ဝီကီပီးဒီးယား mywiki https://my.wikipedia.org/wiki/%E1%80%97%E1%80%9F%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%85%E1%80%AC%E1%80%99%E1%80%BB%E1%80%80%E1%80%BA%E1%80%94%E1%80%BE%E1%80%AC MediaWiki 1.47.0-wmf.5 first-letter မီဒီယာ အထူး ဆွေးနွေးချက် အသုံးပြုသူ အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက် ဝီကီပီးဒီးယား ဝီကီပီးဒီးယား ဆွေးနွေးချက် ဖိုင် ဖိုင် ဆွေးနွေးချက် မီဒီယာဝီကီ မီဒီယာဝီကီ ဆွေးနွေးချက် တမ်းပလိတ် တမ်းပလိတ် ဆွေးနွေးချက် အကူအညီ အကူအညီ ဆွေးနွေးချက် ကဏ္ဍ ကဏ္ဍ ဆွေးနွေးချက် မုခ်ဝ မုခ်ဝ ဆွေးနွေးချက် စာမူကြမ်း စာမူကြမ်း ဆွေးနွေးချက် TimedText TimedText talk မော်ဂျူး မော်ဂျူး ဆွေးနွေးချက် Event Event talk ကုန်းဘောင်ခေတ် 0 1636 1036387 1036349 2026-06-06T14:01:06Z Chenzeyan29 141880 /* အမည်ငါးမျိုး */ 1036387 wikitext text/x-wiki {{Short description|မြန်မာ့နောက်ဆုံးမင်းဆက်နှင့် သမိုင်းဝင်ခေတ် (၁၇၅၂–၁၈၈၅)}} {{Infobox former country | native_name = ကုန်းဘောင်အင်ပါယာ | conventional_long_name = တတိယမြန်မာနိုင်ငံတော် | common_name = ကုန်းဘောင်ခေတ် | continent = အာရှ | region = အရှေ့တောင်အာရှ | country = မြန်မာနိုင်ငံ | era = ခေတ်သစ်ဦးကာလ ([[Early modern period]]) | government_type = သက်ဦးဆံပိုင်အကြွင်းမဲ့ဘုရင်စနစ် | | <!-- သမိုင်းဝင် ကာလအပိုင်းအခြား --> | year_start = ၁၇၅၂ | year_end = ၁၈၈၅ | date_start = ၂၉ ဖေဖော်ဝါရီ | event_start = [[အလောင်းမင်းတရား]] မင်းဆက်စတင်ထူထောင်ခြင်း | date_end = ၂၉ နိုဝင်ဘာ | event_end = [[တတိယ အင်္ဂလိပ် မြန်မာ စစ်ပွဲ|တတိယအင်္ဂလိပ်-မြန်မာစစ်ပွဲ]]အတွင်း နန်းကျခြင်း | | <!-- ယခင်နှင့် နောက်ဆက်တွဲခေတ်ပြ အလံများနှင့် စာတွဲများ --> | p1 = ညောင်ရမ်းခေတ် | flag_p1 = Peacock Flag of Burma.svg | s1 = ဗြိတိသျှရာဇ် | flag_s1 = British Raj Flag.svg | s2 = ဗြိတိသျှမြန်မာနိုင်ငံ | flag_s2 = Flag of British Burma (1939–1941, 1945–1948).svg | | <!-- အလံနှင့် တံဆိပ်တော်များ --> | image_flag = National flag of Third Burmese Empire (Konbaung Dynasty).svg | flag_size = 120px | flag_alt = ကုန်းဘောင်မင်းဆက်၏ ဒေါင်းအလံတော် | flag_type = ခေတ်သုံး တော်ဝင်ရွှေဒေါင်းအလံတော် | image_coat = Coat of arms of the Konbaung dynasty.svg | coat_size = 100px | coat_alt = ကုန်းဘောင်မင်းဆက်၏ ဒေါင်းရုပ်တော်ဝင်တံဆိပ်တံဆိပ်တော် | coat_type = တော်ဝင်ဒေါင်းရုပ်တံဆိပ်တော် (မင်းတုန်းမင်းနှင့် သီပေါမင်းလက်ထက်) | | <!-- မြေပုံနှင့် နန်းတော်ပုံများ --> | image_map = Konbaung dynasty.png | map_caption = ကုန်းဘောင်အင်ပါယာ အထွတ်အထိပ်ရောက်စဉ်က နယ်နိမိတ်ပြမြေပုံ (၁၈၂၄) | image_skyline = Lion throne, Amarapura Palace.jpg | image_caption = အမရပူရနန်းတော်ရှိ ခြင်္သေ့ပလ္လင်တော် (ခရစ်နှစ် ၁၈၅၅) | | <!-- မြို့တော်များ (Capital) --> | capital = [[ရွှေဘိုမြို့|ရတနာသိင်္ခ]] (၁၇၅၂–၁၇၆၀)<br />[[စစ်ကိုင်းမြို့]] (၁၇၆၀–၁၇၆၅)<br />[[အင်းဝမြို့]] (၁၇၆၅–၁၇၈၃၊ ၁၈၂၁–၁၈၄၂)<br />[[အမရပူရမြို့]] (၁၇၈၃–၁၈၂၁၊ ၁၈၄၂–၁၈၅၉)<br />[[မန္တလေးမြို့|ရတနာပုံ မန္တလေး]] (၁၈၅၉–၁၈၈၅) | | <!-- လူမျိုး၊ ဘာသာစကားနှင့် ကိုးကွယ်မှု --> | common_languages = [[မြန်မာဘာသာစကား|မြန်မာဘာသာ]] (ရုံးသုံး)<br />[[ပါဠိဘာသာစကား|ပါဠိ]] (သာသနာရေးသုံး)<br />[[မွန်ဘာသာစကား|မွန်]]၊ [[ရှမ်းဘာသာစကား|ရှမ်း]]နှင့် အခြားတိုင်းရင်းသားစကားများ | religion = [[ထေရဝါဒဗုဒ္ဓဘာသာ]] (နိုင်ငံတော်ဘာသာ)<br />[[အစ္စလာမ်ဘာသာ]]၊ [[ခရစ်ယာန်ဘာသာ]]၊ [[ဟိန္ဒူဘာသာ]]၊ နတ်ကိုးကွယ်မှု | demographics_hdr = လူဦးရေနှင့် လူမျိုးများ | demographics1 = [[မြန်မာလူမျိုး|ဗမာ]]၊ [[မွန်လူမျိုး|မွန်]]၊ [[ရှမ်းလူမျိုး|ရှမ်း]]၊ [[ကရင်လူမျိုး|ကရင်]]၊ [[ရခိုင်လူမျိုး|ရခိုင်]]၊ [[ကချင်လူမျိုး|ကချင်]]၊ [[ချင်းလူမျိုး|ချင်း]]၊ ယူနန်တရုတ်၊ မူဆလင်ကပြားများနှင့် အခြားအာရှ/ဥရောပနွယ်ဖွားများ | | <!-- အုပ်ချုပ်သူ မင်းအဆက်ဆက် --> | title_leader = ဧကရာဇ်မင်းမြတ် | leader1 = [[အလောင်းမင်းတရား]] (ပထမဆုံးမင်း) | year_leader1 = ၁၇၅၂–၁၇၆၀ | leader2 = [[မြေဒူးမင်း|ဆင်ဖြူရှင်မင်း]] (ထင်ရှားသောမင်း) | year_leader2 = ၁၇၆၃–၁၇၇၆ | leader3 = [[ဘိုးတော်ဘုရား|ဗဒုံမင်း]] (အင်ပါယာချဲ့ထွင်သူ) | year_leader3 = ၁၇၈၂–၁၈၁၉ | leader4 = [[မင်းတုန်းမင်း]] (ခေတ်မီပြုပြင်ရေးမင်း) | year_leader4 = ၁၈hash၃–၁၈၇၈ | leader5 = [[သီပေါမင်း]] (နောက်ဆုံးမင်း) | year_leader5 = ၁၈၇၈–၁၈၈၅ | | <!-- အုပ်ချုပ်ရေးဖွဲ့စည်းပုံ --> | legislative = ဘုရင့်နန်းတော် တော်ဝင် [[လွှတ်တော်]] | military = ကုန်းဘောင်ခေတ် တော်ဝင်တပ်မတော် | | <!-- စီးပွားရေး --> | currency = ဒင်္ဂါးမသွန်းလုပ်မီ: ရွှေ၊ ငွေ၊ ခဲ၊ ကြေးနီ (အလေးချိန်စနစ်)<br />၁၈၅၂ နောက်ပိုင်း: [[မြန်မာကျပ်ငွေ|ဒေါင်းဒင်္ဂါးကျပ်ငွေ]] }} {{မြန်မာ့သမိုင်း}} '''ကုန်းဘောင်ခေတ်'''သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]]သမိုင်းတွင် [[ဗမာလူမျိုး|မြန်မာတို့၏]] နောက်ဆုံးမင်းဆက်ဖြစ်ပြီး၊ ယနေ့ခေတ် မြန်မာနိုင်ငံ နယ်နမိတ်နှင့် ပတ်ဝန်းကျင်ဒေသများကို နှစ်ပေါင်း ၁၃၀ ကျော်တိုင်တိုင် အုပ်ချုပ်စိုးမိုးကာ အချုပ်အခြာအာဏာကို ထိန်းချုပ်နိုင်ခဲ့သော ခေတ်ဖြစ်သည်။ကုန်းဘောင်အင်ပါယာသည် အစောပိုင်းကာလတွင် [[ထိုင်းနိုင်ငံ|ယိုးဒယားနိုင်ငံ]]၊ [[ချင်မင်းဆက်|ချင်အင်ပါယာ (တရုတ်)]] တို့နှင့် ဖြစ်ပွားသော စစ်ပွဲများတွင် အောင်နိုင်ခဲ့သော်လည်း ကိုလိုနီအင်ပါယာများ၏ ရေရှည်ရည်မှန်းချက်နှင့် ဗျူဟာများကို ကောင်းစွာ အကဲမဖြတ်နိုင်ခဲ့မှုကြောင့် [[ဗြိတိသျှ|ဗြိတိန်]]တို့နှင့် စစ်သုံးကြိမ်တိုင် ဖြစ်ပွားကာ နောက်ဆုံးတွင် [[ဗြိတိသျှရာဇ|ဗြိတိသျှနေမဝင်အင်ပါယာ]]၏ ပြည်နယ်အဖြစ် [[အိန္ဒိယနိုင်ငံ]]အတွင်းသို့ တိုင်းပြည်သမိုင်းတစ်လျှောက်လုံးတွင် ပထမဆုံးအကြိမ် သွတ်သွင်းခြင်း ခံခဲ့ရလေသည်။ ကုန်းဘောင်အင်ပါယာ၏ အထွတ်အထိပ်ရောက်ချိန် တိုးချဲ့စစ်ဆင်ရေးများအတွင်း အနောက်ဘက် [[အာသံပြည်နယ်|အာသံ]]၊ [[မဏိပူရ]]နှင့် ရခိုင်ကမ်းမြောင်ဒေသများမှသည် အရှေ့ဘက် [[ယိုးဒယား]] (ထိုင်းနိုင်ငံ) အထိလည်းကောင်း၊ မြောက်ဘက် [[ယူနန်ပြည်နယ်|တရုတ်ပြည်နယ်စပ်]] လွယ်လင်တောင်တန်းမှသည် တောင်ဘက် [[ကရင်နီပြည်နယ်|ကရင်နီ]]နှင့် တနင်္သာရီကမ်းရိုးတန်းအထိလည်းကောင်း ကျယ်ပြန့်သော နယ်နမိတ်ကို အုပ်ချုပ်စိုးမိုးနိုင်ခဲ့သဖြင့် အရှေ့တောင်အာရှကုန်းတွင်းပိုင်းတွင် ဒုတိယမြောက် အကြီးမားဆုံးသော လက်နက်အင်ပါယာအဖြစ် သမိုင်းတွင်ခဲ့သည်။<ref name="Lieberman">Lieberman, Victor B. (2003). ''Strange Parallels: Southeast Asia in Global Context, c. 800–1830''. Cambridge University Press.</ref> ကုန်းဘောင်အင်ပါယာ၏ ထူးခြားချက်မှာ ကမ္ဘာ့အင်အားကြီး [[ချင်းမင်းဆက်|တရုတ်မန်ချူးတို့၏]] ကျူးကျော်စစ်ကြီး (၄) ကြိမ်တိုင်တိုင်ကို အောင်မြင်စွာ တိုက်ထုတ်နိုင်ခဲ့ခြင်း၊ ထေရဝါဒဗုဒ္ဓဘာသာ သာသနာတော်နှင့် ကိုယ်ပိုင်အက္ခရာစာပေ၊ ဓမ္မသတ်ဥပဒေများကို ခိုင်ခိုင်မာမာ ပြန်လည်မွမ်းမံ အခြေချပေးနိုင်ခဲ့ခြင်းနှင့် အရှေ့တောင်အာရှ ဒေသတွင်း ပထဝီနိုင်ငံရေး ဗျူဟာကို ပြောင်းလဲစေခဲ့ခြင်းတို့ပင် ဖြစ်သည်။ == ထူထောင်ခြင်း == ၁၈ ရာစုအလယ်ပိုင်းတွင် အထက်မြန်မာပြည် အင်းဝနေပြည်တော်ကို ဗဟိုပြုသည့် [[ညောင်ရမ်းခေတ်|ညောင်ရမ်းမင်းဆက် (တောင်ငူမင်းဆက်နှောင်းပိုင်း)]]၏ နှောင်းပိုင်းဘုရင်များသည် အုပ်ချုပ်ရေးညံ့ဖျင်းခြင်း၊ ကသည်းမြင်းသည်များနှင့် တရုတ်ဓားပြများ၏ ကျူးကျော်ဝင်ရောက်လုယက်ခြင်းတို့ကို မကာကွယ်နိုင်ခြင်းတို့ကြောင့် အာဏာစက်အလွန်ယိုင်နဲ့နေခဲ့သည်။<ref name="Lieberman">Lieberman, Victor B. (1984). ''Burmese Administrative Cycles: An Anarchy and Conquest, c. 1580–1760''. Princeton University Press. pp. 210–215.</ref> ဤအခြေအနေတွင် မြန်မာပြည်တောင်ပိုင်းရှိ မွန်လူမျိုးများသည် တော်လှန်ပုန်ကန်ကာ ၁၇၄၀ ပြည့်နှစ်တွင် [[ပဲခူးမြို့|ပဲခူး]]၌ ဟံသာဝတီနေပြည်တော်သစ် (တတိယ ဟံသာဝတီခေတ်) ကို တည်ထောင်ခဲ့ကြသည်။<ref name="Harvey">Harvey, G.E. (1925). ''History of Burma''. London: Longmans, Green and Co. p. 211.</ref> ဟံသာဝတီမွန်တပ်မတော်သည် တဖြည်းဖြည်း မြောက်ဘက်သို့ ဆန်တက်တိုက်ခိုက်ခဲ့ရာ ၁၇၅၂ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၂၃ ရက်တွင် အင်းဝမြို့တော်ကြီးကို သိမ်းပိုက်နိုင်ခဲ့ပြီး ညောင်ရမ်းမင်းဆက်၏ နောက်ဆုံးမင်းဖြစ်သော ဟံသာဝတီရောက်မင်းကို ဖမ်းဆီးကာ ညောင်ရမ်းမင်းဆက်ကို အဆုံးသတ်ခဲ့သည်။<ref name="Kala">မဟာရာဇဝင်တော်ကြီး (ညောင်ရမ်းဆက်)။</ref> အင်းဝကျဆုံးပြီးနောက် မွန်ဗိုလ်မှူး ဥပရာဇာသည် စစ်ဗျူဟာအရ အမှားအယွင်းပြုကာ မှူးမတ်အချို့နှင့် မွန်တပ်သားအနည်းငယ်ကိုသာ အင်းဝတွင် စောင့်ကြပ်စေခဲ့ပြီး ကျန်ရှိသော ဒေသခံရွာသူကြီးများကို ဟံသာဝတီသို့ သစ္စာခံရန် အမိန့်ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။<ref name="Harvey" /> ထိုစဉ် အင်းဝမြောက်ဘက် စစ်ကိုင်းတိုင်း၊ ရွှေဘိုခရိုင်အတွင်းရှိ မုဆိုးဖိုရွာ၏ ရွာသူကြီးဖြစ်သော [[အလောင်းမင်းတရား|ဦးအောင်ဇေယျ]] သည် မွန်တို့၏ သစ္စာခံရန် တောင်းဆိုမှုကို ပြတ်သားစွာ ငြင်းပယ်ခဲ့သည်။<ref name="MaungMaungTin">မောင်မောင်တင်၊ ဦး။ (၁၉၆၇)။ ''ကုန်းဘောင်ဆက် မဟာရာဇဝင်တော်ကြီး'' (ပထမတွဲ)။ ရန်ကုန်: လယ်တီမဏ္ဍိုင်ပုံနှိပ်တိုက်။ စာ-၁၈–၂၅။</ref> ဦးအောင်ဇေယျသည် မိမိ၏ ရွာသူရွာသားများနှင့် ပတ်ဝန်းကျင် ကျေးရွာပေါင်း (၄၆) ရွာမှ လူအင်အားများကို စည်းရုံးကာ မုဆိုးဖိုရွာတွင် သစ်တုံးခံတပ် အခိုင်အမာဆောက်လုပ်ပြီး မွန်တို့၏ ကျူးကျော်မှုကို ခုခံရန် ပြင်ဆင်ခဲ့သည်။ ၎င်းသည် မိမိကိုယ်ကို ဘုန်းလက်ရုံးနှင့် ပြည့်စုံသော "အလောင်းမင်းတရား" ဟု ဘွဲ့အမည်ခံယူကာ ဧကရာဇ်မင်းအဖြစ် ကြေညာခဲ့ပြီး ကုန်းဘောင်ကုန်းမြေကို အစွဲပြုကာ ကုန်းဘောင်မင်းဆက် (သက္ကရာဇ် ၁၁၁၄ ခုနှစ်၊ ခရစ်နှစ် ၁၇၅၂ ခုနှစ်) ကို စတင်တည်ထောင်ခဲ့သည်။<ref name="Phayre">Phayre, Sir Arthur P. (1883). ''History of Burma''. London: Trübner & Co. pp. 150–153.</ref> မြန်မာတို့၏ ဘိုးဘေးများနှင့် အလောင်းမင်းတရား ဦးအောင်ဇေယျတို့သည် စစ်ပရိယာယ်နှင့် စစ်မဟာဗျူဟာမြောက် ထောင်ချောက်ဆင်ခြင်း၊ ပြောက်ကျားစစ်ဆင်ခြင်း အတတ်ပညာတို့တွင် အလွန်ကြွယ်ဝပြောင်မြောက်လှသည်။ မုဆိုးဖိုခံတပ်သို့ လာရောက်တိုက်ခိုက်သော ဟံသာဝတီမွန်တပ်များကို တောတောင်ရေမြေ သဘာဝအတားအဆီးများကို အသုံးချကာ ခြုံခိုတိုက်ခိုက်ခြင်း၊ ရန်သူ့ထောက်ထောက်လှမ်းရေးနှင့် ရိက္ခာလမ်းကြောင်းများကို ကြိုတင်ဖြတ်တောက်ခြင်းစသည့် စစ်ပရိယာယ်များဖြင့် အကြိမ်ကြိမ် အပြတ်အသတ် ခြေမှုန်းပြခဲ့သည်။ ဤကဲ့သို့ စစ်ရေးခေါင်းဆောင်မှု စွမ်းရည်ထက်မြက်ပုံကြောင့် ပတ်ဝန်းကျင်မှ မြန်မာလူမျိုးခေါင်းဆောင်များနှင့် တပ်သားများ ၎င်း၏အောက်သို့ အလုံးအရင်းဖြင့် ဝင်ရောက်ခိုလှုံလာကြသည်။<ref name="MaungMaungTin" /> ၁၇၅၃ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာလတွင် အလောင်းမင်းတရားသည် ဟံသာဝတီတပ်များ၏ ခံစစ်ကြောင်း အားနည်းချက်ကို စူးစမ်းကာ လျှပ်တပြက် စစ်ဆင်ရေးဖြင့် မွန်တို့လက်အောက်သို့ ကျရောက်နေသော အင်းဝမြို့တော်ဟောင်းကို ပြန်လည်တိုက်ခိုက်သိမ်းပိုက်နိုင်ခဲ့သည်။<ref name="Lieberman" /> ၁၇၅၄ ခုနှစ်တွင် မွန်တို့က အင်းဝကို ပြန်လည်ရရှိရန် ကုန်းရေနှစ်ဖက်ညှပ်၍ အင်အားအလုံးအရင်းဖြင့် ဆန်တက်တိုက်ခိုက်ခဲ့သော်လည်း အလောင်းမင်းတရားနှင့် ၎င်း၏သားတော်များဖြစ်ကြသည့် နောင်တော်ကြီး၊ ဆင်ဖြူရှင်တို့က ရန်သူ့တပ်ဦးကို ထိန်းချုပ်ကာ အပြန်အလှန် စိတ္တဗေဒစစ်ဆင်ရေးနှင့် ထိုးစစ်ဆင်မှုများဖြင့် အောင်မြင်စွာ တွန်းလှန်ခြေမှုန်းနိုင်ခဲ့သဖြင့် အထက်မြန်မာပြည်တစ်ခုလုံးကို ကုန်းဘောင်မင်းဆက်အောက်သို့ အပိုင်သိမ်းသွင်းနိုင်ခဲ့သည်။<ref name="Phayre" /> အထက်မြန်မာပြည်တွင် အခြေခိုင်ပြီးနောက် အလောင်းမင်းတရားသည် "ခံစစ်မှ ထိုးစစ်" သို့ ကူးပြောင်းသည့် စစ်ဗျူဟာအတိုင်း အောက်မြန်မာပြည်သို့ စစ်မျက်နှာဖွင့်ခဲ့ပြီး ပြည်မြို့နှင့် ဟင်္သာတတို့ကို လျင်မြန်စွာ စီးနင်းသိမ်းပိုက်ခဲ့သည်။ ၁၇၅၅ ခုနှစ်တွင် ဒဂုံမြို့ကို ဗျူဟာမြောက် တိုက်ခိုက်သိမ်းပိုက်ကာ "ရန်ကုန်" (ရန်ငြိမ်းရာမြေ) ဟု အမည်ပြောင်းလဲခဲ့သည်။<ref name="Harvey" /> ထို့နောက် ပြင်သစ်တို့ နောက်ကွယ်မှ လက်နက်ကူညီနေသည့် မွန်တို့၏ အချက်အချာ ပင်လယ်ထွက်ပေါက် သံလျင်ခံတပ်ကို တိုက်ရိုက်မတိုက်ဘဲ ၁၄ လကြာ စိတ်ရှည်စွာ ဝိုင်းရံပိတ်ဆို့ကာ ရိက္ခာဖြတ်တောက်သည့် တိုက်ကွက်ကို သုံးခဲ့ပြီး ၁၇၅၆ ခုနှစ်တွင် "ရဲထွန်းတပ်" အသေခံရဲမက်များဖြင့် တက်ရောက်သိမ်းပိုက်ခဲ့သည်။ နောက်ဆုံးတွင် မွန်တို့၏ ဗဟိုချက်မဖြစ်သော ပဲခူးဟံသာဝတီ မြို့တော်ကြီးကို ဝိုင်းရံကာ စစ်ရေးနှင့် နိုင်ငံရေးပရိယာယ်များကို အကွက်ကျကျ ပေါင်းစပ်လျက် ၁၇၅၇ ခုနှစ်၊ မေလတွင် အပြီးသတ် တိုက်ခိုက်ချေမှုန်းနိုင်ခဲ့သည်။<ref name="MaungMaungTin" /> မုဆိုးဖိုရွာသူကြီး ဦးအောင်ဇေယျသည် သာမန်အရပ်သားဘဝမှထကာ တိုင်းပြည်အစိတ်စိတ်အမွှာမွှာ ဖြစ်နေမှုကို စစ်ရေး၊ နိုင်ငံရေး မဟာဗျူဟာမြောက် စည်းလုံးသိမ်းသွင်းခဲ့ပြီး ရွှေဘို၏ သမိုင်းဝင်အမည် (၅) မျိုးဖြစ်သော မုဆိုးဖို၊ ကုန်းဘောင်၊ ရန်ကြီးအောင်၊ အယုဇ္ဈပူရ၊ ရတနာသိင်္ဃ အနက် မူလကုန်းမြေမြင့်ကို အစွဲပြုကာ "ကုန်းဘောင်မင်းဆက်" ကို ထူထောင်ခဲ့သည်။ ဤမင်းဆက်သည် မြန်မာ့သမိုင်းတွင် အင်အားအကြီးဆုံးနှင့် နယ်မြေအကျယ်ပြန့်ဆုံး စစ်အင်ပါယာတစ်ခုဖြစ်သည့် "တတိယမြန်မာနိုင်ငံတော်" အဖြစ် ပေါ်ထွန်းလာခဲ့ပြီး၊ ၁၈၈၅ ခုနှစ် သီပေါမင်းလက်ထက် အင်္ဂလိပ်-မြန်မာ တတိယစစ်ပွဲအထိ နှစ်ပေါင်း ၁၃၃ နှစ်တိုင်တိုင် မြန်မာနိုင်ငံကို အချုပ်အခြာအာဏာပိုင်အဖြစ် အုပ်ချုပ်စိုးမိုးနိုင်ခဲ့သည်။<ref name="Lieberman" /> === မင်းဆက်များ === {{main|ကုန်းဘောင်မင်းဆက်}} [[File:Flag of Burma (Alaungpaya Dynasty).svg|180px|thumb|မြန်မာနိုင်ငံအလံ]] '''ကုန်းဘောင်ခေတ်'''တွင် အုပ်ချုပ် မင်းပြုခဲ့သော မင်းဆက် (၁၁) ဆက်ရှိသည်။ ယင်းတို့မှာ − * [[အလောင်းမင်းတရား]] (သို့) ဦးအောင်ဇေယျ (၁၇၅၂ – ၁၇၆၀) * [[နောင်တော်ကြီးမင်း]] (သို့) ဒီပဲယင်းမင်း (၁၇၆ဝ– ၁၇၆၃) * [[မြေဒူးမင်း]] (သို့) ဆင်ဖြူရှင်‌မင်း (၁၇၆၃ – ၁၇၇၆) * [[စဉ့်ကူးမင်း]] (၁၇၇၆ – ၅ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၇၈၂) * [[ဖောင်းကားစား မောင်မောင်]] (၅ – ၁၁ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၇၈၂) * [[ဘိုးတော်ဘုရား]] (သို့) ဗဒုံမင်း (၁၇၈၂ – ၁၈၁၉) * [[ဘကြီးတော်(စစ်ကိုင်းမင်း)]]‌ (၁၈၁၉ – ၁၈၃၇) * [[သာယာဝတီမင်း]] (၁၈၃၇ – ၁၈၄၆) * [[ပုဂံမင်း]] (၁၈၄၆ – ၁၈၅၃) * [[မင်းတုန်းမင်း]] (၁၈၅၃ – ၁၈၇၈) * [[သီပေါမင်း]] (၁၈၇၈ – ၁၈၈၅) အတိုကောက်အားဖြင့် "လောင်း၊ နောင်၊ ဆင်၊ စဉ့်၊ မောင်၊ ဘိုး၊ ဘ၊ သာ၊ ပု၊ မင်း၊ သီ" ဟူ၍ မှတ်သားကြသည်။ ကဗျာအားဖြင့် "လောင်း၊ နောင်၊ ဆင်၊ စ၊ မင်းမောင်လှ၊ ဘိုး၊ ဘ၊ သာယာဝတီ၊ ပုဂံ၊ မင်းတုန်း၊ သီပေါဆုံး ပေါင်းရုံးဆယ့်တစ်လီ" ဟူ၍ဖြစ်သည်။ == ကုန်းဘောင်မင်းဆက် == === ဖြစ်ပေါ်လာပုံ === ခရစ်နှစ် ၁၇၅၂ ခုနှစ်၊ မတ်လ (၁၁) ရက်နေ့တွင် ညောင်ရမ်းမင်းဆက်၏ နောက်ဆုံးမင်းဖြစ်သော မဟာဓမ္မရာဇာဓိပတိ ခရစ်နှစ် (၁၇၃၃–၁၇၅၂) နှင့် မိဖုရားတို့ [[ဟံသာဝတီ]]သို့ ပါတော်မူပြီးနောက် မြန်မာတစ်နိုင်ငံလုံးသည် အစုအစည်းမဲ့သော အခြေအနေသို့ ရောက်ရှိခဲ့တော့သည်။ သို့ကလို အဘက်ဘက်မှ ယိုယွင်းပျက်စီးပြိုလဲနေသော နိုင်ငံတော်ကြီးကို တတိယအကြိမ်မြောက် တစ်လုံးတစ်စည်းတည်း ဖြစ်အောင် ပြန်လည်စုစည်းတည်ထောင်နိုင်ခဲ့သူမှာ မုဆိုးဖို (ရွှေဘို) မှ ရွာသူကြီး ဦးအောင်ဇေယျ (ခေါ်) အလောင်းမင်းတရားကြီး ဖြစ်သည်။ [[ပုဂံခေတ်]]တွင် အနော်ရထာမင်းမြတ်သည် ပထမဦးစွာ မြန်မာနိုင်ငံတော်ကို စည်းရုံးနိုင်ခဲ့သည့်အပြင် အိမ်နီးချင်းနိုင်ငံများကိုပါ သိမ်းသွင်းခဲ့၍ အရှေ့တောင်အာရှတွင် မြန်မာ့အာဏာစက်သည် ကျယ်ပြန့်ခဲ့သည်။ အလားတူပင် ဒုတိယအကြိမ်တွင် ဘုရင့်နောင်မင်းတရားကြီးနှင့် တတိယအကြိမ်တွင် အလောင်းမင်းတရားတို့သည်လည်း ပထမအကြိမ် [[အနော်ရထာ]]မင်းမြတ်ကဲ့သို့ပင် နိုင်ငံတော်ကြီးကို ပြန်လည်စည်းရုံးနိုင်ခဲ့သည့်အပြင် မြန်မာနိုင်ငံတော်၏ အာဏာစက်ကိုလည်း ကျယ်ပြန့်အောင် ပြုလုပ်နိုင်ခဲ့ကြသည်။ အင်းဝနေပြည်တော် မပျက်မီကပင် မုဆိုးဖိုရွာတွင် ဦးအောင်ဇေယျသည် ရွာ၏ အကြီးအကဲပုဂ္ဂိုလ်တစ်ဦး ဖြစ်ခဲ့သည်။ ဦးအောင်ဇေယျသည် ပုဂံမင်းမျိုး၊ မိုးညင်းမင်းတရားအနွယ်ဝင် မုဆိုးဖိုရွာသားဖြစ်ပြီး သူ၏ ဆွေမျိုးစုတွင် အကြီးအကဲ ဩဇာအာဏာရှိသူ ဖြစ်သည်။ သတင်းထင်ပေါ်ခဲ့၍ အင်းဝပျက်ပြီးသောအခါ ၁၇၅၂ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ (၉) ရက်နေ့တွင် မုဆိုးဖိုမြို့သူကြီး ဦးအောင်ဇေယျထံသို့ မွန်အင်အားစုများ လာရောက်၍ သစ္စာပေးကြသည်။ တစ်နေ့တည်းမှာပင် ကွေ့မင်းဂုဏ္ဏအိန်အဖွဲ့ကလည်း လာရောက်သစ္စာပေးသည်။ ယင်းသို့ သစ္စာပေးသည်ကို ဥပါယ်တံမျဉ်ဖြင့် ငြင်းပယ်၍ ခရစ်နှစ် ၁၇၅၂ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ (၁၇) ရက်နေ့တွင် မြို့သူကြီး ဦးအောင်ဇေယျသည် "အလောင်းမင်းတရား" ဘွဲ့ဖြင့် ကုန်းဘောင်မင်းဆက်၏ ပထမဆုံးဘုရင်အဖြစ် ခံယူခဲ့လေသည်။ ထိုသို့ဖြင့် ကုန်းဘောင်မင်းဆက်ကို မြန်မာသက္ကရာဇ် ၁၁၁၄ ခုနှစ်တွင် တည်ထောင်သည်ကို အမှတ်ရလွယ်ကူစေရန် '''"ဥဩအော်မြည် ကုန်းဘောင်တည်"''' ဟူ၍ မှတ်သားထားခဲ့ကြလေသည်။ === ဘာကြောင့်ခေါ် === ကုန်းဘောင်မင်းဆက်တွင် မင်းပေါင်း (၁၁) ဆက် ရှိသည်။ ဒေဝဒဟ၊ ကောလိယ၊ ကပ္ပိလမှ ဆက်၍ အထက်အညာ တကောင်း၊ သရေခေတ္တရာ၊ ပုဂံ၊ မြင်စိုင်း၊ ပင်းယ၊ အဝ (အင်းဝ) တိုင်အောင် သာကီနွယ်ရိုး သတိုးအဆက်ဆက်မှ ဆင်းသက်ကာ ညောင်ရမ်းဆယ်ဆက်မြောက်မင်းဖြစ်သော ဟံသာဝတီပါမင်းတရားကြီးလက်ထက် ရတနာပူရ အင်းဝနေပြည်တော်ကြီး၌ သာကီနွယ်ရိုး သတိုးမင်းဆက် ပြတ်သွားပေရာ သင်္ဘော၊ လှေ၊ ဖောင်ကြီးနှင့် ကမ်းပါး ကွာခြားပြတ်ကင်းနေရာတွင် တံတားကုန်းဘောင်သဖွယ် ဆက်သွယ်ပေးနိုင်သော အလောင်းမင်းတရားကြီး ဖွားမြင်ရာဌာနကိုပင် ဗေဒင်ကျမ်းအရ ဓာတ်မြတ်ဓာတ်ထူးဖြစ်သော ''ဂဗ္ဘေ'' ဓာတ်ရိုက်၍ '''"ကုန်းဘောင်"''' မြို့တော်ဟု သမုတ်လေသည်။ ဦးမောင်မောင်တင် (K.S.M. A.T.M) ပြုစုသော 'ရွှေနန်းသုံး ဝေါဟာရအဘိဓာန်' တွင် 'ကုန်းဘောင်မြို့' ခေါ်ဝေါ်ခြင်းအကြောင်းကား မုဆိုးဖိုမြို့အရှေ့ဘက် အလောင်းစည်သူမင်း တည်ထားခဲ့သော ကုန်းဘောင်ရိုး၊ တောင်မြောက်တန်းလျက်ရှိသော ကုန်းဘောင်ရိုးကိုစွဲ၍ ခေါ်ဝေါ်ခြင်း ဖြစ်သည်ဟု ဖော်ပြပါရှိသည်။ ကုန်းဘောင်ပြည်ကြီးဟူ၍လည်း ကျော်စောထင်ရှားခဲ့သည်။ အလောင်းမင်းတရားကြီးမှသည် သီပေါမင်းတိုင်အောင် ဤကုန်းဘောင်မင်း ဦးအောင်ဇေယျမှ စတင်ပေါက်ဖွားခဲ့ခြင်းဖြစ်၍ 'ကုန်းဘောင်ဆယ့်တစ်ဆက်' ဟူ၍ သုံးနှုန်းလေ့ရှိကြသည်။ ကုန်းဘောင်ဟု ခေါ်ခြင်း၏ အခြားအကြောင်းမှာ အလောင်းမင်းတရားကြီး၏ ဘိုးတော်ဘီတော်အနွယ်ကား မဟာသမ္မတမင်းမှစ၍ အာဒိစ္စဝံသအထိ အနွယ်လာ သာကီဝင်မင်းတို့၏ အဆက်အနွယ်တော် ဖြစ်ပေသည်။ ထိုမင်းဆက်ကို ဟံသာဝတီမင်းက ဖျက်ဆီးပြန်လေသောကြောင့် သကျနန်းရိုး သတိုးအနွယ်တော် ပျက်လေသည်။ ဟံသာဝတီမွန်မင်းတို့ကား ရေနှင့်တူ၏။ ထိုရေကို ဖြတ်သန်းလွှမ်းမိုး၍ အလောင်းမင်းတရားကြီး၏ ရွှေဘုန်းတော်ဖြင့် အထက်က သကျနန်းရိုး သတိုးအနွယ်တော်ကို ပြန်လည်ဆက်စပ်ပြန်သည်ဖြစ်၍ အလောင်းမင်းတရားကြီးကား 'ကုန်းဘောင်' နှင့် တူသဖြင့် မင်းတရားကြီး၏ သားတော်အစဉ် မြေးတော်အဆက်ကို 'ကုန်းဘောင်မင်းဆက်' ဟု နောင်အခါ ထင်ရှားလာသည်။ === ကုန်းဘောင်မင်းဆက် လင်္ကာ === ကုန်းဘောင်မင်းဆက်မှာ အလောင်းမင်းတရားကြီး နန်းတက်သော သက္ကရာဇ် ၁၁၁၄ ခု (ခရစ်နှစ် ၁၇၅၂ ခုနှစ်) မှ ကုန်းဘောင်မင်းဆက် (၁၁) ဆက်မြောက်ဖြစ်သော သီပေါမင်းတရား အင်္ဂလိပ်လက်သို့ ပါတော်မူသော သက္ကရာဇ် ၁၂၄၇ ခု (ခရစ်နှစ် ၁၈၈၅ ခု) အထိ နှစ်ပေါင်း (၁၃၃) နှစ်ကာလကို '''[[ကုန်းဘောင်ခေတ်]]''' ဟူ၍ ပိုင်းခြားသတ်မှတ်ခဲ့ကြသည်။ ကုန်းဘောင်မင်းဆက်တို့၏ နန်းတက်နှစ်နှင့် နန်းသက်ကို နောင်လာနောက်သားတို့ အလွယ်တကူ မှတ်မိစေရန် ရည်ရွယ်၍ လင်္ကာဖြင့် မှတ်တမ်းတင်ထားလေသည်။ <blockquote> # '''အ-အာ-အောင်လား၊ လောင်းဘုရား၊ ရွှေဘိုရှစ်နှစ်ထား''' (၁၁၁၄ ခုနှစ်တွင် အလောင်းမင်းတရား ဦးအောင်ဇေယျသည် နန်းတက်၍ ရွှေဘိုတွင် ၈ နှစ် နန်းစံသည်) # '''အိမ်-အား-ကျားခေါ်၊ သားနောင်တော်၊ သုံးနှစ်ရွှေဘိုပျော်''' (၁၁၂၂ ခုနှစ်တွင် သားဖြစ်သူ နောင်တော်ကြီးမင်း နန်းတက်၍ ရွှေဘိုတွင် ၃ နှစ် နန်းစံသည်) # '''ဦး-အောင်-ချီ-မူ၊ ညီဆင်ဖြူ၊ ဆယ့်သုံးရွှေဘိုအင်းဝယူ''' (၁၁၂၅ ခုနှစ်တွင် ညီတော်ဆင်ဖြူရှင် ရွှေဘိုနှင့် အင်းဝတစ်လှည့်စီ ၁၃ နှစ် နန်းစံသည်) # '''အုံ-အူ-စား-ရူး၊ သားစဉ့်ကူး၊ ငါးနှစ် အင်းဝမြူး''' (၁၁၃၈ ခုနှစ်တွင် သားတော် စဉ့်ကူးမင်း အင်းဝတွင် ၅ နှစ် နန်းစံသည်) # '''အိမ်-ဦး၊ လှော်-ဆား၊ နောင်တော်သား ရက်မောင်မောင် အင်းဝထား''' (၁၁၄၃ ခုနှစ်တွင် နောင်တော်ကြီးမင်း၏ သားဖြစ်သူ ဖောင်းကားစားမောင်မောင် အင်းဝတွင် ၇ ရက် နန်းစံသည်) # '''လောင်းဘုရားသား ဘိုးတော်ကား ထိုနှစ်တောင်မြို့သွား (သုံးဆယ့်ရှစ်နှစ်) ထား''' (၁၁၄၃ ခုနှစ်တွင် အလောင်းဘုရား၏ သားတော် ဘိုးတော်မင်းသည် တောင်မြို့ (အမရပူရ) တွင် ၃၈ နှစ် နန်းစံသည်) # '''အုံး-အား-ရေး-အီး၊ မြေးဘကြီး၊ ဆယ့်ရှစ်အင်းဝမှီး''' (၁၁၈၁ ခုနှစ်တွင် မြေးတော် ဘကြီးတော်မင်းသည် အင်းဝတွင် ၁၈ နှစ် နန်းစံသည်) # '''အောင့်-အီး-ဟီ-ဟောင် ညီကုန်းဘောင်၊ ကိုးနှစ်မြို့ရှောင်''' (၁၁၉၉ ခုနှစ်တွင် ညီတော် သာယာဝတီမင်းသည် တောင်မြို့ (အမရပူရ) တွင် ၉ နှစ် နန်းစံသည်) # '''အခေါင်နားရန်၊ သားပုဂံ၊ ခြောက်နှစ်တောင်မြို့ခံ''' (၁၂၀၈ ခုနှစ်တွင် သားတော် ပုဂံမင်းသည် တောင်မြို့ (အမရပူရ) တွင် ၆ နှစ် နန်းစံသည်) # '''အင်း-ကံ-အားလုံး၊ ညီမင်းတုန်း (ဆ-ဝီ) မန်းမြို့ကုန်း''' (၁၂MT၄ ခုနှစ်တွင် ညီတော် မင်းတုန်းမင်းသည် မန္တလေးတွင် ၂၆ နှစ် နန်းစံသည်) # '''အုတ်-ကုန်း-လူနှော၊ သားသီပေါ ခုနစ်မန်းမြို့ပျော်''' (၁၂၄၀ ပြည့်နှစ်တွင် သားတော် သီပေါမင်း မန္တလေးမြို့တွင် ၇ နှစ် နန်းစံသည်) * '''အင်း-ကော-လိပ်-တက်၊ မန်းမြို့ပျက်၊ နန်းသက်ကုန်ခဲ့ပြီ''' (၁၂၄၇ ခုနှစ်တွင် ကုန်းဘောင်မင်းဆက် ကုန်ဆုံးခဲ့ပြီ ဖြစ်သည်။)</blockquote> ကုန်းဘောင်မင်းဆက်တွင် မင်း (၁၁) ပါးရှိသည်။ ယင်းမင်းတို့၏ အမည်နှင့် အုပ်စိုးခဲ့သော ကာလများကို အောက်တွင် ဖော်ပြထားသည်။ မြန်မာနိုင်ငံသည် နယ်ချဲ့၏ လက်အောက်သို့ ထိုကုန်းဘောင်မင်းများအနက် မင်းသုံးပါးလက်ထက်တွင် တစ်စတစ်စနှင့် တစ်နိုင်ငံလုံး ကျရောက်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ (၇) ဆက်မြောက် စစ်ကိုင်းမင်း (ဘကြီးတော်) လက်ထက်တွင် ရခိုင်နှင့် တနင်္သာရီတို့ ကျရောက်ခဲ့ပြီး၊ (၉) ဆက်မြောက် ပုဂံမင်းလက်ထက်တွင် မြန်မာနိုင်ငံအောက်ပိုင်း တစ်ဝက်ကျရောက်ခဲ့ပြန်သည်။ (၁၁) ဆက်မြောက် သီပေါမင်းလက်ထက်တွင်မူ တစ်နိုင်ငံလုံး ကျရောက်ခဲ့တော့သည်။ ပုဂံခေတ် မင်းခွေးချေးလက်ထက်တွင် တရုတ်က မြန်မာနိုင်ငံကို ဝင်ရောက်ကျူးကျော်တိုက်ခိုက်ခဲ့ရာ ပုသိန်မြို့အထိ ဆုတ်ခွာပြေးခဲ့ရသဖြင့် မင်းခွေးချေးကို 'တရုတ်ပြေးမင်း' ဟု ခေါ်ခဲ့သည်။ အင်းဝခေတ် မဟာဓမ္မရာဇာဓိပတိမင်းလက်ထက်တွင် မွန်တို့၏ လက်အောက်သို့ ကျရောက်ခဲ့သဖြင့် ထိုမင်းကို 'ဟံသာဝတီရောက်မင်း' ဟု ခေါ်ခြင်း ဖြစ်သည်။ ပုဂံခေတ် တရုတ်ပြေးမင်းလက်ထက်တွင် မြန်မာနိုင်ငံတော်အထက်ပိုင်းသာလျှင် တရုတ်နယ်ချဲ့လက်အောက်သို့ ကျရောက်ခဲ့သည်။ အင်းဝခေတ် ဟံသာဝတီရောက်မင်းလက်ထက်တွင်မူ တိုင်းရင်းသားအချင်းချင်းဖြစ်သော မွန်တို့၏ လက်အောက်သို့ ကျရောက်ခဲ့ခြင်းသာဖြစ်သည်။ ကုန်းဘောင်ခေတ် သီပေါမင်းလက်ထက်တွင် အင်္ဂလိပ်နယ်ချဲ့လက်အောက်သို့ ကျရောက်ခဲ့ခြင်းမှာ ယခင် ကုန်းဘောင်မင်းနှစ်ပါး (စစ်ကိုင်းမင်းနှင့် ပုဂံမင်း) လက်ထက်တွင် ကျရောက်ခဲ့ပြီးဖြစ်သော မြန်မာနိုင်ငံ သုံးပုံနှစ်ပုံမှ လက်ကျန်တစ်ပုံပါ ပါသွားပြီး တစ်ပြည်လုံးအနေအထားနှင့် ကျရောက်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ === အမည်ငါးမျိုး === ကုန်းဘောင်မင်းဆက် စတင်ရာ ရွှေဘိုမြို့ကို 'ငါးမည်ရပြည်ရွှေဘို' ဟု ခေါ်ဝေါ်ကြသည်။ ၎င်းငါးမည်မှာ (၁) ရန်ကြီးအောင်၊ (၂) ကုန်းဘောင်၊ (၃) ရွှေဘို၊ (၄) မုဆိုးဖို၊ (၅) ရတနာသိင်္ဃ ဟူ၍ ဖြစ်သည်။ မုဆိုးဖိုတွင် အလောင်းမင်းတရား မင်းအဖြစ်သို့ ရောက်ရှိပြီး ၁၁၁၅ ခုနှစ်တွင် မြို့နန်းတည်သောအခါတွင်မှ ရန်ကြီးအောင်၊ ကုန်းဘောင်၊ ရွှေဘို၊ ရတနာသိင်္ဃ ဟူသော ကျန်လေးမည်သည် 'မုဆိုးဖို' ဟူသော ပင်စည်ပင်ရင်းမှ ဝေဆာ၍ ဖြာထွက်ခဲ့သော အကိုင်းအခက်များသာ ဖြစ်ကြသည်။ သို့ဖြစ်၍ ကုန်းဘောင်မင်းဆက်ကို မုဆိုးဆက်ဟုလည်း ခေါ်သည်။ ပင်ရင်းမူလဖြစ်သော 'မုဆိုးဖို' အကြောင်းကို 'ကုန်းဘောင်မင်းဆက် မဟာရာဇဝင်ကြီး' ပထမတွဲ စာမျက်နှာ (၆၇) တွင်- "ဘေးလောင်းတော် နရပတိစည်သူမင်းတရားကြီး တိုင်းခွင်လှည့်လည်တော်မူသောအခါ ဤအရပ်သို့ရောက်လျှင် ငပိုအမည်ရှိသော မုဆိုးအား ပိုမြေနယ်နိမိတ် အပိုင်းအခြား ပေးအပ်၍ ဗောင်းဝန်းတိုက်အရပ်တွင် ဗောင်းဝန်းတော်ကိုထားသည်" ဟုရှိသည်။ ထို့ကြောင့် မုဆိုးဖိုသည် ပုဂံနရပတိစည်သူမင်း (ဒုတိယစည်သူ) ၏ လက်ထက်မှစ၍ ပေါ်ထွန်းလာသည်ဟု ဆိုရမည်။ ဦးကုလား၏ 'မဟာရာဇဝင်တော်ကြီး' ပထမတွဲ စာမျက်နှာ (၂၆၉) တွင်မူ- "နန်းစဉ်စာရင်းချုပ်ကြီးတွင် စစ်မက်ရေးရာ ပေါ်ပေါက်လာပါက စစ်သားစုဆောင်းပေးရသော အင်အားသတ်မှတ်ချက်အလိုက် သုံးသိန်းပြုမြို့မှသည် နှစ်ကျိပ်ပြုမြို့အထိ စာရင်းတွင် နှစ်ရာပြုမြို့ (၁၃) မြို့တွင် မုဆိုးဖိုမြို့ ပါဝင်လျက်ရှိသည်" ကို တွေ့ရှိရလေသည်။ မည်သို့ပင်ဆိုစေ မုဆိုးဖိုအမည်သည် ရွှေဘိုမြို့၏ မူလအမည် ဖြစ်သည်။ ပုဂံခေတ်ကျောက်စာများတွင် မုဆိုးဖို ဟူ၍ တွေ့ရှိရသည်။ အချို့ကျောက်စာများတွင် မုဆိုးပို ဟူ၍လည်း တွေ့ရသေးသည်။ မုဆိုးငပိုအား မြေနယ်နိမိတ် အပိုင်းအခြား ပေးအပ်ရာမှ မုဆိုးငပိုကို အစွဲပြု၍ မုဆိုးပိုမှ မုဆိုးဖို ဖြစ်လာသည်ဟု ဆိုသည်။ အင်္ဂလိပ်သံအမတ် ကပ်ပတိန် ဂျော့ဘေကာ၏ ရတနာသိင်္ဃခရီးသွားမှတ်တမ်း၌ "မုဆိုးဖိုကား အလောင်းမင်းတရားကြီး စိုးစံသော နေပြည်တော် ဖြစ်သည်။ အုတ်မြေသားတို့ဖြင့် လုပ်သော မြို့ရိုးဝိုင်းရံထားသည့် နန်းမြို့ဖြစ်သည်။ မြို့ရိုးသည် (၁၂) ပေထုရှိပြီး ပေ (၂၀) မြင့်၏။ မြေမြို့ရိုးတစ်ဖက်စီ၌ အလျားသည် အလှမ်း တာတစ်ထောင်ရှိမည်ဟု ကျွန်ုပ် ခန့်မှန်းမိသည်။ စတုဂံတံတိုင်းခတ် နန်းမြို့ဖြစ်သည်။ နန်းမြို့တွင်း၌ အိမ်ထောင်စု လေးထောင်ခန့် ရှိသည်။ မြစ်ရိုးမှ အတွင်းဘက် (၁၂) မိုင်အကွာ ညီညာသော မြေပြင်တွင် တည်ထားသော နန်းမြို့ဖြစ်သည်။ သို့သော် သဲမြေ၊ ဆားမြေ အလွန်ပေါသည်။ နေရာအနှံ့အပြား၌ မြေမည်းများကို တွေ့ရ၏။ ယင်းမြေမည်းကို ကျိုချက်လိုက်ပါက ဆားများစွာ ထွက်သည်။ အနီးအနားဒေသများမှ အနည်းငယ် လုပ်အားစိုက်ထုတ်လိုက်ရုံမျှနှင့် ယမ်းစိမ်းအမျိုးကောင်းရသည်။ လူများများ၏ လုပ်အားကိုသုံးလျှင် ယမ်းစိမ်း အမြောက်အမြား ရနိုင်သည်" ဟူ၍ ဖော်ပြထားသည်။ "ရတနာသိင်္ဃ" ဟူ၍ မှည့်ခေါ်ရခြင်းအကြောင်းမှာ ရတနာများစုဝေးရာ ဆုံရာဖြစ်သောကြောင့်ပင် ဖြစ်သည်။ မဟာအတုလယသဓမ္မရာဇာဂုရုဆရာတော်ကြီး၏ နန်းစဉ်ပုစ္ဆာအဖြေတွင် "သိင်္ဃ ဆိုသည် ဆုံသည့်ရပ်" ဟု ဖြေဆိုခဲ့၏။ မြို့တော်တည်ပြီး နှစ်ပေါင်း (၇၉) နှစ်အကြာ စစ်ကိုင်းမင်း (ဘကြီးတော်) လက်ထက် သီရိမဟာနန္ဒသင်္ကြန်မတ်ကြီး ရေးသားပြုစုသော 'သာသနာဝံသစာတမ်း' အရ 'သိင်္ဃ' ဟူသော ပါဠိဘာသာဖြင့် (လျင်သော) အနက်ကို ဟောသဖြင့် ထိုမင်း၏ စည်းစိမ်သည် (မရှည်) စသည်ဖြင့် သိင်္ဃဟု မသင့်၊ သိခင်ဖြစ်သင့်ကြောင်း စောဒကတက်ခဲ့၏။ မည်သို့ဆိုစေ သိင်္ဃကို စတုတ္ထအက္ခရာ (ဃ) ဖြင့် ရေးသားခြင်းသာလျှင် သမိုင်းကြောင်းအရ အမှန်အကန်ဆုံးဖြစ်သည်။ 'ရန်ကြီးအောင်မြို့' ဟု ခေါ်ဝေါ်ခြင်းအကြောင်းမှာ အေဒီ ၁၇၅၂ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ (၁၇) ရက်နေ့မှစ၍ အလောင်းမင်းတရားကြီး မင်းဧကရာဇ်အဖြစ် ယူတော်မူကာ ရန်သူအပေါင်းအား အောင်မြင်ရာဖြစ်သောကြောင့် ဆိုသည်။ 'ရွှေဘိုမြို့' ဟု ခေါ်ဝေါ်ခြင်းမှာ မုဆိုးဖိုအမည်ကို ကဏ္ဍသုခဖြစ်စေရန် ရွှေဖို၊ ရွှေပို ဟူ၍ တင်စားခေါ်ဆိုရာမှ ဖြစ်ပေါ်လာခြင်း ဖြစ်သည်။ အထက်ဖော်ပြပါ မြို့အမည်ငါးမျိုးမှာ ထင်ရှားသော်လည်း လူသိနည်းသော အမည်တစ်မျိုးလည်း ရှိသေးသည်။ ယင်းမှာ ပါဠိဘာသာအားဖြင့် မှည့်ခေါ်ထားသော 'အယုဇ္ဈပူရ' ဖြစ်သည်။ အလောင်းမင်းတရားကြီး ထုတ်ပြန်ခဲ့သော အမိန့်တော်များတွင် 'အယုဇ္ဈပူရမည်သော ရတနာသိင်္ဃ ကုန်းဘောင်ရွှေပြည်ကြီး' ဟူ၍ အမြဲသုံးစွဲသည်။ ကုန်းဘောင်မင်းဆက် မဟာရာဇဝင်တော်ကြီးနှင့် မင်းတုန်းမင်းတရားကြီး ရေးထိုးခဲ့သော ကျောက်စာများတွင် အယုဇ္ဈပူရ ဟူသော အသုံးအနှုန်းကို တွေ့နိုင်သည်။ အယုဇ္ဈပူရ၏ အဓိပ္ပာယ်မှာ "စစ်ထိုးခြင်းငှာ မတတ်ကောင်းသောပြည်" ဟူ၍ ဖြစ်သည်။ ကုန်းဘောင်မင်းဆက်သည် မြန်မာသမိုင်း၌ နောက်ဆုံးမင်းဆက်ဖြစ်၍လည်းကောင်း၊ မင်းဆက်မများဘဲ မှတ်သားရန် လွယ်ကူ၍လည်းကောင်း ယခုတိုင် မြန်မာတိုင်းလိုပင် လက်ချိုးရေတွက် ပြသနိုင်သည်။ ကုန်းဘောင်မင်းဆက် (၁၁) ဆက်ကို အလွယ်တကူ ရေတွက်ရန် အောက်ပါတေးထပ်ကို ရေးဖွဲ့ထားလေသည်။ === ကုန်းဘောင်မင်းဆက်တေးထပ် === # ဦးအောင်ဇေယျအမှူး မြောက်ထူးတစ်ယောက်တင်မူ၊ # (ဦးလောက်) ပ ဘုရင်တစ်ဆူ၊ # ဆင်ဖြူရှင်စခန်း၊ # စဉ့်ကူးမင်းကောင်းစားမီ၊ # ဖောင်းကားညီလုတဲ့ ရွှေနန်း၊ # ဦးဝိုင်းပ ပထမခေါင်ပျော်၊ # မြနောင်တော်ရေဖျန်း အမရဆောင်ပေါ် ဗွေကြငှန်းမှာလ၊ ရွှေစာတမ်းဖွဲ့ပြန်၊ # ကုန်းဘောင်ပျော်နေလိုဝင်း၊ # ရွှေမင်းသားမြတ်ပုဂံ ချမ်းအေးဖို့ ပန်းမွှေးပန်၊ # မန္တလေးစံ တောင်လက်ရုံးရယ်နှင့် မင်းတုန်းမင်း၊ # သီပေါအရှင် ထီးနန်းနှင့်ပလ္လင် ဆယ့်တစ်ဆက်အုပ်စိုးတင့် မုဆိုးဘုရင်စခန်းမို့လေး။ ကုန်းဘောင်မင်းဆက်တစ်ခုလုံးကို ခြုံ၍ကြည့်လိုက်လျှင် ဝမ်းသာစရာ၊ အားရစရာအချက်များလည်း ပါဝင်သည်။ ကုန်းဘောင်မင်းဆက်၌ မင်း (၁၁) ပါးရှိရာ ထိုမင်းများတွင် စွမ်းရည်သတ္တိ၊ ဉာဏ်အမြော်အမြင်နှင့် ပြည့်စုံသော မင်းကောင်းမင်းမြတ် ပါဝင်သလို မင်းသာမန်၊ မင်းညံ့များလည်း ပါဝင်သည်။ ကုန်းဘောင်မင်းဆက်၌ ထင်ရှား၍ မြန်မာတို့ ဂုဏ်ယူဝင့်ကြွားလောက်သော မင်းများမှာ အလောင်းမင်းတရားကြီး၊ ဆင်ဖြူရှင်၊ ဗဒုံမင်း (ဘိုးတော်ဘုရား) နှင့် ပဉ္စမသင်္ဂါယနာတင် မင်းတုန်းမင်းတရားကြီးတို့ ဖြစ်ကြသည်။ ကုန်းဘောင်ခေတ်တွင် မြန်မာနိုင်ငံကို အကျယ်ဆုံးအထိ တိုးချဲ့စည်းရုံးနိုင်ခဲ့သည်။ သာသနာရေးကို အထူးဂရုစိုက်၍ ပြုစုခဲ့ကြသည်။ ကုသိုလ်ကောင်းမှုများ ပြုလုပ်ခဲ့ကြသည့်အပြင် သားကြီးငါးကြီး စားသောက်မှု၊ အရက်သေစာ သောက်စားမှုတို့ကို တားမြစ်ခဲ့သည်။ ယင်းခေတ်တွင် ရဟန်းပညာရှိ၊ လူပညာရှိနှင့် စာဆိုတော်များ အများအပြား ပေါ်ထွန်းခဲ့သည်။ မဇ္ဈိမဒေသမှ ယူဆောင်လာသော ဆေးကျမ်း၊ ဓာတ်ကျမ်းများကို မြန်မာဘာသာသို့ ပြန်ဆိုခဲ့သည်။ မြင်ကွန်းတောင်ပေါ်ကျောင်းဆရာတော် ဓမ္မဝိလာသ၊ တွင်းသွင်းတိုက်ဝန် မဟာစည်သူဘွဲ့ခံ ဦးထွန်းညို၊ ရှင်တေဇောသာရ၊ အတွင်းဝန် ဝဏ္ဏဓမ္မကျော်ထင်၊ ခေမာစာရမထေရ်၊ အမတ်ရာဇဗလ၊ ကျုံးဝန်ဘုမ္မဇေယျသင်္ကြန်၊ အမတ်လက်ဝဲဘိနန္သူ၊ ကင်းဝန်မင်းကြီး၊ ယောအတွင်းဝန် အစရှိသော ဓမ္မသတ်ဆရာကြီးများ၊ ကျမ်းပြုပုဂ္ဂိုလ်ကြီးများ ပေါ်ထွန်းခဲ့သည်။ ဦးတိုး၊ ကျည်းကန်ရှင်ကြီး၊ ဝက်မစွတ်နဝဒေး၊ မင်းကြီးကတော် ခင်ဆုံ၊ စာဆိုတော်ဦးမင်း၊ ဖိုးသူတော်ဦးမင်း၊ အနောက်နန်းမတော် မမြလေး၊ လှိုင်ထိပ်ခေါင်တင် အစရှိသော စာဆိုတော်များ၊ ဦးကြင်ဥ၊ ဦးပုည အစရှိသော ပြဇာတ်ရေးဆရာများ ပေါ်ထွန်းခဲ့သည်။ ကုန်းဘောင်ခေတ်တွင် တေးထပ်၊ လေးဆစ်သဖြန်၊ ဘောလယ်၊ ယိုးဒယား၊ ပတ်ပျိုး၊ သီချင်းကြီးများ စသည်တို့ မြန်မာစာပေတွင် သစ်ဆန်းပေါ်ထွက်လာသည်။ ကုန်းဘောင်ခေတ် ဂီတစာဆိုတော်များအနက် မင်းလက်ဝဲနော်ရထာဘွဲ့ခံ ဦးနေ၊ ဦးလွန်းပြေ၊ စာဆိုတော် ဦးမြတ်လှ၊ အမတ်မင်းသိင်္ခရ၊ စာဆိုတော် မယ်လုပ်၊ ဇေယျပတေ့အမတ်၊ ရွှေလိုက်စာရေး ဦးမင်းအောင်၊ ငယ်တိုးအတွင်းဝန် ဦးကျီစိုး၊ မြဝတီမင်းကြီး ဦးစ၊ ပခန်းမင်းသားကြီး၊ သံတော်ဆင့် ဦးအောင်ပန်း၊ မင်းသားမောင်ကုတ်တေး၊ ဆိုင်းဆရာကြီး ဦးယား၊ စာဆိုဦးတရုတ်၊ မြင်စိုင်းမင်းသား၊ မြစ်ဝိုင်းမင်းသမီး၊ ပြင်စည်မင်းသား၊ သာယာဝတီဦးဝိုင်း၊ ဦးကျောက်ခဲ၊ ဆောမြို့စား မင်းဦးစီး၊ စုံနံ့သာမြိုင်ဦးကြော့၊ စာရေးတော်ကြီး ဦးမောင်ကလေး၊ တဘက်ဆွဲရွာစား ဦးမြတ်ရစ်၊ မောင်မောင်ဘ၊ မောင်မောင်ဘေ၊ ဆရာမွှန်းကြီး၊ တောင်သမန်လယ်စား ဦးဖေငယ်၊ ဒေဝဣန္ဒာ မောင်မောင်ကြီး၊ ဦးတေနောင်၊ ကန်နီစစ်ကဲ မင်းထင်ရာဇာ၊ မင်းကျော်ရာဇာ၊ နားခံတော်ဝေါကြီးမှူးဦးချုံ၊ စင်တော်ကြီးမင်းသား ဦးသာပြော စသည်တို့မှာ ထင်ရှားလေသည်။ ကုန်းဘောင်ခေတ်၏ ပညာရေးနှင့် စပ်လျဉ်း၍ မြန်မာစာပေသာမက ပြင်သစ်စာပေ၊ အင်္ဂလိပ်စာပေများကိုလည်း လေ့လာလိုက်စားကြသည်။ မန္တလေးမြို့တွင် အင်္ဂလိပ်စာသင်ကျောင်းပင် ပေါ်ပေါက်ခဲ့သည်။ ကုန်းဘောင်ခေတ်တွင် စစ်မှုထမ်းများကို ဘောင်းဘီများ ဝတ်ဆင်စေ၍ အီတလီလူမျိုး၊ ပြင်သစ်လူမျိုးဆရာများနှင့် ကြပ်မတ်သင်ကြားစေသည်။ ရှေးအခါက မင်းမှုထမ်းကိစ္စအတွက် ခြေလျင်တော်၊ လှေလျင်တော်များကိုသာ အသုံးပြုသော်လည်း ၁၂၃၅ ခု (၁၈၇၃ ခုနှစ်) မှစ၍ ကြေးနန်းရုံတော်များ ပေါ်လာသည်။ မင်းတုန်းမင်းလက်ထက်၌ စက်မှုလက်မှုလုပ်ငန်းများကို သင်ကြားရန် နိုင်ငံရပ်ခြားသို့ ပညာတော်သင်များ စေလွှတ်သည်။ နေပြည်တော်တွင် ရက်ကန်းရုံတော်ကြီး၊ ဆန်ကြိတ်ရုံများ၊ လက်နက်လုပ်စက်ရုံ၊ လွှစက်ရုံ၊ သကြားစက်ရုံ၊ ဖန်ချက်ရုံ၊ မဲနယ်စက်ရုံ၊ ဒင်္ဂါးစက်ရုံ စသည်ဖြင့် စက်မှုလက်မှုရုံပေါင်း (၅၀) ကျော်တို့ကို စတင်လုပ်ဆောင်နေပြီ ဖြစ်သည်။ ထို့အပြင် မန္တလေးရတနာပုံ နန်းမြို့အတွင်း၌ စာပုံနှိပ်စက်မှ ရိုက်နှိပ်ထုတ်ဝေသော 'ရတနာပုံနေပြည်တော်သတင်းစာ' အမည်ဖြင့် သတင်းစာပင် ပေါ်ပေါက်နေလေပြီ။ ကုန်းဘောင်ခေတ်တွင် ယဉ်ကျေးမှုဘက်၌လည်း တိုးတက်လာသည်ကို တွေ့ရသည်။ ယဉ်ကျေးမှုဟုဆိုရာ၌ အလှအပကို ဖန်တီးသမျှ ပညာရပ်များသာမက လူတို့၏ အတွင်းစိတ်ကို လှပစေရန် ပြုပြင်ဖန်တီးပေးသော ကိုးကွယ်ယုံကြည်မှုများလည်း အကျုံးဝင်လေသည်။ ကုန်းဘောင်ခေတ်တွင် အရေးပါသော ဘာသာကြီးသုံးခုမှာ ဗုဒ္ဓဘာသာ၊ ခရစ်ယာန်ဘာသာ၊ အစ္စလာမ်ဘာသာတို့ ဖြစ်ကြသည်။ ဗုဒ္ဓသာသနာသည် မင်းနှင့်ပြည်သူအများစု ကိုးကွယ်သောဘာသာဖြစ်ပြီး ထေရဝါဒဗုဒ္ဓဘာသာမှာ အင်အားအကောင်းဆုံး ဖြစ်သည်။ သို့သော် ဂါထာမန္တရား၊ လက်ဖွဲ့၊ အင်းအိုင်၊ ခါးလှည့်၊ ယတြာ အစရှိသော မဟာယာနဗုဒ္ဓဘာသာ အလေ့အထများကိုလည်း လက်ခံလျက်ရှိကြောင်း တွေ့ရ၏။ ဗုဒ္ဓဘာသာတွင် အတင်ဂိုဏ်းနှင့် အရုံဂိုဏ်း ကွဲပြားမှုသည် ညောင်ရမ်းခေတ်မှ စတင်ပြီး ကုန်းဘောင်ခေတ်အထိ ရှိနေခဲ့၏။ သင်္ကန်းကို ပခုံးတစ်ဖက်မှာ တင်ရုံလိုသော ရဟန်းသံဃာများက အတင်ဂိုဏ်းတွင် ပါဝင်ပြီး သင်္ကန်းကို လုံလုံခြုံခြုံရုံပြီးသွားမှသာလျှင် ဝိနည်းတော်နှင့် ညီသည်ဟု ယူဆသော ရဟန်းများက အရုံဂိုဏ်းဝင်များ ဖြစ်ကြ၏။ ညောင်ရမ်းခေတ်ဘုရင်များက ၎င်းပြဿနာများကို ပြီးပြတ်အောင် ဆောင်ရွက်နိုင်ခြင်း မရှိခဲ့ပေ။ နောင်တော်ကြီးမင်း လက်ထက်တွင်လည်း အတင်ဂိုဏ်းကိုပင် အသိအမှတ်ပြုခဲ့၏။ ဆင်ဖြူရှင်မင်း မှာလည်း စစ်မက်များ တိုက်ခိုက်နေရသဖြင့် ၎င်းပြဿနာကို မဖြေရှင်းနိုင်ခဲ့ပေ။ စဉ့်ကူးမင်းလက်ထက်တွင် ဂိုဏ်းနှစ်ခုမှ ပုဂ္ဂိုလ်များကို အချေအတင် ပြောဆိုစေခဲ့သော်လည်း ဘုရင်က ပြတ်ပြတ်သားသား အဆုံးအဖြတ် မပေးနိုင်ခဲ့ပေ။ ဗဒုံမင်း (ဘိုးတော်ဘုရား) လက်ထက်တွင် နှစ်ဖက်ပုဂ္ဂိုလ်များ အချေအတင် ပြောဆိုစေသောအခါ အရုံဂိုဏ်းက ပိုင်နိုင်စွာ ပြောဆိုနိုင်သဖြင့် အရုံဂိုဏ်းကို မှန်ကန်သောဂိုဏ်းအဖြစ် အသိအမှတ်ပြုခဲ့၏။ ဗဒုံမင်းသည် ပြတ်သား၍ အတွေးအခေါ်အယူအဆ ကောင်းသူဖြစ်သည်။ ၎င်းလက်ထက်မှာပင် သာသနာပိုင် ရာထူးပေါ်ပေါက်ခဲ့သည်။ မင်းတုန်းမင်းသည် ၎င်းလက်ထက်တွင် ဗုဒ္ဓသာသနာကို တည်တံ့ခိုင်မြဲသန့်ရှင်းစေရန် ရည်ရွယ်သောအားဖြင့် ပဉ္စမသင်္ဂါယနာ တင်ခဲ့၏။ ခရစ်ယာန်သာသနာသည် ပေါ်တူဂီများနှင့်အတူ (၁၅) ရာစုမှစ၍ ရောက်ရှိလာခဲ့သည်ဟု ယူဆရန်ရှိသည်။ ပေါ်တူဂီတို့သည် လက်နက်အသစ်များ ကိုင်တွယ်တတ်သဖြင့် ဘုရင်တို့က မြှောက်စားခဲ့ကြ၏။ တောင်ငူခေတ်တွင် ရိုမန်ကက်သလစ် သာသနာဝင်ဂိုဏ်းမှ သာသနာပြုများ အောက်မြန်မာနိုင်ငံသို့ ရောက်လာခဲ့ကြ၏။ ၎င်းတို့မှာ သိပ္ပံပညာ၊ ဆေးပညာ ကျွမ်းကျင်သူများ ဖြစ်သောကြောင့် သာသနာပြုရာတွင် အခွင့်သာကြလေသည်။ ညောင်ရမ်းခေတ်တွင် ငဇင်ကာ အုပ်ချုပ်နေသော သံလျင်ကို သိမ်းပိုက်ပြီးနောက် ခရစ်ယာန်ဘာသာဝင်များကို စစ်ကိုင်းခရိုင်၊ ချောင်းဦး၊ ဒီပဲယင်းမြို့၊ မုံရွာ၊ အမြင့်၊ နဘက် စသည့် ရွာ (၁၆) ရွာတွင် နေရာချထားပေးခဲ့ကာ မိမိတို့အစုနှင့် နေထိုင်ကြပြီး သာသနာပြုပုဂ္ဂိုလ်များလည်း မကြာခဏ ရောက်ကြ၏။ လွတ်လပ်စွာ ကိုးကွယ်ခွင့်၊ ကျမ်းစာလေ့လာခွင့်များ ရရှိခဲ့ကြ၏။ ကုန်းဘောင်ခေတ်ဦးပိုင်း ဟံသာဝတီကို အလောင်းမင်းတရား အောင်မြင်သောအချိန်တွင် မွန်တို့ဘက်မှ ပါဝင်ကူညီခဲ့သော ပြင်သစ်များကို အထက်မြန်မာနိုင်ငံ နဘက်၊ ချောင်းဦး စသောရွာများ အပါအဝင် (၁၂) ရွာ၌ နေရာချပေးခဲ့၏။ သာသနာပြုပုဂ္ဂိုလ်များက လက်တင်ဘာသာ သင်ကြားပေးပြီး ပညာထူးချွန်သူများကို ရောမသို့ ပညာသင်ရန် စေလွှတ်ခဲ့လေသည်။ ၁၈၁၃ ခုနှစ်တွင် နှစ်ခြင်းဂိုဏ်းမှ ဆရာယုဒသန် (ဒေါက်တာဂျပ်ဆင်) ရောက်လာပြီး သာသနာပြုလုပ်ငန်း စတင်ခဲ့၏။ ၎င်းကိုယ်တိုင် မြန်မာစာပေကို လေ့လာ၍ 'မြန်မာ-အင်္ဂလိပ် အဘိဓာန်' ကို ပြုစုခဲ့၏။ ၎င်းဂိုဏ်းမှ သာသနာပြုပုဂ္ဂိုလ်များသည် အိမ်ထောင်ပြုခွင့်ရှိသဖြင့် ဇနီးပါလာသောကြောင့် သာသနာပြုလုပ်ငန်း ပိုမိုအောင်မြင်သည်ဟု ဆိုနိုင်ပေသည်။ ဇနီးများက မပြည့်စုံသော ကလေးသူငယ်များကို ကျွေးမွေးပြုစု၍ ပညာပေးခြင်းစသော လူမှုရေးလုပ်ငန်းများ ဆောင်ရွက်လေ့ရှိကြ၏။ အောက်မြန်မာနိုင်ငံတွင် သာသနာပြုကျောင်းများ စတင်ဖွင့်လှစ်လာခဲ့ပြီး မင်းတုန်းမင်းလက်ထက်တွင် အင်္ဂလိကန်ဂိုဏ်းမှ သာသနာပြု ဒေါက်တာမတ် (ဆရာမှတ်ကြီး) ကို မန္တလေးသို့ ခေါ်ယူ၍ မြေနေရာနှင့် ငွေကြေးထောက်ပံ့ခဲ့၏။ သာသနာပြုခွင့်၊ ကျောင်းဖွင့်ခွင့်ပေး၏။ အဓိကရည်ရွယ်ချက်မှာ သားတော်များကို အင်္ဂလိပ်စာ သင်ကြားနိုင်ရေးပင် ဖြစ်သည်။ အစ္စလာမ်ဘာသာမှာ ခရစ်ယာန်ဘာသာထက် စော၍ မြန်မာနိုင်ငံသို့ ရောက်ရှိသည်ဟု ဆိုနိုင်သည်။ ပုဂံကျောက်စာအချို့တွင် 'ပန်သေး'၊ 'ပသည်' ဟု ရေးသားထားသဖြင့် ပုဂံခေတ်ကပင် အစ္စလာမ်ဘာသာဝင်များ ရှိလိမ့်မည်ဟု ဆိုနိုင်လေသည်။ ကုန်းဘောင်ခေတ် ရောက်သောအခါ မွတ်စလင်အများအပြား ရှိနေလေပြီ။ မဏိပူရမှလာသော မွတ်စလင်များကို 'ကသည်းမွတ်စလင်' ဟု ခေါ်ပြီး မြန်မာမွတ်စလင်များကို 'ဇေရ်ဘာဒီ' ဟု ခေါ်လေ့ရှိသည်။ စစ်မှုရေးရာနှင့် ကုန်သွယ်မှုတွင် ထူးချွန်သူများ ဖြစ်၏။ ကသည်းမြင်းအစုသည် လွန်စွာထင်ရှားသော မြင်းမှုထမ်းများ ဖြစ်လေသည်။ အလောင်းမင်းတရားလက်ထက်မှစ၍ မွတ်စလင်များ တိုးတက်လာရာ ဘိုးတော်ဘုရားလက်ထက်တွင် မွတ်စလင်စစ်မှုထမ်းများကို ညောင်ရမ်း၊ မိတ္ထီလာ၊ ရမည်းသင်း၊ ပင်းတလဲ၊ တဘက်ဆွဲ၊ မြေဒူး၊ ဒီပဲယင်း စသော ဒေသများ၌ နေမြေ၊ စားမြေပေးသည့်အပြင် အခွန်လွတ်ခွင့်လည်း ပေးခဲ့၏။ မွတ်စလင်တို့၏ ကုလားပျိုသေနတ်အစုမှာ ထင်ရှား၍ ဘုရင်၏ ယုံကြည်မှုခံယူရသူများဖြစ်သောကြောင့် နန်းတော်စောင့်တပ်၊ ကိုယ်ရံတော်တပ်များအဖြစ် အမှုထမ်းခဲ့ကြရ၏။ ၎င်းတို့အတွက် ဗလီဆောက်လုပ်ရာတွင် ဘုရင်ကိုယ်တိုင် ရွှေပန္နက်စိုက်ပေးခဲ့ကြောင်း သိရပေသည်။ ဘိုးတော်ဘုရားလက်ထက်တွင် အိန္ဒိယသို့ သတင်းထောက်လှမ်းရန် စေလွှတ်ခံရသူများမှာလည်း မွတ်စလင်များပင် ဖြစ်ကြပြီး အထင်ရှားဆုံးမှာ ဦးရွှေတုတ် ဖြစ်၏။ မင်းတုန်းမင်းလက်ထက်တွင် ကြွယ်ဝသော မွတ်စလင်များကို ဘုရင်က သူဌေးဘွဲ့ ပေးအပ်ခဲ့၏။ ဘုရင်က သင်္ဘောဝယ်ယူအသုံးပြုသောအခါတွင် ဘုရင့်သင်္ဘောကပ္ပိတိန်အဖြစ် အမှုထမ်းသော ဦးမြနှင့် လက်နက်ရုံကြီးကြပ်သူ ဦးပွင့်တို့မှာ မွတ်စလင်များပင် ဖြစ်သည်။ အထက်ပါ ဘာသာကြီးသုံးခုအပြင် ရှေးအခါကစ၍ အမြစ်တွယ်လာခဲ့သော နတ်နဂါးကိုးကွယ်မှုနှင့် ဗြဟ္မဏအယူဝါဒများလည်း ကုန်းဘောင်ခေတ်တွင် ဆက်လက်ရှင်သန်လျက်ပင် ရှိပေသည်။ ကုန်းဘောင်ခေတ်တွင် ဘာသာယုံကြည်ကိုးကွယ်မှုများ တိုးတက်ထွန်းကားခဲ့သလို ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ဗိသုကာ၊ ပန်းချီ၊ ပန်းပု အစရှိသည့် အနုပညာရပ်များ နယ်ပယ်၌လည်း ထွန်းကားခဲ့သည်ကို တွေ့ရလေသည်။ ဗိသုကာပညာရပ်နှင့် နှီးနွယ်နေသော ပန်းရန်၊ ပန်းတော့၊ ပန်းပွတ်၊ ပန်းပု၊ ပန်းချီ ပညာရပ်များ များစွာတိုးတက်ထွန်းကားလာခဲ့သည်။ ကုန်းဘောင်ခေတ်ပန်းချီပညာနှင့် ပတ်သက်၍ ရွှေရေးပန်းချီ၊ ယွန်းထိုးပန်းချီ၊ ဆေးရေးပန်းချီ ဟူ၍ သုံးမျိုးသုံးစား ခွဲခြားနိုင်လေသည်။ ယွန်းထိုးပန်းချီမှာ ပုဂံခေတ်မှ ခေတ်စားခဲ့သော ပညာရပ်ဖြစ်သည်။ ယွန်းထည်ပေါ်တွင် ကညစ်ဖြင့် ရေးခြစ်ပြီး ဆေးရောင်သွင်းသော အတတ်ပညာဖြစ်၏။ ကုန်းဘောင်ခေတ်တွင် လူသုံးပစ္စည်းအဖြစ် ယွန်းထည်များကို ကျယ်ပြန့်စွာ သုံးစွဲခဲ့ကြသည်။ အဆင့်အတန်းအမြင့်ဆုံး ပင်မပန်းချီပညာရပ်မှာ ဆေးရေးပန်းချီ ဖြစ်သည်။ ၎င်းပညာသည် ကမ္ဘာသုံးပန်းချီပညာဖြစ်ပြီး ပုဂံခေတ်မှစ၍ အဆင့်အတန်းမြင့်ခဲ့လေသည်။ မြန်မာ့ဆေးရေးပန်းချီသည် 'ကနုတ်' (ကြာခွေ၊ ကြာလိပ်၊ ကြာရိုး၊ ကြာစွယ်၊ ကြာရွက်၊ ကြာဖူး စသည်တို့ပုံကို အခွေအလိပ်များအဖြစ် ရေးဆွဲခြင်းဖြစ်ပြီး ခြူးပန်းခြူးနွယ်ဟူ၍လည်း သိရှိကြ၏။)၊ 'နရီ' (မိန်းမရုပ် ရေးဆွဲခြင်းကို ဆိုလိုသော်လည်း နောက်ပိုင်းတွင် လူရုပ်အမျိုးမျိုး ရေးဆွဲခြင်း ပါဝင်လာ၏။)၊ 'ကပီ' (မျောက်ရုပ်ဟု အဓိပ္ပာယ်ရှိသော်လည်း ဘီလူး၊ ဂဠုန်၊ နဂါး စသော အရုပ်များကို ကနုတ်ပန်းများနှင့် ရောနှောရေးဆွဲခြင်း ဖြစ်သည်။)၊ 'ဂဇာ' (ဆင်၊ မြင်းစသော တိရစ္ဆာန်များကို ကနုတ်ပန်းစသော အဆင်တန်ဆာမပါဘဲ ရိုးရိုးရေးဆွဲခြင်း ဖြစ်သည်။) ဟူ၍ အခွဲများရှိသည်။ ကုန်းဘောင်ခေတ်ဦး ပန်းချီလက်ရာများတွင် အနီးအဝေး၊ အလင်းအမှောင် မှန်ကန်မှုမရှိ၊ ဆေးရောင်အမျိုးအစားလည်း နည်းပါးသော်လည်း ခေတ်နှောင်းပိုင်းတွင် အဆင့်အတန်း မြင့်မားလာပြီး အနီးအဝေး၊ အလင်းအမှောင်၊ ဆေးရောင်များ ကောင်းမွန်လာသည်ကို တွေ့ရလေသည်။ ကုန်းဘောင်ခေတ်တွင် ဆေးရေးပန်းချီအမှုထမ်းများကို ပန်းချီတော်အဖြစ် ခန့်ထား၍ အဆောက်အအုံများအပြင် မိဖုရား၊ သားတော်၊ သမီးတော်များ ဗဟုသုတပွားများစေရေးအတွက် လေ့လာကြည့်ရှုမှတ်သားရန် ငါးရာ့ငါးဆယ် နိပါတ်ရုပ်စုံများ၊ နန်းဓလေ့မှတ်တမ်းများကို ပုရပိုက်ဖြူများတွင် ဆေးရောင်စုံဖြင့် ရေးဆွဲစေခဲ့သည်။ ကုန်းဘောင်ခေတ် မြန်မာ့ပန်းချီ၏ ထူးခြားချက်မှာ အမြင်မှန်ရေးဆွဲနည်း (Perspective) ဖြစ်၏။ သက်ရှိ၊ သက်မဲ့အရာဝတ်ထုများ ရေးဆွဲရာတွင် အိမ်နံရံစသည်တို့ကို ဖောက်ထွင်းမြင်ရပုံ ရေးဆွဲခြင်းပင် ဖြစ်သည်။ အသုံးပြုသောဆေးများမှာ အနီရောင်အတွက် ဟင်္သပြဒါး၊ အဝါအတွက် ဆေးဒန်း၊ အပြာအတွက် ဒုတ္ထာနှင့် မဲနယ်၊ အနက်အတွက် ကျပ်ခိုး၊ အဖြူအတွက် မြေဖြူနှင့်ထုံး တို့ဖြစ်သည်။ အစိမ်းရောင်ရရှိရန် ဆေးဒန်းနှင့် ဟင်္သပြဒါးရော၍သော်လည်းကောင်း၊ သစ်ရွက်ရည်ကိုသော်လည်းကောင်း သုံးလေ့ရှိ၏။ ၎င်းပင်ရင်းဆေးရောင်များကို ရောစပ်ပြီး ပုစွန်ဆီ၊ ဂဠုန်အန်ဖတ် (အညိုပုတ်) စသော အရောင်များရအောင် လုပ်ဆောင်လေ့ရှိကြ၏။ ဆီဆေးဖြင့် ရေးဆွဲရာတွင် ဆေးကို ပိုက်ဆံဆီနှင့် ရောနှောပြီး ရေဆေးဖြင့် ရေးဆွဲသည့်အခါ တမာစေးနှင့် ရောလေ့ရှိ၏။ ပုံကြမ်းရေးဆွဲရန် မီးသွေးတောင့်ငယ်များ ရရှိရေးအတွက် သင့်လျော်သောအရွယ် ထင်းချောင်းငယ်များကို မီးဖုတ်ယူကြရ၏။ စုတ်တံကို နွား၏နားအတွင်းမှ အမွေးနုများဖြင့် ပြုလုပ်ကြပေသည်။ ကုန်းဘောင်ခေတ်တွင် ကြေးထည်ဖြင့် ပြုလုပ်သော ပန်းတဉ်းလုပ်ငန်း၊ ကျောက်ဆစ်ပညာဖြစ်သော ပန်းတမော့လုပ်ငန်း၊ မှန်စီရွှေချလုပ်ငန်း၊ ပန်းပုလုပ်ငန်း၊ ပန်းထိမ်လုပ်ငန်း၊ ပိုးထည်လုပ်ငန်း၊ ရွှေချည်ထိုးလုပ်ငန်း၊ မျက်ပါးခတ်လုပ်ငန်းများလည်း ထွန်းကားခဲ့လေသည်။ ကုန်းဘောင်ခေတ်အတွင်း အခွန်တော်များစွာ ရစေသောလုပ်ငန်းမှာ မျက်ပါးခတ်လုပ်ငန်း ဖြစ်သည်။ ရွှေကို ပါးလွှာအောင်ခတ်၍ ရွှေဆိုင်းများလုပ်သော လုပ်ငန်းဖြစ်လေသည်။ ဤအကြောင်းအရာများကား မြန်မာတို့ ခေတ်ကိုအမီလိုက်လာပုံ၊ တိုးတက်လာပုံကို ပြသသဖြင့် ဂုဏ်ယူဖွယ်ရာများ ဖြစ်တော့သည်။ ကုန်းဘောင်ခေတ်တွင် ဝမ်းနည်းစရာ အဖြစ်အပျက်များကား နောင်တော်ကို ညီတော်များက ပုန်ကန်ခြင်း၊ ခမည်းတော်၊ ဘထွေးတော်များကို သားတော်၊ တူတော်များက ပုန်ကန်ခြင်းများနှင့် နန်းတော်ထဲတွင် သူဘက်ငါ့ဘက်ဟူ၍ တကွဲကွဲအပြားပြား ဖြစ်နေကြခြင်းများ ဖြစ်သည်။ ကုန်းဘောင်မင်းများသည် မြို့တော်များ မကြာခဏ ရွှေ့ပြောင်းခဲ့သည်။ သို့ရာတွင် ရန်ကုန်မြို့ကဲ့သို့ ပင်လယ်ဆိပ်ကမ်းတွင် မြို့တော်မပြုလုပ်ခဲ့သဖြင့် ကမ္ဘာတွင် ထွန်းကားနေသော စက်မှုလက်မှု တိုးတက်မှုများနှင့် တိုက်ရိုက်အဆက်အသွယ် မရရှိခဲ့ပေ။ ထိုသို့မရရှိခဲ့ခြင်းပင်လျှင် မြန်မာနိုင်ငံ လွတ်လပ်ရေးဆုံးရှုံးရခြင်း၏ အကြောင်းတစ်ရပ်ဖြစ်သည်ဟု သမိုင်းဆရာတို့က ဆိုကြသည်။ မည်သို့ဆိုစေကာမူ ကုန်းဘောင်ခေတ်နောက်ပိုင်းတွင် မြန်မာ့မြေပေါ်၌ အင်္ဂလိပ်နှင့် ပြင်သစ်တို့ အပြိုင်အဆိုင် ဖြစ်နေကြသည်။ မြန်မာဘုရင်က ပြင်သစ်တို့အား အထူးအခွင့်အရေးများပေးပြီးလျှင် မဟာမိတ်စာချုပ်များ၊ စီးပွားရေးစာချုပ်များ ချုပ်ဆိုသည်ကို အင်္ဂလိပ်တို့က အထူးမခံမရပ် ဖြစ်ကြသည်။ မြန်မာနိုင်ငံအထက်ပိုင်းကို ပြင်သစ်တို့ သိမ်းပိုက်ခြင်း သို့မဟုတ် ဩဇာလွှမ်းမိုးခြင်းများ ပြုလုပ်မည်ကို စိုးရိမ်မကင်းဖြစ်ကြသဖြင့် အင်္ဂလိပ်တို့က မြန်မာနိုင်ငံအထက်ပိုင်းကို ပြင်သစ်တို့ထက် အလျင်အမြန် လက်ဦးမှုရရှိအောင် သိမ်းယူလိုက်ကြခြင်း ဖြစ်သည်။ ဤသို့ဖြင့် အနောက်လက်နက်နိုင်ငံကြီးများ စားခွက်လုမှုကြောင့် မြန်မာနိုင်ငံသည် ထီးသုဉ်း၊ နန်းသုဉ်း၊ မင်းသုဉ်းပြီးနောက် တစ်မျိုးသားလုံး ကျွန်ဘဝသို့ ရောက်ကာ မြန်မာဘုရင် သီပေါမင်းတရားသည် အိန္ဒိယနိုင်ငံ ရတနာဂီရိသို့ ပါတော်မူခဲ့ရပေသည်။ ထိုအချိန်မှစ၍ မြန်မာ့သမိုင်း၌ မြန်မာနိုင်ငံတော်ကြီးကို တစ်ပေါင်းတစ်စည်းတည်းဖြစ်အောင် ထူထောင်ခဲ့သော အလောင်းမင်းတရားကြီး၏ ကုန်းဘောင်မင်းဆက်သည် (၁၁) ဆက်မြောက် သီပေါမင်းလက်ထက်တွင် စုံးစုံးမြုပ်ကာ မြန်မာ့အချုပ်အခြာအာဏာ လုံးဝဥဿုံ ပျောက်ကွယ်သွားခဲ့ရပေသည်။ === ကုန်းဘောင်မင်း ၁၁-ဆက် အကျဉ်း === ==== အလောင်းမင်းတရား ==== (၁) ရွှေချက်သိုစေတီဒါယကာ [[အလောင်းမင်းတရား]]ကြီးဟူသော ဘွဲ့တံဆိပ် နာမံတော်နှင့် ၁၁၁၄ ခုနှစ်တွင် နန်းတက်သည်။ နန်းစည်းစိမ် ၈ နှစ်စံ၊ အိမ်နိမ့် ၃၈ နှစ်စံ၊ နံတော် သောကြာသား၊ သက်တော် ၄၆ နှစ်၌ နတ်ရွာစံတော်မူသည်။ (အချို့ကား အိမ်နိမ့် ၃၇ နှစ်) ==== နောင်တော်ကြီးမင်း ==== (၂) အလောင်းမင်းတရားကြီး၏ သားတော်ကြီး စစ်ကိုင်းမင်း ([[နောင်တော်ကြီးမင်း]] ဟုလည်းခေါ်)၊ မဟာနန္ဒကန်တွင်းစည်ခုံစေတီ ဒါယကာ၊ ဒုတိယစစ်ကိုင်းမြို့တည် နောင်တော်မင်းတရားကြီး သိရီပဝရဓမ္မရာဇာဟူသော ဘွဲ့တံဆိပ်နာမံတော်ဖြင့် ၁၁၂၂ ခုနှစ်တွင် နန်းတက်၍ နန်းစည်းစိမ် ၃ နှစ်စံ၊ အိမ်နိမ့် ၂၆ နှစ်စံ၊ နံတော် အင်္ဂါသား၊ သက်တော် ၂၉ နှစ်၌ နတ်ရွာစံသည်။ ငယ်အမည်မှာ မောင်လောက် ဖြစ်သည်။ ၎င်းလက်ထက်တွင် အလောင်းမင်းတရား၏ ရဲဘက်တော်ဟောင်း မင်းခေါင်နော်ရထာ၏ ပုန်ကန်မှုနှင့် ဘထွေးတော် တောင်ငူဘုရင်ခံ မင်းရဲသိင်္ခသူတို့၏ ပုန်ကန်မှုကဲ့သို့သော ပုန်ကန်မှုများကို အောင်မြင်စွာ နှိမ်နင်းနိုင်သည်။ ထူးခြားမှုအနေဖြင့် ပုန်ကန်သူများအား သေဒဏ်မပေးဘဲ နေမြဲစားမြဲအတိုင်းသာ စားစေသဖြင့် စိတ်နှလုံးကြီးမြတ်သော မင်းအဖြစ် နှောင်းဆရာတို့ သတ်မှတ်ထားသည်။ ==== ဆင်ဖြူရှင်မင်း ==== (၃) ညီတော် ဆင်ဖြူရှင်ခေါ် နိဗ္ဗာန်ဆိပ်ဦးစေတီတော် ဒါယကာ၊ တတိယအကြိမ် အင်းဝမြို့တည် ဆင်ဖြူရှင်မင်းတရား၊ သီရိပဝရ သုဓမ္မ မဟာဓမ္မ ရာဇာဓိရာဇာဟူသော ဘွဲ့တံဆိပ်နာမံတော်ဖြင့် ၁၁၂၅ ခုနှစ်၌ နန်းတက်၍ နန်းစည်းစိမ် ၁၃ နှစ်၊ အိမ်နိမ့် ၂၇ နှစ်၊ နံတော် တနင်္ဂနွေသား၊ သက်တော် ၄၀ နှစ်၌ နတ်ရွာစံသည်။ (အချို့ကား နန်းစည်းစိမ် ၁၂ နှစ် ဟူသေး၏။) အလောင်းမင်းတရားကြီး၏ ဒုတိယသားတော်၊ ငယ်မည် ဦးရွ ဖြစ်သည်။ အခြားလူသိများသည့် အမည်မှာ [[မြေဒူးမင်း]] ဖြစ်သည်။ ==== စဉ့်ကူးမင်း ==== (၄) သားတော် [[စဉ့်ကူးမင်း]]၊ မိုးထိကျောင်းဒါယကာ၊ ၁၁၃၈ ခုနှစ်တွင် နန်းတက်၍ နန်းစည်းစိမ် ၅ နှစ်စံ (အချို့မူတွင် ၆ နှစ်)၊ အိမ်နိမ့် ၂၀ နှစ်စံ၊ နံတော် တနင်္လာသား၊ သက်တော် ၂၆ နှစ်၌ နတ်ရွာစံသည်။ ဆင်ဖြူရှင်မင်းတရား၏ ဒုတိယသားတော်၊ ငယ်မည် မောင်ရဲလှ ဖြစ်သည်။ ==== ဖောင်းကားစား မောင်မောင် ==== (၅) ဖောင်းကားမင်း၊ ၁၁၄၃ ခုနှစ်တွင် နန်းတက်၍ နန်းစည်းစိမ် ၇ ရက်မျှသာ စံရသည်။ အိမ်နိမ့် ၁၈ နှစ်စံ၊ နံတော် ကြာသပတေးသား၊ သက်တော် ၁၈ နှစ်၌ ကံတော်ကုန်သည်။ နောင်တော်ကြီးဘုရား၏ သားတော်၊ ငယ်မည် မောင်မောင် ဖြစ်သည်။ [[ဖောင်းကားစား မောင်မောင်]] ဟု လူသိများသည်။ ==== ဗဒုံမင်း ==== (၆) [[ဗဒုံမင်း]] (ခေါ်) ဘိုးတော်ဦးဝိုင်း (ခေါ်) ဆင်ဖြူများရှင်မင်းတရားကြီး (ခေါ်) [[ဘိုးတော်ဘုရား]] (ခေါ်) အောင်မြေလောကစေတီဒါယကာ၊ အမရပူရ ပထမမြို့တည်နန်းတည် မင်းတရားကြီး သိရီပဝရဝိဇယာနန္တ ယသတြိ ဘဝနာဒိတျာဓိပတိ ပဏ္ဍိတ မဟာဓမ္မ ရာဇာဓိရာဇာဟူသော ဘွဲ့တံဆိပ်နာမံတော်ဖြင့် ၁၁၄၃ ခုနှစ်တွင် နန်းတက်တော်မူ၍ နန်းစည်းစိမ် ၃၈ နှစ်၊ အိမ်နိမ့် ၃၈ နှစ်စံ၊ နံတော် တနင်္လာသား၊ သက်တော် ၇၅၌ ကံတော်ကုန်သည်။ အလောင်းမင်းတရားကြီး၏ ဆဋ္ဌမမြောက်သားတော်၊ ငယ်မည် ဦးဝိုင်းဟူ၏။ ၎င်းလက်ထက်တွင် အောက်ပြည်အရပ်မှ မွန်တို့ သူပုန်ထသဖြင့် နှိမ်နင်းရသေးသည်ဟု ဆိုသည်။ ==== ဘကြီးတော် ==== (၇) [[ဘကြီးတော်]]မင်း (ဖန်နန်းရှင်)၊ မှန်နန်းရှင်ဘုရားခေါ် မဟာဝိဇယရံသီ စေတီဒါယကာ၊ စတုတ္ထအကြိမ် အင်းဝမြို့တည်နန်းတည်မင်းတရားကြီး သိရီ တြိဘဝနာဒိတျ ပဝရပဏ္ဍိတ မဟာဓမ္မရာဇာဓိရာဇာဘွဲ့ တံဆိပ်တော်ဖြင့် ၁၁၈၁ ခုနှစ်တွင် နန်းတက်တော်မူ၍ နန်းစည်းစိမ် ၁၈ နှစ် (၁၉ နှစ်ဟုလည်း မူကွဲရှိသည်။)၊ အိမ်နိမ့်စံ ၃၄ နှစ်၊ နံတော် သောကြာသား၊ သက်တော် ၆၁ ၌ နတ်ရွာစံသည်။ ငယ်မည် မောင်စိန် ဖြစ်သည်။ မှတ်ချက်။ ။ နန်းကျပြီးနောက် ၈ နှစ်ကြာမှ နတ်ရွာစံသည် ဟူ၏။ ==== သာယာဝတီမင်း ==== (၈) ညီတော် [[သာယာဝတီမင်း]]၊ ကုန်းဘောင်မင်းဟုလည်းကောင်း၊ ရွှေဘိုမင်းဟုလည်းကောင်း ခေါ်ဝေါ်ကြသည်။ လောကမဏိစူဠစေတီ ဒါယကာ၊ အမရပူရ ဒုတိယမြို့တည်နန်းတည်မင်းတရားကြီး သိရီပဝရာဒိတျ လောကာဓိပတိ ဝိဇယမဟာဓမ္မရာဇာဓိရာဇာ ဟူသော ဘွဲ့တံဆိပ်နာမံတော်ဖြင့် ၁၁运行၉ ခုနှစ်တွင် နန်းတက်တော်မူ၍ နန်းစည်းစိမ် ၉ နှစ်စံ၊ အိမ်နိမ့် ၅၀ နှစ်စံ၊ နံတော် ဗုဒ္ဓဟူးသား၊ သက်တော် ၅၉ နှစ်၌ ကံတော်ကုန်သည်။ ဘကြီးတော်စစ်ကိုင်းမင်း၏ ညီတော်၊ ငယ်မည် မောင်ခင်ဟူ၏။ ==== ပုဂံမင်း ==== (၉) သားတော် [[ပုဂံမင်း]] ခေါ် မဟာလောကရံသီစေတီ ဒါယကာ၊ သိရီသုဓမ္မ တိလောကပဝရ မဟာဓမ္မရာဇာဓိရာဇာ ဘွဲ့တံဆိပ်နာမံတော်ဖြင့် ၁၂၀၈ ခုနှစ်တွင် နန်းတက်တော်မူ၍ နန်းစည်းစိမ် ၆ နှစ်စံ၊ အိမ်နိမ့် ၃၅ နှစ်စံ၊ နံတော် သောကြာသား၊ သက်တော် ၄၁ နှစ်၌ နတ်ရွာစံသည်။ သာယာဝတီမင်း၏ သားတော်၊ ငယ်မည် မောင်ထောင်၊ ပုဂံမြို့စားဟူ၏။ ==== မင်းတုန်းမင်း ==== (၁၀) ပုဂံမင်း၏ ညီတော် [[မင်းတုန်းမင်း]] ခေါ် မဟာလောကမာရဇိန်စေတီဒါယကာ၊ မန္တလေးရတနာပုံ မြို့တည်နန်းတည် ပဉ္စမသင်္ဂါယနာတင် ဘဝရှင်မင်းတရားကြီး သိရီပဝရ ဝိဇယာနန္တ ယသပဏ္ဍိတ တြိဘာဝနာဓိတျာဓိပတိ မဟာဓမ္မ ရာဇာဓိရာဇာ ဘွဲ့တံဆိပ်တော်ဖြင့် ၁၂၁၄ ခုနှစ်တွင် နန်းတက်တော်မူ၍ နန်းစည်းစိမ် ၂၆ နှစ်၊ အိမ်နိမ့်စံ ၃၈ နှစ်၊ နံတော် အင်္ဂါသား၊ သက်တော် ၆၄ နှစ်၌ နတ်ရွာစံသည်။ ငယ်မည် မောင်လွင်ဟူ၏။ ==== သီပေါမင်း ==== (၁၁) သားတော် [[သီပေါမင်း]]၊ မာန်အောင်ရတနာစေတီ ဒါယိကာ၊ မန္တလေးရတနာပုံ ဒုတိယနန်းစံ၊ သိရီပဝရ ဝိဇယာနန္တ ယသတိလောကာ ဓိပတိ ပဏ္ဍိတ မဟာဓမ္မရာဇာဓိရာဇာ ဘွဲ့တံဆိပ်နာမံတော်ဖြင့် ၁၂၄၀ ပြည့်နှစ်၌ နန်းတက်စံမြန်း၍ နန်းစည်းစိမ် ၇ နှစ်၊ နံတော် စနေသား၊ ငယ်မည် မောင်ရေစက် ဖြစ်လေသည်။ ၁၂၄၇ ခုနှစ်တွင် ဗြိတိသျှကိုလိုနီနယ်ချဲ့တို့က မင်းနှစ်ပါးအား ဖမ်းဆီးခေါ်ဆောင်လျက် မိမိတို့ တိုင်းပြည်ကြီးကို သိမ်းပိုက်ကြီးစိုးကာ မြန်မာလူမျိုးတို့အား ကျွန်သပေါက်ဘဝ ထားခဲ့ကြလေတော့သည်။ === သုံးသပ်ချက် === ကုန်းဘောင်မင်းဆက်သည် မြန်မာနိုင်ငံကို နောက်ဆုံးအုပ်ချုပ်ခဲ့သည့် မြန်မာမင်းဆက်ဖြစ်သည်။ စတင်ထူထောင်သူ [[အလောင်းဘုရား|အလောင်းမင်းတရား]] မှသည် နောက်ဆုံး [[သီပေါမင်း]] အထိ မင်းဆက် ၁၁ ဆက်တိတိ ရှိသည်။ ထိုမင်းဆက်၏ အစောပိုင်းမင်းများလက်ထက်တွင် ကာလရှည်ကြာရှိခဲ့သည့် မွန်-မြန်မာဆက်ဆံရေး ပြိုလဲကာ မွန်လူမျိုးတို့မှာလည်း လူမျိုးကြီးအဖြစ်မှ ကျဆင်းသွားသည်။ နောက်ပိုင်းမင်းဆက်များသည် တိုင်းပြည်တိုးတက်ရေးအတွက် များစွာအားထုတ်ဆောင်ရွက်ခြင်း မရှိဘဲ ထီးနန်းစည်းစိမ်တည်မြဲရေး၊ ရယူပိုင်ဆိုင်ရေး အစရှိသည့် နန်းတွင်းအရေးတော်ပုံများနှင့်သာ လုံးပန်းနေရသည်။ သို့သော် ဘာသာရေးတွင် ထင်ရှားသည့် မင်းနှစ်ပါးရှိပြီး ၎င်းတို့မှာ [[ဘိုးတော်ဘုရား]] နှင့် [[မင်းတုန်းမင်း]] တို့ ဖြစ်ကြသည်။ ဘိုးတော်ဘုရားသည် [[မင်းကွန်းပုထိုးတော်ကြီး]] တည်ဆောက်ရန် ကြိုးပမ်းမှုနှင့် သာသနာရေးဆိုင်ရာ အငြင်းအခုန် ပြဿနာများကို ဖြေရှင်းရန် အားထုတ်မှုတို့ဖြင့် သမိုင်းတွင်သကဲ့သို့၊ မင်းတုန်းမင်းအနေဖြင့်လည်း ပဉ္စမသင်္ဂါယနာတင်ခြင်းနှင့် ထိုမှတစ်ဆင့် ပိဋကတ်သုံးပုံကို ကျောက်ထက်[[အက္ခရာ]]တင်ပြီး ပူဇော်ခြင်းတို့ဖြင့် ကျော်ကြားရသည်။ ထိုမင်းဆက်သည် အခြားမြန်မာမင်းဆက်များနည်းတူ ကုန်းတွင်းပိတ်သဘာဝကြောင့် ပင်လယ်ထွက်ပေါက်ရသည့် အခွင့်အရေးကို အသုံးမချနိုင်ခဲ့သကဲ့သို့၊ ပဒေသရာဇ်ပီသစွာပင် ထီးနန်းတည်မြဲရေးကိုသာ အဓိကထားခဲ့သောကြောင့် ကျူးကျော်လာသည့် အင်္ဂလိပ်တို့ရန်ကို တွန်းလှန်ကာကွယ်ရန်အတွက် ခေတ်မီပြုပြင်ပြောင်းလဲမှုများ ပြုလုပ်ရန် အချိန်နှောင်းခဲ့သဖြင့် နောက်ဆုံးမင်းဖြစ်သည့် သီပေါမင်းလက်ထက်တွင် ရန်သူနယ်ချဲ့[[အင်္ဂလိပ်]]တို့၏ အပြီးတိုင်သိမ်းပိုက်ခြင်းကို ခံခဲ့ရလေသည်။ == ကုန်းဘောင်အိမ်တော်အကြီးအကဲများ == သီပေါမင်းမြတ် နတ်ရွာစံပြီး၍ အရှင်နန်းမတော်စုဖုရားလတ် မြန်မာပြည်သို့ ပြန်လည်ကြွရောက်လာခဲ့ရာတွင် ကုန်းဘောင်အိမ်တော်အကြီးအကဲများသည် ဘုရင်စနစ်ချုပ်ငြိမ်းသည့်တိုင် ကျန်ရှိနေသေးရာ သမီးတော် အရှင်ထိပ်စုမြတ်ဖုရားလတ်မှစပြီး ရေတွက်ထားသည်။ == လူဦးရေနှင့် လူမျိုးများ == ကုန်းဘောင်ခေတ် မြန်မာနိုင်ငံတော်၏ လူဦးရေသည် မင်းဆက်တစ်လျှောက် အတက်အကျရှိခဲ့ပြီး အင်ပါယာအထွတ်အထိပ် ရောက်ရှိချိန်တွင် ခန့်မှန်းခြေ လူဦးရေ (၂) သန်းမှ (၄) သန်းခွဲဝန်းကျင်အထိ ရှိခဲ့သည်ဟု သမိုင်းပညာရှင်များက ခန့်မှန်းကြသည်<ref name="Lieberman">{{cite book |last1=Lieberman |first1=Victor |title=Strange Parallels: Southeast Asia in Global Context, c. 800–1830, Volume 1 |publisher=Cambridge University Press |year=2003 |pages=180–205}}</ref>။ ဘိုးတော်ဘုရား (ဗဒုံမင်း) လက်ထက်တွင် နိုင်ငံတော်အတွင်း လူဦးရေနှင့် အခွန်အတုတ် ကောက်ခံနိုင်မှု အခြေအနေကို သိရှိနိုင်ရန် စစ်တမ်း များ (၁၇၈၃ နှင့် ၁၈၀၂ စစ်တမ်းများ) ကို ပထမဆုံးအကြိမ် အကြီးအကျယ် ကောက်ခံခဲ့သည်<ref name="Trager">{{cite journal |last1=Trager |first1=Frank N. |title=The Burma Surveys of 1783 and 1802 |journal=Journal of the Burma Research Society |volume=42 |year=1959 |pages=31–43}}</ref>။ နိုင်ငံတော်အတွင်း မှီတင်းနေထိုင်ကြသော လူမျိုးများမှာ ဧရာဝတီမြစ်ဝှမ်းနှင့် မြေပြန့်ဒေသများတွင် ဗမာလူမျိုးများ အများစု နေထိုင်ကြပြီး၊ အောက်မြန်မာပြည်တွင် မွန်လူမျိုး၊ ရခိုင်ဒေသတွင် ရခိုင်လူမျိုး၊ ကုန်းမြင့်နှင့် တောင်တန်းဒေသများတွင် ရှမ်း၊ ကရင်၊ ကချင်၊ ချင်း၊ ကယားနှင့် ပအိုဝ်း အစရှိသည့် တိုင်းရင်းသားလူမျိုးများ ကိုယ်ပိုင်ပဒေသရာဇ်စနစ်များဖြင့် ပျံ့နှံ့နေထိုင်ကြသည်။ကုန်းဘောင်အင်ပါယာ ချဲ့ထွင်စဉ် စစ်ပွဲများ (မဏိပူရ၊ ယိုးဒယား၊ မွန်ဒေသ) မှ ဖမ်းဆီးခေါ်ဆောင်လာခဲ့သည့် သုံ့ပန်းအနွယ်ဝင်များ ဖြစ်ကြသော ကသည်းလူမျိုး (မဏိပူရသား)၊ ယိုးဒယားလူမျိုး (ထိုင်း) နှင့် မွန်လူမျိုးများသည် နေပြည်တော်ဝန်းကျင်တွင် အခြေချနေထိုင်ရင်း မြန်မာ့လူ့အဖွဲ့အစည်းအတွင်း ပျော်ဝင်ခဲ့ကြသည်။တရုတ်ပြည် (ယူနန်) မှ ဝင်ရောက်လာသည့် တရုတ်နွယ်ဖွားများ၊ အိန္ဒိယမြေမှ ကုန်သည်များနှင့် မူဆလင်ကပြားများ (ပသီလူမျိုး)၊ ဒုတိယအင်္ဂလိပ်-မြန်မာစစ်ပွဲအပြီး အောက်ပြည်မှ တက်လာသည့် ဘင်္ဂါလီများနှင့် ဥရောပတိုက်သား သံတမန်/နည်းပညာရှင်များလည်း မြို့ကြီးများတွင် အခြေစိုက်နေထိုင်ခဲ့ကြသည်။ == ယဉ်ကျေးမှု == ကုန်းဘောင်ခေတ်သည် မြန်မာ့သမိုင်းတွင် စာပေ၊ အနုပညာ၊ ဗိသုကာနှင့် လူမှုရေးယဉ်ကျေးမှုများ အထွတ်အထိပ်သို့ ရောက်ရှိခဲ့သည့် ရွှေခေတ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ မင်းညီမင်းသားများနှင့် အထက်တန်းလွှာများသာမက ရိုးရာဗုဒ္ဓဘာသာ ဘုန်းတော်ကြီးကျောင်းစနစ် ကြောင့် သာမန်အရပ်သားများကြားတွင်ပါ စာတတ်မြောက်မှုနှုန်း အလွန်မြင့်မားခဲ့သည်<ref name="Lieberman" />။ === အလံတော်နှင့် ဒေါင်းအမှတ်တံဆိပ် စတင်ပေါ်ပေါက်လာပုံ === မြန်မာ့ရိုးရာ အစဉ်အလာအရ မြန်မာမင်းဆက်များကို "သူရိယဝံသ" (နေမင်း၏အနွယ်စု) ဟု တင်စားခေါ်ဝေါ်လေ့ရှိကြပြီး နေမင်း၏ ပြယုဂ်အဖြစ် ဒေါင်းရုပ် (ဥဒေါင်းငှက်) ကို အမြတ်တနိုး သုံးစွဲခဲ့ကြသည်။<ref name="Tin">မောင်မောင်တင်၊ ဦး။ (၁၉၆၇)။ ''ကုန်းဘောင်ဆက် မဟာရာဇဝင်တော်ကြီး''။ ရန်ကုန်: လယ်တီမဏ္ဍိုင်ပုံနှိပ်တိုက်။</ref> ကုန်းဘောင်မင်းဆက်ကို တည်ထောင်ခဲ့သည့် [[အလောင်းမင်းတရား]] (ဦးအောင်ဇေယျ) လက်ထက် (၁၇၅၂–၁၇၆၀) ကတည်းက နိုင်ငံတော်အဆင့် အမိန့်ပြန်တမ်းများနှင့် နန်းတွင်းသုံး တံဆိပ်တုံးကြီးများတွင် အမြီးစွင့်နေသည့် "ကန္နားစွင့် ကူးဒေါင်းပုံ" ကို တရားဝင် စတင်ခတ်နှိပ် အသုံးပြုခဲ့သည်။<ref name="Symes">Symes, Michael. (1800). ''An Account of an Embassy to the Kingdom of Ava''. London: W. Bulmer and Co.</ref> ကုန်းဘောင်ခေတ်နှောင်းပိုင်း [[မင်းတုန်းမင်း]]တရားကြီး လက်ထက် (၁၈၅၃–၁၈၇၈) တွင် အနောက်တိုင်းနိုင်ငံများနှင့် သံတမန်ရေးအရ ကူးလူးဆက်ဆံမှု ပိုမိုများပြားလာသောအခါ မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပထမဆုံးသော နိုင်ငံတော်အလံ ကို တရားဝင် ပြဋ္ဌာန်းခဲ့သည်။ ၎င်းအလံမှာ အလျားစတုရန်းပုံစံ "အဖြူရောင်နောက်ခံပေါ်တွင် အမွေးအတောင် ဖြန့်ရစ်နေသည့် ကူးဒေါင်းရုပ်" ကို အလယ်ဗဟို၌ ထည့်သွင်းထားသည့် အလံတော်ဖြစ်သည်။<ref name="Singer">Singer, Noel F. (1993). ''Burmah: A Sourcebook on Archaeology and History''. Saffron Books. pp. 45–48.</ref> ထို့ပြင် မင်းတုန်းမင်းသည် ရတနာပုံနေပြည်တော် (မန္တလေး) တွင် ဒင်္ဂါးစက်ရုံကို တည်ထောင်ခဲ့ပြီး ၁၈၅၃ ခုနှစ်မှစ၍ ခေတ်မီရွှေဒင်္ဂါးနှင့် ငွေဒင်္ဂါးများကို သွန်းလုပ်စေခဲ့သည်။ ၎င်းဒင်္ဂါးများ၏ ဗဟိုချက်တွင် နေမင်းအနွယ်စု၏ ပြယုဂ်ဖြစ်သော ဒေါင်းရုပ်ကို ရိုက်နှိပ်ထုတ်ဝေခဲ့သဖြင့် အဆိုပါဒင်္ဂါးများကို ပြည်သူများက "ဒေါင်းဒင်္ဂါး" ဟု လူသိများလာခဲ့ပြီး၊ ဒေါင်းရုပ်သည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ စီးပွားရေးနှင့် အချုပ်အခြာအာဏာကို ကိုယ်စားပြုသည့် တရားဝင် အမှတ်တံဆိပ် ဖြစ်လာခဲ့သည်။<ref name="Robinson">Robinson, M. and Shaw, L.A. (1980). ''The Coins and Banknotes of Burma''. Manchester. pp. 78–82.</ref> ဤအဖြူရောင်နောက်ခံနှင့် ကူးဒေါင်းရုပ်ပါဝင်သော နိုင်ငံတော်အလံနှင့် ဒေါင်းအမှတ်တံဆိပ်ကို ကုန်းဘောင်မင်းဆက်၏ နောက်ဆုံးမင်းဖြစ်သော [[သီပေါမင်း]] လက်ထက်အထိ တော်ဝင်အလံတော်အဖြစ်လည်းကောင်း၊ စစ်သင်္ဘောများနှင့် ဆိပ်ကမ်းခံတပ်များတွင်လည်းကောင်း လွှင့်ထူအသုံးပြုခဲ့ကြသည်။ ၁၈၈၅ ခုနှစ် အင်္ဂလိပ်-မြန်မာ တတိယစစ်ပွဲအပြီး ကုန်းဘောင်အင်ပါယာ ကျရှုံးသွားချိန်တွင် ဗြိတိသျှတို့သည် ဤဒေါင်းအလံတော်ကို ဖြုတ်ချခဲ့သော်လည်း၊ ကုန်းဘောင်ခေတ်က စတင်ခဲ့သည့် "ဒေါင်းရုပ်" သည် မြန်မာ(ဗမာ)လူမျိုးတို့၏ နှလုံးသားထဲတွင် မျိုးချစ်စိတ်ဓာတ်နှင့် အမျိုးသားရေး အမှတ်အသားအဖြစ် ယနေ့တိုင် ခိုင်မာစွာ ကိန်းအောင်းကျန်ရစ်ခဲ့သည်။<ref name="Lieberman">Lieberman, Victor B. (2003). ''Strange Parallels: Southeast Asia in Global Context, c. 800–1830''. Cambridge University Press.</ref> === စာပေအနုပညာ === စာပေလောကတွင် ရတု၊ ရကန်၊ အိုင်ချင်း၊ အဲချင်း၊ ပျို့နှင့် လူးတားများအပြင် "ပြဇာတ်စာပေ" များပါ ထွန်းကားလာခဲ့သည်။ ဝန်ကြီးပဒေသရာဇာ (ညောင်ရမ်းခေတ်နှောင်းမှ ကုန်းဘောင်ခေတ်ဦး)၊ အတွင်းဝန် ဦးတိုး (ရာမရကန် စာဆို)၊ လူဦးမင်း၊ စာဆိုတော် ဦးပုည (စလေဦးပုည)၊ ကန်ဒီမင်းကျောင်းဆရာတော်နှင့် အမျိုးသမီးစာဆိုတော်များ ဖြစ်ကြသည့် လှိုင်ထိပ်ခေါင်တင်၊ မမြကလေး တို့သည် ခေတ်ပြိုင်ထင်ရှားခဲ့ကြသည်။ဆင်ဖြူရှင်မင်းလက်ထက် အယုဒ္ဓယ (ယိုးဒယား) ကို အောင်နိုင်ခဲ့ပြီးနောက် ယိုးဒယားတော်ဝင်ဇာတ်သဘင်၊ အကအလှနှင့် အတီးအမှုတ်များ (ဥပမာ - ရာမယဏဇာတ်တော်ကြီးနှင့် အီနောင်ဇာတ်တော်) သည် မြန်မာ့နန်းတွင်းယဉ်ကျေးမှုအဖြစ်သို့ ပုံသဏ္ဌာန်ပြောင်းလဲ ကူးစက်ထွန်းကားခဲ့သည်<ref name="HtinAung1967">{{cite book |last1=Htin Aung |first1=Maung |title=A History of Burma |publisher=Columbia University Press |year=1967 |pages=170–175}}</ref>။ === ဗိသုကာနှင့် ပန်းချီပန်းပု === ကုန်းဘောင်ခေတ် ဗိသုကာလက်ရာများသည် ဘာသာရေးအဆောက်အအုံများနှင့် တော်ဝင်နန်းတော်များတွင် အလွန်တရာ ခန့်ညားထည်ဝါခဲ့သည်။ ကျွန်းသစ်များကို အခြေခံ၍ မွမ်းမံထားသော ဘုန်းကြီးကျောင်းများနှင့် နန်းဆောင်များ၊ ပြာသာဒ်အဆင့်ဆင့်နှင့် ဘုရားကျောင်းကန်ဆောင်များ ပေါ်ထွန်းခဲ့သည်။ (ဥပမာ - မန္တလေး [[ရွှေနန်းတော်ကျောင်း]] နှင့် အမရပူရ [[ဦးပိန်တံတား]])။မင်းတုန်းမင်းလက်ထက် ရတနာပုံခေတ်သို့ ရောက်သောအခါ ဗြိတိန်၊ ပြင်သစ်၊ အီတလီ စသည့် ဥရောပဗိသုကာပညာရှင်များ၏ အကူအညီဖြင့် အနောက်တိုင်းပုံစံ အဆောက်အအုံများ (ဥပမာ - မြင်းကွန်းမင်းသားစံခဲ့သည့် မြေနန်းပြာသာဒ်၊ ဒင်္ဂါးစက်ရုံများ) ကိုပါ ရောနှောဆောက်လုပ်လာခဲ့ကြသည်။ဘုရားလိုဏ်ဂူများနှင့် သိမ်တော်များတွင် တရုတ်နှင့် အနောက်တိုင်း ပန်းချီစနစ်များ အနည်းငယ်လွှမ်းမိုးထားသည့်၊ သဘာဝကျသော လူနေမှုစရိုက်များကို ဖော်ပြသည့် ကုန်းဘောင်ခေတ်ဦး/ခေတ်လယ် နံရံဆေးရေးပန်းချီလက်ရာများ (ဥပမာ - စစ်ကိုင်း တလိုင်းမြေဘုရား၊ အမရပူရ ကျောက်တော်ကြီးဘုရား နံရံပန်းချီများ) သည် ယနေ့တိုင် လေ့လာစရာအဖြစ် ကျန်ရှိနေပါသေးသည်။ == ကုန်းဘောင်မင်းဆက် တေးထပ် == '''ဦးအောင်ဇေယျ'''<sup>၁</sup> အမှူးမြောက် ထူးတစ်ယောက် တင်မှု '''(ဦးလောက်)'''<sup>၂</sup> ပ ဘုရင်တစ်ဆူ '''ဆင်ဖြူရှင်'''<sup>၃</sup> စခန်း '''စဉ့်ကူးမင်း'''<sup>၄</sup> ကောင်းစားမီ '''ဖောင်းကားညီ'''<sup>၅</sup> လုတဲ့ ရွှေနန်း '''ဦးဝိုင်း'''<sup>၆</sup> ပ၊ ပထမခေါင်ပျော် '''မြနောင်တော်'''<sup>၇</sup> ရေဖျန်း အမရဆောင်ပေါ် ဗွေကြငှန်းမှာ လ ရွှေစာတမ်း ဖွဲ့ပြန် '''ကုန်းဘောင်ပျော်'''<sup>၈</sup> နေလိုဝင်း ရွှေဘိုမင်းသား '''မြတ်ပုဂံ<sup>၉</sup>''' ချမ်းအေးဖို့ ပန်းမွှေးပန် မန္တလေးစံ တောင်လက်ရုံးရယ်နှင့် '''မင်းတုန်းမင်း<sup>၁၀</sup>''' '''သီပေါအရှင်<sup>၁၁</sup>''' ထီးနှင့်ပလ္လင် ဆယ့်တစ်ဆက် အုပ်စိုးတင် မုဆိုးဘုရင် စခန်းမို့လေး။ == အုပ်ချုပ်ရေးဌာနများ == [[File:Lion throne, Amarapura Palace.jpg|thumb|[[အမရပူရနန်းတော်]] (ခရစ်နှစ် ၁၈၅၅)|241x241px]] နိုင်ငံ၏ပိုင်နက် ကျယ်ဝန်းလာနှင့်အတူ အုပ်ချုပ်မှုချောမွေ့စေရန် ဌာနများ ဖွဲ့စည်းထားရှိရာ လွှတ်ရုံးငါးရပ်ဟူ၍ ထင်ရှားသည်။<ref>ဒေါက်တာ တိုးလှ, "အလောင်းမင်းတရားကြီး၏ ကုန်းဘောင်ရွှေပြည်", ၁၉၉၃</ref> ၎င်းတို့မှာ − * လွှတ်တော် * ဗြဲတိုက် * အရှေ့ရုံး * အနောက်ရုံး * တရားရုံး ဟူ၍ ဖြစ်သည်။ သီပေါမင်း နန်းကျသည်အထိ ဤလွှတ်ရုံးငါးရပ်ဖြင့် နိုင်ငံကို စီမံအုပ်ချုပ်ခဲ့သည်။ === လွှတ်တော် === ဥပုသ်နေ့မှအပ ကျန်နေ့များတွင် တနေ့နှစ်ကြိမ် လွှတ်တော်ဝင်ရသည်။ တက်ရောက်ရသည့် အရာရှိကြီးများမှာ − * ဝန်ကြီး * ဝန်ထောက် * စာရေးတော်ကြီး * မြင်းစုဝန်ကြီး * မြင်းစာရေးကြီး * အသည်ဝန် * အသည်စာရေး * မြေတိုင် အမတ် * နားခံတော် * အမိန့်တော်ရ * အမိန့်တော်ရေး * အမှာတော်ရေး * အသုံးစာရေး * အဝေးရောက် * မြန်မာသံခံ * ရှမ်းသံခံ * ယွန်းသံခံ * ကသည်းစာပြန် * တရုတ်စာပြန် * သစ္စာတော်ရေး * ပြော့နေရာချ သွေးသောက်ကြီး * လွှတ်စောင့် သွေးသောက်ကြီး * လက်နက်တိုက်ဝန် * လက်နက်တိုက်စိုး * ကသောင်းမြောင်တိုက်စိုး * ကသောင်းမြောင်တိုက်စာရေး * လက်ဆောင်ယူတိုက်စိုး * လက်ဆောင်ယူတိုက်စာရေး တို့ ဖြစ်ကြသည်။[[File:Burmese Court Officials 1795.jpg|thumb|237x237px|အတွင်းဝန် နှင့် အတွင်းဝန်ကတော် (ခရစ်နှစ် ၁၇၉၂)]] === ဗြဲတိုက် === လွှတ်တော်မှ ပြန်ကြားသည့်စာတို့ကို သက်ဆိုင်ရာသို့ ဆက်သွင်းရန် တာဝန်ရှိသည်။ လွှတ်တော်နှင့် ရုံးတက်ချိန် အတူပင် ဖြစ်သည်။ ဗြဲတိုက်ဝင်ရသည့် အရာရှိများမှာ − * အတွင်းဝန် * သံတော်ဆင့် * ဗြဲတိုက်သံဆင့် * စာရေးတော် * သံတိုက်စိုး * သံတိုက်စာရေး တို့ ဖြစ်ကြသည်။ [[File:Minister of State in Konbaung uniform.jpg|thumb|350x350px|ဘုရင့်သစ္စာခံဗိုလ်ချုပ်]] === ရှေ့ရုံး === မြို့ဝန်က ရုံးထိုင်ကာ ရာဇဝတ်မှုများကို စစ်ဆေးသည်။ ရုံးထိုင်သည့် အရာရှိများမှာ − * မြို့ဝန် * ထောင်မှူး * ရွှေပြည်စိုး * ထောင်စချီ * တံခါးဗိုလ် * အပြင် မြို့ကြီးတံခါးဗိုလ် တို့ ဖြစ်ကြသည်။ === နောက်ရုံး === မောင်းမမိဿံများနှင့်ပတ်သက်သည့် ကိစ္စရပ်များကို စီမံအုပ်ချုပ်သည့်ရုံး ဖြစ်သည်။ ပါဝင်ရသည့် အရာရှိများမှာ − * အနောက်ဝန် * အနောက်ဝန်စာရေး * ကတော်စာရေး * နောက်ရုံးစာရေးတော် တို့ ဖြစ်ကြသည်။<ref>ဦးတင်, "မြန်မာမင်း အုပ်ချုပ်ပုံစာတမ်း၊ စတုတ္ထပိုင်း"</ref> === တရားရုံး === တရားမမှုများကို မျက်နှာစုံညီ ခေါ်ယူဖြေရှင်းသည့်ရုံး ဖြစ်သည်။ ပါဝင်ရသည့် အရာရှိတို့မှာ − * တရားသူကြီး * တရားနာခံ * တရားစာရေး * အမိန့်တော်ရ * ကွမ်းဘိုးထိန်း တို့ ဖြစ်ကြသည်။ [[File:Great Audience Hall, Mandalay.jpg|thumb|မန္တ​လေးနန်း​တော်]] [[File:Amarapura palace British Embassy Michael Symes 1795.jpg|250px|thumb|[[အမရပူရ]]နန်းတော်၊ ၁၇၉၅ ခုနှစ်]] == နိုင်ငံခြား ကူးသန်း ရောင်းဝယ်ရေး == ကုန်းဘောင်ခေတ် နိုင်ငံခြား ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေး ခရီး မည်မျှ ပေါက်ရောက်ခဲ့သည်ကို ဆန်းစစ်လျှင် ထိုခေတ်၏ စီးပွားရေးနှင့် ကုန်သွယ်မှု အခြေအနေကို ရှင်းလင်းစွာ နားလည်နိုင်စရာ အကြောင်း ရှိလေသည်။ ၁၇၈၃ ခုနှစ်တွင် ရန်ကုန်သို့ ရောက်ရှိလာသော အင်္ဂလိပ်လူမျိုး တစ်ဦးက ကုန်းဘောင်ခေတ်၏ ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေးသည် ကျယ်ပြန့်ရှုပ်ထွေးခြင်း မရှိဟု မှတ်ချက်ချခဲ့သည်။ ထိုသို့ ဆိုရခြင်းမှာ ဤဒေသတွင် အရင်းအနှီး ငွေကြေးအနည်းငယ်မျှဖြင့်ပင် အရောင်းအဝယ် ပြုလုပ်ပါက အမြတ်အစွန်း အဆမတန် ရရှိရန် လွယ်ကူသည်ကို ၎င်းက ဧကန်သိရှိနေသောကြောင့် ဖြစ်လေသည်။<ref name="Symes1800">Symes, Michael (1800). ''An Account of an Embassy to the Kingdom of Ava''. London: W. Bulmer and Co.</ref> === နီကိုဘား ကျွန်းနှင့် ပဲခူး ကုန်သွယ်မှု လမ်းကြောင်း === ထိုခေတ်က စီးပွားရှာသူ ကုန်သည်များအကြား ပြောစမှတ်ပြုကြသည်မှာ မည်သူမဆို အိန္ဒိယရှိ ကိုရိုမန်ဒယ် ကမ်းခြေ (Coromandel Coast) ၌ ရွက်သင်္ဘောငယ် တစ်စင်းကို ဝယ်ယူနိုင်သည့် အခြေအနေရှိလျှင် ထိုသင်္ဘော၌ ဆေးရွက်အနည်းငယ်၊ ချည်ထည်နှင့် အိမ်သုံးသံထည် အချို့ကို တင်ဆောင်၍ နီကိုဘားကျွန်း (Nicobar Islands) သို့ သွားရောက်နိုင်သည်။ ထို့နောက် ထိုကုန်ပစ္စည်းများကို နဂဘာရီကျွန်းထွက် အုန်းသီးများနှင့် လဲလှယ်ကာ သင်္ဘောအပြည့်တင်၍ ပဲခူးဒေသ (ရန်ကုန်ဆိပ်ကမ်းကို ဆိုလိုသည်) သို့ ယူဆောင်လာနိုင်သည်။ ၎င်းနောက် ရန်ကုန်တွင် မြန်မာ့ကျွန်းသစ်များနှင့် တဖန်ပြန်လည်လဲလှယ်၍ ထိုကျွန်းသစ်များကို ကိုရိုမန်ဒယ်ကမ်းခြေ သို့မဟုတ် ဘင်္ဂလား (Calcutta) သို့ သယ်ဆောင်ရောင်းချပါက၊ ကုန်သည်များအဖို့ အမြတ်အစွန်း ကြီးစွာ ရရှိနိုင်သည်ဟု အပြောအဆို ရှိခဲ့လေသည်။<ref name="Symes1800"/> [[File:Burmese peacock flag (National and Commercial Flags of All Nations, 1868).JPG|thumb|150px|left|မြန်မာ့ဒေါင်းအလံ (၁၈၆၈ ခုနှစ်)]] === ကျွန်းသစ် ကုန်သွယ်မှုနှင့် သင်္ဘောတည်ဆောက်ရေး လုပ်ငန်း === မြန်မာ့ကျွန်းသစ်သည် စင်စစ်အားဖြင့် နိုင်ငံခြားသား ကုန်သည်များ လွန်စွာ တပ်မက်လိုလားကြသော အဓိက ကုန်ပစ္စည်းပင် ဖြစ်လေသည်။ အများအားဖြင့် ကျွန်းသစ်ကို နိုင်ငံခြားသို့ ရောင်းချရာ၌ သင်္ဘောဆောက်လုပ်ရန်အတွက် ရည်ရွယ်သည်ဖြစ်ရာ ကျွန်းသစ်များကို တစ်ဆင့်သယ်ယူ တင်ပို့နေခြင်းဖြင့် ကုန်ကျမည့် စရိတ်စကများကို သက်သာစေရန် ကျွန်းသစ်ထွက်ရှိရာ မြန်မာ့ပင်လယ်ကမ်းခြေ၌ပင် သင်္ဘောများကို တိုက်ရိုက်ဆောက်လုပ်ရန် ကြိုးစားကြမည်မှာ မလွဲပေ။ ကျွန်းသစ်ကို မိမိတို့နိုင်ငံသို့ သယ်ယူပို့ဆောင်၍ သင်္ဘောဆောက်လုပ်ရသည့် စရိတ်နှင့် မြန်မာ့ပင်လယ်ကမ်းခြေ (ရန်ကုန်ဆိပ်ကမ်း) ၌ပင် အပြီးသတ်ဆောက်လုပ်သည့် စရိတ်ကို နှိုင်းယှဉ်ကြည့်လျှင် မြန်မာ့ကမ်းခြေ၌ ဆောက်လုပ်ခြင်းက ကုန်ကျစရိတ် လွန်စွာ သက်သာနေသည့်အတွက် နိုင်ငံခြားသား သင်္ဘောတည်ဆောက်သူများကို ဆွဲဆောင်နေသကဲ့သို့ ဖြစ်သည်။<ref name="Phayre1883">Phayre, Sir Arthur P. (1883). ''History of Burma''. London: Trübner & Co.</ref> ရန်ကုန်ဆိပ်ကမ်းတွင် သင်္ဘောတစ်စင်း ဆောက်လုပ်၍ အစုံအလင် တပ်ဆင်ပြီးနောက် ရေချရန် အသင့်ရှိသောအခါ သင်္ဘောတစ်စင်း၏ ကုန်ကျစရိတ်သည် သင်္ဘောတင်ဆံ့မှု ကုန်တန်ချိန် (Tonnage) တစ်တန်လျှင် စတာလင်ပေါင် ၁၂ မှ ၁၃ အထိသာ ဖြစ်လေသည်။ တစ်ဖက်တွင် ကလကတ္တား၌ ဆောက်လုပ်လျှင် ကုန်ကျငွေသည် တစ်တန်လျှင် ပေါင် ၁၆ မှ ၁၇ အထိရှိပြီး၊ [[ဘုံဘေ]] (Mumbai) တွင် ဆောက်လုပ်ပါက ပေါင် ၁၉ မှ ၂၀ အထိ ကုန်ကျသည်။ သို့သော် မြန်မာဆိပ်ကမ်းတွင် သင်္ဘောဆောက်လုပ်ရာ၌ အခက်အခဲအချို့ ရှိခဲ့သည်။ ထိုအခက်အခဲများမှာ ပထမတွင် ရန်ကုန်၌ လုပ်ငန်းကို ကျွမ်းကျင်စွာ ကြီးကြပ်ကွပ်ကဲမည့် အတတ်ပညာရှင် လိုအပ်ခြင်းဖြစ်ပြီး၊ ဒုတိယတွင် မြန်မာ့ကမ်းခြေသို့ ရောက်ရှိလာသော ကုန်သည်များနှင့် သင်္ဘောများကို လွတ်လပ်စွာ ဆိုက်ကပ်ခွင့် ပေးထားသည်ဟု မြန်မာဘုရင်က အမိန့်ထုတ်ပြန်ထားသော်လည်း၊ ရန်ကုန်ရှိ မြန်မာမင်းမှုထမ်းတို့က ကောက်ခံစည်းကြပ်သော အခွန်အတုတ်နှင့် ကန့်သတ်ချက်များမှာ များပြားရှုပ်ထွေးနေခြင်း ဖြစ်လေသည်။<ref name="Cox1821">Cox, Hiram (1821). ''Journal of a Residence in the Burmhan Empire''. London: Warren and Whittaker.</ref> === ဆိပ်ကမ်း စစ်ဆေးရေးနှင့် အခွန်ကောက်ခံမှုစနစ် === ရန်ကုန်ဆိပ်ကမ်းတွင် နိုင်ငံခြားသင်္ဘော ကျောက်ချပြီးသည်နှင့် တပြိုင်နက် သင်္ဘော၌ ပါရှိသော သင်္ဘောသားဦးရေ၊ ပစ်ခတ်ကာကွယ်ရန် ယူဆောင်လာသည့် လက်နက်ခဲယမ်းများ၊ ကုန်ထုပ်ပစ္စည်း မည်မျှ ပါဝင်ကြောင်းတို့ကို ဆိပ်ကမ်းအရာရှိများထံ အစီရင်ခံရသည်။ သင်္ဘောပါ ပစ္စည်းများကို စစ်ဆေးပြီးသောအခါ အားလုံးကို ရကောက် (အကောက်ဂိုဒေါင်) ကုန်လှောင်ရုံအတွင်းသို့ ပို့ဆောင်ရသည်။ ထိုကိစ္စများ ပြီးစီးသောအခါ ဝတ္တရားအရ ရန်ကုန်မြို့ဝန် ဖြစ်သူက သင်္ဘောပေါ်သို့ တက်ရောက်စစ်ဆေးသည်။ မြို့ဝန် ကြွရောက်ကြည့်ရှုပြီးသည့်နောက် ပေးဆပ်နေကြ ထုံးစံအတိုင်း လက်ဆောင်ပစ္စည်းများဖြစ်သည့် ကြွေပန်းကန်များ၊ သကြားနှင့် လက်ဖက်ခြောက် သေတ္တာများကို တံစိုးလက်ဆောင်အဖြစ် ပေးအပ်ရသည်။<ref name="Cox1821"/> ထိုနောက်မှသာ ကုန်ရောင်းဝယ်ရေးကို စတင်ခွင့်ပြုလေတော့သည်။ ကုန်ပစ္စည်းများကို အရောင်းအဝယ် မပြုလုပ်မီ စစ်ဆေးကြည့်ရှု၍ အခွန်တော်ကောက်ခံရန် ကုန်ထုတ်များကို ဖွင့်လှစ်ပြသရသည်။ အကောက်ခွန်အဖြစ် ဘုရင်မင်းမြတ်အတွက် ၁၀ ရာခိုင်နှုန်း ကောက်ခံ၍ အကောက်စာရေးများ၊ ကုန်ရုံစောင့်များနှင့် တံဆိပ်တော်ခပ်နှိပ်သူ အရာရှိတို့က ၂.၅ ရာခိုင်နှုန်းကို အစုခွဲ၍ ယူကြသည်။ [[မင်းတုန်းမင်း]] လက်ထက် (၁၈၅၃ ခုနှစ်) မတိုင်မီကာလက အရာရှိအရာခံများအား လစာ မှန်မှန်ပေးသောစနစ် မရှိခဲ့သဖြင့် မြန်မာဆိပ်ကမ်းအရာရှိ အချို့တို့သည် ပစ္စည်းအမျိုးမျိုးကို တံစိုးလက်ဆောင်အဖြစ် ယူလိုကြသည်မှာ သဘာဝပင် ဖြစ်လေသည်။<ref name="HtinAung1967">Htin Aung, Maung (1967). ''A History of Burma''. Columbia University Press.</ref> တစ်ဦး၏ ထုံးတမ်းစဉ်လာကို တစ်ဦးက နားလည်မှု နည်းပါးသောကြောင့် ပေါ်ပေါက်ခဲ့သော အထင်လွဲမှုများမှအပ၊ ဆိပ်ကမ်းဥပဒေများသည် နိုင်ငံခြားကုန်သည်များအဖို့ ခြုံငုံကြည့်လျှင် ကျေနပ်လောက်ဖွယ် ရှိလေသည်။ သို့သော် မကြာခဏ အခက်အခဲ ပေါ်ပေါက်တတ်ခြင်းမှာမူ အတွေ့အကြုံနည်းပါးသော မာလိန်မှူးများနှင့် ကုန်သည်များသည် သင်္ဘောဆိပ်ရှိ လူလိမ်လူကောက် ပွဲစားများနှင့် ဆက်သွယ်မိ၍ မိမိတို့ကုန်ပစ္စည်းများကို ရောင်းချရာ၌ ဖြစ်ပွားလေ့ရှိသည်။<ref name="Symes1800"/> [[File:King Bodawpaya in 1795.jpg|thumb|right|150px|ဘိုးတော်ဘုရား ပုံတူ ပန်းချီကား (၁၇၉၅ ခုနှစ်၊ မိုက်ကယ်ဆင်းမ်၏ ဗြိတိသျှသံအဖွဲ့ဝင် ပန်းချီဆရာ ရေးဆွဲသည်)]] === အဓိက ထွက်ကုန်များနှင့် ပိတ်ပင်မှု ကန့်သတ်ချက်များ === မျက်မှောက်ခေတ် မြန်မာနိုင်ငံတွင် လုံးဝအားကိုးအားထား ပြုနေရသော "ဆန်" သည် ကုန်းဘောင်ခေတ်ဦးကာလတွင် လွန်စွာ ဈေးပေါသည့် ကုန်ပစ္စည်း ဖြစ်လေသည်။ ဥပမာအားဖြင့် ခေတ်နှောင်းပိုင်းတွင် ဆန်ဈေးသည် တစ်တန်လျှင် ကျပ် ၆၀၀ ခန့် ရှိတတ်သော်လည်း ထိုခေတ်အခါကသော် တစ်တန်လျှင် ၁၄ ကျပ်မျှသာ ရှိလေသည်။ သို့ရာတွင် ထိုခေတ်ကသော် ဆန်ကို ပြည်တွင်းစားနပ်ရိက္ခာ ဖူလုံရေးအတွက် ပြည်တွင်းသုံးအဖြစ်သာ အဓိက စိုက်ပျိုးစေပြီး၊ မတ်မတ်စောက်စောက် ကပ်ဘေးမကြုံစေရန် နိုင်ငံခြားသို့ ဆန်တင်ပို့ခြင်းကို ဥပဒေဖြင့် တားမြစ်ထားလေသည်။<ref name="Furnivall1931">Furnivall, J. S. (1931). ''An Introduction to the Political Economy of Burma''. Rangoon: Burma Book Club.</ref> ကျွန်းသစ်အပြင် ရန်ကုန်ဆိပ်ကမ်းမှ အဓိက တင်ပို့သော ကုန်းဘောင်ခေတ်ထွက် ကုန်ပစ္စည်းများမှာ [[ရေနံချောင်းမြို့|ရေနံချောင်း]]မှ ထွက်ရှိသော ရေနံချေးဖြစ်ပြီး တစ်တန်လျှင် ၃၀ ကျပ်ခန့် ပေးရသည်။ ရှားစေးကိုလည်း တစ်နှစ်လျှင် ပိဿာ ၄၀၀,၀၀၀ မက တင်ပို့ရလေသည်။ ထို့ပြင် ဖာလာစေ့ကိုလည်း တင်ပို့ရောင်းချပြီး တခါတရံ ဆင်စွယ်နှင့် ငွေသားများကို ဆိပ်ကမ်းမှ ခိုးထုတ်လေ့ ရှိကြသည်။ ၎င်းအပြင် ငါးမန်းတောင်၊ ငှက်သိုက်၊ ချိပ်၊ ထန်းလျက်၊ ခဲ၊ သံဖြူ၊ ပယင်း၊ မဲနယ်၊ ပုရပိုက်၊ စက္ကူနက်နှင့် ထီးများကိုလည်း နိုင်ငံခြားသို့ ရောင်းချခဲ့ကြသည်။<ref name="Furnivall1931"/> မြန်မာနိုင်ငံထွက် အဖိုးတန် ကျောက်မျက်ရတနာများကို နိုင်ငံခြားသား ကုန်သည်များက အထူးသဖြင့် တပ်မက်ကြလေသည်။ ပတ္တမြားနှင့် ကျောက်စိမ်းကို လွန်စွာ လိုလားကြသော်လည်း ဘုရင်က ကူးသန်းရောင်းဝယ်ခြင်း မပြုရ၊ နန်းတော်ကသာ ကွပ်ကဲရမည်ဟု တားမြစ်ပိတ်ပင်ထားသည်။<ref name="HtinAung1967"/> === တရုတ်-မြန်မာ နယ်စပ် ကုန်သွယ်ရေး === နိုင်ငံခြားသား ကုန်သည်များ (အထူးသဖြင့် အင်္ဂလိပ်လူမျိုးများ) လိုလားသော အခြားထွက်ကုန်တစ်ခုမှာ ဝါဂွမ်း ဖြစ်လေသည်။ ဗြိတိန်နိုင်ငံရှိ လန်ကက်ရှားယား (Lancashire) ဒေသတွင် ထူထောင်ဖွင့်လှစ်ထားသော ချည်စက်ရုံကြီးများကလည်း မြန်မာ့ဝါဂွမ်းကို လွန်စွာ လိုလားကြသည်။ သို့သော် မြန်မာနိုင်ငံ အလယ်ပိုင်းတွင် ထွက်ရှိသမျှသော ဝါဂွမ်းအများစုကို ဗန်းမော် လမ်းကြောင်းမှတစ်ဆင့် တရုတ်ကုန်သည်များကသာ အကုန်အစင် ဝယ်ယူကြလေသည်။<ref name="Burney1837">Burney, Henry (1837). "On the Population of the Burman Empire". ''Journal of the Statistical Society of London''.</ref> အပြန်အလှန်အားဖြင့် မြန်မာနိုင်ငံက တရုတ်တို့ထံမှ ပိုးရိုင်း၊ ပိုးထည်၊ ကတ္တီပါ၊ ရွှေချည်ထိုးအထည်များ၊ ရွှေချည်၊ ရွှေဆိုင်း၊ ကော်ဇော၊ ဆေး၊ ကြေးနီ၊ ရောင်စုံစက္ကူ၊ သစ်သီးခြောက်၊ လက်ဖက်ရည်အိုး၊ သံထည်နှင့် ကစားစရာ အရုပ်များကို ပြန်လည်ဝယ်ယူ တင်သွင်းကြလေသည်။<ref name="Burney1837"/> == ပြင်သစ်–မြန်မာ ဆက်ဆံရေး == [[သီပေါမင်း]]တရားဟောင်းလက်ထက်တွင် ပြင်သစ်နိုင်ငံသို့ သံတမန်မစ်ရှင်အဖွဲ့ စေလွှတ်ခဲ့သည့် ကာလသည် အမေရိကန်နှင့် ဥရောပနိုင်ငံကြီးများမှတစ်ပါး ကျန်ရှိသော ကမ္ဘာ့နိုင်ငံမှန်သမျှကို ဥရောပတိုက်သားတို့က နယ်ချဲ့စားကျက်ဒေသအဖြစ် ရှုမြင်ပြီး နယ်ချဲ့ဝါဒ အထွန်းကားဆုံးအချိန်နှင့် တိုက်ဆိုင်နေခဲ့သည်<ref name="HtinAung">{{cite book |last1=Htin Aung |first1=Maung |title=A History of Burma |publisher=Columbia University Press |year=1967 |pages=234–240}}</ref>။ ထိုစဉ်က ပြင်သစ်တို့သည် နိုင်ငံချဲ့ထွင်ရန် လွန်စွာစိတ်ထက်သန်လျက် ရှိကြသည်။ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် ဥရောပတိုက်တွင် တတိယမြောက် နပိုလီယံ (Napoleon III) ၏ စစ်ရေး၊ နိုင်ငံရေးဆောင်ရွက်ချက်များသည် မျှော်မှန်းသလောက် အောင်မြင်မှုမရှိခဲ့သဖြင့် အာရှဘက်သို့ မျက်နှာမူကာ အာရှနိုင်ငံများကို သိမ်းပိုက်နယ်ချဲ့ခြင်းဖြင့် ပြင်သစ်တို့၏ ဂုဏ်သိက္ခာကို ပြန်လည်ဆယ်တင်နိုင်လိမ့်မည်ဟု ယူဆခဲ့ကြသောကြောင့် ဖြစ်နိုင်သည်။ ထိုခေတ်က ပြင်သစ်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး ဂျူးလ် ဖေရီ (Jules Ferry) ၏ နယ်ချဲ့လမ်းစဉ်အရ ပြင်သစ်တို့သည် အင်ဒိုချိုင်းနား (အထူးသဖြင့် ဗီယက်နမ်) အရေးတွင် စွက်ဖက်ခဲ့ပြီးဖြစ်ရာ၊ အကယ်၍ မြန်မာနိုင်ငံတွင်ပါ စွက်ဖက်နိုင်ခွင့်ရလာပါက လက်လွှတ်ခံမည်မဟုတ်သည်မှာ သဘာဝကျလှပေသည်<ref name="Keeton1974">{{cite book |last1=Keeton |first1=C. L. |title=King Thebaw and the Ecological Rape of Burma |publisher=Manohar Book Service |year=1974 |pages=65–70}}</ref>။ ပြင်သစ်နှင့် မြန်မာတို့၏ ဆက်ဆံရေး လွန်စွာရင်းနှီးလာပါက အရှေ့တောင်အာရှဒေသတွင်း အရေးအခင်းများ ပိုမိုရှုပ်ထွေးလာမည်ကို ဗြိတိသျှတို့က ကြိုတင်ကောင်းစွာ သိမြင်ထားပြီး ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် မူလကတည်းက အထက်မြောက်ပိုင်းနှင့် အောက်ပိုင်း မြန်မာနိုင်ငံနှင့်ပတ်သက်၍ ဗြိတိသျှတို့တွင် အထူးအခွင့်အရေးများရှိကြောင်း ဥရောပနိုင်ငံကြီးများကို သတိပေးတားမြစ်ထားခဲ့သည်။ အကျိုးဆက်အားဖြင့် ဗြိတိသျှတို့သည် မြန်မာနိုင်ငံတစ်ခုလုံးကို လက်ဝါးကြီးအုပ်ရန် ဆုံးဖြတ်ပြီးဖြစ်ရာ ကုန်းဘောင်မြန်မာနိုင်ငံသည်လည်း ဗြိတိသျှအင်ပါယာအတွင်းသို့ ကျရောက်ရန် နီးကပ်လျက်ရှိနေပြီဖြစ်သည်။ [[File:The map of Konbaung dynasty of Burma (1752–1885).JPG|thumb|ကုန်းဘောင်ခေတ် မြန်မာနိုင်ငံတော်ပြမြေပုံ]] ထိုသို့သော အခြေအနေတွင် ပြင်သစ်တို့သည် ဗြိတိသျှတို့ကို အတိအလင်း ဆန့်ကျင်တိုက်ခိုက်ခြင်း မပြုနိုင်ခဲ့ပေ။ ဝန်ကြီး ဂျူးလ် ဖေရီသည် မြန်မာမစ်ရှင်အဖွဲ့၏ လိုလားချက်နှင့် ပြင်သစ်တို့က မည်ရွေ့မည်မျှအထိ ဝင်ရောက်စွက်ဖက်ကူညီနိုင်မည်ဟူသော အချက်များကို လျှို့ဝှက်ထားခဲ့သည်။ ဗြိတိသျှတို့က အဖန်တလဲလဲ အတင်းအကြပ် မေးမြန်းလာသည့်အခါကျမှ ဖေရီသည် မြန်မာတို့က ပြင်သစ်နှင့် စာချုပ်ချုပ်ဆိုရန် လိုလားကြောင်းကို ဖွင့်ဟဝန်ခံခဲ့သည်။ ၁၈၈၅ ခုနှစ်ဦးတွင် ဖေရီသည် ဗြိတိသျှသံအမတ်အား ပြင်သစ်–မြန်မာစာချုပ် အကယ်ပင်ချုပ်ဆိုပြီးခဲ့ကြောင်း၊ သို့ရာတွင် အဆိုပါစာချုပ်သည် ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေးစာချုပ် သက်သက်မျှသာဖြစ်၍ နိုင်ငံရေးနှင့် စစ်ရေးကိစ္စများ လုံးဝမပါဝင်ကြောင်း ရှင်းလင်းပြောဆိုခဲ့သည်<ref name="Singhal1960">{{cite book |last1=Singhal |first1=D. P. |title=The Annexation of Upper Burma |publisher=Eastern Universities Press |year=1960 |pages=45–52}}</ref>။ သို့သော်လည်း ထိုစာချုပ်နှင့်အတူ မြန်မာတို့ထံသို့ လျှို့ဝှက်သဝဏ်လွှာတစ်စောင် ပါးလိုက်သေးသည်။ ထိုစာ၌ အကယ်၍ အင်ဒိုချိုင်းနား (တွန်ကင်နယ်) ရှိ ပြင်သစ်စစ်အရာရှိများက ဖြစ်နိုင်မည်ဟု ယူဆပါက မြန်မာတို့ထံသို့ တုံကင်းနယ် (Tonkin) မှတစ်ဆင့် လက်နက်ခဲယမ်းမီးကျောက်များ သယ်ယူပို့ဆောင်ပေးမည်ဖြစ်ကြောင်း ပါရှိလေသည်<ref name="Keeton1974" />။ မြန်မာထီးနန်းသည် ပြင်သစ်တို့၏ ရေရေရာရာမရှိလှသော အဆိုပါကတိစကားကို အားကိုးအားထားကြီး ပြုမိခဲ့သည်။ ပြင်သစ်တို့သည် ထိုအချိန်က မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းသို့ ခဲယမ်းမီးကျောက် သွင်းပေးရန် အကယ်ပင် ရည်ရွယ်ကောင်း ရည်ရွယ်ခဲ့လိမ့်မည် ဖြစ်သော်လည်း လက်တွေ့တွင်မူ တစ်ကြိမ်တခါမျှ မသွင်းဖြစ်ခဲ့ချေ။ ပြင်သစ်–မြန်မာစာချုပ် ချုပ်ဆိုပြီးသည်နှင့်တစ်ပြိုင်နက် ပြင်သစ်တို့၏ ကူညီမှုသည် အားကိုးလောက်ဖွယ်မရှိကြောင်း ထင်ရှားလာခဲ့သည်။ ပြင်သစ်တို့အနေဖြင့် လက်နက်အားကိုးဖြင့် နယ်ချဲ့သည့်လုပ်ငန်းသည် ဘဏ္ဍာရေးအရ စရိတ်စကကြီးလွန်းပြီး နိုင်ငံရေးအရလည်း မတတ်နိုင်တော့သဖြင့် ၁၈၈၅ ခုနှစ် မတ်လတွင် ဝန်ကြီး ဂျူးလ် ဖေရီသည် ရာထူးမှ လျှောကျသွားခဲ့လေတော့သည်<ref name="Singhal1960" />။ ထိုအချိန်၌ပင် ဗြိတိသျှပိုင် ဘုံဘေဘားမား သစ်ကုမ္ပဏီ (Bombay Burmah Trading Corporation) ကို မြန်မာအစိုးရက သစ်ခိုးထုတ်သည်ဟု စွပ်စွဲကာ ၁၈၈၅ ခုနှစ် ဩဂုတ်လဆန်းတွင် ကုမ္ပဏီအား သစ်ဖိုး စတာလင်ပေါင် ၁၄၆,၆၆၆ နှင့် မြန်မာသစ်တောအရာရှိများအတွက် လျော်ကြေးငွေ စတာလင်ပေါင် ၃၃,ဝဝဝ ပေးဆပ်ရမည်ဟု ဒဏ်ရိုက်လိုက်သည်။ ဗြိတိသျှတို့သည် ဖေရီနှင့် မြန်မာတို့အကြား ပြုလုပ်ခဲ့သည့် လျှို့ဝှက်အစီအစဉ်ကို ကြိုတင်သိရှိထားခဲ့ကြပြီး ဖြစ်သည်။ မန္တလေးမြို့ရှိ ပြင်သစ်ကောင်စစ်ဝန် ဟက်စ် (Frederic Haas) ၏ ဇနီးဖြစ်သူ အင်္ဂလိပ်ကပြားအမျိုးသမီးသည် အဆိုပါ လျှို့ဝှက်စာ၏ မိတ္တူကို ခိုးယူကာ ဗြိတိသျှအာဏာပိုင်များထံ ပေးအပ်လိုက်ခြင်း ဖြစ်သည်<ref name="HtinAung" />။ ဤမိတ္တူစာကို လက်ဝယ်ရရှိသည်နှင့်တစ်ပြိုင်နက် ဗြိတိသျှနိုင်ငံခြားရေးရုံးသည် ပြင်သစ်တို့ကို အဖန်တလဲလဲ ခြိမ်းခြောက်လေတော့သည်။ အကျိုးဆက်အားဖြင့် ပြင်သစ်တို့သည် အခိုက်အတန့်အားဖြင့် မြန်မာနိုင်ငံတွင် ဆက်လက်ခြေကုပ်ယူရန် ကြိုးစားသော်လည်း ရေရှည်တွင် ဗြိတိသျှတို့ကို ခံနိုင်ရည်မရှိတော့သဖြင့် မြန်မာတို့က ပြင်သစ်အကူအညီကို လွန်စွာလိုလားတောင့်တနေသည့် အချိန်၌ပင် မြန်မာနိုင်ငံမှ လုံးဝထွက်ခွာသွားရလေတော့သည်။ ယင်းဖြစ်ရပ်သည် တတိယ အင်္ဂလိပ် မြန်မာ စစ်ပွဲ ဖြစ်ပွားပြီး ကုန်းဘောင်မင်းဆက် ပျက်သုဉ်းစေခဲ့သည့် အဓိကအကြောင်းရင်းများထဲမှ တစ်ခု ဖြစ်ခဲ့ရလေသည်<ref name="Keeton1974" />။ == အင်္ဂလိပ်တို့ ဆက်ဆံမှု တင်းမာလာခြင်း == [[File:Burmese mission to France.jpg|thumb|ပြင်သစ်နိုင်ငံရောက် မြန်မာသံအဖွဲ့]] တင်းမာချင်သော ဆန္ဒရှိသည့် ဗြိတိသျှတို့သည် ၁၈၇၆ ခုနှစ်၌ မန္တလေး ကိုယ်စားလှယ် ရှော ကွယ်လွန်သော အခါ ပိုမို၍ ခက်ထန်လာသည်။ ရှော၏ နေရာတွင် ကိုယ်စားလှယ်သစ် ခန့်အပ်ခြင်း မပြုတော့ချေ။ မန္တလေးရှိ ဗြိတိသျှ ကိုယ်စားလှယ်ကို မြန်မာတို့က လုပ်ကြံ သတ်ဖြတ်ရန် ကြံစည်ကြသည် ဟူသော သတင်းကို ဗြိတိသျှပိုင် အောက်မြန်မာ နိုင်ငံ၌ ပျံ့နှံ့အောင် လွှင့်ကြလေသည်။ စင်စစ်မှာ မြန်မာတို့သည် မိမိ လည်ပင်းကို မိမိ ကြိုးတပ်သည့် အမှားမျိုးကို ကျူးလွန်ရန် အိပ်မက်မျှပင် မက်ရဲကြမည် မဟုတ်ချေ။ ထိုအချိန်၌ မန္တလေးသို့ ဗြိတိသျှ ကုန်သည်များ ရောက်လာကြသော အခါ မြန်မာမင်း ကိုယ်တိုင်ပင် ကြည်ဖြူ လေးစားစွာ လက်ခံကြသည်ကို ထောက်ထားခြင်း အားဖြင့် သိနိုင်သည်။ သို့ရာတွင် ဗြိတိသျှတို့သည် မြန်မာတို့နှင့် ဆက်ဆံရန် မဖြစ်တော့ ဟူသော ဆုံးဖြတ်ချက်ကို အကောင်အထည် ဖော်ရန် စိတ်ပိုင်းဖြတ်ပြီး ဖြစ်သဖြင့် မန္တလေးရှိ ဗြိတိသျှ ကိုယ်စားလှယ် သံရုံး အရာရှိ အားလုံးကို ရွှေ့ပြောင်းရန် အမိန့် ထုတ်လိုက်လေသည်။ အောက်တိုဘာလ ရ ရက်နေ့တွင် သံရုံး အရာရှိ အားလုံးတို့သည် မန္တလေးမှ ထွက်ခွာ ကြလေသည်။ ထိုအခါမှ စ၍ ဗြိတိသျှ မြန်မာ နှစ်ဦး နှစ်ဖက် ပြေလည်စွာ ဆက်ဆံရေး အတွက် စည်းကမ်း နည်းလမ်း အတိုင်း ဆောင်ရွက်ရန်မှာ မဖြစ်နိုင်တော့ချေ။ == ဥရောပသို့ မစ်ရှင် အဖွဲ့စေလွှတ်ခြင်း == မြန်မာတို့နှင့် တင်းမာစွာ ဆက်ဆံမည် ဟူသော ဗြိတိသျှတို့၏ ရည်ရွယ်ချက်သည် ဥရောပ သတင်းစာများ၌ လည်းကောင်း၊ ဥရောပ ကုန်သည်တို့၏ မကျေမနပ် သံများ၌ လည်းကောင်း၊ သိသာ ထင်ရှား နေပေပြီ။ ထိုကြောင့် မြန်မာမင်းသည် အခက်အခဲ ကြုံတွေ့ နေရလေတော့သည်။ အခွန်တော်များမှာလည်း လျော့ပါး၍သာ လာရာ မန္တလေး အစိုးရသည် အစွန်အဖျား ဒေသများကို နိုင်နိုင်နင်းနင်း မအုပ်ချုပ်နိုင်ဘဲ တနေ့တခြား လက်လွှတ် ထားရဘိ သကဲ့သို့ ရှိလာလေသည်။ ထို့ပြင် မန္တလေး အစိုးရသည် ဗြိတိသျှတို့၏ ခြိမ်းခြောက်မှု များပြားလာခြင်းကို အာရုံ စိုက်နေရ သဖြင့် မိမိ၏ ပြည်တွင်းရေး ကိစ္စများကို အာရုံ စူးစိုက်ခြင်း မပြုနိုင် ရှိခဲ့ရာ တိုင်းပြည်တွင် မငြိမ်မသက် ဖြစ်၍ လာသည်။ ထိုသို့ ပြည်တွင်းရေး မငြိမ်မသက် ဖြစ်နေခြင်းသည် ဗြိတိသျှတို့၏ ခြေလှမ်းကို ရှေ့သို့ တလှမ်း တိုးစေရန် ဖန်တီးပေး သကဲ့သို့ ဖြစ်လေသည်။ အခြေအနေ တနေ့တခြား ဆိုးဝါးလာသည့် အတွက် မန္တလေး နန်းတော်သည် အကာအကွယ် အလို့ငှါ ကမ္ဘာ့ နိုင်ငံကြီးများ၏ အသိအမှတ် ပြုခြင်းကို ရယူရန် ကြိုးစား လာကြ ရလေသည်။ ၁၈၈၃ ခုနှစ်တွင် ဥရောပတိုက်သို့ တကြိမ် ထပ်မံ၍ ချစ်ကြည်ရေး မစ်ရှင် အဖွဲ့ စေလွှတ်ပြန်သည်။<ref>{{Cite web |title=irrawaddymedia.com - This website is for sale! - Resources and Information<!-- Bot generated title --> |url=http://www.irrawaddymedia.com/article.php?art_id=1967 |accessdate=13 September 2010 |archivedate=10 February 2012 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120210144354/http://www.irrawaddymedia.com/article.php?art_id=1967 }}</ref><ref>{{Cite web |title=Myanmar's last royal laments a crumbling nation {{!}} Reuters<!-- Bot generated title --> |url=http://uk.reuters.com/article/idUKBKK8341620080310 |access-date=13 September 2010 |archive-date=15 July 2012 |archive-url=https://archive.today/20120715170640/http://uk.reuters.com/article/idUKBKK8341620080310 }}</ref> == ကိုးကား == <references/> {{မြန်မာနိုင်ငံ}} {{ကုန်းဘောင်ခေတ်}} [[ကဏ္ဍ:ကုန်းဘောင်ခေတ်]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ သမိုင်း]] heswe0jbl4ik588bgnuzr7rhnzn7p18 ဆွေးနွေးချက်:ဗဟိုစာမျက်နှာ 1 2246 1036452 1036359 2026-06-07T07:44:45Z Ninjastrikers 22896 [[Special:Contributions/~2026-33532-04|~2026-33532-04]] ([[User talk:~2026-33532-04|ဆွေးနွေး]]) ၏ ပြင်ဆင်မှုကို [[User:~2026-28198-31|~2026-28198-31]] ၏ နောက်ဆုံးတည်းဖြတ်မူသို့ နောက်ပြန် ပြန်ပြင်ခဲ့သည် 1030686 wikitext text/x-wiki ချမ်းငြိမ်း (ကဗျာဆရာ) ကဗျာဆရာချမ်းငြိမ်းကို ၁၉၈၂ ခုနှစ်၊ မေလ ၅ ရက်တွင် ရန်ကုန်တိုင်း၊ ကျောက်တန်းမြို့နယ်၊ ကမာကလုပ်ကျေးရွာတွင်မွေးဖွားသည်။ ၂၀၀၀ ပြည့်လွန်နှစ်များတွင် ပြည်ပသို့ရောက်ရှိခဲ့သည်။ ၂၀၁၅ ခုနှစ်တွင် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုသို့ ရောက်ရှိအခြေချခဲ့သည်။ ချမ်းငြိမ်းသည် မြန်မာစာတန်းထိုးနိုင်ငံခြားရုပ်ရှင်လောကကို ရှေ့ဆောင်ခဲ့သူအဖြစ် ချမ်းငြိမ်း-မှော်ဝန်း အမည်နှင့် လူသိများသည်။ လက်ရှိတွင် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုတွင် နေထိုင်လျက်ရှိပြီး ကဗျာနှင့် အက်ဆေးများရေးသားလျက်ရှိသည်။ == မြန်မာနိုင်ငံမှ ဘာသာဓကားများမှ မည့်သည့် ဘာသာစကားတွေ အသုံးပြုသနည်း။" == မြန်မာဘာသာမှ စကောကရင်ဘာသာပြန်ခြင်း။ [[အထူး:ဆောင်ရွက်ချက်များ/202.165.82.145|202.165.82.145]] ၀၁:၄၅၊ ၁၂ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ == I'm new bot == No Understand [[အသုံးပြုသူ:Nga Htun|Nga Htun]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Nga Htun|ဆွေးနွေး]]) ၁၉:၁၀၊ ၂၈ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) == ရွာလွတ် == @ [[အထူး:ဆောင်ရွက်ချက်များ/&#126;2025-66893-1|&#126;2025-66893-1]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:&#126;2025-66893-1|talk]]) ၂၀:၁၆၊ ၂၀ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) == Yangon State Academy == စာအမြဲတမ်းသင်သည့်ကျောင်းဖြစ်ပြီးအတန်းလစ်လို့မရ [[အသုံးပြုသူ:မြန်မာလူမျိုး|မြန်မာလူမျိုး]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:မြန်မာလူမျိုး|ဆွေးနွေး]])တစ်ကျောင်းစာရေးသားလက်မှတ်ထိုးနေလူနှစ်နာရီသာအချိန်ကားဒုတိယတတိယသုံးနှစ်လေးနှစ်သားလေးရဲမျက်နှာအသားငါးဘတ်စ်ကားဆရာဆရာမအခွင့်အရေးရုံး ၀၄:၅၁၊ ၂၂ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅ (UTC) [[ဖဲဂိမ်း|Aungkolatt]] [[အထူး:ဆောင်ရွက်ချက်များ/&#126;2026-23617-4|&#126;2026-23617-4]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:&#126;2026-23617-4|talk]]) ၀၀:၂၀၊ ၁၂ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၆ (UTC) iqlde08rffggh7i5x3vbptzhu3szlwz မွန်လူမျိုး 0 2641 1036386 1036266 2026-06-06T13:52:10Z Chenzeyan29 141880 /* သမိုင်း */ 1036386 wikitext text/x-wiki '''မွန်လူမျိုး''' ({{lang-mnw|ဂကူမန်}}၊ {{lang-en|Mon people}}) သည် [[ဩစထြိုအေးရှားတစ် ဘာသာစကားများ|ဩစထြိုအေးရှားတစ်]] ဘာသာစကားနွယ်ဝင် [[မွန်-ခမာ ဘာသာစကားများ|မွန်-ခမာ]] အုပ်စုတွင် ပါဝင်သော လူမျိုးတစ်မျိုးဖြစ်ပြီး မြန်မာနိုင်ငံ၏ အဓိက တိုင်းရင်းသားမျိုးနွယ်စုများထဲမှ တစ်စုဖြစ်သည်။ သမိုင်းပညာရှင်များနှင့် မနုဿဗေဒပညာရှင်များ၏ အဆိုအရ မွန်လူမျိုးများသည် အရှေ့တောင်အာရှ ကုန်းတွင်းပိုင်းဒေသသို့ အစောဆုံး ဝင်ရောက်အခြေချနေထိုင်သူများထဲမှ တစ်စုဖြစ်ကြပြီး အနည်းဆုံး အေဒီ ၆ ရာစုမတိုင်မီကတည်းက ယနေ့ မြန်မာနိုင်ငံအောက်ပိုင်း (ရာမညဒေသ) နှင့် ထိုင်းနိုင်ငံ အလယ်ပိုင်းဒေသများတွင် မြို့ပြနိုင်ငံတော်များဖြင့် ထူထောင်နေထိုင်ခဲ့ကြသည်။<ref name="britannica">{{cite web |title=Mon |url=https://www.britannica.com/topic/Mon-people |publisher=Encyclopaedia Britannica}}</ref><ref name="Coedes">Coedès, George (1968). ''The Indianized States of Southeast Asia''. University of Hawaii Press. pp. 76–77.</ref> {{Infobox ethnic group |group= Mon |native_name = {{native name|mnw|ဂကူမန်(ဂကူမည်)}}<br>{{native name|my|မွန်လူမျိုး}} |native_name_lang = mnw။ | image = 20200206 150859 Mon Girls in Mawlamyaing Myanmar anagoria.JPG | image_caption = Mon girls wearing traditional dress in [[Mawlamyine]] | flag = Flag of Mon State (2018).svg | flag_caption = မွန်ပြည်နယ်အလံ |pop = ခန့်မှန်း ၂.၅ – ၃ သန်း |region1 = {{flag|Myanmar}} |pop1 = ခန့်မှန်း ၂ သန်းခန့် |region2 = {{flag|Thailand}} |pop2 = ခန့်မှန်း ၁သန်းခန့် | region3 = {{flag|Laos}} | pop3 = 9000{{efn|name=burmese}} | region4 = {{flag|United States}} | pop4 = 8000{{efn|name=burmese}} | region5 = {{flag|Canada}} | pop5 = 650{{efn|name=burmese}} |rels= အဓိကအားဖြင့် [[ထေရဝါဒဗုဒ္ဓဘာသာ]] |langs=[[မွန်ဘာသာစကား|မွန်]]၊ [[မြန်မာဘာသာစကား|ဗမာ]]၊ [[ထိုင်းဘာသာစကား|ထိုင်း]] |related=[[ခမာလူမျိုး|ခမာ]] နှင့် အခြား [[ဩစထြိုအေးရှားတစ်]] ဘာသာစကားပြောဆိုသူများ |image caption=ရိုးရာအဝတ်အစားနှင့် မွန်မိန်းကလေး (မော်လမြိုင်) }} သမိုင်းတစ်လျှောက်တွင် မွန်လူမျိုးများသည် တရုတ်ပြည်တောင်ပိုင်းမှ ရွှေ့ပြောင်းလာစဉ်ကတည်းက စိုက်ပျိုးရေးနှင့် ရေကြောင်းကုန်သွယ်မှုကို အခြေခံ၍ [[သထုံပြည်|သထုံ]] (သုဝဏ္ဏဘူမိ)၊ [[ဒွါရဝတီ|ဒွါရာဝတီ]] နှင့် [[ဟံသာဝတီ]]ကဲ့သို့သော ထင်ရှားသည့် အင်ပါယာနှင့် မြို့ပြနိုင်ငံများကို တည်ထောင်ခဲ့ကြသည်။မွန်တို့သည် အရှေ့တောင်အာရှဒေသတွင် [[ထေရဝါဒဗုဒ္ဓဘာသာ]]၊ ပါဠိစာပေ၊ အိန္ဒိယမှဆင်းသက် အက္ခရာများနှင့် ဗိသုကာယဉ်ကျေးမှုများ ပြန့်ပွားရာတွင် အရေးကြီးဆုံးသော ပေါင်းကူးတံတားအဖြစ် အခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်ခဲ့ကြသည်။<ref name="britannica" /><ref name="Southworth">Southworth, William A. (2018). "The Mon-Khmer Contribution to Southeast Asian Civilisation". ''Journal of Southeast Asian Studies'', 49(2), 210–215.</ref> ၁၄ ရာစုမှ ၁၆ ရာစုအတွင်း တည်ထောင်ခဲ့သော ဟံသာဝတီပဲခူးနိုင်ငံတော်သည် မွန်တို့၏ နိုင်ငံရေးနှင့် စီးပွားရေး အထွတ်အထိပ်သို့ ရောက်ရှိခဲ့သည့် ရွှေခေတ်ဖြစ်ပြီး ရာဇာဓိရာဇ်၊ ရှင်စောပု၊ ဓမ္မစေတီတို့ကဲ့သို့သော ထင်ရှားကျော်ကြားသည့် မင်းမြတ်များ အုပ်ချုပ်ခဲ့ကြသည်။<ref>{{cite book |last=Luce |first=G.H. |title=Old Burma – Early Pagan |year=1969 |publisher=J.J. Augustin}}</ref><ref>Lieberman, Victor B. (2003). ''Strange Parallels: Southeast Asia in Global Context, c. 800–1830''. Cambridge University Press. pp. 130–135.</ref> သို့သော် ၁၈ ရာစုတွင် ကုန်းဘောင်မင်းဆက်ကို တည်ထောင်သူ အလောင်းဘုရား၏ စစ်ပွဲအောင်မြင်မှုများကြောင့် မွန်တို့၏ ဟံသာဝတီနောက်ဆုံးနိုင်ငံတော် ပျက်စီးသွားခဲ့ရပြီးနောက်၊ မွန်လူမျိုး အမြောက်အမြားသည် ယနေ့ခေတ် ထိုင်းနိုင်ငံ (ယိုးဒယား) သို့ အစုအဝေးလိုက် ရွှေ့ပြောင်းအခြေချခဲ့ကြသည်။<ref name="britannica" /><ref name="Hall">Hall, D.G.E. (1981). ''A History of South-East Asia''. Macmillan. pp. 462–465.</ref> ယနေ့ခေတ်တွင် မွန်လူမျိုးများသည် မြန်မာနိုင်ငံအောက်ပိုင်း [[မွန်ပြည်နယ်]]၊ [[ကရင်ပြည်နယ်]]နှင့် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]တို့တွင် အဓိကပျံ့နှံ့နေထိုင်ကြပြီး မိမိတို့၏ ထူးခြားလှပသော ကိုယ်ပိုင်ရိုးရာ ယဉ်ကျေးမှုအမွေအနှစ်၊ ဘာသာစကားနှင့် စာပေတို့ကို စနစ်တကျ ဆက်လက်ထိန်းသိမ်းလျက်ရှိသည်။ == ပေါ်ပေါက်လာပုံ နှင့် မျိုးရိုးဗီဇ == မွန်-ခမာနွယ်ဖွားများသည် တရုတ်ပြည်တောင်ပိုင်း ယန်စီမြစ်ဝှမ်း ဒေသတွင် စတင်အခြေတည်ခဲ့ကြပြီး အရှေ့တောင်အာရှအတွင်းသို့ ရှေးအကျဆုံး ရွှေ့ပြောင်းဝင်ရောက်လာကြသူများ ဖြစ်ကြောင်း ပါမောက္ခ G.H. Luce က ၎င်း၏ ''Old Burma, Early Pagan'' (1969) စာအုပ်တွင် ဖော်ပြခဲ့သည်။<ref>Luce, G.H. (1969). ''Old Burma, Early Pagan''. J.J. Augustin.</ref>မွန်လူမျိုးတို့သည် [[တရုတ်-တိဗက်နွယ် ဘာသာစကားများ|တရုတ်-တိဗက်]]၊ [[တိုင်လူမျိုး|ခရာ-တိုင်]] အနွယ်ဝင်များနှင့် မသက်ဆိုင်သည့် [[ဩစထြိုအေးရှားတစ် ဘာသာစကားများ|ဩစထြိုအေးရှားတစ်]] အုပ်စုဝင်များ ဖြစ်သည်။ မနုဿဗေဒနှင့် ခေတ်သစ်မျိုးရိုးဗီဇ လေ့လာမှုများအရလည်း မွန်တို့၏ ဗီဇတည်ဆောက်ပုံမှာ တိဗက်-ဗမာနွယ်ဝင်များနှင့် ရှမ်း-ထိုင်းနွယ်ဝင်များ၏ ဗီဇတည်ဆောက်ပုံနှင့် သိသာစွာ ကွဲပြားလျက်ရှိပြီး၊ အရှေ့တောင်အာရှရှိ ဩစထြိုအေးရှားတစ် နွယ်ဖွားများ၏ မူလလက္ခဏာများကို ခိုင်မာစွာ ထိန်းသိမ်းထားသည့် လူမျိုးစုတစ်ခု ဖြစ်ကြောင်း သက်သေပြနေသည်။<ref name="Trejaut2014">Trejaut, J.A., et al. (2014). "Genetic legacy of the Austroasiatic expansion in Southeast Asia". ''Molecular Biology and Evolution''.</ref> အိန္ဒိယရှိ မွန်းဒတ်စ် (Mundas)၊ ဘင်္ဂလားရှိ ဆန်သာလ် (Santals)၊ အာသံရှိ ခါဆီး (Khasi) နှင့် မြန်မာနိုင်ငံရှိ ပလောင်၊ ဝ၊ မွန်လူမျိုးများသည် မူလက မျိုးနွယ်တူများ ဖြစ်ကြကာ အာရှတောင်ပိုင်းသို့ ပြန့်နှံ့သွားကြသည်ဟု သမိုင်းသုတေသီများက ယူဆကြသည်။<ref>မိတ်ဆိနာ-ခေတ်ဦး ဖုနန်-ဖန်-ပျူ နှင့် ရခိုင် ယိုးဒယားသင်းဂျာနယ်။</ref> မွန်အမျိုးသားများ၏ ဖခင်ဘက်မှဆင်းသက်မှုကို ပြသသည့် Y-Chromosome DNA ကို စစ်ဆေးချက်အရ ၎င်းတို့တွင် ဩစထြိုအေးရှားတစ် စကားပြောလူမျိုးများ၏ အမှတ်အသားဖြစ်သော Haplogroup O1b1a1a (O-M95) သည် အများဆုံးတွေ့ရသည့် ဗီဇအမျိုးအစား ဖြစ်သည်။<ref name="Karmin2015">Karmin, M., et al. (2015). "A recent bottleneck of Y chromosome diversity coincides with a global change in culture". ''Genome Research''.</ref> ဤ O-M95 ဗီဇသည် လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်းများစွာက ယန်စီမြစ်ဝှမ်းမှ တောင်ဘက်သို့ ဆင်းသက်လာခဲ့သည့် ရှေးဦးမွန်-ခမာနွယ်ဝင်များ၏ မူလဗီဇအမှတ်အသားဟု ယူဆကြပြီး၊ အလားတူ ဗီဇအမျိုးအစားကို အင်ဒိုချိုင်းနားရှိ [[ခမာလူမျိုး|ခမာ]]များနှင့် အိန္ဒိယရှိ မွန်းဒတ်စ် (Mundas) လူမျိုးများတွင်လည်း တွေ့ရှိရသဖြင့် အထက်ပါ သမိုင်းအယူအဆများကို သိပ္ပံနည်းကျ ခိုင်မာစေသည်။ ထို့ပြင် မိခင်ဘက်မှ ဆင်းသက်သော Mitochondrial DNA (mtDNA) လေ့လာချက်များအရ မွန်တို့တွင် အရှေ့တောင်အာရှ ဒေသရင်း ဗီဇများအပြင်၊ အိန္ဒိယတိုက်ငယ် ဘက်မှ စီးဝင်လာသော ဗီဇအမှတ်အသားများကိုလည်း တွေ့ရှိရသည်။ ဤသည်မှာ မွန်လူမျိုးတို့သည် ရှေးယခင်ကတည်းက အိန္ဒိယနှင့် ပင်လယ်ရေကြောင်း ကုန်သွယ်မှုများ ပြုလုပ်ခဲ့ခြင်း၊ ဗုဒ္ဓဘာသာနှင့် အိန္ဒိယယဉ်ကျေးမှုများ ကူးလူးဆက်ဆံခဲ့ခြင်းတို့၏ သမိုင်းဝင် ဗီဇအထောက်အထားပင် ဖြစ်သည်။<ref>Kutanan, W., et al. (2017). "Genetic structure of Thai-Mon people from different origins". ''PLOS ONE''.</ref> မွန်လူမျိုးများသည် သမိုင်းတစ်လျှောက်တွင် [[ဗမာလူမျိုး|ဗမာ]]၊ [[ထိုင်းလူမျိုး|ထိုင်း]]၊ [[ကရင်လူမျိုး|ကရင်]] လူမျိုးစုများနှင့် အတူတကွ ပွတ်တိုက်နေထိုင်ခဲ့ကြသဖြင့် မျိုးရိုးဗီဇ စီးဆင်းမှုများလည်း ရှိခဲ့သည်။ ဥပမာအားဖြင့် မွန်လူမျိုးအချို့တွင် တိဗက်-ဗမာနွယ်ဖွားတို့၏ ထူးခြားချက်ဖြစ်သော Haplogroup O-M122 ဗီဇအချို့ ရောနှောပါဝင်နေသည်ကို တွေ့ရသည်။ သို့သော်လည်း မွန်တို့၏ ပင်မမျိုးရိုးဗီဇ အုတ်မြစ်မှာ ဩစထြိုအေးရှားတစ် (မွန်-ခမာ) အနွယ်ဝင် ဖြစ်ကြောင်းနှင့် ၎င်းတို့သည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ ရှေးအကျဆုံး အခြေချသူများဖြစ်ကြောင်း ထင်ရှားသည်။ == သမိုင်း == ခေတ်ဦးကာလတွင် မွန်တို့သည် အင်ဒိုချိုင်းနားကျွန်းဆွယ် မဲနမ်မြစ်ဝှမ်း (ယနေ့ ထိုင်းနိုင်ငံအလယ်ပိုင်းနှင့် မြောက်ပိုင်း) တွင် အခြေချလျက် ၆ ရာစုမှ ၁၁ ရာစုအထိ ဒွါရဝတီ (Dvaravati) နိုင်ငံတော်နှင့် ၇ ရာစုမှ ၁၃ ရာစုအထိ ဟရိပုဉ္စယ (Haripunjaya/Haribhunchai) နိုင်ငံတော်တို့ကို ထူထောင်ခဲ့ကြသည်။ ၎င်းတို့သည် အိန္ဒိယတောင်ပိုင်းနှင့် ကူးလူးဆက်ဆံကာ ထေရဝါဒဗုဒ္ဓဘာသာ၊ အနုပညာဗိသုကာနှင့် ပလ္လဝအက္ခရာကို အခြေခံသည့် ကိုယ်ပိုင်စာပေတို့ကို အစောဆုံး လက်ခံကျင့်သုံး ထိန်းသိမ်းခဲ့ကြသည်။ ၉ ရာစုခန့်တွင် မွန်တို့သည် မဲနမ်မြစ်ဝှမ်းမှတစ်ဆင့် မြန်မာနိုင်ငံတောင်ပိုင်း ဧရာဝတီမြစ်ဝကျွန်းပေါ်၊ စစ်တောင်းနှင့် တနင်္သာရီဒေသများသို့ ပြန့်နှံ့ဝင်ရောက်လာခဲ့ကြပြီး အိန္ဒိယနှင့် ပင်လယ်ရေကြောင်း ကုန်သွယ်မှုကို အခြေခံသည့် သထုံနိုင်ငံတော် (သုဝဏ္ဏဘူမိ) နှင့် ဥဿာပဲခူး (ခေတ်ဦးပဲခူး) နိုင်ငံတို့ကို တည်ထောင်ခဲ့ကြသည်။ ထိုအထဲမှ သထုံနိုင်ငံတော်သည် ၁၀၅၇ ခုနှစ်တွင် ပုဂံပြည့်ရှင် [[အနော်ရထာမင်း]]၏ တိုက်ခိုက်သိမ်းပိုက်ခြင်းကို ခံခဲ့ရပြီးနောက် မွန်တို့၏ သာသနာတော်၊ စာပေနှင့် ယဉ်ကျေးမှုအမွေအနှစ်များသည် ပုဂံနေပြည်တော်နှင့် မြန်မာနိုင်ငံအလယ်ပိုင်းသို့ အလုံးအရင်းဖြင့် စီးဆင်းပျော်ဝင်သွားခဲ့သည်။ ဤသို့ မြန်မာပြည်အောက်ပိုင်း မွန်နိုင်ငံများ ပုဂံအောက် ကျရောက်သွားချိန်တွင် မြောက်ပိုင်းရှိ မွန်တို့၏ ဟရိပုဉ္စယနိုင်ငံတော်သည် တောင်ဘက်မှ တန်ခိုးထွားလာသော ခမာအင်ပါယာ၏ ကျူးကျော်မှုနှင့် အနောက်ဘက်မှ ပုဂံအင်ပါယာ၏ စစ်ရေးရည်မှန်းချက်များကြား ညှပ်ကာ ထူးခြားသော ဒေသတွင်း ပထဝီဝင်နိုင်ငံရေး ကစားကွက်များကို ရင်ဆိုင်ခဲ့ရသည်။ ပုဂံခေတ် [[အလောင်းစည်သူ|အလောင်းစည်သူမင်း]] လက်ထက်တွင် ပုဂံတပ်မတော်သည် ဟရိပုဉ္စယနယ်စပ်အထိ စစ်ချီလာခဲ့သဖြင့် ဟရိပုဉ္စယမွန်တို့သည် မိမိတို့ အချုပ်အခြာအာဏာ တည်မြဲရေးအတွက် မြောက်ဘက် ကုန်းမြင့်ဒေသမှ တဖြည်းဖြည်း အင်အားကောင်းလာသော ရှမ်း-ထိုင်း အနွယ်စုများနှင့် စစ်ရေးအရ မဟာမိတ်ဖွဲ့ခြင်း၊ အပေးအယူလုပ်ခြင်းများဖြင့် ပုဂံ၏ရန်ကို တန်ပြန်ခုခံခဲ့ရသည်။ သို့သော်လည်း ၁၃ ရာစုနှောင်းပိုင်း ပုဂံအင်ပါယာ မွန်ဂိုကျူးကျော်မှုကြောင့် အားနည်းသွားချိန်တွင် ပထဝီနိုင်ငံရေးအခြေအနေ ပြောင်းလဲသွားခဲ့သည်။ မွန်ဂိုရန်ကြောင့် တောင်ဘက်သို့ အလုံးအရင်း ရွှေ့ပြောင်းလာသော လာအို-ထိုင်းနွယ်ဖွား လန်နား (Lanna) ဘုရင် မန်ရိုင်း (King Mangrai) သည် ၁၂၉၂ ခုနှစ်တွင် လျှို့ဝှက်သူလျှိုဗျူဟာကို အသုံးပြုကာ ဟရိပုဉ္စယမြို့တော်ကို သိမ်းပိုက်ခဲ့ပြီး မွန်တို့၏ မြောက်ပိုင်းအင်ပါယာကို အဆုံးသတ်ခဲ့သည်။ ဤသို့ဖြင့် ဟရိပုဉ္စယမှ ကွဲလွင့်သွားသော မွန်ပညာရှင်များနှင့် ဗိသုကာပညာရှင်များသည် ထိုင်းတို့၏ လန်နားနှင့် ဇင်းမယ် နိုင်ငံတော်သစ်များတွင် ပေါင်းစည်းအမှုထမ်းခဲ့ကြပြီး ယနေ့ထိုင်းယဉ်ကျေးမှုနှင့် စာပေအုတ်မြစ် ဖြစ်လာမည့် မွန်-ထိုင်း ယဉ်ကျေးမှုစပ်ကို ဖြစ်ထွန်းစေခဲ့သည်။ မြန်မာပြည်တောင်ပိုင်းတွင်မူ ပုဂံအင်ပါယာ ပျက်စီးသွားပြီးနောက် ၁၂၈၇ ခုနှစ်တွင် မွန်တို့သည် တစ်ကျော့ပြန် လွတ်လပ်ရေးကို ပြန်လည်ရရှိခဲ့ကာ ကာလရှည်ကြာဆုံးနှင့် အင်အားအကြီးဆုံးသော "ဒုတိယ ဟံသာဝတီခေတ်" (ဝါရီရူမင်းဆက် သို့မဟုတ် မဂဒူးမင်းဆက်) ကို ထူထောင်နိုင်ခဲ့သည်။ မုတ္တမမြို့တွင် အခြေပြု၍ မွန်နိုင်ငံတော်ကို ပြန်လည်တည်ထောင်ခဲ့သူ ဝါရီရူမင်းသည် အိမ်နီးနားချင်း ထိုင်းတို့၏ သုခေါဒယ (ဆူကိုထိုင်း) နိုင်ငံတော်နှင့် မဟာမိတ်ပြုကာ အပြန်အလှန် နိုင်ငံရေးအရ အသိအမှတ်ပြုမှု ရယူခဲ့ပြီး အရှေ့တောင်အာရှ ဥပဒေလောကတွင် ထင်ရှားသည့် "ဝါရီရူဓမ္မသတ်" ကျမ်းကို ပြုစုခဲ့သည်။ ထို့နောက် ဆင်ဖြူရှင်ဗညားဦး (၁၃၄၈–၁၃၈၄) လက်ထက်တွင် မြို့တော်ကို ဟံသာဝတီ (ပဲခူး) သို့ ပြောင်းရွှေ့ခဲ့ပြီး ပဲခူးမြို့ကို မွန်တို့၏ ရွှေခေတ်ဗဟိုချက် ဖြစ်လာစေရန် အုတ်မြစ်ချခဲ့သည်။ ၎င်း၏သားတော် အာဇာနည်ဘုရင် [[ရာဇာဓိရာဇ်]] (၁၃၈၄–၁၄၂၁) လက်ထက်တွင် မွန်သုံးရပ် (ပုသိမ်၊ မြောင်းမြ၊ ဟံသာဝတီ) ကို အောင်မြင်စွာ စည်းလုံးသိမ်းသွင်းနိုင်ခဲ့ပြီး အင်းဝမင်းဆက်နှင့် နာမည်ကျော် [[အင်းဝ-ဟံသာဝတီ အနှစ်လေးဆယ်စစ်|နှစ်ပေါင်းလေးဆယ်စစ်]]ကို အကြိတ်အနယ် ယှဉ်ပြိုင်တိုက်ခိုက်ခဲ့သည်။ ရာဇာဓိရာဇ်လွန်ပြီးနောက် မြန်မာ့သမိုင်းတွင် ထူးခြားထင်ရှားသည့် မွန်ဘုရင်မကြီး [[ရှင်စောပု]] (၁၄၅၃–၁၄၇၂) ပေါ်ထွန်းခဲ့ပြီး ၎င်း၏လက်ထက်တွင် တိုင်းပြည်အေးချမ်းသာယာခဲ့သည်။ ရှင်စောပု၏ သားမက်တော် ဓမ္မစေတီမင်း (၁၄၇၂–၁၄၉၂) လက်ထက်တွင်မူ သီဟိုဠ် (သီရိလင်္ကာ) သို့ ရဟန်းတော်များ စေလွှတ်၍ ကလျာဏီသိမ်တော်ကို သမုတ်စေကာ သာသနာသန့်ရှင်းရေးနှင့် စီးပွားရေးကို အထူးပြုပြင်နိုင်ခဲ့သဖြင့် ၎င်း၏ "ကလျာဏီကျောက်စာများ" မှာ ယနေ့တိုင် အရေးပါသော သမိုင်းအထောက်အထားများ ဖြစ်လာခဲ့သည်။ မဂဒူးမင်းဆက်သည် နောက်ဆုံးမင်းဖြစ်သော သုရှင်တကာရွတ်ပိလက်ထက် ၁၅၃၉ ခုနှစ်တွင် တောင်ငူမင်းဆက် [[တပင်ရွှေထီး]]နှင့် [[ဘုရင့်နောင်]]တို့၏ တိုက်ခိုက်မှုကြောင့် ပျက်စီးခြင်းသို့ ရောက်ရှိခဲ့ရသည်။ ညောင်ရမ်းမင်းဆက် (တောင်ငူမင်းဆက်နှောင်းပိုင်း) အားနည်းလာချိန်တွင် မြန်မာပြည်တောင်ပိုင်းရှိ မွန်လူမျိုးများသည် ၁၇၄၀ ပြည့်နှစ်တွင် ပဲခူးကို ဗဟိုပြု၍ ဟံသာဝတီနေပြည်တော်သစ် (တတိယ ဟံသာဝတီခေတ်) ကို ပြန်လည်ထူထောင်ခဲ့ကြသည်။ မွန်တို့သည် အထက်မြန်မာပြည်သို့ စစ်ချီတက်ခဲ့ပြီး ၁၇၅၂ ခုနှစ်၊ မတ်လတွင် အင်းဝမြို့တော်ကို သိမ်းပိုက်ကာ ညောင်ရမ်းမင်းဆက်ကို အဆုံးသတ်ခဲ့သည်။ အင်းဝကျဆုံးပြီးနောက် မြန်မာပြည်တစ်ဝန်းလုံး ဟံသာဝတီမွန်တို့၏ အာဏာစက်အောက်သို့ ကျရောက်လုနီးပါး ဖြစ်ခဲ့သည်။ သို့သော်လည်း အင်းဝမြောက်ဘက် မုဆိုးဖိုရွာ (ယနေ့ ရွှေဘိုမြို့) မှ ရွာသူကြီး [[အလောင်းမင်းတရား|ဦးအောင်ဇေယျ]] သည် မွန်တို့၏ သစ္စာခံရန် တောင်းဆိုမှုကို ငြင်းပယ်ပြီး "အလောင်းမင်းတရား" ဘွဲ့ဖြင့် ကုန်းဘောင်မင်းဆက်ကို စတင်တည်ထောင်ကာ ဟံသာဝတီမွန်တပ်များကို တော်လှန်တိုက်ခိုက်ရန် ပြင်ဆင်ခဲ့ရာမှ [[ကုန်းဘောင်- ဟံသာဝတီစစ်ပွဲများ|ကုန်းဘောင်–ဟံသာဝတီ စစ်ပွဲ]]ကြီး စတင်ဖြစ်ပွားခဲ့သည်။၁၇၅၃ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာလတွင် ကုန်းဘောင်တပ်များသည် မွန်တို့လက်အောက်ခံ အင်းဝမြို့တော်ကြီးကိုပြန်လှယ် တိုက်ခိုက်သိမ်းပိုက်နိုင်ခဲ့သည်။ ၁၇၅၇ ခုနှစ်၊ မေလတွင် ပဲခူးမြို့တံခါးကို ဖောက်ဖျက်ကာ မြို့တော်ကြီးကို အပြီးသတ် တိုက်ခိုက်သိမ်းပိုက်ခဲ့သည်။ ဟံသာဝတီမင်း ဗညားဒလနှင့် မှူးမတ်များ ဖမ်းဆီးခြင်း ခံခဲ့ရကာ မွန်တို့၏ လွတ်လပ်သော အချုပ်အခြာအာဏာပိုင် သမိုင်းဝင်မင်းဆက် ခေတ်တစ်ခုလုံး နိဋ္ဌိတံခဲ့ရသည်။မွန်လူမျိုးများသည် သမိုင်းတစ်လျှောက်တွင် ကိုယ်ပိုင်ဗိသုကာအတတ်ပညာ၊ သက္ကတနှင့် ပါဠိစာပေတို့ကို ထိန်းသိမ်းကာ (၉) ရာစုမှ (၁၁) ရာစု၊ (၁၃) ရာစုမှ (၁၆) ရာစုနှင့် (၁၈) ရာစုအတွင်း မြင့်မားသော ယဉ်ကျေးမှုအမွေအနှစ်များကို တည်ဆောက်ခဲ့ကြသဖြင့် မြန်မာ့သမိုင်းတွင် အရေးပါသော အခန်းကဏ္ဍမှ ယနေ့တိုင် ရပ်တည်လျက်ရှိသည်။ == ရိုးရာဝတ်စုံ == ရှေးဟောင်း မွန်နိုင်ငံတော်များဖြစ်သည့် [[သထုံပြည်|သထုံ]]နှင့် [[ဟံသာဝတီ]]ခေတ်များတွင် မွန်တို့သည် ယဉ်ကျေးမှုအဆင့်အတန်း မြင့်မားစွာ နေထိုင်ခဲ့ကြသည်။ သထုံခေတ်တွင် အမျိုးသားများသည် ခါးတောင်းကျိုက် ဝတ်ဆင်၍ ကိုယ်အထက်ပိုင်းတွင် ပုခုံးစောင်းတဘက်များ အသုံးပြုကြသည်။ အမျိုးသမီးများသည် ဆံပင်ကို မြင့်မားစွာထုံးဖွဲ့ပြီး နားတောင်းကြီးများ ပန်ဆင်လေ့ရှိကာ ရင်စည်း နှင့် လုံချည်ရှည်များကို ဝတ်ဆင်ကြသည်။<ref>ဦးချစ်သိန်း၊ "မွန်ကျောက်စာပေါင်းချုပ်"၊ ပြည်ထောင်စုယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာန။</ref>ဟံသာဝတီခေတ်အောက်မြန်မာပြည်၏ ရာသီဥတုနှင့်အညီ ပါးလွှာသော ချည်ထည်များကို အဓိက သုံးစွဲခဲ့ကြသည်။ ဘုရင်နှင့် အရာရှိကြီးများသည် ပိုးထည်များကို ခန့်ညားစွာ ဝတ်ဆင်ကြပြီး ပုခုံးစောင်းတဘက် (ဆဘိုင်) မှာ အဆင့်အတန်း၏ ပြယုဂ်ဖြစ်ခဲ့သည်။<ref>{{cite book |last=Bauer |first=Christian |title=The Mon Language and Culture |year=1982}}</ref> ၁၉၇၁ ခုနှစ်တွင် မွန်လူကြီး၊လူငယ်များ၊ ရဟန်းတော်များ၊ ဆရာ၊ဆရာမများ စုပေါင်း၍ ကော်မတီဖွဲ့စည်းကာ ရှေးခေတ်အဝတ်အစားများ/ အထောက်အထားများကို ပြန်လည်ရှာဖွေဖော်ထုတ်ရန် မွန်ဒေသအစုံသို့ သွားရောက်ခဲ့ကြသည်။ ရရှိလာသော အထောက်အထားများပေါ်တွင် မူတည်၍ အားလုံးစုပေါင်းကာ မွန်ရိုးရာဝတ်စုံ၏ ပုံပန်းသဏ္ဏာန် နှင့် အရောင်ကို အတည်ပြု သတ်မှတ်ခဲ့ကြသည်။<ref>{{Cite web |title=Mon Traditional Dress |url=https://www.weavingecologies.com/patterns-link/mon-traditional-dress |access-date=2026-04-22 |website=Weaving Ecologies |language=en-US}}</ref> မြန်မာနိုင်ငံရှိ မွန်လူမျိုးများသည် ရိုးရာဝတ်စုံကို အခါအားလျော်စွာ ဝတ်ဆင်ကြပြီး အနီရောင်နှင့် အဖြူရောင်ကို အဓိကထား အသုံးပြုကြသည်။အမျိုးသားဝတ်စုံတွင် အဖြူရောင် ရင်စေ့ (သို့မဟုတ်) တိုက်ပုံအင်္ကျီကို ဝတ်ဆင်၍ အောက်ပိုင်းတွင် အနီရောင်နှင့် အဖြူရောင်အဆင်းကြောင်းပါသော မွန်ရိုးရာကွက်ကျားလုံချည်ကို ဝတ်ဆင်သည်။ ပခုံးတွင် မွန်ရိုးရာတဘက် ကို တင်လေ့ရှိသည်။အမျိုးသမီးဝတ်စုံတွင် အနီရောင် (သို့မဟုတ်) အဖြူရောင် ရင်စေ့အင်္ကျီ လက်ရှည်ကို ဝတ်ဆင်ကာ အောက်ပိုင်းတွင် အနီရောင်အခြေခံသော မွန်ရိုးရာ အပေါင်းလက္ခာပုံ လုံချည် သို့မဟုတ် ရက်ကန်းလုံချည်များကို ဝတ်ဆင်ကြသည်။<ref>မွန်ပြည်နယ် အစိုးရအဖွဲ့၊ "မွန်ရိုးရာယဉ်ကျေးမှုနှင့် ဓလေ့ထုံးတမ်းများ" (၂၀၁၈)။</ref> အနီရောင် တဘက်ကို ပုခုံးတွင် စနစ်တကျ ဆင်ယင်လေ့ရှိသည်။<ref>နိုင်ဘရှင်၊ "မွန်လူမျိုးတို့၏ ရိုးရာယဉ်ကျေးမှု"၊ မွန်စာပေနှင့်ယဉ်ကျေးမှု စာစောင်။</ref> == ဘာသာစကား နှင့် စာပေ == မွန်ဘာသာစကားသည် မြန်မာနိုင်ငံနှင့် ထိုင်းနိုင်ငံတွင် နေထိုင်ကြသော မွန်လူမျိုးတို့အသုံးပြုသည့် အရှေ့တောင်အာရှသုံး ဘာသာစကားတစ်ခု ဖြစ်သည်။ မွန်ဘာသာစကားသည် ကမ္ဘောဒီးယား ဘာသာစကားနှင့် အနည်းငယ်ဆင်တူပါသည် ယနေ့ မွန်ဘာသာစကားကို လူဦးရေ နှစ်သန်းကျော်သောသူများက ပြောဆိုလျက်ရှိကြသည်။ မြန်မာနိုင်ငံတွင် မွန်ဘာသာစကား ပြောဆိုသူအများစုသည် မွန်ပြည်နယ်တွင် နေထိုင်ကြပြီး တနင်္သာရီတိုင်းနှင့် ကရင်ပြည်နယ် တို့တွင်လည်း မွန်စကားကို ပြောဆိုကြသည်။ မွန်လူမျိုး ကို [[မွန်ဘာသာ]]ဖြင့် ဂကူမည်(မန်) ဟုရေးသားသည်။ မွန်စာပေတွင် [[ဗျည်း]] (၃၅) လုံးရှိပြီး၊ [[သရ]] (၁၂) လုံး ရှိသည်။ မွန်စာပေသည် အရှေ့တောင်အာရှတွင် အဟောင်းဆုံးစာပေစနစ်များထဲမှ တစ်ခုဖြစ်ပြီး အော်စ်ထရိုအာရှာတစ် (Austroasiatic) ဘာသာစကားမိသားစုဝင် မွန်ဘာသာဖြင့် ရေးသားထားသော စာပေများကို ရည်ညွှန်းသည်။ မွန်စာပေ၏အစပြုကာလကို ခရစ်နှစ် ၆ ရာစုမှ ၁၀ ရာစုအတွင်းတွင် တွေ့ရှိရသော ကျောက်စာများမှ စတင်သတ်မှတ်ကြသည်။<ref>Shorto, H. L. (1971). ''A Dictionary of the Mon Inscriptions from the Sixth to the Sixteenth Centuries''. Oxford University Press.</ref> မွန်စာရေးစနစ်သည် အိန္ဒိယမှ ပျံ့နှံ့လာသော ဘရာဟ္မီ (Brahmi) စာလုံးစနစ်မှ ဆင်းသက်လာပြီး၊ ဘရာဟ္မီ စာလုံးပုံစံသည် နောက်ပိုင်းတွင် ဗမာစာနှင့် ထိုင်း၊ ခမာ စာလုံးများ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်လာရာတွင် အရေးပါသော အခြေခံတစ်ခုဖြစ်လာခဲ့သည်။<ref>Daniels, Peter T. & Bright, William (1996). ''The World's Writing Systems''. Oxford University Press.</ref>ယနေ့ခေတ်တွင် မွန်စာပေသည် ယဉ်ကျေးမှုအမွေအနှစ်အဖြစ် ဆက်လက်ထိန်းသိမ်းထားပြီး၊ မွန်လူမျိုးတို့၏ အထိမ်းအမှတ်အဖြစ် အရေးပါနေဆဲဖြစ်သည်။ === တူရိယာ === မွန်လူမျိုးတို့၏ ရိုးရာယဉ်ကျေးမှု တူရိယာမှာ [[မိကျောင်း(တူရိယာ)]] ဖြစ်သည်။ ==ထင်ရှားသော မွန်လူမျိုးများ== *ရှၚ်[[ဗုဒ္ဓဃောသ]](ရာမညပုတ္တော ဗုဒ္ဓဃောသော) - ပိဋကတ်သုံးပုံကို သီဟိုဠ်ဘာသာမှ ပါဠိသို့ဘာသာပြန်သူ *[[ရှင်အရဟံ]] - ဗုဒ္ဓသာသနာသန့်ရှင်း ထွန်းလင်းစေသူ *[[မနုဟာမင်း|မနူဟာမင်း]] (ခေါ်) မကုဋ- သုဝဏ္ဏဘူမိ သထုံမွန်မင်းဆက်၏ ၂၅ဆက်မြောက်မင်း *[[ရာဇာဓိရာဇ်]] (ခေါ်) ဗညားနွဲ့ - [[ဟံသာဝတီ]]မွန်မင်းဆက်၏ ၉ဆက်မြောက်မင်း၊ [[အင်းဝ-ဟံသာဝတီ အနှစ်လေးဆယ်စစ်]]၏ အထင်ကရစစ်ဘုရင် *[[အမတ်ဒိန်]] - ရာဇာဓိရာဇ်ဘုရင်၏ အတိုင်ပင်ခံအမတ်ကြီး *[[လဂွန်းအိန်၊ မဟာစော|လဂွန်းအိန်]] (မဟာစော) - ဟံသာဝတီဘုရင့်တပ်တော်၏ ရှေ့ဖျားချီစစ်မှူး ၊ အနှစ်လေးဆယ်စစ်၏ထင်ရှားသော မွန်သူရဲကောင်း * [[ရှင်စောပု]] - မွန်ဘုရင်မကြီး <ref>{{Cite web |title=Kaowao Burmese Version<!-- Bot generated title --> |url=http://www.kaowao.org/b/art08-24.php |accessdate=18 August 2013 |archivedate=22 June 2009 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090622045437/http://www.kaowao.org/b/art08-24.php }}</ref> * [[ဓမ္မစေတီ|ဓမ္မစေတီမင်း]] (ခေါ်) ရာမာဓိပတိ- ဗုဒ္ဓဘာသာသာသနာတော် အတွက်ကြိုးပမ်းမှုများကြောင့် ထင်ရှားသော မွန်ဘုရင် * [[သမိန်ဗရမ်း]] - မွန်သူရဲကောင်း * အမတ်ကြီး [[ဗညားဒလ (ဝန်ကြီး)|ဗညားဒလ]] - ဒုတိယမြန်မာနိုင်ငံတော်တည်ထောင်သူဘုရင့်နောင်၏ အတိုင်ပင်ခံဝန်ကြီးချုပ်၊ အဂ္ဂမဟာသေနာပတိ *[[မဟာရဋ္ဌသာရ၊ သျှင်|ရှင်မဟာရဋ္ဌသာရ]] - အင်းဝခေတ်စာဆိုတော်ရဟန်း *[[:en:Rama_I|ဗုဒ္ဓ ယော့ဖာ စုဠာလောက]] (ရာမ၁) ''-'' ထိုင်းဘုရင့်နိုင်ငံ၏ [[ချက္ကရီမင်းဆက်]] တည်ထောင်သူဘုရင်<ref>{{Cite web |date=2019-04-18 |title=ထိုင်းနိုင်ငံကို ကျွန်မဖြစ်အောင် ကာကွယ်ပေးတဲ့ ရာမမင်းဆက် |url=https://www.bbc.com/burmese/in-depth-47977744 |access-date=2026-02-08 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}</ref> *[[:en:Amarindra|အမရိန္ဒြာ]] - ထိုင်းဘုရင့်နိုင်ငံ၏ [[ချက္ကရီမင်းဆက်]] တည်ထောင်သူ ရာမ(၁)ဘုရင်၏ [[ထိုင်းနိုင်ငံ၏ မိဖုရားခေါင်များ|မိဖုရားခေါင်]]ကြီး၊ ရာမ(၂)ဘုရင်၏ မယ်​တော် *[[ဗညားဒလ]] - ဒုတိယဟံသာဝတီမင်းဆက်၏ နောက်ဆုံး ဘုရင် *မိတလထော - ဟံသာဝတီ တိဿရာဇာမင်းမိဖုရား *[[မကုဋ]] (ခေါ်) [[:en:Mongkut|မောင်းကွတ်]] - ထိုင်းဘုရင့်နိုင်ငံ ချက္ကရီမင်းဆက်၏ ၄ဆက်မြောက်မင်း၊ ထိုင်းနိုင်ငံကိုခေတ်မှီအောင်အစပြုခဲ့သူ *[[မောင်ထော်လေး၊ စစ်ကဲ|မောင်ထော်လေး]] - စစ်ကဲ *ဦး[[နာအောက်၊ ဦး|နာအောက်]] - ကိုလိုနီခေတ် မီးသင်္ဘောသူဋ္ဌေး *[[သွင်၊ ဦး ဆာ|ဆာဦးသွင်]] - ကိုလိုနီခေတ် သူဌေးကြီး၊ မြန်မာနိုင်ငံ [[ကုန်သည်များနှင့် စက်မှုလက်မှု လုပ်ငန်းရှင်များအသင်း]]ကို စတင်တည်ထောင်သူ *[[မောင်ကြီး၊ ဆာ ဂျေအေ|ဆာဂျေအေမောင်ကြီး]] - ကိုလိုနီခေတ် မြန်မာလူမျိုး ပထမဆုံး ဘုရင်ခံ *[[မြန်မာ့ ပထမဆုံးများ|မြန်မာ့ ပထမဆုံး]] အနောက်တိုင်းဆရာဝန် [[ရှောလူး၊ ဒေါက်တာ|ဒေါက်တာရှောလူး]] *မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပထမဆုံး ကာယဗလလေ့ကျင့်သူ ဒေါက်တာ[[ချစ်ထွန်း၊ ဦး (ဝေါ်လတာ)|ဝေါ်လတာချစ်ထွန်း]] *မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပထမဆုံး ပါရဂူ [[ဘဟန်၊ ဒေါက်တာ|ဒေါက်တာဘဟန်]] *မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပထမဆုံး နိုင်ငံတော်အဓိပတိ [[ဒေါက်တာဘမော်]] *မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပထမဆုံး အမျိုးသမီး မင်းတိုင်ပင်အမတ် [[နှင်းမြ၊ ဒေါ်|ဒေါ်နှင်းမြ]] *မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပထမဆုံး အသည်းအစားထိုးကုဆရာဝန်ကြီး [[နော်မန်လှ၊ ဒေါက်တာ|ဒေါက်တာနော်မန်လှ]] * ခေတ်စမ်းစာပေကို ဦးဆောင်ခဲ့သူ [[မင်းသုဝဏ်]] ( [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ သမ္မတ]] ဦး[[ထင်ကျော်၊ ဦး|ထင်ကျော်]]၏ ဖခင်) * [[:en:Apasra_Hongsakula|အပါစရာ ဟံသာကုလ]] - [[မယ်စကြဝဠာ]] ၁၉၆၅ *[[ဇာဂနာ(ရုပ်ရှင်နှင့် သဘင်ပညာရှင်)|ဇာဂနာ]] - ရုပ်ရှင်နှင့် သဘင်ပညာရှင် *[[ထူးအိမ်သင်]] - တေးရေးတေးဆို *[[ထုံချိုင်း မက်အင်တိုင်ယာ]] - ထိုင်း အဆိုတော် နှင့် ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင် *[[ကေအေတီ]] - တေးရေးဆရာ *[[မျိုးကျော့မြိုင်]] - တေးရေးတေးဆို၊ မြန်မာ့ ဟစ်ဟော့လောကကို စတင်ခဲ့သူ *ဗညားနိုင် - အိုင်းရင်းခရော့စ် ([[Iron Cross|Iron Cross)]] တီးဝိုင်းအဖွဲ့ဝင် *[[မင်းကိုနိုင်]] - ကျောင်းသားခေါင်းဆောင် *ဦး[[မြင့်ဆွေ (ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး)|မြင့်ဆွေ]] - ဒုတိယ သမ္မတ *[[:en:Anand_Panyarachun|အာနန်ပန်ယာချွန်]] - ထိုင်းဝန်ကြီးချုပ် *[[နန္ဒာလှိုင်]] - မြန်မာရုပ်ရှင်မင်းသမီး *[[:en:Natapohn_Tameeruks|နက်သာပွန်တီမီရက်]] - ထိုင်းရုပ်ရှင်မင်းသမီး၊ Taew ဟု နိုင်ငံတကာတွင်ကျော်ကြားသူ *[[အိချောပို]] - သရုပ်ဆောင်၊ မော်ဒယ် *ပပဝင်းခင် - သရုပ်ဆောင်၊ မော်ဒယ် *သင်ဇာဝင့်ကျော် - သရုပ်ဆောင်၊ မော်ဒယ် *[[အာဘွိုင်း]] - ဟစ်ဟော့အဆိုတော် *မိစန္ဒီ - အမျိုးသမီးဟစ်ဟော့အဆိုတော်<ref>{{Cite web |title=မော်ကွန်းတင်ပြီးမိတ္တူ |url=https://www.mmload.com/news/64534 |accessdate=12 November 2020 |archivedate=19 April 2021 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210419064932/https://www.mmload.com/news/64534 }}</ref> *ထွန်းမင်းနိုင် - ဝမ်းချန်ပီယံရှစ်လက်ဝှေ့ချန်ပီယံ *ခိုင်သဇင်ငုဝါ - သရုပ်ဆောင်၊ မော်ဒယ် *ဗညာဘုန်းပြည့်-သရုပ်ဆောင်၊ မော်ဒယ် *Lily Pantila Win - ထိုင်းရုပ်ရှင်မင်းသမီး၊ မော်ဒယ် == မွန်အလံများ == ({{mnw|အလာံဂကူမန်}}) <gallery> ဖိုင်:Flag of the Mon people.png|မြန်မာနိုင်ငံရှိမွန်အမျိုးသားအလံ ဖိုင်:Mon Thai Flag.jpg|ထိုင်းနိုင်ငံရှိမွန်အမျိုးသားအလံ ဖိုင်:The flag of the Mon people Paphaya Rajasri King.jpg|မွန်ဘုရင်အလံ အေဒီ၂၄၁-၂၁၈ ဖိုင်:Paphaya Rajasri King.jpg|မွန်ဘုရင်အလံ ဖိုင်:Swan-shaped national flag.jpg|မွန်ဘုရင်အလံ- အေဒီ ၁၁၁၆ ဖိုင်:Flag of Mon State (2018).svg|[[မွန်ပြည်နယ်]]အလံ </gallery> == ကိုးကား == {{reflist}} <references/> 3w8f1y6sovn87xq3hkqsbvh2p8rpsga ကရင်ပြည်နယ် 0 2771 1036456 1026104 2026-06-07T08:47:31Z ~2026-32207-51 143496 1036456 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement <!-- See Template:Infobox settlement for additional fields and descriptions -->| name = ကရင်ပြည်နယ် | official_name = ကရင် | native_name = {{nobold|{{ksw|ဖၠုံခါန်ႋကၞင့် ကညီကီၢ်စဲၣ် }}}} | native_name_lang = ksw | other_name = | settlement_type = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေးနယ်မြေဒေသများ|ပြည်နယ်]] | image_skyline = | image_alt = | image_caption = | image_flag = Kayinstateflag.svg | image_seal = | flag_alt = | flag_size = 150px | nickname = | motto = | image_map = Karen State in Myanmar.svg | mapsize = 150px | map_alt = | map_caption = မြန်မာနိုင်ငံတွင်း တည်နေရာ | pushpin_map = <!-- Myanmar --> | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | coordinates = {{coord|17|0|N|97|45|E|region:MM_type:adm1st|display=inline,title}} | coor_pinpoint = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = နိုင်ငံ | subdivision_name = {{flag|Myanmar}} | subdivision_type1 = ဒေသ | subdivision_name1 = အရှေ့တောင် | subdivision_type2 = မြို့တော် | subdivision_name2 = [[ဘားအံမြို့]] | subdivision_type3 = အကြီးဆုံးမြို့ | subdivision_name3 = [[မြဝတီမြို့]] | established_title = ပြည်နယ်အဆင့်မသတ်မှတ်မှီ | established_date = [[တနင်္သာရီတိုင်း]]၏ အစိတ်အပိုင်း | established_title1 = ပြည်နယ်အဆင့် သတ်မှတ်ခြင်း | established_date1 = ၁၉၇၄ | seat_type = | seat = | government_footnotes = | leader_party = | leader_title = ဝန်ကြီးချုပ် | leader_name = [[စောမြင့်ဦး]] | leader_title1 = အစိုးရအဖွဲ့ | leader_name1 = [[ကရင်ပြည်နယ် အစိုးရအဖွဲ့]] | leader_title3 = တရားလွှတ်တော် | leader_name3 = [[ကရင်ပြည်နယ် တရားလွှတ်တော်]] | unit_pref = Metric<!-- or US or UK --> | area_footnotes = | area_total_km2 = 30382.8 | area_rank = ၁ | area_note = | elevation_footnotes = | elevation_m = | population_total = ၃,၅၇၄,၀၇၉ | population_as_of = ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်း | population_footnotes = <ref name="census-2014">{{cite book|title=Census Report|publisher=Ministry of Immigration and Population|location=Naypyitaw|date=May 2015|series=The 2014 Myanmar Population and Housing Census|volume=2|pages=17|url=https://drive.google.com/file/d/0B067GBtstE5TeUlIVjRjSjVzWlk/view}}</ref> | population_density_km2 = auto | population_rank = ၁ | population_demonym = [[ကရင်လူမျိုး|ကရင်]] | population_note = | demographics_type1 = Demographics | demographics1_footnotes = <!-- for references: use <ref> tags --> | demographics1_title1 = လူမျိုးများ | timezone1 = [[မြန်မာစံတော်ချိန်]] | utc_offset1 = +06:30 | postal_code_type = | postal_code = | area_code = | area_code_type = | iso_code = | unemployment_rate = | website = {{url|www.kayinstate.gov.mm}} | footnotes = | leader_title2 = ဥပဒေပြုလွှတ်တော် | leader_name2 = [[ကရင်ပြည်နယ် လွှတ်တော်]] | demographics1_info1 = [[ကရင်လူမျိုး|ကရင်]] (အများစု)၊ [[မွန်လူမျိုး|မွန်]]၊ [[မွန်-ကရင်]]၊ [[ပအိုဝ်း]]၊ [[ဗမာလူမျိုး|ဗမာ]]၊ [[ရှမ်းလူမျိုး|ရှမ်း]]၊ [[ပဒေါင်လူမျိုး|ကယန်း]]၊ [[ရခိုင်လူမျိုး|ရခိုင်]]၊ မြန်မာ-ထိုင်း | demographics1_title2 = ကိုးကွယ်မှု | demographics1_info2 = [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]] ၆၄.၅၀%<br> [[ခရစ်ယာန်ဘာသာ]] ၃၂.၅၀%<br> [[အစ္စလာမ်ဘာသာ]] ၄.၆၀%<br> [[ဟိန္ဒူဘာသာ]] ၀.၆၀%<br> [[Animism]] ၀.၁၀%<br> အခြား တလဂုဏ်ဘာသာ၊ လဲကယ်ဘာသာ ၀.၇၀% }} '''ကရင်ပြည်နယ်''' သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]]၏ [[ပြည်နယ်]] တစ်ခု ဖြစ်သည်။ [[မြို့တော်]] မှာ [[ဘားအံမြို့]] ဖြစ်သည်။ == တည်နေရာနှင့် အကျယ်အဝန်း == ကရင်ပြည်နယ်သည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ အရှေ့တောင်ပိုင်းတွင်တည်ရှိပြီး [[မွန်ပြည်နယ်]]၊ [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ကယားပြည်နယ်]]၊ [[ရှမ်းပြည်နယ်]]၊ [[ထိုင်းနိုင်ငံ]]တို့နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်လျက်ရှိသည်။ မြောက်လတ္တီတွဒ် ၁၅ ဒီဂရီ ၁၉ မိနစ် မှ ၁၉ ဒီဂရီ ၂၅ မိနစ် အတွင်း၊ အရှေ့လောင်ဂျီတွဒ် ၉၆ ဒီဂရီ ၁၀မိနစ် မှ ၉၈ ဒီဂရီ ၅၅ မိနစ် အတွင်း တည်ရှိသည်။ ဧရိယာစုစုပေါင်း ၁၁၇၃၀.၈၅၁ စတုရန်းမိုင် ကျယ်ဝန်းသည်။ အရှေ့မှ အနောက်သို့ ၇၀ မိုင်ရှိပြီး တောင်မှမြောက်သို့ ၃၂၆ မိုင် ရှည်လျားသည်။<ref name="kayin">{{cite web|url=http://www.kayinstate.gov.mm/%E1%80%80%E1%80%9B%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%95%E1%80%BC%E1%80%8A%E1%80%BA%E1%80%94%E1%80%9A%E1%80%BA%E1%81%8F-%E1%80%92%E1%80%B1%E1%80%9E%E1%80%94%E1%80%B9%E1%80%90%E1%80%9B-%E1%80%A1%E1%80%81%E1%80%BB%E1%80%80%E1%80%BA%E1%80%A1%E1%80%9C%E1%80%80%E1%80%BA%E1%80%99%E1%80%BB%E1%80%AC%E1%80%B8|title=ကရင်ပြည်နယ်၏ ဒေသန္တရ အချက်အလက်များ|publisher=ကရင်ပြည်နယ်အစိုးရ|accessdate=၂ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၁၇|archivedate=14 September 2017|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170914013743/http://www.kayinstate.gov.mm/%E1%80%80%E1%80%9B%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%95%E1%80%BC%E1%80%8A%E1%80%BA%E1%80%94%E1%80%9A%E1%80%BA%E1%81%8F-%E1%80%92%E1%80%B1%E1%80%9E%E1%80%94%E1%80%B9%E1%80%90%E1%80%9B-%E1%80%A1%E1%80%81%E1%80%BB%E1%80%80%E1%80%BA%E1%80%A1%E1%80%9C%E1%80%80%E1%80%BA%E1%80%99%E1%80%BB%E1%80%AC%E1%80%B8}}</ref> == သမိုင်းကြောင်း == ကရင်ပြည်နယ်ကို ၁၉၄၇ ခုနှစ်၊ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေပုဒ်မ (၁၈၀)၊ ပုဒ်မခွဲ (၁)အရ ဗြိတိသျှအစိုးရ လက်ထက်က သံလွင်ခရိုင်ရှိ ဖာပွန်၊ သထုံခရိုင်ရှိ ဘားအံနှင့် လှိုင်းဘွဲ၊ ကျိုက်ခမီခရိုင်ရှိ ကော့ကရိတ်နှင့် ကြာအင်းဆိပ်ကြီး၊ တောင်ငူခရိုင်ရှိ သံတောင်မြို့နယ်များကို စုစည်းပြီး ကရင်ပြည်နယ်ဟု ပြင်ဆင်သတ်မှတ်ခဲ့သည်။ ၁၉၆၄ ခုနှစ် ဧပြီ ၃ ရက်နေ့တွင် [[တော်လှန်ရေးကောင်စီ]]၏ ကြေညာစာအမှတ် (၅၁)အရ ကရင်ပြည်နယ် အား ကော်သူးလေပြည်နယ်ဟု ပြင်ဆင်သတ်မှတ်ခဲ့သည်။<ref name="kayin"/> ၁၉၆၅ ခုနှစ် အောက်တိုဘာ ၅ ရက်နေ့တွင် ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးဌာန စာအမှတ်၊ (၆၁၈)ဖြင့် ကရင်ပြည်နယ်မှ ဘားအံခရိုင်ကို မြို့နယ် (၄)မြို့နယ်ဖြင့်လည်းကောင်း၊ အမိန့်ကြော်ငြာစာအမှတ်၊ (၆၉၇)ဖြင့် ကော့ကရိတ်ခရိုင်ကို မြို့နယ် (၃)မြို့နယ်ဖြင့်လည်းကောင်း ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ ၁၉၇၂ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၃ ရက်နေ့တွင် ပြည်ထဲရေးနှင့် သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန၏ အမိန့်ကြော်ငြာစာအမှတ် (၁၆၆)အရ ၁၉၇၂ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လ ၇ ရက်နေ့မှစ၍ ခရိုင်၊ ခရိုင်ခွဲ၊ မြို့နယ်ခွဲများကို ပယ်ဖျက်ခဲ့သည်။ ထို့နောက် နိုင်ငံတော်ကောင်စီကာလတွင် (၁၉၄၇) ခုနှစ်၊ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ ပုဒ်မ (၁၀)၊ ပုဒ်မခွဲ (က)ဖြင့် ကော်သူးလေပြည်နယ်ကို ကရင်ပြည်နယ်ဟု ပြန်လည်သတ်မှတ်ခဲ့သည်။ နိုင်ငံတော် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့လက်ထက် ၁၉၉၂ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလ ၇ ရက်နေ့တွင် ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးဌာန၏ အမိန့်ကြော်ငြာစာဖြင့် ကော့ကရိတ်ခရိုင်ရှိ မြဝတီမြို့နယ်ကို ခရိုင်အဆင့် တိုးမြှင့်ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။<ref name="kayin"/> ၂၀၁၁ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလ ၁၂ ရက်နေ့တွင် ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးဌာန၏ အမိန့်ကြော်ငြာစာဖြင့် ဘားအံခရိုင် လက်အောက်ရှိ ဖာပွန်မြို့နယ်ကို ခရိုင်အဖြစ်အဆင့်တိုးမြှင့် ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ ၂၀၂၂ ခုနှစ် ဧပြီလ (၃၀) နေ့တွင် ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးဌာန၏ အမိန့်ကြော်ငြာစာဖြင့် ကြာအင်းဆိပ်ကြီးမြို့နယ် နှင့် သံတောင်ကြီးမြို့နယ်တို့ကို ခရိုင် အဖြစ်တိုးချဲ့ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ ကရင်ပြည်နယ်တွင် လက်ရှိ ခရိုင် ၆ ခရိုင်၊ မြို့နယ် ၇ မြို့နယ်၊ မြို့ ၁၈ မြို့၊ ရပ်ကွက် ၈၄ ရပ်ကွက်၊ ကျေးရွာအုပ်စု ၃၇၆ အုပ်စုနှင့် ကျေးရွာ ၂၀၆၃ ရွာ ပါဝင်ဖွဲ့စည်းထားရှိသည်။<ref name="kayin"/> == ပထဝီဝင်အနေအထား == === မြေမျက်နှာသွင်ပြင် === ကရင်ပြည်နယ်သည် တောင်ကုန်းတောင်တန်း ပေါများပြီး သစ်တောများ ဖုံးလွှမ်းနေသဖြင့် မြေပြန့်လွင်ပြင်နည်းပါးသည်။ ဘားအံမြို့နယ်တွင်မူ ဇွဲကပင်စသော တောင်တန်းများတည်ရှိရာ ဒေသမှတစ်ပါး ကျန်ရှိသော မြေမျက်နှာပြင်များသည် အများအားဖြင့် ညီညာပြန့်ပြူး၍ မြစ်ချောင်းများ စီးဆင်းရာဒေသ ဖြစ်သည်။<ref name="kayin"/> ကရင်ပြည်နယ်တွင် မြစ်ချောင်းများပေါများပြီး မြစ်ချောင်းများသည် မြောက်မှ တောင်သို့ စီးဆင်းလျက်ရှိသည်။ ထင်ရှားသောမြစ်မှာ သောင်ရင်းမြစ်ဖြစ်ပြီး မြဝတီမြို့ အနီးမှဖြတ်၍ တောင်မှ မြောက်သို့ စီးဆင်းသည်။ ဒေသတွင်းရှိ ဂျိုင်းမြစ်မှာ ထူးခြားစွာ အရှေ့မှ အနောက်သို့ စီးဆင်း၍ သံလွင်မြစ်သို့ စီးဝင်သည်။<ref name="kayin"/> ကရင်ပြည်နယ်သည် ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင်အထက် ပျှမ်းမျှ အမြင့်ပေ ၅၆ ပေကျော်မှ ပေ ၃၇၁၇ ပေ အထက်တွင် တည်ရှိသည်။ အမြင့်ဆုံးတောင်မှာ နတ်တောင်ဖြစ်၍ ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင် အထက် ၃၇၁၇ ကျော် အမြင့်ပေဖြစ်၍ ကရင်ပြည်နယ်၏ အနိမ့်ဆုံး အရပ်ဒေသမှာ ဘားအံမြို့နယ်ဖြစ်သည်။<ref name="kayin"/> === ရာသီဥတု === ပူပြင်းစိုစွတ်သည့် ရာသီဥတုမျိုးရှိသည်။ အပူဆုံးလများ၏ ပျှမ်းမျှ အပူချိန်မှာ ၇၁.၉ ဒီဂရီဖာရင်ဟိုက်ရှိသည်။ မိုးရေချိန်မှာ ပျှမ်းမျှအားဖြင့် ၁၂၀လက်မဖြစ်သော်လည်း အမြင့်ဆုံးမိုးရေချိန်မှာ ၁၉၀လက်မထိရှိသည်။ == အုပ်ချုပ်ရေး == === မြို့တော် === ကရင်ပြည်နယ်၏ မြို့တော်မှာ [[ဘားအံမြို့]]ဖြစ်သည်။ === အုပ်ချုပ်ရေး === {{see also|ကရင်ပြည်နယ် အစိုးရအဖွဲ့}} ၂၀၁၁ခုနှစ်မှစတင်၍ ဝန်ကြီးချုပ်အမှူးပြုသော ပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့မှ အုပ်ချုပ်သည်။ ဝန်ကြီးချုပ်ရုံးသည် ဘားအံမြို့တွင် ရုံးစိုက်သည်။၂၀၂၁ခုနှစ် စစ်အာဏာသိမ်းမှုအပြီးတွင် ကရင်ပြည်နယ်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီမှ အုပ်ချုပ်လျက်ရှိသည်။ ၂၀၂၁ ခုနှစ် ဩဂုတ်လတွင် ကရင်ပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့ဟူ၍ အမည်ထပ်မံပြောင်းလဲလိုက်သည်။ === ဥပဒေပြုရေး === {{see also|ကရင်ပြည်နယ် လွှတ်တော်}} ၂၀၁၁ခုနှစ်မှစတင်ကာ ပြည်နယ်လွှတ်တော်ကို ရွေးကောက်ခံကိုယ်စားလှယ်များ၊ တပ်မတော်သားလွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များဖြင့် ဖွဲ့စည်းကာ စတင်ကျင်းပခဲ့သည်။ ၂၀၂၁ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီ (၁) ရက်မှာ စ၍ ကရင်ပြည်နယ်၏ ဥပဒေပြုရေးအာဏာကို နစက မှ ထိန်းချုပ်လိုက်သည်။ === တရားစီရင်ရေး === {{See also|ကရင်ပြည်နယ် တရားလွှတ်တော်}} ကရင်ပြည်နယ် တရားလွှတ်တော်ကို တရားသူကြီးချုပ် (၁)ဦး၊ တရားသူကြီး (၂)ဦးဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည်။ ပြည်နယ်တရားလွှတ်တော်အောက်တွင် ခရိုင်တရားရုံး (၄)ရုံး၊ မြို့နယ်တရားရုံး (၇)ရုံးရှိသည်။ === ခရိုင်၊ မြို့နယ်၊ မြို့၊ ရပ်ကွက်၊ ကျေးရွာအုပ်စု၊ ကျေးရွာ === ==== ခရိုင်များ==== ကရင်ပြည်နယ်တွင် ခရိုင်(၆)ခု ရှိသည်။ [[File:Kayin State districts map 2022.svg|thumb|ကရင်ပြည်နယ်​မြေပုံ {{legend|#E31A1C|[[ဘားအံခရိုင်]]}} {{legend|#0000FF|[[မြဝတီခရိုင်]]}} {{legend|#33a02c|[[ကော့ကရိတ်ခရိုင်]]}} {{legend|#1f78b4|[[ကြာအင်းဆိပ်ကြီးခရိုင်]]}} {{legend|#b2df8a|[[ဖာပွန်ခရိုင်]]}} {{legend|#aca9aa|[[သံတောင်ကြီးခရိုင်]]}}]] ====ခရိုင်ရှိမြို့နယ်==== {|class=wikitable ![[ဘားအံခရိုင်]] |[[ဘားအံမြို့နယ်]]{{•}}[[လှိုင်းဘွဲ့မြို့နယ်|လှိုင်းဘွဲမြို့နယ်]] |- ![[မြဝတီခရိုင်]] |[[မြဝတီမြို့နယ်]] |- ![[ကော့ကရိတ်ခရိုင်]] |[[ကော့ကရိတ်မြို့နယ်]] |- !ကြာအင်းဆိပ်ကြီးခရိုင် |[[ကြာအင်းဆိပ်ကြီးမြို့နယ်]] |- ![[ဖာပွန်ခရိုင်]] |[[ဖာပွန်မြို့နယ်]] |- !သံတောင်ကြီးခရိုင် |[[သံတောင်ကြီးမြို့နယ်]] |} ===မြို့နယ်များရှိမြို့များ=== [[File:Kayin State with Cities and Towns.svg|thumb|ကရင်ပြည်နယ်အတွင်းရှိ တရားဝင်တည်ဆဲ မြို့ပေါင်း(၁၈)မြို့၏ တည်နေရာများ]]<br>{{legend|#E31A1C|ပြည်နယ်မြို့​တော်}} {{legend|#0000FF|ခရိုင်+မြို့နယ် ရုံးစိုက်ရာမြို့}} {{legend|#33a02c|မြို့နယ်ရုံးစိုက်ရာမြို့}}{{legend|#d35f5f|မြို့ရုံးစိုက်ရာမြို့}} *[[ဘားအံမြို့]] *[[မြဝတီမြို့]] *[[ကော့ကရိတ်မြို့]] *[[ဖာပွန်မြို့]] *[[သံတောင်ကြီးမြို့]] *[[လှိုင်းဘွဲ့မြို့]] *[[ကြာအင်းဆိပ်ကြီးမြို့]] *[[သံတောင်မြို့]] *[[လိပ်သိုမြို့]] *[[ဘောဂလိမြို့]] *[[ပိုင်ကျုံမြို့]] *[[ရှမ်းရွာသစ်မြို့]] *[[စုကလိမြို့]] *[[ဝေါလေမြိုင်မြို့]] *[[ကျုံဒိုးမြို့]] *[[ဘုရားသုံးဆူမြို့]] *[[ကျိုက်ဒုံမြို့]] *[[ကမမောင်းမြို့]] ၂၀၂၁ခုနှစ်တွင် ကရင်ပြည်နယ်၌ မြို့နယ် (၇)မြို့နယ်၊ မြို့ (၁၈)မြို့၊ ရပ်ကွက်ပေါင်း (၈၆) ကွက်၊ကျေးရွာအုပ်စု (၃၇၆) အုပ်စုနှင့် ရွာပေါင်း (၂၀၉၇) ရွာ ရှိသည်။<ref>{{cite web|url=http://www.gad.gov.mm/my/content/%E1%80%A1%E1%80%81%E1%80%BB%E1%80%80%E1%80%BA%E1%80%A1%E1%80%9C%E1%80%80%E1%80%BA%E1%80%99%E1%80%BB%E1%80%AC%E1%80%B8|title=နေပြည်တော်၊ တိုင်းဒေသကြီးနှင့် ပြည်နယ်များရှိ ခရိုင်၊ မြို့နယ်၊ မြို့၊ ရပ်ကွက်၊ ကျေးရွာအုပ်စုနှင့် ကျေးရွာဦးရေ စာရင်းချုပ်|access-date=6 March 2022|archive-date=19 May 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220519155041/http://www.gad.gov.mm/my/content/%E1%80%A1%E1%80%81%E1%80%BB%E1%80%80%E1%80%BA%E1%80%A1%E1%80%9C%E1%80%80%E1%80%BA%E1%80%99%E1%80%BB%E1%80%AC%E1%80%B8}}</ref> === နောင်မြလွဲရွာ( ဏိင့်မျလွဲတွါန်) === {{Expand list}}နန်းခွီရွာ(နံင်းခုဲတွါန့် ){{columns-list|colwidth=15em| *ထီဖိုးကိန် *ကော့ပလိုင်ကျေးရွာ နောင်ဘိုကြီး(ဏံင့်ၜိုဝ်) *ကတိုင်တိ * ကော့ဘိန်း(ကိုဝ်ဖိင်) * ကော့ပေါက် * ကော့ဂိုး * ကော့လ္လိူး * ကျွန်းချောင်း * [[ကျုံခဝန်]] * ကျောက်ညှပ် * အံဖကြီး * ခရား * [[ခလယ်]] *ချောင်းနှစ်ခွ * ဇာသပြင် * [[တံခွန်တိုင်ရွာ၊ ကြာအင်းဆိပ်ကြီးမြို့နယ်|တံခွန်တိုင်]] * တောင်ကလေး * [[တောင်ဒီး]] * တောင်ဝိုင်း * [[ထိမံထို]] * [[ထီလုံ]] * [[ထုံးအိုင်ရွာ]] * ဒါးကွင်း * ဒေါ်လမ်း * နတ်တောင် * နဘူး *နောင်ကမြိုင်စံပြကျေးရွာ * နောင်လုံ * ပိုင်ကျုံ * ဖအိုးထ * [[ဖားပြ]] * ဘောဂလိကြီး *ဘီးစခတ်တောင်စွန်း(ပီဆ်ုခါတင်စံင်) * မဝိုင်း * မိကျောင်း * မက်သရော * မယ်ပလဲ * [[မြိုင်ကြီးငူ]] * မြိုင်ကလေး * ယင်းပိုင် * ယာဒို * ရေပူ * ရွှေဂွန်း * လဂွန်းပျို * ဝင်းက * ဝင်းကနား * သံလှယ် * [[အနန်းကွင်း]] * အိန္ဒု * ဒိုင်းပြ * လော့ခေါ် * ကော့ကဒါ *လွကဇိုင်း *ကော့ပနော့ *တောင်ကလေး(၂) *အထက်ပိန္နဲတော *ကိုမောင်ရွာ *တောင်ကလေး *ယသဝေါ် *လှာကမြင် *မဲဘောင် *ပါယို *သာနှူံး *ကော်ထော် *မိဇံ *မိဇီ *ထားဝယ်အံ *ဈေးမသွယ် *တူနွဲး *နောင်ပလိန် *ခလောင်းနို့ *ဒုံးရင်း *ကိုဝ်ခမိုင် *လိုင့်ကား *အိမ်ဒူ *နောင်ခလိုင် *နောင်ထလုံး *အံဖလေး *သုံးဆယ်သုံးဆူ *ဘော့ဒိုင်း *ကျိုက်သလိုက် *သရက်တော *အံကောင် *တရိတခေါင်း *သပြု *ကျွန်းတော *လောင်းကိုင် *ဖားကျ *သမိန်ဒွတ် *ကမိုင်ကုန်း *ရွာတန်းရှည် *ထီးဟူးသံ *မောကဲခီး *ဝတ်ကြီး *မိကရင် *မင်းဇီ *သိုက်တော *ဥဒေါင်း *မုက္ကဒိ *ကိုဝ်ဆင့်မိင် *ကိုဝဝ်ဖါထဝ့် *ကိုဝ်ကျီးကျိုဝ် *ကော့မြတ်ကြီးရွာ *အင်းနို့သိပ်ပံ‌ေကျးရွာ *ထော်ရွဲကျေးရွာ *တခွက်ဖိုးရွာ *လခရွာ *စိန်ဒါရွာ *ကဒီးခံရွာ *ကွမ်ဘီရွာ *မဲသိမ်ရွာ *တောင်ကြာအင်း *ကော့ရင်းအောက် *အင်းရှည် *လယ်သာကုန်း *ကမား *ရွှေဥဒေါင်း *စရိပ်ဖြူ *တကောပတိုင် *ထီလုံ *သပူထို *ကမ်းနား *နောင်သငဲ့ *သမ္ဘာန် *ကျူံကော် *နောင်ကမြိုင် *ထီ့ဖိုးကလုံး *ကျောက်တောင် *စိန်မြရံ *စံဖရီး *ကွမ်တာကုန်း *ကျွန်းကြီးကုန်း *တညင်ကုန်း *ကော့ကဒါ *တာပေါင် *ပုတိမ်ကုန်း *မြိုင် *ရွှေကဲ *မိသရောင် *နောင်ဘောက် *ဝင်းစိန် *ကော့သုန် *‌‌ဒေါ်လန်း *သာမည *ဝင်းပုတ် *အလယ်ရွာ *ကျွန်းကြီး *ကံခရဲ *ကဇိုင်း}}မြေနီကုန်း အညာစု ==လူဦး​ရေ== {{Historical populations |footnote = |source = ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်း<ref name="census-2014"/> |၁၉၇၃ | 858,429 |၁၉၈၃ | 1,055,359 |၂၀၁၄ | 3,574,079 }} ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကရင်ပြည်နယ်တွင် လူဦးရေ ၃.၅သန်း နေထိုင်ကြသည်။ ကရင်ပြည်နယ်တွင် မဦးရေသည် ကျားဦးရေထက် အနည်းငယ် ပိုများသည်။ လူဦးရေသိပ်သည်းဆမှာ တစ်စတုရန်းကီလိုမီတာတွင် ၅၁.၈ဦးဖြစ်သည်။ === လူမျိုး === ကရင်တိုင်းရင်းသား ဒေသခံလူမျိုးများမှာ အရှေ့ပိုးကရင်၊ [[စကောကရင်လူမျိုး|စကောကရင်]]၊ [[ပလေကီးလူမျိုး|ပလေချီး (ပလေကီး)]]၊ [[တလှေပွာလူမျိုး|တလေပွာကရင်]] (တလှေပွာ)၊ [[ပကူးလူမျိုး|ပကူးကရင်]]၊ [[ဘွဲလူမျိုး|ဘွဲကရင်]]၊ [[မောနေပွားလူမျိုး|မောနေပွာကရင်]]၊ [[ကရင်ဖြူလူမျိုး|ကရင်ဖြူ]]၊ အနောက်ပိုးကရင်၊ ထိုကလိဘောင်ကရင် တို့ ဖြစ်ကြသည်။<ref>{{cite web|url=http://www.kayinstate.gov.mm/%E1%80%80%E1%80%9B%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%90%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%B8%E1%80%9B%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%B8%E1%80%9E%E1%80%AC%E1%80%B8%E1%80%9C%E1%80%B0%E1%80%99%E1%80%BB%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%B8%E1%80%99%E1%80%BB%E1%80%AC%E1%80%B8|title=ကရင်တိုင်းရင်းသားလူမျိုးများ|publisher=ကရင်ပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့|accessdate=၁၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၁၈}}</ref> === ဘာသာ​ရေး === ကရင်ပြည်နယ်တွင် အများဆုံး ကိုးကွယ်သည့်ဘာသာများမှာ [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]]၊ [[ခရစ်ယာန်ဘာသာ]]နှင့် [[အစ္စလာမ်ဘာသာ]]တို့ ဖြစ်သည်။ {{Pie chart |thumb = right |caption = ကရင်ပြည်နယ်ရှိ ကိုးကွယ်မှုများ (၂၀၁၅)<ref name="TUR">{{cite book | url=https://drive.google.com/open?id=0B067GBtstE5TSl9FNElRRGtvMUk | title=The 2014 Myanmar Population and Housing Census Census Report Volume 2-C | publisher=Department of Population Ministry of Labour, Immigration and Population MYANMAR | author=Department of Population Ministry of Labour, Immigration and Population MYANMAR | year=July 2016 | pages=12–15}}</ref> |title = |label1 = ဗုဒ္ဓ |value1 = 84.5 |color1 = Yellow |label2 = ခရစ်ယာန် |value2 = 9.5 |color2 = DodgerBlue |label3 = အစ္စလာမ် |value3 = 4.6 |color3 = Green |label4 = အခြား |value4 = 0.7 |color4 = DeepPink |label5 = ဟိန္ဒူ |value5 = 0.6 |color5 = Orange |label6= ရိုးရာ |value6 = 0.1 |color6 = GreenYellow }} ကရင်အမျိုးသားများသည် ယုံကြည်ကိုးကွယ်မှုတွင် နတ်သည် အဓိကနေရာမှ ပါဝင်သည်။ ဘာသာရေးအယူဝါဒအနေနှင့် ဗုဒ္ဓဘာသာ၊ ခရစ်ယာန်ဘာသာ စသည်တို့ကို ယုံကြည်ကိုးကွယ်ကြသော်လည်း ရိုးရာနတ် အယူဝါဒကို စွဲမြဲယုံကြည်ကြသည်။ နတ်စားကရင် အမျိုးသားတို့က မြစ်၊ ချောင်း၊ တော၊ တောင်၊ သစ်ပင်၊ မုန်တိုင်း၊ မိုးကြိုး၊ နေ၊ လ စသော အရာများသည် မြင့်မြတ်ကြီးကျယ်သော တန်ခိုးတော် များကို ပိုင်ဆိုင်ကြပြီး တန်ခိုးရှိသော နတ်တို့၏ မှီခိုရာဖြစ်သည်ဟု ယူဆကြသည်။ ယင်းတို့က လူတို့၏ ပူဇော်ပသမှုကို နှစ်သက်ခံယူလိုကြသည် ဟူ၍လည်း ယုံကြည်ကြသည်။<ref name="kayin"/> ကရင်အမျိုးသားများ၌ ဘိုးဘွားအစဉ်အဆက်က ကိုးကွယ်လာခဲ့သော ရိုးရာနတ်များရှိသည်။ ယင်း တို့မှာ ဒူဝေရိုးရာနတ်၊ 'အောင်ခွဲ (အန်ဃှိုင်း)ခေါ် လိပ်ပြာနတ်စားရိုးရာ၊ အောင်စောကလို (အင်းဇို ကလပ်)ခေါ် ပန်းရိုးရာနတ်သို့မဟုတ် ဖူးဖာဒို (ဖူ့ဖာဒိုဝ်)ခေါ် ဘိုးဘိုးကြီးနတ်နှင့် ဒေသဆိုင်ရာနတ် ဟုခေါ်သော ရုက္ခစိုးနတ်စသည်တို့ဖြစ်ကြသည်။<ref name="kayin"/> === ဘာသာစကား၊စာပေ === ဘာသာစကားမှာ [[ကရင်ဘာသာစကားများ|ကရင်စကား]] တစ်မျိုးတည်း သာရှိ၍ [[စကောကရင်ဘာသာစကား|စကောကရင်]]၊ [[ပိုးကရင်ဘာသာစကားများ|ပိုးကရင်]]နှင့် တောင်ပေါ်ဒေသ ကရင်တို့သည် မျိုးရိုးစုအလိုက် အသံအလေးအပေါ့ အနည်းငယ်စီ ကွာခြားကြသည်။ မြန်မာအက္ခရာနှင့် [[ကရင်စာပေ]] ရှိသည်။ ၎င်းစာပေကို ပြန်လည်ထွန်းကားလာရန် မြှင့်တင်နေသည်။ === ဝတ်စားဆင်ယင်မှု === [[File:Karen women at Kyaikkami Ye-Le Pagoda.jpg|right | thumb | ကရင်အမျိုးသမီးများ]] {{empty section|date=ဇန်နဝါရီ ၂၀၁၅}} ကရင်လူမျိုးတို့သည် မိရိုးဖလာရိုးရာအဝတ်အစားကိုစွဲစွဲမြဲမြဲဝတ်ဆင်ခဲ့ကြသည်။ မျက်မှောက်အခါတွင်လည်း အချို့ဒေသတွင် နေ့စဉ်ဓူဝ ဝတ်ဆင်ကြသေးသည်ကိုလည်း တွေ့ရသည်။ မကြာသေးသော နှစ်ကာလအတွင်းက အနောက်ပိုးကရင်ဝတ်စုံများကဲ့သို့ သင်တိုင်းဝတ်စုံရှည် အဝတ်အစားကို ပွဲတော်ရက်များတွင် ဝတ်ဆင်လာကြသည်> == ပညာရေး == * [[ကွန်ပျူတာတက္ကသိုလ်(ဘားအံ)]] * [[နည်းပညာတက္ကသိုလ်(ဘားအံ)]] * [[ဘားအံပညာရေးဒီဂရီကောလိပ်]] * [[ဘားအံတက္ကသိုလ်]] * စိုက်ပျိူးရေးသိပ္ပံ (ဇွဲကပင်) * အစိုးရစက်မှုလက်မှုသိပ္ပံ (ဘားအံ) * အစိုးရနည်းပညာအထက်တန်းကျောင်း (ဘားအံ) * ကရင်ဆေးကောလိပ် * သူနာပြုနှင့်သားဖွားသင်တန်းကျောင်း == စီးပွားရေး == === ဒေသထွက်ကုန်များ === ကရင်ပြည်နယ်သည်အများအားဖြင့် ရော်ဘာ၊ ဆန်စပါး၊ ဒူးရင်းသီး၊ ဖာလာ၊ ကွမ်းသီး၊ ကော်ဖီ၊ လက်ဖက်၊ ပြောင်း ထွက်ရှိသည်။ === ဖွံ့ဖြိုးမှု အချက်အလက်များ === အောက်ပါတို့မှ မြန်မာနိုင်ငံတော်အစိုးရမှ တရားဝင်ကြေညာထားသော ကရင်ပြည်နယ် ဖွံ့ဖြိုးမှုဆိုင်ရာ ဇယားဖြစ်သည်။ {| class="wikitable" |- ! စဉ် !! အကြောင်းအရာ !!ရေတွက်ပုံ !! အရေအတွက် |- | ၁|| စိုက်ပျိုးမြေဧရိယာ || ဧက|| ၉၉၁, ၃၁၅ |- | ၂|| မြစ်ရေတင်လုပ်ငန်း|| ခု|| ၇ |- | ၃|| ကြိုးဝိုင်းတော|| စတုရန်းမိုင်|| ၁၇၅၂.၃၂ |- | ၄|| ကြိုးပြင်ကာကွယ်တော|| စတုရန်းမိုင်|| ၁၇၃၃.၄၇ |- | ၅|| ကားလမ်း|| မိုင်|| ၃၁၂၉ မိုင် |- | ၆|| ပေ ၁၈၀အထက် တံတား|| စင်း|| ၁၇ |- | ၇|| စာတိုက်စခန်း|| ခု|| ၃၇ |- | ၈|| ကြေးနန်းရုံး|| ရုံး|| ၁၅ |- | ၉|| မိုက္ကရိုဝေ့ဗ်စခန်း|| ခု|| ၈ |- | ၁၀|| အသေးစားရေအားလျှပ်စစ်|| ရုံ|| ၈၉ |- | ၁၁|| နိုင်ငံပိုင်စက်ရုံ|| ရုံ|| ၇ |- | ၁၂|| ပုဂ္ဂလိကစက်ရုံ|| ရုံ|| ၅၈၆ |- | ၁၃|| အခြေခံပညာကျောင်း|| ကျောင်း|| ၁၃၃၈ |- | ၁၄|| တက္ကသိုလ်၊ ကောလိပ်|| ခု|| ၂ |- | ၁၅|| နည်းပညာတက္ကသိုလ်|| ခု|| ၁ |- | ၁၆|| ကျွန်ပျူတာတက္ကသိုလ်|| ခု|| ၁ |- | ၁၇|| ဆေးရုံ|| ရုံ|| ၂၆ |- | ၁၈|| တယ်လီဖုန်းရုံး|| ရုံး|| ၂၄ |}<ref>{{Cite web |title=Myanmar.com<!-- Bot generated title --> |url=http://www.myanmar.com/newspaper/myanmarahlin/Feb08.pdf |accessdate=8 February 2011 |archivedate=3 March 2011 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110303213327/http://www.myanmar.com/newspaper/myanmarahlin/Feb08.pdf }}</ref> == စိတ်ဝင်စားဖွယ်နေရာများ == *[[ဇွဲကပင်တောင်]] *[[ဇွဲကပင်ဆံတော်ရှင်စေတီတော်]] *[[ဆဒ္ဒန်ဂူ]] *[[ဘုရင့်ညီဂူ]] *[[ကော့ဂွန်းဂူ]] *[[ကော့ကသောင်ဂူ]] *[[ရသေ့ပျံဂူ]] *[[နောင်ခလိုင်ဂူ]] *[[ကြောင့်ကမ်လာဘ်စေတီတော်]] *[[တောင်ဝိုင်းတောင်]] *[[ကြာအင်းတောင်]] *[[ဖားပုတောင်]] *[[ချစ်သူမြိုင်ပန်းခြံ ဘားအံ]] *[[သံတောင်ကြီး ပသိချောင်း]] *[[နော်ဘူဘောဆုတောင်းတောင်]] *[[သံတောင်ကြီးရေပူစမ်း]] *[[ပသိဆည်]] *[[ပဒုံဂူ၊ လှိုင်းဘွဲ့]] *[[ကျုံထော်ရေတံခွန်]] *[[ရေဘုတ်ဆည်၊ လှိုင်းဘွဲ]] *[[ပရေကြေတိုရေတံခွန်၊ ရှမ်းရွာသစ်]] <ref>D.P.S. MYANMAR GUIDE MAP. 2000.</ref> == စာပေ၊ယဉ်ကျေးမှုနှင့် ရိုးရာ == [[ကရင်လူမျိုး]] များတွင် ကိုယ်ပိုင်ရိုးရာယဉ်ကျေးမှု၊ကိုယ်ပိုင်စာပေဖြင့် ရှေးယခင်ကတည်းကနေထိုင်လာသည့်လူမျိုးဖြစ်သည်။ ကရင်လူမျိုးများ၏ အထိမ်းအမှတ်သင်္ကေတမှာ - "[[ဖားစည်]]" ဖြစ်သည်။ "ဒုံးအက" သည် ကရင်လူမျိုး၏ ယဉ်ကျေးမှုအကတစ်ခုဖြစ်ပါသည်။ [[ဖိုင်:Kayin dance(don dance).jpg|thumb|Karen Traditional Done Danceဖၠုံဆိုဒ်ဖေါဟ်တုံႋဆ်ုၰီ့လာဆ်ုထုင်းလီႋအါင်တုံႋ]] ဝါခေါင်လတွင် ကရင်လူမျိုးများ၏ ယဉ်ကျေးမှုတစ်ခုဖြစ်သော "ကရင်ရိုးရာဝါခေါင်လ လက်ချည်ပွဲ (သို့မဟုတ်)ချည်ဖြူဖွဲ့မင်္ဂလာ" ကို ကရင်ပြည်နယ်ရှိနေရာတိုင်းတွင်ကျင်းပကြပါသည်။ ပြာသိုလဆန်း (၁)ရက်နေ့သည် ကရင်လူမျိူးများ၏ ကရင်အမျိုးသားနှစ်သစ်ကူးနေ့၊ နှစ်သစ် မင်္ဂလာ"ကောက်သစ်စားပွဲကို စည်ကားသိုက်မြိုက်စွာ ကျင်းပကျသည်။ နိုဝင်ဘာလ (၇) ရက်နေ့သည် "ကရင်ပြည်နယ်နေ့" ဖြစ်ပြီး ကရင်ပြည်နယ် "[[ဘားအံမြို့|ဘားအံ]]မြို့" သီရီကွင်းတွင် စည်းကားသိုက်မြိုက်စွာ ကျင်းပကြပြီး ဈေးရောင်းပွဲတော်များ၊ ပြခန်းများ၊ ကရင်ရိုးရာလက်ဝှေ့ပြိုင်ပွဲများ၊ ကရင့်ရိုးရာယဉ်ကျေးမှုဒုံးအကပြိုင်ပွဲများကို နိုဝင်ဘာလ (၅) (၆) (၇) (၈)(၉) (၁၀) ရက်နေ့မှ (၁၁) ရက်နေ့အထိ စည်ကားသိုက်မြိုက်စွာ ကျင်းပကြသည်။ ဖေဖော်ဝါရီလ (၁၁) ရက်နေ့သည် ကရင်အမျိုးသားနေ့ ဖြစ်ပါသည်။<ref>ကရင်</ref> ဩဂုတ်လ (၁၂) ရက်နေ့သည် ကရင်အမျိုးသားအာဇာနည်နေ့ ဖြစ်ပါသည်။{{empty section|date=ဇန်နဝါရီ ၂၀၁၅}} == တွင်းထွက်များ == == ကိုးကား == {{reflist| <ref>{{cite book|title=မြန်မာပြည်ဖွား [[ဂေါ်ရခါးလူမျိုး|ဂေါ်ရခါး]]|author=မေမြို့ချစ်ဆွေ|date=၂၀၀၀}}</ref> }} {{ပထဝီဝင်တည်နေရာ |Centre = ကရင်ပြည်နယ် |North = [[ရှမ်းပြည်နယ်]] |Northeast = [[ကယားပြည်နယ်]] |East = [[မယ်ဟောင်ဆောင်ခရိုင်]]၊ [[ထိုင်းနိုင်ငံ]] |Southeast = [[တပ်ခ်ခရိုင်]]၊ [[ထိုင်းနိုင်ငံ]] |South = [[ကန်ချနာဘူရိခရိုင်]]၊ [[ထိုင်းနိုင်ငံ]] |Southwest = |West = [[မွန်ပြည်နယ်]] |Northwest = [[မန္တလေးတိုင်း|မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ပဲခူးတိုင်း|ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]] }} {{ကရင်ပြည်နယ်}} {{မြန်မာတိုင်းနှင့် ပြည်နယ်များ}} [[Category:မြန်မာနိုင်ငံပြည်နယ်များ]] [[Category:ကရင်ပြည်နယ်| ]] dlt7fkm9k1l1hny1ov1mugimavvuoj9 ကယားပြည်နယ် 0 2841 1036414 1025846 2026-06-06T20:03:51Z ~2026-33523-74 143953 /* သမိုင်းကြောင်း */ စာလုံးပေါင်း ပြင်ခဲ့သည် 1036414 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement <!-- See Template:Infobox settlement for additional fields and descriptions -->| name = ကယားပြည်နယ် | native_name = | native_name_lang = | settlement_type = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေးနယ်မြေဒေသများ|ပြည်နယ်]] | image_skyline = | image_alt = | image_caption = | image_flag = Flag of Kayah State.svg | flag_alt = | flag_size=150px | nickname = | motto = | image_map = Kayah State in Myanmar.svg | mapsize = 200px | map_alt = | map_caption = မြန်မာနိုင်ငံတွင်း တည်နေရာ | pushpin_map = <!-- Burma --> | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | coordinates = {{coord|19|15|N|97|20|E|region:MM_type:adm1st|display=inline,title}} | subdivision_type = နိုင်ငံ | subdivision_name = {{flag|Myanmar}} | subdivision_type1 = ဒေသ | subdivision_name1 = အရှေ့ | established_title = ပြည်နယ်အဆင့် မသတ်မှတ်ခင် | established_date = ပဒေသရာဇ် ရှမ်းပြည်နယ်စု၏ အစိတ်အပိုင်း | established_title1= ပြည်နယ်အဆင့် သတ်မှတ်ခြင်း | established_date1 = ၄ ဇန်နဝါရီ ၁၉၄၈ | established_title2 = အစိုးရမှ တိုက်ရိုက်အုပ်ချုပ်ခြင်း | established_date2 = ၁ အောက်တိုဘာ ၁၉၅၉ | seat_type = မြို့တော် | seat = [[လွိုင်ကော်မြို့]] | government_footnotes = | leader_party = | leader_title = ဝန်ကြီးချုပ် | leader_name = ဦးအံ့မော် | leader_title1 = အစိုးရ | leader_name1 = [[ကယားပြည်နယ် အစိုးရအဖွဲ့]] | leader_title3 = တရားလွှတ်တော် | leader_name3 = [[ကယားပြည်နယ် တရားလွှတ်တော်]] | unit_pref = Metric<!-- or US or UK --> | area_footnotes = | area_total_km2 = 11731.5 | area_rank = ၁၃ | area_note = | elevation_footnotes = | elevation_m = | population_total = ၂၉၉,၀၂၃<ref name="kayah2021"/> | population_as_of = မတ် ၂၀၂၁ | population_footnotes = | population_density_km2 = auto | population_rank = ၁၅ | population_demonym = | population_note = | demographics_type1 = Demographics | demographics1_footnotes = | demographics1_title1 = လူမျိုးများ | timezone1 = [[မြန်မာစံတော်ချိန်]] | utc_offset1 = +06:30 | postal_code_type = | postal_code = | area_code = | area_code_type = | iso_code = | website = {{url|www.kayahstate.gov.mm}} | leader_title2 = ဥပဒေပြုလွှတ်တော် | leader_name2 = [[ကယားပြည်နယ် လွှတ်တော်]] | demographics1_info1 = [[ကယားလူမျိုး|ကယား]]၊ [[ကရင်လူမျိုး|ကရင်]]၊ [[ပဒေါင်လူမျိုး|ပဒေါင် ကယန်း]]၊ [[ဗမာလူမျိုး|ဗမာ]]၊ [[ရှမ်းလူမျိုး|ရှမ်း]]၊ [[ပအိုဝ်းလူမျိုး|ပအိုဝ်း]] | demographics1_title2 = ကိုးကွယ်မှု | demographics1_info2 = [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]] ၄၉.၉%<br /> [[ခရစ်ယာန်ဘာသာ]] ၄၅.၈%<br /> Animism ၁.၉%<br /> [[အစ္စလာမ်ဘာသာ]] ၁.၁%<br /> [[ဟိန္ဒူဘာသာ]] ၀.၁%<br /> အခြား ၁.၂% }} '''ကယားပြည်နယ်''' သို့မဟုတ် '''ကရင်နီပြည်နယ်''' သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]]၏ [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေးနယ်မြေဒေသများ|ပြည်နယ်]] တစ်ခုဖြစ်ပြီး မြန်မာနိုင်ငံ အရှေ့ပိုင်းတွင် တည်ရှိသည်။ [[မြောက်ဘက်]]တွင် [[ရှမ်းပြည်နယ်]]၊ အရှေ့ဘက်တွင် [[ထိုင်းနိုင်ငံ]]နှင့် တောင်ဘက်တွင် [[ကရင်ပြည်နယ်]]တို့ ဝန်းရံလျက်ရှိသည်။ မြို့တော်မှာ [[လွိုင်ကော်မြို့]]ဖြစ်ပြီး ၂၀၂၁ခုနှစ် မတ်လတွင် ကယားပြည်နယ်၏ လူဦးရေမှာ ၂၉၉,၀၂၃ ဖြစ်သည်။<ref name="kayah2021">{{Cite web|url=https://www.kayahstate.gov.mm/mm/file-download/download/public/439|title=ကယားပြည်နယ်}}</ref> ကယားပြည်နယ်လူဦးရေ၏ ၆၀ရာခိုင်နှုန်းသည် ကရင်နီလူမျိုးဟု ခေါ်ဝေါ်သော [[ကယားလူမျိုး]] များဖြစ်ကြသည်။ == သမိုင်းကြောင်း == ကယားပြည်နယ်သည် ရှေးမြန်မာမင်းများ အဆက်ဆက်ကတည်းက လူမျိုးနွယ်များ နေထိုင်ခဲ့သော ပြည်နယ်တစ်နယ်ဖြစ်သည်။ မြန်မာဘုရင် [[မင်းတုန်းမင်း]]နှင့် [[သီပေါမင်း]]တို့ ခေတ်ကာလအတွင်း [[ကရင်နီပြည်နယ်များ|ကရင်နီပြည်နယ်]]၌ [[ကန္ဒရဝတီနယ်|ကန္ဒရဝတီ]]၊ [[ဘောလခဲနယ်|ဘောလခဲ]]၊ [[ကြယ်ဖိုးကြီးနယ်|ကြယ်ဖိုးကြီး]] နှင့်နောင်ပုလဲ (ကြယ်ဖိုးကလေး)နယ်တို့တွင် နယ်မြေအလိုက် နယ်ရှင် စော်ဘွားများက အုပ်ချုပ်ခဲ့သည်။ နယ်ရှင်စော်ဘွား များ၏ ရုံးသုံးစာပေမှာ မြန်မာစာဖြစ်၍ (သစ်မခုတ်ရ/ဝါးမခုတ်ရ)စသည့် တားမြစ်စာများ ထုတ်ပြန် ရာ၌ မန္တလေးမင်းနေပြည်တော်တွင် ထုတ်ပြန်သည့်အတိုင်း ကျွန်းသားပေါ်၌ စာလုံးကိုထွင်း၍ ထုတ်ပြန်သည်ကို တွေ့ရှိရသည်။ ၁၈၈၉ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ ၈ ရက်နေ့တွင် ဗြိတိသျှစစ်တပ်က [[ကန္ဒရဝတီနယ်|အရှေ့ကရင်နီပြည်နယ်]] မြို့တော်စောလုံကို သိမ်းပိုက်ပြီးနောက် စော်ဘွားစဝ်လဝီအား ကန္ဒရဝတီ မြို့စားအဖြစ် ပြောင်းလဲ၍ အသိအမှတ်ပြုခဲ့သည်။ ထို့အပြင် မြို့စားများ၏ ဆန္ဒသဘောအတိုင်း မဟုတ်ဘဲ (ဘာနဒ်)စာချွန်တော် အမိန့်ပါစာများအရသာ အုပ်ချုပ်စေခဲ့သည်။ ထိုဘာနဒ် စာချွန်တော်အမိန့်များကို (၁၈၉၀)ပြည့်နှစ်၊ ဇွန်လ(၄)ရက်နေ့တွင် ကန္ဒရဝတီမြို့စား စပ်လဝီထံ သို့လည်းကောင်း၊ (၁၈၉၁)ခုနှစ်၊ဇွန်လ(၁၈)ရက်နေ့တွင် ဘောလခဲမြို့စားဖဘန်ထံသို့ လည်းကောင်း ထုတ်ပြန်ပေးအပ်ပြီး တောင်ကြီးမြို့၌ ရုံးစိုက်သော ရှမ်းပြည်နယ်မင်းကြီး၏ လက်အောက်တွင် အုပ်ချုပ်မှုကို ထားရှိ၍ လွိုင်ကော်မြို့နယ်၌ ရုံးစိုက်သည့် လက်ထောက် နိုင်ငံရေးအရာရှိ(Assistant Political Officer) နောင်အခါ နယ်ခြားဝန်ထောက်(Assistant Resident)၏ သဘောတူညီမှုဖြင့် မြို့စားများက ဆောင်ရွက်နိုင်သည်။ ကန္ဒရဝတီ၊ ဘောလခဲနှင့် ကြယ်ဖိုးကြီးနယ် မြေများဟု ဗြိတိသျှအစိုးရ လက်ထက်က သတ်မှတ်ခဲ့သော [[ကရင်နီပြည်နယ်များ]]သည် ၁၉၄၇ ခုနှစ် ဖွဲ့စည်း အုပ်ချုပ်ပုံ အခြေခံဥပဒေအရ ကရင်နီပြည်နယ် အမည်နှင့်ပင် ပြည်ထောင်စု မြန်မာနိုင်ငံတော်၏ ပြည်နယ်တစ်ခုအဖြစ် ပါဝင်ခဲ့သည်။ ၁၉၅၁ ခုနှစ်၊ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေပြင်ဆင်ချက်အရ လူထု ဆန္ဒဖြင့် ၁၉၅၂ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ ၁၅ ရက်နေ့မှစ၍ ကရင်နီပြည်နယ်မှ ကယားပြည်နယ်အဖြစ် တရားဝင် ပြောင်းလဲခေါ်ဝေါ်ခဲ့သည်။<ref name="kayah" /> ၁၉၅၉ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလ ၁ ရက်၌ ကယားပြည်နယ်အတွင်းရှိ နယ်ရှင်စော်ဘွားများ အာဏာစွန့်လွှတ်ပြီးသည့်အခါ အထွေထွေအုပ်ချုပ်ရေးကို ကယားပြည်နယ် အရှေ့ပိုင်းနှင့် အနောက်ပိုင်းဟူ၍ ၂ ပိုင်းခွဲခြားကာ ပြုပြင်ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ ပြည်နယ်အရှေ့ပိုင်းတွင် လွိုင်ကော်နှင့် ရွာသစ်မြို့နယ်များပါဝင်ပြီး အနောက်ပိုင်းတွင် ဘောလခဲမြို့နယ်၊ ကြယ်ဖိုးကြီးနယ်နှင့် ဖားဆောင်းမြို့နယ် တို့ပါဝင်သည်။ ၁၉၆၂ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလတွင် အုပ်ချုပ်ရေးမူသစ်အရ ကယားပြည်နယ်ကို လွိုင်ကော်ခရိုင်အဖြစ် ပြောင်းလဲဖွဲ့စည်းပြီး လွိုင်ကော်နယ်ပိုင်နယ်၊ ရှားတောနယ်ပိုင်နယ်နှင့် ဖားဆောင်းနယ်ပိုင်နယ်ဟူ၍ ခွဲခြားသတ်မှတ်ခဲ့သည်။ ၁၉၆၅ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလ ၅ ရက်နေ့ တော်လှန်ရေး ကောင်စီကာလ ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးဌာန၏ ပြန်လည် သတ်မှတ်ချက်အရ ကယားပြည်နယ်ကို ခရိုင်ခွဲ ၂ ခု၊ မြို့နယ် ၆ ခုနှင့် မြို့နယ်ခွဲ ၇ ခုတို့ဖြင့် ပြုပြင်ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ ခရိုင်ခွဲ ၂ ခုမှာ လွိုင်ကော်ခရိုင်ခွဲနှင့် ဖားဆောင်းခရိုင်ခွဲတို့ ဖြစ်ပြီး မြို့နယ်ခွဲ ၇ ခုမှာ လွိုင်ကော်၊ ထီးစဲခါး၊ နန်းမယ်ခုံ၊ ကေကော၊ မော်ချီး၊ ရွာသစ်၊ မယ်စတယ် တို့ဖြစ်သည်။<ref name="kayah" /> ပြည်ထောင်စု ဆိုရှယ်လစ်သမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော် ခေတ်ကာလတွင် ပြည်ထဲရေး ဝန်ကြီးဌာန၏ ၁၉၇၂ခုနှစ်၊ ဇူလိုင်လ ၂၇ ရက်နေ့စွဲပါ စာအမှတ်၊ ၁၀၅/၇/ စိတ် ၁-အရ မယ်စဲ့နန်မြို့နယ်အစား ဘောလခဲမြို့နယ်ဟု ပြောင်းလဲ သတ်မှတ်ခဲ့သည်။ နိုင်ငံတော်ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့ လက်ထက် ပြည်နယ်/တိုင်းများအလိုက် မြို့နယ်စုများ သတ်မှတ်ဖွဲ့စည်းရာတွင် ကယားပြည်နယ်ရှိ လွိုင်ကော်၊ ဒီးမော့ဆို၊ ဖရူဆို၊ ရှားတော၊ ဘောလခဲနှင့် ဖားဆောင်းမြို့နယ် ၆ မြို့နယ်တို့ကို လွိုင်ကော်မြို့နယ်စု အဖြစ် သတ်မှတ်ဖွဲ့စည်းပေးခဲ့သည်။ လွိုင်ကော်မြို့နယ်စုကို ၁၉၈၉ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၂၁ ရက်နေ့တွင် စတင်ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။ ထို့နောက် ၁၉၉၂ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလ ၇ ရက်နေ့တွင် လွိုင်ကော်ခရိုင်နှင့် ဘောလခဲခရိုင်အဖြစ် ပြင်ဆင်ဖွဲ့စည်းခဲ့ပြီး ဘောလခဲခရိုင်ကို ဘောလခဲ၊ ဖားဆောင်း၊ မယ်စဲ့မြို့နယ်နှင့် ရွာသစ်မြို့နယ်ခွဲပါဝင်လျက် ဧရိယာ အကျယ်အဝန်း အားဖြင့် ၁၉၉၄.၇၆ စတုရန်းမိုင် ၁၂၇၆၆၅၃ ဧကဖြင့် သတ်မှတ်ပေးခဲ့သည်။<ref name="kayah" /> === ​ဒေသတွင်းအုပ်ချုပ်​ရေး === အိမ်ထောင်စုတွင် ကြီးစဉ်ငယ်လိုက် ရိုသေလေးစားပြီး ဖခင်ကို ရိုသေ၍ ဩဇာခံယူသည့် နည်းတူ ရပ်ရွာတွင်လည်း သက်ရွယ်ကြီးသူ ကျေးရွာလူကြီးတို့၏ ဩဇာကို နာခံတတ်သည်။ ရပ်ရွာတွင်လည်း လူထုမှ လေးစားသော ကျေးရွာသက်ကြီးရွယ်အိုများက စီမံခန့်ခွဲ အုပ်ချုပ်မှုကို လိုက်နာသည်။ ယခုအခါတွင် ပြည်နယ်ဦးစီးအဖွဲ့နှင့် ကျေးရွာမြို့နယ် အဆင့်ဆင့် လုံခြုံရေးနှင့် အုပ်ချုပ်မှုကော်မီတီများ ထားရှိသည်။ ဓလေ့ထုံးတမ်းများအရ လိုက်နာကြသည်။ === ခေတ်အဆက်ဆက် အုပ်ချုပ်ခဲ့သူများ === ကယားပြည်နယ်အား ၁၉၁၀ ခုနှစ်မှ ယနေ့အထိ အုပ်ချုပ်ခဲ့သူများမှာ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည်။<ref>{{cite web|url=http://www.kayahstate.gov.mm/index.php?option=com_content&view=article&id=169&Itemid=655|title=ခေတ်အဆက်ဆက် ကယားပြည်နယ်ကို အုပ်ချုပ်ခဲ့သူများ|publisher=ကယားပြည်နယ် အစိုးရအဖွဲ့|accessdate=၉ မေ ၂၀၁၈|archivedate=15 July 2017|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170715132144/http://www.kayahstate.gov.mm/index.php?option=com_content&view=article&id=169&Itemid=655}}</ref> ;ပါလီမန်အုပ်ချုပ်ရေးကာလ # စဝ်ခွန်လီ (ကန္ဒရဝတီနယ်) - ၁၉၁၀ မှ ၁၉၃၀ ထိ # ကရင်နီပြည်နယ်ကောင်စီဥက္ကဋ္ဌ ဦးစဝ်ဝဏ္ဏ - ၁၉၄၈ မှ ၁၉၅၂ ထိ #[[မဟာသရေစည်သူ]] ဦးစိန် (ပါလီမန်အတွင်းဝန်) - ၁၉၄၈ မှ ၁၉၆၀ ထိ # စဝ်ငယ်ဒူး ([[ဘောလခဲနယ်]]) - ၁၉၅၂ မှ ၁၉၆၂ ထိ # ကယားပြည်နယ်ကောင်စီနှင့်ဝန်ကြီး ဦးစဝ်ဝဏ္ဏ - ၁၉၅၆ မှ ၁၉၆၀ ထိ # ကယားပြည်နယ်ဦးစီးအဖွဲ့ [[သီရိပျံချီ]] ဦးအေမြလေး - ၁၉၆၂ မှ ၁၉၇၄ ထိ # ကယားပြည်နယ်ပြည်သူ့ကောင်စီဥက္ကဋ္ဌ ဦးကျော်ဒင် - ၁၉၇၄ မှ ၁၉၈၈ ထိ ;ပြည်နယ်ငြိမ်ဝပ်ပိပြားရေးတည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့အုပ်ချုပ်ရေးကာလ # ဗိုလ်မှူးချုပ် မောင်ကြည် - ၁၉၈၈ မှ ၁၆.၄.၁၉၉၆ ထိ ;ပြည်နယ်အေးချမ်းသာယာရေးနှင့်ဖွံ့ဖြိုးရေးကောင်စီအုပ်ချုပ်ရေးကာလ # ဗိုလ်မှူးချုပ် ကျော်ဝင်း - ၂၃.၄.၁၉၉၆ မှ ၁၆.၄.၁၉၉၈ ထိ # ဗိုလ်မှူးကြီး လှသောင်းမြင့် - ၁၉.၄.၁၉၉၈ မှ ၁၇.၁၂.၁၉၉၈ ထိ # ဗိုလ်မှူးချုပ် မြင့်သိန်း - ၁၇.၁၂.၁၉၉၈ မှ ၂၃.၈.၁၉၉၉ ထိ # ဗိုလ်မှူးချုပ် ညွှန့်လှိုင် - ၂၃.၈.၁၉၉၉ မှ ၁၄.၆.၂၀၀၂ ထိ # ဗိုလ်မှူးကြီး သိန်းဆွေ - ၁၅.၆.၂၀၀၂ မှ ၃၀.၉.၂၀၀၃ ထိ # ဗိုလ်မှူးကြီး မြင့်ဦး - ၁.၁၀.၂၀၀၃ မှ ၁၃. ၉. ၂၀၀၄ ထိ # ဗိုလ်မှူးချုပ် လှမြင့်ရွှေ - ၈.၅.၂၀၀၅ မှ ၁၈.၈.၂၀၀၆ ထိ # ဗိုလ်မှူးချုပ် ညွှန့်တင် - ၁၈.၈.၂၀၀၆ မှ ၂၂.၆.၂၀၀၈ ထိ # ဗိုလ်မှူးချုပ် ဝင်းမြင့် - ၂၃.၆.၂၀၀၈ မှ ၃၀.၃. ၂၀၁၁ ထိ ;ပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့ အုပ်ချုပ်ရေးကာလ # ပြည်နယ်ဝန်ကြီးချုပ် ဦး[[ခင်မောင်ဦး]] - ၃၁.၃.၂၀၁၁ မှ ၃၀.၃. ၂၀၁၆ ထိ # ပြည်နယ်ဝန်ကြီးချုပ် [[အယ်ဖောင်းရှို|ဦးအယ်လ်ဖောင်းရှို]] - ၃၁.၃.၂၀၁၆ မှ ၃.၉.၂၀၂၀ ထိ # ယာယီဝန်ကြီးချုပ် ဦး​ဘော့စ်ကို - ၃.၉.၂၀၂၀ မှ ၁.၂.၂၀၂၁ ; ပြည်နယ်စီမံအုပ်ချုပ်​ရေး​ကောင်စီ အုပ်ချုပ်​ရေးကာလ #ပြည်နယ်​ကောင်စီဥက္ကဋ္ဌ ဦး[[ခင်မောင်ဦး]] - ၂.၂.၂၀၂၁ မှ ၁.၈.၂၀၂၁ ;ပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့ အုပ်ချုပ်ရေးကာလ # ပြည်နယ်ဝန်ကြီးချုပ် ဦး[[ခင်မောင်ဦး]] - ၁.၈.၂၀၂၁ မှ ၃၁.၁.၂၀၂၂ #ပြည်နယ်ဝန်ကြီးချုပ် ဦး​ဇော်မျိုးတင့် - ၁.၂.၂၀၂၂ မှ ၃၀.၁၂.၂၀၂၅ # ပြည်ဦးနယ်စိဝန်န်ဦးကြီးချုပ် - ၃၀.၁၂.၂၀၂၅ မှ ယနေ့အထိ == တည်​နေရာနှင့် အကျယ်အဝန်း == မြောက်လတ္တီတွဒ် ၁၈° ၀' နှင့် ၁၉° ၅၅' ကြား၊ အရှေ့လောင်ဂျီတွဒ် ၉၄° ၄၀' နှင့် ၉၇° ၉၃' ကြားတွင် တည်ရှိသည်။ အရှေ့မှ အနောက်သို့ ၁၂၈မိုင်၊ တောင်မှမြောက်သို့ ၁၃၅မိုင်ရှိပြီး {{convert|၄၅၂၉.၅၆|sqmi}} ကျယ်ဝန်းသည်။ ပြည်နယ်၇ခုအနက် အ​သေးဆုံး​သော ပြည်နယ်ဖြစ်သည်။ ကယားပြည်နယ်၏ အ​ရှေ့ဘက်တွင် ထိုင်းနိုင်ငံ၊ ​တောင်ဘက်တွင် ကရင်ပြည်နယ်နှင့် ထိုင်းနိုင်ငံ၊ အ​နောက်ဘက်တွင် ရှမ်းပြည်နယ်နှင့် ကရင်ပြည်နယ်၊ ​[[မြောက်ဘက်]]တွင် ရှမ်းပြည်နယ်တို့ တည်ရှိသည်။ [[File:Shan Kayah Border.jpg|thumb|​အောင်ပန်း-လွိုင်​ကော် ကားလမ်းမှ ရှမ်း-ကယားနယ်စပ်]] == ပထဝီဝင်အ​နေအထား == === ​မြေမျက်နှာသွင်ပြင် === ကယားပြည်နယ်သည် တောင်ကုန်းတောင်တန်းများပေါများပြီး တောင်စဉ်တောင်တန်းများ ကို တောင်ခိုးတောင်ငွေ့တစ်ဝေဝေဖြင့် တွေ့မြင်ကြရပေလိမ့်မည်။ ကုန်းလမ်းခရီးကိုသာ အဓိကအား ထားရပြီး ကုန်းပြင်မြင့်သည် ပျှမ်းမျှအားဖြင့် ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင်အထက် (၉၈၅)ပေ မှ (၆၀၀၀) ပေအထက်တွင် တည်ရှိသည်။ ကယားပြည်နယ်၏ အမြင်ဆုံးတောင်မှာ ဘောလခဲခရိုင်၊ ဖားဆောင်းမြို့နယ်ရှိ နတ်တောင်ဖြစ်၍ အနိမ့်ဆုံးအရပ်ဒေသမှာ ဘောလခဲခရိုင်၊ ဖားဆောင်း မြို့နယ်ဖြစ်သည်။ ကယားပြည်နယ်တွင်အထူး ထင်ရှားသောမြစ်မှာ သံလွင်မြစ်ဖြစ်ပြီး ရှားတောမြို့၊ ရွာသစ်မြို့၊ ဖားဆောင်းမြို့အနီးမှဖြတ်၍ မြောက်မှတောင်သို့စီးဆင်း လျက်ရှိသည်။ === ရာသီဥတု === ကယားပြည်နယ်၏ရာသီဥတုမှာ သုံးရာသီ ရာသီဥတုဖြစ်သည်။ ကုန်းမြေ အနိမ့်အမြင့် ပထဝီသဘာဝကိုလိုက်၍ တစ်နေရာနှင့်တစ်နေရာ ရာသီဥတုမှာ အနည်းငယ်မျှကွဲပြားလျက်ရှိသည်။ ရာသီဥတုကွဲပြားမှုရှိသော်လည်း ကျွန်း၊ သစ်မာ၊ ဝါး၊ ကြိမ်၊ မြက်သက်ကယ်၊ စန္ဒကူး၊ ဘုမ္မရာဇာ၊ သနပ်ခါး၊ ပျဉ်းကတိုး၊ လက်ပံမြောက်ချော၊ ရှား၊ သစ်စေး၊ လွန်ပို၊ အင်ကြင်း၊ ထင်းရူးနှင့် ဘရဆေးပင်များဖြစ်သော ကြက်လည်ဆံရွက်၊ ဧကရာဇ်၊ တောင်ကြာ၊ ကြက်သွေး၊ သက်ယင်းကြီး၊ ဆေးပုလဲ၊ ဒန့်ဒကူ၊ ကယားသဇင်ပန်း၊ သစ်ခွပန်းနှင့် ရောင်စုံရွက်လှပင်များ ပေါက်ရောက်ဖြစ်ထွန်းပါသည်။ အမြင့်ဆုံး ပျမ်းမျှအပူချိန် (၃၈ဒီဂရီစင်တီဂရိတ်)နှင့် အနိမ့်ဆုံး အပူချိန်မှာ(၅ဒီဂရီစင်တီဂရိတ်)ဖြစ်သည်။ ပြည်နယ်တစ်ခုလုံးခြုံ၍ဆိုရလျှင် ပျမ်းမျှမိုးရေချိန်သည် (၂၈.၄၈)လက်မရှိသည်။ ကုန်းမြင့်ဒေသများတွင် ခြောက်သွေ့သော ရာသီဥတုနှင့် မြေပြန့်ဒေသများတွင် မုတ်သုံရာသီ တို့ကို ရရှိသည်။ ဆောင်းရာသီ၏ ပျှမ်းမျှအပူချိန်မှာ ကုန်းမြင့်ဒေသများတွင် ၄၀ဒီဂရီဖာရင်ဟိုက်၊ မြေပြန့်ဒေသများတွင် ၆၂.၆ဒီဂရီဖာရင်ဟိုက် ရှိပြီး အပူဆုံးဖြစ်သည့် မေလတွင် ပျှမ်းမျှအပူချိန်မှာ ၇၇.၄ဒီဂရီဖာရင်ဟိုက်ရှိသည်။ ပျှမ်းမျှမိုးရေချိန်မှာ ၃၈.၄၃လက်မဖြစ်သည်။<ref>[http://www.modins.net/myanmarInfo/state_division/kayah.htm]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081204190543/http://www.modins.net/myanmarinfo/state_division/kayah.htm|date=4 December 2008}}<span> MODiNS [ Myanmar Online Information </span>&#x5D;<span><!-- Bot generated title --></span></ref> == လူဦး​ရေ == ကယားပြည်နယ်တွင်နေထိုင်ကြသော တိုင်းရင်းသားလူမျိုးစုများတွင် ကယားလူမျိုးများ အများဆုံးနေထိုင်ကြသည်။ ထို့နောက် ရှမ်း၊ဗမာ၊ကရင်၊ရခိုင်၊ချင်း၊မွန်နှင့် ကချင်လူမျိုးများ အစဉ်လိုက်များပြားစွာနေကြသည်။ ကိုးကွယ်မှုအနေဖြင့် ခရစ်ယာန်ကို အများဆုံး ကိုးကွယ်ကာ ဗုဒ္ဓဘာသာ၊အစ္စလာမ်ဟိန္ဒူနှင့် အခြားကိုးကွယ်သူဦးရေမှာ အစဉ်လိုက်များပြားသည်။ မြို့နယ်ဦးရေ၏ ၁.၄၆%မှာ အခြားသော နိုင်ငံခြားလူမျိုးနွယ်ဝင်များဖြစ်သည့် အိန္ဒိယ၊တရုတ်၊ဘင်္ဂလား​ဒေ့ရှ်၊ပါကစ္စတန်နှင့် အခြားစသည့်လူမျိုးများဖြစ်သည်။ {{Historical populations |footnote = |source = ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်း၊နှစ်စဉ်အစီရင်ခံစာများ<ref name="census-2014">{{cite book|title=သန်းခေါင်စာရင်း အစီရင်ခံစာ|publisher=လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးနှင့် ပြည်သူ့အင်အား ဝန်ကြီးဌာန|location=နေပြည်တော်|date=မေ ၂၀၁၅|series=၂၀၁၄ ခုနှစ် လူဦးရေနှင့် အိမ်ထောင်စု သန်းခေါင်စာရင်း အစီရင်ခံစာ|volume=အတွဲ-၂|pages=၄၇|url=https://drive.google.com/file/d/0B067GBtstE5TeUlIVjRjSjVzWlk/view}}</ref><ref name="kayah2021"/><ref>{{Cite web|url=https://www.kayahstate.gov.mm/index.php?option=com_content&view=article&id=111&Itemid=623|title=ကယားပြည်နယ် ဒေသန္တရအချက်အလက်များ|accessdate=20 August 2021|archivedate=26 September 2020|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200926184631/https://www.kayahstate.gov.mm/index.php?option=com_content&view=article&id=111&Itemid=623}}</ref> |၁၉၇၃ | 126,574 |၁၉၈၃ | 168,429 |၂၀၁၄ | 286,627 |၂၀၁၇ | 275,489 |၂၀၁၈ | 281,498 |၂၀၁၉ | 291,522 |၂၀၂၀ | 297,304 |၂၀၂၁ | 299,023 }} ကယားပြည်နယ်၏ လူဦး​ရေသိပ်သည်းဆသည် ၁၉၇၃ခုနှစ်တွင် တစ်စတုရန်းကီလိုမီတာ၌ ၁၁ဦး၊ ၁၉၈၃ခုနှစ်တွင် ၁၄ဦး၊ ၂၀၁၄ခုနှစ်တွင် ၂၄ဦးဖြစ်သည်။၁၉၈၃ခုနှစ် သန်း​ခေါင်စာရင်းနှင့် ၂၀၁၄ခုနှစ် သန်း​ခေါင်စာရင်းတို့အကြား ၇၀%တိုးတက်ခဲ့​သော်လည်း တိုင်းနှင့်ပြည်နယ်များအကြား လူဦး​ရေအနည်းဆုံးပြည်နယ်ဖြစ်​နေဆဲဖြစ်သည်။ === လူမျိုး === ကယားပြည်နယ်တွင် ကယားတိုင်းရင်းသားမျိုးနွယ်စုများဖြစ်သော [[ကယားလူမျိုး|ကယား]]၊ [[ကယန်းလူမျိုး|ကယန်း]](ပဒေါင်)၊ ကယန်း(လထ)၊ [[ကယောလူမျိုး|ကယော]]၊ [[ယင်းဘော်လူမျိုး|ကယန်းယင်းဘော်]]၊ [[ယင်းတလဲလူမျိုး|ယင်းတလဲ]]၊ [[ဂေခိုလူမျိုး|ကယန်းဂေခို]]၊ [[ဂေဘားလူမျိုး|ဂေဘား]]၊ [[မနူမနောလူမျိုး|မနုမနော]](ကော်ယော်) အပြင် ဗမာ၊ ရှမ်း၊ ကရင် စသည့် လူမျိုးစုများလည်း နေထိုင်ကြသည်။<ref name="kayah" /> [[ဖိုင်:Kayah1120.JPG|thumb|150px|alt=ကယားလူမျိုးများ|ကယားလူမျိုးများ]] == အုပ်ချုပ်ရေး == === မြို့တော် === ကယားပြည်နယ်၏မြို့တော်မှာ လွိုင်ကော်မြို့ဖြစ်သည်။ === အုပ်ချုပ်ရေး === {{See also|ကယားပြည်နယ် အစိုးရအဖွဲ့}} ၂၀၁၁ခုနှစ် အုပ်ချုပ်မှုအသစ်စတင်ချိန်မှစ၍ ကန္ဒရဝတီလမ်းပေါ်တွင် ပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့ရုံးကို ဖွင့်လှစ်ကာ ကယားပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့မှအုပ်ချုပ်သည်။ [[ဖိုင်:Kayah State Government Otfice.jpg|thumb|ပြည်နယ်ကောင်စီရုံး]] === ဥပဒေပြုရေး === {{See also|ကယားပြည်နယ် လွှတ်တော်}} ၂၀၁၁ခုနှစ် စနစ်အသစ်မှစတင်ကာ ကယားပြည်နယ်အတွက် ပြည်နယ်လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များနှင့် တပ်မတော်သားလွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များပါဝင်သော ပြည်နယ်ဥပဒေပြုလွှတ်တော် စတင်ကျင်းပခဲ့သည်။ [[ဖိုင်:Kayah State Hluttaw.jpg|thumb|ပြည်နယ်လွှတ်တော်]] === တရားစီရင်ရေး === {{see also|ကယားပြည်နယ် တရားလွှတ်တော်}} ကယားပြည်နယ်တရားလွှတ်တော်ကို တရားသူကြီးချုပ် (၁)ဦး၊ တရားသူကြီး (၂)ဦးဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည်။ ပြည်နယ်တရားလွှတ်တော်အောက်တွင် ခရိုင်တရားရုံး (၂)ရုံး မြို့နယ်တရားရုံး (၇)ရုံးရှိသည်။ === ခရိုင်၊ မြို့နယ်၊ မြို့၊ ရပ်ကွက်၊ ကျေးရွာအုပ်စု၊ ကျေးရွာများ === ==== ခရိုင်များ==== [[File:Kayah state districts map.svg|thumb|ကယားပြည်နယ်၏ခရိုင်များ {{legend|#E31A1C|[[လွိုင်ကော်ခရိုင်]]}} {{legend|#0000FF|[[ဒီးမော့ဆိုခရိုင်]]}} {{legend|#33a02c|[[ဘောလခဲခရိုင်]]}} {{legend|#1f78b4|[[မယ်စဲ့ခရိုင်]]}}]] ကယားပြည်နယ်တွင် ခရိုင်(၄)ခု ရှိပြီး လွိုင်ကော်ခရိုင်၊ ဒီးမော့ဆိုခရိုင်၊ ဘောလခဲခရိုင်နှင့် မယ်စဲ့ခရိုင်တို့ ဖြစ်သည်။<ref name=gad>{{cite web|url=https://www.mlis.gov.mm/lsScPop.do?lawordSn=17850|title=ကယားပြည်နယ်အတွင်းရှိ ခရိုင်အမည်များ တိုးချဲ့ပြင်ဆင်ဖွဲ့စည်းခြင်}}{{Dead link|date=December 2022 }}</ref> ====ခရိုင်ရှိ မြို့နယ်==== မြို့နယ်ပေါင်း (၇) မြို့နယ်ရှိသည်။​ {|class=wikitable ![[လွိုင်ကော်ခရိုင်]]<br>[[File:Loikaw tsp in Loikaw district 2022.svg|150px]] |[[လွိုင်ကော်မြို့နယ်]] {{•}} [[ရှားတောမြို့နယ်]] |- ![[ဒီးမော့ဆိုခရိုင်]]<br>[[File:Demoso tsp in Demoso district.svg|150px]] |[[ဒီးမော့ဆိုမြို့နယ်]]{{•}}[[ဖရူးဆိုးမြို့နယ်]] |- ![[ဘောလခဲခရိုင်]]<br>[[File:Bawlakhe tsp in Bawlakhe district 2022.svg|150px]] |[[ဘောလခဲမြို့နယ်]]{{•}}[[ဖားဆောင်းမြို့နယ်]] |- ![[မယ်စဲ့ခရိုင်]]<br>[[File:Mese district.svg|150px]] |[[မယ်စဲ့မြို့နယ်]] |} ==== မြို့များ ==== *[[လွိုင်ကော်မြို့]] *[[လွိုင်လင်လေးမြို့]] *[[လောပိတမြို့]] *[[ဒီးမော့ဆိုမြို့]] *[[နန်းမယ်ခုံမြို့]] *[[ဖရူဆိုမြို့]] *[[ရှားတောမြို့နယ်]] *[[ရှားတောမြို့]] *[[ဘောလခဲမြို့]] *[[ရွာသစ်မြို့၊ ဘော်လခဲခရိုင်|ရွာသစ်မြို့]] *[[ဖားဆောင်းမြို့]] *[[မော်ချီးမြို့]] *[[မယ်စဲ့မြို့]] [[File:Kayah State with Cities and Towns.svg|thumb|ကယားပြည်နယ်အတွင်းရှိ တရားဝင်တည်ဆဲ မြို့ပေါင်း(၁၂)မြို့၏ တည်နေရာများ]]<br>{{legend|#E31A1C|ပြည်နယ်မြို့​တော်}} {{legend|#0000FF|ခရိုင်+မြို့နယ် ရုံးစိုက်ရာမြို့}} {{legend|#33a02c|မြို့နယ်ရုံးစိုက်ရာမြို့}}{{legend|#d35f5f|မြို့ရုံးစိုက်ရာမြို့}} ၂၀၂၁ခုနှစ်တွင် ကယားပြည်နယ်၌ မြို့ပေါင်း (၁၂)မြို့၊ ရပ်ကွက် (၅၂)ရပ်ကွက်၊ ကျေးရွာအုပ်စု (၇၄) အုပ်စု နှင့် ရွာပေါင်း( ၅၁၀)ရွာရှိသည်။ <ref>{{cite web|url=http://www.gad.gov.mm/my/content/%E1%80%A1%E1%80%81%E1%80%BB%E1%80%80%E1%80%BA%E1%80%A1%E1%80%9C%E1%80%80%E1%80%BA%E1%80%99%E1%80%BB%E1%80%AC%E1%80%B8|title=နေပြည်တော်၊ တိုင်းဒေသကြီးနှင့် ပြည်နယ်များရှိ ခရိုင်၊ မြို့နယ်၊ မြို့၊ ရပ်ကွက်၊ ကျေးရွာအုပ်စုနှင့် ကျေးရွာဦးရေ စာရင်းချုပ်|access-date=6 March 2022|archive-date=19 May 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220519155041/http://www.gad.gov.mm/my/content/%E1%80%A1%E1%80%81%E1%80%BB%E1%80%80%E1%80%BA%E1%80%A1%E1%80%9C%E1%80%80%E1%80%BA%E1%80%99%E1%80%BB%E1%80%AC%E1%80%B8}}</ref> == စီးပွား​ရေး == ကယားပြည်နယ်သည် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်း စီးပွား​ရေးဖွံ့ဖြိုးမှု ​နှေး​ကွေး​သော ပြည်နယ်ဖြစ်သည်။ ပြည်နယ်​နေလူထုသည် စိုက်ပျိုး​ရေးကို အဓိကထား၍ လုပ်ကိုင်ကြသည်။ ပြည်နယ်၏အဓိကထွက်ကုန်မှာ ​ပြောင်းနှင့် ပဲစင်းငုံတို့ဖြစ်ကာ မန္တ​လေးတိုင်းသို့ အဓိကတင်ပို့​ရောင်းချကြသည်။ အဓိကသီးနှံ(၁၀)မျိုး အဖြစ် စပါး၊ ပြောင်း၊ မြေပဲ၊ နှမ်း၊ နေကြာ၊ ပဲတီစိမ်း၊ မတ်ပဲ၊ ပဲစင်းငုံ၊  ကြံနှင့် ဝါတို့ကို စိုက်ပျိုးကြသည်။ နှစ်ရှည်သီးနှံအနေဖြင့် ကော်ဖီ၊ လက်ဖက်၊ ငှက်ပျော၊ သရက်၊ ဇီး၊ လိမ္မော်၊ နဂါးမောက်၊ နာနတ်၊ ဒညှင်း၊ လိုင်ချီးနှင့် ထောပတ်ပင်တို့ကို စိုက်ပျိုးကြသည်။ စက်ရုံ ၁၁၅ရုံ၊အိမ်တွင်းစက်မှုလက်မှုလုပ်ငန်း ၁၅၁ရုံ တည်ရှိသည်။ မယ်စဲ့မြို့တွင် နယ်စပ်ကုန်သွယ်​ရေးစခန်းကို ဖွင့်လှစ်ထား​သော်လည်း ထိုင်းနိုင်ငံဘက်မှ ကုန်သွယ်​ရေးစခန်း တရားဝင်ဖွင့်လှစ်ထားခြင်းမရှိသဖြင့် ကုနိသွယ်မှုမှာ မ​ကောင်းမွန်​​​ပေ။ === တွင်းထွက်များ === စီးပွားဖြစ်ထုတ်လုပ်နိုင်သော စကျင်ကျောက်များနှင့် ဘော်သတ္တုများ ထွက်ရှိသည်။ === ဒေသထွက်ကုန်များ === အဓိက စီးပွားရေးလုပ်ငန်းမှာ သစ်ထုတ်လုပ်ငန်းဖြစ်ရာ ကယားလူမျိုးတို့သည် များသောအားဖြင့် သစ်ထုတ်လုပ်ရေး၊ သစ်တောထွက်ပစ္စည်းများဖြစ်သော ရှား၊ ချိပ်၊ သစ်စေး စသည့်ပစ္စည်းများထုတ်လုပ်ရေးတို့ဖြင့် အသက်မွေး ဝမ်းကျောင်းကြသူများဖြစ်သည်။ ပြည်နယ်၏ အနောက်ပိုင်းဒေသ၌ မြေပြန့်တွင် လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေးလုပ်ကိုင် စားသောက်ကြသည်။ တူးမြောင်းတို့ဖြင့် ရေသွယ်ယူကာ စိုက်ပျိုးခြင်း၊ တောင်ယာစိုက်ပျိုးခြင်းတို့ကိုလည်း ပြုလုပ်ကြသည်။ ငွေတောင်နယ်၌ ရက်လုပ်သော ငွေတောင်လွယ်အိတ်တို့မှာ ထင်ပေါ်လှသည်။ ကယားတို့မှာ မိမိတို့ ဝတ်ဆင်ရန် ဝတ်စုံကို မိမိတို့ဖာသာ ရက်လုပ်ကြသူများဖြစ်သည်။ ကယားပြည်နယ်၏ ထူးခြားသော အထိမ်းအမှတ် ပစ္စည်းဖြစ်သည့် ဖားစည်ခေါ် ကြေးနက်စည်ကြီး များကိုလည်း ငွေတောင်နယ်တွင် သွန်းလုပ်ခဲ့ကြသည်။ ယခုအခါတွင် နိုးကြားလာပြီဖြစ်သော ကယားပြည်နယ်အမျိုးသားများသည် နိုင်ငံတော်၏ အခန်းကဏ္ဍအသီးသီး ဝင်ရောက်အမှုထမ်းလျက်ရှိသည်။ အလှအပ အနုအယဉ်ကို အဆန်းအကြယ်တို့ဖြင့် တန်ဆာဆင်ကာ ဖော်ပြသော ရှေးမြန်မာ ပျို့ကဗျာအချို့တို့တွင် ကယားပြည်နယ် ငွေတောင်နယ်ကို အခြေခံထား၍ ဇာတ်ကွက်ဆင်ထားသည်ကို တွေ့ရပေသည်။ ရှေးအခါက ငွေတောင်နယ်ဒေသမှာ ယွန်းထိုးခြင်း၊ မှန်စီရွှေချ၊ ရွှေဇဝါရေးခြင်း၊ သစ်စေးသားရိုးကိုင်းခြင်းစသော အနုပညာ လက်မှုပညာများ ထွန်းကားခဲ့သည်။ ကယားအမျိုးသား၊ အမျိုးသမီးတို့မှာ ခေတ်နှင့် ရင်ပေါင်တန်းလိုက်နိုင်ရန် အထူးလုံးပန်း ကြိုးစားလျက်ရှိခဲ့ရာ လူမျိုး၏ ပင်ရင်းယဉ်ကျေးမှုပေါ်တွင် အခြေတည်ကာ အရေးကြီးသော ယဉ်ကျေးမှုအချက်အလက်များ ဖြစ်သည့် ဝတ်စားဆင်ယင်မှု၊ ကိုးကွယ်ယုံကြည်မှု၊ စာပေတို့ကို ခေတ်မှီအောင် ပြုပြင်ပြောင်းလဲလျက်ရှိကြသည်။ အောက်ပါဇယားမှာ မြန်မာနိုင်ငံတော်အစိုးရမှ တရားဝင် ထုတ်ပြန်ကြေညားထားသော ကယားပြည်နယ် ဖွံ့ဖြိုးမှုဆိုင်ရာများအား ဖော်ပြထားခြင်းဖြစ်သည်။ {| class="wikitable" |- ! စဉ် !! အကြောင်းအရာ !! ရေတွက်ပုံ !! အရေအတွက် |- | ၁|| စိုက်ပျိုးမြေဧရိယာ || ဧက||၁၇၇, ၉၁၂ |- | ၂|| ဆည်တမံ|| ခု|| ၃၂ |- | ၃|| မြစ်ရေတင်လုပ်ငန်း|| ခု|| ၃ |- | ၄|| ကြိုးဝိုင်းတော|| စတုရန်းမိုင် || ၂၇၀ |- | ၅|| ကြိုးပြင်ကာကွယ်တော|| စတုရန်းမိုင် || ၂၁၈၀.၇၂ |- | ၆|| ရထားလမ်း|| မိုင်|| ၁၀၁.၉၂ |- | ၇|| ကားလမ်း|| မိုင်|| ၅၈၁ |- | ၈|| ပေ ၁၈၀အထက် တံထား|| စင်း|| ၈ |- | ၉|| စာတိုက်စခန်း|| ခု || ၁၄ |- | ၁၀ || ကြေးနန်းရုံး|| ရုံး|| ၁၁ |- | ၁၁|| တယ်လီဖုန်းရုံး|| ရုံး|| ၁၂ |- | ၁၂|| မိုက္ကရိုဝေ့ဗ်စခန်း|| ခု|| ၂ |- | ၁၃|| အခြေခံပညာကျောင်း|| ကျောင်း|| ၃၉၁ |- | ၁၄|| တက္ကသိုလ်၊ ကောလိပ် || ခု|| ၄ |- | ၁၅|| ဆေးရုံ/ကျန်းမာရေးဌာန|| ရုံ/ဌာန|| ၅၃ |- |}<ref>{{Cite web |title=Myanmar.com<!-- Bot generated title --> |url=http://www.myanmar.com/newspaper/myanmarahlin/Feb07.pdf |accessdate=8 February 2011 |archivedate=3 March 2011 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110303212350/http://www.myanmar.com/newspaper/myanmarahlin/Feb07.pdf }}</ref><ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း</ref><ref>* မြန်မာပြည်ဖွား [[ဂေါ်ရခါးလူမျိုး|ဂေါ်ရခါး]]၊ ရေး-မေမြို့ချစ်ဆွေ၊ ၂၀၀၀ ခုနစ်ထုတ်</ref> == ပို့​ဆောင်ဆက်သွယ်​ရေး == ကယားပြည်နယ်သည် ​တောင်ကုန်း၊​တောင်တန်း များပြား၍ ပြည်နယ်အတွင်းဆက်သွယ်​ရေး အနည်းငယ်ခက်ခဲသည်။ လွိုင်​ကော်မြို့တွင် ​လေဆိပ်ရှိကာ ရန်ကုန်မြို့နှင့် ​နေ့စဉ်​လေ​ကြောင်းခရီးစဉ်ရှိသည်။ ဘီလူး​ချောင်းကို လွိုင်​ကော်မြို့အထိ ​ရေ​ကြောင်းလမ်းခရီး သွားလာနိုင်သည်။ လွိုင်​ကော်မြို့တွင် ဘူတာရုံတစ်ခုရှိကာ သာစည်မြို့နှင့် ဆက်သွယ်ထားသည်။ ပြည်နယ်အတွင်းသို့ဝင်​ရောက်ရာ အဓိကလမ်းမများမှာ ​အောင်ပန်း-လွိုင်​ကော်လမ်း၊​တောင်ငူ-လိပ်သို-ယာဒို-လွိုင်​ကော်-ဟိုပုံးလမ်းတို့ဖြစ်သည်။ [[ဖိုင်:Loikaw Airport.jpg|thumb|လွိုင်​ကော်​လေဆိပ်]] == ပညာရေး == {{See also|မြန်မာနိုင်ငံရှိတက္ကသိုလ်ကောလိပ်များ}} {| class="wikitable" |- bgcolor="#E8E8E8" |- ! အဆင့်မြင့်ပညာ ! အရေအတွက် |- | တက္ကသိုလ် |၃ |- | ကောလိပ် |၁ |- |သိပ္ပံကျောင်း |၁ |} <ref name="ကယား">{{cite web|url=http://www.kayahstate.gov.mm/images/information/2017-april-2018-march-kayah-state.pdf|title=ပြည်နယ်၏အချက်အလက်များ|publisher=ကယားပြည်နယ် အစိုးရအဖွဲ့ရုံး|accessdate=|archivedate=25 July 2019|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190725061341/http://www.kayahstate.gov.mm/images/information/2017-april-2018-march-kayah-state.pdf}}</ref> {| class="wikitable" |- bgcolor="#E8E8E8" |- !အခြေခံပညာ !|အရေအတွက် |- |အထက |၂၇ |- |အလက |၁၅ |- |အမက |၃၀၀ |- |အထက(ခွဲ) |၂၀ |- |အလက(ခွဲ) |၂၂ |- |အမက(ခွဲ) |၇၅ |- |မူလွန် |၅၀ |- |ဘုန်းတော်ကြီးသင်ပညာရေးကျောင်း |၈ |} == ကျန်းမာ​ရေး == လွိုင်​ကော်မြို့တွင် ပြည်နယ်ပြည်သူ့​ဆေးရုံကြီးအပါအဝင် ​မြို့နယ်​ဆေးရုံ၊တိုက်နယ်​ဆေးရုံ စုစု​ပေါင်း ၁၇ခုရှိသည်။ === ​ဆေးရုံများ === *ပြည်နယ်ပြည်သူ့​ဆေးရုံ *ဒီး​မော့ဆို မြို့နယ်​ဆေးရုံ *ဖရူဆိုး မြို့နယ်​ဆေးရုံ *ရှား​တော မြို့နယ်​ဆေးရုံ *​ဘောလခဲ မြို့နယ်​ဆေးရုံ *ဖား​ဆောင်း မြို့နယ်​ဆေးရုံ *မယ်စဲ့ မြို့နယ်​ဆေးရုံ *​​လောဓ​လေး တိုက်နယ်​ဆေးရုံ *လွိုင်လင်​လေး တိုက်နယ်​ဆေးရုံ *နန်းမယ်ခုံ တိုက်နယ်​ဆေးရုံ *​ဒေါတမကြီး တိုက်နယ်​ဆေးရုံ *လိုဘာခို တိုက်နယ်​ဆေးရုံ *ဟိုယာ တိုက်နယ်​ဆေးရုံ *သရီးဒါး တိုက်နယ်​ဆေးရုံ *ရွာသစ် တိုက်နယ်​ဆေးရုံ *ပန်တိန်း တိုက်နယ်​ဆေးရုံ == စာပေ၊ယဉ်ကျေးမှုနှင့် ရိုးရာဓလေ့ == [[File:Traditional Musical Instruments of Kayah Nationalities.jpg|thumb|ကယားတိုင်းရင်းသားတို့၏ ရိုးရာတူရိယာများ]] [[File:Traditional Musical Instruments of Kayah Nationalities 1.jpg|thumb|ကယားနှစ်ဖက်ပိတ်ဗုံကြီး၊ ကယားဗုံရှည် နှင့် ကယားဖားစည်]] === ကိုးကွယ်မှု === ဗုဒ္ဓဘာသာ ကိုးကွယ်သူ၊ နတ်ကိုးကွယ်သူများနှင့် ခရစ်ယာန်ဘာသာ(Catholic)ဝင်များ ရှိကြသည်။ ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တို့အိမ်များတွင် ဘုရားဆင်းတုရုပ်ပွားတော်များ ထားရှိ ကိုးကွယ်သည်။ နတ်စင်ကို ရွာအပြင်တွင် ထားလေ့ရှိပြီး နတ်ရုပ်မရှိဘဲ နတ်စင်သာရှိကြသည်။ ခရစ်ယာန်ဘုရားကျောင်းများလည်း ရှိသည်။ မိမိကိုးကွယ်သော ဘာသာကို အထူးလေးစားကြသည်။ မည်သည့်ဘာသာဝင်ဖြစ်စေ စုန်းနတ် ကဝေ မှော်ပညာ စသည်တို့ကို ယုံကြည်ကြသည်။ === ဘာသာစကား၊စာပေ === လူမျိုးနွယ်အလိုက် မိမိပိုင်ဘာသာစကားများ ရှိသော်လည်း အနည်းငယ်မျှသာ ကွဲလွဲသည်။ ရှမ်းဘာသာ စကားကိုမူ အများအားဖြင့် နားလည်လေကြသည်။ ကိုယ်ပိုင်စာပေ မရှိပေ။ အချို့လူမျိုးနွယ်တို့တွင် ရောမအက္ခရာဖြင့် တီထွင်ထားသော စာပေရှိသော်လည်း အသုံးနည်းသည်။ မြန်မာအက္ခရာဖြင့် ကယားစာပေတီထွင်ပြီး ပြန့်ပွားရန် ဆောင်ရွက်လျက် ရှိသည်။ === ဝတ်စားဆင်ယင်မှု === ကယားအမျိုးသားတို့က ဖျင်ကြမ်းဘောင်းဘီတို/ရှည် ခပ်ပွပွ အပေါ်အင်္ကျီခပ်ကြမ်းကြမ်းဝတ်သည်။ အမျိုးသမီးတို့က ခေါင်းပေါင်းအနီ/အနက် ပေါင်း၏။ ကိုယ်တွင် ရင်စည်းဖုံး သင်တိုင်းဝတ်ဆင်ပြီး အပေါ်မှ ခြုံထည်ရှည်နှင့် ခါးစည်းကြိုးအနီ ချည်နှောင်ပြီး ရှေ့သို့ချထားလေ့ရှိသည်။ ကယန်းဂေခို၊ ကရင်ဂေဘား အမျိုးသားတို့က ဖျင်စဘောင်းဘီတိုနှင့် အင်္ကျီဖြူ ရင်ခွဲ ဝတ်ဆင်သည်။ အမျိုးသမီးတို့ကမူ ဂျပ်ခုတ်ထမီ နှင့် အင်္ကျီများကို ဝတ်ဆင်သည်။ ပဒေါင်(ခေါ်ကယန်းကခေါင်း)ကယန်းအမျိုးသားတို့မှာ ဘောင်းဘီပွနှင့် အပေါ်အင်္ကျီ ဝတ်ဆင်ပြီး အမျိုးသမီးများက အတွင်းခံအင်္ကျီ လက်စက ရင်ညွန့်အထိ ဟိုက်ခွဲထားပြီး ပေါင်လည်ထိ ရှည်သော သင်တိုင်း ဖြစ်သည်။ အပေါ်မှ တိုက်ပုံအင်္ကျီအနက်ကို ထပ်ဝတ်ဆင်သည်။ ပရဲကေယာအမျိုးသားများက အင်္ကျီ လက်တို အဖြူခံပေါ်တွင် အနီစင်း စိပ်စိပ်နှင့် ဘောင်းဘီတို အနီခံအစင်း ဒူးဆစ်သာသာထိ ဝတ်ဆင်သည်။ အမျိုးသမီးတို့ကမူ အင်္ကျီ အဖြူခံအနီစင်း လက်စက အမြိတ်နှင့်ဝတ်၍ ထမီကို အနက်ခံ အနီကန့်လန့်စင်း ဒူးဆစ်သာသာထိ ဝတ်ဆင်သည်။ [[ဖိုင်:View of Loikaw.jpg|thumb|250px|alt=ကယားပြည်နယ်အား သီရိမင်္ဂလာတောင်ပေါ်မှမြင်ရပုံ|ကယားပြည်နယ်အား သီရိမင်္ဂလာတောင်ပေါ်မှမြင်ရပုံ]] ယင်းဘော်ခေါ်ကယန်းကငံ အမျိုးသားများက ဘောင်းဘီတို နှင့် အင်္ကျီလက်စက ဝတ်၍ အမျိုးသမီးတို့က ထမီအနက်တို့ကို ဒူးဆစ်အထိ ဝတ်ဆင်ပြီး အင်္ကျီမှာ လက်စကလည်ဟိုက် ဖြစ်၏။ အတွင်းတွင် သင်တိုင်းတစကို လည်ပင်းနှင့် ပခုံးသိုင်း၍ ခါးပတ်ကြိုးတစ်ခုနှင့် ရစ်ပတ်ထားသည်။ အပေါ်မှ ခြုံသင်တိုင်း လွှမ်းသည်။ <ref>[http://loikawland.blogspot.com/2007/08/blog-post_4564.html လြိဳင္ေကာ္ၿမိဳ႕ - ကႏၵာရ၀တီ: လြိဳင္ေကာ္ၿမိဳ႕ပုံမ်ား<!-- Bot generated title -->]</ref> ယင်းတလဲ အမျိုးသားများမှာ ဘောင်းဘီအဖြူ အနီစကွပ်သော အင်္ကျီအဖြူဝတ်၍ အမျိုးသမီးက အဖြူရောင်အင်္ကျီ၊ အနီရောင်ကွက်ကျား ထမီဝတ်ဆင်သည်။(မှတ်ချက်။ ။ အမျိုးသားများမှာ အများဖြင့် ခေါင်းပေါင်း ပေါင်းထားလေ့ရှိပြီး အမျိုးသမီးများကလည်း ငွေပြားပုတီးစေ့၊ ပန်းစည်းကြိုးတို့ကို လည်တွင် ဝတ်ဆင်လေ့ရှိကြသည်။ အပျိုအအိုခွဲသော ဝတ်ဆင်မှု ဒေသအလိုက် ကွဲပြားမှုရှိသည်။) ကယန်းလထာဇယိမ်ခေါ် ခေါင်းတို အမျိုးသားမှာ ရင်ခွဲအပေါ်အင်္ကျီနှင့် ဘောင်းဘီတို ကျပ်ကို ဝတ်ဆင်၍ အမျိုးသမီးများက ခေါင်းစွပ်ကို ကိုယ်ပွအင်္ကျီ ဂျပ်ခုတ်ထမီ ဝတ်ပြီး ကျားမအားလုံး တိရစ္ဆာန်အစွယ်များ၊ သစ်သားပုတီးများကို လည်ဆွဲ၊ နားဝတ်များ အဖြစ် ဝတ်ဆင်လေ့ ရှိသည်။ === ရိုးရာယဉ်ကျေးမှု === စုပေါင်းဆောင်ရွက်တတ်သော အလေ့အထရှိသည်။ ဘာသာရေး၊ လူမှုရေး၊ စီးပွားရေး၊ ရပ်ရွာစည်ပင်ရေး တို့ကို ပူးပေါင်းဝိုင်းဝန်း လုပ်ဆောင်တတ်သည့် အလေ့ရှိသည်။ လူမှုရေးနှင့် ပတ်သက်၍ ရှင်ပြုခြင်း၊ ထိမ်းမြားခြင်း၊ အိမ်သစ်တက်ခြင်း စသည့် မင်္ဂလာပွဲများရှိ၍ ရပ်ရွာမှ ဝိုင်းဝန်း လုပ်ဆောင်ကြသည်။ ရပ်ရွာစည်ပင်ရေးအတွက် နတ်ဆိုးများ တောထုတ်သည့် အလေ့ရှိသည်။ ဘာသာရေးနှင့်ပတ်သက်သော ပွဲများအဖြစ် တံခွန်တိုင်ပွဲတော်၊ ကောက်ညှင်းထုပ်ပွဲတော်၊ လိပ်ပြာခေါ်ပွဲများကို ကျင်းပ၍ ရွာသူရွာသားများက စုပေါင်းလုပ်ဆောင်လေ့ရှိသည်။ ပရောဂဆရာ နတ်ထိန်းများ၊ ဗိန္ဓောဆရာများမှာ ဩဇာရှိသူများ ဖြစ်ကြသည်။ == ထင်ရှား​သောနေရာများ == * [[တောင်ကွဲစေတီတော်]] [[ဖိုင်:Loikaw Pagoda.jpg|180px]] * [[လောပိတ ရေတံခွန်]] [[ဖိုင်:Lawpita Fall.jpeg|180px]] * [[ကန်ခုနှစ်ဆင့် နှင့် ထီးပွင့်ဂူ]] * [[ကြတ်ဂူ]] * [[ငွေတောင်ဆည်]] [[ဖိုင်:Ngwe Taung Dam.jpg|180px]] *[[ဘီလူးချောင်း လျှပ်စစ်ဓာတ်အားပေးစက်ရုံများ (လောပိတ)]] [[ဖိုင်:ဘီလူးချောင်းအမှတ် ၂ ဓာတ်အားပေးစက်ရုံ.jpg|180px]] <ref>D.P.S. MYANMAR GUIDE MAP. 2000.</ref> * [[တောင်သုံးလုံး]] * [[ဆင်ဖြူတောင်]] * [[ထီးပရူနုလှိုဏ်ဂူ]] * [[လွယ်တမူဂူ]] * [[အောင်သပြေဂူ]] * [[‌ခြေတော်ရာဘုရား]] * [[ထီးဝဲခါးရေတံခွန်]] * [[ဟော်ကြီးကျောင်း]] * [[လျောင်းတော်မူဘုရား]] * [[ရွှေလက်ဝါးဘုရား]] * [[ရေပြာကန်(ကယား)]] * [[မယ်တော်ဂူ]] == ကိုးကား == {{reflist| <ref name="kayah">{{cite web|url=http://www.kayahstate.gov.mm/index.php?option=com_content&view=article&id=111&Itemid=623|title=ကယားပြည်နယ် ဒေသန္တရအချက်အလက်များ|publisher=ကယားပြည်နယ် အစိုးရအဖွဲ့|accessdate=၉ မေ ၂၀၁၈}}</ref> }} {{ပထဝီဝင်တည်နေရာ |Centre = ကယားပြည်နယ် |North = [[ရှမ်းပြည်နယ်]] |Northeast = |East = [[မယ်ဟောင်ဆောင်ခရိုင်]]၊ [[ထိုင်းနိုင်ငံ]] |Southeast = |South = |Southwest = [[ကရင်ပြည်နယ်]] |West = |Northwest = }} {{ကယားပြည်နယ်}} {{မြန်မာတိုင်းနှင့် ပြည်နယ်များ}} [[Category:မြန်မာနိုင်ငံပြည်နယ်များ]] [[Category:ကယားပြည်နယ်| ]] q5hbap03d3eorxzhovb4r91rvuot479 ဗမာလူမျိုး 0 3600 1036375 1036366 2026-06-06T12:56:41Z Chenzeyan29 141880 /* ဗမာလူမျိုးတို့၏ အမျိုးသားရေး အမှတ်အသား */ 1036375 wikitext text/x-wiki '''ဗမာလူမျိုး''' ({{lang-en|Bamar people}} သို့မဟုတ် ''Burmans''၊ {{IPAc-en|b|ə|ˈ|m|ɑː|r}}) သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]]၏ တိုင်းရင်းသားလူမျိုးများအနက် လူဦးရေအများဆုံးသော လူမျိုးစုဖြစ်သည်။[[တရုတ်-တိဗက်နွယ် ဘာသာစကားများ|တရုတ်-တိဗက်]]မိသားစုကြီး၏ [[တိဗက်-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများ|တိဗက်-ဗမာ]]အုပ်စုတွင် ပါဝင်သောလူမျိုးစုကြီးဖြစ်သည်။ မြန်မာနိုင်ငံ စုစုပေါင်းလူဦးရေ၏ ၆၈.၇၈% (အကြမ်းဖျင်း ၃၆ သန်းခန့်မျှ) ရှိပြီး ဗမာလူမျိုးတို့၏ မိခင်ဘာသာစကားဖြစ်သော [[မြန်မာဘာသာစကား]]ကို မြန်မာနိုင်ငံ၏ တရားဝင် ရုံးသုံးဘာသာစကားအဖြစ် သတ်မှတ်ပြဋ္ဌာန်းထားသည်။<ref>{{cite web|title=မြန်မာ (ဗမာ)လူမျိုးအကြောင်း|url=https://www.mdn.gov.mm/my/mnmaa-bmaa-luumiuakeaang-sikeaangcraa|access-date=27 August 2023|archive-date=27 August 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230827230329/https://www.mdn.gov.mm/my/mnmaa-bmaa-luumiuakeaang-sikeaangcraa}}</ref> {{pp-semi-indef}}{{pp-move-indef}} {{Infobox ethnic group | group = ဗမာလူမျိုး | name = | flag = | flag_caption = | image = Burmese family portrait.JPG | image_caption = အင်္ဂလိပ်အုပ်ချုပ်မှုအတွင်း ၂၀ ရာစုအလှည့်တွင် ဗမာမိသားစုပုံ | image_alt = | image_upright = | total = <!-- total population worldwide --> | total_year = <!-- year of total population --> | total_source = | total_ref = <!-- references supporting total population --> | genealogy = | regions = {{flag|Myanmar}} ၃၅ သန်းခန့်<hr> {{flatlist| *{{flag|Thailand}} *{{flag|Malaysia}} *{{flag|Singapore}} *{{flag|United States}} *{{flag|China}} *{{flag|Australia}} *{{flag|Japan}} }} | region1 = {{flagcountry|Thailand}} | pop1 = ၂,၃၀၀,၀၀၀<ref>{{cite news | url=https://www.lemonde.fr/en/international/article/2022/03/30/in-thailand-exiled-burmese-communities-work-to-support-the-revolution-at-home_5979344_4.html | title=In Thailand, exiled Burmese communities work to support the revolution at home | newspaper=Le Monde.fr | date=30 March 2022 }}</ref> | region4 = {{flagcountry|Japan}} | pop4 = ၂၈,၈၆၀<ref>{{cite book |chapter=15 Burmese: Refugees and Little Yangon |first=Kosei |last=Otsuka |title=Language Communities in Japan |doi=10.1093/oso/9780198856610.003.0016 |date=January 2022 |url=https://academic.oup.com/book/38834/chapter/337727805 }}</ref> | region3 = {{flagcountry|Australia}} | pop3 = ၃၂,၆၆၅<ref>[[Census in Australia#2016|2016 Census of Australia]] [https://web.archive.org/web/20140116132606/http://www.immi.gov.au/media/publications/statistics/comm-summ/textversion/myanmar.htm "Burmese Australians"]</ref> | region2 = {{flagcountry|Singapore}} | pop2 = ၅၀,၀၀၀<ref>{{cite web | url=https://asia.nikkei.com/Politics/Emigrants-in-Singapore-s-little-Myanmar-eye-their-homeland | title=Emigrants in Singapore's 'little Myanmar' eye their homeland }}</ref> | languages = [[ဗမာဘာသာစကား]] | religions = အဓိကအားဖြင့် [[ထေရဝါဒ ဗုဒ္ဓဘာသာ]] နှင့် [[မြန်မာ့မိရိုးဖလာ နတ်ကိုးကွယ်မှု]]<br/> ခရစ်ယာန်နှင့် အစ္စလာမ် အနည်းငယ် | related_groups = {{flatlist| *[[ဓနုလူမျိုး|ဓနု]] *[[အင်းသားလူမျိုး|အင်းသား]] *[[ရခိုင်လူမျိုး|ရခိုင်]] * [[လော်ဝေါ်လူမျိုး|လော်ဝေါ်]] * [[အာချန်လူမျိုး|မိုင်းသာ]] *[[မြိတ်လူမျိုး|တနင်္သာရီ(မြိတ်)]] * အခြား [[တရုတ်-တိဗက်နွယ် ဘာသာစကားများ|တရုတ်-တိဗက်နွယ်လူမျိုးများ]]}} | footnotes = }} ဗမာလူမျိုးများသည် မြန်မာနိုင်ငံအလယ်ပိုင်း [[ဧရာဝတီမြစ်]]ဝှမ်းနှင့် [[ချင်းတွင်းမြစ်]]ဝှမ်းတစ်လျှောက် မြေပြန့်ဒေသများတွင် အခြေချနေထိုင်ခဲ့ကြသူများ ဖြစ်သည်။<ref name="Luce1969">Luce, G.H. (1969). ''Old Burma-Early Pagán''. Artibus Asiae and New York University.</ref> သမိုင်းဦးကာလ တရုတ်ပြည် အနောက်မြောက်ဘက် ကုန်းမြင့်ဒေသများမှတစ်ဆင့် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းသို့ အဆင့်ဆင့် ရွှေ့ပြောင်းဝင်ရောက်လာခဲ့ကြပြီး အေဒီ ၉ ရာစုခန့်တွင် [[ပုဂံ]]မင်းဆက်ကို စတင်တည်ထောင်ခဲ့ပြီးနောက် သမိုင်းတစ်လျှောက်တွင် [[ပုဂံခေတ်|ပုဂံအင်ပါယာ]]၊ [[တောင်ငူခေတ်|တောင်ငူအင်ပါယာ]]နှင့် [[ကုန်းဘောင်ခေတ်|ကုန်းဘောင်အင်ပါယာ]] စသည့် ထင်ရှားသော အင်ပါယာကြီးများကို တည်ထောင်နိုင်ခဲ့သည်။ထို့အပြင် ဗမာတို့၏ စစ်ရေးနှင့် အုပ်ချုပ်ရေးအာဏာစက်သည် မြန်မာ့ပထဝီဝင်နယ်နိမိတ်အတွင်းရှိ အခြားသော တိုင်းရင်းသား မျိုးနွယ်စုများအပေါ်တွင်သာမက အိမ်နီးချင်း အရှေ့တောင်အာရှ ဒေသများအထိပါ ခေတ်အဆက်ဆက် ကျယ်ပြန့်စွာ ဩဇာညောင်းခဲ့သည်။<ref name="Lieberman2003">Lieberman, Victor B. (2003). ''Strange Parallels: Southeast Asia in Global Context, c. 800–1830''. Cambridge University Press.</ref><ref name="Harvey1925">Harvey, G.E. (1925). ''History of Burma: From the Earliest Times to 10 March 1824''. London: Longmans, Green and Co.</ref> ဗမာလူမျိုးတို့၏ ဗိသုကာအတတ်၊ စာပေ၊ ဂီတနှင့် ဓလေ့ထုံးတမ်းများသည် နိုင်ငံအတွင်းရှိ အခြားသော လူမျိုးစုများ၏ ယဉ်ကျေးမှုအပေါ်တွင်လည်း သိသာထင်ရှားစွာ ရောယှက်လွှမ်းမိုးခဲ့သည်။<ref name="HtinAung1967">Htin Aung, Maung (1967). ''A History of Burma''. Columbia University Press.</ref> ဗမာလူမျိုးတို့၏ အတွေးအခေါ်၊ သနပ်ခါးကဲ့သို့သော ထင်ရှားသည့် ကိုယ်ပိုင်လူမှုထုံးတမ်းစဉ်လာများ၊ လူမှုအဆောက်အအုံနှင့် ရိုးရာပွဲတော်များ (ဥပမာ - [[သင်္ကြန်|မဟာသင်္ကြန်ပွဲတော်]]၊ [[သီတင်းကျွတ်ပွဲတော်]]) သည် တစ်နိုင်ငံလုံးအတိုင်းအတာဖြင့် ယနေ့တိုင် အရှိန်အဝါကြီးမားစွာ လွှမ်းမိုးလျက်ရှိသည်။<ref name="Spiro1982">Spiro, Melford E. (1982). ''Buddhism and Society: A Great Tradition and Its Burmese Vicissitudes''. University of California Press.</ref><ref name="CulturalBurma">မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ (၉)၊ "ဗမာလူမျိုးနှင့် ရိုးရာယဉ်ကျေးမှု"။</ref> == အမည်ရင်းမြစ် == "မြန်မာ" နှင့် "ဗမာ" ဟူသော ဝေါဟာရနှစ်ခုသည် အရင်းအမြစ်တစ်ခုတည်းမှ ဆင်းသက်လာသော စကားလုံးများ ဖြစ်ကြသော်လည်း ရာစုနှစ်ပေါင်းများစွာအတွင်း အသံထွက်ပြောင်းလဲမှုနှင့် အသုံးအနှုန်းကွဲပြားမှုများကြောင့် ရှုပ်ထွေးမှုများ ရှိခဲ့သည်။ သမိုင်းနှင့် ဘာသာဗေဒပညာရှင်များ၏ သုတေသနပြုချက်များအရ အဆိုပါ အမည်ရင်းမြစ်များကို ခွဲခြားလေ့လာနိုင်သည်<ref name="ThantMyintU">{{cite book |last1=Thant Myint-U |title=The Making of Modern Burma |publisher=Cambridge University Press |year=2001 |pages=85–88}}</ref>။ "မြန်မာ" ဟူသော စကားလုံးကို သမိုင်းတွင် အစောဆုံး ကျောက်စာအထောက်အထားအဖြစ် ခရစ်နှစ် ၁၁၉၀ ပြည့်နှစ်ထိုး [[ပုဂံခေတ်]] ရှင်ဒိသာပါမောက်ကျောက်စာနှင့် ၁၂ ရာစု ကျောက်စာများတွင် "မြမ္မာ" (Mranma) ဟူသော စာလုံးပေါင်းဖြင့် စတင်တွေ့ရှိရသည်<ref name="Luce">{{cite book |last1=Luce |first1=G.H. |title=Old Burma-Early Pagan |publisher=J.J. Augustin |year=1969 |pages=98–102}}</ref>။ အဆိုပါ ဝေါဟာရဆင်းသက်လာပုံနှင့် ပတ်သက်၍ အဓိကယူဆချက် (၂) ခု ရှိသည်။ရှေးမြန်မာရာဇဝင်ဆရာများနှင့် ပါဠိစာပေပညာရှင်များက မြန်မာဟူသော စကားလုံးသည် ကမ္ဘာဦးဦးက သက်ဆင်းလာသော "ဗြဟ္မာ" (Brahma) လူသားများဟူသော ပုဒ်မှ ရွေ့လျောကာ "ဗြမ္မာ"၊ ထိုမှတစ်ဆင့် "မြမ္မာ"၊ "မြန်မာ" ဖြစ်လာသည်ဟု ယူဆခဲ့ကြသည်<ref name="Hmannan">{{cite book |last1=တွန်းသင်းတိုက်ဝန် မဟာစည်သူ ဦးထွန်းညို |title=မှန်နန်း မဟာရာဇဝင်တော်ကြီး |publisher=ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာန၊ မြန်မာနိုင်ငံ |year=၂၀၀၃ |pages=၃၅–၄၀}}</ref>။ခေတ်သစ်သမိုင်းပညာရှင်များနှင့် ဘာသာဗေဒပညာရှင်များကမူ ၎င်းသည် တိဗက်-ဗမာနွယ်ဖွား တို့၏ ဒေသခံစကားလုံးဖြစ်ပြီး၊ လျင်မြန်ဖြတ်လတ်ခြင်းဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည့် "မြန်" နှင့် သန်မာထက်မြက်ခြင်းဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည့် "မာ" ဟူသော စကားလုံးနှစ်ခု ပေါင်းစပ်ရာမှ ပေါ်ပေါက်လာသည်ဟု သုံးသပ်ကြသည်<ref name="ThanTun">{{cite book |last1=Than Tun |title=Studies in Burmese History, Volume 1 |publisher=Maha Dagon Publishing |year=၁၉၆၄ |pages=၅၂–၆၀}}</ref>။ ဘာသာဗေဒ သဘောတရားအရ "ဗမာ" (Bamar) ဆိုသည်မှာ "မြန်မာ" (Mranma) ဟူသော စကားလုံးကို လူသားတို့ နှုတ်ကပတ်ဖြင့် စကားပြောဆိုရာတွင် အသံလွယ်ကူအောင် ရွေ့လျောခေါ်ဆိုခဲ့ကြသည့် စကားပြောအသုံးအနှုန်း (Colloquial form) မျှသာ ဖြစ်သည်<ref name="Wheatley">{{cite journal |last1=Wheatley |first1=Julian K. |title=Burmese as a Western Tibeto-Burman Language |journal=Linguistics of the Tibeto-Burman Area |volume=၅ |year=၁၉၈၀ |pages=၄၁–၄၇}}</ref>။ဗမာစကားတွင် အက္ခရာ "မြ" (Mr-) သံသည် ကာလကြာလာသောအခါ အသံပေါ့ပါးသွားပြီး "ဗ" (B-) သံသို့ ပြောင်းလဲသွားလေ့ရှိသည်။ ထို့ကြောင့် ရေးတော့ "မြန်မာ"၊ ဖတ်တော့ "ဗမာ" ဟု ဖြစ်လာခဲ့သည်။ အနောက်နိုင်ငံသားများက မြန်မာနိုင်ငံကို ဗမာအသံထွက်ကို အခြေခံ၍ "Burma" ဟုလည်းကောင်း၊ ဗမာလူမျိုးကို "Burmese" ဟုလည်းကောင်း ခေါ်ဆိုခဲ့ကြခြင်း ဖြစ်သည်<ref name="ThantMyintU" />။ ကိုလိုနီခေတ်နှင့် လွတ်လပ်ရေးရပြီးစ ကာလများတွင် "မြန်မာ" နှင့် "ဗမာ" ကို ဒွန်တွဲသုံးစွဲခဲ့ကြသဖြင့် လူမျိုးစုအမည်နှင့် နိုင်ငံအမည်အကြား ရှုပ်ထွေးမှုများစွာ ပေါ်ပေါက်ခဲ့သည်။ ဥပမာ လွတ်လပ်ရေးကြိုးပမ်းမှုကာလတွင် "ဗမာပြည်သည် တို့ပြည်"၊ "ဗမာစာသည် တို့စာ" ဟု ကြွေးကြော်ခဲ့ကြသော်လည်း၊ လွတ်လပ်ရေးရသောအခါ တရားဝင်နိုင်ငံအမည်ကို "ပြည်တောင်စုဗမာနိုင်ငံတော်" (Union of Burma) ဟု သတ်မှတ်ခဲ့ပြန်သည်<ref name="Silverstein">{{cite book |last1=Silverstein |first1=Josef |title=Burma: Military Rule and the Politics of National Development |publisher=Ayer Company Publishers |year=၁၉၇၇ |pages=၁၂–၁၈}}</ref>။ စာရေးရာတွင် 'မြန်မာ' ဟု အလေးအမြတ်ပြု ရေးသားကြသော်လည်း၊ နေ့စဉ် နှုတ်ကပတ် စကားပြောဆိုရာတွင်မူ အသံလွယ်ကူစေရန် 'ဗမာ' ဟုသာ ပြောင်းလဲခေါ်ဆိုကြသဖြင့် 'မြန်မာ' နှင့် 'ဗမာ' သည် ရင်းမြစ်တစ်ခုတည်းမှ ဆင်းသက်လာသော ဗမာ/မြန်မာ လူမျိုးကိုသာကိုယ်စားပြုသည့် တစ်လုံးတည်းသော ဝေါဟာရပင် ဖြစ်ပါသည်။ အဆိုပါ ရှုပ်ထွေးမှုကို ရှင်းလင်းရန်အတွက် ၁၉၈၉ ခုနှစ်တွင် နိုင်ငံတော်ငြိမ်ဝပ်ပိပြားတည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့ (နဝတ) အစိုးရက ဥပဒေအမှတ် (၁၅/၈၉) "အင်္ဂလိပ်ဘာသာဖြင့် ခေါ်ဝေါ်စိုက်ထူခြင်း ဥပဒေ" ကို ပြဋ္ဌာန်းကာ အောက်ပါအတိုင်း ကမ္ဘာသိ တရားဝင် ခွဲခြားသတ်မှတ်ခဲ့သည်<ref name="Dittmer">{{cite book |last1=Dittmer |first1=Lowell |title=Burma Or Myanmar?: The Struggle for National Identity |publisher=World Scientific |year=၂၀၁၀ |pages=၂–၅}}</ref> - “မြန်မာ”ဟူသောအသုံးအနှုန်း ကို ကချင်၊ ကယား၊ ကရင်၊ ချင်း၊ ဗမာ၊ မွန်၊ ရခိုင်၊ ရှမ်း အစရှိသည့် တိုင်းရင်းသားလူမျိုး (၁၃၅) မျိုးစလုံးကို ခြုံငုံလွှမ်းခြုံထားသည့် နိုင်ငံသားအားလုံးနှင့်ဆိုင်သော အမည် အဖြစ် သတ်မှတ်သည်။ နိုင်ငံတကာတွင်လည်း "Burma" အစား "Myanmar" ဟု တရားဝင်ပြောင်းလဲသုံးစွဲစေခဲ့သည်။ဗမာ (Bamar/Burman)ဟူသောအသုံးအနှုန်းမှာ မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းရှိ တိုင်းရင်းသားလူမျိုးများထဲမှ အဓိကလူဦးရေအများဆုံးဖြစ်ပြီး တိဗက်-ဗမာအုပ်စုဝင် ဗမာလူမျိုးနွယ်စုတစ်ခုတည်း ကိုသာ ရည်ညွှန်းရန် သတ်မှတ်ခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် ခေတ်သစ်ဘာသာဗေဒနှင့် နိုင်ငံရေးသတ်မှတ်ချက်အရ "ဗမာ" သည် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းရှိ တိုင်းရင်းသားလူမျိုးနွယ်စုတစ်ခုကိုသာ ဆိုလိုပြီး၊ "မြန်မာ" ဆိုသည်မှာ ဒေသခံ တိုင်းရင်းသားလူမျိုးပေါင်းစုံ စုပေါင်းနေထိုင်သည့် နိုင်ငံတော်နှင့် နိုင်ငံသားအားလုံးကို လွှမ်းခြုံခေါ်ဆိုသော ဝေါဟာရဖြစ်သည်ဟု ခွဲခြားမှတ်သားနိုင်ပါသည်<ref name="Dittmer" />။ == နောက်ခံ သမိုင်းကြောင်းနှင့် ပေါ်ပေါက်လာပုံ == [[File:Sino-Tibetan Languages Map.png|thumb|တရုတ်-တိဗက်မိသားစုပြန့်နှံတည်ရှိမှု]] ဗမာလူမျိုးတို့သည် '''တိဗက်-ဗမာနွယ်'''(Tibeto-Burman) လူမျိုးနွယ်စုကြီးမှ အကြီးဆုံးသော လူမျိုးဖြစ်သည်။ [[မွန်ဂိုလွိုက်]] <ref>[http://dictionary.infoplease.com/mongoloid Meaning of Mongoloid | Infoplease<!-- Bot generated title -->]</ref><ref>{{Cite web |title=Burmese {{!}} Beyond Highbrow - Robert Lindsay<!-- Bot generated title --> |url=http://robertlindsay.wordpress.com/category/raceethnicity/asians/se-asians/burmese/ |accessdate=17 June 2013 |archivedate=26 July 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130726030756/http://robertlindsay.wordpress.com/category/raceethnicity/asians/se-asians/burmese/ }}</ref> ဟု မြန်မာသမိုင်းပညာရှင် သမိုင်းပါမောက္ခဆရာကြီး[[ဒေါက်တာသန်းထွန်း]] က မှတ်ချက် ပြုသည်။ မြန်မာနိုင်ငံဟု ယနေ့ခေါ်ဆိုသော ဒေသတွင် လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၄၀၀,၀၀၀ (လေးသိန်း) ခန့်ကပင် လက်နက်ကို အသုံးပြုတတ်သော ရှေးဦးလူသားများ နေထိုင်ခဲ့ကြသည်။ ထိုကာလသည် ရာသီဥတုမှာ ယခုထက် ပိုမိုအေးမြပြီး မိုးရွာသွန်းမှုမှာ သုံးဆမှ ခြောက်ဆခန့်အထိ ပိုမိုများပြားသဖြင့် "မိုးစွေကာလ" ဟု ခေါ်ဆိုနိုင်သည့် အခြေအနေဖြစ်ခဲ့သည်။<ref name="ISP">"မြန်မာ့သမိုင်းအကျဉ်း"၊ [https://www.myanmarisp.com/History/General_Hsitory/his0011/ Myanmar ISP]၊ ၈ ဇွန် ၂၀၁၃ တွင် ပြန်လည်စစ်ဆေးပြီး။</ref> လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၂၀၀,၀၀၀ ခန့်မှစ၍ ထိုရှေးဦးလူသားများသည် လက်နက်ကိရိယာများ ပြုလုပ်တတ်သော အဆင့်သို့ ရောက်ရှိလာခဲ့သည်။အလွန်အေးမြသော မြောက်လေကို ကာကွယ်ရန်အတွက် တောင်စောင်းများရှိ တောင်ဘက်သို့ မျက်နှာမူသော ဂူများတွင် အခြေချနေထိုင်ခဲ့ကြသည်။ လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၄၀,၀၀၀ ခန့်မှစ၍ လူအစစ် (Modern Humans) များ ဖြစ်လာခဲ့ကြပြီး၊ လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၁၀,၀၀၀ ခန့်တွင် ရာသီဥတုမှာ ယနေ့ကဲ့သို့ ပုံစံမျိုးသို့ တဖြည်းဖြည်း ပြောင်းလဲလာခဲ့သည်။<ref name="ISP" /> ရှမ်းပြည်နယ်ရှိ [[ပြဒါးလင်းဂူ]] (Padah-Lin Caves) တွင် လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၁၁,၀၀၀ ခန့်က ကျောက်ခေတ်ဟောင်း လူသားများ ရေးဆွဲခဲ့သည့် နံရံပန်းချီများကို ယနေ့တိုင် တွေ့ရှိနိုင်သည်။ ယင်းပန်းချီများတွင်ဆင်၊ ဝက်၊ သမင်တို့နှင့် တူသော တိရစ္ဆာန်ပုံများ၊အရိုးကိုသာ ဖော်ပြထားသော ငါးပုံနှင့် လက်ဝါးပုံများ၊ ဂူတွင်းမှ မြင်ရသော နေထွက်ပုံ ရှုခင်းကားများ ပါဝင်သည်။ ဗမာလူမျိုးများ၏ သမိုင်းကြောင်းသည်လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၆၀,၀၀၀ မှ ၁၀၀,၀၀၀ ဝန်းကျင်ခန့်တွင် ခေတ်သစ်လူသား (Homo sapiens) များသည် အာဖရိကတိုက်မှ အုပ်စုလိုက် စတင်ထွက်ခွာလာခဲ့ကြသည်။<ref>Stringer, C. (2012). "Lone Survivors: How We Came to Be the Only Humans on Earth."</ref> ယင်းလူသားများသည် အရှေ့အလယ်ပိုင်းဒေသကို ဖြတ်သန်း၍ ဥရောပနှင့် အာရှတိုက်များသို့ ပြန့်နှံ့သွားခဲ့သည်။ အာရှတိုက်အတွင်းသို့ ဝင်ရောက်လာသော အုပ်စုများအနက် အရှေ့ဘက်သို့ ဦးတည်လာသူများသည် ယနေ့ခေတ် အရှေ့အာရှသားများနှင့် တရုတ်-တိဗက်နွယ်ဖွားများ၏ ဘိုးဘေးများ ဖြစ်လာခဲ့ကြသည်။ [[file:Yellowrivermap.jpg |right|thumb|250px|မြစ်ဝါမြစ်ဝှမ်းဒေသ]] လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၇,၀၀၀ မှ ၉,၀၀၀ ခန့်တွင် တရုတ်ပြည်အနောက်မြောက်ပိုင်း၊ မြစ်ဝါ (Yellow River) မြစ်ဝှမ်းတစ်လျှောက်တွင် တရုတ်-တိဗက်နွယ်ဖွား (Sino-Tibetan speakers) များ စတင်အခြေချ နေထိုင်ခဲ့ကြသည်။<ref>Zhang, M., et al. (2019). "Phylogenetic evidence for Sino-Tibetan origin in northern China." Nature.</ref>နောက်ပိုင်းတွင် လူဦးရေတိုးပွားလာမှုနှင့်အတူ အုပ်စုကြီးနှစ်ခု ကွဲထွက်သွားခဲ့သည်။ အရှေ့ဘက်နှင့် တောင်ဘက်သို့ ဆင်းသွား အုပ်စုသည် ယနေ့ခေတ် ဟန်တရုတ်များ ဖြစ်လာသည်။အုပ်စုတခုမှာ တိဗက်-ဗမာနွယ်ဖွားများအဖြစ် အနောက်ဘက်နှင့် တောင်ဘက်ရှိ ချင်းဟိုင်-ကန်စု (Qinghai-Gansu) ကုန်းမြင့်ဒေသများသို့ ရွှေ့ပြောင်းသွားကြသည်။ [[File:Qinghai Tibet Railway Tibet China 西藏 青藏铁路 - panoramio (4).jpg |right|thumb|250px| ချင်းဟိုင်ပြည်နယ်]] တိဗက်-ဗမာနွယ်ဖွားများသည် ရာစုနှစ်ပေါင်းများစွာအတွင်း တောင်ဘက်သို့ တဖြည်းဖြည်း ရွှေ့ပြောင်းလာခဲ့ကြရာ အချို့မှာမြန်မာနိုင်ငံအတွင်းသို့ အုပ်စုနှစ်ခုအဖြစ် အဓိကဝင်ရောက်လာခဲ့သည်။ ရှေးဦးအုပ်စု ပျူလူမျိုးများသည် ဘီစီကာလများတွင် ဝင်ရောက်လာပြီး ဧရာဝတီမြစ်ဝှမ်းတွင် မြို့ပြနိုင်ငံများ ထူထောင်ခဲ့သည်။ နောက်ကျသောအုပ်စုမှာ ဗမာတို့၏ ဘိုးဘေးများဖြစ်သည်။ အေဒီ ၇ ရာစုမှ ၉ ရာစုအတွင်း တရုတ်ပြည် ယူနန် ဒေသရှိ နန်ကျောက် နိုင်ငံ၏ လက်အောက်တွင် အခြေချနေထိုင်ခဲ့ကြသည်။<ref name="Luce1985">Luce, G.H. (1985). "Phases of Pre-Pagan Burma." Oxford University Press.</ref> အေဒီ ၉ ရာစုဝန်းကျင်တွင် ဗမာတို့သည် ရှမ်းကုန်းပြင်မြင့်ကို ကျော်ဖြတ်၍ ဧရာဝတီမြစ်ကွေ့ရှိ [[ပုဂံ]]ဒေသတွင် အခြေစိုက်ကာ ခိုင်မာသော အုပ်ချုပ်ရေးယန္တရားကို တည်ဆောက်ခဲ့သည်။ဗမာတို့သည် ဌာနီ ပျူလူမျိုးများနှင့်လည်းကောင်း၊ တောင်ဘက်မှ [[မွန်လူမျိုး|မွန်]] များ၏ ယဉ်ကျေးမှုများနှင့်လည်းကောင်း ထိတွေ့ဆက်ဆံရင်း ခေတ်သစ်ဗမာလူမျိုးနှင့် မြန်မာ့ယဉ်ကျေးမှုပုံစံကို စတင်ပုံဖော်ခဲ့ကြသည်။<ref>Lieberman, V. (2003). "Strange Parallels: Southeast Asia in Global Context."</ref>မြန်မာတို့သည် ၁၁ ရာစုခန့်မှစ၍ [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]]ကို လက်ခံခဲ့ကြပြီး ထိုအချိန်မှစ၍ မည်သည့်ကိစ္စကိုမဆို ဗုဒ္ဓသာသနာကို အခြေခံ၍ စဉ်းစားဆောင်ရွက်သော ဓလေ့ကို ရရှိခဲ့သည်။ ထို့ပြင် မြန်မာတို့သည် မျိုးရိုးဗီဇအရ တိဗက်-တရုတ်နွယ်ဖွားများ နှင့် နီးစပ်သဖြင့် တရုတ်နိုင်ငံဘက်မှ ဆင်းသက်လာသော ဓလေ့ထုံးတမ်း အများအပြားကိုလည်း ယနေ့တိုင် ဆက်လက်အသုံးပြုနေကြဆဲ ဖြစ်သည်။<ref name="ISP" /> <ref>{{Cite web |title=မော်ကွန်းတင်ပြီးမိတ္တူ |url=https://www.myanmarisp.com/History/General_Hsitory/his0011/ |accessdate=8 June 2013 |archivedate=8 January 2009 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090108114244/http://www.myanmarisp.com/History/General_Hsitory/his0011 }}</ref> မနုဿသမိုင်းအရ ဗမာလူမျိုးစုတို့သည် ယနေ့ မြန်မာနိုင်ငံ နယ်နိမိတ်အတွင်းသို့ နာဂ၊ သက်၊ ကမ်းယံ နှင့် ပျူတို့၏ နောက်မှ ဝင်ရောက်လာခြင်း ဖြစ်သော်လည်း၊ [[ပျူမြို့ပြနိုင်ငံများ]]ကို အေဒီ ၈ ရာစုတွင် နန်ကျောက်တို့က တိုက်ခိုက်ဖျက်ဆီးခြင်း မပြုမီကပင် ရောက်ရှိနေထိုင်ခဲ့ကြသည်ဟု ခန့်မှန်းကြသည်။<ref name="Luce1985" /> သမိုင်းတစ်လျှောက်တွင် မွန်ဂို၊ တရုတ်၊ ထိုင်း၊ မွန်၊ ရခိုင်၊ ရှမ်းနှင့် ကရင် အစရှိသည့် ပြည်တွင်း၊ ပြည်ပရန် အမျိုးမျိုးနှင့် ကြုံတွေ့ခဲ့ရသော်လည်း၊ အကြိမ်တိုင်းတွင် ပြည်ထောင်စု၏ ဦးဆောင်သူနေရာသို့ ပြန်လည်ရောက်ရှိနိုင်ခဲ့သည်။ မြန်မာ့သမိုင်းတွင် အဓိက ပြည်ထောင်စုကြီး သုံးခုကို အောင်မြင်စွာ တည်ထောင်နိုင်ခဲ့သည်။[[ပုဂံခေတ်|ပထမမြန်မာနိုင်ငံတော်]] (ပုဂံခေတ်) [[အနော်ရထာ]]မင်းကြီး တည်ထောင်ခဲ့သည်။[[တောင်ငူခေတ်|ဒုတိယမြန်မာနိုင်ငံတော်]] (တောင်ငူခေတ်): [[တပင်ရွှေထီး]]နှင့် [[ဘုရင့်နောင်]]မင်းတရားကြီးတို့ တည်ထောင်ခဲ့ပြီး<ref name="Lieberman2003">Lieberman, Victor B. (2003). Strange Parallels. Cambridge University Press.</ref>[[ကုန်းဘောင်ခေတ်|တတိယမြန်မာနိုင်ငံတော်]] (ကုန်းဘောင်ခေတ်)ကို[[အလောင်းမင်းတရား]]ကြီး တည်ထောင်ခဲ့သည်။ [[အင်္ဂလိပ်-မြန်မာစစ်ပွဲများ]] အပြီးတွင် မြန်မာနိုင်ငံသည် ဗြိတိသျှ အင်ပါယာအတွင်းသို့ ကျရောက်ခဲ့ကာ ၁၉၃၇ ခုနှစ်အထိ ဗြိတိသျှအိန္ဒိယ၏ ပြည်နယ်တစ်ခုအဖြစ် တည်ရှိခဲ့သည်။ ထို့နောက် [[ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်း]]နှင့် တိုင်းရင်းသား ခေါင်းဆောင်များ၏ [[ပင်လုံစာချုပ်]]နှင့်တကွ ဦးဆောင်ကြိုးပမ်းမှုများကြောင့် ၁၉၄၈ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ (၄) ရက်နေ့တွင် လွတ်လပ်ရေးရရှိကာ ပြည်ထောင်စု မြန်မာနိုင်ငံတော်အဖြစ် ပြန်လည်ရပ်တည်နိုင်ခဲ့သည်။ မြန်မာနိုင်ငံသည် လွတ်လပ်ရေးရပြီးနောက်ပိုင်း စစ်အာဏာသိမ်းမှု အကြိမ်ကြိမ်နှင့် ရင်ဆိုင်ခဲ့ရသည်။၁၉၆၂ ခုနှစ်တွင် ဗိုလ်ချုပ်ကြီးနေဝင်း ဦးဆောင်သော စစ်တပ်က အာဏာသိမ်းပြီး [[မြန်မာ့ဆိုရှယ်လစ်လမ်းစဉ်ပါတီခေတ်]]ကို တစ်ပါတီစနစ်ဖြင့် ၂၆ နှစ်ကြာ အုပ်ချုပ်ခဲ့သည်။ ၁၉၈၈ ခုနှစ်၊ [[ရှစ်လေးလုံးအရေးအခင်း]]ကြောင့် ဆိုရှယ်လစ်စနစ် ပျက်သုဉ်းခဲ့သော်လည်း စစ်တပ်က ထပ်မံအာဏာသိမ်းကာ [[နိုင်ငံတော်အေးချမ်းသာယာရေးနှင့်ဖွံ့ဖြိုးရေးကောင်စီ|နဝတ၊ နအဖ]] အမည်များဖြင့် ၂၀၁၁ ခုနှစ်အထိ အုပ်ချုပ်ခဲ့သည်။၂၀၁၀–၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ ပါတီစုံဒီမိုကရေစီစနစ်သို့ ကူးပြောင်းကာ လွှတ်တော်အခြေပြု အစိုးရများ ပေါ်ထွန်းခဲ့သော်လည်း ၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ (၁) ရက်နေ့တွင် [[၂၀၂၁ မြန်မာနိုင်ငံစစ်အာဏာသိမ်းခံရခြင်း|စစ်တပ်က ထပ်မံအာဏာသိမ်းယူခဲ့ပြန်သည်။]]<ref>BBC News. (2021). "Myanmar military take control of country in coup."</ref> လက်ရှိတွင် မြန်မာနိုင်ငံသည် ပြည်တွင်းစစ်ပွဲများနှင့် နိုင်ငံရေးမတည်ငြိမ်မှုများအကြား ရှိနေသော်လည်း ကုလသမဂ္ဂ၊ အာဆီယံ၊ WTO နှင့် အခြားနိုင်ငံတကာ အဖွဲ့အစည်းများတွင် အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံအဖြစ် ဆက်လက်တည်ရှိနေဆဲ ဖြစ်သည်။ [[File:Burmese chess players, by Max Ferrars late 1890s.jpg|thumb|ဗမာလူမျိုးအမျိုးသားနှစ်ယောက်]] == မျိုးရိုးဗီဇဆိုင်ရာ သုတေသနများ == ဗမာလူမျိုးများသည် ဘာသာဗေဒနှင့် သမိုင်းကြောင်းအရ တရုတ်–တိဗက်မျိုးရင်းဝင် လူမျိုးများ ဖြစ်ကြပြီး ၎င်းတို့၏ ဘိုးဘွားများသည် တရုတ်နှင့် တိဗက်ကုန်းမြင့်ဒေသများမှတစ်ဆင့် ဧရာဝတီမြစ်ဝှမ်းတစ်လျှောက် ရွှေ့ပြောင်းအခြေချလာခဲ့ကြကြောင်းကို ခေတ်သစ်လူသားမျိုးနွယ်စု မျိုးရိုးဗီဇဗေဒ ဆိုင်ရာ သုတေသနများက သိပ္ပံနည်းကျ ထောက်ခံလျက်ရှိသည်။ ဖခင်ဘက်မှ ဆင်းသက်မှုကို ဖော်ပြသည့် Y-Chromosome (Y-DNA) နှင့် မိခင်ဘက်မှ ဆင်းသက်မှုကို ဖော်ပြသည့် Mitochondrial DNA (mtDNA) စစ်တမ်းများအရ ဗမာလူမျိုးတို့၏ ဗီဇသည် မြောက်ဘက်မှ ဆင်းသက်လာသော တိဗက်-ဗမာအနွယ်ဝင်များနှင့် မြန်မာ့မြေပြင်ရှိ ဌာနေတောင်ပိုင်းသားများ ရာစုနှစ်ပေါင်းများစွာ နက်ရှိုင်းစွာ သွေးနှောပေါင်းစည်းခဲ့ခြင်းဖြစ်ကြောင်း တွေ့ရှိရသည်။ ဖခင်ဘက်မှ ဆင်းသက်မှု (Y-DNA) တွင် အရှေ့အာရှသားများနှင့် [[တိဗက်-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများ|တိဗက်-ဗမာ]]နွယ်ဝင်များ၏ အဓိက လက္ခဏာဖြစ်သော Haplogroup O-M175 သည် ဗမာလူမျိုးများကြားတွင် အမြင့်မားဆုံး လွှမ်းမိုးထားသည်။ ၎င်းအောက်ရှိ မျိုးခွဲတစ်ခုဖြစ်သော O2 (O-M122) ဗီဇသည် ဗမာတို့၏ မူလအစ မြောက်ပိုင်းအနွယ်ဝင် ဖြစ်တည်မှုကို ထင်ဟပ်နေပြီး၊ ဒေသခံ [[ဩစထြိုအေးရှားတစ် ဘာသာစကားများ|ဩစထြိုအေးရှားတစ်]] (Austroasiatic) အုပ်စုများနှင့် ဆက်နွယ်သည့် O1b1a1a (O-M95) ဗီဇ သိသာစွာ ပါဝင်နေမှုက ဗမာတို့သည် မြန်မာမြေပေါ်သို့ ရောက်ရှိလာပြီးနောက် ဒေသတွင်း မွန်နှင့် [[ရှမ်းလူမျိုး|ရှမ်းလူမျိုးစု]]များနှင့် ကာလရှည်ကြာ သွေးနှောပေါင်းစည်းခဲ့ကြောင်း သက်သေပြနေသည်<ref name="Wang2021">Wang, C. C., et al. (၂၁၂၁၊ ဇန်နဝါရီလ ၄). ''Genomic insights into the population history of Myanmar''. Nature. 431, 302–305.</ref><ref name="Karafet2005">Karafet, T. M., et al. (၂၀၀၅၊ မတ်လ ၁၈). ''Y-chromosomal haplogroups in East Asian populations''. Journal of Human Genetics, 50(4), 185-192.</ref>။ ထို့ပြင် ၂၀၀၀ ပြည့်နှစ် မတ်လ ၂၈ ရက်တွင် ထွက်ရှိခဲ့သည့် သုတေသနစာတမ်းအရ ဗမာလူမျိုးများတွင် Haplogroup D (အထူးသဖြင့် D1a1) ကို ၁၀% မှ ၂၀% အထိ တွေ့ရှိရသဖြင့် [[တိဗက်လူမျိုး|တိဗက်လူမျိုးများ]]နှင့် မျိုးရိုးဗီဇအရ တိုက်ရိုက်တော်စပ်မှုရှိကြောင်း ခိုင်မာစွာ သက်သေပြနေပြီး၊ ဤအချက်သည် ဗမာတို့၏ ဘိုးဘွားများသည် တိဗက်ကုန်းမြင့်မှ ဆင်းသက်လာခဲ့သည်ဟူသော သမိုင်းအယူအဆကို အပြည့်အဝ ထောက်ခံနေသည်<ref name="Su2000">Su, B., et al. (၂၀၀၀၊ မတ်လ ၂၈). ''Y chromosome haplotypes reveal stayed migration of the Tibeto-Burman populations''. Anthropological Science, 108(1), 1-13.</ref><ref name="Wen2004">Wen, B., et al. (၂၀၀၄၊ စက်တင်ဘာလ ၁၆). ''Genetic evidence supports demic diffusion of Han culture to southern China''. Nature, 431, 302-305.</ref>။ အခြားတစ်ဖက်တွင် ဗမာလူမျိုးများ၌ အရှေ့မြောက်အာရှနှင့် [[မွန်ဂိုးလီးယားနိုင်ငံ|မွန်ဂိုလီးယား]]ဘက်မှ ဆင်းသက်လာသော Haplogroup C (အထူးသဖြင့် C2 သို့မဟုတ် C-M217) ဗီဇကို ၅% မှ ၁၀% ဝန်းကျင် အနည်းငယ် တွေ့ရှိရသည်<ref name="Zhong2010">Zhong, H., et al. (၂၀၁၀၊ ဇန်နဝါရီလ ၈). ''Extended Y-chromosome haplogroup distribution in the Maya-related populations''. Journal of Human Genetics, 55, 7-12.</ref><ref name="Hammer2006">Hammer, M. F., et al. (၂၀၀၆၊ ဇန်နဝါရီလ ၂၄). ''Dual origins of the Japanese: common ground for hunter-gatherer and farmer lineages''. Journal of Human Genetics, 51(1), 47-58.</ref>။ သမိုင်းပညာရှင်အချို့က ဤအမှတ်အသားသည် ၁၃ ရာစု [[မွန်ဂို-မြန်မာစစ်ပွဲများ|မွန်ဂိုကျူးကျော်မှု]]၏ အကျိုးဆက်ဟု ရိုးရှင်းစွာ ယူဆခဲ့ကြသော်လည်း<ref name="Weatherford2004">Weatherford, Jack. (၂၀၀၄၊ မတ်လ ၁၆). ''Genghis Khan and the Making of the Modern World''. Three Rivers Press.</ref>၊ ၂၀၀၃ ခုနှစ် မတ်လ ၁၀ ရက်တွင် ထွက်ရှိခဲ့သော မျိုးရိုးဗီဇဆိုင်ရာ သုတေသနအသစ်များအရ ဤအမှတ်အသားသည် တိဗက်-ဗမာနွယ်ဝင်များ မြောက်ဘက်မှ ဆင်းသက်လာစဉ် မူလကတည်းက ပါဝင်လာခဲ့ခြင်းဖြစ်ပြီး၊ မွန်ဂိုစစ်ပွဲများသည် ၎င်းအချိုးအစားကို အနည်းငယ် ပိုမိုအားကောင်းစေခဲ့သည့် အချက်မျှသာ ဖြစ်နိုင်သည်ဟု သုံးသပ်ကြသည်<ref name="Zerjal2003">Zerjal, T., et al. (၂၀၀၃၊ မတ်လ ၁၀). ''The Genetic Legacy of the Mongols''. American Journal of Human Genetics, 72(3), 717-721.</ref>။ မြန်မာနိုင်ငံအတွင်း ပထဝီဝင်ဒေသအလိုက် ဗီဇကွဲပြားမှုကို လေ့လာရာတွင် အလယ်ပိုင်း အညာဒေသ ဗမာလူမျိုးများသည် ပုဂံခေတ်မှစ၍ ဗမာယဉ်ကျေးမှု၏ ဗဟိုချက်တွင် ရှိခဲ့သဖြင့် တိဗက်-ဗမာ မူလအစဗီဇကို ပိုမိုထိန်းသိမ်းထားနိုင်ခဲ့သည်။ ထို့ပြင် ခန္ဓာကိုယ်တစ်ခုလုံးဆိုင်ရာ DNA (Autosomal DNA) ကို စစ်ဆေးသည့်အခါ ဗမာလူမျိုးများသည် [[တိုင်လူမျိုးများ|တိုင်-ကဒိုင် မျိုးနွယ်စုများ]] (ရှမ်းလူမျိုးများ၏ မူလမျိုးရိုး) နှင့် မျိုးရိုးဗီဇအရ အလွန်နီးကပ်စွာ ရောနှောနေကြောင်း တွေ့ရှိရသည်<ref name="Wang2021" />။ သို့ဖြစ်၍ ပုဂံအလွန် [[ရှမ်းညီနောင်သုံးဦး]] ခေတ်များတွင် ရှမ်းလူမျိုးများ မြေပြန့်ဒေသသို့ ဝင်ရောက်အခြေချလာမှုကြောင့် အညာဒေသ ဗမာလူမျိုးများသည် ရှမ်းအုပ်စုများ အပါအဝင် ဒေသခံ [[ပျူလူမျိုး|ပျူ]]နှင့် [[ကတူးလူမျိုး|ကတူး]]အနွယ်ဝင်များနှင့် သမိုင်းကြောင်းအရ နက်ရှိုင်းစွာ သွေးနှောပေါင်းစည်းခဲ့သည်<ref name="ThanTun1964">သန်းထွန်း။ (၁၉၆၄)။ ''ခေတ်ဟောင်းမြန်မာရာဇဝင်''။ မဟာဒဂုန်စာပေ။ စာ-၁၆၀–၁၆၈။</ref>။ ဆန့်ကျင်ဘက်အနေဖြင့် အောက်မြန်မာပြည် အကြေဒေသ ဗမာလူမျိုးများသည် မိမိတို့နှင့် ရာစုနှစ်ပေါင်းများစွာ အတူနေထိုင်ခဲ့သော မွန်လူမျိုးများနှင့် ပေါင်းစည်းမှု အားကောင်းခဲ့သဖြင့် မွန်-ခမာ (ဩစထြိုအေးရှားတစ်) ဗီဇအလွှာ ပါဝင်မှု ရာခိုင်နှုန်း သိသိသာသာ ပိုမိုမြင့်မားနေသည်ကို တွေ့ရသည်<ref name="Wang2021" />။ သို့သော်လည်း စိတ်ဝင်စားစရာကောင်းသည့် အချက်မှာ အဖမျိုးရိုးဘက်တွင် တိဗက်-ဗမာဗီဇ လွှမ်းမိုးနေသော်လည်း၊ မိခင်ဘက်မှ ဆင်းသက်သည့် မျိုးရိုးဗီဇ (mtDNA) စစ်တမ်းများ၌ အရှေ့တောင်အာရှ ဒေသခံများတွင် အတွေ့ရများသော Haplogroup M နှင့် N (အထူးသဖြင့် M7၊ M21၊ N9) တို့ကိုသာ အဓိက တွေ့ရှိရခြင်း ဖြစ်သည်<ref name="Kivisild2002">Kivisild, T., et al. (၂copy၃၊ ဖေဖော်ဝါရီလ). ''The genetic heritage of the earliest settlers persists both in Indian tribal and caste populations''. American Journal of Human Genetics, 72(2), 313–332.</ref>။ ဤဗီဇဖွဲ့စည်းပုံ ဖြစ်စဉ်တစ်ခုလုံးကို ခြုံငုံသုံးသပ်ရသော် ရှေးဦးသမိုင်းတွင် မြောက်ဘက်အရပ်မှ ရွှေ့ပြောင်းဝင်ရောက်လာခဲ့ကြသော တိဗက်-ဗမာနွယ်ဖွား ဖခင်ဘိုးဘေးများသည် မြန်မာ့မြေပြင်ရှိ ဌာနေတောင်ပိုင်းသား အမျိုးသမီးများနှင့် ထိမ်းမြားလက်ထပ်ကာ သွေးနှောပေါင်းစည်းခဲ့ကြပြီး၊ ရလဒ်အနေဖြင့် ယနေ့ခေတ် အရှေ့တောင်အာရှဆန်သော ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာလက္ခဏာနှင့် ထူးခြားသည့် မျိုးရိုးဗီဇ ဝိသေသလက္ခဏာများ ရှိသည့် "ဗမာလူမျိုး" ဟူ၍ ဖြစ်တည်ပေါ်ပေါက်လာရခြင်း ဖြစ်ပေသည်။ == မြန်မာနိုင်ငံသို့ဝင်ရောက်လာခြင်း == ဗမာလူမျိုးတို့၏ ဘိုးဘွားများသည် လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၄,၀၀၀ ကျော်ခန့်ကပင် [[တရုတ်နိုင်ငံ]]၊ အနောက်မြောက်ဘက်ရှိ [[ကန်းစုပြည်နယ်|ကန်စုဒေသ]]၊ ထောင်မြစ်ဝှမ်း (洮河流域) တွင် နေထိုင်ခဲ့ကြသည်ဟု သမိုင်းပညာရှင်များနှင့် မနုဿဗေဒပညာရှင်များက ခန့်မှန်းကြသည်။<ref>Luce, G.H. (1985). ''Phases of Pre-Pagan Burma''. Oxford University Press.</ref> ထိုဒေသတွင် တွေ့ရှိရသော ကျောက်ခေတ်နှောင်းပိုင်း အသုံးအဆောင်များသည် ခေတ်ပြိုင်တရုတ်ယဉ်ကျေးမှုနှင့် ရေချိန်ညီသော အဆင့်မြင့်လက်ရာများ ဖြစ်ကြသော်လည်း ယင်းတို့ကို ဗမာတို့၏ ဘိုးဘွားများဟု အတိအကျ သတ်မှတ်ရန် သက်သေအထောက်အထား အကန့်အသတ်ရှိနေဆဲ ဖြစ်သည်။<ref>သန်းထွန်း၊ ဒေါက်တာ။ (၂၀၀၄)။ ''ခေတ်ဟောင်းမြန်မာရာဇဝင်''။ အင်းဝစာအုပ်တိုက်။</ref> တရုတ်တို့၏ နယ်ပယ်ချဲ့ထွင်လာမှုနှင့် လူမျိုးစုအချင်းအချင်း ပဋိပက္ခများကြောင့် အဆိုပါ လူမျိုးစုများသည် တောင်ဘက်သို့ တဖြည်းဖြည်း ရွှေ့ပြောင်းလာခဲ့ကြသည်။<ref>Lieberman, Victor. (2003). ''Strange Parallels: Southeast Asia in Global Context''. Cambridge University Press.</ref> ဤသို့ နှစ်ပေါင်း ၃,၀၀၀ နီးပါးကြာမြင့်သော ရွှေ့ပြောင်းမှုဖြစ်စဉ်အတွင်း မိမိတို့၏ မူလယဉ်ကျေးမှုများ တိမ်ကောခဲ့ရပြီး၊ လွတ်လပ်စွာ အခြေချနိုင်ရေးအတွက် လမ်းခရီးတစ်လျှောက် တွေ့ကြုံရသော အခြားလူမျိုးစုများ၏ ယဉ်ကျေးမှုများကို လက်ခံရောနှောခဲ့ကြရသည်။<ref>Htin Aung, Maung. (1967). ''A History of Burma''. Columbia University Press.</ref> ရှေ့ပြေးဗမာဘိုးဘေး (Proto-Burmans) များသည် မူလကပင် မြင်းစီးအတတ်နှင့် တိုက်ခိုက်ရေးအတတ်တို့တွင် ကျွမ်းကျင်လှသည့် စစ်သည်တော်မျိုးရိုးများ ဖြစ်ကြပြီး မျိုးနွယ်တူ [[နန်ကျောက်]] (南诏) အင်ပါယာ၏ အောင်နိုင်ရေးစစ်ပွဲများတွင် အဓိကတိုက်ခိုက်ရေးအင်အားစုအဖြစ် ပါဝင်ခဲ့ကြသည်။ ခေတ်ပြိုင်တရုတ် [[ထန်မင်းဆက်]] မှတ်တမ်းဖြစ်သော မန်ရှူး (Manshu) ကျမ်းတွင် နန်ကျောက်တို့သည် မြောက်ဘက်နှင့် အနောက်ဘက်ရှိ တိုက်ခိုက်ရေးကျွမ်းကျင်သော မျိုးနွယ်စုများကို စစ်ရေးအရ အသုံးချခဲ့ကြောင်း ဖော်ပြထားရာ အဆိုပါမှတ်တမ်းများက ရှေ့ပြေးဗမာတို့၏ စစ်ရေးစွမ်းရည်ကို သက်သေခံလျက်ရှိသည်။<ref>Fan Chuo, "Manshu" (Book of the Southern Barbarians), Tang Dynasty.</ref> သို့သော် နန်ကျောက်အင်ပါယာ၏ ရေရှည်စစ်ရေးခိုင်းစေမှုများအပေါ် မကျေနပ်မှုများ ရှိလာခဲ့သည့်အပြင် နဂိုကပင် လွတ်လပ်မှုကို အလေးထားသည့်အလျောက် ခရစ်နှစ် ၉ ရာစုမတိုင်မီတွင် နန်ကျောက်အုပ်ချုပ်ရာ နယ်မြေအတွင်းမှ အုပ်စုလိုက် စတင်ထွက်ခွာလာကြသည်။ ၎င်းတို့သည် နန်ကျောက်တပ်မတော်၏ ရှေ့တန်းကင်းထောက်စစ်သည်များအဖြစ် အရှေ့တောင်အာရှတစ်ခွင်သို့ ရောက်ဖူးပြီး ဖြစ်သဖြင့် မိမိတို့၏ မျိုးနွယ်စုများ ရေရှည်ရှင်သန် အခြေစိုက်နိုင်မည့် ဒေသကို ဗျူဟာမြောက် ရွေးချယ်နိုင်စွမ်း ရှိခဲ့ကြသည်။ ထို့ကြောင့် စစ်သည်တော်တို့၏ ကျန်းမာကြံ့ခိုင်မှုကို ထိခိုက်စေနိုင်သည့် ပူပြင်းစိုစွတ်ပြီး [[ငှက်ဖျားရောဂါ]] ကဲ့သို့ ရောဂါဆိုးများရှိရာ ဒေသများကို ရှောင်ရှားကာ၊ မြန်မာနိုင်ငံအလယ်ပိုင်းရှိ ပူအိုက်ခြောက်သွေ့သော်လည်း ရောဂါဘယ ကင်းရှင်းပြီး အချက်အချာကျသည့် ဒေသကို ရွေးချယ်အခြေချခဲ့ကြခြင်း ဖြစ်သည်။<ref>သန်းထွန်း၊ ဒေါက်တာ။ (၂၀၀၄)။ ''ခေတ်ဟောင်းမြန်မာရာဇဝင်''။ အင်းဝစာအုပ်တိုက်။</ref><ref>Luce, G.H. (1985). ''Phases of Pre-Pagan Burma''. Oxford University Press.</ref> ဤရွှေ့ပြောင်းလာသူ အုပ်စုများတွင် တိုက်ခိုက်ရေးကျွမ်းကျင်သော စစ်သည်တော် ယောက်ျားသားများ အဓိကပါဝင်ပြီး ဒေသခံ ပျူအမျိုးသမီးများနှင့် အိမ်ထောင်ပြုကာ မျိုးဆက်သစ်များကို ပြုစုပျိုးထောင်ခဲ့ကြသည်။<ref name="ThantMyintU">Thant Myint-U, "The River of Lost Footsteps", Faber & Faber (2006).</ref> ဗမာတို့သည် [[သံလွင်မြစ်]] လမ်းကြောင်းကို စုန်ဆင်းကာ ရှမ်းပြည်နယ်မြောက်ပိုင်းကို ဖြတ်သန်းပြီး မြန်မာနိုင်ငံအလယ်ပိုင်းသို့ အရှေ့တောင်ဘက်မှ ဗျူဟာမြောက် ဝင်ရောက်ခဲ့ကြသည်။<ref>Lieberman, Victor. (2003). ''Strange Parallels''. Cambridge University Press.</ref> ထို့နောက် စစ်ရေးအရ အသာစီးရသူများဖြစ်သည့်အလျောက် စိုက်ပျိုးမြေအချက်အချာကျသည့် [[ကျောက်ဆည်]]နှင့် [[မင်းဘူး]]ဒေသများကို မွန်၊ သက်၊ ပလောင် နှင့် ပျူ တို့ထံမှ ရယူကာ အင်ပါယာထူထောင်ရန် ရိက္ခာအင်အားစုအဖြစ် အသုံးချခဲ့သည်။<ref>Htin Aung, Maung. (1967). ''A History of Burma''. Columbia University Press.</ref> ဆက်သွယ်ရေး၊ ရိက္ခာရရှိနိုင်မှု အကောင်းဆုံး ဗဟိုချက်ဖြစ်သော [[ပုဂံ]]ကို မြို့တော်အဖြစ် ခိုင်မာစွာ ထူထောင်ခဲ့ကြသည်။အေဒီ ၁၁ ရာစုတွင် [[ပုဂံ]]၌ အခြေချနိုင်ခဲ့သော ဗမာတို့၏ ယဉ်ကျေးမှု အဆင့်အတန်းသည် ထိုခေတ် တရုတ်နိုင်ငံ၏ ယဉ်ကျေးမှုနှင့် ယှဉ်လျှင် ကွာခြားမှုများ ရှိနေခဲ့သော်လည်း၊ အခြေချနေထိုင်ပြီးနောက်တွင် ဒေသခံ [[ပျူလူမျိုး|ပျူ]] နှင့် [[မွန်လူမျိုး|မွန်]] တို့၏ ယဉ်ကျေးမှုများ၊ အိန္ဒိယ ဒေသမှ ဝင်ရောက်လာသော ဘာသာရေးနှင့် ဗိသုကာ ပညာရပ်များကို၊ မိမိတို့၏ မူလဓလေ့များနှင့် ပေါင်းစပ်ကာ ပိုမိုသစ်လွင် ကောင်းမွန်သော "ပုဂံယဉ်ကျေးမှု" ကို တီထွင်ဖန်တီးနိုင်ခဲ့ကြသည်။<ref>ကျော်သက်၊ ဒေါက်တာ။ (၁၉၆၁)။ ''ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံသမိုင်း''။</ref> ဗမာလူမျိုးတို့၏ ဇစ်မြစ်ကို လေ့လာရာတွင် တောင်ဘက်သို့ ရွှေ့ပြောင်းလာသော ရှေ့ပြေးဗမာဘိုးဘေး (Proto-Burmans) များနှင့် ဒေသခံ [[ပျူလူမျိုး|ပျူ]] များ ပေါင်းစပ်မှုကို အခြေခံအကျဆုံး အချက်အဖြစ် သမိုင်းပညာရှင်များက လက်ခံထားကြသည်။<ref>Luce, G.H. (1985). ''Phases of Pre-Pagan Burma''. Oxford University Press.</ref> ဗမာလူမျိုးတို့သည် မိမိတို့၏ လွတ်မြောက်ရေးအတွက် မူလယဉ်ကျေးမှုအချို့ကို စွန့်လွှတ်ခဲ့ရသော်လည်း၊ ရောက်ရာအရပ်ရှိ ဒေသခံယဉ်ကျေးမှုများကို လက်ခံရောနှောရာတွင် အတုယူရုံသက်သက်မဟုတ်ဘဲ မိမိတို့နှင့် ကိုက်ညီအောင် ပြုပြင်ပြောင်းလဲယူခဲ့ကြသည်။<ref>သန်းထွန်း၊ ဒေါက်တာ။ (၂၀၀၄)။ ''ခေတ်ဟောင်းမြန်မာရာဇဝင်''။ အင်းဝစာအုပ်တိုက်။</ref> တစ်နည်းအားဖြင့်ဆိုသော် [[ပုဂံ]]တွင် အခြေချသည့် အေဒီ ၁၁ ရာစုက ဗမာတို့၏ ယဉ်ကျေးမှုသည် ခေတ်ပြိုင် [[တရုတ်နိုင်ငံ]]၏ ယဉ်ကျေးမှုနှင့် နှိုင်းယှဉ်လျှင် များစွာကွာခြားမှု ရှိနေခဲ့သည်။<ref>Luce, G.H. (1985). ''Phases of Pre-Pagan Burma''. Oxford University Press.</ref> သို့သော်လည်း ဗမာတို့သည် ရောနှောလာသည့် ယဉ်ကျေးမှုများအပေါ်တွင် လူနေမှုစနစ်နှင့် မကိုက်ညီသည်များကို ဖယ်ထုတ်ပြီး လိုအပ်သည်များကို ဖြည့်စွက်ခဲ့ကြသည်။<ref>Htin Aung, Maung. (1967). ''A History of Burma''. Columbia University Press.</ref> [[ပျူလူမျိုး|ပျူ]] တို့ထံမှ ဆည်မြောင်းစနစ်နှင့် စိုက်ပျိုးရေးပညာ၊ [[မွန်လူမျိုး|မွန်]] တို့ထံမှ စာပေနှင့် သာသနာရေးဆိုင်ရာ အခြေခံများကို ရယူကာ ပိုမိုခိုင်မာသော ယဉ်ကျေးမှု အဆင့်အတန်းတစ်ခုကို တည်ဆောက်နိုင်ခဲ့ကြသည်။<ref>ကျော်သက်၊ ဒေါက်တာ။ (၁၉၆၁)။ ''ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံသမိုင်း''။</ref> ဤသို့ဖြင့် ဗမာတို့သည် အေဒီ ၁၁ ရာစုအတွင်းမှာပင် မိမိတို့၏ ကိုယ်ပိုင်ဟန်ဖြင့် ဗိသုကာ၊ စာပေနှင့် အနုပညာရပ်များကို ဖန်တီးနိုင်ခဲ့ပြီး အရှေ့တောင်အာရှတွင် ထင်ရှားသော ပုဂံအင်ပါယာကြီးကို တည်ထောင်နိုင်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။တိုက်ခိုက်ရေးတွင်သာမက နယ်မြေဖော်ထုတ်ရာတွင်လည်း ထက်မြက်သူများဖြစ်၍ တောများကို ခုတ်ထွင်ရှင်းလင်းကာ [[ရွှေဘို]]၊ [[မုံရွာ]]၊ [[ပခုက္ကူ]]၊ [[စစ်ကိုင်း]] နှင့် [[မန္တလေး]] ဒေသများတွင် လယ်ယာများ ဖော်ထုတ်ခဲ့သည်။ မြေဩဇာ ညံ့ဖျင်းသည့် အရပ်များတွင် [[ကွမ်း]]၊ [[ထန်း]] စသည့် ဥယျာဉ်ခြံများကို လုပ်ကိုင်ပြီး၊ အခြောက်သွေ့ဆုံး အရပ်များတွင် [[ပြောင်း]]၊ [[နှမ်း]] တို့ကို စိုက်ပျိုးခဲ့ကြရာ<ref>ကျော်သက်၊ ဒေါက်တာ။ (၁၉၆၁)။ ''ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံသမိုင်း''။</ref> ဤသို့ဖြင့် မြန်မာနိုင်ငံအလယ်ပိုင်း ခြောက်သွေ့ဒေသကြီးတစ်ခုလုံးကို စုစည်းစိုက်ပျိုးမြေအဖြစ် ပြောင်းလဲနိုင်ခဲ့ခြင်းမှာ ကြီးမားသော အောင်မြင်မှုဖြစ်ပြီး လူဦးရေ အလျင်အမြန် တိုးပွားလာကာ နယ်ပယ်ကျယ်ပြန့်သော အင်ပါယာကြီးအဖြစ်သို့ ဦးတည်စေခဲ့သည်။ ဤသို့ဖြင့် ဗမာတို့သည် အေဒီ ၁၁ ရာစုအတွင်းမှာပင် မိမိတို့၏ ကိုယ်ပိုင်ဟန်ဖြင့် ဗိသုကာ၊ စာပေနှင့် အနုပညာရပ်များကို ဖန်တီးနိုင်ခဲ့ပြီး အရှေ့တောင်အာရှတွင် ထင်ရှားသော ပုဂံအင်ပါယာကြီးကို တည်ထောင်နိုင်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ == ရိုးရာယဉ်ကျေးမှုနှင့် ဓလေ့ထုံးစံ == ===ကိုးကွယ်ယုံကြည်မှု=== {{main|မြန်မာနိုင်ငံရှိ ကိုးကွယ်ယုံကြည်မှု}} {{main|မြန်မာ့မိရိုးဖလာ နတ်ကိုးကွယ်မှု}} ယနေ့ခေတ် [[ဗမာလူမျိုး]]တို့၏ ပင်မကိုးကွယ်ယုံကြည်မှုသည် [[ထေရဝါဒဗုဒ္ဓဘာသာ]] ဖြစ်သည်။ ဗမာလူမျိုးစုတစ်ခုလုံး၏ ၉၀ ရာခိုင်နှုန်းကျော်သည် ဗုဒ္ဓဘာသာကို သက်ဝင်ယုံကြည်ကြပြီး ၎င်းတို့၏ နေ့စဉ်လူမှုဘဝ၊ ယဉ်ကျေးမှု၊ ဓလေ့ထုံးတမ်းများနှင့် စာပေအနုပညာတို့သည် ဗုဒ္ဓဘာသာနှင့် ခွဲခြားမရအောင် နက်ရှိုင်းစွာ ဆက်နွယ်လျက်ရှိသည်။<ref name="Census2014">The Republic of the Union of Myanmar Department of Population Ministry of Labour, Immigration and Population. (2016). ''The 2014 Myanmar Population and Housing Census: Religion''. Census Report Volume 2-C. Nay Pyi Taw. pp. 11–15.</ref> ဗမာလူမျိုးများသည် ဘုရား၊ တရား၊ သံဃာ ဟူသော [[ရတနာသုံးပါး]]ကို အထွတ်အမြတ်ထား ကိုးကွယ်ကြပြီး ကံ၊ ကံ၏အကျိုးကို သက်ဝင်ယုံကြည်ကြသည်။ နေ့စဉ်ဘဝတွင် ငါးပါးသီလဆောက်တည်ခြင်း၊ သံဃာတော်များအား ဆွမ်းလောင်းလှူဒါန်းခြင်း၊ စေတီပုထိုးများသို့ သွားရောက်ဝတ်ပြုခြင်းနှင့် [[ကမ္မဋ္ဌာန်း]]တရား အားထုတ်ခြင်းတို့ကို မြတ်နိုးစွာ လုပ်ဆောင်ကြသည်။ ရာသီအလိုက် ကျင်းပသော သင်္ကြန်ပွဲတော်၊ ဝါဆိုလပြည့်၊ သီတင်းကျွတ်နှင့် တန်ဆောင်တိုင် မီးထွန်းပွဲတော်များသည်လည်း ဗုဒ္ဓဘာသာ သာသနာရေးဆိုင်ရာ ဖြစ်ရပ်များကို အခြေခံ၍ ပေါ်ပေါက်လာခြင်း ဖြစ်သည်။<ref>Spiro, Melford E. (1982). ''Buddhism and Society: A Great Tradition and Its Burmese Vicissitudes''. University of California Press. pp. 31–45.</ref> သို့သော်လည်း ဆင့်ကဲပြောင်းလဲလာသော သမိုင်းကြောင်းအရ ဗမာတို့၏ ယုံကြည်မှုတွင် အောက်ပါအတိုင်း ဒြပ်ကွဲအဆင့်ဆင့် ရောနှောတည်ရှိနေသည်ကို တွေ့ရသည်။ဗမာလူမျိုးစုတို့၏ ဘိုးဘေးများ (Proto-Burmans) သည် မြန်မာနိုင်ငံ မြေပြန့်ဒေသများသို့ မဆင်းလာမီ တရုတ်ပြည် အနောက်မြောက်ဘက်နှင့် တိဗက်ကုန်းပြင်မြင့်တစ်ဝိုက်တွင် ရှိနေစဉ်က ကိုးကွယ်မှုမှာ သဘာဝလွန် အင်အားစုများကို ယုံကြည်သည့် ရိုးရာနတ်ကိုးကွယ်မှု နှင့် ဘိုးဘွားပူဇော်မှု တို့အပေါ် အခြေခံခဲ့သည်။<ref name="Luce1985" />ရှေးဦးဗမာတို့သည် တောတောင်၊ မြစ်ချောင်းနှင့် မိုးလေဝသကို အစိုးရသည်ဟု ယုံကြည်ရသော နတ်များကို ကိုးကွယ်ခဲ့ကြသည်။ ဤယုံကြည်မှုသည် နောင်တွင် မြန်မာ့လူ့အဖွဲ့အစည်းအတွင်း အမြစ်တွယ်ကျန်ရစ်ခဲ့သော မိရိုးဖလာနတ်များနှင့် တောစောင့်နတ်၊ တောင်စောင့်နတ် ယုံကြည်မှုများ၏ အစောပိုင်းပုံစံများ ဖြစ်သည်။ တိဗက်-ဗမာနွယ်ဖွားတို့၏ ထုံးစံအတိုင်း ကွယ်လွန်သွားသော သူများကို နတ်အဖြစ် သတ်မှတ်၍ ပူဇော်သည့်ဓလေ့ ရှိခဲ့သည်။<ref>Elias, N. (1876). Introductory Sketch of the History of the Shans in Upper Burma and Western Yunnan.</ref> ဗမာတို့ မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းသို့ ဝင်ရောက်လာသည့် လမ်းကြောင်းတွင် ရှိသော နန်ကျောက်ဒေသမှ ရောနှောပါဝင်လာသည့် မဟာယာနနွယ် အယူအဆများနှင့် လူသားနှင့် နတ်လောကကြား ဆက်သွယ်ပေးသည့် ရှေးဟောင်း ဝိညာဉ်ရေးရာ အတတ်ပညာများ ပါရှိနေခဲ့သည်။ နတ်များအတွက် တင်ဆက်ရမည့် ကန်တော့ပွဲ (အုန်း၊ ငှက်ပျော) ပြင်ဆင်ပုံနှင့် နတ်တို့၏ ကျေနပ်မှုကို ရယူကာ ဘေးအန္တရာယ် ကင်းဝေးအောင် ပြုလုပ်သည့် ယတြာအတတ်ပညာများ ပါဝင်သည်။ ဤအတတ်ပညာသည် ဗမာတို့ မြန်မာပြည်အတွင်းသို့ ဝင်ရောက်လာစဉ်က နန်ကျောက် (ယူနန်) ဒေသမှ တန္တရ အယူအဆများနှင့် ပေါင်းစပ်လာခဲ့ခြင်း ဖြစ်ပြီး ပုဂံခေတ်ဦးတွင် အထင်ရှားရှိခဲ့သော [[အရည်းကြီး]] အယူအဆများ၏ အခြေခံမူလဇစ်မြစ်တစ်ခု ဖြစ်သည်ဟု သမိုင်းပညာရှင်အချို့က ယူဆကြသည်။ <ref name="Lieberman2003" /> ဗမာတို့သည် ပုဂံဒေသတွင် အခြေချပြီးနောက်မှသာ ရှေးဦးစွာ အခြေချနေထိုင်နေသော [[ပျူ]] တို့ထံမှ [[ထေရဝါဒ]]အငွေ့အသက်များကို ပိုမိုထိတွေ့ခဲ့ရပြီး၊ [[မဟာယာန]] ဗုဒ္ဓဘာသာ၊ ရိုးရာနတ်နှင့် [[ဟိန္ဒူဘာသာ]]ဆိုင်ရာ နတ်ဘုရားများ ရောထွေးနေသည့် အရောအနှော အယူဝါဒများ ဖြစ်ခဲ့ရာမှ [[အနော်ရထာ]]မင်းကြီး လက်ထက်တွင် သထုံပြည်မှ ပင့်ဆောင်လာသော [[ထေရဝါဒ ဗုဒ္ဓဘာသာ]]ကို နိုင်ငံတော်၏ အဓိကဘာသာအဖြစ် ပျိုးထောင်ပေးခဲ့သည်။<ref>Luce, G. H. (1969). Old Burma: Early Pagan. New York: J. J. Augustin.</ref> သို့သော်လည်း ထေရဝါဒဘာသာ ထွန်းကားလာသည့်တိုင်အောင် မဟာယာနနွယ်သော ပွဲကျောင်းအလေ့အထများ၊ ရိုးရာနတ်နှင့်ဟိန္ဒူယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ အလေ့အထများသည် [[ညောင်ရမ်းခေတ်]] အထိ မြန်မာ့လူ့အဖွဲ့အစည်းအတွင်း နက်ရှိုင်းစွာ အမြစ်တွယ်ကျန်ရစ်ခဲ့သည်ကို တွေ့ရှိရသည်။ပုဂံခေတ်တွင် [[ကျန်စစ်သား]]မင်းကြီး နန်းသစ်တည်၍ နန်းသိမ်းပွဲကျင်းပရာတွင် ဟိန္ဒူနတ်ဘုရားဖြစ်သည့် [[ဗိဿနိုး]]နတ်ကို ပင့်ဖိတ်ပသခဲ့သည့် မှတ်တမ်းများ ရှိခဲ့သည်။<ref name="Harvey1925">Harvey, G. E. (1925). History of Burma. London: Frank Cass & Co. Ltd.</ref>တောင်ငူမင်းဆက်များအတွင်း တောင်တွင်းရှင် မုန်ယိုဆရာတော်ကဲ့သို့သော ပုဂ္ဂိုလ်များကို အားထားခဲ့ကြသည်။ညောင်ရမ်းမင်းဆက်၏ နောက်ဆုံးကာလများတွင် ဗားမဲ့၊ ဗားမော့ အစရှိသည့် မွန်ဆရာတော်များကို ပင့်ဖိတ်၍ နတ်မေးစေခြင်း၊ ဗေဒင်ယတြာနှင့် အင်းအိုင်ခါးလှည့် အတတ်ပညာများကို အသုံးပြုခဲ့ခြင်းတို့ကို တွေ့ရသည်။<ref>Lieberman, V. B. (1984). Burmese Administrative Cycles. Princeton University Press.</ref> ဤသို့ဖြင့် မြန်မာတို့၏ ကိုးကွယ်ယုံကြည်မှုသည် စင်ကြယ်သော ထေရဝါဒအယူအဆအပြင် ရှေးဟောင်းရိုးရာ ယုံကြည်မှုများနှင့် ဟိန္ဒူဗေဒင်ပညာရပ်များ ပေါင်းစပ်နေသည့် "မြန်မာ့နည်းမြန်မာ့ဟန် ကိုးကွယ်မှု" အဖြစ် သမိုင်းတစ်လျှောက် တည်ရှိလာခဲ့သည်။ === မြန်မာ့ရိုးရာသင်္ကြန်ပွဲတော် === အတာသင်္ကြန်ပွဲတော်သည် [[ဗမာလူမျိုး]]တို့၏ ရိုးရာပြက္ခဒိန်အရ တစ်နှစ်တာကုန်ဆုံး၍ နှစ်သစ်သို့ ကူးပြောင်းသည့် အထိမ်းအမှတ်အဖြစ် ကျင်းပသော ပွဲတော်ဖြစ်သည်။ သင်္ကြန်ဟူသော စကားလုံးသည် သက္ကတဘာသာစကား "သင်္ကန္တ" မှ ဆင်းသက်လာပြီး "ကူးပြောင်းခြင်း" ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ နေမင်းကြီးသည် မိဿရာသီသို့ ကူးပြောင်းဝင်ရောက်သည့် အချိန်ကို အစွဲပြု၍ ခေါ်ဆိုခြင်းဖြစ်သည်။ မြန်မာ့သင်္ကြန်သည် အိန္ဒိယမှ နက္ခတ်ဗေဒ နှင့် မြန်မာယဉ်ကျေးမှု ပေါင်းစပ်ကာ မြန်မာ့မြေပေါ်တွင် ဒေသန္တရဓလေ့များဖြင့် ဖွံ့ဖြိုးလာခြင်း ဖြစ်သည်။<ref name="origin">ဒေါက်တာသန်းထွန်း၊ "မြန်မာ့ယဉ်ကျေးမှုသမိုင်း"၊ ၂၀၀၂။</ref> ပုဂံခေတ်သည် သင်္ကြန်ပွဲတော်ကို စာဖြင့် ရေးထိုးသည့် ကျောက်စာမှတ်တမ်း၊ ရေပက်ကစားသည့် ရာဇဝင်မှတ်တမ်း နှင့် စနစ်တကျ တွက်ချက်သည့် နက္ခတ်ဗေဒမှတ်တမ်း ဟူသော ကဏ္ဍစုံမှ အစောဆုံး တည်ရှိခဲ့သဖြင့် မြန်မာ့သင်္ကြန် သည်အစောဆုံး ကျင်းပသည့် မူလရေသဘင် နှစ်သစ်ကူးပွဲတော်ဖြစ်ကြောင်း အခိုင်အမာဆိုနိုင်ပေမည်။ <ref name="culture">ဦးနု၊ "မြန်မာ့ယဉ်ကျေးမှုနှင့် ဓလေ့ထုံးစံများ"၊ ၁၉၆၅။</ref> ပုဂံခေတ် ကျောက်စာတချို့တွင် "သင်္ကြန်" ဟူသော စကားလုံးကို တိုက်ရိုက်ဖော်ပြ ထားပြီး နှစ်သစ်ကူးကာလ အလှူအတန်းများနှင့် ပတ်သက်သော အထောက်အထားများ ရှိသည်။<ref name="bagan">မှန်နန်းရာဇဝင်တော်ကြီး၊ ပုဂံခေတ်အပိုင်း။</ref>အင်းဝခေတ်တွင် သင်္ကြန်ပွဲတော်သည် ပိုမိုခိုင်မာသော စာပေအထောက်အထားများ ရှိလာခဲ့သည်ရှင်မဟာရဌသာရ၏ ပျို့ကဗျာများတွင် တန်ခူးလအမွှမ်းတင် ကဗျာများတွင် သင်္ကြန်အခါသမယ၏ သာယာပုံနှင့် ရေသဘင်ပွဲအကြောင်းများကို ထည့်သွင်းစပ်ဆိုခဲ့သည်။ရှင်မဟာသီလဝံသ၏ မှတ်တမ်းများတွင်လည်း သင်္ကြန်ရက်တွင် သက်ကြီးပူဇော်ပွဲနှင့် ဘုရားရေသပ္ပာယ်ပွဲများ ကျင်းပပုံကို တွေ့ရှိရသည်။<ref name="ava">ရှင်မဟာရဌသာရ၊ "တံတားဦးတည် မိန့်တော်ပြန်ပျို့"။</ref> ကုန်းဘောင်ခေတ်သည် သင်္ကြန်ပွဲတော် အစည်ကားဆုံးနှင့် အထောက်အထား အများဆုံးခေတ်ဖြစ်သည်။ မန္တလေး နန်းတွင်းနှင့် စေတီပုထိုးများတွင် သင်္ကြန်ရက်၌ ဘုရင်ကိုယ်တိုင် ရေသပ္ပာယ်ပုံနှင့် အကျဉ်းသားများကို လွှတ်ပေးပုံ (ဇီဝိတဒါနအလှူ) မှတ်တမ်းများ ရှိသည်။ သင်္ကြန်ကျရက် တွက်ချက်ပုံ၊ သင်္ကြန်စာ ထုတ်ပြန်ပုံနှင့် နန်းတွင်းရေသဘင်ပွဲ ကျင်းပပုံများကို အသေးစိတ် မှတ်တမ်းတင်ထားသည်။<ref name="konbaung">မောင်မောင်တင်၊ "ကုန်းဘောင်ဆက် ရာဇဝင်တော်ကြီး"။</ref> ယခုခေတ်တွင် မဏ္ဍပ်များ၊ တေးဂီတများနှင့်အတူ လူထုပျော်ပွဲရွှင်ပွဲအဖြစ် ကမ္ဘာအနှံ့ သိရှိလာကြသည်။ သင်္ကြန်ကာလတွင် ဗမာလူမျိုးတို့သည် စုပေါင်း၍ မုန့်လုံးရေပေါ် ပြုလုပ်ကာ ကျွေးမွေးကြသည်။ အချို့မုန့်လုံးများထဲတွင် ငရုတ်သီးထည့်၍ နောက်ပြောင်တတ်သော ချစ်စရာ ဓလေ့လည်း ရှိသည်။သင်္ကြန်သီချင်းများနှင့်အတူ ညီညာစွာ ကပြသော သင်္ကြန်ယိမ်းအကသည် ဗမာ့သင်္ကြန်၏ မရှိမဖြစ် အလှတရား ဖြစ်ပြီး ခေတ်ကာလ အခြေအနေများကို ဟာသနှော၍ တိုင်ပင်ညီညာစွာ အော်ဟစ်ကြွေးကြော်သော သံချပ်ထိုးခြင်းသည် ဗမာ့ယဉ်ကျေးမှု၏ လွတ်လပ်သော အနုပညာပြကွက် ဖြစ်သည်။<ref name="art">မောင်ကြည်သန့်၊ "မြန်မာ့ရိုးရာ ဆယ့်နှစ်လရာသီပွဲတော်များ"၊ ၂၀၀၇။</ref> သင်္ကြန်ကာလတွင် ပိတောက်ပန်းမှာ ဗမာတို့၏ သင်္ကြန်သင်္ကေတများ ဖြစ်သည်။ ထို့အပြင် သင်္ကြန်အိုးထဲတွင် အတာပန်း (၇) မျိုး ထည့်၍ သိကြားမင်း လူ့ပြည်သို့ ဆင်းသက်သည်ကို ကြိုဆိုကြသည့် ဓလေ့လည်းရှိသည်။ === ဝတ်စားဆင်ယင်မှု === ဗမာအမျိုးသမီး များသည် ရင်စေ့ ရှပ်အင်္ကျီကို ဝတ်ဆင်ပြီး ပိုးချည်ဖောက်ထားသော ကွင်းလုံချည်ကို ဝတ်ဆင်၍ပခုံးတွင်ပဝါလွှား ရင်တစ်ဖက်တစ်ချက်တွင်ချထားသည်။ ဗမာအမျိုးသမီးများသည်ဆံ ပင်ကိုအထူးဆင်ယင်ထုံးဖွဲ့လေ့ရှိသည်။ အမျိုးသားများမှာ ဦးခေါင်းတွင် ခေါင်းပေါင်းပေါင်း၍ တိုက်ပုံ ရင်စေ့နှင့် ပုဆိုးကို ဝတ်ဆင်ကြသည်။ == ဘာသာစကားနှင့်စာပေ == {{main|မြန်မာဘာသာစကား}} ဗမာဘာသာစကား (သို့မဟုတ်) မြန်မာစကား ({{lang-en|Burmese language}}) သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]]၏ ရုံးသုံးဘာသာစကားနှင့် နိုင်ငံတော်ဘာသာစကား ဖြစ်သည်။ တိုင်းရင်းသားလူမျိုးစုအသီးသီးရှိသည့်အနက် လူဦးရေအများဆုံးဖြစ်သော [[ဗမာလူမျိုး]]တို့၏ မိခင်ဘာသာစကားဖြစ်ပြီး၊ နိုင်ငံတစ်ဝန်းရှိ အခြားသော တိုင်းရင်းသားလူမျိုးစုများအကြားတွင်လည်း အပြန်အလှန် ဆက်သွယ်ပြောဆိုရန် ပေါင်းကူးဘာသာစကား အဖြစ် ကျယ်ပြန့်စွာ အသုံးပြုကြသည်။ ဗမာစကားသည် [[တရုတ်-တိဗက်နွယ် ဘာသာစကားများ|တရုတ်-တိဗက် ဘာသာစကားမိသားစု]] ကြီး၏ အောက်ရှိ [[တိဗက်-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများ|တိဗက်-ဗမာ ဘာသာစကား]]ခွဲတွင် ပါဝင်ပြီး၊ ထိုအထဲမှ [[လိုလို-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများ|လိုလို-ဗမာ အုပ်စု]]ဝင် ဘာသာစကားတစ်ခု ဖြစ်သည်။<ref name="Bradley">Bradley, David. (1997). "Tibeto-Burman languages and classification". ''Papers in Southeast Asian Linguistics''. No. 14. pp. 1–72.</ref> ဗမာစကားသည် စကားလုံးတစ်လုံးချင်းစီ၏ အဓိပ္ပာယ်ကို အသံနိမ့်အမြင့် ဖြင့် ခွဲခြားသည့် နိမ့်မြင့်သံသုံးဘာသာစကား အမျိုးအစား ဖြစ်သည်။ မြန်မာနိုင်ငံအလယ်ပိုင်း (မန္တလေး၊ စစ်ကိုင်း၊ မကွေး) နှင့် အောက်ပိုင်း (ရန်ကုန်၊ ပဲခူး၊ ဧရာဝတီ) တို့တွင် ပြောဆိုကြသော ဗမာစကားသည် စံပြဗမာစကား ဖြစ်ပြီး၊ အပြန်အလှန် နားလည်နိုင်စွမ်း အပြည့်အဝ ရှိသည်။ သို့သော် ပထဝီဝင်အနေအထားအရ ကွဲပြားနေသော ဒေသများဖြစ်သည့် [[ရခိုင်ပြည်နယ်]]ရှိ ရခိုင်စကား၊ [[တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး]]ရှိ ထားဝယ်စကားနှင့် မြိတ်စကားတို့သည် ဗမာစကား၏ ဒေသန္တရစကားခွဲများ ဖြစ်ကြပြီး၊ ရှေးဟောင်းဗမာစကား၏ လေယူလေသိမ်းနှင့် အသံထွက်ဝိသေသလက္ခဏာများကို ပိုမိုထိန်းသိမ်းထားကြသည်။<ref name="Bradley" /> === သမိုင်းကြောင်းနှင့် စာပေပေါ်ပေါက်လာပုံ === {{main|မြန်မာစာပေ}} ဗမာစကားသည် သမိုင်းဦးကာလ မြောက်ဘက်အရပ်မှ တိဗက်-ဗမာနွယ်ဖွားများ ဧရာဝတီမြစ်ဝှမ်းတစ်လျှောက် ရွှေ့ပြောင်းအခြေချလာမှုနှင့်အတူ ပါဝင်လာခဲ့သည်။ စာရေးသားမှုစနစ်အနေဖြင့် မူလက မိမိကိုယ်ပိုင်အက္ခရာ မရှိသေးသော်လည်း၊ ပုဂံခေတ်သို့ ရောက်ရှိလာသောအခါ ဒေသခံ [[မွန်လူမျိုး|မွန်]]နှင့် [[ပျူလူမျိုး|ပျူ]]တို့ထံမှတစ်ဆင့် အိန္ဒိယတောင်ပိုင်းသုံး [[ဗြဟ္မီအက္ခရာ|ဗြဟ္မီအက္ခရာ]]နွယ်ဝင် ပလ္လဝ (Pallava) အက္ခရာကို အခြေခံကာ ကိုယ်ပိုင် [[မြန်မာအက္ခရာ|မြန်မာစာပေ]]ကို တီထွင်ဖန်တီးခဲ့ကြသည်။<ref name="Luce">Luce, G.H. (1969). ''Old Burma, Early Pagan''. J.J. Augustin. pp. 98–105.</ref> သမိုင်းအရ အစောဆုံးတွေ့ရှိရသည့် ဗမာစာအရေးအသား အထောက်အထားမှာ ခရစ်နှစ် ၁၁၁၃ ခုနှစ်တွင် ရေးထိုးခဲ့သော [[မြစေတီကျောက်စာ]] (ရာဇကုမာရ်ကျောက်စာ) ဖြစ်သည်။<ref name="ThanTun">ဒေါက်တာသန်းထွန်း။ (၁၉၆၄)။ ''ခေတ်ဟောင်းမြန်မာရာဇဝင်''။ မဟာဒဂုန်စာပေ။ စာ-၄၅–၅၀။</ref> == ဗမာလူမျိုးတို့၏ အမျိုးသားရေး အမှတ်အသား == [[ဗမာလူမျိုး]]တို့၏ သမိုင်းစဉ်တစ်လျှောက်တွင် လူမျိုးစုတစ်ခုလုံးနှင့် ပြည်သူလူထုတစ်ရပ်လုံးကို ကိုယ်စားပြုသည့် အမျိုးသားရေး လက္ခဏာများနှင့် ပြယုဂ်များအနက် "ဒေါင်းရုပ်" (ဥဒေါင်းငှက်) နှင့် "ခြင်္သေ့ရုပ်" တို့သည် အထင်ရှားဆုံးသော ဂုဏ်ဆောင်သင်္ကေတများ ဖြစ်ကြသည်။ မြန်မာ့ပဒေသရာဇ်ခေတ် ရာဇပလ္လင်များ ([[သီဟာသနပလ္လင်|သီဟာသနပလ္လင် (ခြင်္သေ့ပလ္လင်)]]) မှသည် ခေတ်သစ်နိုင်ငံတော်အမှတ်တံဆိပ်နှင့် ငွေစက္ကူများအထိ အသုံးပြုခဲ့သော "ခြင်္သေ့ရုပ်" သည် နိုင်ငံတော်၏ အုပ်ချုပ်ရေးယန္တရား၊ ဥပဒေစိုးမိုးရေးနှင့် အာဏာစက် တည်တံ့ခိုင်မြဲခြင်းကို ကိုယ်စားပြုသည့် ရုံးသုံးသင်္ကေတအဖြစ် တည်ရှိသည်။<ref name="ThanTun">ဒေါက်တာသန်းထွန်း။ (၂၀၀၄)။ ''မြန်မာ့ယဉ်ကျေးမှုသမိုင်း''။ ရန်ကုန်: ဓမ္မစာပေ။</ref> သို့သော်လည်း အုပ်ချုပ်သူအစိုးရနှင့် အာဏာပိုင်အဖွဲ့အစည်းထက် "ဗမာလူမျိုးစုတစ်ခုလုံး၏ အသည်းနှလုံး၊ ရိုးရာဇာစ်မြစ်နှင့် ပြည်သူ့စိတ်ဓာတ်" ကို ပိုမိုနက်ရှိုင်းစွာ အသားပေးဖော်ညွှန်းရာတွင်မူ "ဒေါင်းရုပ်" သည်သာလျှင် အဓိကအကျဆုံးသော ကမ္ပည်းအမှတ်အသား ဖြစ်သည်။ ဗမာလူမျိုးတို့၏ လူမှုယဉ်ကျေးမှုနှင့် သမိုင်းစဉ်တစ်လျှောက်တွင် ဥဒေါင်းငှက်သည် တင့်တယ်ခြင်း၊ မင်္ဂလာရှိခြင်းနှင့် အမြင့်မြတ်ဆုံးသော ပြယုဂ်အဖြစ် တည်ရှိခဲ့သည်။ ဗုဒ္ဓဘာသာစာပေလာ ငါးရာ့ငါးဆယ်နိပါတ်တော်များအနက် "မောရဇာတ်တော်" တွင် ဘုရားအလောင်းတော်သည် ရွှေဥဒေါင်းမင်းဖြစ်၍ နေမင်းကို ပူဇော်ရှိခိုးသည့် သမိုင်းကြောင်းအရ ဗမာတို့သည် ဒေါင်းကို ဗုဒ္ဓဘာသာနှင့် သက်ဆိုင်သော မွန်မြတ်သည့် သတ္တဝါအဖြစ် အစဉ်အဆက် တန်ဖိုးထားခဲ့ကြသည်။<ref name="ThanTun"/> ထို့ပြင် မြန်မာမင်းဆက်များကို "သူရိယဝံသ" (နေမင်း၏အနွယ်စု) ဟု အလေးအမြတ်ပြု ခေါ်ဆိုကြရာတွင် နေမင်း၏ ကိုယ်စားပြုအမှတ်အသားအဖြစ် ဒေါင်းရုပ်ကို ထီးသုံးနန်းသုံးအဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့ကြသည်။<ref name="Kala">ဦးကုလား။ ''မဟာရာဇဝင်ကြီး''။</ref> === ပုဂံခေတ် (၁၁–၁၃ ရာစု) === ပုဂံခေတ်သည် ဗမာတို့၏ အနုပညာနှင့် ထေရဝါဒဗုဒ္ဓဘာသာ သမိုင်းဦးအစဖြစ်ပြီး၊ ဒေါင်းရုပ်ကို ဘာသာရေးနှင့် ဗိသုကာလက်ရာများတွင် ထည့်သွင်းအသုံးပြုခဲ့ကြသည်။ [[ကျန်စစ်သား|ကျန်စစ်သားမင်း]]၏ မြေကန်ကျောက်စာ (သို့မဟုတ်) နန်းတည်ကျောက်စာများတွင် ၎င်း၏ဘုန်းလက်ရုံးကို ကျူးရင့်ရာ၌ "နေမင်းနှင့် ဥဒေါင်းမင်းကဲ့သို့ တောက်ပသူ" ဟု တင်စားသုံးနှုန်းခဲ့သဖြင့်၊ ပုဂံခေတ်ကတည်းက ဒေါင်းသည် မြန်မာ့တော်ဝင်မင်းစိုးရာဇာတို့၏ မြင့်မြတ်သော ပြယုဂ်ဖြစ်ခဲ့ကြောင်း ထင်ရှားသည်။<ref name="Luce">Luce, G.H. (1969). ''Old Burma: Early Pagán''. Locust Valley, N.Y.: Artibus Asiae.</ref> [[File:Peacock Throne of Myanmar.jpg|thumb|၃၀၀px|ဥဒေါင်းပလ္လင်တော် (သို့မဟုတ်) မယုရာသနပလ္လင်သည် ရှေးမြန်မာဘုရင်များ အစဉ်အဆက် အသုံးပြုခဲ့သည့် သမိုင်းဝင် ရာဇပလ္လင် (၈) မျိုးအနက် တစ်ခုဖြစ်သည်။]] === အင်းဝခေတ် (၁၄–၁၆ ရာစု) === အင်းဝခေတ် (ပထမအင်းဝခေတ်) တွင် ဗမာစာပေနှင့် ယဉ်ကျေးမှု သိသိသာသာ ထွန်းကားလာခဲ့ပြီး၊ ဒေါင်းရုပ်သည် စာပေအလင်္ကာများနှင့် နန်းတွင်းအဆောင်အယောင်များတွင် ပိုမိုနေရာရလာခဲ့သည်။ အင်းဝဘုရင်များ၏ ရာဇပလ္လင်များနောက်ခံတွင် နေမင်းနှင့် လမင်း၏ ပြယုဂ်အဖြစ် ဒေါင်းရုပ်နှင့် ယုန်ရုပ်ကို လက်ဝဲလက်ယာ ထည့်သွင်းထုလုပ်သည့် "ဥဒေါင်းတံဆိပ်၊ ယုန်တံဆိပ်" စနစ်သည် အင်းဝခေတ်တွင် အခြေခိုင်ခဲ့သည်။<ref name="Kala2">ဦးကုလား။ ''မဟာရာဇဝင်ကြီး'' (ဒုတိယတွဲ)။</ref> အင်းဝခေတ် စာဆိုအကျော်အမော် [[ရှင်မဟာရဋ္ဌသာရ]]နှင့် [[ရှင်မဟာသီလဝံသ]] တို့၏ ပျို့ကဗျာများတွင် ဗမာမင်းတို့၏ ဘုန်းတံခိုးကို "သူရိယဝံသ ဒေါင်းမင်းအနွယ်" ဟု ဖွဲ့ဆိုလေ့ရှိကြသဖြင့် ဒေါင်းသည် လူမျိုး၏ အထက်တန်းကျသော ပြယုဂ်အဖြစ် စာပေ၌ ကမ္ပည်းတင်ခဲ့သည်။ === တောင်ငူခေတ် (၁၆–၁၇ ရာစု) === တောင်ငူအင်ပါယာ (ဒုတိယမြန်မာနိုင်ငံတော်) ခေတ် [[တပင်ရွှေထီး]]နှင့် [[ဘုရင့်နောင်]]မင်းတရားကြီးတို့ လက်ထက်တွင် စစ်ရေးအင်အား ကြီးမားလာမှုနှင့်အတူ ဒေါင်းရုပ်ကို ထီးသုံးနန်းသုံး အဆောင်အယောင်အဖြစ် ပိုမိုတွင်ကျယ်စွာ သုံးစွဲလာခဲ့သည်။ ဘုရင့်နောင်မင်းတရားကြီး တည်ဆောက်ခဲ့သော ပဲခူးကမ္ဘောဇသာဒီ နန်းတော်ကြီး၏ ရာဇပလ္လင်တော်များနှင့် တံခါးမကြီးများတွင် နေမင်းအနွယ်စုဖြစ်ကြောင်း ပြသရန် ဒေါင်းရုပ်များကို ရွှေချထုလုပ်ကြကြောင်း ခေတ်ပြိုင်ပေါ်တူဂီနှင့် ဥရောပခရီးသွားမှတ်တမ်းများတွင် ဖော်ပြထားသည်။<ref name="Harvey">Harvey, G.E. (1925). ''History of Burma''. London: Longmans, Green and Co.</ref> တောင်ငူခေတ် တပ်မတော်စစ်ချီရာတွင် ရှေ့တန်းမှ စစ်သူကြီးအချို့၏ မြင်းကန္နားများနှင့် ကတ္တီပါရွှေချလံများတွင် ဒေါင်းမြီး (ဥဒေါင်းဖီး) များကို အမြတ်တနိုး ထိုးစိုက်ဆင်ယင်သည့် ဓလေ့ ရှိခဲ့သည်။ [[File:State Seal of Mranma (Burma) of late Konbaung.jpg|thumb|၂၈၀px|ကုန်းဘောင်ခေတ်နှောင်းပိုင်း (မင်းတုန်းမင်းနှင့် သီပေါမင်းလက်ထက်) တွင် သုံးစွဲခဲ့သော မြန်မာနိုင်ငံတော်၏ ဒေါင်းရုပ်ပါ တရားဝင် နိုင်ငံတော်တံဆိပ်တုံးတော် (State Seal)]] === ကုန်းဘောင်ခေတ် (၁၈–၁၉ ရာစု) === ဒေါင်းရုပ်ကို ဗမာလူမျိုးနှင့် မြန်မာနိုင်ငံ၏ တရားဝင် အချုပ်အခြာအာဏာ လက္ခဏာအဖြစ် ကမ္ဘာ့အလယ်တွင် စတင်သတ်မှတ်ခဲ့သည်မှာ ကုန်းဘောင်ခေတ်ဖြစ်၏။ [[အလောင်းမင်းတရား]] လက်ထက်မှစ၍ တော်ဝင်တံဆိပ်တုံးများနှင့် အမိန့်ပြန်တမ်းများတွင် "ကန္နားစွင့် ကူးဒေါင်းပုံ" ကို စတင်ခတ်နှိပ်ခဲ့သည်။<ref name="Symes">Symes, Michael. (1800). ''An Account of an Embassy to the Kingdom of Ava''. London.</ref> [[မင်းတုန်းမင်း]] လက်ထက်တွင် နိုင်ငံတော်အလံအဖြစ် "အဖြူရောင်နောက်ခံပေါ်တွင် အမွေးအတောင် ဖြန့်ရစ်နေသည့် ကူးဒေါင်းရုပ်ပါသော အလံ" ကို တရားဝင် ပြဋ္ဌာန်းလွှင့်ထူခဲ့သလို၊ ရတနာပုံခေတ် သွန်းလုပ်ခဲ့သည့် ငွေဒင်္ဂါးများကိုလည်း "ဒေါင်းဒင်္ဂါး" ဟု တရားဝင် ခတ်နှိပ်ထုတ်ဝေခဲ့သဖြင့် ဒေါင်းသည် ဗမာတို့၏ အမျိုးသားရေး လက္ခဏာအဖြစ် သမိုင်းတွင် တရားဝင်အဆင့်အတန်းဖြင့် ကမ္ပည်းတင်နိုင်ခဲ့သည်။<ref name="Robinson">Robinson, M. and Shaw, L.A. (1980). ''The Coins and Banknotes of Burma''. Manchester.</ref> [[File:1 Pe - Myanmar ND (1853) Mindon Min. Peacock. vz.jpg|thumb|၃၀၀px|၁၈၅၃ ခုနှစ် မင်းတုန်းမင်းတရားကြီး လက်ထက်တွင် ရတနာပုံနေပြည်တော်၌ စတင်သွန်းလုပ်ခဲ့သည့် သမိုင်းဝင် တစ်ပဲတန် "ဒေါင်းဒင်္ဂါး" ၏ ရှေ့မျက်နှာစာ မြင်ကွင်း။]] === မင်းသုဝဏ်၏ "ရွှေဥဒေါင်း" ကဗျာ === ခေတ်သစ်မြန်မာစာပေတွင် ထင်ရှားသည့် အမျိုးသားစာဆိုကြီး [[မင်းသုဝဏ်]]၏ "ရွှေဥဒေါင်း" ကဗျာတွင် ဗမာလူမျိုးစု၏ ရိုးရာယုံကြည်မှုနှင့် ကုန်းဘောင်ခေတ် သမိုင်းဝင် အမှတ်အသားများကို အောက်ပါအတိုင်း လှပကျစ်လျစ်စွာ ကောက်နုတ်ဖွဲ့ဆိုထားသည်။ <blockquote> "နေမင်းနွယ် ဆွေဘုရားရယ်တို့ စေတင့်တယ် အသရေခြောက်သည်ဟု ငွေများမှာတဲ့ တံဆိပ်တင် နိမိတ်မြင်က မင်္ဂလာရှိ။" </blockquote> <blockquote> "မြန်မာ့နွယ် ကမ္ဘာวယ် ထင်အလင်းသာပ ဆင်မြင်းဗိုလ်ပါရံလို့ မြတ်ဒေါင်း သီဟာစိုးစဉ်က ဒေါင်းအလံ စိုက်ကာထိုးကြတယ် မိုးထိုက်ပါဘိ။" </blockquote> ဤကဗျာအရ ဗမာမင်းများသည် မိမိတို့ကိုယ်ကို နေမင်းအနွယ်စု (သူရိယဝံသ) ဟု ခံယူကာ ဒေါင်းရုပ်ကို မင်္ဂလာနိမိတ်အဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့ကြကြောင်း၊ ထို့ပြင် ကုန်းဘောင်ခေတ်တွင် တရားဝင်အသုံးပြုခဲ့သည့် "ဒေါင်းဒင်္ဂါး" (ငွေများမှာတဲ့ တံဆိပ်တင်) နှင့် ကမ္ဘာ့အလယ်တွင် စစ်အင်အားတောင့်တင်းခဲ့စဉ်က လွှင့်ထူခဲ့သည့် "ဒေါင်းအလံ" အကြောင်းတို့ကို ဖော်ပြလျက် ဒေါင်းသည် ဗမာနွယ်တို့၏ အမျိုးသားရေးမာန် ဖြစ်ကြောင်း သရုပ်ဖော်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ [[File:Flag of Burma 1943.svg|thumb|၂၅၀px|ဒုတိယကမ္ဘာစစ်အတွင်း (၁၉၄၃–၁機種၅) ကုန်းဘောင်ခေတ်အလံလာ ကူးဒေါင်းရုပ်ကို အလယ်ဗဟို၌ ထည့်သွင်းအသုံးပြုခဲ့သည့် ဗမာနိုင်ငံတော်အစိုးရ၏ သုံးရောင်ခြယ်အလံတော်]] === ကိုလိုနီခေတ်မှ ယနေ့ခေတ်အထိ တော်လှန်ရေးပြယုဂ် === ၁၈၈၅ ခုနှစ်တွင် ကုန်းဘောင်မင်းဆက် ပျက်သုဉ်း၍ ဗြိတိသျှကိုလိုနီအောက် ကျရောက်ခဲ့ရသော်လည်း ဒေါင်းရုပ်သည် ဗမာလူမျိုးတို့၏ နှလုံးသားထဲမှ ပျောက်ပျက်မသွားခဲ့ပေ။ အမျိုးသားရေးနှင့် လွတ်လပ်ရေးလှုပ်ရှားမှုများ ပေါ်ပေါက်လာသောအခါ ကျောင်းသားခေါင်းဆောင်များနှင့် မျိုးချစ်တော်လှန်ရေးသမားများသည် မိမိတို့၏ အမျိုးသားရေးစိတ်ဓာတ်ကို ပြသရန် ဒေါင်းရုပ်ကို ပြန်လည်အသုံးပြုခဲ့ကြသည်။ နန်းတွင်းသုံး အမြီးဖြန့်နေသည့် ငြိမ်းချမ်းသော "ကူးဒေါင်း" အစား၊ ဗြိတိသျှအစိုးရကို အရှုံးမပေးဘဲ ရင်ဆိုင်တိုက်ခိုက်မည်ဟူသော အဓိပ္ပာယ်ဖြင့် အတောင်ပံဖြန့်ကာ စစ်ဆိုင်နေသည့် "ခွပ်ဒေါင်း" (ကျောင်းသားသမဂ္ဂအလံ) အဖြစ် သမိုင်းဝင် ပြောင်းလဲ တီထွင်အသုံးပြုခဲ့ကြသည်။<ref name="Nu">ဦးနု။ (၁၉၆၇)။ ''ငါးနှစ်ရာသီ ဗမာပြည်''။ ရန်ကုန်။</ref> ဒုတိယကမ္ဘာစစ်အတွင်း [[ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်း]] ဦးဆောင်သော ဗမာ့ကာကွယ်ရေးတပ်မတော် (BDA) ၏ သွေးရောင်နောက်ခံ အလံတော်အလယ်တွင်လည်း ဒေါင်းရုပ်ကိုပင် ဗမာ့တော်လှန်ရေးတပ်မတော်၏ ပြယုဂ်အဖြစ် ဆက်လက်သတ်မှတ်ခဲ့သည်။<ref name="BaMaw">Ba Maw, Dr. (1968). ''Breakout in Burma: Memoirs of a Revolution, 1939–1946''. Yale University Press.</ref> ယနေ့ထက်တိုင်အောင် "ဒေါင်း" (အထူးသဖြင့် ခွပ်ဒေါင်းနှင့် ကူးဒေါင်း) သည် မြန်မာနိုင်ငံနှင့် ဗမာလူမျိုးတို့၏ မာန်မာန၊ စည်းလုံးမှု၊ ဒီမိုကရေစီလှုပ်ရှားမှုများနှင့် တော်လှန်ရေးစိတ်ဓာတ်တို့ကို ထင်ဟပ်စေသည့် အရေးအကြီးဆုံးသော ပြည်သူ့အမှတ်အသားအဖြစ် သမိုင်းအဆက်ဆက် ခိုင်မာစွာ ရပ်တည်လျက်ရှိသည်။ ==ထင်ရှားသောဗမာလူမျိုးများ== * [[အောင်ဆန်း|အမျိုးသားခေါင်းဆောင်ကြီး ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်း]] *[[အောင်ဆန်းစုကြည်၊ ဒေါ်|အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ်ဥက္ကဋ္ဌ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်]] *[[သန့်၊ ဦး|ဦးသန့်(ကုလသမဂ္ဂအထွေထွေအတွင်းရေးမှူးချုပ်)]] * [[မှိုင်း၊ ကိုယ်တော်၊ သခင်|မြန်မာစာပေပညာရှင် ဆရာကြီး သခင်ကိုယ်တော်မှိုင်း]] * [[နု၊ ဦး|မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပထမဆုံး ဝန်ကြီးချုပ် ဦးနု]] * [[မြ၊ သခင်|အာဇာနည်ခေါင်းဆောင်ကြီးသခင်မြ]] * [[ဘချို၊ ဦး (ဒီးဒုတ်)|အာဇာနည်ခေါင်းဆောင်ကြီး ဒီးဒုတ်ဦးဘချို]] *[[သခင်စိုး]] *[[သခင်သန်းထွန်း]] *[[ဦးကျော်ငြိမ်း]] *[[ဒေါက်တာဘမော်]] *[[ကိုဗဟိန်း]] *[[ဦးဗဆွေ]] *[[ဦးမြင့်သိန်း]] *[[ကျော်ဇော၊ ဗိုလ်ချုပ်|ဗိုလ်မှူးချုပ် ကျော်ဇော]] *[[စိန်မှန်၊ ဗိုလ်မှူး|ဗိုလ်မှူး စိန်မှန်]] *[[မြို့မ-ဦးသန်းကြွယ်]] *[[သန်းထွန်း၊ ဒေါက်တာ|ဒေါက်တာသန်းထွန်း]] * [[အောင်ကြီး၊ ဦး|ဗိုလ်မှူးချုပ်အောင်ကြီး]] * [[တင်ဦး၊ သူရ ဗိုလ်ချုပ်ကြီး|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး(ငြိမ်း) သူရ ဦးတင်ဦး]] * [[မောင်မောင်၊ ဒေါက်တာ (နိုင်ငံတော်သမ္မတ)|နိုင်ငံတော်သမ္မတ ဒေါက်တာ မောင်မောင်]] *[[နေဝင်း|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးနေဝင်း]] *[[စောမောင်|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] * [[သန်းရွှေ|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး သန်းရွှေ]] * [[သိန်းစိန်၊ ဦး|နိုင်ငံတော် သမ္မတ ဦးသိန်းစိန်၊ ဗိုလ်ချုပ်ကြီး(ငြိမ်း)]] * [[ဝီရသူ (မစိုးရိမ်)|မစိုးရိမ်တိုက်သစ် နာယက ဆရာတော် ဦးဝီရသူ]] *[[လင်းယုန်နီ]] *[[ချစ်ဦးညို]] *[[စွမ်းရည်၊ မောင်၊ စာရေးဆရာ|မောင်စွမ်းရည်]] *[[အောင်သင်း]] *[[ဆရာစံ]] *[[သခင်ဖိုးလှကြီး]] *[[မင်းအောင်လှိုင်|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးမင်းအောင်လှိုင်]] *[[ဗိုလ်စံဖဲ]] ==ဗမာလူမျိုးစု== မြန်မာနိုင်ငံရှိ တိုင်းရင်းသား ဗမာလူမျိုးစု (၉)စု ရှိသည်။ အက္ခရာစဉ်အတိုင်း စဉ်ထားသည်။ # [[ကတူးလူမျိုး]] # [[ကနန်းလူမျိုး]] # [[ဆလုံလူမျိုး]] # [[ထားဝယ်လူမျိုး]] # [[ဖွန်းလူမျိုး]] # ဗမာလူမျိုး # [[မြိတ်လူမျိုး]] # [[ယဘိန်းလူမျိုး]] # [[ယောလူမျိုး]] ဘာသာဗေဒအရ ဗမာနွယ်အုပ်စုသည် တိဗက်-ဗမာ ဘာသာစကားမိသားစုအောက်ရှိ အုပ်စုတစ်ခုဖြစ်ပြီး အဓိကအားဖြင့် မြန်မာနိုင်ငံနှင့် တရုတ်နိုင်ငံ ယူနန်ပြည်နယ်တို့တွင် နေထိုင်ကြသည်။<ref>Bradley, David (1997). "Tibeto-Burman languages and classification". In: Bradley, D. (ed.), Papers in Southeast Asian Linguistics No.14.</ref> ပါဝင်သော လူမျိုးများမှာ အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်သည် — #[[ဗမာလူမျိုး]] #[[အင်းသားလူမျိုး]] #[[ဖွန်းလူမျိုး]] #[[တောင်ရိုး]] #[[ရခိုင်]] #[[ဓနု]] #[[မရမာ လူမျိုး|မရမာလူမျိုး]] #[[ယော]]၊[[ထားဝယ်]]၊[[မြိတ်လူမျိုး|မြိတ်]] <ref>Okell, John (1969). ''A Reference Grammar of Colloquial Burmese''. Oxford University Press.</ref> == ကျမ်းကိုး == <references/> * မြန်မာသမိုင်းပုံ- [[ဒေါက်တာသန်းထွန်း]] {{ မြန်မာပြည် လူမျိုးများ}} [[Category:ဗမာလူမျိုးစု]] al3yfwtyn6mzu71hznrhz2wtjba9irt 1036377 1036375 2026-06-06T13:00:25Z Chenzeyan29 141880 /* မင်းသုဝဏ်၏ "ရွှေဥဒေါင်း" ကဗျာ */ 1036377 wikitext text/x-wiki '''ဗမာလူမျိုး''' ({{lang-en|Bamar people}} သို့မဟုတ် ''Burmans''၊ {{IPAc-en|b|ə|ˈ|m|ɑː|r}}) သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]]၏ တိုင်းရင်းသားလူမျိုးများအနက် လူဦးရေအများဆုံးသော လူမျိုးစုဖြစ်သည်။[[တရုတ်-တိဗက်နွယ် ဘာသာစကားများ|တရုတ်-တိဗက်]]မိသားစုကြီး၏ [[တိဗက်-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများ|တိဗက်-ဗမာ]]အုပ်စုတွင် ပါဝင်သောလူမျိုးစုကြီးဖြစ်သည်။ မြန်မာနိုင်ငံ စုစုပေါင်းလူဦးရေ၏ ၆၈.၇၈% (အကြမ်းဖျင်း ၃၆ သန်းခန့်မျှ) ရှိပြီး ဗမာလူမျိုးတို့၏ မိခင်ဘာသာစကားဖြစ်သော [[မြန်မာဘာသာစကား]]ကို မြန်မာနိုင်ငံ၏ တရားဝင် ရုံးသုံးဘာသာစကားအဖြစ် သတ်မှတ်ပြဋ္ဌာန်းထားသည်။<ref>{{cite web|title=မြန်မာ (ဗမာ)လူမျိုးအကြောင်း|url=https://www.mdn.gov.mm/my/mnmaa-bmaa-luumiuakeaang-sikeaangcraa|access-date=27 August 2023|archive-date=27 August 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230827230329/https://www.mdn.gov.mm/my/mnmaa-bmaa-luumiuakeaang-sikeaangcraa}}</ref> {{pp-semi-indef}}{{pp-move-indef}} {{Infobox ethnic group | group = ဗမာလူမျိုး | name = | flag = | flag_caption = | image = Burmese family portrait.JPG | image_caption = အင်္ဂလိပ်အုပ်ချုပ်မှုအတွင်း ၂၀ ရာစုအလှည့်တွင် ဗမာမိသားစုပုံ | image_alt = | image_upright = | total = <!-- total population worldwide --> | total_year = <!-- year of total population --> | total_source = | total_ref = <!-- references supporting total population --> | genealogy = | regions = {{flag|Myanmar}} ၃၅ သန်းခန့်<hr> {{flatlist| *{{flag|Thailand}} *{{flag|Malaysia}} *{{flag|Singapore}} *{{flag|United States}} *{{flag|China}} *{{flag|Australia}} *{{flag|Japan}} }} | region1 = {{flagcountry|Thailand}} | pop1 = ၂,၃၀၀,၀၀၀<ref>{{cite news | url=https://www.lemonde.fr/en/international/article/2022/03/30/in-thailand-exiled-burmese-communities-work-to-support-the-revolution-at-home_5979344_4.html | title=In Thailand, exiled Burmese communities work to support the revolution at home | newspaper=Le Monde.fr | date=30 March 2022 }}</ref> | region4 = {{flagcountry|Japan}} | pop4 = ၂၈,၈၆၀<ref>{{cite book |chapter=15 Burmese: Refugees and Little Yangon |first=Kosei |last=Otsuka |title=Language Communities in Japan |doi=10.1093/oso/9780198856610.003.0016 |date=January 2022 |url=https://academic.oup.com/book/38834/chapter/337727805 }}</ref> | region3 = {{flagcountry|Australia}} | pop3 = ၃၂,၆၆၅<ref>[[Census in Australia#2016|2016 Census of Australia]] [https://web.archive.org/web/20140116132606/http://www.immi.gov.au/media/publications/statistics/comm-summ/textversion/myanmar.htm "Burmese Australians"]</ref> | region2 = {{flagcountry|Singapore}} | pop2 = ၅၀,၀၀၀<ref>{{cite web | url=https://asia.nikkei.com/Politics/Emigrants-in-Singapore-s-little-Myanmar-eye-their-homeland | title=Emigrants in Singapore's 'little Myanmar' eye their homeland }}</ref> | languages = [[ဗမာဘာသာစကား]] | religions = အဓိကအားဖြင့် [[ထေရဝါဒ ဗုဒ္ဓဘာသာ]] နှင့် [[မြန်မာ့မိရိုးဖလာ နတ်ကိုးကွယ်မှု]]<br/> ခရစ်ယာန်နှင့် အစ္စလာမ် အနည်းငယ် | related_groups = {{flatlist| *[[ဓနုလူမျိုး|ဓနု]] *[[အင်းသားလူမျိုး|အင်းသား]] *[[ရခိုင်လူမျိုး|ရခိုင်]] * [[လော်ဝေါ်လူမျိုး|လော်ဝေါ်]] * [[အာချန်လူမျိုး|မိုင်းသာ]] *[[မြိတ်လူမျိုး|တနင်္သာရီ(မြိတ်)]] * အခြား [[တရုတ်-တိဗက်နွယ် ဘာသာစကားများ|တရုတ်-တိဗက်နွယ်လူမျိုးများ]]}} | footnotes = }} ဗမာလူမျိုးများသည် မြန်မာနိုင်ငံအလယ်ပိုင်း [[ဧရာဝတီမြစ်]]ဝှမ်းနှင့် [[ချင်းတွင်းမြစ်]]ဝှမ်းတစ်လျှောက် မြေပြန့်ဒေသများတွင် အခြေချနေထိုင်ခဲ့ကြသူများ ဖြစ်သည်။<ref name="Luce1969">Luce, G.H. (1969). ''Old Burma-Early Pagán''. Artibus Asiae and New York University.</ref> သမိုင်းဦးကာလ တရုတ်ပြည် အနောက်မြောက်ဘက် ကုန်းမြင့်ဒေသများမှတစ်ဆင့် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းသို့ အဆင့်ဆင့် ရွှေ့ပြောင်းဝင်ရောက်လာခဲ့ကြပြီး အေဒီ ၉ ရာစုခန့်တွင် [[ပုဂံ]]မင်းဆက်ကို စတင်တည်ထောင်ခဲ့ပြီးနောက် သမိုင်းတစ်လျှောက်တွင် [[ပုဂံခေတ်|ပုဂံအင်ပါယာ]]၊ [[တောင်ငူခေတ်|တောင်ငူအင်ပါယာ]]နှင့် [[ကုန်းဘောင်ခေတ်|ကုန်းဘောင်အင်ပါယာ]] စသည့် ထင်ရှားသော အင်ပါယာကြီးများကို တည်ထောင်နိုင်ခဲ့သည်။ထို့အပြင် ဗမာတို့၏ စစ်ရေးနှင့် အုပ်ချုပ်ရေးအာဏာစက်သည် မြန်မာ့ပထဝီဝင်နယ်နိမိတ်အတွင်းရှိ အခြားသော တိုင်းရင်းသား မျိုးနွယ်စုများအပေါ်တွင်သာမက အိမ်နီးချင်း အရှေ့တောင်အာရှ ဒေသများအထိပါ ခေတ်အဆက်ဆက် ကျယ်ပြန့်စွာ ဩဇာညောင်းခဲ့သည်။<ref name="Lieberman2003">Lieberman, Victor B. (2003). ''Strange Parallels: Southeast Asia in Global Context, c. 800–1830''. Cambridge University Press.</ref><ref name="Harvey1925">Harvey, G.E. (1925). ''History of Burma: From the Earliest Times to 10 March 1824''. London: Longmans, Green and Co.</ref> ဗမာလူမျိုးတို့၏ ဗိသုကာအတတ်၊ စာပေ၊ ဂီတနှင့် ဓလေ့ထုံးတမ်းများသည် နိုင်ငံအတွင်းရှိ အခြားသော လူမျိုးစုများ၏ ယဉ်ကျေးမှုအပေါ်တွင်လည်း သိသာထင်ရှားစွာ ရောယှက်လွှမ်းမိုးခဲ့သည်။<ref name="HtinAung1967">Htin Aung, Maung (1967). ''A History of Burma''. Columbia University Press.</ref> ဗမာလူမျိုးတို့၏ အတွေးအခေါ်၊ သနပ်ခါးကဲ့သို့သော ထင်ရှားသည့် ကိုယ်ပိုင်လူမှုထုံးတမ်းစဉ်လာများ၊ လူမှုအဆောက်အအုံနှင့် ရိုးရာပွဲတော်များ (ဥပမာ - [[သင်္ကြန်|မဟာသင်္ကြန်ပွဲတော်]]၊ [[သီတင်းကျွတ်ပွဲတော်]]) သည် တစ်နိုင်ငံလုံးအတိုင်းအတာဖြင့် ယနေ့တိုင် အရှိန်အဝါကြီးမားစွာ လွှမ်းမိုးလျက်ရှိသည်။<ref name="Spiro1982">Spiro, Melford E. (1982). ''Buddhism and Society: A Great Tradition and Its Burmese Vicissitudes''. University of California Press.</ref><ref name="CulturalBurma">မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ (၉)၊ "ဗမာလူမျိုးနှင့် ရိုးရာယဉ်ကျေးမှု"။</ref> == အမည်ရင်းမြစ် == "မြန်မာ" နှင့် "ဗမာ" ဟူသော ဝေါဟာရနှစ်ခုသည် အရင်းအမြစ်တစ်ခုတည်းမှ ဆင်းသက်လာသော စကားလုံးများ ဖြစ်ကြသော်လည်း ရာစုနှစ်ပေါင်းများစွာအတွင်း အသံထွက်ပြောင်းလဲမှုနှင့် အသုံးအနှုန်းကွဲပြားမှုများကြောင့် ရှုပ်ထွေးမှုများ ရှိခဲ့သည်။ သမိုင်းနှင့် ဘာသာဗေဒပညာရှင်များ၏ သုတေသနပြုချက်များအရ အဆိုပါ အမည်ရင်းမြစ်များကို ခွဲခြားလေ့လာနိုင်သည်<ref name="ThantMyintU">{{cite book |last1=Thant Myint-U |title=The Making of Modern Burma |publisher=Cambridge University Press |year=2001 |pages=85–88}}</ref>။ "မြန်မာ" ဟူသော စကားလုံးကို သမိုင်းတွင် အစောဆုံး ကျောက်စာအထောက်အထားအဖြစ် ခရစ်နှစ် ၁၁၉၀ ပြည့်နှစ်ထိုး [[ပုဂံခေတ်]] ရှင်ဒိသာပါမောက်ကျောက်စာနှင့် ၁၂ ရာစု ကျောက်စာများတွင် "မြမ္မာ" (Mranma) ဟူသော စာလုံးပေါင်းဖြင့် စတင်တွေ့ရှိရသည်<ref name="Luce">{{cite book |last1=Luce |first1=G.H. |title=Old Burma-Early Pagan |publisher=J.J. Augustin |year=1969 |pages=98–102}}</ref>။ အဆိုပါ ဝေါဟာရဆင်းသက်လာပုံနှင့် ပတ်သက်၍ အဓိကယူဆချက် (၂) ခု ရှိသည်။ရှေးမြန်မာရာဇဝင်ဆရာများနှင့် ပါဠိစာပေပညာရှင်များက မြန်မာဟူသော စကားလုံးသည် ကမ္ဘာဦးဦးက သက်ဆင်းလာသော "ဗြဟ္မာ" (Brahma) လူသားများဟူသော ပုဒ်မှ ရွေ့လျောကာ "ဗြမ္မာ"၊ ထိုမှတစ်ဆင့် "မြမ္မာ"၊ "မြန်မာ" ဖြစ်လာသည်ဟု ယူဆခဲ့ကြသည်<ref name="Hmannan">{{cite book |last1=တွန်းသင်းတိုက်ဝန် မဟာစည်သူ ဦးထွန်းညို |title=မှန်နန်း မဟာရာဇဝင်တော်ကြီး |publisher=ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာန၊ မြန်မာနိုင်ငံ |year=၂၀၀၃ |pages=၃၅–၄၀}}</ref>။ခေတ်သစ်သမိုင်းပညာရှင်များနှင့် ဘာသာဗေဒပညာရှင်များကမူ ၎င်းသည် တိဗက်-ဗမာနွယ်ဖွား တို့၏ ဒေသခံစကားလုံးဖြစ်ပြီး၊ လျင်မြန်ဖြတ်လတ်ခြင်းဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည့် "မြန်" နှင့် သန်မာထက်မြက်ခြင်းဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည့် "မာ" ဟူသော စကားလုံးနှစ်ခု ပေါင်းစပ်ရာမှ ပေါ်ပေါက်လာသည်ဟု သုံးသပ်ကြသည်<ref name="ThanTun">{{cite book |last1=Than Tun |title=Studies in Burmese History, Volume 1 |publisher=Maha Dagon Publishing |year=၁၉၆၄ |pages=၅၂–၆၀}}</ref>။ ဘာသာဗေဒ သဘောတရားအရ "ဗမာ" (Bamar) ဆိုသည်မှာ "မြန်မာ" (Mranma) ဟူသော စကားလုံးကို လူသားတို့ နှုတ်ကပတ်ဖြင့် စကားပြောဆိုရာတွင် အသံလွယ်ကူအောင် ရွေ့လျောခေါ်ဆိုခဲ့ကြသည့် စကားပြောအသုံးအနှုန်း (Colloquial form) မျှသာ ဖြစ်သည်<ref name="Wheatley">{{cite journal |last1=Wheatley |first1=Julian K. |title=Burmese as a Western Tibeto-Burman Language |journal=Linguistics of the Tibeto-Burman Area |volume=၅ |year=၁၉၈၀ |pages=၄၁–၄၇}}</ref>။ဗမာစကားတွင် အက္ခရာ "မြ" (Mr-) သံသည် ကာလကြာလာသောအခါ အသံပေါ့ပါးသွားပြီး "ဗ" (B-) သံသို့ ပြောင်းလဲသွားလေ့ရှိသည်။ ထို့ကြောင့် ရေးတော့ "မြန်မာ"၊ ဖတ်တော့ "ဗမာ" ဟု ဖြစ်လာခဲ့သည်။ အနောက်နိုင်ငံသားများက မြန်မာနိုင်ငံကို ဗမာအသံထွက်ကို အခြေခံ၍ "Burma" ဟုလည်းကောင်း၊ ဗမာလူမျိုးကို "Burmese" ဟုလည်းကောင်း ခေါ်ဆိုခဲ့ကြခြင်း ဖြစ်သည်<ref name="ThantMyintU" />။ ကိုလိုနီခေတ်နှင့် လွတ်လပ်ရေးရပြီးစ ကာလများတွင် "မြန်မာ" နှင့် "ဗမာ" ကို ဒွန်တွဲသုံးစွဲခဲ့ကြသဖြင့် လူမျိုးစုအမည်နှင့် နိုင်ငံအမည်အကြား ရှုပ်ထွေးမှုများစွာ ပေါ်ပေါက်ခဲ့သည်။ ဥပမာ လွတ်လပ်ရေးကြိုးပမ်းမှုကာလတွင် "ဗမာပြည်သည် တို့ပြည်"၊ "ဗမာစာသည် တို့စာ" ဟု ကြွေးကြော်ခဲ့ကြသော်လည်း၊ လွတ်လပ်ရေးရသောအခါ တရားဝင်နိုင်ငံအမည်ကို "ပြည်တောင်စုဗမာနိုင်ငံတော်" (Union of Burma) ဟု သတ်မှတ်ခဲ့ပြန်သည်<ref name="Silverstein">{{cite book |last1=Silverstein |first1=Josef |title=Burma: Military Rule and the Politics of National Development |publisher=Ayer Company Publishers |year=၁၉၇၇ |pages=၁၂–၁၈}}</ref>။ စာရေးရာတွင် 'မြန်မာ' ဟု အလေးအမြတ်ပြု ရေးသားကြသော်လည်း၊ နေ့စဉ် နှုတ်ကပတ် စကားပြောဆိုရာတွင်မူ အသံလွယ်ကူစေရန် 'ဗမာ' ဟုသာ ပြောင်းလဲခေါ်ဆိုကြသဖြင့် 'မြန်မာ' နှင့် 'ဗမာ' သည် ရင်းမြစ်တစ်ခုတည်းမှ ဆင်းသက်လာသော ဗမာ/မြန်မာ လူမျိုးကိုသာကိုယ်စားပြုသည့် တစ်လုံးတည်းသော ဝေါဟာရပင် ဖြစ်ပါသည်။ အဆိုပါ ရှုပ်ထွေးမှုကို ရှင်းလင်းရန်အတွက် ၁၉၈၉ ခုနှစ်တွင် နိုင်ငံတော်ငြိမ်ဝပ်ပိပြားတည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့ (နဝတ) အစိုးရက ဥပဒေအမှတ် (၁၅/၈၉) "အင်္ဂလိပ်ဘာသာဖြင့် ခေါ်ဝေါ်စိုက်ထူခြင်း ဥပဒေ" ကို ပြဋ္ဌာန်းကာ အောက်ပါအတိုင်း ကမ္ဘာသိ တရားဝင် ခွဲခြားသတ်မှတ်ခဲ့သည်<ref name="Dittmer">{{cite book |last1=Dittmer |first1=Lowell |title=Burma Or Myanmar?: The Struggle for National Identity |publisher=World Scientific |year=၂၀၁၀ |pages=၂–၅}}</ref> - “မြန်မာ”ဟူသောအသုံးအနှုန်း ကို ကချင်၊ ကယား၊ ကရင်၊ ချင်း၊ ဗမာ၊ မွန်၊ ရခိုင်၊ ရှမ်း အစရှိသည့် တိုင်းရင်းသားလူမျိုး (၁၃၅) မျိုးစလုံးကို ခြုံငုံလွှမ်းခြုံထားသည့် နိုင်ငံသားအားလုံးနှင့်ဆိုင်သော အမည် အဖြစ် သတ်မှတ်သည်။ နိုင်ငံတကာတွင်လည်း "Burma" အစား "Myanmar" ဟု တရားဝင်ပြောင်းလဲသုံးစွဲစေခဲ့သည်။ဗမာ (Bamar/Burman)ဟူသောအသုံးအနှုန်းမှာ မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းရှိ တိုင်းရင်းသားလူမျိုးများထဲမှ အဓိကလူဦးရေအများဆုံးဖြစ်ပြီး တိဗက်-ဗမာအုပ်စုဝင် ဗမာလူမျိုးနွယ်စုတစ်ခုတည်း ကိုသာ ရည်ညွှန်းရန် သတ်မှတ်ခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် ခေတ်သစ်ဘာသာဗေဒနှင့် နိုင်ငံရေးသတ်မှတ်ချက်အရ "ဗမာ" သည် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းရှိ တိုင်းရင်းသားလူမျိုးနွယ်စုတစ်ခုကိုသာ ဆိုလိုပြီး၊ "မြန်မာ" ဆိုသည်မှာ ဒေသခံ တိုင်းရင်းသားလူမျိုးပေါင်းစုံ စုပေါင်းနေထိုင်သည့် နိုင်ငံတော်နှင့် နိုင်ငံသားအားလုံးကို လွှမ်းခြုံခေါ်ဆိုသော ဝေါဟာရဖြစ်သည်ဟု ခွဲခြားမှတ်သားနိုင်ပါသည်<ref name="Dittmer" />။ == နောက်ခံ သမိုင်းကြောင်းနှင့် ပေါ်ပေါက်လာပုံ == [[File:Sino-Tibetan Languages Map.png|thumb|တရုတ်-တိဗက်မိသားစုပြန့်နှံတည်ရှိမှု]] ဗမာလူမျိုးတို့သည် '''တိဗက်-ဗမာနွယ်'''(Tibeto-Burman) လူမျိုးနွယ်စုကြီးမှ အကြီးဆုံးသော လူမျိုးဖြစ်သည်။ [[မွန်ဂိုလွိုက်]] <ref>[http://dictionary.infoplease.com/mongoloid Meaning of Mongoloid | Infoplease<!-- Bot generated title -->]</ref><ref>{{Cite web |title=Burmese {{!}} Beyond Highbrow - Robert Lindsay<!-- Bot generated title --> |url=http://robertlindsay.wordpress.com/category/raceethnicity/asians/se-asians/burmese/ |accessdate=17 June 2013 |archivedate=26 July 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130726030756/http://robertlindsay.wordpress.com/category/raceethnicity/asians/se-asians/burmese/ }}</ref> ဟု မြန်မာသမိုင်းပညာရှင် သမိုင်းပါမောက္ခဆရာကြီး[[ဒေါက်တာသန်းထွန်း]] က မှတ်ချက် ပြုသည်။ မြန်မာနိုင်ငံဟု ယနေ့ခေါ်ဆိုသော ဒေသတွင် လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၄၀၀,၀၀၀ (လေးသိန်း) ခန့်ကပင် လက်နက်ကို အသုံးပြုတတ်သော ရှေးဦးလူသားများ နေထိုင်ခဲ့ကြသည်။ ထိုကာလသည် ရာသီဥတုမှာ ယခုထက် ပိုမိုအေးမြပြီး မိုးရွာသွန်းမှုမှာ သုံးဆမှ ခြောက်ဆခန့်အထိ ပိုမိုများပြားသဖြင့် "မိုးစွေကာလ" ဟု ခေါ်ဆိုနိုင်သည့် အခြေအနေဖြစ်ခဲ့သည်။<ref name="ISP">"မြန်မာ့သမိုင်းအကျဉ်း"၊ [https://www.myanmarisp.com/History/General_Hsitory/his0011/ Myanmar ISP]၊ ၈ ဇွန် ၂၀၁၃ တွင် ပြန်လည်စစ်ဆေးပြီး။</ref> လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၂၀၀,၀၀၀ ခန့်မှစ၍ ထိုရှေးဦးလူသားများသည် လက်နက်ကိရိယာများ ပြုလုပ်တတ်သော အဆင့်သို့ ရောက်ရှိလာခဲ့သည်။အလွန်အေးမြသော မြောက်လေကို ကာကွယ်ရန်အတွက် တောင်စောင်းများရှိ တောင်ဘက်သို့ မျက်နှာမူသော ဂူများတွင် အခြေချနေထိုင်ခဲ့ကြသည်။ လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၄၀,၀၀၀ ခန့်မှစ၍ လူအစစ် (Modern Humans) များ ဖြစ်လာခဲ့ကြပြီး၊ လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၁၀,၀၀၀ ခန့်တွင် ရာသီဥတုမှာ ယနေ့ကဲ့သို့ ပုံစံမျိုးသို့ တဖြည်းဖြည်း ပြောင်းလဲလာခဲ့သည်။<ref name="ISP" /> ရှမ်းပြည်နယ်ရှိ [[ပြဒါးလင်းဂူ]] (Padah-Lin Caves) တွင် လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၁၁,၀၀၀ ခန့်က ကျောက်ခေတ်ဟောင်း လူသားများ ရေးဆွဲခဲ့သည့် နံရံပန်းချီများကို ယနေ့တိုင် တွေ့ရှိနိုင်သည်။ ယင်းပန်းချီများတွင်ဆင်၊ ဝက်၊ သမင်တို့နှင့် တူသော တိရစ္ဆာန်ပုံများ၊အရိုးကိုသာ ဖော်ပြထားသော ငါးပုံနှင့် လက်ဝါးပုံများ၊ ဂူတွင်းမှ မြင်ရသော နေထွက်ပုံ ရှုခင်းကားများ ပါဝင်သည်။ ဗမာလူမျိုးများ၏ သမိုင်းကြောင်းသည်လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၆၀,၀၀၀ မှ ၁၀၀,၀၀၀ ဝန်းကျင်ခန့်တွင် ခေတ်သစ်လူသား (Homo sapiens) များသည် အာဖရိကတိုက်မှ အုပ်စုလိုက် စတင်ထွက်ခွာလာခဲ့ကြသည်။<ref>Stringer, C. (2012). "Lone Survivors: How We Came to Be the Only Humans on Earth."</ref> ယင်းလူသားများသည် အရှေ့အလယ်ပိုင်းဒေသကို ဖြတ်သန်း၍ ဥရောပနှင့် အာရှတိုက်များသို့ ပြန့်နှံ့သွားခဲ့သည်။ အာရှတိုက်အတွင်းသို့ ဝင်ရောက်လာသော အုပ်စုများအနက် အရှေ့ဘက်သို့ ဦးတည်လာသူများသည် ယနေ့ခေတ် အရှေ့အာရှသားများနှင့် တရုတ်-တိဗက်နွယ်ဖွားများ၏ ဘိုးဘေးများ ဖြစ်လာခဲ့ကြသည်။ [[file:Yellowrivermap.jpg |right|thumb|250px|မြစ်ဝါမြစ်ဝှမ်းဒေသ]] လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၇,၀၀၀ မှ ၉,၀၀၀ ခန့်တွင် တရုတ်ပြည်အနောက်မြောက်ပိုင်း၊ မြစ်ဝါ (Yellow River) မြစ်ဝှမ်းတစ်လျှောက်တွင် တရုတ်-တိဗက်နွယ်ဖွား (Sino-Tibetan speakers) များ စတင်အခြေချ နေထိုင်ခဲ့ကြသည်။<ref>Zhang, M., et al. (2019). "Phylogenetic evidence for Sino-Tibetan origin in northern China." Nature.</ref>နောက်ပိုင်းတွင် လူဦးရေတိုးပွားလာမှုနှင့်အတူ အုပ်စုကြီးနှစ်ခု ကွဲထွက်သွားခဲ့သည်။ အရှေ့ဘက်နှင့် တောင်ဘက်သို့ ဆင်းသွား အုပ်စုသည် ယနေ့ခေတ် ဟန်တရုတ်များ ဖြစ်လာသည်။အုပ်စုတခုမှာ တိဗက်-ဗမာနွယ်ဖွားများအဖြစ် အနောက်ဘက်နှင့် တောင်ဘက်ရှိ ချင်းဟိုင်-ကန်စု (Qinghai-Gansu) ကုန်းမြင့်ဒေသများသို့ ရွှေ့ပြောင်းသွားကြသည်။ [[File:Qinghai Tibet Railway Tibet China 西藏 青藏铁路 - panoramio (4).jpg |right|thumb|250px| ချင်းဟိုင်ပြည်နယ်]] တိဗက်-ဗမာနွယ်ဖွားများသည် ရာစုနှစ်ပေါင်းများစွာအတွင်း တောင်ဘက်သို့ တဖြည်းဖြည်း ရွှေ့ပြောင်းလာခဲ့ကြရာ အချို့မှာမြန်မာနိုင်ငံအတွင်းသို့ အုပ်စုနှစ်ခုအဖြစ် အဓိကဝင်ရောက်လာခဲ့သည်။ ရှေးဦးအုပ်စု ပျူလူမျိုးများသည် ဘီစီကာလများတွင် ဝင်ရောက်လာပြီး ဧရာဝတီမြစ်ဝှမ်းတွင် မြို့ပြနိုင်ငံများ ထူထောင်ခဲ့သည်။ နောက်ကျသောအုပ်စုမှာ ဗမာတို့၏ ဘိုးဘေးများဖြစ်သည်။ အေဒီ ၇ ရာစုမှ ၉ ရာစုအတွင်း တရုတ်ပြည် ယူနန် ဒေသရှိ နန်ကျောက် နိုင်ငံ၏ လက်အောက်တွင် အခြေချနေထိုင်ခဲ့ကြသည်။<ref name="Luce1985">Luce, G.H. (1985). "Phases of Pre-Pagan Burma." Oxford University Press.</ref> အေဒီ ၉ ရာစုဝန်းကျင်တွင် ဗမာတို့သည် ရှမ်းကုန်းပြင်မြင့်ကို ကျော်ဖြတ်၍ ဧရာဝတီမြစ်ကွေ့ရှိ [[ပုဂံ]]ဒေသတွင် အခြေစိုက်ကာ ခိုင်မာသော အုပ်ချုပ်ရေးယန္တရားကို တည်ဆောက်ခဲ့သည်။ဗမာတို့သည် ဌာနီ ပျူလူမျိုးများနှင့်လည်းကောင်း၊ တောင်ဘက်မှ [[မွန်လူမျိုး|မွန်]] များ၏ ယဉ်ကျေးမှုများနှင့်လည်းကောင်း ထိတွေ့ဆက်ဆံရင်း ခေတ်သစ်ဗမာလူမျိုးနှင့် မြန်မာ့ယဉ်ကျေးမှုပုံစံကို စတင်ပုံဖော်ခဲ့ကြသည်။<ref>Lieberman, V. (2003). "Strange Parallels: Southeast Asia in Global Context."</ref>မြန်မာတို့သည် ၁၁ ရာစုခန့်မှစ၍ [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]]ကို လက်ခံခဲ့ကြပြီး ထိုအချိန်မှစ၍ မည်သည့်ကိစ္စကိုမဆို ဗုဒ္ဓသာသနာကို အခြေခံ၍ စဉ်းစားဆောင်ရွက်သော ဓလေ့ကို ရရှိခဲ့သည်။ ထို့ပြင် မြန်မာတို့သည် မျိုးရိုးဗီဇအရ တိဗက်-တရုတ်နွယ်ဖွားများ နှင့် နီးစပ်သဖြင့် တရုတ်နိုင်ငံဘက်မှ ဆင်းသက်လာသော ဓလေ့ထုံးတမ်း အများအပြားကိုလည်း ယနေ့တိုင် ဆက်လက်အသုံးပြုနေကြဆဲ ဖြစ်သည်။<ref name="ISP" /> <ref>{{Cite web |title=မော်ကွန်းတင်ပြီးမိတ္တူ |url=https://www.myanmarisp.com/History/General_Hsitory/his0011/ |accessdate=8 June 2013 |archivedate=8 January 2009 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090108114244/http://www.myanmarisp.com/History/General_Hsitory/his0011 }}</ref> မနုဿသမိုင်းအရ ဗမာလူမျိုးစုတို့သည် ယနေ့ မြန်မာနိုင်ငံ နယ်နိမိတ်အတွင်းသို့ နာဂ၊ သက်၊ ကမ်းယံ နှင့် ပျူတို့၏ နောက်မှ ဝင်ရောက်လာခြင်း ဖြစ်သော်လည်း၊ [[ပျူမြို့ပြနိုင်ငံများ]]ကို အေဒီ ၈ ရာစုတွင် နန်ကျောက်တို့က တိုက်ခိုက်ဖျက်ဆီးခြင်း မပြုမီကပင် ရောက်ရှိနေထိုင်ခဲ့ကြသည်ဟု ခန့်မှန်းကြသည်။<ref name="Luce1985" /> သမိုင်းတစ်လျှောက်တွင် မွန်ဂို၊ တရုတ်၊ ထိုင်း၊ မွန်၊ ရခိုင်၊ ရှမ်းနှင့် ကရင် အစရှိသည့် ပြည်တွင်း၊ ပြည်ပရန် အမျိုးမျိုးနှင့် ကြုံတွေ့ခဲ့ရသော်လည်း၊ အကြိမ်တိုင်းတွင် ပြည်ထောင်စု၏ ဦးဆောင်သူနေရာသို့ ပြန်လည်ရောက်ရှိနိုင်ခဲ့သည်။ မြန်မာ့သမိုင်းတွင် အဓိက ပြည်ထောင်စုကြီး သုံးခုကို အောင်မြင်စွာ တည်ထောင်နိုင်ခဲ့သည်။[[ပုဂံခေတ်|ပထမမြန်မာနိုင်ငံတော်]] (ပုဂံခေတ်) [[အနော်ရထာ]]မင်းကြီး တည်ထောင်ခဲ့သည်။[[တောင်ငူခေတ်|ဒုတိယမြန်မာနိုင်ငံတော်]] (တောင်ငူခေတ်): [[တပင်ရွှေထီး]]နှင့် [[ဘုရင့်နောင်]]မင်းတရားကြီးတို့ တည်ထောင်ခဲ့ပြီး<ref name="Lieberman2003">Lieberman, Victor B. (2003). Strange Parallels. Cambridge University Press.</ref>[[ကုန်းဘောင်ခေတ်|တတိယမြန်မာနိုင်ငံတော်]] (ကုန်းဘောင်ခေတ်)ကို[[အလောင်းမင်းတရား]]ကြီး တည်ထောင်ခဲ့သည်။ [[အင်္ဂလိပ်-မြန်မာစစ်ပွဲများ]] အပြီးတွင် မြန်မာနိုင်ငံသည် ဗြိတိသျှ အင်ပါယာအတွင်းသို့ ကျရောက်ခဲ့ကာ ၁၉၃၇ ခုနှစ်အထိ ဗြိတိသျှအိန္ဒိယ၏ ပြည်နယ်တစ်ခုအဖြစ် တည်ရှိခဲ့သည်။ ထို့နောက် [[ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်း]]နှင့် တိုင်းရင်းသား ခေါင်းဆောင်များ၏ [[ပင်လုံစာချုပ်]]နှင့်တကွ ဦးဆောင်ကြိုးပမ်းမှုများကြောင့် ၁၉၄၈ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ (၄) ရက်နေ့တွင် လွတ်လပ်ရေးရရှိကာ ပြည်ထောင်စု မြန်မာနိုင်ငံတော်အဖြစ် ပြန်လည်ရပ်တည်နိုင်ခဲ့သည်။ မြန်မာနိုင်ငံသည် လွတ်လပ်ရေးရပြီးနောက်ပိုင်း စစ်အာဏာသိမ်းမှု အကြိမ်ကြိမ်နှင့် ရင်ဆိုင်ခဲ့ရသည်။၁၉၆၂ ခုနှစ်တွင် ဗိုလ်ချုပ်ကြီးနေဝင်း ဦးဆောင်သော စစ်တပ်က အာဏာသိမ်းပြီး [[မြန်မာ့ဆိုရှယ်လစ်လမ်းစဉ်ပါတီခေတ်]]ကို တစ်ပါတီစနစ်ဖြင့် ၂၆ နှစ်ကြာ အုပ်ချုပ်ခဲ့သည်။ ၁၉၈၈ ခုနှစ်၊ [[ရှစ်လေးလုံးအရေးအခင်း]]ကြောင့် ဆိုရှယ်လစ်စနစ် ပျက်သုဉ်းခဲ့သော်လည်း စစ်တပ်က ထပ်မံအာဏာသိမ်းကာ [[နိုင်ငံတော်အေးချမ်းသာယာရေးနှင့်ဖွံ့ဖြိုးရေးကောင်စီ|နဝတ၊ နအဖ]] အမည်များဖြင့် ၂၀၁၁ ခုနှစ်အထိ အုပ်ချုပ်ခဲ့သည်။၂၀၁၀–၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ ပါတီစုံဒီမိုကရေစီစနစ်သို့ ကူးပြောင်းကာ လွှတ်တော်အခြေပြု အစိုးရများ ပေါ်ထွန်းခဲ့သော်လည်း ၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ (၁) ရက်နေ့တွင် [[၂၀၂၁ မြန်မာနိုင်ငံစစ်အာဏာသိမ်းခံရခြင်း|စစ်တပ်က ထပ်မံအာဏာသိမ်းယူခဲ့ပြန်သည်။]]<ref>BBC News. (2021). "Myanmar military take control of country in coup."</ref> လက်ရှိတွင် မြန်မာနိုင်ငံသည် ပြည်တွင်းစစ်ပွဲများနှင့် နိုင်ငံရေးမတည်ငြိမ်မှုများအကြား ရှိနေသော်လည်း ကုလသမဂ္ဂ၊ အာဆီယံ၊ WTO နှင့် အခြားနိုင်ငံတကာ အဖွဲ့အစည်းများတွင် အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံအဖြစ် ဆက်လက်တည်ရှိနေဆဲ ဖြစ်သည်။ [[File:Burmese chess players, by Max Ferrars late 1890s.jpg|thumb|ဗမာလူမျိုးအမျိုးသားနှစ်ယောက်]] == မျိုးရိုးဗီဇဆိုင်ရာ သုတေသနများ == ဗမာလူမျိုးများသည် ဘာသာဗေဒနှင့် သမိုင်းကြောင်းအရ တရုတ်–တိဗက်မျိုးရင်းဝင် လူမျိုးများ ဖြစ်ကြပြီး ၎င်းတို့၏ ဘိုးဘွားများသည် တရုတ်နှင့် တိဗက်ကုန်းမြင့်ဒေသများမှတစ်ဆင့် ဧရာဝတီမြစ်ဝှမ်းတစ်လျှောက် ရွှေ့ပြောင်းအခြေချလာခဲ့ကြကြောင်းကို ခေတ်သစ်လူသားမျိုးနွယ်စု မျိုးရိုးဗီဇဗေဒ ဆိုင်ရာ သုတေသနများက သိပ္ပံနည်းကျ ထောက်ခံလျက်ရှိသည်။ ဖခင်ဘက်မှ ဆင်းသက်မှုကို ဖော်ပြသည့် Y-Chromosome (Y-DNA) နှင့် မိခင်ဘက်မှ ဆင်းသက်မှုကို ဖော်ပြသည့် Mitochondrial DNA (mtDNA) စစ်တမ်းများအရ ဗမာလူမျိုးတို့၏ ဗီဇသည် မြောက်ဘက်မှ ဆင်းသက်လာသော တိဗက်-ဗမာအနွယ်ဝင်များနှင့် မြန်မာ့မြေပြင်ရှိ ဌာနေတောင်ပိုင်းသားများ ရာစုနှစ်ပေါင်းများစွာ နက်ရှိုင်းစွာ သွေးနှောပေါင်းစည်းခဲ့ခြင်းဖြစ်ကြောင်း တွေ့ရှိရသည်။ ဖခင်ဘက်မှ ဆင်းသက်မှု (Y-DNA) တွင် အရှေ့အာရှသားများနှင့် [[တိဗက်-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများ|တိဗက်-ဗမာ]]နွယ်ဝင်များ၏ အဓိက လက္ခဏာဖြစ်သော Haplogroup O-M175 သည် ဗမာလူမျိုးများကြားတွင် အမြင့်မားဆုံး လွှမ်းမိုးထားသည်။ ၎င်းအောက်ရှိ မျိုးခွဲတစ်ခုဖြစ်သော O2 (O-M122) ဗီဇသည် ဗမာတို့၏ မူလအစ မြောက်ပိုင်းအနွယ်ဝင် ဖြစ်တည်မှုကို ထင်ဟပ်နေပြီး၊ ဒေသခံ [[ဩစထြိုအေးရှားတစ် ဘာသာစကားများ|ဩစထြိုအေးရှားတစ်]] (Austroasiatic) အုပ်စုများနှင့် ဆက်နွယ်သည့် O1b1a1a (O-M95) ဗီဇ သိသာစွာ ပါဝင်နေမှုက ဗမာတို့သည် မြန်မာမြေပေါ်သို့ ရောက်ရှိလာပြီးနောက် ဒေသတွင်း မွန်နှင့် [[ရှမ်းလူမျိုး|ရှမ်းလူမျိုးစု]]များနှင့် ကာလရှည်ကြာ သွေးနှောပေါင်းစည်းခဲ့ကြောင်း သက်သေပြနေသည်<ref name="Wang2021">Wang, C. C., et al. (၂၁၂၁၊ ဇန်နဝါရီလ ၄). ''Genomic insights into the population history of Myanmar''. Nature. 431, 302–305.</ref><ref name="Karafet2005">Karafet, T. M., et al. (၂၀၀၅၊ မတ်လ ၁၈). ''Y-chromosomal haplogroups in East Asian populations''. Journal of Human Genetics, 50(4), 185-192.</ref>။ ထို့ပြင် ၂၀၀၀ ပြည့်နှစ် မတ်လ ၂၈ ရက်တွင် ထွက်ရှိခဲ့သည့် သုတေသနစာတမ်းအရ ဗမာလူမျိုးများတွင် Haplogroup D (အထူးသဖြင့် D1a1) ကို ၁၀% မှ ၂၀% အထိ တွေ့ရှိရသဖြင့် [[တိဗက်လူမျိုး|တိဗက်လူမျိုးများ]]နှင့် မျိုးရိုးဗီဇအရ တိုက်ရိုက်တော်စပ်မှုရှိကြောင်း ခိုင်မာစွာ သက်သေပြနေပြီး၊ ဤအချက်သည် ဗမာတို့၏ ဘိုးဘွားများသည် တိဗက်ကုန်းမြင့်မှ ဆင်းသက်လာခဲ့သည်ဟူသော သမိုင်းအယူအဆကို အပြည့်အဝ ထောက်ခံနေသည်<ref name="Su2000">Su, B., et al. (၂၀၀၀၊ မတ်လ ၂၈). ''Y chromosome haplotypes reveal stayed migration of the Tibeto-Burman populations''. Anthropological Science, 108(1), 1-13.</ref><ref name="Wen2004">Wen, B., et al. (၂၀၀၄၊ စက်တင်ဘာလ ၁၆). ''Genetic evidence supports demic diffusion of Han culture to southern China''. Nature, 431, 302-305.</ref>။ အခြားတစ်ဖက်တွင် ဗမာလူမျိုးများ၌ အရှေ့မြောက်အာရှနှင့် [[မွန်ဂိုးလီးယားနိုင်ငံ|မွန်ဂိုလီးယား]]ဘက်မှ ဆင်းသက်လာသော Haplogroup C (အထူးသဖြင့် C2 သို့မဟုတ် C-M217) ဗီဇကို ၅% မှ ၁၀% ဝန်းကျင် အနည်းငယ် တွေ့ရှိရသည်<ref name="Zhong2010">Zhong, H., et al. (၂၀၁၀၊ ဇန်နဝါရီလ ၈). ''Extended Y-chromosome haplogroup distribution in the Maya-related populations''. Journal of Human Genetics, 55, 7-12.</ref><ref name="Hammer2006">Hammer, M. F., et al. (၂၀၀၆၊ ဇန်နဝါရီလ ၂၄). ''Dual origins of the Japanese: common ground for hunter-gatherer and farmer lineages''. Journal of Human Genetics, 51(1), 47-58.</ref>။ သမိုင်းပညာရှင်အချို့က ဤအမှတ်အသားသည် ၁၃ ရာစု [[မွန်ဂို-မြန်မာစစ်ပွဲများ|မွန်ဂိုကျူးကျော်မှု]]၏ အကျိုးဆက်ဟု ရိုးရှင်းစွာ ယူဆခဲ့ကြသော်လည်း<ref name="Weatherford2004">Weatherford, Jack. (၂၀၀၄၊ မတ်လ ၁၆). ''Genghis Khan and the Making of the Modern World''. Three Rivers Press.</ref>၊ ၂၀၀၃ ခုနှစ် မတ်လ ၁၀ ရက်တွင် ထွက်ရှိခဲ့သော မျိုးရိုးဗီဇဆိုင်ရာ သုတေသနအသစ်များအရ ဤအမှတ်အသားသည် တိဗက်-ဗမာနွယ်ဝင်များ မြောက်ဘက်မှ ဆင်းသက်လာစဉ် မူလကတည်းက ပါဝင်လာခဲ့ခြင်းဖြစ်ပြီး၊ မွန်ဂိုစစ်ပွဲများသည် ၎င်းအချိုးအစားကို အနည်းငယ် ပိုမိုအားကောင်းစေခဲ့သည့် အချက်မျှသာ ဖြစ်နိုင်သည်ဟု သုံးသပ်ကြသည်<ref name="Zerjal2003">Zerjal, T., et al. (၂၀၀၃၊ မတ်လ ၁၀). ''The Genetic Legacy of the Mongols''. American Journal of Human Genetics, 72(3), 717-721.</ref>။ မြန်မာနိုင်ငံအတွင်း ပထဝီဝင်ဒေသအလိုက် ဗီဇကွဲပြားမှုကို လေ့လာရာတွင် အလယ်ပိုင်း အညာဒေသ ဗမာလူမျိုးများသည် ပုဂံခေတ်မှစ၍ ဗမာယဉ်ကျေးမှု၏ ဗဟိုချက်တွင် ရှိခဲ့သဖြင့် တိဗက်-ဗမာ မူလအစဗီဇကို ပိုမိုထိန်းသိမ်းထားနိုင်ခဲ့သည်။ ထို့ပြင် ခန္ဓာကိုယ်တစ်ခုလုံးဆိုင်ရာ DNA (Autosomal DNA) ကို စစ်ဆေးသည့်အခါ ဗမာလူမျိုးများသည် [[တိုင်လူမျိုးများ|တိုင်-ကဒိုင် မျိုးနွယ်စုများ]] (ရှမ်းလူမျိုးများ၏ မူလမျိုးရိုး) နှင့် မျိုးရိုးဗီဇအရ အလွန်နီးကပ်စွာ ရောနှောနေကြောင်း တွေ့ရှိရသည်<ref name="Wang2021" />။ သို့ဖြစ်၍ ပုဂံအလွန် [[ရှမ်းညီနောင်သုံးဦး]] ခေတ်များတွင် ရှမ်းလူမျိုးများ မြေပြန့်ဒေသသို့ ဝင်ရောက်အခြေချလာမှုကြောင့် အညာဒေသ ဗမာလူမျိုးများသည် ရှမ်းအုပ်စုများ အပါအဝင် ဒေသခံ [[ပျူလူမျိုး|ပျူ]]နှင့် [[ကတူးလူမျိုး|ကတူး]]အနွယ်ဝင်များနှင့် သမိုင်းကြောင်းအရ နက်ရှိုင်းစွာ သွေးနှောပေါင်းစည်းခဲ့သည်<ref name="ThanTun1964">သန်းထွန်း။ (၁၉၆၄)။ ''ခေတ်ဟောင်းမြန်မာရာဇဝင်''။ မဟာဒဂုန်စာပေ။ စာ-၁၆၀–၁၆၈။</ref>။ ဆန့်ကျင်ဘက်အနေဖြင့် အောက်မြန်မာပြည် အကြေဒေသ ဗမာလူမျိုးများသည် မိမိတို့နှင့် ရာစုနှစ်ပေါင်းများစွာ အတူနေထိုင်ခဲ့သော မွန်လူမျိုးများနှင့် ပေါင်းစည်းမှု အားကောင်းခဲ့သဖြင့် မွန်-ခမာ (ဩစထြိုအေးရှားတစ်) ဗီဇအလွှာ ပါဝင်မှု ရာခိုင်နှုန်း သိသိသာသာ ပိုမိုမြင့်မားနေသည်ကို တွေ့ရသည်<ref name="Wang2021" />။ သို့သော်လည်း စိတ်ဝင်စားစရာကောင်းသည့် အချက်မှာ အဖမျိုးရိုးဘက်တွင် တိဗက်-ဗမာဗီဇ လွှမ်းမိုးနေသော်လည်း၊ မိခင်ဘက်မှ ဆင်းသက်သည့် မျိုးရိုးဗီဇ (mtDNA) စစ်တမ်းများ၌ အရှေ့တောင်အာရှ ဒေသခံများတွင် အတွေ့ရများသော Haplogroup M နှင့် N (အထူးသဖြင့် M7၊ M21၊ N9) တို့ကိုသာ အဓိက တွေ့ရှိရခြင်း ဖြစ်သည်<ref name="Kivisild2002">Kivisild, T., et al. (၂copy၃၊ ဖေဖော်ဝါရီလ). ''The genetic heritage of the earliest settlers persists both in Indian tribal and caste populations''. American Journal of Human Genetics, 72(2), 313–332.</ref>။ ဤဗီဇဖွဲ့စည်းပုံ ဖြစ်စဉ်တစ်ခုလုံးကို ခြုံငုံသုံးသပ်ရသော် ရှေးဦးသမိုင်းတွင် မြောက်ဘက်အရပ်မှ ရွှေ့ပြောင်းဝင်ရောက်လာခဲ့ကြသော တိဗက်-ဗမာနွယ်ဖွား ဖခင်ဘိုးဘေးများသည် မြန်မာ့မြေပြင်ရှိ ဌာနေတောင်ပိုင်းသား အမျိုးသမီးများနှင့် ထိမ်းမြားလက်ထပ်ကာ သွေးနှောပေါင်းစည်းခဲ့ကြပြီး၊ ရလဒ်အနေဖြင့် ယနေ့ခေတ် အရှေ့တောင်အာရှဆန်သော ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာလက္ခဏာနှင့် ထူးခြားသည့် မျိုးရိုးဗီဇ ဝိသေသလက္ခဏာများ ရှိသည့် "ဗမာလူမျိုး" ဟူ၍ ဖြစ်တည်ပေါ်ပေါက်လာရခြင်း ဖြစ်ပေသည်။ == မြန်မာနိုင်ငံသို့ဝင်ရောက်လာခြင်း == ဗမာလူမျိုးတို့၏ ဘိုးဘွားများသည် လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၄,၀၀၀ ကျော်ခန့်ကပင် [[တရုတ်နိုင်ငံ]]၊ အနောက်မြောက်ဘက်ရှိ [[ကန်းစုပြည်နယ်|ကန်စုဒေသ]]၊ ထောင်မြစ်ဝှမ်း (洮河流域) တွင် နေထိုင်ခဲ့ကြသည်ဟု သမိုင်းပညာရှင်များနှင့် မနုဿဗေဒပညာရှင်များက ခန့်မှန်းကြသည်။<ref>Luce, G.H. (1985). ''Phases of Pre-Pagan Burma''. Oxford University Press.</ref> ထိုဒေသတွင် တွေ့ရှိရသော ကျောက်ခေတ်နှောင်းပိုင်း အသုံးအဆောင်များသည် ခေတ်ပြိုင်တရုတ်ယဉ်ကျေးမှုနှင့် ရေချိန်ညီသော အဆင့်မြင့်လက်ရာများ ဖြစ်ကြသော်လည်း ယင်းတို့ကို ဗမာတို့၏ ဘိုးဘွားများဟု အတိအကျ သတ်မှတ်ရန် သက်သေအထောက်အထား အကန့်အသတ်ရှိနေဆဲ ဖြစ်သည်။<ref>သန်းထွန်း၊ ဒေါက်တာ။ (၂၀၀၄)။ ''ခေတ်ဟောင်းမြန်မာရာဇဝင်''။ အင်းဝစာအုပ်တိုက်။</ref> တရုတ်တို့၏ နယ်ပယ်ချဲ့ထွင်လာမှုနှင့် လူမျိုးစုအချင်းအချင်း ပဋိပက္ခများကြောင့် အဆိုပါ လူမျိုးစုများသည် တောင်ဘက်သို့ တဖြည်းဖြည်း ရွှေ့ပြောင်းလာခဲ့ကြသည်။<ref>Lieberman, Victor. (2003). ''Strange Parallels: Southeast Asia in Global Context''. Cambridge University Press.</ref> ဤသို့ နှစ်ပေါင်း ၃,၀၀၀ နီးပါးကြာမြင့်သော ရွှေ့ပြောင်းမှုဖြစ်စဉ်အတွင်း မိမိတို့၏ မူလယဉ်ကျေးမှုများ တိမ်ကောခဲ့ရပြီး၊ လွတ်လပ်စွာ အခြေချနိုင်ရေးအတွက် လမ်းခရီးတစ်လျှောက် တွေ့ကြုံရသော အခြားလူမျိုးစုများ၏ ယဉ်ကျေးမှုများကို လက်ခံရောနှောခဲ့ကြရသည်။<ref>Htin Aung, Maung. (1967). ''A History of Burma''. Columbia University Press.</ref> ရှေ့ပြေးဗမာဘိုးဘေး (Proto-Burmans) များသည် မူလကပင် မြင်းစီးအတတ်နှင့် တိုက်ခိုက်ရေးအတတ်တို့တွင် ကျွမ်းကျင်လှသည့် စစ်သည်တော်မျိုးရိုးများ ဖြစ်ကြပြီး မျိုးနွယ်တူ [[နန်ကျောက်]] (南诏) အင်ပါယာ၏ အောင်နိုင်ရေးစစ်ပွဲများတွင် အဓိကတိုက်ခိုက်ရေးအင်အားစုအဖြစ် ပါဝင်ခဲ့ကြသည်။ ခေတ်ပြိုင်တရုတ် [[ထန်မင်းဆက်]] မှတ်တမ်းဖြစ်သော မန်ရှူး (Manshu) ကျမ်းတွင် နန်ကျောက်တို့သည် မြောက်ဘက်နှင့် အနောက်ဘက်ရှိ တိုက်ခိုက်ရေးကျွမ်းကျင်သော မျိုးနွယ်စုများကို စစ်ရေးအရ အသုံးချခဲ့ကြောင်း ဖော်ပြထားရာ အဆိုပါမှတ်တမ်းများက ရှေ့ပြေးဗမာတို့၏ စစ်ရေးစွမ်းရည်ကို သက်သေခံလျက်ရှိသည်။<ref>Fan Chuo, "Manshu" (Book of the Southern Barbarians), Tang Dynasty.</ref> သို့သော် နန်ကျောက်အင်ပါယာ၏ ရေရှည်စစ်ရေးခိုင်းစေမှုများအပေါ် မကျေနပ်မှုများ ရှိလာခဲ့သည့်အပြင် နဂိုကပင် လွတ်လပ်မှုကို အလေးထားသည့်အလျောက် ခရစ်နှစ် ၉ ရာစုမတိုင်မီတွင် နန်ကျောက်အုပ်ချုပ်ရာ နယ်မြေအတွင်းမှ အုပ်စုလိုက် စတင်ထွက်ခွာလာကြသည်။ ၎င်းတို့သည် နန်ကျောက်တပ်မတော်၏ ရှေ့တန်းကင်းထောက်စစ်သည်များအဖြစ် အရှေ့တောင်အာရှတစ်ခွင်သို့ ရောက်ဖူးပြီး ဖြစ်သဖြင့် မိမိတို့၏ မျိုးနွယ်စုများ ရေရှည်ရှင်သန် အခြေစိုက်နိုင်မည့် ဒေသကို ဗျူဟာမြောက် ရွေးချယ်နိုင်စွမ်း ရှိခဲ့ကြသည်။ ထို့ကြောင့် စစ်သည်တော်တို့၏ ကျန်းမာကြံ့ခိုင်မှုကို ထိခိုက်စေနိုင်သည့် ပူပြင်းစိုစွတ်ပြီး [[ငှက်ဖျားရောဂါ]] ကဲ့သို့ ရောဂါဆိုးများရှိရာ ဒေသများကို ရှောင်ရှားကာ၊ မြန်မာနိုင်ငံအလယ်ပိုင်းရှိ ပူအိုက်ခြောက်သွေ့သော်လည်း ရောဂါဘယ ကင်းရှင်းပြီး အချက်အချာကျသည့် ဒေသကို ရွေးချယ်အခြေချခဲ့ကြခြင်း ဖြစ်သည်။<ref>သန်းထွန်း၊ ဒေါက်တာ။ (၂၀၀၄)။ ''ခေတ်ဟောင်းမြန်မာရာဇဝင်''။ အင်းဝစာအုပ်တိုက်။</ref><ref>Luce, G.H. (1985). ''Phases of Pre-Pagan Burma''. Oxford University Press.</ref> ဤရွှေ့ပြောင်းလာသူ အုပ်စုများတွင် တိုက်ခိုက်ရေးကျွမ်းကျင်သော စစ်သည်တော် ယောက်ျားသားများ အဓိကပါဝင်ပြီး ဒေသခံ ပျူအမျိုးသမီးများနှင့် အိမ်ထောင်ပြုကာ မျိုးဆက်သစ်များကို ပြုစုပျိုးထောင်ခဲ့ကြသည်။<ref name="ThantMyintU">Thant Myint-U, "The River of Lost Footsteps", Faber & Faber (2006).</ref> ဗမာတို့သည် [[သံလွင်မြစ်]] လမ်းကြောင်းကို စုန်ဆင်းကာ ရှမ်းပြည်နယ်မြောက်ပိုင်းကို ဖြတ်သန်းပြီး မြန်မာနိုင်ငံအလယ်ပိုင်းသို့ အရှေ့တောင်ဘက်မှ ဗျူဟာမြောက် ဝင်ရောက်ခဲ့ကြသည်။<ref>Lieberman, Victor. (2003). ''Strange Parallels''. Cambridge University Press.</ref> ထို့နောက် စစ်ရေးအရ အသာစီးရသူများဖြစ်သည့်အလျောက် စိုက်ပျိုးမြေအချက်အချာကျသည့် [[ကျောက်ဆည်]]နှင့် [[မင်းဘူး]]ဒေသများကို မွန်၊ သက်၊ ပလောင် နှင့် ပျူ တို့ထံမှ ရယူကာ အင်ပါယာထူထောင်ရန် ရိက္ခာအင်အားစုအဖြစ် အသုံးချခဲ့သည်။<ref>Htin Aung, Maung. (1967). ''A History of Burma''. Columbia University Press.</ref> ဆက်သွယ်ရေး၊ ရိက္ခာရရှိနိုင်မှု အကောင်းဆုံး ဗဟိုချက်ဖြစ်သော [[ပုဂံ]]ကို မြို့တော်အဖြစ် ခိုင်မာစွာ ထူထောင်ခဲ့ကြသည်။အေဒီ ၁၁ ရာစုတွင် [[ပုဂံ]]၌ အခြေချနိုင်ခဲ့သော ဗမာတို့၏ ယဉ်ကျေးမှု အဆင့်အတန်းသည် ထိုခေတ် တရုတ်နိုင်ငံ၏ ယဉ်ကျေးမှုနှင့် ယှဉ်လျှင် ကွာခြားမှုများ ရှိနေခဲ့သော်လည်း၊ အခြေချနေထိုင်ပြီးနောက်တွင် ဒေသခံ [[ပျူလူမျိုး|ပျူ]] နှင့် [[မွန်လူမျိုး|မွန်]] တို့၏ ယဉ်ကျေးမှုများ၊ အိန္ဒိယ ဒေသမှ ဝင်ရောက်လာသော ဘာသာရေးနှင့် ဗိသုကာ ပညာရပ်များကို၊ မိမိတို့၏ မူလဓလေ့များနှင့် ပေါင်းစပ်ကာ ပိုမိုသစ်လွင် ကောင်းမွန်သော "ပုဂံယဉ်ကျေးမှု" ကို တီထွင်ဖန်တီးနိုင်ခဲ့ကြသည်။<ref>ကျော်သက်၊ ဒေါက်တာ။ (၁၉၆၁)။ ''ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံသမိုင်း''။</ref> ဗမာလူမျိုးတို့၏ ဇစ်မြစ်ကို လေ့လာရာတွင် တောင်ဘက်သို့ ရွှေ့ပြောင်းလာသော ရှေ့ပြေးဗမာဘိုးဘေး (Proto-Burmans) များနှင့် ဒေသခံ [[ပျူလူမျိုး|ပျူ]] များ ပေါင်းစပ်မှုကို အခြေခံအကျဆုံး အချက်အဖြစ် သမိုင်းပညာရှင်များက လက်ခံထားကြသည်။<ref>Luce, G.H. (1985). ''Phases of Pre-Pagan Burma''. Oxford University Press.</ref> ဗမာလူမျိုးတို့သည် မိမိတို့၏ လွတ်မြောက်ရေးအတွက် မူလယဉ်ကျေးမှုအချို့ကို စွန့်လွှတ်ခဲ့ရသော်လည်း၊ ရောက်ရာအရပ်ရှိ ဒေသခံယဉ်ကျေးမှုများကို လက်ခံရောနှောရာတွင် အတုယူရုံသက်သက်မဟုတ်ဘဲ မိမိတို့နှင့် ကိုက်ညီအောင် ပြုပြင်ပြောင်းလဲယူခဲ့ကြသည်။<ref>သန်းထွန်း၊ ဒေါက်တာ။ (၂၀၀၄)။ ''ခေတ်ဟောင်းမြန်မာရာဇဝင်''။ အင်းဝစာအုပ်တိုက်။</ref> တစ်နည်းအားဖြင့်ဆိုသော် [[ပုဂံ]]တွင် အခြေချသည့် အေဒီ ၁၁ ရာစုက ဗမာတို့၏ ယဉ်ကျေးမှုသည် ခေတ်ပြိုင် [[တရုတ်နိုင်ငံ]]၏ ယဉ်ကျေးမှုနှင့် နှိုင်းယှဉ်လျှင် များစွာကွာခြားမှု ရှိနေခဲ့သည်။<ref>Luce, G.H. (1985). ''Phases of Pre-Pagan Burma''. Oxford University Press.</ref> သို့သော်လည်း ဗမာတို့သည် ရောနှောလာသည့် ယဉ်ကျေးမှုများအပေါ်တွင် လူနေမှုစနစ်နှင့် မကိုက်ညီသည်များကို ဖယ်ထုတ်ပြီး လိုအပ်သည်များကို ဖြည့်စွက်ခဲ့ကြသည်။<ref>Htin Aung, Maung. (1967). ''A History of Burma''. Columbia University Press.</ref> [[ပျူလူမျိုး|ပျူ]] တို့ထံမှ ဆည်မြောင်းစနစ်နှင့် စိုက်ပျိုးရေးပညာ၊ [[မွန်လူမျိုး|မွန်]] တို့ထံမှ စာပေနှင့် သာသနာရေးဆိုင်ရာ အခြေခံများကို ရယူကာ ပိုမိုခိုင်မာသော ယဉ်ကျေးမှု အဆင့်အတန်းတစ်ခုကို တည်ဆောက်နိုင်ခဲ့ကြသည်။<ref>ကျော်သက်၊ ဒေါက်တာ။ (၁၉၆၁)။ ''ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံသမိုင်း''။</ref> ဤသို့ဖြင့် ဗမာတို့သည် အေဒီ ၁၁ ရာစုအတွင်းမှာပင် မိမိတို့၏ ကိုယ်ပိုင်ဟန်ဖြင့် ဗိသုကာ၊ စာပေနှင့် အနုပညာရပ်များကို ဖန်တီးနိုင်ခဲ့ပြီး အရှေ့တောင်အာရှတွင် ထင်ရှားသော ပုဂံအင်ပါယာကြီးကို တည်ထောင်နိုင်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။တိုက်ခိုက်ရေးတွင်သာမက နယ်မြေဖော်ထုတ်ရာတွင်လည်း ထက်မြက်သူများဖြစ်၍ တောများကို ခုတ်ထွင်ရှင်းလင်းကာ [[ရွှေဘို]]၊ [[မုံရွာ]]၊ [[ပခုက္ကူ]]၊ [[စစ်ကိုင်း]] နှင့် [[မန္တလေး]] ဒေသများတွင် လယ်ယာများ ဖော်ထုတ်ခဲ့သည်။ မြေဩဇာ ညံ့ဖျင်းသည့် အရပ်များတွင် [[ကွမ်း]]၊ [[ထန်း]] စသည့် ဥယျာဉ်ခြံများကို လုပ်ကိုင်ပြီး၊ အခြောက်သွေ့ဆုံး အရပ်များတွင် [[ပြောင်း]]၊ [[နှမ်း]] တို့ကို စိုက်ပျိုးခဲ့ကြရာ<ref>ကျော်သက်၊ ဒေါက်တာ။ (၁၉၆၁)။ ''ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံသမိုင်း''။</ref> ဤသို့ဖြင့် မြန်မာနိုင်ငံအလယ်ပိုင်း ခြောက်သွေ့ဒေသကြီးတစ်ခုလုံးကို စုစည်းစိုက်ပျိုးမြေအဖြစ် ပြောင်းလဲနိုင်ခဲ့ခြင်းမှာ ကြီးမားသော အောင်မြင်မှုဖြစ်ပြီး လူဦးရေ အလျင်အမြန် တိုးပွားလာကာ နယ်ပယ်ကျယ်ပြန့်သော အင်ပါယာကြီးအဖြစ်သို့ ဦးတည်စေခဲ့သည်။ ဤသို့ဖြင့် ဗမာတို့သည် အေဒီ ၁၁ ရာစုအတွင်းမှာပင် မိမိတို့၏ ကိုယ်ပိုင်ဟန်ဖြင့် ဗိသုကာ၊ စာပေနှင့် အနုပညာရပ်များကို ဖန်တီးနိုင်ခဲ့ပြီး အရှေ့တောင်အာရှတွင် ထင်ရှားသော ပုဂံအင်ပါယာကြီးကို တည်ထောင်နိုင်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ == ရိုးရာယဉ်ကျေးမှုနှင့် ဓလေ့ထုံးစံ == ===ကိုးကွယ်ယုံကြည်မှု=== {{main|မြန်မာနိုင်ငံရှိ ကိုးကွယ်ယုံကြည်မှု}} {{main|မြန်မာ့မိရိုးဖလာ နတ်ကိုးကွယ်မှု}} ယနေ့ခေတ် [[ဗမာလူမျိုး]]တို့၏ ပင်မကိုးကွယ်ယုံကြည်မှုသည် [[ထေရဝါဒဗုဒ္ဓဘာသာ]] ဖြစ်သည်။ ဗမာလူမျိုးစုတစ်ခုလုံး၏ ၉၀ ရာခိုင်နှုန်းကျော်သည် ဗုဒ္ဓဘာသာကို သက်ဝင်ယုံကြည်ကြပြီး ၎င်းတို့၏ နေ့စဉ်လူမှုဘဝ၊ ယဉ်ကျေးမှု၊ ဓလေ့ထုံးတမ်းများနှင့် စာပေအနုပညာတို့သည် ဗုဒ္ဓဘာသာနှင့် ခွဲခြားမရအောင် နက်ရှိုင်းစွာ ဆက်နွယ်လျက်ရှိသည်။<ref name="Census2014">The Republic of the Union of Myanmar Department of Population Ministry of Labour, Immigration and Population. (2016). ''The 2014 Myanmar Population and Housing Census: Religion''. Census Report Volume 2-C. Nay Pyi Taw. pp. 11–15.</ref> ဗမာလူမျိုးများသည် ဘုရား၊ တရား၊ သံဃာ ဟူသော [[ရတနာသုံးပါး]]ကို အထွတ်အမြတ်ထား ကိုးကွယ်ကြပြီး ကံ၊ ကံ၏အကျိုးကို သက်ဝင်ယုံကြည်ကြသည်။ နေ့စဉ်ဘဝတွင် ငါးပါးသီလဆောက်တည်ခြင်း၊ သံဃာတော်များအား ဆွမ်းလောင်းလှူဒါန်းခြင်း၊ စေတီပုထိုးများသို့ သွားရောက်ဝတ်ပြုခြင်းနှင့် [[ကမ္မဋ္ဌာန်း]]တရား အားထုတ်ခြင်းတို့ကို မြတ်နိုးစွာ လုပ်ဆောင်ကြသည်။ ရာသီအလိုက် ကျင်းပသော သင်္ကြန်ပွဲတော်၊ ဝါဆိုလပြည့်၊ သီတင်းကျွတ်နှင့် တန်ဆောင်တိုင် မီးထွန်းပွဲတော်များသည်လည်း ဗုဒ္ဓဘာသာ သာသနာရေးဆိုင်ရာ ဖြစ်ရပ်များကို အခြေခံ၍ ပေါ်ပေါက်လာခြင်း ဖြစ်သည်။<ref>Spiro, Melford E. (1982). ''Buddhism and Society: A Great Tradition and Its Burmese Vicissitudes''. University of California Press. pp. 31–45.</ref> သို့သော်လည်း ဆင့်ကဲပြောင်းလဲလာသော သမိုင်းကြောင်းအရ ဗမာတို့၏ ယုံကြည်မှုတွင် အောက်ပါအတိုင်း ဒြပ်ကွဲအဆင့်ဆင့် ရောနှောတည်ရှိနေသည်ကို တွေ့ရသည်။ဗမာလူမျိုးစုတို့၏ ဘိုးဘေးများ (Proto-Burmans) သည် မြန်မာနိုင်ငံ မြေပြန့်ဒေသများသို့ မဆင်းလာမီ တရုတ်ပြည် အနောက်မြောက်ဘက်နှင့် တိဗက်ကုန်းပြင်မြင့်တစ်ဝိုက်တွင် ရှိနေစဉ်က ကိုးကွယ်မှုမှာ သဘာဝလွန် အင်အားစုများကို ယုံကြည်သည့် ရိုးရာနတ်ကိုးကွယ်မှု နှင့် ဘိုးဘွားပူဇော်မှု တို့အပေါ် အခြေခံခဲ့သည်။<ref name="Luce1985" />ရှေးဦးဗမာတို့သည် တောတောင်၊ မြစ်ချောင်းနှင့် မိုးလေဝသကို အစိုးရသည်ဟု ယုံကြည်ရသော နတ်များကို ကိုးကွယ်ခဲ့ကြသည်။ ဤယုံကြည်မှုသည် နောင်တွင် မြန်မာ့လူ့အဖွဲ့အစည်းအတွင်း အမြစ်တွယ်ကျန်ရစ်ခဲ့သော မိရိုးဖလာနတ်များနှင့် တောစောင့်နတ်၊ တောင်စောင့်နတ် ယုံကြည်မှုများ၏ အစောပိုင်းပုံစံများ ဖြစ်သည်။ တိဗက်-ဗမာနွယ်ဖွားတို့၏ ထုံးစံအတိုင်း ကွယ်လွန်သွားသော သူများကို နတ်အဖြစ် သတ်မှတ်၍ ပူဇော်သည့်ဓလေ့ ရှိခဲ့သည်။<ref>Elias, N. (1876). Introductory Sketch of the History of the Shans in Upper Burma and Western Yunnan.</ref> ဗမာတို့ မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းသို့ ဝင်ရောက်လာသည့် လမ်းကြောင်းတွင် ရှိသော နန်ကျောက်ဒေသမှ ရောနှောပါဝင်လာသည့် မဟာယာနနွယ် အယူအဆများနှင့် လူသားနှင့် နတ်လောကကြား ဆက်သွယ်ပေးသည့် ရှေးဟောင်း ဝိညာဉ်ရေးရာ အတတ်ပညာများ ပါရှိနေခဲ့သည်။ နတ်များအတွက် တင်ဆက်ရမည့် ကန်တော့ပွဲ (အုန်း၊ ငှက်ပျော) ပြင်ဆင်ပုံနှင့် နတ်တို့၏ ကျေနပ်မှုကို ရယူကာ ဘေးအန္တရာယ် ကင်းဝေးအောင် ပြုလုပ်သည့် ယတြာအတတ်ပညာများ ပါဝင်သည်။ ဤအတတ်ပညာသည် ဗမာတို့ မြန်မာပြည်အတွင်းသို့ ဝင်ရောက်လာစဉ်က နန်ကျောက် (ယူနန်) ဒေသမှ တန္တရ အယူအဆများနှင့် ပေါင်းစပ်လာခဲ့ခြင်း ဖြစ်ပြီး ပုဂံခေတ်ဦးတွင် အထင်ရှားရှိခဲ့သော [[အရည်းကြီး]] အယူအဆများ၏ အခြေခံမူလဇစ်မြစ်တစ်ခု ဖြစ်သည်ဟု သမိုင်းပညာရှင်အချို့က ယူဆကြသည်။ <ref name="Lieberman2003" /> ဗမာတို့သည် ပုဂံဒေသတွင် အခြေချပြီးနောက်မှသာ ရှေးဦးစွာ အခြေချနေထိုင်နေသော [[ပျူ]] တို့ထံမှ [[ထေရဝါဒ]]အငွေ့အသက်များကို ပိုမိုထိတွေ့ခဲ့ရပြီး၊ [[မဟာယာန]] ဗုဒ္ဓဘာသာ၊ ရိုးရာနတ်နှင့် [[ဟိန္ဒူဘာသာ]]ဆိုင်ရာ နတ်ဘုရားများ ရောထွေးနေသည့် အရောအနှော အယူဝါဒများ ဖြစ်ခဲ့ရာမှ [[အနော်ရထာ]]မင်းကြီး လက်ထက်တွင် သထုံပြည်မှ ပင့်ဆောင်လာသော [[ထေရဝါဒ ဗုဒ္ဓဘာသာ]]ကို နိုင်ငံတော်၏ အဓိကဘာသာအဖြစ် ပျိုးထောင်ပေးခဲ့သည်။<ref>Luce, G. H. (1969). Old Burma: Early Pagan. New York: J. J. Augustin.</ref> သို့သော်လည်း ထေရဝါဒဘာသာ ထွန်းကားလာသည့်တိုင်အောင် မဟာယာနနွယ်သော ပွဲကျောင်းအလေ့အထများ၊ ရိုးရာနတ်နှင့်ဟိန္ဒူယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ အလေ့အထများသည် [[ညောင်ရမ်းခေတ်]] အထိ မြန်မာ့လူ့အဖွဲ့အစည်းအတွင်း နက်ရှိုင်းစွာ အမြစ်တွယ်ကျန်ရစ်ခဲ့သည်ကို တွေ့ရှိရသည်။ပုဂံခေတ်တွင် [[ကျန်စစ်သား]]မင်းကြီး နန်းသစ်တည်၍ နန်းသိမ်းပွဲကျင်းပရာတွင် ဟိန္ဒူနတ်ဘုရားဖြစ်သည့် [[ဗိဿနိုး]]နတ်ကို ပင့်ဖိတ်ပသခဲ့သည့် မှတ်တမ်းများ ရှိခဲ့သည်။<ref name="Harvey1925">Harvey, G. E. (1925). History of Burma. London: Frank Cass & Co. Ltd.</ref>တောင်ငူမင်းဆက်များအတွင်း တောင်တွင်းရှင် မုန်ယိုဆရာတော်ကဲ့သို့သော ပုဂ္ဂိုလ်များကို အားထားခဲ့ကြသည်။ညောင်ရမ်းမင်းဆက်၏ နောက်ဆုံးကာလများတွင် ဗားမဲ့၊ ဗားမော့ အစရှိသည့် မွန်ဆရာတော်များကို ပင့်ဖိတ်၍ နတ်မေးစေခြင်း၊ ဗေဒင်ယတြာနှင့် အင်းအိုင်ခါးလှည့် အတတ်ပညာများကို အသုံးပြုခဲ့ခြင်းတို့ကို တွေ့ရသည်။<ref>Lieberman, V. B. (1984). Burmese Administrative Cycles. Princeton University Press.</ref> ဤသို့ဖြင့် မြန်မာတို့၏ ကိုးကွယ်ယုံကြည်မှုသည် စင်ကြယ်သော ထေရဝါဒအယူအဆအပြင် ရှေးဟောင်းရိုးရာ ယုံကြည်မှုများနှင့် ဟိန္ဒူဗေဒင်ပညာရပ်များ ပေါင်းစပ်နေသည့် "မြန်မာ့နည်းမြန်မာ့ဟန် ကိုးကွယ်မှု" အဖြစ် သမိုင်းတစ်လျှောက် တည်ရှိလာခဲ့သည်။ === မြန်မာ့ရိုးရာသင်္ကြန်ပွဲတော် === အတာသင်္ကြန်ပွဲတော်သည် [[ဗမာလူမျိုး]]တို့၏ ရိုးရာပြက္ခဒိန်အရ တစ်နှစ်တာကုန်ဆုံး၍ နှစ်သစ်သို့ ကူးပြောင်းသည့် အထိမ်းအမှတ်အဖြစ် ကျင်းပသော ပွဲတော်ဖြစ်သည်။ သင်္ကြန်ဟူသော စကားလုံးသည် သက္ကတဘာသာစကား "သင်္ကန္တ" မှ ဆင်းသက်လာပြီး "ကူးပြောင်းခြင်း" ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ နေမင်းကြီးသည် မိဿရာသီသို့ ကူးပြောင်းဝင်ရောက်သည့် အချိန်ကို အစွဲပြု၍ ခေါ်ဆိုခြင်းဖြစ်သည်။ မြန်မာ့သင်္ကြန်သည် အိန္ဒိယမှ နက္ခတ်ဗေဒ နှင့် မြန်မာယဉ်ကျေးမှု ပေါင်းစပ်ကာ မြန်မာ့မြေပေါ်တွင် ဒေသန္တရဓလေ့များဖြင့် ဖွံ့ဖြိုးလာခြင်း ဖြစ်သည်။<ref name="origin">ဒေါက်တာသန်းထွန်း၊ "မြန်မာ့ယဉ်ကျေးမှုသမိုင်း"၊ ၂၀၀၂။</ref> ပုဂံခေတ်သည် သင်္ကြန်ပွဲတော်ကို စာဖြင့် ရေးထိုးသည့် ကျောက်စာမှတ်တမ်း၊ ရေပက်ကစားသည့် ရာဇဝင်မှတ်တမ်း နှင့် စနစ်တကျ တွက်ချက်သည့် နက္ခတ်ဗေဒမှတ်တမ်း ဟူသော ကဏ္ဍစုံမှ အစောဆုံး တည်ရှိခဲ့သဖြင့် မြန်မာ့သင်္ကြန် သည်အစောဆုံး ကျင်းပသည့် မူလရေသဘင် နှစ်သစ်ကူးပွဲတော်ဖြစ်ကြောင်း အခိုင်အမာဆိုနိုင်ပေမည်။ <ref name="culture">ဦးနု၊ "မြန်မာ့ယဉ်ကျေးမှုနှင့် ဓလေ့ထုံးစံများ"၊ ၁၉၆၅။</ref> ပုဂံခေတ် ကျောက်စာတချို့တွင် "သင်္ကြန်" ဟူသော စကားလုံးကို တိုက်ရိုက်ဖော်ပြ ထားပြီး နှစ်သစ်ကူးကာလ အလှူအတန်းများနှင့် ပတ်သက်သော အထောက်အထားများ ရှိသည်။<ref name="bagan">မှန်နန်းရာဇဝင်တော်ကြီး၊ ပုဂံခေတ်အပိုင်း။</ref>အင်းဝခေတ်တွင် သင်္ကြန်ပွဲတော်သည် ပိုမိုခိုင်မာသော စာပေအထောက်အထားများ ရှိလာခဲ့သည်ရှင်မဟာရဌသာရ၏ ပျို့ကဗျာများတွင် တန်ခူးလအမွှမ်းတင် ကဗျာများတွင် သင်္ကြန်အခါသမယ၏ သာယာပုံနှင့် ရေသဘင်ပွဲအကြောင်းများကို ထည့်သွင်းစပ်ဆိုခဲ့သည်။ရှင်မဟာသီလဝံသ၏ မှတ်တမ်းများတွင်လည်း သင်္ကြန်ရက်တွင် သက်ကြီးပူဇော်ပွဲနှင့် ဘုရားရေသပ္ပာယ်ပွဲများ ကျင်းပပုံကို တွေ့ရှိရသည်။<ref name="ava">ရှင်မဟာရဌသာရ၊ "တံတားဦးတည် မိန့်တော်ပြန်ပျို့"။</ref> ကုန်းဘောင်ခေတ်သည် သင်္ကြန်ပွဲတော် အစည်ကားဆုံးနှင့် အထောက်အထား အများဆုံးခေတ်ဖြစ်သည်။ မန္တလေး နန်းတွင်းနှင့် စေတီပုထိုးများတွင် သင်္ကြန်ရက်၌ ဘုရင်ကိုယ်တိုင် ရေသပ္ပာယ်ပုံနှင့် အကျဉ်းသားများကို လွှတ်ပေးပုံ (ဇီဝိတဒါနအလှူ) မှတ်တမ်းများ ရှိသည်။ သင်္ကြန်ကျရက် တွက်ချက်ပုံ၊ သင်္ကြန်စာ ထုတ်ပြန်ပုံနှင့် နန်းတွင်းရေသဘင်ပွဲ ကျင်းပပုံများကို အသေးစိတ် မှတ်တမ်းတင်ထားသည်။<ref name="konbaung">မောင်မောင်တင်၊ "ကုန်းဘောင်ဆက် ရာဇဝင်တော်ကြီး"။</ref> ယခုခေတ်တွင် မဏ္ဍပ်များ၊ တေးဂီတများနှင့်အတူ လူထုပျော်ပွဲရွှင်ပွဲအဖြစ် ကမ္ဘာအနှံ့ သိရှိလာကြသည်။ သင်္ကြန်ကာလတွင် ဗမာလူမျိုးတို့သည် စုပေါင်း၍ မုန့်လုံးရေပေါ် ပြုလုပ်ကာ ကျွေးမွေးကြသည်။ အချို့မုန့်လုံးများထဲတွင် ငရုတ်သီးထည့်၍ နောက်ပြောင်တတ်သော ချစ်စရာ ဓလေ့လည်း ရှိသည်။သင်္ကြန်သီချင်းများနှင့်အတူ ညီညာစွာ ကပြသော သင်္ကြန်ယိမ်းအကသည် ဗမာ့သင်္ကြန်၏ မရှိမဖြစ် အလှတရား ဖြစ်ပြီး ခေတ်ကာလ အခြေအနေများကို ဟာသနှော၍ တိုင်ပင်ညီညာစွာ အော်ဟစ်ကြွေးကြော်သော သံချပ်ထိုးခြင်းသည် ဗမာ့ယဉ်ကျေးမှု၏ လွတ်လပ်သော အနုပညာပြကွက် ဖြစ်သည်။<ref name="art">မောင်ကြည်သန့်၊ "မြန်မာ့ရိုးရာ ဆယ့်နှစ်လရာသီပွဲတော်များ"၊ ၂၀၀၇။</ref> သင်္ကြန်ကာလတွင် ပိတောက်ပန်းမှာ ဗမာတို့၏ သင်္ကြန်သင်္ကေတများ ဖြစ်သည်။ ထို့အပြင် သင်္ကြန်အိုးထဲတွင် အတာပန်း (၇) မျိုး ထည့်၍ သိကြားမင်း လူ့ပြည်သို့ ဆင်းသက်သည်ကို ကြိုဆိုကြသည့် ဓလေ့လည်းရှိသည်။ === ဝတ်စားဆင်ယင်မှု === ဗမာအမျိုးသမီး များသည် ရင်စေ့ ရှပ်အင်္ကျီကို ဝတ်ဆင်ပြီး ပိုးချည်ဖောက်ထားသော ကွင်းလုံချည်ကို ဝတ်ဆင်၍ပခုံးတွင်ပဝါလွှား ရင်တစ်ဖက်တစ်ချက်တွင်ချထားသည်။ ဗမာအမျိုးသမီးများသည်ဆံ ပင်ကိုအထူးဆင်ယင်ထုံးဖွဲ့လေ့ရှိသည်။ အမျိုးသားများမှာ ဦးခေါင်းတွင် ခေါင်းပေါင်းပေါင်း၍ တိုက်ပုံ ရင်စေ့နှင့် ပုဆိုးကို ဝတ်ဆင်ကြသည်။ == ဘာသာစကားနှင့်စာပေ == {{main|မြန်မာဘာသာစကား}} ဗမာဘာသာစကား (သို့မဟုတ်) မြန်မာစကား ({{lang-en|Burmese language}}) သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]]၏ ရုံးသုံးဘာသာစကားနှင့် နိုင်ငံတော်ဘာသာစကား ဖြစ်သည်။ တိုင်းရင်းသားလူမျိုးစုအသီးသီးရှိသည့်အနက် လူဦးရေအများဆုံးဖြစ်သော [[ဗမာလူမျိုး]]တို့၏ မိခင်ဘာသာစကားဖြစ်ပြီး၊ နိုင်ငံတစ်ဝန်းရှိ အခြားသော တိုင်းရင်းသားလူမျိုးစုများအကြားတွင်လည်း အပြန်အလှန် ဆက်သွယ်ပြောဆိုရန် ပေါင်းကူးဘာသာစကား အဖြစ် ကျယ်ပြန့်စွာ အသုံးပြုကြသည်။ ဗမာစကားသည် [[တရုတ်-တိဗက်နွယ် ဘာသာစကားများ|တရုတ်-တိဗက် ဘာသာစကားမိသားစု]] ကြီး၏ အောက်ရှိ [[တိဗက်-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများ|တိဗက်-ဗမာ ဘာသာစကား]]ခွဲတွင် ပါဝင်ပြီး၊ ထိုအထဲမှ [[လိုလို-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများ|လိုလို-ဗမာ အုပ်စု]]ဝင် ဘာသာစကားတစ်ခု ဖြစ်သည်။<ref name="Bradley">Bradley, David. (1997). "Tibeto-Burman languages and classification". ''Papers in Southeast Asian Linguistics''. No. 14. pp. 1–72.</ref> ဗမာစကားသည် စကားလုံးတစ်လုံးချင်းစီ၏ အဓိပ္ပာယ်ကို အသံနိမ့်အမြင့် ဖြင့် ခွဲခြားသည့် နိမ့်မြင့်သံသုံးဘာသာစကား အမျိုးအစား ဖြစ်သည်။ မြန်မာနိုင်ငံအလယ်ပိုင်း (မန္တလေး၊ စစ်ကိုင်း၊ မကွေး) နှင့် အောက်ပိုင်း (ရန်ကုန်၊ ပဲခူး၊ ဧရာဝတီ) တို့တွင် ပြောဆိုကြသော ဗမာစကားသည် စံပြဗမာစကား ဖြစ်ပြီး၊ အပြန်အလှန် နားလည်နိုင်စွမ်း အပြည့်အဝ ရှိသည်။ သို့သော် ပထဝီဝင်အနေအထားအရ ကွဲပြားနေသော ဒေသများဖြစ်သည့် [[ရခိုင်ပြည်နယ်]]ရှိ ရခိုင်စကား၊ [[တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး]]ရှိ ထားဝယ်စကားနှင့် မြိတ်စကားတို့သည် ဗမာစကား၏ ဒေသန္တရစကားခွဲများ ဖြစ်ကြပြီး၊ ရှေးဟောင်းဗမာစကား၏ လေယူလေသိမ်းနှင့် အသံထွက်ဝိသေသလက္ခဏာများကို ပိုမိုထိန်းသိမ်းထားကြသည်။<ref name="Bradley" /> === သမိုင်းကြောင်းနှင့် စာပေပေါ်ပေါက်လာပုံ === {{main|မြန်မာစာပေ}} ဗမာစကားသည် သမိုင်းဦးကာလ မြောက်ဘက်အရပ်မှ တိဗက်-ဗမာနွယ်ဖွားများ ဧရာဝတီမြစ်ဝှမ်းတစ်လျှောက် ရွှေ့ပြောင်းအခြေချလာမှုနှင့်အတူ ပါဝင်လာခဲ့သည်။ စာရေးသားမှုစနစ်အနေဖြင့် မူလက မိမိကိုယ်ပိုင်အက္ခရာ မရှိသေးသော်လည်း၊ ပုဂံခေတ်သို့ ရောက်ရှိလာသောအခါ ဒေသခံ [[မွန်လူမျိုး|မွန်]]နှင့် [[ပျူလူမျိုး|ပျူ]]တို့ထံမှတစ်ဆင့် အိန္ဒိယတောင်ပိုင်းသုံး [[ဗြဟ္မီအက္ခရာ|ဗြဟ္မီအက္ခရာ]]နွယ်ဝင် ပလ္လဝ (Pallava) အက္ခရာကို အခြေခံကာ ကိုယ်ပိုင် [[မြန်မာအက္ခရာ|မြန်မာစာပေ]]ကို တီထွင်ဖန်တီးခဲ့ကြသည်။<ref name="Luce">Luce, G.H. (1969). ''Old Burma, Early Pagan''. J.J. Augustin. pp. 98–105.</ref> သမိုင်းအရ အစောဆုံးတွေ့ရှိရသည့် ဗမာစာအရေးအသား အထောက်အထားမှာ ခရစ်နှစ် ၁၁၁၃ ခုနှစ်တွင် ရေးထိုးခဲ့သော [[မြစေတီကျောက်စာ]] (ရာဇကုမာရ်ကျောက်စာ) ဖြစ်သည်။<ref name="ThanTun">ဒေါက်တာသန်းထွန်း။ (၁၉၆၄)။ ''ခေတ်ဟောင်းမြန်မာရာဇဝင်''။ မဟာဒဂုန်စာပေ။ စာ-၄၅–၅၀။</ref> == ဗမာလူမျိုးတို့၏ အမျိုးသားရေး အမှတ်အသား == [[ဗမာလူမျိုး]]တို့၏ သမိုင်းစဉ်တစ်လျှောက်တွင် လူမျိုးစုတစ်ခုလုံးနှင့် ပြည်သူလူထုတစ်ရပ်လုံးကို ကိုယ်စားပြုသည့် အမျိုးသားရေး လက္ခဏာများနှင့် ပြယုဂ်များအနက် "ဒေါင်းရုပ်" (ဥဒေါင်းငှက်) နှင့် "ခြင်္သေ့ရုပ်" တို့သည် အထင်ရှားဆုံးသော ဂုဏ်ဆောင်သင်္ကေတများ ဖြစ်ကြသည်။ မြန်မာ့ပဒေသရာဇ်ခေတ် ရာဇပလ္လင်များ ([[သီဟာသနပလ္လင်|သီဟာသနပလ္လင် (ခြင်္သေ့ပလ္လင်)]]) မှသည် ခေတ်သစ်နိုင်ငံတော်အမှတ်တံဆိပ်နှင့် ငွေစက္ကူများအထိ အသုံးပြုခဲ့သော "ခြင်္သေ့ရုပ်" သည် နိုင်ငံတော်၏ အုပ်ချုပ်ရေးယန္တရား၊ ဥပဒေစိုးမိုးရေးနှင့် အာဏာစက် တည်တံ့ခိုင်မြဲခြင်းကို ကိုယ်စားပြုသည့် ရုံးသုံးသင်္ကေတအဖြစ် တည်ရှိသည်။<ref name="ThanTun">ဒေါက်တာသန်းထွန်း။ (၂၀၀၄)။ ''မြန်မာ့ယဉ်ကျေးမှုသမိုင်း''။ ရန်ကုန်: ဓမ္မစာပေ။</ref> သို့သော်လည်း အုပ်ချုပ်သူအစိုးရနှင့် အာဏာပိုင်အဖွဲ့အစည်းထက် "ဗမာလူမျိုးစုတစ်ခုလုံး၏ အသည်းနှလုံး၊ ရိုးရာဇာစ်မြစ်နှင့် ပြည်သူ့စိတ်ဓာတ်" ကို ပိုမိုနက်ရှိုင်းစွာ အသားပေးဖော်ညွှန်းရာတွင်မူ "ဒေါင်းရုပ်" သည်သာလျှင် အဓိကအကျဆုံးသော ကမ္ပည်းအမှတ်အသား ဖြစ်သည်။ ဗမာလူမျိုးတို့၏ လူမှုယဉ်ကျေးမှုနှင့် သမိုင်းစဉ်တစ်လျှောက်တွင် ဥဒေါင်းငှက်သည် တင့်တယ်ခြင်း၊ မင်္ဂလာရှိခြင်းနှင့် အမြင့်မြတ်ဆုံးသော ပြယုဂ်အဖြစ် တည်ရှိခဲ့သည်။ ဗုဒ္ဓဘာသာစာပေလာ ငါးရာ့ငါးဆယ်နိပါတ်တော်များအနက် "မောရဇာတ်တော်" တွင် ဘုရားအလောင်းတော်သည် ရွှေဥဒေါင်းမင်းဖြစ်၍ နေမင်းကို ပူဇော်ရှိခိုးသည့် သမိုင်းကြောင်းအရ ဗမာတို့သည် ဒေါင်းကို ဗုဒ္ဓဘာသာနှင့် သက်ဆိုင်သော မွန်မြတ်သည့် သတ္တဝါအဖြစ် အစဉ်အဆက် တန်ဖိုးထားခဲ့ကြသည်။<ref name="ThanTun"/> ထို့ပြင် မြန်မာမင်းဆက်များကို "သူရိယဝံသ" (နေမင်း၏အနွယ်စု) ဟု အလေးအမြတ်ပြု ခေါ်ဆိုကြရာတွင် နေမင်း၏ ကိုယ်စားပြုအမှတ်အသားအဖြစ် ဒေါင်းရုပ်ကို ထီးသုံးနန်းသုံးအဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့ကြသည်။<ref name="Kala">ဦးကုလား။ ''မဟာရာဇဝင်ကြီး''။</ref> === ပုဂံခေတ် (၁၁–၁၃ ရာစု) === ပုဂံခေတ်သည် ဗမာတို့၏ အနုပညာနှင့် ထေရဝါဒဗုဒ္ဓဘာသာ သမိုင်းဦးအစဖြစ်ပြီး၊ ဒေါင်းရုပ်ကို ဘာသာရေးနှင့် ဗိသုကာလက်ရာများတွင် ထည့်သွင်းအသုံးပြုခဲ့ကြသည်။ [[ကျန်စစ်သား|ကျန်စစ်သားမင်း]]၏ မြေကန်ကျောက်စာ (သို့မဟုတ်) နန်းတည်ကျောက်စာများတွင် ၎င်း၏ဘုန်းလက်ရုံးကို ကျူးရင့်ရာ၌ "နေမင်းနှင့် ဥဒေါင်းမင်းကဲ့သို့ တောက်ပသူ" ဟု တင်စားသုံးနှုန်းခဲ့သဖြင့်၊ ပုဂံခေတ်ကတည်းက ဒေါင်းသည် မြန်မာ့တော်ဝင်မင်းစိုးရာဇာတို့၏ မြင့်မြတ်သော ပြယုဂ်ဖြစ်ခဲ့ကြောင်း ထင်ရှားသည်။<ref name="Luce">Luce, G.H. (1969). ''Old Burma: Early Pagán''. Locust Valley, N.Y.: Artibus Asiae.</ref> [[File:Peacock Throne of Myanmar.jpg|thumb|၃၀၀px|ဥဒေါင်းပလ္လင်တော် (သို့မဟုတ်) မယုရာသနပလ္လင်သည် ရှေးမြန်မာဘုရင်များ အစဉ်အဆက် အသုံးပြုခဲ့သည့် သမိုင်းဝင် ရာဇပလ္လင် (၈) မျိုးအနက် တစ်ခုဖြစ်သည်။]] === အင်းဝခေတ် (၁၄–၁၆ ရာစု) === အင်းဝခေတ် (ပထမအင်းဝခေတ်) တွင် ဗမာစာပေနှင့် ယဉ်ကျေးမှု သိသိသာသာ ထွန်းကားလာခဲ့ပြီး၊ ဒေါင်းရုပ်သည် စာပေအလင်္ကာများနှင့် နန်းတွင်းအဆောင်အယောင်များတွင် ပိုမိုနေရာရလာခဲ့သည်။ အင်းဝဘုရင်များ၏ ရာဇပလ္လင်များနောက်ခံတွင် နေမင်းနှင့် လမင်း၏ ပြယုဂ်အဖြစ် ဒေါင်းရုပ်နှင့် ယုန်ရုပ်ကို လက်ဝဲလက်ယာ ထည့်သွင်းထုလုပ်သည့် "ဥဒေါင်းတံဆိပ်၊ ယုန်တံဆိပ်" စနစ်သည် အင်းဝခေတ်တွင် အခြေခိုင်ခဲ့သည်။<ref name="Kala2">ဦးကုလား။ ''မဟာရာဇဝင်ကြီး'' (ဒုတိယတွဲ)။</ref> အင်းဝခေတ် စာဆိုအကျော်အမော် [[ရှင်မဟာရဋ္ဌသာရ]]နှင့် [[ရှင်မဟာသီလဝံသ]] တို့၏ ပျို့ကဗျာများတွင် ဗမာမင်းတို့၏ ဘုန်းတံခိုးကို "သူရိယဝံသ ဒေါင်းမင်းအနွယ်" ဟု ဖွဲ့ဆိုလေ့ရှိကြသဖြင့် ဒေါင်းသည် လူမျိုး၏ အထက်တန်းကျသော ပြယုဂ်အဖြစ် စာပေ၌ ကမ္ပည်းတင်ခဲ့သည်။ === တောင်ငူခေတ် (၁၆–၁၇ ရာစု) === တောင်ငူအင်ပါယာ (ဒုတိယမြန်မာနိုင်ငံတော်) ခေတ် [[တပင်ရွှေထီး]]နှင့် [[ဘုရင့်နောင်]]မင်းတရားကြီးတို့ လက်ထက်တွင် စစ်ရေးအင်အား ကြီးမားလာမှုနှင့်အတူ ဒေါင်းရုပ်ကို ထီးသုံးနန်းသုံး အဆောင်အယောင်အဖြစ် ပိုမိုတွင်ကျယ်စွာ သုံးစွဲလာခဲ့သည်။ ဘုရင့်နောင်မင်းတရားကြီး တည်ဆောက်ခဲ့သော ပဲခူးကမ္ဘောဇသာဒီ နန်းတော်ကြီး၏ ရာဇပလ္လင်တော်များနှင့် တံခါးမကြီးများတွင် နေမင်းအနွယ်စုဖြစ်ကြောင်း ပြသရန် ဒေါင်းရုပ်များကို ရွှေချထုလုပ်ကြကြောင်း ခေတ်ပြိုင်ပေါ်တူဂီနှင့် ဥရောပခရီးသွားမှတ်တမ်းများတွင် ဖော်ပြထားသည်။<ref name="Harvey">Harvey, G.E. (1925). ''History of Burma''. London: Longmans, Green and Co.</ref> တောင်ငူခေတ် တပ်မတော်စစ်ချီရာတွင် ရှေ့တန်းမှ စစ်သူကြီးအချို့၏ မြင်းကန္နားများနှင့် ကတ္တီပါရွှေချလံများတွင် ဒေါင်းမြီး (ဥဒေါင်းဖီး) များကို အမြတ်တနိုး ထိုးစိုက်ဆင်ယင်သည့် ဓလေ့ ရှိခဲ့သည်။ [[File:State Seal of Mranma (Burma) of late Konbaung.jpg|thumb|၂၈၀px|ကုန်းဘောင်ခေတ်နှောင်းပိုင်း (မင်းတုန်းမင်းနှင့် သီပေါမင်းလက်ထက်) တွင် သုံးစွဲခဲ့သော မြန်မာနိုင်ငံတော်၏ ဒေါင်းရုပ်ပါ တရားဝင် နိုင်ငံတော်တံဆိပ်တုံးတော် (State Seal)]] === ကုန်းဘောင်ခေတ် (၁၈–၁၉ ရာစု) === ဒေါင်းရုပ်ကို ဗမာလူမျိုးနှင့် မြန်မာနိုင်ငံ၏ တရားဝင် အချုပ်အခြာအာဏာ လက္ခဏာအဖြစ် ကမ္ဘာ့အလယ်တွင် စတင်သတ်မှတ်ခဲ့သည်မှာ ကုန်းဘောင်ခေတ်ဖြစ်၏။ [[အလောင်းမင်းတရား]] လက်ထက်မှစ၍ တော်ဝင်တံဆိပ်တုံးများနှင့် အမိန့်ပြန်တမ်းများတွင် "ကန္နားစွင့် ကူးဒေါင်းပုံ" ကို စတင်ခတ်နှိပ်ခဲ့သည်။<ref name="Symes">Symes, Michael. (1800). ''An Account of an Embassy to the Kingdom of Ava''. London.</ref> [[မင်းတုန်းမင်း]] လက်ထက်တွင် နိုင်ငံတော်အလံအဖြစ် "အဖြူရောင်နောက်ခံပေါ်တွင် အမွေးအတောင် ဖြန့်ရစ်နေသည့် ကူးဒေါင်းရုပ်ပါသော အလံ" ကို တရားဝင် ပြဋ္ဌာန်းလွှင့်ထူခဲ့သလို၊ ရတနာပုံခေတ် သွန်းလုပ်ခဲ့သည့် ငွေဒင်္ဂါးများကိုလည်း "ဒေါင်းဒင်္ဂါး" ဟု တရားဝင် ခတ်နှိပ်ထုတ်ဝေခဲ့သဖြင့် ဒေါင်းသည် ဗမာတို့၏ အမျိုးသားရေး လက္ခဏာအဖြစ် သမိုင်းတွင် တရားဝင်အဆင့်အတန်းဖြင့် ကမ္ပည်းတင်နိုင်ခဲ့သည်။<ref name="Robinson">Robinson, M. and Shaw, L.A. (1980). ''The Coins and Banknotes of Burma''. Manchester.</ref> [[File:1 Pe - Myanmar ND (1853) Mindon Min. Peacock. vz.jpg|thumb|၃၀၀px|၁၈၅၃ ခုနှစ် မင်းတုန်းမင်းတရားကြီး လက်ထက်တွင် ရတနာပုံနေပြည်တော်၌ စတင်သွန်းလုပ်ခဲ့သည့် သမိုင်းဝင် တစ်ပဲတန် "ဒေါင်းဒင်္ဂါး" ၏ ရှေ့မျက်နှာစာ မြင်ကွင်း။]] === မင်းသုဝဏ်၏ "ရွှေဥဒေါင်း" ကဗျာ === ခေတ်သစ်မြန်မာစာပေတွင် ထင်ရှားသည့် အမျိုးသားစာဆိုကြီး [[မင်းသုဝဏ်]]၏ "ရွှေဥဒေါင်း" ကဗျာတွင် ဗမာလူမျိုးစု၏ ရိုးရာယုံကြည်မှုနှင့် ကုန်းဘောင်ခေတ် သမိုင်းဝင် အမှတ်အသားများကို အောက်ပါအတိုင်း လှပကျစ်လျစ်စွာ ကောက်နုတ်ဖွဲ့ဆိုထားသည်။ <blockquote> "နေမင်းနွယ် ဆွေဘုရားရယ်တို့ ဝေတင့်တယ် အသရေခြားသည်ဟု ငွေများမှာတဲ့ တံဆိပ်တင် နိမိတ်မြင်က မင်္ဂလာရှိ။" </blockquote> <blockquote> "မြန်မာနွယ် ကမ္ဘာဝယ် ထင်အလင်းသာပ ဆင်မြင်းဗိုလ်ပါရံလို့ မြကဒဏ် သီဟာစိုးစဉ်က ဒေါင်းအလံ စိုက်ကာထိုးကြတယ် ဖိုးထိုက်ပါဘိ။" </blockquote> ဤကဗျာအရ ဗမာမင်းများသည် မိမိတို့ကိုယ်ကို နေမင်းအနွယ်စု (သူရိယဝံသ) ဟု ခံယူကာ ဒေါင်းရုပ်ကို မင်္ဂလာနိမိတ်အဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့ကြကြောင်း၊ ထို့ပြင် ကုန်းဘောင်ခေတ်တွင် တရားဝင်အသုံးပြုခဲ့သည့် "ဒေါင်းဒင်္ဂါး" (ငွေများမှာတဲ့ တံဆိပ်တင်) နှင့် ကမ္ဘာ့အလယ်တွင် စစ်အင်အားတောင့်တင်းခဲ့စဉ်က လွှင့်ထူခဲ့သည့် "ဒေါင်းအလံ" အကြောင်းတို့ကို ဖော်ပြလျက် ဒေါင်းသည် ဗမာနွယ်တို့၏ အမျိုးသားရေးမာန် ဖြစ်ကြောင်း သရုပ်ဖော်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ [[File:Flag of Burma 1943.svg|thumb|၂၅၀px|ဒုတိယကမ္ဘာစစ်အတွင်း (၁၉၄၃–၁機種၅) ကုန်းဘောင်ခေတ်အလံလာ ကူးဒေါင်းရုပ်ကို အလယ်ဗဟို၌ ထည့်သွင်းအသုံးပြုခဲ့သည့် ဗမာနိုင်ငံတော်အစိုးရ၏ သုံးရောင်ခြယ်အလံတော်]] === ကိုလိုနီခေတ်မှ ယနေ့ခေတ်အထိ တော်လှန်ရေးပြယုဂ် === ၁၈၈၅ ခုနှစ်တွင် ကုန်းဘောင်မင်းဆက် ပျက်သုဉ်း၍ ဗြိတိသျှကိုလိုနီအောက် ကျရောက်ခဲ့ရသော်လည်း ဒေါင်းရုပ်သည် ဗမာလူမျိုးတို့၏ နှလုံးသားထဲမှ ပျောက်ပျက်မသွားခဲ့ပေ။ အမျိုးသားရေးနှင့် လွတ်လပ်ရေးလှုပ်ရှားမှုများ ပေါ်ပေါက်လာသောအခါ ကျောင်းသားခေါင်းဆောင်များနှင့် မျိုးချစ်တော်လှန်ရေးသမားများသည် မိမိတို့၏ အမျိုးသားရေးစိတ်ဓာတ်ကို ပြသရန် ဒေါင်းရုပ်ကို ပြန်လည်အသုံးပြုခဲ့ကြသည်။ နန်းတွင်းသုံး အမြီးဖြန့်နေသည့် ငြိမ်းချမ်းသော "ကူးဒေါင်း" အစား၊ ဗြိတိသျှအစိုးရကို အရှုံးမပေးဘဲ ရင်ဆိုင်တိုက်ခိုက်မည်ဟူသော အဓိပ္ပာယ်ဖြင့် အတောင်ပံဖြန့်ကာ စစ်ဆိုင်နေသည့် "ခွပ်ဒေါင်း" (ကျောင်းသားသမဂ္ဂအလံ) အဖြစ် သမိုင်းဝင် ပြောင်းလဲ တီထွင်အသုံးပြုခဲ့ကြသည်။<ref name="Nu">ဦးနု။ (၁၉၆၇)။ ''ငါးနှစ်ရာသီ ဗမာပြည်''။ ရန်ကုန်။</ref> ဒုတိယကမ္ဘာစစ်အတွင်း [[ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်း]] ဦးဆောင်သော ဗမာ့ကာကွယ်ရေးတပ်မတော် (BDA) ၏ သွေးရောင်နောက်ခံ အလံတော်အလယ်တွင်လည်း ဒေါင်းရုပ်ကိုပင် ဗမာ့တော်လှန်ရေးတပ်မတော်၏ ပြယုဂ်အဖြစ် ဆက်လက်သတ်မှတ်ခဲ့သည်။<ref name="BaMaw">Ba Maw, Dr. (1968). ''Breakout in Burma: Memoirs of a Revolution, 1939–1946''. Yale University Press.</ref> ယနေ့ထက်တိုင်အောင် "ဒေါင်း" (အထူးသဖြင့် ခွပ်ဒေါင်းနှင့် ကူးဒေါင်း) သည် မြန်မာနိုင်ငံနှင့် ဗမာလူမျိုးတို့၏ မာန်မာန၊ စည်းလုံးမှု၊ ဒီမိုကရေစီလှုပ်ရှားမှုများနှင့် တော်လှန်ရေးစိတ်ဓာတ်တို့ကို ထင်ဟပ်စေသည့် အရေးအကြီးဆုံးသော ပြည်သူ့အမှတ်အသားအဖြစ် သမိုင်းအဆက်ဆက် ခိုင်မာစွာ ရပ်တည်လျက်ရှိသည်။ ==ထင်ရှားသောဗမာလူမျိုးများ== * [[အောင်ဆန်း|အမျိုးသားခေါင်းဆောင်ကြီး ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်း]] *[[အောင်ဆန်းစုကြည်၊ ဒေါ်|အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ်ဥက္ကဋ္ဌ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်]] *[[သန့်၊ ဦး|ဦးသန့်(ကုလသမဂ္ဂအထွေထွေအတွင်းရေးမှူးချုပ်)]] * [[မှိုင်း၊ ကိုယ်တော်၊ သခင်|မြန်မာစာပေပညာရှင် ဆရာကြီး သခင်ကိုယ်တော်မှိုင်း]] * [[နု၊ ဦး|မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပထမဆုံး ဝန်ကြီးချုပ် ဦးနု]] * [[မြ၊ သခင်|အာဇာနည်ခေါင်းဆောင်ကြီးသခင်မြ]] * [[ဘချို၊ ဦး (ဒီးဒုတ်)|အာဇာနည်ခေါင်းဆောင်ကြီး ဒီးဒုတ်ဦးဘချို]] *[[သခင်စိုး]] *[[သခင်သန်းထွန်း]] *[[ဦးကျော်ငြိမ်း]] *[[ဒေါက်တာဘမော်]] *[[ကိုဗဟိန်း]] *[[ဦးဗဆွေ]] *[[ဦးမြင့်သိန်း]] *[[ကျော်ဇော၊ ဗိုလ်ချုပ်|ဗိုလ်မှူးချုပ် ကျော်ဇော]] *[[စိန်မှန်၊ ဗိုလ်မှူး|ဗိုလ်မှူး စိန်မှန်]] *[[မြို့မ-ဦးသန်းကြွယ်]] *[[သန်းထွန်း၊ ဒေါက်တာ|ဒေါက်တာသန်းထွန်း]] * [[အောင်ကြီး၊ ဦး|ဗိုလ်မှူးချုပ်အောင်ကြီး]] * [[တင်ဦး၊ သူရ ဗိုလ်ချုပ်ကြီး|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး(ငြိမ်း) သူရ ဦးတင်ဦး]] * [[မောင်မောင်၊ ဒေါက်တာ (နိုင်ငံတော်သမ္မတ)|နိုင်ငံတော်သမ္မတ ဒေါက်တာ မောင်မောင်]] *[[နေဝင်း|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးနေဝင်း]] *[[စောမောင်|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] * [[သန်းရွှေ|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး သန်းရွှေ]] * [[သိန်းစိန်၊ ဦး|နိုင်ငံတော် သမ္မတ ဦးသိန်းစိန်၊ ဗိုလ်ချုပ်ကြီး(ငြိမ်း)]] * [[ဝီရသူ (မစိုးရိမ်)|မစိုးရိမ်တိုက်သစ် နာယက ဆရာတော် ဦးဝီရသူ]] *[[လင်းယုန်နီ]] *[[ချစ်ဦးညို]] *[[စွမ်းရည်၊ မောင်၊ စာရေးဆရာ|မောင်စွမ်းရည်]] *[[အောင်သင်း]] *[[ဆရာစံ]] *[[သခင်ဖိုးလှကြီး]] *[[မင်းအောင်လှိုင်|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးမင်းအောင်လှိုင်]] *[[ဗိုလ်စံဖဲ]] ==ဗမာလူမျိုးစု== မြန်မာနိုင်ငံရှိ တိုင်းရင်းသား ဗမာလူမျိုးစု (၉)စု ရှိသည်။ အက္ခရာစဉ်အတိုင်း စဉ်ထားသည်။ # [[ကတူးလူမျိုး]] # [[ကနန်းလူမျိုး]] # [[ဆလုံလူမျိုး]] # [[ထားဝယ်လူမျိုး]] # [[ဖွန်းလူမျိုး]] # ဗမာလူမျိုး # [[မြိတ်လူမျိုး]] # [[ယဘိန်းလူမျိုး]] # [[ယောလူမျိုး]] ဘာသာဗေဒအရ ဗမာနွယ်အုပ်စုသည် တိဗက်-ဗမာ ဘာသာစကားမိသားစုအောက်ရှိ အုပ်စုတစ်ခုဖြစ်ပြီး အဓိကအားဖြင့် မြန်မာနိုင်ငံနှင့် တရုတ်နိုင်ငံ ယူနန်ပြည်နယ်တို့တွင် နေထိုင်ကြသည်။<ref>Bradley, David (1997). "Tibeto-Burman languages and classification". In: Bradley, D. (ed.), Papers in Southeast Asian Linguistics No.14.</ref> ပါဝင်သော လူမျိုးများမှာ အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်သည် — #[[ဗမာလူမျိုး]] #[[အင်းသားလူမျိုး]] #[[ဖွန်းလူမျိုး]] #[[တောင်ရိုး]] #[[ရခိုင်]] #[[ဓနု]] #[[မရမာ လူမျိုး|မရမာလူမျိုး]] #[[ယော]]၊[[ထားဝယ်]]၊[[မြိတ်လူမျိုး|မြိတ်]] <ref>Okell, John (1969). ''A Reference Grammar of Colloquial Burmese''. Oxford University Press.</ref> == ကျမ်းကိုး == <references/> * မြန်မာသမိုင်းပုံ- [[ဒေါက်တာသန်းထွန်း]] {{ မြန်မာပြည် လူမျိုးများ}} [[Category:ဗမာလူမျိုးစု]] aixsykk5tgdq6d754slqhkt3x9svsds ဆွေးနွေးချက်:မြန်မာနိုင်ငံ 1 4111 1036476 1025270 2026-06-07T11:54:58Z ~2026-33542-85 143984 /* soeLinshwehmoneaျျုိဟ္တုကုမဏီပိွင္ရွင္စုိလင္းဂ */ အပိုင်းသစ် 1036476 wikitext text/x-wiki I cannot read because of font problem. Where can I get font t read this page? :This page is the same as other pages. For font problem, please see [[Wikipedia:Font | here]]. [[User:Okisan|Okisan]] ၁၃:၅၇၊ မြန်မာရဲ့ GDP for PPP ကို update လုပ်သင့်တယ်၊တချို့စာမျက်နှာတွေမှာ 499 billion ရှိတယ်။ == Geographical names == Can anyone translate to Burmese geographical names listed below? [[User:Aotearoa|Aotearoa]] ၁၁:၂၂၊ ၁၄ ဩ​ဂုတ်​ ၂၀၀၉ (UTC) *Lower Burma *Upper Burma *Isthmus of Kra == Full name == Hi. I heard that Myanmar also changed its full name other than flag. Please update the Burmese name to all Wikipedia including this article. Is it "ပြည်ထောင်စု သမ္မတ မြန်မာနိုင်ငံတော်" ? --[[User:Octahedron80|Octahedron80]] ၀၈:၅၁၊ ၂၃ အောက်​တို​ဘာ​ ၂၀၁၀ (UTC) ဣ== မြန်မာပြည် အစား မြန်မာနိုင်ငံ == မြန်မာနိုင်ငံ(ပြည်ထောင်စု သမ္မတ မြန်မာနိုင်ငံတော်) အဲလိုခေါင်းစဉ်ပေးရင်ကောင်းမယ်ထင်တယ်. နိုင်ငံစာရင်းများမှာ မြန်မာပြည်ဆိုတော့ နည်းနည်း အစဉ်မကိုက်ဘူးလားလို့) :အဆိုကို ထောက်ခံပါတယ်၊ အခြားနိုင်ငံတွေကို တရုတ်နိုင်ငံ၊ နော်ဝေနိုင်ငံ စသည်ဖြင့် သုံးနေကြပြီး မြန်မာနိုင်ငံကိုမှ မြန်မာပြည် လို့သုံးတာက uniform မဖြစ်ပါဘူး။ ကန့်ကွက်သူမရှိရင် ဒီစာမျက်နှာကို '''မြန်မာနိုင်ငံ''' ကို move လုပ်ချင်ပါတယ်ခင်ဗျ။ [[User:Yarzaryeni|Yarzaryeni]] ([[User talk:Yarzaryeni|ဆွေးနွေး]]) ၀၁:၅၁၊ ၁၈ ဧပြီ ၂၀၁၆ (UTC) *'''Support:''' should move to '''မြန်မာနိုင်ငံ'''. [[User:Phyo WP|<span style="color:#a80000; background:#FECB00; text-decoration:inherit">ဖြိုး</span><span style="background:#8B0000"><span style="color:#FECB00">'''WP'''</span></span>]] ([[User talk:Phyo WP|ဆွေးနွေးရန်]]) ၀၂:၂၅၊ ၁၈ ဧပြီ ၂၀၁၆ (UTC) :: Move မယ်ဆိုရင် မြန်မာပြည်ကို redirect ချန်ထားပေးပါ။ မြန်မာပြည်ဆိုပြီး internal link ချိတ်ထားတာတွေ နီကုန်မှာစိုးလို့။ ခုလို active ဖြစ်တဲ့ မန်ဘာတစ်ယောက် မြန်မာဝီကီမှာ ရှိလာတာ ကျုပ်ဖြင့် အတိုင်းမသိ ဝမ်းမြောက်မိပါတယ်ဗျား။ :D [[User:Dr Lotus Black|Dr Lotus Black]] ([[User talk:Dr Lotus Black|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၄၉၊ ၁၈ ဧပြီ ၂၀၁၆ (UTC) ::: မြန်မာပြည်အစား မြန်မာနိုင်ငံ ကို move လုပ်မှာကို ကျွန်တော်လည်း ထောက်ခံတယ်ဗျို့။ အပေါ်က DrLB ပြောခဲ့သလိုပဲ မြန်မာပြည်ကို redirect ချန်ပေးခဲ့ပါဗျာ။ [[User:MoeZawSoe|MoeZawSoe]] ([[User talk:MoeZawSoe|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၁၃၊ ၁၈ ဧပြီ ၂၀၁၆ (UTC) ::::*'''Support:''' မြန်မာနိုင်ငံ လို့ ပြောင်းသင့်ပါတယ်။ ဒါကို အဆိုတင်မလို့ စဉ်းစားနေတာ ကြာပြီ။ နိုင်ငံအမည် အားလုံး တထပ်တည်းကျမှ တမ်းပလိတ်တွေ နဲ့ အလုပ်လုပ်တဲ့အခါ အဆင်ပြေမှာ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] <sup><span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span></sup> ၁၃:၃၄၊ ၁၉ ဧပြီ ၂၀၁၆ (UTC) :::::ကျနော်လည်း မြန်မာပြည်အစား မြန်မာနိုင်ငံလို့ပြောင်းတာ သဘောကျပါတယ်ဗျ။[[User:NayiMuu|<span style="background:#74DF00"><span style="color:#FFFFFF">'''Nayi'''</span></span><span style="color:#86B404">'''Muu<sup>®</sup>'''</span>]]<sup>[[User talk:NayiMuu|<span style="color:#86B404"> talk</span>]]</sup> ၁၃:၄၁၊ ၁၉ ဧပြီ ၂၀၁၆ (UTC) {{Done}} [[User:Dr Lotus Black|Dr Lotus Black]] ([[User talk:Dr Lotus Black|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၄၁၊ ၂၄ ဧပြီ ၂၀၁၆ (UTC) ဗမာပြည်က ဗမာလူမျီုးကိုပဲကိုယ်စားပြုတယ်လို့ထင်ပါတယ် [[User:Kerker kyaw|Kerker kyaw]] ([[User talk:Kerker kyaw|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၃၄၊ ၂၀ ဩဂုတ် ၂၀၁၉ (UTC) == April 2016 Tagging == In this diff [https://my.wikipedia.org/w/index.php?title=%E1%80%99%E1%80%BC%E1%80%94%E1%80%BA%E1%80%99%E1%80%AC%E1%80%95%E1%80%BC%E1%80%8A%E1%80%BA&type=revision&diff=299483&oldid=297876], [[User:Yarzaryeni|Ko Yarzaryeni]] tagged the whole article with {{tlx|မယုံကြည်ရသောရင်းမြစ်}}. It would be great if you specified potentially unreliable sources rather than tagging the whole article. I agree to {{tlx|cleanup}} tag and that the article needs to update but, in my opinion, most of the citations are good. Thank you. [[User:Phyo WP|<span style="color:#a80000; background:#FECB00; text-decoration:inherit">ဖြိုး</span><span style="background:#8B0000"><span style="color:#FECB00">'''WP'''</span></span>]] ([[User talk:Phyo WP|ဆွေးနွေးရန်]]) ၀၃:၀၃၊ ၁၈ ဧပြီ ၂၀၁၆ (UTC) :မယုံကြည်ရသောရင်းမြစ် ဆိုတာ မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်းကို ရည်ညွှန်းတာပါ။ ကျန်တာတွေက အဆင်ပြေမှာပါ။ ဒီလိုစာသားတွေကို မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်းက ရတယ်လို့ ဆိုပါတယ်။ :3 <blockquote> လူဝါ၊ သို့မဟုတ် မွန်ဂိုးလီးယန်း လူမျိုး များသည် တရုတ်၊ ဂျပန်၊ မြန်မာ၊ ယိုးဒယား၊ လာအိုစသော အာရှတိုက် အရှေ့ပိုင်းနိုင်ငံများတွင် အနှံ့အပြား နေထိုင်ကြ၏။ ထို အသားဝါ လူမျိုးများ၌ အလွန်ရှေးကျသော ယဉ်ကျေးမှုများရှိ၍ ကမ္ဘာပေါ်တွင် အဆင့်အတန်း အမြင့်ဆုံးသော လူမျိုးတစ်မျိုးဖြစ်လေသည်။ မွန်ဂိုးလီးယန်း လူမျိုးများသည် ရှေးနှစ်ပေါင်းများစွာကတည်းကပင် ဘာသာစကား၊ အယူဝါဒ၊ အနုပညာ စာပေအစရှိသော ကိုယ်ပိုင်ယဉ်ကျေးမှုများနှင့် အဆင့်အတန်းမြင့်မြင့် နေထိုင်ခဲ့ကြပေသည်။ အခြားလူမျိုးများထံမှတစ်ဆင့် အတုခိုးနည်းယူခြင်း မပြုခဲ့ကြသည်သာမက အခြားလူမျိုးများကသာလျှင် မွန်ဂိုးလီးယန်း လူမျိုးတို့၏ ယဉ်ကျေးမှုကို အတုခိုးနည်းယူခဲ့ကြရပေသည်။</blockquote> Mongoloid နဲ့ Mongolian နဲ့မကွဲသလို ရေးထားတဲ့ဟန်ကလဲ လုံးဝ Bias ကြီး ဖြစ်နေလို့ ညတုန်းက အဲဒီစာသားတွေကို ဘယ်လိုလုပ်ရမှန်း မသိသေးတာနဲ့ Tag ခဲ့လိုက်တာ။ ခုပဲသဘာဝကျအောင်ပြင်ရေးပြီး Tag ပြန်ဖြုတ်လိုက်ပါမယ်။ ::Thanks, bro. Please [[:en:Wikipedia:Be bold|be bold]] when updating and help make Wikipedia a better encyclopedia. Please feel free to edit the articles. Myanmar Wikipedia needs contributor like you. Cheers. [[File:Face-grin.svg|25px]][[File:Face-grin.svg|25px]] [[User:Phyo WP|<span style="color:#a80000; background:#FECB00; text-decoration:inherit">ဖြိုး</span><span style="background:#8B0000"><span style="color:#FECB00">'''WP'''</span></span>]] ([[User talk:Phyo WP|ဆွေးနွေးရန်]]) ၀၄:၁၈၊ ၁၈ ဧပြီ ၂၀၁၆ (UTC) == The History of Burma = ဗိုလ်ချုပ်တို့ကို လုပ်ကြံတာ ပြိုင်ဘက်နိုင်ငံရေးသမားတွေလို့ သုံးနှုန်းတာဟာ အပြည့်အစုံမှန်ကန်မှုမရှိပါ။ တကယ်တော့ နယ်ချဲ့ပယောဂမကင်းတဲ့ လုပကြံမှုလို့မြင်ပါတယ်။ အဲ့ဒီ့အချိန်တုန်းက မြန်မာပြည်လက်နက်တိုက်တွေဟာ ပြည်တော်ပြန် နယ်ချဲ့အင်္ဂလိပ်တွေရဲ့ လက်အောက်၎င်းမှာပဲ ရှိနေပါသေးတယ်။ စတင်ဂန်း၊ ရင်းဂန်း အလက်တစ်ရာကို လက်မှတ်အတုနဲ့ ထုတ်လို့ရကြေးသာဆိုရင် အစကတည်းက ဗိုလ်ချုပ်တို့ ဂျပန်မသွားဘဲ နယ်ချဲ့လက်နက်တိုက်က လက်နက်တွေကိုပဲ လက်မှတ်အတုနဲ့ အသာလေးထုတ်ပြီး တိုက်လိုက်ရုံပဲ မဟုတ်လား။ စဥ်းစားကြည့်ပါ။ The History of Burma written Burmese are not true at all.They told lies. [[User:Mmyi442|Mmyi442]] ([[User talk:Mmyi442|ဆွေးနွေး]]) ၂၀:၁၉၊ ၂၆ ဇွန် ၂၀၁၆ (UTC) == Colonialism == ဗြိတိသျှကိုလိုနီခေတ်တွင် မြန်မာနိုင်ငံသည် အရှေ့တောင်အာရှတွင် အချမ်းသာဆုံးနိုင်ငံဖြစ်ခဲ့သည်။။[၅၈] ထစ်ချိန်က မြန်မာနိုင်ငံသည် ကမ္ဘာတွင် ဆန်တင်ပို့မှု အများဆုံးနိုင်ငံဖြစ်ခဲ့သည်။ ဗြိတိသျှတို့ အုပ်ချုပ်စဉ်အခါက ရေနံကို ဘီအိုစီကုမ္ပဏီမှတစ်ဆင့် တင်ပို့ရောင်းချခဲ့သည်။ မြန်မာပြည်အနေနှင့် လူအားအရင်းအမြစ်နှင့် သဘာဝသယံဇာတများကိုပါ ပိုင်ဆိုင်ခဲ့သည်။ ကမ္ဘာပေါ်ရှိ ကျွန်းသစ် ၇၀ ရာခိုင်နှုန်းကို မြန်မာနိုင်ငံမှ ထုတ်လုပ်ခဲ့ပြီး မြန်မာနိုင်ငံတွင် စာတတ်မြောက်သည့် လူဦးရေမှာလည်း မြင့်မားလှသည်။[၅၈] ထိုအချိန်က မြန်မာနိုင်ငံသည် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုလမ်းကြောင်းသို့ အရှိန်အဟုန်ဖြင့် ဦးတည်လျှောက်လှမ်းလျက်ရှိခဲ့သည်ဟု အများက ယုံကြည်လက်ခံခဲ့ကြသည်။ You guys don't understand colonialism and are repeating White Man's Burden attitude from English Wikipedia. That led to white-worshipping attitudes among Burmese youths. Many asked me "Why freed us from British rule! It was so good! [[အသုံးပြုသူ:SSH remoteserver|SSH remoteserver]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:SSH remoteserver|ဆွေးနွေး]]) ၂၀:၄၂၊ ၂၉ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၁ (UTC) == အစိုးရ == စစ်ပုန်ကန်မှု ဖြစ်ပေါ်နေချိန်မှာ အစိုးရ သတ်မှတ်ခြင်းသည် အများပြည်သူတိ့၏ ငိုကြွေးသံကို ပြက်ရယ်ပြုသည် [[အသုံးပြုသူ:QXQ215|QXQ215]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:QXQ215|ဆွေးနွေး]]) ၀၇:၂၈၊ ၄ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၁ (UTC) :အစိုးရကို လက်ခံခြင်း လက်မခံခြင်းက တစ်ဦးတစ်ယောက်ချင်းစီရဲ့ ယုံကြည်ချက်ပါ။ လက်ရှိမြန်မာနိုင်ငံရဲ့ အုပ်ချုပ်ရေးအာဏာသည် လက်ရှိ ကြေညာဖွဲ့စည်းထားတဲ့ အဖွဲ့အစည်းမှာ အမှန်တကယ်ရှိနေပါတယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားက [[WP:5P2|ဘက်မလိုက်တဲ့အမြင်]]ကို လက်ကိုင်ထားပါတယ်။ ဒါကြောင့် လက်ရှိဖြစ်ပျက်နေတဲ့ အတိုင်း ရေးပါတယ်။ [[၂၀၂၁ မြန်မာနိုင်ငံစစ်အာဏာသိမ်းခံရခြင်း]] ဆောင်းပါးမှာ ဖြစ်စဉ်တစ်ခုချင်းစီကိုလည်း ရနိုင်တဲ့ ခိုင်လုံရင်းမြစ်တွေအပေါ် မူတည်ပြီး ထည့်သွင်းရေးသားထားတဲ့အတွက် ကန့်ကွက်မှု/ထောက်ခံမှု ဖြစ်ရပ်တွေဟာလည်း ပါဝင်ပြီးသား ဖြစ်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] <sup><span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span></sup> ၀၈:၀၇၊ ၄ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၁ (UTC) လက်ရှိစစ်ကောင်စီ ဆက်စပ် boycott ခေါင်းစဉ် တခု ထည့်ရင် အဆင်ပြေလား == ၈ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၁ တွင် Semi-protected ပြင်ဆင်ခွင့် တောင်းဆိုမှု == သို့ ဝီကီဒီယား ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော် သမ္မတနေရာတွင်ဦးမြင့်ဆွေ(ယာယီ) သမ္မတလို့သတ်မှတ်ထားတာမှားနေပါတယ် ပီးတော့ ဖွဲ့စည်းပုံ ၄၁၈ (က)အရ ဦးဝင်းမြင့်အာဏာမလွဲခြင်းဖြစ်သည်အတွက်လုံခြုံရေးကောင်စီဆိုတာမဖြစ်သင့်ပါဘူး ဝန်ကြီးဌာန နေရာတွေမှာ ပြောင်းလဲထားသည်မာမှားယွင်းနေပါသည် ပြန်လည်ပြင်ဆင်ပေးပါရန်တောင်းဆိုပါသည် ပြင်ဆင်ရမည့်နေရာတွင် ၂၀၁၅မှ ၂၀၂၀ထိရွေးချယ်ထားသော ဝန်ကြီး နိုင်ငံတော်သမ္မတ အတိုင်ပင်ခံနေရာတွင် ပြန်လည်ပြင်ဆင်ပေးပါရန် တောင်းဆိုအပ်ပါသည် == ၁၆ ဧပြီ ၂၀၂၁ တွင် Semi-protected ပြင်ဆင်ခွင့် တောင်းဆိုမှု == {{edit semi-protected|မြန်မာနိုင်ငံ|answered=yes}} [[အသုံးပြုသူ:Zwal|Zwal]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zwal|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၁၆၊ ၁၆ ဧပြီ ၂၀၂၁ (UTC) :[[File:Red information icon with gradient background.svg|20px|link=|alt=]] '''Not done:'''<!-- Template:ESp --> [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] <sup><span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span></sup> ၀၇:၃၈၊ ၁၉ မေ ၂၀၂၁ (UTC) == ၁၈ မေ ၂၀၂၁ တွင် Semi-protected ပြင်ဆင်ခွင့် တောင်းဆိုမှု == {{edit semi-protected|မြန်မာနိုင်ငံ|answered=yes}} [[အထူး:ဆောင်ရွက်ချက်များ/2001:D08:1B84:9361:71CE:4104:775E:CF08|2001:D08:1B84:9361:71CE:4104:775E:CF08]] ၁၇:၃၇၊ ၁၈ မေ ၂၀၂၁ (UTC) :[[File:Red information icon with gradient background.svg|20px|link=|alt=]] '''Not done:'''<!-- Template:ESp --> [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] <sup><span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span></sup> ၀၇:၃၈၊ ၁၉ မေ ၂၀၂၁ (UTC) == ၂၀ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၆ တွင် Semi-protected ပြင်ဆင်ခွင့် တောင်းဆိုမှု == ===== ===== ခေါင်းစဉ် စာသား ===== ===== == ခေါင်းစဉ် စာသား == * # Bulleted list item--[[အထူး:ဆောင်ရွက်ချက်များ/&#126;2026-38144-5|&#126;2026-38144-5]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:&#126;2026-38144-5|talk]]) ၀၅:၀၆၊ ၂၀ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၆ (UTC)shwehmoneaေလဘဝဟာဝညစိုးလင္းျဂိုဟ္တုလိူင္ရွမ္ျပည္နယ္လားရိူးရပ္ကြပ္/7/191284/1353/1991/ ===== ===== [[ဖိုင်:Shwehmonea ေလဘဝဟာဝည soeLin|Shwehmonea ေလဘဝဟာဝည soeLin ရွမ္ျပည္နယ္လားရိူး px|alt=ျမန္မာႏိူင္ငံရွမ္ျပည္နယ္လားရိူးshwehmoneaေလဘဝဟာဝညsoeLin|Shwehmonea ေလဘဝဟာဝည soeLin ရွမ္ျပည္နယ္လားရိူး ၿဂိဳဟ္တုလိူင္]] {{edit semi-protected|မြန်မာနိုင်ငံ|answered=no}} [[အထူး:ဆောင်ရွက်ချက်များ/&#126;2026-38144-5|&#126;2026-38144-5]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:&#126;2026-38144-5|talk]]) ၀၅:၀၆၊ ၂၀ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၆ (UTC) == ၃ ဧပြီ ၂၀၂၆ တွင် Semi-protected ပြင်ဆင်ခွင့် တောင်းဆိုမှု == {{edit semi-protected|မြန်မာနိုင်ငံ|answered=no}} [[အထူး:ဆောင်ရွက်ချက်များ/&#126;2026-20494-68|&#126;2026-20494-68]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:&#126;2026-20494-68|talk]]) ၂၀:၃၉၊ ၃ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) == soeLinshwehmoneaျျုိဟ္တုကုမဏီပိွင္ရွင္စုိလင္းဂ == soeLinဂျိုဟ္တုကုမဏီပိွင္ရွင္စိုလင္း256 [[အထူး:ဆောင်ရွက်ချက်များ/&#126;2026-33542-85|&#126;2026-33542-85]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:&#126;2026-33542-85|talk]]) ၁၁:၅၄၊ ၇ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) 0w71jvelcnzas1qgc82bi8mxbw503n8 ဒေသကွပ်ကဲမှုစစ်ဌာနချုပ်(ကလေး) 0 7251 1036403 960357 2026-06-06T17:28:16Z Letyar Kyawzaw 143947 /* ကွပ်ကဲမှုအောက် ခြေလျင်/ခြေမြန်တပ်ရင်းများ */ 1036403 wikitext text/x-wiki {{Unreferenced | date = စက်တင်ဘာ ၂၀၂၁ }} {{Outdated}} {{Infobox military unit | unit_name = ဒေသကွပ်ကဲမှုစစ်ဌာနချုပ်(ကလေး) | native_name = ဒကစ(ကလေး) | image = Shoulder sleeve insignia of North West Command.svg | image_size = 216px | caption = အနောက်မြောက်တိုင်းစစ်ဌာနချုပ်တံဆိပ် | country = {{Flag|Myanmar}} | branch = {{Army|Myanmar}} | type = [[ဒေသကွပ်ကဲမှုစစ်ဌာနချုပ်]] | command_structure = [[အနောက်မြောက်တိုင်းစစ်ဌာနချုပ်]] | garrison_label = စစ်ဌာနချုပ်<br>အခြေစိုက် | garrison = [[ကလေးမြို့]]၊ [[စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး]] | nickname = | current_commander_label = | current_commander = | commander1_label = ဒေသကွပ်ကဲရေးမှူး | commander1 = ဗိုလ်မှူးချုပ် အောင်ကျော်ဆိုင် | commander2_label = ဒုတိယ<br>ဒေသကွပ်ကဲရေးမှူး | commander2 = ဗိုလ်မှူးကြီး | identification_symbol = [[Image:Mm-north-western-rmc.svg|border|200px]] | identification_symbol_label = အလံတော် }} '''ဒေသကွပ်ကဲမှုစစ်ဌာနချုပ်(ကလေး)''' (အတိုကောက် '''ဒကစ(ကလေး)''') သည် [[အနောက်မြောက်ပိုင်းတိုင်းစစ်ဌာနချုပ်|အနောက်မြောက်တိုင်းစစ်ဌာနချုပ်]]၏ ကွပ်ကဲအောက်တွင်ရှိသော [[ဒေသကွပ်ကဲမှုစစ်ဌာနချုပ်]] တစ်ခုဖြစ်ပြီး [[စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ကလေးမြို့]]တွင် အခြေစိုက်သည်။ ဒကစ(ကလေး)၏ အဓိကတာဝန်မှာ [[အနောက်မြောက်တိုင်းစစ်ဌာနချုပ်|နမခ]] ကွပ်ကဲမှုအောက်ရှိ ဝေးလံသောဒေသများ၏ ကာကွယ်ရေး၊ လုံခြုံရေး၊ စစ်ဆင်ရေးဆိုင်ရာကိစ္စရပ်များအား တိုင်းစစ်ဌာနချုပ်ကိုယ်စား တာဝန်ယူဆောင်ရွက်ရန်၊ အိမ်နီးချင်း [[အိန္ဒိယနိုင်ငံ]] နှင့်ထိစပ်နေသော နယ်နိမိတ်မျဉ်းရှိသဖြင့် မဟာဗျူဟာအရ အရေးပါသည့်ဒေသကို ထိန်းချုပ်ရန်၊ နယ်မြေအတွင်းရှိ လက်အောက်ခံတပ်များနှင့် အခြားလက်ရုံး/ဝန်ထမ်းတပ်များ၏ (စစ်ဦးစီး/ စစ်ရေး/ စစ်ထောက်)ဆိုင်ရာ လုပ်ငန်းများကို ဖြေရှင်းဆောင်ရွက်ပေးရန်နှင့် စစ်ရုံးမှ အထက်ဌာနများ၏ အမိန့်နှင့် ညွှန်ကြားချက်များအား တိုင်းစစ်ဌာနချုပ်ကိုယ်စား ထပ်ဆင့်ညွှန်ကြားပေးခြင်းနှင့် ကြီးကြပ်ခြင်းတို့ကို တာဝန်ယူဆောင်ရွက်ရန်ဖြစ်သည်။ လက်ရှိ ဒကစ(ကလေး)၏ ဒေသကွပ်ကဲမှုစစ်ဌာနချုပ်မှူးတာဝန်ထမ်းဆောင်နေသူမှာ ''ဗိုလ်မှူးချုပ်အောင်ကျော်ဆိုင် '' ဖြစ်သည်။ == သမိုင်း == [[အနောက်မြောက်ပိုင်းတိုင်းစစ်ဌာနချုပ်|အနောက်မြောက်တိုင်းစစ်ဌာနချုပ်]] ကွပ်ကဲမှုအောက်ရှိ ဝေးလံသောဒေသများကို ကွပ်ကဲနိုင်ရန် နှင့် [[အိန္ဒိယနိုင်ငံ]] နှင့် ထိစပ်နေသဖြင့် မဟာဗျူဟာအရ အရေးပါသည့်ဒေသကို ထိန်းချုပ်နိုင်ရန်အလို့ငှာ '''ဒေသကွပ်ကဲမှုစစ်ဌာနချုပ်(ကလေး)'''ကို စတင်ဖွင့်လှစ်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ {{Expand section}} == ဖွဲ့စည်းပုံ == '''ဒေသကွပ်ကဲမှုစစ်ဌာနချုပ်(ကလေး)'''၏ တိုက်ရိုက်ကွပ်ကဲမှုအောက်တွင် လက်အောက်ခံ တပ်ရင်း (၄) ရင်းသာရှိသော်လည်း ကွပ်ကဲမှု နယ်မြေအတွင်းရှိ လက်ရုံး/ဝန်ထမ်းတပ်ရင်း/တပ်ဖွဲ့များ၊ နမခ လက်အောက်ခံ အခြေချ စစ်ဗျူဟာအဖွဲ့(ခန္တီး) နှင့် လက်အောက်ခံတပ်များ၊ [[အမှတ်(၁၀)စစ်ဆင်ရေးကွပ်ကဲမှုဌာနချုပ်|စကခ(၁၀)]] နှင့် လက်အောက်ခံတပ်များကိုပါ အုပ်ချုပ်ကွပ်ကဲရသည်။ === ဒေသကွပ်ကဲမှုစစ်ဌာနချုပ်ရုံး === # ဒေသကွပ်ကဲမှုစစ်ဌာနချုပ်မှူးရုံး # ဒုတိယဒေသကွပ်ကဲမှုစစ်ဌာနချုပ်မှူးရုံး # စစ်ဦးစီးမှူး(ပထမတန်း) ရုံး ## စစ်ဦးစီးမှူး(ဒုတိယတန်း) ရုံး ## ဦးစီးအရာရှိ(ဒုတိယတန်း) (စစ်ရေးဌာန) ရုံး ## ဦးစီးအရာရှိ(ဒုတိယတန်း) (စစ်ထောက်ဌာန) ရုံး # အုပ်ချုပ်မှုတပ်ခွဲရုံး === ကွပ်ကဲမှုအောက် ခြေလျင်/ခြေမြန်တပ်ရင်းများ === ဒေသကွပ်ကဲမှုစစ်ဌာနချုပ်(ကလေး)၏ တိုက်ရိုက်ကွပ်ကဲလက်အောက်ခံ တပ်ရင်းများမှာ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည်- # [[ခလရ(၈၇)]] - [[ကလေးမြို့]] # [[ခလရ(၈၉)]] - [[ကလေးမြို့]] # [[ခလရ(၂၂၈)]] - [[ကလေးမြို့]] == ဒကစ(ကလေး)၏ ဒေသကွပ်ကဲမှုစစ်ဌာနချုပ်မှူး တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သူများ == {{Empty section}} #ဗိုလ်မှူးချုပ် သန့်ဇင်ဦး<ref>https://npnewsmm.com/news/61371fc008edf813fd720b53</ref> #ဗိုလ်မှူးချုပ် အောင်နိုင်ဦး <ref>https://www.dvb.no/post/690619</ref> == ကိုးကား == == နောက်ထပ်ကြည့်ရန် == {{တပ်မတော် (ကြည်း)}} [[ကဏ္ဍ:ဒေသကွပ်ကဲမှုစစ်ဌာနချုပ်များ|ကလေး]] rptynm3iixw0he39nl2pcw9eg5cn2ux ကနေရီကျွန်းစု 0 11899 1036437 199045 2026-06-07T03:31:18Z Salai Rungtoi 22844 /* ကနေရီကျွန်းစု */ 1036437 wikitext text/x-wiki [[File:Orotavatal.jpg |thumb|Mount [[Teide]] ([[Tenerife]])သည် စပိန်နိုင်ငံတွင် အမြင့်ဆုံးတောင်ဖြစ်ပြီး ဥရောပနှင့် စပိန်တွင် လည်ပတ်သူ အများဆုံးသော အမျိုးသား ဥယျာဉ်ဖြစ်ပြီး ကမ္ဘာပေါ်တွင် ဒုတိယမြောက် ဖြစ်သည်။]]'''ကနေရီကျွန်းစု''' (Canary Islands) သည် [[စပိန်နိုင်ငံ]]ပိုင်ကျွန်းစုဖြစ်၍ [[အတ္တလန္တိတ်သမုဒ္ဒရာ|အတ္တလန္တိတ် သမုဒ္ဒရာ]]အတွင်း တည်ရှိသည်။ အာဖရိကတိုက် အနောက်မြောက်ကမ်းခြေမှ မိုင် ၆ဝ ခန့် ကွာဝေး၏။ ကျွန်း အားလုံး၏ အကျယ်အဝန်းမှာ စတုရန်းမိုင်ပေါင်း ၂၈ဝ၇ ရှိ၍ အရှေ့မှ အနောက်သို့ ၂၈၈ မိုင်ခန့် ရှည်လျားသည်။ ထိုကျွန်းစု တွင် ကျွန်းငယ်ကလေးများစွာနှင့် ကျွန်းကြီး ခုနစ်ကျွန်း ပါဝင် ရာ ကျွန်းကြီးခုနစ်ကျွန်းမှာ တင်းနားရစ်၊ ဂရင်း ကနေရီ၊ ပါးလမား၊ ယားရိုး၊ ဂိုမေးရား၊ လန်သာရိုးတေးနှင့် ဖွာတေ ဗင်တူးရားတို့ ဖြစ်ကြသည်။ ကနေရီကျွန်းများ အားလုံးလိုလိုမှာပင် ကမ်းပါးစောက်များရှိ ကြ၍ ချိုင့်ဝှမ်းများဖြင့် ပြည့်နှက်နေသည်။ ကျွန်းများပေါ်တွင် အမြဲတမ်းစီးနေသည့် မြစ်ချောင်းများ မရှိချေ။ အရှေ့ဘက်တွင် ကား ရေရှားလှ၏။ ရေများသော ကျွန်းများ၌ပင် ဆည်မြောင်း များ ပြုလုပ်ပေးရသည်။ ရာသီဥတုမှာ ခြောက်သွေ့သော်လည်း မပူလွန်းသဖြင့် နေ သာထိုင်သာရှိသည်။ အနောက်ဘက်ကမ်းခြေများတွင် မိုးရေချိန် ပျမ်းမျှ ၁၆ လက်မမှ ၁၈ လက်မအထိ ရရှိ၍ ခြောက်သွေ့ သော အလယ်ပိုင်းများတွင် ၉ လက်မမှ ၁၂ လက်မခန့်အထိ ရရှိသည်။ ကျွန်းများပေါ်တွင် နေထိုင်ကျက်စားသော နို့တိုက်သတ္တဝါ များမှာ နည်းပါးလှသည်။ သို့ရာတွင် ငှက်မျိုးစုံလင်၍ စိတ်ဝင် စားဖွယ်ကောင်းသည်။ ဆည်မြောင်းမရှိသော နေရာများတွင် စိုက်ပျိုးရေး မဖွံ့ဖြိုးချေ။ အလေ့ကျပေါက်သော အပင်ငယ်မျိုး များစွာအနက် ရာခိုင်နှုန်း ၃ဝ ခန့်မှာ ကနေရီကျွန်း၌သာ ပေါက်ရောက် သော အပင်မျိုး ဖြစ်သည်။ ကနေရီကျွန်းစုသို့ ပထမဆုံးရောက်လာသော ဥရောပတိုက် သားများမှာ စပိန်လူမျိုးများဖြစ်သည်။ ထိုစဉ်က နေထိုင်လျက် ရှိသော တိုင်းရင်းသား ဂွမ်းချေး သို့မဟုတ် ဂွမ်ချိုလူမျိုးများမှာ ယခုအခါ လူမျိုးတစ်မျိုး အနေဖြင့် မရှိတော့ချေ။ ယခု နေထိုင် လျက်ရှိသော ကျွန်းသူကျွန်းသားများမှာ စပိန်လူမျိုးများ ထက် အနည်းငယ် အသားမည်းသည်မှအပ များစွာ မခြားနား လှချေ။ ယောက်ျားများ အရပ်အမောင်း အနေတော်ရှိ၍ သန်မာ တောင့် တင်းသော ကိုယ်လုံးကိုယ်ပေါက် ရှိလေသည်။ [[စပိန်ဘာသာစကား]]ကိုသာ အသုံးပြုကြသည်။ ကနေရီကျွန်းစု၏ အဓိကထွက်ကုန်မှာ ငှက်ပျောနှင့် ခရမ်း ချဉ်သီး ဖြစ်သည်။ ကြက်သွန်၊ အာလူး၊ ဆေးနှင့် ငါးလည်း အသင့်အတင့်ထွက်သည်။ ဆိပ်ကမ်းမြို့ကြီးများမှာ လာပါး လမားနှင့် ဆန်တာကရုတို့ ဖြစ်ကြလေသည်။ ကျွန်းများပေါ်တွင် လူဦးရေစုစုပေါင်း ရ၄၅ဝဝဝ (၁၉၄၆ ခုနှစ်)ခန့်ရှိ၍ ငါးဖမ်းခြင်း အသီးအနှံ စိုက်ပျိုးခြင်းတို့ဖြင့် အသက်မွေးကြသည်။ အုပ်ချုပ်ရေး လွယ်ကူစေရန် ကျွန်းစုတွင် မြို့တော်နှစ်မြို့ ထားရှိလေသည်။ <ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၁)</ref> == ကိုးကား == <references/> [[Category:ကျွန်းစု]] [[ကဏ္ဍ:စပိန်နိုင်ငံ]] tclnd6mh8d1drrqqreg8ketpiv7ay9j ကော့ကရိတ်မြို့ 0 12215 1036458 875992 2026-06-07T08:55:13Z ~2026-32207-51 143496 1036458 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement |name = ကော့ကရိတ်မြို့ |native_name = {{ksw|ကီၢ်ကရံၣ်ဝ့ၢ်ဖိ}} |other_name = |pushpin_label_position = bottom |pushpin_map = မြန်မာနိုင်ငံ |pushpin_map_caption = မြို့တည်နေရာပြ မြန်မာနိုင်ငံမြေပုံ |seat = |seat_type = |settlement_type = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့များ]] |image_skyline = Kawkareik.jpg |image_map = |map_caption = ကော့ကရိတ်မြို့တည်နေရာပြမြေပုံ |subdivision_type = [[ကမ္ဘာ့နိုင်ငံများစာရင်း|နိုင်ငံ]] |subdivision_name = {{အလံ|မြန်မာနိုင်ငံ}} |subdivision_type1 = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေးနယ်မြေဒေသများ|ပြည်နယ်]] |subdivision_name1 = [[File:Flag_of_Kayin_State.svg| 23px]] [[ကရင်ပြည်နယ်|ကရင်]] |subdivision_type2 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ|ခရိုင်]] |subdivision_name2 = [[ကော့ကရိတ်ခရိုင်|ကော့ကရိတ်]] |subdivision_type3 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့နယ်များ|မြို့နယ်]] |subdivision_name3 = [[ကော့ကရိတ်မြို့နယ်]] |area_total_km2 = |population = |population_as_of = |population_density_km2 = auto |coordinates_display = |coordinates_region = MM |latNS = N |latd = 16 |latm = 33 |lats = |longEW = E |longd = 98 |longm = 14 |longs = |timezone = [[မြန်မာစံတော်ချိန်]] |utc_offset = + ၆ နာရီ ၃၀ မိနစ် |website = }} '''ကော့ကရိတ်မြို့''' ({{lang-ksw|ကီၢ်ကရံၣ်ဝ့ၢ်ဖိ}}) သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]]၊ [[ကရင်ပြည်နယ်]]၊ [[ကော့ကရိတ်ခရိုင်]]၊ [[ကော့ကရိတ်မြို့နယ်]]၏ မြို့နယ်ရုံးစိုက်ရာမြို့ ဖြစ်သည်။ [[မော်လမြိုင်မြို့]]၏ အရှေ့ဘက် မိုင် ၅ဝ ခန့်အကွာတွင် တည်ရှိ၏။ မော်လမြိုင်မြို့မှ [[ဂျိုင်းမြစ်]]အတိုင်း မိုင် ၄ဝ ခန့်ဆန်တက်ကာ [[ဟောင်သရောမြစ်]]လက်တက်ဖက်သို့ ချိုးဝင်ပါက [[ကျုံဒိုးမြို့]]သို့ရောက်၍၊ ထိုမှတစ်ဆင့်မော်တော်ကားဖြင့် ကော့ကရိတ်မြို့သို့ ၁၅ မိုင်ခန့်သွားရသည်။ ကော့ကရိတ်မြို့သည် ထိုင်း မြန်မာနယ်စပ်ဖြစ်သော [[မြဝတီမြို့]]နှင့် ၄၁ မိုင်မျှသာကွာဝေး၍ ကားလမ်းဖြင့်ဆက်သွယ်ထား၏။ သို့ဖြစ်၍ ကော့ကရိတ်မြို့မှာ ထိုင်းနှင့် မြန်မာ ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေးတွင် အချက်အခြာဌာနတစ်ခု ဖြစ်လေသည်။ ယိုးဒယား၊ ရှမ်း၊ မွန်၊ မြန်မာ၊ ကရင်၊ ပအိုဝ်း‌၊ တရုတ်၊ အိန္ဒိယစသည်ဖြင့် လူမျိုးပေါင်းစုံနေထိုင်၍ တောင်သူလယ်သမား အဖြစ် အသက်မွေးမြူသူများသည်။ ကော့ကရိတ်မြို့၏အကျယ်အဝန်းမှာ စတုရန်းမိုင် ၃.၂ ခန့်ရှိ၍ ၂၀၁၄ ခုနှစ် သန်းခေါင်စာရင်းအရ လူဦးရေ ၄၂,၉၅၀ ဦး<ref name="census-2014">{{cite book|title=သန်းခေါင်စာရင်း အစီရင်ခံစာ|publisher=လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးနှင့် ပြည်သူ့အင်အား ဝန်ကြီးဌာန|location=နေပြည်တော်|date=မေ ၂၀၁၅|series=၂၀၁၄ ခုနှစ် လူဦးရေနှင့် အိမ်ထောင်စု သန်းခေါင်စာရင်း အစီရင်ခံစာ|volume=အတွဲ-၂|pages=၅၁|url=https://drive.google.com/file/d/0B067GBtstE5TeUlIVjRjSjVzWlk/view}}</ref> ရှိသည်။ ကော့ကရိတ်မြို့နယ်မှာ ရှေးအခါက [[ဟောင်သရောမြို့နယ်]] ဖြစ်ခဲ့ဘူး၏။ ကော့ကရိတ်မြို့နယ်နှင့် [[ကြာအင်းဆိပ်ကြီးမြို့နယ်]] ၂ ခု ပေါင်း၍ ကော့ကရိတ်ခရိုင်အဖြစ် ဖွဲ့စည်းထားသည်။ ဤမြို့နယ် ၂ ခုကို [[ကရင်ပြည်နယ်]]သို့ ပူးပေါင်း သွတ်သွင်းရန် ၁၉၅၂-ခုနှစ်တွင် သတ်မှတ်ခဲ့သည်။ <ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၁)</ref> == အထင်ကရပုဂ္ဂိုလ်များ == ကော့ကရိတ်မြို့ခံ သို့မဟုတ် ကော့ကရိတ်မြို့တွင် မွေးဖွားခဲ့သော ထင်ရှားကျော်ကြားသည့် ပုဂ္ဂိုလ်များမှာ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည်။ * [[သန်းညိန်း|ဦးသန်းညိန်း]] == ကိုးကား == <references/> {{ကရင်ပြည်နယ်}} {{မြန်မာတိုင်းနှင့် ပြည်နယ်များ}} [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့များ]] [[Category:ကရင်ပြည်နယ်ရှိ မြို့များ]] 7p29b2kq0g90u8t5z9ldeq4fbf0ej0c ဗတိုလိုမေး အေစတေးဗန်း မျူရီလို 0 17982 1036417 751117 2026-06-06T22:50:39Z Ollin Masa 142839 File 1036417 wikitext text/x-wiki [[ဖိုင်:Autorretrato_de_Murillo.jpg|thumb|Bartolomé Esteban Murillo]] ဗတိုလိုမေးအေစတေးဗန်း မျူရီလိုသည် ထင်ရှားသော စပိန်အမျိုးသား ပန်းချီဆရာတစ်ဦးဖြစ်၏။ မဒေါနားရုပ်များ၊ သူတော်စင်ရုပ်များအစရှိသည့် အယူဝါဒဆိုင်ရာ ပန်ချီကားများ ရေးဆွဲရာတွင် ထင်ရှားသူဖြစ်သော်လည်း လမ်းပေါ်တွင် လေလွင့်နေသော အဝတ်ဗလချာနှင့် သူငယ်ကလေးများ၏ သရုပ်ကိုလည်း ထင်ရှားလေအောင် ဖော်ထုတ်ရေးခြယ်နိုင်စွမ်းရှိသူ ဖြစ်၏။ မျူရီလိုသည် ခရစ် ၁၆၁၇ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလ ၃၁ ရက်နေ့တွင် စပိန်နိုင်ငံ တောင်ပိုင်းရှိ ဆဲ့ဗီးမြို့၌ မွေးဖွားသည်။ မိဖများမှာ ဆင်းရဲနွမ်းပါး မထင်ရှားသူများဖြစ်၏။ မျူရီလိုအား သူ၏ ဖခင်က ဟွန်သေ ကက်စတီလို အမည်ရှိ မထင်ရှားသော ပန်းချီဆရာတစ်ဦးထံ အပ်နှံသည်တွင် လက်ဦး အခြေခံပန်းချီပညာကို ရရှိလေသည်။ ၁၆၃၉ ခုနှစ်၌ ကက်စတီလို အရပ်တစ်ပါးသို့ ပြောင်းရွှေ့သွားသောအခါ မျူရီလိုသည် မိမိကိုယ်စွမ်း ကိုယ်စကို အားကိုးပြီးလျှင် ပန်းချီကား အကြမ်းများကို ရေးဆွဲခြင်းဖြင့် ဝမ်းရေးအတွက်ရှာကြံခဲ့ရ၏။ ရေးဆွဲသော ပုံကြမ်းများမှာ များသောအားဖြင့် 'မဒေါနား' ခေါ် ခရစ်၏ မယ်တော်ပုံများဖြစ်လျက် ပန်းချီ အဆင့်အတန်းလည်း မမြင့်၊ ဈေးလည်းမရပေ။ အဆင့်အတန်း မမြင့်ဟု ဆိုရသော်လည်း ထိုစဉ်က ဆဲ့ဗီးမြို့ရှိ သူ၏ ရောင်းရင်းများ၏ လက်ရာများထက်ကား အနုပညာ ဂုဏ်မြောက်ပေသည်။ မျူရီလို၏ ရောင်းရင်း ပန်းချီဆရာ တစ်ဦးသည် ခရီးလှည့်လည်ခြင်းအားဖြင့် ပန်းချီရေးဆွဲဟန်များ တိုးတက်ကောင်းမွန်လာကြောင်းကို တွေ့မြင်ရသောအခါ မျူရီလိုသည် အံ့ဩလျက် အားကျလာမိ၏။ ထိုကြောင့် မျူရီလိုသည် ၁၆၄၂ ခုနှစ်တွင် မိမိကို အားထား၍ နေသော နှစ်မငယ်ကို မိတ်ဆွေတစ်ဦးထံ အပ်နှံပြီး သကာလ မဒရစ်မြို့တော်သို့ ရှေးရှူးထွက်ခွာသွား၏။ မဒရစ်သို့ရောက်လျှင်မိမိနှင့် တစ်ရပ်တည်းနေ တစ်ရေတည်းသောက်သူ ဖြစ်သော ပန်းချီကျော် [[ဗေလက်ကတ်]]ထံ ချည်းကပ်ရလေ၏။ ထိုစဉ်အခါ၌ ဗေလက်ကတ်သည် ထင်ရှားကျော်ကြား ကောင်းစားနေခိုက် ဖြစ်၏။ ဗေလက်က်တ်သည် မျူရီလိုအား မိမိအိမ်တွင် တည်းခိုနေထိုင်စေပြီးလျှင် မြို့တော်တွင်းရှိ တော်ဝင်ပန်းချီပြခန်း၊ ပြတိုက်များသို့ ဝင်ခွင့်ရအောင် ဆောင်ရွက်ပေးသည်။ ထိုနောက် ၂ နှစ်အတောအတွင်းဝယ် မျူရီလိုသည် အီတလီနှင့် ဖလန်းဒါးမှ ပန်းချီကျော်တို့၏ ပြောင်မြောက်သော လက်စွမ်းပြပန်းချီကားများကို ကူးယူရေးဆွဲခဲ့၏။ ၁၆၄၄ ခုနှစ်တွင် ဗေလက်ကတ်သည် မျူရီလို၏ လက်ရာများကို စပိန်ဘုရင်ထံ ဆက်သလေသည်။ ဗေလက်ကတ်က မျူရီလိုကို ရောမသို့ သွားရောက်ရန် တိုက်တွန်းပါသော်လည်း မျူရီလိုသည် ဇာတိရပ်ရွာနှင့် နှစ်မငယ်တို့ကို သံယောဇဉ်တွယ်နေသောကြောင့် ဆဲ့ဗီမြို့သို့ ပြန်သွား၏။ ထိုအတောအတွင်း ဆဲ့ဗီးမြို့ရှိ စန်ဖရန်စစ္စကိုကျောင်းမှ ဘုန်းတော်ကြီးများသည်မိမိတို့၏ ကျောင်းမှ နံရံများပေါ်တွင် ပန်းချီရေးဆွဲ တန်ဆာဆင်လိုသော်လည်း နာမည်ရ ပန်းချီဆရာ တစ်ဦးအား ငှားရမ်းနိုင်လောက်အောင် ကြေးငွေ မတတ်နိုင်ဘဲ ရှိနေသောကြောင့် မျူရီလိုသည် ကျောင်း၏ နံရံတွင် အလွန်လှပပြောင်မြောက်သော ပန်းချီကားကြီး ၁၁ချပ်ကို လက်ခကြေးငွေ တစ်ပြားတစ်ချပ်မျှ မယူဘဲ ရေးဆွဲပေးလေသည်။ ယင်းပန်းချီကားများသည်ကား သူ၏ ရှေးဦးကျသော ပန်းချီဟန် ဖြစ်၍ သူ၏ လက်စွမ်းလက်စကို ထင်ရှားစေခဲ့လေသည်။ ၁၆၄၈ ခုနှစ်တွင် မျူရီလိုသည် ချမ်းသာကြွယ်ဝသော အမျိုးသမီးတစ်ဦးနှင့်အိမ်ထောင်ကျပြီးလျှင် ကျွမ်းကျင်သော ပန်းချီဆရာနှင့် တွေ့ဆုံ ရင်းနှီးလျက် ၊ သူ၏ အိမ်မှာအဆိုပါ ပုဂ္ဂိုလ်တို့ စတည်းချရာဖြစ်လာ၏။ မျူရီလို၏ ပန်းချီ လက်ရာများသည်လည်း ပိုမို၍ တိုးတက်ကောင်းမွန်လာ၏။ သူ၏ ပန်းချီရုပ်များသည် ပို၍ ပြေပြစ်လာကာ အရောင်ခြယ်ရာ၌ ပို၍ ကြည်လင်လာ၏။ ၁၆၅၅ ခုနှစ်တွင်မျူရီလိုသည် သူ၏ ထင်ရှားလှသော ပန်းချီကား ၂ ချပ် ဖြစ်သည့် 'စန်လီယန်ဒရို' နှင့် 'စန်အီစီဒိုရို' တို့ကို ရေးဆွဲလေသည်။ ထိုပန်းချီကားများသည် ယခုအခါ ဆဲ့ဗီးကသီဒရယ် ဘုရားရှိခိုးကျောင်းကြီးတွင် ချိတ်ဆွဲထားလျက် ရှိ၏။ မျူရီလို၏ ပန်းချီဟန် ဒုတိယအဆင့်ကို ဖော်ပြသော ပန်းချီကားများလည်း ဖြစ်ပေသည်။ မျူရီလိုသည် ၁၆၅၈ ခုနှစ်တွင် အနုပညာတံခွန်ကျောင်းတည်ထောင်ရေးကို တာဝန်ယူလျက် ၁၆၆ဝ ပြည့်နှစ်တွင် ထိုကျောင်းကို ဖွင့်လှစ်ခဲ့၏။ မျူရီလိုသည် ဥက္ကဋ္ဌတစ်ဦးအဖြစ်ဖြင့် ရွေးချယ်တင်မြောက်ခြင်း ခံရလေသည်။ ၁၆၆၅ ခုနှစ်တွင် မျူရီလိုသည် စန်တာ မာရီယာ လာဗလန်ကာ ဘုရားရှိခိုးကျောင်းတွင် တန်ဆာဆင်ရန် စက်ဝိုင်းခြမ်းကြီး ၂ ခုပေါ်တွင် ပန်းချီကားများ ရေးဆွဲလေသည်။ ထို ပန်းချီကားများနှင့် ထိုနောက်တွင် ရေးခြယ်သော ပန်းချီလက်ရာများသည် သူ၏တတိယနှင့် နောက်ဆုံးပန်းချီဟန်ကို ဖော်ပြသော ပန်းချီကားများ ဖြစ်ကြလေသည်။ မျူရီလိုသည် ပန်းချီကားပေါင်း အမြောက်အမြားရေးဆွဲခဲ့ရာ၊ အများအပြားမှာ ဘုရားရှိခိုးကျောင်းများအတွက် အယူဝါဒဆိုင်ရာ ကားများသာ ဖြစ်၏။ ၁၆၈၁ ခုနှစ်၌ သူသည် ကာဒစ်မြို့ရှိ ဘုရားရှိခိုးကျောင်းတစ်ခုတွင် ပန်းချီရေးဆွဲ တန်ဆာဆင်ရန် ငြမ်းပေါ်တက်ရာတွင် ငြမ်းပေါ်မှ လိမ့်ကျ၍ ရရှိသော ဒဏ်ရာမှ နာလှန်မထူတော့ဘဲ ၁၆၈၂ ခုနှစ် ဧပြီလ ၃ ရက်နေ့တွင် ကွယ်လွန်လေသည်။ မျူရီလို၏ လက်ရာ များကို လေ့လာလိုသူတို့သည် သူ၏ ဇာတိချက်ကြွေရာ ဆဲ့ဗီးမြို့သို့ သွားရောက်၍ လေ့လာနိုင်လေသည်။ သို့သော် မဒရစ်မြို့ရှိ ပရာဒို ပြတိုက်တွင်လည်းကောင်း၊ ပြင်သစ်နိုင်ငံရှိ လူးဗရပြတိုက်တွင်လည်းကောင်း၊ လန်ဒန်မြို့ရှိ အမျိုးသား ပန်းချီပြတိုက်တွင် လည်းကောင်း သူ၏ လက်ရာများကို တွေ့မြင်နိုင်ပေသည်။<ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၉)</ref> == ကိုးကား == {{reflist}} [[Category:စပိန် အမျိုးသား ပန်းချီဆရာများ]] {{Lifetime|၁၆၁၇|၁၆၈၂}} 8m4hmg27xyif2ubmlhcxtn3da1maq4v မြဝတီမြို့ 0 18001 1036457 948643 2026-06-07T08:53:20Z ~2026-32207-51 143496 1036457 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement |name = မြဝတီမြို့ |native_name = |other_name = |pushpin_label_position = bottom |pushpin_map = မြန်မာနိုင်ငံ |pushpin_map_caption = မြို့တည်နေရာပြ မြန်မာနိုင်ငံမြေပုံ |seat = |seat_type = |settlement_type = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့များ]] |image_skyline = Myawaddy street.jpg |image_caption = မြဝတီမြို့တွင်း တစ်နေရာ |image_map = |map_caption = မြဝတီမြို့တည်နေရာပြမြေပုံ |subdivision_type = [[ကမ္ဘာ့နိုင်ငံများစာရင်း|နိုင်ငံ]] |subdivision_name = {{အလံ|မြန်မာနိုင်ငံ}} |subdivision_type1 = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေးနယ်မြေဒေသများ|ပြည်နယ်]] |subdivision_name1 = [[File:Flag_of_Kayin_State.svg| 23px]] [[ကရင်ပြည်နယ်|ကရင်]] |subdivision_type2 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ|ခရိုင်]] |subdivision_name2 = [[မြဝတီခရိုင်]] |subdivision_type3 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့နယ်များ|မြို့နယ်]] |subdivision_name3 = [[မြဝတီမြို့နယ်]] |area_total_km2 = |population = |population_as_of = |population_density_km2 = auto |coordinates_display = |coordinates_region = MM |latNS = N |latd = 16 |latm = 41 |lats = |longEW = E |longd = 98 |longm = 30 |longs = |timezone = [[မြန်မာစံတော်ချိန်]] |utc_offset = + ၆ နာရီ ၃၀ မိနစ် |website = }} [[File:Thai myanmar friendship bridge.jpg|thumb|မြဝတီမြို့နှင့် မဲဆောက်မြို့တို့ကို ဆက်သွယ်ထားသော ထိုင်း-မြန်မာချစ်ကြည်ရေးတံတား]] '''မြဝတီမြို့'''သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]]အောက်ပိုင်း [[ကရင်ပြည်နယ်]]၊ [[မြဝတီခရိုင်]]တွင်ပါဝင်သော [[မြဝတီမြို့နယ်]]၏ ရုံးစိုက်မြို့ဖြစ်၍ မြန်မာ - ထိုင်း နယ်စပ်တွင် တည်ရှိသည်။ တောင်မှမြောက်သို့စီးသော သောင်ရင်းမြစ်၏ လက်ဝဲဖက်ကမ်းပေါ်တွင် တည်ရှိ၍ မြစ်၏ တဖက်ကမ်း၌ [[ထိုင်းနိုင်ငံ]]အပိုင် မယ်တော်ရွာ၊ [[မဲဆောက်မြို့]]တို့ရှိသည်။ [[သံလွင်မြစ်]]တွင်းသို့ စီးဝင်ပေါင်းဆုံသော [[သောင်ရင်းမြစ်]]မှ သစ်ဖောင်သစ်တုံးများ မျှောနိုင်သည်။ သို့ရာတွင် နွေအခါ၌မူ တစ်ဖက်ကမ်းသို့ မြစ်ကိုဖြတ်ကူးနိုင်သည်။ တစ်ဖက်ကမ်းတွင် မယ်တော်ရွာလမ်းရှိသည်။ မြဝတီမှလမ်းနှင့် မယ်တော်ရွာမှလမ်းတို့သည် မြစ်သာမခြားပါက တစ်ဖြောင့်တည်းပင်ရှိပေမည်။ မယ်တော်ရွာမှ နာရီဝက်ခန့် မော်တော်ကားစီးသွားလျှင် မဲဆောက်မြို့သို့ရောက်သည်။ တစ်ဖန် မဲဆောက်မှဆက်လက်၍ ကားဖြင့်လည်းကောင်း၊ လေယာဉ်ပျံဖြင့်လည်းကောင်းသွားသော် [[ဘန်ကောက်မြို့]]သို့ ရောက်နိုင်သည်။ [[ကော့ကရိတ်မြို့]]နှင့်မူကား ကားလမ်းအားဖြင့် ၃၉ မိုင် သွားရသည်။ ကော့ကရိတ်မြို့နှင့် မြဝတီမြို့အကြားတွင် ဒေါနတောင်စဉ် တောင်တန်းရှိသည်။ ဒေါန တောင်စဉ်၏ နောက်ဆုံးတောင်ပေါ် စခန်းဖြစ်သော သင်္ကန်းညီနောင်နှင့် မြဝတီမြို့သည် ၉ မိုင်မျှသာ ကွာဝေးသည်။ တောင်စဉ်တောင်တန်းများသည် မတ်စောက်သည်။ ဒေါနတောင်စဉ်တွင် အမြင့်ဆုံးတောင်သည် တရုတ်ဖြူတောင်ဖြစ်သည်။ တရုတ်ဖြူတို့ ဝင်ရောက်သောင်းကျန်းစဉ်အခါက တပ်စွဲသည်ကို အကြောင်းပြု၍ ခေါ်ခြင်းဖြစ်၏။ အမြင့် ပေ ၅,ဝဝဝ ခန့် ဖြစ်သည်။ မြဝတီတွင် သစ်တောကြိုးဝိုင်းများ ရှိသည်။ မြဝတီမြို့ပေါ်ရှိ လူဦးရေမှာ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ၁၁၃,၁၁၅ ဦး ဖြစ်သည်။<ref name="census-2014">{{cite book|title=သန်းခေါင်စာရင်း အစီရင်ခံစာ|publisher=လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးနှင့် ပြည်သူ့အင်အား ဝန်ကြီးဌာန|location=နေပြည်တော်|date=မေ ၂၀၁၅|series=၂၀၁၄ ခုနှစ် လူဦးရေနှင့် အိမ်ထောင်စု သန်းခေါင်စာရင်း အစီရင်ခံစာ|volume=အတွဲ-၂|pages=၅၁|url=https://drive.google.com/file/d/0B067GBtstE5TeUlIVjRjSjVzWlk/view}}</ref> နေထိုင်သူများမှာ ရှမ်း၊ ဗမာ၊ ကရင်၊ မွန်၊ ပအိုဝ်း(တောင်သူ)၊ အိန္ဒိယနှင့် တရုတ်အမျိုးသား အနည်းငယ်တို့ဖြစ်၏။ များသောအားဖြင့် စိုက်ပျိုးလုပ်ကိုင်ကြသည်။ မြဝတီမြို့သည် နယ်စပ်မြို့ ဖြစ်သည့်အလျောက် ထိုင်းနိုင်ငံနှင့် ကူးသန်း ရောင်းဝယ်မှု များစွာပြုသော နေရာဖြစ်၏။ အမှန်သော်ကား မြဝတီသည် အခွန်အကောက်များ စည်းကြပ်ရာ မြန်မာအကောက်ဆိပ်ဖြစ်သော်လည်း ဝင်ရောက်လာသူတို့သည် အကောက်လွတ်အောင်တတ်နိုင်သမျှ ရှောင်ကွင်းတတ်ကြသည်။ သို့ဖြစ်၍ နိုင်လွန်၊ ရွှေချောင်းမှစ၍ အခြားကုန်ပစ္စည်းများကို မြဝတီလမ်းမှ ခိုးထုတ်ခိုးသွင်းလေ့ရှိသည်မှာ နာမည်ရဖြစ်တော့၏။ ယခုအခါတွင်မူ ထိုင်း-မြန်မာ ဒုတိယ ချစ်ကြည်ရေးတံတားကို ထပ်မံဆောက်လုပ်ခဲ့သည့်အပြင် စိမ်းလဲ့မြိုင် အဝေးပြေးကားကွင်းကိုပါ ထပ်မံ ပြုလုပ်ခဲ့သည်။ == သမိုင်းကြောင်း == မြဝတီမြို့သည် ဝန်ကြီးဦးစ စားရသော မြန်မာနိုင်ငံ အထက်ပိုင်း သရက်ခရိုင်တွင်း၌ ရှိသည့် မြဝတီမြို့ မဟုတ်ချေ။ [[ပထမ အင်္ဂလိပ် - မြန်မာစစ်|ပထမ အင်္ဂလိပ် မြန်မာ စစ်ပွဲ]]အပြီးတွင် အင်္ဂလိပ်တို့ တနင်္သာရီနယ်ကို သိမ်းသောအခါ မြဝတီလည်း အင်္ဂလိပ်ပိုင်နယ်ဖြစ်လာသည်။ ထိုအခါ ယိုးဒယား ဇင်းမယ်စသည်တို့သို့ ရောင်းဝယ်မှု စုံစမ်းရာတွင် မြဝတီလမ်းကိုပင် ဝင်ပေါက်ထွက်ပေါက် ပြုခဲ့သည်။ ယခုထက်တိုင်ပင် ယိုးဒယား မြန်မာနယ်ခြားတွင် အကောက်ဆိပ် ဖြစ်၏။ မြဝတီမြို့တွင် မူလပင်ရင်းဒါယကာ ကရင်အမျိုးသား သစ်ခေါင်းကြီး ဦးတက်ဖော့ဆိုသူ တည်ထားခဲ့သော ​ရွှေမြင်းဝံစေတီရှိသည်။ မြဝတီမြို့မှာ ရှေးအခါက ရွာဖြစ်၍ ထိုရွာ၏ မူလအမည်ရင်းမှာ မုတ္တမ[[မွန်ဘာသာစကား|မွန်ဘာသာ]]ဖြင့် 'ကွန်ဘရဲ့ဖတိုင်'၊ ပဲခူး မွန်ဘာသာဖြင့်'ကွမ်ဖရဲ့၍ဖြစ်သည်။ မြန်မာဘာသာဖြင့် 'သဲအေးမြ' ရွာဟုအဓိပ္ပာယ်ရသည်။ ယခု မွန်တဝက် မြန်မာတဝက် 'အေး'မပါဘဲ 'မြပတီ'ကို 'မြဝတီ' ဟု ခေါ်သည်ဆို၏။ ဟံသာဝတီ ဆင်ဖြူများရှင် [[ဘုရင့်နောင်]] လက်ထက်က မြဝတီကို 'အမြဝတီ' ဟုရေးသားကြောင်း တွေ့ရလေသည်။ == စိတ်ဝင်စားစရာကောင်းသောနေရာများ == *ရွှေမြင်းဝန် စေတီတော် * မိကျောင်ကုန်းဗုဒ္ဓဘာသာဘုန်းကြီး‌ကျောင်း * ရပ်တော်မူဘုရား၊ထိုင်တော်မူဘုရား *မြစန္ဒီပန်းခြံ *မြစန္ဒီရေကန် * ရွှေခေါင်းလောင်းမျှော်စင် *ကျောက်လုံးကြီးဘုရား *မုလအိ၊မုလအ တောင်ပေါ်ဘုရား *လေးကေ့ကော်ရေတံခွန် *တောနော်ရေတံခွန် *မယ်ထော်သလေးရေပေါ်ဈေး *အင်ကြင်းမြိုင် ရေပေါ်ဈေး *ချောင်းစုံ ရေပေါ်ဈေး *မောတု ရေတံခွန် *ရွှေတိဂုံပုံတူဘုရား *ကံ့ကော်တစ်ထောင် တောင်ပေါ်ဘုရား *ဘုရားကြီးညဈေး *ကျိုက်ထီးရိုးပုံတူ *အဓိဌာန်အောင်ဘုရား *အဓိဌာန်အောင်ဘုရားကွင်း view *သစ်တံခါးကျောင်းတိုက် ဓနုဖြူထမင်းဆိုင် * မြဝတီခရိုင်ပြည်သူ့ဆေးရုံ * မေတ္တာမွန် ပုက္ကလိကဆေးရုံ * ခေတ်မှီ ပုဂ္ဂလိကဆေးရုံ * စိုးကြီး cosmetics and brand bags == ကိုးကား == {{reflist| <ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၉)</ref> }} {{ကရင်ပြည်နယ်}} {{မြန်မာတိုင်းနှင့် ပြည်နယ်များ}} [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့များ]] [[Category:ကရင်ပြည်နယ်ရှိ မြို့များ]] fsh0lfghj5n7l9xg5nn8fy6c2htdf91 ဖာပွန်မြို့ 0 21019 1036459 891666 2026-06-07T09:02:48Z ~2026-32207-51 143496 1036459 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement |name = ဖာပွန်မြို့ |other_name = |pushpin_label_position = bottom |pushpin_map = Myanmar |pushpin_map_caption = ဖာပွန်မြို့ တည်နေရာ |settlement_type = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့များ|မြို့]] |image_skyline = |image_map = |map_caption = |subdivision_type = [[ကမ္ဘာ့နိုင်ငံများစာရင်း|နိုင်ငံ]] |subdivision_name = {{flag|မြန်မာနိုင်ငံ}} |subdivision_type1 = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေးနယ်မြေဒေသများ|ပြည်နယ်]] |subdivision_name1 = {{flag|ကရင်ပြည်နယ်}} |subdivision_type2 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ|ခရိုင်]] |subdivision_name2 = [[ဖာပွန်ခရိုင်]] |subdivision_type3 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့နယ်များ|မြို့နယ်]] |subdivision_name3 = [[ဖာပွန်မြို့နယ်]] |unit_pref = Imperial |area_total_km2 = |population = |population_as_of = |population_density_km2 = auto |coordinates_display = inline |coordinates_region = MM |latNS = N |latd = 18 |latm = 03 |lats = 53 |leader_title = Mayor |longEW = E |longd = 97 |longm = 26 |longs = 42 |elevation_ft = |elevation_m = 155 |timezone = [[မြန်မာစံတော်ချိန်]] |utc_offset = +6.30 |website = }} '''ဖာပွန်မြို့'''သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]]အောက်ပိုင်း၊ [[ကရင်ပြည်နယ်]]၊ [[ဖာပွန်ခရိုင်]]အတွင်း၌ တည်ရှိသော [[ဖာပွန်မြို့နယ်]]၏ မြို့နယ်ရုံးစိုက်မြို့ ဖြစ်သည်။ ယခင်က [[တနင်္သာရီတိုင်း]]၊ [[သံလွင်ခရိုင်]]၏ ခရိုင်ရုံးစိုက်မြို့ ဖြစ်ခဲ့သည်။ ၁၉၅၄ ခုနှစ်တွင် ကရင်ပြည်နယ်ကို ခွဲခြားသတ်မှတ်လိုက်သောအခါ သံလွင်ခရိုင်ကို ကရင်ပြည်နယ်အတွင်းသို့ ပူးပေါင်းလိုက်ရ၍ ဖာပွန်မြို့နယ်သည် ယခင်[[ဗြိတိသျှ]]အစိုးရ လက်ထက်က ခရိုင်ရုံးစိုက်မြို့ပင် ဖြစ်ခဲ့သော်လည်း လူနေအိမ်ခြေ မများပြားလှသော မြို့ငယ်ကလေးမျှသာ ဖြစ်သည်။ သို့သော် မြန်မာနိုင်ငံနှင့် [[ယိုးဒယားနိုင်ငံ]]တို့၏ နယ်စပ်တွင် တည်ရှိ၍ အရေးပါသော မြို့ကလေး ဖြစ်ပေသည်။ ဖာပွန်မြို့သည် ၁၉၅၃ ခုနှစ် [[သန်းခေါင်စာရင်း]] ကောက်ယူစဉ်က [[ကေအင်ဒီအို]] သောင်းကျန်းသူများ လက်တွင်း ဖြစ်၍ အိမ်ခြေနှင့် [[လူဦးရေ]]စာရင်းကို မကောက်ယူနိုင်ခဲ့ချေ။ ယခုလက်ရှိ ခန့်မှန်းခြေအားဖြင့် ဖာပွန်မြို့တွင် အိမ်ခြေ ၄၀၀ ခန့်ရှိပြီး၊ လူဦးရေ ၂၀၀၀ ကျော်မျှ ရှိမည် ဖြစ်လေသည်။ မြို့၏ လူဦးရေ အများစုသည် [[ဗုဒ္ဓဘာသာ|ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်]]များ၊ [[အစ္စလာမ်ဘာသာ|အစ္စလာမ်ဘာသာဝင်]]များ ဖြစ်ကြသည်။ ဖာပွန်မြို့သည် [[သံလွင်မြစ်]]၏ လက်တက်တစ်ခု ဖြစ်သော [[ယွန်းစလင်းမြစ်|ယွန်းဇလင်းချောင်း]]၏ အရှေ့ဘက် ကမ်းပေါ်တွင် တည်ရှိသည်။ မြို့ကို တောင်ရိုးတောင်စဉ် နှစ်ခုကြားတွင် တည်ထားသည်။ လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း တစ်ရာခန့်က ဖာပွန်မြို့သည် ရွာသိမ်ရွာငယ်လေးမျှသာ ဖြစ်ခဲ့သည်။ ဗြိတိသျှတို့ မြန်မာနိုင်ငံကို သိမ်းပိုက်ပြီးနောက်တွင် ယိုးဒယား-မြန်မာနယ်စပ်တွင် တည်ရှိသောကြောင့် ဖာပွန်သည် ခရိုင်ဝန်ရုံးစိုက်မြို့ ဖြစ်ခဲ့သည်။ ဖာပွန် ဟူ၍ ခေါ်တွင်ရခြင်းမှာ ရှေးက ထိုနေရာတွင် [[ယွန်းလူမျိုး|ရှမ်းယွန်း]]၊ [[မွန်]] နှင့် [[ကရင်]]လူမျိုးများ နေထိုင်ကြသည်။ ထိုနေရာတွင် ကျောက်တုံးများ ပေါများသည်ကို အစွဲပြု၍ [[ယွန်းလူမျိုး|ရှမ်းယွန်းဘာသာ]]ဖြင့် ဖားပွန်း (ဖား=ကျောက်၊ ပွန်း=တုံး) ဟုခေါ်ဝေါ်ရာမှာ ကာလကာမြင့်သော် ဖာပွန် ဖြစ်လာသည်ဟု ဆိုကြသည်။ == မြေမျက်နှာသွင်ပြင် == ဖာပွန်မြို့နယ်သည် ကရင်ပြည်နယ်၏ မြောက်ပိုင်းဒေသ ဖြစ်သည်။ တောတောင်ထူထပ်သည်။ နက်ရှိုင်းရှည်လျားသောတောင်ကြားများ ပေါများသည်။ အချို့တောင်ထွတ်များသည် ပင်လယ်ရေပြင်ထက် ပေ လေးထောင်ကျော်မှ ငါးထောင်ကျော်ခန့်အထိ မြင့်မားသည်။ သစ်တောကြီးများလည်း သိပ်သည်း ထူထပ်လှသည်။ ဖာပွန်မြို့နယ်အတွင်း သံလွင်မြစ်၏ လက်တက် ဖြစ်သော [[မဲသလောက်ချောင်း]]၊ [[ယွန်းစလင်းမြစ်|ယွန်းဇလင်းချောင်း]]နှင့် ယင်း၏ လက်တက်ငယ်များ၊ [[ဘီးလင်းချောင်း]]တို့ ဖြတ်သန်း စီးဆင်းကြသည်။ == စီးပွားရေး == မြို့နယ်လူထု၏ အဓိက လုပ်ငန်းမှာ [[သစ်လုပ်ငန်း]]၊ [[တောင်ယာလုပ်ငန်း]]၊ [[ကိုင်းသီးနှံ]]နှင့် [[သံပရာ]]၊ [[ပိုးစာ]] စသော [[သစ်သီးဝလံ]] စိုက်ပျိုးခြင်းများ ဖြစ်သည်။ ထွက်ကုန်များမှာ [[ကျွန်းသစ်]]၊ [[ပျဉ်းကတိုး]]၊ [[သစ်ပုပ်]]၊ [[ဝါး]]အမျိုးမျိုး၊ [[ကွမ်းသီး]]၊ [[နှမ်း]] နှင့် ကိုင်းသီးနှံတို့ ဖြစ်ကြသည်။ ဖာပွန်မြို့နယ်သည် မြန်မာနိုင်ငံတွင် ကွမ်းသီး ဒုတိယအထွက်ဆုံး မြို့နယ် ဖြစ်သည်။ မိုးရာသီအခါတွက် သစ်ဝါးများကို ယွန်းဇလင်းချောင်းမှတစ်ဆင့် သံလွင်မြစ်တစ်လျှောက်၊ [[မော်လမြိုင်မြို့]] အရောက် ဖောင်ဖွဲ့မျှောချကြလေသည်။ [[ဒညင်းသီး]]၊ ကွမ်း၊ ကွမ်းသီးနှင့် နှမ်းများကို မော်လမြိုင်၊ [[သထုံမြို့]] နှင့် [[ဘီးလင်းမြို့]]များသို့ တင်ပို့ရောင်းချကြသည်။ == လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး == လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေးမှာ ဖာပွန်မြို့မှ [[ကော့ကရိတ်ရွာ]]အထိ ယွန်းဇလင်းချောင်းဖြင့်လာ၍ ကော့ကရိတ်ရွာမှ မော်လမြိုင်သို့ သံလွင်မြစ်ကြောင်းဖြင့် စုန်ဆင်းရသည်။ ယင်းခရီးလမ်းကြောင်းမှာ ဖာပွန်မြို့မှ မော်လမြိုင်မြို့သို့ မိုင်တစ်ရာဝေးသည်။ မော်လမြိုင်မှ ကော့ကရိတ်အထိသာ [[မော်တော်ဘုတ်]]ဖြင့် သွားလာနိုင်၍ ကျန်ခရီးလမ်းကို လှေကြီးများဖြင့်သာ သွားကြရလေသည်။ ကုန်လမ်းအားဖြင့် ဖာပွန်မှ ဘီးလင်းသို့လာ၍ ဘီးလင်းမှ သထုံသို့ မော်တော်ကားလမ်း ရှိသည်။ နွေအခါတွင် ဖာပွန်မှ သထုံသို့ နေ့ချင်းပေါက် မော်တော်ကားလမ်း ရှိသော်လည်း မိုးအခါတွင် မသွားနိုင်ချေ။ ဘီးလင်းမှ သထုံသို့ မိုင်တစ်ရာဝေးသည်။ ဖာပွန်မှ မြန်မာ-ယိုးဒယား နယ်စပ်ရွာ ဖြစ်သော [[ဒါးကွင်းရွာ]]သို့ ဆင်များ၊ မြင်းများဖြင့် သွားလာရသော ခရီးလမ်း ရှိသည်။ ထိုခရီးသည် ၂၉ မိုင်ရှိသည်။ သံလွင်မြစ်ကမ်းပေါ်တွင်ပင် တည်ရှိ၍ မြန်မာယိုးဒယားနယ်စပ်ရွာဖြစ်သော ကျောက်ညှပ်သို့လည်း လှည်း၊ ဆင်၊ မြင်းဖြင့် သွားနိုင်သည်။ ဖာပွန်မှ ကယားပြည်နယ် နယ်စပ်နှင့် နီးသော [[ကော့လူဒိုရွာ]]သို့ မိုင် ၄၀ မျှ ကွာဝေး၍ ဆင်များ၊ မြင်းများဖြင့်လည်းကောင်း၊ ခြေလျင်ခရီးဖြင့်လည်းကောင်း၊ သွားလာရသည်။ တောင်ဆင်းတောင်တက်များလေသည်။ ဖာပွန်မြို့နယ်သည် [[ဝူးဖရမ်]]၊ [[ခဲ]] နှင့် [[သံ]] စသော သယံဇာတ ပစ္စည်းများ နှင့် သစ်ဝါးများ ပေါများသောဒေသ ဖြစ်သော်လည်း တောတောင်ထူထပ်၊ လမ်းပန်း အဆက်အသွယ်မကောင်းသဖြင့် မဖွံ့ဖြိုး၊ မတိုးတက်ခဲ့လှပေ။ လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး ကောင်းမွန်လာသည်နှင့်အမျှ တိုးတက်စည်ကားလာနိုင်ဖွယ်ရာရှိသည်။ == ထင်ရှားသောနေရာများ == ဖာပွန်မြို့အတွင်းရှိ ထင်ရှားသော[[စေတီပုထိုး]]များမှာ ယွန်းဇလင်းချောင်း တစ်ဘက်ကမ်းရှိ [[ရွှေအံတော်စေတီ]]ဖြစ်သည်။ [[မြတ်စွာဘုရား]]၏ အံတော်ကို ဌာပနာထားသည်ဟု အဆိုရှိသည်။ ဗြိတိသျှ တို့ လက်ထက်မှ အစပြုကာ နှစ်စဉ်နှစ်တိုင်း တပေါင်းလပြည့်နေ့တွင် ဘုရားပွဲတော်ကို စည်ကားသိုက်မြိုက်စွာ ကျင်းပလေ့ရှိရာ တစ်နယ်လုံးမှ ဘုရားဖူး လာရောက်ကြလေသည်။ ဖာပွန်မြို့နယ်ရှိ တောင်ကုန်း၊တောင်တန်းများတွင် နေထိုင်ကြသော ကရင်အမျိုးသားတို့သည် များသောအားဖြင့် မိဘရိုးရာ နတ်ကိုးကွယ်သူများ ဖြစ်ကြ၍ တစ်နှစ်တစ်ခါ အိမ်ဆောက်ကြရပြီးလျှင် အိမ်ဆောက်သည့် အခါတိုင်းနှင့် နှစ်စဉ် စပါးစိုက်ချိန်၊ စပါးသိမ်းချိန်တို့တွင် နတ်စားခြင်း၊ လိပ်ပြာခေါ်ခြင်းတို့ကို ပြုလုပ်ကြသည်။ အိမ်တိုင်း၌ [[ဂျပ်ခုတ်]][[ရက်ကန်းစင်]]များထား၍ မိမိတို့ ရက်ကန်းစင်မှ ထွက်သော[[သင်တိုင်း]]စသည့် အဝတ်အထည်များကို ဝတ်ဆင်ကြသည်။ အမျိုးသမီးများအတွက် ထူးခြားချက်တစ်ခုမှာ သင်တိုင်းကို အပျို၊ အအို ခွဲခြားဝတ်ဆင်ကြခြင်း ဖြစ်သည်။ အပျိုများသည် ခြေသလုံးအထိ ရှည်လျားသောသင်တိုင်းကို ဝတ်ဆင်ကြလေသည်။ အမျိုးသမီးတို့သည် အနီရောင်[[ပုတီးစေ့]]များနှင့် ငွေမတ်စေ့များကို အဆင်တန်ဆာ အဖြစ် နှစ်ခြိုက်စွာ အသုံးပြုကြလေသည်။ <ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း အတွဲ (၇)၊ စာမျက်နှာ (၂၂၅)</ref> == အထင်ကရပုဂ္ဂိုလ်များ == # [[စောမြင့်ဦး|ဦးစောမြင့်ဦး]] == ကိုးကား == {{reflist}} {{ကရင်ပြည်နယ်}} {{မြန်မာတိုင်းနှင့် ပြည်နယ်များ}} [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့များ]] [[Category:ကရင်ပြည်နယ်ရှိ မြို့များ]] eljrmj3lfucppwd073wkitxxj70mx05 ဆွေးနွေးချက်:ကုန်းဘောင်မင်းဆက် 1 55177 1036374 754643 2026-06-06T12:53:13Z Thunnwaddysoe 143925 /* လူမှုရေး သမိုင်း */ အပိုင်းသစ် 1036374 wikitext text/x-wiki စာကျက်ဖို့ ရေးနေတာ မဟုတ်ပါ။ သမိုင်းရေးနေတာ။ fact တွေပဲ ထဲ့ရန်။ သမိုင်းကို ပေါ့ပျက်ပျက် ဖြစ်စေတဲ့ (မှတ်ရလွယ်စေသော) စာမဟုတ်သည့် လင်္ကာ စာသားများ ဖယ်ရန်။ == ဘ၊သာ၊ပု၊စော၊မင်း၊သီပေါ == ကောင်းပါသည် [[အထူး:ဆောင်ရွက်ချက်များ/2400:AC40:B7A:5D3A:5483:2CFF:FE56:F143|2400:AC40:B7A:5D3A:5483:2CFF:FE56:F143]] ၀၂:၂၁၊ ၁၄ ဩဂုတ် ၂၀၂၂ (UTC) == လူမှုရေး သမိုင်း == သမိုင်း [[အသုံးပြုသူ:Thunnwaddysoe|Thunnwaddysoe]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Thunnwaddysoe|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၅၃၊ ၆ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) bxoob7cpc4kptx3dtoxsojkc6mu189t သံတောင်ကြီးမြို့ 0 59450 1036465 1027242 2026-06-07T10:22:26Z ~2026-32207-51 143496 1036465 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement |name = သံတောင်ကြီးမြို့ |native_name = |pushpin_label_position = bottom |pushpin_map = Myanmar |pushpin_map_caption = သံတောင်ကြီးမြို့ တည်နေရာ |image_skyline = Than Daung Gyi, Myanmar (Burma) - panoramio (7).jpg |image_map = |map_caption = |subdivision_type = [[ကမ္ဘာ့နိုင်ငံများစာရင်း|နိုင်ငံ]] |subdivision_name = {{flag|မြန်မာနိုင်ငံ}} |subdivision_type1 = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေးနယ်မြေဒေသများ|ပြည်နယ်]] |subdivision_name1 = {{flag|ကရင်ပြည်နယ်}} |subdivision_type2 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ|ခရိုင်]] |subdivision_name2 = [[သံတောင်ကြီးခရိုင်]] |subdivision_type3 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့နယ်များ|မြို့နယ်]] |subdivision_name3 = [[သံတောင်ကြီးမြို့နယ်]] |unit_pref = Imperial |area_total_km2 = |population = ၁၆,၀၅၆<ref name="census-2014">{{cite book|title=သန်းခေါင်စာရင်း အစီရင်ခံစာ|publisher=လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးနှင့် ပြည်သူ့အင်အား ဝန်ကြီးဌာန|location=နေပြည်တော်|date=မေ ၂၀၁၅|series=၂၀၁၄ ခုနှစ် လူဦးရေနှင့် အိမ်ထောင်စု သန်းခေါင်စာရင်း အစီရင်ခံစာ|volume=အတွဲ-၂|pages=၅၁|url=https://drive.google.com/file/d/0B067GBtstE5TeUlIVjRjSjVzWlk/view}}</ref> |population_as_of = ၂၀၁၄ |population_density_km2 = auto |coordinates_display = inline |coordinates_region = MM |latNS = N |latd = 19 |latm = 04 |lats = 24.2 |leader_title = |longEW = E |longd = 96 |longm = 40 |longs = 31.69 |elevation_ft = |elevation_m = |timezone = [[မြန်မာစံတော်ချိန်]] |utc_offset = +6.30 |website = }} '''သံတောင်ကြီးမြို့''' သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]]၊ [[ကရင်ပြည်နယ်]]၊ [[သံတောင်ကြီးခရိုင်]]ရှိ မြို့တစ်မြို့ ဖြစ်သည်။ [[သံတောင်ကြီးမြို့နယ်]]၏ မြို့နယ်ရုံးစိုက်မြို့ ဖြစ်သည်။ သံတောင်ကြီးမြို့တွင်ထင်ရှားသော​ နော်ဘူ​ဘောဆု​တောင်းပြည့်​တောင်ရှိသည်။ တောင်ငူမြို့နှင့် ကားလမ်းဆက်သွယ်မှုရှိပြီး ဒေသထွက်ကုန်များကို တောင်ငူမြို့သို့ ဖြန့်ဖြူးရောင်းချသည်။ == ကိုးကား == {{reflist}} == ပြင်ပလင့်ခ်များ== *[http://www.maplandia.com/burma/mon/paung/paung/ Satellite map at Maplandia.com] {{ကရင်ပြည်နယ်}} [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့များ]] [[Category:ကရင်ပြည်နယ်ရှိ မြို့များ]] {{Kayin-geo-stub}} m64d6m6q5jelc9dg903lpg2ruwdy62k ဘရာဇီး အမျိုးသား ဘောလုံးအသင်း 0 93092 1036428 673772 2026-06-07T01:57:00Z ~2026-33574-52 143957 1036428 wikitext text/x-wiki {{Infobox national football team | Name = ဘရာဇီး | Badge = <!--Please do not add File:Confederação Brasileira de Futebol (escudo).svg here without first looking at Wikipedia:Files for discussion/2016 February 18#File:Confederação Brasileira de Futebol (escudo).svg and discussing things with the administrator who closed the discussion--> | Badge_size = 150px | FIFA Trigramme = BRA | Nickname = {{nowrap|{{lang|pt|Seleção}} (The National Squad)}}<br />{{nowrap|{{lang|pt|Canarinho}} (Little [[Saffron finch|Canary]])}}<br />{{nowrap|{{lang|pt|Verde-Amarela}} (The Green and Yellow)}}<br /> | Association = {{nowrap|[[:en:Brazilian Football Confederation|CBF]]}} | Confederation = [[:en:CONMEBOL|CONMEBOL]] (တောင်အမေရိက) | Coach = | Asst Manager = | Captain = | Most caps = Cafu (၁၄၂)<ref>[https://www.fifa.com/mm/document/fifafacts/stats-centclub/52/00/59/centuryclub290715_neutral.pdf “FIFA Century Club”] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20161018144458/http://www.fifa.com/mm/document/fifafacts/stats-centclub/52/00/59/centuryclub290715_neutral.pdf |date=18 October 2016 }}. FIFA. Retrieved 9 June 2018</ref><ref>{{cite web|url=http://www.rsssf.com/miscellaneous/cafu-intl.html |title=Marcos Evangelista de Morais "CAFU" – Century of International Appearances |publisher=[[Rec.Sport.Soccer Statistics Foundation|RSSSF]] |date=23 July 2006 |accessdate=၃၁ ဇူလိုင် ၂၀၁၈ |deadurl=yes |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090221202802/http://rsssf.com/miscellaneous/cafu-intl.html |archivedate=21 February 2009 }}</ref> | Top scorer = ပီလီ (၇၇)<ref name="apppearancesandgoals">{{cite web|title=Brazil – Record International Players|url=http://www.rsssf.com/miscellaneous/braz-recintlp.html|accessdate=၃၁ ဇူလိုင် ၂၀၁၈|date=7 November 2008|publisher=[[Rec.Sport.Soccer Statistics Foundation|RSSSF]]}}</ref> | FIFA Rank = {{Nft rank|2|stay||date=၇ ဇွန် ၂၀၁၈}} | FIFA max = ၁ | FIFA max year = 159 times on 8 occasions<ref>23 September 1993 until 19 November 1993, 19 April 1994 until 14 June 1994, 21 July 1994 until 16 May 2001, 3 July 2002 until 14 February 2007, 18 July 2007 until 19 September 2007, 1 July 2009 until 20 November 2009, 28 April 2010 until 14 July 2010, 6 April 2017</ref> | FIFA min = ၂၂ | FIFA min date = ဇွန် ၂၀၁၃ | Elo Rank = {{Nft rank|2|down|1|date=၁၆ ဇူလိုင် ၂၀၁၈}}<!-- Elo rankings change often and irregularly; there are no "releases" from which a team can go up or down in ranking --> | Elo max = ၁ | Elo max year = 8,640 days on 39 occasions<ref>1958–63, 1965–66, 1970–74, 1978–79, 1981–83, 1986–87, 1990, 1992, 1994–00, 2002–10, 2016–2017</ref> | Elo min = ၂၀ | Elo min date = ၇ နိုဝင်ဘာ ၂၀၁၁ | Home Stadium = Various | pattern_la1 = _bra20H | pattern_b1 = _bra20H | pattern_ra1 = _bra20H | pattern_sh1 = _bra20h | pattern_so1 = _bra20h | leftarm1 = FFCC00 | body1 = FFCC00 | rightarm1 = FFCC00 | shorts1 = 0000FF | socks1 = FFFFFF | pattern_la2 = _bra20A | pattern_b2 = _bra20A | pattern_ra2 = _bra20A | pattern_sh2 = _bra19aw | pattern_so2 = _nikeyellow | leftarm2 = 003CFF | body2 = 003CFF | rightarm2 = 003CFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = 003CFF | First game = {{fb|ARG}} ၃–၀ {{fb-rt|BRA|1889}}<br>([[ဗျူနိုအေးရိစ်မြို့]]၊ [[အာဂျင်တီးနားနိုင်ငံ]];၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၁၄)<ref name="fifawebsitebrazilargentina">{{cite web |title=Argentina versus Brazil |url=https://www.fifa.com/worldfutbol/statisticsandrecords/headtohead/team1=ARG/team2=BRA/index.html |accessdate=5 January 2009 |publisher=FIFA.com (Fédération Internationale de Football Association) }} {{Dead link|date=October 2010|bot=H3llBot}}</ref> | Largest win = {{fb|BRA|1968}} ၁၄–၀ {{fb-rt|NCA}}<br>([[မက္ကဆီကိုမြို့]]၊ [[မက္ကဆီကိုနိုင်ငံ]]; ၁၇ အောက်တိုဘာ ၁၉၇၅)<ref>{{cite web|url=http://www.eloratings.net/Brazil.htm |title=Brazil matches, ratings and points exchanged |publisher=Eloratings.net |date= |accessdate=;}}</ref> | Largest loss = {{fb|URU}} ၆–၀ {{fb-rt|BRA|1889}}<br>(Viña del Mar, [[ချီလီနိုင်ငံ]]; ၁၈ စက်တင်ဘာ ၁၉၂၀) {{fb|BRA}} [[:en:Brazil v Germany (2014 FIFA World Cup)|၁–၇]] {{fb-rt|GER}}<br>(Belo Horizonte, [[ဘရာဇီးနိုင်ငံ]]; ၈ ဇူလိုင် ၂၀၁၄) | World cup apps = ၂၁ | World cup first = ၁၉၃၀ | World cup best = ချန်ပီယံ ([[:en:1958 FIFA World Cup|၁၉၅၈]], [[:en:1962 FIFA World Cup|၁၉၆၂]], [[:en:1970 FIFA World Cup|၁၉၇၀]], [[:en:1994 FIFA World Cup|၁၉၉၄]], [[:en:2002 FIFA World Cup|၂၀၀၂]]) | Confederations cup apps = ၇ | Confederations cup first = [[:en:1997 FIFA Confederations Cup|၁၉၉၇]] | Confederations cup best = Champions ([[:en:1997 FIFA Confederations Cup|၁၉၉၇]], [[:en:2005 FIFA Confederations Cup|၂၀၀၅]], [[:en:2009 FIFA Confederations Cup|၂၀၀၉]], [[:en:2013 FIFA Confederations Cup|၂၀၁၃]]) | Regional name = [[:en:Copa América|Copa América]] | Regional cup apps = ၃၅ | Regional cup first = [[:en:1916 South American Championship|၁၉၁၆]] | Regional cup best = Champions ([[:en:1919 South American Championship|၁၉၁၉]], [[:en:1922 South American Championship|၁၉၂၂]], [[:en:1949 South American Championship|၁၉၄၉]], [[:en:1989 Copa América|၁၉၈၉]], [[:en:1997 Copa América|၁၉၉၇]], [[:en:1999 Copa América|၁၉၉၉]], [[:en:2004 Copa América|၂၀၀၄]], [[:en:2007 Copa América|၂၀၀၇]]) | 2ndRegional name = [[:en:Roca Cup|Copa Roca]] / [[:en:Superclásico de las Américas|Superclásico de las Américas]] | 2ndRegional cup apps = | 2ndRegional cup first = | 2ndRegional cup best = | 3rdRegional name = [[:en:Panamerican Championship|Panamerican Championship]] | 3rdRegional cup apps = ၃ | 3rdRegional cup first = [[:en:1952 Panamerican Championship|၁၉၅၂]] | 3rdRegional cup best = Champions ([[:en:1952 Panamerican Championship|၁၉၅၂]], [[:en:1956 Panamerican Championship|၁၉၅၆]]) | medaltemplates = {{MedalTop}} {{MedalSport|Men's [[:en:Association football|football]]}} {{MedalCompetition|[[:en:Football at the Summer Olympics|Olympic Games]]<ref>After 1988, the tournament has been restricted to squads with no more than 3 players over the age of 23, and these matches are not regarded as part of the national team's record, nor are caps awarded.</ref>}} {{MedalGold|[[:en:Football at the 2016 Summer Olympics|2016 Rio de Janeiro]]|[[:en:Football at the 2016 Summer Olympics – Men's tournament|Team]]}} {{MedalSilver|[[:en:Football at the 1984 Summer Olympics|1984 Los Angeles]]|[[:en:Football at the 1984 Summer Olympics – Men's team squads#Brazil|Team]]}} {{MedalSilver|[[:en:Football at the 1988 Summer Olympics|1988 Seoul]]|[[:en:Football at the 1988 Summer Olympics – Men's team squads#Brazil|Team]]}} {{MedalSilver|[[:en:Football at the 2012 Summer Olympics|2012 London]]|[[:en:Football at the 2012 Summer Olympics – Men's team tournament|Team]]}} {{MedalBronze|[[:en:Football at the 1996 Summer Olympics|1996 Atlanta]]|[[:en:Football at the 1996 Summer Olympics – Men's team tournament|Team]]}} {{MedalBronze|[[:en:Football at the 2008 Summer Olympics|2008 Beijing]]|[[:en:Football at the 2008 Summer Olympics – Men's team tournament|Team]]}} {{MedalBottom}} }} '''ဘရာဇီး အမျိုးသား ဘောလုံးအသင်း'''({{lang-pt|Seleção Brasileira de Futebol}})သည် နိုင်ငံတကာကစားပွဲများ၌ [[ဘရာဇီးနိုင်ငံ]]ကိုယ်စားပြု အမျိုးသားဘောလုံးအသင်းဖြစ်သည်။ ဘရားဇီးနိုင်ငံ ဘောလုံးအဖွဲ့ချုပ်([[:en:Brazilian Football Confederation|Brazilian Football Confederation]]) (CBF) မှ အုပ်ချုပ်သော အသင်းတစ်သင်းဖြစ်ပြီး [[ဖီဖာ]]အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံအဖြစ် ၁၉၂၃ ခုနှစ်ကတည်းက ဖြစ်ခဲ့ပြီး [[:en:CONMEBOL|CONMEBOL]] အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံအဖြစ် ၁၉၁၆ ခုနှစ်ကတည်းက ဖြစ်ခဲ့သည်။ == ကိုးကား == {{reflist}} [[Category:ဘရာဇီး အမျိုးသား ဘောလုံးအသင်း]] [[Category:ဘရာဇီးနိုင်ငံရှိ ဘောလုံးအားကစား]] mg3zg7wus592hq26b0ktwt9p18626of 1036429 1036428 2026-06-07T02:32:51Z Salai Rungtoi 22844 [[Special:Contributions/~2026-33574-52|~2026-33574-52]] ([[User talk:~2026-33574-52|ဆွေးနွေး]]) ၏ တည်းဖြတ်မူ [[Special:Diff/1036428|1036428]] ကို ပြန်လည်ပယ်ဖျက်လိုက်သည် 1036429 wikitext text/x-wiki {{Infobox national football team | Name = ဘရာဇီး | Badge = <!--Please do not add File:Confederação Brasileira de Futebol (escudo).svg here without first looking at Wikipedia:Files for discussion/2016 February 18#File:Confederação Brasileira de Futebol (escudo).svg and discussing things with the administrator who closed the discussion--> | Badge_size = 150px | FIFA Trigramme = BRA | Nickname = {{nowrap|{{lang|pt|Seleção}} (The National Squad)}}<br />{{nowrap|{{lang|pt|Canarinho}} (Little [[Saffron finch|Canary]])}}<br />{{nowrap|{{lang|pt|Verde-Amarela}} (The Green and Yellow)}}<br /> | Association = {{nowrap|[[:en:Brazilian Football Confederation|CBF]]}} | Confederation = [[:en:CONMEBOL|CONMEBOL]] (တောင်အမေရိက) | Coach = Tite<ref>[http://globoesporte.globo.com/futebol/selecao-brasileira/noticia/2016/06/tite-aceita-proposta-e-e-o-substituto-de-dunga-no-comando-da-selecao.html "Tite aceita proposta e é substituto de Dunga no comando da Seleção"], globoesporte.com, 15 June 2016, Retrieved on 15 June 2016</ref> | Asst Manager = Sylvinho | Captain = ''Various''<ref>{{cite web|url=https://globoesporte.globo.com/futebol/selecao-brasileira/noticia/marquinhos-sera-o-capitao-do-brasil-na-despedida-das-eliminatorias.ghtml |publisher=Globoesporte.com |title = Marquinhos será o capitão do Brasil na despedida das eliminatórias contra o Chile |date=9 October 2017 |accessdate=၃၁ ဇူလိုင် ၂၀၁၈ }}</ref><ref>{{Cite web | title = FIFA World Cup Russia 2018 - Brazil vs Switzerland: Marcelo will be Brazil's captain for their opener in Russia | first1 = J.I.| last1 = García-Ochoa| first2 = Chris | last2 = Winterburn | work = Marca | date = 18 June 2018 | accessdate = ၃၁ ဇူလိုင် ၂၀၁၈ | url = http://www.marca.com/en/world-cup/2018/06/16/5b2539c2268e3eba668b4595.html}}</ref> | Most caps = Cafu (၁၄၂)<ref>[https://www.fifa.com/mm/document/fifafacts/stats-centclub/52/00/59/centuryclub290715_neutral.pdf “FIFA Century Club”] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20161018144458/http://www.fifa.com/mm/document/fifafacts/stats-centclub/52/00/59/centuryclub290715_neutral.pdf |date=18 October 2016 }}. FIFA. Retrieved 9 June 2018</ref><ref>{{cite web|url=http://www.rsssf.com/miscellaneous/cafu-intl.html |title=Marcos Evangelista de Morais "CAFU" – Century of International Appearances |publisher=[[Rec.Sport.Soccer Statistics Foundation|RSSSF]] |date=23 July 2006 |accessdate=၃၁ ဇူလိုင် ၂၀၁၈ |deadurl=yes |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090221202802/http://rsssf.com/miscellaneous/cafu-intl.html |archivedate=21 February 2009 }}</ref> | Top scorer = ပီလီ (၇၇)<ref name="apppearancesandgoals">{{cite web|title=Brazil – Record International Players|url=http://www.rsssf.com/miscellaneous/braz-recintlp.html|accessdate=၃၁ ဇူလိုင် ၂၀၁၈|date=7 November 2008|publisher=[[Rec.Sport.Soccer Statistics Foundation|RSSSF]]}}</ref> | FIFA Rank = {{Nft rank|2|stay||date=၇ ဇွန် ၂၀၁၈}} | FIFA max = ၁ | FIFA max year = 159 times on 8 occasions<ref>23 September 1993 until 19 November 1993, 19 April 1994 until 14 June 1994, 21 July 1994 until 16 May 2001, 3 July 2002 until 14 February 2007, 18 July 2007 until 19 September 2007, 1 July 2009 until 20 November 2009, 28 April 2010 until 14 July 2010, 6 April 2017</ref> | FIFA min = ၂၂ | FIFA min date = ဇွန် ၂၀၁၃ | Elo Rank = {{Nft rank|2|down|1|date=၁၆ ဇူလိုင် ၂၀၁၈}}<!-- Elo rankings change often and irregularly; there are no "releases" from which a team can go up or down in ranking --> | Elo max = ၁ | Elo max year = 8,640 days on 39 occasions<ref>1958–63, 1965–66, 1970–74, 1978–79, 1981–83, 1986–87, 1990, 1992, 1994–00, 2002–10, 2016–2017</ref> | Elo min = ၂၀ | Elo min date = ၇ နိုဝင်ဘာ ၂၀၁၁ | Home Stadium = Various | pattern_la1 = _bra20H | pattern_b1 = _bra20H | pattern_ra1 = _bra20H | pattern_sh1 = _bra20h | pattern_so1 = _bra20h | leftarm1 = FFCC00 | body1 = FFCC00 | rightarm1 = FFCC00 | shorts1 = 0000FF | socks1 = FFFFFF | pattern_la2 = _bra20A | pattern_b2 = _bra20A | pattern_ra2 = _bra20A | pattern_sh2 = _bra19aw | pattern_so2 = _nikeyellow | leftarm2 = 003CFF | body2 = 003CFF | rightarm2 = 003CFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = 003CFF | First game = {{fb|ARG}} ၃–၀ {{fb-rt|BRA|1889}}<br>([[ဗျူနိုအေးရိစ်မြို့]]၊ [[အာဂျင်တီးနားနိုင်ငံ]];၂၀ စက်တင်ဘာ ၁၉၁၄)<ref name="fifawebsitebrazilargentina">{{cite web |title=Argentina versus Brazil |url=https://www.fifa.com/worldfutbol/statisticsandrecords/headtohead/team1=ARG/team2=BRA/index.html |accessdate=5 January 2009 |publisher=FIFA.com (Fédération Internationale de Football Association) }} {{Dead link|date=October 2010|bot=H3llBot}}</ref> | Largest win = {{fb|BRA|1968}} ၁၄–၀ {{fb-rt|NCA}}<br>([[မက္ကဆီကိုမြို့]]၊ [[မက္ကဆီကိုနိုင်ငံ]]; ၁၇ အောက်တိုဘာ ၁၉၇၅)<ref>{{cite web|url=http://www.eloratings.net/Brazil.htm |title=Brazil matches, ratings and points exchanged |publisher=Eloratings.net |date= |accessdate=;}}</ref> | Largest loss = {{fb|URU}} ၆–၀ {{fb-rt|BRA|1889}}<br>(Viña del Mar, [[ချီလီနိုင်ငံ]]; ၁၈ စက်တင်ဘာ ၁၉၂၀) {{fb|BRA}} [[:en:Brazil v Germany (2014 FIFA World Cup)|၁–၇]] {{fb-rt|GER}}<br>(Belo Horizonte, [[ဘရာဇီးနိုင်ငံ]]; ၈ ဇူလိုင် ၂၀၁၄) | World cup apps = ၂၁ | World cup first = ၁၉၃၀ | World cup best = ချန်ပီယံ ([[:en:1958 FIFA World Cup|၁၉၅၈]], [[:en:1962 FIFA World Cup|၁၉၆၂]], [[:en:1970 FIFA World Cup|၁၉၇၀]], [[:en:1994 FIFA World Cup|၁၉၉၄]], [[:en:2002 FIFA World Cup|၂၀၀၂]]) | Confederations cup apps = ၇ | Confederations cup first = [[:en:1997 FIFA Confederations Cup|၁၉၉၇]] | Confederations cup best = Champions ([[:en:1997 FIFA Confederations Cup|၁၉၉၇]], [[:en:2005 FIFA Confederations Cup|၂၀၀၅]], [[:en:2009 FIFA Confederations Cup|၂၀၀၉]], [[:en:2013 FIFA Confederations Cup|၂၀၁၃]]) | Regional name = [[:en:Copa América|Copa América]] | Regional cup apps = ၃၅ | Regional cup first = [[:en:1916 South American Championship|၁၉၁၆]] | Regional cup best = Champions ([[:en:1919 South American Championship|၁၉၁၉]], [[:en:1922 South American Championship|၁၉၂၂]], [[:en:1949 South American Championship|၁၉၄၉]], [[:en:1989 Copa América|၁၉၈၉]], [[:en:1997 Copa América|၁၉၉၇]], [[:en:1999 Copa América|၁၉၉၉]], [[:en:2004 Copa América|၂၀၀၄]], [[:en:2007 Copa América|၂၀၀၇]]) | 2ndRegional name = [[:en:Roca Cup|Copa Roca]] / [[:en:Superclásico de las Américas|Superclásico de las Américas]] | 2ndRegional cup apps = | 2ndRegional cup first = | 2ndRegional cup best = | 3rdRegional name = [[:en:Panamerican Championship|Panamerican Championship]] | 3rdRegional cup apps = ၃ | 3rdRegional cup first = [[:en:1952 Panamerican Championship|၁၉၅၂]] | 3rdRegional cup best = Champions ([[:en:1952 Panamerican Championship|၁၉၅၂]], [[:en:1956 Panamerican Championship|၁၉၅၆]]) | medaltemplates = {{MedalTop}} {{MedalSport|Men's [[:en:Association football|football]]}} {{MedalCompetition|[[:en:Football at the Summer Olympics|Olympic Games]]<ref>After 1988, the tournament has been restricted to squads with no more than 3 players over the age of 23, and these matches are not regarded as part of the national team's record, nor are caps awarded.</ref>}} {{MedalGold|[[:en:Football at the 2016 Summer Olympics|2016 Rio de Janeiro]]|[[:en:Football at the 2016 Summer Olympics – Men's tournament|Team]]}} {{MedalSilver|[[:en:Football at the 1984 Summer Olympics|1984 Los Angeles]]|[[:en:Football at the 1984 Summer Olympics – Men's team squads#Brazil|Team]]}} {{MedalSilver|[[:en:Football at the 1988 Summer Olympics|1988 Seoul]]|[[:en:Football at the 1988 Summer Olympics – Men's team squads#Brazil|Team]]}} {{MedalSilver|[[:en:Football at the 2012 Summer Olympics|2012 London]]|[[:en:Football at the 2012 Summer Olympics – Men's team tournament|Team]]}} {{MedalBronze|[[:en:Football at the 1996 Summer Olympics|1996 Atlanta]]|[[:en:Football at the 1996 Summer Olympics – Men's team tournament|Team]]}} {{MedalBronze|[[:en:Football at the 2008 Summer Olympics|2008 Beijing]]|[[:en:Football at the 2008 Summer Olympics – Men's team tournament|Team]]}} {{MedalBottom}} }} '''ဘရာဇီး အမျိုးသား ဘောလုံးအသင်း'''({{lang-pt|Seleção Brasileira de Futebol}})သည် နိုင်ငံတကာကစားပွဲများ၌ [[ဘရာဇီးနိုင်ငံ]]ကိုယ်စားပြု အမျိုးသားဘောလုံးအသင်းဖြစ်သည်။ ဘရားဇီးနိုင်ငံ ဘောလုံးအဖွဲ့ချုပ်([[:en:Brazilian Football Confederation|Brazilian Football Confederation]]) (CBF) မှ အုပ်ချုပ်သော အသင်းတစ်သင်းဖြစ်ပြီး [[ဖီဖာ]]အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံအဖြစ် ၁၉၂၃ ခုနှစ်ကတည်းက ဖြစ်ခဲ့ပြီး [[:en:CONMEBOL|CONMEBOL]] အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံအဖြစ် ၁၉၁၆ ခုနှစ်ကတည်းက ဖြစ်ခဲ့သည်။ == ကိုးကား == {{reflist}} [[Category:ဘရာဇီး အမျိုးသား ဘောလုံးအသင်း]] [[Category:ဘရာဇီးနိုင်ငံရှိ ဘောလုံးအားကစား]] c8tjnavl21unnrx1pbzm08b2ufeu4uc အိုးဒိုင်းမြို့၊ မိအဲ 0 99542 1036479 438476 2026-06-07T11:57:47Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 1036479 wikitext text/x-wiki ''' အိုးဒိုင်းမြို့ ''' (大台町'' အိုးဒိုင်း − ချော'' ) သည် [[ဂျပန်နိုင်ငံ]]၊ [[မိအဲခရိုင်]] တွင် တည်ရှိသည်။ ၂၀၁၂ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလတွင် မြို့နေလူဦးရေသည် ၁၀၁၃၂ ဦး ရှိသည်။ လူဦးရေသိပ်သည်းဆသည် တစ်စတုရန်းကီလိုမီတာလျှင် ၂၇.၉ ဦး ရှိသည်။ စုစုပေါင်း ဧရိယာသည် ၂၅၇.၀၁ စတုရန်းကီလိုမီတာ ကျယ်ဝန်းသည်။ ==ကိုးကား== {{reflist}} [[Category:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ မြို့များ]] fiku5g8dyj0uxul6elucy0tkxta4wii ကယားပြည်နယ် အစိုးရအဖွဲ့ 0 104138 1036413 1025919 2026-06-06T19:50:38Z ~2026-33539-72 143952 အစိုးရအဖွဲ့ (၂၀၁၆-၂၀၂၁) 1036413 wikitext text/x-wiki {{Infobox government agency | name = ကယားပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့ | type = ပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့ | seal = | logo = File:Flag of Kayah State.svg | logo_caption = | image = | image_caption = | formed = {{Start date|2011|3|30|df=yes}} | jurisdiction = {{flag|Kayah State}}ပြည်နယ် | headquarters = [[လွိုင်ကော်မြို့]]၊ [[ကယားပြည်နယ်]] | coordinates = {{coord|19.675416|97.202306|display=inline,title}} | employees = | budget = | chief1_name = ဦးအံ့မော် | chief1_position = ဝန်ကြီးချုပ် | chief2_name = | chief2_position = | chief3_name = | chief3_position = | chief4_name = | chief4_position = | chief5_name = | chief5_position = | chief6_name = | chief6_position = | chief7_name = | chief7_position = | chief8_name = | chief8_position = | chief9_name = | chief9_position = | parent_department = [[ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့]] | website ={{URL|http://www.kayahstate.gov.mm/}} }} '''ကယားပြည်နယ် အစိုးရအဖွဲ့''' သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]]၊ [[ကယားပြည်နယ်]]၏ အုပ်ချုပ်ရေး အဖွဲ့အစည်း ဖြစ်သည်။ အစိုးရအဖွဲ့ရုံး သည် ကန္ဒရဝတီလမ်း၊ နောင်ယား(ခ) ရပ်၊ [[လွိုင်ကော်မြို့နယ်]]၊ [[လွိုင်ကော်မြို့]]တွင် တည်ရှိသည်။ လက်ရှိပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့၏ ဝန်ကြီးချုပ်မှာ ဦးအံ့မော် ဖြစ်သည်။ {{Multiple image | width = 150 | align = | direction = horizontal | image1 = Kayah State Government Otfice.jpg | atl1 = | caption1 = ပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့ရုံး | image2 = Kayah State Government Office.jpg | alt2 = | caption2 = ခရိုင်အစိုးရအဖွဲ့ရုံး }} == ခေါင်းဆောင်မှု == === ဝန်ကြီးချုပ်များ === {| class="wikitable" |+ဝန်ကြီးချုပ်များ (၂၀၁၁ - လက်ရှိ) ! colspan="7" |ကချင်ပြည်နယ်ဝန်ကြီးချုပ် |- ! rowspan="2" |စဉ် ! rowspan="2" |အမည် ! colspan="3" |တာဝန်ထမ်းဆောင်ခြင်း ! rowspan="2" |ပါတီ ! rowspan="2" |သမ္မတ |- !စတင်ရက် !ပြီးဆုံးရက် !ရက်ပေါင်း |- |၁။ |ဦး[[ခင်မောင်ဦး]] |၃၀ မတ် ၂၀၁၁ |၃၀ မတ် ၂၀၁၆ |{{Age in years and days|2011|3|30|2016|3|30}} |USDP |ဦးသိန်းစိန် |- | rowspan="2" |၂။ | rowspan="2" |ဦး[[အယ်ဖောင်းရှို|အယ်လ်ဖောင်းရှို]] | rowspan="2" |၃၀ မတ် ၂၀၁၆ | rowspan="2" |၃ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၀ | rowspan="2" |{{Age in years and days|2016|3|30|2020|9|3}} | rowspan="2" |NLD |ဦးထင်ကျော် |- |ဦးဝင်းမြင့် |- ! colspan="7" |'''ယာယီဝန်ကြီးချုပ်''' |- | - |ဦး​ဘော့စ်ကို |၃ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၀ |၁ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၁ |{{Age in years and days|2020|9|3|2021|2|1}} |NLD |ဦးဝင်းမြင့် |- ! colspan="7" |ကချင်ပြည်နယ်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ |- | - |ဦးခင်​မောင်ဦး |၂ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၁ |၁ ဩဂုတ် ၂၀၂၁ |{{Age in years and days|2021|2|2|2021|8|1}} | | | |- ! colspan="7" |ကချင်ပြည်နယ်ဝန်ကြီးချုပ် |- |၃။ |ဦး[[ခင်မောင်ဦး]] |၁ ဩဂုတ် ၂၀၂၁ |၃၁ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၂ |{{Age in years and days|2021|8|1|2022|1|31}} |USDP |ဦးမြင့်ဆွေ (ယာယီ) မင်းအောင်လှိုင် (ယာယီတာဝန်) |- |၄။ |ဦး[[ဇော်မျိုးတင်]] |၁ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၂ |၃၀ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၅ |{{Age in years and days|2022|2|1|2025|12|30}} | |မင်းအောင်လှိုင် (ယာယီတာဝန်) |- |၅။ |ဦးစိန်ဦး |၃၀ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၅ |၁၀ ဧပြီ ၂၀၂၆ |{{Age in years and days|2025|12|30|2026|4|10}} | | | |- |၆။ |ဦးအံ့မော် |၁၀ ဧပြီ ၂၀၂၆ |''ယနေ့အထိ'' |{{Age in years and days|2026|4|10}} |USDP |ဦးမင်းအောင်လှိုင် |} == အစိုးရအဖွဲ့များ == === တတိယအကြိမ် ကယားပြည်နယ်လွှတ်တော် (၂၀၂၆ - လက်ရှိ) === ၂၀၂၆ ဧပြီလ ၁၀ ရက်နေ့တွင် အသစ်တက်လာသော [[ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့]]က နိုင်ငံတော်သမ္မတရုံး အမိန့်အမှတ် ၁၁/၂၀၂၆ ဖြင့် တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ်ဝန်ကြီးချုပ်များ ခန့်အပ်တာဝန်ပေးခြင်း၊ <ref>{{Cite web |title=တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ်ဝန်ကြီးချုပ်များ ခန့်အပ်တာဝန်ပေးခြင်း {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/news/81604 |access-date=2026-04-10 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}</ref>အမိန့်အမှတ် ၂၂/၂၀၂၆ ဖြင့် တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ်ဝန်ကြီးများ ခန့်အပ်တာဝန်ပေးခြင်း၊ <ref>{{Cite web |title=တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ်ဝန်ကြီးများ ခန့်အပ်တာဝန်ပေးခြင်း {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/news/81626 |access-date=2026-04-10 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}</ref>အမိန့်အမှတ် ၂၃/၂၀၂၆ ဖြင့် တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ်ဥပဒေချုပ်များ ခန့်အပ်တာဝန်ပေးခြင်း၊ <ref>{{Cite web |title=တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ်ဥပဒေချုပ်များ ခန့်အပ်တာဝန်ပေးခြင်း {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/news/81627 |access-date=2026-04-10 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}</ref>အမိန့်အမှတ် ၂၄/၂၀၂၆ ဖြင့် တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ်စာရင်းစစ်ချုပ်များ ခန့်အပ်တာဝန်ပေးခြင်း၊<ref>{{Cite web |title=တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ်စာရင်းစစ်ချုပ်များ ခန့်အပ်တာဝန်ပေးခြင်း {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/news/81629 |access-date=2026-04-10 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}</ref> အမိန့်အမှတ် ၂၆/၂၀၂၆ ဖြင့် တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ်တိုင်းရင်းသားလူမျိုးရေးရာဝန်ကြီးများ ခန့်အပ်တာဝန်ပေးခြင်းများ ပြုလုပ်ခဲ့သည်။ <ref>{{Cite web |title=တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ်တိုင်းရင်းသားလူမျိုးရေးရာဝန်ကြီးများ ခန့်အပ်တာဝန်ပေးခြင်း {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/news/81633 |access-date=2026-04-10 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}</ref> {| class="wikitable" ! rowspan="2" |'''စဉ်''' ! rowspan="2" |'''အမည်''' ! rowspan="2" |'''ဝန်ကြီးဌာန''' ! colspan="3" |တာဝန်ထမ်းဆောင်ခြင်း |- !စတင်ရက် !ပြီးဆုံးရက် !ရက်ပေါင်း |- |၁။ |ဦး[[အံ့မော်]] |ဝန်ကြီးချုပ် | rowspan="11" |၁၀ ဧပြီ ၂၀၂၆ | rowspan="11" |ယနေ့အထိ | rowspan="11" |{{Age in years and days|2026|4|10}} |- |၂။ |ဗိုလ်မှူးကြီး သန်းစိုးအောင် |လုံခြုံရေးနှင့် နယ်စပ်ရေးရာဝန်ကြီးဌာန |- |၃။ |ဦးတင်လှ |စီမံကိန်း၊ စီးပွားရေးနှင့် ဘဏ္ဍာရေးဝန်ကြီးဌာန |- |၄။ |ဦးအောင်မျိုးသိန်း |လူမှုရေးဝန်ကြီးဌာန |- |၅။ |ဦးရဲဝင်း |လျှပ်စစ်၊ စွမ်းအင်၊ စက်မှုနှင့် လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန |- |၆။ |ဦးဂျိုးဇက်ကျော် |စိုက်ပျိုးမွေးမြူရေးနှင့် ဆည်မြောင်းဝန်ကြီးဌာန |- |၇။ |ဒေါ်နှင်းနှင်းရီ |သယံဇာတနှင့်သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်ထိန်းသိမ်းရေး ဝန်ကြီးဌာန |- |၈။ |ဦးစောဟူးဟူး |စည်ပင်သာယာရေးဝန်ကြီးဌာန |- |၉။ |ဒေါ်ခင်သန္တာထွန်း |ဗမာတိုင်းရင်းသားလူမျိုးရေးရာဝန်ကြီးဌာန |- |၁၀။ |ဦးဝင်းနိုင် |ပြည်နယ်ဥပဒေချုပ် |- |၁၁။ |ဒေါ်မော်မော် |ပြည်နယ်စာရင်းစစ်ချုပ် |- |၁၂။ |ဦးကျော်စွာထွန်း |ပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့အတွင်းရေးမှူး | colspan="3" |''အရာထပ်ရာထူးအလျောက်'' |} === အစိုးရအဖွဲ့ (ဩဂုတ် ၂၀၂၁ - ၂၀၂၆) === {| class="wikitable" ! rowspan="2" |'''စဉ်''' ! rowspan="2" |'''အမည်''' ! colspan="2" | တာဝန်ထမ်းဆောင်ခြင်း ! rowspan="2" |'''ဝန်ကြီးဌာန''' |- !စတင်ရက် !ပြီးဆုံးရက် |- | rowspan="3" |၁ |[[ခင်မောင်ဦး|ဦးခင်မောင်ဦး]] |၁ ဩဂုတ် ၂၀၂၁ |၃၁ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၂<ref>{{cite news|url=https://cincds.gov.mm/node/16369|title=ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော် နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ အမိန့်အမှတ် ၈ / ၂၀၂၂}}</ref> | rowspan="3" |ဝန်ကြီးချုပ် |- |ဦး​[[ဇော်မျိုးတင်]] |၁ ​ဖေ​ဖော်ဝါရီ ၂၀၂၂<ref name="cmn">{{cite web|url=https://news-eleven.com/article/224947|title=ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး ဝန်ကြီးချုပ်အဖြစ် ဦးစိုးသိန်းနှင့် ကယားပြည်နယ် ဝန်ကြီးချုပ်အဖြစ် ဦးဇော်မျိုးတင်တို့အား ခန့်အပ်}}</ref> |၃၀ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၅ |- |ဦးစိန်ဦး |၃၀ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၅<ref>{{cite web|url=https://www.moi.gov.mm/news/78609|title=ကယားပြည်နယ်ဝန်ကြီးချုပ် ခန့်အပ်တာဝန်ပေးခြင်း}}</ref> |၁၀ ဧပြီ ၂၀၂၆ |- |၂ |ဗိုလ်မှူးကြီး မြင့်​ဝေ |၁ ဩဂုတ် ၂၀၂၁ |၁၀ ဧပြီ ၂၀၂၆ |လုံခြုံရေးနှင့် နယ်စပ်ရေးရာ ဝန်ကြီးဌာန |- |၃ |ဦးစိန်ဦး |၁ ဩဂုတ် ၂၀၂၁ |၃၀ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၅ |စီးပွားရေးရာ ဝန်ကြီးဌာန |- |၄ |ဦး​စောဟူးဟူး |၁ ဩဂုတ် ၂၀၂၁ |၁၀ ဧပြီ ၂၀၂၆ |သယံဇာတရေးရာ ဝန်ကြီးဌာန |- |၅ |ဦးထိန်ဝင်း |၁ ဩဂုတ် ၂၀၂၁ |၁၀ ဧပြီ ၂၀၂၆ |လူမှုရေးရာ ဝန်ကြီးဌာန |- | rowspan="2" |၆ |ရဲမှူးကြီး မျိုး​ဆွေ |၁ ဩဂုတ် ၂၀၂၁ |ဇွန် ၂၀၂၂ | rowspan="2" |လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန |- |ရဲမှူးကြီး ​မောင်​မောင်ဦး |၆ ဇွန် ၂၀၂၂ |၁၀ ဧပြီ ၂၀၂၆ |- |၇ |ဦးတင်လှ |၁ ဩဂုတ် ၂၀၂၁ |၁၀ ဧပြီ ၂၀၂၆ |တိုင်းရင်းသားရေးရာ ဝန်ကြီးဌာန |- |၈ |ဦးကြည်မြိုင် |၂၀၂၁ |၁၀ ဧပြီ ၂၀၂၆ |ဥပဒေချုပ် |} === အစိုးရအဖွဲ့ (၂၀၁၆-၂၀၂၁) === {| class="wikitable" |'''စဉ်''' |'''အမည်''' |'''ဝန်ကြီးဌာန''' |- |rowspan=2|(၁) |ဦး[[အယ်ဖောင်းရှို|အယ်လ်ဖောင်းရှို]]<br>(၃၀.၃.၂၀၁၆ - ၃.၉.၂၀၂၀) |rowspan=2|ဝန်ကြီးချုပ် |- |ဦး​ဘော့စ်ကို<br>(၂၀၂၀-၂၀၂၁) |- |rowspan=2|(၂) |ဗိုလ်မှူးကြီး [[ဇော်မျိုးတင်]] (၆.၄.၂၀၁၆- ၂၃.၂.၂၀၁၇) |rowspan=2|လုံခြုံရေးနှင့် နယ်စပ်ရေးရာဝန်ကြီးဌာန<syntaxhighlight lang="abap" line="1" start="12"> 2133 </syntaxhighlight> |- |ဗိုလ်မှူးကြီးမြင့်ဝေ |- |(၃) |ဦးခင်မောင်ဖြူ |လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေးနှင့် လျှပ်စစ်ဝန်ကြီးဌာန |- |(၄) |[[ဘော့စ်ကို|ဦးဘော့စ်ကို]] |စိုက်ပျိုးမွေးမြူရေးနှင့် ဆည်မြောင်းဝန်ကြီးဌာန |- |(၅) |ဒေါက်တာအောင်ကျော်ဌေး |စည်ပင်သာယာရေးနှင့် လူမှုရေးဝန်ကြီးဌာန |- |(၆) |ဦးတီရယ် |သယံဇာတနှင့်သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်ထိန်းသိမ်းရေး ဝန်ကြီးဌာန |- |(၇) |ဦးမော်မော် |စီမံကိန်းနှင့်ဘဏ္ဍာရေးဝန်ကြီးဌာန |- |(၈) |ဦးလှမျိုးဆွေ |ဗမာတိုင်းရင်းသားလူမျိုးရေးရာဝန်ကြီးဌာန |- |(၉) |ဦးစိုင်းကျော်ဇံ |ပြည်နယ်ဥပဒေချုပ် |- |(၁၀) |ဦးအောင်မောင်း |ပြည်နယ်စာရင်းစစ်ချုပ် |}<ref>{{cite news|url=http://www.president-office.gov.mm/?q=cabinet/region-and-state-government/id-10191|title=ကယားပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့|last=|first=|author2=|date=|publisher=နိုင်ငံတော်သမ္မတရုံး|accessdate=|archivedate=20 February 2017|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170220014533/http://www.president-office.gov.mm/?q=cabinet%2Fregion-and-state-government%2Fid-10191}}</ref> === အစိုးရအဖွဲ့ (၂၀၁၁-၂၀၁၆) === {| class="wikitable" |'''စဉ်''' |'''အမည်''' |'''ဝန်ကြီးဌာန''' |- |(၁) |ဦး[[ခင်မောင်ဦး]] |ဝန်ကြီးချုပ် |- |rowspan=2|(၂) |ဗိုလ်မှူးကြီး တင်စိုး (၃၀.၃.၂၀၁၁ - ၅.၇.၂၀၁၃) |rowspan=2|လုံခြုံရေးနှင့် နယ်စပ်ရေးရာဝန်ကြီးဌာန |- |ဗိုလ်မှူးကြီး [[ဇော်မျိုးတင်]] (၅.၇.၂၀၁၃ - ၃၀.၃.၂၀၁၆)<ref>{{cite web|url=https://www.mlis.gov.mm/mLsView.do;jsessionid=D4F111DC8D38F9DD94CD1E4F911E8ECC?lawordSn=5258|title=ကယားပြည်နယ် လုံခြုံရေးနှင့်နယ်စပ်ရေးရာဝန်ကြီး ခန့်အပ်တာဝန်ပေးခြင်း|access-date=2 February 2022|archive-date=2 February 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220202010556/https://www.mlis.gov.mm/mLsView.do;jsessionid=D4F111DC8D38F9DD94CD1E4F911E8ECC?lawordSn=5258}}</ref> |- |(၃) |ဦးချစ်လှ |လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေးနှင့် လျှပ်စစ်ဝန်ကြီးဌာန |- |(၄) |ဦးပိုးရယ်ရန်အောင် |စိုက်ပျိုးရေးနှင့် မွေးမြူရေးဝန်ကြီးဌာန |- |(၅) |ဦးအောင်နိုင်ဦး |စည်ပင်သာယာရေး ဝန်ကြီးဌာန |- |(၆) |ဦးကိုးရယ် |လူမှုရေးဝန်ကြီးဌာန |- |(၇) |ဦးရဲဝင်း |သစ်တောနှင့် သတ္တုတွင်းဝန်ကြီးဌာန |- |(၈) |ဦးသန်းကျော်စိုး |ဘဏ္ဍာရေးဝန်ကြီးဌာန |- |(၉) |ဦးတော့ရယ် |စီမံကိန်းနှင့် စီးပွားရေးဝန်ကြီးဌာန |- |(၁၀) |ဦးစောဟူးဟူး |လျှပ်စစ်နှင့် စက်မှုလက်မှုဝန်ကြီးဌာန |- |(၁၁) |ဦးစိန်ဦး |ဗမာတိုင်းရင်းသားရေးရာဝန်ကြီးဌာန |- |(၁၂) |ဦးဌေးအောင် |ပြည်နယ်ဥပဒေချုပ် |- |(၁၃) |ဒေါ်ကြည်ကြည် |ပြည်နယ်စာရင်းစစ်ချုပ် |} == အခြားဖတ်ရှုရန် == * [[ကယားပြည်နယ် လွှတ်တော်|ကယားပြည်နယ်လွှတ်တော်]] ==ကိုးကား== {{reflist}}{{State and Region Governments of Myanmar}}{{မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပြည်နယ်နှင့်တိုင်းဒေသကြီး ဝန်ကြီးချုပ်များ}} [[Category:ကယားပြည်နယ်]] [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ အစိုးရအဖွဲ့အစည်းများ]] [[Category:မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပြည်နယ်နှင့်တိုင်းဒေသကြီး အစိုးရအဖွဲ့များ]] 3iege24z1azciv3cquk9hllczhlu82x မောတောင်မြို့ 0 220461 1036388 1014660 2026-06-06T14:02:28Z EmeraldRange 49897 coord 1036388 wikitext text/x-wiki {{Distinguish|မောင်တောမြို့}} {{Infobox settlement | name = မောတောင်မြို့ | other_name = | native_name = | image_skyline = | imagesize = | image_caption = | pushpin_map = Myanmar | pushpin_label_position = right | pushpin_map_caption = မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းတည်နေရာ | coordinates_display = inline | coordinates_region = MM | settlement_type = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့များ|မြို့]] | subdivision_type = [[ကမ္ဘာ့နိုင်ငံများစာရင်း|နိုင်ငံ]] | subdivision_name = {{flag|မြန်မာနိုင်ငံ}} | subdivision_type1 = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေးနယ်မြေဒေသများ|တိုင်းဒေသကြီး]] | subdivision_name1 = [[တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး]] | subdivision_type2 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ|ခရိုင်]] | subdivision_name2 = [[မြိတ်ခရိုင်]] | subdivision_type3 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့နယ်များ|မြို့နယ်]] | subdivision_name3 = [[တနင်္သာရီမြို့နယ်]] | leader_title = | leader_name = | established_title = | established_date = | area_total_km2 = 7.744 | population = ၅,၁၇၈<ref>{{Cite web|url=http://www.gad.gov.mm/my/content/%E1%80%99%E1%80%BC%E1%80%AD%E1%80%90%E1%80%BA%E1%80%81%E1%80%9B%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%84%E1%80%BA%E1%81%8A-%E1%80%90%E1%80%94%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%B9%E1%80%9E%E1%80%AC%E1%80%9B%E1%80%AE%E1%80%99%E1%80%BC%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%B7%E1%80%94%E1%80%9A%E1%80%BA%E1%81%8F-%E1%80%92%E1%80%B1%E1%80%9E%E1%80%86%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%9B%E1%80%AC%E1%80%A1%E1%80%81%E1%80%BB%E1%80%80%E1%80%BA%E1%80%A1%E1%80%9C%E1%80%80%E1%80%BA|title=မြိတ်ခရိုင်၊ တနင်္သာရီမြို့နယ်၏ ဒေသဆိုင်ရာအချက်အလက်|accessdate=|publisher=[[အထွေထွေအုပ်ချုပ်ရေး ဦးစီးဌာန]]|archive-date=13 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211113140029/http://www.gad.gov.mm/my/content/%E1%80%99%E1%80%BC%E1%80%AD%E1%80%90%E1%80%BA%E1%80%81%E1%80%9B%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%84%E1%80%BA%E1%81%8A-%E1%80%90%E1%80%94%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%B9%E1%80%9E%E1%80%AC%E1%80%9B%E1%80%AE%E1%80%99%E1%80%BC%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%B7%E1%80%94%E1%80%9A%E1%80%BA%E1%81%8F-%E1%80%92%E1%80%B1%E1%80%9E%E1%80%86%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%9B%E1%80%AC%E1%80%A1%E1%80%81%E1%80%BB%E1%80%80%E1%80%BA%E1%80%A1%E1%80%9C%E1%80%80%E1%80%BA}}</ref> | population_blank1_title = လူမျိုးများ | population_blank1 = | population_as_of = ၂၀၂၀ | population_density_km2 = | timezone = [[မြန်မာစံတော်ချိန်]] | utc_offset = +6.30 |coordinates = {{coord|11.795|N|99.628|E|display=inline, title}} | elevation_footnotes = | elevation_m = | elevation_ft = | website = | footnotes = }} '''မောတောင်မြို့''' ({{lang-en|Mawdaung}}) သည် [[တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[တနင်္သာရီမြို့နယ်]]ရှိ မြို့ဖြစ်သည်။တနင်္သာရီတိုင်းအတွင်း အရှေ့ဘက်အကျဆုံး နယ်စပ်မြို့ဖြစ်သည်။ ယခင်က ကျေးရွာတစ်ခုဖြစ်ပြီး နောက်ပိုင်းတွင် နယ်စပ်မြို့အဖြစ် အဆင့်မြှင့်တင်ခဲ့သည်။ ကျေးရွာအဆင့်ကတည်းကပင် နယ်စပ်ကုန်သွယ်ရေးစခန်း ဖွင့်လှစ်ထားရှိသည်။ရန်ကုန်-မော်လမြိုင်-ထားဝယ်-မြိတ်-ကော့သောင်းလမ်းမကြီးမှ ခွဲထွက်၍ [[တနင်္သာရီ တောင်တန်း|တနင်္သာရီတောင်တန်း]]ကို ဖြတ်ကျော်ကာ [[အမှတ် (၂) ပြည်ထောင်စုလမ်းမကြီး]]ကို ဖောက်လုပ်ထားသည်။ ==ပထဝီဝင်အနေအထား== ===တည်နေရာနှင့် အကျယ်အဝန်း=== မောတောင်မြို့သည် တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး၊ [[မြိတ်ခရိုင်]]၊ တနင်္သာရီမြို့နယ်တွင် တည်ရှိသည်။ မြန်မာနိုင်ငံအောက်ပိုင်းတွင် အရှေ့ဘက်အကျဆုံးမြို့ဖြစ်သည်။မြိတ်မြို့၏ အရှေ့ဘက် ၁၁၈မိုင် အကွာတွင် တည်ရှိသည်။ ဧရိယာစတုရန်းမိုင် ၂.၉၉ ကျယ်ဝန်းသည်။ ===နယ်နိမိတ်=== မောတောင်မြို့၏ အရှေ့ဘက်တွင် [[ထိုင်းနိုင်ငံ]]မှ ဆင်ခွန်းရွာ တည်ရှိသည်။ ထိုရွာသည် အမှတ် (၂) အာရှအဝေးပြေးလမ်းမကြီး၏ ထိုင်းနိုင်ငံအပိုင်းနှင့် (၁၅)မိုင်မျှသာဝေးသည်။ ==စီးပွားရေး== မောတောင်တွင် နယ်စပ်ကုန်သွယ်ရေးစခန်းရှိသော်လည်း တနင်္သာရီတောင်တန်းရှိ တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်လှုပ်ရှားမှုများကြောင့် ပိတ်ထားခဲ့ရသည်များရှိသည်။<ref name=l>{{Cite web |url=https://kicnews.org/2013/05/%E1%80%91%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%84%E1%80%B9%E1%80%B8-%E1%80%BB%E1%80%99%E1%80%94%E1%80%B9%E1%80%99%E1%80%AC%E1%80%86%E1%80%80%E1%80%B9%E1%80%86%E1%80%B6%E1%80%B1%E1%80%9B%E1%80%B8-%E1%80%90%E1%80%AD/|title=ထိုင်း-မြန်မာဆက်ဆံရေး တိုးမြှင့်ရန် နယ်စပ်မောတောင်ဂိတ်အား ဖွင့်လှစ်}}</ref>[[မြိတ်မြို့|မြိတ်]]-[[တနင်္သာရီမြို့|တနင်္သာရီ]] ဒေသများမှ ပို့ကုန်များကို ထိုင်းနိုင်ငံသို့ တင်ပို့ရာတွင် ပင်လယ်ရေကြောင်းမှတင်ပို့ရာ မြိတ်မြို့မှ ထိုင်းနိုင်ငံ ရနောင်းမြို့သို့ ရေမိုင် ( ၂၇၆)မိုင်ကို ၂၄နာရီကြာသွားရသည်။ ထိုမှနေ၍ ထိုင်းနိုင်ငံ၏ အကြီးဆုံးငါးဈေးကွက်ဖြစ်သော မဟာချိုင်သို့ တင်ပို့ရာ စုစုပေါင်း မြိတ်မှ မဟာချိုင်သို့ ၃၁ နာရီခန့်ကြာမြင့်သည်။ မြိတ်-မောတောင်-ဆင်ခွန်းမှ တင်ပို့ပါက အချိန် (၇)နာရီခန့်သာ ကြာမြင့်သဖြင့် မောတောင်မြို့မှာ စီးပွားရေးအရ အရေးပါသည်။<ref name=ll>{{Cite web |url=https://www.myanmartradeportal.gov.mm/my/news/1251|title=အရှေ့ အနောက်ပင်လယ် ပေါင်းကူး ( သို့မဟုတ် ) မောတောင်}}</ref><ref name=lll>{{Cite web |url=https://news-eleven.com/article/217302|title=မြန်မာ-ထိုင်း နယ်စပ် မောတောင်မှ ကုန်ခြောက်များ၊ အေးခဲ ရေထွက်ကုန်များသာ ကုန်သွယ်မှု ပြုလုပ်နိုင်ပြီး လူအဝင်အထွက်ကို ထိုင်းဘက်က လက်မခံသေးကြောင်း သိရ}}</ref><ref>{{Cite web |url=https://news-eleven.com/article/237184|title=အလားအလာကောင်းပေမဲ့ မျှော်လင့်ချက်နည်းနေတဲ့ မောတောင်-ဆင်းခွန်နယ်စပ်ဂိတ်}}</ref> ==ကိုးကား== {{reflist}} {{တနင်္သာရီတိုင်း}} [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့များ]] [[ကဏ္ဍ:တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီးရှိ မြို့များ]] h7in7k8swzd5tuq5v9ppo0j1hdqq67s ကုန်းဘောင်- ဟံသာဝတီစစ်ပွဲများ 0 251930 1036385 817536 2026-06-06T13:49:30Z Chenzeyan29 141880 1036385 wikitext text/x-wiki '''ကုန်းဘောင်-ဟံသာဝတီစစ်ပွဲ''' သည် အထက်မြန်မာပြည်ရှိ [[ကုန်းဘောင်မင်းဆက်]]နှင့် အောက်မြန်မာပြည်တွင် ပြန်လည်ထူထောင်ထားသော [[ဟံသာဝတီ]] (မွန်) နေပြည်တော်တို့အကြား ခရစ်သက္ကရာဇ် ၁၇၅၂ ခုနှစ်မှ ၁၇၅၇ ခုနှစ်အထိ ဖြစ်ပွားခဲ့သော စစ်ပွဲဖြစ်သည်။ ယင်းစစ်ပွဲသည် သမိုင်းတစ်လျှောက် ဖြစ်ပွားခဲ့သော ဗမာ-မွန် စစ်ပွဲများအနက် နောက်ဆုံးစစ်ပွဲဖြစ်ပြီး အောက်မြန်မာပြည်တွင် မွန်လူမျိုးတို့ ရာစုနှစ်ပေါင်းများစွာ သီးခြားအချုပ်အခြာအာဏာဖြင့် ကြီးစိုးခဲ့မှုကို အဆုံးသတ်စေခဲ့သော အလှည့်အပြောင်း စစ်ပွဲကြီးလည်း ဖြစ်သည်။<ref name="KonbaungYazawin">''ကုန်းဘောင်ဆက် မဟာရာဇဝင်တော်ကြီး'' (အစအဆုံး)။</ref> {{Infobox military conflict | conflict = ကုန်းဘောင်–ဟံသာဝတီ စစ်ပွဲ | partof = [[မြန်မာ့တပ်မတော် သမိုင်းကြောင်း#ကုန်းဘောင်ခေတ်|ကုန်းဘောင်ခေတ် စစ်ပွဲများ]] | image = Konbaung-hanthawaddy-war-1755-1757.png | image_size = 300 | caption = ကုန်းဘောင်တပ်မတော်၏ အောက်မြန်မာပြည် ကျူးကျော်စစ်ဆင်နွှဲမှု (၁၇၅၅–၁၇၅၇) | date = ၂၀ ဧပြီ ၁၇၅၂ – ၆ မေ ၁၇၅၇ | place = [[အထက်မြန်မာပြည်]] နှင့် [[အောက်မြန်မာပြည်]] | result = ကုန်းဘောင်မင်းဆက် က ပြတ်ပြတ်သားသား အောင်နိုင်ခဲ့သည်။<br />ပြန်လည်ထူထောင်ထားသော ဟံသာဝတီနေပြည်တော် ပျက်သုဉ်းခဲ့သည်။<br />ကုန်းဘောင်အင်ပါယာသည် အောက်မြန်မာပြည်နှင့် [[တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး|တနင်္သာရီကျွန်းဆွယ်]]အထိ နယ်မြေသိမ်းပိုက်ခဲ့သည်။ | combatant1 = {{flag|Konbaung Dynasty}} ([[ကုန်းဘောင်ခေတ်]]) | combatant2 = [[File:Golden Hintar flag of Burma.svg|border|23px]] [[ဟံသာဝတီ]] (ပဲခူး)<br />[[File:Drapeau du régiment de la Compagnie des Indes en 1756.png|20px]] [[ပြင်သစ် အရှေ့အိန္ဒိယကုမ္ပဏီ]] | commander1 = {{flagicon|Konbaung Dynasty}} [[အလောင်းမင်းတရား]]<br />{{flagicon|Konbaung Dynasty|war}} [[နောင်တော်ကြီးမင်း]]<br />{{flagicon|Konbaung Dynasty|war}} [[ဆင်ဖြူရှင်မင်း]]<br />{{flagicon|Konbaung Dynasty|war}} [[မင်းလှမင်းခေါင်ကျော်]]{{KIA}} | commander2 = [[File:Golden Hintar flag of Burma.svg|border|23px]] [[ဗညားဒလ]]<br />[[File:Golden Hintar flag of Burma.svg|border|23px]] မဟာဥပရာဇာ<br />[[File:Golden Hintar flag of Burma.svg|border|23px]] [[တလပန်း (စစ်သူကြီး)|စစ်သူကြီး တလပန်း]]<br />[[File:Golden Hintar flag of Burma.svg|border|23px]] တောင်ငူငွေခွန်မှူး<br />{{flagicon|France}} [[စီယာ ဒီ ဘရူနို]]{{KIA}} | strength1 = ~၅,၀၀၀ (၁၇၅၂)<br />၂၀,၀၀၀ (၁၇၅၃)<br />၃၀,၀၀၀+ (၁၇၅၄–၁၇၅၇) | strength2 = ၁၀,၀၀၀ (၁၇၅၂)<br />~၇,၀၀၀ (၁၇၅၃)<br />၂၀,၀၀၀ (၁၇၅၄–၁၇၅၇) | casualties1 = မသိရ | casualties2 = မသိရသော်လည်း အကျအဆုံး များပြား }} == စစ်ပွဲဖြစ်ပွားရသည့် နောက်ခံသမိုင်း == ညောင်ရမ်းမင်းဆက် ([[တောင်ငူမင်းဆက်]]အသစ်) ၏ မြို့တော်အင်းဝကို ဖြုတ်ချဖျက်ဆီးခဲ့သော ဟံသာဝတီတပ်များကို ဆန့်ကျင်သည့် လွတ်လပ်သော တော်လှန်ရေးလှုပ်ရှားမှုအဖြစ် ၁၇၅၂ ခုနှစ် ဧပြီလတွင် မုဆိုးဖိုရွာ (ရွှေဘို) မှ စတင်ဖြစ်ပွားခဲ့သည်။<ref name="Encyclopaedia">''မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း''၊ အတွဲ(၁၁)။</ref> ကုန်းဘောင်မင်းဆက်ကို တည်ထောင်ခဲ့သော ဦးအောင်ဇေယျ ([[အလောင်းမင်းတရား]]) သည် ပင်မတော်လှန်ရေးခေါင်းဆောင်အဖြစ် လျင်မြန်စွာ ပေါ်ထွက်လာခဲ့ပြီး အထက်မြန်မာပြည်တွင် ဟံသာဝတီတပ်များ၏ အင်အားနည်းပါးမှုကို အခွင့်ကောင်းယူကာ ၁၇၅၃ ခုနှစ်ကုန်တွင် အထက်မြန်မာပြည်တစ်ခုလုံးကို ပြန်လည်သိမ်းပိုက် စိုးမိုးနိုင်ခဲ့သည်။<ref name="NyoMya">ညိုမြ။ (၁၉၈၂)။ ''ကုန်းဘောင်ရှာပုံတော်''။ ရန်ကုန်: မြန်မာစာပေတိုက်။</ref> == စစ်ရေးအလှည့်အပြောင်းများ == ဟံသာဝတီနေပြည်တော်သည် ၁၇၅၄ ခုနှစ်သို့ ရောက်ရှိမှသာ စစ်အင်အားအလုံးအရင်းဖြင့် အထက်မြန်မာပြည်သို့ ပြန်လည်ကျူးကျော် တိုက်ခိုက်ခဲ့သော်လည်း ကုန်းဘောင်တပ်များ၏ ခုခံမှုကြောင့် ဆုတ်ခွာခဲ့ရသည်။ ထိုအချိန်မှစ၍ စစ်ပွဲသည် မြောက်ဘက်ရှိ ဗမာလူမျိုးများနှင့် တောင်ဘက်ရှိ မွန်လူမျိုးများအကြား လူမျိုးရေးအသွင်ကူးပြောင်းမှု ပိုမိုထင်ရှားလာခဲ့သည်။<ref name="KonbaungYazawin"/> ကုန်းဘောင်တပ်မတော်သည် ၁၇၅၅ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလတွင် အောက်မြန်မာပြည်သို့ စစ်ကြောင်းဖြန့်ကာ ကျူးကျော်ဝင်ရောက်ခဲ့ပြီး၊ မေလတွင် ဧရာဝတီမြစ်ဝကျွန်းပေါ်ဒေသနှင့် ဒဂုံ (ရန်ကုန်) ကို အောင်မြင်စွာ သိမ်းပိုက်နိုင်ခဲ့သည်။<ref name="Encyclopaedia"/> သို့သော်လည်း ပြင်သစ်တို့ နောက်ကွယ်က ကူညီကာကွယ်ထားသည့် ဗျူဟာမြောက် ဆိပ်ကမ်းမြို့ဖြစ်သော မုတ္တမ ([[သန်လျှင်]]) ကိုမူ နောက်ထပ် ၁၄ လကြာသည်အထိ အသည်းအသန် တိုက်ခိုက်ခဲ့ရသည်။ နောက်ဆုံးတွင် ၁၇၁၆ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ၌ သန်လျှင်မြို့ ကျဆုံးခဲ့ပြီး စစ်ပွဲအတွင်း ပြင်သစ်တို့၏ ပါဝင်ပတ်သက်မှုလည်း နိဋ္ဌိတံသွားခဲ့သည်။<ref name="NyoMya"/> == စစ်ပွဲအပြီးသတ်ခြင်းနှင့် ရလဒ် == ၁၆ နှစ်မျှသာ သက်တမ်းရှည်ခဲ့သော ပြန်လည်ထူထောင်ထားသည့် ဟံသာဝတီတောင်ပိုင်းနိုင်ငံတော်သည် ၁၇၅၇ ခုနှစ် မေလတွင် ၎င်း၏မြို့တော် ဟံသာဝတီ (ပဲခူး) ကို ကုန်းဘောင်တပ်များက သိမ်းပိုက်ဖျက်ဆီးလိုက်ပြီးနောက် အပြီးသတ် ပျက်သုဉ်းသွားခဲ့သည်။<ref name="KonbaungYazawin"/> ပြန့်ကျဲသွားသော မွန်တော်လှန်ရေးအင်အားစုများသည် တနင်္သာရီကျွန်းဆွယ် (ယနေ့ မွန်ပြည်နယ်နှင့် တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး) ဘက်သို့ ဆုတ်ခွာကာ ပြောက်ကျားစစ်ဆင်နွှဲခဲ့ကြသော်လည်း ကုန်းဘောင်တပ်မတော်က ဆက်လက်နှိမ်နင်းခဲ့သဖြင့် ၁၇၆၅ ခုနှစ်တွင် တစ်ခွင်လုံးကို ကုန်းဘောင်အင်ပါယာအောက် သွတ်သွင်းနိုင်ခဲ့သည်။<ref name="Encyclopaedia"/> ဤစစ်ပွဲသည် မြန်မာ့သမိုင်းတွင် ပြတ်ပြတ်သားသား အောင်နိုင်ခဲ့သော စစ်ပွဲတစ်ခု ဖြစ်သည်။ စစ်ပွဲအပြီးတွင် မြောက်ဘက်မှ ဗမာလူမျိုးအများအပြားသည် ဧရာဝတီမြစ်ဝကျွန်းပေါ်ဒေသတွင် စတင်အခြေချ နေထိုင်ခဲ့ကြသည်။ ၁၉ ရာစုအစောပိုင်းသို့ ရောက်သောအခါ ယဉ်ကျေးမှုချင်း ပေါင်းစည်းခြင်းနှင့် လူမျိုးအချင်းချင်း ထိမ်းမြားလက်ထပ်ခြင်းတို့ကြောင့် မွန်လူဦးရေသည် အောက်မြန်မာပြည်တွင် လူနည်းစုအဆင့်သို့ တဖြည်းဖြည်း လျော့ကျသွားခဲ့သည်။<ref name="NyoMya"/> == ကိုးကားချက်များ == {{Reflist}} == အခြားကြည့်ရန် == * [[အလောင်းမင်းတရား]] * [[မွန်-ဗမာ စစ်ပွဲများ]] * [[ရန်ကုန်သမိုင်း]] {{ကုန်းဘောင်ခေတ်}} [[Category:ကုန်းဘောင်ခေတ်]] [[Category:မြန်မာနိုင်ငံနှင့် ပတ်သက်သော စစ်ပွဲများ]] [[Category:၁၈ ရာစု မြန်မာနိုင်ငံ၏ စစ်ပွဲများ]] iv23nuei4gmkduz9abc3n5dpugnh80f အသုံးပြုသူ:Kaday Han Thaw 2 259087 1036467 1028816 2026-06-07T11:09:46Z Kaday Han Thaw 122086 1036467 wikitext text/x-wiki <div style="width: max-content;margin: auto;animation: ship linear 9s infinite; font-family:monospace, monospace; color:{{#switch:{{#expr:{{#time:U}} mod 9}}|0=#69C|1=#50C878|2=#EE7F2D|3=#B57EDC|4=#DE3163|5=#FB607F|6=#87CEEB|7=#00AD83|8=#3AB09E}}; font-size:115%;">[[File:Brrrrrrrrz.gif|25px]] '''Welcome to my userpage!!!''' [[File:Brrrrrrrrz.gif|25px]]</div> <span style="font-size:large">'''ကျွန်ုပ် အကြောင်း'''</span><br> '''အမည် :''' ဘုန်းပြည့်စုံ<br> '''Nickname :''' ကုဋေဟန်သော် <br> '''မွေးနေ့ :''' ၂၀၀၉.၀၅.၁၄<br> '''နေရပ် :''' [[မြန်မာနိုင်ငံ]]၊ [[မွန်ပြည်နယ်]]၊ [[မော်လမြိုင်မြို့]]<br> '''ပညာရေး အခြေအနေ''' : ဒွါဒသမတန်း<br> '''ဝါသနာ :''' [[ဘာသာစကား]]များ လေ့လာခြင်း၊ ဂီတ အနုပညာ၊ ပန်းချီ အနုပညာ<br> '''Title :''' [[၂၀၂၅|၂၀၂၅ ခုနှစ်]] ဒသမတန်း [[လူရည်ချွန် စီမံကိန်း|လူရည်ချွန်]]<br> {| name="userboxes" id="userboxes" style="float: right; margin-left: 1em; margin-bottom: 1ex; width: 242px; border: 1px solid #99B3FF; clear: right" |- ! '''Kaday Han Thaw''' |- |{{User Myanmar}} |- | {{ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်}} |- | {{User date}} |- | {{User time}} |- |{{User Biology}} |- | {{User my}} |- | {{User en-4}} |- | {{User ko-4}} |- | {{User ja-2}} |- | {{User fr-1}} |- | {{User male}} |- | {{User Wikipedian For|year=2024|month=5|day=5}} |} == ပညာရေး ဆောင်းပါး == # [[လူရည်ချွန် စီမံကိန်း]] :* {{en icon}} [[:en:Luyeechon Project|Luyeechon Project]] :* {{ko icon}} [[:ko:루예촌 선발 시험|루예촌 선발 시험]] # [[ထူးချွန်ကလေး ပညာရေး]] == Modules == # [[Module:NeoBar]] # [[Module:Coutput]] # [[Module:Corporate Number Inspection]] # [[Module:ConvertToBurmese]] == Colonization Myanmar Articles to other Languages == === အနုပညာရှင်များ === :၁။ [[လက်ဝဲသုန္ဒရ]] :* {{ko icon}} [[:ko:랙웨뚠다라|랙웨뚠다라]] :* {{ja icon}} [[:ja:ミャッサン|ミャッサン]] :၂။ [[လှိုင်ထိပ်ခေါင်တင်]] :* {{ko icon}} [[:ko:흘라잉공주|흘라잉공주]] :၃။ [[အလင်းရောင် (သရုပ်ဆောင်)|အလင်းရောင်]] :* {{ko icon}} [[:ko:아 링 야웅|아 링 야웅]] === တောင်ငူမင်းဆက် === :၁။ [[မင်းကြီးညို]] :* {{ko icon}} [[:ko:밍지뇨|밍지뇨]] === ကုန်းဘောင်မင်းဆက် === :၁။ [[နောင်တော်ကြီးမင်း]] (နန်းသက်: [[၁၇၆၀]] ~ [[၁၇၆၄]]) :* {{ko icon}} [[:ko:디베잉왕|디베잉왕]] :၂။ [[ဆင်ဖြူရှင်မင်း]] (နန်းသက်: [[၁၇၆၄]] ~ [[၁၇၇၆]]) :* {{ko icon}} [[:ko:싱뷰싱왕|싱뷰싱왕]] :၃။ [[စဉ့်ကူးမင်း]] (နန်းသက်: [[၁၇၇၆]] ~ [[၁၇၈၂]]) :* {{ko icon}} [[:ko:싱구왕|싱구왕]] :၄။ [[ဖောင်းကားစား မောင်မောင်]] (နန်းသက်: [[၁၇၈၂]]) :* {{ko icon}} [[:ko:마웅마웅왕|마웅마웅왕]] :၅။ [[ဘိုးတော်ဘုရား]] (နန်းသက်: [[၁၇၈၂]] ~ [[၁၈၁၉]]) :* {{ko icon}} [[:ko:바둥왕|바둥왕]] :၆။ [[စစ်ကိုင်းမင်း]] (နန်းသက်: [[၁၈၁၉]] ~ [[၁၈၃၇]]) :* {{ko icon}} [[:ko:자가잉왕|자가잉왕]] :၇။ [[သာယာဝတီမင်း]] (နန်းသက်: [[၁၈၃၇]] ~ [[၁၈၄၆]]) :* {{ko icon}} [[:ko:따야와디왕|따야와디왕]] :၈။ [[ပုဂံမင်း]] (နန်းသက်: [[၁၈၄၆]] ~ [[၁၈၅၃]]) :* {{ko icon}} [[:ko:바강왕|바강왕]] === ဘောလုံးသမား === :၁။ [[မောင်မောင်လွင် (ဘောလုံးသမား)|မောင်မောင်လွင်]] :* {{ko icon}} [[:ko:마웅 마웅 륑|마웅 마웅 르윙]] == Templates == # [[တမ်းပလိတ်:နိုင်ငံ စာရင်းအင်း ဂျိုဆောန်]] # [[တမ်းပလိတ်:နိုင်ငံ စာရင်းအင်း ကိုရီးယားဧကရာဇ်နိုင်ငံတော်]] # [[တမ်းပလိတ်:ဘားဂရပ်]] # [[တမ်းပလိတ်:Infobox Korean administrative division status]] # [[တမ်းပလိတ်:Administrative Division of South Korea]] # [[တမ်းပလိတ်:တောင်ကိုရီးယားနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေး နယ်မြေဒေသများ]] # [[တမ်းပလိတ်:North Korea Provincial level Labelled Map]] # [[တမ်းပလိတ်:Infobox Korean Royalty/doc]] # [[တမ်းပလိတ်:Infobox surname]] # [[တမ်းပလိတ်:Infobox biological classification]] # [[တမ်းပလိတ်:Otheruses2]] # [[တမ်းပလိတ်:Infobox Government Executive]] # [[တမ်းပလိတ်:Infobox French Region]] # [[တမ်းပလိတ်:အလယ်ခေတ် ကိုရီးယား]] # [[တမ်းပလိတ်:Infobox image frame]] # [[တမ်းပလိတ်:Nobel Prize stamp]] # [[တမ်းပလိတ်:Recent death]] # [[တမ်းပလိတ်:Basic Information Administrative Districts]] # [[တမ်းပလိတ်:Infobox Thai Province]] # [[တမ်းပလိတ်:Infobox YouTuber]] # {{မြန်မာ ဂဏန်း}} [[အံရီ လွီ လ ရှာတလျေ]] == Project Pages == # [[ဝီကီပီးဒီးယား:နိုင်ငံခြားဘာသာ အက္ခရာဖလှယ်ခြင်းဥပဒေသ]] # [[ဝီကီပီးဒီးယား:နိုင်ငံခြားဘာသာ အက္ခရာဖလှယ်ခြင်းဥပဒေသ/ပြင်သစ်ဘာသာ]] # [[ဝီကီပီးဒီးယား:နိုင်ငံခြားဘာသာ အက္ခရာဖလှယ်ခြင်းဥပဒေသ/စပိန်ဘာသာ]] # [[ဝီကီပီးဒီးယား:နိုင်ငံခြားဘာသာ အက္ခရာဖလှယ်ခြင်းဥပဒေသ]][[အာပိုလွန်]] juxy020m41gs8h2morz9ar9d5wez2uf အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Ziv 3 265457 1036460 861375 2026-06-07T09:32:18Z Ziv 128154 /* Hello dear visitor */ pic change 1036460 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Ziv ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၆:၅၀၊ ၁၅ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၅ (UTC) == Hello dear visitor == [[Image:Anna Purni.jpg|left|300px]] {{center|''Welcome!''}} {{center|''Feel free to leave me a message here,<br />but you will get a quicker response if you visit my [[:de:Benutzer Diskussion:Ziv|German Wikipedia]] or [[:Commons:User talk:Ziv|Commons Wikimedia]] user talk page.<br />Preferably in English, and I will be happy to answer your questions.''}} {{center|''Have a nice day! Best regards,''}} {{center|[[အသုံးပြုသူ:Ziv|Ziv]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Ziv|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၃၂၊ ၂ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၅ (UTC)}} 0okth1c0c9byphpucic217wayihzuz2 MLC Transcription System 0 272302 1036399 945188 2026-06-06T16:11:21Z Waiwai1234567 143562 MLC type of the sea lyrics 1036399 wikitext text/x-wiki {{Rough translation}} '''(၁၉၈၀) မြန်မာဘာသာစကားကော်မရှင်၊စာသားမှတ်တမ်းစနစ် ('''MLC) စာသားမှတ်တမ်းစနစ်လို့လည်း ခေါ်တယ်။ (MLCTS)သည် [[ရောမအက္ခရာ|Latin Alphabet]] ([[လက်တင်အက္ခရာ]])မှ [[ဗမာစာ|ဗမာအက္ခရာ]]([[မြန်မာအက္ခရာ|Burmese]])သို့ [[Transliteration|စကားအသုံးအနှုန်း]] ပုံဖော်ခြင်းတစ်ခုဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် ဘုံစနစ်ပေါ်တွင် အခြေခံ၍ Romanization မှပါဠိဘာသာ( [[ပါဠိ|Pali]],<ref>J. Okell A Guide to the Romanization of Burmese 2002- Page 7 "3. SURVEY OF THE THREE METHODS OF ROMANIZATION 3.l Transliteration The Burmese use for writing their language a script which is also used for Pali, and as there is a widely accepted romanization system for Pali this can be applied ..."</ref> )သို့ဘာသာပြန်ဆိုခြင်အတွက် တူညီသောစနစ်ပေါ်တွင် လျော့ရဲစွာအခြေခံထားခြင်းဖြစ်သည်။ [[ရောမဩဝါဒစာ|ALA-LC romanization]] နှင့်တူညီသော အချက်ရှိပြီး [[ဝင်းဖောင့်|မြန်မာဘာသာစကားကော်မရှင်]] ('''Myanmar Lanuages Commersion''' )မှ စီမံထားသည်။ ဤစနစ်ကို [[ဗမာဘာသာစကား|မြန်မာဘာသာ]]နှင့်ပတ်သက်သော [[ဘာသာဗေဒ]]ဆိုင်ရာ စာစောင်များစွာတွင် အသုံးပြုကြပြီး ('''MLC)''' စာစောင်များတွင် မြန်မာဘာသာပြန်ဆိုခြင်း ဖြင့်အဓီကအသုံးပြုသည်။ [[Orthography|ကူးယူဖော်ပြသည့်စနစ်]]သည်တရားဝင်မြန်မာစာ ပုံသဏ္ဍန် အပေါ်အခြေခံသည်။ကူးယူဖော်ပြသည့်စနစ်( [[ရှေးထုံးလည်း မပယ်နှင့်၊ ဈေးသုံးလည်း မလွယ်နှင့်|orthography]] )သည် တရားဝင်မြန်မာစာနှင့် အသံပိုင်းဆိုင်ရာတွင် သိသိသာသာကွဲပြားသည့် စကားအသုံးအနှုန်းရှိသော မြန်မာများအတွက် မသင့်တော်ပါ။ == ကိုးကား == [[ကဏ္ဍ:မြန်မာဘာသာစကား]] 4dw0v6gjfi5fi3okjfm9ttqt4di354n မော်ဂျူး 0 284421 1036398 1036367 2026-06-06T16:03:49Z Mkant00 135890 1036398 wikitext text/x-wiki '''မော်ဂျူး''' (Module) ဆိုသည်မှာ ဗက်တာရပ်ဝန်း (vector space) တစ်ခု၏ ယေဘုယျကျသော ပုံစံကို ကိုယ်စားပြုဖော်ပြသည့် အက္ခရာသင်္ချာ တည်ဆောက်ပုံ (algebraic construction) တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ခေတ်သစ် ဖလှယ်ရ အက္ခရာသင်္ချာ (commutative algebra) တွင် အိုင်ဒီးလ် (ideal) များကိုသာ ကန့်သတ်လေ့လာခြင်းထက် မော်ဂျူးများကို ပိုမိုလေ့လာလေ့ရှိကြသည်။ ဤချဉ်းကပ်မှုနည်းလမ်းသည် ပိုမိုပြောင်းလွယ်ပြင်လွယ်ရှိစေပြီး သဘောတရားများစွာကို ရိုးရှင်းသွားစေသည်။ ဥပမာအားဖြင့် [[ကွင်း (အက္ခရာသင်္ချာ) | ကွင်း]] တစ်ခု၏ အိုင်ဒီးလ်နှင့် ၎င်းမှရရှိလာသော စားလဒ်ကွင်း (quotient ring) နှစ်ခုစလုံးကို မော်ဂျူးများအဖြစ် ရှုမြင်နိုင်သည်။ ထို့ကြောင့် ၎င်းတို့အား တူညီသော မူဘောင်တစ်ခုတည်းအောက်တွင် တွက်ချက်ကိုင်တွယ်နိုင်ပေသည်။ ကွင်းများ (Rings) ကဲ့သို့ပင် လေ့လာမည့် ဘာသာရပ်နယ်ပယ်နှင့် ပြဋ္ဌာန်းစာအုပ်များအပေါ် မူတည်၍ မော်ဂျူးတစ်ခု၏ အဓိပ္ပာယ်သတ်မှတ်ချက်မှာ အနည်းငယ် ကွဲပြားနိုင်သည်။ ထို့ကြောင့် မော်ဖစ်ဇင်များ (Morphisms) အပြင် မော်ဂျူးတည်ဆောက်ပုံများ၏ အဓိပ္ပာယ်သတ်မှတ်ချက်များသည်လည်း အနည်းငယ်စီ ကွဲပြားလေ့ရှိသည်။ သင်္ချာနည်းကျ ဖော်ပြရလျှင် ဤကွဲပြားနေသော မော်ဂျူးသဘောတရားများသည် [[ကတ်တဂိုရီသီအိုရီ]] အရ မတူညီသော ကတ်တဂိုရီများပင် ဖြစ်ကြသည်။ == ယူနစ်ပါရှိသော ဖလှယ်ရကွင်း အပေါ်အခြေခံသည့် မော်ဂျူးများ (Modules over commutative rings with unity) == ဖလှယ်ရ ကွင်း (commutative ring) <math>R</math> အပေါ် အခြေခံထားသော မော်ဂျူး သို့မဟုတ် အတိုကောက်အားဖြင့် <math>R</math>-မော်ဂျူး ဆိုသည်မှာ အပေါင်းအခြေခံ (additive) အဘီလီယန်အုပ်စု (abelian group) <math>M</math> နှင့်အတူ အောက်ပါ အတိုင်း ပါဝင်ဖွဲ့စည်းထားသည်။ *<math>R \times M \to M, \quad (r,m) \mapsto r \cdot m</math> ၎င်းကို စကေလာမြှောက်ခြင်း (scalar multiplication) ဟုခေါ်သည်။ အတွင်းမြှောက်လဒ် (inner product) နှင့် မမှားယွင်းစေရန် သတိပြုပါ။ ၎င်းသည် အောက်ပါအချက်များကို ပြည့်စုံစေရမည်။ *<math>r_1 \cdot (r_2 \cdot m) = (r_1 \cdot r_2) \cdot m</math> *<math>(r_1 + r_2) \cdot m = r_1 \cdot m + r_2 \cdot m</math> *<math>r \cdot (m_1 + m_2) = r \cdot m_1 + r \cdot m_2</math> အကယ်၍ <math>R</math> အတွက် ယူနစ် (unit) <math>1</math> ရှိနေရန် ထပ်မံသတ်မှတ်ခဲ့လျှင် <math>1 \cdot m = m</math> ဟု ဖြစ်ရမည်။ ထို <math>R</math>-မော်ဂျူးကို ယူနစ်ရှိဂုဏ်သတ္တိရှိ မော်ဂျူး (unital module) ဟု ခေါ်သည်။ အချို့သော စာရေးသူများသည် ကွင်းများအတွက် ယူနစ်တစ်ခု မဖြစ်မနေရှိရမည်ဟု အခြေခံအားဖြင့် သတ်မှတ်လေ့ရှိပြီး ကွင်းများအပေါ်အခြေခံသော မော်ဂျူးများအတွက်လည်း ထိုနည်းတူ သတ်မှတ်ကြသည်။ အကယ်၍ <math>R</math> သည် ဖီးလ်ဒ် (Field) တစ်ခုဖြစ်ပြီး တနည်းအားဖြင့် သုညမဟုတ်သော အစုဝင်များသည် အဘီလီယန်အုပ်စု တစ်ခု ထပ်မံဖြစ်ပေါ်နေမည်ဆိုပါက <math>R</math> အပေါ်အခြေခံသော ယူနစ်ရှိဂုဏ်သတ္တိရှိ မော်ဂျူးများသည် <math>R</math> အပေါ်အခြေခံသည့် ဗက်တာရပ်ဝန်းများ (vector spaces over <math>R</math>) ပင် ဖြစ်ကြသည်။ ဖလှယ်ရ ကွင်းများအပေါ် အခြေခံသည့် မော်ဂျူးများကို လေ့လာခြင်းသည် ဖလှယ်ရ အက္ခရာသင်္ချာ (commutative algebra) ၏ ဘာသာရပ်နယ်ပယ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ === အဘီလီယန်အုပ်စုများ === အပေါင်းအခြေခံ အဘီလီယန်အုပ်စု <math>G</math> တစ်ခုစီတိုင်းသည် ယူနစ်ရှိဂုဏ်သတ္တိရှိ <math>\mathbb{Z}</math>-မော်ဂျူး တစ်ခုဖြစ်သည်။ ဆိုလိုသည်မှာ <math>G</math> တစ်ခုစီတိုင်းသည် ကိန်းပြည့်များ၏ ဖလှယ်ရ ကွင်း (commutative ring of intergers) အပေါ် အခြေခံထားသော ယူနစ်ရှိဂုဏ်သတ္တိရှိ မော်ဂျူးတစ်ခုဖြစ်သည်။ <math>m \in G</math> ဟုထားပါစို့။ *<math>1\cdot m = m,\, 0\cdot m = 0</math> ဖြစ်သောကြောင့် <math>k\geq 0</math> ရှိသော <math>k \in \Z</math> အတွက် အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်ရမည်။ *<math>k\cdot m = \underbrace{(1+\dotsb+1)}_{k\text{-times}} \cdot m = \underbrace{m+\dotsb+m}_{k\text{-times}}</math> အလားတူပင် *<math>(-k)\cdot m=-\underbrace{(m+\dotsb+m)}_{k\text{-times}}</math> ဤနေရာတွင် အဘီလီယန်အုပ်စုကို အပေါင်းအခြေခံ သင်္ကေတဖြင့် ရေးသားထားသည်။ ဤဆက်သွယ်ချက်သည် မော်ဂျူးဆိုင်ရာ နဂိုမှန်အဆိုများနှင့် ပြည့်စုံစေသည်။ <math>\Z</math>-မော်ဂျူးတိုင်းတွင် အခြေအစု (Basis) ရှိရန် မလိုအပ်ပါ၊ အထူးသဖြင့် အလိမ်အစုဝင်များ (Torsion elements) ပါဝင်သော မော်ဂျူးများတွင် ဖြစ်သည်။ အောက်ဖော်ပြပါ ကိန်းအစုများသည် အပေါင်းအခြေခံ အုပ်စုများဖြစ်ကြသည်။ ထို့ကြောင့် ၎င်းတို့သည် <math>\Z</math>-မော်ဂျူးများ ဖြစ်ကြသည်။ *ကိန်းပြည့်များ <math>\Z</math> ကိုယ်တိုင် *ရာရှင်နယ်ကိန်းများ <math>\Q</math> *ကိန်းစစ်များ <math>\R</math> *ကိန်းရင်းများ <math>\mathbb A</math> သို့မဟုတ် <math>\mathbb A \cap \R</math> *ကိန်းထွေးများ <math>\Complex</math> === မော်ဂျူးများအဖြစ် ကွင်းများ (Rings as Modules) === <math>R</math> သည် <math>S</math> ၏ ကွင်းပိုင်း (subring) တစ်ခုဟုထားပါစို့။ အဓိပ္ပာယ်သတ်မှတ်ချက်အရ <math>S</math> သည် အဘီလီယန်အုပ်စု တစ်ခုလည်းဖြစ်သည်။ <math>S</math> ၏ ကွင်းမြှောက်ခြင်း (ring multiplication) ကို ကန့်သတ်လိုက်ပါက ၎င်းသည် <math>S</math> ကို <math>R</math> ပေါ်ရှိ မော်ဂျူးတစ်ခုအဖြစ် သဘာဝကျကျ ရှုမြင်နိုင်ရန် လိုအပ်သော စကေလာမြှောက်ခြင်းကို သတ်မှတ်ပေးသည်။ အကယ်၍ <math>R</math> နှင့် <math>S</math> တို့သည် ဖီးလ်ဒ်များပင် ဖြစ်နေခဲ့လျှင် ဤအခြေအနေကို ဖီးလ်ဒ် တိုးချဲ့ခြင်း (field extension) ဟုခေါ်သည်။ ထိုအခါ မော်ဂျူးတည်ဆောက်ပုံသည် ဗက်တာရပ်ဝန်းတည်ဆောက်ပုံတစ်ခု ဖြစ်လာသည်။ ဤဗက်တာရပ်ဝန်းတည်ဆောက်ပုံကို လေ့လာခြင်းသည် ဖီးလ်ဒ် တိုးချဲ့ခြင်းများကို လေ့လာစူးစမ်းရာတွင် မရှိမဖြစ်လိုအပ်သော အထောက်အကူတစ်ခု ဖြစ်သည်။ === မိမိကိုယ်တိုင်ပေါ်သို့ မျဉ်းဖြောင့်ပုံဖော်မှုတစ်ခု ပါဝင်သော ဗက်တာရပ်ဝန်းများ (Vector spaces with a linear mapping to itself) === <math>K[X]</math> သည် ဖီးလ်ဒ် <math>K</math> ပေါ်ရှိ ပိုလီနိုမီရယ် ကွင်း (polynomial ring) တစ်ခု ဖြစ်ပါစေ။ ထိုအခါ <math>K[X]</math>-မော်ဂျူးများသည် <math>K</math>-ဗက်တာရပ်ဝန်း (k-vector space) <math>V</math> တစ်ခုနှင့် <math>V</math> ပေါ်ရှိ အန်ဒိုမော်ဖစ်ဇင် (endomorphism) <math>A</math> တစ်ခုတို့ ပါဝင်ဖွဲ့စည်းထားသော အစီအစဉ်ကျအတွဲများ <math>(V, A)</math> နှင့် တစ်-တစ် (one to one) ထပ်တူကျညီမျှမှု ရှိသည်။ *<math>M</math> သည် <math>K[X]</math>-မော်ဂျူးတစ်ခု ဖြစ်ပါစေ။ <math>K</math> ကို <math>K[X]</math> ထဲတွင် ထည့်သွင်းထားသောကြောင့် <math>M</math> သည် <math>K</math>-ဗက်တာရပ်ဝန်းတစ်ခုလည်း ဖြစ်သည်။ <math>V</math> သည် ထိုဗက်တာရပ်ဝန်းဖြစ်ပါစေ။ ထိုအခါ <math>M</math> ကို ကိုယ်စားပြုသောအတွဲမှာ <math>(V, A)</math> ဖြစ်လာပြီး ဤနေရာတွင် <math>A</math> ကို အောက်ပါအတိုင်းပေးထားသည်။ *<math>V\to V,\quad v\mapsto X\cdot v.</math> *<math>(V, A)</math> အတွဲတစ်ခုအတွက် ကျွန်ုပ်တို့သည် <math>K[X]</math>-မော်ဂျူးတည်ဆောက်ပုံတစ်ခုကို အောက်ပါအတိုင်း အဓိပ္ပာယ်သတ်မှတ်သည်။ *<math>X \cdot v := A(v)</math> *ပြီးလျှင် ၎င်းကို <math>K[X]</math> ပေါ်သို့ <math>K</math>-မျဉ်းဖြောင့် (K-linear) သဘောတရားအတိုင်း ဆက်လက်တိုးချဲ့ကာ အောက်ပါအတိုင်း သတ်မှတ်သည်။ *<math>p(X)=a_0+a_1X+a_2X^2+\dotsb+a_nX^n\in K[X]</math> *အားလုံးအတွက် ကျွန်ုပ်တို့ အောက်ပါအတိုင်း သတ်မှတ်သည်။ *<math>p(X)\cdot v:=(p(A))(v):=a_0\cdot v + a_1\cdot A(v) + a_2\cdot A^2(v) + \dotsb + a_n\cdot A^n(v)</math> === ကွင်းအိုင်ဒီးလ်များ (ring ideals) === ကွင်းတိုင်းကို မိမိ၏ ကွင်းမြှောက်ခြင်းဂုဏ်သတ္တိအပေါ် အခြေခံ၍ မိမိကိုယ်တိုင်ပေါ်ရှိ မော်ဂျူးတစ်ခုအဖြစ် ရှုမြင်နိုင်သည်။ ထိုအခါ မော်ဂျူးပိုင်း (submodule) များသည် <math>R</math> ၏ အိုင်ဒီးလ်များနှင့် တိကျစွာ ကိုက်ညီမှုရှိသည်။ ဤအပိုင်းတွင် <math>R</math> သည် ဖလှယ်ရကွင်းဖြစ်သောကြောင့် ဘယ်နှင့် ညာ အိုင်ဒီးလ် (left and right ideal) များအကြား ခွဲခြားသိမြင်ရန် မလိုအပ်ပါ။ == မည်သည့် ကွင်းတစ်ခုပေါ်တွင်မဆို အခြေခံသော မော်ဂျူးများ == <math>(R, +, \cdot)</math> သည် ကွင်းတစ်ခု ဖြစ်ပါစေ။ ဤကွင်းသည် ဖလှယ်ရကွင်း မဟုတ်ပါက ဘယ်မော်ဂျူးများ (left module) နှင့် ညာမော်ဂျူး (right module) များကို ခွဲခြားသတ်မှတ်ရန် လိုအပ်သည်။ <math>R</math>-''ဘယ်မော်ဂျူး'' ဆိုသည်မှာ အဘီလီယန်အုပ်စု <math>(M, +)</math> တစ်ခုသည် ကွင်း <math>(R, +, \cdot)</math> နှင့်အတူ အောက်ပါ ပုံဖော်မှုတစ်ခု ပါဝင်ဖွဲ့စည်းထားခြင်းဖြစ်သည်။ :<math>R\times M\to M,\quad (r,m)\mapsto r\cdot m = rm,</math> ထိုပုံဖော်မှုသည် အဝင်ကိန်းနှစ်ခုစလုံးအပေါ်တွင် ပေါင်းခြင်းဂုဏ်သတ္တိအတိုင်း ဖြန့်ဝေနိုင်ရမည် (distributive)။ ဆိုလိုသည်မှာ <math>r,r_1,r_2 \in R, m,m_1,m_2 \in M</math> အားလုံးအတွက် အောက်ပါအတိုင်း မှန်ကန်ရမည်။ * <math>(r_1+r_2) \cdot m = r_1 \cdot m + r_2 \cdot m </math> * <math>r \cdot (m_1+m_2) = r \cdot m_1 + r \cdot m_2</math> * <math>r_1,r_2\in R,\ m\in M</math> အားလုံးအတွက် <math>r_1 \cdot (r_2\cdot m)=(r_1 \cdot r_2) \cdot m</math> <math>(R, +, \cdot)</math> သည် ယူနစ် <math>1</math> ပါဝင်သော ယူနစ်ရှိဂုဏ်သတ္တိရှိ ကွင်းတစ်ခုဖြစ်သည်ဟု ကြိုတင်သတ်မှတ်ထားပါက များသောအားဖြင့် <math>R</math>-ဘယ်မော်ဂျူးသည်လည်း ယူနစ်ရှိဂုဏ်သတ္တိ ရှိရန် လိုအပ်သည်ဟု သတ်မှတ်ကြသည်။ ဆိုလိုသည်မှာ *<math>m \in M</math> အားလုံးအတွက် <math>1 \cdot m = m</math> ဖြစ်သည်။ အချို့သော စာရေးသူများသည် ကွင်းများနှင့် မော်ဂျူးများအတွက် ယူနစ်အစုဝင်တစ်ခု မဖြစ်မနေရှိရမည်ဟု အခြေခံအားဖြင့် သတ်မှတ်လေ့ရှိကြသည်။<ref name="DummitFoote" /> ''ညာမော်ဂျူး'' တစ်ခုကိုလည်း အလားတူပင် အဓိပ္ပာယ်သတ်မှတ်သည်။ ကွင်း၏ စကေလာများသည် <math>M</math> ၏ အစုဝင်များအပေါ် ညာဘက်မှ သက်ရောက်မှုရှိခြင်းသာ ကွာခြားသည်။<br /> <math>R</math>-''ညာမော်ဂျူး'' ဆိုသည်မှာ အဘီလီယန်အုပ်စု <math>M</math> တစ်ခုသည် အဝင်ကိန်းနှစ်ခုစလုံးအတွက် ပေါင်းခြင်းသဘောတရားနှင့် ကိုက်ညီသော အောက်ပါ ပုံဖော်မှုတစ်ခုနှင့်အတူ ပါဝင်ဖွဲ့စည်းထားခြင်းဖြစ်သည်။ :<math>M\times R\to M,\quad (m,r)\mapsto m\cdot r=mr,</math> ၎င်းသည် <math>r,r_1,r_2 \in R, m,m_1,m_2 \in M</math> အားလုံးအတွက် အောက်ပါအတိုင်း မှန်ကန်ရမည်။ * <math>m \cdot (r_1+r_2) = m \cdot r_1+ m \cdot r_2 </math> * <math>(m_1+m_2) \cdot r = m_1 \cdot r + m_2 \cdot r </math> *<math>r_1,r_2\in R,\ m\in M</math> အားလုံးအတွက် <math>(m\cdot r_1)\cdot r_2 = m \cdot(r_1 \cdot r_2)</math> ယူနစ်အစုဝင် <math>1</math> ပါဝင်သော ယူနစ်ရှိဂုဏ်သတ္တိရှိ ကွင်းတစ်ခုပေါ်ရှိ ညာမော်ဂျူးတစ်ခုသည် ယူနစ်ရှိဂုဏ်သတ္တိရှိသည်ဟု ခေါ်ဆိုရန်မှာ *<math>m \in M</math> အားလုံးအတွက် <math>m \cdot 1 = m</math> မှန်ကန်ရမည်။ <math>R</math> သည် ဖလှယ်ရဂုဏ်သတ္တိနှင့် ပြည့်စုံပါက ဘယ်မော်ဂျူးနှင့် ညာမော်ဂျူး ဟူသော ဝေါဟာရများသည် ရေးသားပုံအနည်းငယ်မှလွဲ၍ တူညီသွားကြပြီး ၎င်းတို့ကို <math>R</math>-''မော်ဂျူးများ'' ဟုသာ ရိုးရှင်းစွာ ခေါ်ဆိုကြသည်။ === အခြား အဓိပ္ပာယ်သတ်မှတ်ချက်များ === *<math>R</math>-ဘယ်မော်ဂျူး ဆိုသည်မှာ အဘီလီယန်အုပ်စု <math>M</math> တစ်ခုနှင့်(လိုအပ်ပါက ယူနစ်ရှိဂုဏ်သတ္တိရှိသော) အောက်ဖော်ပြပါ ကွင်း [[ဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင်]] တစ်ခုနှင့်အတူ ပါဝင်ဖွဲ့စည်းထားခြင်းဖြစ်သည်။ ::<math>R \to \operatorname{End}_\Z(M).</math> :ဤနေရာတွင် <math>\operatorname{End}_\Z(M)</math> သည် <math>M</math> ၏ အန်ဒိုမော်ဖစ်ဇင်များ၏ ကွင်းဖြစ်ပြီး ပေါင်းစပ်ခြင်း (composition) ကို မြှောက်လဒ်အဖြစ် အသုံးပြုသည်။ ::<math>f_1, f_2 \in \operatorname{End}_\Z(M), m \in M</math> အတွက် <math>(f_1 \cdot f_2)(m) := f_1(f_2(m))</math> ဖြစ်သည်။ *<math>R</math>-ညာမော်ဂျူး ဆိုသည်မှာ အဘီလီယန်အုပ်စု <math>M</math> တစ်ခုနှင့်(လိုအပ်ပါက ယူနစ်ရှိဂုဏ်သတ္တိရှိသော) အောက်ဖော်ပြပါ ကွင်း ဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင် တစ်ခုနှင့်အတူ ပါဝင်ဖွဲ့စည်းထားခြင်းဖြစ်သည်။ ::<math>R \to (\operatorname{End}_\Z(M))^\mathrm{op}.</math> :ဤနေရာတွင် <math>(\operatorname{End}_\Z(M))^\mathrm{op}</math> သည် အန်ဒိုမော်ဖစ်ဇင်ကွင်း၏ ပြောင်းပြန်ကွင်း (opposite ring) ဖြစ်ပါစေ။ ဆိုလိုသည်မှာ ညာဘက်မှ ပေါင်းစပ်ခြင်းကို မြှောက်လဒ်အဖြစ်အသုံးပြုသော <math>M</math> ၏ အန်ဒိုမော်ဖစ်ဇင်များ၏ ကွင်း ဖြစ်သည်။ ::<math>f_1, f_2 \in (\operatorname{End}_\Z(M))^\mathrm{op}, m \in M</math> အတွက် <math>(f_1 \cdot f_2)(m) := f_2(f_1(m))</math> ဖြစ်သည်။ === ဘိုင်မော်ဂျူးများ (bimodules) === <math>R</math> နှင့် <math>S</math> တို့သည် ကွင်းများ ဖြစ်ပါစေ။ ထိုအခါ <math>R</math>-<math>S</math>-ဘိုင်မော်ဂျူး ဆိုသည်မှာ အဘီလီယန်အုပ်စု <math>M</math> တစ်ခုသည် <math>R</math>-ဘယ်မော်ဂျူး တည်ဆောက်ပုံ တစ်ခု၊ <math>S</math>-ညာမော်ဂျူး တည်ဆောက်ပုံ တစ်ခုတို့နှင့်အတူ ပါဝင်ဖွဲ့စည်းထားပြီး အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်သည်။ :<math>r\in R,m\in M,s\in S</math> အတွက် <math>(r \cdot m) \cdot s = r \cdot (m \cdot s)</math> ယူနစ်ရှိဂုဏ်သတ္တိရှိ ကွင်းများဖြစ်သော <math>R</math> နှင့် <math>S</math> တို့အတွက် ယူနစ်ရှိဂုဏ်သတ္တိရှိ <math>R</math>-<math>S</math>-ဘိုင်မော်ဂျူး (<math>m\in M</math> အားလုံးအတွက် <math>1_R \cdot m = m \cdot 1_S = m</math>) ကို အဘီလီယန်အုပ်စု <math>M</math> နှင့် ယူနစ်ရှိဂုဏ်သတ္တိရှိ ကွင်း ဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင် တစ်ခုတို့ ပေါင်းစပ်ဖွဲ့စည်းထားခြင်းအဖြစ် အခြားတစ်နည်းအားဖြင့် ဖော်ပြနိုင်သည်။ :<math>R\otimes_{\mathbb Z}S^{\mathrm{op}}\to\operatorname{End}_\Z(M).</math> ဆိုလိုသည်မှာ ယူနစ်ရှိဂုဏ်သတ္တိရှိ <math>R</math>-<math>S</math>-ဘိုင်မော်ဂျူး ဆိုသည်မှာ ယူနစ်ရှိဂုဏ်သတ္တိရှိ <math>R\otimes_{\mathbb Z}S^{\mathrm{op}}</math>-ဘယ်မော်ဂျူး တစ်ခုပင် ဖြစ်သည်။ == မော်ဂျူး ဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင်များ (module homomorphisms) == <math>R</math>-မော်ဂျူး နှစ်ခုဖြစ်သော <math>M</math> နှင့် <math>N</math> အကြားရှိ ပုံဖော်မှု <math>f: M \to N</math> သည် အပေါင်းတွက်ချက်မှုနှင့် ကွင်းသက်ရောက်ချက် (ring action) နှစ်ခုစလုံးကို ထိန်းသိမ်းထားပါက ၎င်းကို '''မော်ဂျူး ဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင်''' (module homomorphism) သို့မဟုတ် <math>R</math>-မျဉ်းဖြောင့် ပုံဖော်မှု (R-linear map) ဟုခေါ်သည်။ <math>R</math> ၏ အစုဝင် <math>r</math> နှင့် <math>M</math> ၏ အစုဝင် <math>m_1, m_2</math> အားလုံးအတွက် အောက်ပါအတိုင်း မှန်ကန်ရမည်။ *<math>f(m_1 + m_2) = f(m_1) + f(m_2)</math> *<math>f(r \cdot m_1) = r \cdot f(m_1)</math> အကယ်၍ အခြေခံထားသော ကွင်းသည် ဖီးလ်ဒ်တစ်ခုဖြစ်ပါက ၎င်းသည် ဗက်တာရပ်ဝန်းများအကြားရှိ မျဉ်းဖြောင့် အသွင်ပြောင်းခြင်း (linear transformation) နှင့် အတိအကျ တူညီသည်။ မော်ဂျူး ဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင် နှစ်ခုကို ဆက်တိုက် ပေါင်းစပ်ခြင်း (composition) သည် အခြား မော်ဂျူး ဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင် တစ်ခုကိုသာ အမြဲတမ်း ရရှိစေသည်။ <math>M</math> မှ <math>N</math> သို့ သွားသော မော်ဂျူး ဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင်များ အားလုံး၏ စုစည်းမှုကို <math>\operatorname{Hom}_R(M, N)</math> ဖြင့် သင်္ကေတပြု ဖော်ပြသည်။ ထိုအစုကို အောက်ပါအတိုင်း အမှတ်လိုက် (pointwise) အပေါင်းနှင့် စကေလာမြှောက်ခြင်းတို့ သတ်မှတ်ပေးခြင်းဖြင့် ၎င်းကိုယ်တိုင်သည်လည်း <math>R</math>-မော်ဂျူး တစ်ခု ဖြစ်လာနိုင်သည်။ *<math>(f + g)(m) = f(m) + g(m)</math> *<math>(r \cdot f)(m) = r \cdot f(m)</math> ဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင်များသည် ပုံဖော်မှုအသစ်များကိုလည်း လှုံ့ဆော်ဖန်တီးပေးနိုင်သည်။ <math>M</math> အတွင်းသို့ ဝင်လာသော ပုံဖော်မှုတစ်ခု သို့မဟုတ် <math>N</math> မှ ထွက်သွားသော ပုံဖော်မှုတစ်ခု ရှိပါက ၎င်းတို့ကို ဖန်ရှင်တစ်ခုအတွင်း အခြားတစ်ခု ထည့်သွင်းပေါင်းစပ်ခြင်းအားဖြင့် ဤ <math>Hom</math>-မော်ဂျူးများ အကြားရှိ ပုံဖော်မှုအသစ်များကို ဖန်တီးနိုင်သည်။ အသုံးဝင်သော အခြေခံဂုဏ်သတ္တိတစ်ခုမှာ မည်သည့် မော်ဂျူး <math>M</math> အတွက်မဆို <math>\operatorname{Hom}_R(R, M)</math> မော်ဂျူးသည် <math>M</math> ကိုယ်တိုင်နှင့် သဘာဝကျစွာ အိုင်ဆိုမောဖစ်ဖြစ်သည် (naturally isomorphic)။ ဤသို့ဖြစ်ရခြင်းမှာ အခြေခံကွင်း <math>R</math> မှ <math>M</math> သို့ သွားသော မည်သည့် ဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင်မဆိုသည် ကွင်း၏ ထပ်တူရအစုဝင် <math>1</math> ကို မည်သည့်နေရာသို့ ပို့ဆောင်သည်ဆိုသည့် အချက်အပေါ်တွင်သာ အပြည့်အဝ မူတည်နေသောကြောင့် ဖြစ်သည်။ == မော်ဂျူးပိုင်းများနှင့် စားလဒ်မော်ဂျူးများ (submodules and quotient modules) == <math>M</math> ၏ '''မော်ဂျူးပိုင်း''' (submodule) <math>M'</math> ဆိုသည်မှာ ကွင်း <math>R</math> ၏ အစုဝင်များဖြင့် မြှောက်ခြင်းအပေါ်တွင် အပိတ်ဂုဏ်သတ္တိ (closed) ရှိသော အုပ်စုပိုင်း တစ်ခုဖြစ်သည်။ မော်ဂျူးပိုင်း <math>M'</math> တစ်ခု ရှိလာသောအခါ စားလဒ်မော်ဂျူး (quotient module) <math>M/M'</math> ကို တည်ဆောက်နိုင်သည်။ ထိုစားလဒ်မော်ဂျူးရှိ အခြေခံ အဘီလီယန်အုပ်စုသည် <math>r \cdot (m + M') = r \cdot m + M'</math> ဟူသော သတ်မှတ်ချက်ဖြင့် <math>R</math>-မော်ဂျူး တည်ဆောက်ပုံ တစ်ခုကို အမွေဆက်ခံရရှိသည်။ <math>M</math> မှ အစုဝင်များကို <math>M/M'</math> ရှိ ၎င်းတို့၏ သက်ဆိုင်ရာ အတန်းအစားများဆီသို့ ပို့ဆောင်ပေးသော သဘာဝ ပရိုဂျက်ရှင်း ပုံဖော်မှု (natural projection mapping) သည် မော်ဂျူး ဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင် တစ်ခုဖြစ်သည်။ ကွင်းများရှိ အိုင်ဒီးလ်များတွင် တွေ့ရသည့်အတိုင်းပင် <math>M'</math> ကို ငုံထားသော (is contained in) <math>M</math> ၏ မော်ဂျူးပိုင်းများနှင့် စားလဒ်မော်ဂျူး <math>M/M'</math> ၏ မော်ဂျူးပိုင်းများအကြားတွင် တိကျသော၊ အစီအစဉ်ကို မပြောင်းလဲစေသော ကိုက်ညီမှု (order-preserving correspondence) တစ်ခု ရှိသည်။ မော်ဂျူး ဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင် <math>f: M \to N</math> တိုင်းတွင် ၎င်းနှင့် ဆက်စပ်နေသော အရေးကြီးသည့် မော်ဂျူးပိုင်း နှစ်ခုရှိသည်။ ကာနယ် (kernel) သို့မဟုတ် <math>\ker f</math> ဆိုသည်မှာ <math>0</math> သို့ ပုံဖော်ခံရသော <math>M</math> အတွင်းရှိ အစုဝင်များအားလုံး၏ အစုဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် <math>M</math> ၏ မော်ဂျူးပိုင်း တစ်ခုဖြစ်သည်။ ပုံရိပ် (image) သို့မဟုတ် <math>\operatorname{Im} f</math> ဆိုသည်မှာ <math>N</math> အတွင်းရှိ ထွက်ပေါ်လာသော အဖြေ <math>f(m)</math> များအားလုံး၏ အစုဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် <math>N</math> ၏ မော်ဂျူးပိုင်း တစ်ခုဖြစ်သည်။ == ကွင်းပြောင်းလဲခြင်း == <math>R</math> နှင့် <math>S</math> တို့သည် ကွင်းများဖြစ်ကြပြီး <math>\rho \colon S \to R</math> သည် ကွင်း ဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင် တစ်ခုဖြစ်ပါစေ။ <math>R</math>-မော်ဂျူး <math>M</math> တိုင်းအတွက် အောက်ပါ သတ်မှတ်ချက်က : <math>(s,m) \mapsto \rho(s) m</math> <math>M</math> ပေါ်ရှိ <math>S</math>-မော်ဂျူး တည်ဆောက်ပုံ တစ်ခုကို သတ်မှတ်ပေးသည်၊ ဤ <math>S</math>-မော်ဂျူးကို <math>\rho_*(M)</math> ဖြင့် သင်္ကေတပြု ဖော်ပြသည်။ အထူးသဖြင့် <math>S</math> သည် <math>R</math> ၏ ကွင်းပိုင်း တစ်ခုဖြစ်ပြီး <math>\rho</math> သည် ပုံမှန် ထည့်သွင်းခြင်း (canonical embedding) ဖြစ်ပါက <math>\rho_*(M)</math> ကို <math>R</math> ၏ စကေလာများကို <math>S</math> ပေါ်သို့ ကန့်သတ်ခြင်းအားဖြင့် ရရှိလာသော <math>S</math>-မော်ဂျူး ဟုခေါ်သည်။ <math>N</math> သည် <math>M</math> ၏ မော်ဂျူးပိုင်း တစ်ခုဖြစ်ပါက <math>\rho_*(N)</math> သည် <math>\rho_*(M)</math> ၏ မော်ဂျူးပိုင်း တစ်ခုဖြစ်ပြီး <math>\rho_*(M/N) = \rho_*(M)/\rho_*(N)</math> ဖြစ်သည်။ <ref>{{cite book |author=Nicolas Bourbaki |title=Elements of Mathematics, Algebra I, Chapters 1–3 |edition=2nd |publisher=Springer |date=1998 |isbn=3-540-64243-9 |chapter=§ 3. ''Tensor products'', 2. |pages=221 |url=http://archive.org/stream/ElementsOfMathematics-AlgebraPart1/Bourbaki-ElementsOfMathematicsAlgebraPart1#page/n244/mode/1up}}</ref> == ဖက်စပ်ရ အက္ခရာသင်္ချာ အပေါ်အခြေခံသည့် မော်ဂျူးများ == <math>R</math> သည် ဖလှယ်ရကွင်း တစ်ခုဖြစ်ပြီး <math>A</math> သည် ဖက်စပ်ရ <math>R</math>-အက္ခရာသင်္ချာ (associative R-algebra) တစ်ခုဖြစ်ပါက <math>A</math>-''ဘယ်မော်ဂျူး'' ဆိုသည်မှာ <math>R</math>-မော်ဂျူး <math>M</math> တစ်ခုနှင့် အောက်ဖော်ပြပါ <math>R</math>-မော်ဂျူး ဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင် (R-module homomorphism) တစ်ခုနှင့်အတူ ပါဝင်ဖွဲ့စည်းထားခြင်းဖြစ်သည်။ :<math>A\otimes_RM\to M,\quad a\otimes m\mapsto am,</math> ၎င်းသည် <math>a_1,a_2\in A,m\in M</math> အားလုံးအတွက် အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်သည်။ :<math>a_1(a_2m)=(a_1a_2)m</math> <math>A</math>-''ညာမော်ဂျူး'' ဆိုသည်မှာ <math>R</math>-မော်ဂျူး <math>M</math> တစ်ခုနှင့် အောက်ဖော်ပြပါ <math>R</math>-မော်ဂျူး ဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင် တစ်ခုနှင့်အတူ ပါဝင်ဖွဲ့စည်းထားခြင်းဖြစ်သည်။ :<math>M\otimes_RA\to M,\quad m\otimes a\mapsto ma,</math> ၎င်းသည် <math>a_1,a_2\in A,m\in M</math> အားလုံးအတွက် အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်သည်။ :<math>(ma_1)a_2=m(a_1a_2)</math> == လီအက္ခရာသင်္ချာ အပေါ်အခြေခံသည့် မော်ဂျူးများ == <math>\mathfrak g</math> သည် ဖီးလ်ဒ် <math>K</math> ပေါ်ရှိ လီအက္ခရာသင်္ချာ (Lie algebra) တစ်ခုဖြစ်ပါစေ။ <math>\mathfrak g</math>-''မော်ဂျူး'' သို့မဟုတ် <math>\mathfrak g</math> ၏ ''ကိုယ်စားပြုဖော်ပြမှု'' (representation) ဆိုသည်မှာ <math>K</math>-ဗက်တာရပ်ဝန်း <math>M</math> တစ်ခုနှင့် အောက်ဖော်ပြပါ <math>K</math>-မျဉ်းဖြောင့်နှစ်ထပ် ပုံဖော်မှု (K-bilinear map) တစ်ခုနှင့်အတူ ပါဝင်ဖွဲ့စည်းထားခြင်းဖြစ်သည်။ :<math>\mathfrak g\times M\to M,\; (X,m)\mapsto X \cdot m,</math> ၎င်းသည် <math>X,Y\in\mathfrak g,m\in M</math> အားလုံးအတွက် အောက်ပါအတိုင်း မှန်ကန်ရမည်။ :<math>[X,Y]\cdot m=X\cdot (Y\cdot m)-Y\cdot (X\cdot m)</math> အခြားတစ်နည်းအားဖြင့် အဓိပ္ပာယ်သတ်မှတ်ရလျှင် <math>\mathfrak g</math>-မော်ဂျူးဆိုသည်မှာ <math>K</math>-ဗက်တာရပ်ဝန်း <math>M</math> တစ်ခုနှင့် <math>K</math> ပေါ်ရှိ လီအက္ခရာသင်္ချာ ဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင် (Lie algebra homomorphism) တစ်ခုနှင့်အတူ ပါဝင်ဖွဲ့စည်းထားခြင်းဖြစ်သည်။ :<math>\mathfrak g\to\mathfrak{gl}(M);</math> ဤနေရာတွင် <math>\mathfrak{gl}(M)</math> သည် <math>M</math> ၏ အန်ဒိုမော်ဖစ်ဇင်များ ပါဝင်သော <math>K</math>-အက္ခရာသင်္ချာဖြစ်ပြီး ကွန်မြူတေတာ (commutator) ကို လီကွင်းစ-ကွင်းပိတ် (Lie bracket) အဖြစ် အသုံးပြုသည်။ <math>\mathfrak g</math>-မော်ဂျူးများသည် <math>\mathfrak g</math> ၏ စကြဝဠာ ဖုံးအုပ်အက္ခရာသင်္ချာ (universal enveloping algebra) အောက်ရှိ မော်ဂျူးများနှင့် အတူတူပင်ဖြစ်သည်။ == အုပ်စုတစ်ခု အပေါ်အခြေခံသည့် မော်ဂျူးများ == <math>(G, *)</math> သည် အုပ်စု (group) တစ်ခုဖြစ်ပါစေ။ ''<math>G</math>-မော်ဂျူး'' သို့မဟုတ် ပိုမိုတိကျစွာပြောရလျှင် ''<math>G</math>-ဘယ်မော်ဂျူး'' ဆိုသည်မှာ အဘီလီယန်အုပ်စု <math>(M, +)</math> တစ်ခုနှင့် အောက်ဖော်ပြပါ ပြင်ပ နှစ်လုံးသွင်းတွက်ချက်မှု (external binary operation) တစ်ခုနှင့်အတူ ပါဝင်ဖွဲ့စည်းထားခြင်းဖြစ်သည်။ :<math>G \times M \to M,\; (g, m) \mapsto g \cdot m</math>, ၎င်းသည် အောက်ပါအချက်များနှင့် ပြည့်စုံရမည်။ :<math>g \in G, m_1, m_2 \in M</math> အားလုံးအတွက် <math>g\cdot(m_1 + m_2) = g\cdot m_1 + g\cdot m_2</math> :<math>g_1, g_2 \in G, m \in M</math> အားလုံးအတွက် <math>(g_1 * g_2)\cdot m = g_1\cdot (g_2\cdot m)</math> :<math>G</math> ၏ ထပ်တူရအစုဝင် (identity element) <math>e</math> နှင့် <math>m \in M</math> အားလုံးအတွက် <math>e\cdot m = m</math> <math>G</math>-''ညာမော်ဂျူး'' ကိုလည်း အလားတူပင် အဓိပ္ပာယ်သတ်မှတ်သည်။ သို့သော် ဒုတိယအချက်ကို အောက်ပါအချက်ဖြင့် အစားထိုးရမည်။ :<math>g_1, g_2 \in G, m \in M</math> အားလုံးအတွက် <math>m\cdot (g_1 * g_2)=(m\cdot g_1)\cdot g_2</math> အခြားတစ်နည်းအားဖြင့် အဓိပ္ပာယ်သတ်မှတ်ရလျှင် <math>G</math>-ဘယ်မော်ဂျူး ဆိုသည်မှာ အဘီလီယန်အုပ်စု <math>(M, +)</math> တစ်ခုနှင့် အောက်ဖော်ပြပါ အုပ်စု ဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင် (group homomorphism) တစ်ခုနှင့်အတူ ပါဝင်ဖွဲ့စည်းထားခြင်းဖြစ်သည်။ :<math>G \to \operatorname{Aut}_\Z(M),</math> ဤနေရာတွင် <math>\operatorname{Aut}_\Z(M) = (\operatorname{End}_\Z(M))^\times</math> သည် <math>M</math> ၏ အော်တိုမော်ဖစ်ဇင် (automorphism) များ၏ အုပ်စုဖြစ်ပြီး အောက်ပါ ပေါင်းစပ်တွက်ချက်မှုကို အသုံးပြုသည်။ :<math>f_1, f_2 \in \operatorname{Aut}_\Z(M), m \in M</math> အတွက် <math>(f_1 \circ f_2)(m) = f_1(f_2(m))</math> ဖြစ်သည်။ <math>G</math>-ညာမော်ဂျူး ဆိုသည်မှာ အဘီလီယန်အုပ်စု <math>(M, +)</math> တစ်ခုနှင့် အောက်ဖော်ပြပါ အုပ်စု ဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင် တစ်ခုနှင့်အတူ ပါဝင်ဖွဲ့စည်းထားခြင်းဖြစ်သည်။ :<math>G \to (\operatorname{Aut}_\Z(M))^\mathrm{op},</math> <math>(\operatorname{Aut}_\Z(M))^\mathrm{op}</math> ပေါ်ရှိ မြှောက်လဒ်ကို အောက်ပါအတိုင်း ပေးထားသည်။ :<math>f_1, f_2 \in (\operatorname{Aut}_\Z(M))^\mathrm{op}, m \in M</math> အတွက် <math>(f_1 \bullet f_2)(m) := f_2(f_1(m))</math> ဖြစ်သည်။ အကယ်၍ <math>R</math> သည် ကွင်းတစ်ခု ဖြစ်မည်ဆိုပါက <math>G</math>-<math>R</math>-မော်ဂျူး ဆိုသည်မှာ <math>R</math>-မော်ဂျူး တည်ဆောက်ပုံ တစ်ခု၊ <math>G</math>-မော်ဂျူး တည်ဆောက်ပုံ တစ်ခုတို့ ပါဝင်သော အဘီလီယန်အုပ်စု တစ်ခုဖြစ်ပြီး ၎င်းတို့သည် အောက်ပါသဘောတရားအတိုင်း အချင်းချင်း ကိုက်ညီမှု (compatible) ရှိရမည်။ :<math>r \in R, g \in G, m \in M</math> အတွက် <math>r\cdot(g\cdot m) = g\cdot(r\cdot m)</math> အခြားတစ်နည်းအားဖြင့် အဓိပ္ပာယ်သတ်မှတ်ရလျှင် <math>G</math>-<math>R</math>-မော်ဂျူး ဆိုသည်မှာ <math>R</math>-မော်ဂျူး တစ်ခုနှင့် အောက်ဖော်ပြပါ အုပ်စု ဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင် တစ်ခုနှင့်အတူ ပါဝင်ဖွဲ့စည်းထားခြင်းဖြစ်သည်။ :<math>G \to \operatorname{Aut}_R(M),</math> ဤနေရာတွင် <math>\operatorname{Aut}_R(M)</math> သည် <math>R</math>-မော်ဂျူးအဖြစ် <math>M</math> ၏ အော်တိုမော်ဖစ်ဇင်များ၏ အုပ်စု ဖြစ်သည်။ <math>G</math>-<math>R</math>-မော်ဂျူးများသည် အုပ်စု ကွင်း (group ring) <math>R[G]</math> အပေါ်အခြေခံသည့် မော်ဂျူးများနှင့် အတူတူပင်ဖြစ်သည်။ အကယ်၍ <math>K</math> သည် ဖီးလ်ဒ်တစ်ခု ဖြစ်မည်ဆိုပါက <math>G</math>-<math>K</math>-မော်ဂျူး ဆိုသည့် သဘောတရားသည် <math>G</math> ၏ <math>K</math>-မျဉ်းဖြောင့် ကိုယ်စားပြုဖော်ပြမှု (K-linear representation) နှင့် ထပ်တူညီမျှသည်။ == ကျမ်းကိုးစာရင်း == * {{cite book |author=[[Siegfried Bosch]] |title=Algebra |edition=7th |date=2009 |publisher=Springer-Verlag |isbn=3-540-40388-4 |doi=10.1007/978-3-540-92812-6}} * {{cite encyclopedia |author=L.V. Kuz'min |title=Module |url=https://encyclopediaofmath.org/wiki/Module |encyclopedia=Encyclopedia of Mathematics |publisher=Springer }}{{Dead link|date=May 2026 }} == ကိုးကား == <references /> [[ကဏ္ဍ:မော်ဂျူးသီအိုရီ]] [[ကဏ္ဍ:အက္ခရာသင်္ချာ]] mnqmeswpcx1xzhcbujupg3lcp4n7h7r အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Renamed user 906dca834fd323d376d2703646621217 3 286713 1036441 1034337 2026-06-07T05:46:58Z AccountVanishRequests 123777 [[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Waiyancrossx]] မှ [[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Renamed user 906dca834fd323d376d2703646621217]] သို့ စာမျက်နှာကို ပြန်ညွှန်းချန်မထားဘဲ AccountVanishRequests က ရွှေ့ခဲ့သည်: အသုံးပြုသူ "[[Special:CentralAuth/Waiyancrossx|Waiyancrossx]]" ကို "[[Special:CentralAuth/Renamed user 906dca834fd323d376d2703646621217|Renamed user 906dca834fd323d376d2703646621217]]" သို့ အမည်ပြောင်းလဲစဉ် စာမျက်နှာအား အလိုအလျောက် ရွှေ့ပြောင်းခြင်း 1034337 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Waiyancrossx ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၀၉၊ ၂၈ မေ ၂၀၂၆ (UTC) 164kcl40yyhykpzu9fbwp2w08a416bv ဆယ့်ငါးယန်းငါးဆယ်ပြား 0 287423 1036419 1036324 2026-06-07T01:06:53Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 /* အကြောင်းအရာ */ 1036419 wikitext text/x-wiki '''ဆယ့်ငါးယန်းငါးဆယ်ပြား''' (十五円五十銭, အသံထွက် - ဂျူးဂေါ့အန်းဂေါ့ဂျစ်ဆန်း") သည် ဂျပန်သမိုင်းဝင် စကားလုံးဖြစ်သည်။ ဤစကားလုံးကို ဂျပန်လူမျိုး ကဗျာဆရာနှင့် နိုင်ငံရေးသမား ဆွတ်ဘိုအိရှိဂဲဂျိ (壺井繁治) က တီထွင်ရေးသားခဲ့သည်။ ==အကြောင်းအရာ== အသွင်အပြင်ကို ကြည့်ခြင်းအားဖြင့် ဂျပန်လူမျိုးနှင့် ကိုရီးယားလူမျိုးများကို မခွဲခြားနိုင်သည့်အခါ ဤစကားလုံးကို အသုံးပြုခဲ့ကြသည်။ ၁၉၁၃ ခုနှစ်တွင် ဂျပန်နိုင်ငံရဲဌာနသည် "ကိုရီးယားလူမျိုးများနှင့်ပတ်သက်၍ ခွဲခြားစိစစ်မှုစာတမ်း" ဟူသည့် စာတမ်းတွင် ကိုရီးယားလူမျိုးများသည် ဒခုအွန် (濁音) အသံထွက် ကောင်းမွန်စွာ ပြောဆိုနိုင်ခြင်း မရှိကြကြောင်း၊ အထူးသဖြင့် "ဂ၊ ဂိ၊ ဂု၊ ဂဲ၊ ဂို" အသံထွက်မှ ထွက်ရအခက်ဆုံးဖြစ်ကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။ ကိုရီးယားလူမျိုးများသည် ဂျပန်များနှင့် အသွင်အပြင်အားဖြင့် မကွဲပြားသဖြင့် အသံထွက်မှတဆင့် ခွဲခြားနိုင်သည့်နည်းလမ်းကို ဖော်ပြထားခဲ့သည်။ ထိုစာတမ်းထွက်ပေါ်လာရာမှ "ဆယ့်ငါးယန်း ငါးဆယ်ပြား" ဟု အသံထွက်ကို ကောင်းမွန်စွာ မထွက်နိုင်ပါက ကိုရီးယားလူမျိုးဖြစ်ကြောင်းကို ခွဲခြားသိရှိနိုင်ခဲ့သည်။ ==ခန်းတိုးငလျင်ကြီး== ==ဆွတ်ဘိုအိရှိဂဲဂျိ၏ စာပေလက်ရာ== ==ကိုးကား== {{reflist}} 5ushnvyu4perlib2y9grcuuzv4zs505 1036420 1036419 2026-06-07T01:07:25Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 /* အကြောင်းအရာ */ 1036420 wikitext text/x-wiki '''ဆယ့်ငါးယန်းငါးဆယ်ပြား''' (十五円五十銭, အသံထွက် - ဂျူးဂေါ့အန်းဂေါ့ဂျစ်ဆန်း") သည် ဂျပန်သမိုင်းဝင် စကားလုံးဖြစ်သည်။ ဤစကားလုံးကို ဂျပန်လူမျိုး ကဗျာဆရာနှင့် နိုင်ငံရေးသမား ဆွတ်ဘိုအိရှိဂဲဂျိ (壺井繁治) က တီထွင်ရေးသားခဲ့သည်။ ==အကြောင်းအရာ== အသွင်အပြင်ကို ကြည့်ခြင်းအားဖြင့် ဂျပန်လူမျိုးနှင့် ကိုရီးယားလူမျိုးများကို မခွဲခြားနိုင်သည့်အခါ ဤစကားလုံးကို အသုံးပြုခဲ့ကြသည်။ ၁၉၁၃ ခုနှစ်တွင် ဂျပန်နိုင်ငံရဲဌာနသည် "ကိုရီးယားလူမျိုးများနှင့်ပတ်သက်၍ ခွဲခြားစိစစ်မှုစာတမ်း" ဟူသည့် စာတမ်းတွင် ကိုရီးယားလူမျိုးများသည် ဒခုအွန် (濁音) အသံထွက် ကောင်းမွန်စွာ ပြောဆိုနိုင်ခြင်း မရှိကြကြောင်း၊ အထူးသဖြင့် "ဂ၊ ဂိ၊ ဂု၊ ဂဲ၊ ဂို" အသံထွက်မှာ ထွက်ရအခက်ဆုံးဖြစ်ကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။ ကိုရီးယားလူမျိုးများသည် ဂျပန်များနှင့် အသွင်အပြင်အားဖြင့် မကွဲပြားသဖြင့် အသံထွက်မှတဆင့် ခွဲခြားနိုင်သည့်နည်းလမ်းကို ဖော်ပြထားခဲ့သည်။ ထိုစာတမ်းထွက်ပေါ်လာရာမှ "ဆယ့်ငါးယန်း ငါးဆယ်ပြား" ဟု အသံထွက်ကို ကောင်းမွန်စွာ မထွက်နိုင်ပါက ကိုရီးယားလူမျိုးဖြစ်ကြောင်းကို ခွဲခြားသိရှိနိုင်ခဲ့သည်။ ==ခန်းတိုးငလျင်ကြီး== ==ဆွတ်ဘိုအိရှိဂဲဂျိ၏ စာပေလက်ရာ== ==ကိုးကား== {{reflist}} 1j611008q0cf2y0kw6vilxzn07syvkk တီတို၊ မာဂေါ့တ် နှင့် ကျွန်တော် 0 287443 1036378 1036371 2026-06-06T13:24:06Z Salai Rungtoi 22844 [[commons:Help:Gadget-HotCat|HotCat]]ကို အသုံးပြု၍ [[Category:အင်္ဂလိပ်ဘာသာစကား ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားများ]]ကို ပေါင်းထည့်ခဲ့သည် 1036378 wikitext text/x-wiki {{Infobox Film|name=Tito, Margot & Me|image=Tito, Margot & Me poster.jpg|caption=Theatrical release poster|director=Mercedes Arias<br>Delfina Vidal|writer=Mercedes Arias<br>Delfina Vidal<br>Joaneska Grössl|producer=Luis Pacheco|starring=|cinematography=Luis Franco Brantley <br> Alvis Gonzalez <br> Alexandra Henao|editing=Juan Quirós<br>Carlos Revelo<br>Avilo Montenegro|music=Leonardo Durham|studio=Betesda Films<br>Jaguar Films|distributor=|released={{Film date|2022|12|04|IFF Panama|2023|01|19|Panama}}|runtime=93 minutes|country=Panama<br>Colombia|language=Spanish<br>English|budget=|gross=}}'''''Tito, Margot & Me''''' ( [[စပိန်ဘာသာစကား|စပိန်ဘာသာ]] : '''''Tito, Margot y yo''''' ) သည် ၂၀၂၂ ခုနှစ်တွင် ထွက်ရှိမည့် ပနားမား-ကိုလံဘီယာ <ref>{{Cite web |title=Latinoamérica presenta sus candidatos a los Oscar 2024 |url=https://www.latamcinema.com/especiales/los-candidatos-de-latinoamerica-al-premio-oscar-2024/ |access-date=2023-10-08 |website=LatAm cinema}}</ref> အတ္ထုပ္ပတ္တိ မှတ်တမ်းရုပ်ရှင်ဖြစ်ပြီး Joaneska Grössl နှင့်အတူ ပူးတွဲရေးသားခဲ့သော Mercedes Arias နှင့် Delfina Vidal တို့က ဒါရိုက်တာလုပ်ခဲ့သည်။ <ref>{{Cite web |date=2023-01-17 |title=‘Tito, Margot y yo’: mirada y esfuerzo femenino panameño detrás de cámaras |url=https://www.prensa.com/vivir/tito-margot-y-yo-mirada-y-esfuerzo-femenino-panameno-detras-de-camaras/ |access-date=2023-09-23 |website=www.prensa.com |language=es}}</ref> ဤရုပ်ရှင်သည် နိုင်ငံတကာဖျော်ဖြေရေးနှင့် နိုင်ငံရေးပူးပေါင်းကြံစည်မှုများကြားတွင် အချစ်ကိုဖြတ်သန်းခဲ့သော Roberto 'Tito' Arias နှင့် Margot Fonteyn တို့၏ အချစ်ဇာတ်လမ်းကို စုံစမ်းစစ်ဆေးသည်။ <ref>{{Cite web |title=Tito, Margot y yo |url=https://iffpanama.org/tito-margot-y-yo/ |access-date=2023-09-23 |website=IFF Panamá |language=es-MX}}</ref> ၉၆ ကြိမ်မြောက် အကယ်ဒမီဆုပေးပွဲ တွင် အကောင်းဆုံး နိုင်ငံတကာ ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကား အတွက် ပနားမားရုပ်ရှင်အဖြစ် ရွေးချယ်ခံခဲ့ရသည်။ <ref>{{Cite web |date=2023-09-19 |title=Tito, Margot y Yo: película que representará a Panamá en los Óscar 2024 |url=https://www.telemetro.com/cine/entretenimiento/tito-margot-y-yo-pelicula-que-representara-panama-los-oscar-2024-n5923307 |access-date=2023-09-23 |website=Telemetro.com |language=es-PA}}</ref> == အကျဉ်းချုပ် == ၂၀ ရာစုတွင် ကမ္ဘာ့အကောင်းဆုံး အကသမားသည် ပနားမားနိုင်ငံရေးသမားတစ်ဦးနှင့် အလွန်အမင်း မေးခွန်းထုတ်ခံရသော အိမ်ထောင်ရေးကို ဖြတ်သန်းခဲ့ရသည်။ စုံတွဲ၏တူမတစ်ဦးသည် Roberto 'Tito' Arias နှင့် Margot Fonteyn တို့၏ ဆက်ဆံရေး၏ နောက်ဆုံးနှင့် အနီးကပ်ဆုံးသက်သေများ၏ ခြေရာကို လိုက်လံရှာဖွေခဲ့ပြီး နိုင်ငံတကာဖျော်ဖြေရေးအဖွဲ့ဝင်များအဖြစ် အများပြည်သူရှေ့မှောက်တွင် နေထိုင်ခဲ့သော အချစ်တစ်ခု၊ မီးခိုးရောင်၊ ပူးပေါင်းကြံစည်မှုများ၊ လက်ခံမှုနှင့် ဝမ်းနည်းဖွယ်ဇာတ်လမ်းများ ပြည့်နှက်နေသော အချစ်တစ်ခုကို ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့သည်။ <ref>{{Cite web |last= |first= |title=Tito, Margot y yo |url=https://cinepolis.com.pa/pelicula/tito-margot-y-yo |access-date=2023-09-23 |website=Cinépolis |language=es-MX}}</ref> == ထုတ်ဝေမှု == ''Tito, Margot & Me ရုပ်ရှင်'' ကို ၂၀၂၂ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလ ၄ ရက်နေ့တွင် ပနားမား အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ရုပ်ရှင်ပွဲတော်၌ <ref>{{Cite web |date=2022-11-15 |title=‘Tito, Margot y yo’, la asombrosa historia de Roberto ‘Tito’ Arias y Margot Fonteyn, se estrenará en el IFF de Panamá |url=https://www.programaibermedia.com/tito-margot-y-yo-la-asombrosa-historia-de-roberto-tito-arias-y-margot-fonteyn-se-estrenara-en-el-iff-de-panama/ |access-date=2023-09-23 |website=Programa Ibermedia |language=es-ES}}</ref> တွင် ကမ္ဘာ့ပွဲဦးထွက် ပြသခဲ့ပြီး နောက်ပိုင်းတွင် ၂၀၂၃ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလ ၁၉ ရက်နေ့တွင် ပနားမား ရုပ်ရှင်ရုံများတွင် စီးပွားဖြစ် ဖြန့်ချိခဲ့သည်။ <ref>{{Cite web |date=2023-01-08 |title=Película Tito, Margot y yo tiene fecha de estreno en Panamá |url=https://www.telemetro.com/cine/entretenimiento/pelicula-tito-margot-y-yo-tiene-fecha-estreno-panama-n5828344 |access-date=2023-09-23 |website=Telemetro.com |language=es-PA}}</ref> == ကြည့်ပါ == * အကောင်းဆုံး နိုင်ငံတကာ ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကား အကယ်ဒမီဆုအတွက် ပနားမားမှ တင်သွင်းသည့် ဇာတ်ကားများစာရင်း == ကိုးကားချက်များ == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} == ပြင်ပလင့်ခ်များ == * {{IMDb title|14661730}} {| class="wikitable mw-collapsible" ! colspan="2" |Panamanian submissions for the Academy Award for Best International Feature Film |- | colspan="2" | * ''Invasion'' (2014) * ''Box 25'' (2015) * ''Salsipuedes'' (2016) * ''Beyond Brotherhood'' (2017) * ''Ruben Blades Is Not My Name'' (2018) * ''Everybody Changes'' (2019) * ''Operation Just Cause'' (2020) * ''Plaza Catedral'' (2021) * ''Birthday Boy'' (2022) * ''Tito, Margot & Me'' (2023) * ''Wake Up Mom'' (2024) * ''Beloved Tropic'' (2025) |} {{Panamanian submissions for the Academy Award for Best International Feature Film}}{{DEFAULTSORT:Tito, Margot and Me}} [[ကဏ္ဍ:ဝီကီဒေတာနှင့် ကွဲပြားသော ဖော်ပြချက်တိုများ]] [[ကဏ္ဍ:ဖော်ပြချက်တို ပါဝင်သော ဆောင်းပါးများ]] [[ကဏ္ဍ:အင်္ဂလိပ်ဘာသာစကား ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားများ]] qd0jvnsrtfouljeug8mv3hs279ypgsx 1036379 1036378 2026-06-06T13:24:24Z Salai Rungtoi 22844 [[commons:Help:Gadget-HotCat|HotCat]]ကို အသုံးပြု၍ [[Category:စပိန်ဘာသာစကား ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားများ]]ကို ပေါင်းထည့်ခဲ့သည် 1036379 wikitext text/x-wiki {{Infobox Film|name=Tito, Margot & Me|image=Tito, Margot & Me poster.jpg|caption=Theatrical release poster|director=Mercedes Arias<br>Delfina Vidal|writer=Mercedes Arias<br>Delfina Vidal<br>Joaneska Grössl|producer=Luis Pacheco|starring=|cinematography=Luis Franco Brantley <br> Alvis Gonzalez <br> Alexandra Henao|editing=Juan Quirós<br>Carlos Revelo<br>Avilo Montenegro|music=Leonardo Durham|studio=Betesda Films<br>Jaguar Films|distributor=|released={{Film date|2022|12|04|IFF Panama|2023|01|19|Panama}}|runtime=93 minutes|country=Panama<br>Colombia|language=Spanish<br>English|budget=|gross=}}'''''Tito, Margot & Me''''' ( [[စပိန်ဘာသာစကား|စပိန်ဘာသာ]] : '''''Tito, Margot y yo''''' ) သည် ၂၀၂၂ ခုနှစ်တွင် ထွက်ရှိမည့် ပနားမား-ကိုလံဘီယာ <ref>{{Cite web |title=Latinoamérica presenta sus candidatos a los Oscar 2024 |url=https://www.latamcinema.com/especiales/los-candidatos-de-latinoamerica-al-premio-oscar-2024/ |access-date=2023-10-08 |website=LatAm cinema}}</ref> အတ္ထုပ္ပတ္တိ မှတ်တမ်းရုပ်ရှင်ဖြစ်ပြီး Joaneska Grössl နှင့်အတူ ပူးတွဲရေးသားခဲ့သော Mercedes Arias နှင့် Delfina Vidal တို့က ဒါရိုက်တာလုပ်ခဲ့သည်။ <ref>{{Cite web |date=2023-01-17 |title=‘Tito, Margot y yo’: mirada y esfuerzo femenino panameño detrás de cámaras |url=https://www.prensa.com/vivir/tito-margot-y-yo-mirada-y-esfuerzo-femenino-panameno-detras-de-camaras/ |access-date=2023-09-23 |website=www.prensa.com |language=es}}</ref> ဤရုပ်ရှင်သည် နိုင်ငံတကာဖျော်ဖြေရေးနှင့် နိုင်ငံရေးပူးပေါင်းကြံစည်မှုများကြားတွင် အချစ်ကိုဖြတ်သန်းခဲ့သော Roberto 'Tito' Arias နှင့် Margot Fonteyn တို့၏ အချစ်ဇာတ်လမ်းကို စုံစမ်းစစ်ဆေးသည်။ <ref>{{Cite web |title=Tito, Margot y yo |url=https://iffpanama.org/tito-margot-y-yo/ |access-date=2023-09-23 |website=IFF Panamá |language=es-MX}}</ref> ၉၆ ကြိမ်မြောက် အကယ်ဒမီဆုပေးပွဲ တွင် အကောင်းဆုံး နိုင်ငံတကာ ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကား အတွက် ပနားမားရုပ်ရှင်အဖြစ် ရွေးချယ်ခံခဲ့ရသည်။ <ref>{{Cite web |date=2023-09-19 |title=Tito, Margot y Yo: película que representará a Panamá en los Óscar 2024 |url=https://www.telemetro.com/cine/entretenimiento/tito-margot-y-yo-pelicula-que-representara-panama-los-oscar-2024-n5923307 |access-date=2023-09-23 |website=Telemetro.com |language=es-PA}}</ref> == အကျဉ်းချုပ် == ၂၀ ရာစုတွင် ကမ္ဘာ့အကောင်းဆုံး အကသမားသည် ပနားမားနိုင်ငံရေးသမားတစ်ဦးနှင့် အလွန်အမင်း မေးခွန်းထုတ်ခံရသော အိမ်ထောင်ရေးကို ဖြတ်သန်းခဲ့ရသည်။ စုံတွဲ၏တူမတစ်ဦးသည် Roberto 'Tito' Arias နှင့် Margot Fonteyn တို့၏ ဆက်ဆံရေး၏ နောက်ဆုံးနှင့် အနီးကပ်ဆုံးသက်သေများ၏ ခြေရာကို လိုက်လံရှာဖွေခဲ့ပြီး နိုင်ငံတကာဖျော်ဖြေရေးအဖွဲ့ဝင်များအဖြစ် အများပြည်သူရှေ့မှောက်တွင် နေထိုင်ခဲ့သော အချစ်တစ်ခု၊ မီးခိုးရောင်၊ ပူးပေါင်းကြံစည်မှုများ၊ လက်ခံမှုနှင့် ဝမ်းနည်းဖွယ်ဇာတ်လမ်းများ ပြည့်နှက်နေသော အချစ်တစ်ခုကို ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့သည်။ <ref>{{Cite web |last= |first= |title=Tito, Margot y yo |url=https://cinepolis.com.pa/pelicula/tito-margot-y-yo |access-date=2023-09-23 |website=Cinépolis |language=es-MX}}</ref> == ထုတ်ဝေမှု == ''Tito, Margot & Me ရုပ်ရှင်'' ကို ၂၀၂၂ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလ ၄ ရက်နေ့တွင် ပနားမား အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ရုပ်ရှင်ပွဲတော်၌ <ref>{{Cite web |date=2022-11-15 |title=‘Tito, Margot y yo’, la asombrosa historia de Roberto ‘Tito’ Arias y Margot Fonteyn, se estrenará en el IFF de Panamá |url=https://www.programaibermedia.com/tito-margot-y-yo-la-asombrosa-historia-de-roberto-tito-arias-y-margot-fonteyn-se-estrenara-en-el-iff-de-panama/ |access-date=2023-09-23 |website=Programa Ibermedia |language=es-ES}}</ref> တွင် ကမ္ဘာ့ပွဲဦးထွက် ပြသခဲ့ပြီး နောက်ပိုင်းတွင် ၂၀၂၃ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလ ၁၉ ရက်နေ့တွင် ပနားမား ရုပ်ရှင်ရုံများတွင် စီးပွားဖြစ် ဖြန့်ချိခဲ့သည်။ <ref>{{Cite web |date=2023-01-08 |title=Película Tito, Margot y yo tiene fecha de estreno en Panamá |url=https://www.telemetro.com/cine/entretenimiento/pelicula-tito-margot-y-yo-tiene-fecha-estreno-panama-n5828344 |access-date=2023-09-23 |website=Telemetro.com |language=es-PA}}</ref> == ကြည့်ပါ == * အကောင်းဆုံး နိုင်ငံတကာ ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကား အကယ်ဒမီဆုအတွက် ပနားမားမှ တင်သွင်းသည့် ဇာတ်ကားများစာရင်း == ကိုးကားချက်များ == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} == ပြင်ပလင့်ခ်များ == * {{IMDb title|14661730}} {| class="wikitable mw-collapsible" ! colspan="2" |Panamanian submissions for the Academy Award for Best International Feature Film |- | colspan="2" | * ''Invasion'' (2014) * ''Box 25'' (2015) * ''Salsipuedes'' (2016) * ''Beyond Brotherhood'' (2017) * ''Ruben Blades Is Not My Name'' (2018) * ''Everybody Changes'' (2019) * ''Operation Just Cause'' (2020) * ''Plaza Catedral'' (2021) * ''Birthday Boy'' (2022) * ''Tito, Margot & Me'' (2023) * ''Wake Up Mom'' (2024) * ''Beloved Tropic'' (2025) |} {{Panamanian submissions for the Academy Award for Best International Feature Film}}{{DEFAULTSORT:Tito, Margot and Me}} [[ကဏ္ဍ:ဝီကီဒေတာနှင့် ကွဲပြားသော ဖော်ပြချက်တိုများ]] [[ကဏ္ဍ:ဖော်ပြချက်တို ပါဝင်သော ဆောင်းပါးများ]] [[ကဏ္ဍ:အင်္ဂလိပ်ဘာသာစကား ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားများ]] [[ကဏ္ဍ:စပိန်ဘာသာစကား ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားများ]] p04krub3p6a5bz9uqh0q5q5wa2ouqx0 အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Myat17 3 287444 1036372 2026-06-06T12:37:24Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036372 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Myat17 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၃၇၊ ၆ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) kshls030mh3i0qsxjbouxteolkjhwxk အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Shinomi0 3 287445 1036373 2026-06-06T12:37:34Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036373 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Shinomi0 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၃၇၊ ၆ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) awbi0aow8z54k5lbmmytte2xo0s8c1a ဘိုင်ကယ် (သောက်စရာ) 0 287446 1036376 2026-06-06T12:59:30Z Counterstrike1 141906 "[[:en:Special:Redirect/revision/1334171580|Baikal (drink)]]" စာမျက်နှာကို ဘာသာပြန်ရင်း ဖန်တီးခဲ့သည် 1036376 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles>{{Infobox beverage|name=Baikal|image=Baikal 1977.jpg|caption=A bottle of Baikal 1977 sold in [[Finland]]|type=Non-alcoholic [[beverage]], [[Soft drink|Carbonated drink]]|abv=|proof=|manufacturer=Chernogolovka|distributor=|origin=[[Soviet Union]] (1973)<br> [[Russia]] (today)|introduced=1973–present|discontinued=|colour=Dark brown/red|flavour=Sweet-spicy|ingredients=extracts and oils of [[Medicinal plants|medicinal herbs]] and plants - black tea extract, eleutherococcus, lemon, cardamom and eucalyptus|variants=Baikal 1977, Baikal Cherry|related=|website=}}'''ဘိုင်ကယ်''' ( [[ရုရှားဘာသာစကား|ရုရှား]] : [[wiktionary:Байкал#Russian|Байкал]] ) သည် အညိုရင့်ရောင်ရှိသော ဆိုဗီယက် အရက်မပါသော အဖျော် ယမကာ တစ်မျိုးဖြစ်ပြီး [[ကိုကာကိုလာ]] အစား တီထွင်ထုတ်လုပ်ထားသည်။ အဖျော်ယမကာ၏ အခြေခံမှာ ရေဖြစ်သော်လည်း သဘာဝဆေးဖက်ဝင်အပင်များ၊ [[သကြား]] ၊ စစ်ထရစ်အက်ဆစ် နှင့် [[ကာဗွန်ဒိုင်အောက်ဆိုက်|ကာဗွန်ဒိုင်အောက်ဆိုဒ်]] တို့မှ ထုတ်ယူထားသော ပစ္စည်းများလည်း ပါဝင်သည်။ အသုံးပြုသော သဘာဝဆေးဖက်ဝင်အပင်များနှင့် ထုတ်ယူထားသောပစ္စည်းများတွင် black tea ထုတ်ယူမှု၊ Siberian ginseng ၊ ဖာလာဆီ ၊ ယူကလစ်ပ်တပ်စ်ဆီ ၊ [[ရှောက်ပင်|သံပုရာဆီ]] ၊ <ref name="LA Weekly">{{Cite news |last=Thurman |first=Jim |date=27 August 2020 |title=The Wild World of Russian Sodas |url=https://www.laweekly.com/the-wild-world-of-russian-sodas/ |work=[[LA Weekly]]}}</ref> liquorice ၊ St. John's wort <ref>{{Cite web |title=Baikal |url=https://aqualife.ru/en/catalog/limonady-napitki/baikal/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20190810065308/https://aqualife.ru/en/catalog/limonady-napitki/baikal/ |archive-date=10 August 2019 |access-date=10 August 2019 |publisher=Aqualife}}</ref> နှင့် laurel တို့ ပါဝင်သည်။ <ref>{{Cite web |date=28 December 2018 |title=Chernogolovka / Черноголовка |url=https://popkult.org/chernogolovka/ |access-date=10 August 2019 |website=Popkult}}</ref> == သမိုင်း == ဘိုင်ကယ်၏ ထုတ်လုပ်မှုသည် ၁၉၆၉ ခုနှစ်တွင် စတင်ခဲ့သည်။ ၎င်းကို [[ဆိုဗီယက်ပြည်ထောင်စု သမ္မတနိုင်ငံ|ဆိုဗီယက်၏]] [[ကိုကာကိုလာ]] အစား အစားထိုးအဖြစ် တီထွင်ခဲ့သည်။ အနောက်တိုင်းဆိုဒါကုမ္ပဏီများသည် ဆိုဗီယက်ယူနီယံတွင် ထိုအချိန်က လုပ်ငန်းလည်ပတ်ခြင်းမရှိသောကြောင့် ဤအဖျော်ယမကာကို ၁၉၈၀ မော်စကိုနွေရာသီအိုလံပစ်ကို မျှော်မှန်း၍ တီထွင်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် ထိုနွေရာသီအိုလံပစ်၏ တရားဝင်အဖျော်ယမကာဖြစ်လာရန် ရည်မှန်းချက်ကို အောင်မြင်စွာရောက်ရှိခဲ့သည်။ <ref>{{Cite web |title=Напиток Байкал 1977, 0,9л. ПЭТ |url=https://aqualife.ru/catalog/product/napitok-baykal-1977-0-9l-pet/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210612141237/https://aqualife.ru/catalog/product/napitok-baykal-1977-0-9l-pet/ |archive-date=12 June 2021 |access-date=27 August 2020 |website=Aqualife}}</ref> ဤအဖျော်ယမကာ [[ဘိုင်ကယ်အိုင်|ကို ဘိုင်ကယ်ရေကန်]] <ref>{{Cite book |last=Morales |first=Bonnie Frumkin |date=2017 |title=Kachka: A Return to Russian Cooking |url=https://books.google.com/books?id=wE0eDgAAQBAJ&dq=baikal+drink&pg=PT375 |last2=Prichep |first2=Deena |publisher=Flatiron Books |isbn=978-1-250-08920-5 |page=364 |language=en}}</ref> ကို အစွဲပြု၍ အမည်ပေးခဲ့ပြီး သန့်ရှင်းစင်ကြယ်မှုနှင့် ထူးခြားသောသဘာဝ၏ သင်္ကေတအဖြစ် မှည့်ခေါ်ခဲ့သည်။ <ref>{{Cite web |title=Baikal 1.5L Che Group Oy |url=https://www.chegroup.fi/tuote/baikal/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20200806223747/https://www.chegroup.fi/tuote/baikal/ |archive-date=6 August 2020 |access-date=27 August 2020 |website=Che Group Oy}}</ref> ၁၉၇၃ ခုနှစ်တွင် [[ပက်စီ|ပက်စီကို]] လာသည် ဆိုဗီယက်ယူနီယံတွင် ထုတ်လုပ်ပြီးနောက် ဘိုင်ကယ်၏ ဖော်မြူလာကို ပြန်လည်ဒီဇိုင်းထုတ်ခဲ့သည်။ <ref name="LA Weekly">{{Cite news |last=Thurman |first=Jim |date=27 August 2020 |title=The Wild World of Russian Sodas |url=https://www.laweekly.com/the-wild-world-of-russian-sodas/ |work=[[LA Weekly]]}}<cite class="citation news cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFThurman2020">Thurman, Jim (27 August 2020). [https://www.laweekly.com/the-wild-world-of-russian-sodas/ "The Wild World of Russian Sodas"]. ''[[LA Weekly]]''.</cite></ref> <ref>{{Cite journal |last=Zykov |first=N |date=1973 |title=Квас, ситро и "пепси-кола" |url=http://www.ateismy.net/index.php/2012-09-22-15-33-38/1659-q-q116 |url-status=dead |journal=[[Nauka i Zhizn]] |volume=8 |pages=30–32 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181016051855/http://www.ateismy.net/index.php/2012-09-22-15-33-38/1659-q-q116 |archive-date=2018-10-16 |access-date=2018-08-02}}</ref> "Baikal" သောက်စရာအတွက် ချက်နည်းတွင် အောက်ပါဖွဲ့စည်းပုံရှိသည်- ပြုပြင်ထားသော သောက်ရေ၊ အဖြူရောင် ပုံဆောင်ခဲသကြား၊ စစ်ထရစ်အက်ဆစ် (အက်စစ်ဓာတ်ထိန်းညှိပေးသည့်အရာ)၊ သဘာဝရနံ့ပစ္စည်းများ- ဆေးဖက်ဝင်အပင်အရသာ၊ ၎င်းတွင် ထုတ်ယူထားသော အရည်များ ပါဝင်သည်- ဆေးဖက်ဝင်အပင်များမှ ထုတ်ယူထားသော အရည်များ- sage၊ wormwood (Artemisia absinthium)၊ angelica အမြစ်၊ gentian၊ cardamom၊ hop ဆီ၊ eucalyptus ဆီ၊ bay leaf ဆီ၊ သဘာဝပန်းသီးအရသာ၊ elderflower ထုတ်ယူမှု၊ licorice အမြစ်ထုတ်ယူမှု၊ ဝိုင်တဆေးပေါင်းခံရည်။ ၁၉၉၀ ပြည့်လွန်နှစ်များတွင် [[မော်စကိုမြို့|မော်စကို]] တွင် ဘိုင်ကယ်ကို ရှာရန် မဖြစ်နိုင်သလောက်ပင်။ သို့သော် [[စိန့်ပီတာစဘတ်မြို့|စိန့်ပီတာစဘတ်]] တွင် "ပိုလပ်စထရိုဗို" စက်ရုံမှ အဖျော်ယမကာ ထုတ်လုပ်မှုကို ဆက်လက်လုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။ <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">&#x5B; ''[[ဝီကီပီးဒီးယား:ကိုးကားချက် လိုအပ်သည်|<span title="This claim needs references to reliable sources. (February 2023)">ကိုးကားချက် လိုအပ်သည်</span>]]'' &#x5D;</sup> == ယနေ့ ဘိုင်ကယ် == ဘိုင်ကယ် ဖော်မြူလာအပေါ် မူပိုင်ခွင့်များကို ရုရှားအစိုးရ၏ {{Interlanguage link|Institute of Brewing, Drink and Wine Research|ru|Магарач_(институт)}} ပိုင်ဆိုင်သည်။ သည် Baikal ထုတ်လုပ်ခွင့်လိုင်စင်ကို ခွင့်ပြုထားသည်။ လက်ရှိတွင် ဖော်မြူလာကို [[ပက်စီ|Pepsi]] ၊ Dohler နှင့် Ost-Aqua အပါအဝင် အခြားကုမ္ပဏီငယ်များသို့ လိုင်စင်ခွင့်ပြုထားသည်။ အဆိုပါအင်စတီကျုသည် ကယ်လိုရီနည်းပြီး ဆီးချိုရောဂါနှင့် သင့်လျော်သော Baikal အချိုရည်များအတွက် ဖော်မြူလာအသစ်များကို တီထွင်နေပါသည်။ <ref>{{Cite web |title=Об институт филиал ФГБНУ "Федеральный научный центр пищевых систем им. В.М. Горбатова" РАН |url=http://www.vniinapitkov.ru/old/about/index.php?sphrase_id=7095 |access-date=27 August 2020 |website=Всероссийский научно-исследовательский институт пивоваренной, безалкогольной и винодельческой промышленности – филиал ФГБНУ «Федеральный научный центр пищевых систем им. В.М. Горбатова» РАН}}</ref> ရုရှားနိုင်ငံအတွင်းနှင့် ပြည်ပတွင် Baikal အမည်ဖြင့် ရောင်းချသော ယေဘုယျကာဗွန်နိတ်အချိုရည်များစွာရှိပြီး ၎င်းတို့ကို ကုမ္ပဏီအမျိုးမျိုးမှ ထုတ်လုပ်ကြသည် - ဥပမာအားဖြင့် ဂျာမနီနိုင်ငံရှိ SLCO GmbH (Siberia Group)။ မူရင်း Baikal အချိုရည်မှ လှုံ့ဆော်မှုရရှိသော ထိုကဲ့သို့သော အချိုရည်အမှတ်တံဆိပ်တစ်ခုမှာ [[Wostok (drink)|WOSTOK]] (ရုရှားဘာသာဖြင့် 'အရှေ့' ဟု အဓိပ္ပာယ်ရ) ဖြစ်ပြီး မော်စကိုတွင် နှစ်နှစ်ဆယ်နီးပါး နေထိုင်ခဲ့သော ဒတ်ချ်ဓာတ်ပုံဆရာတစ်ဦးက ၂၀၀၉ ခုနှစ်တွင် တီထွင်ခဲ့သည်။ <ref>{{Cite web |title=Wostok Dossier / Wostok |url=https://www.wostok-limonade.de/en/wostok-dossier/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20220427203910/https://www.wostok-limonade.de/en/wostok-dossier/ |archive-date=27 April 2022 |access-date=27 August 2020 |website=Wostok}}</ref> Wostok ၏ Tannenwald အရသာသည် မူရင်း ၁၉၇၃ ချက်နည်းကို အခြေခံထားသည်ဟု ဆိုထားသည်။ <ref>{{Cite web |title=Tannenwald / Wostok |url=https://www.wostok-limonade.de/en/wostok-lemonades/tannenwald/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20201112023148/https://www.wostok-limonade.de/en/wostok-lemonades/tannenwald/ |archive-date=12 November 2020 |access-date=27 August 2020 |website=Wostok}}</ref> Rospatent သည် ၂၀၁၉ ခုနှစ် မေလ ၁ ရက်နေ့မှစ၍ Baikal ဟူသော ပေါင်းစပ်သတ်မှတ်ချက်ကို Irkutsk ရှိ Baikal LLC အမည်ဖြင့် Nice Classification "အရက်မပါသော ကာဗွန်နိတ်အဖျော်ယမကာများ" ၏ အတန်းအစား ၃၂ ရှိ ကုန်ပစ္စည်းများနှင့် ပတ်သက်၍ ရုရှားဖက်ဒရေးရှင်းတွင် လူသိများသော ကုန်အမှတ်တံဆိပ်တစ်ခုအဖြစ် အသိအမှတ်ပြုခဲ့သည်။ <ref>{{Cite web |title=Общеизвестные в Российской Федерации товарные знаки №212 |url=https://www1.fips.ru/registers-doc-view/fips_servlet?DB=WKTM&DocNumber=212&TypeFile=html |access-date=2022-01-24 |website=www1.fips.ru}}</ref> === အကွာလိုက်ဖ် === လက်ရှိတွင် "BAIKAL" ဟူသော စကားလုံးအပါအဝင် ပေါင်းစပ်သတ်မှတ်ချက်ဖြင့် အမှတ်အသားပြုထားသော အရက်မပါသော ကာဗွန်နိတ်အဖျော်ယမကာများကို စက်မှုလုပ်ငန်းသုံး ပုလင်းသွတ်ခြင်းကို LLC "PK" AQUALIFE " လုပ်ငန်းတွင် လိုင်စင်သဘောတူညီချက်အပေါ် အခြေခံ၍ ဆောင်ရွက်ပါသည်။ <ref>{{Cite web |title=Байкал - Черноголовка — производитель напитков, снеков и кондитерских изделий в России |url=https://chernogolovka.com/natural/baikal/ |access-date=2022-01-24 |website=chernogolovka.com |language=ru}}</ref> OOO PK Aqualife သည် လက်ရှိတွင် Baikal အချိုရည်၏ ဗားရှင်းများစွာကို ထုတ်လုပ်နေပြီး၊ အသစ်ပြင်ဆင်ထားသော ချက်ပြုတ်နည်းများ၏ အမှတ်တံဆိပ်များစွာနှင့် ၁၉၇၇ ခုနှစ်၏ မူရင်းဖော်မြူလာနှစ်မျိုးလုံးဖြင့်လည်း ထုတ်လုပ်ပါသည်။ ဆိုဒါ၏ မူရင်းချက်ပြုတ်နည်းကို "Baikal 1977" ကုန်အမှတ်တံဆိပ်အောက်တွင် ရောင်းချပြီး ချက်ပြုတ်နည်းအသစ်ကို "Baikal" အဖြစ်သာ ရောင်းချပါသည်။ ကုမ္ပဏီသည် ၁၉၇၇ ခုနှစ်၏ မူရင်းချက်ပြုတ်နည်းကို အခြေခံထားသည့် vanilla နှင့် low calorie ကဲ့သို့သော ဗားရှင်းအသစ်များစွာကိုလည်း ထုတ်လုပ်ပါသည်။ <ref>{{Cite web |title=Купить лимонад Байкал в Москве по низкой цене - Аквалайф |url=https://aqualife.ru/catalog/limonady-napitki/limonady/baykal/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210424231456/https://aqualife.ru/catalog/limonady-napitki/limonady/baykal/ |archive-date=24 April 2021 |access-date=27 August 2020 |website=Аквалайф}}</ref> ၂၀၂၁ ခုနှစ်တွင် Coca-Cola သည် Fanta ၏ပြိုင်ဘက် [[Fantola]] အတွက် Aqualife ကိုတရားစွဲဆိုခဲ့ကြောင်း ရုရှားသတင်းစာ Kommersant ၏ အဆိုအရ သိရသည်။ <ref>{{Cite web |last=RR |date=11 November 2021 |title=Coca-Cola decided to sue the Russian competitor – Russian Reality |url=https://rusreality.com/2021/11/11/coca-cola-decided-to-sue-the-russian-competitor/ |access-date=2022-03-08}}</ref> WOSTOK ထုတ်ကုန်လိုင်းကို WOSTOK - Baikal Getränke GmbH မှ ဂျာမနီနိုင်ငံတွင် ထုတ်လုပ်ပြီး ရရှိနိုင်ပါသည်။ <ref>{{Cite web |title=Wostok-Dossier / Wostok |url=https://www.wostok-limonade.de/de/wostok-dossier/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20230205201804/https://www.wostok-limonade.de/de/wostok-dossier/ |archive-date=2023-02-05 |access-date=2023-02-05 |website=Wostok |language=de}}</ref> === ယူကရိန်း === ထုတ်လုပ်သူအများအပြားသည် ယူကရိန်းတွင် «Байкал» ကုန်အမှတ်တံဆိပ်အောက်တွင် Baikal ကို ထုတ်လုပ်ကြသည်။ ၎င်းတို့ထဲမှတစ်ခုမှာ Dnipro ရှိ «Фастрон» နှင့် «Ерлан» စက်ရုံများနှင့် [[ကီးယက်မြို့|Kyiv ရှိ]] «Орлан» စက်ရုံတို့ဖြင့် Biola («Біола») ဖြစ်သည်။ ထုတ်လုပ်သူအချို့သည် "Synevyr" အမည်ဖြင့် ထုတ်လုပ်ကြသည်။ Re-Russification နှင့် ဆက်စပ်၍ ပြန်လည်အမှတ်တံဆိပ်ပြုလုပ်ခဲ့သည်။ <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">&#x5B; ''[[ဝီကီပီးဒီးယား:ကိုးကားချက် လိုအပ်သည်|<span title="This claim needs references to reliable sources. (December 2023)">ကိုးကားချက် လိုအပ်သည်</span>]]'' &#x5D;</sup> === ကာဇက်စတန် === TOO «ДальПродукт» သည် ကာဇက်စတန်၊ Almaty တွင် Baikal ကို ထုတ်လုပ်သည်။ == ပါဝင်ပစ္စည်းများ == Chernogolovka Baikal ၁ လီတာ ဖန်ပုလင်းတစ်လုံးတွင် အောက်ပါတို့ပါဝင်သည်- Artesian ရေ၊ သကြား၊ ထုတ်ယူမှုများ (eleutherococcus၊ black tea)၊ caramel အရောင် ( E150 )၊ သဘာဝအရသာများ၊ အက်စစ်ဓာတ်ထိန်းညှိပေးသည့် citric acid၊ ဆီများ (cardamom၊ eucalyptus၊ lemon)၊ တာရှည်ခံပစ္စည်း sodium benzoate ။ <ref>{{Cite web |title=Черноголовка — голос природы |url=https://chernogolovka.com/natural/baikal/ |access-date=2022-04-27 |website=chernogolovka.com |language=ru}}</ref> == ကိုးကားချက်များ == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} == ပြင်ပလင့်ခ်များ == <templatestyles src="Module:Side box/styles.css"></templatestyles><templatestyles src="Sister project/styles.css"></templatestyles>{{Commons category|Baikal (drink)}} * Технологическая инструкция по производству концентрата для напитка «Байкал» ТИ 18-6-26-85။ Упрпиво Минпищепрома СССР။ 1985 ခုနှစ် * [http://www.vniinapitkov.ru Официальный сайт ГУ ВНИИ ПБ и ВП] * [http://wostok-limonade.de Baikal Getränke GmbH တရားဝင်ဝဘ်ဆိုဒ်] {{colas}} {| class="wikitable mw-collapsible" ! colspan="2" |Cola brands |- !Australia |Count Cola, Export Cola, LA Ice Cola, Schweppes Cola |- !Austria |Red Bull Simply Cola, Keli Cola |- !Bangladesh |Pran Cola |- !Brazil |Dolly Cola |- !Canada |Bec Cola, Big 8, Compliments, No Name, President's Choice, Selection |- !Czech Republic |Kofola |- !China |Future Cola (China Cola), Laoshan Cola |- !Colombia |Kola Román |- !Cuba |tuKola |- !Denmark |Jolly Cola, OpenCola |- !Finland |Olvi Cola |- !France |Auvergnat Cola, Breizh Cola, Corsica Cola, El Ché-Cola, Fada cola, Mecca-Cola |- !Germany |Afri-Cola, Club Cola, Fritz-kola, Premium-Cola, Sinalco, Vita Cola |- !Greece |Green Cola |- !India |Double Seven, Thums Up, Campa Cola |- !Hong Kong |Meadows Classic Cola, Sparkling Super Cola, Vita Cola |- !Iran |Parsi Cola, Topsia Cola, Zamzam |- !Ireland |Cavan Cola |- !Mexico |Mexicana Cola, Mexicola, Jarritos Cola, "Mexicoke" |- !Myanmar |Star Cola |- !New Zealand |Foxton Fizz |- !Pakistan |Amrat Cola, Pakola |- !Peru |Beed Cola, Kola Real, Cassinelli, Fruti Kola, Fuji-Cola, Isaac Kola, Inca Kola, Kola Real, Perú Cola, Triple Kola, Kola Escocesa |- !Poland |Polo Cockta |- !Sweden |Apotekarnes Cola, Cuba Cola, XL Cola |- !Saudi Arabia |Milaf Cola |- !Slovenia |Cockta |- !Thailand |Est Cola |- !Turkey |Cola Turka, Kristal Kola, Sarıyer Kola |- !Trinidad and Tobago |Cole Cold |- !United Kingdom |Barr Cola, Evoca Cola, Fentimans Curiosity Cola, Fever-Tree Distillers Cola, Maxi-Cola, Qibla Cola, Red Kola, Rola Cola, Ubuntu Cola, Virgin Cola |- !United States |365, Big K, Blue Sky, Boost!, Boylan, Bubba, Caleb's Kola, Coca-Cola (Diet Coke, Zero Sugar), Tab, Cott, Cricket Cola, Diet Rite, Double Cola, Dublin, Faygo, Filbert's, Fitz's, Fukola Cola, Grandpa Graf's, Grapette, Hank's Naturals Mexicola, Jolt Cola, Jones Soda, Like Cola, Maraschino Cola, Mr. Cola, Nuka Cola, Olipop, Pepsi, Poppi, RC Cola, Reed's, King Kong Cola, Sam's Choice, Shasta, Signature, Stars & Stripes, Triple Cola, Vess, Virgil's, Zevia |- !Vanuatu |Lava Cola |- !Venezuela |Frescolita |} [[ကဏ္ဍ:ပြန်လည်မဆန်းစစ်ရသေးသော ဘာသာပြန်များပါဝင်သည့် စာမျက်နှာများ]] 943s7kcdof2pdf5xev5kf929l38muke အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:ميرليون 3 287447 1036380 2026-06-06T13:37:44Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036380 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် ميرليون ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၃၇၊ ၆ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) edh9hgfzsn8nd9pnw8m07vv5ibdazkr အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Thae Ei Phyu 3 287448 1036381 2026-06-06T13:37:54Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036381 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Thae Ei Phyu ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၃၇၊ ၆ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) 8s0377883p9epd7lwkyu29fzoft90sa အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Tharsig 3 287449 1036382 2026-06-06T13:38:04Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036382 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Tharsig ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၃၈၊ ၆ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) 4wyjtsic8v9vedupz5dpe5fdwoazent အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Thunnwaddysoe 3 287450 1036383 2026-06-06T13:38:14Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036383 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Thunnwaddysoe ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၃၈၊ ၆ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) svf521qs4vo0wq0sxkor68102q9uwr3 အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Khant Zin Naing 3 287451 1036384 2026-06-06T13:38:24Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036384 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Khant Zin Naing ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၃၈၊ ၆ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) famshwb1q47houyl3lp2i4he7a9nog6 လာဗာကိုလာ 0 287452 1036389 2026-06-06T14:20:41Z Counterstrike1 141906 "[[:en:Special:Redirect/revision/1340830631|Lava Cola]]" စာမျက်နှာကို ဘာသာပြန်ရင်း ဖန်တီးခဲ့သည် 1036389 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Module:Message box/ambox.css"></templatestyles>{{Outdated|date=July 2025}}'''လာဗာကိုလာ''' (တရားဝင်အမည် '''လာဗာကိုလာ &#x2013; ဗာနူအာတူ ကာဗာကိုလာ''' ) <ref name=":0">[http://www.vanuatukavastore.com/Kava-Cola.htm "Kava Cola"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090915192820/http://www.vanuatukavastore.com/Kava-Cola.htm|date=15 September 2009}}, Vanuatu Kava Store</ref> သည် [[ဗနွားတူနိုင်ငံ|ဗာနူအာတူ]] တွင် Vanuatu Beverage Ltd မှ ထုတ်လုပ်သော ကိုလာ တစ်မျိုးဖြစ်သည်။ == သမိုင်း == ကိုလာကို ၂၀၀၉ ခုနှစ်တွင် ဩစတြေးလျတွင် မွေးဖွားသော James Armitage မှ တီထွင်ခဲ့သော መልእክትပါ "ရေအခြေခံ kava ထုတ်ယူမှု" အဖြစ် စတင်ခဲ့သည်။ ထို့နောက် သူသည် Vanuatu Beverage သို့ ကိုလာနှင့် ရောစပ်ရန် အကြံပြုရန် အောင်မြင်စွာ ချဉ်းကပ်ခဲ့သည်။ ရေပါဝင်သော kava መልእክትကို "ကိုလာထဲသို့ ၁၅ အချိုးဖြင့် ထည့်သည်"&nbsp;မီလီလီတာ ၃၃၀ ပါ ပုလင်းတစ်လုံး&nbsp;ml"။ ယခုအခါ အဆိုပါအဖျော်ယမကာကို နိုင်ငံ၏မြို့တော် ပို့တ်ဗီလာမြို့ ဆင်ခြေဖုံးရှိ စက်ရုံတစ်ရုံတွင် ထုတ်လုပ်လျက်ရှိသည်။ အောက်တိုဘာလတွင် ပြည်တွင်းဈေးကွက်အတွက် ထုတ်လုပ်ခဲ့သည်။&nbsp;၂၀၀၉။ <ref name=":2">[http://australianetworknews.com/stories/201003/2849920.htm "Kava cola, Vanuatu's answer to energy drinks"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100716181359/http://australianetworknews.com/stories/201003/2849920.htm#|date=16 July 2010}}, Australia News Network, 18&nbsp;March 2010</ref> == ဖော်ပြချက် == Lava Cola တွင် kavalactone ဖြည့်စွက်ပစ္စည်းပါဝင်ပြီး အနောက် [[အိုရှန်းနီးယား|ပစိဖိတ်နိုင်ငံများတွင်]] kava သောက်သုံးမှုသည် ရိုးရာအစဉ်အလာအရ အရေးကြီးပါသည်။ <ref name=":1" /> Lava Cola ၏ kava ကို Maewo ကျွန်းတွင် ထုတ်လုပ်သည်။ == ကြည့်ပါ == * မေရီဂျိန်းရဲ့ အပန်းဖြေဆိုဒါ == ကိုးကားချက်များ == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} == ပြင်ပလင့်ခ်များ == * [https://web.archive.org/web/20090915192820/http://www.vanuatukavastore.com/Kava-Cola.htm ဗာနူအာတူ ကာဗာ စတိုး] {| class="wikitable mw-collapsible" ! colspan="2" |Cola brands |- !Australia |Count Cola, Export Cola, LA Ice Cola, Schweppes Cola |- !Austria |Red Bull Simply Cola, Keli Cola |- !Bangladesh |Pran Cola |- !Brazil |Dolly Cola |- !Canada |Bec Cola, Big 8, Compliments, No Name, President's Choice, Selection |- !Czech Republic |Kofola |- !China |Future Cola (China Cola), Laoshan Cola |- !Colombia |Kola Román |- !Cuba |tuKola |- !Denmark |Jolly Cola, OpenCola |- !Finland |Olvi Cola |- !France |Auvergnat Cola, Breizh Cola, Corsica Cola, El Ché-Cola, Fada cola, Mecca-Cola |- !Germany |Afri-Cola, Club Cola, Fritz-kola, Premium-Cola, Sinalco, Vita Cola |- !Greece |Green Cola |- !India |Double Seven, Thums Up, Campa Cola |- !Hong Kong |Meadows Classic Cola, Sparkling Super Cola, Vita Cola |- !Iran |Parsi Cola, Topsia Cola, Zamzam |- !Ireland |Cavan Cola |- !Mexico |Mexicana Cola, Mexicola, Jarritos Cola, "Mexicoke" |- !Myanmar |Star Cola |- !New Zealand |Foxton Fizz |- !Pakistan |Amrat Cola, Pakola |- !Peru |Beed Cola, Kola Real, Cassinelli, Fruti Kola, Fuji-Cola, Isaac Kola, Inca Kola, Kola Real, Perú Cola, Triple Kola, Kola Escocesa |- !Poland |Polo Cockta |- !Sweden |Apotekarnes Cola, Cuba Cola, XL Cola |- !Saudi Arabia |Milaf Cola |- !Slovenia |Cockta |- !Thailand |Est Cola |- !Turkey |Cola Turka, Kristal Kola, Sarıyer Kola |- !Trinidad and Tobago |Cole Cold |- !United Kingdom |Barr Cola, Evoca Cola, Fentimans Curiosity Cola, Fever-Tree Distillers Cola, Maxi-Cola, Qibla Cola, Red Kola, Rola Cola, Ubuntu Cola, Virgin Cola |- !United States |365, Big K, Blue Sky, Boost!, Boylan, Bubba, Caleb's Kola, Coca-Cola (Diet Coke, Zero Sugar), Tab, Cott, Cricket Cola, Diet Rite, Double Cola, Dublin, Faygo, Filbert's, Fitz's, Fukola Cola, Grandpa Graf's, Grapette, Hank's Naturals Mexicola, Jolt Cola, Jones Soda, Like Cola, Maraschino Cola, Mr. Cola, Nuka Cola, Olipop, Pepsi, Poppi, RC Cola, Reed's, King Kong Cola, Sam's Choice, Shasta, Signature, Stars & Stripes, Triple Cola, Vess, Virgil's, Zevia |- !Vanuatu |Lava Cola |- !Venezuela |Frescolita |} {{Colas}} {| class="wikitable mw-collapsible" ! colspan="2" |Kava |- !History | * Kava * Kava culture * Coconut shell cup |- !Chemical composition | {| class="wikitable" !Kavalactones | * Desmethoxyyangonin * Dihydrokavain * Dihydromethysticin * Kavain * Methysticin * Yangonin |- !Flavokavains | * Flavokavain A * Flavokavain B * Flavokavain C |- !Other | * Pipermethystine |} |} {{Kava}} [[ကဏ္ဍ:ကိုလာ အမျိုးအစားများ]] 8p2ndxhdsh47v9uga7rkytew3xqkl7z အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Sai april 3 287453 1036390 2026-06-06T14:38:33Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036390 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Sai april ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၃၈၊ ၆ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) 5c5nn04uue7zgp82cm2dzw80b5if5cq အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Ego jinpanchi25 3 287454 1036391 2026-06-06T14:38:43Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036391 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Ego jinpanchi25 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၃၈၊ ၆ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) 5zmyh4lbf1s55idbj7af8ih8sxz29ie အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:~2026-33574-69 3 287455 1036392 2026-06-06T15:38:53Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036392 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &#126;2026-33574-69 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၃၈၊ ၆ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) fh16r5sl4wuvb7zi8cm4drh86tppvj7 1036396 1036392 2026-06-06T15:46:11Z ~2026-33574-69 143939 /* စိုလင္း ျၿဂိဳဟ္တုကုမဏီ */ အပိုင်းသစ် 1036396 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &#126;2026-33574-69 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၃၈၊ ၆ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) == စိုလင္း ျၿဂိဳဟ္တုကုမဏီ == ''စုိလင္း ျဂိုဟ္တုလိူင္'' [[အထူး:ဆောင်ရွက်ချက်များ/&#126;2026-33574-69|&#126;2026-33574-69]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:&#126;2026-33574-69|talk]]) ၁၅:၄၆၊ ၆ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) gru0xka5knyy6whrtiex3834r9fe3em 1036397 1036396 2026-06-06T15:47:10Z ~2026-33574-69 143939 /* စိုလင္း ျၿဂိဳဟ္တုကုမဏီ */ အကြောင်းပြန်ခြင်း 1036397 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &#126;2026-33574-69 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၃၈၊ ၆ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) == စိုလင္း ျၿဂိဳဟ္တုကုမဏီ == ''စုိလင္း ျဂိုဟ္တုလိူင္'' [[အထူး:ဆောင်ရွက်ချက်များ/&#126;2026-33574-69|&#126;2026-33574-69]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:&#126;2026-33574-69|talk]]) ၁၅:၄၆၊ ၆ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) :နိူင္ငံတစ္ကာဂျိုဟ္တုကုမဏီပိွင္ရွင္စုိလင္း [[အထူး:ဆောင်ရွက်ချက်များ/&#126;2026-33574-69|&#126;2026-33574-69]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:&#126;2026-33574-69|talk]]) ၁၅:၄၇၊ ၆ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) drrta7swxolkx69madwryf43uefdqbi အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Waiyan15917 3 287456 1036393 2026-06-06T15:39:03Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036393 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Waiyan15917 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၃၉၊ ၆ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) m7y6hps5cup0yf4swan9v5q4tr2qcel အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Haruuu 556 3 287457 1036394 2026-06-06T15:39:13Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036394 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Haruuu 556 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၃၉၊ ၆ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) 8vp7bmlvl6087swhc2pr9f899zyhdx1 အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:~2026-33518-74 3 287459 1036400 2026-06-06T16:39:24Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036400 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &#126;2026-33518-74 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၆:၃၉၊ ၆ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) cbn6uz2irief4y9foqcmopssrgz8swu အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Lwinkokyaw 3 287460 1036401 2026-06-06T16:39:34Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036401 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Lwinkokyaw ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၆:၃၉၊ ၆ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) hug7qgfotjhmt3w2nxd8gzza6j8t58f ဥက္ကာကျော် 0 287461 1036402 2026-06-06T16:39:54Z Zayyehtet212 123422 သရုပ်ဆောင် ဥက္ကာကျော်၏ အတ္ထုပ္ပတ္တိနှင့် ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင်မှုအချက်အလက်များ ထည့်သွင်းခြင်း 1036402 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=ဥက္ကာကျော်|birth_date=၅ ဇန်နဝါရီ ၁၉၇၃|occupation=သရုပ်ဆောင်}}'''ဥက္ကာကျော်''' သည် မြန်မာသရုပ်ဆောင်တစ်ဦးဖြစ်သည်။ သူသည် ၂၀၂၀ ခုနှစ်တွင် ထွက်ရှိခဲ့သည့် ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်း၏ ဘဝကို ရိုက်ကူးထားသော ''အောင်ဆန်း'' ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားတွင် ဂဠုန်ဦးစောအဖြစ် သရုပ်ဆောင်ခဲ့ခြင်းဖြင့် လူသိများသည်။<ref>[https://mizzima.com/article/galon-oo-saw-character-found-aung-san-movie Galon Oo Saw character found for 'Aung San' movie], Mizzima, 4 July 2020.</ref> == လုပ်ငန်းခွင် == ဥက္ကာကျော်သည် ၂၀၂၀ ခုနှစ်တွင် ''အောင်ဆန်း'' ရုပ်ရှင်၌ ဂဠုန်ဦးစောနေရာအတွက် စမ်းသပ်သရုပ်ဆောင်မှုများ (auditions) ပြုလုပ်ပြီးနောက် ရွေးချယ်ခံခဲ့ရသည်။<ref>[https://www.bnionline.net/mm/news-74016 “အောင်ဆန်း” ရုပ်ရှင်တွင် ဂဠုန်ဦးစောအဖြစ်သရုပ်ဆောင်ရန် သရုပ်ဆောင်ဆုပန်ထွာ၏ အမျိုးသားဖြစ်သူကိုရွေးချယ်], BNI Online, 6 July 2020.</ref> သူသည် ဇာတ်ရုပ်နှင့် ကိုက်ညီမှုရှိခြင်းနှင့် သရုပ်ဆောင်စွမ်းရည်တို့ကြောင့် ရွေးချယ်ခံခဲ့ရခြင်းဖြစ်သည်။<ref>[https://southeastasia-journal.com/archives/5282 Aung San film casting report], Southeast Asia Journal, July 2020.</ref> ၂၀၂၁ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလတွင် သူသည် အဆိုပါရုပ်ရှင်အတွက် ရရှိခဲ့သော သရုပ်ဆောင်ကြေး ကျပ် ၂၅ သိန်းကို လူမှုရေးလုပ်ငန်းများအတွက် ပြန်လည်လှူဒါန်းခဲ့သည်။<ref>[https://burmese.dvb.no/post/433250 ဂဠုန်ဦးစောနေရာ သရုပ်ဆောင်ကြေး ကျပ် ၂၅ သိန်းကို သရုပ်ဆောင်ဥက္ကာကျော် ပြန်လှူ], DVB, 8 January 2021.</ref> == ပုဂ္ဂိုလ်ရေးဘဝ == ဥက္ကာကျော်သည် သရုပ်ဆောင်နှင့် အဆိုတော် ဆုပန်ထွာနှင့် လက်ထပ်ထားသည်။<ref>[https://www.papawady.com/2015/07/myanmar-actress-su-pan-htwar-and-okkar.html Myanmar Actress Su Pan Htwar and Okkar Kyaw Kind Deeds of Marriage], Papawady, 4 July 2015.</ref> ၎င်းတို့စုံတွဲတွင် သားတစ်ယောက်ရှိသည်။<ref>[https://burma.irrawaddy.com/lifestyle/2016/08/05/122295.html သားယောကျ်ားလေး မွေးမယ့် သရုပ်ဆောင် ဆုပန်ထွာ], The Irrawaddy, 5 August 2016.</ref> မိသားစုအနေဖြင့် ကလေးငယ်များ၏ ဆေးကုသမှုစရိတ်အတွက် လှူဒါန်းခြင်းများအပါအဝင် လူမှုရေးလုပ်ငန်းများတွင် ပါဝင်လေ့ရှိသည်။<ref>[https://burma.irrawaddy.com/lifestyle/entertainment/2019/05/05/190441.html ဗိုက်မှဖောက်ကာ မစင်စွန့်နေရတဲ့ ကလေးငယ်ကို ခွဲစိတ်ဖို့ လှူဒါန်းခဲ့တဲ့ ဆုပန်ထွာတို့ မိသားစု], The Irrawaddy, 5 May 2019.</ref> == ကိုးကား == <references /> abj0msa2xmqht5on6dqp6wk2uldu8n4 အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Letyar Kyawzaw 3 287462 1036404 2026-06-06T17:39:44Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036404 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Letyar Kyawzaw ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၇:၃၉၊ ၆ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) msn9sl1fmg2345vb5ppnjo7thkopi3t အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Saw Klaine 3 287463 1036405 2026-06-06T17:39:54Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036405 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Saw Klaine ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၇:၃၉၊ ၆ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) o0ll7z9ar10oblb21rz1g4qop5e3dlx အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Joshua Kazarian 3 287464 1036406 2026-06-06T17:40:04Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036406 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Joshua Kazarian ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၇:၄၀၊ ၆ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) 45ic6fsqch795jw8tfjtpe0ax25uhe6 အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:今日のごはんは 3 287465 1036407 2026-06-06T17:40:14Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036407 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် 今日のごはんは ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၇:၄၀၊ ၆ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) ex2c3vpl8j35k9t5wvf5hvp4h99gnw9 အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:U sasana 3 287466 1036408 2026-06-06T17:40:24Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036408 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် U sasana ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၇:၄၀၊ ၆ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) 5heqwc04qidzp10h7s7owkzikocwd6g အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Su Wai Htet 3 287467 1036409 2026-06-06T18:40:33Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036409 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Su Wai Htet ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၈:၄၀၊ ၆ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) amasi2xc5mtbbipo1h85qii67j6l212 အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:~2026-28299-41 3 287468 1036410 2026-06-06T18:40:43Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036410 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &#126;2026-28299-41 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၈:၄၀၊ ၆ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) 5vpjffsb71hbmeudkxadkhfx3mu6v7n အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:ဇေယျာလင်း၊ 3 287469 1036411 2026-06-06T18:40:53Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036411 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် ဇေယျာလင်း၊ ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၈:၄၀၊ ၆ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) q01qu1kfjsrfzgn5tuyen9jfonqxzet အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Laptopowy Kszok89 3 287470 1036412 2026-06-06T19:41:03Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036412 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Laptopowy Kszok89 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၉:၄၁၊ ၆ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) ig4sziiwkk9qk40ezjftyzh2z56h2s3 အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:~2026-33523-74 3 287471 1036415 2026-06-06T20:41:14Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036415 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &#126;2026-33523-74 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၂၀:၄၁၊ ၆ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) 4zck8ad1rj3bmyvcduoury0sx8q4nm5 အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:~2026-33539-72 3 287472 1036416 2026-06-06T20:41:24Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036416 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &#126;2026-33539-72 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၂၀:၄၁၊ ၆ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) svdc0nik9qxe2xfw54mba89fsbgtevs အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:AungSannMyint 3 287473 1036418 2026-06-07T00:42:01Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036418 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် AungSannMyint ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၀:၄၂၊ ၇ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) 6qzoui9ep6eh360fzvm1jdxe0d3rlwt BDSM 0 287474 1036421 2026-06-07T01:19:50Z Chenzeyan29 141880 Created by translating the opening section from the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1354768216|BDSM]]" 1036421 wikitext text/x-wiki {{Distinguish|Bangkok Dusit Medical Services}}'''BDSM''' ဆိုသည်မှာ ကျွန်ပြုခြင်း ၊ စည်းကမ်းထိန်းသိမ်းခြင်း ၊ လွှမ်းမိုးခြင်းနှင့် နာခံခြင်း ၊ ညှင်းပန်းနှိပ်စက်ခြင်း နှင့် အခြားဆက်စပ်သော လူမှုဆက်ဆံရေးဆိုင်ရာ ဒိုင်းနမစ်များပါဝင်သည့် ကာမဂုဏ်ဆိုင်ရာ အလေ့အကျင့်များ သို့မဟုတ် အခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်သည့် အမျိုးမျိုးသော အခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်သည့် လုပ်ဆောင်မှုတစ်ခုဖြစ်သည်။ <ref>{{Cite book |last=Weiss |first=Margot |date=2015 |title=The International Encyclopedia of Human Sexuality |isbn=978-1-4051-9006-0 |pages=113–196 |chapter=BDSM (bondage, discipline, domination, submission, sadomasochism) |doi=10.1002/9781118896877.wbiehs043}}<cite class="citation book cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFWeiss2015">Weiss, Margot (2015). "BDSM (bondage, discipline, domination, submission, sadomasochism)". ''The International Encyclopedia of Human Sexuality''. pp.&nbsp;<span class="nowrap">113–</span>196. [[Digital object identifier|doi]]:[[doi:10.1002/9781118896877.wbiehs043|10.1002/9781118896877.wbiehs043]]. [[International Standard Book Number|ISBN]]&nbsp;[[Special:BookSources/978-1-4051-9006-0|<bdi>978-1-4051-9006-0</bdi>]].</cite></ref> များပြားကျယ်ပြန့်လှသော အလေ့အကျင့်များကို ထည့်သွင်းစဉ်းစားလျှင် BDSM ကို ကျင့်သုံးနေသည်ဟု မယူဆသူများ ပါဝင်လုပ်ဆောင်နိုင်သည့် အလေ့အကျင့်အချို့ကို ထည့်သွင်းစဉ်းစားလျှင် BDSM အသိုင်းအဝိုင်း သို့မဟုတ် ယဉ်ကျေးမှုငယ် တွင် ပါဝင်ခြင်းသည် မိမိကိုယ်ကိုယ် ခွဲခြားသတ်မှတ်ခြင်း နှင့် မျှဝေထားသော အတွေ့အကြုံပေါ်တွင် မူတည်သည်ဟု မကြာခဏ ဆိုကြသည်။ ''BDSM'' ဆိုတဲ့ အတိုကောက်စကားလုံးကို <ref>{{Cite web |date=June 2013 |title=BDSM ''n.'' (in entry B, ''n.'') |url=http://www.oed.com/view/Entry/14168#eid289098363 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20151231210447/http://www.oed.com/view/Entry/14168#eid289098363 |archive-date=31 December 2015 |access-date=29 November 2015 |website=Oxford English Dictionary Online |publisher=Oxford University Press |edition=draft}}</ref> Usenet ပို့စ်တစ်ခုမှာ ၁၉၉၁တွင် ပထမဆုံး မှတ်တမ်းတင်ခဲ့ပြီး B/D (ချည်နှောင်ခြင်းနှင့် စည်းကမ်း)၊ D/s (လွှမ်းမိုးခြင်းနှင့် လက်အောက်ခံခြင်း) နဲ့ S/M (ဆက်ဒစ်ဇင်း နှင့် မာဆိုချီဇင်) ဆိုတဲ့ အတိုကောက်စကားလုံးတွေရဲ့ ပေါင်းစပ်မှုအဖြစ် အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုထားပါတယ်။ ''BDSM ကို'' ကျယ်ပြန့်သော လှုပ်ရှားမှုများ၊ လူမှုဆက်ဆံရေး ပုံစံများနှင့် မတူညီသော ယဉ်ကျေးမှုငယ်များကို လွှမ်းခြုံထားသည့် စကားလုံးအားလုံးအဖြစ် အသုံးပြုကြသည်။ BDSM အသိုင်းအဝိုင်းများသည် ယေဘုယျအားဖြင့် လူမှုအသိုင်းအဝိုင်းနှင့် တစ်သားတည်းကျသော ပုံမှန်မဟုတ်သော စရိုက်ရှိသူတိုင်းကို ကြိုဆိုကြသည်။ ၎င်းတွင် cross-dressers များ ၊ ခန္ဓာကိုယ်ပြုပြင်မွမ်းမံမှု ဝါသနာရှင်များ၊ တိရစ္ဆာန်ဇာတ်ကောင်သရုပ်ဆောင်များ ၊ ရာဘာ fetishists များ နှင့် အခြားသူများ ပါဝင်နိုင်သည်။ BDSM မှာ လုပ်ဆောင်ချက်တွေနဲ့ ဆက်ဆံရေးတွေကို ယေဘုယျအားဖြင့် ပါဝင်သူတွေက အပြန်အလှန် ဖြည့်စွက်ပေးပြီး အာဏာ မညီမျှမှုတွေ ပါဝင်နေတဲ့ အခန်းကဏ္ဍတွေကို တာဝန်ယူခြင်းအားဖြင့် သွင်ပြင်လက္ခဏာ ဖော်ဆောင်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် လက်တွဲဖော် နှစ်ဦးစလုံးရဲ့ သတင်းအချက်အလက် အပြည့်အစုံနဲ့ သဘောတူညီချက် ရှိဖို့က အရေးကြီးပါတယ်။ ''လက်အောက်ခံ'' နှင့် ''လွှမ်းမိုးသူ'' ဟူသော အသုံးအနှုန်းများကို ဤအခန်းကဏ္ဍများကို ခွဲခြားသတ်မှတ်ရန် အသုံးပြုလေ့ရှိသည်- လွှမ်းမိုးနိုင်သော မိတ်ဖက် ("dom") သည် လက်အောက်ခံ ("sub") အပေါ် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ထိန်းချုပ်မှုကို ရယူသည်။ အပေါ်(Top) နှင့် အောက်(bottom) ဟူသော အသုံးအနှုန်းများကိုလည်း အသုံးပြုကြသည်။ အပေါ်သည် လုပ်ရပ်တစ်ခု၏ လှုံ့ဆော်သူဖြစ်ပြီး အောက်သည် လုပ်ရပ်၏ လက်ခံသူဖြစ်သည်။ အသုံးအနှုန်းနှစ်ခုသည် မသိမသာကွဲပြားသည်- ဥပမာအားဖြင့်၊ တစ်စုံတစ်ယောက်သည် အခြားသူတစ်ဦးအတွက် အောက်တန်းကျသူ၊အညံ့ခံသူ အဖြစ် ပြုမူရန် ရွေးချယ်နိုင်သည်၊ ဥပမာအားဖြင့်၊ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ လွှမ်းမိုးခံရခြင်း၏ အဓိပ္ပာယ်မရှိဘဲ၊ ရိုက်နှက်ခံရခြင်းဖြင့်၊ အပန်းဖြေရန်အတွက်သာဖြစ်ပြီး၊ နာခံသူများကို ၎င်းတို့၏ လွှမ်းမိုးသော အိမ်ထောင်ဖက်များကို နှိပ်နယ်ရန် အမိန့်ပေးနိုင်သည်။ အောက်တွင်နေသူက လုပ်ဆောင်ပြီး အထက်က လက်ခံသော်လည်း ၎င်းတို့သည် အခန်းကဏ္ဍပြောင်းလဲခြင်း မဟုတ်ပါ။ ''submissive'' နှင့် ''dominant'' အစား ''sub'' နှင့် ''dom'' အတိုကောက်များကို မကြာခဏ အသုံးပြုလေ့ရှိသည်။ တစ်ခါတစ်ရံတွင် ကျား၊မ ခွဲခြားခြင်းမရှိသော ''dom'' ဟူသော အသုံးအနှုန်းအစား အမျိုးသမီးသီးသန့် ဖြစ်သော ''mistress'' ၊ ''domme'' နှင့် ''dominatrix'' ဟူသော အသုံးအနှုန်းများကို လွှမ်းမိုးနိုင်သော အမျိုးသမီးတစ်ဦးကို ဖော်ပြရန် အသုံးပြုကြသည်။ ဆက်ဆံရေးတစ်ခုမှ တစ်ခုသို့ဖြစ်စေ၊ ပေးထားသော ဆက်ဆံရေးအတွင်း၌ဖြစ်စေ အထက်/လွှမ်းမိုးသူနှင့် အောက်/လက်အောက်ခံသူ အခန်းကဏ္ဍများအကြား ပြောင်းလဲသူများကို ''switch များ'' ဟုခေါ်သည်။ BDSM ပါဝင်သူများကြားတွင် အခန်းကဏ္ဍများနှင့် ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် သတ်မှတ်ခြင်း၏ တိကျသော အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်သည် အငြင်းပွားဖွယ်ရာ အကြောင်းအရာတစ်ခုဖြစ်သည်။ <ref name="Terms">{{Cite web |last=Grau |first=Johnson |date=1995 |title=What do B&D, S&M, D&S, "top", "bottom" mean |url=http://www.leathernroses.com/generalbdsm/ssbbfaqdefines.htm |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20080111223259/http://www.leathernroses.com/generalbdsm/ssbbfaqdefines.htm |archive-date=11 January 2008 |access-date=27 January 2008 |publisher=Leather Roses}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFGrau1995">Grau, Johnson (1995). [http://www.leathernroses.com/generalbdsm/ssbbfaqdefines.htm "What do B&D, S&M, D&S, "top", "bottom" mean"]. Leather Roses. [https://web.archive.org/web/20080111223259/http://www.leathernroses.com/generalbdsm/ssbbfaqdefines.htm Archived] from the original on 11 January 2008<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">27 January</span> 2008</span>.</cite></ref> 101nr2at8i6ppurqgikrzi4ld6dhc3z 1036422 1036421 2026-06-07T01:25:43Z Chenzeyan29 141880 1036422 wikitext text/x-wiki '''BDSM''' ဆိုသည်မှာ အနှောင်အဖွဲ့ (Bondage)၊ စည်းကမ်းသတ်မှတ်ခြင်း (Discipline)၊ လွှမ်းမိုးခြင်းနှင့် နာခံခြင်း (Dominance and submission)၊ နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်း (Sadomasochism) တို့အပြင် အခြားသော လူပုဂ္ဂိုလ်အချင်းချင်း ဆက်ဆံရေးဆိုင်ရာ တက်ကြွလှုပ်ရှားမှုများ ပါဝင်သည့် ကာမရာဂစိတ်ကို နှိုးဆွပေးသော အလေ့အထများ (Erotic practices) သို့မဟုတ် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ သရုပ်ဆောင်ကစားမှုများ (Sexual roleplaying) ကို ခြုံငုံခေါ်ဆိုခြင်း ဖြစ်သည်။<ref>{{cite book |last1=Weiss |first1=Margot |chapter=BDSM (bondage, discipline, domination, submission, sadomasochism) |title=The International Encyclopedia of Human Sexuality |date=2015 |pages=113–196 |doi=10.1002/9781118896877.wbiehs043 |isbn=978-1-4051-9006-0 }}</ref> ဤအလေ့အထများတွင် ကျယ်ပြန့်သော လုပ်ဆောင်ချက်များ ပါဝင်နေသဖြင့် မိမိကိုယ်ကိုယ် BDSM အလေ့အထရှိသူဟု မယူဆသူများပင် ဤအပြုအမူမျိုးကို ပြုလုပ်နိုင်ကြသည်။ ထို့ကြောင့် BDSM အသိုင်းအဝိုင်း သို့မဟုတ် ယဉ်ကျေးမှုခွဲ (Subculture) ထဲတွင် ပါဝင်ခြင်း ရှိမရှိကိုမူ မိမိကိုယ်ကိုယ် အသိအမှတ်ပြုမှု (Self-identification) နှင့် အတွေ့အကြုံ မျှဝေခံစားဖူးမှုများအပေါ် မူတည်၍ ဆုံးဖြတ်လေ့ရှိကြသည်။ {{Infobox | bodystyle = width:23em; | title = BDSM | titlestyle = | image = [[File:BDSM acronym.svg|200px]] | imagestyle = | caption = BDSM အတိုကောက်စာလုံးစု | captionstyle = | headerstyle = background:#ccf; | labelstyle = background:#ddf;width:40%; | datastyle = | header1 = အစိတ်အပိုင်းများ (Aspects) | header2 = | label2 = B&D၊ B/D သို့မဟုတ် BD | data2 = [[Bondage (sexual)|အနှောင်အဖွဲ့ (Bondage)]] နှင့် [[Discipline (BDSM)|စည်းကမ်းသတ်မှတ်ခြင်း (Discipline)]] | header3 = | label3 = D&s၊ D/s သို့မဟုတ် Ds | data3 = [[Dominance and submission|လွှမ်းမိုးခြင်းနှင့် နာခံခြင်း (Dominance and submission)]] | header4 = | label4 = S&M၊ S/M သို့မဟုတ် SM | data4 = [[Sadomasochism|နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်း (Sadism and masochism)]] | header5 = အခန်းကဏ္ဍများ (Roles) | header6 = | label6 = အပေါ်လူ/လွှမ်းမိုးသူ (Top/dominant) | data6 = လုပ်ဆောင်ချက်များကို ပြုလုပ်သူ သို့မဟုတ် ထိန်းချုပ်မောင်းနှင်သူ | header7 = | label7 = အောက်လူ/နာခံသူ (Bottom/submissive) | data7 = လုပ်ဆောင်ချက်များကို လက်ခံရရှိသူ သို့မဟုတ် အထိန်းချုပ်ခံရသူ | header8 = | label8 = အပြောင်းအလဲလုပ်သူ (Switch) | data8 = အခန်းကဏ္ဍများကို ဟိုဘက်ဒီဘက် ပြောင်းလဲလုပ်ဆောင်သူ }} BDSM ဟူသော အတိုကောက်စာလုံးစု (Initialism) ကို ၁၉၉၁ ခုနှစ် ယူစနက် (Usenet) အင်တာနက်စာမျက်နှာပေါ်ရှိ ပို့စ်တစ်ခုတွင် ပထမဆုံးအကြိမ် မှတ်တမ်းတင်တွေ့ရှိခဲ့ရသည်။<ref>{{Cite web|url = http://www.oed.com/view/Entry/14168#eid289098363|title = BDSM ''n.'' (in entry B, ''n.'')|date = June 2013|access-date = 29 November 2015|website = Oxford English Dictionary Online|publisher = Oxford University Press|edition = draft|archive-url = https://web.archive.org/web/20151231210447/http://www.oed.com/view/Entry/14168#eid289098363|archive-date = 31 December 2015|url-status = live}}</ref> ၎င်းသည် B/D (အနှောင်အဖွဲ့နှင့် စည်းကမ်း)၊ D/s (လွှမ်းမိုးခြင်းနှင့် နာခံခြင်း) နှင့် S/M (နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်း) ဟူသော အတိုကောက်စကားလုံးများအားလုံးကို ပေါင်းစပ်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ BDSM ဟူသော စကားရပ်ကို ကျယ်ပြန့်လှသော လှုပ်ရှားမှုများ၊ လူပုဂ္ဂိုလ်အချင်းချင်း ဆက်ဆံရေး ပုံစံများ (Interpersonal relationships) နှင့် ထူးခြားဆန်းသစ်သော ယဉ်ကျေးမှုခွဲများအားလုံးကို လွှမ်းခြုံနိုင်ရန်အတွက် အထွေထွေသုံး စကားရပ်အဖြစ် အသုံးပြုကြသည်။ BDSM အသိုင်းအဝိုင်းများသည် မိမိတို့ကိုယ်ကိုယ် ဤအသိုင်းအဝိုင်းနှင့် သက်ဆိုင်သည်ဟု ခံယူပြီး သမားရိုးကျမဟုတ်သော ကွဲပြားသည့် အလေ့အထရှိသူ မည်သူ့ကိုမဆို ယေဘုယျအားဖြင့် နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုလေ့ရှိကြသည်။ ၎င်းတွင် ဆန့်ကျင်ဘက်လိင်ကဲ့သို့ ဝတ်ဆင်သူများ (Cross-dressers)၊ ခန္ဓာကိုယ်ပုံသဏ္ဍာန် ပြုပြင်ပြောင်းလဲခြင်း (Body modification) ဝါသနာပါသူများ၊ တိရစ္ဆာန်အဖြစ် သရုပ်ဆောင်ကစားသူများ (Animal roleplayers)၊ ရာဘာဖြင့် ပြုလုပ်ထားသောအရာများကို စွဲလမ်းမက်မောသူများ (Rubber fetishists) နှင့် အခြားသူများလည်း ပါဝင်ကြသည်။ BDSM တွင် ပါဝင်သော လှုပ်ရှားမှုများနှင့် ဆက်ဆံရေးများသည် ပါဝင်ပတ်သက်သူများအနေဖြင့် အချင်းချင်း အပြန်အလှန် ဖြည့်ဆည်းပေးရသည့် အခန်းကဏ္ဍများကို ခံယူလေ့ရှိကြပြီး ၎င်းတွင် အာဏာချင်း မညီမျှမှုများ (Inequality of power) ပါဝင်နေတတ်သည်။ ထို့ကြောင့် ပါဝင်သူနှစ်ဦးစလုံး၏ ကြိုတင်အသိပေး သဘောတူညီချက် (Informed consent) ရှိရန်မှာ အလွန်ပင် မရှိမဖြစ် လိုအပ်လှသည်။ ဤအခန်းကဏ္ဍများကို ခွဲခြားသတ်မှတ်ရန်အတွက် "နာခံသူ (Submissive)" နှင့် "လွှမ်းမိုးသူ (Dominant)" ဟူသော ဝေါဟာရများကို အများအားဖြင့် အသုံးပြုကြပြီး၊ လွှမ်းမိုးသူ သို့မဟုတ် ဒွမ် (Dom) က နာခံသူ သို့မဟုတ် ဆပ် (Sub) အပေါ် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ထိန်းချုပ်မှုကို ရယူသည်။ ၎င်းအပြင် အပေါ်လူ (Top) နှင့် အောက်လူ (Bottom) ဟူသော ဝေါဟာရများကိုလည်း အသုံးပြုကြပြီး အပေါ်လူ (Top) သည် လုပ်ဆောင်ချက်ကို စတင်လုပ်ဆောင်သူ ဖြစ်ပြီး အောက်လူ (Bottom) သည် ထိုလုပ်ဆောင်ချက်ကို လက်ခံရရှိသူ ဖြစ်သည်။ ဤဝေါဟာရ နှစ်စုသည် သိမ်မွေ့စွာ ကွဲပြားခြားနားမှု ရှိသည်။ ဥပမာအားဖြင့် - လူတစ်ဦးသည် အခြားတစ်ဦး၏ ကြာပွတ်ဖြင့် ရိုက်ခြင်းကို အပန်းဖြေသည့် သဘောသက်သက်ဖြင့် ခံယူပြီး "အောက်လူ (Bottom)" အဖြစ် ဆောင်ရွက်နိုင်သော်လည်း ၎င်းတွင် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အောက်ကျခံ နာခံခြင်းမျိုး လုံးဝမပါဝင်နိုင်ပေ။ ထို့အပြင် နာခံသူ (Submissive) များသည် မိမိတို့၏ လွှမ်းမိုးသူ (Dominant) များအား အနှိပ်ပေးရန် အမိန့်ပေးခြင်း ခံရနိုင်သည် (ထိုသို့ နှိပ်ပေးရာတွင် နာခံသူက လှုပ်ရှားမှုကို ပြုလုပ်ပြီး လွှမ်းမိုးသူက လက်ခံရရှိသော်လည်း ၎င်းတို့၏ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အခန်းကဏ္ဍမှာ ပြောင်းလဲသွားခြင်း မရှိပေ)။ 'Submissive' နှင့် 'Dominant' ဟူသော စကားလုံးများအစား 'Sub' နှင့် 'Dom' ဟူသော အတိုကောက်များကို အမြဲလိုလို အသုံးပြုကြသည်။ တစ်ခါတစ်ရံတွင် လွှမ်းမိုးသည့် အမျိုးသမီးကို ဖော်ပြရန်အတွက် ဂျန်ဒါခွဲခြားမှုမရှိသော 'Dom' ဟူသော စကားလုံးအစား အမျိုးသမီးသီးသန့် သုံးနှုန်းချက်များ ဖြစ်သည့် မစ္စထရက် (Mistress)၊ ဒွမ်မေ (Domme) နှင့် ဒိုမီနေးထရစ် (Dominatrix) ဟူသော စကားလုံးများကို သုံးစွဲကြသည်။ ဆက်ဆံရေးတစ်ခုနှင့်တစ်ခုအကြား သို့မဟုတ် ဆက်ဆံရေးတစ်ခုတည်းအတွင်းမှာပင် အပေါ်လူ/လွှမ်းမိုးသူ အခန်းကဏ္ဍနှင့် အောက်လူ/နာခံသူ အခန်းကဏ္ဍများကို ဟိုဘက်ဒီဘက် အပြန်အလှန် ပြောင်းလဲလုပ်ဆောင်တတ်သူများကိုမူ ဆွစ်ချ် (Switches) ဟု ခေါ်ဆိုကြသည်။ BDSM တွင် ပါဝင်ပတ်သက်သူများအကြား ဤအခန်းကဏ္ဍများနှင့် မိမိကိုယ်ကိုယ် ခံယူသတ်မှတ်ချက်များ၏ တိကျသော အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်များနှင့် ပတ်သက်၍ အမြဲလိုလို အငြင်းပွား ဆွေးနွေးလေ့ ရှိကြသည်။<ref name="Terms">{{cite web|last=Grau|first=Johnson|url=http://www.leathernroses.com/generalbdsm/ssbbfaqdefines.htm|title=What do B&D, S&M, D&S, "top", "bottom" mean|publisher=Leather Roses|date=1995|access-date=27 January 2008| archive-url= https://web.archive.org/web/20080111223259/http://www.leathernroses.com/generalbdsm/ssbbfaqdefines.htm| archive-date= 11 January 2008 | url-status=live}}</ref> {{TOC limit|3}} ==ကိုးကား== <references/> [[Category:လိင်မှုရေးရာ]] [[Category:လူမှုဗေဒ]] mc7r1zo1pet6qg2w7kuv23251nh06gh 1036423 1036422 2026-06-07T01:34:07Z Chenzeyan29 141880 1036423 wikitext text/x-wiki '''BDSM''' ဆိုသည်မှာ အနှောင်အဖွဲ့ (Bondage)၊ စည်းကမ်းသတ်မှတ်ခြင်း (Discipline)၊ လွှမ်းမိုးခြင်းနှင့် နာခံခြင်း (Dominance and submission)၊ နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်း (Sadomasochism) တို့အပြင် အခြားသော လူပုဂ္ဂိုလ်အချင်းချင်း ဆက်ဆံရေးဆိုင်ရာ တက်ကြွလှုပ်ရှားမှုများ ပါဝင်သည့် ကာမရာဂစိတ်ကို နှိုးဆွပေးသော အလေ့အထများ (Erotic practices) သို့မဟုတ် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ သရုပ်ဆောင်ကစားမှုများ (Sexual roleplaying) ကို ခြုံငုံခေါ်ဆိုခြင်း ဖြစ်သည်။<ref>{{cite book |last1=Weiss |first1=Margot |chapter=BDSM (bondage, discipline, domination, submission, sadomasochism) |title=The International Encyclopedia of Human Sexuality |date=2015 |pages=113–196 |doi=10.1002/9781118896877.wbiehs043 |isbn=978-1-4051-9006-0 }}</ref> ဤအလေ့အထများတွင် ကျယ်ပြန့်သော လုပ်ဆောင်ချက်များ ပါဝင်နေသဖြင့် မိမိကိုယ်ကိုယ် BDSM အလေ့အထရှိသူဟု မယူဆသူများပင် ဤအပြုအမူမျိုးကို ပြုလုပ်နိုင်ကြသည်။ ထို့ကြောင့် BDSM အသိုင်းအဝိုင်း သို့မဟုတ် ယဉ်ကျေးမှုခွဲ (Subculture) ထဲတွင် ပါဝင်ခြင်း ရှိမရှိကိုမူ မိမိကိုယ်ကိုယ် အသိအမှတ်ပြုမှု (Self-identification) နှင့် အတွေ့အကြုံ မျှဝေခံစားဖူးမှုများအပေါ် မူတည်၍ ဆုံးဖြတ်လေ့ရှိကြသည်။ {{Infobox | bodystyle = width:23em; | title = BDSM | titlestyle = | image = [[File:BDSM acronym.svg|200px]] | imagestyle = | caption = BDSM အတိုကောက်စာလုံးစု | captionstyle = | headerstyle = background:#ccf; | labelstyle = background:#ddf;width:40%; | datastyle = | header1 = အစိတ်အပိုင်းများ (Aspects) | header2 = | label2 = B&D၊ B/D သို့မဟုတ် BD | data2 = [[Bondage (sexual)|အနှောင်အဖွဲ့ (Bondage)]] နှင့် [[Discipline (BDSM)|စည်းကမ်းသတ်မှတ်ခြင်း (Discipline)]] | header3 = | label3 = D&s၊ D/s သို့မဟုတ် Ds | data3 = [[Dominance and submission|လွှမ်းမိုးခြင်းနှင့် နာခံခြင်း (Dominance and submission)]] | header4 = | label4 = S&M၊ S/M သို့မဟုတ် SM | data4 = [[Sadomasochism|နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်း (Sadism and masochism)]] | header5 = အခန်းကဏ္ဍများ (Roles) | header6 = | label6 = အပေါ်လူ/လွှမ်းမိုးသူ (Top/dominant) | data6 = လုပ်ဆောင်ချက်များကို ပြုလုပ်သူ သို့မဟုတ် ထိန်းချုပ်မောင်းနှင်သူ | header7 = | label7 = အောက်လူ/နာခံသူ (Bottom/submissive) | data7 = လုပ်ဆောင်ချက်များကို လက်ခံရရှိသူ သို့မဟုတ် အထိန်းချုပ်ခံရသူ | header8 = | label8 = အပြောင်းအလဲလုပ်သူ (Switch) | data8 = အခန်းကဏ္ဍများကို ဟိုဘက်ဒီဘက် ပြောင်းလဲလုပ်ဆောင်သူ }} BDSM ဟူသော အတိုကောက်စာလုံးစု (Initialism) ကို ၁၉၉၁ ခုနှစ် ယူစနက် (Usenet) အင်တာနက်စာမျက်နှာပေါ်ရှိ ပို့စ်တစ်ခုတွင် ပထမဆုံးအကြိမ် မှတ်တမ်းတင်တွေ့ရှိခဲ့ရသည်။<ref>{{Cite web|url = http://www.oed.com/view/Entry/14168#eid289098363|title = BDSM ''n.'' (in entry B, ''n.'')|date = June 2013|access-date = 29 November 2015|website = Oxford English Dictionary Online|publisher = Oxford University Press|edition = draft|archive-url = https://web.archive.org/web/20151231210447/http://www.oed.com/view/Entry/14168#eid289098363|archive-date = 31 December 2015|url-status = live}}</ref> ၎င်းသည် B/D (အနှောင်အဖွဲ့နှင့် စည်းကမ်း)၊ D/s (လွှမ်းမိုးခြင်းနှင့် နာခံခြင်း) နှင့် S/M (နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်း) ဟူသော အတိုကောက်စကားလုံးများအားလုံးကို ပေါင်းစပ်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ BDSM ဟူသော စကားရပ်ကို ကျယ်ပြန့်လှသော လှုပ်ရှားမှုများ၊ လူပုဂ္ဂိုလ်အချင်းချင်း ဆက်ဆံရေး ပုံစံများ (Interpersonal relationships) နှင့် ထူးခြားဆန်းသစ်သော ယဉ်ကျေးမှုခွဲများအားလုံးကို လွှမ်းခြုံနိုင်ရန်အတွက် အထွေထွေသုံး စကားရပ်အဖြစ် အသုံးပြုကြသည်။ BDSM အသိုင်းအဝိုင်းများသည် မိမိတို့ကိုယ်ကိုယ် ဤအသိုင်းအဝိုင်းနှင့် သက်ဆိုင်သည်ဟု ခံယူပြီး သမားရိုးကျမဟုတ်သော ကွဲပြားသည့် အလေ့အထရှိသူ မည်သူ့ကိုမဆို ယေဘုယျအားဖြင့် နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုလေ့ရှိကြသည်။ ၎င်းတွင် ဆန့်ကျင်ဘက်လိင်ကဲ့သို့ ဝတ်ဆင်သူများ (Cross-dressers)၊ ခန္ဓာကိုယ်ပုံသဏ္ဍာန် ပြုပြင်ပြောင်းလဲခြင်း (Body modification) ဝါသနာပါသူများ၊ တိရစ္ဆာန်အဖြစ် သရုပ်ဆောင်ကစားသူများ (Animal roleplayers)၊ ရာဘာဖြင့် ပြုလုပ်ထားသောအရာများကို စွဲလမ်းမက်မောသူများ (Rubber fetishists) နှင့် အခြားသူများလည်း ပါဝင်ကြသည်။ BDSM တွင် ပါဝင်သော လှုပ်ရှားမှုများနှင့် ဆက်ဆံရေးများသည် ပါဝင်ပတ်သက်သူများအနေဖြင့် အချင်းချင်း အပြန်အလှန် ဖြည့်ဆည်းပေးရသည့် အခန်းကဏ္ဍများကို ခံယူလေ့ရှိကြပြီး ၎င်းတွင် အာဏာချင်း မညီမျှမှုများ (Inequality of power) ပါဝင်နေတတ်သည်။ ထို့ကြောင့် ပါဝင်သူနှစ်ဦးစလုံး၏ ကြိုတင်အသိပေး သဘောတူညီချက် (Informed consent) ရှိရန်မှာ အလွန်ပင် မရှိမဖြစ် လိုအပ်လှသည်။ ဤအခန်းကဏ္ဍများကို ခွဲခြားသတ်မှတ်ရန်အတွက် "နာခံသူ (Submissive)" နှင့် "လွှမ်းမိုးသူ (Dominant)" ဟူသော ဝေါဟာရများကို အများအားဖြင့် အသုံးပြုကြပြီး၊ လွှမ်းမိုးသူ သို့မဟုတ် ဒွမ် (Dom) က နာခံသူ သို့မဟုတ် ဆပ် (Sub) အပေါ် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ထိန်းချုပ်မှုကို ရယူသည်။ ၎င်းအပြင် အပေါ်လူ (Top) နှင့် အောက်လူ (Bottom) ဟူသော ဝေါဟာရများကိုလည်း အသုံးပြုကြပြီး အပေါ်လူ (Top) သည် လုပ်ဆောင်ချက်ကို စတင်လုပ်ဆောင်သူ ဖြစ်ပြီး အောက်လူ (Bottom) သည် ထိုလုပ်ဆောင်ချက်ကို လက်ခံရရှိသူ ဖြစ်သည်။ ဤဝေါဟာရ နှစ်စုသည် သိမ်မွေ့စွာ ကွဲပြားခြားနားမှု ရှိသည်။ ဥပမာအားဖြင့် - လူတစ်ဦးသည် အခြားတစ်ဦး၏ ကြာပွတ်ဖြင့် ရိုက်ခြင်းကို အပန်းဖြေသည့် သဘောသက်သက်ဖြင့် ခံယူပြီး "အောက်လူ (Bottom)" အဖြစ် ဆောင်ရွက်နိုင်သော်လည်း ၎င်းတွင် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အောက်ကျခံ နာခံခြင်းမျိုး လုံးဝမပါဝင်နိုင်ပေ။ ထို့အပြင် နာခံသူ (Submissive) များသည် မိမိတို့၏ လွှမ်းမိုးသူ (Dominant) များအား အနှိပ်ပေးရန် အမိန့်ပေးခြင်း ခံရနိုင်သည် (ထိုသို့ နှိပ်ပေးရာတွင် နာခံသူက လှုပ်ရှားမှုကို ပြုလုပ်ပြီး လွှမ်းမိုးသူက လက်ခံရရှိသော်လည်း ၎င်းတို့၏ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အခန်းကဏ္ဍမှာ ပြောင်းလဲသွားခြင်း မရှိပေ)။ 'Submissive' နှင့် 'Dominant' ဟူသော စကားလုံးများအစား 'Sub' နှင့် 'Dom' ဟူသော အတိုကောက်များကို အမြဲလိုလို အသုံးပြုကြသည်။ တစ်ခါတစ်ရံတွင် လွှမ်းမိုးသည့် အမျိုးသမီးကို ဖော်ပြရန်အတွက် ဂျန်ဒါခွဲခြားမှုမရှိသော 'Dom' ဟူသော စကားလုံးအစား အမျိုးသမီးသီးသန့် သုံးနှုန်းချက်များ ဖြစ်သည့် မစ္စထရက် (Mistress)၊ ဒွမ်မေ (Domme) နှင့် ဒိုမီနေးထရစ် (Dominatrix) ဟူသော စကားလုံးများကို သုံးစွဲကြသည်။ ဆက်ဆံရေးတစ်ခုနှင့်တစ်ခုအကြား သို့မဟုတ် ဆက်ဆံရေးတစ်ခုတည်းအတွင်းမှာပင် အပေါ်လူ/လွှမ်းမိုးသူ အခန်းကဏ္ဍနှင့် အောက်လူ/နာခံသူ အခန်းကဏ္ဍများကို ဟိုဘက်ဒီဘက် အပြန်အလှန် ပြောင်းလဲလုပ်ဆောင်တတ်သူများကိုမူ ဆွစ်ချ် (Switches) ဟု ခေါ်ဆိုကြသည်။ BDSM တွင် ပါဝင်ပတ်သက်သူများအကြား ဤအခန်းကဏ္ဍများနှင့် မိမိကိုယ်ကိုယ် ခံယူသတ်မှတ်ချက်များ၏ တိကျသော အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်များနှင့် ပတ်သက်၍ အမြဲလိုလို အငြင်းပွား ဆွေးနွေးလေ့ ရှိကြသည်။<ref name="Terms">{{cite web|last=Grau|first=Johnson|url=http://www.leathernroses.com/generalbdsm/ssbbfaqdefines.htm|title=What do B&D, S&M, D&S, "top", "bottom" mean|publisher=Leather Roses|date=1995|access-date=27 January 2008| archive-url= https://web.archive.org/web/20080111223259/http://www.leathernroses.com/generalbdsm/ssbbfaqdefines.htm| archive-date= 11 January 2008 | url-status=live}}</ref> {{TOC limit|3}} == သမိုင်းကြောင်း == === စတင်မြစ်ဖျားခံလာပုံ === BDSM ဆိုင်ရာ အလေ့အထများသည် ကမ္ဘာ့ရှေးအကျဆုံး စာပေမှတ်တမ်းအချို့ကတည်းက တည်ရှိခဲ့ကြပြီး အီနန်နာ (Inanna) နတ်ဘုရားမ (အက္ကဒီယန်းဘာသာဖြင့် အစ်ရှ်တာ - Ishtar) ပူဇော်ပွဲ ဓလေ့ထုံးတမ်းများနှင့် ဆက်စပ်နေသည်။ အီနန်နာ နတ်ဘုရားမထံ ရည်စူး၍ ရေးထိုးထားသော သပ်ပုံစာလုံး (Cuneiform) ရွှံ့ပြားစာအုပ်များတွင် လွှမ်းမိုးချုပ်ကိုင်မှုဆိုင်ရာ ကျင့်ထုံးများ (Domination rituals) ပါဝင်နေသည်။ အထူးသဖြင့် "အီနန်နာနှင့် အီဘီဟ် (Inanna and Ebih)" ကဲ့သို့သော ရှေးဟောင်းအရေးအသားများ (၎င်းတွင် နတ်ဘုရားမက အီဘီဟ်တောင်ကို လွှမ်းမိုးချုပ်ကိုင်ထားသည်) နှင့် "အီနန်နာသို့ ပူဇော်ဂီတ (Hymn to Inanna)" တို့တွင် ဆန့်ကျင်ဘက်လိင်ကဲ့သို့ ဝတ်ဆင်မှု အသွင်ပြောင်းလဲခြင်းများနှင့် ထုံးတမ်းစဉ်လာများကို ဖော်ပြထားသည်။ ၎င်းတို့သည် "နာကျင်မှုနှင့် ကြည်နူးမှုတို့ ရောယှက်နေပြီး၊ စိတ်အခြေအနေ ပြောင်းလဲသွားသည့် ခရီးစဉ်များကို ဖြစ်ပေါ်စေသည်။ ပြစ်ဒဏ်ခတ်ခြင်း၊ ညည်းတွားခြင်း၊ ကြည်နူးပီတိဖြစ်ခြင်း၊ ငိုကြွေးမြည်တမ်းခြင်းနှင့် သီချင်းဆိုခြင်းများ ပါဝင်ကာ ပါဝင်သူများသည် ငိုကြွေးပူဆွေးရင်း မောပန်းနွမ်းနယ်သွားကြသည်" ဟု ရေးသားထားသည်။<ref>Nomis, Anne O. (2013) ''The History & Arts of the Dominatrix'' Mary Egan Publishing and Anna Nomis Ltd {{ISBN|978-0-9927010-0-0}} pp. 59-60</ref><ref>"Lady of the Largest Heart" or "A Hymn to Inana C" available at Electronic Text Corpus of Sumerian Literature, University of Oxford http://etcsl.orinst.ox.ac.uk/section4/tr4073.htm lines 80-90</ref> ဘီစီ ၉ ရာစုအတွင်းက ရှေးဟောင်း စပါတာ (Sparta) မြို့၏ အရေးကြီးဆုံး ဘာသာရေးနယ်မြေတစ်ခုဖြစ်သော အာတဲမိစ် အောသီးယား (Artemis Orthia) တွင် ဘာသာရေးနှင့်ဆက်စပ်သော ကြာပွတ်ရိုက်ပူဇော်မှုများ (Ritual flagellations) ကို ပြုလုပ်ခဲ့ကြသည်။ ထိုနေရာတွင် "ဒီယာမာ့စ်တီဂိုးဆစ် (diamastigosis)" ဟုခေါ်သော ထုံးတမ်းစဉ်လာ ကြာပွတ်ရိုက်ပွဲများ ကျင်းပခဲ့ပြီး အမျိုးသမီးပုရောဟိတ် (Priestess) ၏ ကြီးကြပ်မှုအောက်တွင် လူပျိုဖော်ဝင်စ အမျိုးသားငယ်များကို ကြာပွတ်ဖြင့် ရိုက်နှက်ကြခြင်း ဖြစ်သည်။<ref>Nomis, Anne O. (2013) "The Ancient Dominatrix Goddess and her Priestess Initiates" in ''The History & Arts of the Dominatrix'' Mary Egan Publishing and Anna Nomis Ltd, pp. 61-62</ref> ယင်းအကြောင်းကို ပထဝီဝင်ပညာရှင် ပါဆိုနီးယပ်စ် (Pausanias) အပါအဝင် ရှေးဟောင်းစာဆိုအများအပြားက ရေးသားခဲ့ကြသည်။<ref>Pausanias III, 16: 10-11 viewable at: http://www.theoi.com/Text/Pausanias3B.html#16 </ref> နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်းဆိုင်ရာ လှုပ်ရှားမှုများ (Sadomasochistic activities) ၏ ရှေးအကျဆုံး ရုပ်ပုံအထောက်အထားတစ်ခုကို ဘီစီ ၅ ရာစုခေတ်က အီထရစကန် (Etruscan) ယဉ်ကျေးမှုနယ်မြေဖြစ်သော တာကွီနီးယား (Tarquinia) အနီးရှိ ကြာပွတ်ရိုက်ဂူသင်္ချိုင်း (Tomb of the Whipping) တွင် တွေ့ရှိရသည်။ ထိုဂူသင်္ချိုင်းအတွင်းရှိ နံရံဆေးရေးပန်းချီ (Fresco) တွင် ကာမရာဂနှိုးဆွနေစဉ် အခြေအနေတစ်ခု၌ အမျိုးသားနှစ်ဦးက အမျိုးသမီးတစ်ဦးကို ကြိမ်လုံးနှင့် လက်ဝါးဖြင့် ကြာပွတ်ရိုက်နှက်နေပုံကို သရုပ်ဖော်ထားသည်။<ref>Mario Moretti/Leonard von Matt: ''Etruskische Malerei in Tarquinia''. Cologne 1974, Page 90, figs. 762-63, {{ISBN|978-3-7701-0541-0}}</ref> ကြာပွတ်ရိုက်ခြင်းနှင့် ပတ်သက်သည့် အခြားကိုးကားချက်တစ်ခုကို ရှေးဟောင်းရိုမန်ကဗျာဆရာ ဂျူဗင်နယ် (Juvenal) (အေဒီ ၁-၂ ရာစု) ၏ သရော်စာများ (Satires) ဆဋ္ဌမမြောက်စာအုပ်တွင် တွေ့ရသည်။<ref>[[Juvenal]]: Satires 6, Lines 474–511</ref> ထို့အပြင် ပက်ထရိုးနီးယပ်စ် (Petronius) ၏ "ဆာတိုင်ရီကွန် (Satyricon)" ဝတ္ထုတွင်လည်း လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ စိတ်နှိုးဆွမှု (Sexual arousal) ရရှိစေရန်အတွက် ပြစ်မှုကျူးလွန်သူတစ်ဦးကို ကြာပွတ်ဖြင့် ရိုက်နှက်သည့် အကြောင်းအရာများ ပါရှိသည်။ လိင်ဆက်ဆံခြင်း၏ အစားထိုးမှုအဖြစ် သို့မဟုတ် သမားရိုးကျမဟုတ်သော ရှေ့ပြေးလိင်မှုကစားခြင်း (Foreplay) ၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုအဖြစ် မိမိသဘောဆန္ဒအလျောက် အနှောင်အဖွဲ့ခံခြင်း၊ ကြာပွတ်ရိုက်ခံခြင်းများ ပြုလုပ်ခဲ့ကြသည့် လူပုဂ္ဂိုလ်များအကြောင်း သမိုင်းမှတ်တမ်းငယ်များသည် ဘီစီ ၃ ရာစုနှင့် ၄ ရာစုကတည်းက တည်ရှိခဲ့သည်။{{Citation needed|date=September 2012}} ပွန်ပေ (Pompeii) မြို့ရှိ ဆန်းကြယ်ထူးဆန်းသောဗီလာ (Villa of Mysteries) ၏ နံရံပေါ်တွင် အတောင်ပံပါသော ကြာပွတ်ကိုင်အမျိုးသမီးသခင် (Whip-mistress) ပုံကို သရုပ်ဖော်ထားပြီး၊ ၎င်းသည် အမျိုးသမီးငယ်တစ်ဦးကို နတ်ကိုးကွယ်မှုဆိုင်ရာ လျှို့ဝှက်ဆန်းကြယ်မှုများ (Mysteries) အတွင်းသို့ သွတ်သွင်းခြင်း အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုဖြစ်သည်။ အဆိုပါ ကြာပွတ်ကိုင်အမျိုးသမီး၏ အခန်းကဏ္ဍသည် ဘာသာရေးဆိုင်ရာ သေဆုံးခြင်းနှင့် ပြန်လည်မွေးဖွားခြင်း အထိမ်းအမှတ် သန့်စင်ခြင်းလုပ်ငန်းကို မောင်းနှင်ပေးသည်။<ref name="Nomis, Anne O. 2013 pp.62-64">Nomis, Anne O. (2013) "The Whipstress and the Mysteries" in ''The History & Arts of the Dominatrix'' Mary Egan Publishing & Anna Nomis Ltd, U.K. {{ISBN|978-0-9927010-0-0}} pp.62-64</ref> ရှေးဟောင်းဂရိခေတ်က အက်ဖရိုဒိုက် (Aphrodite) အလှနတ်ဘုရားမသည်လည်း လက်နက်တစ်ခုကို ကိုင်ဆောင်ထားဖူးပုံရပြီး၊ ဆီသီရာ၊ အခရိုကိုရင့် နှင့် စပါတာ အပါအဝင် နေရာအတော်များများတွင် လက်နက်ကိုင်ဆောင်ထားသော အက်ဖရိုဒိုက်ရုပ်တု အထောက်အထားများကို တွေ့ရပြီး ၎င်းလက်နက်မှာ ကြာပွတ်တစ်ခု ဖြစ်နိုင်ခြေရှိသည်။<ref name="Nomis, Anne O. 2013 pp.62-64"/> အိန္ဒိယနိုင်ငံ၏ "ကာမသူတြ (Kama Sutra)" ကျမ်းတွင် ချစ်တင်းနှောစဉ်အတွင်း ရိုက်နှက်ခြင်း အမျိုးအစား ၄ မျိုး၊ လူ့ခန္ဓာကိုယ်၏ ပစ်မှတ်ထားရမည့် ခွင့်ပြုထားသော နေရာများနှင့် အောက်လူ (Bottom) များက ပြုလုပ်လေ့ရှိသော ပျော်ရွှင်မှုပါဝင်သည့် "နာကျင်ခြင်းအော်သံ" အမျိုးမျိုးတို့ကို ဖော်ပြထားသည်။ အာရုံခံစားမှုဆိုင်ရာ အတွေ့အကြုံများနှင့် ပတ်သက်သော ဤသမိုင်းဝင်ကျမ်းစာစုတွင် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ လှုပ်ရှားမှုများအတွင်း ရိုက်နှက်ကစားခြင်း (Impact play)၊ ကိုက်ခြင်းနှင့် ဆိတ်ခြင်းများကို နှစ်ဦးသဘောတူ ဆန္ဒအလျောက်သာ ပြုလုပ်ရမည်ဖြစ်ကြောင်း အတိအလင်း အလေးပေးဖော်ပြထားသည်၊ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် အချို့သောအမျိုးသမီးများကသာ ထိုသို့သောအပြုအမူကို ပျော်ရွှင်စရာဟု ယူဆကြသောကြောင့်ဖြစ်သည်။ ဤရှုထောင့်မှကြည့်လျှင် ကာမသူတြကျမ်းကို နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်းဆိုင်ရာ လှုပ်ရှားမှုများနှင့် ဘေးကင်းလုံခြုံရေးစည်းမျဉ်းများ (Safety rules) ကို ပထမဆုံး ကိုင်တွယ်ရေးသားခဲ့သည့် စာပေအရင်းအမြစ်တစ်ခုအဖြစ် သတ်မှတ်နိုင်သည်။ နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်းဆိုင်ရာ သဘောတရားများ ပါဝင်သော အခြားစာသားများသည်လည်း နောက်ပိုင်းရာစုနှစ်များအတွင်း ကမ္ဘာတစ်ဝန်းတွင် ပုံမှန်ပေါ်ထွက်လာခဲ့သည်။<ref>''Kamasutra'' by Mallanaga Vatsyayana, translated by Wendy Doniger, Oxford University Press 2003, {{ISBN|978-0-19-283982-4}} Book II: Chapters 4, 5, 7, 8, pages 45–64.</ref> ၁၄ ရာစုအတွင်း လိင်ဆက်ဆံခြင်း၏ ရှေ့ပြေးနိဒါန်းအဖြစ် သို့မဟုတ် အစားထိုးမှုအဖြစ် လူများက မိမိတို့ဆန္ဒအလျောက် အနှောင်အဖွဲ့ခံခြင်း သို့မဟုတ် ကြာပွတ်ရိုက်ခံခြင်းများ ပြုလုပ်ခဲ့ကြကြောင်း သမိုင်းမှတ်တမ်းငယ်အချို့ ရှိခဲ့သည်။ အလယ်ခေတ်က ပေါ်ပေါက်ခဲ့သော နာခံကိုးကွယ်မှုနှင့် စိတ်ဒွန်တွဲမှုများ ပြည့်နှက်နေသည့် "နန်းတွင်းအချစ် (Courtly love)" ကဲ့သို့သော ဖြစ်ရပ်များသည် BDSM ၏ ရှေ့ပြေးနိမိတ်တစ်ခု ဖြစ်နိုင်ကြောင်း စာရေးဆရာအချို့က သုံးသပ်ကြသည်။<ref>Denis de Rougemont (1956), ''Love in the Western World''</ref><ref>Arne Hoffmann: ''In Leder gebunden. Der Sadomasochismus in der Weltliteratur'', page 11, Ubooks 2007, {{ISBN|978-3-86608-078-2}}</ref> အချို့သော အရင်းအမြစ်များ၏ အဆိုအရ BDSM သည် ထူးခြားကွဲပြားသော လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ အပြုအမူပုံစံတစ်ခုအဖြစ် ၁၈ ရာစုအစပိုင်းတွင် စတင်မြစ်ဖျားခံခဲ့သည်ဟု ဆိုကြသည်၊ ထိုအချိန်သည် အနောက်တိုင်းယဉ်ကျေးမှုလောကက လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ အပြုအမူများကို ဆေးပညာအရနှင့် ဥပဒေကြောင်းအရ စတင်အမျိုးအစားခွဲခြားလာသည့် အချိန်ဖြစ်သည်။ ကာမရာဂနှိုးဆွသည့် အခြေအနေတစ်ခုအတွင်း ကြာပွတ်ရိုက်ခြင်း အလေ့အထကို အနည်းဆုံး ၁၅၉၀ ပြည့်နှစ်များကတည်းက မှတ်တမ်းတင်ထားခဲ့ပြီး၊ ယင်းကို ဂျွန်ဒေးဗီးစ် (John Davies) ၏ သရော်စာကဗျာတို (Epigram) တစ်ပုဒ်တွင် အထောက်အထားအဖြစ် တွေ့ရှိရသည်။<ref>Epigram 33: "In Francum"</ref><ref>{{Cite journal|last=Bromley|first=James M.|date=1 May 2010|title=Social Relations and Masochistic Sexual Practice in The Nice Valour|journal=Modern Philology|volume=107|issue=#4|pages=556–587}}</ref> ထို့အပြင် သောမတ်စ်ရှက်ဒ်ဝဲ (Thomas Shadwell) ၏ "The Virtuoso" (၁၆၇၆) ပြဇာတ်နှင့် တင်မ်တဲလ်ထရိုး (Tim Tell-Troth) ၏ "Knavery of Astrology" (၁၆၈၀) တို့တွင်လည်း "ကြာပွတ်ရိုက်ကျောင်းများ (Flogging schools)" အကြောင်း ကိုးကားချက်များကို တွေ့ရသည်။<ref>Jones, M (2007) "Print of the Month: The Cully Flaug'd" in ''British Printed Images (BPI) to 1700''</ref><ref>Nomis, Anne O. (2013) "Flogging Schools and Their Cullies" in ''The History & Arts of the Dominatrix'' Mary Egan Publishing and Anna Nomis Ltd, 2013. {{ISBN|978-0-9927010-0-0}} pp.80-81</ref> ဗြိတိသျှပြတိုက် (British Museum) စုဆောင်းမှုတွင် ပါဝင်သည့် "The Cully Flaug'd" ကဲ့သို့သော ကြာပွတ်ရိုက်ခြင်း မြင်ကွင်းများကို ဖော်ပြထားသည့် မက်ဇိုတင့်ပုံနှိပ်နည်းပညာ (Mezzotints) နှင့် ပုံနှိပ်မီဒီယာများကဲ့သို့သော အမြင်အာရုံဆိုင်ရာ အထောက်အထားများကိုလည်း တွေ့ရှိရသည်။<ref>Jones, M. (2007) "Print of the Month: The Cully Flaug'd" in British Printed Images (BPI) to 1700</ref> ၁၇၄၉ ခုနှစ်တွင် ထုတ်ဝေခဲ့သော ဂျွန်ကလေလန်း (John Cleland) ၏ "ဖန်နီဟေးလ် (Fanny Hill)" ဝတ္ထုတွင် ဇာတ်ကောင်ဖြစ်သူ ဖန်နီဟေးလ်နှင့် မစ္စတာဘာဗီးလ်တို့အကြား ကြာပွတ်ရိုက်ခြင်း မြင်ကွင်းတစ်ခု ပါဝင်သည်။<ref>John Cleland: ''Fanny Hill: Memoirs of a Woman of Pleasure'', Penguin Classics, Page 180 ff</ref> ထို့နောက်တွင် "Birch Discipline ဖြင့် တင်ဆက်သော ခေတ်ဆန်သည့် ဟောပြောပွဲများ (Fashionable Lectures: Composed and Delivered with Birch Discipline)" (၁၇၆၁ ခန့်) အပါအဝင် ကြာပွတ်ရိုက်ခြင်းဆိုင်ရာ စာပေထုတ်ဝေမှု အများအပြား ထွက်ပေါ်လာခဲ့ပြီး၊ ၎င်းသည် ဟောပြောပွဲခန်းမတစ်ခုအတွင်း၌ ကြိမ်လုံးများနှင့် ကိုးမြီးကရော်ကြာပွတ် (Cat o' nine tails) များ အသုံးပြုကာ ဝန်ဆောင်မှုပေးနေသည့် အမျိုးသမီးများ၏ အမည်များကို ကြော်ငြာမြှင့်တင်ပေးခဲ့သည်။<ref>''Fashionable Lectures Delivered With Birch Discipline'' (c. 1761) British Library Rare Books, cited in Nomis (2013) op cit.</ref> အခြားသော အရင်းအမြစ်များက ပိုမိုကျယ်ပြန့်သော အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်များကို ပေးထားပြီး၊ ရှေးခေတ်ကာလများနှင့် အခြားသော ယဉ်ကျေးမှုများတွင် ရှိခဲ့သည့် BDSM ကဲ့သို့သော အပြုအမူများကို ထောက်ပြကြသည်။ ဥပမာအားဖြင့် အလယ်ခေတ်က နာကျင်မှုခံယူသည့် ကိုးကွယ်သူများ (Medieval flagellates) နှင့် အမေရိကန် တိုင်းရင်းသား မျိုးနွယ်စု (Native American) အချို့၏ ပြင်းထန်သော ခန္ဓာကိုယ်ဆိုင်ရာ စမ်းသပ်မှု ထုံးတမ်းစဉ်လာများ (Ordeal rituals) တို့ ဖြစ်ကြသည်။<ref>{{cite web|url=http://www.fordham.edu/halsall/source/ordeals1.html|title=European medieval ordeals}}</ref> BDSM ဆိုင်ရာ အယူအဆများနှင့် ပုံရိပ်များသည် ၂၀ ရာစုတစ်လျှောက်လုံးတွင် အနောက်တိုင်းယဉ်ကျေးမှု၏ အစွန်အဖျား (Fringes) တွင် တည်ရှိနေခဲ့သည်။<ref>{{Cite journal|last1=Tomazos|first1=Kostas|last2=O'Gorman|first2=Kevin|last3=MacLaren|first3=Andrew C|date=June 2017|title=From leisure to tourism: How BDSM demonstrates the transition of deviant pursuits to mainstream products|journal=Tourism Management|volume=60|pages=30–41}}</ref> ရောဘတ်ဘီယန်ဗီနူး (Robert Bienvenu) က ခေတ်သစ် BDSM ၏ မြစ်ဖျားခံမှုကို အရင်းအမြစ် ၃ ခုကြောင့်ဟု သတ်မှတ်ခဲ့ပြီး ၎င်းတို့မှာ "ဥရောပ ဖက်တစ်ရှ် (European Fetish)" (၁ yပြည်နှစ်ကတည်းက)၊ "အမေရိကန် ဖက်တစ်ရှ် (American Fetish)" (၁၉၃၄ ခုနှစ်ကတည်းက) နှင့် "ဂေး လည်သာ (Gay Leather)" (၁၉၅၀ ပြည့်နှစ်ကတည်းက) တို့ ဖြစ်ကြသည်။<ref>Robert Bienvenu: Doctoral Dissertation "The Development of Sadomasochism as a Cultural Style in the Twentieth-Century United States"</ref> အခြားသော အရင်းအမြစ်တစ်ခုမှာ ၁၉ ရာစု သို့မဟုတ် ထို့ထက်စောသော ကာလများကတည်းက ပြည့်တန်ဆာအိမ် (Brothels) များတွင် ဆော့ကစားခဲ့ကြသည့် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ ကစားနည်းများ (Sexual games) ဖြစ်သည်။ ချားလ်စ်ဂူရက်တီ (Charles Guyette) သည် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုတွင် ဖက်တစ်ရှ်နှင့် ပတ်သက်သည့် ပစ္စည်းများ (ဝတ်စုံများ၊ ဖိနပ်များ၊ ဓာတ်ပုံများ၊ ထောက်ကူပစ္စည်းများနှင့် အသုံးအဆောင်များ) ကို ပထမဆုံး ထုတ်လုပ်ဖြန့်ချိခဲ့သူ ဖြစ်သည်။ သူ၏ ဆက်ခံသူ အာဗင်ကလော (Irving Klaw) သည် BDSM သဘောတရားပါဝင်သည့် စီးပွားဖြစ် လိင်လှုံ့ဆော်မှုဆိုင်ရာ ရုပ်ရှင်နှင့် ဓာတ်ပုံများကို ထုတ်လုပ်ခဲ့ပြီး (အထူးသဖြင့် ဘက်တီပေ့ခ်ျ - Bettie Page နှင့်အတူ ရိုက်ကူးခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်)၊ ယခုအခါ၌ နာမည်ကျော် အနုပညာရှင်များ ဖြစ်လာကြသည့် ဂျွန်ဝီလီ (John Willie)၊ ဂျိန်းဘီလ်ဘရူး (Gene Bilbrew) နှင့် အဲရစ်စတန်တန် (Eric Stanton) တို့ ရေးဆွဲသော ဖက်တစ်ရှ်ရုပ်ပြကတ်တွန်းများကို ထုတ်ဝေခဲ့သည်။ စတန်တန်၏ မော်ဒယ်ဖြစ်သူ ဘက်တီပေ့ခ်ျ (Bettie Page) သည် တစ်ချိန်တည်းမှာပင် ဖက်တစ်ရှ်ဓာတ်ပုံလောကတွင် ပထမဆုံး အောင်မြင်သော မော်ဒယ်တစ်ဦး ဖြစ်လာခဲ့သလို၊ အမေရိကန် အဓိကယဉ်ကျေးမှုလောကတွင်လည်း အလွန်ကျော်ကြားသော ပင်အပ်မော်ဒယ် (Pin-up girl) တစ်ဦး ဖြစ်လာခဲ့သည်။ အီတလီစာရေးဆရာနှင့် ဒီဇိုင်နာဖြစ်သူ ဂီဒိုကရီပတ်စ် (Guido Crepax) သည် သူ၏ လွှမ်းမိုးမှုကို နက်နက်ရှိုင်းရှိုင်း ခံခဲ့ရပြီး ၂၀ ရာစု၏ ဒုတိယနှစ်ဝက်တွင် ဥရောပ လူကြီးကြိုက်ရုပ်ပြများ၏ ပုံစံနှင့် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုကို ပုံဖော်ပေးခဲ့သည်။ အနုပညာရှင်များဖြစ်ကြသည့် ဟဲလ်မုဒ်နယူတန် (Helmut Newton) နှင့် ရောဘတ်မက်ပယ်သွာ့ပ် (Robert Mapplethorpe) တို့သည် ခေတ်သစ်ဓာတ်ပုံပညာတွင် BDSM နှင့် ဆက်စပ်နေသော အကြောင်းအရာများကို ပိုမိုအသုံးပြုလာကြပြီး ယင်းကြောင့် ယနေ့တိုင် လူထုအတွင်း အငြင်းပွားဖွယ်ရာ ဆွေးနွေးမှုများကို ဖြစ်ပေါ်စေသည့် အထင်ရှားဆုံး ဥပမာများ ဖြစ်ကြသည်။<ref>University of Central England in Birmingham: Attempted Confiscation of Mapplethorn book by Officials in 1997 for being obscene.</ref> အာလ်ဖရက်ဘီနေး (Alfred Binet) သည် ၁၈၈၇ ခုနှစ်တွင် ထုတ်ဝေသော သူ၏ "Du fétichisme dans l'amour" စာအုပ်တွင် ကာမရာဂဆိုင်ရာ စွဲလမ်းမက်မောမှု (Erotic fetishism) ဟူသော စကားလုံးကို ပထမဆုံး စတင်သုံးနှုန်းခဲ့သည်။<ref>Binet, A. (1887). "Du fétichisme dans l'amour" [=Fetishism in love] in: ''Revue Philosophique'', 24, pp. 143–167</ref> ရစ်ချက်ဗွန်ကရက်ဖ်-အီဘင် (Richard von Krafft-Ebing) က BDSM အပေါ် စိတ်ဝင်စားမှုများကို လူသားတို့၏ လိင်မှုစရိုက် ဆက်တိုက်ဖြစ်စဉ် (Continuum) ၏ အဆုံးသတ်တစ်ခုအဖြစ် ရှုမြင်ခဲ့သည်။<ref>von Krafft-Ebing, R. ''Psychopathia sexualis with especial reference to the antipathic sexual instinct: A medico-forensic study''. Trans Rebman FJ from 12th German ed. New York: Special Books; 1965:129– 218, 533–543</ref> === လည်သာ လှုပ်ရှားမှု (Leather movement) === လည်သာ (Leather) ဟူသော စကားလုံးသည် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ စွဲလမ်းမက်မောမှု တစ်ခု (Fetish) ကို ရည်ညွှန်းရန်အတွက် ဂေးအမျိုးသားများအကြား အဓိကသုံးနှုန်းသော ဝေါဟာရဖြစ်သော်လည်း ၎င်းသည် အခြားသော အဓိပ္ပာယ်များစွာကိုလည်း ကိုယ်စားပြုနိုင်သည်။ ဂေးလည်သာ အသိုင်းအဝိုင်းဝင်များသည် မော်တော်ဆိုင်ကယ်စီး လည်သာဝတ်စုံများကဲ့သို့သော လည်သာများကို ဝတ်ဆင်ကြသည် သို့မဟုတ် လည်သာဝတ်ဆင်ထားသော အမျိုးသားများကို စွဲမက်ကြသည်။ လည်သာယဉ်ကျေးမှုနှင့် BDSM ကို တစ်ခုတည်းသော အရာ၏ အစိတ်အပိုင်းနှစ်ခုအဖြစ် ရှုမြင်ကြသည်။ BDSM ယဉ်ကျေးမှု၏ အစိတ်အပိုင်း အတော်များများသည် ဂေးအမျိုးသားများ၏ လည်သာယဉ်ကျေးမှုခွဲ (Leather subculture) မှ ဆင်းသက်လာခြင်းဖြစ်ပြီး၊ ယင်းသည် ဒုတိယကမ္ဘာစစ် (၁၉၃၉-၁၉၄၅) ပြီးနောက် အိမ်ပြန်လာကြသည့် စစ်သည်တော် အမျိုးသားအုပ်စုများဆီမှ စနစ်တကျ ပုံပေါ်လာခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။<ref>Robert Bienvenu, ''The Development of Sadomasochism as a Cultural Style in the Twentieth-Century United States'', 2003, Doctoral Dissertation</ref> ဒုတိယကမ္ဘာစစ်သည် အမြောက်အမြားရှိသော လိင်တူချစ်သူ အမျိုးသား၊ အမျိုးသမီးများအတွက် လိင်တူချစ်သူ အသိုင်းအဝိုင်းအကြားတွင် ဘဝကို စတင်ထိတွေ့ခွင့်ရခဲ့သည့် အခြေအနေတစ်ခု ဖြစ်ခဲ့သည်။ စစ်ပြီးခေတ်တွင် လိင်တူချစ်သူများသည် နယူးယောက်၊ ချီကာဂို၊ ဆန်ဖရန်စစ္စကိုနှင့် လော့စ်အိန်ဂျလိစ် ကဲ့သို့သော မြို့ကြီးများတွင် စုဝေးခဲ့ကြသည်။ ၎င်းတို့သည် လည်သာကလပ်များနှင့် ဆိုင်ကယ်ကလပ်များကို ဖွဲ့စည်းခဲ့ကြပြီး အချို့မှာ ညီအစ်ကိုရင်းချာကဲ့သို့ ဝန်ဆောင်မှုအသင်းများ ဖြစ်ကြသည်။ မစ္စတာလည်သာ ပြိုင်ပွဲ (Mr. Leather Contest) နှင့် မစ္စတာဒရမ်မာ ပြိုင်ပွဲ (Mr. Drummer Contest) တို့ကို ဤကာလဝန်းကျင်တွင် စတင်ကျင်းပခဲ့သည်။ ဤသည်မှာ ဂေးအမျိုးသား လည်သာအသိုင်းအဝိုင်း၏ စတင်ရာ (Genesis) ဖြစ်သည်။ အသိုင်းအဝိုင်းဝင် အများအပြားသည် ပြင်းထန်သော လိင်မှုစရိုက်ပုံစံများအပေါ် စွဲမက်ခဲ့ကြပြီး ယင်းအခြေအနေသည် အေအိုင်ဒီအက်စ် (AIDS) ရောဂါ မပျံ့နှံ့မီ ၁၉၇၀ ပြည့်နှစ်များတွင် အမြင့်ဆုံးအဆင့်သို့ ရောက်ရှိခဲ့သည်။<ref name="a4b" >{{cite journal | last1 = Lenius | first1 = S | year = 2001 | title = Bisexuals and BDSM | journal = Journal of Bisexuality | volume = 1 | issue = #4| pages = 69–78 }}</ref> ဤယဉ်ကျေးမှုခွဲကို ၁၉၇၂ ခုနှစ်တွင် ထုတ်ဝေခဲ့သော လာရီတောင်းန်းဆန်းဒ် (Larry Townsend) ၏ "Leatherman's Handbook" စာအုပ်တွင် အထူးထင်ဟပ်စေခဲ့ပြီး၊ ၎င်းစာအုပ်တွင် ၁Status၀ ပြည့်လွန်နှစ်များနှောင်းပိုင်းနှင့် ၁၉၇၀ ပြည့်လွန်နှစ်များအစောပိုင်းက ဂေးအမျိုးသား နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်းဆိုင်ရာ စရိုက်ရှိသူများ၏ အလေ့အထများနှင့် ယဉ်ကျေးမှုကို အသေးစိတ် ဖော်ပြထားသည်။<ref>Townsend, Larry, ''The Leatherman's Handbook'', 1972 Olympia Press, seventh edition 2004 available from L.T. Publications, P.O. Box 302, Beverly Hills, California 90213-0302</ref> ၁၉၈၀ ပြည့်လွန်နှစ်များ အစောပိုင်းတွင် လက်စဘီယံ (Lesbians) အမျိုးသမီးများသည်လည်း ဂေးလည်သာ အသိုင်းအဝိုင်း၏ ထင်ရှားသော အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုအဖြစ် လည်သာအမျိုးသားများနှင့်အတူ ပူးပေါင်းလာခဲ့ကြသည်။ ၎င်းတို့သည်လည်း လည်သာကလပ်များကို ဖွဲ့စည်းခဲ့ကြသော်လည်း လည်သာအမျိုးသမီးများအတွက် သီးသန့်ဘား (Bars) များ မရှိခြင်းကဲ့သို့သော ဂျန်ဒါဆိုင်ရာ ကွဲပြားမှုအချို့ ရှိခဲ့သည်။ ၁ bowling၁ ခုနှစ်တွင် လက်စဘီယံ-ဖီမင်နစ်အုပ်စု ဖြစ်သော ဆမွိုင်းစ် (Samois) က "Coming to Power" စာအုပ်ကို ထုတ်ဝေခဲ့ခြင်းကြောင့် လက်စဘီယံ အသိုင်းအဝိုင်းအတွင်း BDSM အပေါ် ပိုမိုသိရှိနားလည်လာပြီး လက်ခံလာကြသည်။<ref>Gayle Rubin: "Samois", ''Leather Times'', 21:3–7., 2004, available from: leatherarchives.org</ref> ၁၉၉၀ ပြည့်လွန်နှစ်များသို့ ရောက်သောအခါ ဂေးအမျိုးသားနှင့် အမျိုးသမီးများ၏ လည်သာအသိုင်းအဝိုင်းများသည် မြေအောက် (Underground) အခြေအနေတွင် မဟုတ်တော့ဘဲ ပုံမှန်မဟုတ်သော လိင်မှုစရိုက်ရှိသူများ အသိုင်းအဝိုင်း (Kink community) တွင် အရေးပါသော အခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်လာခဲ့သည်။<ref name="a4b" /> ယနေ့ခေတ်တွင်မူ လည်သာလှုပ်ရှားမှုကို ယခင်ကကဲ့သို့ ဂေးယဉ်ကျေးမှုခွဲမှ ဆင်းသက်လာသော ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုတစ်ခုအဖြစ် ရှုမြင်မည့်အစား BDSM ယဉ်ကျေးမှု၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုအဖြစ် ယေဘုယျအားဖြင့် ရှုမြင်ကြသည် (အတိတ်ကာလက BDSM ယဉ်ကျေးမှုခွဲ၏ အစိတ်အပိုင်းအများစုမှာ ဂေးများ ဖြစ်ခဲ့ကြသော်လည်း ဖြစ်သည်)။ ၁၉၉၀ ပြည့်လွန်နှစ်များတွင် "နယူးဂတ်ဒ် လည်သာ ယဉ်ကျေးမှုခွဲ (New Guard leather subculture)" ဟုခေါ်သော အယူအဆသစ်တစ်ရပ် တိုးတက်ပြောင်းလဲလာခဲ့သည်။ ဤဦးတည်ချက်အသစ်သည် ၎င်းတို့၏ ကစားမှုများ (Play) ထဲတွင် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ရှုထောင့်များ (Psychological aspects) ကို စတင်ထည့်သွင်း ပေါင်းစပ်လာခဲ့ကြသည်။{{Citation needed|date=August 2014}} ချီကာဂိုမြို့ရှိ လည်သာမော်ကွန်းတိုက်နှင့် ပြတိုက် (Leather Archives and Museum - LA&M) ကို ၁၉၉၁ ခုနှစ်တွင် ချက်ရန်းစလိုး (Chuck Renslow) နှင့် တိုနီဒီဘလေ့စ် (Tony DeBlase) တို့က “လည်သာ၊ ကင့်ခ် (Kink)၊ ဖက်တစ်ရှ် နှင့် BDSM တို့၏ သမိုင်းနှင့် ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ လူထုမော်ကွန်းတိုက်၊ စာကြည့်တိုက်နှင့် ပြတိုက်” အဖြစ် တည်ထောင်ခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=About the LA&M |url=https://leatherarchives.org/about/about-the-la-m |website=leatherarchives.org |language=en-us}}</ref> LA&M ပြတိုက်တွင် BDSM နှင့် ဆက်စပ်နေသော ရှေးဟောင်းပစ္စည်းများစွာကို အကျယ်တဝန့် စုဆောင်းထားရှိပြီး၊ ၎င်းတွင် မူလ လည်သာဂုဏ်ဆောင်အလံ (Leather pride flag) သုံးခုအနက် တစ်ခုလည်း ပါဝင်သည်။<ref>{{Cite web |title=The Leather Pride Flag |url=https://leatherarchives.org/the-leather-pride-flag |website=leatherarchives.org |language=en-us}}</ref> ဆန်ဖရန်စစ္စကိုမြို့ရှိ South of Market Leather History Alley ကို ရင်းဂိုးလ်ဒ်လမ်းကြား (Ringold Alley) တစ်လျှောက်တွင် လည်သာယဉ်ကျေးမှုကို ဂုဏ်ပြုသောအားဖြင့် အနုပညာလက်ရာ လေးခုဖြင့် ဖွဲ့စည်းတည်ဆောက်ထားပြီး ၂၀၁၇ ခုနှစ်တွင် ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။<ref name="artandarchitecture-sf.com">{{cite web|url=http://www.artandarchitecture-sf.com/ringold-alleys-leather-memoir.html|title=Ringold Alley's Leather Memoir – Public Art and Architecture from Around the World}}</ref><ref name="Jewish">{{cite news |last=Paull |first=Laura |title=Honoring gay leather culture with art installation in Soma alleyway – J |newspaper=J |publisher=Jweekly.com |date=2018-06-21}}</ref> အဆိုပါ အနုပညာလက်ရာများထဲမှ တစ်ခုမှာ လမ်းဘေးပလက်ဖောင်းတစ်လျှောက်တွင် သတ္တုဖြင့် ပြုလုပ်ထားသော ဖိနပ်ခြေရာများ (Metal bootprints) ဖြစ်ပြီး၊ ယင်းသည် ဆန်ဖရန်စစ္စကို လည်သာအသိုင်းအဝိုင်း၏ အရေးပါသော အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုဖြစ်ခဲ့သည့် လူပုဂ္ဂိုလ် ၂၈ ဦးကို ဂုဏ်ပြုထားခြင်း ဖြစ်သည် (၎င်းတို့ထဲတွင် ဂေးနှင့် လက်စဘီယံ S/M ဖစ်စတင်းကလပ်တစ်ခုဖြစ်သော Catacombs ၏ ပိုင်ရှင် စတိဗ်မက်အီချာရင် - Steve McEachern နှင့် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၏ ဒုတိယမြောက် သက်တမ်းရင့် BDSM အဖွဲ့အစည်းဖြစ်သော ဂျန်နပ်စ်အသင်း - Society of Janus ကို ပူးတွဲတည်ထောင်သူ စင်သီယာဆလေတာ - Cynthia Slater တို့ ပါဝင်ကြသည်)။<ref name="Jewish" /><ref name="artandarchitecture-sf.com" /> === အင်တာနက် (Internet) === ၁၉၈၀ ပြည့်လွန်နှစ်များ နှောင်းပိုင်းတွင် အင်တာနက်ပေါ်ပေါက်လာခြင်းကြောင့် ကမ္ဘာတစ်ဝန်းရှိ ထူးခြားဆန်းသစ်သော ဝါသနာတူချင်းများအား ဒေသအဆင့်တွင်ကော နိုင်ငံတကာအဆင့်တွင်ပါ ရှာဖွေတွေ့ရှိနိုင်ရန်နှင့် ၎င်းတို့နှင့် အမည်မဖော်ဘဲ (Anonymously) ဆက်သွယ်ပြောဆိုနိုင်ရန် လမ်းစပွင့်သွားခဲ့သည်။<ref name=sm101/><ref>{{cite web|url=http://www.buzzle.com/articles/alternate-lifestyles-what-they-had-to-do-with-msn-chat.html|title=Alternate Lifestyles: What They Had to Do With MSN Chat|date=10 January 2013}}</ref> ယင်းကြောင့် BDSM အပေါ် စိတ်ဝင်စားမှုနှင့် ဗဟုသုတများ အရှိန်အဟုန်ဖြင့် ပေါက်ကွဲထွက်ပေါ်လာခဲ့ပြီး၊ အထူးသဖြင့် ယူစနက် (Usenet) အဖွဲ့တစ်ခုဖြစ်သော `alt.sex.bondage` တွင် ဖြစ်သည်။ ထိုအဖွဲ့အတွင်း ကြော်ငြာအမှိုက်များ (Spam) များပြားလာသောအခါ စိတ်ဝင်စားသူများသည် `soc.subculture.bondage-bdsm` သို့ ပြောင်းရွှေ့သွားခဲ့ကြသည်။ ဆိုရှယ်မီဒီယာ ပုံစံများအပေါ် ပိုမိုအာရုံစိုက်လာခြင်းနှင့်အတူ မိမိကိုယ်ကိုယ် "BDSM နှင့် ဖက်တစ်ရှ် အသိုင်းအဝိုင်းအတွက် လူမှုကွန်ရက်" ဟု ကြေညာထားသော ဖက်လိုင်ဖ် (FetLife) ဝဘ်ဆိုက်ကို ဖွဲ့စည်းတည်ထောင်ခဲ့သည်။ ၎င်းသည် အခြားသော လူမှုကွန်ရက်စာမျက်နှာများကဲ့သို့ပင် အခြားအသုံးပြုသူများနှင့် သူငယ်ချင်းဖွဲ့နိုင်ခြင်း၊ ပွဲလမ်းသဘင်များ ပြုလုပ်နိုင်ခြင်းနှင့် ဝါသနာတူ စာမျက်နှာများကို ဖန်တီးနိုင်ခြင်း စသည့် လုပ်ဆောင်ချက်များဖြင့် လည်ပတ်သည်။ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ အသုံးအဆောင်ပစ္စည်းများကို ရောင်းချသည့် သမားရိုးကျ လိင်အသုံးအဆောင်ပစ္စည်းဆိုင်များ (Sex shops) အပြင်၊ လည်သာ/လတ်တက်စ် (Latex) ဝတ်စုံများနှင့် BDSM ကစားစရာများကို သီးသန့်ရောင်းချသည့် အွန်လိုင်းလူကြီးကြိုက်ကစားစရာ ကုမ္ပဏီများလည်း အရှိန်အဟုန်ဖြင့် တိုးတက်လာခဲ့သည်။ တစ်ချိန်က အလွန်ကျဉ်းမြောင်းသော ဈေးကွက်ငယ် (Niche market) တစ်ခုသာ ဖြစ်ခဲ့သော်လည်း ယခုအခါတွင် ၎င်းတို့၏ ကုန်ပစ္စည်းစာရင်း (Catalog) ထဲ၌ BDSM သို့မဟုတ် ဖက်တစ်ရှ်ပစ္စည်းတစ်မျိုးမျိုးကို ထည့်သွင်းမရောင်းချသော လိင်ကစားစရာကုမ္ပဏီ ဟူ၍ မရှိသလောက် ရှားပါးသွားပြီဖြစ်သည်။ သမားရိုးကျ လိင်ဆက်ဆံမှုပုံစံရှိသည့် "ဗနီလာ (Vanilla sex)" ဈေးကွက်များထဲသို့ပင် ဆန်းပြားသော ကင့်ခ် (Kinky) ဒြပ်စင်များ ရောနှောဝင်ရောက်လာခဲ့သည်။ ယခင်က ဈေးကွက်ငယ်လေးသည် ယခုအခါတွင် လူကြီးကြိုက် အသုံးအဆောင်ပစ္စည်း စီးပွားရေးလုပ်ငန်း၏ အရေးပါသော မဏ္ဍိုင်တစ်ခုအဖြစ် တိုးချဲ့လာခဲ့သည်။<ref>{{cite web|last=Birch|first=Dr Robert W.|url=http://www.leathernroses.com/generalbdsm/drbirchsextoys.htm|title=Adult Sex Toys|publisher=Leather Roses}}</ref> ယနေ့ခေတ်တွင် လိင်ကစားစရာ ပံ့ပိုးရောင်းချသူ အားလုံးနီးပါးသည် မူလက BDSM ယဉ်ကျေးမှုခွဲတွင်သာ အသုံးပြုခဲ့သော ပစ္စည်းများကို ထည့်သွင်းရောင်းချပေးနေပြီဖြစ်သည်။ အတွင်းခံအောက်ခံပါသော လက်ထိပ်များ (Padded handcuffs)၊ လတ်တက်စ်နှင့် လည်သာ အဝတ်အထည်များအပြင်၊ ပွတ်သပ်ကစားရန်အတွက် ပျော့ပျောင်းသော ကြာပွတ်တိုများနှင့် ကာမရာဂဆိုင်ရာ လျှပ်စစ်လှုံ့ဆွမှုပေးသည့် TENS စက်ကဲ့သို့သော ပိုမိုဆန်းပြားသည့် ပစ္စည်းများကို သမားရိုးကျ ဗနီလာပစ်မှတ်အုပ်စုများအတွက် ထုတ်လုပ်သော ကုန်ပစ္စည်းစာရင်းများတွင် တွေ့ရှိနိုင်ပြီး၊ ယင်းက ယခင်က ရှိခဲ့သော စည်းဘောင်များ တဖြည်းဖြည်း ချဲ့ထွင်ပြောင်းလဲလာနေကြောင်း ဖော်ပြနေသည်။ လွန်ခဲ့သည့် နှစ်အနည်းငယ်အတွင်း အင်တာနက်သည် ဤအကြောင်းအရာကို စိတ်ဝင်စားကြသည့် လူပုဂ္ဂိုလ်များအကြား ကွန်ရက်ချိတ်ဆက်ခြင်း (Networking) အတွက် ဗဟိုချက်မ ပလက်ဖောင်းတစ်ခုကိုလည်း ပံ့ပိုးပေးထားသည်။ ရေတွက်မကုန်နိုင်သော ပုဂ္ဂလိကနှင့် စီးပွားဖြစ် ရွေးချယ်စရာများအပြင်၊ ဒေသခံကွန်ရက်များနှင့် ကူညီပံ့ပိုးရေးအဖွဲ့များ (Support groups) လည်း တိုးပွားလာနေသည်။ ဤအဖွဲ့များသည် မိမိတို့၏ ဆန္ဒမပါဘဲ လိင်မှုစရိုက်ကို သူတစ်ပါးသိရှိသွားခြင်း ခံရသူများ (Unwillingly outed) အတွက် ပြည့်စုံသော နောက်ခံအကြောင်းအရာများနှင့် ကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ အချက်အလက်များကို ပံ့ပိုးပေးလေ့ရှိကြသည့်အပြင်၊ BDSM နှင့်ပတ်သက်သော အကြောင်းအရာများကို နားလည်သဘောပေါက်သည့် စိတ်ပညာရှင်များ (Psychologists)၊ ဆရာဝန်များနှင့် ရှေ့နေများ၏ ဆက်သွယ်ရန် လိပ်စာစာရင်းများကိုလည်း ကူညီပံ့ပိုးပေးကြသည်။<ref>{{cite web|url=http://www.leathernroses.com/generalbdsm/generalbdsm.htm#toys|title=Implements/Toys|publisher=Leather Roses}}</ref> ==ကိုးကား== <references/> [[Category:လိင်မှုရေးရာ]] [[Category:လူမှုဗေဒ]] ar53sc5po8ri3qhanremgroczyt8jiw 1036424 1036423 2026-06-07T01:36:24Z Chenzeyan29 141880 /* လိင်စိတ်တိမ်းညွတ်မှုနှင့် BDSM အခန်းကဏ္ဍ ကွဲပြားခြင်း */ 1036424 wikitext text/x-wiki '''BDSM''' ဆိုသည်မှာ အနှောင်အဖွဲ့ (Bondage)၊ စည်းကမ်းသတ်မှတ်ခြင်း (Discipline)၊ လွှမ်းမိုးခြင်းနှင့် နာခံခြင်း (Dominance and submission)၊ နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်း (Sadomasochism) တို့အပြင် အခြားသော လူပုဂ္ဂိုလ်အချင်းချင်း ဆက်ဆံရေးဆိုင်ရာ တက်ကြွလှုပ်ရှားမှုများ ပါဝင်သည့် ကာမရာဂစိတ်ကို နှိုးဆွပေးသော အလေ့အထများ (Erotic practices) သို့မဟုတ် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ သရုပ်ဆောင်ကစားမှုများ (Sexual roleplaying) ကို ခြုံငုံခေါ်ဆိုခြင်း ဖြစ်သည်။<ref>{{cite book |last1=Weiss |first1=Margot |chapter=BDSM (bondage, discipline, domination, submission, sadomasochism) |title=The International Encyclopedia of Human Sexuality |date=2015 |pages=113–196 |doi=10.1002/9781118896877.wbiehs043 |isbn=978-1-4051-9006-0 }}</ref> ဤအလေ့အထများတွင် ကျယ်ပြန့်သော လုပ်ဆောင်ချက်များ ပါဝင်နေသဖြင့် မိမိကိုယ်ကိုယ် BDSM အလေ့အထရှိသူဟု မယူဆသူများပင် ဤအပြုအမူမျိုးကို ပြုလုပ်နိုင်ကြသည်။ ထို့ကြောင့် BDSM အသိုင်းအဝိုင်း သို့မဟုတ် ယဉ်ကျေးမှုခွဲ (Subculture) ထဲတွင် ပါဝင်ခြင်း ရှိမရှိကိုမူ မိမိကိုယ်ကိုယ် အသိအမှတ်ပြုမှု (Self-identification) နှင့် အတွေ့အကြုံ မျှဝေခံစားဖူးမှုများအပေါ် မူတည်၍ ဆုံးဖြတ်လေ့ရှိကြသည်။ {{Infobox | bodystyle = width:23em; | title = BDSM | titlestyle = | image = [[File:BDSM acronym.svg|200px]] | imagestyle = | caption = BDSM အတိုကောက်စာလုံးစု | captionstyle = | headerstyle = background:#ccf; | labelstyle = background:#ddf;width:40%; | datastyle = | header1 = အစိတ်အပိုင်းများ (Aspects) | header2 = | label2 = B&D၊ B/D သို့မဟုတ် BD | data2 = [[Bondage (sexual)|အနှောင်အဖွဲ့ (Bondage)]] နှင့် [[Discipline (BDSM)|စည်းကမ်းသတ်မှတ်ခြင်း (Discipline)]] | header3 = | label3 = D&s၊ D/s သို့မဟုတ် Ds | data3 = [[Dominance and submission|လွှမ်းမိုးခြင်းနှင့် နာခံခြင်း (Dominance and submission)]] | header4 = | label4 = S&M၊ S/M သို့မဟုတ် SM | data4 = [[Sadomasochism|နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်း (Sadism and masochism)]] | header5 = အခန်းကဏ္ဍများ (Roles) | header6 = | label6 = အပေါ်လူ/လွှမ်းမိုးသူ (Top/dominant) | data6 = လုပ်ဆောင်ချက်များကို ပြုလုပ်သူ သို့မဟုတ် ထိန်းချုပ်မောင်းနှင်သူ | header7 = | label7 = အောက်လူ/နာခံသူ (Bottom/submissive) | data7 = လုပ်ဆောင်ချက်များကို လက်ခံရရှိသူ သို့မဟုတ် အထိန်းချုပ်ခံရသူ | header8 = | label8 = အပြောင်းအလဲလုပ်သူ (Switch) | data8 = အခန်းကဏ္ဍများကို ဟိုဘက်ဒီဘက် ပြောင်းလဲလုပ်ဆောင်သူ }} BDSM ဟူသော အတိုကောက်စာလုံးစု (Initialism) ကို ၁၉၉၁ ခုနှစ် ယူစနက် (Usenet) အင်တာနက်စာမျက်နှာပေါ်ရှိ ပို့စ်တစ်ခုတွင် ပထမဆုံးအကြိမ် မှတ်တမ်းတင်တွေ့ရှိခဲ့ရသည်။<ref>{{Cite web|url = http://www.oed.com/view/Entry/14168#eid289098363|title = BDSM ''n.'' (in entry B, ''n.'')|date = June 2013|access-date = 29 November 2015|website = Oxford English Dictionary Online|publisher = Oxford University Press|edition = draft|archive-url = https://web.archive.org/web/20151231210447/http://www.oed.com/view/Entry/14168#eid289098363|archive-date = 31 December 2015|url-status = live}}</ref> ၎င်းသည် B/D (အနှောင်အဖွဲ့နှင့် စည်းကမ်း)၊ D/s (လွှမ်းမိုးခြင်းနှင့် နာခံခြင်း) နှင့် S/M (နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်း) ဟူသော အတိုကောက်စကားလုံးများအားလုံးကို ပေါင်းစပ်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ BDSM ဟူသော စကားရပ်ကို ကျယ်ပြန့်လှသော လှုပ်ရှားမှုများ၊ လူပုဂ္ဂိုလ်အချင်းချင်း ဆက်ဆံရေး ပုံစံများ (Interpersonal relationships) နှင့် ထူးခြားဆန်းသစ်သော ယဉ်ကျေးမှုခွဲများအားလုံးကို လွှမ်းခြုံနိုင်ရန်အတွက် အထွေထွေသုံး စကားရပ်အဖြစ် အသုံးပြုကြသည်။ BDSM အသိုင်းအဝိုင်းများသည် မိမိတို့ကိုယ်ကိုယ် ဤအသိုင်းအဝိုင်းနှင့် သက်ဆိုင်သည်ဟု ခံယူပြီး သမားရိုးကျမဟုတ်သော ကွဲပြားသည့် အလေ့အထရှိသူ မည်သူ့ကိုမဆို ယေဘုယျအားဖြင့် နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုလေ့ရှိကြသည်။ ၎င်းတွင် ဆန့်ကျင်ဘက်လိင်ကဲ့သို့ ဝတ်ဆင်သူများ (Cross-dressers)၊ ခန္ဓာကိုယ်ပုံသဏ္ဍာန် ပြုပြင်ပြောင်းလဲခြင်း (Body modification) ဝါသနာပါသူများ၊ တိရစ္ဆာန်အဖြစ် သရုပ်ဆောင်ကစားသူများ (Animal roleplayers)၊ ရာဘာဖြင့် ပြုလုပ်ထားသောအရာများကို စွဲလမ်းမက်မောသူများ (Rubber fetishists) နှင့် အခြားသူများလည်း ပါဝင်ကြသည်။ BDSM တွင် ပါဝင်သော လှုပ်ရှားမှုများနှင့် ဆက်ဆံရေးများသည် ပါဝင်ပတ်သက်သူများအနေဖြင့် အချင်းချင်း အပြန်အလှန် ဖြည့်ဆည်းပေးရသည့် အခန်းကဏ္ဍများကို ခံယူလေ့ရှိကြပြီး ၎င်းတွင် အာဏာချင်း မညီမျှမှုများ (Inequality of power) ပါဝင်နေတတ်သည်။ ထို့ကြောင့် ပါဝင်သူနှစ်ဦးစလုံး၏ ကြိုတင်အသိပေး သဘောတူညီချက် (Informed consent) ရှိရန်မှာ အလွန်ပင် မရှိမဖြစ် လိုအပ်လှသည်။ ဤအခန်းကဏ္ဍများကို ခွဲခြားသတ်မှတ်ရန်အတွက် "နာခံသူ (Submissive)" နှင့် "လွှမ်းမိုးသူ (Dominant)" ဟူသော ဝေါဟာရများကို အများအားဖြင့် အသုံးပြုကြပြီး၊ လွှမ်းမိုးသူ သို့မဟုတ် ဒွမ် (Dom) က နာခံသူ သို့မဟုတ် ဆပ် (Sub) အပေါ် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ထိန်းချုပ်မှုကို ရယူသည်။ ၎င်းအပြင် အပေါ်လူ (Top) နှင့် အောက်လူ (Bottom) ဟူသော ဝေါဟာရများကိုလည်း အသုံးပြုကြပြီး အပေါ်လူ (Top) သည် လုပ်ဆောင်ချက်ကို စတင်လုပ်ဆောင်သူ ဖြစ်ပြီး အောက်လူ (Bottom) သည် ထိုလုပ်ဆောင်ချက်ကို လက်ခံရရှိသူ ဖြစ်သည်။ ဤဝေါဟာရ နှစ်စုသည် သိမ်မွေ့စွာ ကွဲပြားခြားနားမှု ရှိသည်။ ဥပမာအားဖြင့် - လူတစ်ဦးသည် အခြားတစ်ဦး၏ ကြာပွတ်ဖြင့် ရိုက်ခြင်းကို အပန်းဖြေသည့် သဘောသက်သက်ဖြင့် ခံယူပြီး "အောက်လူ (Bottom)" အဖြစ် ဆောင်ရွက်နိုင်သော်လည်း ၎င်းတွင် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အောက်ကျခံ နာခံခြင်းမျိုး လုံးဝမပါဝင်နိုင်ပေ။ ထို့အပြင် နာခံသူ (Submissive) များသည် မိမိတို့၏ လွှမ်းမိုးသူ (Dominant) များအား အနှိပ်ပေးရန် အမိန့်ပေးခြင်း ခံရနိုင်သည် (ထိုသို့ နှိပ်ပေးရာတွင် နာခံသူက လှုပ်ရှားမှုကို ပြုလုပ်ပြီး လွှမ်းမိုးသူက လက်ခံရရှိသော်လည်း ၎င်းတို့၏ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အခန်းကဏ္ဍမှာ ပြောင်းလဲသွားခြင်း မရှိပေ)။ 'Submissive' နှင့် 'Dominant' ဟူသော စကားလုံးများအစား 'Sub' နှင့် 'Dom' ဟူသော အတိုကောက်များကို အမြဲလိုလို အသုံးပြုကြသည်။ တစ်ခါတစ်ရံတွင် လွှမ်းမိုးသည့် အမျိုးသမီးကို ဖော်ပြရန်အတွက် ဂျန်ဒါခွဲခြားမှုမရှိသော 'Dom' ဟူသော စကားလုံးအစား အမျိုးသမီးသီးသန့် သုံးနှုန်းချက်များ ဖြစ်သည့် မစ္စထရက် (Mistress)၊ ဒွမ်မေ (Domme) နှင့် ဒိုမီနေးထရစ် (Dominatrix) ဟူသော စကားလုံးများကို သုံးစွဲကြသည်။ ဆက်ဆံရေးတစ်ခုနှင့်တစ်ခုအကြား သို့မဟုတ် ဆက်ဆံရေးတစ်ခုတည်းအတွင်းမှာပင် အပေါ်လူ/လွှမ်းမိုးသူ အခန်းကဏ္ဍနှင့် အောက်လူ/နာခံသူ အခန်းကဏ္ဍများကို ဟိုဘက်ဒီဘက် အပြန်အလှန် ပြောင်းလဲလုပ်ဆောင်တတ်သူများကိုမူ ဆွစ်ချ် (Switches) ဟု ခေါ်ဆိုကြသည်။ BDSM တွင် ပါဝင်ပတ်သက်သူများအကြား ဤအခန်းကဏ္ဍများနှင့် မိမိကိုယ်ကိုယ် ခံယူသတ်မှတ်ချက်များ၏ တိကျသော အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်များနှင့် ပတ်သက်၍ အမြဲလိုလို အငြင်းပွား ဆွေးနွေးလေ့ ရှိကြသည်။<ref name="Terms">{{cite web|last=Grau|first=Johnson|url=http://www.leathernroses.com/generalbdsm/ssbbfaqdefines.htm|title=What do B&D, S&M, D&S, "top", "bottom" mean|publisher=Leather Roses|date=1995|access-date=27 January 2008| archive-url= https://web.archive.org/web/20080111223259/http://www.leathernroses.com/generalbdsm/ssbbfaqdefines.htm| archive-date= 11 January 2008 | url-status=live}}</ref> {{TOC limit|3}} == သမိုင်းကြောင်း == === စတင်မြစ်ဖျားခံလာပုံ === BDSM ဆိုင်ရာ အလေ့အထများသည် ကမ္ဘာ့ရှေးအကျဆုံး စာပေမှတ်တမ်းအချို့ကတည်းက တည်ရှိခဲ့ကြပြီး အီနန်နာ (Inanna) နတ်ဘုရားမ (အက္ကဒီယန်းဘာသာဖြင့် အစ်ရှ်တာ - Ishtar) ပူဇော်ပွဲ ဓလေ့ထုံးတမ်းများနှင့် ဆက်စပ်နေသည်။ အီနန်နာ နတ်ဘုရားမထံ ရည်စူး၍ ရေးထိုးထားသော သပ်ပုံစာလုံး (Cuneiform) ရွှံ့ပြားစာအုပ်များတွင် လွှမ်းမိုးချုပ်ကိုင်မှုဆိုင်ရာ ကျင့်ထုံးများ (Domination rituals) ပါဝင်နေသည်။ အထူးသဖြင့် "အီနန်နာနှင့် အီဘီဟ် (Inanna and Ebih)" ကဲ့သို့သော ရှေးဟောင်းအရေးအသားများ (၎င်းတွင် နတ်ဘုရားမက အီဘီဟ်တောင်ကို လွှမ်းမိုးချုပ်ကိုင်ထားသည်) နှင့် "အီနန်နာသို့ ပူဇော်ဂီတ (Hymn to Inanna)" တို့တွင် ဆန့်ကျင်ဘက်လိင်ကဲ့သို့ ဝတ်ဆင်မှု အသွင်ပြောင်းလဲခြင်းများနှင့် ထုံးတမ်းစဉ်လာများကို ဖော်ပြထားသည်။ ၎င်းတို့သည် "နာကျင်မှုနှင့် ကြည်နူးမှုတို့ ရောယှက်နေပြီး၊ စိတ်အခြေအနေ ပြောင်းလဲသွားသည့် ခရီးစဉ်များကို ဖြစ်ပေါ်စေသည်။ ပြစ်ဒဏ်ခတ်ခြင်း၊ ညည်းတွားခြင်း၊ ကြည်နူးပီတိဖြစ်ခြင်း၊ ငိုကြွေးမြည်တမ်းခြင်းနှင့် သီချင်းဆိုခြင်းများ ပါဝင်ကာ ပါဝင်သူများသည် ငိုကြွေးပူဆွေးရင်း မောပန်းနွမ်းနယ်သွားကြသည်" ဟု ရေးသားထားသည်။<ref>Nomis, Anne O. (2013) ''The History & Arts of the Dominatrix'' Mary Egan Publishing and Anna Nomis Ltd {{ISBN|978-0-9927010-0-0}} pp. 59-60</ref><ref>"Lady of the Largest Heart" or "A Hymn to Inana C" available at Electronic Text Corpus of Sumerian Literature, University of Oxford http://etcsl.orinst.ox.ac.uk/section4/tr4073.htm lines 80-90</ref> ဘီစီ ၉ ရာစုအတွင်းက ရှေးဟောင်း စပါတာ (Sparta) မြို့၏ အရေးကြီးဆုံး ဘာသာရေးနယ်မြေတစ်ခုဖြစ်သော အာတဲမိစ် အောသီးယား (Artemis Orthia) တွင် ဘာသာရေးနှင့်ဆက်စပ်သော ကြာပွတ်ရိုက်ပူဇော်မှုများ (Ritual flagellations) ကို ပြုလုပ်ခဲ့ကြသည်။ ထိုနေရာတွင် "ဒီယာမာ့စ်တီဂိုးဆစ် (diamastigosis)" ဟုခေါ်သော ထုံးတမ်းစဉ်လာ ကြာပွတ်ရိုက်ပွဲများ ကျင်းပခဲ့ပြီး အမျိုးသမီးပုရောဟိတ် (Priestess) ၏ ကြီးကြပ်မှုအောက်တွင် လူပျိုဖော်ဝင်စ အမျိုးသားငယ်များကို ကြာပွတ်ဖြင့် ရိုက်နှက်ကြခြင်း ဖြစ်သည်။<ref>Nomis, Anne O. (2013) "The Ancient Dominatrix Goddess and her Priestess Initiates" in ''The History & Arts of the Dominatrix'' Mary Egan Publishing and Anna Nomis Ltd, pp. 61-62</ref> ယင်းအကြောင်းကို ပထဝီဝင်ပညာရှင် ပါဆိုနီးယပ်စ် (Pausanias) အပါအဝင် ရှေးဟောင်းစာဆိုအများအပြားက ရေးသားခဲ့ကြသည်။<ref>Pausanias III, 16: 10-11 viewable at: http://www.theoi.com/Text/Pausanias3B.html#16 </ref> နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်းဆိုင်ရာ လှုပ်ရှားမှုများ (Sadomasochistic activities) ၏ ရှေးအကျဆုံး ရုပ်ပုံအထောက်အထားတစ်ခုကို ဘီစီ ၅ ရာစုခေတ်က အီထရစကန် (Etruscan) ယဉ်ကျေးမှုနယ်မြေဖြစ်သော တာကွီနီးယား (Tarquinia) အနီးရှိ ကြာပွတ်ရိုက်ဂူသင်္ချိုင်း (Tomb of the Whipping) တွင် တွေ့ရှိရသည်။ ထိုဂူသင်္ချိုင်းအတွင်းရှိ နံရံဆေးရေးပန်းချီ (Fresco) တွင် ကာမရာဂနှိုးဆွနေစဉ် အခြေအနေတစ်ခု၌ အမျိုးသားနှစ်ဦးက အမျိုးသမီးတစ်ဦးကို ကြိမ်လုံးနှင့် လက်ဝါးဖြင့် ကြာပွတ်ရိုက်နှက်နေပုံကို သရုပ်ဖော်ထားသည်။<ref>Mario Moretti/Leonard von Matt: ''Etruskische Malerei in Tarquinia''. Cologne 1974, Page 90, figs. 762-63, {{ISBN|978-3-7701-0541-0}}</ref> ကြာပွတ်ရိုက်ခြင်းနှင့် ပတ်သက်သည့် အခြားကိုးကားချက်တစ်ခုကို ရှေးဟောင်းရိုမန်ကဗျာဆရာ ဂျူဗင်နယ် (Juvenal) (အေဒီ ၁-၂ ရာစု) ၏ သရော်စာများ (Satires) ဆဋ္ဌမမြောက်စာအုပ်တွင် တွေ့ရသည်။<ref>[[Juvenal]]: Satires 6, Lines 474–511</ref> ထို့အပြင် ပက်ထရိုးနီးယပ်စ် (Petronius) ၏ "ဆာတိုင်ရီကွန် (Satyricon)" ဝတ္ထုတွင်လည်း လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ စိတ်နှိုးဆွမှု (Sexual arousal) ရရှိစေရန်အတွက် ပြစ်မှုကျူးလွန်သူတစ်ဦးကို ကြာပွတ်ဖြင့် ရိုက်နှက်သည့် အကြောင်းအရာများ ပါရှိသည်။ လိင်ဆက်ဆံခြင်း၏ အစားထိုးမှုအဖြစ် သို့မဟုတ် သမားရိုးကျမဟုတ်သော ရှေ့ပြေးလိင်မှုကစားခြင်း (Foreplay) ၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုအဖြစ် မိမိသဘောဆန္ဒအလျောက် အနှောင်အဖွဲ့ခံခြင်း၊ ကြာပွတ်ရိုက်ခံခြင်းများ ပြုလုပ်ခဲ့ကြသည့် လူပုဂ္ဂိုလ်များအကြောင်း သမိုင်းမှတ်တမ်းငယ်များသည် ဘီစီ ၃ ရာစုနှင့် ၄ ရာစုကတည်းက တည်ရှိခဲ့သည်။{{Citation needed|date=September 2012}} ပွန်ပေ (Pompeii) မြို့ရှိ ဆန်းကြယ်ထူးဆန်းသောဗီလာ (Villa of Mysteries) ၏ နံရံပေါ်တွင် အတောင်ပံပါသော ကြာပွတ်ကိုင်အမျိုးသမီးသခင် (Whip-mistress) ပုံကို သရုပ်ဖော်ထားပြီး၊ ၎င်းသည် အမျိုးသမီးငယ်တစ်ဦးကို နတ်ကိုးကွယ်မှုဆိုင်ရာ လျှို့ဝှက်ဆန်းကြယ်မှုများ (Mysteries) အတွင်းသို့ သွတ်သွင်းခြင်း အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုဖြစ်သည်။ အဆိုပါ ကြာပွတ်ကိုင်အမျိုးသမီး၏ အခန်းကဏ္ဍသည် ဘာသာရေးဆိုင်ရာ သေဆုံးခြင်းနှင့် ပြန်လည်မွေးဖွားခြင်း အထိမ်းအမှတ် သန့်စင်ခြင်းလုပ်ငန်းကို မောင်းနှင်ပေးသည်။<ref name="Nomis, Anne O. 2013 pp.62-64">Nomis, Anne O. (2013) "The Whipstress and the Mysteries" in ''The History & Arts of the Dominatrix'' Mary Egan Publishing & Anna Nomis Ltd, U.K. {{ISBN|978-0-9927010-0-0}} pp.62-64</ref> ရှေးဟောင်းဂရိခေတ်က အက်ဖရိုဒိုက် (Aphrodite) အလှနတ်ဘုရားမသည်လည်း လက်နက်တစ်ခုကို ကိုင်ဆောင်ထားဖူးပုံရပြီး၊ ဆီသီရာ၊ အခရိုကိုရင့် နှင့် စပါတာ အပါအဝင် နေရာအတော်များများတွင် လက်နက်ကိုင်ဆောင်ထားသော အက်ဖရိုဒိုက်ရုပ်တု အထောက်အထားများကို တွေ့ရပြီး ၎င်းလက်နက်မှာ ကြာပွတ်တစ်ခု ဖြစ်နိုင်ခြေရှိသည်။<ref name="Nomis, Anne O. 2013 pp.62-64"/> အိန္ဒိယနိုင်ငံ၏ "ကာမသူတြ (Kama Sutra)" ကျမ်းတွင် ချစ်တင်းနှောစဉ်အတွင်း ရိုက်နှက်ခြင်း အမျိုးအစား ၄ မျိုး၊ လူ့ခန္ဓာကိုယ်၏ ပစ်မှတ်ထားရမည့် ခွင့်ပြုထားသော နေရာများနှင့် အောက်လူ (Bottom) များက ပြုလုပ်လေ့ရှိသော ပျော်ရွှင်မှုပါဝင်သည့် "နာကျင်ခြင်းအော်သံ" အမျိုးမျိုးတို့ကို ဖော်ပြထားသည်။ အာရုံခံစားမှုဆိုင်ရာ အတွေ့အကြုံများနှင့် ပတ်သက်သော ဤသမိုင်းဝင်ကျမ်းစာစုတွင် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ လှုပ်ရှားမှုများအတွင်း ရိုက်နှက်ကစားခြင်း (Impact play)၊ ကိုက်ခြင်းနှင့် ဆိတ်ခြင်းများကို နှစ်ဦးသဘောတူ ဆန္ဒအလျောက်သာ ပြုလုပ်ရမည်ဖြစ်ကြောင်း အတိအလင်း အလေးပေးဖော်ပြထားသည်၊ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် အချို့သောအမျိုးသမီးများကသာ ထိုသို့သောအပြုအမူကို ပျော်ရွှင်စရာဟု ယူဆကြသောကြောင့်ဖြစ်သည်။ ဤရှုထောင့်မှကြည့်လျှင် ကာမသူတြကျမ်းကို နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်းဆိုင်ရာ လှုပ်ရှားမှုများနှင့် ဘေးကင်းလုံခြုံရေးစည်းမျဉ်းများ (Safety rules) ကို ပထမဆုံး ကိုင်တွယ်ရေးသားခဲ့သည့် စာပေအရင်းအမြစ်တစ်ခုအဖြစ် သတ်မှတ်နိုင်သည်။ နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်းဆိုင်ရာ သဘောတရားများ ပါဝင်သော အခြားစာသားများသည်လည်း နောက်ပိုင်းရာစုနှစ်များအတွင်း ကမ္ဘာတစ်ဝန်းတွင် ပုံမှန်ပေါ်ထွက်လာခဲ့သည်။<ref>''Kamasutra'' by Mallanaga Vatsyayana, translated by Wendy Doniger, Oxford University Press 2003, {{ISBN|978-0-19-283982-4}} Book II: Chapters 4, 5, 7, 8, pages 45–64.</ref> ၁၄ ရာစုအတွင်း လိင်ဆက်ဆံခြင်း၏ ရှေ့ပြေးနိဒါန်းအဖြစ် သို့မဟုတ် အစားထိုးမှုအဖြစ် လူများက မိမိတို့ဆန္ဒအလျောက် အနှောင်အဖွဲ့ခံခြင်း သို့မဟုတ် ကြာပွတ်ရိုက်ခံခြင်းများ ပြုလုပ်ခဲ့ကြကြောင်း သမိုင်းမှတ်တမ်းငယ်အချို့ ရှိခဲ့သည်။ အလယ်ခေတ်က ပေါ်ပေါက်ခဲ့သော နာခံကိုးကွယ်မှုနှင့် စိတ်ဒွန်တွဲမှုများ ပြည့်နှက်နေသည့် "နန်းတွင်းအချစ် (Courtly love)" ကဲ့သို့သော ဖြစ်ရပ်များသည် BDSM ၏ ရှေ့ပြေးနိမိတ်တစ်ခု ဖြစ်နိုင်ကြောင်း စာရေးဆရာအချို့က သုံးသပ်ကြသည်။<ref>Denis de Rougemont (1956), ''Love in the Western World''</ref><ref>Arne Hoffmann: ''In Leder gebunden. Der Sadomasochismus in der Weltliteratur'', page 11, Ubooks 2007, {{ISBN|978-3-86608-078-2}}</ref> အချို့သော အရင်းအမြစ်များ၏ အဆိုအရ BDSM သည် ထူးခြားကွဲပြားသော လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ အပြုအမူပုံစံတစ်ခုအဖြစ် ၁၈ ရာစုအစပိုင်းတွင် စတင်မြစ်ဖျားခံခဲ့သည်ဟု ဆိုကြသည်၊ ထိုအချိန်သည် အနောက်တိုင်းယဉ်ကျေးမှုလောကက လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ အပြုအမူများကို ဆေးပညာအရနှင့် ဥပဒေကြောင်းအရ စတင်အမျိုးအစားခွဲခြားလာသည့် အချိန်ဖြစ်သည်။ ကာမရာဂနှိုးဆွသည့် အခြေအနေတစ်ခုအတွင်း ကြာပွတ်ရိုက်ခြင်း အလေ့အထကို အနည်းဆုံး ၁၅၉၀ ပြည့်နှစ်များကတည်းက မှတ်တမ်းတင်ထားခဲ့ပြီး၊ ယင်းကို ဂျွန်ဒေးဗီးစ် (John Davies) ၏ သရော်စာကဗျာတို (Epigram) တစ်ပုဒ်တွင် အထောက်အထားအဖြစ် တွေ့ရှိရသည်။<ref>Epigram 33: "In Francum"</ref><ref>{{Cite journal|last=Bromley|first=James M.|date=1 May 2010|title=Social Relations and Masochistic Sexual Practice in The Nice Valour|journal=Modern Philology|volume=107|issue=#4|pages=556–587}}</ref> ထို့အပြင် သောမတ်စ်ရှက်ဒ်ဝဲ (Thomas Shadwell) ၏ "The Virtuoso" (၁၆၇၆) ပြဇာတ်နှင့် တင်မ်တဲလ်ထရိုး (Tim Tell-Troth) ၏ "Knavery of Astrology" (၁၆၈၀) တို့တွင်လည်း "ကြာပွတ်ရိုက်ကျောင်းများ (Flogging schools)" အကြောင်း ကိုးကားချက်များကို တွေ့ရသည်။<ref>Jones, M (2007) "Print of the Month: The Cully Flaug'd" in ''British Printed Images (BPI) to 1700''</ref><ref>Nomis, Anne O. (2013) "Flogging Schools and Their Cullies" in ''The History & Arts of the Dominatrix'' Mary Egan Publishing and Anna Nomis Ltd, 2013. {{ISBN|978-0-9927010-0-0}} pp.80-81</ref> ဗြိတိသျှပြတိုက် (British Museum) စုဆောင်းမှုတွင် ပါဝင်သည့် "The Cully Flaug'd" ကဲ့သို့သော ကြာပွတ်ရိုက်ခြင်း မြင်ကွင်းများကို ဖော်ပြထားသည့် မက်ဇိုတင့်ပုံနှိပ်နည်းပညာ (Mezzotints) နှင့် ပုံနှိပ်မီဒီယာများကဲ့သို့သော အမြင်အာရုံဆိုင်ရာ အထောက်အထားများကိုလည်း တွေ့ရှိရသည်။<ref>Jones, M. (2007) "Print of the Month: The Cully Flaug'd" in British Printed Images (BPI) to 1700</ref> ၁၇၄၉ ခုနှစ်တွင် ထုတ်ဝေခဲ့သော ဂျွန်ကလေလန်း (John Cleland) ၏ "ဖန်နီဟေးလ် (Fanny Hill)" ဝတ္ထုတွင် ဇာတ်ကောင်ဖြစ်သူ ဖန်နီဟေးလ်နှင့် မစ္စတာဘာဗီးလ်တို့အကြား ကြာပွတ်ရိုက်ခြင်း မြင်ကွင်းတစ်ခု ပါဝင်သည်။<ref>John Cleland: ''Fanny Hill: Memoirs of a Woman of Pleasure'', Penguin Classics, Page 180 ff</ref> ထို့နောက်တွင် "Birch Discipline ဖြင့် တင်ဆက်သော ခေတ်ဆန်သည့် ဟောပြောပွဲများ (Fashionable Lectures: Composed and Delivered with Birch Discipline)" (၁၇၆၁ ခန့်) အပါအဝင် ကြာပွတ်ရိုက်ခြင်းဆိုင်ရာ စာပေထုတ်ဝေမှု အများအပြား ထွက်ပေါ်လာခဲ့ပြီး၊ ၎င်းသည် ဟောပြောပွဲခန်းမတစ်ခုအတွင်း၌ ကြိမ်လုံးများနှင့် ကိုးမြီးကရော်ကြာပွတ် (Cat o' nine tails) များ အသုံးပြုကာ ဝန်ဆောင်မှုပေးနေသည့် အမျိုးသမီးများ၏ အမည်များကို ကြော်ငြာမြှင့်တင်ပေးခဲ့သည်။<ref>''Fashionable Lectures Delivered With Birch Discipline'' (c. 1761) British Library Rare Books, cited in Nomis (2013) op cit.</ref> အခြားသော အရင်းအမြစ်များက ပိုမိုကျယ်ပြန့်သော အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်များကို ပေးထားပြီး၊ ရှေးခေတ်ကာလများနှင့် အခြားသော ယဉ်ကျေးမှုများတွင် ရှိခဲ့သည့် BDSM ကဲ့သို့သော အပြုအမူများကို ထောက်ပြကြသည်။ ဥပမာအားဖြင့် အလယ်ခေတ်က နာကျင်မှုခံယူသည့် ကိုးကွယ်သူများ (Medieval flagellates) နှင့် အမေရိကန် တိုင်းရင်းသား မျိုးနွယ်စု (Native American) အချို့၏ ပြင်းထန်သော ခန္ဓာကိုယ်ဆိုင်ရာ စမ်းသပ်မှု ထုံးတမ်းစဉ်လာများ (Ordeal rituals) တို့ ဖြစ်ကြသည်။<ref>{{cite web|url=http://www.fordham.edu/halsall/source/ordeals1.html|title=European medieval ordeals}}</ref> BDSM ဆိုင်ရာ အယူအဆများနှင့် ပုံရိပ်များသည် ၂၀ ရာစုတစ်လျှောက်လုံးတွင် အနောက်တိုင်းယဉ်ကျေးမှု၏ အစွန်အဖျား (Fringes) တွင် တည်ရှိနေခဲ့သည်။<ref>{{Cite journal|last1=Tomazos|first1=Kostas|last2=O'Gorman|first2=Kevin|last3=MacLaren|first3=Andrew C|date=June 2017|title=From leisure to tourism: How BDSM demonstrates the transition of deviant pursuits to mainstream products|journal=Tourism Management|volume=60|pages=30–41}}</ref> ရောဘတ်ဘီယန်ဗီနူး (Robert Bienvenu) က ခေတ်သစ် BDSM ၏ မြစ်ဖျားခံမှုကို အရင်းအမြစ် ၃ ခုကြောင့်ဟု သတ်မှတ်ခဲ့ပြီး ၎င်းတို့မှာ "ဥရောပ ဖက်တစ်ရှ် (European Fetish)" (၁ yပြည်နှစ်ကတည်းက)၊ "အမေရိကန် ဖက်တစ်ရှ် (American Fetish)" (၁၉၃၄ ခုနှစ်ကတည်းက) နှင့် "ဂေး လည်သာ (Gay Leather)" (၁၉၅၀ ပြည့်နှစ်ကတည်းက) တို့ ဖြစ်ကြသည်။<ref>Robert Bienvenu: Doctoral Dissertation "The Development of Sadomasochism as a Cultural Style in the Twentieth-Century United States"</ref> အခြားသော အရင်းအမြစ်တစ်ခုမှာ ၁၉ ရာစု သို့မဟုတ် ထို့ထက်စောသော ကာလများကတည်းက ပြည့်တန်ဆာအိမ် (Brothels) များတွင် ဆော့ကစားခဲ့ကြသည့် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ ကစားနည်းများ (Sexual games) ဖြစ်သည်။ ချားလ်စ်ဂူရက်တီ (Charles Guyette) သည် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုတွင် ဖက်တစ်ရှ်နှင့် ပတ်သက်သည့် ပစ္စည်းများ (ဝတ်စုံများ၊ ဖိနပ်များ၊ ဓာတ်ပုံများ၊ ထောက်ကူပစ္စည်းများနှင့် အသုံးအဆောင်များ) ကို ပထမဆုံး ထုတ်လုပ်ဖြန့်ချိခဲ့သူ ဖြစ်သည်။ သူ၏ ဆက်ခံသူ အာဗင်ကလော (Irving Klaw) သည် BDSM သဘောတရားပါဝင်သည့် စီးပွားဖြစ် လိင်လှုံ့ဆော်မှုဆိုင်ရာ ရုပ်ရှင်နှင့် ဓာတ်ပုံများကို ထုတ်လုပ်ခဲ့ပြီး (အထူးသဖြင့် ဘက်တီပေ့ခ်ျ - Bettie Page နှင့်အတူ ရိုက်ကူးခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်)၊ ယခုအခါ၌ နာမည်ကျော် အနုပညာရှင်များ ဖြစ်လာကြသည့် ဂျွန်ဝီလီ (John Willie)၊ ဂျိန်းဘီလ်ဘရူး (Gene Bilbrew) နှင့် အဲရစ်စတန်တန် (Eric Stanton) တို့ ရေးဆွဲသော ဖက်တစ်ရှ်ရုပ်ပြကတ်တွန်းများကို ထုတ်ဝေခဲ့သည်။ စတန်တန်၏ မော်ဒယ်ဖြစ်သူ ဘက်တီပေ့ခ်ျ (Bettie Page) သည် တစ်ချိန်တည်းမှာပင် ဖက်တစ်ရှ်ဓာတ်ပုံလောကတွင် ပထမဆုံး အောင်မြင်သော မော်ဒယ်တစ်ဦး ဖြစ်လာခဲ့သလို၊ အမေရိကန် အဓိကယဉ်ကျေးမှုလောကတွင်လည်း အလွန်ကျော်ကြားသော ပင်အပ်မော်ဒယ် (Pin-up girl) တစ်ဦး ဖြစ်လာခဲ့သည်။ အီတလီစာရေးဆရာနှင့် ဒီဇိုင်နာဖြစ်သူ ဂီဒိုကရီပတ်စ် (Guido Crepax) သည် သူ၏ လွှမ်းမိုးမှုကို နက်နက်ရှိုင်းရှိုင်း ခံခဲ့ရပြီး ၂၀ ရာစု၏ ဒုတိယနှစ်ဝက်တွင် ဥရောပ လူကြီးကြိုက်ရုပ်ပြများ၏ ပုံစံနှင့် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုကို ပုံဖော်ပေးခဲ့သည်။ အနုပညာရှင်များဖြစ်ကြသည့် ဟဲလ်မုဒ်နယူတန် (Helmut Newton) နှင့် ရောဘတ်မက်ပယ်သွာ့ပ် (Robert Mapplethorpe) တို့သည် ခေတ်သစ်ဓာတ်ပုံပညာတွင် BDSM နှင့် ဆက်စပ်နေသော အကြောင်းအရာများကို ပိုမိုအသုံးပြုလာကြပြီး ယင်းကြောင့် ယနေ့တိုင် လူထုအတွင်း အငြင်းပွားဖွယ်ရာ ဆွေးနွေးမှုများကို ဖြစ်ပေါ်စေသည့် အထင်ရှားဆုံး ဥပမာများ ဖြစ်ကြသည်။<ref>University of Central England in Birmingham: Attempted Confiscation of Mapplethorn book by Officials in 1997 for being obscene.</ref> အာလ်ဖရက်ဘီနေး (Alfred Binet) သည် ၁၈၈၇ ခုနှစ်တွင် ထုတ်ဝေသော သူ၏ "Du fétichisme dans l'amour" စာအုပ်တွင် ကာမရာဂဆိုင်ရာ စွဲလမ်းမက်မောမှု (Erotic fetishism) ဟူသော စကားလုံးကို ပထမဆုံး စတင်သုံးနှုန်းခဲ့သည်။<ref>Binet, A. (1887). "Du fétichisme dans l'amour" [=Fetishism in love] in: ''Revue Philosophique'', 24, pp. 143–167</ref> ရစ်ချက်ဗွန်ကရက်ဖ်-အီဘင် (Richard von Krafft-Ebing) က BDSM အပေါ် စိတ်ဝင်စားမှုများကို လူသားတို့၏ လိင်မှုစရိုက် ဆက်တိုက်ဖြစ်စဉ် (Continuum) ၏ အဆုံးသတ်တစ်ခုအဖြစ် ရှုမြင်ခဲ့သည်။<ref>von Krafft-Ebing, R. ''Psychopathia sexualis with especial reference to the antipathic sexual instinct: A medico-forensic study''. Trans Rebman FJ from 12th German ed. New York: Special Books; 1965:129– 218, 533–543</ref> === လည်သာ လှုပ်ရှားမှု (Leather movement) === လည်သာ (Leather) ဟူသော စကားလုံးသည် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ စွဲလမ်းမက်မောမှု တစ်ခု (Fetish) ကို ရည်ညွှန်းရန်အတွက် ဂေးအမျိုးသားများအကြား အဓိကသုံးနှုန်းသော ဝေါဟာရဖြစ်သော်လည်း ၎င်းသည် အခြားသော အဓိပ္ပာယ်များစွာကိုလည်း ကိုယ်စားပြုနိုင်သည်။ ဂေးလည်သာ အသိုင်းအဝိုင်းဝင်များသည် မော်တော်ဆိုင်ကယ်စီး လည်သာဝတ်စုံများကဲ့သို့သော လည်သာများကို ဝတ်ဆင်ကြသည် သို့မဟုတ် လည်သာဝတ်ဆင်ထားသော အမျိုးသားများကို စွဲမက်ကြသည်။ လည်သာယဉ်ကျေးမှုနှင့် BDSM ကို တစ်ခုတည်းသော အရာ၏ အစိတ်အပိုင်းနှစ်ခုအဖြစ် ရှုမြင်ကြသည်။ BDSM ယဉ်ကျေးမှု၏ အစိတ်အပိုင်း အတော်များများသည် ဂေးအမျိုးသားများ၏ လည်သာယဉ်ကျေးမှုခွဲ (Leather subculture) မှ ဆင်းသက်လာခြင်းဖြစ်ပြီး၊ ယင်းသည် ဒုတိယကမ္ဘာစစ် (၁၉၃၉-၁၉၄၅) ပြီးနောက် အိမ်ပြန်လာကြသည့် စစ်သည်တော် အမျိုးသားအုပ်စုများဆီမှ စနစ်တကျ ပုံပေါ်လာခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။<ref>Robert Bienvenu, ''The Development of Sadomasochism as a Cultural Style in the Twentieth-Century United States'', 2003, Doctoral Dissertation</ref> ဒုတိယကမ္ဘာစစ်သည် အမြောက်အမြားရှိသော လိင်တူချစ်သူ အမျိုးသား၊ အမျိုးသမီးများအတွက် လိင်တူချစ်သူ အသိုင်းအဝိုင်းအကြားတွင် ဘဝကို စတင်ထိတွေ့ခွင့်ရခဲ့သည့် အခြေအနေတစ်ခု ဖြစ်ခဲ့သည်။ စစ်ပြီးခေတ်တွင် လိင်တူချစ်သူများသည် နယူးယောက်၊ ချီကာဂို၊ ဆန်ဖရန်စစ္စကိုနှင့် လော့စ်အိန်ဂျလိစ် ကဲ့သို့သော မြို့ကြီးများတွင် စုဝေးခဲ့ကြသည်။ ၎င်းတို့သည် လည်သာကလပ်များနှင့် ဆိုင်ကယ်ကလပ်များကို ဖွဲ့စည်းခဲ့ကြပြီး အချို့မှာ ညီအစ်ကိုရင်းချာကဲ့သို့ ဝန်ဆောင်မှုအသင်းများ ဖြစ်ကြသည်။ မစ္စတာလည်သာ ပြိုင်ပွဲ (Mr. Leather Contest) နှင့် မစ္စတာဒရမ်မာ ပြိုင်ပွဲ (Mr. Drummer Contest) တို့ကို ဤကာလဝန်းကျင်တွင် စတင်ကျင်းပခဲ့သည်။ ဤသည်မှာ ဂေးအမျိုးသား လည်သာအသိုင်းအဝိုင်း၏ စတင်ရာ (Genesis) ဖြစ်သည်။ အသိုင်းအဝိုင်းဝင် အများအပြားသည် ပြင်းထန်သော လိင်မှုစရိုက်ပုံစံများအပေါ် စွဲမက်ခဲ့ကြပြီး ယင်းအခြေအနေသည် အေအိုင်ဒီအက်စ် (AIDS) ရောဂါ မပျံ့နှံ့မီ ၁၉၇၀ ပြည့်နှစ်များတွင် အမြင့်ဆုံးအဆင့်သို့ ရောက်ရှိခဲ့သည်။<ref name="a4b" >{{cite journal | last1 = Lenius | first1 = S | year = 2001 | title = Bisexuals and BDSM | journal = Journal of Bisexuality | volume = 1 | issue = #4| pages = 69–78 }}</ref> ဤယဉ်ကျေးမှုခွဲကို ၁၉၇၂ ခုနှစ်တွင် ထုတ်ဝေခဲ့သော လာရီတောင်းန်းဆန်းဒ် (Larry Townsend) ၏ "Leatherman's Handbook" စာအုပ်တွင် အထူးထင်ဟပ်စေခဲ့ပြီး၊ ၎င်းစာအုပ်တွင် ၁Status၀ ပြည့်လွန်နှစ်များနှောင်းပိုင်းနှင့် ၁၉၇၀ ပြည့်လွန်နှစ်များအစောပိုင်းက ဂေးအမျိုးသား နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်းဆိုင်ရာ စရိုက်ရှိသူများ၏ အလေ့အထများနှင့် ယဉ်ကျေးမှုကို အသေးစိတ် ဖော်ပြထားသည်။<ref>Townsend, Larry, ''The Leatherman's Handbook'', 1972 Olympia Press, seventh edition 2004 available from L.T. Publications, P.O. Box 302, Beverly Hills, California 90213-0302</ref> ၁၉၈၀ ပြည့်လွန်နှစ်များ အစောပိုင်းတွင် လက်စဘီယံ (Lesbians) အမျိုးသမီးများသည်လည်း ဂေးလည်သာ အသိုင်းအဝိုင်း၏ ထင်ရှားသော အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုအဖြစ် လည်သာအမျိုးသားများနှင့်အတူ ပူးပေါင်းလာခဲ့ကြသည်။ ၎င်းတို့သည်လည်း လည်သာကလပ်များကို ဖွဲ့စည်းခဲ့ကြသော်လည်း လည်သာအမျိုးသမီးများအတွက် သီးသန့်ဘား (Bars) များ မရှိခြင်းကဲ့သို့သော ဂျန်ဒါဆိုင်ရာ ကွဲပြားမှုအချို့ ရှိခဲ့သည်။ ၁ bowling၁ ခုနှစ်တွင် လက်စဘီယံ-ဖီမင်နစ်အုပ်စု ဖြစ်သော ဆမွိုင်းစ် (Samois) က "Coming to Power" စာအုပ်ကို ထုတ်ဝေခဲ့ခြင်းကြောင့် လက်စဘီယံ အသိုင်းအဝိုင်းအတွင်း BDSM အပေါ် ပိုမိုသိရှိနားလည်လာပြီး လက်ခံလာကြသည်။<ref>Gayle Rubin: "Samois", ''Leather Times'', 21:3–7., 2004, available from: leatherarchives.org</ref> ၁၉၉၀ ပြည့်လွန်နှစ်များသို့ ရောက်သောအခါ ဂေးအမျိုးသားနှင့် အမျိုးသမီးများ၏ လည်သာအသိုင်းအဝိုင်းများသည် မြေအောက် (Underground) အခြေအနေတွင် မဟုတ်တော့ဘဲ ပုံမှန်မဟုတ်သော လိင်မှုစရိုက်ရှိသူများ အသိုင်းအဝိုင်း (Kink community) တွင် အရေးပါသော အခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်လာခဲ့သည်။<ref name="a4b" /> ယနေ့ခေတ်တွင်မူ လည်သာလှုပ်ရှားမှုကို ယခင်ကကဲ့သို့ ဂေးယဉ်ကျေးမှုခွဲမှ ဆင်းသက်လာသော ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုတစ်ခုအဖြစ် ရှုမြင်မည့်အစား BDSM ယဉ်ကျေးမှု၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုအဖြစ် ယေဘုယျအားဖြင့် ရှုမြင်ကြသည် (အတိတ်ကာလက BDSM ယဉ်ကျေးမှုခွဲ၏ အစိတ်အပိုင်းအများစုမှာ ဂေးများ ဖြစ်ခဲ့ကြသော်လည်း ဖြစ်သည်)။ ၁၉၉၀ ပြည့်လွန်နှစ်များတွင် "နယူးဂတ်ဒ် လည်သာ ယဉ်ကျေးမှုခွဲ (New Guard leather subculture)" ဟုခေါ်သော အယူအဆသစ်တစ်ရပ် တိုးတက်ပြောင်းလဲလာခဲ့သည်။ ဤဦးတည်ချက်အသစ်သည် ၎င်းတို့၏ ကစားမှုများ (Play) ထဲတွင် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ရှုထောင့်များ (Psychological aspects) ကို စတင်ထည့်သွင်း ပေါင်းစပ်လာခဲ့ကြသည်။{{Citation needed|date=August 2014}} ချီကာဂိုမြို့ရှိ လည်သာမော်ကွန်းတိုက်နှင့် ပြတိုက် (Leather Archives and Museum - LA&M) ကို ၁၉၉၁ ခုနှစ်တွင် ချက်ရန်းစလိုး (Chuck Renslow) နှင့် တိုနီဒီဘလေ့စ် (Tony DeBlase) တို့က “လည်သာ၊ ကင့်ခ် (Kink)၊ ဖက်တစ်ရှ် နှင့် BDSM တို့၏ သမိုင်းနှင့် ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ လူထုမော်ကွန်းတိုက်၊ စာကြည့်တိုက်နှင့် ပြတိုက်” အဖြစ် တည်ထောင်ခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=About the LA&M |url=https://leatherarchives.org/about/about-the-la-m |website=leatherarchives.org |language=en-us}}</ref> LA&M ပြတိုက်တွင် BDSM နှင့် ဆက်စပ်နေသော ရှေးဟောင်းပစ္စည်းများစွာကို အကျယ်တဝန့် စုဆောင်းထားရှိပြီး၊ ၎င်းတွင် မူလ လည်သာဂုဏ်ဆောင်အလံ (Leather pride flag) သုံးခုအနက် တစ်ခုလည်း ပါဝင်သည်။<ref>{{Cite web |title=The Leather Pride Flag |url=https://leatherarchives.org/the-leather-pride-flag |website=leatherarchives.org |language=en-us}}</ref> ဆန်ဖရန်စစ္စကိုမြို့ရှိ South of Market Leather History Alley ကို ရင်းဂိုးလ်ဒ်လမ်းကြား (Ringold Alley) တစ်လျှောက်တွင် လည်သာယဉ်ကျေးမှုကို ဂုဏ်ပြုသောအားဖြင့် အနုပညာလက်ရာ လေးခုဖြင့် ဖွဲ့စည်းတည်ဆောက်ထားပြီး ၂၀၁၇ ခုနှစ်တွင် ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။<ref name="artandarchitecture-sf.com">{{cite web|url=http://www.artandarchitecture-sf.com/ringold-alleys-leather-memoir.html|title=Ringold Alley's Leather Memoir – Public Art and Architecture from Around the World}}</ref><ref name="Jewish">{{cite news |last=Paull |first=Laura |title=Honoring gay leather culture with art installation in Soma alleyway – J |newspaper=J |publisher=Jweekly.com |date=2018-06-21}}</ref> အဆိုပါ အနုပညာလက်ရာများထဲမှ တစ်ခုမှာ လမ်းဘေးပလက်ဖောင်းတစ်လျှောက်တွင် သတ္တုဖြင့် ပြုလုပ်ထားသော ဖိနပ်ခြေရာများ (Metal bootprints) ဖြစ်ပြီး၊ ယင်းသည် ဆန်ဖရန်စစ္စကို လည်သာအသိုင်းအဝိုင်း၏ အရေးပါသော အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုဖြစ်ခဲ့သည့် လူပုဂ္ဂိုလ် ၂၈ ဦးကို ဂုဏ်ပြုထားခြင်း ဖြစ်သည် (၎င်းတို့ထဲတွင် ဂေးနှင့် လက်စဘီယံ S/M ဖစ်စတင်းကလပ်တစ်ခုဖြစ်သော Catacombs ၏ ပိုင်ရှင် စတိဗ်မက်အီချာရင် - Steve McEachern နှင့် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၏ ဒုတိယမြောက် သက်တမ်းရင့် BDSM အဖွဲ့အစည်းဖြစ်သော ဂျန်နပ်စ်အသင်း - Society of Janus ကို ပူးတွဲတည်ထောင်သူ စင်သီယာဆလေတာ - Cynthia Slater တို့ ပါဝင်ကြသည်)။<ref name="Jewish" /><ref name="artandarchitecture-sf.com" /> === အင်တာနက် (Internet) === ၁၉၈၀ ပြည့်လွန်နှစ်များ နှောင်းပိုင်းတွင် အင်တာနက်ပေါ်ပေါက်လာခြင်းကြောင့် ကမ္ဘာတစ်ဝန်းရှိ ထူးခြားဆန်းသစ်သော ဝါသနာတူချင်းများအား ဒေသအဆင့်တွင်ကော နိုင်ငံတကာအဆင့်တွင်ပါ ရှာဖွေတွေ့ရှိနိုင်ရန်နှင့် ၎င်းတို့နှင့် အမည်မဖော်ဘဲ (Anonymously) ဆက်သွယ်ပြောဆိုနိုင်ရန် လမ်းစပွင့်သွားခဲ့သည်။<ref name=sm101/><ref>{{cite web|url=http://www.buzzle.com/articles/alternate-lifestyles-what-they-had-to-do-with-msn-chat.html|title=Alternate Lifestyles: What They Had to Do With MSN Chat|date=10 January 2013}}</ref> ယင်းကြောင့် BDSM အပေါ် စိတ်ဝင်စားမှုနှင့် ဗဟုသုတများ အရှိန်အဟုန်ဖြင့် ပေါက်ကွဲထွက်ပေါ်လာခဲ့ပြီး၊ အထူးသဖြင့် ယူစနက် (Usenet) အဖွဲ့တစ်ခုဖြစ်သော `alt.sex.bondage` တွင် ဖြစ်သည်။ ထိုအဖွဲ့အတွင်း ကြော်ငြာအမှိုက်များ (Spam) များပြားလာသောအခါ စိတ်ဝင်စားသူများသည် `soc.subculture.bondage-bdsm` သို့ ပြောင်းရွှေ့သွားခဲ့ကြသည်။ ဆိုရှယ်မီဒီယာ ပုံစံများအပေါ် ပိုမိုအာရုံစိုက်လာခြင်းနှင့်အတူ မိမိကိုယ်ကိုယ် "BDSM နှင့် ဖက်တစ်ရှ် အသိုင်းအဝိုင်းအတွက် လူမှုကွန်ရက်" ဟု ကြေညာထားသော ဖက်လိုင်ဖ် (FetLife) ဝဘ်ဆိုက်ကို ဖွဲ့စည်းတည်ထောင်ခဲ့သည်။ ၎င်းသည် အခြားသော လူမှုကွန်ရက်စာမျက်နှာများကဲ့သို့ပင် အခြားအသုံးပြုသူများနှင့် သူငယ်ချင်းဖွဲ့နိုင်ခြင်း၊ ပွဲလမ်းသဘင်များ ပြုလုပ်နိုင်ခြင်းနှင့် ဝါသနာတူ စာမျက်နှာများကို ဖန်တီးနိုင်ခြင်း စသည့် လုပ်ဆောင်ချက်များဖြင့် လည်ပတ်သည်။ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ အသုံးအဆောင်ပစ္စည်းများကို ရောင်းချသည့် သမားရိုးကျ လိင်အသုံးအဆောင်ပစ္စည်းဆိုင်များ (Sex shops) အပြင်၊ လည်သာ/လတ်တက်စ် (Latex) ဝတ်စုံများနှင့် BDSM ကစားစရာများကို သီးသန့်ရောင်းချသည့် အွန်လိုင်းလူကြီးကြိုက်ကစားစရာ ကုမ္ပဏီများလည်း အရှိန်အဟုန်ဖြင့် တိုးတက်လာခဲ့သည်။ တစ်ချိန်က အလွန်ကျဉ်းမြောင်းသော ဈေးကွက်ငယ် (Niche market) တစ်ခုသာ ဖြစ်ခဲ့သော်လည်း ယခုအခါတွင် ၎င်းတို့၏ ကုန်ပစ္စည်းစာရင်း (Catalog) ထဲ၌ BDSM သို့မဟုတ် ဖက်တစ်ရှ်ပစ္စည်းတစ်မျိုးမျိုးကို ထည့်သွင်းမရောင်းချသော လိင်ကစားစရာကုမ္ပဏီ ဟူ၍ မရှိသလောက် ရှားပါးသွားပြီဖြစ်သည်။ သမားရိုးကျ လိင်ဆက်ဆံမှုပုံစံရှိသည့် "ဗနီလာ (Vanilla sex)" ဈေးကွက်များထဲသို့ပင် ဆန်းပြားသော ကင့်ခ် (Kinky) ဒြပ်စင်များ ရောနှောဝင်ရောက်လာခဲ့သည်။ ယခင်က ဈေးကွက်ငယ်လေးသည် ယခုအခါတွင် လူကြီးကြိုက် အသုံးအဆောင်ပစ္စည်း စီးပွားရေးလုပ်ငန်း၏ အရေးပါသော မဏ္ဍိုင်တစ်ခုအဖြစ် တိုးချဲ့လာခဲ့သည်။<ref>{{cite web|last=Birch|first=Dr Robert W.|url=http://www.leathernroses.com/generalbdsm/drbirchsextoys.htm|title=Adult Sex Toys|publisher=Leather Roses}}</ref> ယနေ့ခေတ်တွင် လိင်ကစားစရာ ပံ့ပိုးရောင်းချသူ အားလုံးနီးပါးသည် မူလက BDSM ယဉ်ကျေးမှုခွဲတွင်သာ အသုံးပြုခဲ့သော ပစ္စည်းများကို ထည့်သွင်းရောင်းချပေးနေပြီဖြစ်သည်။ အတွင်းခံအောက်ခံပါသော လက်ထိပ်များ (Padded handcuffs)၊ လတ်တက်စ်နှင့် လည်သာ အဝတ်အထည်များအပြင်၊ ပွတ်သပ်ကစားရန်အတွက် ပျော့ပျောင်းသော ကြာပွတ်တိုများနှင့် ကာမရာဂဆိုင်ရာ လျှပ်စစ်လှုံ့ဆွမှုပေးသည့် TENS စက်ကဲ့သို့သော ပိုမိုဆန်းပြားသည့် ပစ္စည်းများကို သမားရိုးကျ ဗနီလာပစ်မှတ်အုပ်စုများအတွက် ထုတ်လုပ်သော ကုန်ပစ္စည်းစာရင်းများတွင် တွေ့ရှိနိုင်ပြီး၊ ယင်းက ယခင်က ရှိခဲ့သော စည်းဘောင်များ တဖြည်းဖြည်း ချဲ့ထွင်ပြောင်းလဲလာနေကြောင်း ဖော်ပြနေသည်။ လွန်ခဲ့သည့် နှစ်အနည်းငယ်အတွင်း အင်တာနက်သည် ဤအကြောင်းအရာကို စိတ်ဝင်စားကြသည့် လူပုဂ္ဂိုလ်များအကြား ကွန်ရက်ချိတ်ဆက်ခြင်း (Networking) အတွက် ဗဟိုချက်မ ပလက်ဖောင်းတစ်ခုကိုလည်း ပံ့ပိုးပေးထားသည်။ ရေတွက်မကုန်နိုင်သော ပုဂ္ဂလိကနှင့် စီးပွားဖြစ် ရွေးချယ်စရာများအပြင်၊ ဒေသခံကွန်ရက်များနှင့် ကူညီပံ့ပိုးရေးအဖွဲ့များ (Support groups) လည်း တိုးပွားလာနေသည်။ ဤအဖွဲ့များသည် မိမိတို့၏ ဆန္ဒမပါဘဲ လိင်မှုစရိုက်ကို သူတစ်ပါးသိရှိသွားခြင်း ခံရသူများ (Unwillingly outed) အတွက် ပြည့်စုံသော နောက်ခံအကြောင်းအရာများနှင့် ကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ အချက်အလက်များကို ပံ့ပိုးပေးလေ့ရှိကြသည့်အပြင်၊ BDSM နှင့်ပတ်သက်သော အကြောင်းအရာများကို နားလည်သဘောပေါက်သည့် စိတ်ပညာရှင်များ (Psychologists)၊ ဆရာဝန်များနှင့် ရှေ့နေများ၏ ဆက်သွယ်ရန် လိပ်စာစာရင်းများကိုလည်း ကူညီပံ့ပိုးပေးကြသည်။<ref>{{cite web|url=http://www.leathernroses.com/generalbdsm/generalbdsm.htm#toys|title=Implements/Toys|publisher=Leather Roses}}</ref> == လိင်စိတ်တိမ်းညွတ်မှုနှင့် BDSM အခန်းကဏ္ဍ ကွဲပြားခြင်း == စိတ်ပညာနှင့် လိင်မှုဗေဒ (Sexology) ဆိုင်ရာ သုတေသနများအရ လူတစ်ဦး၏ လိင်စိတ်တိမ်းညွတ်မှု နှင့် BDSM အတွင်း နှစ်သက်သော အခန်းကဏ္ဍ (BDSM role) တို့သည် ထပ်တူမကျဘဲ သီးခြားစီ တည်ရှိကြသည်။<ref>Bienvenu, Robert (2003). ''The Development of Sadomasochism as a Cultural Style in the Twentieth-Century United States''. Doctoral Dissertation.</ref> Straight အမျိုးသားတစ်ဦးသည် အမျိုးသမီးများကိုသာ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာအရ စွဲမက်သော်လည်း (Heterosexual)၊ BDSM ဆော့ကစားခြင်း သို့မဟုတ် လွှမ်းမိုးချုပ်ကိုင်မှု ခံယူခြင်း (Submission) အပိုင်းတွင်မူ အမျိုးသားသခင် (Male Dominant/Top) တစ်ဦး၏ လက်အောက်ခံ သို့မဟုတ် Bottom အဖြစ် ပါဝင်ဆော့ကစားရန် စိတ်ဝင်စားခြင်း သို့မဟုတ် ပါဝင်ခြင်းများ ရှိနိုင်သည်။ ဤဖြစ်ရပ်ကို ကင့်ခ်အသိုင်းအဝိုင်း (Kink community) တွင် "လိင်စိတ်မဟုတ်သော BDSM ဆော့ကစားခြင်း (Non-sexual/Aromantic Kink play)" အဖြစ် သတ်မှတ်လေ့ရှိပြီး ပါဝင်သူများသည် နာကျင်မှုပေးခြင်း/ခံယူခြင်း (Impact play)၊ အနှောင်အဖွဲ့ခံခြင်း (Bondage) သို့မဟုတ် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အာဏာလွှဲပြောင်းခြင်း (Power exchange) တို့မှ ရရှိသော စိတ္တဇကြည်နူးမှု (Psychological အမျိုးအစား ကြည်နူးမှု) ကိုသာ ဦးတည်ခြင်း ဖြစ်သည်။<ref name="Langdridge">Langdridge, Darren; Barker, Meg, eds. (2007). ''Safe, Sane and Consensual: Contemporary Perspectives on Sadomasochism''. Palgrave Macmillan. {{ISBN|978-0230517745}}</ref> === စိတ်ပညာဆိုင်ရာ အခြေခံအချက်များ === === အာဏာလွှဲပြောင်းခြင်းနှင့် စိတ်ဖိစီးမှုလျှော့ချခြင်း (Power Exchange and Stress Relief) === စိတ်ပညာရှင်များ၏ လေ့လာချက်အရ နေ့စဉ်လူမှုဘဝတွင် တာဝန်ကြီးမားသော နေရာများ သို့မဟုတ် လွှမ်းမိုးချုပ်ကိုင်ရသော နေရာများတွင် ရှိနေသည့် Straight အမျိုးသားများသည် (ဥပမာ- ကုမ္ပဏီအရာရှိများ၊ ခေါင်းဆောင်များ) BDSM ကစားပွဲအတွင်း အောက်လူ (Submissive/Bottom) နေရာသို့ ဝင်ရောက်ခြင်းဖြင့် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ လွတ်မြောက်မှုနှင့် စိတ်ဖိစီးမှု လျှော့ချခြင်း (Escape from self) ကို ရရှိကြသည်။<ref>Baumeister, Roy F. (1989). ''Masochism and the Self''. Lawrence Erlbaum Associates. {{ISBN|978-0805804867}}</ref> ဤနေရာတွင် သခင်ဖြစ်သူ (Top) သည် မည်သည့်လိင် (Gender) ဖြစ်စေကာမူ၊ အာဏာကို လုံးဝစွန့်လွှတ်လိုက်ရခြင်းမှ ရရှိသော စိတ်ခံစားမှုသည် အဓိကကျသဖြင့် တခြားအမျိုးသားတစ်ဦး၏ အမိန့်ပေး ထိန်းချုပ်မှုကို ခံယူခြင်းသည် ၎င်းတို့၏ လိင်စိတ် Straight ဖြစ်ခြင်းအပေါ် သက်ရောက်မှု မရှိပေ။ ==== ကာမရာဂကင်းသော နာကျင်မှုနှင့် စမ်းသပ်မှု (Non-erotic Pain and Ordeals) ==== BDSM အတွင်းရှိ Bottom သို့မဟုတ် Submissive နေရာသည် လိင်ဆက်ဆံခြင်း (Sexual intercourse) တစ်ခုတည်းကိုသာ ဆိုလိုခြင်းမဟုတ်ဘဲ၊ ခန္ဓာကိုယ်ဆိုင်ရာ ပြင်းထန်သော စမ်းသပ်မှုများ (Physical ordeals) ဖြစ်သည့် ကြာပွတ်ရိုက်ခြင်း၊ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အညှို့ခံရခြင်း သို့မဟုတ် အဝတ်အစားမပါဘဲ အနှောင်အဖွဲ့ခံရခြင်းများလည်း ပါဝင်သည်။<ref name="Langdridge"/> Straight အမျိုးသားများသည် လိင်တူချင်း စွဲမက်စိတ် (Homosexual arousal) မရှိဘဲ၊ အဆိုပါ နာကျင်မှုခံနိုင်ရည် စမ်းသပ်ချက်များနှင့် စိတ်လှုံ့ဆွမှုများအပေါ်တွင်သာ စွဲမက်သဖြင့် အမျိုးသား Top များထံတွင် Bottom အဖြစ် ခံယူဝံ့ကြခြင်း ဖြစ်သည်။<ref>Weinberg, Thomas S., ed. (1995). ''S&M: Studies in Sadomasochism''. Prometheus Books. {{ISBN|978-1573920001}}</ref> === ကင့်ခ်အသိုင်းအဝိုင်းအတွင်း လက်ခံမှု (Mainstream Kink Acceptance) === ခေတ်သစ် ကင့်ခ်အသိုင်းအဝိုင်း၏ ဆွေးနွေးပွဲများနှင့် FetLife ကဲ့သို့သော လူမှုကွန်ရက်စာမျက်နှာများတွင် "Straight-identifying male submissives with male dominants" (အမျိုးသားသခင်နှင့် ဆော့ကစားသော Straight အမျိုးသားအောက်လူများ) ဆိုင်ရာ ဆွေးနွေးမှုအုပ်စု (Discussion groups) အများအပြား ရှိသည်။ ပါဝင်သူများသည် လိင်ဆက်ဆံမှု လုံးဝမပါဝင်သော (No-penetration/No-sex) ပြင်းထန်သော BDSM ကစားပွဲများကို သီးသန့်ပြုလုပ်ကြပြီး ၎င်းတို့ကိုယ်ကို 100% Heterosexual (Straight) အဖြစ် ဆက်လက်သတ်မှတ်ထားကြဆဲ ဖြစ်သည်။<ref>Kleinplatz, Peggy J.; Moser, Charles, eds. (2006). ''Sadomasochism: Powerful Pleasures''. Routledge. {{ISBN|978-1560236405}}</ref> ==ကိုးကား== <references/> [[Category:လိင်မှုရေးရာ]] [[Category:လူမှုဗေဒ]] i2kmrczlzf7ue6wq4qungskvc18qcqx 1036425 1036424 2026-06-07T01:36:50Z Chenzeyan29 141880 1036425 wikitext text/x-wiki '''BDSM''' ဆိုသည်မှာ အနှောင်အဖွဲ့ (Bondage)၊ စည်းကမ်းသတ်မှတ်ခြင်း (Discipline)၊ လွှမ်းမိုးခြင်းနှင့် နာခံခြင်း (Dominance and submission)၊ နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်း (Sadomasochism) တို့အပြင် အခြားသော လူပုဂ္ဂိုလ်အချင်းချင်း ဆက်ဆံရေးဆိုင်ရာ တက်ကြွလှုပ်ရှားမှုများ ပါဝင်သည့် ကာမရာဂစိတ်ကို နှိုးဆွပေးသော အလေ့အထများ (Erotic practices) သို့မဟုတ် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ သရုပ်ဆောင်ကစားမှုများ (Sexual roleplaying) ကို ခြုံငုံခေါ်ဆိုခြင်း ဖြစ်သည်။<ref>{{cite book |last1=Weiss |first1=Margot |chapter=BDSM (bondage, discipline, domination, submission, sadomasochism) |title=The International Encyclopedia of Human Sexuality |date=2015 |pages=113–196 |doi=10.1002/9781118896877.wbiehs043 |isbn=978-1-4051-9006-0 }}</ref> ဤအလေ့အထများတွင် ကျယ်ပြန့်သော လုပ်ဆောင်ချက်များ ပါဝင်နေသဖြင့် မိမိကိုယ်ကိုယ် BDSM အလေ့အထရှိသူဟု မယူဆသူများပင် ဤအပြုအမူမျိုးကို ပြုလုပ်နိုင်ကြသည်။ ထို့ကြောင့် BDSM အသိုင်းအဝိုင်း သို့မဟုတ် ယဉ်ကျေးမှုခွဲ (Subculture) ထဲတွင် ပါဝင်ခြင်း ရှိမရှိကိုမူ မိမိကိုယ်ကိုယ် အသိအမှတ်ပြုမှု (Self-identification) နှင့် အတွေ့အကြုံ မျှဝေခံစားဖူးမှုများအပေါ် မူတည်၍ ဆုံးဖြတ်လေ့ရှိကြသည်။ {{Infobox | bodystyle = width:23em; | title = BDSM | titlestyle = | image = [[File:BDSM acronym.svg|200px]] | imagestyle = | caption = BDSM အတိုကောက်စာလုံးစု | captionstyle = | headerstyle = background:#ccf; | labelstyle = background:#ddf;width:40%; | datastyle = | header1 = အစိတ်အပိုင်းများ (Aspects) | header2 = | label2 = B&D၊ B/D သို့မဟုတ် BD | data2 = [[Bondage (sexual)|အနှောင်အဖွဲ့ (Bondage)]] နှင့် [[Discipline (BDSM)|စည်းကမ်းသတ်မှတ်ခြင်း (Discipline)]] | header3 = | label3 = D&s၊ D/s သို့မဟုတ် Ds | data3 = [[Dominance and submission|လွှမ်းမိုးခြင်းနှင့် နာခံခြင်း (Dominance and submission)]] | header4 = | label4 = S&M၊ S/M သို့မဟုတ် SM | data4 = [[Sadomasochism|နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်း (Sadism and masochism)]] | header5 = အခန်းကဏ္ဍများ (Roles) | header6 = | label6 = အပေါ်လူ/လွှမ်းမိုးသူ (Top/dominant) | data6 = လုပ်ဆောင်ချက်များကို ပြုလုပ်သူ သို့မဟုတ် ထိန်းချုပ်မောင်းနှင်သူ | header7 = | label7 = အောက်လူ/နာခံသူ (Bottom/submissive) | data7 = လုပ်ဆောင်ချက်များကို လက်ခံရရှိသူ သို့မဟုတ် အထိန်းချုပ်ခံရသူ | header8 = | label8 = အပြောင်းအလဲလုပ်သူ (Switch) | data8 = အခန်းကဏ္ဍများကို ဟိုဘက်ဒီဘက် ပြောင်းလဲလုပ်ဆောင်သူ }} BDSM ဟူသော အတိုကောက်စာလုံးစု (Initialism) ကို ၁၉၉၁ ခုနှစ် ယူစနက် (Usenet) အင်တာနက်စာမျက်နှာပေါ်ရှိ ပို့စ်တစ်ခုတွင် ပထမဆုံးအကြိမ် မှတ်တမ်းတင်တွေ့ရှိခဲ့ရသည်။<ref>{{Cite web|url = http://www.oed.com/view/Entry/14168#eid289098363|title = BDSM ''n.'' (in entry B, ''n.'')|date = June 2013|access-date = 29 November 2015|website = Oxford English Dictionary Online|publisher = Oxford University Press|edition = draft|archive-url = https://web.archive.org/web/20151231210447/http://www.oed.com/view/Entry/14168#eid289098363|archive-date = 31 December 2015|url-status = live}}</ref> ၎င်းသည် B/D (အနှောင်အဖွဲ့နှင့် စည်းကမ်း)၊ D/s (လွှမ်းမိုးခြင်းနှင့် နာခံခြင်း) နှင့် S/M (နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်း) ဟူသော အတိုကောက်စကားလုံးများအားလုံးကို ပေါင်းစပ်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ BDSM ဟူသော စကားရပ်ကို ကျယ်ပြန့်လှသော လှုပ်ရှားမှုများ၊ လူပုဂ္ဂိုလ်အချင်းချင်း ဆက်ဆံရေး ပုံစံများ (Interpersonal relationships) နှင့် ထူးခြားဆန်းသစ်သော ယဉ်ကျေးမှုခွဲများအားလုံးကို လွှမ်းခြုံနိုင်ရန်အတွက် အထွေထွေသုံး စကားရပ်အဖြစ် အသုံးပြုကြသည်။ BDSM အသိုင်းအဝိုင်းများသည် မိမိတို့ကိုယ်ကိုယ် ဤအသိုင်းအဝိုင်းနှင့် သက်ဆိုင်သည်ဟု ခံယူပြီး သမားရိုးကျမဟုတ်သော ကွဲပြားသည့် အလေ့အထရှိသူ မည်သူ့ကိုမဆို ယေဘုယျအားဖြင့် နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုလေ့ရှိကြသည်။ ၎င်းတွင် ဆန့်ကျင်ဘက်လိင်ကဲ့သို့ ဝတ်ဆင်သူများ (Cross-dressers)၊ ခန္ဓာကိုယ်ပုံသဏ္ဍာန် ပြုပြင်ပြောင်းလဲခြင်း (Body modification) ဝါသနာပါသူများ၊ တိရစ္ဆာန်အဖြစ် သရုပ်ဆောင်ကစားသူများ (Animal roleplayers)၊ ရာဘာဖြင့် ပြုလုပ်ထားသောအရာများကို စွဲလမ်းမက်မောသူများ (Rubber fetishists) နှင့် အခြားသူများလည်း ပါဝင်ကြသည်။ BDSM တွင် ပါဝင်သော လှုပ်ရှားမှုများနှင့် ဆက်ဆံရေးများသည် ပါဝင်ပတ်သက်သူများအနေဖြင့် အချင်းချင်း အပြန်အလှန် ဖြည့်ဆည်းပေးရသည့် အခန်းကဏ္ဍများကို ခံယူလေ့ရှိကြပြီး ၎င်းတွင် အာဏာချင်း မညီမျှမှုများ (Inequality of power) ပါဝင်နေတတ်သည်။ ထို့ကြောင့် ပါဝင်သူနှစ်ဦးစလုံး၏ ကြိုတင်အသိပေး သဘောတူညီချက် (Informed consent) ရှိရန်မှာ အလွန်ပင် မရှိမဖြစ် လိုအပ်လှသည်။ ဤအခန်းကဏ္ဍများကို ခွဲခြားသတ်မှတ်ရန်အတွက် "နာခံသူ (Submissive)" နှင့် "လွှမ်းမိုးသူ (Dominant)" ဟူသော ဝေါဟာရများကို အများအားဖြင့် အသုံးပြုကြပြီး၊ လွှမ်းမိုးသူ သို့မဟုတ် ဒွမ် (Dom) က နာခံသူ သို့မဟုတ် ဆပ် (Sub) အပေါ် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ထိန်းချုပ်မှုကို ရယူသည်။ ၎င်းအပြင် အပေါ်လူ (Top) နှင့် အောက်လူ (Bottom) ဟူသော ဝေါဟာရများကိုလည်း အသုံးပြုကြပြီး အပေါ်လူ (Top) သည် လုပ်ဆောင်ချက်ကို စတင်လုပ်ဆောင်သူ ဖြစ်ပြီး အောက်လူ (Bottom) သည် ထိုလုပ်ဆောင်ချက်ကို လက်ခံရရှိသူ ဖြစ်သည်။ ဤဝေါဟာရ နှစ်စုသည် သိမ်မွေ့စွာ ကွဲပြားခြားနားမှု ရှိသည်။ ဥပမာအားဖြင့် - လူတစ်ဦးသည် အခြားတစ်ဦး၏ ကြာပွတ်ဖြင့် ရိုက်ခြင်းကို အပန်းဖြေသည့် သဘောသက်သက်ဖြင့် ခံယူပြီး "အောက်လူ (Bottom)" အဖြစ် ဆောင်ရွက်နိုင်သော်လည်း ၎င်းတွင် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အောက်ကျခံ နာခံခြင်းမျိုး လုံးဝမပါဝင်နိုင်ပေ။ ထို့အပြင် နာခံသူ (Submissive) များသည် မိမိတို့၏ လွှမ်းမိုးသူ (Dominant) များအား အနှိပ်ပေးရန် အမိန့်ပေးခြင်း ခံရနိုင်သည် (ထိုသို့ နှိပ်ပေးရာတွင် နာခံသူက လှုပ်ရှားမှုကို ပြုလုပ်ပြီး လွှမ်းမိုးသူက လက်ခံရရှိသော်လည်း ၎င်းတို့၏ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အခန်းကဏ္ဍမှာ ပြောင်းလဲသွားခြင်း မရှိပေ)။ 'Submissive' နှင့် 'Dominant' ဟူသော စကားလုံးများအစား 'Sub' နှင့် 'Dom' ဟူသော အတိုကောက်များကို အမြဲလိုလို အသုံးပြုကြသည်။ တစ်ခါတစ်ရံတွင် လွှမ်းမိုးသည့် အမျိုးသမီးကို ဖော်ပြရန်အတွက် ဂျန်ဒါခွဲခြားမှုမရှိသော 'Dom' ဟူသော စကားလုံးအစား အမျိုးသမီးသီးသန့် သုံးနှုန်းချက်များ ဖြစ်သည့် မစ္စထရက် (Mistress)၊ ဒွမ်မေ (Domme) နှင့် ဒိုမီနေးထရစ် (Dominatrix) ဟူသော စကားလုံးများကို သုံးစွဲကြသည်။ ဆက်ဆံရေးတစ်ခုနှင့်တစ်ခုအကြား သို့မဟုတ် ဆက်ဆံရေးတစ်ခုတည်းအတွင်းမှာပင် အပေါ်လူ/လွှမ်းမိုးသူ အခန်းကဏ္ဍနှင့် အောက်လူ/နာခံသူ အခန်းကဏ္ဍများကို ဟိုဘက်ဒီဘက် အပြန်အလှန် ပြောင်းလဲလုပ်ဆောင်တတ်သူများကိုမူ ဆွစ်ချ် (Switches) ဟု ခေါ်ဆိုကြသည်။ BDSM တွင် ပါဝင်ပတ်သက်သူများအကြား ဤအခန်းကဏ္ဍများနှင့် မိမိကိုယ်ကိုယ် ခံယူသတ်မှတ်ချက်များ၏ တိကျသော အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်များနှင့် ပတ်သက်၍ အမြဲလိုလို အငြင်းပွား ဆွေးနွေးလေ့ ရှိကြသည်။<ref name="Terms">{{cite web|last=Grau|first=Johnson|url=http://www.leathernroses.com/generalbdsm/ssbbfaqdefines.htm|title=What do B&D, S&M, D&S, "top", "bottom" mean|publisher=Leather Roses|date=1995|access-date=27 January 2008| archive-url= https://web.archive.org/web/20080111223259/http://www.leathernroses.com/generalbdsm/ssbbfaqdefines.htm| archive-date= 11 January 2008 | url-status=live}}</ref> {{TOC limit|3}} == သမိုင်းကြောင်း == === စတင်မြစ်ဖျားခံလာပုံ === BDSM ဆိုင်ရာ အလေ့အထများသည် ကမ္ဘာ့ရှေးအကျဆုံး စာပေမှတ်တမ်းအချို့ကတည်းက တည်ရှိခဲ့ကြပြီး အီနန်နာ (Inanna) နတ်ဘုရားမ (အက္ကဒီယန်းဘာသာဖြင့် အစ်ရှ်တာ - Ishtar) ပူဇော်ပွဲ ဓလေ့ထုံးတမ်းများနှင့် ဆက်စပ်နေသည်။ အီနန်နာ နတ်ဘုရားမထံ ရည်စူး၍ ရေးထိုးထားသော သပ်ပုံစာလုံး (Cuneiform) ရွှံ့ပြားစာအုပ်များတွင် လွှမ်းမိုးချုပ်ကိုင်မှုဆိုင်ရာ ကျင့်ထုံးများ (Domination rituals) ပါဝင်နေသည်။ အထူးသဖြင့် "အီနန်နာနှင့် အီဘီဟ် (Inanna and Ebih)" ကဲ့သို့သော ရှေးဟောင်းအရေးအသားများ (၎င်းတွင် နတ်ဘုရားမက အီဘီဟ်တောင်ကို လွှမ်းမိုးချုပ်ကိုင်ထားသည်) နှင့် "အီနန်နာသို့ ပူဇော်ဂီတ (Hymn to Inanna)" တို့တွင် ဆန့်ကျင်ဘက်လိင်ကဲ့သို့ ဝတ်ဆင်မှု အသွင်ပြောင်းလဲခြင်းများနှင့် ထုံးတမ်းစဉ်လာများကို ဖော်ပြထားသည်။ ၎င်းတို့သည် "နာကျင်မှုနှင့် ကြည်နူးမှုတို့ ရောယှက်နေပြီး၊ စိတ်အခြေအနေ ပြောင်းလဲသွားသည့် ခရီးစဉ်များကို ဖြစ်ပေါ်စေသည်။ ပြစ်ဒဏ်ခတ်ခြင်း၊ ညည်းတွားခြင်း၊ ကြည်နူးပီတိဖြစ်ခြင်း၊ ငိုကြွေးမြည်တမ်းခြင်းနှင့် သီချင်းဆိုခြင်းများ ပါဝင်ကာ ပါဝင်သူများသည် ငိုကြွေးပူဆွေးရင်း မောပန်းနွမ်းနယ်သွားကြသည်" ဟု ရေးသားထားသည်။<ref>Nomis, Anne O. (2013) ''The History & Arts of the Dominatrix'' Mary Egan Publishing and Anna Nomis Ltd {{ISBN|978-0-9927010-0-0}} pp. 59-60</ref><ref>"Lady of the Largest Heart" or "A Hymn to Inana C" available at Electronic Text Corpus of Sumerian Literature, University of Oxford http://etcsl.orinst.ox.ac.uk/section4/tr4073.htm lines 80-90</ref> ဘီစီ ၉ ရာစုအတွင်းက ရှေးဟောင်း စပါတာ (Sparta) မြို့၏ အရေးကြီးဆုံး ဘာသာရေးနယ်မြေတစ်ခုဖြစ်သော အာတဲမိစ် အောသီးယား (Artemis Orthia) တွင် ဘာသာရေးနှင့်ဆက်စပ်သော ကြာပွတ်ရိုက်ပူဇော်မှုများ (Ritual flagellations) ကို ပြုလုပ်ခဲ့ကြသည်။ ထိုနေရာတွင် "ဒီယာမာ့စ်တီဂိုးဆစ် (diamastigosis)" ဟုခေါ်သော ထုံးတမ်းစဉ်လာ ကြာပွတ်ရိုက်ပွဲများ ကျင်းပခဲ့ပြီး အမျိုးသမီးပုရောဟိတ် (Priestess) ၏ ကြီးကြပ်မှုအောက်တွင် လူပျိုဖော်ဝင်စ အမျိုးသားငယ်များကို ကြာပွတ်ဖြင့် ရိုက်နှက်ကြခြင်း ဖြစ်သည်။<ref>Nomis, Anne O. (2013) "The Ancient Dominatrix Goddess and her Priestess Initiates" in ''The History & Arts of the Dominatrix'' Mary Egan Publishing and Anna Nomis Ltd, pp. 61-62</ref> ယင်းအကြောင်းကို ပထဝီဝင်ပညာရှင် ပါဆိုနီးယပ်စ် (Pausanias) အပါအဝင် ရှေးဟောင်းစာဆိုအများအပြားက ရေးသားခဲ့ကြသည်။<ref>Pausanias III, 16: 10-11 viewable at: http://www.theoi.com/Text/Pausanias3B.html#16 </ref> နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်းဆိုင်ရာ လှုပ်ရှားမှုများ (Sadomasochistic activities) ၏ ရှေးအကျဆုံး ရုပ်ပုံအထောက်အထားတစ်ခုကို ဘီစီ ၅ ရာစုခေတ်က အီထရစကန် (Etruscan) ယဉ်ကျေးမှုနယ်မြေဖြစ်သော တာကွီနီးယား (Tarquinia) အနီးရှိ ကြာပွတ်ရိုက်ဂူသင်္ချိုင်း (Tomb of the Whipping) တွင် တွေ့ရှိရသည်။ ထိုဂူသင်္ချိုင်းအတွင်းရှိ နံရံဆေးရေးပန်းချီ (Fresco) တွင် ကာမရာဂနှိုးဆွနေစဉ် အခြေအနေတစ်ခု၌ အမျိုးသားနှစ်ဦးက အမျိုးသမီးတစ်ဦးကို ကြိမ်လုံးနှင့် လက်ဝါးဖြင့် ကြာပွတ်ရိုက်နှက်နေပုံကို သရုပ်ဖော်ထားသည်။<ref>Mario Moretti/Leonard von Matt: ''Etruskische Malerei in Tarquinia''. Cologne 1974, Page 90, figs. 762-63, {{ISBN|978-3-7701-0541-0}}</ref> ကြာပွတ်ရိုက်ခြင်းနှင့် ပတ်သက်သည့် အခြားကိုးကားချက်တစ်ခုကို ရှေးဟောင်းရိုမန်ကဗျာဆရာ ဂျူဗင်နယ် (Juvenal) (အေဒီ ၁-၂ ရာစု) ၏ သရော်စာများ (Satires) ဆဋ္ဌမမြောက်စာအုပ်တွင် တွေ့ရသည်။<ref>[[Juvenal]]: Satires 6, Lines 474–511</ref> ထို့အပြင် ပက်ထရိုးနီးယပ်စ် (Petronius) ၏ "ဆာတိုင်ရီကွန် (Satyricon)" ဝတ္ထုတွင်လည်း လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ စိတ်နှိုးဆွမှု (Sexual arousal) ရရှိစေရန်အတွက် ပြစ်မှုကျူးလွန်သူတစ်ဦးကို ကြာပွတ်ဖြင့် ရိုက်နှက်သည့် အကြောင်းအရာများ ပါရှိသည်။ လိင်ဆက်ဆံခြင်း၏ အစားထိုးမှုအဖြစ် သို့မဟုတ် သမားရိုးကျမဟုတ်သော ရှေ့ပြေးလိင်မှုကစားခြင်း (Foreplay) ၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုအဖြစ် မိမိသဘောဆန္ဒအလျောက် အနှောင်အဖွဲ့ခံခြင်း၊ ကြာပွတ်ရိုက်ခံခြင်းများ ပြုလုပ်ခဲ့ကြသည့် လူပုဂ္ဂိုလ်များအကြောင်း သမိုင်းမှတ်တမ်းငယ်များသည် ဘီစီ ၃ ရာစုနှင့် ၄ ရာစုကတည်းက တည်ရှိခဲ့သည်။{{Citation needed|date=September 2012}} ပွန်ပေ (Pompeii) မြို့ရှိ ဆန်းကြယ်ထူးဆန်းသောဗီလာ (Villa of Mysteries) ၏ နံရံပေါ်တွင် အတောင်ပံပါသော ကြာပွတ်ကိုင်အမျိုးသမီးသခင် (Whip-mistress) ပုံကို သရုပ်ဖော်ထားပြီး၊ ၎င်းသည် အမျိုးသမီးငယ်တစ်ဦးကို နတ်ကိုးကွယ်မှုဆိုင်ရာ လျှို့ဝှက်ဆန်းကြယ်မှုများ (Mysteries) အတွင်းသို့ သွတ်သွင်းခြင်း အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုဖြစ်သည်။ အဆိုပါ ကြာပွတ်ကိုင်အမျိုးသမီး၏ အခန်းကဏ္ဍသည် ဘာသာရေးဆိုင်ရာ သေဆုံးခြင်းနှင့် ပြန်လည်မွေးဖွားခြင်း အထိမ်းအမှတ် သန့်စင်ခြင်းလုပ်ငန်းကို မောင်းနှင်ပေးသည်။<ref name="Nomis, Anne O. 2013 pp.62-64">Nomis, Anne O. (2013) "The Whipstress and the Mysteries" in ''The History & Arts of the Dominatrix'' Mary Egan Publishing & Anna Nomis Ltd, U.K. {{ISBN|978-0-9927010-0-0}} pp.62-64</ref> ရှေးဟောင်းဂရိခေတ်က အက်ဖရိုဒိုက် (Aphrodite) အလှနတ်ဘုရားမသည်လည်း လက်နက်တစ်ခုကို ကိုင်ဆောင်ထားဖူးပုံရပြီး၊ ဆီသီရာ၊ အခရိုကိုရင့် နှင့် စပါတာ အပါအဝင် နေရာအတော်များများတွင် လက်နက်ကိုင်ဆောင်ထားသော အက်ဖရိုဒိုက်ရုပ်တု အထောက်အထားများကို တွေ့ရပြီး ၎င်းလက်နက်မှာ ကြာပွတ်တစ်ခု ဖြစ်နိုင်ခြေရှိသည်။<ref name="Nomis, Anne O. 2013 pp.62-64"/> အိန္ဒိယနိုင်ငံ၏ "ကာမသူတြ (Kama Sutra)" ကျမ်းတွင် ချစ်တင်းနှောစဉ်အတွင်း ရိုက်နှက်ခြင်း အမျိုးအစား ၄ မျိုး၊ လူ့ခန္ဓာကိုယ်၏ ပစ်မှတ်ထားရမည့် ခွင့်ပြုထားသော နေရာများနှင့် အောက်လူ (Bottom) များက ပြုလုပ်လေ့ရှိသော ပျော်ရွှင်မှုပါဝင်သည့် "နာကျင်ခြင်းအော်သံ" အမျိုးမျိုးတို့ကို ဖော်ပြထားသည်။ အာရုံခံစားမှုဆိုင်ရာ အတွေ့အကြုံများနှင့် ပတ်သက်သော ဤသမိုင်းဝင်ကျမ်းစာစုတွင် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ လှုပ်ရှားမှုများအတွင်း ရိုက်နှက်ကစားခြင်း (Impact play)၊ ကိုက်ခြင်းနှင့် ဆိတ်ခြင်းများကို နှစ်ဦးသဘောတူ ဆန္ဒအလျောက်သာ ပြုလုပ်ရမည်ဖြစ်ကြောင်း အတိအလင်း အလေးပေးဖော်ပြထားသည်၊ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် အချို့သောအမျိုးသမီးများကသာ ထိုသို့သောအပြုအမူကို ပျော်ရွှင်စရာဟု ယူဆကြသောကြောင့်ဖြစ်သည်။ ဤရှုထောင့်မှကြည့်လျှင် ကာမသူတြကျမ်းကို နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်းဆိုင်ရာ လှုပ်ရှားမှုများနှင့် ဘေးကင်းလုံခြုံရေးစည်းမျဉ်းများ (Safety rules) ကို ပထမဆုံး ကိုင်တွယ်ရေးသားခဲ့သည့် စာပေအရင်းအမြစ်တစ်ခုအဖြစ် သတ်မှတ်နိုင်သည်။ နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်းဆိုင်ရာ သဘောတရားများ ပါဝင်သော အခြားစာသားများသည်လည်း နောက်ပိုင်းရာစုနှစ်များအတွင်း ကမ္ဘာတစ်ဝန်းတွင် ပုံမှန်ပေါ်ထွက်လာခဲ့သည်။<ref>''Kamasutra'' by Mallanaga Vatsyayana, translated by Wendy Doniger, Oxford University Press 2003, {{ISBN|978-0-19-283982-4}} Book II: Chapters 4, 5, 7, 8, pages 45–64.</ref> ၁၄ ရာစုအတွင်း လိင်ဆက်ဆံခြင်း၏ ရှေ့ပြေးနိဒါန်းအဖြစ် သို့မဟုတ် အစားထိုးမှုအဖြစ် လူများက မိမိတို့ဆန္ဒအလျောက် အနှောင်အဖွဲ့ခံခြင်း သို့မဟုတ် ကြာပွတ်ရိုက်ခံခြင်းများ ပြုလုပ်ခဲ့ကြကြောင်း သမိုင်းမှတ်တမ်းငယ်အချို့ ရှိခဲ့သည်။ အလယ်ခေတ်က ပေါ်ပေါက်ခဲ့သော နာခံကိုးကွယ်မှုနှင့် စိတ်ဒွန်တွဲမှုများ ပြည့်နှက်နေသည့် "နန်းတွင်းအချစ် (Courtly love)" ကဲ့သို့သော ဖြစ်ရပ်များသည် BDSM ၏ ရှေ့ပြေးနိမိတ်တစ်ခု ဖြစ်နိုင်ကြောင်း စာရေးဆရာအချို့က သုံးသပ်ကြသည်။<ref>Denis de Rougemont (1956), ''Love in the Western World''</ref><ref>Arne Hoffmann: ''In Leder gebunden. Der Sadomasochismus in der Weltliteratur'', page 11, Ubooks 2007, {{ISBN|978-3-86608-078-2}}</ref> အချို့သော အရင်းအမြစ်များ၏ အဆိုအရ BDSM သည် ထူးခြားကွဲပြားသော လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ အပြုအမူပုံစံတစ်ခုအဖြစ် ၁၈ ရာစုအစပိုင်းတွင် စတင်မြစ်ဖျားခံခဲ့သည်ဟု ဆိုကြသည်၊ ထိုအချိန်သည် အနောက်တိုင်းယဉ်ကျေးမှုလောကက လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ အပြုအမူများကို ဆေးပညာအရနှင့် ဥပဒေကြောင်းအရ စတင်အမျိုးအစားခွဲခြားလာသည့် အချိန်ဖြစ်သည်။ ကာမရာဂနှိုးဆွသည့် အခြေအနေတစ်ခုအတွင်း ကြာပွတ်ရိုက်ခြင်း အလေ့အထကို အနည်းဆုံး ၁၅၉၀ ပြည့်နှစ်များကတည်းက မှတ်တမ်းတင်ထားခဲ့ပြီး၊ ယင်းကို ဂျွန်ဒေးဗီးစ် (John Davies) ၏ သရော်စာကဗျာတို (Epigram) တစ်ပုဒ်တွင် အထောက်အထားအဖြစ် တွေ့ရှိရသည်။<ref>Epigram 33: "In Francum"</ref><ref>{{Cite journal|last=Bromley|first=James M.|date=1 May 2010|title=Social Relations and Masochistic Sexual Practice in The Nice Valour|journal=Modern Philology|volume=107|issue=#4|pages=556–587}}</ref> ထို့အပြင် သောမတ်စ်ရှက်ဒ်ဝဲ (Thomas Shadwell) ၏ "The Virtuoso" (၁၆၇၆) ပြဇာတ်နှင့် တင်မ်တဲလ်ထရိုး (Tim Tell-Troth) ၏ "Knavery of Astrology" (၁၆၈၀) တို့တွင်လည်း "ကြာပွတ်ရိုက်ကျောင်းများ (Flogging schools)" အကြောင်း ကိုးကားချက်များကို တွေ့ရသည်။<ref>Jones, M (2007) "Print of the Month: The Cully Flaug'd" in ''British Printed Images (BPI) to 1700''</ref><ref>Nomis, Anne O. (2013) "Flogging Schools and Their Cullies" in ''The History & Arts of the Dominatrix'' Mary Egan Publishing and Anna Nomis Ltd, 2013. {{ISBN|978-0-9927010-0-0}} pp.80-81</ref> ဗြိတိသျှပြတိုက် (British Museum) စုဆောင်းမှုတွင် ပါဝင်သည့် "The Cully Flaug'd" ကဲ့သို့သော ကြာပွတ်ရိုက်ခြင်း မြင်ကွင်းများကို ဖော်ပြထားသည့် မက်ဇိုတင့်ပုံနှိပ်နည်းပညာ (Mezzotints) နှင့် ပုံနှိပ်မီဒီယာများကဲ့သို့သော အမြင်အာရုံဆိုင်ရာ အထောက်အထားများကိုလည်း တွေ့ရှိရသည်။<ref>Jones, M. (2007) "Print of the Month: The Cully Flaug'd" in British Printed Images (BPI) to 1700</ref> ၁၇၄၉ ခုနှစ်တွင် ထုတ်ဝေခဲ့သော ဂျွန်ကလေလန်း (John Cleland) ၏ "ဖန်နီဟေးလ် (Fanny Hill)" ဝတ္ထုတွင် ဇာတ်ကောင်ဖြစ်သူ ဖန်နီဟေးလ်နှင့် မစ္စတာဘာဗီးလ်တို့အကြား ကြာပွတ်ရိုက်ခြင်း မြင်ကွင်းတစ်ခု ပါဝင်သည်။<ref>John Cleland: ''Fanny Hill: Memoirs of a Woman of Pleasure'', Penguin Classics, Page 180 ff</ref> ထို့နောက်တွင် "Birch Discipline ဖြင့် တင်ဆက်သော ခေတ်ဆန်သည့် ဟောပြောပွဲများ (Fashionable Lectures: Composed and Delivered with Birch Discipline)" (၁၇၆၁ ခန့်) အပါအဝင် ကြာပွတ်ရိုက်ခြင်းဆိုင်ရာ စာပေထုတ်ဝေမှု အများအပြား ထွက်ပေါ်လာခဲ့ပြီး၊ ၎င်းသည် ဟောပြောပွဲခန်းမတစ်ခုအတွင်း၌ ကြိမ်လုံးများနှင့် ကိုးမြီးကရော်ကြာပွတ် (Cat o' nine tails) များ အသုံးပြုကာ ဝန်ဆောင်မှုပေးနေသည့် အမျိုးသမီးများ၏ အမည်များကို ကြော်ငြာမြှင့်တင်ပေးခဲ့သည်။<ref>''Fashionable Lectures Delivered With Birch Discipline'' (c. 1761) British Library Rare Books, cited in Nomis (2013) op cit.</ref> အခြားသော အရင်းအမြစ်များက ပိုမိုကျယ်ပြန့်သော အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်များကို ပေးထားပြီး၊ ရှေးခေတ်ကာလများနှင့် အခြားသော ယဉ်ကျေးမှုများတွင် ရှိခဲ့သည့် BDSM ကဲ့သို့သော အပြုအမူများကို ထောက်ပြကြသည်။ ဥပမာအားဖြင့် အလယ်ခေတ်က နာကျင်မှုခံယူသည့် ကိုးကွယ်သူများ (Medieval flagellates) နှင့် အမေရိကန် တိုင်းရင်းသား မျိုးနွယ်စု (Native American) အချို့၏ ပြင်းထန်သော ခန္ဓာကိုယ်ဆိုင်ရာ စမ်းသပ်မှု ထုံးတမ်းစဉ်လာများ (Ordeal rituals) တို့ ဖြစ်ကြသည်။<ref>{{cite web|url=http://www.fordham.edu/halsall/source/ordeals1.html|title=European medieval ordeals}}</ref> BDSM ဆိုင်ရာ အယူအဆများနှင့် ပုံရိပ်များသည် ၂၀ ရာစုတစ်လျှောက်လုံးတွင် အနောက်တိုင်းယဉ်ကျေးမှု၏ အစွန်အဖျား (Fringes) တွင် တည်ရှိနေခဲ့သည်။<ref>{{Cite journal|last1=Tomazos|first1=Kostas|last2=O'Gorman|first2=Kevin|last3=MacLaren|first3=Andrew C|date=June 2017|title=From leisure to tourism: How BDSM demonstrates the transition of deviant pursuits to mainstream products|journal=Tourism Management|volume=60|pages=30–41}}</ref> ရောဘတ်ဘီယန်ဗီနူး (Robert Bienvenu) က ခေတ်သစ် BDSM ၏ မြစ်ဖျားခံမှုကို အရင်းအမြစ် ၃ ခုကြောင့်ဟု သတ်မှတ်ခဲ့ပြီး ၎င်းတို့မှာ "ဥရောပ ဖက်တစ်ရှ် (European Fetish)" (၁ yပြည်နှစ်ကတည်းက)၊ "အမေရိကန် ဖက်တစ်ရှ် (American Fetish)" (၁၉၃၄ ခုနှစ်ကတည်းက) နှင့် "ဂေး လည်သာ (Gay Leather)" (၁၉၅၀ ပြည့်နှစ်ကတည်းက) တို့ ဖြစ်ကြသည်။<ref>Robert Bienvenu: Doctoral Dissertation "The Development of Sadomasochism as a Cultural Style in the Twentieth-Century United States"</ref> အခြားသော အရင်းအမြစ်တစ်ခုမှာ ၁၉ ရာစု သို့မဟုတ် ထို့ထက်စောသော ကာလများကတည်းက ပြည့်တန်ဆာအိမ် (Brothels) များတွင် ဆော့ကစားခဲ့ကြသည့် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ ကစားနည်းများ (Sexual games) ဖြစ်သည်။ ချားလ်စ်ဂူရက်တီ (Charles Guyette) သည် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုတွင် ဖက်တစ်ရှ်နှင့် ပတ်သက်သည့် ပစ္စည်းများ (ဝတ်စုံများ၊ ဖိနပ်များ၊ ဓာတ်ပုံများ၊ ထောက်ကူပစ္စည်းများနှင့် အသုံးအဆောင်များ) ကို ပထမဆုံး ထုတ်လုပ်ဖြန့်ချိခဲ့သူ ဖြစ်သည်။ သူ၏ ဆက်ခံသူ အာဗင်ကလော (Irving Klaw) သည် BDSM သဘောတရားပါဝင်သည့် စီးပွားဖြစ် လိင်လှုံ့ဆော်မှုဆိုင်ရာ ရုပ်ရှင်နှင့် ဓာတ်ပုံများကို ထုတ်လုပ်ခဲ့ပြီး (အထူးသဖြင့် ဘက်တီပေ့ခ်ျ - Bettie Page နှင့်အတူ ရိုက်ကူးခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်)၊ ယခုအခါ၌ နာမည်ကျော် အနုပညာရှင်များ ဖြစ်လာကြသည့် ဂျွန်ဝီလီ (John Willie)၊ ဂျိန်းဘီလ်ဘရူး (Gene Bilbrew) နှင့် အဲရစ်စတန်တန် (Eric Stanton) တို့ ရေးဆွဲသော ဖက်တစ်ရှ်ရုပ်ပြကတ်တွန်းများကို ထုတ်ဝေခဲ့သည်။ စတန်တန်၏ မော်ဒယ်ဖြစ်သူ ဘက်တီပေ့ခ်ျ (Bettie Page) သည် တစ်ချိန်တည်းမှာပင် ဖက်တစ်ရှ်ဓာတ်ပုံလောကတွင် ပထမဆုံး အောင်မြင်သော မော်ဒယ်တစ်ဦး ဖြစ်လာခဲ့သလို၊ အမေရိကန် အဓိကယဉ်ကျေးမှုလောကတွင်လည်း အလွန်ကျော်ကြားသော ပင်အပ်မော်ဒယ် (Pin-up girl) တစ်ဦး ဖြစ်လာခဲ့သည်။ အီတလီစာရေးဆရာနှင့် ဒီဇိုင်နာဖြစ်သူ ဂီဒိုကရီပတ်စ် (Guido Crepax) သည် သူ၏ လွှမ်းမိုးမှုကို နက်နက်ရှိုင်းရှိုင်း ခံခဲ့ရပြီး ၂၀ ရာစု၏ ဒုတိယနှစ်ဝက်တွင် ဥရောပ လူကြီးကြိုက်ရုပ်ပြများ၏ ပုံစံနှင့် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုကို ပုံဖော်ပေးခဲ့သည်။ အနုပညာရှင်များဖြစ်ကြသည့် ဟဲလ်မုဒ်နယူတန် (Helmut Newton) နှင့် ရောဘတ်မက်ပယ်သွာ့ပ် (Robert Mapplethorpe) တို့သည် ခေတ်သစ်ဓာတ်ပုံပညာတွင် BDSM နှင့် ဆက်စပ်နေသော အကြောင်းအရာများကို ပိုမိုအသုံးပြုလာကြပြီး ယင်းကြောင့် ယနေ့တိုင် လူထုအတွင်း အငြင်းပွားဖွယ်ရာ ဆွေးနွေးမှုများကို ဖြစ်ပေါ်စေသည့် အထင်ရှားဆုံး ဥပမာများ ဖြစ်ကြသည်။<ref>University of Central England in Birmingham: Attempted Confiscation of Mapplethorn book by Officials in 1997 for being obscene.</ref> အာလ်ဖရက်ဘီနေး (Alfred Binet) သည် ၁၈၈၇ ခုနှစ်တွင် ထုတ်ဝေသော သူ၏ "Du fétichisme dans l'amour" စာအုပ်တွင် ကာမရာဂဆိုင်ရာ စွဲလမ်းမက်မောမှု (Erotic fetishism) ဟူသော စကားလုံးကို ပထမဆုံး စတင်သုံးနှုန်းခဲ့သည်။<ref>Binet, A. (1887). "Du fétichisme dans l'amour" [=Fetishism in love] in: ''Revue Philosophique'', 24, pp. 143–167</ref> ရစ်ချက်ဗွန်ကရက်ဖ်-အီဘင် (Richard von Krafft-Ebing) က BDSM အပေါ် စိတ်ဝင်စားမှုများကို လူသားတို့၏ လိင်မှုစရိုက် ဆက်တိုက်ဖြစ်စဉ် (Continuum) ၏ အဆုံးသတ်တစ်ခုအဖြစ် ရှုမြင်ခဲ့သည်။<ref>von Krafft-Ebing, R. ''Psychopathia sexualis with especial reference to the antipathic sexual instinct: A medico-forensic study''. Trans Rebman FJ from 12th German ed. New York: Special Books; 1965:129– 218, 533–543</ref> === လည်သာ လှုပ်ရှားမှု (Leather movement) === လည်သာ (Leather) ဟူသော စကားလုံးသည် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ စွဲလမ်းမက်မောမှု တစ်ခု (Fetish) ကို ရည်ညွှန်းရန်အတွက် ဂေးအမျိုးသားများအကြား အဓိကသုံးနှုန်းသော ဝေါဟာရဖြစ်သော်လည်း ၎င်းသည် အခြားသော အဓိပ္ပာယ်များစွာကိုလည်း ကိုယ်စားပြုနိုင်သည်။ ဂေးလည်သာ အသိုင်းအဝိုင်းဝင်များသည် မော်တော်ဆိုင်ကယ်စီး လည်သာဝတ်စုံများကဲ့သို့သော လည်သာများကို ဝတ်ဆင်ကြသည် သို့မဟုတ် လည်သာဝတ်ဆင်ထားသော အမျိုးသားများကို စွဲမက်ကြသည်။ လည်သာယဉ်ကျေးမှုနှင့် BDSM ကို တစ်ခုတည်းသော အရာ၏ အစိတ်အပိုင်းနှစ်ခုအဖြစ် ရှုမြင်ကြသည်။ BDSM ယဉ်ကျေးမှု၏ အစိတ်အပိုင်း အတော်များများသည် ဂေးအမျိုးသားများ၏ လည်သာယဉ်ကျေးမှုခွဲ (Leather subculture) မှ ဆင်းသက်လာခြင်းဖြစ်ပြီး၊ ယင်းသည် ဒုတိယကမ္ဘာစစ် (၁၉၃၉-၁၉၄၅) ပြီးနောက် အိမ်ပြန်လာကြသည့် စစ်သည်တော် အမျိုးသားအုပ်စုများဆီမှ စနစ်တကျ ပုံပေါ်လာခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။<ref>Robert Bienvenu, ''The Development of Sadomasochism as a Cultural Style in the Twentieth-Century United States'', 2003, Doctoral Dissertation</ref> ဒုတိယကမ္ဘာစစ်သည် အမြောက်အမြားရှိသော လိင်တူချစ်သူ အမျိုးသား၊ အမျိုးသမီးများအတွက် လိင်တူချစ်သူ အသိုင်းအဝိုင်းအကြားတွင် ဘဝကို စတင်ထိတွေ့ခွင့်ရခဲ့သည့် အခြေအနေတစ်ခု ဖြစ်ခဲ့သည်။ စစ်ပြီးခေတ်တွင် လိင်တူချစ်သူများသည် နယူးယောက်၊ ချီကာဂို၊ ဆန်ဖရန်စစ္စကိုနှင့် လော့စ်အိန်ဂျလိစ် ကဲ့သို့သော မြို့ကြီးများတွင် စုဝေးခဲ့ကြသည်။ ၎င်းတို့သည် လည်သာကလပ်များနှင့် ဆိုင်ကယ်ကလပ်များကို ဖွဲ့စည်းခဲ့ကြပြီး အချို့မှာ ညီအစ်ကိုရင်းချာကဲ့သို့ ဝန်ဆောင်မှုအသင်းများ ဖြစ်ကြသည်။ မစ္စတာလည်သာ ပြိုင်ပွဲ (Mr. Leather Contest) နှင့် မစ္စတာဒရမ်မာ ပြိုင်ပွဲ (Mr. Drummer Contest) တို့ကို ဤကာလဝန်းကျင်တွင် စတင်ကျင်းပခဲ့သည်။ ဤသည်မှာ ဂေးအမျိုးသား လည်သာအသိုင်းအဝိုင်း၏ စတင်ရာ (Genesis) ဖြစ်သည်။ အသိုင်းအဝိုင်းဝင် အများအပြားသည် ပြင်းထန်သော လိင်မှုစရိုက်ပုံစံများအပေါ် စွဲမက်ခဲ့ကြပြီး ယင်းအခြေအနေသည် အေအိုင်ဒီအက်စ် (AIDS) ရောဂါ မပျံ့နှံ့မီ ၁၉၇၀ ပြည့်နှစ်များတွင် အမြင့်ဆုံးအဆင့်သို့ ရောက်ရှိခဲ့သည်။<ref name="a4b" >{{cite journal | last1 = Lenius | first1 = S | year = 2001 | title = Bisexuals and BDSM | journal = Journal of Bisexuality | volume = 1 | issue = #4| pages = 69–78 }}</ref> ဤယဉ်ကျေးမှုခွဲကို ၁၉၇၂ ခုနှစ်တွင် ထုတ်ဝေခဲ့သော လာရီတောင်းန်းဆန်းဒ် (Larry Townsend) ၏ "Leatherman's Handbook" စာအုပ်တွင် အထူးထင်ဟပ်စေခဲ့ပြီး၊ ၎င်းစာအုပ်တွင် ၁Status၀ ပြည့်လွန်နှစ်များနှောင်းပိုင်းနှင့် ၁၉၇၀ ပြည့်လွန်နှစ်များအစောပိုင်းက ဂေးအမျိုးသား နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်းဆိုင်ရာ စရိုက်ရှိသူများ၏ အလေ့အထများနှင့် ယဉ်ကျေးမှုကို အသေးစိတ် ဖော်ပြထားသည်။<ref>Townsend, Larry, ''The Leatherman's Handbook'', 1972 Olympia Press, seventh edition 2004 available from L.T. Publications, P.O. Box 302, Beverly Hills, California 90213-0302</ref> ၁၉၈၀ ပြည့်လွန်နှစ်များ အစောပိုင်းတွင် လက်စဘီယံ (Lesbians) အမျိုးသမီးများသည်လည်း ဂေးလည်သာ အသိုင်းအဝိုင်း၏ ထင်ရှားသော အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုအဖြစ် လည်သာအမျိုးသားများနှင့်အတူ ပူးပေါင်းလာခဲ့ကြသည်။ ၎င်းတို့သည်လည်း လည်သာကလပ်များကို ဖွဲ့စည်းခဲ့ကြသော်လည်း လည်သာအမျိုးသမီးများအတွက် သီးသန့်ဘား (Bars) များ မရှိခြင်းကဲ့သို့သော ဂျန်ဒါဆိုင်ရာ ကွဲပြားမှုအချို့ ရှိခဲ့သည်။ ၁ bowling၁ ခုနှစ်တွင် လက်စဘီယံ-ဖီမင်နစ်အုပ်စု ဖြစ်သော ဆမွိုင်းစ် (Samois) က "Coming to Power" စာအုပ်ကို ထုတ်ဝေခဲ့ခြင်းကြောင့် လက်စဘီယံ အသိုင်းအဝိုင်းအတွင်း BDSM အပေါ် ပိုမိုသိရှိနားလည်လာပြီး လက်ခံလာကြသည်။<ref>Gayle Rubin: "Samois", ''Leather Times'', 21:3–7., 2004, available from: leatherarchives.org</ref> ၁၉၉၀ ပြည့်လွန်နှစ်များသို့ ရောက်သောအခါ ဂေးအမျိုးသားနှင့် အမျိုးသမီးများ၏ လည်သာအသိုင်းအဝိုင်းများသည် မြေအောက် (Underground) အခြေအနေတွင် မဟုတ်တော့ဘဲ ပုံမှန်မဟုတ်သော လိင်မှုစရိုက်ရှိသူများ အသိုင်းအဝိုင်း (Kink community) တွင် အရေးပါသော အခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်လာခဲ့သည်။<ref name="a4b" /> ယနေ့ခေတ်တွင်မူ လည်သာလှုပ်ရှားမှုကို ယခင်ကကဲ့သို့ ဂေးယဉ်ကျေးမှုခွဲမှ ဆင်းသက်လာသော ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုတစ်ခုအဖြစ် ရှုမြင်မည့်အစား BDSM ယဉ်ကျေးမှု၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုအဖြစ် ယေဘုယျအားဖြင့် ရှုမြင်ကြသည် (အတိတ်ကာလက BDSM ယဉ်ကျေးမှုခွဲ၏ အစိတ်အပိုင်းအများစုမှာ ဂေးများ ဖြစ်ခဲ့ကြသော်လည်း ဖြစ်သည်)။ ၁၉၉၀ ပြည့်လွန်နှစ်များတွင် "နယူးဂတ်ဒ် လည်သာ ယဉ်ကျေးမှုခွဲ (New Guard leather subculture)" ဟုခေါ်သော အယူအဆသစ်တစ်ရပ် တိုးတက်ပြောင်းလဲလာခဲ့သည်။ ဤဦးတည်ချက်အသစ်သည် ၎င်းတို့၏ ကစားမှုများ (Play) ထဲတွင် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ရှုထောင့်များ (Psychological aspects) ကို စတင်ထည့်သွင်း ပေါင်းစပ်လာခဲ့ကြသည်။{{Citation needed|date=August 2014}} ချီကာဂိုမြို့ရှိ လည်သာမော်ကွန်းတိုက်နှင့် ပြတိုက် (Leather Archives and Museum - LA&M) ကို ၁၉၉၁ ခုနှစ်တွင် ချက်ရန်းစလိုး (Chuck Renslow) နှင့် တိုနီဒီဘလေ့စ် (Tony DeBlase) တို့က “လည်သာ၊ ကင့်ခ် (Kink)၊ ဖက်တစ်ရှ် နှင့် BDSM တို့၏ သမိုင်းနှင့် ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ လူထုမော်ကွန်းတိုက်၊ စာကြည့်တိုက်နှင့် ပြတိုက်” အဖြစ် တည်ထောင်ခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=About the LA&M |url=https://leatherarchives.org/about/about-the-la-m |website=leatherarchives.org |language=en-us}}</ref> LA&M ပြတိုက်တွင် BDSM နှင့် ဆက်စပ်နေသော ရှေးဟောင်းပစ္စည်းများစွာကို အကျယ်တဝန့် စုဆောင်းထားရှိပြီး၊ ၎င်းတွင် မူလ လည်သာဂုဏ်ဆောင်အလံ (Leather pride flag) သုံးခုအနက် တစ်ခုလည်း ပါဝင်သည်။<ref>{{Cite web |title=The Leather Pride Flag |url=https://leatherarchives.org/the-leather-pride-flag |website=leatherarchives.org |language=en-us}}</ref> ဆန်ဖရန်စစ္စကိုမြို့ရှိ South of Market Leather History Alley ကို ရင်းဂိုးလ်ဒ်လမ်းကြား (Ringold Alley) တစ်လျှောက်တွင် လည်သာယဉ်ကျေးမှုကို ဂုဏ်ပြုသောအားဖြင့် အနုပညာလက်ရာ လေးခုဖြင့် ဖွဲ့စည်းတည်ဆောက်ထားပြီး ၂၀၁၇ ခုနှစ်တွင် ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။<ref name="artandarchitecture-sf.com">{{cite web|url=http://www.artandarchitecture-sf.com/ringold-alleys-leather-memoir.html|title=Ringold Alley's Leather Memoir – Public Art and Architecture from Around the World}}</ref><ref name="Jewish">{{cite news |last=Paull |first=Laura |title=Honoring gay leather culture with art installation in Soma alleyway – J |newspaper=J |publisher=Jweekly.com |date=2018-06-21}}</ref> အဆိုပါ အနုပညာလက်ရာများထဲမှ တစ်ခုမှာ လမ်းဘေးပလက်ဖောင်းတစ်လျှောက်တွင် သတ္တုဖြင့် ပြုလုပ်ထားသော ဖိနပ်ခြေရာများ (Metal bootprints) ဖြစ်ပြီး၊ ယင်းသည် ဆန်ဖရန်စစ္စကို လည်သာအသိုင်းအဝိုင်း၏ အရေးပါသော အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုဖြစ်ခဲ့သည့် လူပုဂ္ဂိုလ် ၂၈ ဦးကို ဂုဏ်ပြုထားခြင်း ဖြစ်သည် (၎င်းတို့ထဲတွင် ဂေးနှင့် လက်စဘီယံ S/M ဖစ်စတင်းကလပ်တစ်ခုဖြစ်သော Catacombs ၏ ပိုင်ရှင် စတိဗ်မက်အီချာရင် - Steve McEachern နှင့် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၏ ဒုတိယမြောက် သက်တမ်းရင့် BDSM အဖွဲ့အစည်းဖြစ်သော ဂျန်နပ်စ်အသင်း - Society of Janus ကို ပူးတွဲတည်ထောင်သူ စင်သီယာဆလေတာ - Cynthia Slater တို့ ပါဝင်ကြသည်)။<ref name="Jewish" /><ref name="artandarchitecture-sf.com" /> === အင်တာနက် (Internet) === ၁၉၈၀ ပြည့်လွန်နှစ်များ နှောင်းပိုင်းတွင် အင်တာနက်ပေါ်ပေါက်လာခြင်းကြောင့် ကမ္ဘာတစ်ဝန်းရှိ ထူးခြားဆန်းသစ်သော ဝါသနာတူချင်းများအား ဒေသအဆင့်တွင်ကော နိုင်ငံတကာအဆင့်တွင်ပါ ရှာဖွေတွေ့ရှိနိုင်ရန်နှင့် ၎င်းတို့နှင့် အမည်မဖော်ဘဲ (Anonymously) ဆက်သွယ်ပြောဆိုနိုင်ရန် လမ်းစပွင့်သွားခဲ့သည်။<ref name=sm101/><ref>{{cite web|url=http://www.buzzle.com/articles/alternate-lifestyles-what-they-had-to-do-with-msn-chat.html|title=Alternate Lifestyles: What They Had to Do With MSN Chat|date=10 January 2013}}</ref> ယင်းကြောင့် BDSM အပေါ် စိတ်ဝင်စားမှုနှင့် ဗဟုသုတများ အရှိန်အဟုန်ဖြင့် ပေါက်ကွဲထွက်ပေါ်လာခဲ့ပြီး၊ အထူးသဖြင့် ယူစနက် (Usenet) အဖွဲ့တစ်ခုဖြစ်သော `alt.sex.bondage` တွင် ဖြစ်သည်။ ထိုအဖွဲ့အတွင်း ကြော်ငြာအမှိုက်များ (Spam) များပြားလာသောအခါ စိတ်ဝင်စားသူများသည် `soc.subculture.bondage-bdsm` သို့ ပြောင်းရွှေ့သွားခဲ့ကြသည်။ ဆိုရှယ်မီဒီယာ ပုံစံများအပေါ် ပိုမိုအာရုံစိုက်လာခြင်းနှင့်အတူ မိမိကိုယ်ကိုယ် "BDSM နှင့် ဖက်တစ်ရှ် အသိုင်းအဝိုင်းအတွက် လူမှုကွန်ရက်" ဟု ကြေညာထားသော ဖက်လိုင်ဖ် (FetLife) ဝဘ်ဆိုက်ကို ဖွဲ့စည်းတည်ထောင်ခဲ့သည်။ ၎င်းသည် အခြားသော လူမှုကွန်ရက်စာမျက်နှာများကဲ့သို့ပင် အခြားအသုံးပြုသူများနှင့် သူငယ်ချင်းဖွဲ့နိုင်ခြင်း၊ ပွဲလမ်းသဘင်များ ပြုလုပ်နိုင်ခြင်းနှင့် ဝါသနာတူ စာမျက်နှာများကို ဖန်တီးနိုင်ခြင်း စသည့် လုပ်ဆောင်ချက်များဖြင့် လည်ပတ်သည်။ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ အသုံးအဆောင်ပစ္စည်းများကို ရောင်းချသည့် သမားရိုးကျ လိင်အသုံးအဆောင်ပစ္စည်းဆိုင်များ (Sex shops) အပြင်၊ လည်သာ/လတ်တက်စ် (Latex) ဝတ်စုံများနှင့် BDSM ကစားစရာများကို သီးသန့်ရောင်းချသည့် အွန်လိုင်းလူကြီးကြိုက်ကစားစရာ ကုမ္ပဏီများလည်း အရှိန်အဟုန်ဖြင့် တိုးတက်လာခဲ့သည်။ တစ်ချိန်က အလွန်ကျဉ်းမြောင်းသော ဈေးကွက်ငယ် (Niche market) တစ်ခုသာ ဖြစ်ခဲ့သော်လည်း ယခုအခါတွင် ၎င်းတို့၏ ကုန်ပစ္စည်းစာရင်း (Catalog) ထဲ၌ BDSM သို့မဟုတ် ဖက်တစ်ရှ်ပစ္စည်းတစ်မျိုးမျိုးကို ထည့်သွင်းမရောင်းချသော လိင်ကစားစရာကုမ္ပဏီ ဟူ၍ မရှိသလောက် ရှားပါးသွားပြီဖြစ်သည်။ သမားရိုးကျ လိင်ဆက်ဆံမှုပုံစံရှိသည့် "ဗနီလာ (Vanilla sex)" ဈေးကွက်များထဲသို့ပင် ဆန်းပြားသော ကင့်ခ် (Kinky) ဒြပ်စင်များ ရောနှောဝင်ရောက်လာခဲ့သည်။ ယခင်က ဈေးကွက်ငယ်လေးသည် ယခုအခါတွင် လူကြီးကြိုက် အသုံးအဆောင်ပစ္စည်း စီးပွားရေးလုပ်ငန်း၏ အရေးပါသော မဏ္ဍိုင်တစ်ခုအဖြစ် တိုးချဲ့လာခဲ့သည်။<ref>{{cite web|last=Birch|first=Dr Robert W.|url=http://www.leathernroses.com/generalbdsm/drbirchsextoys.htm|title=Adult Sex Toys|publisher=Leather Roses}}</ref> ယနေ့ခေတ်တွင် လိင်ကစားစရာ ပံ့ပိုးရောင်းချသူ အားလုံးနီးပါးသည် မူလက BDSM ယဉ်ကျေးမှုခွဲတွင်သာ အသုံးပြုခဲ့သော ပစ္စည်းများကို ထည့်သွင်းရောင်းချပေးနေပြီဖြစ်သည်။ အတွင်းခံအောက်ခံပါသော လက်ထိပ်များ (Padded handcuffs)၊ လတ်တက်စ်နှင့် လည်သာ အဝတ်အထည်များအပြင်၊ ပွတ်သပ်ကစားရန်အတွက် ပျော့ပျောင်းသော ကြာပွတ်တိုများနှင့် ကာမရာဂဆိုင်ရာ လျှပ်စစ်လှုံ့ဆွမှုပေးသည့် TENS စက်ကဲ့သို့သော ပိုမိုဆန်းပြားသည့် ပစ္စည်းများကို သမားရိုးကျ ဗနီလာပစ်မှတ်အုပ်စုများအတွက် ထုတ်လုပ်သော ကုန်ပစ္စည်းစာရင်းများတွင် တွေ့ရှိနိုင်ပြီး၊ ယင်းက ယခင်က ရှိခဲ့သော စည်းဘောင်များ တဖြည်းဖြည်း ချဲ့ထွင်ပြောင်းလဲလာနေကြောင်း ဖော်ပြနေသည်။ လွန်ခဲ့သည့် နှစ်အနည်းငယ်အတွင်း အင်တာနက်သည် ဤအကြောင်းအရာကို စိတ်ဝင်စားကြသည့် လူပုဂ္ဂိုလ်များအကြား ကွန်ရက်ချိတ်ဆက်ခြင်း (Networking) အတွက် ဗဟိုချက်မ ပလက်ဖောင်းတစ်ခုကိုလည်း ပံ့ပိုးပေးထားသည်။ ရေတွက်မကုန်နိုင်သော ပုဂ္ဂလိကနှင့် စီးပွားဖြစ် ရွေးချယ်စရာများအပြင်၊ ဒေသခံကွန်ရက်များနှင့် ကူညီပံ့ပိုးရေးအဖွဲ့များ (Support groups) လည်း တိုးပွားလာနေသည်။ ဤအဖွဲ့များသည် မိမိတို့၏ ဆန္ဒမပါဘဲ လိင်မှုစရိုက်ကို သူတစ်ပါးသိရှိသွားခြင်း ခံရသူများ (Unwillingly outed) အတွက် ပြည့်စုံသော နောက်ခံအကြောင်းအရာများနှင့် ကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ အချက်အလက်များကို ပံ့ပိုးပေးလေ့ရှိကြသည့်အပြင်၊ BDSM နှင့်ပတ်သက်သော အကြောင်းအရာများကို နားလည်သဘောပေါက်သည့် စိတ်ပညာရှင်များ (Psychologists)၊ ဆရာဝန်များနှင့် ရှေ့နေများ၏ ဆက်သွယ်ရန် လိပ်စာစာရင်းများကိုလည်း ကူညီပံ့ပိုးပေးကြသည်။<ref>{{cite web|url=http://www.leathernroses.com/generalbdsm/generalbdsm.htm#toys|title=Implements/Toys|publisher=Leather Roses}}</ref> == လိင်စိတ်တိမ်းညွတ်မှုနှင့် BDSM အခန်းကဏ္ဍ ကွဲပြားခြင်း == စိတ်ပညာနှင့် လိင်မှုဗေဒ (Sexology) ဆိုင်ရာ သုတေသနများအရ လူတစ်ဦး၏ လိင်စိတ်တိမ်းညွတ်မှု နှင့် BDSM အတွင်း နှစ်သက်သော အခန်းကဏ္ဍ (BDSM role) တို့သည် ထပ်တူမကျဘဲ သီးခြားစီ တည်ရှိကြသည်။<ref>Bienvenu, Robert (2003). ''The Development of Sadomasochism as a Cultural Style in the Twentieth-Century United States''. Doctoral Dissertation.</ref> Straight အမျိုးသားတစ်ဦးသည် အမျိုးသမီးများကိုသာ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာအရ စွဲမက်သော်လည်း (Heterosexual)၊ BDSM ဆော့ကစားခြင်း သို့မဟုတ် လွှမ်းမိုးချုပ်ကိုင်မှု ခံယူခြင်း (Submission) အပိုင်းတွင်မူ အမျိုးသားသခင် (Male Dominant/Top) တစ်ဦး၏ လက်အောက်ခံ သို့မဟုတ် Bottom အဖြစ် ပါဝင်ဆော့ကစားရန် စိတ်ဝင်စားခြင်း သို့မဟုတ် ပါဝင်ခြင်းများ ရှိနိုင်သည်။ ဤဖြစ်ရပ်ကို ကင့်ခ်အသိုင်းအဝိုင်း (Kink community) တွင် "လိင်စိတ်မဟုတ်သော BDSM ဆော့ကစားခြင်း (Non-sexual/Aromantic Kink play)" အဖြစ် သတ်မှတ်လေ့ရှိပြီး ပါဝင်သူများသည် နာကျင်မှုပေးခြင်း/ခံယူခြင်း (Impact play)၊ အနှောင်အဖွဲ့ခံခြင်း (Bondage) သို့မဟုတ် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အာဏာလွှဲပြောင်းခြင်း (Power exchange) တို့မှ ရရှိသော စိတ္တဇကြည်နူးမှု (Psychological အမျိုးအစား ကြည်နူးမှု) ကိုသာ ဦးတည်ခြင်း ဖြစ်သည်။<ref name="Langdridge">Langdridge, Darren; Barker, Meg, eds. (2007). ''Safe, Sane and Consensual: Contemporary Perspectives on Sadomasochism''. Palgrave Macmillan. {{ISBN|978-0230517745}}</ref> === အာဏာလွှဲပြောင်းခြင်းနှင့် စိတ်ဖိစီးမှုလျှော့ချခြင်း (Power Exchange and Stress Relief) === စိတ်ပညာရှင်များ၏ လေ့လာချက်အရ နေ့စဉ်လူမှုဘဝတွင် တာဝန်ကြီးမားသော နေရာများ သို့မဟုတ် လွှမ်းမိုးချုပ်ကိုင်ရသော နေရာများတွင် ရှိနေသည့် Straight အမျိုးသားများသည် (ဥပမာ- ကုမ္ပဏီအရာရှိများ၊ ခေါင်းဆောင်များ) BDSM ကစားပွဲအတွင်း အောက်လူ (Submissive/Bottom) နေရာသို့ ဝင်ရောက်ခြင်းဖြင့် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ လွတ်မြောက်မှုနှင့် စိတ်ဖိစီးမှု လျှော့ချခြင်း (Escape from self) ကို ရရှိကြသည်။<ref>Baumeister, Roy F. (1989). ''Masochism and the Self''. Lawrence Erlbaum Associates. {{ISBN|978-0805804867}}</ref> ဤနေရာတွင် သခင်ဖြစ်သူ (Top) သည် မည်သည့်လိင် (Gender) ဖြစ်စေကာမူ၊ အာဏာကို လုံးဝစွန့်လွှတ်လိုက်ရခြင်းမှ ရရှိသော စိတ်ခံစားမှုသည် အဓိကကျသဖြင့် တခြားအမျိုးသားတစ်ဦး၏ အမိန့်ပေး ထိန်းချုပ်မှုကို ခံယူခြင်းသည် ၎င်းတို့၏ လိင်စိတ် Straight ဖြစ်ခြင်းအပေါ် သက်ရောက်မှု မရှိပေ။ ==== ကာမရာဂကင်းသော နာကျင်မှုနှင့် စမ်းသပ်မှု (Non-erotic Pain and Ordeals) ==== BDSM အတွင်းရှိ Bottom သို့မဟုတ် Submissive နေရာသည် လိင်ဆက်ဆံခြင်း (Sexual intercourse) တစ်ခုတည်းကိုသာ ဆိုလိုခြင်းမဟုတ်ဘဲ၊ ခန္ဓာကိုယ်ဆိုင်ရာ ပြင်းထန်သော စမ်းသပ်မှုများ (Physical ordeals) ဖြစ်သည့် ကြာပွတ်ရိုက်ခြင်း၊ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အညှို့ခံရခြင်း သို့မဟုတ် အဝတ်အစားမပါဘဲ အနှောင်အဖွဲ့ခံရခြင်းများလည်း ပါဝင်သည်။<ref name="Langdridge"/> Straight အမျိုးသားများသည် လိင်တူချင်း စွဲမက်စိတ် (Homosexual arousal) မရှိဘဲ၊ အဆိုပါ နာကျင်မှုခံနိုင်ရည် စမ်းသပ်ချက်များနှင့် စိတ်လှုံ့ဆွမှုများအပေါ်တွင်သာ စွဲမက်သဖြင့် အမျိုးသား Top များထံတွင် Bottom အဖြစ် ခံယူဝံ့ကြခြင်း ဖြစ်သည်။<ref>Weinberg, Thomas S., ed. (1995). ''S&M: Studies in Sadomasochism''. Prometheus Books. {{ISBN|978-1573920001}}</ref> === ကင့်ခ်အသိုင်းအဝိုင်းအတွင်း လက်ခံမှု (Mainstream Kink Acceptance) === ခေတ်သစ် ကင့်ခ်အသိုင်းအဝိုင်း၏ ဆွေးနွေးပွဲများနှင့် FetLife ကဲ့သို့သော လူမှုကွန်ရက်စာမျက်နှာများတွင် "Straight-identifying male submissives with male dominants" (အမျိုးသားသခင်နှင့် ဆော့ကစားသော Straight အမျိုးသားအောက်လူများ) ဆိုင်ရာ ဆွေးနွေးမှုအုပ်စု (Discussion groups) အများအပြား ရှိသည်။ ပါဝင်သူများသည် လိင်ဆက်ဆံမှု လုံးဝမပါဝင်သော (No-penetration/No-sex) ပြင်းထန်သော BDSM ကစားပွဲများကို သီးသန့်ပြုလုပ်ကြပြီး ၎င်းတို့ကိုယ်ကို 100% Heterosexual (Straight) အဖြစ် ဆက်လက်သတ်မှတ်ထားကြဆဲ ဖြစ်သည်။<ref>Kleinplatz, Peggy J.; Moser, Charles, eds. (2006). ''Sadomasochism: Powerful Pleasures''. Routledge. {{ISBN|978-1560236405}}</ref> ==ကိုးကား== <references/> [[Category:လိင်မှုရေးရာ]] [[Category:လူမှုဗေဒ]] me8igsbi6ai3da1hloakua79wswezxo 1036426 1036425 2026-06-07T01:41:04Z Chenzeyan29 141880 /* လိင်စိတ်တိမ်းညွတ်မှုနှင့် BDSM အခန်းကဏ္ဍ ကွဲပြားခြင်း */ 1036426 wikitext text/x-wiki '''BDSM''' ဆိုသည်မှာ အနှောင်အဖွဲ့ (Bondage)၊ စည်းကမ်းသတ်မှတ်ခြင်း (Discipline)၊ လွှမ်းမိုးခြင်းနှင့် နာခံခြင်း (Dominance and submission)၊ နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်း (Sadomasochism) တို့အပြင် အခြားသော လူပုဂ္ဂိုလ်အချင်းချင်း ဆက်ဆံရေးဆိုင်ရာ တက်ကြွလှုပ်ရှားမှုများ ပါဝင်သည့် ကာမရာဂစိတ်ကို နှိုးဆွပေးသော အလေ့အထများ (Erotic practices) သို့မဟုတ် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ သရုပ်ဆောင်ကစားမှုများ (Sexual roleplaying) ကို ခြုံငုံခေါ်ဆိုခြင်း ဖြစ်သည်။<ref>{{cite book |last1=Weiss |first1=Margot |chapter=BDSM (bondage, discipline, domination, submission, sadomasochism) |title=The International Encyclopedia of Human Sexuality |date=2015 |pages=113–196 |doi=10.1002/9781118896877.wbiehs043 |isbn=978-1-4051-9006-0 }}</ref> ဤအလေ့အထများတွင် ကျယ်ပြန့်သော လုပ်ဆောင်ချက်များ ပါဝင်နေသဖြင့် မိမိကိုယ်ကိုယ် BDSM အလေ့အထရှိသူဟု မယူဆသူများပင် ဤအပြုအမူမျိုးကို ပြုလုပ်နိုင်ကြသည်။ ထို့ကြောင့် BDSM အသိုင်းအဝိုင်း သို့မဟုတ် ယဉ်ကျေးမှုခွဲ (Subculture) ထဲတွင် ပါဝင်ခြင်း ရှိမရှိကိုမူ မိမိကိုယ်ကိုယ် အသိအမှတ်ပြုမှု (Self-identification) နှင့် အတွေ့အကြုံ မျှဝေခံစားဖူးမှုများအပေါ် မူတည်၍ ဆုံးဖြတ်လေ့ရှိကြသည်။ {{Infobox | bodystyle = width:23em; | title = BDSM | titlestyle = | image = [[File:BDSM acronym.svg|200px]] | imagestyle = | caption = BDSM အတိုကောက်စာလုံးစု | captionstyle = | headerstyle = background:#ccf; | labelstyle = background:#ddf;width:40%; | datastyle = | header1 = အစိတ်အပိုင်းများ (Aspects) | header2 = | label2 = B&D၊ B/D သို့မဟုတ် BD | data2 = [[Bondage (sexual)|အနှောင်အဖွဲ့ (Bondage)]] နှင့် [[Discipline (BDSM)|စည်းကမ်းသတ်မှတ်ခြင်း (Discipline)]] | header3 = | label3 = D&s၊ D/s သို့မဟုတ် Ds | data3 = [[Dominance and submission|လွှမ်းမိုးခြင်းနှင့် နာခံခြင်း (Dominance and submission)]] | header4 = | label4 = S&M၊ S/M သို့မဟုတ် SM | data4 = [[Sadomasochism|နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်း (Sadism and masochism)]] | header5 = အခန်းကဏ္ဍများ (Roles) | header6 = | label6 = အပေါ်လူ/လွှမ်းမိုးသူ (Top/dominant) | data6 = လုပ်ဆောင်ချက်များကို ပြုလုပ်သူ သို့မဟုတ် ထိန်းချုပ်မောင်းနှင်သူ | header7 = | label7 = အောက်လူ/နာခံသူ (Bottom/submissive) | data7 = လုပ်ဆောင်ချက်များကို လက်ခံရရှိသူ သို့မဟုတ် အထိန်းချုပ်ခံရသူ | header8 = | label8 = အပြောင်းအလဲလုပ်သူ (Switch) | data8 = အခန်းကဏ္ဍများကို ဟိုဘက်ဒီဘက် ပြောင်းလဲလုပ်ဆောင်သူ }} BDSM ဟူသော အတိုကောက်စာလုံးစု (Initialism) ကို ၁၉၉၁ ခုနှစ် ယူစနက် (Usenet) အင်တာနက်စာမျက်နှာပေါ်ရှိ ပို့စ်တစ်ခုတွင် ပထမဆုံးအကြိမ် မှတ်တမ်းတင်တွေ့ရှိခဲ့ရသည်။<ref>{{Cite web|url = http://www.oed.com/view/Entry/14168#eid289098363|title = BDSM ''n.'' (in entry B, ''n.'')|date = June 2013|access-date = 29 November 2015|website = Oxford English Dictionary Online|publisher = Oxford University Press|edition = draft|archive-url = https://web.archive.org/web/20151231210447/http://www.oed.com/view/Entry/14168#eid289098363|archive-date = 31 December 2015|url-status = live}}</ref> ၎င်းသည် B/D (အနှောင်အဖွဲ့နှင့် စည်းကမ်း)၊ D/s (လွှမ်းမိုးခြင်းနှင့် နာခံခြင်း) နှင့် S/M (နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်း) ဟူသော အတိုကောက်စကားလုံးများအားလုံးကို ပေါင်းစပ်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ BDSM ဟူသော စကားရပ်ကို ကျယ်ပြန့်လှသော လှုပ်ရှားမှုများ၊ လူပုဂ္ဂိုလ်အချင်းချင်း ဆက်ဆံရေး ပုံစံများ (Interpersonal relationships) နှင့် ထူးခြားဆန်းသစ်သော ယဉ်ကျေးမှုခွဲများအားလုံးကို လွှမ်းခြုံနိုင်ရန်အတွက် အထွေထွေသုံး စကားရပ်အဖြစ် အသုံးပြုကြသည်။ BDSM အသိုင်းအဝိုင်းများသည် မိမိတို့ကိုယ်ကိုယ် ဤအသိုင်းအဝိုင်းနှင့် သက်ဆိုင်သည်ဟု ခံယူပြီး သမားရိုးကျမဟုတ်သော ကွဲပြားသည့် အလေ့အထရှိသူ မည်သူ့ကိုမဆို ယေဘုယျအားဖြင့် နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုလေ့ရှိကြသည်။ ၎င်းတွင် ဆန့်ကျင်ဘက်လိင်ကဲ့သို့ ဝတ်ဆင်သူများ (Cross-dressers)၊ ခန္ဓာကိုယ်ပုံသဏ္ဍာန် ပြုပြင်ပြောင်းလဲခြင်း (Body modification) ဝါသနာပါသူများ၊ တိရစ္ဆာန်အဖြစ် သရုပ်ဆောင်ကစားသူများ (Animal roleplayers)၊ ရာဘာဖြင့် ပြုလုပ်ထားသောအရာများကို စွဲလမ်းမက်မောသူများ (Rubber fetishists) နှင့် အခြားသူများလည်း ပါဝင်ကြသည်။ BDSM တွင် ပါဝင်သော လှုပ်ရှားမှုများနှင့် ဆက်ဆံရေးများသည် ပါဝင်ပတ်သက်သူများအနေဖြင့် အချင်းချင်း အပြန်အလှန် ဖြည့်ဆည်းပေးရသည့် အခန်းကဏ္ဍများကို ခံယူလေ့ရှိကြပြီး ၎င်းတွင် အာဏာချင်း မညီမျှမှုများ (Inequality of power) ပါဝင်နေတတ်သည်။ ထို့ကြောင့် ပါဝင်သူနှစ်ဦးစလုံး၏ ကြိုတင်အသိပေး သဘောတူညီချက် (Informed consent) ရှိရန်မှာ အလွန်ပင် မရှိမဖြစ် လိုအပ်လှသည်။ ဤအခန်းကဏ္ဍများကို ခွဲခြားသတ်မှတ်ရန်အတွက် "နာခံသူ (Submissive)" နှင့် "လွှမ်းမိုးသူ (Dominant)" ဟူသော ဝေါဟာရများကို အများအားဖြင့် အသုံးပြုကြပြီး၊ လွှမ်းမိုးသူ သို့မဟုတ် ဒွမ် (Dom) က နာခံသူ သို့မဟုတ် ဆပ် (Sub) အပေါ် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ထိန်းချုပ်မှုကို ရယူသည်။ ၎င်းအပြင် အပေါ်လူ (Top) နှင့် အောက်လူ (Bottom) ဟူသော ဝေါဟာရများကိုလည်း အသုံးပြုကြပြီး အပေါ်လူ (Top) သည် လုပ်ဆောင်ချက်ကို စတင်လုပ်ဆောင်သူ ဖြစ်ပြီး အောက်လူ (Bottom) သည် ထိုလုပ်ဆောင်ချက်ကို လက်ခံရရှိသူ ဖြစ်သည်။ ဤဝေါဟာရ နှစ်စုသည် သိမ်မွေ့စွာ ကွဲပြားခြားနားမှု ရှိသည်။ ဥပမာအားဖြင့် - လူတစ်ဦးသည် အခြားတစ်ဦး၏ ကြာပွတ်ဖြင့် ရိုက်ခြင်းကို အပန်းဖြေသည့် သဘောသက်သက်ဖြင့် ခံယူပြီး "အောက်လူ (Bottom)" အဖြစ် ဆောင်ရွက်နိုင်သော်လည်း ၎င်းတွင် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အောက်ကျခံ နာခံခြင်းမျိုး လုံးဝမပါဝင်နိုင်ပေ။ ထို့အပြင် နာခံသူ (Submissive) များသည် မိမိတို့၏ လွှမ်းမိုးသူ (Dominant) များအား အနှိပ်ပေးရန် အမိန့်ပေးခြင်း ခံရနိုင်သည် (ထိုသို့ နှိပ်ပေးရာတွင် နာခံသူက လှုပ်ရှားမှုကို ပြုလုပ်ပြီး လွှမ်းမိုးသူက လက်ခံရရှိသော်လည်း ၎င်းတို့၏ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အခန်းကဏ္ဍမှာ ပြောင်းလဲသွားခြင်း မရှိပေ)။ 'Submissive' နှင့် 'Dominant' ဟူသော စကားလုံးများအစား 'Sub' နှင့် 'Dom' ဟူသော အတိုကောက်များကို အမြဲလိုလို အသုံးပြုကြသည်။ တစ်ခါတစ်ရံတွင် လွှမ်းမိုးသည့် အမျိုးသမီးကို ဖော်ပြရန်အတွက် ဂျန်ဒါခွဲခြားမှုမရှိသော 'Dom' ဟူသော စကားလုံးအစား အမျိုးသမီးသီးသန့် သုံးနှုန်းချက်များ ဖြစ်သည့် မစ္စထရက် (Mistress)၊ ဒွမ်မေ (Domme) နှင့် ဒိုမီနေးထရစ် (Dominatrix) ဟူသော စကားလုံးများကို သုံးစွဲကြသည်။ ဆက်ဆံရေးတစ်ခုနှင့်တစ်ခုအကြား သို့မဟုတ် ဆက်ဆံရေးတစ်ခုတည်းအတွင်းမှာပင် အပေါ်လူ/လွှမ်းမိုးသူ အခန်းကဏ္ဍနှင့် အောက်လူ/နာခံသူ အခန်းကဏ္ဍများကို ဟိုဘက်ဒီဘက် အပြန်အလှန် ပြောင်းလဲလုပ်ဆောင်တတ်သူများကိုမူ ဆွစ်ချ် (Switches) ဟု ခေါ်ဆိုကြသည်။ BDSM တွင် ပါဝင်ပတ်သက်သူများအကြား ဤအခန်းကဏ္ဍများနှင့် မိမိကိုယ်ကိုယ် ခံယူသတ်မှတ်ချက်များ၏ တိကျသော အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်များနှင့် ပတ်သက်၍ အမြဲလိုလို အငြင်းပွား ဆွေးနွေးလေ့ ရှိကြသည်။<ref name="Terms">{{cite web|last=Grau|first=Johnson|url=http://www.leathernroses.com/generalbdsm/ssbbfaqdefines.htm|title=What do B&D, S&M, D&S, "top", "bottom" mean|publisher=Leather Roses|date=1995|access-date=27 January 2008| archive-url= https://web.archive.org/web/20080111223259/http://www.leathernroses.com/generalbdsm/ssbbfaqdefines.htm| archive-date= 11 January 2008 | url-status=live}}</ref> {{TOC limit|3}} == သမိုင်းကြောင်း == === စတင်မြစ်ဖျားခံလာပုံ === BDSM ဆိုင်ရာ အလေ့အထများသည် ကမ္ဘာ့ရှေးအကျဆုံး စာပေမှတ်တမ်းအချို့ကတည်းက တည်ရှိခဲ့ကြပြီး အီနန်နာ (Inanna) နတ်ဘုရားမ (အက္ကဒီယန်းဘာသာဖြင့် အစ်ရှ်တာ - Ishtar) ပူဇော်ပွဲ ဓလေ့ထုံးတမ်းများနှင့် ဆက်စပ်နေသည်။ အီနန်နာ နတ်ဘုရားမထံ ရည်စူး၍ ရေးထိုးထားသော သပ်ပုံစာလုံး (Cuneiform) ရွှံ့ပြားစာအုပ်များတွင် လွှမ်းမိုးချုပ်ကိုင်မှုဆိုင်ရာ ကျင့်ထုံးများ (Domination rituals) ပါဝင်နေသည်။ အထူးသဖြင့် "အီနန်နာနှင့် အီဘီဟ် (Inanna and Ebih)" ကဲ့သို့သော ရှေးဟောင်းအရေးအသားများ (၎င်းတွင် နတ်ဘုရားမက အီဘီဟ်တောင်ကို လွှမ်းမိုးချုပ်ကိုင်ထားသည်) နှင့် "အီနန်နာသို့ ပူဇော်ဂီတ (Hymn to Inanna)" တို့တွင် ဆန့်ကျင်ဘက်လိင်ကဲ့သို့ ဝတ်ဆင်မှု အသွင်ပြောင်းလဲခြင်းများနှင့် ထုံးတမ်းစဉ်လာများကို ဖော်ပြထားသည်။ ၎င်းတို့သည် "နာကျင်မှုနှင့် ကြည်နူးမှုတို့ ရောယှက်နေပြီး၊ စိတ်အခြေအနေ ပြောင်းလဲသွားသည့် ခရီးစဉ်များကို ဖြစ်ပေါ်စေသည်။ ပြစ်ဒဏ်ခတ်ခြင်း၊ ညည်းတွားခြင်း၊ ကြည်နူးပီတိဖြစ်ခြင်း၊ ငိုကြွေးမြည်တမ်းခြင်းနှင့် သီချင်းဆိုခြင်းများ ပါဝင်ကာ ပါဝင်သူများသည် ငိုကြွေးပူဆွေးရင်း မောပန်းနွမ်းနယ်သွားကြသည်" ဟု ရေးသားထားသည်။<ref>Nomis, Anne O. (2013) ''The History & Arts of the Dominatrix'' Mary Egan Publishing and Anna Nomis Ltd {{ISBN|978-0-9927010-0-0}} pp. 59-60</ref><ref>"Lady of the Largest Heart" or "A Hymn to Inana C" available at Electronic Text Corpus of Sumerian Literature, University of Oxford http://etcsl.orinst.ox.ac.uk/section4/tr4073.htm lines 80-90</ref> ဘီစီ ၉ ရာစုအတွင်းက ရှေးဟောင်း စပါတာ (Sparta) မြို့၏ အရေးကြီးဆုံး ဘာသာရေးနယ်မြေတစ်ခုဖြစ်သော အာတဲမိစ် အောသီးယား (Artemis Orthia) တွင် ဘာသာရေးနှင့်ဆက်စပ်သော ကြာပွတ်ရိုက်ပူဇော်မှုများ (Ritual flagellations) ကို ပြုလုပ်ခဲ့ကြသည်။ ထိုနေရာတွင် "ဒီယာမာ့စ်တီဂိုးဆစ် (diamastigosis)" ဟုခေါ်သော ထုံးတမ်းစဉ်လာ ကြာပွတ်ရိုက်ပွဲများ ကျင်းပခဲ့ပြီး အမျိုးသမီးပုရောဟိတ် (Priestess) ၏ ကြီးကြပ်မှုအောက်တွင် လူပျိုဖော်ဝင်စ အမျိုးသားငယ်များကို ကြာပွတ်ဖြင့် ရိုက်နှက်ကြခြင်း ဖြစ်သည်။<ref>Nomis, Anne O. (2013) "The Ancient Dominatrix Goddess and her Priestess Initiates" in ''The History & Arts of the Dominatrix'' Mary Egan Publishing and Anna Nomis Ltd, pp. 61-62</ref> ယင်းအကြောင်းကို ပထဝီဝင်ပညာရှင် ပါဆိုနီးယပ်စ် (Pausanias) အပါအဝင် ရှေးဟောင်းစာဆိုအများအပြားက ရေးသားခဲ့ကြသည်။<ref>Pausanias III, 16: 10-11 viewable at: http://www.theoi.com/Text/Pausanias3B.html#16 </ref> နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်းဆိုင်ရာ လှုပ်ရှားမှုများ (Sadomasochistic activities) ၏ ရှေးအကျဆုံး ရုပ်ပုံအထောက်အထားတစ်ခုကို ဘီစီ ၅ ရာစုခေတ်က အီထရစကန် (Etruscan) ယဉ်ကျေးမှုနယ်မြေဖြစ်သော တာကွီနီးယား (Tarquinia) အနီးရှိ ကြာပွတ်ရိုက်ဂူသင်္ချိုင်း (Tomb of the Whipping) တွင် တွေ့ရှိရသည်။ ထိုဂူသင်္ချိုင်းအတွင်းရှိ နံရံဆေးရေးပန်းချီ (Fresco) တွင် ကာမရာဂနှိုးဆွနေစဉ် အခြေအနေတစ်ခု၌ အမျိုးသားနှစ်ဦးက အမျိုးသမီးတစ်ဦးကို ကြိမ်လုံးနှင့် လက်ဝါးဖြင့် ကြာပွတ်ရိုက်နှက်နေပုံကို သရုပ်ဖော်ထားသည်။<ref>Mario Moretti/Leonard von Matt: ''Etruskische Malerei in Tarquinia''. Cologne 1974, Page 90, figs. 762-63, {{ISBN|978-3-7701-0541-0}}</ref> ကြာပွတ်ရိုက်ခြင်းနှင့် ပတ်သက်သည့် အခြားကိုးကားချက်တစ်ခုကို ရှေးဟောင်းရိုမန်ကဗျာဆရာ ဂျူဗင်နယ် (Juvenal) (အေဒီ ၁-၂ ရာစု) ၏ သရော်စာများ (Satires) ဆဋ္ဌမမြောက်စာအုပ်တွင် တွေ့ရသည်။<ref>[[Juvenal]]: Satires 6, Lines 474–511</ref> ထို့အပြင် ပက်ထရိုးနီးယပ်စ် (Petronius) ၏ "ဆာတိုင်ရီကွန် (Satyricon)" ဝတ္ထုတွင်လည်း လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ စိတ်နှိုးဆွမှု (Sexual arousal) ရရှိစေရန်အတွက် ပြစ်မှုကျူးလွန်သူတစ်ဦးကို ကြာပွတ်ဖြင့် ရိုက်နှက်သည့် အကြောင်းအရာများ ပါရှိသည်။ လိင်ဆက်ဆံခြင်း၏ အစားထိုးမှုအဖြစ် သို့မဟုတ် သမားရိုးကျမဟုတ်သော ရှေ့ပြေးလိင်မှုကစားခြင်း (Foreplay) ၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုအဖြစ် မိမိသဘောဆန္ဒအလျောက် အနှောင်အဖွဲ့ခံခြင်း၊ ကြာပွတ်ရိုက်ခံခြင်းများ ပြုလုပ်ခဲ့ကြသည့် လူပုဂ္ဂိုလ်များအကြောင်း သမိုင်းမှတ်တမ်းငယ်များသည် ဘီစီ ၃ ရာစုနှင့် ၄ ရာစုကတည်းက တည်ရှိခဲ့သည်။{{Citation needed|date=September 2012}} ပွန်ပေ (Pompeii) မြို့ရှိ ဆန်းကြယ်ထူးဆန်းသောဗီလာ (Villa of Mysteries) ၏ နံရံပေါ်တွင် အတောင်ပံပါသော ကြာပွတ်ကိုင်အမျိုးသမီးသခင် (Whip-mistress) ပုံကို သရုပ်ဖော်ထားပြီး၊ ၎င်းသည် အမျိုးသမီးငယ်တစ်ဦးကို နတ်ကိုးကွယ်မှုဆိုင်ရာ လျှို့ဝှက်ဆန်းကြယ်မှုများ (Mysteries) အတွင်းသို့ သွတ်သွင်းခြင်း အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုဖြစ်သည်။ အဆိုပါ ကြာပွတ်ကိုင်အမျိုးသမီး၏ အခန်းကဏ္ဍသည် ဘာသာရေးဆိုင်ရာ သေဆုံးခြင်းနှင့် ပြန်လည်မွေးဖွားခြင်း အထိမ်းအမှတ် သန့်စင်ခြင်းလုပ်ငန်းကို မောင်းနှင်ပေးသည်။<ref name="Nomis, Anne O. 2013 pp.62-64">Nomis, Anne O. (2013) "The Whipstress and the Mysteries" in ''The History & Arts of the Dominatrix'' Mary Egan Publishing & Anna Nomis Ltd, U.K. {{ISBN|978-0-9927010-0-0}} pp.62-64</ref> ရှေးဟောင်းဂရိခေတ်က အက်ဖရိုဒိုက် (Aphrodite) အလှနတ်ဘုရားမသည်လည်း လက်နက်တစ်ခုကို ကိုင်ဆောင်ထားဖူးပုံရပြီး၊ ဆီသီရာ၊ အခရိုကိုရင့် နှင့် စပါတာ အပါအဝင် နေရာအတော်များများတွင် လက်နက်ကိုင်ဆောင်ထားသော အက်ဖရိုဒိုက်ရုပ်တု အထောက်အထားများကို တွေ့ရပြီး ၎င်းလက်နက်မှာ ကြာပွတ်တစ်ခု ဖြစ်နိုင်ခြေရှိသည်။<ref name="Nomis, Anne O. 2013 pp.62-64"/> အိန္ဒိယနိုင်ငံ၏ "ကာမသူတြ (Kama Sutra)" ကျမ်းတွင် ချစ်တင်းနှောစဉ်အတွင်း ရိုက်နှက်ခြင်း အမျိုးအစား ၄ မျိုး၊ လူ့ခန္ဓာကိုယ်၏ ပစ်မှတ်ထားရမည့် ခွင့်ပြုထားသော နေရာများနှင့် အောက်လူ (Bottom) များက ပြုလုပ်လေ့ရှိသော ပျော်ရွှင်မှုပါဝင်သည့် "နာကျင်ခြင်းအော်သံ" အမျိုးမျိုးတို့ကို ဖော်ပြထားသည်။ အာရုံခံစားမှုဆိုင်ရာ အတွေ့အကြုံများနှင့် ပတ်သက်သော ဤသမိုင်းဝင်ကျမ်းစာစုတွင် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ လှုပ်ရှားမှုများအတွင်း ရိုက်နှက်ကစားခြင်း (Impact play)၊ ကိုက်ခြင်းနှင့် ဆိတ်ခြင်းများကို နှစ်ဦးသဘောတူ ဆန္ဒအလျောက်သာ ပြုလုပ်ရမည်ဖြစ်ကြောင်း အတိအလင်း အလေးပေးဖော်ပြထားသည်၊ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် အချို့သောအမျိုးသမီးများကသာ ထိုသို့သောအပြုအမူကို ပျော်ရွှင်စရာဟု ယူဆကြသောကြောင့်ဖြစ်သည်။ ဤရှုထောင့်မှကြည့်လျှင် ကာမသူတြကျမ်းကို နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်းဆိုင်ရာ လှုပ်ရှားမှုများနှင့် ဘေးကင်းလုံခြုံရေးစည်းမျဉ်းများ (Safety rules) ကို ပထမဆုံး ကိုင်တွယ်ရေးသားခဲ့သည့် စာပေအရင်းအမြစ်တစ်ခုအဖြစ် သတ်မှတ်နိုင်သည်။ နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်းဆိုင်ရာ သဘောတရားများ ပါဝင်သော အခြားစာသားများသည်လည်း နောက်ပိုင်းရာစုနှစ်များအတွင်း ကမ္ဘာတစ်ဝန်းတွင် ပုံမှန်ပေါ်ထွက်လာခဲ့သည်။<ref>''Kamasutra'' by Mallanaga Vatsyayana, translated by Wendy Doniger, Oxford University Press 2003, {{ISBN|978-0-19-283982-4}} Book II: Chapters 4, 5, 7, 8, pages 45–64.</ref> ၁၄ ရာစုအတွင်း လိင်ဆက်ဆံခြင်း၏ ရှေ့ပြေးနိဒါန်းအဖြစ် သို့မဟုတ် အစားထိုးမှုအဖြစ် လူများက မိမိတို့ဆန္ဒအလျောက် အနှောင်အဖွဲ့ခံခြင်း သို့မဟုတ် ကြာပွတ်ရိုက်ခံခြင်းများ ပြုလုပ်ခဲ့ကြကြောင်း သမိုင်းမှတ်တမ်းငယ်အချို့ ရှိခဲ့သည်။ အလယ်ခေတ်က ပေါ်ပေါက်ခဲ့သော နာခံကိုးကွယ်မှုနှင့် စိတ်ဒွန်တွဲမှုများ ပြည့်နှက်နေသည့် "နန်းတွင်းအချစ် (Courtly love)" ကဲ့သို့သော ဖြစ်ရပ်များသည် BDSM ၏ ရှေ့ပြေးနိမိတ်တစ်ခု ဖြစ်နိုင်ကြောင်း စာရေးဆရာအချို့က သုံးသပ်ကြသည်။<ref>Denis de Rougemont (1956), ''Love in the Western World''</ref><ref>Arne Hoffmann: ''In Leder gebunden. Der Sadomasochismus in der Weltliteratur'', page 11, Ubooks 2007, {{ISBN|978-3-86608-078-2}}</ref> အချို့သော အရင်းအမြစ်များ၏ အဆိုအရ BDSM သည် ထူးခြားကွဲပြားသော လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ အပြုအမူပုံစံတစ်ခုအဖြစ် ၁၈ ရာစုအစပိုင်းတွင် စတင်မြစ်ဖျားခံခဲ့သည်ဟု ဆိုကြသည်၊ ထိုအချိန်သည် အနောက်တိုင်းယဉ်ကျေးမှုလောကက လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ အပြုအမူများကို ဆေးပညာအရနှင့် ဥပဒေကြောင်းအရ စတင်အမျိုးအစားခွဲခြားလာသည့် အချိန်ဖြစ်သည်။ ကာမရာဂနှိုးဆွသည့် အခြေအနေတစ်ခုအတွင်း ကြာပွတ်ရိုက်ခြင်း အလေ့အထကို အနည်းဆုံး ၁၅၉၀ ပြည့်နှစ်များကတည်းက မှတ်တမ်းတင်ထားခဲ့ပြီး၊ ယင်းကို ဂျွန်ဒေးဗီးစ် (John Davies) ၏ သရော်စာကဗျာတို (Epigram) တစ်ပုဒ်တွင် အထောက်အထားအဖြစ် တွေ့ရှိရသည်။<ref>Epigram 33: "In Francum"</ref><ref>{{Cite journal|last=Bromley|first=James M.|date=1 May 2010|title=Social Relations and Masochistic Sexual Practice in The Nice Valour|journal=Modern Philology|volume=107|issue=#4|pages=556–587}}</ref> ထို့အပြင် သောမတ်စ်ရှက်ဒ်ဝဲ (Thomas Shadwell) ၏ "The Virtuoso" (၁၆၇၆) ပြဇာတ်နှင့် တင်မ်တဲလ်ထရိုး (Tim Tell-Troth) ၏ "Knavery of Astrology" (၁၆၈၀) တို့တွင်လည်း "ကြာပွတ်ရိုက်ကျောင်းများ (Flogging schools)" အကြောင်း ကိုးကားချက်များကို တွေ့ရသည်။<ref>Jones, M (2007) "Print of the Month: The Cully Flaug'd" in ''British Printed Images (BPI) to 1700''</ref><ref>Nomis, Anne O. (2013) "Flogging Schools and Their Cullies" in ''The History & Arts of the Dominatrix'' Mary Egan Publishing and Anna Nomis Ltd, 2013. {{ISBN|978-0-9927010-0-0}} pp.80-81</ref> ဗြိတိသျှပြတိုက် (British Museum) စုဆောင်းမှုတွင် ပါဝင်သည့် "The Cully Flaug'd" ကဲ့သို့သော ကြာပွတ်ရိုက်ခြင်း မြင်ကွင်းများကို ဖော်ပြထားသည့် မက်ဇိုတင့်ပုံနှိပ်နည်းပညာ (Mezzotints) နှင့် ပုံနှိပ်မီဒီယာများကဲ့သို့သော အမြင်အာရုံဆိုင်ရာ အထောက်အထားများကိုလည်း တွေ့ရှိရသည်။<ref>Jones, M. (2007) "Print of the Month: The Cully Flaug'd" in British Printed Images (BPI) to 1700</ref> ၁၇၄၉ ခုနှစ်တွင် ထုတ်ဝေခဲ့သော ဂျွန်ကလေလန်း (John Cleland) ၏ "ဖန်နီဟေးလ် (Fanny Hill)" ဝတ္ထုတွင် ဇာတ်ကောင်ဖြစ်သူ ဖန်နီဟေးလ်နှင့် မစ္စတာဘာဗီးလ်တို့အကြား ကြာပွတ်ရိုက်ခြင်း မြင်ကွင်းတစ်ခု ပါဝင်သည်။<ref>John Cleland: ''Fanny Hill: Memoirs of a Woman of Pleasure'', Penguin Classics, Page 180 ff</ref> ထို့နောက်တွင် "Birch Discipline ဖြင့် တင်ဆက်သော ခေတ်ဆန်သည့် ဟောပြောပွဲများ (Fashionable Lectures: Composed and Delivered with Birch Discipline)" (၁၇၆၁ ခန့်) အပါအဝင် ကြာပွတ်ရိုက်ခြင်းဆိုင်ရာ စာပေထုတ်ဝေမှု အများအပြား ထွက်ပေါ်လာခဲ့ပြီး၊ ၎င်းသည် ဟောပြောပွဲခန်းမတစ်ခုအတွင်း၌ ကြိမ်လုံးများနှင့် ကိုးမြီးကရော်ကြာပွတ် (Cat o' nine tails) များ အသုံးပြုကာ ဝန်ဆောင်မှုပေးနေသည့် အမျိုးသမီးများ၏ အမည်များကို ကြော်ငြာမြှင့်တင်ပေးခဲ့သည်။<ref>''Fashionable Lectures Delivered With Birch Discipline'' (c. 1761) British Library Rare Books, cited in Nomis (2013) op cit.</ref> အခြားသော အရင်းအမြစ်များက ပိုမိုကျယ်ပြန့်သော အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်များကို ပေးထားပြီး၊ ရှေးခေတ်ကာလများနှင့် အခြားသော ယဉ်ကျေးမှုများတွင် ရှိခဲ့သည့် BDSM ကဲ့သို့သော အပြုအမူများကို ထောက်ပြကြသည်။ ဥပမာအားဖြင့် အလယ်ခေတ်က နာကျင်မှုခံယူသည့် ကိုးကွယ်သူများ (Medieval flagellates) နှင့် အမေရိကန် တိုင်းရင်းသား မျိုးနွယ်စု (Native American) အချို့၏ ပြင်းထန်သော ခန္ဓာကိုယ်ဆိုင်ရာ စမ်းသပ်မှု ထုံးတမ်းစဉ်လာများ (Ordeal rituals) တို့ ဖြစ်ကြသည်။<ref>{{cite web|url=http://www.fordham.edu/halsall/source/ordeals1.html|title=European medieval ordeals}}</ref> BDSM ဆိုင်ရာ အယူအဆများနှင့် ပုံရိပ်များသည် ၂၀ ရာစုတစ်လျှောက်လုံးတွင် အနောက်တိုင်းယဉ်ကျေးမှု၏ အစွန်အဖျား (Fringes) တွင် တည်ရှိနေခဲ့သည်။<ref>{{Cite journal|last1=Tomazos|first1=Kostas|last2=O'Gorman|first2=Kevin|last3=MacLaren|first3=Andrew C|date=June 2017|title=From leisure to tourism: How BDSM demonstrates the transition of deviant pursuits to mainstream products|journal=Tourism Management|volume=60|pages=30–41}}</ref> ရောဘတ်ဘီယန်ဗီနူး (Robert Bienvenu) က ခေတ်သစ် BDSM ၏ မြစ်ဖျားခံမှုကို အရင်းအမြစ် ၃ ခုကြောင့်ဟု သတ်မှတ်ခဲ့ပြီး ၎င်းတို့မှာ "ဥရောပ ဖက်တစ်ရှ် (European Fetish)" (၁ yပြည်နှစ်ကတည်းက)၊ "အမေရိကန် ဖက်တစ်ရှ် (American Fetish)" (၁၉၃၄ ခုနှစ်ကတည်းက) နှင့် "ဂေး လည်သာ (Gay Leather)" (၁၉၅၀ ပြည့်နှစ်ကတည်းက) တို့ ဖြစ်ကြသည်။<ref>Robert Bienvenu: Doctoral Dissertation "The Development of Sadomasochism as a Cultural Style in the Twentieth-Century United States"</ref> အခြားသော အရင်းအမြစ်တစ်ခုမှာ ၁၉ ရာစု သို့မဟုတ် ထို့ထက်စောသော ကာလများကတည်းက ပြည့်တန်ဆာအိမ် (Brothels) များတွင် ဆော့ကစားခဲ့ကြသည့် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ ကစားနည်းများ (Sexual games) ဖြစ်သည်။ ချားလ်စ်ဂူရက်တီ (Charles Guyette) သည် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုတွင် ဖက်တစ်ရှ်နှင့် ပတ်သက်သည့် ပစ္စည်းများ (ဝတ်စုံများ၊ ဖိနပ်များ၊ ဓာတ်ပုံများ၊ ထောက်ကူပစ္စည်းများနှင့် အသုံးအဆောင်များ) ကို ပထမဆုံး ထုတ်လုပ်ဖြန့်ချိခဲ့သူ ဖြစ်သည်။ သူ၏ ဆက်ခံသူ အာဗင်ကလော (Irving Klaw) သည် BDSM သဘောတရားပါဝင်သည့် စီးပွားဖြစ် လိင်လှုံ့ဆော်မှုဆိုင်ရာ ရုပ်ရှင်နှင့် ဓာတ်ပုံများကို ထုတ်လုပ်ခဲ့ပြီး (အထူးသဖြင့် ဘက်တီပေ့ခ်ျ - Bettie Page နှင့်အတူ ရိုက်ကူးခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်)၊ ယခုအခါ၌ နာမည်ကျော် အနုပညာရှင်များ ဖြစ်လာကြသည့် ဂျွန်ဝီလီ (John Willie)၊ ဂျိန်းဘီလ်ဘရူး (Gene Bilbrew) နှင့် အဲရစ်စတန်တန် (Eric Stanton) တို့ ရေးဆွဲသော ဖက်တစ်ရှ်ရုပ်ပြကတ်တွန်းများကို ထုတ်ဝေခဲ့သည်။ စတန်တန်၏ မော်ဒယ်ဖြစ်သူ ဘက်တီပေ့ခ်ျ (Bettie Page) သည် တစ်ချိန်တည်းမှာပင် ဖက်တစ်ရှ်ဓာတ်ပုံလောကတွင် ပထမဆုံး အောင်မြင်သော မော်ဒယ်တစ်ဦး ဖြစ်လာခဲ့သလို၊ အမေရိကန် အဓိကယဉ်ကျေးမှုလောကတွင်လည်း အလွန်ကျော်ကြားသော ပင်အပ်မော်ဒယ် (Pin-up girl) တစ်ဦး ဖြစ်လာခဲ့သည်။ အီတလီစာရေးဆရာနှင့် ဒီဇိုင်နာဖြစ်သူ ဂီဒိုကရီပတ်စ် (Guido Crepax) သည် သူ၏ လွှမ်းမိုးမှုကို နက်နက်ရှိုင်းရှိုင်း ခံခဲ့ရပြီး ၂၀ ရာစု၏ ဒုတိယနှစ်ဝက်တွင် ဥရောပ လူကြီးကြိုက်ရုပ်ပြများ၏ ပုံစံနှင့် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုကို ပုံဖော်ပေးခဲ့သည်။ အနုပညာရှင်များဖြစ်ကြသည့် ဟဲလ်မုဒ်နယူတန် (Helmut Newton) နှင့် ရောဘတ်မက်ပယ်သွာ့ပ် (Robert Mapplethorpe) တို့သည် ခေတ်သစ်ဓာတ်ပုံပညာတွင် BDSM နှင့် ဆက်စပ်နေသော အကြောင်းအရာများကို ပိုမိုအသုံးပြုလာကြပြီး ယင်းကြောင့် ယနေ့တိုင် လူထုအတွင်း အငြင်းပွားဖွယ်ရာ ဆွေးနွေးမှုများကို ဖြစ်ပေါ်စေသည့် အထင်ရှားဆုံး ဥပမာများ ဖြစ်ကြသည်။<ref>University of Central England in Birmingham: Attempted Confiscation of Mapplethorn book by Officials in 1997 for being obscene.</ref> အာလ်ဖရက်ဘီနေး (Alfred Binet) သည် ၁၈၈၇ ခုနှစ်တွင် ထုတ်ဝေသော သူ၏ "Du fétichisme dans l'amour" စာအုပ်တွင် ကာမရာဂဆိုင်ရာ စွဲလမ်းမက်မောမှု (Erotic fetishism) ဟူသော စကားလုံးကို ပထမဆုံး စတင်သုံးနှုန်းခဲ့သည်။<ref>Binet, A. (1887). "Du fétichisme dans l'amour" [=Fetishism in love] in: ''Revue Philosophique'', 24, pp. 143–167</ref> ရစ်ချက်ဗွန်ကရက်ဖ်-အီဘင် (Richard von Krafft-Ebing) က BDSM အပေါ် စိတ်ဝင်စားမှုများကို လူသားတို့၏ လိင်မှုစရိုက် ဆက်တိုက်ဖြစ်စဉ် (Continuum) ၏ အဆုံးသတ်တစ်ခုအဖြစ် ရှုမြင်ခဲ့သည်။<ref>von Krafft-Ebing, R. ''Psychopathia sexualis with especial reference to the antipathic sexual instinct: A medico-forensic study''. Trans Rebman FJ from 12th German ed. New York: Special Books; 1965:129– 218, 533–543</ref> === လည်သာ လှုပ်ရှားမှု (Leather movement) === လည်သာ (Leather) ဟူသော စကားလုံးသည် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ စွဲလမ်းမက်မောမှု တစ်ခု (Fetish) ကို ရည်ညွှန်းရန်အတွက် ဂေးအမျိုးသားများအကြား အဓိကသုံးနှုန်းသော ဝေါဟာရဖြစ်သော်လည်း ၎င်းသည် အခြားသော အဓိပ္ပာယ်များစွာကိုလည်း ကိုယ်စားပြုနိုင်သည်။ ဂေးလည်သာ အသိုင်းအဝိုင်းဝင်များသည် မော်တော်ဆိုင်ကယ်စီး လည်သာဝတ်စုံများကဲ့သို့သော လည်သာများကို ဝတ်ဆင်ကြသည် သို့မဟုတ် လည်သာဝတ်ဆင်ထားသော အမျိုးသားများကို စွဲမက်ကြသည်။ လည်သာယဉ်ကျေးမှုနှင့် BDSM ကို တစ်ခုတည်းသော အရာ၏ အစိတ်အပိုင်းနှစ်ခုအဖြစ် ရှုမြင်ကြသည်။ BDSM ယဉ်ကျေးမှု၏ အစိတ်အပိုင်း အတော်များများသည် ဂေးအမျိုးသားများ၏ လည်သာယဉ်ကျေးမှုခွဲ (Leather subculture) မှ ဆင်းသက်လာခြင်းဖြစ်ပြီး၊ ယင်းသည် ဒုတိယကမ္ဘာစစ် (၁၉၃၉-၁၉၄၅) ပြီးနောက် အိမ်ပြန်လာကြသည့် စစ်သည်တော် အမျိုးသားအုပ်စုများဆီမှ စနစ်တကျ ပုံပေါ်လာခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။<ref>Robert Bienvenu, ''The Development of Sadomasochism as a Cultural Style in the Twentieth-Century United States'', 2003, Doctoral Dissertation</ref> ဒုတိယကမ္ဘာစစ်သည် အမြောက်အမြားရှိသော လိင်တူချစ်သူ အမျိုးသား၊ အမျိုးသမီးများအတွက် လိင်တူချစ်သူ အသိုင်းအဝိုင်းအကြားတွင် ဘဝကို စတင်ထိတွေ့ခွင့်ရခဲ့သည့် အခြေအနေတစ်ခု ဖြစ်ခဲ့သည်။ စစ်ပြီးခေတ်တွင် လိင်တူချစ်သူများသည် နယူးယောက်၊ ချီကာဂို၊ ဆန်ဖရန်စစ္စကိုနှင့် လော့စ်အိန်ဂျလိစ် ကဲ့သို့သော မြို့ကြီးများတွင် စုဝေးခဲ့ကြသည်။ ၎င်းတို့သည် လည်သာကလပ်များနှင့် ဆိုင်ကယ်ကလပ်များကို ဖွဲ့စည်းခဲ့ကြပြီး အချို့မှာ ညီအစ်ကိုရင်းချာကဲ့သို့ ဝန်ဆောင်မှုအသင်းများ ဖြစ်ကြသည်။ မစ္စတာလည်သာ ပြိုင်ပွဲ (Mr. Leather Contest) နှင့် မစ္စတာဒရမ်မာ ပြိုင်ပွဲ (Mr. Drummer Contest) တို့ကို ဤကာလဝန်းကျင်တွင် စတင်ကျင်းပခဲ့သည်။ ဤသည်မှာ ဂေးအမျိုးသား လည်သာအသိုင်းအဝိုင်း၏ စတင်ရာ (Genesis) ဖြစ်သည်။ အသိုင်းအဝိုင်းဝင် အများအပြားသည် ပြင်းထန်သော လိင်မှုစရိုက်ပုံစံများအပေါ် စွဲမက်ခဲ့ကြပြီး ယင်းအခြေအနေသည် အေအိုင်ဒီအက်စ် (AIDS) ရောဂါ မပျံ့နှံ့မီ ၁၉၇၀ ပြည့်နှစ်များတွင် အမြင့်ဆုံးအဆင့်သို့ ရောက်ရှိခဲ့သည်။<ref name="a4b" >{{cite journal | last1 = Lenius | first1 = S | year = 2001 | title = Bisexuals and BDSM | journal = Journal of Bisexuality | volume = 1 | issue = #4| pages = 69–78 }}</ref> ဤယဉ်ကျေးမှုခွဲကို ၁၉၇၂ ခုနှစ်တွင် ထုတ်ဝေခဲ့သော လာရီတောင်းန်းဆန်းဒ် (Larry Townsend) ၏ "Leatherman's Handbook" စာအုပ်တွင် အထူးထင်ဟပ်စေခဲ့ပြီး၊ ၎င်းစာအုပ်တွင် ၁Status၀ ပြည့်လွန်နှစ်များနှောင်းပိုင်းနှင့် ၁၉၇၀ ပြည့်လွန်နှစ်များအစောပိုင်းက ဂေးအမျိုးသား နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်းဆိုင်ရာ စရိုက်ရှိသူများ၏ အလေ့အထများနှင့် ယဉ်ကျေးမှုကို အသေးစိတ် ဖော်ပြထားသည်။<ref>Townsend, Larry, ''The Leatherman's Handbook'', 1972 Olympia Press, seventh edition 2004 available from L.T. Publications, P.O. Box 302, Beverly Hills, California 90213-0302</ref> ၁၉၈၀ ပြည့်လွန်နှစ်များ အစောပိုင်းတွင် လက်စဘီယံ (Lesbians) အမျိုးသမီးများသည်လည်း ဂေးလည်သာ အသိုင်းအဝိုင်း၏ ထင်ရှားသော အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုအဖြစ် လည်သာအမျိုးသားများနှင့်အတူ ပူးပေါင်းလာခဲ့ကြသည်။ ၎င်းတို့သည်လည်း လည်သာကလပ်များကို ဖွဲ့စည်းခဲ့ကြသော်လည်း လည်သာအမျိုးသမီးများအတွက် သီးသန့်ဘား (Bars) များ မရှိခြင်းကဲ့သို့သော ဂျန်ဒါဆိုင်ရာ ကွဲပြားမှုအချို့ ရှိခဲ့သည်။ ၁ bowling၁ ခုနှစ်တွင် လက်စဘီယံ-ဖီမင်နစ်အုပ်စု ဖြစ်သော ဆမွိုင်းစ် (Samois) က "Coming to Power" စာအုပ်ကို ထုတ်ဝေခဲ့ခြင်းကြောင့် လက်စဘီယံ အသိုင်းအဝိုင်းအတွင်း BDSM အပေါ် ပိုမိုသိရှိနားလည်လာပြီး လက်ခံလာကြသည်။<ref>Gayle Rubin: "Samois", ''Leather Times'', 21:3–7., 2004, available from: leatherarchives.org</ref> ၁၉၉၀ ပြည့်လွန်နှစ်များသို့ ရောက်သောအခါ ဂေးအမျိုးသားနှင့် အမျိုးသမီးများ၏ လည်သာအသိုင်းအဝိုင်းများသည် မြေအောက် (Underground) အခြေအနေတွင် မဟုတ်တော့ဘဲ ပုံမှန်မဟုတ်သော လိင်မှုစရိုက်ရှိသူများ အသိုင်းအဝိုင်း (Kink community) တွင် အရေးပါသော အခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်လာခဲ့သည်။<ref name="a4b" /> ယနေ့ခေတ်တွင်မူ လည်သာလှုပ်ရှားမှုကို ယခင်ကကဲ့သို့ ဂေးယဉ်ကျေးမှုခွဲမှ ဆင်းသက်လာသော ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုတစ်ခုအဖြစ် ရှုမြင်မည့်အစား BDSM ယဉ်ကျေးမှု၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုအဖြစ် ယေဘုယျအားဖြင့် ရှုမြင်ကြသည် (အတိတ်ကာလက BDSM ယဉ်ကျေးမှုခွဲ၏ အစိတ်အပိုင်းအများစုမှာ ဂေးများ ဖြစ်ခဲ့ကြသော်လည်း ဖြစ်သည်)။ ၁၉၉၀ ပြည့်လွန်နှစ်များတွင် "နယူးဂတ်ဒ် လည်သာ ယဉ်ကျေးမှုခွဲ (New Guard leather subculture)" ဟုခေါ်သော အယူအဆသစ်တစ်ရပ် တိုးတက်ပြောင်းလဲလာခဲ့သည်။ ဤဦးတည်ချက်အသစ်သည် ၎င်းတို့၏ ကစားမှုများ (Play) ထဲတွင် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ရှုထောင့်များ (Psychological aspects) ကို စတင်ထည့်သွင်း ပေါင်းစပ်လာခဲ့ကြသည်။{{Citation needed|date=August 2014}} ချီကာဂိုမြို့ရှိ လည်သာမော်ကွန်းတိုက်နှင့် ပြတိုက် (Leather Archives and Museum - LA&M) ကို ၁၉၉၁ ခုနှစ်တွင် ချက်ရန်းစလိုး (Chuck Renslow) နှင့် တိုနီဒီဘလေ့စ် (Tony DeBlase) တို့က “လည်သာ၊ ကင့်ခ် (Kink)၊ ဖက်တစ်ရှ် နှင့် BDSM တို့၏ သမိုင်းနှင့် ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ လူထုမော်ကွန်းတိုက်၊ စာကြည့်တိုက်နှင့် ပြတိုက်” အဖြစ် တည်ထောင်ခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=About the LA&M |url=https://leatherarchives.org/about/about-the-la-m |website=leatherarchives.org |language=en-us}}</ref> LA&M ပြတိုက်တွင် BDSM နှင့် ဆက်စပ်နေသော ရှေးဟောင်းပစ္စည်းများစွာကို အကျယ်တဝန့် စုဆောင်းထားရှိပြီး၊ ၎င်းတွင် မူလ လည်သာဂုဏ်ဆောင်အလံ (Leather pride flag) သုံးခုအနက် တစ်ခုလည်း ပါဝင်သည်။<ref>{{Cite web |title=The Leather Pride Flag |url=https://leatherarchives.org/the-leather-pride-flag |website=leatherarchives.org |language=en-us}}</ref> ဆန်ဖရန်စစ္စကိုမြို့ရှိ South of Market Leather History Alley ကို ရင်းဂိုးလ်ဒ်လမ်းကြား (Ringold Alley) တစ်လျှောက်တွင် လည်သာယဉ်ကျေးမှုကို ဂုဏ်ပြုသောအားဖြင့် အနုပညာလက်ရာ လေးခုဖြင့် ဖွဲ့စည်းတည်ဆောက်ထားပြီး ၂၀၁၇ ခုနှစ်တွင် ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။<ref name="artandarchitecture-sf.com">{{cite web|url=http://www.artandarchitecture-sf.com/ringold-alleys-leather-memoir.html|title=Ringold Alley's Leather Memoir – Public Art and Architecture from Around the World}}</ref><ref name="Jewish">{{cite news |last=Paull |first=Laura |title=Honoring gay leather culture with art installation in Soma alleyway – J |newspaper=J |publisher=Jweekly.com |date=2018-06-21}}</ref> အဆိုပါ အနုပညာလက်ရာများထဲမှ တစ်ခုမှာ လမ်းဘေးပလက်ဖောင်းတစ်လျှောက်တွင် သတ္တုဖြင့် ပြုလုပ်ထားသော ဖိနပ်ခြေရာများ (Metal bootprints) ဖြစ်ပြီး၊ ယင်းသည် ဆန်ဖရန်စစ္စကို လည်သာအသိုင်းအဝိုင်း၏ အရေးပါသော အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုဖြစ်ခဲ့သည့် လူပုဂ္ဂိုလ် ၂၈ ဦးကို ဂုဏ်ပြုထားခြင်း ဖြစ်သည် (၎င်းတို့ထဲတွင် ဂေးနှင့် လက်စဘီယံ S/M ဖစ်စတင်းကလပ်တစ်ခုဖြစ်သော Catacombs ၏ ပိုင်ရှင် စတိဗ်မက်အီချာရင် - Steve McEachern နှင့် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၏ ဒုတိယမြောက် သက်တမ်းရင့် BDSM အဖွဲ့အစည်းဖြစ်သော ဂျန်နပ်စ်အသင်း - Society of Janus ကို ပူးတွဲတည်ထောင်သူ စင်သီယာဆလေတာ - Cynthia Slater တို့ ပါဝင်ကြသည်)။<ref name="Jewish" /><ref name="artandarchitecture-sf.com" /> === အင်တာနက် (Internet) === ၁၉၈၀ ပြည့်လွန်နှစ်များ နှောင်းပိုင်းတွင် အင်တာနက်ပေါ်ပေါက်လာခြင်းကြောင့် ကမ္ဘာတစ်ဝန်းရှိ ထူးခြားဆန်းသစ်သော ဝါသနာတူချင်းများအား ဒေသအဆင့်တွင်ကော နိုင်ငံတကာအဆင့်တွင်ပါ ရှာဖွေတွေ့ရှိနိုင်ရန်နှင့် ၎င်းတို့နှင့် အမည်မဖော်ဘဲ (Anonymously) ဆက်သွယ်ပြောဆိုနိုင်ရန် လမ်းစပွင့်သွားခဲ့သည်။<ref name=sm101/><ref>{{cite web|url=http://www.buzzle.com/articles/alternate-lifestyles-what-they-had-to-do-with-msn-chat.html|title=Alternate Lifestyles: What They Had to Do With MSN Chat|date=10 January 2013}}</ref> ယင်းကြောင့် BDSM အပေါ် စိတ်ဝင်စားမှုနှင့် ဗဟုသုတများ အရှိန်အဟုန်ဖြင့် ပေါက်ကွဲထွက်ပေါ်လာခဲ့ပြီး၊ အထူးသဖြင့် ယူစနက် (Usenet) အဖွဲ့တစ်ခုဖြစ်သော `alt.sex.bondage` တွင် ဖြစ်သည်။ ထိုအဖွဲ့အတွင်း ကြော်ငြာအမှိုက်များ (Spam) များပြားလာသောအခါ စိတ်ဝင်စားသူများသည် `soc.subculture.bondage-bdsm` သို့ ပြောင်းရွှေ့သွားခဲ့ကြသည်။ ဆိုရှယ်မီဒီယာ ပုံစံများအပေါ် ပိုမိုအာရုံစိုက်လာခြင်းနှင့်အတူ မိမိကိုယ်ကိုယ် "BDSM နှင့် ဖက်တစ်ရှ် အသိုင်းအဝိုင်းအတွက် လူမှုကွန်ရက်" ဟု ကြေညာထားသော ဖက်လိုင်ဖ် (FetLife) ဝဘ်ဆိုက်ကို ဖွဲ့စည်းတည်ထောင်ခဲ့သည်။ ၎င်းသည် အခြားသော လူမှုကွန်ရက်စာမျက်နှာများကဲ့သို့ပင် အခြားအသုံးပြုသူများနှင့် သူငယ်ချင်းဖွဲ့နိုင်ခြင်း၊ ပွဲလမ်းသဘင်များ ပြုလုပ်နိုင်ခြင်းနှင့် ဝါသနာတူ စာမျက်နှာများကို ဖန်တီးနိုင်ခြင်း စသည့် လုပ်ဆောင်ချက်များဖြင့် လည်ပတ်သည်။ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ အသုံးအဆောင်ပစ္စည်းများကို ရောင်းချသည့် သမားရိုးကျ လိင်အသုံးအဆောင်ပစ္စည်းဆိုင်များ (Sex shops) အပြင်၊ လည်သာ/လတ်တက်စ် (Latex) ဝတ်စုံများနှင့် BDSM ကစားစရာများကို သီးသန့်ရောင်းချသည့် အွန်လိုင်းလူကြီးကြိုက်ကစားစရာ ကုမ္ပဏီများလည်း အရှိန်အဟုန်ဖြင့် တိုးတက်လာခဲ့သည်။ တစ်ချိန်က အလွန်ကျဉ်းမြောင်းသော ဈေးကွက်ငယ် (Niche market) တစ်ခုသာ ဖြစ်ခဲ့သော်လည်း ယခုအခါတွင် ၎င်းတို့၏ ကုန်ပစ္စည်းစာရင်း (Catalog) ထဲ၌ BDSM သို့မဟုတ် ဖက်တစ်ရှ်ပစ္စည်းတစ်မျိုးမျိုးကို ထည့်သွင်းမရောင်းချသော လိင်ကစားစရာကုမ္ပဏီ ဟူ၍ မရှိသလောက် ရှားပါးသွားပြီဖြစ်သည်။ သမားရိုးကျ လိင်ဆက်ဆံမှုပုံစံရှိသည့် "ဗနီလာ (Vanilla sex)" ဈေးကွက်များထဲသို့ပင် ဆန်းပြားသော ကင့်ခ် (Kinky) ဒြပ်စင်များ ရောနှောဝင်ရောက်လာခဲ့သည်။ ယခင်က ဈေးကွက်ငယ်လေးသည် ယခုအခါတွင် လူကြီးကြိုက် အသုံးအဆောင်ပစ္စည်း စီးပွားရေးလုပ်ငန်း၏ အရေးပါသော မဏ္ဍိုင်တစ်ခုအဖြစ် တိုးချဲ့လာခဲ့သည်။<ref>{{cite web|last=Birch|first=Dr Robert W.|url=http://www.leathernroses.com/generalbdsm/drbirchsextoys.htm|title=Adult Sex Toys|publisher=Leather Roses}}</ref> ယနေ့ခေတ်တွင် လိင်ကစားစရာ ပံ့ပိုးရောင်းချသူ အားလုံးနီးပါးသည် မူလက BDSM ယဉ်ကျေးမှုခွဲတွင်သာ အသုံးပြုခဲ့သော ပစ္စည်းများကို ထည့်သွင်းရောင်းချပေးနေပြီဖြစ်သည်။ အတွင်းခံအောက်ခံပါသော လက်ထိပ်များ (Padded handcuffs)၊ လတ်တက်စ်နှင့် လည်သာ အဝတ်အထည်များအပြင်၊ ပွတ်သပ်ကစားရန်အတွက် ပျော့ပျောင်းသော ကြာပွတ်တိုများနှင့် ကာမရာဂဆိုင်ရာ လျှပ်စစ်လှုံ့ဆွမှုပေးသည့် TENS စက်ကဲ့သို့သော ပိုမိုဆန်းပြားသည့် ပစ္စည်းများကို သမားရိုးကျ ဗနီလာပစ်မှတ်အုပ်စုများအတွက် ထုတ်လုပ်သော ကုန်ပစ္စည်းစာရင်းများတွင် တွေ့ရှိနိုင်ပြီး၊ ယင်းက ယခင်က ရှိခဲ့သော စည်းဘောင်များ တဖြည်းဖြည်း ချဲ့ထွင်ပြောင်းလဲလာနေကြောင်း ဖော်ပြနေသည်။ လွန်ခဲ့သည့် နှစ်အနည်းငယ်အတွင်း အင်တာနက်သည် ဤအကြောင်းအရာကို စိတ်ဝင်စားကြသည့် လူပုဂ္ဂိုလ်များအကြား ကွန်ရက်ချိတ်ဆက်ခြင်း (Networking) အတွက် ဗဟိုချက်မ ပလက်ဖောင်းတစ်ခုကိုလည်း ပံ့ပိုးပေးထားသည်။ ရေတွက်မကုန်နိုင်သော ပုဂ္ဂလိကနှင့် စီးပွားဖြစ် ရွေးချယ်စရာများအပြင်၊ ဒေသခံကွန်ရက်များနှင့် ကူညီပံ့ပိုးရေးအဖွဲ့များ (Support groups) လည်း တိုးပွားလာနေသည်။ ဤအဖွဲ့များသည် မိမိတို့၏ ဆန္ဒမပါဘဲ လိင်မှုစရိုက်ကို သူတစ်ပါးသိရှိသွားခြင်း ခံရသူများ (Unwillingly outed) အတွက် ပြည့်စုံသော နောက်ခံအကြောင်းအရာများနှင့် ကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ အချက်အလက်များကို ပံ့ပိုးပေးလေ့ရှိကြသည့်အပြင်၊ BDSM နှင့်ပတ်သက်သော အကြောင်းအရာများကို နားလည်သဘောပေါက်သည့် စိတ်ပညာရှင်များ (Psychologists)၊ ဆရာဝန်များနှင့် ရှေ့နေများ၏ ဆက်သွယ်ရန် လိပ်စာစာရင်းများကိုလည်း ကူညီပံ့ပိုးပေးကြသည်။<ref>{{cite web|url=http://www.leathernroses.com/generalbdsm/generalbdsm.htm#toys|title=Implements/Toys|publisher=Leather Roses}}</ref> == လိင်စိတ်တိမ်းညွတ်မှုနှင့် BDSM အခန်းကဏ္ဍ ကွဲပြားခြင်း == စိတ်ပညာနှင့် လိင်မှုဗေဒ (Sexology) ဆိုင်ရာ သုတေသနများအရ လူတစ်ဦး၏ လိင်စိတ်တိမ်းညွတ်မှု နှင့် BDSM အတွင်း နှစ်သက်သော အခန်းကဏ္ဍ (BDSM role) တို့သည် ထပ်တူမကျဘဲ သီးခြားစီ တည်ရှိကြသည်။<ref>Bienvenu, Robert (2003). ''The Development of Sadomasochism as a Cultural Style in the Twentieth-Century United States''. Doctoral Dissertation.</ref> Straight အမျိုးသားတစ်ဦးသည် အမျိုးသမီးများကိုသာ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာအရ စွဲမက်သော်လည်း (Heterosexual)၊ BDSM ဆော့ကစားခြင်း သို့မဟုတ် လွှမ်းမိုးချုပ်ကိုင်မှု ခံယူခြင်း (Submission) အပိုင်းတွင်မူ အမျိုးသားသခင် (Male Dominant/Top) တစ်ဦး၏ လက်အောက်ခံ သို့မဟုတ် Bottom အဖြစ် ပါဝင်ဆော့ကစားရန် စိတ်ဝင်စားခြင်း သို့မဟုတ် ပါဝင်ခြင်းများ ရှိနိုင်သည်။ ဤဖြစ်ရပ်ကို ကင့်ခ်အသိုင်းအဝိုင်း (Kink community) တွင် "လိင်စိတ်မဟုတ်သော BDSM ဆော့ကစားခြင်း (Non-sexual/Aromantic Kink play)" အဖြစ် သတ်မှတ်လေ့ရှိပြီး ပါဝင်သူများသည် နာကျင်မှုပေးခြင်း/ခံယူခြင်း (Impact play)၊ အနှောင်အဖွဲ့ခံခြင်း (Bondage) သို့မဟုတ် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အာဏာလွှဲပြောင်းခြင်း (Power exchange) တို့မှ ရရှိသော စိတ္တဇကြည်နူးမှု (Psychological အမျိုးအစား ကြည်နူးမှု) ကိုသာ ဦးတည်ခြင်း ဖြစ်သည်။<ref name="Langdridge">Langdridge, Darren; Barker, Meg, eds. (2007). ''Safe, Sane and Consensual: Contemporary Perspectives on Sadomasochism''. Palgrave Macmillan. {{ISBN|978-0230517745}}</ref> === အာဏာလွှဲပြောင်းခြင်းနှင့် စိတ်ဖိစီးမှုလျှော့ချခြင်း (Power Exchange and Stress Relief) === စိတ်ပညာရှင်များ၏ လေ့လာချက်အရ နေ့စဉ်လူမှုဘဝတွင် တာဝန်ကြီးမားသော နေရာများ သို့မဟုတ် လွှမ်းမိုးချုပ်ကိုင်ရသော နေရာများတွင် ရှိနေသည့် Straight အမျိုးသားများသည် (ဥပမာ- ကုမ္ပဏီအရာရှိများ၊ ခေါင်းဆောင်များ) BDSM ကစားပွဲအတွင်း အောက်လူ (Submissive/Bottom) နေရာသို့ ဝင်ရောက်ခြင်းဖြင့် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ လွတ်မြောက်မှုနှင့် စိတ်ဖိစီးမှု လျှော့ချခြင်း (Escape from self) ကို ရရှိကြသည်။<ref>Baumeister, Roy F. (1989). ''Masochism and the Self''. Lawrence Erlbaum Associates. {{ISBN|978-0805804867}}</ref> ဤနေရာတွင် သခင်ဖြစ်သူ (Top) သည် မည်သည့်လိင် (Gender) ဖြစ်စေကာမူ၊ အာဏာကို လုံးဝစွန့်လွှတ်လိုက်ရခြင်းမှ ရရှိသော စိတ်ခံစားမှုသည် အဓိကကျသဖြင့် တခြားအမျိုးသားတစ်ဦး၏ အမိန့်ပေး ထိန်းချုပ်မှုကို ခံယူခြင်းသည် ၎င်းတို့၏ လိင်စိတ် Straight ဖြစ်ခြင်းအပေါ် သက်ရောက်မှု မရှိပေ။ ==== ကာမရာဂကင်းသော နာကျင်မှုနှင့် စမ်းသပ်မှု (Non-erotic Pain and Ordeals) ==== BDSM အတွင်းရှိ Bottom သို့မဟုတ် Submissive နေရာသည် လိင်ဆက်ဆံခြင်း (Sexual intercourse) တစ်ခုတည်းကိုသာ ဆိုလိုခြင်းမဟုတ်ဘဲ၊ ခန္ဓာကိုယ်ဆိုင်ရာ ပြင်းထန်သော စမ်းသပ်မှုများ (Physical ordeals) ဖြစ်သည့် ကြာပွတ်ရိုက်ခြင်း၊ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အညှို့ခံရခြင်း သို့မဟုတ် အဝတ်အစားမပါဘဲ အနှောင်အဖွဲ့ခံရခြင်းများလည်း ပါဝင်သည်။<ref name="Langdridge"/> Straight အမျိုးသားများသည် လိင်တူချင်း စွဲမက်စိတ် (Homosexual arousal) မရှိဘဲ၊ အဆိုပါ နာကျင်မှုခံနိုင်ရည် စမ်းသပ်ချက်များနှင့် စိတ်လှုံ့ဆွမှုများအပေါ်တွင်သာ စွဲမက်သဖြင့် အမျိုးသား Top များထံတွင် Bottom အဖြစ် ခံယူဝံ့ကြခြင်း ဖြစ်သည်။<ref>Weinberg, Thomas S., ed. (1995). ''S&M: Studies in Sadomasochism''. Prometheus Books. {{ISBN|978-1573920001}}</ref> === ကင့်ခ်အသိုင်းအဝိုင်းအတွင်း လက်ခံမှု (Mainstream Kink Acceptance) === ခေတ်သစ် ကင့်ခ်အသိုင်းအဝိုင်း၏ ဆွေးနွေးပွဲများနှင့် FetLife ကဲ့သို့သော လူမှုကွန်ရက်စာမျက်နှာများတွင် "Straight-identifying male submissives with male dominants" (အမျိုးသားသခင်နှင့် ဆော့ကစားသော Straight အမျိုးသားအောက်လူများ) ဆိုင်ရာ ဆွေးနွေးမှုအုပ်စု (Discussion groups) အများအပြား ရှိသည်။ ပါဝင်သူများသည် လိင်ဆက်ဆံမှု လုံးဝမပါဝင်သော (No-penetration/No-sex) ပြင်းထန်သော BDSM ကစားပွဲများကို သီးသန့်ပြုလုပ်ကြပြီး ၎င်းတို့ကိုယ်ကို 100% Heterosexual (Straight) အဖြစ် ဆက်လက်သတ်မှတ်ထားကြဆဲ ဖြစ်သည်။<ref>Kleinplatz, Peggy J.; Moser, Charles, eds. (2006). ''Sadomasochism: Powerful Pleasures''. Routledge. {{ISBN|978-1560236405}}</ref> == စိတ်ပညာ == လူသားများတွင် ပုံမှန်မဟုတ်သော လိင်စိတ်စွဲလမ်းမှုများ (Paraphilias) ဖြစ်ပွားရသည့် အကြောင်းရင်းကို ရှင်လင်းစွာ မသိရသေးသော်လည်း ၎င်းသည် အာရုံကြောဆိုင်ရာ (Neurological)၊ ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ (Cultural) နှင့် စိတ်လှုပ်ရှားမှုတွန်းအားဆိုင်ရာ (Psychodynamic) အကြောင်းရင်းများ ရောယှက်နေခြင်းကြောင့်ဟု ယုံကြည်ကြသည်။ ပုံမှန်မဟုတ်သော လိင်စိတ်စွဲလမ်းမှုရှိသည့် လူနှစ်ဦး သို့မဟုတ် ထို့ထက်ပိုသောသူများသည် တူညီသောအကြောင်းရင်းများကြောင့် ထိုစရိုက် ဖြစ်ပေါ်လာခြင်းမျိုး မရှိနိုင်သလို၊ သီးခြားစီဖြစ်သော လိင်မှုစိတ်ဝင်စားမှု၏ တူညီသော အရည်အသွေးများအပေါ်၌လည်း ထပ်တူကျစွာ စိတ်ဝင်စားကြမည် မဟုတ်ပေ။<ref>{{cite web|title=Overview of Paraphilias and Paraphilic Disorders - Psychiatric Disorders|url=https://www.merckmanuals.com/professional/psychiatric-disorders/paraphilias-and-paraphilic-disorders/overview-of-paraphilias-and-paraphilic-disorders|access-date=2025-09-07|website=Merck Manual Professional Edition|language=en-US|archive-date=3 February 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260203005748/https://www.merckmanuals.com/professional/psychiatric-disorders/paraphilias-and-paraphilic-disorders/overview-of-paraphilias-and-paraphilic-disorders|url-status=live}}</ref><ref>{{cite journal |last1=Thibaut |first1=Florence |last2=Barra |first2=Flora De La |last3=Gordon |first3=Harvey |last4=Cosyns |first4=Paul |last5=Bradford |first5=John M. W. |last6=the WFSBP Task Force on Sexual Disorders |date=2010 |title=The World Federation of Societies of Biological Psychiatry (WFSBP) Guidelines for the biological treatment of paraphilias |url=http://www.tandfonline.com/doi/full/10.3109/15622971003671628 |journal=The World Journal of Biological Psychiatry |language=en |volume=11 |issue=4 |pages=604–655 |doi=10.3109/15622971003671628 |issn=1562-2975 |pmid=20459370 |archive-date=6 August 2025 |access-date=16 February 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250806133905/https://www.tandfonline.com/doi/full/10.3109/15622971003671628 |url-status=live }}</ref><ref name=":3">{{cite web |title=Paraphilias: Clinical and Forensic Considerations |url=http://www.psychiatrictimes.com/display/article/10168/55266 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20100122162131/http://www.psychiatrictimes.com/display/article/10168/55266 |archive-date=22 January 2010 |access-date=10 August 2008 |website=psychiatrictimes.com}}</ref> ဂျက်စတင် လီမေလာ (Justin Lehmiller) ၏ အဆိုအရ ပါဝင်ဖြေဆိုသူ တစ်ထောင်ခန့်ကို အခြေခံ၍ ကောက်ယူခဲ့သော စစ်တမ်းတစ်ခုတွင် အမေရိကန်လူထုအတွင်းရှိ BDSM လှုပ်ရှားမှုများ၏ ကြီးမားသော အစိတ်အပိုင်းသည် လိင်မှုစရိုက်နှင့် ပတ်သက်၍ "အမေရိကန် အိဒ် (American id)" (လူသားတို့၏ အခြေခံဗီဇစိတ်) ဖြစ်စဉ်ကြောင့် ဖြစ်သည်ဟု ဆိုသည်။ ယင်းသည် မွန်းကြပ်ဖွယ်ကောင်းသော လူမှုပတ်ဝန်းကျင်၏ မျှော်လင့်ချက်များမှ ရုန်းထွက်လိုသည့် ခံစားချက်များအပေါ် အဓိက အခြေခံသည်။ သူ၏ လေ့လာမှုတွင် ပုံမှန်မဟုတ်သော လိင်မှုစိတ်ကူးယဉ်မှုများ (Atypical sexual fantasies) တိုးတက်လာခြင်းအပေါ် လွှမ်းမိုးသည့် အထင်ရှားဆုံး အချက်များမှာ— ကင့်ခ် (Kink) ကို ပိုမိုစိတ်ဝင်စားကြောင်း အစီရင်ခံသည့် အမျိုးသားနှင့် အမျိုးသမီး ပါဝင်သူများသည် လိင်မှုကိစ္စအပေါ် ဖိနှိပ်ချုပ်ချယ်သော ယဉ်ကျေးမှုရှိသည့် လူ့အဖွဲ့အစည်းများတွင် မွေးဖွားကြီးပြင်းလာသူများ ဖြစ်နိုင်ခြေ ပိုများပြီး၊ လိင်ကိစ္စမှလွဲ၍ အခြားကိစ္စရပ်များတွင် လူမှုရေးအရ ကွန်ဆာဗေးတစ်ဝါဒ (Social conservatism)၊ ဘာသာရေး အယူသည်းမှု (Religious dogma) များအပေါ် ထောက်ခံစာနာစိတ် ရှိကြသူများ ဖြစ်ကြကာ၊ လိင်မှုနှင့် ကိုယ်ကျင့်တရားအပေါ် အလွန်အကျွံ စွဲလမ်းတတ်သော စိတ်အနှောင့်အယှက်ဖြစ်ဖွယ် အတွေးများ (Intrusive thought/obsessions) ရှိကြောင်း အစီရင်ခံရန် ပိုမိုနီးစပ်သူများ ဖြစ်ကြသည်။ ပုဂ္ဂလဓိဋ္ဌာန် ရှုထောင့်အရ ၎င်း၏ အမှုသည်အများစုက BDSM ကို လက်တွေ့ကျင့်သုံးခြင်းသည် ၎င်းတို့အား လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာအရ လွတ်လပ်ခွင့် ရရှိစေရုံသာမက ၎င်းတို့၏ လိင်မှုဖြစ်တည်မှုနှင့် ပတ်သက်၍ စိုးရိမ်ပူပန်မှုများမှပါ "လွတ်မြောက်စေခဲ့သည်" ဟု ခံစားရကြောင်း ဖော်ပြခဲ့သည်။ BDSM အခန်းကဏ္ဍ သရုပ်ဆောင်ခြင်း (BDSM roleplay) နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက မာစိုခစ်ဆင် (Masochistic - နာကျင်မှုကို ခံယူခြင်း) နှင့် ဆာဒစ်ဆင် (Sadistic - နာကျင်မှုပေးခြင်း) စိတ်ကူးယဉ်မှုများစွာတွင် ထိုစိတ်ကူးကို အစွန်းရောက်အဆင့်အထိ ယူဆောင်သွားတတ်သည့် "အစွန်းရောက်သမားများ (Extremists)" ရှိတတ်သည်။ ဥပမာအားဖြင့် ဆွဲဆောင်ဖြားယောင်းခြင်းဆိုင်ရာ သာမန်အကြောင်းအရာများနှင့် အမျိုးသမီးများအပေါ် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ တောင်းဆိုမှုများမှ လွတ်မြောက်ရန် မျှော်လင့်ချက်အဖြစ် ဖော်ပြလေ့ရှိပြီး Dark Romance (အမှောင်ရိုမန့်စ်) စာပေများတွင် အတွေ့ရများသော "အဓမ္မပြုကျင့်ခံရခြင်း စိတ်ကူးယဉ်မှု" အမျိုးအစားများနှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက၊ အချို့အမျိုးသမီးများသည် ဥပဒေကြောင်းအရ အမှန်တကယ် အဓမ္မပြုကျင့်ခံရခြင်းနှင့် ပြင်းထန်သော မသန်စွမ်းမှု သို့မဟုတ် သေဆုံးသည်အထိ နှိပ်စက်ညှဉ်းပန်းခံရခြင်းတို့ကို စိတ်ကူးယဉ်ကြခြင်း ဖြစ်သည်။ လီမေလာက ဖြစ်ရပ်မှတ်တမ်းငယ်များအရ ထိုသို့သော အစွန်းရောက်စိတ်ကူးယဉ်မှု ပုံစံများသည် စိတ်ရောဂါဗေဒ (Psychopathology) နှင့် ပိုမိုကိုက်ညီနေပြီး၊ အစွန်းရောက် နာကျင်မှုပေးသူများနှင့် ခံယူသူအများစုသည် အမှန်တကယ် စိတ်ဒဏ်ရာ (Trauma) သို့မဟုတ် စိတ်ကျန်းမာရေး ဖောက်ပြန်မှုများနှင့် ကိုယ်ရည်ကိုယ်သွေး ချို့ယွင်းမှုများ (Personality disorders) ရှိနေနိုင်ခြေ ပိုများကြောင်း ဆိုသည်။ ၎င်းတို့သည် BDSM အပေါ် စိတ်ဝင်စားမှုရှိသည့် သာမန်လူအများစု၏ အခြေအနေကို ကိုယ်စားမပြုပေ။<ref name=":16">{{Cite book |last=Lehmiller |first=Justin J. |title=Tell me what you want: the science of sexual desire and how it can help you improve your sex life |date=2018 |publisher=Da Capo Lifelong Books |isbn=978-0-7382-3495-3 |location=Boston}}</ref> လိင်တူချစ်သူ သို့မဟုတ် ဒွန်တွဲလိင်နှစ်သက်သူ (Homosexual သို့မဟုတ် Bisexual) အမျိုးသားများသည် Straight (Heterosexual) အမျိုးသားများနှင့် အမျိုးသမီးများထက် BDSM တွင် လွှမ်းမိုးချုပ်ကိုင်သူ သရုပ် (Dominant/Top role) အဖြစ် ပါဝင်ဆောင်ရွက်ရန် ဆန္ဒရှိနိုင်ခြေ ပိုများသည်။ BDSM ကို ကျင့်သုံးသော Straight လူပုဂ္ဂိုလ်များသည် ယေဘုယျအားဖြင့် ကာယလုပ်သား ကဏ္ဍများ (Blue-collar work) တွင် လုပ်ကိုင်ကြကြောင်း အစီရင်ခံထားပြီး၊ အခြားတစ်ဖက်တွင်မူ လိင်တူချစ်သူအမျိုးသားများသည် (အမျိုးသမီး ပါဝင်သူဦးရေ နည်းပါးသဖြင့် စာရေးသူများက အမျိုးသမီးများအတွက် တိကျသော စာရင်းအင်း မထုတ်ပြန်နိုင်ခဲ့ပါ) ဝင်ငွေမြင့်မားသော ရုံးလုပ်ငန်းခွင်များတွင် ရှိနေကြပြီး ၎င်းတို့သည် ထိန်းချုပ်မှုနှင့် အဆင့်ဆင့်ဖွဲ့စည်းပုံဆိုင်ရာ သဘောတရားများကို ပိုမိုတန်ဖိုးထားလေ့ ရှိကြသည်။ လိင်တူချစ်သူ ပါဝင်သူများသည် အစစ်အမှန် လိင်တံဖြင့်ဖြစ်စေ၊ လိင်တံတု (Dildo) ဖြင့်ဖြစ်စေ နာကျင်မှုပါဝင်သော စိမ့်ဝင်လိင်ဆက်ဆံခြင်း (Anal sex) နှင့် လည်သာကဲ့သို့သော ဝတ်စုံမျိုးစုံကို ပိုမိုနှစ်သက်ကြပြီး၊ Straight လူပုဂ္ဂိုလ်များသည် နှစ်ဦးနှစ်ဖက်စလုံးတွင် နှုတ်ဖြင့် သိက္ခာချခြင်း (Verbal humiliation)၊ အနှောင်အဖွဲ့ပြုခြင်း (Bondage) နှင့် ကြာပွတ်များဖြင့် ရိုက်နှက်ခြင်းကဲ့သို့သော ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ နာကျင်မှုပုံစံများကို အဓိက နှစ်သက်ကြသည်။ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ လုပ်ဆောင်ချက် ချို့ယွင်းမှု (Sexual dysfunction) သည် ၎င်းတို့ကိုယ်တိုင် အစီရင်ခံချက်များအရ သိသာထင်ရှားသော ပြဿနာတစ်ခု မဟုတ်သော်လည်း၊ BDSM အသိုင်းအဝိုင်းရှိ လူများသည် ပုံမှန်ရိုးရှင်းသော ရိုမန်တစ်နှင့် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ လက်တွဲဖော်များကို ရှာဖွေရန် ခက်ခဲလေ့ရှိကြောင်း ဖော်ပြကြပြီး၊ ယေဘုယျအားဖြင့် ရံဖန်ရံခါ လိင်ဆက်ဆံခြင်း (Casual sex) နှင့် သံယောဇဉ်မပါသော လိင်မှုရေးရာများ (Aromantic arrangements) ကို ပိုမိုနှစ်သက်ကြသည်။<ref>{{Cite book |title=Sex crimes and paraphilia |date=2006 |publisher=Pearson Education |isbn=978-0-13-170350-6 |editor-last=Hickey |editor-first=Eric W. |location=Upper Saddle River, N.J}}</ref> ၁၉၉၄ ခုနှစ်တွင် ပြုလုပ်ခဲ့သော လေ့လာမှုတစ်ခုအရ S&M ကို စိတ်ဝင်စားသော အမျိုးသမီးများသည် အထက်တန်းအောင်လက်မှတ်သာ ရှိသူများနှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက ၎င်းတို့၏ သက်တမ်းတစ်လျှောက်တွင် တက္ကသိုလ် သို့မဟုတ် ကောလိပ်ဘွဲ့တစ်ခုခု (Post-secondary degree) ရရှိပြီးသူ ဖြစ်နိုင်ခြေ ၅၀ ရာခိုင်နှုန်း ပိုများကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။ အဲရစ် ဒဗလျူ ဟစ်ကီ (Eric W. Hickey) ရေးသားသော ''Sex Crimes and Paraphilia'' စာအုပ်တွင် S&M ဆိုင်ရာ စာပေလေ့လာမှုများကို ၎င်း၏ ပေါင်းစပ်ဆန်းစစ်ချက် (Meta-analysis) အရ ထောက်ပြထားသည်မှာ— Sadomasochistic (နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်း) စရိုက်များ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်လာရခြင်း၏ အခြေခံအကြောင်းရင်းဆိုင်ရာ ပင်မအရင်းအမြစ်များတွင် လွှမ်းမိုးခြင်းနှင့် နာခံခြင်းဆိုင်ရာ သာမန်ပုံစံတူ အပြုအမူများသည် ပုံမှန်လူ့အဖွဲ့အစည်း၏ အခြေအနေများအတွင်း၌ တည်ရှိနေကြောင်း ဖော်ပြလေ့ရှိသည်။ အထူးသဖြင့် ယောက်ျားပီသမှုနှင့် မိန်းမဆန်မှုဆိုင်ရာ အပြုအမူများ၊ ပရော်ဖက်ရှင်နယ် ဆန်မှုများနှင့် လိင်မှုကိစ္စအတွင်း မိမိ၏ လက်တွဲဖော်ကို "ပိုင်ဆိုင်ထားသည်" ဟူသော အယူအဆများတွင် ဖြစ်ပြီး၊ S&M တွင် ပါဝင်သူများသည် ဤအပြန်အလှန် ဆက်သွယ်မှုများအတွင်းရှိ သီးခြားအာဏာဆိုင်ရာ အကြောင်းအရာများ (Power contexts) ကို ပိုမိုအာရုံစိုက်ကြသည်ဟူသော အတွေးအခေါ် ဖြစ်သည်။ ဤယူဆချက်သည် BDSM ကို ကျင့်သုံးသူများ၏ ပုံမှန်မဟုတ်ဘဲ မြင့်မားနေသော ဝင်ငွေနှင့် ၎င်းတို့၏ အလုပ်အကိုင် တန်ဖိုးများနှင့် ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်နေသော လွတ်လပ်လွန်းသည့် လိင်မှုဘဝများကို ရှင်းလင်းရန် ကြိုးပမ်းထားပြီး၊ ထိုသို့ပြုလုပ်ခြင်းက လူတစ်ဦးအား မိမိသည် "မိမိနေရာ" တွင် အမှန်တကယ် ရှိနေပြီး ၎င်းနှင့် ထိုက်တန်သည်ဟု ခံစားရစေနိုင်ခြင်းကြောင့် ဖြစ်သည်ဟု ဆိုသည်။ အခြားရွေးချယ်စရာ ရှုထောင့်တစ်ခုမှာ S&M သည် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ခွဲခြားခြင်း (Splitting) နှင့် ပုံမှန်မဟုတ်သော အရာဝတ္ထုဆက်ဆံရေး သီအိုရီ (Object relations theory) ပုံစံတစ်ခု ဖြစ်နိုင်ပြီး၊ ထိုအခြေအနေတွင် နာကျင်မှုပေးသူနှင့် ခံယူသူသည် အဖွဲ့အစည်းများအတွင်းရှိ ပုံမှန်လွှမ်းမိုးမှုနှင့် နာခံမှုဆိုင်ရာ အင်အားစုများကို အလွန်အကျွံ ချဲ့ထွင်လိုက်ခြင်း ဖြစ်သည်။ ယင်းက BDSM ညစ်ညမ်းဗီဒီယိုများတွင် ဆရာ-တပည့် ဆက်ဆံရေး သို့မဟုတ် အလုပ်ရှင်က အလုပ်သမားအပေါ် လွှမ်းမိုးချုပ်ကိုင်ခြင်း စသည့် အကြောင်းအရာများ အတွေ့ရများခြင်းကို ရှင်းလင်းရန် ကြိုးပမ်းခြင်း ဖြစ်သည်။ BDSM ကိုယ်တိုင်က အကြောင်းပြချက် အမျိုးမျိုးနှင့် မတူညီသော ပြင်းထန်မှုအဆင့်များဖြင့် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ ဆက်ဆံရေးတစ်ခုတွင် ပါဝင်နိုင်သော်လည်း၊ သီးခြား S&M ကစားမှု အမျိုးအစားခွဲများတွင် ပါဝင်ပတ်သက်နေသော စိတ်ပညာဆိုင်ရာ အချက်အချို့ ရှိကြောင်း အထောက်အထားများ ရှိသည်။ ဥပမာအားဖြင့်၊ ဆွမ်းနိုဖီးလီးယား (Somnophilia - အိပ်ပျော်နေသူနှင့် လိင်ဆက်ဆံလိုခြင်း) သရုပ်ဆောင်မှုတွင် နာခံသူနေရာ (Submissive role) မှ ပါဝင်သော အမျိုးသမီးများသည် နာခံမှုပုံစံ အဓမ္မပြုကျင့်ခံရခြင်း သရုပ်ဆောင်မှုကိုသာ ပိုမိုနှစ်သက်ကြသော်လည်း၊ Reddit နှင့် FetLife ကဲ့သို့သော ပလတ်ဖောင်းများပေါ်ရှိ စစ်တမ်းများအရ ဆွမ်းနိုဖီးလီးယားတွင် ဦးဆောင်သူနေရာ (Active role) မှ ပါဝင်ရန် စိတ်ကူးယဉ်ကြသော အမျိုးသားများသည် အလောင်းကောင်နှင့် လိင်ဆက်ဆံလိုသူများ (Necrophiliacs) ဖြစ်နိုင်ခြေ ပိုများပြီး၊ နှစ်ဦးသဘောတူညီချက်မပါဘဲ ဆေးခတ်၍ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ စော်ကားခြင်း (DFSA) နှင့် ရက်စက်သော အဓမ္မပြုကျင့်မှုများကို စိတ်ကူးယဉ်ဖူးသူများ ဖြစ်နိုင်ခြေ ပိုများသည်။ ထို့အပြင် BDSM ပါဝင်သူအများစု၏ မြင့်မားသော အသက်အရွယ်နှင့် လူမှုစိတ်ပညာပိုင်းဆိုင်ရာ ပုံမှန်ရှိမှုများနှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက၊ ၎င်းတို့သည် အပျိုဖော်လူပျိုဖော်ဝင်စ အရွယ်ကတည်းက စောစီးစွာ စတင်ခဲ့ကြပြီး ၎င်းတို့ လိင်ဆက်ဆံလိုသော ဆွဲဆောင်မှုရှိသူတစ်ဦး၏ အတွေးအမြင်များနှင့် သဘောထားများကို ပူပန်စရာမလိုဘဲ နေချင်သည့် အတွေးအပေါ် အဓိက အာရုံစိုက်ကြသည်။ ထိုသူသည် သတိရှိနေပါက မိမိ၏ လိင်မှုဆိုင်ရာ ရှက်ဖွယ်စွဲလမ်းမှုများကို သိရှိသွားမည်ကို စိုးရိမ်ခြင်းကြောင့်လည်း ဖြစ်သည်။ ဆွမ်းနိုဖီးလီးယားနှင့် ပတ်သက်၍ နှစ်ဦးသဘောတူ BDSM သရုပ်ဆောင်မှု ပြုလုပ်ကြသည့် လွှမ်းမိုးသူအမျိုးသားများ ရှိသော်လည်း၊ ပါဝင်သူ အများစုမှာ ၎င်းတို့၏ လိင်မှုစိတ်ကူးယဉ်မှုများကို ဥပဒေကြောင်းအရနှင့် ကိုယ်ကျင့်တရားအရ ပိုမိုလက်ခံနိုင်သော ပုံစံတစ်ခုအဖြစ်သို့ စိတ်ပြောင်းလဲအသုံးချခြင်း (Sublimation) အဖြစ်သာ သရုပ်ဆောင်မှုကို အသုံးပြုကြခြင်း ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite journal |last1=Deehan |first1=Elizabeth T. |last2=Bartels |first2=Ross M. |title=Somnophilia: Examining Its Various Forms and Associated Constructs |journal=Sexual Abuse |date=2021 |volume=33 |issue=2 |pages=200–222 |language=en |doi=10.1177/1079063219889060 |pmid=31729926 |url=https://figshare.com/articles/journal_contribution/24379591 }}</ref><ref>{{Cite journal |last1=Deehan |first1=Elizabeth T. |last2=Bartels |first2=Ross M. |date=2023-04-01 |title=A Qualitative Exploration of Sleep-Related Sexual Interests: Somnophilia and Dormaphilia |url=https://doi.org/10.1177/10790632221098359 |journal=Sexual Abuse |language=EN |volume=35 |issue=3 |pages=288–312 |doi=10.1177/10790632221098359 |issn=1079-0632 |pmc=10041567 |pmid=35507729}}</ref> ဩစတြေးလျနိုင်ငံတွင် ပြုလုပ်ခဲ့သော လေ့လာမှုတစ်ခုသည် ရက်စက်ခြင်းဆိုင်ရာ ဆေးပညာဆိုင်ရာ ဖော်ပြချက်များနှင့် သာမန်လူသားများအကြား တွေ့ရတတ်သော ပျမ်းမျှ ရက်စက်မှုပြသခြင်း ဖြစ်စဉ်များအကြား ကွာဟချက်ကို ရှင်းလင်းရန် ကြိုးပမ်းခဲ့ပြီး၊ ၎င်းတွင် ကြီးမားသော အစိတ်အပိုင်းဖြစ်သည့် BDSM လှုပ်ရှားမှုများအပေါ် စိတ်ဝင်စားမှုသည် ပင်ကိုယ်အရ စိတ်ရောဂါဆန်ခြင်း (Pathological) သို့မဟုတ် စိတ်ဒဏ်ရာ အတွေ့အကြုံများနှင့် ဆက်စပ်နေသည်ဟူသော ခိုင်လုံသောအထောက်အထား မရှိကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။ သို့သော် လေ့လာမှုပြုသူများက ဤရလဒ်သည် အထွေထွေလူဦးရေ၏ ၁.၈ ရာခိုင်နှုန်းသော BDSM ဖြေဆိုသူများ၏ ပျမ်းမျှအခြေအနေကိုသာ ညွှန်ပြခြင်းဖြစ်ပြီး၊ ပါဝင်သူများ၏ ပညာရေး၊ အိမ်ထောင်ရေးအခြေအနေ၊ အိမ်ထောင်စုလူဦးရေနှင့် အသက်အရွယ်မှလွဲ၍ အခြားအချက်အလက်များ မပါဝင်ကြောင်း ဆိုသည်။ BDSM ကို စိတ်ဝင်စားသော ဩစတြေးလျနိုင်ငံသားများသည် စာရင်းအင်းအရ အသက် ၁၆ နှစ်မှ ၂၉ နှစ်ကြားတွင် ရှိကြပြီး၊ ယေဘုယျအားဖြင့် ၎င်းတို့၏ အားလပ်ချိန်များတွင် အခြားသာမန်လူဦးရေထက် လိင်မှုကိစ္စများကို ပိုမိုမြင့်မားသောနှုန်းဖြင့် ပြုလုပ်လေ့ရှိကြသည်။ အထင်ရှားဆုံး ရလဒ်မှာ ၎င်းတို့သည် အုပ်စုလိုက် လိင်ဆက်ဆံခြင်း (Group sex) ပြုလုပ်ရန် ၂၅ ဆ ပိုများခြင်း၊ လက်သီးဖြင့် စိမ့်ဝင်လိင်ဆက်ဆံခြင်း (Fisting) ကို ပုံမှန်ပြုလုပ်ရန် ၂၃ ဆ ပိုများခြင်းနှင့် လိင်ဆက်ဆံဖော် အယောက် ၅၀ ထက်မက ရှိဖူးကြောင်း အစီရင်ခံရန် ၃ ဆ ပိုများခြင်းတို့ ဖြစ်သည်။ BDSM တွင် ပါဝင်သူများသည် အခြားလူဦးရေထက် လိင်တံမထောင်မတ်နိုင်ခြင်း (Erectile dysfunction) သို့မဟုတ် ကာမသုခအထွတ်အထိပ်မရောက်နိုင်ခြင်း (Anorgasmia) ကဲ့သို့သော လိင်မှုဆိုင်ရာ ချို့ယွင်းမှုပြဿနာများကို ပို၍ဖြစ်စေ၊ လျော့၍ဖြစ်စေ အစီရင်ခံထားခြင်း မရှိသော်လည်း၊ လေ့လာမှု၏ ကြီးမားသော ကန့်သတ်ချက်နှင့် ဘက်လိုက်မှုတစ်ခုမှာ လိင်မဆက်ဆံဖော်ဖူးသေးသူ (Virgin) အားလုံးကို လေ့လာမှုမှ ချက်ချင်း ဖယ်ထုတ်ခဲ့ခြင်းဖြစ်ကြောင်း စာရေးသူများက ဝန်ခံထားသည်။ BDSM ပြုလုပ်သော ဩစတြေးလျနိုင်ငံသားများသည် စိုးရိမ်ပူပန်မှု (Anxiety) နှင့် သောကရောက်မှုနှုန်း နည်းပါးကြောင်း အစီရင်ခံထားပြီး သာမန်လူများနှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက စိုးရိမ်ပူပန်မှု ဖြစ်နိုင်ခြေအချိုး (Odds ratio) မှာ ၀.၃၃ သာ ရှိသည်။ သို့သော် ၎င်းတို့သည် ဘဝသက်တမ်းတစ်လျှောက်တွင် ပြုပြင်ထိန်းသိမ်းရေးစခန်း သို့မဟုတ် ထောင်ဒဏ် (Correctional facility) ကျခံရဖူးခြေ ၅.၆၅ ဆ ပိုများနေပြီး၊ ၎င်းတို့ ကျူးလွန်ခဲ့သော ပြစ်မှုများမှာ မည်သည့်အရာများဖြစ်ကြောင်းနှင့် လူဦးရေစာရင်းအင်းဆိုင်ရာ ဆက်စပ်မှုများ ရှိမရှိကိုမူ မှတ်တမ်းတင်ထားခြင်း မရှိသဖြင့် မသိရပေ။<ref name="a2">{{Cite journal|title=Demographic and Psychosocial Features of Participants in Bondage and Discipline, "Sadomasochism" or Dominance and Submission (BDSM): Data from a National Survey |url=http://www.niu.edu/user/tj0bjs1/bdsm/Richters,%20de%20Visser,%20Rissel,%20Grulich,%20&%20Smith%20(2008).pdf |journal=The Journal of Sexual Medicine |date=1 July 2008 |issn=1743-6109 |pages=1660–1668 |volume=5 |issue=#7 |doi=10.1111/j.1743-6109.2008.00795.x |first1=Juliet |last1=Richters |first2=Richard O. |last2=De Visser |first3=Chris E. |last3=Rissel |first4=Andrew E. |last4=Grulich |first5=Anthony M.A. |last5=Smith |pmid=18331257 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20161020021649/http://www.niu.edu/user/tj0bjs1/bdsm/Richters%2C%20de%20Visser%2C%20Rissel%2C%20Grulich%2C%20%26%20Smith%20%282008%29.pdf |archive-date=20 October 2016 }}</ref> ဘာလင် (Berlin) တွင် အသက် ၄၀ မှ ၇၀ ကြား အမျိုးသား ၁၉၁၅ ဦးကို ပြုလုပ်ခဲ့သော လေ့လာမှုတစ်ခု၌ ပုံမှန်မဟုတ်သော လိင်မှုစွဲလမ်းမှု (ဆာဒစ်ဆင် သို့မဟုတ် မာစိုခစ်ဆင် အပါအဝင်) ဆေးပညာဆိုင်ရာ ဖော်ပြချက်များနှင့် ကိုက်ညီပြီး နောက်ထပ် ကိုယ်ရည်ကိုယ်သွေးနှင့် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ တိုင်းတာမှု စမ်းသပ်ချက်များကို ခံယူရန် သဘောတူညီခဲ့ကြသူ ၃၆၇ ဦး၏ ရလဒ်အရ— ပုံမှန်မဟုတ်သော လိင်မှုစွဲလမ်းမှု ရှိသူများသည် ၎င်းတို့ ခံစားရနိုင်သော စိတ်မချမ်းမြေ့စရာ ခံစားချက်များကို လျှော့ချပြခြင်း (Minimisation) သို့မဟုတ် လိင်ကိစ္စ၊ ရိုမန့်စ်နှင့် လူမှုရေးဆိုင်ရာ စွမ်းဆောင်ရည်များကို သာမန်လူထုကဲ့သို့ ရှုမြင်ခြင်းမရှိကြဘဲ ဖြစ်နိုင်ခြေရှိကြောင်း ပြသနေသည်။ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် ဆာဒစ် (Sadist) အုပ်စုသည် စိတ်သောကဖြစ်ပွားမှုနှုန်း အနည်းဆုံးဖြစ်နေသော်လည်း (၎င်းတို့၏ လိင်မှုစရိုက်ကြောင့်သော်လည်းကောင်း၊ အထွေထွေဘဝတွင်သော်လည်းကောင်း စိတ်သောကဖြစ်ရပါသည်ဟု အစီရင်ခံသူ ၀% သာရှိပြီး၊ ကလေးသူငယ်အပေါ် လိင်စိတ်စွဲလမ်းသူ - Pedophilia အုပ်စုသာလျှင် သာမန်လူထုထက် မိမိကိုယ်ကိုယ် စိတ်သောကဖြစ်မှုနှုန်း ပိုမိုမြင့်မားစွာ အဆင့်သတ်မှတ်ထားခြင်းဖြစ်သည်)၊ ပုံမှန်မဟုတ်သော လိင်မှုစွဲလမ်းမှု အားလုံးသည် အိမ်ထောင်မရှိဘဲ တစ်ဦးတည်း ဖြစ်နေနိုင်ခြေ အနည်းဆုံး ၂ ဆ ပိုများခြင်း၊ တစ်ကိုယ်ရေ အာသာဖြေခြင်း (Masturbation) နှုန်း ၄.၄ ဆ ပိုမို ঘনမွန်ခြင်းတို့တွင် တူညီနေကြပြီး၊ မိမိတို့၏ ဘဝအရည်အသွေး (Quality of life) ညံ့ဖျဉ်းသည် သို့မဟုတ် မိမိတို့ကိုယ်ကို အိုမင်းချို့တဲ့နေသည် (Frailty syndrome) ဟု ခံစားရကြောင်း အစီရင်ခံရန် ၁၁ ဆနီးပါး ပိုမိုများပြားနေသောကြောင့် ဖြစ်သည်။ စာရေးသူများက ဤလေ့လာမှုတွင် ကန့်သတ်ချက်များ ရှိကြောင်း သတိပေးထားသည်။ ဥပမာအားဖြင့် ၎င်းတို့သည် BDSM ကို သာမန်စိတ်ဝင်စားသူများနှင့် ရောဂါအဆင့်ရှိသော လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ ရက်စက်မှုရောဂါ (Sexual sadism disorder) ရှိသူများ၊ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ ပြစ်မှုကျူးလွန်သူများ သို့မဟုတ် စိတ်ကူးယဉ်မှုတစ်ခု၏ အကြောင်းအရာများကို ခွဲခြားသတ်မှတ်ထားခြင်း မရှိပေ။ ၎င်းတို့က ဤစိတ်ပညာဆိုင်ရာ ပုံစံသည် လိင်မှုဗေဒ လေ့လာမှုများတွင် ဖြစ်တတ်သော ရွေးချယ်မှုဆိုင်ရာ ဘက်လိုက်မှု (Selection bias) ပုံစံတစ်ခု ဖြစ်နိုင်ကြောင်း၊ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် စိတ်လိုက်မာန်ပါ ပြုမူတတ်ပြီး ပွင့်လင်းမြင်သာမှုရှိသော ပါဝင်သူများသည် မိမိတို့၏ လိင်မှုစရိုက်ဆိုင်ရာ အချက်အလက်များကို ထုတ်ဖော်ပြောဆိုရန် ဝန်လေးနိုင်ခြေ နည်းပါးပြီး၊ စွန့်စားမှုများကို ရှောင်ရှားလိုစိတ် (Neuroticism) နည်းပါးကာ စိတ်လိုက်မာန်ပါ ပြုမူတတ်သည့် အဆိုပါအုပ်စုသည် နောင်တစ်ချိန်တွင် ကျန်းမာရေးပြဿနာများ ကြုံတွေ့ရနိုင်ခြေ ပိုများသောကြောင့် ဖြစ်သည်ဟု သုံးသပ်ခဲ့ကြသည်။<ref>{{Cite journal |last1=Ahlers |first1=Christoph Joseph |last2=Schaefer |first2=Gerard Alfons |last3=Mundt |first3=Ingrid Annette |last4=Roll |first4=Stephanie |last5=Englert |first5=Heike |last6=Willich |first6=Stefan N. |last7=Beier |first7=Klaus Michael |date=2011-05-01 |title=How Unusual are the Contents of Paraphilias? Paraphilia-Associated Sexual Arousal Patterns in a Community-Based Sample of Men |url=https://academic.oup.com/jsm/article/8/5/1362/6843950 |journal=The Journal of Sexual Medicine |language=en |volume=8 |issue=5 |pages=1362–1370 |doi=10.1111/j.1743-6109.2009.01597.x |pmid=19929918 |issn=1743-6109 |archive-date=17 September 2024 |access-date=16 February 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240917130011/https://academic.oup.com/jsm/article/8/5/1362/6843950 |url-status=live |url-access=subscription }}</ref> ဩစတြေးလျလေ့လာမှုနှင့် အလားတူ နည်းစနစ်ကို အသုံးပြုထားသော ဆွီဒင် (Sweden) လေ့လာမှုတစ်ခုတွင်လည်း ပုံမှန်မဟုတ်သော လိင်စိတ်စွဲလမ်းမှုရှိသူများ၏ ကျန်းမာရေးပြဿနာများကို ထပ်တူတွေ့ရှိခဲ့ရသော်လည်း၊ ပုံမှန်မဟုတ်သော လိင်စိတ်စွဲလမ်းမှု အားလုံးနှင့် ပတ်သက်၍ အပိုင်နိုင်ဆုံး ခန့်မှန်းနိုင်သော စရိုက်မှာ အမှန်စင်စစ်အားဖြင့် လူတစ်ဦးချင်းစီ၏ လိင်စိတ်အလွန်အကျွံ ထကြွခြင်းစရိုက်များ (Hypersexual traits) ဖြစ်ကြောင်း ဆိုသည်။ လိင်စိတ်ဆန္ဒ (Libido) မြင့်မားခြင်းစရိုက်နှင့် တစ်ကိုယ်ရေ အာသာဖြေမှု ပုံမှန်ထက် များပြားခြင်း စစ်တမ်းများတွင် ရမှတ်မြင့်မားသော အမျိုးသားများသည် သာမန်လူထု (လိင်စိတ်အလွန်ထကြွခြင်း မေးခွန်းတွဲတွင် ၉၀ ရာခိုင်နှုန်းထက် ပိုမိုမရရှိသူများ) နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက ချောင်းမြောင်းကြည့်ရှုခြင်း (Voyeurism)၊ ခန္ဓာကိုယ်ဖော်ထုတ်ပြခြင်း (Exhibitionism) နှင့် S&M တို့ ဖြစ်ပွားနိုင်ခြေအချိုး (OR) ၄.၆ မှ ၂၅.၆ အထိ ရှိနေပြီး၊ စာရင်းအင်းအရ မည်သည့် သီးခြားလိင်စိတ်စွဲလမ်းမှုကိုမျှ ပိုမိုနှစ်သက်ခြင်းမရှိဘဲ ကြီးမားစွာ ထပ်တူကျနေကြောင်း တွေ့ရသည်။ အရာဝတ္ထုအသစ်များကို အသုံးပြုခြင်းနှင့် စွန့်စားရသော လှုပ်ရှားမှုများအပေါ် ပွင့်လင်းမြင်သာမှု ရှိခြင်းတို့သည် ၎င်းတို့နှင့် ပုံမှန်မဟုတ်သော လိင်မှုစရိုက်များအကြား ဆက်စပ်မှုအရှိဆုံး အချက်များအဖြစ် အစီရင်ခံထားပြီး၊ ယေဘုယျအားဖြင့် လိင်မှုကိစ္စနှင့် ဘဝအပေါ်တွင် "အစဉ်အလာမဖက်သော လွတ်လပ်သည့် ကိုယ်ရည်ကိုယ်သွေး" (Maverick personality type) ရှိကြောင်း ညွှန်ပြနေသည်။ အမျိုးသမီး ပါဝင်သူများသည် ပိုမိုတည်ငြိမ်မှုရှိပြီး လိင်စိတ်အလွန်ထကြွခြင်း စရိုက်ရှိသည့်တိုင် မည်သည့် သီးခြားလိင်စိတ်စွဲလမ်းမှုမျှ ထင်ရှားစွာ လွှမ်းမိုးနေခြင်း မရှိပေ။<ref>{{Cite journal |last1=Långström |first1=Niklas |last2=Hanson |first2=R. Karl |date=1 February 2006 |title=High Rates of Sexual Behavior in the General Population: Correlates and Predictors |url=http://link.springer.com/10.1007/s10508-006-8993-y |journal=Archives of Sexual Behavior |language=en |volume=35 |issue=1 |pages=37–52 |doi=10.1007/s10508-006-8993-y |pmid=16502152 |issn=0004-0002|url-access=subscription }}</ref> အချို့သော အစီရင်ခံချက်များအရ ကလေးဘဝတွင် အလွဲသုံးစားလုပ်ခြင်း ခံခဲ့ရဖူးသူများသည် (Abused as children) BDSM ကြောင့် ဒဏ်ရာရရှိမှု ပိုမိုများပြားနိုင်ပြီး၊ ယခင်က နှစ်ဦးသဘောတူထားသော အပြုအမူကို ရပ်တန့်ရန် သတ်မှတ်ထားသည့် "အန္တရာယ်ကင်းစကားလုံး (Safewords)" ကို အသိအမှတ်ပြု လက်ခံရန် ခက်ခဲမှုများ ရှိတတ်ကြောင်း သိရသည်။<ref>{{Cite journal|last=Jozifkova|first=Eva|date=11 August 2013|title=Consensual Sadomasochistic Sex (BDSM): The Roots, the Risks, and the Distinctions Between BDSM and Violence|journal=Current Psychiatry Reports|language=en|volume=15|issue=#9|article-number=392|doi=10.1007/s11920-013-0392-1|pmid=23933978|s2cid=29054687|issn=1523-3812}}</ref> သို့ဖြစ်ရာ BDSM ကို မိမိတို့၏ ဘဝနေထိုင်မှုပုံစံအဖြစ် ရွေးချယ်ခဲ့ကြပြီး အတိတ်က အလွဲသုံးစားလုပ်ခံရဖူးသူများသည် ဒဏ်ရာရရှိမှုများကြောင့် ရဲစခန်း သို့မဟုတ် ဆေးရုံမှတ်တမ်းများတွင် ပိုမိုပါဝင်နေခြင်း ဖြစ်နိုင်သည်။ အွန်လိုင်းစစ်တမ်း သုံးခုဖြင့် ပြုလုပ်ခဲ့သော လေ့လာမှုတစ်ခုတွင်မူ လိင်ပြောင်းလဲထားသူ (Transgender) လူကြီးအများစုက BDSM သည် ၎င်းတို့၏ ဂျန်ဒါ (Gender) ဆိုင်ရာ တစ်ကိုယ်ရည် အတွေ့အကြုံများအပေါ် လွှမ်းမိုးမှုရှိခဲ့ကြောင်း ဖော်ပြခဲ့ကြသည်။<ref>{{Cite journal|last1=Cook-Daniels|first1=Loree|last2=Munson|first2=Michael|date=5 May 2010|title=Sexual Violence, Elder Abuse, and Sexuality of Transgender Adults, Age 50+: Results of Three Surveys|journal=Journal of GLBT Family Studies|volume=6|issue=#2|pages=142–177|doi=10.1080/15504281003705238|issn=1550-428X|s2cid=57665777}}</ref> ''New York Daily News'' ၏ စိတ်ကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ အကြံပေးနှင့် စာရေးဆရာတစ်ဦးဖြစ်သူ ဂျိုးဇက် မာလီနို (Joseph Merlino) က အင်တာဗျူးတစ်ခုတွင် ဆာဒိုမာစိုခစ်ဆင် (Sadomasochistic) ဆက်ဆံရေးတစ်ခုသည် နှစ်ဦးသဘောတူ ဆန္ဒအလျောက် ဖြစ်နေသရွေ့ စိတ်ပညာဆိုင်ရာ ပြဿနာတစ်ခု မဟုတ်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်- {{Blockquote|၎င်းသည် ထိုလူပုဂ္ဂိုလ်အား အခက်အခဲများ ကြုံတွေ့စေပါက၊ သို့မဟုတ် သူ သို့မဟုတ် သူတပါးက ယင်းအပေါ် မပျော်ရွှင်ပါက၊ သို့မဟုတ် ၎င်းတို့၏ တစ်ကိုယ်ရည် သို့မဟုတ် အသက်မွေးဝမ်းကျောင်း ဘဝများတွင် ပြဿနာများ ဖြစ်ပွားစေပါကမှသာ ပြဿနာတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ထိုသို့မဟုတ်ပါက ကျွန်ုပ်အနေဖြင့် ယင်းကို ပြဿနာတစ်ခုအဖြစ် မမြင်ပါ။ သို့သော် ပြဿနာဖြစ်ပွားစေသည်ဟု ယူဆပါက ကျွန်ုပ် သိချင်သည်မှာ ၎င်းတို့အား ထိုပြဿနာဆီသို့ ဦးတည်စေသည့် ဇီဝဗေဒဆိုင်ရာ အကြောင်းရင်းမှာ မည်သည့်အရာ ဖြစ်သနည်း၊ နှင့် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ တွန်းအားအရ ထိုလူပုဂ္ဂိုလ်အား ဤစရိုက်စဉ်တန်း၏ အဆုံးသတ်တစ်ခုခုဆီသို့ လမ်းညွှန်ခေါ်ဆောင်သွားခဲ့သည့် အတိတ်က အတွေ့အကြုံများမှာ မည်သည့်အရာများ ဖြစ်သနည်း ဟူ၍ ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite interview |interviewer=David Shankbone |title=Dr. Joseph Merlino on sexuality, insanity, Freud, fetishes and apathy |url=https://en.wikinews.org/wiki/Dr._Joseph_Merlino_on_sexuality,_insanity,_Freud,_fetishes_and_apathy#Gender_identity_and_Heteronormativity |work=[[Wikinews]] |date=October 5, 2007}}</ref>}} အချို့သော စိတ်ပညာရှင်များက ကလေးဘဝ လိင်မှုဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှု (Psychosexual development) ကာလအတွင်း ကြုံတွေ့ရသော အတွေ့အကြုံများသည် နောက်ပိုင်းဘဝ၏ လိင်မှုစရိုက် သဘာဝအပေါ် နက်ရှိုင်းသော သက်ရောက်မှု ရှိနိုင်ကြောင်း သဘောတူကြသည်။ သို့သော် ဆာဒိုမာစိုခစ်ဆင် ဆန္ဒများသည် အသက်အရွယ် အမျိုးမျိုးတွင် စတင်ပုံပေါ်လာတတ်သည်။ အချို့သော သူများသည် လူပျိုဖော်မဝင်စ အရွယ်ကတည်းက ထိုဆန္ဒများ ရှိခဲ့ကြောင်း အစီရင်ခံကြပြီး၊ အချို့မှာမူ လူကြီးဘဝသို့ ရောက်ရှိသည့်တိုင်အောင် ထိုဆန္ဒများကို မသိရှိကြသေးပေ။ လေ့လာမှုတစ်ခုအရ အမျိုးသား ဆာဒိုမာစိုခစ်သမား အများစု (၅၃%) သည် အသက် ၁၅ နှစ် မတိုင်မီတွင် ၎င်းတို့၏ စိတ်ဝင်စားမှု ဖွံ့ဖြိုးလာခဲ့ခြင်းဖြစ်ပြီး၊ အမျိုးသမီး အများစု (၇၈%) မှာမူ အသက် ၁၅ နှစ် ကျော်လွန်ပြီးနောက်မှသာ စိတ်ဝင်စားမှု ပေါ်ပေါက်လာခြင်း ဖြစ်သည် (Breslow, Evans, and Langley 1985)။ အထွေထွေလူဦးရေအကြားတွင် ဆာဒိုမာစိုခစ်ဆင် ဖြစ်ပွားမှုနှုန်း ပမာဏကိုမူ အတိအကျ မသိရသေးပေ။ အမျိုးသမီး ဆာဒစ် (Sadists) များသည် အမျိုးသားများထက် မြင်တွေ့ရမှု နည်းပါးသော်လည်း၊ အချို့သော စစ်တမ်းများအရ အမျိုးသားများနှင့် အမျိုးသမီးများအကြား ရက်စက်မှုဆိုင်ရာ စိတ်ကူးယဉ်မှု (Sadistic fantasies) ဖြစ်ပွားနှုန်းမှာ အလားတူ ပမာဏရှိကြောင်း တွေ့ရှိရသည်။<ref name="Fedoroff640">{{harvnb|Fedoroff|2008|p=640}}: "...surveys have found no difference in frequency of sadistic fantasies in men and women."</ref> ထိုသို့သော လေ့လာမှုများ၏ ရလဒ်များသည် လူတစ်ဦး၏ လိင် (Sex) က ရက်စက်မှုကို နှစ်သက်ခြင်းအပေါ် ဆုံးဖြတ်ပေးခြင်း မဟုတ်ကြောင်း ပြသနေခြင်း ဖြစ်နိုင်သည်။<ref name="Fedoroff644">{{harvnb|Fedoroff|2008|p=644}}: "This review indicates that sexual sadism, as currently defined, is a heterogeneous phenomenon."</ref> နာကျင်မှုကို ၎င်းတို့၏ အတွေ့အကြုံ၏ ဗဟိုချက်အဖြစ် ရှုမြင်ကြသည့် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ မာစိုခစ်ဆင် ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်သူ ကိုးဦးကို ဖြစ်စဉ်အခြေခံ လေ့လာမှု (Phenomenological study) ပြုလုပ်ပြီးနောက်၊ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ မာစိုခစ်ဆင်ကို စွဲလမ်းမှုပုံစံ အပြုအမူ (Addiction-like tendency) တစ်ခုအဖြစ် ဖော်ပြခဲ့ကြပြီး၊ ၎င်းတွင် မူးယစ်ဆေးစွဲခြင်းနှင့် ဆင်တူသော စရိုက်လက္ခဏာများစွာဖြစ်သည့် ပြင်းထန်စွာ တောင့်တခြင်း (Craving)၊ မူးယစ်ကြည်နူးခြင်း (Intoxication)၊ ဆေးယဉ်ပါးလာခြင်း (Tolerance) နှင့် ဆေးဖြတ်ခြင်း လက္ခဏာများ (Withdrawal) စသည်တို့ ပါဝင်နေသည်။ ထို့အပြင် ပထမဦးဆုံး ကြုံတွေ့ရသော မာစိုခစ်ဆင် အတွေ့အကြုံကို စိတ်ထဲတွင် အမြင့်ဆုံးအဆင့်အဖြစ် သတ်မှတ်ထားလေ့ရှိကြပြီး၊ နောက်ပိုင်းတွင် ထိုသို့ ထပ်မံပြုလုပ်ခြင်းမှာ ပျောက်ဆုံးသွားသော ယခင်က ခံစားချက်ကို ပြန်လည်ရရှိရန် ဦးတည်ခြင်းဖြစ်ကြောင်း သရုပ်ဖော်ထားပြီး၊ ယင်းသည် စွဲလမ်းမှုဆိုင်ရာ စာပေများတွင် ဖော်ပြလေ့ရှိသည့် သဘောတရားများနှင့် ထပ်တူကျနေသည်။<ref>{{Cite journal |last1=Kurt |first1=Holly |last2=Ronel |first2=Natti |date=November 2017 |title=Addicted to Pain: A Preliminary Model of Sexual Masochism as Addiction |url=https://journals.sagepub.com/doi/10.1177/0306624X15627804 |journal=International Journal of Offender Therapy and Comparative Criminology |language=en |volume=61 |issue=15 |pages=1760–1774 |doi=10.1177/0306624X15627804 |pmid=26847638 |archive-date=29 October 2023 |access-date=15 May 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231029113629/https://journals.sagepub.com/doi/10.1177/0306624X15627804 |url-status=live |url-access=subscription }}</ref> ==ကိုးကား== <references/> [[Category:လိင်မှုရေးရာ]] [[Category:လူမှုဗေဒ]] 3bzq6b8pf3akvmjqktbg9ep5dkp4s8z 1036446 1036426 2026-06-07T07:41:42Z Ninjastrikers 22896 dead end 1036446 wikitext text/x-wiki {{Dead end}} {{Infobox | bodystyle = width:23em; | title = BDSM | titlestyle = | image = [[File:BDSM acronym.svg|200px]] | imagestyle = | caption = BDSM အတိုကောက်စာလုံးစု | captionstyle = | headerstyle = background:#ccf; | labelstyle = background:#ddf;width:40%; | datastyle = | header1 = အစိတ်အပိုင်းများ (Aspects) | header2 = | label2 = B&D၊ B/D သို့မဟုတ် BD | data2 = [[Bondage (sexual)|အနှောင်အဖွဲ့ (Bondage)]] နှင့် [[Discipline (BDSM)|စည်းကမ်းသတ်မှတ်ခြင်း (Discipline)]] | header3 = | label3 = D&s၊ D/s သို့မဟုတ် Ds | data3 = [[Dominance and submission|လွှမ်းမိုးခြင်းနှင့် နာခံခြင်း (Dominance and submission)]] | header4 = | label4 = S&M၊ S/M သို့မဟုတ် SM | data4 = [[Sadomasochism|နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်း (Sadism and masochism)]] | header5 = အခန်းကဏ္ဍများ (Roles) | header6 = | label6 = အပေါ်လူ/လွှမ်းမိုးသူ (Top/dominant) | data6 = လုပ်ဆောင်ချက်များကို ပြုလုပ်သူ သို့မဟုတ် ထိန်းချုပ်မောင်းနှင်သူ | header7 = | label7 = အောက်လူ/နာခံသူ (Bottom/submissive) | data7 = လုပ်ဆောင်ချက်များကို လက်ခံရရှိသူ သို့မဟုတ် အထိန်းချုပ်ခံရသူ | header8 = | label8 = အပြောင်းအလဲလုပ်သူ (Switch) | data8 = အခန်းကဏ္ဍများကို ဟိုဘက်ဒီဘက် ပြောင်းလဲလုပ်ဆောင်သူ }} '''BDSM''' ဆိုသည်မှာ အနှောင်အဖွဲ့ (Bondage)၊ စည်းကမ်းသတ်မှတ်ခြင်း (Discipline)၊ လွှမ်းမိုးခြင်းနှင့် နာခံခြင်း (Dominance and submission)၊ နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်း (Sadomasochism) တို့အပြင် အခြားသော လူပုဂ္ဂိုလ်အချင်းချင်း ဆက်ဆံရေးဆိုင်ရာ တက်ကြွလှုပ်ရှားမှုများ ပါဝင်သည့် ကာမရာဂစိတ်ကို နှိုးဆွပေးသော အလေ့အထများ (Erotic practices) သို့မဟုတ် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ သရုပ်ဆောင်ကစားမှုများ (Sexual roleplaying) ကို ခြုံငုံခေါ်ဆိုခြင်း ဖြစ်သည်။<ref>{{cite book |last1=Weiss |first1=Margot |chapter=BDSM (bondage, discipline, domination, submission, sadomasochism) |title=The International Encyclopedia of Human Sexuality |date=2015 |pages=113–196 |doi=10.1002/9781118896877.wbiehs043 |isbn=978-1-4051-9006-0 }}</ref> ဤအလေ့အထများတွင် ကျယ်ပြန့်သော လုပ်ဆောင်ချက်များ ပါဝင်နေသဖြင့် မိမိကိုယ်ကိုယ် BDSM အလေ့အထရှိသူဟု မယူဆသူများပင် ဤအပြုအမူမျိုးကို ပြုလုပ်နိုင်ကြသည်။ ထို့ကြောင့် BDSM အသိုင်းအဝိုင်း သို့မဟုတ် ယဉ်ကျေးမှုခွဲ (Subculture) ထဲတွင် ပါဝင်ခြင်း ရှိမရှိကိုမူ မိမိကိုယ်ကိုယ် အသိအမှတ်ပြုမှု (Self-identification) နှင့် အတွေ့အကြုံ မျှဝေခံစားဖူးမှုများအပေါ် မူတည်၍ ဆုံးဖြတ်လေ့ရှိကြသည်။ BDSM ဟူသော အတိုကောက်စာလုံးစု (Initialism) ကို ၁၉၉၁ ခုနှစ် ယူစနက် (Usenet) အင်တာနက်စာမျက်နှာပေါ်ရှိ ပို့စ်တစ်ခုတွင် ပထမဆုံးအကြိမ် မှတ်တမ်းတင်တွေ့ရှိခဲ့ရသည်။<ref>{{Cite web|url = http://www.oed.com/view/Entry/14168#eid289098363|title = BDSM ''n.'' (in entry B, ''n.'')|date = June 2013|access-date = 29 November 2015|website = Oxford English Dictionary Online|publisher = Oxford University Press|edition = draft|archive-url = https://web.archive.org/web/20151231210447/http://www.oed.com/view/Entry/14168#eid289098363|archive-date = 31 December 2015|url-status = live}}</ref> ၎င်းသည် B/D (အနှောင်အဖွဲ့နှင့် စည်းကမ်း)၊ D/s (လွှမ်းမိုးခြင်းနှင့် နာခံခြင်း) နှင့် S/M (နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်း) ဟူသော အတိုကောက်စကားလုံးများအားလုံးကို ပေါင်းစပ်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ BDSM ဟူသော စကားရပ်ကို ကျယ်ပြန့်လှသော လှုပ်ရှားမှုများ၊ လူပုဂ္ဂိုလ်အချင်းချင်း ဆက်ဆံရေး ပုံစံများ (Interpersonal relationships) နှင့် ထူးခြားဆန်းသစ်သော ယဉ်ကျေးမှုခွဲများအားလုံးကို လွှမ်းခြုံနိုင်ရန်အတွက် အထွေထွေသုံး စကားရပ်အဖြစ် အသုံးပြုကြသည်။ BDSM အသိုင်းအဝိုင်းများသည် မိမိတို့ကိုယ်ကိုယ် ဤအသိုင်းအဝိုင်းနှင့် သက်ဆိုင်သည်ဟု ခံယူပြီး သမားရိုးကျမဟုတ်သော ကွဲပြားသည့် အလေ့အထရှိသူ မည်သူ့ကိုမဆို ယေဘုယျအားဖြင့် နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုလေ့ရှိကြသည်။ ၎င်းတွင် ဆန့်ကျင်ဘက်လိင်ကဲ့သို့ ဝတ်ဆင်သူများ (Cross-dressers)၊ ခန္ဓာကိုယ်ပုံသဏ္ဍာန် ပြုပြင်ပြောင်းလဲခြင်း (Body modification) ဝါသနာပါသူများ၊ တိရစ္ဆာန်အဖြစ် သရုပ်ဆောင်ကစားသူများ (Animal roleplayers)၊ ရာဘာဖြင့် ပြုလုပ်ထားသောအရာများကို စွဲလမ်းမက်မောသူများ (Rubber fetishists) နှင့် အခြားသူများလည်း ပါဝင်ကြသည်။ BDSM တွင် ပါဝင်သော လှုပ်ရှားမှုများနှင့် ဆက်ဆံရေးများသည် ပါဝင်ပတ်သက်သူများအနေဖြင့် အချင်းချင်း အပြန်အလှန် ဖြည့်ဆည်းပေးရသည့် အခန်းကဏ္ဍများကို ခံယူလေ့ရှိကြပြီး ၎င်းတွင် အာဏာချင်း မညီမျှမှုများ (Inequality of power) ပါဝင်နေတတ်သည်။ ထို့ကြောင့် ပါဝင်သူနှစ်ဦးစလုံး၏ ကြိုတင်အသိပေး သဘောတူညီချက် (Informed consent) ရှိရန်မှာ အလွန်ပင် မရှိမဖြစ် လိုအပ်လှသည်။ ဤအခန်းကဏ္ဍများကို ခွဲခြားသတ်မှတ်ရန်အတွက် "နာခံသူ (Submissive)" နှင့် "လွှမ်းမိုးသူ (Dominant)" ဟူသော ဝေါဟာရများကို အများအားဖြင့် အသုံးပြုကြပြီး၊ လွှမ်းမိုးသူ သို့မဟုတ် ဒွမ် (Dom) က နာခံသူ သို့မဟုတ် ဆပ် (Sub) အပေါ် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ထိန်းချုပ်မှုကို ရယူသည်။ ၎င်းအပြင် အပေါ်လူ (Top) နှင့် အောက်လူ (Bottom) ဟူသော ဝေါဟာရများကိုလည်း အသုံးပြုကြပြီး အပေါ်လူ (Top) သည် လုပ်ဆောင်ချက်ကို စတင်လုပ်ဆောင်သူ ဖြစ်ပြီး အောက်လူ (Bottom) သည် ထိုလုပ်ဆောင်ချက်ကို လက်ခံရရှိသူ ဖြစ်သည်။ ဤဝေါဟာရ နှစ်စုသည် သိမ်မွေ့စွာ ကွဲပြားခြားနားမှု ရှိသည်။ ဥပမာအားဖြင့် - လူတစ်ဦးသည် အခြားတစ်ဦး၏ ကြာပွတ်ဖြင့် ရိုက်ခြင်းကို အပန်းဖြေသည့် သဘောသက်သက်ဖြင့် ခံယူပြီး "အောက်လူ (Bottom)" အဖြစ် ဆောင်ရွက်နိုင်သော်လည်း ၎င်းတွင် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အောက်ကျခံ နာခံခြင်းမျိုး လုံးဝမပါဝင်နိုင်ပေ။ ထို့အပြင် နာခံသူ (Submissive) များသည် မိမိတို့၏ လွှမ်းမိုးသူ (Dominant) များအား အနှိပ်ပေးရန် အမိန့်ပေးခြင်း ခံရနိုင်သည် (ထိုသို့ နှိပ်ပေးရာတွင် နာခံသူက လှုပ်ရှားမှုကို ပြုလုပ်ပြီး လွှမ်းမိုးသူက လက်ခံရရှိသော်လည်း ၎င်းတို့၏ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အခန်းကဏ္ဍမှာ ပြောင်းလဲသွားခြင်း မရှိပေ)။ 'Submissive' နှင့် 'Dominant' ဟူသော စကားလုံးများအစား 'Sub' နှင့် 'Dom' ဟူသော အတိုကောက်များကို အမြဲလိုလို အသုံးပြုကြသည်။ တစ်ခါတစ်ရံတွင် လွှမ်းမိုးသည့် အမျိုးသမီးကို ဖော်ပြရန်အတွက် ဂျန်ဒါခွဲခြားမှုမရှိသော 'Dom' ဟူသော စကားလုံးအစား အမျိုးသမီးသီးသန့် သုံးနှုန်းချက်များ ဖြစ်သည့် မစ္စထရက် (Mistress)၊ ဒွမ်မေ (Domme) နှင့် ဒိုမီနေးထရစ် (Dominatrix) ဟူသော စကားလုံးများကို သုံးစွဲကြသည်။ ဆက်ဆံရေးတစ်ခုနှင့်တစ်ခုအကြား သို့မဟုတ် ဆက်ဆံရေးတစ်ခုတည်းအတွင်းမှာပင် အပေါ်လူ/လွှမ်းမိုးသူ အခန်းကဏ္ဍနှင့် အောက်လူ/နာခံသူ အခန်းကဏ္ဍများကို ဟိုဘက်ဒီဘက် အပြန်အလှန် ပြောင်းလဲလုပ်ဆောင်တတ်သူများကိုမူ ဆွစ်ချ် (Switches) ဟု ခေါ်ဆိုကြသည်။ BDSM တွင် ပါဝင်ပတ်သက်သူများအကြား ဤအခန်းကဏ္ဍများနှင့် မိမိကိုယ်ကိုယ် ခံယူသတ်မှတ်ချက်များ၏ တိကျသော အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်များနှင့် ပတ်သက်၍ အမြဲလိုလို အငြင်းပွား ဆွေးနွေးလေ့ ရှိကြသည်။<ref name="Terms">{{cite web|last=Grau|first=Johnson|url=http://www.leathernroses.com/generalbdsm/ssbbfaqdefines.htm|title=What do B&D, S&M, D&S, "top", "bottom" mean|publisher=Leather Roses|date=1995|access-date=27 January 2008| archive-url= https://web.archive.org/web/20080111223259/http://www.leathernroses.com/generalbdsm/ssbbfaqdefines.htm| archive-date= 11 January 2008 | url-status=live}}</ref> {{TOC limit|3}} == သမိုင်းကြောင်း == === စတင်မြစ်ဖျားခံလာပုံ === BDSM ဆိုင်ရာ အလေ့အထများသည် ကမ္ဘာ့ရှေးအကျဆုံး စာပေမှတ်တမ်းအချို့ကတည်းက တည်ရှိခဲ့ကြပြီး အီနန်နာ (Inanna) နတ်ဘုရားမ (အက္ကဒီယန်းဘာသာဖြင့် အစ်ရှ်တာ - Ishtar) ပူဇော်ပွဲ ဓလေ့ထုံးတမ်းများနှင့် ဆက်စပ်နေသည်။ အီနန်နာ နတ်ဘုရားမထံ ရည်စူး၍ ရေးထိုးထားသော သပ်ပုံစာလုံး (Cuneiform) ရွှံ့ပြားစာအုပ်များတွင် လွှမ်းမိုးချုပ်ကိုင်မှုဆိုင်ရာ ကျင့်ထုံးများ (Domination rituals) ပါဝင်နေသည်။ အထူးသဖြင့် "အီနန်နာနှင့် အီဘီဟ် (Inanna and Ebih)" ကဲ့သို့သော ရှေးဟောင်းအရေးအသားများ (၎င်းတွင် နတ်ဘုရားမက အီဘီဟ်တောင်ကို လွှမ်းမိုးချုပ်ကိုင်ထားသည်) နှင့် "အီနန်နာသို့ ပူဇော်ဂီတ (Hymn to Inanna)" တို့တွင် ဆန့်ကျင်ဘက်လိင်ကဲ့သို့ ဝတ်ဆင်မှု အသွင်ပြောင်းလဲခြင်းများနှင့် ထုံးတမ်းစဉ်လာများကို ဖော်ပြထားသည်။ ၎င်းတို့သည် "နာကျင်မှုနှင့် ကြည်နူးမှုတို့ ရောယှက်နေပြီး၊ စိတ်အခြေအနေ ပြောင်းလဲသွားသည့် ခရီးစဉ်များကို ဖြစ်ပေါ်စေသည်။ ပြစ်ဒဏ်ခတ်ခြင်း၊ ညည်းတွားခြင်း၊ ကြည်နူးပီတိဖြစ်ခြင်း၊ ငိုကြွေးမြည်တမ်းခြင်းနှင့် သီချင်းဆိုခြင်းများ ပါဝင်ကာ ပါဝင်သူများသည် ငိုကြွေးပူဆွေးရင်း မောပန်းနွမ်းနယ်သွားကြသည်" ဟု ရေးသားထားသည်။<ref>Nomis, Anne O. (2013) ''The History & Arts of the Dominatrix'' Mary Egan Publishing and Anna Nomis Ltd {{ISBN|978-0-9927010-0-0}} pp. 59-60</ref><ref>"Lady of the Largest Heart" or "A Hymn to Inana C" available at Electronic Text Corpus of Sumerian Literature, University of Oxford http://etcsl.orinst.ox.ac.uk/section4/tr4073.htm lines 80-90</ref> ဘီစီ ၉ ရာစုအတွင်းက ရှေးဟောင်း စပါတာ (Sparta) မြို့၏ အရေးကြီးဆုံး ဘာသာရေးနယ်မြေတစ်ခုဖြစ်သော အာတဲမိစ် အောသီးယား (Artemis Orthia) တွင် ဘာသာရေးနှင့်ဆက်စပ်သော ကြာပွတ်ရိုက်ပူဇော်မှုများ (Ritual flagellations) ကို ပြုလုပ်ခဲ့ကြသည်။ ထိုနေရာတွင် "ဒီယာမာ့စ်တီဂိုးဆစ် (diamastigosis)" ဟုခေါ်သော ထုံးတမ်းစဉ်လာ ကြာပွတ်ရိုက်ပွဲများ ကျင်းပခဲ့ပြီး အမျိုးသမီးပုရောဟိတ် (Priestess) ၏ ကြီးကြပ်မှုအောက်တွင် လူပျိုဖော်ဝင်စ အမျိုးသားငယ်များကို ကြာပွတ်ဖြင့် ရိုက်နှက်ကြခြင်း ဖြစ်သည်။<ref>Nomis, Anne O. (2013) "The Ancient Dominatrix Goddess and her Priestess Initiates" in ''The History & Arts of the Dominatrix'' Mary Egan Publishing and Anna Nomis Ltd, pp. 61-62</ref> ယင်းအကြောင်းကို ပထဝီဝင်ပညာရှင် ပါဆိုနီးယပ်စ် (Pausanias) အပါအဝင် ရှေးဟောင်းစာဆိုအများအပြားက ရေးသားခဲ့ကြသည်။<ref>Pausanias III, 16: 10-11 viewable at: http://www.theoi.com/Text/Pausanias3B.html#16 </ref> နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်းဆိုင်ရာ လှုပ်ရှားမှုများ (Sadomasochistic activities) ၏ ရှေးအကျဆုံး ရုပ်ပုံအထောက်အထားတစ်ခုကို ဘီစီ ၅ ရာစုခေတ်က အီထရစကန် (Etruscan) ယဉ်ကျေးမှုနယ်မြေဖြစ်သော တာကွီနီးယား (Tarquinia) အနီးရှိ ကြာပွတ်ရိုက်ဂူသင်္ချိုင်း (Tomb of the Whipping) တွင် တွေ့ရှိရသည်။ ထိုဂူသင်္ချိုင်းအတွင်းရှိ နံရံဆေးရေးပန်းချီ (Fresco) တွင် ကာမရာဂနှိုးဆွနေစဉ် အခြေအနေတစ်ခု၌ အမျိုးသားနှစ်ဦးက အမျိုးသမီးတစ်ဦးကို ကြိမ်လုံးနှင့် လက်ဝါးဖြင့် ကြာပွတ်ရိုက်နှက်နေပုံကို သရုပ်ဖော်ထားသည်။<ref>Mario Moretti/Leonard von Matt: ''Etruskische Malerei in Tarquinia''. Cologne 1974, Page 90, figs. 762-63, {{ISBN|978-3-7701-0541-0}}</ref> ကြာပွတ်ရိုက်ခြင်းနှင့် ပတ်သက်သည့် အခြားကိုးကားချက်တစ်ခုကို ရှေးဟောင်းရိုမန်ကဗျာဆရာ ဂျူဗင်နယ် (Juvenal) (အေဒီ ၁-၂ ရာစု) ၏ သရော်စာများ (Satires) ဆဋ္ဌမမြောက်စာအုပ်တွင် တွေ့ရသည်။<ref>[[Juvenal]]: Satires 6, Lines 474–511</ref> ထို့အပြင် ပက်ထရိုးနီးယပ်စ် (Petronius) ၏ "ဆာတိုင်ရီကွန် (Satyricon)" ဝတ္ထုတွင်လည်း လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ စိတ်နှိုးဆွမှု (Sexual arousal) ရရှိစေရန်အတွက် ပြစ်မှုကျူးလွန်သူတစ်ဦးကို ကြာပွတ်ဖြင့် ရိုက်နှက်သည့် အကြောင်းအရာများ ပါရှိသည်။ လိင်ဆက်ဆံခြင်း၏ အစားထိုးမှုအဖြစ် သို့မဟုတ် သမားရိုးကျမဟုတ်သော ရှေ့ပြေးလိင်မှုကစားခြင်း (Foreplay) ၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုအဖြစ် မိမိသဘောဆန္ဒအလျောက် အနှောင်အဖွဲ့ခံခြင်း၊ ကြာပွတ်ရိုက်ခံခြင်းများ ပြုလုပ်ခဲ့ကြသည့် လူပုဂ္ဂိုလ်များအကြောင်း သမိုင်းမှတ်တမ်းငယ်များသည် ဘီစီ ၃ ရာစုနှင့် ၄ ရာစုကတည်းက တည်ရှိခဲ့သည်။{{Citation needed|date=September 2012}} ပွန်ပေ (Pompeii) မြို့ရှိ ဆန်းကြယ်ထူးဆန်းသောဗီလာ (Villa of Mysteries) ၏ နံရံပေါ်တွင် အတောင်ပံပါသော ကြာပွတ်ကိုင်အမျိုးသမီးသခင် (Whip-mistress) ပုံကို သရုပ်ဖော်ထားပြီး၊ ၎င်းသည် အမျိုးသမီးငယ်တစ်ဦးကို နတ်ကိုးကွယ်မှုဆိုင်ရာ လျှို့ဝှက်ဆန်းကြယ်မှုများ (Mysteries) အတွင်းသို့ သွတ်သွင်းခြင်း အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုဖြစ်သည်။ အဆိုပါ ကြာပွတ်ကိုင်အမျိုးသမီး၏ အခန်းကဏ္ဍသည် ဘာသာရေးဆိုင်ရာ သေဆုံးခြင်းနှင့် ပြန်လည်မွေးဖွားခြင်း အထိမ်းအမှတ် သန့်စင်ခြင်းလုပ်ငန်းကို မောင်းနှင်ပေးသည်။<ref name="Nomis, Anne O. 2013 pp.62-64">Nomis, Anne O. (2013) "The Whipstress and the Mysteries" in ''The History & Arts of the Dominatrix'' Mary Egan Publishing & Anna Nomis Ltd, U.K. {{ISBN|978-0-9927010-0-0}} pp.62-64</ref> ရှေးဟောင်းဂရိခေတ်က အက်ဖရိုဒိုက် (Aphrodite) အလှနတ်ဘုရားမသည်လည်း လက်နက်တစ်ခုကို ကိုင်ဆောင်ထားဖူးပုံရပြီး၊ ဆီသီရာ၊ အခရိုကိုရင့် နှင့် စပါတာ အပါအဝင် နေရာအတော်များများတွင် လက်နက်ကိုင်ဆောင်ထားသော အက်ဖရိုဒိုက်ရုပ်တု အထောက်အထားများကို တွေ့ရပြီး ၎င်းလက်နက်မှာ ကြာပွတ်တစ်ခု ဖြစ်နိုင်ခြေရှိသည်။<ref name="Nomis, Anne O. 2013 pp.62-64"/> အိန္ဒိယနိုင်ငံ၏ "ကာမသူတြ (Kama Sutra)" ကျမ်းတွင် ချစ်တင်းနှောစဉ်အတွင်း ရိုက်နှက်ခြင်း အမျိုးအစား ၄ မျိုး၊ လူ့ခန္ဓာကိုယ်၏ ပစ်မှတ်ထားရမည့် ခွင့်ပြုထားသော နေရာများနှင့် အောက်လူ (Bottom) များက ပြုလုပ်လေ့ရှိသော ပျော်ရွှင်မှုပါဝင်သည့် "နာကျင်ခြင်းအော်သံ" အမျိုးမျိုးတို့ကို ဖော်ပြထားသည်။ အာရုံခံစားမှုဆိုင်ရာ အတွေ့အကြုံများနှင့် ပတ်သက်သော ဤသမိုင်းဝင်ကျမ်းစာစုတွင် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ လှုပ်ရှားမှုများအတွင်း ရိုက်နှက်ကစားခြင်း (Impact play)၊ ကိုက်ခြင်းနှင့် ဆိတ်ခြင်းများကို နှစ်ဦးသဘောတူ ဆန္ဒအလျောက်သာ ပြုလုပ်ရမည်ဖြစ်ကြောင်း အတိအလင်း အလေးပေးဖော်ပြထားသည်၊ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် အချို့သောအမျိုးသမီးများကသာ ထိုသို့သောအပြုအမူကို ပျော်ရွှင်စရာဟု ယူဆကြသောကြောင့်ဖြစ်သည်။ ဤရှုထောင့်မှကြည့်လျှင် ကာမသူတြကျမ်းကို နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်းဆိုင်ရာ လှုပ်ရှားမှုများနှင့် ဘေးကင်းလုံခြုံရေးစည်းမျဉ်းများ (Safety rules) ကို ပထမဆုံး ကိုင်တွယ်ရေးသားခဲ့သည့် စာပေအရင်းအမြစ်တစ်ခုအဖြစ် သတ်မှတ်နိုင်သည်။ နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်းဆိုင်ရာ သဘောတရားများ ပါဝင်သော အခြားစာသားများသည်လည်း နောက်ပိုင်းရာစုနှစ်များအတွင်း ကမ္ဘာတစ်ဝန်းတွင် ပုံမှန်ပေါ်ထွက်လာခဲ့သည်။<ref>''Kamasutra'' by Mallanaga Vatsyayana, translated by Wendy Doniger, Oxford University Press 2003, {{ISBN|978-0-19-283982-4}} Book II: Chapters 4, 5, 7, 8, pages 45–64.</ref> ၁၄ ရာစုအတွင်း လိင်ဆက်ဆံခြင်း၏ ရှေ့ပြေးနိဒါန်းအဖြစ် သို့မဟုတ် အစားထိုးမှုအဖြစ် လူများက မိမိတို့ဆန္ဒအလျောက် အနှောင်အဖွဲ့ခံခြင်း သို့မဟုတ် ကြာပွတ်ရိုက်ခံခြင်းများ ပြုလုပ်ခဲ့ကြကြောင်း သမိုင်းမှတ်တမ်းငယ်အချို့ ရှိခဲ့သည်။ အလယ်ခေတ်က ပေါ်ပေါက်ခဲ့သော နာခံကိုးကွယ်မှုနှင့် စိတ်ဒွန်တွဲမှုများ ပြည့်နှက်နေသည့် "နန်းတွင်းအချစ် (Courtly love)" ကဲ့သို့သော ဖြစ်ရပ်များသည် BDSM ၏ ရှေ့ပြေးနိမိတ်တစ်ခု ဖြစ်နိုင်ကြောင်း စာရေးဆရာအချို့က သုံးသပ်ကြသည်။<ref>Denis de Rougemont (1956), ''Love in the Western World''</ref><ref>Arne Hoffmann: ''In Leder gebunden. Der Sadomasochismus in der Weltliteratur'', page 11, Ubooks 2007, {{ISBN|978-3-86608-078-2}}</ref> အချို့သော အရင်းအမြစ်များ၏ အဆိုအရ BDSM သည် ထူးခြားကွဲပြားသော လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ အပြုအမူပုံစံတစ်ခုအဖြစ် ၁၈ ရာစုအစပိုင်းတွင် စတင်မြစ်ဖျားခံခဲ့သည်ဟု ဆိုကြသည်၊ ထိုအချိန်သည် အနောက်တိုင်းယဉ်ကျေးမှုလောကက လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ အပြုအမူများကို ဆေးပညာအရနှင့် ဥပဒေကြောင်းအရ စတင်အမျိုးအစားခွဲခြားလာသည့် အချိန်ဖြစ်သည်။ ကာမရာဂနှိုးဆွသည့် အခြေအနေတစ်ခုအတွင်း ကြာပွတ်ရိုက်ခြင်း အလေ့အထကို အနည်းဆုံး ၁၅၉၀ ပြည့်နှစ်များကတည်းက မှတ်တမ်းတင်ထားခဲ့ပြီး၊ ယင်းကို ဂျွန်ဒေးဗီးစ် (John Davies) ၏ သရော်စာကဗျာတို (Epigram) တစ်ပုဒ်တွင် အထောက်အထားအဖြစ် တွေ့ရှိရသည်။<ref>Epigram 33: "In Francum"</ref><ref>{{Cite journal|last=Bromley|first=James M.|date=1 May 2010|title=Social Relations and Masochistic Sexual Practice in The Nice Valour|journal=Modern Philology|volume=107|issue=#4|pages=556–587}}</ref> ထို့အပြင် သောမတ်စ်ရှက်ဒ်ဝဲ (Thomas Shadwell) ၏ "The Virtuoso" (၁၆၇၆) ပြဇာတ်နှင့် တင်မ်တဲလ်ထရိုး (Tim Tell-Troth) ၏ "Knavery of Astrology" (၁၆၈၀) တို့တွင်လည်း "ကြာပွတ်ရိုက်ကျောင်းများ (Flogging schools)" အကြောင်း ကိုးကားချက်များကို တွေ့ရသည်။<ref>Jones, M (2007) "Print of the Month: The Cully Flaug'd" in ''British Printed Images (BPI) to 1700''</ref><ref>Nomis, Anne O. (2013) "Flogging Schools and Their Cullies" in ''The History & Arts of the Dominatrix'' Mary Egan Publishing and Anna Nomis Ltd, 2013. {{ISBN|978-0-9927010-0-0}} pp.80-81</ref> ဗြိတိသျှပြတိုက် (British Museum) စုဆောင်းမှုတွင် ပါဝင်သည့် "The Cully Flaug'd" ကဲ့သို့သော ကြာပွတ်ရိုက်ခြင်း မြင်ကွင်းများကို ဖော်ပြထားသည့် မက်ဇိုတင့်ပုံနှိပ်နည်းပညာ (Mezzotints) နှင့် ပုံနှိပ်မီဒီယာများကဲ့သို့သော အမြင်အာရုံဆိုင်ရာ အထောက်အထားများကိုလည်း တွေ့ရှိရသည်။<ref>Jones, M. (2007) "Print of the Month: The Cully Flaug'd" in British Printed Images (BPI) to 1700</ref> ၁၇၄၉ ခုနှစ်တွင် ထုတ်ဝေခဲ့သော ဂျွန်ကလေလန်း (John Cleland) ၏ "ဖန်နီဟေးလ် (Fanny Hill)" ဝတ္ထုတွင် ဇာတ်ကောင်ဖြစ်သူ ဖန်နီဟေးလ်နှင့် မစ္စတာဘာဗီးလ်တို့အကြား ကြာပွတ်ရိုက်ခြင်း မြင်ကွင်းတစ်ခု ပါဝင်သည်။<ref>John Cleland: ''Fanny Hill: Memoirs of a Woman of Pleasure'', Penguin Classics, Page 180 ff</ref> ထို့နောက်တွင် "Birch Discipline ဖြင့် တင်ဆက်သော ခေတ်ဆန်သည့် ဟောပြောပွဲများ (Fashionable Lectures: Composed and Delivered with Birch Discipline)" (၁၇၆၁ ခန့်) အပါအဝင် ကြာပွတ်ရိုက်ခြင်းဆိုင်ရာ စာပေထုတ်ဝေမှု အများအပြား ထွက်ပေါ်လာခဲ့ပြီး၊ ၎င်းသည် ဟောပြောပွဲခန်းမတစ်ခုအတွင်း၌ ကြိမ်လုံးများနှင့် ကိုးမြီးကရော်ကြာပွတ် (Cat o' nine tails) များ အသုံးပြုကာ ဝန်ဆောင်မှုပေးနေသည့် အမျိုးသမီးများ၏ အမည်များကို ကြော်ငြာမြှင့်တင်ပေးခဲ့သည်။<ref>''Fashionable Lectures Delivered With Birch Discipline'' (c. 1761) British Library Rare Books, cited in Nomis (2013) op cit.</ref> အခြားသော အရင်းအမြစ်များက ပိုမိုကျယ်ပြန့်သော အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်များကို ပေးထားပြီး၊ ရှေးခေတ်ကာလများနှင့် အခြားသော ယဉ်ကျေးမှုများတွင် ရှိခဲ့သည့် BDSM ကဲ့သို့သော အပြုအမူများကို ထောက်ပြကြသည်။ ဥပမာအားဖြင့် အလယ်ခေတ်က နာကျင်မှုခံယူသည့် ကိုးကွယ်သူများ (Medieval flagellates) နှင့် အမေရိကန် တိုင်းရင်းသား မျိုးနွယ်စု (Native American) အချို့၏ ပြင်းထန်သော ခန္ဓာကိုယ်ဆိုင်ရာ စမ်းသပ်မှု ထုံးတမ်းစဉ်လာများ (Ordeal rituals) တို့ ဖြစ်ကြသည်။<ref>{{cite web|url=http://www.fordham.edu/halsall/source/ordeals1.html|title=European medieval ordeals}}</ref> BDSM ဆိုင်ရာ အယူအဆများနှင့် ပုံရိပ်များသည် ၂၀ ရာစုတစ်လျှောက်လုံးတွင် အနောက်တိုင်းယဉ်ကျေးမှု၏ အစွန်အဖျား (Fringes) တွင် တည်ရှိနေခဲ့သည်။<ref>{{Cite journal|last1=Tomazos|first1=Kostas|last2=O'Gorman|first2=Kevin|last3=MacLaren|first3=Andrew C|date=June 2017|title=From leisure to tourism: How BDSM demonstrates the transition of deviant pursuits to mainstream products|journal=Tourism Management|volume=60|pages=30–41}}</ref> ရောဘတ်ဘီယန်ဗီနူး (Robert Bienvenu) က ခေတ်သစ် BDSM ၏ မြစ်ဖျားခံမှုကို အရင်းအမြစ် ၃ ခုကြောင့်ဟု သတ်မှတ်ခဲ့ပြီး ၎င်းတို့မှာ "ဥရောပ ဖက်တစ်ရှ် (European Fetish)" (၁ yပြည်နှစ်ကတည်းက)၊ "အမေရိကန် ဖက်တစ်ရှ် (American Fetish)" (၁၉၃၄ ခုနှစ်ကတည်းက) နှင့် "ဂေး လည်သာ (Gay Leather)" (၁၉၅၀ ပြည့်နှစ်ကတည်းက) တို့ ဖြစ်ကြသည်။<ref>Robert Bienvenu: Doctoral Dissertation "The Development of Sadomasochism as a Cultural Style in the Twentieth-Century United States"</ref> အခြားသော အရင်းအမြစ်တစ်ခုမှာ ၁၉ ရာစု သို့မဟုတ် ထို့ထက်စောသော ကာလများကတည်းက ပြည့်တန်ဆာအိမ် (Brothels) များတွင် ဆော့ကစားခဲ့ကြသည့် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ ကစားနည်းများ (Sexual games) ဖြစ်သည်။ ချားလ်စ်ဂူရက်တီ (Charles Guyette) သည် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုတွင် ဖက်တစ်ရှ်နှင့် ပတ်သက်သည့် ပစ္စည်းများ (ဝတ်စုံများ၊ ဖိနပ်များ၊ ဓာတ်ပုံများ၊ ထောက်ကူပစ္စည်းများနှင့် အသုံးအဆောင်များ) ကို ပထမဆုံး ထုတ်လုပ်ဖြန့်ချိခဲ့သူ ဖြစ်သည်။ သူ၏ ဆက်ခံသူ အာဗင်ကလော (Irving Klaw) သည် BDSM သဘောတရားပါဝင်သည့် စီးပွားဖြစ် လိင်လှုံ့ဆော်မှုဆိုင်ရာ ရုပ်ရှင်နှင့် ဓာတ်ပုံများကို ထုတ်လုပ်ခဲ့ပြီး (အထူးသဖြင့် ဘက်တီပေ့ခ်ျ - Bettie Page နှင့်အတူ ရိုက်ကူးခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်)၊ ယခုအခါ၌ နာမည်ကျော် အနုပညာရှင်များ ဖြစ်လာကြသည့် ဂျွန်ဝီလီ (John Willie)၊ ဂျိန်းဘီလ်ဘရူး (Gene Bilbrew) နှင့် အဲရစ်စတန်တန် (Eric Stanton) တို့ ရေးဆွဲသော ဖက်တစ်ရှ်ရုပ်ပြကတ်တွန်းများကို ထုတ်ဝေခဲ့သည်။ စတန်တန်၏ မော်ဒယ်ဖြစ်သူ ဘက်တီပေ့ခ်ျ (Bettie Page) သည် တစ်ချိန်တည်းမှာပင် ဖက်တစ်ရှ်ဓာတ်ပုံလောကတွင် ပထမဆုံး အောင်မြင်သော မော်ဒယ်တစ်ဦး ဖြစ်လာခဲ့သလို၊ အမေရိကန် အဓိကယဉ်ကျေးမှုလောကတွင်လည်း အလွန်ကျော်ကြားသော ပင်အပ်မော်ဒယ် (Pin-up girl) တစ်ဦး ဖြစ်လာခဲ့သည်။ အီတလီစာရေးဆရာနှင့် ဒီဇိုင်နာဖြစ်သူ ဂီဒိုကရီပတ်စ် (Guido Crepax) သည် သူ၏ လွှမ်းမိုးမှုကို နက်နက်ရှိုင်းရှိုင်း ခံခဲ့ရပြီး ၂၀ ရာစု၏ ဒုတိယနှစ်ဝက်တွင် ဥရောပ လူကြီးကြိုက်ရုပ်ပြများ၏ ပုံစံနှင့် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုကို ပုံဖော်ပေးခဲ့သည်။ အနုပညာရှင်များဖြစ်ကြသည့် ဟဲလ်မုဒ်နယူတန် (Helmut Newton) နှင့် ရောဘတ်မက်ပယ်သွာ့ပ် (Robert Mapplethorpe) တို့သည် ခေတ်သစ်ဓာတ်ပုံပညာတွင် BDSM နှင့် ဆက်စပ်နေသော အကြောင်းအရာများကို ပိုမိုအသုံးပြုလာကြပြီး ယင်းကြောင့် ယနေ့တိုင် လူထုအတွင်း အငြင်းပွားဖွယ်ရာ ဆွေးနွေးမှုများကို ဖြစ်ပေါ်စေသည့် အထင်ရှားဆုံး ဥပမာများ ဖြစ်ကြသည်။<ref>University of Central England in Birmingham: Attempted Confiscation of Mapplethorn book by Officials in 1997 for being obscene.</ref> အာလ်ဖရက်ဘီနေး (Alfred Binet) သည် ၁၈၈၇ ခုနှစ်တွင် ထုတ်ဝေသော သူ၏ "Du fétichisme dans l'amour" စာအုပ်တွင် ကာမရာဂဆိုင်ရာ စွဲလမ်းမက်မောမှု (Erotic fetishism) ဟူသော စကားလုံးကို ပထမဆုံး စတင်သုံးနှုန်းခဲ့သည်။<ref>Binet, A. (1887). "Du fétichisme dans l'amour" [=Fetishism in love] in: ''Revue Philosophique'', 24, pp. 143–167</ref> ရစ်ချက်ဗွန်ကရက်ဖ်-အီဘင် (Richard von Krafft-Ebing) က BDSM အပေါ် စိတ်ဝင်စားမှုများကို လူသားတို့၏ လိင်မှုစရိုက် ဆက်တိုက်ဖြစ်စဉ် (Continuum) ၏ အဆုံးသတ်တစ်ခုအဖြစ် ရှုမြင်ခဲ့သည်။<ref>von Krafft-Ebing, R. ''Psychopathia sexualis with especial reference to the antipathic sexual instinct: A medico-forensic study''. Trans Rebman FJ from 12th German ed. New York: Special Books; 1965:129– 218, 533–543</ref> === လည်သာ လှုပ်ရှားမှု (Leather movement) === လည်သာ (Leather) ဟူသော စကားလုံးသည် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ စွဲလမ်းမက်မောမှု တစ်ခု (Fetish) ကို ရည်ညွှန်းရန်အတွက် ဂေးအမျိုးသားများအကြား အဓိကသုံးနှုန်းသော ဝေါဟာရဖြစ်သော်လည်း ၎င်းသည် အခြားသော အဓိပ္ပာယ်များစွာကိုလည်း ကိုယ်စားပြုနိုင်သည်။ ဂေးလည်သာ အသိုင်းအဝိုင်းဝင်များသည် မော်တော်ဆိုင်ကယ်စီး လည်သာဝတ်စုံများကဲ့သို့သော လည်သာများကို ဝတ်ဆင်ကြသည် သို့မဟုတ် လည်သာဝတ်ဆင်ထားသော အမျိုးသားများကို စွဲမက်ကြသည်။ လည်သာယဉ်ကျေးမှုနှင့် BDSM ကို တစ်ခုတည်းသော အရာ၏ အစိတ်အပိုင်းနှစ်ခုအဖြစ် ရှုမြင်ကြသည်။ BDSM ယဉ်ကျေးမှု၏ အစိတ်အပိုင်း အတော်များများသည် ဂေးအမျိုးသားများ၏ လည်သာယဉ်ကျေးမှုခွဲ (Leather subculture) မှ ဆင်းသက်လာခြင်းဖြစ်ပြီး၊ ယင်းသည် ဒုတိယကမ္ဘာစစ် (၁၉၃၉-၁၉၄၅) ပြီးနောက် အိမ်ပြန်လာကြသည့် စစ်သည်တော် အမျိုးသားအုပ်စုများဆီမှ စနစ်တကျ ပုံပေါ်လာခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။<ref>Robert Bienvenu, ''The Development of Sadomasochism as a Cultural Style in the Twentieth-Century United States'', 2003, Doctoral Dissertation</ref> ဒုတိယကမ္ဘာစစ်သည် အမြောက်အမြားရှိသော လိင်တူချစ်သူ အမျိုးသား၊ အမျိုးသမီးများအတွက် လိင်တူချစ်သူ အသိုင်းအဝိုင်းအကြားတွင် ဘဝကို စတင်ထိတွေ့ခွင့်ရခဲ့သည့် အခြေအနေတစ်ခု ဖြစ်ခဲ့သည်။ စစ်ပြီးခေတ်တွင် လိင်တူချစ်သူများသည် နယူးယောက်၊ ချီကာဂို၊ ဆန်ဖရန်စစ္စကိုနှင့် လော့စ်အိန်ဂျလိစ် ကဲ့သို့သော မြို့ကြီးများတွင် စုဝေးခဲ့ကြသည်။ ၎င်းတို့သည် လည်သာကလပ်များနှင့် ဆိုင်ကယ်ကလပ်များကို ဖွဲ့စည်းခဲ့ကြပြီး အချို့မှာ ညီအစ်ကိုရင်းချာကဲ့သို့ ဝန်ဆောင်မှုအသင်းများ ဖြစ်ကြသည်။ မစ္စတာလည်သာ ပြိုင်ပွဲ (Mr. Leather Contest) နှင့် မစ္စတာဒရမ်မာ ပြိုင်ပွဲ (Mr. Drummer Contest) တို့ကို ဤကာလဝန်းကျင်တွင် စတင်ကျင်းပခဲ့သည်။ ဤသည်မှာ ဂေးအမျိုးသား လည်သာအသိုင်းအဝိုင်း၏ စတင်ရာ (Genesis) ဖြစ်သည်။ အသိုင်းအဝိုင်းဝင် အများအပြားသည် ပြင်းထန်သော လိင်မှုစရိုက်ပုံစံများအပေါ် စွဲမက်ခဲ့ကြပြီး ယင်းအခြေအနေသည် အေအိုင်ဒီအက်စ် (AIDS) ရောဂါ မပျံ့နှံ့မီ ၁၉၇၀ ပြည့်နှစ်များတွင် အမြင့်ဆုံးအဆင့်သို့ ရောက်ရှိခဲ့သည်။<ref name="a4b" >{{cite journal | last1 = Lenius | first1 = S | year = 2001 | title = Bisexuals and BDSM | journal = Journal of Bisexuality | volume = 1 | issue = #4| pages = 69–78 }}</ref> ဤယဉ်ကျေးမှုခွဲကို ၁၉၇၂ ခုနှစ်တွင် ထုတ်ဝေခဲ့သော လာရီတောင်းန်းဆန်းဒ် (Larry Townsend) ၏ "Leatherman's Handbook" စာအုပ်တွင် အထူးထင်ဟပ်စေခဲ့ပြီး၊ ၎င်းစာအုပ်တွင် ၁Status၀ ပြည့်လွန်နှစ်များနှောင်းပိုင်းနှင့် ၁၉၇၀ ပြည့်လွန်နှစ်များအစောပိုင်းက ဂေးအမျိုးသား နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်းဆိုင်ရာ စရိုက်ရှိသူများ၏ အလေ့အထများနှင့် ယဉ်ကျေးမှုကို အသေးစိတ် ဖော်ပြထားသည်။<ref>Townsend, Larry, ''The Leatherman's Handbook'', 1972 Olympia Press, seventh edition 2004 available from L.T. Publications, P.O. Box 302, Beverly Hills, California 90213-0302</ref> ၁၉၈၀ ပြည့်လွန်နှစ်များ အစောပိုင်းတွင် လက်စဘီယံ (Lesbians) အမျိုးသမီးများသည်လည်း ဂေးလည်သာ အသိုင်းအဝိုင်း၏ ထင်ရှားသော အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုအဖြစ် လည်သာအမျိုးသားများနှင့်အတူ ပူးပေါင်းလာခဲ့ကြသည်။ ၎င်းတို့သည်လည်း လည်သာကလပ်များကို ဖွဲ့စည်းခဲ့ကြသော်လည်း လည်သာအမျိုးသမီးများအတွက် သီးသန့်ဘား (Bars) များ မရှိခြင်းကဲ့သို့သော ဂျန်ဒါဆိုင်ရာ ကွဲပြားမှုအချို့ ရှိခဲ့သည်။ ၁ bowling၁ ခုနှစ်တွင် လက်စဘီယံ-ဖီမင်နစ်အုပ်စု ဖြစ်သော ဆမွိုင်းစ် (Samois) က "Coming to Power" စာအုပ်ကို ထုတ်ဝေခဲ့ခြင်းကြောင့် လက်စဘီယံ အသိုင်းအဝိုင်းအတွင်း BDSM အပေါ် ပိုမိုသိရှိနားလည်လာပြီး လက်ခံလာကြသည်။<ref>Gayle Rubin: "Samois", ''Leather Times'', 21:3–7., 2004, available from: leatherarchives.org</ref> ၁၉၉၀ ပြည့်လွန်နှစ်များသို့ ရောက်သောအခါ ဂေးအမျိုးသားနှင့် အမျိုးသမီးများ၏ လည်သာအသိုင်းအဝိုင်းများသည် မြေအောက် (Underground) အခြေအနေတွင် မဟုတ်တော့ဘဲ ပုံမှန်မဟုတ်သော လိင်မှုစရိုက်ရှိသူများ အသိုင်းအဝိုင်း (Kink community) တွင် အရေးပါသော အခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်လာခဲ့သည်။<ref name="a4b" /> ယနေ့ခေတ်တွင်မူ လည်သာလှုပ်ရှားမှုကို ယခင်ကကဲ့သို့ ဂေးယဉ်ကျေးမှုခွဲမှ ဆင်းသက်လာသော ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုတစ်ခုအဖြစ် ရှုမြင်မည့်အစား BDSM ယဉ်ကျေးမှု၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုအဖြစ် ယေဘုယျအားဖြင့် ရှုမြင်ကြသည် (အတိတ်ကာလက BDSM ယဉ်ကျေးမှုခွဲ၏ အစိတ်အပိုင်းအများစုမှာ ဂေးများ ဖြစ်ခဲ့ကြသော်လည်း ဖြစ်သည်)။ ၁၉၉၀ ပြည့်လွန်နှစ်များတွင် "နယူးဂတ်ဒ် လည်သာ ယဉ်ကျေးမှုခွဲ (New Guard leather subculture)" ဟုခေါ်သော အယူအဆသစ်တစ်ရပ် တိုးတက်ပြောင်းလဲလာခဲ့သည်။ ဤဦးတည်ချက်အသစ်သည် ၎င်းတို့၏ ကစားမှုများ (Play) ထဲတွင် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ရှုထောင့်များ (Psychological aspects) ကို စတင်ထည့်သွင်း ပေါင်းစပ်လာခဲ့ကြသည်။{{Citation needed|date=August 2014}} ချီကာဂိုမြို့ရှိ လည်သာမော်ကွန်းတိုက်နှင့် ပြတိုက် (Leather Archives and Museum - LA&M) ကို ၁၉၉၁ ခုနှစ်တွင် ချက်ရန်းစလိုး (Chuck Renslow) နှင့် တိုနီဒီဘလေ့စ် (Tony DeBlase) တို့က “လည်သာ၊ ကင့်ခ် (Kink)၊ ဖက်တစ်ရှ် နှင့် BDSM တို့၏ သမိုင်းနှင့် ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ လူထုမော်ကွန်းတိုက်၊ စာကြည့်တိုက်နှင့် ပြတိုက်” အဖြစ် တည်ထောင်ခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=About the LA&M |url=https://leatherarchives.org/about/about-the-la-m |website=leatherarchives.org |language=en-us}}</ref> LA&M ပြတိုက်တွင် BDSM နှင့် ဆက်စပ်နေသော ရှေးဟောင်းပစ္စည်းများစွာကို အကျယ်တဝန့် စုဆောင်းထားရှိပြီး၊ ၎င်းတွင် မူလ လည်သာဂုဏ်ဆောင်အလံ (Leather pride flag) သုံးခုအနက် တစ်ခုလည်း ပါဝင်သည်။<ref>{{Cite web |title=The Leather Pride Flag |url=https://leatherarchives.org/the-leather-pride-flag |website=leatherarchives.org |language=en-us}}</ref> ဆန်ဖရန်စစ္စကိုမြို့ရှိ South of Market Leather History Alley ကို ရင်းဂိုးလ်ဒ်လမ်းကြား (Ringold Alley) တစ်လျှောက်တွင် လည်သာယဉ်ကျေးမှုကို ဂုဏ်ပြုသောအားဖြင့် အနုပညာလက်ရာ လေးခုဖြင့် ဖွဲ့စည်းတည်ဆောက်ထားပြီး ၂၀၁၇ ခုနှစ်တွင် ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။<ref name="artandarchitecture-sf.com">{{cite web|url=http://www.artandarchitecture-sf.com/ringold-alleys-leather-memoir.html|title=Ringold Alley's Leather Memoir – Public Art and Architecture from Around the World}}</ref><ref name="Jewish">{{cite news |last=Paull |first=Laura |title=Honoring gay leather culture with art installation in Soma alleyway – J |newspaper=J |publisher=Jweekly.com |date=2018-06-21}}</ref> အဆိုပါ အနုပညာလက်ရာများထဲမှ တစ်ခုမှာ လမ်းဘေးပလက်ဖောင်းတစ်လျှောက်တွင် သတ္တုဖြင့် ပြုလုပ်ထားသော ဖိနပ်ခြေရာများ (Metal bootprints) ဖြစ်ပြီး၊ ယင်းသည် ဆန်ဖရန်စစ္စကို လည်သာအသိုင်းအဝိုင်း၏ အရေးပါသော အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုဖြစ်ခဲ့သည့် လူပုဂ္ဂိုလ် ၂၈ ဦးကို ဂုဏ်ပြုထားခြင်း ဖြစ်သည် (၎င်းတို့ထဲတွင် ဂေးနှင့် လက်စဘီယံ S/M ဖစ်စတင်းကလပ်တစ်ခုဖြစ်သော Catacombs ၏ ပိုင်ရှင် စတိဗ်မက်အီချာရင် - Steve McEachern နှင့် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၏ ဒုတိယမြောက် သက်တမ်းရင့် BDSM အဖွဲ့အစည်းဖြစ်သော ဂျန်နပ်စ်အသင်း - Society of Janus ကို ပူးတွဲတည်ထောင်သူ စင်သီယာဆလေတာ - Cynthia Slater တို့ ပါဝင်ကြသည်)။<ref name="Jewish" /><ref name="artandarchitecture-sf.com" /> === အင်တာနက် (Internet) === ၁၉၈၀ ပြည့်လွန်နှစ်များ နှောင်းပိုင်းတွင် အင်တာနက်ပေါ်ပေါက်လာခြင်းကြောင့် ကမ္ဘာတစ်ဝန်းရှိ ထူးခြားဆန်းသစ်သော ဝါသနာတူချင်းများအား ဒေသအဆင့်တွင်ကော နိုင်ငံတကာအဆင့်တွင်ပါ ရှာဖွေတွေ့ရှိနိုင်ရန်နှင့် ၎င်းတို့နှင့် အမည်မဖော်ဘဲ (Anonymously) ဆက်သွယ်ပြောဆိုနိုင်ရန် လမ်းစပွင့်သွားခဲ့သည်။<ref name=sm101/><ref>{{cite web|url=http://www.buzzle.com/articles/alternate-lifestyles-what-they-had-to-do-with-msn-chat.html|title=Alternate Lifestyles: What They Had to Do With MSN Chat|date=10 January 2013}}</ref> ယင်းကြောင့် BDSM အပေါ် စိတ်ဝင်စားမှုနှင့် ဗဟုသုတများ အရှိန်အဟုန်ဖြင့် ပေါက်ကွဲထွက်ပေါ်လာခဲ့ပြီး၊ အထူးသဖြင့် ယူစနက် (Usenet) အဖွဲ့တစ်ခုဖြစ်သော `alt.sex.bondage` တွင် ဖြစ်သည်။ ထိုအဖွဲ့အတွင်း ကြော်ငြာအမှိုက်များ (Spam) များပြားလာသောအခါ စိတ်ဝင်စားသူများသည် `soc.subculture.bondage-bdsm` သို့ ပြောင်းရွှေ့သွားခဲ့ကြသည်။ ဆိုရှယ်မီဒီယာ ပုံစံများအပေါ် ပိုမိုအာရုံစိုက်လာခြင်းနှင့်အတူ မိမိကိုယ်ကိုယ် "BDSM နှင့် ဖက်တစ်ရှ် အသိုင်းအဝိုင်းအတွက် လူမှုကွန်ရက်" ဟု ကြေညာထားသော ဖက်လိုင်ဖ် (FetLife) ဝဘ်ဆိုက်ကို ဖွဲ့စည်းတည်ထောင်ခဲ့သည်။ ၎င်းသည် အခြားသော လူမှုကွန်ရက်စာမျက်နှာများကဲ့သို့ပင် အခြားအသုံးပြုသူများနှင့် သူငယ်ချင်းဖွဲ့နိုင်ခြင်း၊ ပွဲလမ်းသဘင်များ ပြုလုပ်နိုင်ခြင်းနှင့် ဝါသနာတူ စာမျက်နှာများကို ဖန်တီးနိုင်ခြင်း စသည့် လုပ်ဆောင်ချက်များဖြင့် လည်ပတ်သည်။ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ အသုံးအဆောင်ပစ္စည်းများကို ရောင်းချသည့် သမားရိုးကျ လိင်အသုံးအဆောင်ပစ္စည်းဆိုင်များ (Sex shops) အပြင်၊ လည်သာ/လတ်တက်စ် (Latex) ဝတ်စုံများနှင့် BDSM ကစားစရာများကို သီးသန့်ရောင်းချသည့် အွန်လိုင်းလူကြီးကြိုက်ကစားစရာ ကုမ္ပဏီများလည်း အရှိန်အဟုန်ဖြင့် တိုးတက်လာခဲ့သည်။ တစ်ချိန်က အလွန်ကျဉ်းမြောင်းသော ဈေးကွက်ငယ် (Niche market) တစ်ခုသာ ဖြစ်ခဲ့သော်လည်း ယခုအခါတွင် ၎င်းတို့၏ ကုန်ပစ္စည်းစာရင်း (Catalog) ထဲ၌ BDSM သို့မဟုတ် ဖက်တစ်ရှ်ပစ္စည်းတစ်မျိုးမျိုးကို ထည့်သွင်းမရောင်းချသော လိင်ကစားစရာကုမ္ပဏီ ဟူ၍ မရှိသလောက် ရှားပါးသွားပြီဖြစ်သည်။ သမားရိုးကျ လိင်ဆက်ဆံမှုပုံစံရှိသည့် "ဗနီလာ (Vanilla sex)" ဈေးကွက်များထဲသို့ပင် ဆန်းပြားသော ကင့်ခ် (Kinky) ဒြပ်စင်များ ရောနှောဝင်ရောက်လာခဲ့သည်။ ယခင်က ဈေးကွက်ငယ်လေးသည် ယခုအခါတွင် လူကြီးကြိုက် အသုံးအဆောင်ပစ္စည်း စီးပွားရေးလုပ်ငန်း၏ အရေးပါသော မဏ္ဍိုင်တစ်ခုအဖြစ် တိုးချဲ့လာခဲ့သည်။<ref>{{cite web|last=Birch|first=Dr Robert W.|url=http://www.leathernroses.com/generalbdsm/drbirchsextoys.htm|title=Adult Sex Toys|publisher=Leather Roses}}</ref> ယနေ့ခေတ်တွင် လိင်ကစားစရာ ပံ့ပိုးရောင်းချသူ အားလုံးနီးပါးသည် မူလက BDSM ယဉ်ကျေးမှုခွဲတွင်သာ အသုံးပြုခဲ့သော ပစ္စည်းများကို ထည့်သွင်းရောင်းချပေးနေပြီဖြစ်သည်။ အတွင်းခံအောက်ခံပါသော လက်ထိပ်များ (Padded handcuffs)၊ လတ်တက်စ်နှင့် လည်သာ အဝတ်အထည်များအပြင်၊ ပွတ်သပ်ကစားရန်အတွက် ပျော့ပျောင်းသော ကြာပွတ်တိုများနှင့် ကာမရာဂဆိုင်ရာ လျှပ်စစ်လှုံ့ဆွမှုပေးသည့် TENS စက်ကဲ့သို့သော ပိုမိုဆန်းပြားသည့် ပစ္စည်းများကို သမားရိုးကျ ဗနီလာပစ်မှတ်အုပ်စုများအတွက် ထုတ်လုပ်သော ကုန်ပစ္စည်းစာရင်းများတွင် တွေ့ရှိနိုင်ပြီး၊ ယင်းက ယခင်က ရှိခဲ့သော စည်းဘောင်များ တဖြည်းဖြည်း ချဲ့ထွင်ပြောင်းလဲလာနေကြောင်း ဖော်ပြနေသည်။ လွန်ခဲ့သည့် နှစ်အနည်းငယ်အတွင်း အင်တာနက်သည် ဤအကြောင်းအရာကို စိတ်ဝင်စားကြသည့် လူပုဂ္ဂိုလ်များအကြား ကွန်ရက်ချိတ်ဆက်ခြင်း (Networking) အတွက် ဗဟိုချက်မ ပလက်ဖောင်းတစ်ခုကိုလည်း ပံ့ပိုးပေးထားသည်။ ရေတွက်မကုန်နိုင်သော ပုဂ္ဂလိကနှင့် စီးပွားဖြစ် ရွေးချယ်စရာများအပြင်၊ ဒေသခံကွန်ရက်များနှင့် ကူညီပံ့ပိုးရေးအဖွဲ့များ (Support groups) လည်း တိုးပွားလာနေသည်။ ဤအဖွဲ့များသည် မိမိတို့၏ ဆန္ဒမပါဘဲ လိင်မှုစရိုက်ကို သူတစ်ပါးသိရှိသွားခြင်း ခံရသူများ (Unwillingly outed) အတွက် ပြည့်စုံသော နောက်ခံအကြောင်းအရာများနှင့် ကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ အချက်အလက်များကို ပံ့ပိုးပေးလေ့ရှိကြသည့်အပြင်၊ BDSM နှင့်ပတ်သက်သော အကြောင်းအရာများကို နားလည်သဘောပေါက်သည့် စိတ်ပညာရှင်များ (Psychologists)၊ ဆရာဝန်များနှင့် ရှေ့နေများ၏ ဆက်သွယ်ရန် လိပ်စာစာရင်းများကိုလည်း ကူညီပံ့ပိုးပေးကြသည်။<ref>{{cite web|url=http://www.leathernroses.com/generalbdsm/generalbdsm.htm#toys|title=Implements/Toys|publisher=Leather Roses}}</ref> == လိင်စိတ်တိမ်းညွတ်မှုနှင့် BDSM အခန်းကဏ္ဍ ကွဲပြားခြင်း == စိတ်ပညာနှင့် လိင်မှုဗေဒ (Sexology) ဆိုင်ရာ သုတေသနများအရ လူတစ်ဦး၏ လိင်စိတ်တိမ်းညွတ်မှု နှင့် BDSM အတွင်း နှစ်သက်သော အခန်းကဏ္ဍ (BDSM role) တို့သည် ထပ်တူမကျဘဲ သီးခြားစီ တည်ရှိကြသည်။<ref>Bienvenu, Robert (2003). ''The Development of Sadomasochism as a Cultural Style in the Twentieth-Century United States''. Doctoral Dissertation.</ref> Straight အမျိုးသားတစ်ဦးသည် အမျိုးသမီးများကိုသာ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာအရ စွဲမက်သော်လည်း (Heterosexual)၊ BDSM ဆော့ကစားခြင်း သို့မဟုတ် လွှမ်းမိုးချုပ်ကိုင်မှု ခံယူခြင်း (Submission) အပိုင်းတွင်မူ အမျိုးသားသခင် (Male Dominant/Top) တစ်ဦး၏ လက်အောက်ခံ သို့မဟုတ် Bottom အဖြစ် ပါဝင်ဆော့ကစားရန် စိတ်ဝင်စားခြင်း သို့မဟုတ် ပါဝင်ခြင်းများ ရှိနိုင်သည်။ ဤဖြစ်ရပ်ကို ကင့်ခ်အသိုင်းအဝိုင်း (Kink community) တွင် "လိင်စိတ်မဟုတ်သော BDSM ဆော့ကစားခြင်း (Non-sexual/Aromantic Kink play)" အဖြစ် သတ်မှတ်လေ့ရှိပြီး ပါဝင်သူများသည် နာကျင်မှုပေးခြင်း/ခံယူခြင်း (Impact play)၊ အနှောင်အဖွဲ့ခံခြင်း (Bondage) သို့မဟုတ် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အာဏာလွှဲပြောင်းခြင်း (Power exchange) တို့မှ ရရှိသော စိတ္တဇကြည်နူးမှု (Psychological အမျိုးအစား ကြည်နူးမှု) ကိုသာ ဦးတည်ခြင်း ဖြစ်သည်။<ref name="Langdridge">Langdridge, Darren; Barker, Meg, eds. (2007). ''Safe, Sane and Consensual: Contemporary Perspectives on Sadomasochism''. Palgrave Macmillan. {{ISBN|978-0230517745}}</ref> === အာဏာလွှဲပြောင်းခြင်းနှင့် စိတ်ဖိစီးမှုလျှော့ချခြင်း (Power Exchange and Stress Relief) === စိတ်ပညာရှင်များ၏ လေ့လာချက်အရ နေ့စဉ်လူမှုဘဝတွင် တာဝန်ကြီးမားသော နေရာများ သို့မဟုတ် လွှမ်းမိုးချုပ်ကိုင်ရသော နေရာများတွင် ရှိနေသည့် Straight အမျိုးသားများသည် (ဥပမာ- ကုမ္ပဏီအရာရှိများ၊ ခေါင်းဆောင်များ) BDSM ကစားပွဲအတွင်း အောက်လူ (Submissive/Bottom) နေရာသို့ ဝင်ရောက်ခြင်းဖြင့် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ လွတ်မြောက်မှုနှင့် စိတ်ဖိစီးမှု လျှော့ချခြင်း (Escape from self) ကို ရရှိကြသည်။<ref>Baumeister, Roy F. (1989). ''Masochism and the Self''. Lawrence Erlbaum Associates. {{ISBN|978-0805804867}}</ref> ဤနေရာတွင် သခင်ဖြစ်သူ (Top) သည် မည်သည့်လိင် (Gender) ဖြစ်စေကာမူ၊ အာဏာကို လုံးဝစွန့်လွှတ်လိုက်ရခြင်းမှ ရရှိသော စိတ်ခံစားမှုသည် အဓိကကျသဖြင့် တခြားအမျိုးသားတစ်ဦး၏ အမိန့်ပေး ထိန်းချုပ်မှုကို ခံယူခြင်းသည် ၎င်းတို့၏ လိင်စိတ် Straight ဖြစ်ခြင်းအပေါ် သက်ရောက်မှု မရှိပေ။ ==== ကာမရာဂကင်းသော နာကျင်မှုနှင့် စမ်းသပ်မှု (Non-erotic Pain and Ordeals) ==== BDSM အတွင်းရှိ Bottom သို့မဟုတ် Submissive နေရာသည် လိင်ဆက်ဆံခြင်း (Sexual intercourse) တစ်ခုတည်းကိုသာ ဆိုလိုခြင်းမဟုတ်ဘဲ၊ ခန္ဓာကိုယ်ဆိုင်ရာ ပြင်းထန်သော စမ်းသပ်မှုများ (Physical ordeals) ဖြစ်သည့် ကြာပွတ်ရိုက်ခြင်း၊ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အညှို့ခံရခြင်း သို့မဟုတ် အဝတ်အစားမပါဘဲ အနှောင်အဖွဲ့ခံရခြင်းများလည်း ပါဝင်သည်။<ref name="Langdridge"/> Straight အမျိုးသားများသည် လိင်တူချင်း စွဲမက်စိတ် (Homosexual arousal) မရှိဘဲ၊ အဆိုပါ နာကျင်မှုခံနိုင်ရည် စမ်းသပ်ချက်များနှင့် စိတ်လှုံ့ဆွမှုများအပေါ်တွင်သာ စွဲမက်သဖြင့် အမျိုးသား Top များထံတွင် Bottom အဖြစ် ခံယူဝံ့ကြခြင်း ဖြစ်သည်။<ref>Weinberg, Thomas S., ed. (1995). ''S&M: Studies in Sadomasochism''. Prometheus Books. {{ISBN|978-1573920001}}</ref> === ကင့်ခ်အသိုင်းအဝိုင်းအတွင်း လက်ခံမှု (Mainstream Kink Acceptance) === ခေတ်သစ် ကင့်ခ်အသိုင်းအဝိုင်း၏ ဆွေးနွေးပွဲများနှင့် FetLife ကဲ့သို့သော လူမှုကွန်ရက်စာမျက်နှာများတွင် "Straight-identifying male submissives with male dominants" (အမျိုးသားသခင်နှင့် ဆော့ကစားသော Straight အမျိုးသားအောက်လူများ) ဆိုင်ရာ ဆွေးနွေးမှုအုပ်စု (Discussion groups) အများအပြား ရှိသည်။ ပါဝင်သူများသည် လိင်ဆက်ဆံမှု လုံးဝမပါဝင်သော (No-penetration/No-sex) ပြင်းထန်သော BDSM ကစားပွဲများကို သီးသန့်ပြုလုပ်ကြပြီး ၎င်းတို့ကိုယ်ကို 100% Heterosexual (Straight) အဖြစ် ဆက်လက်သတ်မှတ်ထားကြဆဲ ဖြစ်သည်။<ref>Kleinplatz, Peggy J.; Moser, Charles, eds. (2006). ''Sadomasochism: Powerful Pleasures''. Routledge. {{ISBN|978-1560236405}}</ref> == စိတ်ပညာ == လူသားများတွင် ပုံမှန်မဟုတ်သော လိင်စိတ်စွဲလမ်းမှုများ (Paraphilias) ဖြစ်ပွားရသည့် အကြောင်းရင်းကို ရှင်လင်းစွာ မသိရသေးသော်လည်း ၎င်းသည် အာရုံကြောဆိုင်ရာ (Neurological)၊ ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ (Cultural) နှင့် စိတ်လှုပ်ရှားမှုတွန်းအားဆိုင်ရာ (Psychodynamic) အကြောင်းရင်းများ ရောယှက်နေခြင်းကြောင့်ဟု ယုံကြည်ကြသည်။ ပုံမှန်မဟုတ်သော လိင်စိတ်စွဲလမ်းမှုရှိသည့် လူနှစ်ဦး သို့မဟုတ် ထို့ထက်ပိုသောသူများသည် တူညီသောအကြောင်းရင်းများကြောင့် ထိုစရိုက် ဖြစ်ပေါ်လာခြင်းမျိုး မရှိနိုင်သလို၊ သီးခြားစီဖြစ်သော လိင်မှုစိတ်ဝင်စားမှု၏ တူညီသော အရည်အသွေးများအပေါ်၌လည်း ထပ်တူကျစွာ စိတ်ဝင်စားကြမည် မဟုတ်ပေ။<ref>{{cite web|title=Overview of Paraphilias and Paraphilic Disorders - Psychiatric Disorders|url=https://www.merckmanuals.com/professional/psychiatric-disorders/paraphilias-and-paraphilic-disorders/overview-of-paraphilias-and-paraphilic-disorders|access-date=2025-09-07|website=Merck Manual Professional Edition|language=en-US|archive-date=3 February 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260203005748/https://www.merckmanuals.com/professional/psychiatric-disorders/paraphilias-and-paraphilic-disorders/overview-of-paraphilias-and-paraphilic-disorders|url-status=live}}</ref><ref>{{cite journal |last1=Thibaut |first1=Florence |last2=Barra |first2=Flora De La |last3=Gordon |first3=Harvey |last4=Cosyns |first4=Paul |last5=Bradford |first5=John M. W. |last6=the WFSBP Task Force on Sexual Disorders |date=2010 |title=The World Federation of Societies of Biological Psychiatry (WFSBP) Guidelines for the biological treatment of paraphilias |url=http://www.tandfonline.com/doi/full/10.3109/15622971003671628 |journal=The World Journal of Biological Psychiatry |language=en |volume=11 |issue=4 |pages=604–655 |doi=10.3109/15622971003671628 |issn=1562-2975 |pmid=20459370 |archive-date=6 August 2025 |access-date=16 February 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250806133905/https://www.tandfonline.com/doi/full/10.3109/15622971003671628 |url-status=live }}</ref><ref name=":3">{{cite web |title=Paraphilias: Clinical and Forensic Considerations |url=http://www.psychiatrictimes.com/display/article/10168/55266 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20100122162131/http://www.psychiatrictimes.com/display/article/10168/55266 |archive-date=22 January 2010 |access-date=10 August 2008 |website=psychiatrictimes.com}}</ref> ဂျက်စတင် လီမေလာ (Justin Lehmiller) ၏ အဆိုအရ ပါဝင်ဖြေဆိုသူ တစ်ထောင်ခန့်ကို အခြေခံ၍ ကောက်ယူခဲ့သော စစ်တမ်းတစ်ခုတွင် အမေရိကန်လူထုအတွင်းရှိ BDSM လှုပ်ရှားမှုများ၏ ကြီးမားသော အစိတ်အပိုင်းသည် လိင်မှုစရိုက်နှင့် ပတ်သက်၍ "အမေရိကန် အိဒ် (American id)" (လူသားတို့၏ အခြေခံဗီဇစိတ်) ဖြစ်စဉ်ကြောင့် ဖြစ်သည်ဟု ဆိုသည်။ ယင်းသည် မွန်းကြပ်ဖွယ်ကောင်းသော လူမှုပတ်ဝန်းကျင်၏ မျှော်လင့်ချက်များမှ ရုန်းထွက်လိုသည့် ခံစားချက်များအပေါ် အဓိက အခြေခံသည်။ သူ၏ လေ့လာမှုတွင် ပုံမှန်မဟုတ်သော လိင်မှုစိတ်ကူးယဉ်မှုများ (Atypical sexual fantasies) တိုးတက်လာခြင်းအပေါ် လွှမ်းမိုးသည့် အထင်ရှားဆုံး အချက်များမှာ— ကင့်ခ် (Kink) ကို ပိုမိုစိတ်ဝင်စားကြောင်း အစီရင်ခံသည့် အမျိုးသားနှင့် အမျိုးသမီး ပါဝင်သူများသည် လိင်မှုကိစ္စအပေါ် ဖိနှိပ်ချုပ်ချယ်သော ယဉ်ကျေးမှုရှိသည့် လူ့အဖွဲ့အစည်းများတွင် မွေးဖွားကြီးပြင်းလာသူများ ဖြစ်နိုင်ခြေ ပိုများပြီး၊ လိင်ကိစ္စမှလွဲ၍ အခြားကိစ္စရပ်များတွင် လူမှုရေးအရ ကွန်ဆာဗေးတစ်ဝါဒ (Social conservatism)၊ ဘာသာရေး အယူသည်းမှု (Religious dogma) များအပေါ် ထောက်ခံစာနာစိတ် ရှိကြသူများ ဖြစ်ကြကာ၊ လိင်မှုနှင့် ကိုယ်ကျင့်တရားအပေါ် အလွန်အကျွံ စွဲလမ်းတတ်သော စိတ်အနှောင့်အယှက်ဖြစ်ဖွယ် အတွေးများ (Intrusive thought/obsessions) ရှိကြောင်း အစီရင်ခံရန် ပိုမိုနီးစပ်သူများ ဖြစ်ကြသည်။ ပုဂ္ဂလဓိဋ္ဌာန် ရှုထောင့်အရ ၎င်း၏ အမှုသည်အများစုက BDSM ကို လက်တွေ့ကျင့်သုံးခြင်းသည် ၎င်းတို့အား လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာအရ လွတ်လပ်ခွင့် ရရှိစေရုံသာမက ၎င်းတို့၏ လိင်မှုဖြစ်တည်မှုနှင့် ပတ်သက်၍ စိုးရိမ်ပူပန်မှုများမှပါ "လွတ်မြောက်စေခဲ့သည်" ဟု ခံစားရကြောင်း ဖော်ပြခဲ့သည်။ BDSM အခန်းကဏ္ဍ သရုပ်ဆောင်ခြင်း (BDSM roleplay) နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက မာစိုခစ်ဆင် (Masochistic - နာကျင်မှုကို ခံယူခြင်း) နှင့် ဆာဒစ်ဆင် (Sadistic - နာကျင်မှုပေးခြင်း) စိတ်ကူးယဉ်မှုများစွာတွင် ထိုစိတ်ကူးကို အစွန်းရောက်အဆင့်အထိ ယူဆောင်သွားတတ်သည့် "အစွန်းရောက်သမားများ (Extremists)" ရှိတတ်သည်။ ဥပမာအားဖြင့် ဆွဲဆောင်ဖြားယောင်းခြင်းဆိုင်ရာ သာမန်အကြောင်းအရာများနှင့် အမျိုးသမီးများအပေါ် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ တောင်းဆိုမှုများမှ လွတ်မြောက်ရန် မျှော်လင့်ချက်အဖြစ် ဖော်ပြလေ့ရှိပြီး Dark Romance (အမှောင်ရိုမန့်စ်) စာပေများတွင် အတွေ့ရများသော "အဓမ္မပြုကျင့်ခံရခြင်း စိတ်ကူးယဉ်မှု" အမျိုးအစားများနှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက၊ အချို့အမျိုးသမီးများသည် ဥပဒေကြောင်းအရ အမှန်တကယ် အဓမ္မပြုကျင့်ခံရခြင်းနှင့် ပြင်းထန်သော မသန်စွမ်းမှု သို့မဟုတ် သေဆုံးသည်အထိ နှိပ်စက်ညှဉ်းပန်းခံရခြင်းတို့ကို စိတ်ကူးယဉ်ကြခြင်း ဖြစ်သည်။ လီမေလာက ဖြစ်ရပ်မှတ်တမ်းငယ်များအရ ထိုသို့သော အစွန်းရောက်စိတ်ကူးယဉ်မှု ပုံစံများသည် စိတ်ရောဂါဗေဒ (Psychopathology) နှင့် ပိုမိုကိုက်ညီနေပြီး၊ အစွန်းရောက် နာကျင်မှုပေးသူများနှင့် ခံယူသူအများစုသည် အမှန်တကယ် စိတ်ဒဏ်ရာ (Trauma) သို့မဟုတ် စိတ်ကျန်းမာရေး ဖောက်ပြန်မှုများနှင့် ကိုယ်ရည်ကိုယ်သွေး ချို့ယွင်းမှုများ (Personality disorders) ရှိနေနိုင်ခြေ ပိုများကြောင်း ဆိုသည်။ ၎င်းတို့သည် BDSM အပေါ် စိတ်ဝင်စားမှုရှိသည့် သာမန်လူအများစု၏ အခြေအနေကို ကိုယ်စားမပြုပေ။<ref name=":16">{{Cite book |last=Lehmiller |first=Justin J. |title=Tell me what you want: the science of sexual desire and how it can help you improve your sex life |date=2018 |publisher=Da Capo Lifelong Books |isbn=978-0-7382-3495-3 |location=Boston}}</ref> လိင်တူချစ်သူ သို့မဟုတ် ဒွန်တွဲလိင်နှစ်သက်သူ (Homosexual သို့မဟုတ် Bisexual) အမျိုးသားများသည် Straight (Heterosexual) အမျိုးသားများနှင့် အမျိုးသမီးများထက် BDSM တွင် လွှမ်းမိုးချုပ်ကိုင်သူ သရုပ် (Dominant/Top role) အဖြစ် ပါဝင်ဆောင်ရွက်ရန် ဆန္ဒရှိနိုင်ခြေ ပိုများသည်။ BDSM ကို ကျင့်သုံးသော Straight လူပုဂ္ဂိုလ်များသည် ယေဘုယျအားဖြင့် ကာယလုပ်သား ကဏ္ဍများ (Blue-collar work) တွင် လုပ်ကိုင်ကြကြောင်း အစီရင်ခံထားပြီး၊ အခြားတစ်ဖက်တွင်မူ လိင်တူချစ်သူအမျိုးသားများသည် (အမျိုးသမီး ပါဝင်သူဦးရေ နည်းပါးသဖြင့် စာရေးသူများက အမျိုးသမီးများအတွက် တိကျသော စာရင်းအင်း မထုတ်ပြန်နိုင်ခဲ့ပါ) ဝင်ငွေမြင့်မားသော ရုံးလုပ်ငန်းခွင်များတွင် ရှိနေကြပြီး ၎င်းတို့သည် ထိန်းချုပ်မှုနှင့် အဆင့်ဆင့်ဖွဲ့စည်းပုံဆိုင်ရာ သဘောတရားများကို ပိုမိုတန်ဖိုးထားလေ့ ရှိကြသည်။ လိင်တူချစ်သူ ပါဝင်သူများသည် အစစ်အမှန် လိင်တံဖြင့်ဖြစ်စေ၊ လိင်တံတု (Dildo) ဖြင့်ဖြစ်စေ နာကျင်မှုပါဝင်သော စိမ့်ဝင်လိင်ဆက်ဆံခြင်း (Anal sex) နှင့် လည်သာကဲ့သို့သော ဝတ်စုံမျိုးစုံကို ပိုမိုနှစ်သက်ကြပြီး၊ Straight လူပုဂ္ဂိုလ်များသည် နှစ်ဦးနှစ်ဖက်စလုံးတွင် နှုတ်ဖြင့် သိက္ခာချခြင်း (Verbal humiliation)၊ အနှောင်အဖွဲ့ပြုခြင်း (Bondage) နှင့် ကြာပွတ်များဖြင့် ရိုက်နှက်ခြင်းကဲ့သို့သော ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ နာကျင်မှုပုံစံများကို အဓိက နှစ်သက်ကြသည်။ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ လုပ်ဆောင်ချက် ချို့ယွင်းမှု (Sexual dysfunction) သည် ၎င်းတို့ကိုယ်တိုင် အစီရင်ခံချက်များအရ သိသာထင်ရှားသော ပြဿနာတစ်ခု မဟုတ်သော်လည်း၊ BDSM အသိုင်းအဝိုင်းရှိ လူများသည် ပုံမှန်ရိုးရှင်းသော ရိုမန်တစ်နှင့် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ လက်တွဲဖော်များကို ရှာဖွေရန် ခက်ခဲလေ့ရှိကြောင်း ဖော်ပြကြပြီး၊ ယေဘုယျအားဖြင့် ရံဖန်ရံခါ လိင်ဆက်ဆံခြင်း (Casual sex) နှင့် သံယောဇဉ်မပါသော လိင်မှုရေးရာများ (Aromantic arrangements) ကို ပိုမိုနှစ်သက်ကြသည်။<ref>{{Cite book |title=Sex crimes and paraphilia |date=2006 |publisher=Pearson Education |isbn=978-0-13-170350-6 |editor-last=Hickey |editor-first=Eric W. |location=Upper Saddle River, N.J}}</ref> ၁၉၉၄ ခုနှစ်တွင် ပြုလုပ်ခဲ့သော လေ့လာမှုတစ်ခုအရ S&M ကို စိတ်ဝင်စားသော အမျိုးသမီးများသည် အထက်တန်းအောင်လက်မှတ်သာ ရှိသူများနှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက ၎င်းတို့၏ သက်တမ်းတစ်လျှောက်တွင် တက္ကသိုလ် သို့မဟုတ် ကောလိပ်ဘွဲ့တစ်ခုခု (Post-secondary degree) ရရှိပြီးသူ ဖြစ်နိုင်ခြေ ၅၀ ရာခိုင်နှုန်း ပိုများကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။ အဲရစ် ဒဗလျူ ဟစ်ကီ (Eric W. Hickey) ရေးသားသော ''Sex Crimes and Paraphilia'' စာအုပ်တွင် S&M ဆိုင်ရာ စာပေလေ့လာမှုများကို ၎င်း၏ ပေါင်းစပ်ဆန်းစစ်ချက် (Meta-analysis) အရ ထောက်ပြထားသည်မှာ— Sadomasochistic (နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်း) စရိုက်များ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်လာရခြင်း၏ အခြေခံအကြောင်းရင်းဆိုင်ရာ ပင်မအရင်းအမြစ်များတွင် လွှမ်းမိုးခြင်းနှင့် နာခံခြင်းဆိုင်ရာ သာမန်ပုံစံတူ အပြုအမူများသည် ပုံမှန်လူ့အဖွဲ့အစည်း၏ အခြေအနေများအတွင်း၌ တည်ရှိနေကြောင်း ဖော်ပြလေ့ရှိသည်။ အထူးသဖြင့် ယောက်ျားပီသမှုနှင့် မိန်းမဆန်မှုဆိုင်ရာ အပြုအမူများ၊ ပရော်ဖက်ရှင်နယ် ဆန်မှုများနှင့် လိင်မှုကိစ္စအတွင်း မိမိ၏ လက်တွဲဖော်ကို "ပိုင်ဆိုင်ထားသည်" ဟူသော အယူအဆများတွင် ဖြစ်ပြီး၊ S&M တွင် ပါဝင်သူများသည် ဤအပြန်အလှန် ဆက်သွယ်မှုများအတွင်းရှိ သီးခြားအာဏာဆိုင်ရာ အကြောင်းအရာများ (Power contexts) ကို ပိုမိုအာရုံစိုက်ကြသည်ဟူသော အတွေးအခေါ် ဖြစ်သည်။ ဤယူဆချက်သည် BDSM ကို ကျင့်သုံးသူများ၏ ပုံမှန်မဟုတ်ဘဲ မြင့်မားနေသော ဝင်ငွေနှင့် ၎င်းတို့၏ အလုပ်အကိုင် တန်ဖိုးများနှင့် ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်နေသော လွတ်လပ်လွန်းသည့် လိင်မှုဘဝများကို ရှင်းလင်းရန် ကြိုးပမ်းထားပြီး၊ ထိုသို့ပြုလုပ်ခြင်းက လူတစ်ဦးအား မိမိသည် "မိမိနေရာ" တွင် အမှန်တကယ် ရှိနေပြီး ၎င်းနှင့် ထိုက်တန်သည်ဟု ခံစားရစေနိုင်ခြင်းကြောင့် ဖြစ်သည်ဟု ဆိုသည်။ အခြားရွေးချယ်စရာ ရှုထောင့်တစ်ခုမှာ S&M သည် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ခွဲခြားခြင်း (Splitting) နှင့် ပုံမှန်မဟုတ်သော အရာဝတ္ထုဆက်ဆံရေး သီအိုရီ (Object relations theory) ပုံစံတစ်ခု ဖြစ်နိုင်ပြီး၊ ထိုအခြေအနေတွင် နာကျင်မှုပေးသူနှင့် ခံယူသူသည် အဖွဲ့အစည်းများအတွင်းရှိ ပုံမှန်လွှမ်းမိုးမှုနှင့် နာခံမှုဆိုင်ရာ အင်အားစုများကို အလွန်အကျွံ ချဲ့ထွင်လိုက်ခြင်း ဖြစ်သည်။ ယင်းက BDSM ညစ်ညမ်းဗီဒီယိုများတွင် ဆရာ-တပည့် ဆက်ဆံရေး သို့မဟုတ် အလုပ်ရှင်က အလုပ်သမားအပေါ် လွှမ်းမိုးချုပ်ကိုင်ခြင်း စသည့် အကြောင်းအရာများ အတွေ့ရများခြင်းကို ရှင်းလင်းရန် ကြိုးပမ်းခြင်း ဖြစ်သည်။ BDSM ကိုယ်တိုင်က အကြောင်းပြချက် အမျိုးမျိုးနှင့် မတူညီသော ပြင်းထန်မှုအဆင့်များဖြင့် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ ဆက်ဆံရေးတစ်ခုတွင် ပါဝင်နိုင်သော်လည်း၊ သီးခြား S&M ကစားမှု အမျိုးအစားခွဲများတွင် ပါဝင်ပတ်သက်နေသော စိတ်ပညာဆိုင်ရာ အချက်အချို့ ရှိကြောင်း အထောက်အထားများ ရှိသည်။ ဥပမာအားဖြင့်၊ ဆွမ်းနိုဖီးလီးယား (Somnophilia - အိပ်ပျော်နေသူနှင့် လိင်ဆက်ဆံလိုခြင်း) သရုပ်ဆောင်မှုတွင် နာခံသူနေရာ (Submissive role) မှ ပါဝင်သော အမျိုးသမီးများသည် နာခံမှုပုံစံ အဓမ္မပြုကျင့်ခံရခြင်း သရုပ်ဆောင်မှုကိုသာ ပိုမိုနှစ်သက်ကြသော်လည်း၊ Reddit နှင့် FetLife ကဲ့သို့သော ပလတ်ဖောင်းများပေါ်ရှိ စစ်တမ်းများအရ ဆွမ်းနိုဖီးလီးယားတွင် ဦးဆောင်သူနေရာ (Active role) မှ ပါဝင်ရန် စိတ်ကူးယဉ်ကြသော အမျိုးသားများသည် အလောင်းကောင်နှင့် လိင်ဆက်ဆံလိုသူများ (Necrophiliacs) ဖြစ်နိုင်ခြေ ပိုများပြီး၊ နှစ်ဦးသဘောတူညီချက်မပါဘဲ ဆေးခတ်၍ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ စော်ကားခြင်း (DFSA) နှင့် ရက်စက်သော အဓမ္မပြုကျင့်မှုများကို စိတ်ကူးယဉ်ဖူးသူများ ဖြစ်နိုင်ခြေ ပိုများသည်။ ထို့အပြင် BDSM ပါဝင်သူအများစု၏ မြင့်မားသော အသက်အရွယ်နှင့် လူမှုစိတ်ပညာပိုင်းဆိုင်ရာ ပုံမှန်ရှိမှုများနှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက၊ ၎င်းတို့သည် အပျိုဖော်လူပျိုဖော်ဝင်စ အရွယ်ကတည်းက စောစီးစွာ စတင်ခဲ့ကြပြီး ၎င်းတို့ လိင်ဆက်ဆံလိုသော ဆွဲဆောင်မှုရှိသူတစ်ဦး၏ အတွေးအမြင်များနှင့် သဘောထားများကို ပူပန်စရာမလိုဘဲ နေချင်သည့် အတွေးအပေါ် အဓိက အာရုံစိုက်ကြသည်။ ထိုသူသည် သတိရှိနေပါက မိမိ၏ လိင်မှုဆိုင်ရာ ရှက်ဖွယ်စွဲလမ်းမှုများကို သိရှိသွားမည်ကို စိုးရိမ်ခြင်းကြောင့်လည်း ဖြစ်သည်။ ဆွမ်းနိုဖီးလီးယားနှင့် ပတ်သက်၍ နှစ်ဦးသဘောတူ BDSM သရုပ်ဆောင်မှု ပြုလုပ်ကြသည့် လွှမ်းမိုးသူအမျိုးသားများ ရှိသော်လည်း၊ ပါဝင်သူ အများစုမှာ ၎င်းတို့၏ လိင်မှုစိတ်ကူးယဉ်မှုများကို ဥပဒေကြောင်းအရနှင့် ကိုယ်ကျင့်တရားအရ ပိုမိုလက်ခံနိုင်သော ပုံစံတစ်ခုအဖြစ်သို့ စိတ်ပြောင်းလဲအသုံးချခြင်း (Sublimation) အဖြစ်သာ သရုပ်ဆောင်မှုကို အသုံးပြုကြခြင်း ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite journal |last1=Deehan |first1=Elizabeth T. |last2=Bartels |first2=Ross M. |title=Somnophilia: Examining Its Various Forms and Associated Constructs |journal=Sexual Abuse |date=2021 |volume=33 |issue=2 |pages=200–222 |language=en |doi=10.1177/1079063219889060 |pmid=31729926 |url=https://figshare.com/articles/journal_contribution/24379591 }}</ref><ref>{{Cite journal |last1=Deehan |first1=Elizabeth T. |last2=Bartels |first2=Ross M. |date=2023-04-01 |title=A Qualitative Exploration of Sleep-Related Sexual Interests: Somnophilia and Dormaphilia |url=https://doi.org/10.1177/10790632221098359 |journal=Sexual Abuse |language=EN |volume=35 |issue=3 |pages=288–312 |doi=10.1177/10790632221098359 |issn=1079-0632 |pmc=10041567 |pmid=35507729}}</ref> ဩစတြေးလျနိုင်ငံတွင် ပြုလုပ်ခဲ့သော လေ့လာမှုတစ်ခုသည် ရက်စက်ခြင်းဆိုင်ရာ ဆေးပညာဆိုင်ရာ ဖော်ပြချက်များနှင့် သာမန်လူသားများအကြား တွေ့ရတတ်သော ပျမ်းမျှ ရက်စက်မှုပြသခြင်း ဖြစ်စဉ်များအကြား ကွာဟချက်ကို ရှင်းလင်းရန် ကြိုးပမ်းခဲ့ပြီး၊ ၎င်းတွင် ကြီးမားသော အစိတ်အပိုင်းဖြစ်သည့် BDSM လှုပ်ရှားမှုများအပေါ် စိတ်ဝင်စားမှုသည် ပင်ကိုယ်အရ စိတ်ရောဂါဆန်ခြင်း (Pathological) သို့မဟုတ် စိတ်ဒဏ်ရာ အတွေ့အကြုံများနှင့် ဆက်စပ်နေသည်ဟူသော ခိုင်လုံသောအထောက်အထား မရှိကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။ သို့သော် လေ့လာမှုပြုသူများက ဤရလဒ်သည် အထွေထွေလူဦးရေ၏ ၁.၈ ရာခိုင်နှုန်းသော BDSM ဖြေဆိုသူများ၏ ပျမ်းမျှအခြေအနေကိုသာ ညွှန်ပြခြင်းဖြစ်ပြီး၊ ပါဝင်သူများ၏ ပညာရေး၊ အိမ်ထောင်ရေးအခြေအနေ၊ အိမ်ထောင်စုလူဦးရေနှင့် အသက်အရွယ်မှလွဲ၍ အခြားအချက်အလက်များ မပါဝင်ကြောင်း ဆိုသည်။ BDSM ကို စိတ်ဝင်စားသော ဩစတြေးလျနိုင်ငံသားများသည် စာရင်းအင်းအရ အသက် ၁၆ နှစ်မှ ၂၉ နှစ်ကြားတွင် ရှိကြပြီး၊ ယေဘုယျအားဖြင့် ၎င်းတို့၏ အားလပ်ချိန်များတွင် အခြားသာမန်လူဦးရေထက် လိင်မှုကိစ္စများကို ပိုမိုမြင့်မားသောနှုန်းဖြင့် ပြုလုပ်လေ့ရှိကြသည်။ အထင်ရှားဆုံး ရလဒ်မှာ ၎င်းတို့သည် အုပ်စုလိုက် လိင်ဆက်ဆံခြင်း (Group sex) ပြုလုပ်ရန် ၂၅ ဆ ပိုများခြင်း၊ လက်သီးဖြင့် စိမ့်ဝင်လိင်ဆက်ဆံခြင်း (Fisting) ကို ပုံမှန်ပြုလုပ်ရန် ၂၃ ဆ ပိုများခြင်းနှင့် လိင်ဆက်ဆံဖော် အယောက် ၅၀ ထက်မက ရှိဖူးကြောင်း အစီရင်ခံရန် ၃ ဆ ပိုများခြင်းတို့ ဖြစ်သည်။ BDSM တွင် ပါဝင်သူများသည် အခြားလူဦးရေထက် လိင်တံမထောင်မတ်နိုင်ခြင်း (Erectile dysfunction) သို့မဟုတ် ကာမသုခအထွတ်အထိပ်မရောက်နိုင်ခြင်း (Anorgasmia) ကဲ့သို့သော လိင်မှုဆိုင်ရာ ချို့ယွင်းမှုပြဿနာများကို ပို၍ဖြစ်စေ၊ လျော့၍ဖြစ်စေ အစီရင်ခံထားခြင်း မရှိသော်လည်း၊ လေ့လာမှု၏ ကြီးမားသော ကန့်သတ်ချက်နှင့် ဘက်လိုက်မှုတစ်ခုမှာ လိင်မဆက်ဆံဖော်ဖူးသေးသူ (Virgin) အားလုံးကို လေ့လာမှုမှ ချက်ချင်း ဖယ်ထုတ်ခဲ့ခြင်းဖြစ်ကြောင်း စာရေးသူများက ဝန်ခံထားသည်။ BDSM ပြုလုပ်သော ဩစတြေးလျနိုင်ငံသားများသည် စိုးရိမ်ပူပန်မှု (Anxiety) နှင့် သောကရောက်မှုနှုန်း နည်းပါးကြောင်း အစီရင်ခံထားပြီး သာမန်လူများနှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက စိုးရိမ်ပူပန်မှု ဖြစ်နိုင်ခြေအချိုး (Odds ratio) မှာ ၀.၃၃ သာ ရှိသည်။ သို့သော် ၎င်းတို့သည် ဘဝသက်တမ်းတစ်လျှောက်တွင် ပြုပြင်ထိန်းသိမ်းရေးစခန်း သို့မဟုတ် ထောင်ဒဏ် (Correctional facility) ကျခံရဖူးခြေ ၅.၆၅ ဆ ပိုများနေပြီး၊ ၎င်းတို့ ကျူးလွန်ခဲ့သော ပြစ်မှုများမှာ မည်သည့်အရာများဖြစ်ကြောင်းနှင့် လူဦးရေစာရင်းအင်းဆိုင်ရာ ဆက်စပ်မှုများ ရှိမရှိကိုမူ မှတ်တမ်းတင်ထားခြင်း မရှိသဖြင့် မသိရပေ။<ref name="a2">{{Cite journal|title=Demographic and Psychosocial Features of Participants in Bondage and Discipline, "Sadomasochism" or Dominance and Submission (BDSM): Data from a National Survey |url=http://www.niu.edu/user/tj0bjs1/bdsm/Richters,%20de%20Visser,%20Rissel,%20Grulich,%20&%20Smith%20(2008).pdf |journal=The Journal of Sexual Medicine |date=1 July 2008 |issn=1743-6109 |pages=1660–1668 |volume=5 |issue=#7 |doi=10.1111/j.1743-6109.2008.00795.x |first1=Juliet |last1=Richters |first2=Richard O. |last2=De Visser |first3=Chris E. |last3=Rissel |first4=Andrew E. |last4=Grulich |first5=Anthony M.A. |last5=Smith |pmid=18331257 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20161020021649/http://www.niu.edu/user/tj0bjs1/bdsm/Richters%2C%20de%20Visser%2C%20Rissel%2C%20Grulich%2C%20%26%20Smith%20%282008%29.pdf |archive-date=20 October 2016 }}</ref> ဘာလင် (Berlin) တွင် အသက် ၄၀ မှ ၇၀ ကြား အမျိုးသား ၁၉၁၅ ဦးကို ပြုလုပ်ခဲ့သော လေ့လာမှုတစ်ခု၌ ပုံမှန်မဟုတ်သော လိင်မှုစွဲလမ်းမှု (ဆာဒစ်ဆင် သို့မဟုတ် မာစိုခစ်ဆင် အပါအဝင်) ဆေးပညာဆိုင်ရာ ဖော်ပြချက်များနှင့် ကိုက်ညီပြီး နောက်ထပ် ကိုယ်ရည်ကိုယ်သွေးနှင့် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ တိုင်းတာမှု စမ်းသပ်ချက်များကို ခံယူရန် သဘောတူညီခဲ့ကြသူ ၃၆၇ ဦး၏ ရလဒ်အရ— ပုံမှန်မဟုတ်သော လိင်မှုစွဲလမ်းမှု ရှိသူများသည် ၎င်းတို့ ခံစားရနိုင်သော စိတ်မချမ်းမြေ့စရာ ခံစားချက်များကို လျှော့ချပြခြင်း (Minimisation) သို့မဟုတ် လိင်ကိစ္စ၊ ရိုမန့်စ်နှင့် လူမှုရေးဆိုင်ရာ စွမ်းဆောင်ရည်များကို သာမန်လူထုကဲ့သို့ ရှုမြင်ခြင်းမရှိကြဘဲ ဖြစ်နိုင်ခြေရှိကြောင်း ပြသနေသည်။ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် ဆာဒစ် (Sadist) အုပ်စုသည် စိတ်သောကဖြစ်ပွားမှုနှုန်း အနည်းဆုံးဖြစ်နေသော်လည်း (၎င်းတို့၏ လိင်မှုစရိုက်ကြောင့်သော်လည်းကောင်း၊ အထွေထွေဘဝတွင်သော်လည်းကောင်း စိတ်သောကဖြစ်ရပါသည်ဟု အစီရင်ခံသူ ၀% သာရှိပြီး၊ ကလေးသူငယ်အပေါ် လိင်စိတ်စွဲလမ်းသူ - Pedophilia အုပ်စုသာလျှင် သာမန်လူထုထက် မိမိကိုယ်ကိုယ် စိတ်သောကဖြစ်မှုနှုန်း ပိုမိုမြင့်မားစွာ အဆင့်သတ်မှတ်ထားခြင်းဖြစ်သည်)၊ ပုံမှန်မဟုတ်သော လိင်မှုစွဲလမ်းမှု အားလုံးသည် အိမ်ထောင်မရှိဘဲ တစ်ဦးတည်း ဖြစ်နေနိုင်ခြေ အနည်းဆုံး ၂ ဆ ပိုများခြင်း၊ တစ်ကိုယ်ရေ အာသာဖြေခြင်း (Masturbation) နှုန်း ၄.၄ ဆ ပိုမို ঘনမွန်ခြင်းတို့တွင် တူညီနေကြပြီး၊ မိမိတို့၏ ဘဝအရည်အသွေး (Quality of life) ညံ့ဖျဉ်းသည် သို့မဟုတ် မိမိတို့ကိုယ်ကို အိုမင်းချို့တဲ့နေသည် (Frailty syndrome) ဟု ခံစားရကြောင်း အစီရင်ခံရန် ၁၁ ဆနီးပါး ပိုမိုများပြားနေသောကြောင့် ဖြစ်သည်။ စာရေးသူများက ဤလေ့လာမှုတွင် ကန့်သတ်ချက်များ ရှိကြောင်း သတိပေးထားသည်။ ဥပမာအားဖြင့် ၎င်းတို့သည် BDSM ကို သာမန်စိတ်ဝင်စားသူများနှင့် ရောဂါအဆင့်ရှိသော လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ ရက်စက်မှုရောဂါ (Sexual sadism disorder) ရှိသူများ၊ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ ပြစ်မှုကျူးလွန်သူများ သို့မဟုတ် စိတ်ကူးယဉ်မှုတစ်ခု၏ အကြောင်းအရာများကို ခွဲခြားသတ်မှတ်ထားခြင်း မရှိပေ။ ၎င်းတို့က ဤစိတ်ပညာဆိုင်ရာ ပုံစံသည် လိင်မှုဗေဒ လေ့လာမှုများတွင် ဖြစ်တတ်သော ရွေးချယ်မှုဆိုင်ရာ ဘက်လိုက်မှု (Selection bias) ပုံစံတစ်ခု ဖြစ်နိုင်ကြောင်း၊ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် စိတ်လိုက်မာန်ပါ ပြုမူတတ်ပြီး ပွင့်လင်းမြင်သာမှုရှိသော ပါဝင်သူများသည် မိမိတို့၏ လိင်မှုစရိုက်ဆိုင်ရာ အချက်အလက်များကို ထုတ်ဖော်ပြောဆိုရန် ဝန်လေးနိုင်ခြေ နည်းပါးပြီး၊ စွန့်စားမှုများကို ရှောင်ရှားလိုစိတ် (Neuroticism) နည်းပါးကာ စိတ်လိုက်မာန်ပါ ပြုမူတတ်သည့် အဆိုပါအုပ်စုသည် နောင်တစ်ချိန်တွင် ကျန်းမာရေးပြဿနာများ ကြုံတွေ့ရနိုင်ခြေ ပိုများသောကြောင့် ဖြစ်သည်ဟု သုံးသပ်ခဲ့ကြသည်။<ref>{{Cite journal |last1=Ahlers |first1=Christoph Joseph |last2=Schaefer |first2=Gerard Alfons |last3=Mundt |first3=Ingrid Annette |last4=Roll |first4=Stephanie |last5=Englert |first5=Heike |last6=Willich |first6=Stefan N. |last7=Beier |first7=Klaus Michael |date=2011-05-01 |title=How Unusual are the Contents of Paraphilias? Paraphilia-Associated Sexual Arousal Patterns in a Community-Based Sample of Men |url=https://academic.oup.com/jsm/article/8/5/1362/6843950 |journal=The Journal of Sexual Medicine |language=en |volume=8 |issue=5 |pages=1362–1370 |doi=10.1111/j.1743-6109.2009.01597.x |pmid=19929918 |issn=1743-6109 |archive-date=17 September 2024 |access-date=16 February 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240917130011/https://academic.oup.com/jsm/article/8/5/1362/6843950 |url-status=live |url-access=subscription }}</ref> ဩစတြေးလျလေ့လာမှုနှင့် အလားတူ နည်းစနစ်ကို အသုံးပြုထားသော ဆွီဒင် (Sweden) လေ့လာမှုတစ်ခုတွင်လည်း ပုံမှန်မဟုတ်သော လိင်စိတ်စွဲလမ်းမှုရှိသူများ၏ ကျန်းမာရေးပြဿနာများကို ထပ်တူတွေ့ရှိခဲ့ရသော်လည်း၊ ပုံမှန်မဟုတ်သော လိင်စိတ်စွဲလမ်းမှု အားလုံးနှင့် ပတ်သက်၍ အပိုင်နိုင်ဆုံး ခန့်မှန်းနိုင်သော စရိုက်မှာ အမှန်စင်စစ်အားဖြင့် လူတစ်ဦးချင်းစီ၏ လိင်စိတ်အလွန်အကျွံ ထကြွခြင်းစရိုက်များ (Hypersexual traits) ဖြစ်ကြောင်း ဆိုသည်။ လိင်စိတ်ဆန္ဒ (Libido) မြင့်မားခြင်းစရိုက်နှင့် တစ်ကိုယ်ရေ အာသာဖြေမှု ပုံမှန်ထက် များပြားခြင်း စစ်တမ်းများတွင် ရမှတ်မြင့်မားသော အမျိုးသားများသည် သာမန်လူထု (လိင်စိတ်အလွန်ထကြွခြင်း မေးခွန်းတွဲတွင် ၉၀ ရာခိုင်နှုန်းထက် ပိုမိုမရရှိသူများ) နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက ချောင်းမြောင်းကြည့်ရှုခြင်း (Voyeurism)၊ ခန္ဓာကိုယ်ဖော်ထုတ်ပြခြင်း (Exhibitionism) နှင့် S&M တို့ ဖြစ်ပွားနိုင်ခြေအချိုး (OR) ၄.၆ မှ ၂၅.၆ အထိ ရှိနေပြီး၊ စာရင်းအင်းအရ မည်သည့် သီးခြားလိင်စိတ်စွဲလမ်းမှုကိုမျှ ပိုမိုနှစ်သက်ခြင်းမရှိဘဲ ကြီးမားစွာ ထပ်တူကျနေကြောင်း တွေ့ရသည်။ အရာဝတ္ထုအသစ်များကို အသုံးပြုခြင်းနှင့် စွန့်စားရသော လှုပ်ရှားမှုများအပေါ် ပွင့်လင်းမြင်သာမှု ရှိခြင်းတို့သည် ၎င်းတို့နှင့် ပုံမှန်မဟုတ်သော လိင်မှုစရိုက်များအကြား ဆက်စပ်မှုအရှိဆုံး အချက်များအဖြစ် အစီရင်ခံထားပြီး၊ ယေဘုယျအားဖြင့် လိင်မှုကိစ္စနှင့် ဘဝအပေါ်တွင် "အစဉ်အလာမဖက်သော လွတ်လပ်သည့် ကိုယ်ရည်ကိုယ်သွေး" (Maverick personality type) ရှိကြောင်း ညွှန်ပြနေသည်။ အမျိုးသမီး ပါဝင်သူများသည် ပိုမိုတည်ငြိမ်မှုရှိပြီး လိင်စိတ်အလွန်ထကြွခြင်း စရိုက်ရှိသည့်တိုင် မည်သည့် သီးခြားလိင်စိတ်စွဲလမ်းမှုမျှ ထင်ရှားစွာ လွှမ်းမိုးနေခြင်း မရှိပေ။<ref>{{Cite journal |last1=Långström |first1=Niklas |last2=Hanson |first2=R. Karl |date=1 February 2006 |title=High Rates of Sexual Behavior in the General Population: Correlates and Predictors |url=http://link.springer.com/10.1007/s10508-006-8993-y |journal=Archives of Sexual Behavior |language=en |volume=35 |issue=1 |pages=37–52 |doi=10.1007/s10508-006-8993-y |pmid=16502152 |issn=0004-0002|url-access=subscription }}</ref> အချို့သော အစီရင်ခံချက်များအရ ကလေးဘဝတွင် အလွဲသုံးစားလုပ်ခြင်း ခံခဲ့ရဖူးသူများသည် (Abused as children) BDSM ကြောင့် ဒဏ်ရာရရှိမှု ပိုမိုများပြားနိုင်ပြီး၊ ယခင်က နှစ်ဦးသဘောတူထားသော အပြုအမူကို ရပ်တန့်ရန် သတ်မှတ်ထားသည့် "အန္တရာယ်ကင်းစကားလုံး (Safewords)" ကို အသိအမှတ်ပြု လက်ခံရန် ခက်ခဲမှုများ ရှိတတ်ကြောင်း သိရသည်။<ref>{{Cite journal|last=Jozifkova|first=Eva|date=11 August 2013|title=Consensual Sadomasochistic Sex (BDSM): The Roots, the Risks, and the Distinctions Between BDSM and Violence|journal=Current Psychiatry Reports|language=en|volume=15|issue=#9|article-number=392|doi=10.1007/s11920-013-0392-1|pmid=23933978|s2cid=29054687|issn=1523-3812}}</ref> သို့ဖြစ်ရာ BDSM ကို မိမိတို့၏ ဘဝနေထိုင်မှုပုံစံအဖြစ် ရွေးချယ်ခဲ့ကြပြီး အတိတ်က အလွဲသုံးစားလုပ်ခံရဖူးသူများသည် ဒဏ်ရာရရှိမှုများကြောင့် ရဲစခန်း သို့မဟုတ် ဆေးရုံမှတ်တမ်းများတွင် ပိုမိုပါဝင်နေခြင်း ဖြစ်နိုင်သည်။ အွန်လိုင်းစစ်တမ်း သုံးခုဖြင့် ပြုလုပ်ခဲ့သော လေ့လာမှုတစ်ခုတွင်မူ လိင်ပြောင်းလဲထားသူ (Transgender) လူကြီးအများစုက BDSM သည် ၎င်းတို့၏ ဂျန်ဒါ (Gender) ဆိုင်ရာ တစ်ကိုယ်ရည် အတွေ့အကြုံများအပေါ် လွှမ်းမိုးမှုရှိခဲ့ကြောင်း ဖော်ပြခဲ့ကြသည်။<ref>{{Cite journal|last1=Cook-Daniels|first1=Loree|last2=Munson|first2=Michael|date=5 May 2010|title=Sexual Violence, Elder Abuse, and Sexuality of Transgender Adults, Age 50+: Results of Three Surveys|journal=Journal of GLBT Family Studies|volume=6|issue=#2|pages=142–177|doi=10.1080/15504281003705238|issn=1550-428X|s2cid=57665777}}</ref> ''New York Daily News'' ၏ စိတ်ကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ အကြံပေးနှင့် စာရေးဆရာတစ်ဦးဖြစ်သူ ဂျိုးဇက် မာလီနို (Joseph Merlino) က အင်တာဗျူးတစ်ခုတွင် ဆာဒိုမာစိုခစ်ဆင် (Sadomasochistic) ဆက်ဆံရေးတစ်ခုသည် နှစ်ဦးသဘောတူ ဆန္ဒအလျောက် ဖြစ်နေသရွေ့ စိတ်ပညာဆိုင်ရာ ပြဿနာတစ်ခု မဟုတ်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်- {{Blockquote|၎င်းသည် ထိုလူပုဂ္ဂိုလ်အား အခက်အခဲများ ကြုံတွေ့စေပါက၊ သို့မဟုတ် သူ သို့မဟုတ် သူတပါးက ယင်းအပေါ် မပျော်ရွှင်ပါက၊ သို့မဟုတ် ၎င်းတို့၏ တစ်ကိုယ်ရည် သို့မဟုတ် အသက်မွေးဝမ်းကျောင်း ဘဝများတွင် ပြဿနာများ ဖြစ်ပွားစေပါကမှသာ ပြဿနာတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ထိုသို့မဟုတ်ပါက ကျွန်ုပ်အနေဖြင့် ယင်းကို ပြဿနာတစ်ခုအဖြစ် မမြင်ပါ။ သို့သော် ပြဿနာဖြစ်ပွားစေသည်ဟု ယူဆပါက ကျွန်ုပ် သိချင်သည်မှာ ၎င်းတို့အား ထိုပြဿနာဆီသို့ ဦးတည်စေသည့် ဇီဝဗေဒဆိုင်ရာ အကြောင်းရင်းမှာ မည်သည့်အရာ ဖြစ်သနည်း၊ နှင့် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ တွန်းအားအရ ထိုလူပုဂ္ဂိုလ်အား ဤစရိုက်စဉ်တန်း၏ အဆုံးသတ်တစ်ခုခုဆီသို့ လမ်းညွှန်ခေါ်ဆောင်သွားခဲ့သည့် အတိတ်က အတွေ့အကြုံများမှာ မည်သည့်အရာများ ဖြစ်သနည်း ဟူ၍ ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite interview |interviewer=David Shankbone |title=Dr. Joseph Merlino on sexuality, insanity, Freud, fetishes and apathy |url=https://en.wikinews.org/wiki/Dr._Joseph_Merlino_on_sexuality,_insanity,_Freud,_fetishes_and_apathy#Gender_identity_and_Heteronormativity |work=[[Wikinews]] |date=October 5, 2007}}</ref>}} အချို့သော စိတ်ပညာရှင်များက ကလေးဘဝ လိင်မှုဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှု (Psychosexual development) ကာလအတွင်း ကြုံတွေ့ရသော အတွေ့အကြုံများသည် နောက်ပိုင်းဘဝ၏ လိင်မှုစရိုက် သဘာဝအပေါ် နက်ရှိုင်းသော သက်ရောက်မှု ရှိနိုင်ကြောင်း သဘောတူကြသည်။ သို့သော် ဆာဒိုမာစိုခစ်ဆင် ဆန္ဒများသည် အသက်အရွယ် အမျိုးမျိုးတွင် စတင်ပုံပေါ်လာတတ်သည်။ အချို့သော သူများသည် လူပျိုဖော်မဝင်စ အရွယ်ကတည်းက ထိုဆန္ဒများ ရှိခဲ့ကြောင်း အစီရင်ခံကြပြီး၊ အချို့မှာမူ လူကြီးဘဝသို့ ရောက်ရှိသည့်တိုင်အောင် ထိုဆန္ဒများကို မသိရှိကြသေးပေ။ လေ့လာမှုတစ်ခုအရ အမျိုးသား ဆာဒိုမာစိုခစ်သမား အများစု (၅၃%) သည် အသက် ၁၅ နှစ် မတိုင်မီတွင် ၎င်းတို့၏ စိတ်ဝင်စားမှု ဖွံ့ဖြိုးလာခဲ့ခြင်းဖြစ်ပြီး၊ အမျိုးသမီး အများစု (၇၈%) မှာမူ အသက် ၁၅ နှစ် ကျော်လွန်ပြီးနောက်မှသာ စိတ်ဝင်စားမှု ပေါ်ပေါက်လာခြင်း ဖြစ်သည် (Breslow, Evans, and Langley 1985)။ အထွေထွေလူဦးရေအကြားတွင် ဆာဒိုမာစိုခစ်ဆင် ဖြစ်ပွားမှုနှုန်း ပမာဏကိုမူ အတိအကျ မသိရသေးပေ။ အမျိုးသမီး ဆာဒစ် (Sadists) များသည် အမျိုးသားများထက် မြင်တွေ့ရမှု နည်းပါးသော်လည်း၊ အချို့သော စစ်တမ်းများအရ အမျိုးသားများနှင့် အမျိုးသမီးများအကြား ရက်စက်မှုဆိုင်ရာ စိတ်ကူးယဉ်မှု (Sadistic fantasies) ဖြစ်ပွားနှုန်းမှာ အလားတူ ပမာဏရှိကြောင်း တွေ့ရှိရသည်။<ref name="Fedoroff640">{{harvnb|Fedoroff|2008|p=640}}: "...surveys have found no difference in frequency of sadistic fantasies in men and women."</ref> ထိုသို့သော လေ့လာမှုများ၏ ရလဒ်များသည် လူတစ်ဦး၏ လိင် (Sex) က ရက်စက်မှုကို နှစ်သက်ခြင်းအပေါ် ဆုံးဖြတ်ပေးခြင်း မဟုတ်ကြောင်း ပြသနေခြင်း ဖြစ်နိုင်သည်။<ref name="Fedoroff644">{{harvnb|Fedoroff|2008|p=644}}: "This review indicates that sexual sadism, as currently defined, is a heterogeneous phenomenon."</ref> နာကျင်မှုကို ၎င်းတို့၏ အတွေ့အကြုံ၏ ဗဟိုချက်အဖြစ် ရှုမြင်ကြသည့် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ မာစိုခစ်ဆင် ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်သူ ကိုးဦးကို ဖြစ်စဉ်အခြေခံ လေ့လာမှု (Phenomenological study) ပြုလုပ်ပြီးနောက်၊ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ မာစိုခစ်ဆင်ကို စွဲလမ်းမှုပုံစံ အပြုအမူ (Addiction-like tendency) တစ်ခုအဖြစ် ဖော်ပြခဲ့ကြပြီး၊ ၎င်းတွင် မူးယစ်ဆေးစွဲခြင်းနှင့် ဆင်တူသော စရိုက်လက္ခဏာများစွာဖြစ်သည့် ပြင်းထန်စွာ တောင့်တခြင်း (Craving)၊ မူးယစ်ကြည်နူးခြင်း (Intoxication)၊ ဆေးယဉ်ပါးလာခြင်း (Tolerance) နှင့် ဆေးဖြတ်ခြင်း လက္ခဏာများ (Withdrawal) စသည်တို့ ပါဝင်နေသည်။ ထို့အပြင် ပထမဦးဆုံး ကြုံတွေ့ရသော မာစိုခစ်ဆင် အတွေ့အကြုံကို စိတ်ထဲတွင် အမြင့်ဆုံးအဆင့်အဖြစ် သတ်မှတ်ထားလေ့ရှိကြပြီး၊ နောက်ပိုင်းတွင် ထိုသို့ ထပ်မံပြုလုပ်ခြင်းမှာ ပျောက်ဆုံးသွားသော ယခင်က ခံစားချက်ကို ပြန်လည်ရရှိရန် ဦးတည်ခြင်းဖြစ်ကြောင်း သရုပ်ဖော်ထားပြီး၊ ယင်းသည် စွဲလမ်းမှုဆိုင်ရာ စာပေများတွင် ဖော်ပြလေ့ရှိသည့် သဘောတရားများနှင့် ထပ်တူကျနေသည်။<ref>{{Cite journal |last1=Kurt |first1=Holly |last2=Ronel |first2=Natti |date=November 2017 |title=Addicted to Pain: A Preliminary Model of Sexual Masochism as Addiction |url=https://journals.sagepub.com/doi/10.1177/0306624X15627804 |journal=International Journal of Offender Therapy and Comparative Criminology |language=en |volume=61 |issue=15 |pages=1760–1774 |doi=10.1177/0306624X15627804 |pmid=26847638 |archive-date=29 October 2023 |access-date=15 May 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231029113629/https://journals.sagepub.com/doi/10.1177/0306624X15627804 |url-status=live |url-access=subscription }}</ref> ==ကိုးကား== <references/> [[Category:လိင်မှုရေးရာ]] [[Category:လူမှုဗေဒ]] q1f5w9e6ca02bbglnsuf92msw18hxf4 1036447 1036446 2026-06-07T07:42:43Z Ninjastrikers 22896 [[commons:Help:Gadget-HotCat|HotCat]]ကို အသုံးပြု၍ −[[ကဏ္ဍ:လိင်မှုရေးရာ]]၊ +[[ကဏ္ဍ:လိင်အပြုအမူများ]]၊ +[[ကဏ္ဍ:လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ လူ့ကျင့်ဝတ်]] 1036447 wikitext text/x-wiki {{Dead end}} {{Retaining title}} {{Infobox | bodystyle = width:23em; | title = BDSM | titlestyle = | image = [[File:BDSM acronym.svg|200px]] | imagestyle = | caption = BDSM အတိုကောက်စာလုံးစု | captionstyle = | headerstyle = background:#ccf; | labelstyle = background:#ddf;width:40%; | datastyle = | header1 = အစိတ်အပိုင်းများ (Aspects) | header2 = | label2 = B&D၊ B/D သို့မဟုတ် BD | data2 = [[Bondage (sexual)|အနှောင်အဖွဲ့ (Bondage)]] နှင့် [[Discipline (BDSM)|စည်းကမ်းသတ်မှတ်ခြင်း (Discipline)]] | header3 = | label3 = D&s၊ D/s သို့မဟုတ် Ds | data3 = [[Dominance and submission|လွှမ်းမိုးခြင်းနှင့် နာခံခြင်း (Dominance and submission)]] | header4 = | label4 = S&M၊ S/M သို့မဟုတ် SM | data4 = [[Sadomasochism|နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်း (Sadism and masochism)]] | header5 = အခန်းကဏ္ဍများ (Roles) | header6 = | label6 = အပေါ်လူ/လွှမ်းမိုးသူ (Top/dominant) | data6 = လုပ်ဆောင်ချက်များကို ပြုလုပ်သူ သို့မဟုတ် ထိန်းချုပ်မောင်းနှင်သူ | header7 = | label7 = အောက်လူ/နာခံသူ (Bottom/submissive) | data7 = လုပ်ဆောင်ချက်များကို လက်ခံရရှိသူ သို့မဟုတ် အထိန်းချုပ်ခံရသူ | header8 = | label8 = အပြောင်းအလဲလုပ်သူ (Switch) | data8 = အခန်းကဏ္ဍများကို ဟိုဘက်ဒီဘက် ပြောင်းလဲလုပ်ဆောင်သူ }} '''BDSM''' ဆိုသည်မှာ အနှောင်အဖွဲ့ (Bondage)၊ စည်းကမ်းသတ်မှတ်ခြင်း (Discipline)၊ လွှမ်းမိုးခြင်းနှင့် နာခံခြင်း (Dominance and submission)၊ နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်း (Sadomasochism) တို့အပြင် အခြားသော လူပုဂ္ဂိုလ်အချင်းချင်း ဆက်ဆံရေးဆိုင်ရာ တက်ကြွလှုပ်ရှားမှုများ ပါဝင်သည့် ကာမရာဂစိတ်ကို နှိုးဆွပေးသော အလေ့အထများ (Erotic practices) သို့မဟုတ် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ သရုပ်ဆောင်ကစားမှုများ (Sexual roleplaying) ကို ခြုံငုံခေါ်ဆိုခြင်း ဖြစ်သည်။<ref>{{cite book |last1=Weiss |first1=Margot |chapter=BDSM (bondage, discipline, domination, submission, sadomasochism) |title=The International Encyclopedia of Human Sexuality |date=2015 |pages=113–196 |doi=10.1002/9781118896877.wbiehs043 |isbn=978-1-4051-9006-0 }}</ref> ဤအလေ့အထများတွင် ကျယ်ပြန့်သော လုပ်ဆောင်ချက်များ ပါဝင်နေသဖြင့် မိမိကိုယ်ကိုယ် BDSM အလေ့အထရှိသူဟု မယူဆသူများပင် ဤအပြုအမူမျိုးကို ပြုလုပ်နိုင်ကြသည်။ ထို့ကြောင့် BDSM အသိုင်းအဝိုင်း သို့မဟုတ် ယဉ်ကျေးမှုခွဲ (Subculture) ထဲတွင် ပါဝင်ခြင်း ရှိမရှိကိုမူ မိမိကိုယ်ကိုယ် အသိအမှတ်ပြုမှု (Self-identification) နှင့် အတွေ့အကြုံ မျှဝေခံစားဖူးမှုများအပေါ် မူတည်၍ ဆုံးဖြတ်လေ့ရှိကြသည်။ BDSM ဟူသော အတိုကောက်စာလုံးစု (Initialism) ကို ၁၉၉၁ ခုနှစ် ယူစနက် (Usenet) အင်တာနက်စာမျက်နှာပေါ်ရှိ ပို့စ်တစ်ခုတွင် ပထမဆုံးအကြိမ် မှတ်တမ်းတင်တွေ့ရှိခဲ့ရသည်။<ref>{{Cite web|url = http://www.oed.com/view/Entry/14168#eid289098363|title = BDSM ''n.'' (in entry B, ''n.'')|date = June 2013|access-date = 29 November 2015|website = Oxford English Dictionary Online|publisher = Oxford University Press|edition = draft|archive-url = https://web.archive.org/web/20151231210447/http://www.oed.com/view/Entry/14168#eid289098363|archive-date = 31 December 2015|url-status = live}}</ref> ၎င်းသည် B/D (အနှောင်အဖွဲ့နှင့် စည်းကမ်း)၊ D/s (လွှမ်းမိုးခြင်းနှင့် နာခံခြင်း) နှင့် S/M (နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်း) ဟူသော အတိုကောက်စကားလုံးများအားလုံးကို ပေါင်းစပ်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ BDSM ဟူသော စကားရပ်ကို ကျယ်ပြန့်လှသော လှုပ်ရှားမှုများ၊ လူပုဂ္ဂိုလ်အချင်းချင်း ဆက်ဆံရေး ပုံစံများ (Interpersonal relationships) နှင့် ထူးခြားဆန်းသစ်သော ယဉ်ကျေးမှုခွဲများအားလုံးကို လွှမ်းခြုံနိုင်ရန်အတွက် အထွေထွေသုံး စကားရပ်အဖြစ် အသုံးပြုကြသည်။ BDSM အသိုင်းအဝိုင်းများသည် မိမိတို့ကိုယ်ကိုယ် ဤအသိုင်းအဝိုင်းနှင့် သက်ဆိုင်သည်ဟု ခံယူပြီး သမားရိုးကျမဟုတ်သော ကွဲပြားသည့် အလေ့အထရှိသူ မည်သူ့ကိုမဆို ယေဘုယျအားဖြင့် နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုလေ့ရှိကြသည်။ ၎င်းတွင် ဆန့်ကျင်ဘက်လိင်ကဲ့သို့ ဝတ်ဆင်သူများ (Cross-dressers)၊ ခန္ဓာကိုယ်ပုံသဏ္ဍာန် ပြုပြင်ပြောင်းလဲခြင်း (Body modification) ဝါသနာပါသူများ၊ တိရစ္ဆာန်အဖြစ် သရုပ်ဆောင်ကစားသူများ (Animal roleplayers)၊ ရာဘာဖြင့် ပြုလုပ်ထားသောအရာများကို စွဲလမ်းမက်မောသူများ (Rubber fetishists) နှင့် အခြားသူများလည်း ပါဝင်ကြသည်။ BDSM တွင် ပါဝင်သော လှုပ်ရှားမှုများနှင့် ဆက်ဆံရေးများသည် ပါဝင်ပတ်သက်သူများအနေဖြင့် အချင်းချင်း အပြန်အလှန် ဖြည့်ဆည်းပေးရသည့် အခန်းကဏ္ဍများကို ခံယူလေ့ရှိကြပြီး ၎င်းတွင် အာဏာချင်း မညီမျှမှုများ (Inequality of power) ပါဝင်နေတတ်သည်။ ထို့ကြောင့် ပါဝင်သူနှစ်ဦးစလုံး၏ ကြိုတင်အသိပေး သဘောတူညီချက် (Informed consent) ရှိရန်မှာ အလွန်ပင် မရှိမဖြစ် လိုအပ်လှသည်။ ဤအခန်းကဏ္ဍများကို ခွဲခြားသတ်မှတ်ရန်အတွက် "နာခံသူ (Submissive)" နှင့် "လွှမ်းမိုးသူ (Dominant)" ဟူသော ဝေါဟာရများကို အများအားဖြင့် အသုံးပြုကြပြီး၊ လွှမ်းမိုးသူ သို့မဟုတ် ဒွမ် (Dom) က နာခံသူ သို့မဟုတ် ဆပ် (Sub) အပေါ် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ထိန်းချုပ်မှုကို ရယူသည်။ ၎င်းအပြင် အပေါ်လူ (Top) နှင့် အောက်လူ (Bottom) ဟူသော ဝေါဟာရများကိုလည်း အသုံးပြုကြပြီး အပေါ်လူ (Top) သည် လုပ်ဆောင်ချက်ကို စတင်လုပ်ဆောင်သူ ဖြစ်ပြီး အောက်လူ (Bottom) သည် ထိုလုပ်ဆောင်ချက်ကို လက်ခံရရှိသူ ဖြစ်သည်။ ဤဝေါဟာရ နှစ်စုသည် သိမ်မွေ့စွာ ကွဲပြားခြားနားမှု ရှိသည်။ ဥပမာအားဖြင့် - လူတစ်ဦးသည် အခြားတစ်ဦး၏ ကြာပွတ်ဖြင့် ရိုက်ခြင်းကို အပန်းဖြေသည့် သဘောသက်သက်ဖြင့် ခံယူပြီး "အောက်လူ (Bottom)" အဖြစ် ဆောင်ရွက်နိုင်သော်လည်း ၎င်းတွင် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အောက်ကျခံ နာခံခြင်းမျိုး လုံးဝမပါဝင်နိုင်ပေ။ ထို့အပြင် နာခံသူ (Submissive) များသည် မိမိတို့၏ လွှမ်းမိုးသူ (Dominant) များအား အနှိပ်ပေးရန် အမိန့်ပေးခြင်း ခံရနိုင်သည် (ထိုသို့ နှိပ်ပေးရာတွင် နာခံသူက လှုပ်ရှားမှုကို ပြုလုပ်ပြီး လွှမ်းမိုးသူက လက်ခံရရှိသော်လည်း ၎င်းတို့၏ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အခန်းကဏ္ဍမှာ ပြောင်းလဲသွားခြင်း မရှိပေ)။ 'Submissive' နှင့် 'Dominant' ဟူသော စကားလုံးများအစား 'Sub' နှင့် 'Dom' ဟူသော အတိုကောက်များကို အမြဲလိုလို အသုံးပြုကြသည်။ တစ်ခါတစ်ရံတွင် လွှမ်းမိုးသည့် အမျိုးသမီးကို ဖော်ပြရန်အတွက် ဂျန်ဒါခွဲခြားမှုမရှိသော 'Dom' ဟူသော စကားလုံးအစား အမျိုးသမီးသီးသန့် သုံးနှုန်းချက်များ ဖြစ်သည့် မစ္စထရက် (Mistress)၊ ဒွမ်မေ (Domme) နှင့် ဒိုမီနေးထရစ် (Dominatrix) ဟူသော စကားလုံးများကို သုံးစွဲကြသည်။ ဆက်ဆံရေးတစ်ခုနှင့်တစ်ခုအကြား သို့မဟုတ် ဆက်ဆံရေးတစ်ခုတည်းအတွင်းမှာပင် အပေါ်လူ/လွှမ်းမိုးသူ အခန်းကဏ္ဍနှင့် အောက်လူ/နာခံသူ အခန်းကဏ္ဍများကို ဟိုဘက်ဒီဘက် အပြန်အလှန် ပြောင်းလဲလုပ်ဆောင်တတ်သူများကိုမူ ဆွစ်ချ် (Switches) ဟု ခေါ်ဆိုကြသည်။ BDSM တွင် ပါဝင်ပတ်သက်သူများအကြား ဤအခန်းကဏ္ဍများနှင့် မိမိကိုယ်ကိုယ် ခံယူသတ်မှတ်ချက်များ၏ တိကျသော အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်များနှင့် ပတ်သက်၍ အမြဲလိုလို အငြင်းပွား ဆွေးနွေးလေ့ ရှိကြသည်။<ref name="Terms">{{cite web|last=Grau|first=Johnson|url=http://www.leathernroses.com/generalbdsm/ssbbfaqdefines.htm|title=What do B&D, S&M, D&S, "top", "bottom" mean|publisher=Leather Roses|date=1995|access-date=27 January 2008| archive-url= https://web.archive.org/web/20080111223259/http://www.leathernroses.com/generalbdsm/ssbbfaqdefines.htm| archive-date= 11 January 2008 | url-status=live}}</ref> {{TOC limit|3}} == သမိုင်းကြောင်း == === စတင်မြစ်ဖျားခံလာပုံ === BDSM ဆိုင်ရာ အလေ့အထများသည် ကမ္ဘာ့ရှေးအကျဆုံး စာပေမှတ်တမ်းအချို့ကတည်းက တည်ရှိခဲ့ကြပြီး အီနန်နာ (Inanna) နတ်ဘုရားမ (အက္ကဒီယန်းဘာသာဖြင့် အစ်ရှ်တာ - Ishtar) ပူဇော်ပွဲ ဓလေ့ထုံးတမ်းများနှင့် ဆက်စပ်နေသည်။ အီနန်နာ နတ်ဘုရားမထံ ရည်စူး၍ ရေးထိုးထားသော သပ်ပုံစာလုံး (Cuneiform) ရွှံ့ပြားစာအုပ်များတွင် လွှမ်းမိုးချုပ်ကိုင်မှုဆိုင်ရာ ကျင့်ထုံးများ (Domination rituals) ပါဝင်နေသည်။ အထူးသဖြင့် "အီနန်နာနှင့် အီဘီဟ် (Inanna and Ebih)" ကဲ့သို့သော ရှေးဟောင်းအရေးအသားများ (၎င်းတွင် နတ်ဘုရားမက အီဘီဟ်တောင်ကို လွှမ်းမိုးချုပ်ကိုင်ထားသည်) နှင့် "အီနန်နာသို့ ပူဇော်ဂီတ (Hymn to Inanna)" တို့တွင် ဆန့်ကျင်ဘက်လိင်ကဲ့သို့ ဝတ်ဆင်မှု အသွင်ပြောင်းလဲခြင်းများနှင့် ထုံးတမ်းစဉ်လာများကို ဖော်ပြထားသည်။ ၎င်းတို့သည် "နာကျင်မှုနှင့် ကြည်နူးမှုတို့ ရောယှက်နေပြီး၊ စိတ်အခြေအနေ ပြောင်းလဲသွားသည့် ခရီးစဉ်များကို ဖြစ်ပေါ်စေသည်။ ပြစ်ဒဏ်ခတ်ခြင်း၊ ညည်းတွားခြင်း၊ ကြည်နူးပီတိဖြစ်ခြင်း၊ ငိုကြွေးမြည်တမ်းခြင်းနှင့် သီချင်းဆိုခြင်းများ ပါဝင်ကာ ပါဝင်သူများသည် ငိုကြွေးပူဆွေးရင်း မောပန်းနွမ်းနယ်သွားကြသည်" ဟု ရေးသားထားသည်။<ref>Nomis, Anne O. (2013) ''The History & Arts of the Dominatrix'' Mary Egan Publishing and Anna Nomis Ltd {{ISBN|978-0-9927010-0-0}} pp. 59-60</ref><ref>"Lady of the Largest Heart" or "A Hymn to Inana C" available at Electronic Text Corpus of Sumerian Literature, University of Oxford http://etcsl.orinst.ox.ac.uk/section4/tr4073.htm lines 80-90</ref> ဘီစီ ၉ ရာစုအတွင်းက ရှေးဟောင်း စပါတာ (Sparta) မြို့၏ အရေးကြီးဆုံး ဘာသာရေးနယ်မြေတစ်ခုဖြစ်သော အာတဲမိစ် အောသီးယား (Artemis Orthia) တွင် ဘာသာရေးနှင့်ဆက်စပ်သော ကြာပွတ်ရိုက်ပူဇော်မှုများ (Ritual flagellations) ကို ပြုလုပ်ခဲ့ကြသည်။ ထိုနေရာတွင် "ဒီယာမာ့စ်တီဂိုးဆစ် (diamastigosis)" ဟုခေါ်သော ထုံးတမ်းစဉ်လာ ကြာပွတ်ရိုက်ပွဲများ ကျင်းပခဲ့ပြီး အမျိုးသမီးပုရောဟိတ် (Priestess) ၏ ကြီးကြပ်မှုအောက်တွင် လူပျိုဖော်ဝင်စ အမျိုးသားငယ်များကို ကြာပွတ်ဖြင့် ရိုက်နှက်ကြခြင်း ဖြစ်သည်။<ref>Nomis, Anne O. (2013) "The Ancient Dominatrix Goddess and her Priestess Initiates" in ''The History & Arts of the Dominatrix'' Mary Egan Publishing and Anna Nomis Ltd, pp. 61-62</ref> ယင်းအကြောင်းကို ပထဝီဝင်ပညာရှင် ပါဆိုနီးယပ်စ် (Pausanias) အပါအဝင် ရှေးဟောင်းစာဆိုအများအပြားက ရေးသားခဲ့ကြသည်။<ref>Pausanias III, 16: 10-11 viewable at: http://www.theoi.com/Text/Pausanias3B.html#16 </ref> နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်းဆိုင်ရာ လှုပ်ရှားမှုများ (Sadomasochistic activities) ၏ ရှေးအကျဆုံး ရုပ်ပုံအထောက်အထားတစ်ခုကို ဘီစီ ၅ ရာစုခေတ်က အီထရစကန် (Etruscan) ယဉ်ကျေးမှုနယ်မြေဖြစ်သော တာကွီနီးယား (Tarquinia) အနီးရှိ ကြာပွတ်ရိုက်ဂူသင်္ချိုင်း (Tomb of the Whipping) တွင် တွေ့ရှိရသည်။ ထိုဂူသင်္ချိုင်းအတွင်းရှိ နံရံဆေးရေးပန်းချီ (Fresco) တွင် ကာမရာဂနှိုးဆွနေစဉ် အခြေအနေတစ်ခု၌ အမျိုးသားနှစ်ဦးက အမျိုးသမီးတစ်ဦးကို ကြိမ်လုံးနှင့် လက်ဝါးဖြင့် ကြာပွတ်ရိုက်နှက်နေပုံကို သရုပ်ဖော်ထားသည်။<ref>Mario Moretti/Leonard von Matt: ''Etruskische Malerei in Tarquinia''. Cologne 1974, Page 90, figs. 762-63, {{ISBN|978-3-7701-0541-0}}</ref> ကြာပွတ်ရိုက်ခြင်းနှင့် ပတ်သက်သည့် အခြားကိုးကားချက်တစ်ခုကို ရှေးဟောင်းရိုမန်ကဗျာဆရာ ဂျူဗင်နယ် (Juvenal) (အေဒီ ၁-၂ ရာစု) ၏ သရော်စာများ (Satires) ဆဋ္ဌမမြောက်စာအုပ်တွင် တွေ့ရသည်။<ref>[[Juvenal]]: Satires 6, Lines 474–511</ref> ထို့အပြင် ပက်ထရိုးနီးယပ်စ် (Petronius) ၏ "ဆာတိုင်ရီကွန် (Satyricon)" ဝတ္ထုတွင်လည်း လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ စိတ်နှိုးဆွမှု (Sexual arousal) ရရှိစေရန်အတွက် ပြစ်မှုကျူးလွန်သူတစ်ဦးကို ကြာပွတ်ဖြင့် ရိုက်နှက်သည့် အကြောင်းအရာများ ပါရှိသည်။ လိင်ဆက်ဆံခြင်း၏ အစားထိုးမှုအဖြစ် သို့မဟုတ် သမားရိုးကျမဟုတ်သော ရှေ့ပြေးလိင်မှုကစားခြင်း (Foreplay) ၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုအဖြစ် မိမိသဘောဆန္ဒအလျောက် အနှောင်အဖွဲ့ခံခြင်း၊ ကြာပွတ်ရိုက်ခံခြင်းများ ပြုလုပ်ခဲ့ကြသည့် လူပုဂ္ဂိုလ်များအကြောင်း သမိုင်းမှတ်တမ်းငယ်များသည် ဘီစီ ၃ ရာစုနှင့် ၄ ရာစုကတည်းက တည်ရှိခဲ့သည်။{{Citation needed|date=September 2012}} ပွန်ပေ (Pompeii) မြို့ရှိ ဆန်းကြယ်ထူးဆန်းသောဗီလာ (Villa of Mysteries) ၏ နံရံပေါ်တွင် အတောင်ပံပါသော ကြာပွတ်ကိုင်အမျိုးသမီးသခင် (Whip-mistress) ပုံကို သရုပ်ဖော်ထားပြီး၊ ၎င်းသည် အမျိုးသမီးငယ်တစ်ဦးကို နတ်ကိုးကွယ်မှုဆိုင်ရာ လျှို့ဝှက်ဆန်းကြယ်မှုများ (Mysteries) အတွင်းသို့ သွတ်သွင်းခြင်း အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုဖြစ်သည်။ အဆိုပါ ကြာပွတ်ကိုင်အမျိုးသမီး၏ အခန်းကဏ္ဍသည် ဘာသာရေးဆိုင်ရာ သေဆုံးခြင်းနှင့် ပြန်လည်မွေးဖွားခြင်း အထိမ်းအမှတ် သန့်စင်ခြင်းလုပ်ငန်းကို မောင်းနှင်ပေးသည်။<ref name="Nomis, Anne O. 2013 pp.62-64">Nomis, Anne O. (2013) "The Whipstress and the Mysteries" in ''The History & Arts of the Dominatrix'' Mary Egan Publishing & Anna Nomis Ltd, U.K. {{ISBN|978-0-9927010-0-0}} pp.62-64</ref> ရှေးဟောင်းဂရိခေတ်က အက်ဖရိုဒိုက် (Aphrodite) အလှနတ်ဘုရားမသည်လည်း လက်နက်တစ်ခုကို ကိုင်ဆောင်ထားဖူးပုံရပြီး၊ ဆီသီရာ၊ အခရိုကိုရင့် နှင့် စပါတာ အပါအဝင် နေရာအတော်များများတွင် လက်နက်ကိုင်ဆောင်ထားသော အက်ဖရိုဒိုက်ရုပ်တု အထောက်အထားများကို တွေ့ရပြီး ၎င်းလက်နက်မှာ ကြာပွတ်တစ်ခု ဖြစ်နိုင်ခြေရှိသည်။<ref name="Nomis, Anne O. 2013 pp.62-64"/> အိန္ဒိယနိုင်ငံ၏ "ကာမသူတြ (Kama Sutra)" ကျမ်းတွင် ချစ်တင်းနှောစဉ်အတွင်း ရိုက်နှက်ခြင်း အမျိုးအစား ၄ မျိုး၊ လူ့ခန္ဓာကိုယ်၏ ပစ်မှတ်ထားရမည့် ခွင့်ပြုထားသော နေရာများနှင့် အောက်လူ (Bottom) များက ပြုလုပ်လေ့ရှိသော ပျော်ရွှင်မှုပါဝင်သည့် "နာကျင်ခြင်းအော်သံ" အမျိုးမျိုးတို့ကို ဖော်ပြထားသည်။ အာရုံခံစားမှုဆိုင်ရာ အတွေ့အကြုံများနှင့် ပတ်သက်သော ဤသမိုင်းဝင်ကျမ်းစာစုတွင် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ လှုပ်ရှားမှုများအတွင်း ရိုက်နှက်ကစားခြင်း (Impact play)၊ ကိုက်ခြင်းနှင့် ဆိတ်ခြင်းများကို နှစ်ဦးသဘောတူ ဆန္ဒအလျောက်သာ ပြုလုပ်ရမည်ဖြစ်ကြောင်း အတိအလင်း အလေးပေးဖော်ပြထားသည်၊ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် အချို့သောအမျိုးသမီးများကသာ ထိုသို့သောအပြုအမူကို ပျော်ရွှင်စရာဟု ယူဆကြသောကြောင့်ဖြစ်သည်။ ဤရှုထောင့်မှကြည့်လျှင် ကာမသူတြကျမ်းကို နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်းဆိုင်ရာ လှုပ်ရှားမှုများနှင့် ဘေးကင်းလုံခြုံရေးစည်းမျဉ်းများ (Safety rules) ကို ပထမဆုံး ကိုင်တွယ်ရေးသားခဲ့သည့် စာပေအရင်းအမြစ်တစ်ခုအဖြစ် သတ်မှတ်နိုင်သည်။ နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်းဆိုင်ရာ သဘောတရားများ ပါဝင်သော အခြားစာသားများသည်လည်း နောက်ပိုင်းရာစုနှစ်များအတွင်း ကမ္ဘာတစ်ဝန်းတွင် ပုံမှန်ပေါ်ထွက်လာခဲ့သည်။<ref>''Kamasutra'' by Mallanaga Vatsyayana, translated by Wendy Doniger, Oxford University Press 2003, {{ISBN|978-0-19-283982-4}} Book II: Chapters 4, 5, 7, 8, pages 45–64.</ref> ၁၄ ရာစုအတွင်း လိင်ဆက်ဆံခြင်း၏ ရှေ့ပြေးနိဒါန်းအဖြစ် သို့မဟုတ် အစားထိုးမှုအဖြစ် လူများက မိမိတို့ဆန္ဒအလျောက် အနှောင်အဖွဲ့ခံခြင်း သို့မဟုတ် ကြာပွတ်ရိုက်ခံခြင်းများ ပြုလုပ်ခဲ့ကြကြောင်း သမိုင်းမှတ်တမ်းငယ်အချို့ ရှိခဲ့သည်။ အလယ်ခေတ်က ပေါ်ပေါက်ခဲ့သော နာခံကိုးကွယ်မှုနှင့် စိတ်ဒွန်တွဲမှုများ ပြည့်နှက်နေသည့် "နန်းတွင်းအချစ် (Courtly love)" ကဲ့သို့သော ဖြစ်ရပ်များသည် BDSM ၏ ရှေ့ပြေးနိမိတ်တစ်ခု ဖြစ်နိုင်ကြောင်း စာရေးဆရာအချို့က သုံးသပ်ကြသည်။<ref>Denis de Rougemont (1956), ''Love in the Western World''</ref><ref>Arne Hoffmann: ''In Leder gebunden. Der Sadomasochismus in der Weltliteratur'', page 11, Ubooks 2007, {{ISBN|978-3-86608-078-2}}</ref> အချို့သော အရင်းအမြစ်များ၏ အဆိုအရ BDSM သည် ထူးခြားကွဲပြားသော လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ အပြုအမူပုံစံတစ်ခုအဖြစ် ၁၈ ရာစုအစပိုင်းတွင် စတင်မြစ်ဖျားခံခဲ့သည်ဟု ဆိုကြသည်၊ ထိုအချိန်သည် အနောက်တိုင်းယဉ်ကျေးမှုလောကက လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ အပြုအမူများကို ဆေးပညာအရနှင့် ဥပဒေကြောင်းအရ စတင်အမျိုးအစားခွဲခြားလာသည့် အချိန်ဖြစ်သည်။ ကာမရာဂနှိုးဆွသည့် အခြေအနေတစ်ခုအတွင်း ကြာပွတ်ရိုက်ခြင်း အလေ့အထကို အနည်းဆုံး ၁၅၉၀ ပြည့်နှစ်များကတည်းက မှတ်တမ်းတင်ထားခဲ့ပြီး၊ ယင်းကို ဂျွန်ဒေးဗီးစ် (John Davies) ၏ သရော်စာကဗျာတို (Epigram) တစ်ပုဒ်တွင် အထောက်အထားအဖြစ် တွေ့ရှိရသည်။<ref>Epigram 33: "In Francum"</ref><ref>{{Cite journal|last=Bromley|first=James M.|date=1 May 2010|title=Social Relations and Masochistic Sexual Practice in The Nice Valour|journal=Modern Philology|volume=107|issue=#4|pages=556–587}}</ref> ထို့အပြင် သောမတ်စ်ရှက်ဒ်ဝဲ (Thomas Shadwell) ၏ "The Virtuoso" (၁၆၇၆) ပြဇာတ်နှင့် တင်မ်တဲလ်ထရိုး (Tim Tell-Troth) ၏ "Knavery of Astrology" (၁၆၈၀) တို့တွင်လည်း "ကြာပွတ်ရိုက်ကျောင်းများ (Flogging schools)" အကြောင်း ကိုးကားချက်များကို တွေ့ရသည်။<ref>Jones, M (2007) "Print of the Month: The Cully Flaug'd" in ''British Printed Images (BPI) to 1700''</ref><ref>Nomis, Anne O. (2013) "Flogging Schools and Their Cullies" in ''The History & Arts of the Dominatrix'' Mary Egan Publishing and Anna Nomis Ltd, 2013. {{ISBN|978-0-9927010-0-0}} pp.80-81</ref> ဗြိတိသျှပြတိုက် (British Museum) စုဆောင်းမှုတွင် ပါဝင်သည့် "The Cully Flaug'd" ကဲ့သို့သော ကြာပွတ်ရိုက်ခြင်း မြင်ကွင်းများကို ဖော်ပြထားသည့် မက်ဇိုတင့်ပုံနှိပ်နည်းပညာ (Mezzotints) နှင့် ပုံနှိပ်မီဒီယာများကဲ့သို့သော အမြင်အာရုံဆိုင်ရာ အထောက်အထားများကိုလည်း တွေ့ရှိရသည်။<ref>Jones, M. (2007) "Print of the Month: The Cully Flaug'd" in British Printed Images (BPI) to 1700</ref> ၁၇၄၉ ခုနှစ်တွင် ထုတ်ဝေခဲ့သော ဂျွန်ကလေလန်း (John Cleland) ၏ "ဖန်နီဟေးလ် (Fanny Hill)" ဝတ္ထုတွင် ဇာတ်ကောင်ဖြစ်သူ ဖန်နီဟေးလ်နှင့် မစ္စတာဘာဗီးလ်တို့အကြား ကြာပွတ်ရိုက်ခြင်း မြင်ကွင်းတစ်ခု ပါဝင်သည်။<ref>John Cleland: ''Fanny Hill: Memoirs of a Woman of Pleasure'', Penguin Classics, Page 180 ff</ref> ထို့နောက်တွင် "Birch Discipline ဖြင့် တင်ဆက်သော ခေတ်ဆန်သည့် ဟောပြောပွဲများ (Fashionable Lectures: Composed and Delivered with Birch Discipline)" (၁၇၆၁ ခန့်) အပါအဝင် ကြာပွတ်ရိုက်ခြင်းဆိုင်ရာ စာပေထုတ်ဝေမှု အများအပြား ထွက်ပေါ်လာခဲ့ပြီး၊ ၎င်းသည် ဟောပြောပွဲခန်းမတစ်ခုအတွင်း၌ ကြိမ်လုံးများနှင့် ကိုးမြီးကရော်ကြာပွတ် (Cat o' nine tails) များ အသုံးပြုကာ ဝန်ဆောင်မှုပေးနေသည့် အမျိုးသမီးများ၏ အမည်များကို ကြော်ငြာမြှင့်တင်ပေးခဲ့သည်။<ref>''Fashionable Lectures Delivered With Birch Discipline'' (c. 1761) British Library Rare Books, cited in Nomis (2013) op cit.</ref> အခြားသော အရင်းအမြစ်များက ပိုမိုကျယ်ပြန့်သော အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်များကို ပေးထားပြီး၊ ရှေးခေတ်ကာလများနှင့် အခြားသော ယဉ်ကျေးမှုများတွင် ရှိခဲ့သည့် BDSM ကဲ့သို့သော အပြုအမူများကို ထောက်ပြကြသည်။ ဥပမာအားဖြင့် အလယ်ခေတ်က နာကျင်မှုခံယူသည့် ကိုးကွယ်သူများ (Medieval flagellates) နှင့် အမေရိကန် တိုင်းရင်းသား မျိုးနွယ်စု (Native American) အချို့၏ ပြင်းထန်သော ခန္ဓာကိုယ်ဆိုင်ရာ စမ်းသပ်မှု ထုံးတမ်းစဉ်လာများ (Ordeal rituals) တို့ ဖြစ်ကြသည်။<ref>{{cite web|url=http://www.fordham.edu/halsall/source/ordeals1.html|title=European medieval ordeals}}</ref> BDSM ဆိုင်ရာ အယူအဆများနှင့် ပုံရိပ်များသည် ၂၀ ရာစုတစ်လျှောက်လုံးတွင် အနောက်တိုင်းယဉ်ကျေးမှု၏ အစွန်အဖျား (Fringes) တွင် တည်ရှိနေခဲ့သည်။<ref>{{Cite journal|last1=Tomazos|first1=Kostas|last2=O'Gorman|first2=Kevin|last3=MacLaren|first3=Andrew C|date=June 2017|title=From leisure to tourism: How BDSM demonstrates the transition of deviant pursuits to mainstream products|journal=Tourism Management|volume=60|pages=30–41}}</ref> ရောဘတ်ဘီယန်ဗီနူး (Robert Bienvenu) က ခေတ်သစ် BDSM ၏ မြစ်ဖျားခံမှုကို အရင်းအမြစ် ၃ ခုကြောင့်ဟု သတ်မှတ်ခဲ့ပြီး ၎င်းတို့မှာ "ဥရောပ ဖက်တစ်ရှ် (European Fetish)" (၁ yပြည်နှစ်ကတည်းက)၊ "အမေရိကန် ဖက်တစ်ရှ် (American Fetish)" (၁၉၃၄ ခုနှစ်ကတည်းက) နှင့် "ဂေး လည်သာ (Gay Leather)" (၁၉၅၀ ပြည့်နှစ်ကတည်းက) တို့ ဖြစ်ကြသည်။<ref>Robert Bienvenu: Doctoral Dissertation "The Development of Sadomasochism as a Cultural Style in the Twentieth-Century United States"</ref> အခြားသော အရင်းအမြစ်တစ်ခုမှာ ၁၉ ရာစု သို့မဟုတ် ထို့ထက်စောသော ကာလများကတည်းက ပြည့်တန်ဆာအိမ် (Brothels) များတွင် ဆော့ကစားခဲ့ကြသည့် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ ကစားနည်းများ (Sexual games) ဖြစ်သည်။ ချားလ်စ်ဂူရက်တီ (Charles Guyette) သည် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုတွင် ဖက်တစ်ရှ်နှင့် ပတ်သက်သည့် ပစ္စည်းများ (ဝတ်စုံများ၊ ဖိနပ်များ၊ ဓာတ်ပုံများ၊ ထောက်ကူပစ္စည်းများနှင့် အသုံးအဆောင်များ) ကို ပထမဆုံး ထုတ်လုပ်ဖြန့်ချိခဲ့သူ ဖြစ်သည်။ သူ၏ ဆက်ခံသူ အာဗင်ကလော (Irving Klaw) သည် BDSM သဘောတရားပါဝင်သည့် စီးပွားဖြစ် လိင်လှုံ့ဆော်မှုဆိုင်ရာ ရုပ်ရှင်နှင့် ဓာတ်ပုံများကို ထုတ်လုပ်ခဲ့ပြီး (အထူးသဖြင့် ဘက်တီပေ့ခ်ျ - Bettie Page နှင့်အတူ ရိုက်ကူးခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်)၊ ယခုအခါ၌ နာမည်ကျော် အနုပညာရှင်များ ဖြစ်လာကြသည့် ဂျွန်ဝီလီ (John Willie)၊ ဂျိန်းဘီလ်ဘရူး (Gene Bilbrew) နှင့် အဲရစ်စတန်တန် (Eric Stanton) တို့ ရေးဆွဲသော ဖက်တစ်ရှ်ရုပ်ပြကတ်တွန်းများကို ထုတ်ဝေခဲ့သည်။ စတန်တန်၏ မော်ဒယ်ဖြစ်သူ ဘက်တီပေ့ခ်ျ (Bettie Page) သည် တစ်ချိန်တည်းမှာပင် ဖက်တစ်ရှ်ဓာတ်ပုံလောကတွင် ပထမဆုံး အောင်မြင်သော မော်ဒယ်တစ်ဦး ဖြစ်လာခဲ့သလို၊ အမေရိကန် အဓိကယဉ်ကျေးမှုလောကတွင်လည်း အလွန်ကျော်ကြားသော ပင်အပ်မော်ဒယ် (Pin-up girl) တစ်ဦး ဖြစ်လာခဲ့သည်။ အီတလီစာရေးဆရာနှင့် ဒီဇိုင်နာဖြစ်သူ ဂီဒိုကရီပတ်စ် (Guido Crepax) သည် သူ၏ လွှမ်းမိုးမှုကို နက်နက်ရှိုင်းရှိုင်း ခံခဲ့ရပြီး ၂၀ ရာစု၏ ဒုတိယနှစ်ဝက်တွင် ဥရောပ လူကြီးကြိုက်ရုပ်ပြများ၏ ပုံစံနှင့် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုကို ပုံဖော်ပေးခဲ့သည်။ အနုပညာရှင်များဖြစ်ကြသည့် ဟဲလ်မုဒ်နယူတန် (Helmut Newton) နှင့် ရောဘတ်မက်ပယ်သွာ့ပ် (Robert Mapplethorpe) တို့သည် ခေတ်သစ်ဓာတ်ပုံပညာတွင် BDSM နှင့် ဆက်စပ်နေသော အကြောင်းအရာများကို ပိုမိုအသုံးပြုလာကြပြီး ယင်းကြောင့် ယနေ့တိုင် လူထုအတွင်း အငြင်းပွားဖွယ်ရာ ဆွေးနွေးမှုများကို ဖြစ်ပေါ်စေသည့် အထင်ရှားဆုံး ဥပမာများ ဖြစ်ကြသည်။<ref>University of Central England in Birmingham: Attempted Confiscation of Mapplethorn book by Officials in 1997 for being obscene.</ref> အာလ်ဖရက်ဘီနေး (Alfred Binet) သည် ၁၈၈၇ ခုနှစ်တွင် ထုတ်ဝေသော သူ၏ "Du fétichisme dans l'amour" စာအုပ်တွင် ကာမရာဂဆိုင်ရာ စွဲလမ်းမက်မောမှု (Erotic fetishism) ဟူသော စကားလုံးကို ပထမဆုံး စတင်သုံးနှုန်းခဲ့သည်။<ref>Binet, A. (1887). "Du fétichisme dans l'amour" [=Fetishism in love] in: ''Revue Philosophique'', 24, pp. 143–167</ref> ရစ်ချက်ဗွန်ကရက်ဖ်-အီဘင် (Richard von Krafft-Ebing) က BDSM အပေါ် စိတ်ဝင်စားမှုများကို လူသားတို့၏ လိင်မှုစရိုက် ဆက်တိုက်ဖြစ်စဉ် (Continuum) ၏ အဆုံးသတ်တစ်ခုအဖြစ် ရှုမြင်ခဲ့သည်။<ref>von Krafft-Ebing, R. ''Psychopathia sexualis with especial reference to the antipathic sexual instinct: A medico-forensic study''. Trans Rebman FJ from 12th German ed. New York: Special Books; 1965:129– 218, 533–543</ref> === လည်သာ လှုပ်ရှားမှု (Leather movement) === လည်သာ (Leather) ဟူသော စကားလုံးသည် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ စွဲလမ်းမက်မောမှု တစ်ခု (Fetish) ကို ရည်ညွှန်းရန်အတွက် ဂေးအမျိုးသားများအကြား အဓိကသုံးနှုန်းသော ဝေါဟာရဖြစ်သော်လည်း ၎င်းသည် အခြားသော အဓိပ္ပာယ်များစွာကိုလည်း ကိုယ်စားပြုနိုင်သည်။ ဂေးလည်သာ အသိုင်းအဝိုင်းဝင်များသည် မော်တော်ဆိုင်ကယ်စီး လည်သာဝတ်စုံများကဲ့သို့သော လည်သာများကို ဝတ်ဆင်ကြသည် သို့မဟုတ် လည်သာဝတ်ဆင်ထားသော အမျိုးသားများကို စွဲမက်ကြသည်။ လည်သာယဉ်ကျေးမှုနှင့် BDSM ကို တစ်ခုတည်းသော အရာ၏ အစိတ်အပိုင်းနှစ်ခုအဖြစ် ရှုမြင်ကြသည်။ BDSM ယဉ်ကျေးမှု၏ အစိတ်အပိုင်း အတော်များများသည် ဂေးအမျိုးသားများ၏ လည်သာယဉ်ကျေးမှုခွဲ (Leather subculture) မှ ဆင်းသက်လာခြင်းဖြစ်ပြီး၊ ယင်းသည် ဒုတိယကမ္ဘာစစ် (၁၉၃၉-၁၉၄၅) ပြီးနောက် အိမ်ပြန်လာကြသည့် စစ်သည်တော် အမျိုးသားအုပ်စုများဆီမှ စနစ်တကျ ပုံပေါ်လာခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။<ref>Robert Bienvenu, ''The Development of Sadomasochism as a Cultural Style in the Twentieth-Century United States'', 2003, Doctoral Dissertation</ref> ဒုတိယကမ္ဘာစစ်သည် အမြောက်အမြားရှိသော လိင်တူချစ်သူ အမျိုးသား၊ အမျိုးသမီးများအတွက် လိင်တူချစ်သူ အသိုင်းအဝိုင်းအကြားတွင် ဘဝကို စတင်ထိတွေ့ခွင့်ရခဲ့သည့် အခြေအနေတစ်ခု ဖြစ်ခဲ့သည်။ စစ်ပြီးခေတ်တွင် လိင်တူချစ်သူများသည် နယူးယောက်၊ ချီကာဂို၊ ဆန်ဖရန်စစ္စကိုနှင့် လော့စ်အိန်ဂျလိစ် ကဲ့သို့သော မြို့ကြီးများတွင် စုဝေးခဲ့ကြသည်။ ၎င်းတို့သည် လည်သာကလပ်များနှင့် ဆိုင်ကယ်ကလပ်များကို ဖွဲ့စည်းခဲ့ကြပြီး အချို့မှာ ညီအစ်ကိုရင်းချာကဲ့သို့ ဝန်ဆောင်မှုအသင်းများ ဖြစ်ကြသည်။ မစ္စတာလည်သာ ပြိုင်ပွဲ (Mr. Leather Contest) နှင့် မစ္စတာဒရမ်မာ ပြိုင်ပွဲ (Mr. Drummer Contest) တို့ကို ဤကာလဝန်းကျင်တွင် စတင်ကျင်းပခဲ့သည်။ ဤသည်မှာ ဂေးအမျိုးသား လည်သာအသိုင်းအဝိုင်း၏ စတင်ရာ (Genesis) ဖြစ်သည်။ အသိုင်းအဝိုင်းဝင် အများအပြားသည် ပြင်းထန်သော လိင်မှုစရိုက်ပုံစံများအပေါ် စွဲမက်ခဲ့ကြပြီး ယင်းအခြေအနေသည် အေအိုင်ဒီအက်စ် (AIDS) ရောဂါ မပျံ့နှံ့မီ ၁၉၇၀ ပြည့်နှစ်များတွင် အမြင့်ဆုံးအဆင့်သို့ ရောက်ရှိခဲ့သည်။<ref name="a4b" >{{cite journal | last1 = Lenius | first1 = S | year = 2001 | title = Bisexuals and BDSM | journal = Journal of Bisexuality | volume = 1 | issue = #4| pages = 69–78 }}</ref> ဤယဉ်ကျေးမှုခွဲကို ၁၉၇၂ ခုနှစ်တွင် ထုတ်ဝေခဲ့သော လာရီတောင်းန်းဆန်းဒ် (Larry Townsend) ၏ "Leatherman's Handbook" စာအုပ်တွင် အထူးထင်ဟပ်စေခဲ့ပြီး၊ ၎င်းစာအုပ်တွင် ၁Status၀ ပြည့်လွန်နှစ်များနှောင်းပိုင်းနှင့် ၁၉၇၀ ပြည့်လွန်နှစ်များအစောပိုင်းက ဂေးအမျိုးသား နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်းဆိုင်ရာ စရိုက်ရှိသူများ၏ အလေ့အထများနှင့် ယဉ်ကျေးမှုကို အသေးစိတ် ဖော်ပြထားသည်။<ref>Townsend, Larry, ''The Leatherman's Handbook'', 1972 Olympia Press, seventh edition 2004 available from L.T. Publications, P.O. Box 302, Beverly Hills, California 90213-0302</ref> ၁၉၈၀ ပြည့်လွန်နှစ်များ အစောပိုင်းတွင် လက်စဘီယံ (Lesbians) အမျိုးသမီးများသည်လည်း ဂေးလည်သာ အသိုင်းအဝိုင်း၏ ထင်ရှားသော အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုအဖြစ် လည်သာအမျိုးသားများနှင့်အတူ ပူးပေါင်းလာခဲ့ကြသည်။ ၎င်းတို့သည်လည်း လည်သာကလပ်များကို ဖွဲ့စည်းခဲ့ကြသော်လည်း လည်သာအမျိုးသမီးများအတွက် သီးသန့်ဘား (Bars) များ မရှိခြင်းကဲ့သို့သော ဂျန်ဒါဆိုင်ရာ ကွဲပြားမှုအချို့ ရှိခဲ့သည်။ ၁ bowling၁ ခုနှစ်တွင် လက်စဘီယံ-ဖီမင်နစ်အုပ်စု ဖြစ်သော ဆမွိုင်းစ် (Samois) က "Coming to Power" စာအုပ်ကို ထုတ်ဝေခဲ့ခြင်းကြောင့် လက်စဘီယံ အသိုင်းအဝိုင်းအတွင်း BDSM အပေါ် ပိုမိုသိရှိနားလည်လာပြီး လက်ခံလာကြသည်။<ref>Gayle Rubin: "Samois", ''Leather Times'', 21:3–7., 2004, available from: leatherarchives.org</ref> ၁၉၉၀ ပြည့်လွန်နှစ်များသို့ ရောက်သောအခါ ဂေးအမျိုးသားနှင့် အမျိုးသမီးများ၏ လည်သာအသိုင်းအဝိုင်းများသည် မြေအောက် (Underground) အခြေအနေတွင် မဟုတ်တော့ဘဲ ပုံမှန်မဟုတ်သော လိင်မှုစရိုက်ရှိသူများ အသိုင်းအဝိုင်း (Kink community) တွင် အရေးပါသော အခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်လာခဲ့သည်။<ref name="a4b" /> ယနေ့ခေတ်တွင်မူ လည်သာလှုပ်ရှားမှုကို ယခင်ကကဲ့သို့ ဂေးယဉ်ကျေးမှုခွဲမှ ဆင်းသက်လာသော ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုတစ်ခုအဖြစ် ရှုမြင်မည့်အစား BDSM ယဉ်ကျေးမှု၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုအဖြစ် ယေဘုယျအားဖြင့် ရှုမြင်ကြသည် (အတိတ်ကာလက BDSM ယဉ်ကျေးမှုခွဲ၏ အစိတ်အပိုင်းအများစုမှာ ဂေးများ ဖြစ်ခဲ့ကြသော်လည်း ဖြစ်သည်)။ ၁၉၉၀ ပြည့်လွန်နှစ်များတွင် "နယူးဂတ်ဒ် လည်သာ ယဉ်ကျေးမှုခွဲ (New Guard leather subculture)" ဟုခေါ်သော အယူအဆသစ်တစ်ရပ် တိုးတက်ပြောင်းလဲလာခဲ့သည်။ ဤဦးတည်ချက်အသစ်သည် ၎င်းတို့၏ ကစားမှုများ (Play) ထဲတွင် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ရှုထောင့်များ (Psychological aspects) ကို စတင်ထည့်သွင်း ပေါင်းစပ်လာခဲ့ကြသည်။{{Citation needed|date=August 2014}} ချီကာဂိုမြို့ရှိ လည်သာမော်ကွန်းတိုက်နှင့် ပြတိုက် (Leather Archives and Museum - LA&M) ကို ၁၉၉၁ ခုနှစ်တွင် ချက်ရန်းစလိုး (Chuck Renslow) နှင့် တိုနီဒီဘလေ့စ် (Tony DeBlase) တို့က “လည်သာ၊ ကင့်ခ် (Kink)၊ ဖက်တစ်ရှ် နှင့် BDSM တို့၏ သမိုင်းနှင့် ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ လူထုမော်ကွန်းတိုက်၊ စာကြည့်တိုက်နှင့် ပြတိုက်” အဖြစ် တည်ထောင်ခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=About the LA&M |url=https://leatherarchives.org/about/about-the-la-m |website=leatherarchives.org |language=en-us}}</ref> LA&M ပြတိုက်တွင် BDSM နှင့် ဆက်စပ်နေသော ရှေးဟောင်းပစ္စည်းများစွာကို အကျယ်တဝန့် စုဆောင်းထားရှိပြီး၊ ၎င်းတွင် မူလ လည်သာဂုဏ်ဆောင်အလံ (Leather pride flag) သုံးခုအနက် တစ်ခုလည်း ပါဝင်သည်။<ref>{{Cite web |title=The Leather Pride Flag |url=https://leatherarchives.org/the-leather-pride-flag |website=leatherarchives.org |language=en-us}}</ref> ဆန်ဖရန်စစ္စကိုမြို့ရှိ South of Market Leather History Alley ကို ရင်းဂိုးလ်ဒ်လမ်းကြား (Ringold Alley) တစ်လျှောက်တွင် လည်သာယဉ်ကျေးမှုကို ဂုဏ်ပြုသောအားဖြင့် အနုပညာလက်ရာ လေးခုဖြင့် ဖွဲ့စည်းတည်ဆောက်ထားပြီး ၂၀၁၇ ခုနှစ်တွင် ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။<ref name="artandarchitecture-sf.com">{{cite web|url=http://www.artandarchitecture-sf.com/ringold-alleys-leather-memoir.html|title=Ringold Alley's Leather Memoir – Public Art and Architecture from Around the World}}</ref><ref name="Jewish">{{cite news |last=Paull |first=Laura |title=Honoring gay leather culture with art installation in Soma alleyway – J |newspaper=J |publisher=Jweekly.com |date=2018-06-21}}</ref> အဆိုပါ အနုပညာလက်ရာများထဲမှ တစ်ခုမှာ လမ်းဘေးပလက်ဖောင်းတစ်လျှောက်တွင် သတ္တုဖြင့် ပြုလုပ်ထားသော ဖိနပ်ခြေရာများ (Metal bootprints) ဖြစ်ပြီး၊ ယင်းသည် ဆန်ဖရန်စစ္စကို လည်သာအသိုင်းအဝိုင်း၏ အရေးပါသော အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုဖြစ်ခဲ့သည့် လူပုဂ္ဂိုလ် ၂၈ ဦးကို ဂုဏ်ပြုထားခြင်း ဖြစ်သည် (၎င်းတို့ထဲတွင် ဂေးနှင့် လက်စဘီယံ S/M ဖစ်စတင်းကလပ်တစ်ခုဖြစ်သော Catacombs ၏ ပိုင်ရှင် စတိဗ်မက်အီချာရင် - Steve McEachern နှင့် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၏ ဒုတိယမြောက် သက်တမ်းရင့် BDSM အဖွဲ့အစည်းဖြစ်သော ဂျန်နပ်စ်အသင်း - Society of Janus ကို ပူးတွဲတည်ထောင်သူ စင်သီယာဆလေတာ - Cynthia Slater တို့ ပါဝင်ကြသည်)။<ref name="Jewish" /><ref name="artandarchitecture-sf.com" /> === အင်တာနက် (Internet) === ၁၉၈၀ ပြည့်လွန်နှစ်များ နှောင်းပိုင်းတွင် အင်တာနက်ပေါ်ပေါက်လာခြင်းကြောင့် ကမ္ဘာတစ်ဝန်းရှိ ထူးခြားဆန်းသစ်သော ဝါသနာတူချင်းများအား ဒေသအဆင့်တွင်ကော နိုင်ငံတကာအဆင့်တွင်ပါ ရှာဖွေတွေ့ရှိနိုင်ရန်နှင့် ၎င်းတို့နှင့် အမည်မဖော်ဘဲ (Anonymously) ဆက်သွယ်ပြောဆိုနိုင်ရန် လမ်းစပွင့်သွားခဲ့သည်။<ref name=sm101/><ref>{{cite web|url=http://www.buzzle.com/articles/alternate-lifestyles-what-they-had-to-do-with-msn-chat.html|title=Alternate Lifestyles: What They Had to Do With MSN Chat|date=10 January 2013}}</ref> ယင်းကြောင့် BDSM အပေါ် စိတ်ဝင်စားမှုနှင့် ဗဟုသုတများ အရှိန်အဟုန်ဖြင့် ပေါက်ကွဲထွက်ပေါ်လာခဲ့ပြီး၊ အထူးသဖြင့် ယူစနက် (Usenet) အဖွဲ့တစ်ခုဖြစ်သော `alt.sex.bondage` တွင် ဖြစ်သည်။ ထိုအဖွဲ့အတွင်း ကြော်ငြာအမှိုက်များ (Spam) များပြားလာသောအခါ စိတ်ဝင်စားသူများသည် `soc.subculture.bondage-bdsm` သို့ ပြောင်းရွှေ့သွားခဲ့ကြသည်။ ဆိုရှယ်မီဒီယာ ပုံစံများအပေါ် ပိုမိုအာရုံစိုက်လာခြင်းနှင့်အတူ မိမိကိုယ်ကိုယ် "BDSM နှင့် ဖက်တစ်ရှ် အသိုင်းအဝိုင်းအတွက် လူမှုကွန်ရက်" ဟု ကြေညာထားသော ဖက်လိုင်ဖ် (FetLife) ဝဘ်ဆိုက်ကို ဖွဲ့စည်းတည်ထောင်ခဲ့သည်။ ၎င်းသည် အခြားသော လူမှုကွန်ရက်စာမျက်နှာများကဲ့သို့ပင် အခြားအသုံးပြုသူများနှင့် သူငယ်ချင်းဖွဲ့နိုင်ခြင်း၊ ပွဲလမ်းသဘင်များ ပြုလုပ်နိုင်ခြင်းနှင့် ဝါသနာတူ စာမျက်နှာများကို ဖန်တီးနိုင်ခြင်း စသည့် လုပ်ဆောင်ချက်များဖြင့် လည်ပတ်သည်။ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ အသုံးအဆောင်ပစ္စည်းများကို ရောင်းချသည့် သမားရိုးကျ လိင်အသုံးအဆောင်ပစ္စည်းဆိုင်များ (Sex shops) အပြင်၊ လည်သာ/လတ်တက်စ် (Latex) ဝတ်စုံများနှင့် BDSM ကစားစရာများကို သီးသန့်ရောင်းချသည့် အွန်လိုင်းလူကြီးကြိုက်ကစားစရာ ကုမ္ပဏီများလည်း အရှိန်အဟုန်ဖြင့် တိုးတက်လာခဲ့သည်။ တစ်ချိန်က အလွန်ကျဉ်းမြောင်းသော ဈေးကွက်ငယ် (Niche market) တစ်ခုသာ ဖြစ်ခဲ့သော်လည်း ယခုအခါတွင် ၎င်းတို့၏ ကုန်ပစ္စည်းစာရင်း (Catalog) ထဲ၌ BDSM သို့မဟုတ် ဖက်တစ်ရှ်ပစ္စည်းတစ်မျိုးမျိုးကို ထည့်သွင်းမရောင်းချသော လိင်ကစားစရာကုမ္ပဏီ ဟူ၍ မရှိသလောက် ရှားပါးသွားပြီဖြစ်သည်။ သမားရိုးကျ လိင်ဆက်ဆံမှုပုံစံရှိသည့် "ဗနီလာ (Vanilla sex)" ဈေးကွက်များထဲသို့ပင် ဆန်းပြားသော ကင့်ခ် (Kinky) ဒြပ်စင်များ ရောနှောဝင်ရောက်လာခဲ့သည်။ ယခင်က ဈေးကွက်ငယ်လေးသည် ယခုအခါတွင် လူကြီးကြိုက် အသုံးအဆောင်ပစ္စည်း စီးပွားရေးလုပ်ငန်း၏ အရေးပါသော မဏ္ဍိုင်တစ်ခုအဖြစ် တိုးချဲ့လာခဲ့သည်။<ref>{{cite web|last=Birch|first=Dr Robert W.|url=http://www.leathernroses.com/generalbdsm/drbirchsextoys.htm|title=Adult Sex Toys|publisher=Leather Roses}}</ref> ယနေ့ခေတ်တွင် လိင်ကစားစရာ ပံ့ပိုးရောင်းချသူ အားလုံးနီးပါးသည် မူလက BDSM ယဉ်ကျေးမှုခွဲတွင်သာ အသုံးပြုခဲ့သော ပစ္စည်းများကို ထည့်သွင်းရောင်းချပေးနေပြီဖြစ်သည်။ အတွင်းခံအောက်ခံပါသော လက်ထိပ်များ (Padded handcuffs)၊ လတ်တက်စ်နှင့် လည်သာ အဝတ်အထည်များအပြင်၊ ပွတ်သပ်ကစားရန်အတွက် ပျော့ပျောင်းသော ကြာပွတ်တိုများနှင့် ကာမရာဂဆိုင်ရာ လျှပ်စစ်လှုံ့ဆွမှုပေးသည့် TENS စက်ကဲ့သို့သော ပိုမိုဆန်းပြားသည့် ပစ္စည်းများကို သမားရိုးကျ ဗနီလာပစ်မှတ်အုပ်စုများအတွက် ထုတ်လုပ်သော ကုန်ပစ္စည်းစာရင်းများတွင် တွေ့ရှိနိုင်ပြီး၊ ယင်းက ယခင်က ရှိခဲ့သော စည်းဘောင်များ တဖြည်းဖြည်း ချဲ့ထွင်ပြောင်းလဲလာနေကြောင်း ဖော်ပြနေသည်။ လွန်ခဲ့သည့် နှစ်အနည်းငယ်အတွင်း အင်တာနက်သည် ဤအကြောင်းအရာကို စိတ်ဝင်စားကြသည့် လူပုဂ္ဂိုလ်များအကြား ကွန်ရက်ချိတ်ဆက်ခြင်း (Networking) အတွက် ဗဟိုချက်မ ပလက်ဖောင်းတစ်ခုကိုလည်း ပံ့ပိုးပေးထားသည်။ ရေတွက်မကုန်နိုင်သော ပုဂ္ဂလိကနှင့် စီးပွားဖြစ် ရွေးချယ်စရာများအပြင်၊ ဒေသခံကွန်ရက်များနှင့် ကူညီပံ့ပိုးရေးအဖွဲ့များ (Support groups) လည်း တိုးပွားလာနေသည်။ ဤအဖွဲ့များသည် မိမိတို့၏ ဆန္ဒမပါဘဲ လိင်မှုစရိုက်ကို သူတစ်ပါးသိရှိသွားခြင်း ခံရသူများ (Unwillingly outed) အတွက် ပြည့်စုံသော နောက်ခံအကြောင်းအရာများနှင့် ကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ အချက်အလက်များကို ပံ့ပိုးပေးလေ့ရှိကြသည့်အပြင်၊ BDSM နှင့်ပတ်သက်သော အကြောင်းအရာများကို နားလည်သဘောပေါက်သည့် စိတ်ပညာရှင်များ (Psychologists)၊ ဆရာဝန်များနှင့် ရှေ့နေများ၏ ဆက်သွယ်ရန် လိပ်စာစာရင်းများကိုလည်း ကူညီပံ့ပိုးပေးကြသည်။<ref>{{cite web|url=http://www.leathernroses.com/generalbdsm/generalbdsm.htm#toys|title=Implements/Toys|publisher=Leather Roses}}</ref> == လိင်စိတ်တိမ်းညွတ်မှုနှင့် BDSM အခန်းကဏ္ဍ ကွဲပြားခြင်း == စိတ်ပညာနှင့် လိင်မှုဗေဒ (Sexology) ဆိုင်ရာ သုတေသနများအရ လူတစ်ဦး၏ လိင်စိတ်တိမ်းညွတ်မှု နှင့် BDSM အတွင်း နှစ်သက်သော အခန်းကဏ္ဍ (BDSM role) တို့သည် ထပ်တူမကျဘဲ သီးခြားစီ တည်ရှိကြသည်။<ref>Bienvenu, Robert (2003). ''The Development of Sadomasochism as a Cultural Style in the Twentieth-Century United States''. Doctoral Dissertation.</ref> Straight အမျိုးသားတစ်ဦးသည် အမျိုးသမီးများကိုသာ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာအရ စွဲမက်သော်လည်း (Heterosexual)၊ BDSM ဆော့ကစားခြင်း သို့မဟုတ် လွှမ်းမိုးချုပ်ကိုင်မှု ခံယူခြင်း (Submission) အပိုင်းတွင်မူ အမျိုးသားသခင် (Male Dominant/Top) တစ်ဦး၏ လက်အောက်ခံ သို့မဟုတ် Bottom အဖြစ် ပါဝင်ဆော့ကစားရန် စိတ်ဝင်စားခြင်း သို့မဟုတ် ပါဝင်ခြင်းများ ရှိနိုင်သည်။ ဤဖြစ်ရပ်ကို ကင့်ခ်အသိုင်းအဝိုင်း (Kink community) တွင် "လိင်စိတ်မဟုတ်သော BDSM ဆော့ကစားခြင်း (Non-sexual/Aromantic Kink play)" အဖြစ် သတ်မှတ်လေ့ရှိပြီး ပါဝင်သူများသည် နာကျင်မှုပေးခြင်း/ခံယူခြင်း (Impact play)၊ အနှောင်အဖွဲ့ခံခြင်း (Bondage) သို့မဟုတ် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အာဏာလွှဲပြောင်းခြင်း (Power exchange) တို့မှ ရရှိသော စိတ္တဇကြည်နူးမှု (Psychological အမျိုးအစား ကြည်နူးမှု) ကိုသာ ဦးတည်ခြင်း ဖြစ်သည်။<ref name="Langdridge">Langdridge, Darren; Barker, Meg, eds. (2007). ''Safe, Sane and Consensual: Contemporary Perspectives on Sadomasochism''. Palgrave Macmillan. {{ISBN|978-0230517745}}</ref> === အာဏာလွှဲပြောင်းခြင်းနှင့် စိတ်ဖိစီးမှုလျှော့ချခြင်း (Power Exchange and Stress Relief) === စိတ်ပညာရှင်များ၏ လေ့လာချက်အရ နေ့စဉ်လူမှုဘဝတွင် တာဝန်ကြီးမားသော နေရာများ သို့မဟုတ် လွှမ်းမိုးချုပ်ကိုင်ရသော နေရာများတွင် ရှိနေသည့် Straight အမျိုးသားများသည် (ဥပမာ- ကုမ္ပဏီအရာရှိများ၊ ခေါင်းဆောင်များ) BDSM ကစားပွဲအတွင်း အောက်လူ (Submissive/Bottom) နေရာသို့ ဝင်ရောက်ခြင်းဖြင့် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ လွတ်မြောက်မှုနှင့် စိတ်ဖိစီးမှု လျှော့ချခြင်း (Escape from self) ကို ရရှိကြသည်။<ref>Baumeister, Roy F. (1989). ''Masochism and the Self''. Lawrence Erlbaum Associates. {{ISBN|978-0805804867}}</ref> ဤနေရာတွင် သခင်ဖြစ်သူ (Top) သည် မည်သည့်လိင် (Gender) ဖြစ်စေကာမူ၊ အာဏာကို လုံးဝစွန့်လွှတ်လိုက်ရခြင်းမှ ရရှိသော စိတ်ခံစားမှုသည် အဓိကကျသဖြင့် တခြားအမျိုးသားတစ်ဦး၏ အမိန့်ပေး ထိန်းချုပ်မှုကို ခံယူခြင်းသည် ၎င်းတို့၏ လိင်စိတ် Straight ဖြစ်ခြင်းအပေါ် သက်ရောက်မှု မရှိပေ။ ==== ကာမရာဂကင်းသော နာကျင်မှုနှင့် စမ်းသပ်မှု (Non-erotic Pain and Ordeals) ==== BDSM အတွင်းရှိ Bottom သို့မဟုတ် Submissive နေရာသည် လိင်ဆက်ဆံခြင်း (Sexual intercourse) တစ်ခုတည်းကိုသာ ဆိုလိုခြင်းမဟုတ်ဘဲ၊ ခန္ဓာကိုယ်ဆိုင်ရာ ပြင်းထန်သော စမ်းသပ်မှုများ (Physical ordeals) ဖြစ်သည့် ကြာပွတ်ရိုက်ခြင်း၊ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အညှို့ခံရခြင်း သို့မဟုတ် အဝတ်အစားမပါဘဲ အနှောင်အဖွဲ့ခံရခြင်းများလည်း ပါဝင်သည်။<ref name="Langdridge"/> Straight အမျိုးသားများသည် လိင်တူချင်း စွဲမက်စိတ် (Homosexual arousal) မရှိဘဲ၊ အဆိုပါ နာကျင်မှုခံနိုင်ရည် စမ်းသပ်ချက်များနှင့် စိတ်လှုံ့ဆွမှုများအပေါ်တွင်သာ စွဲမက်သဖြင့် အမျိုးသား Top များထံတွင် Bottom အဖြစ် ခံယူဝံ့ကြခြင်း ဖြစ်သည်။<ref>Weinberg, Thomas S., ed. (1995). ''S&M: Studies in Sadomasochism''. Prometheus Books. {{ISBN|978-1573920001}}</ref> === ကင့်ခ်အသိုင်းအဝိုင်းအတွင်း လက်ခံမှု (Mainstream Kink Acceptance) === ခေတ်သစ် ကင့်ခ်အသိုင်းအဝိုင်း၏ ဆွေးနွေးပွဲများနှင့် FetLife ကဲ့သို့သော လူမှုကွန်ရက်စာမျက်နှာများတွင် "Straight-identifying male submissives with male dominants" (အမျိုးသားသခင်နှင့် ဆော့ကစားသော Straight အမျိုးသားအောက်လူများ) ဆိုင်ရာ ဆွေးနွေးမှုအုပ်စု (Discussion groups) အများအပြား ရှိသည်။ ပါဝင်သူများသည် လိင်ဆက်ဆံမှု လုံးဝမပါဝင်သော (No-penetration/No-sex) ပြင်းထန်သော BDSM ကစားပွဲများကို သီးသန့်ပြုလုပ်ကြပြီး ၎င်းတို့ကိုယ်ကို 100% Heterosexual (Straight) အဖြစ် ဆက်လက်သတ်မှတ်ထားကြဆဲ ဖြစ်သည်။<ref>Kleinplatz, Peggy J.; Moser, Charles, eds. (2006). ''Sadomasochism: Powerful Pleasures''. Routledge. {{ISBN|978-1560236405}}</ref> == စိတ်ပညာ == လူသားများတွင် ပုံမှန်မဟုတ်သော လိင်စိတ်စွဲလမ်းမှုများ (Paraphilias) ဖြစ်ပွားရသည့် အကြောင်းရင်းကို ရှင်လင်းစွာ မသိရသေးသော်လည်း ၎င်းသည် အာရုံကြောဆိုင်ရာ (Neurological)၊ ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ (Cultural) နှင့် စိတ်လှုပ်ရှားမှုတွန်းအားဆိုင်ရာ (Psychodynamic) အကြောင်းရင်းများ ရောယှက်နေခြင်းကြောင့်ဟု ယုံကြည်ကြသည်။ ပုံမှန်မဟုတ်သော လိင်စိတ်စွဲလမ်းမှုရှိသည့် လူနှစ်ဦး သို့မဟုတ် ထို့ထက်ပိုသောသူများသည် တူညီသောအကြောင်းရင်းများကြောင့် ထိုစရိုက် ဖြစ်ပေါ်လာခြင်းမျိုး မရှိနိုင်သလို၊ သီးခြားစီဖြစ်သော လိင်မှုစိတ်ဝင်စားမှု၏ တူညီသော အရည်အသွေးများအပေါ်၌လည်း ထပ်တူကျစွာ စိတ်ဝင်စားကြမည် မဟုတ်ပေ။<ref>{{cite web|title=Overview of Paraphilias and Paraphilic Disorders - Psychiatric Disorders|url=https://www.merckmanuals.com/professional/psychiatric-disorders/paraphilias-and-paraphilic-disorders/overview-of-paraphilias-and-paraphilic-disorders|access-date=2025-09-07|website=Merck Manual Professional Edition|language=en-US|archive-date=3 February 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260203005748/https://www.merckmanuals.com/professional/psychiatric-disorders/paraphilias-and-paraphilic-disorders/overview-of-paraphilias-and-paraphilic-disorders|url-status=live}}</ref><ref>{{cite journal |last1=Thibaut |first1=Florence |last2=Barra |first2=Flora De La |last3=Gordon |first3=Harvey |last4=Cosyns |first4=Paul |last5=Bradford |first5=John M. W. |last6=the WFSBP Task Force on Sexual Disorders |date=2010 |title=The World Federation of Societies of Biological Psychiatry (WFSBP) Guidelines for the biological treatment of paraphilias |url=http://www.tandfonline.com/doi/full/10.3109/15622971003671628 |journal=The World Journal of Biological Psychiatry |language=en |volume=11 |issue=4 |pages=604–655 |doi=10.3109/15622971003671628 |issn=1562-2975 |pmid=20459370 |archive-date=6 August 2025 |access-date=16 February 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250806133905/https://www.tandfonline.com/doi/full/10.3109/15622971003671628 |url-status=live }}</ref><ref name=":3">{{cite web |title=Paraphilias: Clinical and Forensic Considerations |url=http://www.psychiatrictimes.com/display/article/10168/55266 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20100122162131/http://www.psychiatrictimes.com/display/article/10168/55266 |archive-date=22 January 2010 |access-date=10 August 2008 |website=psychiatrictimes.com}}</ref> ဂျက်စတင် လီမေလာ (Justin Lehmiller) ၏ အဆိုအရ ပါဝင်ဖြေဆိုသူ တစ်ထောင်ခန့်ကို အခြေခံ၍ ကောက်ယူခဲ့သော စစ်တမ်းတစ်ခုတွင် အမေရိကန်လူထုအတွင်းရှိ BDSM လှုပ်ရှားမှုများ၏ ကြီးမားသော အစိတ်အပိုင်းသည် လိင်မှုစရိုက်နှင့် ပတ်သက်၍ "အမေရိကန် အိဒ် (American id)" (လူသားတို့၏ အခြေခံဗီဇစိတ်) ဖြစ်စဉ်ကြောင့် ဖြစ်သည်ဟု ဆိုသည်။ ယင်းသည် မွန်းကြပ်ဖွယ်ကောင်းသော လူမှုပတ်ဝန်းကျင်၏ မျှော်လင့်ချက်များမှ ရုန်းထွက်လိုသည့် ခံစားချက်များအပေါ် အဓိက အခြေခံသည်။ သူ၏ လေ့လာမှုတွင် ပုံမှန်မဟုတ်သော လိင်မှုစိတ်ကူးယဉ်မှုများ (Atypical sexual fantasies) တိုးတက်လာခြင်းအပေါ် လွှမ်းမိုးသည့် အထင်ရှားဆုံး အချက်များမှာ— ကင့်ခ် (Kink) ကို ပိုမိုစိတ်ဝင်စားကြောင်း အစီရင်ခံသည့် အမျိုးသားနှင့် အမျိုးသမီး ပါဝင်သူများသည် လိင်မှုကိစ္စအပေါ် ဖိနှိပ်ချုပ်ချယ်သော ယဉ်ကျေးမှုရှိသည့် လူ့အဖွဲ့အစည်းများတွင် မွေးဖွားကြီးပြင်းလာသူများ ဖြစ်နိုင်ခြေ ပိုများပြီး၊ လိင်ကိစ္စမှလွဲ၍ အခြားကိစ္စရပ်များတွင် လူမှုရေးအရ ကွန်ဆာဗေးတစ်ဝါဒ (Social conservatism)၊ ဘာသာရေး အယူသည်းမှု (Religious dogma) များအပေါ် ထောက်ခံစာနာစိတ် ရှိကြသူများ ဖြစ်ကြကာ၊ လိင်မှုနှင့် ကိုယ်ကျင့်တရားအပေါ် အလွန်အကျွံ စွဲလမ်းတတ်သော စိတ်အနှောင့်အယှက်ဖြစ်ဖွယ် အတွေးများ (Intrusive thought/obsessions) ရှိကြောင်း အစီရင်ခံရန် ပိုမိုနီးစပ်သူများ ဖြစ်ကြသည်။ ပုဂ္ဂလဓိဋ္ဌာန် ရှုထောင့်အရ ၎င်း၏ အမှုသည်အများစုက BDSM ကို လက်တွေ့ကျင့်သုံးခြင်းသည် ၎င်းတို့အား လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာအရ လွတ်လပ်ခွင့် ရရှိစေရုံသာမက ၎င်းတို့၏ လိင်မှုဖြစ်တည်မှုနှင့် ပတ်သက်၍ စိုးရိမ်ပူပန်မှုများမှပါ "လွတ်မြောက်စေခဲ့သည်" ဟု ခံစားရကြောင်း ဖော်ပြခဲ့သည်။ BDSM အခန်းကဏ္ဍ သရုပ်ဆောင်ခြင်း (BDSM roleplay) နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက မာစိုခစ်ဆင် (Masochistic - နာကျင်မှုကို ခံယူခြင်း) နှင့် ဆာဒစ်ဆင် (Sadistic - နာကျင်မှုပေးခြင်း) စိတ်ကူးယဉ်မှုများစွာတွင် ထိုစိတ်ကူးကို အစွန်းရောက်အဆင့်အထိ ယူဆောင်သွားတတ်သည့် "အစွန်းရောက်သမားများ (Extremists)" ရှိတတ်သည်။ ဥပမာအားဖြင့် ဆွဲဆောင်ဖြားယောင်းခြင်းဆိုင်ရာ သာမန်အကြောင်းအရာများနှင့် အမျိုးသမီးများအပေါ် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ တောင်းဆိုမှုများမှ လွတ်မြောက်ရန် မျှော်လင့်ချက်အဖြစ် ဖော်ပြလေ့ရှိပြီး Dark Romance (အမှောင်ရိုမန့်စ်) စာပေများတွင် အတွေ့ရများသော "အဓမ္မပြုကျင့်ခံရခြင်း စိတ်ကူးယဉ်မှု" အမျိုးအစားများနှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက၊ အချို့အမျိုးသမီးများသည် ဥပဒေကြောင်းအရ အမှန်တကယ် အဓမ္မပြုကျင့်ခံရခြင်းနှင့် ပြင်းထန်သော မသန်စွမ်းမှု သို့မဟုတ် သေဆုံးသည်အထိ နှိပ်စက်ညှဉ်းပန်းခံရခြင်းတို့ကို စိတ်ကူးယဉ်ကြခြင်း ဖြစ်သည်။ လီမေလာက ဖြစ်ရပ်မှတ်တမ်းငယ်များအရ ထိုသို့သော အစွန်းရောက်စိတ်ကူးယဉ်မှု ပုံစံများသည် စိတ်ရောဂါဗေဒ (Psychopathology) နှင့် ပိုမိုကိုက်ညီနေပြီး၊ အစွန်းရောက် နာကျင်မှုပေးသူများနှင့် ခံယူသူအများစုသည် အမှန်တကယ် စိတ်ဒဏ်ရာ (Trauma) သို့မဟုတ် စိတ်ကျန်းမာရေး ဖောက်ပြန်မှုများနှင့် ကိုယ်ရည်ကိုယ်သွေး ချို့ယွင်းမှုများ (Personality disorders) ရှိနေနိုင်ခြေ ပိုများကြောင်း ဆိုသည်။ ၎င်းတို့သည် BDSM အပေါ် စိတ်ဝင်စားမှုရှိသည့် သာမန်လူအများစု၏ အခြေအနေကို ကိုယ်စားမပြုပေ။<ref name=":16">{{Cite book |last=Lehmiller |first=Justin J. |title=Tell me what you want: the science of sexual desire and how it can help you improve your sex life |date=2018 |publisher=Da Capo Lifelong Books |isbn=978-0-7382-3495-3 |location=Boston}}</ref> လိင်တူချစ်သူ သို့မဟုတ် ဒွန်တွဲလိင်နှစ်သက်သူ (Homosexual သို့မဟုတ် Bisexual) အမျိုးသားများသည် Straight (Heterosexual) အမျိုးသားများနှင့် အမျိုးသမီးများထက် BDSM တွင် လွှမ်းမိုးချုပ်ကိုင်သူ သရုပ် (Dominant/Top role) အဖြစ် ပါဝင်ဆောင်ရွက်ရန် ဆန္ဒရှိနိုင်ခြေ ပိုများသည်။ BDSM ကို ကျင့်သုံးသော Straight လူပုဂ္ဂိုလ်များသည် ယေဘုယျအားဖြင့် ကာယလုပ်သား ကဏ္ဍများ (Blue-collar work) တွင် လုပ်ကိုင်ကြကြောင်း အစီရင်ခံထားပြီး၊ အခြားတစ်ဖက်တွင်မူ လိင်တူချစ်သူအမျိုးသားများသည် (အမျိုးသမီး ပါဝင်သူဦးရေ နည်းပါးသဖြင့် စာရေးသူများက အမျိုးသမီးများအတွက် တိကျသော စာရင်းအင်း မထုတ်ပြန်နိုင်ခဲ့ပါ) ဝင်ငွေမြင့်မားသော ရုံးလုပ်ငန်းခွင်များတွင် ရှိနေကြပြီး ၎င်းတို့သည် ထိန်းချုပ်မှုနှင့် အဆင့်ဆင့်ဖွဲ့စည်းပုံဆိုင်ရာ သဘောတရားများကို ပိုမိုတန်ဖိုးထားလေ့ ရှိကြသည်။ လိင်တူချစ်သူ ပါဝင်သူများသည် အစစ်အမှန် လိင်တံဖြင့်ဖြစ်စေ၊ လိင်တံတု (Dildo) ဖြင့်ဖြစ်စေ နာကျင်မှုပါဝင်သော စိမ့်ဝင်လိင်ဆက်ဆံခြင်း (Anal sex) နှင့် လည်သာကဲ့သို့သော ဝတ်စုံမျိုးစုံကို ပိုမိုနှစ်သက်ကြပြီး၊ Straight လူပုဂ္ဂိုလ်များသည် နှစ်ဦးနှစ်ဖက်စလုံးတွင် နှုတ်ဖြင့် သိက္ခာချခြင်း (Verbal humiliation)၊ အနှောင်အဖွဲ့ပြုခြင်း (Bondage) နှင့် ကြာပွတ်များဖြင့် ရိုက်နှက်ခြင်းကဲ့သို့သော ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ နာကျင်မှုပုံစံများကို အဓိက နှစ်သက်ကြသည်။ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ လုပ်ဆောင်ချက် ချို့ယွင်းမှု (Sexual dysfunction) သည် ၎င်းတို့ကိုယ်တိုင် အစီရင်ခံချက်များအရ သိသာထင်ရှားသော ပြဿနာတစ်ခု မဟုတ်သော်လည်း၊ BDSM အသိုင်းအဝိုင်းရှိ လူများသည် ပုံမှန်ရိုးရှင်းသော ရိုမန်တစ်နှင့် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ လက်တွဲဖော်များကို ရှာဖွေရန် ခက်ခဲလေ့ရှိကြောင်း ဖော်ပြကြပြီး၊ ယေဘုယျအားဖြင့် ရံဖန်ရံခါ လိင်ဆက်ဆံခြင်း (Casual sex) နှင့် သံယောဇဉ်မပါသော လိင်မှုရေးရာများ (Aromantic arrangements) ကို ပိုမိုနှစ်သက်ကြသည်။<ref>{{Cite book |title=Sex crimes and paraphilia |date=2006 |publisher=Pearson Education |isbn=978-0-13-170350-6 |editor-last=Hickey |editor-first=Eric W. |location=Upper Saddle River, N.J}}</ref> ၁၉၉၄ ခုနှစ်တွင် ပြုလုပ်ခဲ့သော လေ့လာမှုတစ်ခုအရ S&M ကို စိတ်ဝင်စားသော အမျိုးသမီးများသည် အထက်တန်းအောင်လက်မှတ်သာ ရှိသူများနှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက ၎င်းတို့၏ သက်တမ်းတစ်လျှောက်တွင် တက္ကသိုလ် သို့မဟုတ် ကောလိပ်ဘွဲ့တစ်ခုခု (Post-secondary degree) ရရှိပြီးသူ ဖြစ်နိုင်ခြေ ၅၀ ရာခိုင်နှုန်း ပိုများကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။ အဲရစ် ဒဗလျူ ဟစ်ကီ (Eric W. Hickey) ရေးသားသော ''Sex Crimes and Paraphilia'' စာအုပ်တွင် S&M ဆိုင်ရာ စာပေလေ့လာမှုများကို ၎င်း၏ ပေါင်းစပ်ဆန်းစစ်ချက် (Meta-analysis) အရ ထောက်ပြထားသည်မှာ— Sadomasochistic (နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်း) စရိုက်များ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်လာရခြင်း၏ အခြေခံအကြောင်းရင်းဆိုင်ရာ ပင်မအရင်းအမြစ်များတွင် လွှမ်းမိုးခြင်းနှင့် နာခံခြင်းဆိုင်ရာ သာမန်ပုံစံတူ အပြုအမူများသည် ပုံမှန်လူ့အဖွဲ့အစည်း၏ အခြေအနေများအတွင်း၌ တည်ရှိနေကြောင်း ဖော်ပြလေ့ရှိသည်။ အထူးသဖြင့် ယောက်ျားပီသမှုနှင့် မိန်းမဆန်မှုဆိုင်ရာ အပြုအမူများ၊ ပရော်ဖက်ရှင်နယ် ဆန်မှုများနှင့် လိင်မှုကိစ္စအတွင်း မိမိ၏ လက်တွဲဖော်ကို "ပိုင်ဆိုင်ထားသည်" ဟူသော အယူအဆများတွင် ဖြစ်ပြီး၊ S&M တွင် ပါဝင်သူများသည် ဤအပြန်အလှန် ဆက်သွယ်မှုများအတွင်းရှိ သီးခြားအာဏာဆိုင်ရာ အကြောင်းအရာများ (Power contexts) ကို ပိုမိုအာရုံစိုက်ကြသည်ဟူသော အတွေးအခေါ် ဖြစ်သည်။ ဤယူဆချက်သည် BDSM ကို ကျင့်သုံးသူများ၏ ပုံမှန်မဟုတ်ဘဲ မြင့်မားနေသော ဝင်ငွေနှင့် ၎င်းတို့၏ အလုပ်အကိုင် တန်ဖိုးများနှင့် ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်နေသော လွတ်လပ်လွန်းသည့် လိင်မှုဘဝများကို ရှင်းလင်းရန် ကြိုးပမ်းထားပြီး၊ ထိုသို့ပြုလုပ်ခြင်းက လူတစ်ဦးအား မိမိသည် "မိမိနေရာ" တွင် အမှန်တကယ် ရှိနေပြီး ၎င်းနှင့် ထိုက်တန်သည်ဟု ခံစားရစေနိုင်ခြင်းကြောင့် ဖြစ်သည်ဟု ဆိုသည်။ အခြားရွေးချယ်စရာ ရှုထောင့်တစ်ခုမှာ S&M သည် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ခွဲခြားခြင်း (Splitting) နှင့် ပုံမှန်မဟုတ်သော အရာဝတ္ထုဆက်ဆံရေး သီအိုရီ (Object relations theory) ပုံစံတစ်ခု ဖြစ်နိုင်ပြီး၊ ထိုအခြေအနေတွင် နာကျင်မှုပေးသူနှင့် ခံယူသူသည် အဖွဲ့အစည်းများအတွင်းရှိ ပုံမှန်လွှမ်းမိုးမှုနှင့် နာခံမှုဆိုင်ရာ အင်အားစုများကို အလွန်အကျွံ ချဲ့ထွင်လိုက်ခြင်း ဖြစ်သည်။ ယင်းက BDSM ညစ်ညမ်းဗီဒီယိုများတွင် ဆရာ-တပည့် ဆက်ဆံရေး သို့မဟုတ် အလုပ်ရှင်က အလုပ်သမားအပေါ် လွှမ်းမိုးချုပ်ကိုင်ခြင်း စသည့် အကြောင်းအရာများ အတွေ့ရများခြင်းကို ရှင်းလင်းရန် ကြိုးပမ်းခြင်း ဖြစ်သည်။ BDSM ကိုယ်တိုင်က အကြောင်းပြချက် အမျိုးမျိုးနှင့် မတူညီသော ပြင်းထန်မှုအဆင့်များဖြင့် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ ဆက်ဆံရေးတစ်ခုတွင် ပါဝင်နိုင်သော်လည်း၊ သီးခြား S&M ကစားမှု အမျိုးအစားခွဲများတွင် ပါဝင်ပတ်သက်နေသော စိတ်ပညာဆိုင်ရာ အချက်အချို့ ရှိကြောင်း အထောက်အထားများ ရှိသည်။ ဥပမာအားဖြင့်၊ ဆွမ်းနိုဖီးလီးယား (Somnophilia - အိပ်ပျော်နေသူနှင့် လိင်ဆက်ဆံလိုခြင်း) သရုပ်ဆောင်မှုတွင် နာခံသူနေရာ (Submissive role) မှ ပါဝင်သော အမျိုးသမီးများသည် နာခံမှုပုံစံ အဓမ္မပြုကျင့်ခံရခြင်း သရုပ်ဆောင်မှုကိုသာ ပိုမိုနှစ်သက်ကြသော်လည်း၊ Reddit နှင့် FetLife ကဲ့သို့သော ပလတ်ဖောင်းများပေါ်ရှိ စစ်တမ်းများအရ ဆွမ်းနိုဖီးလီးယားတွင် ဦးဆောင်သူနေရာ (Active role) မှ ပါဝင်ရန် စိတ်ကူးယဉ်ကြသော အမျိုးသားများသည် အလောင်းကောင်နှင့် လိင်ဆက်ဆံလိုသူများ (Necrophiliacs) ဖြစ်နိုင်ခြေ ပိုများပြီး၊ နှစ်ဦးသဘောတူညီချက်မပါဘဲ ဆေးခတ်၍ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ စော်ကားခြင်း (DFSA) နှင့် ရက်စက်သော အဓမ္မပြုကျင့်မှုများကို စိတ်ကူးယဉ်ဖူးသူများ ဖြစ်နိုင်ခြေ ပိုများသည်။ ထို့အပြင် BDSM ပါဝင်သူအများစု၏ မြင့်မားသော အသက်အရွယ်နှင့် လူမှုစိတ်ပညာပိုင်းဆိုင်ရာ ပုံမှန်ရှိမှုများနှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက၊ ၎င်းတို့သည် အပျိုဖော်လူပျိုဖော်ဝင်စ အရွယ်ကတည်းက စောစီးစွာ စတင်ခဲ့ကြပြီး ၎င်းတို့ လိင်ဆက်ဆံလိုသော ဆွဲဆောင်မှုရှိသူတစ်ဦး၏ အတွေးအမြင်များနှင့် သဘောထားများကို ပူပန်စရာမလိုဘဲ နေချင်သည့် အတွေးအပေါ် အဓိက အာရုံစိုက်ကြသည်။ ထိုသူသည် သတိရှိနေပါက မိမိ၏ လိင်မှုဆိုင်ရာ ရှက်ဖွယ်စွဲလမ်းမှုများကို သိရှိသွားမည်ကို စိုးရိမ်ခြင်းကြောင့်လည်း ဖြစ်သည်။ ဆွမ်းနိုဖီးလီးယားနှင့် ပတ်သက်၍ နှစ်ဦးသဘောတူ BDSM သရုပ်ဆောင်မှု ပြုလုပ်ကြသည့် လွှမ်းမိုးသူအမျိုးသားများ ရှိသော်လည်း၊ ပါဝင်သူ အများစုမှာ ၎င်းတို့၏ လိင်မှုစိတ်ကူးယဉ်မှုများကို ဥပဒေကြောင်းအရနှင့် ကိုယ်ကျင့်တရားအရ ပိုမိုလက်ခံနိုင်သော ပုံစံတစ်ခုအဖြစ်သို့ စိတ်ပြောင်းလဲအသုံးချခြင်း (Sublimation) အဖြစ်သာ သရုပ်ဆောင်မှုကို အသုံးပြုကြခြင်း ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite journal |last1=Deehan |first1=Elizabeth T. |last2=Bartels |first2=Ross M. |title=Somnophilia: Examining Its Various Forms and Associated Constructs |journal=Sexual Abuse |date=2021 |volume=33 |issue=2 |pages=200–222 |language=en |doi=10.1177/1079063219889060 |pmid=31729926 |url=https://figshare.com/articles/journal_contribution/24379591 }}</ref><ref>{{Cite journal |last1=Deehan |first1=Elizabeth T. |last2=Bartels |first2=Ross M. |date=2023-04-01 |title=A Qualitative Exploration of Sleep-Related Sexual Interests: Somnophilia and Dormaphilia |url=https://doi.org/10.1177/10790632221098359 |journal=Sexual Abuse |language=EN |volume=35 |issue=3 |pages=288–312 |doi=10.1177/10790632221098359 |issn=1079-0632 |pmc=10041567 |pmid=35507729}}</ref> ဩစတြေးလျနိုင်ငံတွင် ပြုလုပ်ခဲ့သော လေ့လာမှုတစ်ခုသည် ရက်စက်ခြင်းဆိုင်ရာ ဆေးပညာဆိုင်ရာ ဖော်ပြချက်များနှင့် သာမန်လူသားများအကြား တွေ့ရတတ်သော ပျမ်းမျှ ရက်စက်မှုပြသခြင်း ဖြစ်စဉ်များအကြား ကွာဟချက်ကို ရှင်းလင်းရန် ကြိုးပမ်းခဲ့ပြီး၊ ၎င်းတွင် ကြီးမားသော အစိတ်အပိုင်းဖြစ်သည့် BDSM လှုပ်ရှားမှုများအပေါ် စိတ်ဝင်စားမှုသည် ပင်ကိုယ်အရ စိတ်ရောဂါဆန်ခြင်း (Pathological) သို့မဟုတ် စိတ်ဒဏ်ရာ အတွေ့အကြုံများနှင့် ဆက်စပ်နေသည်ဟူသော ခိုင်လုံသောအထောက်အထား မရှိကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။ သို့သော် လေ့လာမှုပြုသူများက ဤရလဒ်သည် အထွေထွေလူဦးရေ၏ ၁.၈ ရာခိုင်နှုန်းသော BDSM ဖြေဆိုသူများ၏ ပျမ်းမျှအခြေအနေကိုသာ ညွှန်ပြခြင်းဖြစ်ပြီး၊ ပါဝင်သူများ၏ ပညာရေး၊ အိမ်ထောင်ရေးအခြေအနေ၊ အိမ်ထောင်စုလူဦးရေနှင့် အသက်အရွယ်မှလွဲ၍ အခြားအချက်အလက်များ မပါဝင်ကြောင်း ဆိုသည်။ BDSM ကို စိတ်ဝင်စားသော ဩစတြေးလျနိုင်ငံသားများသည် စာရင်းအင်းအရ အသက် ၁၆ နှစ်မှ ၂၉ နှစ်ကြားတွင် ရှိကြပြီး၊ ယေဘုယျအားဖြင့် ၎င်းတို့၏ အားလပ်ချိန်များတွင် အခြားသာမန်လူဦးရေထက် လိင်မှုကိစ္စများကို ပိုမိုမြင့်မားသောနှုန်းဖြင့် ပြုလုပ်လေ့ရှိကြသည်။ အထင်ရှားဆုံး ရလဒ်မှာ ၎င်းတို့သည် အုပ်စုလိုက် လိင်ဆက်ဆံခြင်း (Group sex) ပြုလုပ်ရန် ၂၅ ဆ ပိုများခြင်း၊ လက်သီးဖြင့် စိမ့်ဝင်လိင်ဆက်ဆံခြင်း (Fisting) ကို ပုံမှန်ပြုလုပ်ရန် ၂၃ ဆ ပိုများခြင်းနှင့် လိင်ဆက်ဆံဖော် အယောက် ၅၀ ထက်မက ရှိဖူးကြောင်း အစီရင်ခံရန် ၃ ဆ ပိုများခြင်းတို့ ဖြစ်သည်။ BDSM တွင် ပါဝင်သူများသည် အခြားလူဦးရေထက် လိင်တံမထောင်မတ်နိုင်ခြင်း (Erectile dysfunction) သို့မဟုတ် ကာမသုခအထွတ်အထိပ်မရောက်နိုင်ခြင်း (Anorgasmia) ကဲ့သို့သော လိင်မှုဆိုင်ရာ ချို့ယွင်းမှုပြဿနာများကို ပို၍ဖြစ်စေ၊ လျော့၍ဖြစ်စေ အစီရင်ခံထားခြင်း မရှိသော်လည်း၊ လေ့လာမှု၏ ကြီးမားသော ကန့်သတ်ချက်နှင့် ဘက်လိုက်မှုတစ်ခုမှာ လိင်မဆက်ဆံဖော်ဖူးသေးသူ (Virgin) အားလုံးကို လေ့လာမှုမှ ချက်ချင်း ဖယ်ထုတ်ခဲ့ခြင်းဖြစ်ကြောင်း စာရေးသူများက ဝန်ခံထားသည်။ BDSM ပြုလုပ်သော ဩစတြေးလျနိုင်ငံသားများသည် စိုးရိမ်ပူပန်မှု (Anxiety) နှင့် သောကရောက်မှုနှုန်း နည်းပါးကြောင်း အစီရင်ခံထားပြီး သာမန်လူများနှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက စိုးရိမ်ပူပန်မှု ဖြစ်နိုင်ခြေအချိုး (Odds ratio) မှာ ၀.၃၃ သာ ရှိသည်။ သို့သော် ၎င်းတို့သည် ဘဝသက်တမ်းတစ်လျှောက်တွင် ပြုပြင်ထိန်းသိမ်းရေးစခန်း သို့မဟုတ် ထောင်ဒဏ် (Correctional facility) ကျခံရဖူးခြေ ၅.၆၅ ဆ ပိုများနေပြီး၊ ၎င်းတို့ ကျူးလွန်ခဲ့သော ပြစ်မှုများမှာ မည်သည့်အရာများဖြစ်ကြောင်းနှင့် လူဦးရေစာရင်းအင်းဆိုင်ရာ ဆက်စပ်မှုများ ရှိမရှိကိုမူ မှတ်တမ်းတင်ထားခြင်း မရှိသဖြင့် မသိရပေ။<ref name="a2">{{Cite journal|title=Demographic and Psychosocial Features of Participants in Bondage and Discipline, "Sadomasochism" or Dominance and Submission (BDSM): Data from a National Survey |url=http://www.niu.edu/user/tj0bjs1/bdsm/Richters,%20de%20Visser,%20Rissel,%20Grulich,%20&%20Smith%20(2008).pdf |journal=The Journal of Sexual Medicine |date=1 July 2008 |issn=1743-6109 |pages=1660–1668 |volume=5 |issue=#7 |doi=10.1111/j.1743-6109.2008.00795.x |first1=Juliet |last1=Richters |first2=Richard O. |last2=De Visser |first3=Chris E. |last3=Rissel |first4=Andrew E. |last4=Grulich |first5=Anthony M.A. |last5=Smith |pmid=18331257 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20161020021649/http://www.niu.edu/user/tj0bjs1/bdsm/Richters%2C%20de%20Visser%2C%20Rissel%2C%20Grulich%2C%20%26%20Smith%20%282008%29.pdf |archive-date=20 October 2016 }}</ref> ဘာလင် (Berlin) တွင် အသက် ၄၀ မှ ၇၀ ကြား အမျိုးသား ၁၉၁၅ ဦးကို ပြုလုပ်ခဲ့သော လေ့လာမှုတစ်ခု၌ ပုံမှန်မဟုတ်သော လိင်မှုစွဲလမ်းမှု (ဆာဒစ်ဆင် သို့မဟုတ် မာစိုခစ်ဆင် အပါအဝင်) ဆေးပညာဆိုင်ရာ ဖော်ပြချက်များနှင့် ကိုက်ညီပြီး နောက်ထပ် ကိုယ်ရည်ကိုယ်သွေးနှင့် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ တိုင်းတာမှု စမ်းသပ်ချက်များကို ခံယူရန် သဘောတူညီခဲ့ကြသူ ၃၆၇ ဦး၏ ရလဒ်အရ— ပုံမှန်မဟုတ်သော လိင်မှုစွဲလမ်းမှု ရှိသူများသည် ၎င်းတို့ ခံစားရနိုင်သော စိတ်မချမ်းမြေ့စရာ ခံစားချက်များကို လျှော့ချပြခြင်း (Minimisation) သို့မဟုတ် လိင်ကိစ္စ၊ ရိုမန့်စ်နှင့် လူမှုရေးဆိုင်ရာ စွမ်းဆောင်ရည်များကို သာမန်လူထုကဲ့သို့ ရှုမြင်ခြင်းမရှိကြဘဲ ဖြစ်နိုင်ခြေရှိကြောင်း ပြသနေသည်။ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် ဆာဒစ် (Sadist) အုပ်စုသည် စိတ်သောကဖြစ်ပွားမှုနှုန်း အနည်းဆုံးဖြစ်နေသော်လည်း (၎င်းတို့၏ လိင်မှုစရိုက်ကြောင့်သော်လည်းကောင်း၊ အထွေထွေဘဝတွင်သော်လည်းကောင်း စိတ်သောကဖြစ်ရပါသည်ဟု အစီရင်ခံသူ ၀% သာရှိပြီး၊ ကလေးသူငယ်အပေါ် လိင်စိတ်စွဲလမ်းသူ - Pedophilia အုပ်စုသာလျှင် သာမန်လူထုထက် မိမိကိုယ်ကိုယ် စိတ်သောကဖြစ်မှုနှုန်း ပိုမိုမြင့်မားစွာ အဆင့်သတ်မှတ်ထားခြင်းဖြစ်သည်)၊ ပုံမှန်မဟုတ်သော လိင်မှုစွဲလမ်းမှု အားလုံးသည် အိမ်ထောင်မရှိဘဲ တစ်ဦးတည်း ဖြစ်နေနိုင်ခြေ အနည်းဆုံး ၂ ဆ ပိုများခြင်း၊ တစ်ကိုယ်ရေ အာသာဖြေခြင်း (Masturbation) နှုန်း ၄.၄ ဆ ပိုမို ঘনမွန်ခြင်းတို့တွင် တူညီနေကြပြီး၊ မိမိတို့၏ ဘဝအရည်အသွေး (Quality of life) ညံ့ဖျဉ်းသည် သို့မဟုတ် မိမိတို့ကိုယ်ကို အိုမင်းချို့တဲ့နေသည် (Frailty syndrome) ဟု ခံစားရကြောင်း အစီရင်ခံရန် ၁၁ ဆနီးပါး ပိုမိုများပြားနေသောကြောင့် ဖြစ်သည်။ စာရေးသူများက ဤလေ့လာမှုတွင် ကန့်သတ်ချက်များ ရှိကြောင်း သတိပေးထားသည်။ ဥပမာအားဖြင့် ၎င်းတို့သည် BDSM ကို သာမန်စိတ်ဝင်စားသူများနှင့် ရောဂါအဆင့်ရှိသော လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ ရက်စက်မှုရောဂါ (Sexual sadism disorder) ရှိသူများ၊ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ ပြစ်မှုကျူးလွန်သူများ သို့မဟုတ် စိတ်ကူးယဉ်မှုတစ်ခု၏ အကြောင်းအရာများကို ခွဲခြားသတ်မှတ်ထားခြင်း မရှိပေ။ ၎င်းတို့က ဤစိတ်ပညာဆိုင်ရာ ပုံစံသည် လိင်မှုဗေဒ လေ့လာမှုများတွင် ဖြစ်တတ်သော ရွေးချယ်မှုဆိုင်ရာ ဘက်လိုက်မှု (Selection bias) ပုံစံတစ်ခု ဖြစ်နိုင်ကြောင်း၊ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် စိတ်လိုက်မာန်ပါ ပြုမူတတ်ပြီး ပွင့်လင်းမြင်သာမှုရှိသော ပါဝင်သူများသည် မိမိတို့၏ လိင်မှုစရိုက်ဆိုင်ရာ အချက်အလက်များကို ထုတ်ဖော်ပြောဆိုရန် ဝန်လေးနိုင်ခြေ နည်းပါးပြီး၊ စွန့်စားမှုများကို ရှောင်ရှားလိုစိတ် (Neuroticism) နည်းပါးကာ စိတ်လိုက်မာန်ပါ ပြုမူတတ်သည့် အဆိုပါအုပ်စုသည် နောင်တစ်ချိန်တွင် ကျန်းမာရေးပြဿနာများ ကြုံတွေ့ရနိုင်ခြေ ပိုများသောကြောင့် ဖြစ်သည်ဟု သုံးသပ်ခဲ့ကြသည်။<ref>{{Cite journal |last1=Ahlers |first1=Christoph Joseph |last2=Schaefer |first2=Gerard Alfons |last3=Mundt |first3=Ingrid Annette |last4=Roll |first4=Stephanie |last5=Englert |first5=Heike |last6=Willich |first6=Stefan N. |last7=Beier |first7=Klaus Michael |date=2011-05-01 |title=How Unusual are the Contents of Paraphilias? Paraphilia-Associated Sexual Arousal Patterns in a Community-Based Sample of Men |url=https://academic.oup.com/jsm/article/8/5/1362/6843950 |journal=The Journal of Sexual Medicine |language=en |volume=8 |issue=5 |pages=1362–1370 |doi=10.1111/j.1743-6109.2009.01597.x |pmid=19929918 |issn=1743-6109 |archive-date=17 September 2024 |access-date=16 February 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240917130011/https://academic.oup.com/jsm/article/8/5/1362/6843950 |url-status=live |url-access=subscription }}</ref> ဩစတြေးလျလေ့လာမှုနှင့် အလားတူ နည်းစနစ်ကို အသုံးပြုထားသော ဆွီဒင် (Sweden) လေ့လာမှုတစ်ခုတွင်လည်း ပုံမှန်မဟုတ်သော လိင်စိတ်စွဲလမ်းမှုရှိသူများ၏ ကျန်းမာရေးပြဿနာများကို ထပ်တူတွေ့ရှိခဲ့ရသော်လည်း၊ ပုံမှန်မဟုတ်သော လိင်စိတ်စွဲလမ်းမှု အားလုံးနှင့် ပတ်သက်၍ အပိုင်နိုင်ဆုံး ခန့်မှန်းနိုင်သော စရိုက်မှာ အမှန်စင်စစ်အားဖြင့် လူတစ်ဦးချင်းစီ၏ လိင်စိတ်အလွန်အကျွံ ထကြွခြင်းစရိုက်များ (Hypersexual traits) ဖြစ်ကြောင်း ဆိုသည်။ လိင်စိတ်ဆန္ဒ (Libido) မြင့်မားခြင်းစရိုက်နှင့် တစ်ကိုယ်ရေ အာသာဖြေမှု ပုံမှန်ထက် များပြားခြင်း စစ်တမ်းများတွင် ရမှတ်မြင့်မားသော အမျိုးသားများသည် သာမန်လူထု (လိင်စိတ်အလွန်ထကြွခြင်း မေးခွန်းတွဲတွင် ၉၀ ရာခိုင်နှုန်းထက် ပိုမိုမရရှိသူများ) နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက ချောင်းမြောင်းကြည့်ရှုခြင်း (Voyeurism)၊ ခန္ဓာကိုယ်ဖော်ထုတ်ပြခြင်း (Exhibitionism) နှင့် S&M တို့ ဖြစ်ပွားနိုင်ခြေအချိုး (OR) ၄.၆ မှ ၂၅.၆ အထိ ရှိနေပြီး၊ စာရင်းအင်းအရ မည်သည့် သီးခြားလိင်စိတ်စွဲလမ်းမှုကိုမျှ ပိုမိုနှစ်သက်ခြင်းမရှိဘဲ ကြီးမားစွာ ထပ်တူကျနေကြောင်း တွေ့ရသည်။ အရာဝတ္ထုအသစ်များကို အသုံးပြုခြင်းနှင့် စွန့်စားရသော လှုပ်ရှားမှုများအပေါ် ပွင့်လင်းမြင်သာမှု ရှိခြင်းတို့သည် ၎င်းတို့နှင့် ပုံမှန်မဟုတ်သော လိင်မှုစရိုက်များအကြား ဆက်စပ်မှုအရှိဆုံး အချက်များအဖြစ် အစီရင်ခံထားပြီး၊ ယေဘုယျအားဖြင့် လိင်မှုကိစ္စနှင့် ဘဝအပေါ်တွင် "အစဉ်အလာမဖက်သော လွတ်လပ်သည့် ကိုယ်ရည်ကိုယ်သွေး" (Maverick personality type) ရှိကြောင်း ညွှန်ပြနေသည်။ အမျိုးသမီး ပါဝင်သူများသည် ပိုမိုတည်ငြိမ်မှုရှိပြီး လိင်စိတ်အလွန်ထကြွခြင်း စရိုက်ရှိသည့်တိုင် မည်သည့် သီးခြားလိင်စိတ်စွဲလမ်းမှုမျှ ထင်ရှားစွာ လွှမ်းမိုးနေခြင်း မရှိပေ။<ref>{{Cite journal |last1=Långström |first1=Niklas |last2=Hanson |first2=R. Karl |date=1 February 2006 |title=High Rates of Sexual Behavior in the General Population: Correlates and Predictors |url=http://link.springer.com/10.1007/s10508-006-8993-y |journal=Archives of Sexual Behavior |language=en |volume=35 |issue=1 |pages=37–52 |doi=10.1007/s10508-006-8993-y |pmid=16502152 |issn=0004-0002|url-access=subscription }}</ref> အချို့သော အစီရင်ခံချက်များအရ ကလေးဘဝတွင် အလွဲသုံးစားလုပ်ခြင်း ခံခဲ့ရဖူးသူများသည် (Abused as children) BDSM ကြောင့် ဒဏ်ရာရရှိမှု ပိုမိုများပြားနိုင်ပြီး၊ ယခင်က နှစ်ဦးသဘောတူထားသော အပြုအမူကို ရပ်တန့်ရန် သတ်မှတ်ထားသည့် "အန္တရာယ်ကင်းစကားလုံး (Safewords)" ကို အသိအမှတ်ပြု လက်ခံရန် ခက်ခဲမှုများ ရှိတတ်ကြောင်း သိရသည်။<ref>{{Cite journal|last=Jozifkova|first=Eva|date=11 August 2013|title=Consensual Sadomasochistic Sex (BDSM): The Roots, the Risks, and the Distinctions Between BDSM and Violence|journal=Current Psychiatry Reports|language=en|volume=15|issue=#9|article-number=392|doi=10.1007/s11920-013-0392-1|pmid=23933978|s2cid=29054687|issn=1523-3812}}</ref> သို့ဖြစ်ရာ BDSM ကို မိမိတို့၏ ဘဝနေထိုင်မှုပုံစံအဖြစ် ရွေးချယ်ခဲ့ကြပြီး အတိတ်က အလွဲသုံးစားလုပ်ခံရဖူးသူများသည် ဒဏ်ရာရရှိမှုများကြောင့် ရဲစခန်း သို့မဟုတ် ဆေးရုံမှတ်တမ်းများတွင် ပိုမိုပါဝင်နေခြင်း ဖြစ်နိုင်သည်။ အွန်လိုင်းစစ်တမ်း သုံးခုဖြင့် ပြုလုပ်ခဲ့သော လေ့လာမှုတစ်ခုတွင်မူ လိင်ပြောင်းလဲထားသူ (Transgender) လူကြီးအများစုက BDSM သည် ၎င်းတို့၏ ဂျန်ဒါ (Gender) ဆိုင်ရာ တစ်ကိုယ်ရည် အတွေ့အကြုံများအပေါ် လွှမ်းမိုးမှုရှိခဲ့ကြောင်း ဖော်ပြခဲ့ကြသည်။<ref>{{Cite journal|last1=Cook-Daniels|first1=Loree|last2=Munson|first2=Michael|date=5 May 2010|title=Sexual Violence, Elder Abuse, and Sexuality of Transgender Adults, Age 50+: Results of Three Surveys|journal=Journal of GLBT Family Studies|volume=6|issue=#2|pages=142–177|doi=10.1080/15504281003705238|issn=1550-428X|s2cid=57665777}}</ref> ''New York Daily News'' ၏ စိတ်ကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ အကြံပေးနှင့် စာရေးဆရာတစ်ဦးဖြစ်သူ ဂျိုးဇက် မာလီနို (Joseph Merlino) က အင်တာဗျူးတစ်ခုတွင် ဆာဒိုမာစိုခစ်ဆင် (Sadomasochistic) ဆက်ဆံရေးတစ်ခုသည် နှစ်ဦးသဘောတူ ဆန္ဒအလျောက် ဖြစ်နေသရွေ့ စိတ်ပညာဆိုင်ရာ ပြဿနာတစ်ခု မဟုတ်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်- {{Blockquote|၎င်းသည် ထိုလူပုဂ္ဂိုလ်အား အခက်အခဲများ ကြုံတွေ့စေပါက၊ သို့မဟုတ် သူ သို့မဟုတ် သူတပါးက ယင်းအပေါ် မပျော်ရွှင်ပါက၊ သို့မဟုတ် ၎င်းတို့၏ တစ်ကိုယ်ရည် သို့မဟုတ် အသက်မွေးဝမ်းကျောင်း ဘဝများတွင် ပြဿနာများ ဖြစ်ပွားစေပါကမှသာ ပြဿနာတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ထိုသို့မဟုတ်ပါက ကျွန်ုပ်အနေဖြင့် ယင်းကို ပြဿနာတစ်ခုအဖြစ် မမြင်ပါ။ သို့သော် ပြဿနာဖြစ်ပွားစေသည်ဟု ယူဆပါက ကျွန်ုပ် သိချင်သည်မှာ ၎င်းတို့အား ထိုပြဿနာဆီသို့ ဦးတည်စေသည့် ဇီဝဗေဒဆိုင်ရာ အကြောင်းရင်းမှာ မည်သည့်အရာ ဖြစ်သနည်း၊ နှင့် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ တွန်းအားအရ ထိုလူပုဂ္ဂိုလ်အား ဤစရိုက်စဉ်တန်း၏ အဆုံးသတ်တစ်ခုခုဆီသို့ လမ်းညွှန်ခေါ်ဆောင်သွားခဲ့သည့် အတိတ်က အတွေ့အကြုံများမှာ မည်သည့်အရာများ ဖြစ်သနည်း ဟူ၍ ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite interview |interviewer=David Shankbone |title=Dr. Joseph Merlino on sexuality, insanity, Freud, fetishes and apathy |url=https://en.wikinews.org/wiki/Dr._Joseph_Merlino_on_sexuality,_insanity,_Freud,_fetishes_and_apathy#Gender_identity_and_Heteronormativity |work=[[Wikinews]] |date=October 5, 2007}}</ref>}} အချို့သော စိတ်ပညာရှင်များက ကလေးဘဝ လိင်မှုဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှု (Psychosexual development) ကာလအတွင်း ကြုံတွေ့ရသော အတွေ့အကြုံများသည် နောက်ပိုင်းဘဝ၏ လိင်မှုစရိုက် သဘာဝအပေါ် နက်ရှိုင်းသော သက်ရောက်မှု ရှိနိုင်ကြောင်း သဘောတူကြသည်။ သို့သော် ဆာဒိုမာစိုခစ်ဆင် ဆန္ဒများသည် အသက်အရွယ် အမျိုးမျိုးတွင် စတင်ပုံပေါ်လာတတ်သည်။ အချို့သော သူများသည် လူပျိုဖော်မဝင်စ အရွယ်ကတည်းက ထိုဆန္ဒများ ရှိခဲ့ကြောင်း အစီရင်ခံကြပြီး၊ အချို့မှာမူ လူကြီးဘဝသို့ ရောက်ရှိသည့်တိုင်အောင် ထိုဆန္ဒများကို မသိရှိကြသေးပေ။ လေ့လာမှုတစ်ခုအရ အမျိုးသား ဆာဒိုမာစိုခစ်သမား အများစု (၅၃%) သည် အသက် ၁၅ နှစ် မတိုင်မီတွင် ၎င်းတို့၏ စိတ်ဝင်စားမှု ဖွံ့ဖြိုးလာခဲ့ခြင်းဖြစ်ပြီး၊ အမျိုးသမီး အများစု (၇၈%) မှာမူ အသက် ၁၅ နှစ် ကျော်လွန်ပြီးနောက်မှသာ စိတ်ဝင်စားမှု ပေါ်ပေါက်လာခြင်း ဖြစ်သည် (Breslow, Evans, and Langley 1985)။ အထွေထွေလူဦးရေအကြားတွင် ဆာဒိုမာစိုခစ်ဆင် ဖြစ်ပွားမှုနှုန်း ပမာဏကိုမူ အတိအကျ မသိရသေးပေ။ အမျိုးသမီး ဆာဒစ် (Sadists) များသည် အမျိုးသားများထက် မြင်တွေ့ရမှု နည်းပါးသော်လည်း၊ အချို့သော စစ်တမ်းများအရ အမျိုးသားများနှင့် အမျိုးသမီးများအကြား ရက်စက်မှုဆိုင်ရာ စိတ်ကူးယဉ်မှု (Sadistic fantasies) ဖြစ်ပွားနှုန်းမှာ အလားတူ ပမာဏရှိကြောင်း တွေ့ရှိရသည်။<ref name="Fedoroff640">{{harvnb|Fedoroff|2008|p=640}}: "...surveys have found no difference in frequency of sadistic fantasies in men and women."</ref> ထိုသို့သော လေ့လာမှုများ၏ ရလဒ်များသည် လူတစ်ဦး၏ လိင် (Sex) က ရက်စက်မှုကို နှစ်သက်ခြင်းအပေါ် ဆုံးဖြတ်ပေးခြင်း မဟုတ်ကြောင်း ပြသနေခြင်း ဖြစ်နိုင်သည်။<ref name="Fedoroff644">{{harvnb|Fedoroff|2008|p=644}}: "This review indicates that sexual sadism, as currently defined, is a heterogeneous phenomenon."</ref> နာကျင်မှုကို ၎င်းတို့၏ အတွေ့အကြုံ၏ ဗဟိုချက်အဖြစ် ရှုမြင်ကြသည့် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ မာစိုခစ်ဆင် ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်သူ ကိုးဦးကို ဖြစ်စဉ်အခြေခံ လေ့လာမှု (Phenomenological study) ပြုလုပ်ပြီးနောက်၊ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ မာစိုခစ်ဆင်ကို စွဲလမ်းမှုပုံစံ အပြုအမူ (Addiction-like tendency) တစ်ခုအဖြစ် ဖော်ပြခဲ့ကြပြီး၊ ၎င်းတွင် မူးယစ်ဆေးစွဲခြင်းနှင့် ဆင်တူသော စရိုက်လက္ခဏာများစွာဖြစ်သည့် ပြင်းထန်စွာ တောင့်တခြင်း (Craving)၊ မူးယစ်ကြည်နူးခြင်း (Intoxication)၊ ဆေးယဉ်ပါးလာခြင်း (Tolerance) နှင့် ဆေးဖြတ်ခြင်း လက္ခဏာများ (Withdrawal) စသည်တို့ ပါဝင်နေသည်။ ထို့အပြင် ပထမဦးဆုံး ကြုံတွေ့ရသော မာစိုခစ်ဆင် အတွေ့အကြုံကို စိတ်ထဲတွင် အမြင့်ဆုံးအဆင့်အဖြစ် သတ်မှတ်ထားလေ့ရှိကြပြီး၊ နောက်ပိုင်းတွင် ထိုသို့ ထပ်မံပြုလုပ်ခြင်းမှာ ပျောက်ဆုံးသွားသော ယခင်က ခံစားချက်ကို ပြန်လည်ရရှိရန် ဦးတည်ခြင်းဖြစ်ကြောင်း သရုပ်ဖော်ထားပြီး၊ ယင်းသည် စွဲလမ်းမှုဆိုင်ရာ စာပေများတွင် ဖော်ပြလေ့ရှိသည့် သဘောတရားများနှင့် ထပ်တူကျနေသည်။<ref>{{Cite journal |last1=Kurt |first1=Holly |last2=Ronel |first2=Natti |date=November 2017 |title=Addicted to Pain: A Preliminary Model of Sexual Masochism as Addiction |url=https://journals.sagepub.com/doi/10.1177/0306624X15627804 |journal=International Journal of Offender Therapy and Comparative Criminology |language=en |volume=61 |issue=15 |pages=1760–1774 |doi=10.1177/0306624X15627804 |pmid=26847638 |archive-date=29 October 2023 |access-date=15 May 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231029113629/https://journals.sagepub.com/doi/10.1177/0306624X15627804 |url-status=live |url-access=subscription }}</ref> ==ကိုးကား== <references/> [[Category:လူမှုဗေဒ]] [[ကဏ္ဍ:လိင်အပြုအမူများ]] [[ကဏ္ဍ:လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ လူ့ကျင့်ဝတ်]] ccbdhnza1135dpskto1cpk7e9lfoas2 1036448 1036447 2026-06-07T07:43:09Z Ninjastrikers 22896 /* ကိုးကား */ 1036448 wikitext text/x-wiki {{Dead end}} {{Retaining title}} {{Infobox | bodystyle = width:23em; | title = BDSM | titlestyle = | image = [[File:BDSM acronym.svg|200px]] | imagestyle = | caption = BDSM အတိုကောက်စာလုံးစု | captionstyle = | headerstyle = background:#ccf; | labelstyle = background:#ddf;width:40%; | datastyle = | header1 = အစိတ်အပိုင်းများ (Aspects) | header2 = | label2 = B&D၊ B/D သို့မဟုတ် BD | data2 = [[Bondage (sexual)|အနှောင်အဖွဲ့ (Bondage)]] နှင့် [[Discipline (BDSM)|စည်းကမ်းသတ်မှတ်ခြင်း (Discipline)]] | header3 = | label3 = D&s၊ D/s သို့မဟုတ် Ds | data3 = [[Dominance and submission|လွှမ်းမိုးခြင်းနှင့် နာခံခြင်း (Dominance and submission)]] | header4 = | label4 = S&M၊ S/M သို့မဟုတ် SM | data4 = [[Sadomasochism|နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်း (Sadism and masochism)]] | header5 = အခန်းကဏ္ဍများ (Roles) | header6 = | label6 = အပေါ်လူ/လွှမ်းမိုးသူ (Top/dominant) | data6 = လုပ်ဆောင်ချက်များကို ပြုလုပ်သူ သို့မဟုတ် ထိန်းချုပ်မောင်းနှင်သူ | header7 = | label7 = အောက်လူ/နာခံသူ (Bottom/submissive) | data7 = လုပ်ဆောင်ချက်များကို လက်ခံရရှိသူ သို့မဟုတ် အထိန်းချုပ်ခံရသူ | header8 = | label8 = အပြောင်းအလဲလုပ်သူ (Switch) | data8 = အခန်းကဏ္ဍများကို ဟိုဘက်ဒီဘက် ပြောင်းလဲလုပ်ဆောင်သူ }} '''BDSM''' ဆိုသည်မှာ အနှောင်အဖွဲ့ (Bondage)၊ စည်းကမ်းသတ်မှတ်ခြင်း (Discipline)၊ လွှမ်းမိုးခြင်းနှင့် နာခံခြင်း (Dominance and submission)၊ နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်း (Sadomasochism) တို့အပြင် အခြားသော လူပုဂ္ဂိုလ်အချင်းချင်း ဆက်ဆံရေးဆိုင်ရာ တက်ကြွလှုပ်ရှားမှုများ ပါဝင်သည့် ကာမရာဂစိတ်ကို နှိုးဆွပေးသော အလေ့အထများ (Erotic practices) သို့မဟုတ် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ သရုပ်ဆောင်ကစားမှုများ (Sexual roleplaying) ကို ခြုံငုံခေါ်ဆိုခြင်း ဖြစ်သည်။<ref>{{cite book |last1=Weiss |first1=Margot |chapter=BDSM (bondage, discipline, domination, submission, sadomasochism) |title=The International Encyclopedia of Human Sexuality |date=2015 |pages=113–196 |doi=10.1002/9781118896877.wbiehs043 |isbn=978-1-4051-9006-0 }}</ref> ဤအလေ့အထများတွင် ကျယ်ပြန့်သော လုပ်ဆောင်ချက်များ ပါဝင်နေသဖြင့် မိမိကိုယ်ကိုယ် BDSM အလေ့အထရှိသူဟု မယူဆသူများပင် ဤအပြုအမူမျိုးကို ပြုလုပ်နိုင်ကြသည်။ ထို့ကြောင့် BDSM အသိုင်းအဝိုင်း သို့မဟုတ် ယဉ်ကျေးမှုခွဲ (Subculture) ထဲတွင် ပါဝင်ခြင်း ရှိမရှိကိုမူ မိမိကိုယ်ကိုယ် အသိအမှတ်ပြုမှု (Self-identification) နှင့် အတွေ့အကြုံ မျှဝေခံစားဖူးမှုများအပေါ် မူတည်၍ ဆုံးဖြတ်လေ့ရှိကြသည်။ BDSM ဟူသော အတိုကောက်စာလုံးစု (Initialism) ကို ၁၉၉၁ ခုနှစ် ယူစနက် (Usenet) အင်တာနက်စာမျက်နှာပေါ်ရှိ ပို့စ်တစ်ခုတွင် ပထမဆုံးအကြိမ် မှတ်တမ်းတင်တွေ့ရှိခဲ့ရသည်။<ref>{{Cite web|url = http://www.oed.com/view/Entry/14168#eid289098363|title = BDSM ''n.'' (in entry B, ''n.'')|date = June 2013|access-date = 29 November 2015|website = Oxford English Dictionary Online|publisher = Oxford University Press|edition = draft|archive-url = https://web.archive.org/web/20151231210447/http://www.oed.com/view/Entry/14168#eid289098363|archive-date = 31 December 2015|url-status = live}}</ref> ၎င်းသည် B/D (အနှောင်အဖွဲ့နှင့် စည်းကမ်း)၊ D/s (လွှမ်းမိုးခြင်းနှင့် နာခံခြင်း) နှင့် S/M (နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်း) ဟူသော အတိုကောက်စကားလုံးများအားလုံးကို ပေါင်းစပ်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ BDSM ဟူသော စကားရပ်ကို ကျယ်ပြန့်လှသော လှုပ်ရှားမှုများ၊ လူပုဂ္ဂိုလ်အချင်းချင်း ဆက်ဆံရေး ပုံစံများ (Interpersonal relationships) နှင့် ထူးခြားဆန်းသစ်သော ယဉ်ကျေးမှုခွဲများအားလုံးကို လွှမ်းခြုံနိုင်ရန်အတွက် အထွေထွေသုံး စကားရပ်အဖြစ် အသုံးပြုကြသည်။ BDSM အသိုင်းအဝိုင်းများသည် မိမိတို့ကိုယ်ကိုယ် ဤအသိုင်းအဝိုင်းနှင့် သက်ဆိုင်သည်ဟု ခံယူပြီး သမားရိုးကျမဟုတ်သော ကွဲပြားသည့် အလေ့အထရှိသူ မည်သူ့ကိုမဆို ယေဘုယျအားဖြင့် နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုလေ့ရှိကြသည်။ ၎င်းတွင် ဆန့်ကျင်ဘက်လိင်ကဲ့သို့ ဝတ်ဆင်သူများ (Cross-dressers)၊ ခန္ဓာကိုယ်ပုံသဏ္ဍာန် ပြုပြင်ပြောင်းလဲခြင်း (Body modification) ဝါသနာပါသူများ၊ တိရစ္ဆာန်အဖြစ် သရုပ်ဆောင်ကစားသူများ (Animal roleplayers)၊ ရာဘာဖြင့် ပြုလုပ်ထားသောအရာများကို စွဲလမ်းမက်မောသူများ (Rubber fetishists) နှင့် အခြားသူများလည်း ပါဝင်ကြသည်။ BDSM တွင် ပါဝင်သော လှုပ်ရှားမှုများနှင့် ဆက်ဆံရေးများသည် ပါဝင်ပတ်သက်သူများအနေဖြင့် အချင်းချင်း အပြန်အလှန် ဖြည့်ဆည်းပေးရသည့် အခန်းကဏ္ဍများကို ခံယူလေ့ရှိကြပြီး ၎င်းတွင် အာဏာချင်း မညီမျှမှုများ (Inequality of power) ပါဝင်နေတတ်သည်။ ထို့ကြောင့် ပါဝင်သူနှစ်ဦးစလုံး၏ ကြိုတင်အသိပေး သဘောတူညီချက် (Informed consent) ရှိရန်မှာ အလွန်ပင် မရှိမဖြစ် လိုအပ်လှသည်။ ဤအခန်းကဏ္ဍများကို ခွဲခြားသတ်မှတ်ရန်အတွက် "နာခံသူ (Submissive)" နှင့် "လွှမ်းမိုးသူ (Dominant)" ဟူသော ဝေါဟာရများကို အများအားဖြင့် အသုံးပြုကြပြီး၊ လွှမ်းမိုးသူ သို့မဟုတ် ဒွမ် (Dom) က နာခံသူ သို့မဟုတ် ဆပ် (Sub) အပေါ် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ထိန်းချုပ်မှုကို ရယူသည်။ ၎င်းအပြင် အပေါ်လူ (Top) နှင့် အောက်လူ (Bottom) ဟူသော ဝေါဟာရများကိုလည်း အသုံးပြုကြပြီး အပေါ်လူ (Top) သည် လုပ်ဆောင်ချက်ကို စတင်လုပ်ဆောင်သူ ဖြစ်ပြီး အောက်လူ (Bottom) သည် ထိုလုပ်ဆောင်ချက်ကို လက်ခံရရှိသူ ဖြစ်သည်။ ဤဝေါဟာရ နှစ်စုသည် သိမ်မွေ့စွာ ကွဲပြားခြားနားမှု ရှိသည်။ ဥပမာအားဖြင့် - လူတစ်ဦးသည် အခြားတစ်ဦး၏ ကြာပွတ်ဖြင့် ရိုက်ခြင်းကို အပန်းဖြေသည့် သဘောသက်သက်ဖြင့် ခံယူပြီး "အောက်လူ (Bottom)" အဖြစ် ဆောင်ရွက်နိုင်သော်လည်း ၎င်းတွင် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အောက်ကျခံ နာခံခြင်းမျိုး လုံးဝမပါဝင်နိုင်ပေ။ ထို့အပြင် နာခံသူ (Submissive) များသည် မိမိတို့၏ လွှမ်းမိုးသူ (Dominant) များအား အနှိပ်ပေးရန် အမိန့်ပေးခြင်း ခံရနိုင်သည် (ထိုသို့ နှိပ်ပေးရာတွင် နာခံသူက လှုပ်ရှားမှုကို ပြုလုပ်ပြီး လွှမ်းမိုးသူက လက်ခံရရှိသော်လည်း ၎င်းတို့၏ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အခန်းကဏ္ဍမှာ ပြောင်းလဲသွားခြင်း မရှိပေ)။ 'Submissive' နှင့် 'Dominant' ဟူသော စကားလုံးများအစား 'Sub' နှင့် 'Dom' ဟူသော အတိုကောက်များကို အမြဲလိုလို အသုံးပြုကြသည်။ တစ်ခါတစ်ရံတွင် လွှမ်းမိုးသည့် အမျိုးသမီးကို ဖော်ပြရန်အတွက် ဂျန်ဒါခွဲခြားမှုမရှိသော 'Dom' ဟူသော စကားလုံးအစား အမျိုးသမီးသီးသန့် သုံးနှုန်းချက်များ ဖြစ်သည့် မစ္စထရက် (Mistress)၊ ဒွမ်မေ (Domme) နှင့် ဒိုမီနေးထရစ် (Dominatrix) ဟူသော စကားလုံးများကို သုံးစွဲကြသည်။ ဆက်ဆံရေးတစ်ခုနှင့်တစ်ခုအကြား သို့မဟုတ် ဆက်ဆံရေးတစ်ခုတည်းအတွင်းမှာပင် အပေါ်လူ/လွှမ်းမိုးသူ အခန်းကဏ္ဍနှင့် အောက်လူ/နာခံသူ အခန်းကဏ္ဍများကို ဟိုဘက်ဒီဘက် အပြန်အလှန် ပြောင်းလဲလုပ်ဆောင်တတ်သူများကိုမူ ဆွစ်ချ် (Switches) ဟု ခေါ်ဆိုကြသည်။ BDSM တွင် ပါဝင်ပတ်သက်သူများအကြား ဤအခန်းကဏ္ဍများနှင့် မိမိကိုယ်ကိုယ် ခံယူသတ်မှတ်ချက်များ၏ တိကျသော အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်များနှင့် ပတ်သက်၍ အမြဲလိုလို အငြင်းပွား ဆွေးနွေးလေ့ ရှိကြသည်။<ref name="Terms">{{cite web|last=Grau|first=Johnson|url=http://www.leathernroses.com/generalbdsm/ssbbfaqdefines.htm|title=What do B&D, S&M, D&S, "top", "bottom" mean|publisher=Leather Roses|date=1995|access-date=27 January 2008| archive-url= https://web.archive.org/web/20080111223259/http://www.leathernroses.com/generalbdsm/ssbbfaqdefines.htm| archive-date= 11 January 2008 | url-status=live}}</ref> {{TOC limit|3}} == သမိုင်းကြောင်း == === စတင်မြစ်ဖျားခံလာပုံ === BDSM ဆိုင်ရာ အလေ့အထများသည် ကမ္ဘာ့ရှေးအကျဆုံး စာပေမှတ်တမ်းအချို့ကတည်းက တည်ရှိခဲ့ကြပြီး အီနန်နာ (Inanna) နတ်ဘုရားမ (အက္ကဒီယန်းဘာသာဖြင့် အစ်ရှ်တာ - Ishtar) ပူဇော်ပွဲ ဓလေ့ထုံးတမ်းများနှင့် ဆက်စပ်နေသည်။ အီနန်နာ နတ်ဘုရားမထံ ရည်စူး၍ ရေးထိုးထားသော သပ်ပုံစာလုံး (Cuneiform) ရွှံ့ပြားစာအုပ်များတွင် လွှမ်းမိုးချုပ်ကိုင်မှုဆိုင်ရာ ကျင့်ထုံးများ (Domination rituals) ပါဝင်နေသည်။ အထူးသဖြင့် "အီနန်နာနှင့် အီဘီဟ် (Inanna and Ebih)" ကဲ့သို့သော ရှေးဟောင်းအရေးအသားများ (၎င်းတွင် နတ်ဘုရားမက အီဘီဟ်တောင်ကို လွှမ်းမိုးချုပ်ကိုင်ထားသည်) နှင့် "အီနန်နာသို့ ပူဇော်ဂီတ (Hymn to Inanna)" တို့တွင် ဆန့်ကျင်ဘက်လိင်ကဲ့သို့ ဝတ်ဆင်မှု အသွင်ပြောင်းလဲခြင်းများနှင့် ထုံးတမ်းစဉ်လာများကို ဖော်ပြထားသည်။ ၎င်းတို့သည် "နာကျင်မှုနှင့် ကြည်နူးမှုတို့ ရောယှက်နေပြီး၊ စိတ်အခြေအနေ ပြောင်းလဲသွားသည့် ခရီးစဉ်များကို ဖြစ်ပေါ်စေသည်။ ပြစ်ဒဏ်ခတ်ခြင်း၊ ညည်းတွားခြင်း၊ ကြည်နူးပီတိဖြစ်ခြင်း၊ ငိုကြွေးမြည်တမ်းခြင်းနှင့် သီချင်းဆိုခြင်းများ ပါဝင်ကာ ပါဝင်သူများသည် ငိုကြွေးပူဆွေးရင်း မောပန်းနွမ်းနယ်သွားကြသည်" ဟု ရေးသားထားသည်။<ref>Nomis, Anne O. (2013) ''The History & Arts of the Dominatrix'' Mary Egan Publishing and Anna Nomis Ltd {{ISBN|978-0-9927010-0-0}} pp. 59-60</ref><ref>"Lady of the Largest Heart" or "A Hymn to Inana C" available at Electronic Text Corpus of Sumerian Literature, University of Oxford http://etcsl.orinst.ox.ac.uk/section4/tr4073.htm lines 80-90</ref> ဘီစီ ၉ ရာစုအတွင်းက ရှေးဟောင်း စပါတာ (Sparta) မြို့၏ အရေးကြီးဆုံး ဘာသာရေးနယ်မြေတစ်ခုဖြစ်သော အာတဲမိစ် အောသီးယား (Artemis Orthia) တွင် ဘာသာရေးနှင့်ဆက်စပ်သော ကြာပွတ်ရိုက်ပူဇော်မှုများ (Ritual flagellations) ကို ပြုလုပ်ခဲ့ကြသည်။ ထိုနေရာတွင် "ဒီယာမာ့စ်တီဂိုးဆစ် (diamastigosis)" ဟုခေါ်သော ထုံးတမ်းစဉ်လာ ကြာပွတ်ရိုက်ပွဲများ ကျင်းပခဲ့ပြီး အမျိုးသမီးပုရောဟိတ် (Priestess) ၏ ကြီးကြပ်မှုအောက်တွင် လူပျိုဖော်ဝင်စ အမျိုးသားငယ်များကို ကြာပွတ်ဖြင့် ရိုက်နှက်ကြခြင်း ဖြစ်သည်။<ref>Nomis, Anne O. (2013) "The Ancient Dominatrix Goddess and her Priestess Initiates" in ''The History & Arts of the Dominatrix'' Mary Egan Publishing and Anna Nomis Ltd, pp. 61-62</ref> ယင်းအကြောင်းကို ပထဝီဝင်ပညာရှင် ပါဆိုနီးယပ်စ် (Pausanias) အပါအဝင် ရှေးဟောင်းစာဆိုအများအပြားက ရေးသားခဲ့ကြသည်။<ref>Pausanias III, 16: 10-11 viewable at: http://www.theoi.com/Text/Pausanias3B.html#16 </ref> နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်းဆိုင်ရာ လှုပ်ရှားမှုများ (Sadomasochistic activities) ၏ ရှေးအကျဆုံး ရုပ်ပုံအထောက်အထားတစ်ခုကို ဘီစီ ၅ ရာစုခေတ်က အီထရစကန် (Etruscan) ယဉ်ကျေးမှုနယ်မြေဖြစ်သော တာကွီနီးယား (Tarquinia) အနီးရှိ ကြာပွတ်ရိုက်ဂူသင်္ချိုင်း (Tomb of the Whipping) တွင် တွေ့ရှိရသည်။ ထိုဂူသင်္ချိုင်းအတွင်းရှိ နံရံဆေးရေးပန်းချီ (Fresco) တွင် ကာမရာဂနှိုးဆွနေစဉ် အခြေအနေတစ်ခု၌ အမျိုးသားနှစ်ဦးက အမျိုးသမီးတစ်ဦးကို ကြိမ်လုံးနှင့် လက်ဝါးဖြင့် ကြာပွတ်ရိုက်နှက်နေပုံကို သရုပ်ဖော်ထားသည်။<ref>Mario Moretti/Leonard von Matt: ''Etruskische Malerei in Tarquinia''. Cologne 1974, Page 90, figs. 762-63, {{ISBN|978-3-7701-0541-0}}</ref> ကြာပွတ်ရိုက်ခြင်းနှင့် ပတ်သက်သည့် အခြားကိုးကားချက်တစ်ခုကို ရှေးဟောင်းရိုမန်ကဗျာဆရာ ဂျူဗင်နယ် (Juvenal) (အေဒီ ၁-၂ ရာစု) ၏ သရော်စာများ (Satires) ဆဋ္ဌမမြောက်စာအုပ်တွင် တွေ့ရသည်။<ref>[[Juvenal]]: Satires 6, Lines 474–511</ref> ထို့အပြင် ပက်ထရိုးနီးယပ်စ် (Petronius) ၏ "ဆာတိုင်ရီကွန် (Satyricon)" ဝတ္ထုတွင်လည်း လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ စိတ်နှိုးဆွမှု (Sexual arousal) ရရှိစေရန်အတွက် ပြစ်မှုကျူးလွန်သူတစ်ဦးကို ကြာပွတ်ဖြင့် ရိုက်နှက်သည့် အကြောင်းအရာများ ပါရှိသည်။ လိင်ဆက်ဆံခြင်း၏ အစားထိုးမှုအဖြစ် သို့မဟုတ် သမားရိုးကျမဟုတ်သော ရှေ့ပြေးလိင်မှုကစားခြင်း (Foreplay) ၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုအဖြစ် မိမိသဘောဆန္ဒအလျောက် အနှောင်အဖွဲ့ခံခြင်း၊ ကြာပွတ်ရိုက်ခံခြင်းများ ပြုလုပ်ခဲ့ကြသည့် လူပုဂ္ဂိုလ်များအကြောင်း သမိုင်းမှတ်တမ်းငယ်များသည် ဘီစီ ၃ ရာစုနှင့် ၄ ရာစုကတည်းက တည်ရှိခဲ့သည်။{{Citation needed|date=September 2012}} ပွန်ပေ (Pompeii) မြို့ရှိ ဆန်းကြယ်ထူးဆန်းသောဗီလာ (Villa of Mysteries) ၏ နံရံပေါ်တွင် အတောင်ပံပါသော ကြာပွတ်ကိုင်အမျိုးသမီးသခင် (Whip-mistress) ပုံကို သရုပ်ဖော်ထားပြီး၊ ၎င်းသည် အမျိုးသမီးငယ်တစ်ဦးကို နတ်ကိုးကွယ်မှုဆိုင်ရာ လျှို့ဝှက်ဆန်းကြယ်မှုများ (Mysteries) အတွင်းသို့ သွတ်သွင်းခြင်း အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုဖြစ်သည်။ အဆိုပါ ကြာပွတ်ကိုင်အမျိုးသမီး၏ အခန်းကဏ္ဍသည် ဘာသာရေးဆိုင်ရာ သေဆုံးခြင်းနှင့် ပြန်လည်မွေးဖွားခြင်း အထိမ်းအမှတ် သန့်စင်ခြင်းလုပ်ငန်းကို မောင်းနှင်ပေးသည်။<ref name="Nomis, Anne O. 2013 pp.62-64">Nomis, Anne O. (2013) "The Whipstress and the Mysteries" in ''The History & Arts of the Dominatrix'' Mary Egan Publishing & Anna Nomis Ltd, U.K. {{ISBN|978-0-9927010-0-0}} pp.62-64</ref> ရှေးဟောင်းဂရိခေတ်က အက်ဖရိုဒိုက် (Aphrodite) အလှနတ်ဘုရားမသည်လည်း လက်နက်တစ်ခုကို ကိုင်ဆောင်ထားဖူးပုံရပြီး၊ ဆီသီရာ၊ အခရိုကိုရင့် နှင့် စပါတာ အပါအဝင် နေရာအတော်များများတွင် လက်နက်ကိုင်ဆောင်ထားသော အက်ဖရိုဒိုက်ရုပ်တု အထောက်အထားများကို တွေ့ရပြီး ၎င်းလက်နက်မှာ ကြာပွတ်တစ်ခု ဖြစ်နိုင်ခြေရှိသည်။<ref name="Nomis, Anne O. 2013 pp.62-64"/> အိန္ဒိယနိုင်ငံ၏ "ကာမသူတြ (Kama Sutra)" ကျမ်းတွင် ချစ်တင်းနှောစဉ်အတွင်း ရိုက်နှက်ခြင်း အမျိုးအစား ၄ မျိုး၊ လူ့ခန္ဓာကိုယ်၏ ပစ်မှတ်ထားရမည့် ခွင့်ပြုထားသော နေရာများနှင့် အောက်လူ (Bottom) များက ပြုလုပ်လေ့ရှိသော ပျော်ရွှင်မှုပါဝင်သည့် "နာကျင်ခြင်းအော်သံ" အမျိုးမျိုးတို့ကို ဖော်ပြထားသည်။ အာရုံခံစားမှုဆိုင်ရာ အတွေ့အကြုံများနှင့် ပတ်သက်သော ဤသမိုင်းဝင်ကျမ်းစာစုတွင် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ လှုပ်ရှားမှုများအတွင်း ရိုက်နှက်ကစားခြင်း (Impact play)၊ ကိုက်ခြင်းနှင့် ဆိတ်ခြင်းများကို နှစ်ဦးသဘောတူ ဆန္ဒအလျောက်သာ ပြုလုပ်ရမည်ဖြစ်ကြောင်း အတိအလင်း အလေးပေးဖော်ပြထားသည်၊ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် အချို့သောအမျိုးသမီးများကသာ ထိုသို့သောအပြုအမူကို ပျော်ရွှင်စရာဟု ယူဆကြသောကြောင့်ဖြစ်သည်။ ဤရှုထောင့်မှကြည့်လျှင် ကာမသူတြကျမ်းကို နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်းဆိုင်ရာ လှုပ်ရှားမှုများနှင့် ဘေးကင်းလုံခြုံရေးစည်းမျဉ်းများ (Safety rules) ကို ပထမဆုံး ကိုင်တွယ်ရေးသားခဲ့သည့် စာပေအရင်းအမြစ်တစ်ခုအဖြစ် သတ်မှတ်နိုင်သည်။ နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်းဆိုင်ရာ သဘောတရားများ ပါဝင်သော အခြားစာသားများသည်လည်း နောက်ပိုင်းရာစုနှစ်များအတွင်း ကမ္ဘာတစ်ဝန်းတွင် ပုံမှန်ပေါ်ထွက်လာခဲ့သည်။<ref>''Kamasutra'' by Mallanaga Vatsyayana, translated by Wendy Doniger, Oxford University Press 2003, {{ISBN|978-0-19-283982-4}} Book II: Chapters 4, 5, 7, 8, pages 45–64.</ref> ၁၄ ရာစုအတွင်း လိင်ဆက်ဆံခြင်း၏ ရှေ့ပြေးနိဒါန်းအဖြစ် သို့မဟုတ် အစားထိုးမှုအဖြစ် လူများက မိမိတို့ဆန္ဒအလျောက် အနှောင်အဖွဲ့ခံခြင်း သို့မဟုတ် ကြာပွတ်ရိုက်ခံခြင်းများ ပြုလုပ်ခဲ့ကြကြောင်း သမိုင်းမှတ်တမ်းငယ်အချို့ ရှိခဲ့သည်။ အလယ်ခေတ်က ပေါ်ပေါက်ခဲ့သော နာခံကိုးကွယ်မှုနှင့် စိတ်ဒွန်တွဲမှုများ ပြည့်နှက်နေသည့် "နန်းတွင်းအချစ် (Courtly love)" ကဲ့သို့သော ဖြစ်ရပ်များသည် BDSM ၏ ရှေ့ပြေးနိမိတ်တစ်ခု ဖြစ်နိုင်ကြောင်း စာရေးဆရာအချို့က သုံးသပ်ကြသည်။<ref>Denis de Rougemont (1956), ''Love in the Western World''</ref><ref>Arne Hoffmann: ''In Leder gebunden. Der Sadomasochismus in der Weltliteratur'', page 11, Ubooks 2007, {{ISBN|978-3-86608-078-2}}</ref> အချို့သော အရင်းအမြစ်များ၏ အဆိုအရ BDSM သည် ထူးခြားကွဲပြားသော လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ အပြုအမူပုံစံတစ်ခုအဖြစ် ၁၈ ရာစုအစပိုင်းတွင် စတင်မြစ်ဖျားခံခဲ့သည်ဟု ဆိုကြသည်၊ ထိုအချိန်သည် အနောက်တိုင်းယဉ်ကျေးမှုလောကက လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ အပြုအမူများကို ဆေးပညာအရနှင့် ဥပဒေကြောင်းအရ စတင်အမျိုးအစားခွဲခြားလာသည့် အချိန်ဖြစ်သည်။ ကာမရာဂနှိုးဆွသည့် အခြေအနေတစ်ခုအတွင်း ကြာပွတ်ရိုက်ခြင်း အလေ့အထကို အနည်းဆုံး ၁၅၉၀ ပြည့်နှစ်များကတည်းက မှတ်တမ်းတင်ထားခဲ့ပြီး၊ ယင်းကို ဂျွန်ဒေးဗီးစ် (John Davies) ၏ သရော်စာကဗျာတို (Epigram) တစ်ပုဒ်တွင် အထောက်အထားအဖြစ် တွေ့ရှိရသည်။<ref>Epigram 33: "In Francum"</ref><ref>{{Cite journal|last=Bromley|first=James M.|date=1 May 2010|title=Social Relations and Masochistic Sexual Practice in The Nice Valour|journal=Modern Philology|volume=107|issue=#4|pages=556–587}}</ref> ထို့အပြင် သောမတ်စ်ရှက်ဒ်ဝဲ (Thomas Shadwell) ၏ "The Virtuoso" (၁၆၇၆) ပြဇာတ်နှင့် တင်မ်တဲလ်ထရိုး (Tim Tell-Troth) ၏ "Knavery of Astrology" (၁၆၈၀) တို့တွင်လည်း "ကြာပွတ်ရိုက်ကျောင်းများ (Flogging schools)" အကြောင်း ကိုးကားချက်များကို တွေ့ရသည်။<ref>Jones, M (2007) "Print of the Month: The Cully Flaug'd" in ''British Printed Images (BPI) to 1700''</ref><ref>Nomis, Anne O. (2013) "Flogging Schools and Their Cullies" in ''The History & Arts of the Dominatrix'' Mary Egan Publishing and Anna Nomis Ltd, 2013. {{ISBN|978-0-9927010-0-0}} pp.80-81</ref> ဗြိတိသျှပြတိုက် (British Museum) စုဆောင်းမှုတွင် ပါဝင်သည့် "The Cully Flaug'd" ကဲ့သို့သော ကြာပွတ်ရိုက်ခြင်း မြင်ကွင်းများကို ဖော်ပြထားသည့် မက်ဇိုတင့်ပုံနှိပ်နည်းပညာ (Mezzotints) နှင့် ပုံနှိပ်မီဒီယာများကဲ့သို့သော အမြင်အာရုံဆိုင်ရာ အထောက်အထားများကိုလည်း တွေ့ရှိရသည်။<ref>Jones, M. (2007) "Print of the Month: The Cully Flaug'd" in British Printed Images (BPI) to 1700</ref> ၁၇၄၉ ခုနှစ်တွင် ထုတ်ဝေခဲ့သော ဂျွန်ကလေလန်း (John Cleland) ၏ "ဖန်နီဟေးလ် (Fanny Hill)" ဝတ္ထုတွင် ဇာတ်ကောင်ဖြစ်သူ ဖန်နီဟေးလ်နှင့် မစ္စတာဘာဗီးလ်တို့အကြား ကြာပွတ်ရိုက်ခြင်း မြင်ကွင်းတစ်ခု ပါဝင်သည်။<ref>John Cleland: ''Fanny Hill: Memoirs of a Woman of Pleasure'', Penguin Classics, Page 180 ff</ref> ထို့နောက်တွင် "Birch Discipline ဖြင့် တင်ဆက်သော ခေတ်ဆန်သည့် ဟောပြောပွဲများ (Fashionable Lectures: Composed and Delivered with Birch Discipline)" (၁၇၆၁ ခန့်) အပါအဝင် ကြာပွတ်ရိုက်ခြင်းဆိုင်ရာ စာပေထုတ်ဝေမှု အများအပြား ထွက်ပေါ်လာခဲ့ပြီး၊ ၎င်းသည် ဟောပြောပွဲခန်းမတစ်ခုအတွင်း၌ ကြိမ်လုံးများနှင့် ကိုးမြီးကရော်ကြာပွတ် (Cat o' nine tails) များ အသုံးပြုကာ ဝန်ဆောင်မှုပေးနေသည့် အမျိုးသမီးများ၏ အမည်များကို ကြော်ငြာမြှင့်တင်ပေးခဲ့သည်။<ref>''Fashionable Lectures Delivered With Birch Discipline'' (c. 1761) British Library Rare Books, cited in Nomis (2013) op cit.</ref> အခြားသော အရင်းအမြစ်များက ပိုမိုကျယ်ပြန့်သော အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်များကို ပေးထားပြီး၊ ရှေးခေတ်ကာလများနှင့် အခြားသော ယဉ်ကျေးမှုများတွင် ရှိခဲ့သည့် BDSM ကဲ့သို့သော အပြုအမူများကို ထောက်ပြကြသည်။ ဥပမာအားဖြင့် အလယ်ခေတ်က နာကျင်မှုခံယူသည့် ကိုးကွယ်သူများ (Medieval flagellates) နှင့် အမေရိကန် တိုင်းရင်းသား မျိုးနွယ်စု (Native American) အချို့၏ ပြင်းထန်သော ခန္ဓာကိုယ်ဆိုင်ရာ စမ်းသပ်မှု ထုံးတမ်းစဉ်လာများ (Ordeal rituals) တို့ ဖြစ်ကြသည်။<ref>{{cite web|url=http://www.fordham.edu/halsall/source/ordeals1.html|title=European medieval ordeals}}</ref> BDSM ဆိုင်ရာ အယူအဆများနှင့် ပုံရိပ်များသည် ၂၀ ရာစုတစ်လျှောက်လုံးတွင် အနောက်တိုင်းယဉ်ကျေးမှု၏ အစွန်အဖျား (Fringes) တွင် တည်ရှိနေခဲ့သည်။<ref>{{Cite journal|last1=Tomazos|first1=Kostas|last2=O'Gorman|first2=Kevin|last3=MacLaren|first3=Andrew C|date=June 2017|title=From leisure to tourism: How BDSM demonstrates the transition of deviant pursuits to mainstream products|journal=Tourism Management|volume=60|pages=30–41}}</ref> ရောဘတ်ဘီယန်ဗီနူး (Robert Bienvenu) က ခေတ်သစ် BDSM ၏ မြစ်ဖျားခံမှုကို အရင်းအမြစ် ၃ ခုကြောင့်ဟု သတ်မှတ်ခဲ့ပြီး ၎င်းတို့မှာ "ဥရောပ ဖက်တစ်ရှ် (European Fetish)" (၁ yပြည်နှစ်ကတည်းက)၊ "အမေရိကန် ဖက်တစ်ရှ် (American Fetish)" (၁၉၃၄ ခုနှစ်ကတည်းက) နှင့် "ဂေး လည်သာ (Gay Leather)" (၁၉၅၀ ပြည့်နှစ်ကတည်းက) တို့ ဖြစ်ကြသည်။<ref>Robert Bienvenu: Doctoral Dissertation "The Development of Sadomasochism as a Cultural Style in the Twentieth-Century United States"</ref> အခြားသော အရင်းအမြစ်တစ်ခုမှာ ၁၉ ရာစု သို့မဟုတ် ထို့ထက်စောသော ကာလများကတည်းက ပြည့်တန်ဆာအိမ် (Brothels) များတွင် ဆော့ကစားခဲ့ကြသည့် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ ကစားနည်းများ (Sexual games) ဖြစ်သည်။ ချားလ်စ်ဂူရက်တီ (Charles Guyette) သည် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုတွင် ဖက်တစ်ရှ်နှင့် ပတ်သက်သည့် ပစ္စည်းများ (ဝတ်စုံများ၊ ဖိနပ်များ၊ ဓာတ်ပုံများ၊ ထောက်ကူပစ္စည်းများနှင့် အသုံးအဆောင်များ) ကို ပထမဆုံး ထုတ်လုပ်ဖြန့်ချိခဲ့သူ ဖြစ်သည်။ သူ၏ ဆက်ခံသူ အာဗင်ကလော (Irving Klaw) သည် BDSM သဘောတရားပါဝင်သည့် စီးပွားဖြစ် လိင်လှုံ့ဆော်မှုဆိုင်ရာ ရုပ်ရှင်နှင့် ဓာတ်ပုံများကို ထုတ်လုပ်ခဲ့ပြီး (အထူးသဖြင့် ဘက်တီပေ့ခ်ျ - Bettie Page နှင့်အတူ ရိုက်ကူးခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်)၊ ယခုအခါ၌ နာမည်ကျော် အနုပညာရှင်များ ဖြစ်လာကြသည့် ဂျွန်ဝီလီ (John Willie)၊ ဂျိန်းဘီလ်ဘရူး (Gene Bilbrew) နှင့် အဲရစ်စတန်တန် (Eric Stanton) တို့ ရေးဆွဲသော ဖက်တစ်ရှ်ရုပ်ပြကတ်တွန်းများကို ထုတ်ဝေခဲ့သည်။ စတန်တန်၏ မော်ဒယ်ဖြစ်သူ ဘက်တီပေ့ခ်ျ (Bettie Page) သည် တစ်ချိန်တည်းမှာပင် ဖက်တစ်ရှ်ဓာတ်ပုံလောကတွင် ပထမဆုံး အောင်မြင်သော မော်ဒယ်တစ်ဦး ဖြစ်လာခဲ့သလို၊ အမေရိကန် အဓိကယဉ်ကျေးမှုလောကတွင်လည်း အလွန်ကျော်ကြားသော ပင်အပ်မော်ဒယ် (Pin-up girl) တစ်ဦး ဖြစ်လာခဲ့သည်။ အီတလီစာရေးဆရာနှင့် ဒီဇိုင်နာဖြစ်သူ ဂီဒိုကရီပတ်စ် (Guido Crepax) သည် သူ၏ လွှမ်းမိုးမှုကို နက်နက်ရှိုင်းရှိုင်း ခံခဲ့ရပြီး ၂၀ ရာစု၏ ဒုတိယနှစ်ဝက်တွင် ဥရောပ လူကြီးကြိုက်ရုပ်ပြများ၏ ပုံစံနှင့် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုကို ပုံဖော်ပေးခဲ့သည်။ အနုပညာရှင်များဖြစ်ကြသည့် ဟဲလ်မုဒ်နယူတန် (Helmut Newton) နှင့် ရောဘတ်မက်ပယ်သွာ့ပ် (Robert Mapplethorpe) တို့သည် ခေတ်သစ်ဓာတ်ပုံပညာတွင် BDSM နှင့် ဆက်စပ်နေသော အကြောင်းအရာများကို ပိုမိုအသုံးပြုလာကြပြီး ယင်းကြောင့် ယနေ့တိုင် လူထုအတွင်း အငြင်းပွားဖွယ်ရာ ဆွေးနွေးမှုများကို ဖြစ်ပေါ်စေသည့် အထင်ရှားဆုံး ဥပမာများ ဖြစ်ကြသည်။<ref>University of Central England in Birmingham: Attempted Confiscation of Mapplethorn book by Officials in 1997 for being obscene.</ref> အာလ်ဖရက်ဘီနေး (Alfred Binet) သည် ၁၈၈၇ ခုနှစ်တွင် ထုတ်ဝေသော သူ၏ "Du fétichisme dans l'amour" စာအုပ်တွင် ကာမရာဂဆိုင်ရာ စွဲလမ်းမက်မောမှု (Erotic fetishism) ဟူသော စကားလုံးကို ပထမဆုံး စတင်သုံးနှုန်းခဲ့သည်။<ref>Binet, A. (1887). "Du fétichisme dans l'amour" [=Fetishism in love] in: ''Revue Philosophique'', 24, pp. 143–167</ref> ရစ်ချက်ဗွန်ကရက်ဖ်-အီဘင် (Richard von Krafft-Ebing) က BDSM အပေါ် စိတ်ဝင်စားမှုများကို လူသားတို့၏ လိင်မှုစရိုက် ဆက်တိုက်ဖြစ်စဉ် (Continuum) ၏ အဆုံးသတ်တစ်ခုအဖြစ် ရှုမြင်ခဲ့သည်။<ref>von Krafft-Ebing, R. ''Psychopathia sexualis with especial reference to the antipathic sexual instinct: A medico-forensic study''. Trans Rebman FJ from 12th German ed. New York: Special Books; 1965:129– 218, 533–543</ref> === လည်သာ လှုပ်ရှားမှု (Leather movement) === လည်သာ (Leather) ဟူသော စကားလုံးသည် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ စွဲလမ်းမက်မောမှု တစ်ခု (Fetish) ကို ရည်ညွှန်းရန်အတွက် ဂေးအမျိုးသားများအကြား အဓိကသုံးနှုန်းသော ဝေါဟာရဖြစ်သော်လည်း ၎င်းသည် အခြားသော အဓိပ္ပာယ်များစွာကိုလည်း ကိုယ်စားပြုနိုင်သည်။ ဂေးလည်သာ အသိုင်းအဝိုင်းဝင်များသည် မော်တော်ဆိုင်ကယ်စီး လည်သာဝတ်စုံများကဲ့သို့သော လည်သာများကို ဝတ်ဆင်ကြသည် သို့မဟုတ် လည်သာဝတ်ဆင်ထားသော အမျိုးသားများကို စွဲမက်ကြသည်။ လည်သာယဉ်ကျေးမှုနှင့် BDSM ကို တစ်ခုတည်းသော အရာ၏ အစိတ်အပိုင်းနှစ်ခုအဖြစ် ရှုမြင်ကြသည်။ BDSM ယဉ်ကျေးမှု၏ အစိတ်အပိုင်း အတော်များများသည် ဂေးအမျိုးသားများ၏ လည်သာယဉ်ကျေးမှုခွဲ (Leather subculture) မှ ဆင်းသက်လာခြင်းဖြစ်ပြီး၊ ယင်းသည် ဒုတိယကမ္ဘာစစ် (၁၉၃၉-၁၉၄၅) ပြီးနောက် အိမ်ပြန်လာကြသည့် စစ်သည်တော် အမျိုးသားအုပ်စုများဆီမှ စနစ်တကျ ပုံပေါ်လာခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။<ref>Robert Bienvenu, ''The Development of Sadomasochism as a Cultural Style in the Twentieth-Century United States'', 2003, Doctoral Dissertation</ref> ဒုတိယကမ္ဘာစစ်သည် အမြောက်အမြားရှိသော လိင်တူချစ်သူ အမျိုးသား၊ အမျိုးသမီးများအတွက် လိင်တူချစ်သူ အသိုင်းအဝိုင်းအကြားတွင် ဘဝကို စတင်ထိတွေ့ခွင့်ရခဲ့သည့် အခြေအနေတစ်ခု ဖြစ်ခဲ့သည်။ စစ်ပြီးခေတ်တွင် လိင်တူချစ်သူများသည် နယူးယောက်၊ ချီကာဂို၊ ဆန်ဖရန်စစ္စကိုနှင့် လော့စ်အိန်ဂျလိစ် ကဲ့သို့သော မြို့ကြီးများတွင် စုဝေးခဲ့ကြသည်။ ၎င်းတို့သည် လည်သာကလပ်များနှင့် ဆိုင်ကယ်ကလပ်များကို ဖွဲ့စည်းခဲ့ကြပြီး အချို့မှာ ညီအစ်ကိုရင်းချာကဲ့သို့ ဝန်ဆောင်မှုအသင်းများ ဖြစ်ကြသည်။ မစ္စတာလည်သာ ပြိုင်ပွဲ (Mr. Leather Contest) နှင့် မစ္စတာဒရမ်မာ ပြိုင်ပွဲ (Mr. Drummer Contest) တို့ကို ဤကာလဝန်းကျင်တွင် စတင်ကျင်းပခဲ့သည်။ ဤသည်မှာ ဂေးအမျိုးသား လည်သာအသိုင်းအဝိုင်း၏ စတင်ရာ (Genesis) ဖြစ်သည်။ အသိုင်းအဝိုင်းဝင် အများအပြားသည် ပြင်းထန်သော လိင်မှုစရိုက်ပုံစံများအပေါ် စွဲမက်ခဲ့ကြပြီး ယင်းအခြေအနေသည် အေအိုင်ဒီအက်စ် (AIDS) ရောဂါ မပျံ့နှံ့မီ ၁၉၇၀ ပြည့်နှစ်များတွင် အမြင့်ဆုံးအဆင့်သို့ ရောက်ရှိခဲ့သည်။<ref name="a4b" >{{cite journal | last1 = Lenius | first1 = S | year = 2001 | title = Bisexuals and BDSM | journal = Journal of Bisexuality | volume = 1 | issue = #4| pages = 69–78 }}</ref> ဤယဉ်ကျေးမှုခွဲကို ၁၉၇၂ ခုနှစ်တွင် ထုတ်ဝေခဲ့သော လာရီတောင်းန်းဆန်းဒ် (Larry Townsend) ၏ "Leatherman's Handbook" စာအုပ်တွင် အထူးထင်ဟပ်စေခဲ့ပြီး၊ ၎င်းစာအုပ်တွင် ၁Status၀ ပြည့်လွန်နှစ်များနှောင်းပိုင်းနှင့် ၁၉၇၀ ပြည့်လွန်နှစ်များအစောပိုင်းက ဂေးအမျိုးသား နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်းဆိုင်ရာ စရိုက်ရှိသူများ၏ အလေ့အထများနှင့် ယဉ်ကျေးမှုကို အသေးစိတ် ဖော်ပြထားသည်။<ref>Townsend, Larry, ''The Leatherman's Handbook'', 1972 Olympia Press, seventh edition 2004 available from L.T. Publications, P.O. Box 302, Beverly Hills, California 90213-0302</ref> ၁၉၈၀ ပြည့်လွန်နှစ်များ အစောပိုင်းတွင် လက်စဘီယံ (Lesbians) အမျိုးသမီးများသည်လည်း ဂေးလည်သာ အသိုင်းအဝိုင်း၏ ထင်ရှားသော အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုအဖြစ် လည်သာအမျိုးသားများနှင့်အတူ ပူးပေါင်းလာခဲ့ကြသည်။ ၎င်းတို့သည်လည်း လည်သာကလပ်များကို ဖွဲ့စည်းခဲ့ကြသော်လည်း လည်သာအမျိုးသမီးများအတွက် သီးသန့်ဘား (Bars) များ မရှိခြင်းကဲ့သို့သော ဂျန်ဒါဆိုင်ရာ ကွဲပြားမှုအချို့ ရှိခဲ့သည်။ ၁ bowling၁ ခုနှစ်တွင် လက်စဘီယံ-ဖီမင်နစ်အုပ်စု ဖြစ်သော ဆမွိုင်းစ် (Samois) က "Coming to Power" စာအုပ်ကို ထုတ်ဝေခဲ့ခြင်းကြောင့် လက်စဘီယံ အသိုင်းအဝိုင်းအတွင်း BDSM အပေါ် ပိုမိုသိရှိနားလည်လာပြီး လက်ခံလာကြသည်။<ref>Gayle Rubin: "Samois", ''Leather Times'', 21:3–7., 2004, available from: leatherarchives.org</ref> ၁၉၉၀ ပြည့်လွန်နှစ်များသို့ ရောက်သောအခါ ဂေးအမျိုးသားနှင့် အမျိုးသမီးများ၏ လည်သာအသိုင်းအဝိုင်းများသည် မြေအောက် (Underground) အခြေအနေတွင် မဟုတ်တော့ဘဲ ပုံမှန်မဟုတ်သော လိင်မှုစရိုက်ရှိသူများ အသိုင်းအဝိုင်း (Kink community) တွင် အရေးပါသော အခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်လာခဲ့သည်။<ref name="a4b" /> ယနေ့ခေတ်တွင်မူ လည်သာလှုပ်ရှားမှုကို ယခင်ကကဲ့သို့ ဂေးယဉ်ကျေးမှုခွဲမှ ဆင်းသက်လာသော ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုတစ်ခုအဖြစ် ရှုမြင်မည့်အစား BDSM ယဉ်ကျေးမှု၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုအဖြစ် ယေဘုယျအားဖြင့် ရှုမြင်ကြသည် (အတိတ်ကာလက BDSM ယဉ်ကျေးမှုခွဲ၏ အစိတ်အပိုင်းအများစုမှာ ဂေးများ ဖြစ်ခဲ့ကြသော်လည်း ဖြစ်သည်)။ ၁၉၉၀ ပြည့်လွန်နှစ်များတွင် "နယူးဂတ်ဒ် လည်သာ ယဉ်ကျေးမှုခွဲ (New Guard leather subculture)" ဟုခေါ်သော အယူအဆသစ်တစ်ရပ် တိုးတက်ပြောင်းလဲလာခဲ့သည်။ ဤဦးတည်ချက်အသစ်သည် ၎င်းတို့၏ ကစားမှုများ (Play) ထဲတွင် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ရှုထောင့်များ (Psychological aspects) ကို စတင်ထည့်သွင်း ပေါင်းစပ်လာခဲ့ကြသည်။{{Citation needed|date=August 2014}} ချီကာဂိုမြို့ရှိ လည်သာမော်ကွန်းတိုက်နှင့် ပြတိုက် (Leather Archives and Museum - LA&M) ကို ၁၉၉၁ ခုနှစ်တွင် ချက်ရန်းစလိုး (Chuck Renslow) နှင့် တိုနီဒီဘလေ့စ် (Tony DeBlase) တို့က “လည်သာ၊ ကင့်ခ် (Kink)၊ ဖက်တစ်ရှ် နှင့် BDSM တို့၏ သမိုင်းနှင့် ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ လူထုမော်ကွန်းတိုက်၊ စာကြည့်တိုက်နှင့် ပြတိုက်” အဖြစ် တည်ထောင်ခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=About the LA&M |url=https://leatherarchives.org/about/about-the-la-m |website=leatherarchives.org |language=en-us}}</ref> LA&M ပြတိုက်တွင် BDSM နှင့် ဆက်စပ်နေသော ရှေးဟောင်းပစ္စည်းများစွာကို အကျယ်တဝန့် စုဆောင်းထားရှိပြီး၊ ၎င်းတွင် မူလ လည်သာဂုဏ်ဆောင်အလံ (Leather pride flag) သုံးခုအနက် တစ်ခုလည်း ပါဝင်သည်။<ref>{{Cite web |title=The Leather Pride Flag |url=https://leatherarchives.org/the-leather-pride-flag |website=leatherarchives.org |language=en-us}}</ref> ဆန်ဖရန်စစ္စကိုမြို့ရှိ South of Market Leather History Alley ကို ရင်းဂိုးလ်ဒ်လမ်းကြား (Ringold Alley) တစ်လျှောက်တွင် လည်သာယဉ်ကျေးမှုကို ဂုဏ်ပြုသောအားဖြင့် အနုပညာလက်ရာ လေးခုဖြင့် ဖွဲ့စည်းတည်ဆောက်ထားပြီး ၂၀၁၇ ခုနှစ်တွင် ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။<ref name="artandarchitecture-sf.com">{{cite web|url=http://www.artandarchitecture-sf.com/ringold-alleys-leather-memoir.html|title=Ringold Alley's Leather Memoir – Public Art and Architecture from Around the World}}</ref><ref name="Jewish">{{cite news |last=Paull |first=Laura |title=Honoring gay leather culture with art installation in Soma alleyway – J |newspaper=J |publisher=Jweekly.com |date=2018-06-21}}</ref> အဆိုပါ အနုပညာလက်ရာများထဲမှ တစ်ခုမှာ လမ်းဘေးပလက်ဖောင်းတစ်လျှောက်တွင် သတ္တုဖြင့် ပြုလုပ်ထားသော ဖိနပ်ခြေရာများ (Metal bootprints) ဖြစ်ပြီး၊ ယင်းသည် ဆန်ဖရန်စစ္စကို လည်သာအသိုင်းအဝိုင်း၏ အရေးပါသော အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုဖြစ်ခဲ့သည့် လူပုဂ္ဂိုလ် ၂၈ ဦးကို ဂုဏ်ပြုထားခြင်း ဖြစ်သည် (၎င်းတို့ထဲတွင် ဂေးနှင့် လက်စဘီယံ S/M ဖစ်စတင်းကလပ်တစ်ခုဖြစ်သော Catacombs ၏ ပိုင်ရှင် စတိဗ်မက်အီချာရင် - Steve McEachern နှင့် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၏ ဒုတိယမြောက် သက်တမ်းရင့် BDSM အဖွဲ့အစည်းဖြစ်သော ဂျန်နပ်စ်အသင်း - Society of Janus ကို ပူးတွဲတည်ထောင်သူ စင်သီယာဆလေတာ - Cynthia Slater တို့ ပါဝင်ကြသည်)။<ref name="Jewish" /><ref name="artandarchitecture-sf.com" /> === အင်တာနက် (Internet) === ၁၉၈၀ ပြည့်လွန်နှစ်များ နှောင်းပိုင်းတွင် အင်တာနက်ပေါ်ပေါက်လာခြင်းကြောင့် ကမ္ဘာတစ်ဝန်းရှိ ထူးခြားဆန်းသစ်သော ဝါသနာတူချင်းများအား ဒေသအဆင့်တွင်ကော နိုင်ငံတကာအဆင့်တွင်ပါ ရှာဖွေတွေ့ရှိနိုင်ရန်နှင့် ၎င်းတို့နှင့် အမည်မဖော်ဘဲ (Anonymously) ဆက်သွယ်ပြောဆိုနိုင်ရန် လမ်းစပွင့်သွားခဲ့သည်။<ref name=sm101/><ref>{{cite web|url=http://www.buzzle.com/articles/alternate-lifestyles-what-they-had-to-do-with-msn-chat.html|title=Alternate Lifestyles: What They Had to Do With MSN Chat|date=10 January 2013}}</ref> ယင်းကြောင့် BDSM အပေါ် စိတ်ဝင်စားမှုနှင့် ဗဟုသုတများ အရှိန်အဟုန်ဖြင့် ပေါက်ကွဲထွက်ပေါ်လာခဲ့ပြီး၊ အထူးသဖြင့် ယူစနက် (Usenet) အဖွဲ့တစ်ခုဖြစ်သော `alt.sex.bondage` တွင် ဖြစ်သည်။ ထိုအဖွဲ့အတွင်း ကြော်ငြာအမှိုက်များ (Spam) များပြားလာသောအခါ စိတ်ဝင်စားသူများသည် `soc.subculture.bondage-bdsm` သို့ ပြောင်းရွှေ့သွားခဲ့ကြသည်။ ဆိုရှယ်မီဒီယာ ပုံစံများအပေါ် ပိုမိုအာရုံစိုက်လာခြင်းနှင့်အတူ မိမိကိုယ်ကိုယ် "BDSM နှင့် ဖက်တစ်ရှ် အသိုင်းအဝိုင်းအတွက် လူမှုကွန်ရက်" ဟု ကြေညာထားသော ဖက်လိုင်ဖ် (FetLife) ဝဘ်ဆိုက်ကို ဖွဲ့စည်းတည်ထောင်ခဲ့သည်။ ၎င်းသည် အခြားသော လူမှုကွန်ရက်စာမျက်နှာများကဲ့သို့ပင် အခြားအသုံးပြုသူများနှင့် သူငယ်ချင်းဖွဲ့နိုင်ခြင်း၊ ပွဲလမ်းသဘင်များ ပြုလုပ်နိုင်ခြင်းနှင့် ဝါသနာတူ စာမျက်နှာများကို ဖန်တီးနိုင်ခြင်း စသည့် လုပ်ဆောင်ချက်များဖြင့် လည်ပတ်သည်။ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ အသုံးအဆောင်ပစ္စည်းများကို ရောင်းချသည့် သမားရိုးကျ လိင်အသုံးအဆောင်ပစ္စည်းဆိုင်များ (Sex shops) အပြင်၊ လည်သာ/လတ်တက်စ် (Latex) ဝတ်စုံများနှင့် BDSM ကစားစရာများကို သီးသန့်ရောင်းချသည့် အွန်လိုင်းလူကြီးကြိုက်ကစားစရာ ကုမ္ပဏီများလည်း အရှိန်အဟုန်ဖြင့် တိုးတက်လာခဲ့သည်။ တစ်ချိန်က အလွန်ကျဉ်းမြောင်းသော ဈေးကွက်ငယ် (Niche market) တစ်ခုသာ ဖြစ်ခဲ့သော်လည်း ယခုအခါတွင် ၎င်းတို့၏ ကုန်ပစ္စည်းစာရင်း (Catalog) ထဲ၌ BDSM သို့မဟုတ် ဖက်တစ်ရှ်ပစ္စည်းတစ်မျိုးမျိုးကို ထည့်သွင်းမရောင်းချသော လိင်ကစားစရာကုမ္ပဏီ ဟူ၍ မရှိသလောက် ရှားပါးသွားပြီဖြစ်သည်။ သမားရိုးကျ လိင်ဆက်ဆံမှုပုံစံရှိသည့် "ဗနီလာ (Vanilla sex)" ဈေးကွက်များထဲသို့ပင် ဆန်းပြားသော ကင့်ခ် (Kinky) ဒြပ်စင်များ ရောနှောဝင်ရောက်လာခဲ့သည်။ ယခင်က ဈေးကွက်ငယ်လေးသည် ယခုအခါတွင် လူကြီးကြိုက် အသုံးအဆောင်ပစ္စည်း စီးပွားရေးလုပ်ငန်း၏ အရေးပါသော မဏ္ဍိုင်တစ်ခုအဖြစ် တိုးချဲ့လာခဲ့သည်။<ref>{{cite web|last=Birch|first=Dr Robert W.|url=http://www.leathernroses.com/generalbdsm/drbirchsextoys.htm|title=Adult Sex Toys|publisher=Leather Roses}}</ref> ယနေ့ခေတ်တွင် လိင်ကစားစရာ ပံ့ပိုးရောင်းချသူ အားလုံးနီးပါးသည် မူလက BDSM ယဉ်ကျေးမှုခွဲတွင်သာ အသုံးပြုခဲ့သော ပစ္စည်းများကို ထည့်သွင်းရောင်းချပေးနေပြီဖြစ်သည်။ အတွင်းခံအောက်ခံပါသော လက်ထိပ်များ (Padded handcuffs)၊ လတ်တက်စ်နှင့် လည်သာ အဝတ်အထည်များအပြင်၊ ပွတ်သပ်ကစားရန်အတွက် ပျော့ပျောင်းသော ကြာပွတ်တိုများနှင့် ကာမရာဂဆိုင်ရာ လျှပ်စစ်လှုံ့ဆွမှုပေးသည့် TENS စက်ကဲ့သို့သော ပိုမိုဆန်းပြားသည့် ပစ္စည်းများကို သမားရိုးကျ ဗနီလာပစ်မှတ်အုပ်စုများအတွက် ထုတ်လုပ်သော ကုန်ပစ္စည်းစာရင်းများတွင် တွေ့ရှိနိုင်ပြီး၊ ယင်းက ယခင်က ရှိခဲ့သော စည်းဘောင်များ တဖြည်းဖြည်း ချဲ့ထွင်ပြောင်းလဲလာနေကြောင်း ဖော်ပြနေသည်။ လွန်ခဲ့သည့် နှစ်အနည်းငယ်အတွင်း အင်တာနက်သည် ဤအကြောင်းအရာကို စိတ်ဝင်စားကြသည့် လူပုဂ္ဂိုလ်များအကြား ကွန်ရက်ချိတ်ဆက်ခြင်း (Networking) အတွက် ဗဟိုချက်မ ပလက်ဖောင်းတစ်ခုကိုလည်း ပံ့ပိုးပေးထားသည်။ ရေတွက်မကုန်နိုင်သော ပုဂ္ဂလိကနှင့် စီးပွားဖြစ် ရွေးချယ်စရာများအပြင်၊ ဒေသခံကွန်ရက်များနှင့် ကူညီပံ့ပိုးရေးအဖွဲ့များ (Support groups) လည်း တိုးပွားလာနေသည်။ ဤအဖွဲ့များသည် မိမိတို့၏ ဆန္ဒမပါဘဲ လိင်မှုစရိုက်ကို သူတစ်ပါးသိရှိသွားခြင်း ခံရသူများ (Unwillingly outed) အတွက် ပြည့်စုံသော နောက်ခံအကြောင်းအရာများနှင့် ကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ အချက်အလက်များကို ပံ့ပိုးပေးလေ့ရှိကြသည့်အပြင်၊ BDSM နှင့်ပတ်သက်သော အကြောင်းအရာများကို နားလည်သဘောပေါက်သည့် စိတ်ပညာရှင်များ (Psychologists)၊ ဆရာဝန်များနှင့် ရှေ့နေများ၏ ဆက်သွယ်ရန် လိပ်စာစာရင်းများကိုလည်း ကူညီပံ့ပိုးပေးကြသည်။<ref>{{cite web|url=http://www.leathernroses.com/generalbdsm/generalbdsm.htm#toys|title=Implements/Toys|publisher=Leather Roses}}</ref> == လိင်စိတ်တိမ်းညွတ်မှုနှင့် BDSM အခန်းကဏ္ဍ ကွဲပြားခြင်း == စိတ်ပညာနှင့် လိင်မှုဗေဒ (Sexology) ဆိုင်ရာ သုတေသနများအရ လူတစ်ဦး၏ လိင်စိတ်တိမ်းညွတ်မှု နှင့် BDSM အတွင်း နှစ်သက်သော အခန်းကဏ္ဍ (BDSM role) တို့သည် ထပ်တူမကျဘဲ သီးခြားစီ တည်ရှိကြသည်။<ref>Bienvenu, Robert (2003). ''The Development of Sadomasochism as a Cultural Style in the Twentieth-Century United States''. Doctoral Dissertation.</ref> Straight အမျိုးသားတစ်ဦးသည် အမျိုးသမီးများကိုသာ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာအရ စွဲမက်သော်လည်း (Heterosexual)၊ BDSM ဆော့ကစားခြင်း သို့မဟုတ် လွှမ်းမိုးချုပ်ကိုင်မှု ခံယူခြင်း (Submission) အပိုင်းတွင်မူ အမျိုးသားသခင် (Male Dominant/Top) တစ်ဦး၏ လက်အောက်ခံ သို့မဟုတ် Bottom အဖြစ် ပါဝင်ဆော့ကစားရန် စိတ်ဝင်စားခြင်း သို့မဟုတ် ပါဝင်ခြင်းများ ရှိနိုင်သည်။ ဤဖြစ်ရပ်ကို ကင့်ခ်အသိုင်းအဝိုင်း (Kink community) တွင် "လိင်စိတ်မဟုတ်သော BDSM ဆော့ကစားခြင်း (Non-sexual/Aromantic Kink play)" အဖြစ် သတ်မှတ်လေ့ရှိပြီး ပါဝင်သူများသည် နာကျင်မှုပေးခြင်း/ခံယူခြင်း (Impact play)၊ အနှောင်အဖွဲ့ခံခြင်း (Bondage) သို့မဟုတ် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အာဏာလွှဲပြောင်းခြင်း (Power exchange) တို့မှ ရရှိသော စိတ္တဇကြည်နူးမှု (Psychological အမျိုးအစား ကြည်နူးမှု) ကိုသာ ဦးတည်ခြင်း ဖြစ်သည်။<ref name="Langdridge">Langdridge, Darren; Barker, Meg, eds. (2007). ''Safe, Sane and Consensual: Contemporary Perspectives on Sadomasochism''. Palgrave Macmillan. {{ISBN|978-0230517745}}</ref> === အာဏာလွှဲပြောင်းခြင်းနှင့် စိတ်ဖိစီးမှုလျှော့ချခြင်း (Power Exchange and Stress Relief) === စိတ်ပညာရှင်များ၏ လေ့လာချက်အရ နေ့စဉ်လူမှုဘဝတွင် တာဝန်ကြီးမားသော နေရာများ သို့မဟုတ် လွှမ်းမိုးချုပ်ကိုင်ရသော နေရာများတွင် ရှိနေသည့် Straight အမျိုးသားများသည် (ဥပမာ- ကုမ္ပဏီအရာရှိများ၊ ခေါင်းဆောင်များ) BDSM ကစားပွဲအတွင်း အောက်လူ (Submissive/Bottom) နေရာသို့ ဝင်ရောက်ခြင်းဖြင့် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ လွတ်မြောက်မှုနှင့် စိတ်ဖိစီးမှု လျှော့ချခြင်း (Escape from self) ကို ရရှိကြသည်။<ref>Baumeister, Roy F. (1989). ''Masochism and the Self''. Lawrence Erlbaum Associates. {{ISBN|978-0805804867}}</ref> ဤနေရာတွင် သခင်ဖြစ်သူ (Top) သည် မည်သည့်လိင် (Gender) ဖြစ်စေကာမူ၊ အာဏာကို လုံးဝစွန့်လွှတ်လိုက်ရခြင်းမှ ရရှိသော စိတ်ခံစားမှုသည် အဓိကကျသဖြင့် တခြားအမျိုးသားတစ်ဦး၏ အမိန့်ပေး ထိန်းချုပ်မှုကို ခံယူခြင်းသည် ၎င်းတို့၏ လိင်စိတ် Straight ဖြစ်ခြင်းအပေါ် သက်ရောက်မှု မရှိပေ။ ==== ကာမရာဂကင်းသော နာကျင်မှုနှင့် စမ်းသပ်မှု (Non-erotic Pain and Ordeals) ==== BDSM အတွင်းရှိ Bottom သို့မဟုတ် Submissive နေရာသည် လိင်ဆက်ဆံခြင်း (Sexual intercourse) တစ်ခုတည်းကိုသာ ဆိုလိုခြင်းမဟုတ်ဘဲ၊ ခန္ဓာကိုယ်ဆိုင်ရာ ပြင်းထန်သော စမ်းသပ်မှုများ (Physical ordeals) ဖြစ်သည့် ကြာပွတ်ရိုက်ခြင်း၊ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အညှို့ခံရခြင်း သို့မဟုတ် အဝတ်အစားမပါဘဲ အနှောင်အဖွဲ့ခံရခြင်းများလည်း ပါဝင်သည်။<ref name="Langdridge"/> Straight အမျိုးသားများသည် လိင်တူချင်း စွဲမက်စိတ် (Homosexual arousal) မရှိဘဲ၊ အဆိုပါ နာကျင်မှုခံနိုင်ရည် စမ်းသပ်ချက်များနှင့် စိတ်လှုံ့ဆွမှုများအပေါ်တွင်သာ စွဲမက်သဖြင့် အမျိုးသား Top များထံတွင် Bottom အဖြစ် ခံယူဝံ့ကြခြင်း ဖြစ်သည်။<ref>Weinberg, Thomas S., ed. (1995). ''S&M: Studies in Sadomasochism''. Prometheus Books. {{ISBN|978-1573920001}}</ref> === ကင့်ခ်အသိုင်းအဝိုင်းအတွင်း လက်ခံမှု (Mainstream Kink Acceptance) === ခေတ်သစ် ကင့်ခ်အသိုင်းအဝိုင်း၏ ဆွေးနွေးပွဲများနှင့် FetLife ကဲ့သို့သော လူမှုကွန်ရက်စာမျက်နှာများတွင် "Straight-identifying male submissives with male dominants" (အမျိုးသားသခင်နှင့် ဆော့ကစားသော Straight အမျိုးသားအောက်လူများ) ဆိုင်ရာ ဆွေးနွေးမှုအုပ်စု (Discussion groups) အများအပြား ရှိသည်။ ပါဝင်သူများသည် လိင်ဆက်ဆံမှု လုံးဝမပါဝင်သော (No-penetration/No-sex) ပြင်းထန်သော BDSM ကစားပွဲများကို သီးသန့်ပြုလုပ်ကြပြီး ၎င်းတို့ကိုယ်ကို 100% Heterosexual (Straight) အဖြစ် ဆက်လက်သတ်မှတ်ထားကြဆဲ ဖြစ်သည်။<ref>Kleinplatz, Peggy J.; Moser, Charles, eds. (2006). ''Sadomasochism: Powerful Pleasures''. Routledge. {{ISBN|978-1560236405}}</ref> == စိတ်ပညာ == လူသားများတွင် ပုံမှန်မဟုတ်သော လိင်စိတ်စွဲလမ်းမှုများ (Paraphilias) ဖြစ်ပွားရသည့် အကြောင်းရင်းကို ရှင်လင်းစွာ မသိရသေးသော်လည်း ၎င်းသည် အာရုံကြောဆိုင်ရာ (Neurological)၊ ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ (Cultural) နှင့် စိတ်လှုပ်ရှားမှုတွန်းအားဆိုင်ရာ (Psychodynamic) အကြောင်းရင်းများ ရောယှက်နေခြင်းကြောင့်ဟု ယုံကြည်ကြသည်။ ပုံမှန်မဟုတ်သော လိင်စိတ်စွဲလမ်းမှုရှိသည့် လူနှစ်ဦး သို့မဟုတ် ထို့ထက်ပိုသောသူများသည် တူညီသောအကြောင်းရင်းများကြောင့် ထိုစရိုက် ဖြစ်ပေါ်လာခြင်းမျိုး မရှိနိုင်သလို၊ သီးခြားစီဖြစ်သော လိင်မှုစိတ်ဝင်စားမှု၏ တူညီသော အရည်အသွေးများအပေါ်၌လည်း ထပ်တူကျစွာ စိတ်ဝင်စားကြမည် မဟုတ်ပေ။<ref>{{cite web|title=Overview of Paraphilias and Paraphilic Disorders - Psychiatric Disorders|url=https://www.merckmanuals.com/professional/psychiatric-disorders/paraphilias-and-paraphilic-disorders/overview-of-paraphilias-and-paraphilic-disorders|access-date=2025-09-07|website=Merck Manual Professional Edition|language=en-US|archive-date=3 February 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260203005748/https://www.merckmanuals.com/professional/psychiatric-disorders/paraphilias-and-paraphilic-disorders/overview-of-paraphilias-and-paraphilic-disorders|url-status=live}}</ref><ref>{{cite journal |last1=Thibaut |first1=Florence |last2=Barra |first2=Flora De La |last3=Gordon |first3=Harvey |last4=Cosyns |first4=Paul |last5=Bradford |first5=John M. W. |last6=the WFSBP Task Force on Sexual Disorders |date=2010 |title=The World Federation of Societies of Biological Psychiatry (WFSBP) Guidelines for the biological treatment of paraphilias |url=http://www.tandfonline.com/doi/full/10.3109/15622971003671628 |journal=The World Journal of Biological Psychiatry |language=en |volume=11 |issue=4 |pages=604–655 |doi=10.3109/15622971003671628 |issn=1562-2975 |pmid=20459370 |archive-date=6 August 2025 |access-date=16 February 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250806133905/https://www.tandfonline.com/doi/full/10.3109/15622971003671628 |url-status=live }}</ref><ref name=":3">{{cite web |title=Paraphilias: Clinical and Forensic Considerations |url=http://www.psychiatrictimes.com/display/article/10168/55266 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20100122162131/http://www.psychiatrictimes.com/display/article/10168/55266 |archive-date=22 January 2010 |access-date=10 August 2008 |website=psychiatrictimes.com}}</ref> ဂျက်စတင် လီမေလာ (Justin Lehmiller) ၏ အဆိုအရ ပါဝင်ဖြေဆိုသူ တစ်ထောင်ခန့်ကို အခြေခံ၍ ကောက်ယူခဲ့သော စစ်တမ်းတစ်ခုတွင် အမေရိကန်လူထုအတွင်းရှိ BDSM လှုပ်ရှားမှုများ၏ ကြီးမားသော အစိတ်အပိုင်းသည် လိင်မှုစရိုက်နှင့် ပတ်သက်၍ "အမေရိကန် အိဒ် (American id)" (လူသားတို့၏ အခြေခံဗီဇစိတ်) ဖြစ်စဉ်ကြောင့် ဖြစ်သည်ဟု ဆိုသည်။ ယင်းသည် မွန်းကြပ်ဖွယ်ကောင်းသော လူမှုပတ်ဝန်းကျင်၏ မျှော်လင့်ချက်များမှ ရုန်းထွက်လိုသည့် ခံစားချက်များအပေါ် အဓိက အခြေခံသည်။ သူ၏ လေ့လာမှုတွင် ပုံမှန်မဟုတ်သော လိင်မှုစိတ်ကူးယဉ်မှုများ (Atypical sexual fantasies) တိုးတက်လာခြင်းအပေါ် လွှမ်းမိုးသည့် အထင်ရှားဆုံး အချက်များမှာ— ကင့်ခ် (Kink) ကို ပိုမိုစိတ်ဝင်စားကြောင်း အစီရင်ခံသည့် အမျိုးသားနှင့် အမျိုးသမီး ပါဝင်သူများသည် လိင်မှုကိစ္စအပေါ် ဖိနှိပ်ချုပ်ချယ်သော ယဉ်ကျေးမှုရှိသည့် လူ့အဖွဲ့အစည်းများတွင် မွေးဖွားကြီးပြင်းလာသူများ ဖြစ်နိုင်ခြေ ပိုများပြီး၊ လိင်ကိစ္စမှလွဲ၍ အခြားကိစ္စရပ်များတွင် လူမှုရေးအရ ကွန်ဆာဗေးတစ်ဝါဒ (Social conservatism)၊ ဘာသာရေး အယူသည်းမှု (Religious dogma) များအပေါ် ထောက်ခံစာနာစိတ် ရှိကြသူများ ဖြစ်ကြကာ၊ လိင်မှုနှင့် ကိုယ်ကျင့်တရားအပေါ် အလွန်အကျွံ စွဲလမ်းတတ်သော စိတ်အနှောင့်အယှက်ဖြစ်ဖွယ် အတွေးများ (Intrusive thought/obsessions) ရှိကြောင်း အစီရင်ခံရန် ပိုမိုနီးစပ်သူများ ဖြစ်ကြသည်။ ပုဂ္ဂလဓိဋ္ဌာန် ရှုထောင့်အရ ၎င်း၏ အမှုသည်အများစုက BDSM ကို လက်တွေ့ကျင့်သုံးခြင်းသည် ၎င်းတို့အား လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာအရ လွတ်လပ်ခွင့် ရရှိစေရုံသာမက ၎င်းတို့၏ လိင်မှုဖြစ်တည်မှုနှင့် ပတ်သက်၍ စိုးရိမ်ပူပန်မှုများမှပါ "လွတ်မြောက်စေခဲ့သည်" ဟု ခံစားရကြောင်း ဖော်ပြခဲ့သည်။ BDSM အခန်းကဏ္ဍ သရုပ်ဆောင်ခြင်း (BDSM roleplay) နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက မာစိုခစ်ဆင် (Masochistic - နာကျင်မှုကို ခံယူခြင်း) နှင့် ဆာဒစ်ဆင် (Sadistic - နာကျင်မှုပေးခြင်း) စိတ်ကူးယဉ်မှုများစွာတွင် ထိုစိတ်ကူးကို အစွန်းရောက်အဆင့်အထိ ယူဆောင်သွားတတ်သည့် "အစွန်းရောက်သမားများ (Extremists)" ရှိတတ်သည်။ ဥပမာအားဖြင့် ဆွဲဆောင်ဖြားယောင်းခြင်းဆိုင်ရာ သာမန်အကြောင်းအရာများနှင့် အမျိုးသမီးများအပေါ် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ တောင်းဆိုမှုများမှ လွတ်မြောက်ရန် မျှော်လင့်ချက်အဖြစ် ဖော်ပြလေ့ရှိပြီး Dark Romance (အမှောင်ရိုမန့်စ်) စာပေများတွင် အတွေ့ရများသော "အဓမ္မပြုကျင့်ခံရခြင်း စိတ်ကူးယဉ်မှု" အမျိုးအစားများနှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက၊ အချို့အမျိုးသမီးများသည် ဥပဒေကြောင်းအရ အမှန်တကယ် အဓမ္မပြုကျင့်ခံရခြင်းနှင့် ပြင်းထန်သော မသန်စွမ်းမှု သို့မဟုတ် သေဆုံးသည်အထိ နှိပ်စက်ညှဉ်းပန်းခံရခြင်းတို့ကို စိတ်ကူးယဉ်ကြခြင်း ဖြစ်သည်။ လီမေလာက ဖြစ်ရပ်မှတ်တမ်းငယ်များအရ ထိုသို့သော အစွန်းရောက်စိတ်ကူးယဉ်မှု ပုံစံများသည် စိတ်ရောဂါဗေဒ (Psychopathology) နှင့် ပိုမိုကိုက်ညီနေပြီး၊ အစွန်းရောက် နာကျင်မှုပေးသူများနှင့် ခံယူသူအများစုသည် အမှန်တကယ် စိတ်ဒဏ်ရာ (Trauma) သို့မဟုတ် စိတ်ကျန်းမာရေး ဖောက်ပြန်မှုများနှင့် ကိုယ်ရည်ကိုယ်သွေး ချို့ယွင်းမှုများ (Personality disorders) ရှိနေနိုင်ခြေ ပိုများကြောင်း ဆိုသည်။ ၎င်းတို့သည် BDSM အပေါ် စိတ်ဝင်စားမှုရှိသည့် သာမန်လူအများစု၏ အခြေအနေကို ကိုယ်စားမပြုပေ။<ref name=":16">{{Cite book |last=Lehmiller |first=Justin J. |title=Tell me what you want: the science of sexual desire and how it can help you improve your sex life |date=2018 |publisher=Da Capo Lifelong Books |isbn=978-0-7382-3495-3 |location=Boston}}</ref> လိင်တူချစ်သူ သို့မဟုတ် ဒွန်တွဲလိင်နှစ်သက်သူ (Homosexual သို့မဟုတ် Bisexual) အမျိုးသားများသည် Straight (Heterosexual) အမျိုးသားများနှင့် အမျိုးသမီးများထက် BDSM တွင် လွှမ်းမိုးချုပ်ကိုင်သူ သရုပ် (Dominant/Top role) အဖြစ် ပါဝင်ဆောင်ရွက်ရန် ဆန္ဒရှိနိုင်ခြေ ပိုများသည်။ BDSM ကို ကျင့်သုံးသော Straight လူပုဂ္ဂိုလ်များသည် ယေဘုယျအားဖြင့် ကာယလုပ်သား ကဏ္ဍများ (Blue-collar work) တွင် လုပ်ကိုင်ကြကြောင်း အစီရင်ခံထားပြီး၊ အခြားတစ်ဖက်တွင်မူ လိင်တူချစ်သူအမျိုးသားများသည် (အမျိုးသမီး ပါဝင်သူဦးရေ နည်းပါးသဖြင့် စာရေးသူများက အမျိုးသမီးများအတွက် တိကျသော စာရင်းအင်း မထုတ်ပြန်နိုင်ခဲ့ပါ) ဝင်ငွေမြင့်မားသော ရုံးလုပ်ငန်းခွင်များတွင် ရှိနေကြပြီး ၎င်းတို့သည် ထိန်းချုပ်မှုနှင့် အဆင့်ဆင့်ဖွဲ့စည်းပုံဆိုင်ရာ သဘောတရားများကို ပိုမိုတန်ဖိုးထားလေ့ ရှိကြသည်။ လိင်တူချစ်သူ ပါဝင်သူများသည် အစစ်အမှန် လိင်တံဖြင့်ဖြစ်စေ၊ လိင်တံတု (Dildo) ဖြင့်ဖြစ်စေ နာကျင်မှုပါဝင်သော စိမ့်ဝင်လိင်ဆက်ဆံခြင်း (Anal sex) နှင့် လည်သာကဲ့သို့သော ဝတ်စုံမျိုးစုံကို ပိုမိုနှစ်သက်ကြပြီး၊ Straight လူပုဂ္ဂိုလ်များသည် နှစ်ဦးနှစ်ဖက်စလုံးတွင် နှုတ်ဖြင့် သိက္ခာချခြင်း (Verbal humiliation)၊ အနှောင်အဖွဲ့ပြုခြင်း (Bondage) နှင့် ကြာပွတ်များဖြင့် ရိုက်နှက်ခြင်းကဲ့သို့သော ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ နာကျင်မှုပုံစံများကို အဓိက နှစ်သက်ကြသည်။ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ လုပ်ဆောင်ချက် ချို့ယွင်းမှု (Sexual dysfunction) သည် ၎င်းတို့ကိုယ်တိုင် အစီရင်ခံချက်များအရ သိသာထင်ရှားသော ပြဿနာတစ်ခု မဟုတ်သော်လည်း၊ BDSM အသိုင်းအဝိုင်းရှိ လူများသည် ပုံမှန်ရိုးရှင်းသော ရိုမန်တစ်နှင့် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ လက်တွဲဖော်များကို ရှာဖွေရန် ခက်ခဲလေ့ရှိကြောင်း ဖော်ပြကြပြီး၊ ယေဘုယျအားဖြင့် ရံဖန်ရံခါ လိင်ဆက်ဆံခြင်း (Casual sex) နှင့် သံယောဇဉ်မပါသော လိင်မှုရေးရာများ (Aromantic arrangements) ကို ပိုမိုနှစ်သက်ကြသည်။<ref>{{Cite book |title=Sex crimes and paraphilia |date=2006 |publisher=Pearson Education |isbn=978-0-13-170350-6 |editor-last=Hickey |editor-first=Eric W. |location=Upper Saddle River, N.J}}</ref> ၁၉၉၄ ခုနှစ်တွင် ပြုလုပ်ခဲ့သော လေ့လာမှုတစ်ခုအရ S&M ကို စိတ်ဝင်စားသော အမျိုးသမီးများသည် အထက်တန်းအောင်လက်မှတ်သာ ရှိသူများနှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက ၎င်းတို့၏ သက်တမ်းတစ်လျှောက်တွင် တက္ကသိုလ် သို့မဟုတ် ကောလိပ်ဘွဲ့တစ်ခုခု (Post-secondary degree) ရရှိပြီးသူ ဖြစ်နိုင်ခြေ ၅၀ ရာခိုင်နှုန်း ပိုများကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။ အဲရစ် ဒဗလျူ ဟစ်ကီ (Eric W. Hickey) ရေးသားသော ''Sex Crimes and Paraphilia'' စာအုပ်တွင် S&M ဆိုင်ရာ စာပေလေ့လာမှုများကို ၎င်း၏ ပေါင်းစပ်ဆန်းစစ်ချက် (Meta-analysis) အရ ထောက်ပြထားသည်မှာ— Sadomasochistic (နာကျင်မှုပေးခြင်းနှင့် ခံယူခြင်း) စရိုက်များ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်လာရခြင်း၏ အခြေခံအကြောင်းရင်းဆိုင်ရာ ပင်မအရင်းအမြစ်များတွင် လွှမ်းမိုးခြင်းနှင့် နာခံခြင်းဆိုင်ရာ သာမန်ပုံစံတူ အပြုအမူများသည် ပုံမှန်လူ့အဖွဲ့အစည်း၏ အခြေအနေများအတွင်း၌ တည်ရှိနေကြောင်း ဖော်ပြလေ့ရှိသည်။ အထူးသဖြင့် ယောက်ျားပီသမှုနှင့် မိန်းမဆန်မှုဆိုင်ရာ အပြုအမူများ၊ ပရော်ဖက်ရှင်နယ် ဆန်မှုများနှင့် လိင်မှုကိစ္စအတွင်း မိမိ၏ လက်တွဲဖော်ကို "ပိုင်ဆိုင်ထားသည်" ဟူသော အယူအဆများတွင် ဖြစ်ပြီး၊ S&M တွင် ပါဝင်သူများသည် ဤအပြန်အလှန် ဆက်သွယ်မှုများအတွင်းရှိ သီးခြားအာဏာဆိုင်ရာ အကြောင်းအရာများ (Power contexts) ကို ပိုမိုအာရုံစိုက်ကြသည်ဟူသော အတွေးအခေါ် ဖြစ်သည်။ ဤယူဆချက်သည် BDSM ကို ကျင့်သုံးသူများ၏ ပုံမှန်မဟုတ်ဘဲ မြင့်မားနေသော ဝင်ငွေနှင့် ၎င်းတို့၏ အလုပ်အကိုင် တန်ဖိုးများနှင့် ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်နေသော လွတ်လပ်လွန်းသည့် လိင်မှုဘဝများကို ရှင်းလင်းရန် ကြိုးပမ်းထားပြီး၊ ထိုသို့ပြုလုပ်ခြင်းက လူတစ်ဦးအား မိမိသည် "မိမိနေရာ" တွင် အမှန်တကယ် ရှိနေပြီး ၎င်းနှင့် ထိုက်တန်သည်ဟု ခံစားရစေနိုင်ခြင်းကြောင့် ဖြစ်သည်ဟု ဆိုသည်။ အခြားရွေးချယ်စရာ ရှုထောင့်တစ်ခုမှာ S&M သည် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ခွဲခြားခြင်း (Splitting) နှင့် ပုံမှန်မဟုတ်သော အရာဝတ္ထုဆက်ဆံရေး သီအိုရီ (Object relations theory) ပုံစံတစ်ခု ဖြစ်နိုင်ပြီး၊ ထိုအခြေအနေတွင် နာကျင်မှုပေးသူနှင့် ခံယူသူသည် အဖွဲ့အစည်းများအတွင်းရှိ ပုံမှန်လွှမ်းမိုးမှုနှင့် နာခံမှုဆိုင်ရာ အင်အားစုများကို အလွန်အကျွံ ချဲ့ထွင်လိုက်ခြင်း ဖြစ်သည်။ ယင်းက BDSM ညစ်ညမ်းဗီဒီယိုများတွင် ဆရာ-တပည့် ဆက်ဆံရေး သို့မဟုတ် အလုပ်ရှင်က အလုပ်သမားအပေါ် လွှမ်းမိုးချုပ်ကိုင်ခြင်း စသည့် အကြောင်းအရာများ အတွေ့ရများခြင်းကို ရှင်းလင်းရန် ကြိုးပမ်းခြင်း ဖြစ်သည်။ BDSM ကိုယ်တိုင်က အကြောင်းပြချက် အမျိုးမျိုးနှင့် မတူညီသော ပြင်းထန်မှုအဆင့်များဖြင့် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ ဆက်ဆံရေးတစ်ခုတွင် ပါဝင်နိုင်သော်လည်း၊ သီးခြား S&M ကစားမှု အမျိုးအစားခွဲများတွင် ပါဝင်ပတ်သက်နေသော စိတ်ပညာဆိုင်ရာ အချက်အချို့ ရှိကြောင်း အထောက်အထားများ ရှိသည်။ ဥပမာအားဖြင့်၊ ဆွမ်းနိုဖီးလီးယား (Somnophilia - အိပ်ပျော်နေသူနှင့် လိင်ဆက်ဆံလိုခြင်း) သရုပ်ဆောင်မှုတွင် နာခံသူနေရာ (Submissive role) မှ ပါဝင်သော အမျိုးသမီးများသည် နာခံမှုပုံစံ အဓမ္မပြုကျင့်ခံရခြင်း သရုပ်ဆောင်မှုကိုသာ ပိုမိုနှစ်သက်ကြသော်လည်း၊ Reddit နှင့် FetLife ကဲ့သို့သော ပလတ်ဖောင်းများပေါ်ရှိ စစ်တမ်းများအရ ဆွမ်းနိုဖီးလီးယားတွင် ဦးဆောင်သူနေရာ (Active role) မှ ပါဝင်ရန် စိတ်ကူးယဉ်ကြသော အမျိုးသားများသည် အလောင်းကောင်နှင့် လိင်ဆက်ဆံလိုသူများ (Necrophiliacs) ဖြစ်နိုင်ခြေ ပိုများပြီး၊ နှစ်ဦးသဘောတူညီချက်မပါဘဲ ဆေးခတ်၍ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ စော်ကားခြင်း (DFSA) နှင့် ရက်စက်သော အဓမ္မပြုကျင့်မှုများကို စိတ်ကူးယဉ်ဖူးသူများ ဖြစ်နိုင်ခြေ ပိုများသည်။ ထို့အပြင် BDSM ပါဝင်သူအများစု၏ မြင့်မားသော အသက်အရွယ်နှင့် လူမှုစိတ်ပညာပိုင်းဆိုင်ရာ ပုံမှန်ရှိမှုများနှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက၊ ၎င်းတို့သည် အပျိုဖော်လူပျိုဖော်ဝင်စ အရွယ်ကတည်းက စောစီးစွာ စတင်ခဲ့ကြပြီး ၎င်းတို့ လိင်ဆက်ဆံလိုသော ဆွဲဆောင်မှုရှိသူတစ်ဦး၏ အတွေးအမြင်များနှင့် သဘောထားများကို ပူပန်စရာမလိုဘဲ နေချင်သည့် အတွေးအပေါ် အဓိက အာရုံစိုက်ကြသည်။ ထိုသူသည် သတိရှိနေပါက မိမိ၏ လိင်မှုဆိုင်ရာ ရှက်ဖွယ်စွဲလမ်းမှုများကို သိရှိသွားမည်ကို စိုးရိမ်ခြင်းကြောင့်လည်း ဖြစ်သည်။ ဆွမ်းနိုဖီးလီးယားနှင့် ပတ်သက်၍ နှစ်ဦးသဘောတူ BDSM သရုပ်ဆောင်မှု ပြုလုပ်ကြသည့် လွှမ်းမိုးသူအမျိုးသားများ ရှိသော်လည်း၊ ပါဝင်သူ အများစုမှာ ၎င်းတို့၏ လိင်မှုစိတ်ကူးယဉ်မှုများကို ဥပဒေကြောင်းအရနှင့် ကိုယ်ကျင့်တရားအရ ပိုမိုလက်ခံနိုင်သော ပုံစံတစ်ခုအဖြစ်သို့ စိတ်ပြောင်းလဲအသုံးချခြင်း (Sublimation) အဖြစ်သာ သရုပ်ဆောင်မှုကို အသုံးပြုကြခြင်း ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite journal |last1=Deehan |first1=Elizabeth T. |last2=Bartels |first2=Ross M. |title=Somnophilia: Examining Its Various Forms and Associated Constructs |journal=Sexual Abuse |date=2021 |volume=33 |issue=2 |pages=200–222 |language=en |doi=10.1177/1079063219889060 |pmid=31729926 |url=https://figshare.com/articles/journal_contribution/24379591 }}</ref><ref>{{Cite journal |last1=Deehan |first1=Elizabeth T. |last2=Bartels |first2=Ross M. |date=2023-04-01 |title=A Qualitative Exploration of Sleep-Related Sexual Interests: Somnophilia and Dormaphilia |url=https://doi.org/10.1177/10790632221098359 |journal=Sexual Abuse |language=EN |volume=35 |issue=3 |pages=288–312 |doi=10.1177/10790632221098359 |issn=1079-0632 |pmc=10041567 |pmid=35507729}}</ref> ဩစတြေးလျနိုင်ငံတွင် ပြုလုပ်ခဲ့သော လေ့လာမှုတစ်ခုသည် ရက်စက်ခြင်းဆိုင်ရာ ဆေးပညာဆိုင်ရာ ဖော်ပြချက်များနှင့် သာမန်လူသားများအကြား တွေ့ရတတ်သော ပျမ်းမျှ ရက်စက်မှုပြသခြင်း ဖြစ်စဉ်များအကြား ကွာဟချက်ကို ရှင်းလင်းရန် ကြိုးပမ်းခဲ့ပြီး၊ ၎င်းတွင် ကြီးမားသော အစိတ်အပိုင်းဖြစ်သည့် BDSM လှုပ်ရှားမှုများအပေါ် စိတ်ဝင်စားမှုသည် ပင်ကိုယ်အရ စိတ်ရောဂါဆန်ခြင်း (Pathological) သို့မဟုတ် စိတ်ဒဏ်ရာ အတွေ့အကြုံများနှင့် ဆက်စပ်နေသည်ဟူသော ခိုင်လုံသောအထောက်အထား မရှိကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။ သို့သော် လေ့လာမှုပြုသူများက ဤရလဒ်သည် အထွေထွေလူဦးရေ၏ ၁.၈ ရာခိုင်နှုန်းသော BDSM ဖြေဆိုသူများ၏ ပျမ်းမျှအခြေအနေကိုသာ ညွှန်ပြခြင်းဖြစ်ပြီး၊ ပါဝင်သူများ၏ ပညာရေး၊ အိမ်ထောင်ရေးအခြေအနေ၊ အိမ်ထောင်စုလူဦးရေနှင့် အသက်အရွယ်မှလွဲ၍ အခြားအချက်အလက်များ မပါဝင်ကြောင်း ဆိုသည်။ BDSM ကို စိတ်ဝင်စားသော ဩစတြေးလျနိုင်ငံသားများသည် စာရင်းအင်းအရ အသက် ၁၆ နှစ်မှ ၂၉ နှစ်ကြားတွင် ရှိကြပြီး၊ ယေဘုယျအားဖြင့် ၎င်းတို့၏ အားလပ်ချိန်များတွင် အခြားသာမန်လူဦးရေထက် လိင်မှုကိစ္စများကို ပိုမိုမြင့်မားသောနှုန်းဖြင့် ပြုလုပ်လေ့ရှိကြသည်။ အထင်ရှားဆုံး ရလဒ်မှာ ၎င်းတို့သည် အုပ်စုလိုက် လိင်ဆက်ဆံခြင်း (Group sex) ပြုလုပ်ရန် ၂၅ ဆ ပိုများခြင်း၊ လက်သီးဖြင့် စိမ့်ဝင်လိင်ဆက်ဆံခြင်း (Fisting) ကို ပုံမှန်ပြုလုပ်ရန် ၂၃ ဆ ပိုများခြင်းနှင့် လိင်ဆက်ဆံဖော် အယောက် ၅၀ ထက်မက ရှိဖူးကြောင်း အစီရင်ခံရန် ၃ ဆ ပိုများခြင်းတို့ ဖြစ်သည်။ BDSM တွင် ပါဝင်သူများသည် အခြားလူဦးရေထက် လိင်တံမထောင်မတ်နိုင်ခြင်း (Erectile dysfunction) သို့မဟုတ် ကာမသုခအထွတ်အထိပ်မရောက်နိုင်ခြင်း (Anorgasmia) ကဲ့သို့သော လိင်မှုဆိုင်ရာ ချို့ယွင်းမှုပြဿနာများကို ပို၍ဖြစ်စေ၊ လျော့၍ဖြစ်စေ အစီရင်ခံထားခြင်း မရှိသော်လည်း၊ လေ့လာမှု၏ ကြီးမားသော ကန့်သတ်ချက်နှင့် ဘက်လိုက်မှုတစ်ခုမှာ လိင်မဆက်ဆံဖော်ဖူးသေးသူ (Virgin) အားလုံးကို လေ့လာမှုမှ ချက်ချင်း ဖယ်ထုတ်ခဲ့ခြင်းဖြစ်ကြောင်း စာရေးသူများက ဝန်ခံထားသည်။ BDSM ပြုလုပ်သော ဩစတြေးလျနိုင်ငံသားများသည် စိုးရိမ်ပူပန်မှု (Anxiety) နှင့် သောကရောက်မှုနှုန်း နည်းပါးကြောင်း အစီရင်ခံထားပြီး သာမန်လူများနှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက စိုးရိမ်ပူပန်မှု ဖြစ်နိုင်ခြေအချိုး (Odds ratio) မှာ ၀.၃၃ သာ ရှိသည်။ သို့သော် ၎င်းတို့သည် ဘဝသက်တမ်းတစ်လျှောက်တွင် ပြုပြင်ထိန်းသိမ်းရေးစခန်း သို့မဟုတ် ထောင်ဒဏ် (Correctional facility) ကျခံရဖူးခြေ ၅.၆၅ ဆ ပိုများနေပြီး၊ ၎င်းတို့ ကျူးလွန်ခဲ့သော ပြစ်မှုများမှာ မည်သည့်အရာများဖြစ်ကြောင်းနှင့် လူဦးရေစာရင်းအင်းဆိုင်ရာ ဆက်စပ်မှုများ ရှိမရှိကိုမူ မှတ်တမ်းတင်ထားခြင်း မရှိသဖြင့် မသိရပေ။<ref name="a2">{{Cite journal|title=Demographic and Psychosocial Features of Participants in Bondage and Discipline, "Sadomasochism" or Dominance and Submission (BDSM): Data from a National Survey |url=http://www.niu.edu/user/tj0bjs1/bdsm/Richters,%20de%20Visser,%20Rissel,%20Grulich,%20&%20Smith%20(2008).pdf |journal=The Journal of Sexual Medicine |date=1 July 2008 |issn=1743-6109 |pages=1660–1668 |volume=5 |issue=#7 |doi=10.1111/j.1743-6109.2008.00795.x |first1=Juliet |last1=Richters |first2=Richard O. |last2=De Visser |first3=Chris E. |last3=Rissel |first4=Andrew E. |last4=Grulich |first5=Anthony M.A. |last5=Smith |pmid=18331257 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20161020021649/http://www.niu.edu/user/tj0bjs1/bdsm/Richters%2C%20de%20Visser%2C%20Rissel%2C%20Grulich%2C%20%26%20Smith%20%282008%29.pdf |archive-date=20 October 2016 }}</ref> ဘာလင် (Berlin) တွင် အသက် ၄၀ မှ ၇၀ ကြား အမျိုးသား ၁၉၁၅ ဦးကို ပြုလုပ်ခဲ့သော လေ့လာမှုတစ်ခု၌ ပုံမှန်မဟုတ်သော လိင်မှုစွဲလမ်းမှု (ဆာဒစ်ဆင် သို့မဟုတ် မာစိုခစ်ဆင် အပါအဝင်) ဆေးပညာဆိုင်ရာ ဖော်ပြချက်များနှင့် ကိုက်ညီပြီး နောက်ထပ် ကိုယ်ရည်ကိုယ်သွေးနှင့် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ တိုင်းတာမှု စမ်းသပ်ချက်များကို ခံယူရန် သဘောတူညီခဲ့ကြသူ ၃၆၇ ဦး၏ ရလဒ်အရ— ပုံမှန်မဟုတ်သော လိင်မှုစွဲလမ်းမှု ရှိသူများသည် ၎င်းတို့ ခံစားရနိုင်သော စိတ်မချမ်းမြေ့စရာ ခံစားချက်များကို လျှော့ချပြခြင်း (Minimisation) သို့မဟုတ် လိင်ကိစ္စ၊ ရိုမန့်စ်နှင့် လူမှုရေးဆိုင်ရာ စွမ်းဆောင်ရည်များကို သာမန်လူထုကဲ့သို့ ရှုမြင်ခြင်းမရှိကြဘဲ ဖြစ်နိုင်ခြေရှိကြောင်း ပြသနေသည်။ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် ဆာဒစ် (Sadist) အုပ်စုသည် စိတ်သောကဖြစ်ပွားမှုနှုန်း အနည်းဆုံးဖြစ်နေသော်လည်း (၎င်းတို့၏ လိင်မှုစရိုက်ကြောင့်သော်လည်းကောင်း၊ အထွေထွေဘဝတွင်သော်လည်းကောင်း စိတ်သောကဖြစ်ရပါသည်ဟု အစီရင်ခံသူ ၀% သာရှိပြီး၊ ကလေးသူငယ်အပေါ် လိင်စိတ်စွဲလမ်းသူ - Pedophilia အုပ်စုသာလျှင် သာမန်လူထုထက် မိမိကိုယ်ကိုယ် စိတ်သောကဖြစ်မှုနှုန်း ပိုမိုမြင့်မားစွာ အဆင့်သတ်မှတ်ထားခြင်းဖြစ်သည်)၊ ပုံမှန်မဟုတ်သော လိင်မှုစွဲလမ်းမှု အားလုံးသည် အိမ်ထောင်မရှိဘဲ တစ်ဦးတည်း ဖြစ်နေနိုင်ခြေ အနည်းဆုံး ၂ ဆ ပိုများခြင်း၊ တစ်ကိုယ်ရေ အာသာဖြေခြင်း (Masturbation) နှုန်း ၄.၄ ဆ ပိုမို ঘনမွန်ခြင်းတို့တွင် တူညီနေကြပြီး၊ မိမိတို့၏ ဘဝအရည်အသွေး (Quality of life) ညံ့ဖျဉ်းသည် သို့မဟုတ် မိမိတို့ကိုယ်ကို အိုမင်းချို့တဲ့နေသည် (Frailty syndrome) ဟု ခံစားရကြောင်း အစီရင်ခံရန် ၁၁ ဆနီးပါး ပိုမိုများပြားနေသောကြောင့် ဖြစ်သည်။ စာရေးသူများက ဤလေ့လာမှုတွင် ကန့်သတ်ချက်များ ရှိကြောင်း သတိပေးထားသည်။ ဥပမာအားဖြင့် ၎င်းတို့သည် BDSM ကို သာမန်စိတ်ဝင်စားသူများနှင့် ရောဂါအဆင့်ရှိသော လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ ရက်စက်မှုရောဂါ (Sexual sadism disorder) ရှိသူများ၊ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ ပြစ်မှုကျူးလွန်သူများ သို့မဟုတ် စိတ်ကူးယဉ်မှုတစ်ခု၏ အကြောင်းအရာများကို ခွဲခြားသတ်မှတ်ထားခြင်း မရှိပေ။ ၎င်းတို့က ဤစိတ်ပညာဆိုင်ရာ ပုံစံသည် လိင်မှုဗေဒ လေ့လာမှုများတွင် ဖြစ်တတ်သော ရွေးချယ်မှုဆိုင်ရာ ဘက်လိုက်မှု (Selection bias) ပုံစံတစ်ခု ဖြစ်နိုင်ကြောင်း၊ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် စိတ်လိုက်မာန်ပါ ပြုမူတတ်ပြီး ပွင့်လင်းမြင်သာမှုရှိသော ပါဝင်သူများသည် မိမိတို့၏ လိင်မှုစရိုက်ဆိုင်ရာ အချက်အလက်များကို ထုတ်ဖော်ပြောဆိုရန် ဝန်လေးနိုင်ခြေ နည်းပါးပြီး၊ စွန့်စားမှုများကို ရှောင်ရှားလိုစိတ် (Neuroticism) နည်းပါးကာ စိတ်လိုက်မာန်ပါ ပြုမူတတ်သည့် အဆိုပါအုပ်စုသည် နောင်တစ်ချိန်တွင် ကျန်းမာရေးပြဿနာများ ကြုံတွေ့ရနိုင်ခြေ ပိုများသောကြောင့် ဖြစ်သည်ဟု သုံးသပ်ခဲ့ကြသည်။<ref>{{Cite journal |last1=Ahlers |first1=Christoph Joseph |last2=Schaefer |first2=Gerard Alfons |last3=Mundt |first3=Ingrid Annette |last4=Roll |first4=Stephanie |last5=Englert |first5=Heike |last6=Willich |first6=Stefan N. |last7=Beier |first7=Klaus Michael |date=2011-05-01 |title=How Unusual are the Contents of Paraphilias? Paraphilia-Associated Sexual Arousal Patterns in a Community-Based Sample of Men |url=https://academic.oup.com/jsm/article/8/5/1362/6843950 |journal=The Journal of Sexual Medicine |language=en |volume=8 |issue=5 |pages=1362–1370 |doi=10.1111/j.1743-6109.2009.01597.x |pmid=19929918 |issn=1743-6109 |archive-date=17 September 2024 |access-date=16 February 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240917130011/https://academic.oup.com/jsm/article/8/5/1362/6843950 |url-status=live |url-access=subscription }}</ref> ဩစတြေးလျလေ့လာမှုနှင့် အလားတူ နည်းစနစ်ကို အသုံးပြုထားသော ဆွီဒင် (Sweden) လေ့လာမှုတစ်ခုတွင်လည်း ပုံမှန်မဟုတ်သော လိင်စိတ်စွဲလမ်းမှုရှိသူများ၏ ကျန်းမာရေးပြဿနာများကို ထပ်တူတွေ့ရှိခဲ့ရသော်လည်း၊ ပုံမှန်မဟုတ်သော လိင်စိတ်စွဲလမ်းမှု အားလုံးနှင့် ပတ်သက်၍ အပိုင်နိုင်ဆုံး ခန့်မှန်းနိုင်သော စရိုက်မှာ အမှန်စင်စစ်အားဖြင့် လူတစ်ဦးချင်းစီ၏ လိင်စိတ်အလွန်အကျွံ ထကြွခြင်းစရိုက်များ (Hypersexual traits) ဖြစ်ကြောင်း ဆိုသည်။ လိင်စိတ်ဆန္ဒ (Libido) မြင့်မားခြင်းစရိုက်နှင့် တစ်ကိုယ်ရေ အာသာဖြေမှု ပုံမှန်ထက် များပြားခြင်း စစ်တမ်းများတွင် ရမှတ်မြင့်မားသော အမျိုးသားများသည် သာမန်လူထု (လိင်စိတ်အလွန်ထကြွခြင်း မေးခွန်းတွဲတွင် ၉၀ ရာခိုင်နှုန်းထက် ပိုမိုမရရှိသူများ) နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက ချောင်းမြောင်းကြည့်ရှုခြင်း (Voyeurism)၊ ခန္ဓာကိုယ်ဖော်ထုတ်ပြခြင်း (Exhibitionism) နှင့် S&M တို့ ဖြစ်ပွားနိုင်ခြေအချိုး (OR) ၄.၆ မှ ၂၅.၆ အထိ ရှိနေပြီး၊ စာရင်းအင်းအရ မည်သည့် သီးခြားလိင်စိတ်စွဲလမ်းမှုကိုမျှ ပိုမိုနှစ်သက်ခြင်းမရှိဘဲ ကြီးမားစွာ ထပ်တူကျနေကြောင်း တွေ့ရသည်။ အရာဝတ္ထုအသစ်များကို အသုံးပြုခြင်းနှင့် စွန့်စားရသော လှုပ်ရှားမှုများအပေါ် ပွင့်လင်းမြင်သာမှု ရှိခြင်းတို့သည် ၎င်းတို့နှင့် ပုံမှန်မဟုတ်သော လိင်မှုစရိုက်များအကြား ဆက်စပ်မှုအရှိဆုံး အချက်များအဖြစ် အစီရင်ခံထားပြီး၊ ယေဘုယျအားဖြင့် လိင်မှုကိစ္စနှင့် ဘဝအပေါ်တွင် "အစဉ်အလာမဖက်သော လွတ်လပ်သည့် ကိုယ်ရည်ကိုယ်သွေး" (Maverick personality type) ရှိကြောင်း ညွှန်ပြနေသည်။ အမျိုးသမီး ပါဝင်သူများသည် ပိုမိုတည်ငြိမ်မှုရှိပြီး လိင်စိတ်အလွန်ထကြွခြင်း စရိုက်ရှိသည့်တိုင် မည်သည့် သီးခြားလိင်စိတ်စွဲလမ်းမှုမျှ ထင်ရှားစွာ လွှမ်းမိုးနေခြင်း မရှိပေ။<ref>{{Cite journal |last1=Långström |first1=Niklas |last2=Hanson |first2=R. Karl |date=1 February 2006 |title=High Rates of Sexual Behavior in the General Population: Correlates and Predictors |url=http://link.springer.com/10.1007/s10508-006-8993-y |journal=Archives of Sexual Behavior |language=en |volume=35 |issue=1 |pages=37–52 |doi=10.1007/s10508-006-8993-y |pmid=16502152 |issn=0004-0002|url-access=subscription }}</ref> အချို့သော အစီရင်ခံချက်များအရ ကလေးဘဝတွင် အလွဲသုံးစားလုပ်ခြင်း ခံခဲ့ရဖူးသူများသည် (Abused as children) BDSM ကြောင့် ဒဏ်ရာရရှိမှု ပိုမိုများပြားနိုင်ပြီး၊ ယခင်က နှစ်ဦးသဘောတူထားသော အပြုအမူကို ရပ်တန့်ရန် သတ်မှတ်ထားသည့် "အန္တရာယ်ကင်းစကားလုံး (Safewords)" ကို အသိအမှတ်ပြု လက်ခံရန် ခက်ခဲမှုများ ရှိတတ်ကြောင်း သိရသည်။<ref>{{Cite journal|last=Jozifkova|first=Eva|date=11 August 2013|title=Consensual Sadomasochistic Sex (BDSM): The Roots, the Risks, and the Distinctions Between BDSM and Violence|journal=Current Psychiatry Reports|language=en|volume=15|issue=#9|article-number=392|doi=10.1007/s11920-013-0392-1|pmid=23933978|s2cid=29054687|issn=1523-3812}}</ref> သို့ဖြစ်ရာ BDSM ကို မိမိတို့၏ ဘဝနေထိုင်မှုပုံစံအဖြစ် ရွေးချယ်ခဲ့ကြပြီး အတိတ်က အလွဲသုံးစားလုပ်ခံရဖူးသူများသည် ဒဏ်ရာရရှိမှုများကြောင့် ရဲစခန်း သို့မဟုတ် ဆေးရုံမှတ်တမ်းများတွင် ပိုမိုပါဝင်နေခြင်း ဖြစ်နိုင်သည်။ အွန်လိုင်းစစ်တမ်း သုံးခုဖြင့် ပြုလုပ်ခဲ့သော လေ့လာမှုတစ်ခုတွင်မူ လိင်ပြောင်းလဲထားသူ (Transgender) လူကြီးအများစုက BDSM သည် ၎င်းတို့၏ ဂျန်ဒါ (Gender) ဆိုင်ရာ တစ်ကိုယ်ရည် အတွေ့အကြုံများအပေါ် လွှမ်းမိုးမှုရှိခဲ့ကြောင်း ဖော်ပြခဲ့ကြသည်။<ref>{{Cite journal|last1=Cook-Daniels|first1=Loree|last2=Munson|first2=Michael|date=5 May 2010|title=Sexual Violence, Elder Abuse, and Sexuality of Transgender Adults, Age 50+: Results of Three Surveys|journal=Journal of GLBT Family Studies|volume=6|issue=#2|pages=142–177|doi=10.1080/15504281003705238|issn=1550-428X|s2cid=57665777}}</ref> ''New York Daily News'' ၏ စိတ်ကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ အကြံပေးနှင့် စာရေးဆရာတစ်ဦးဖြစ်သူ ဂျိုးဇက် မာလီနို (Joseph Merlino) က အင်တာဗျူးတစ်ခုတွင် ဆာဒိုမာစိုခစ်ဆင် (Sadomasochistic) ဆက်ဆံရေးတစ်ခုသည် နှစ်ဦးသဘောတူ ဆန္ဒအလျောက် ဖြစ်နေသရွေ့ စိတ်ပညာဆိုင်ရာ ပြဿနာတစ်ခု မဟုတ်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်- {{Blockquote|၎င်းသည် ထိုလူပုဂ္ဂိုလ်အား အခက်အခဲများ ကြုံတွေ့စေပါက၊ သို့မဟုတ် သူ သို့မဟုတ် သူတပါးက ယင်းအပေါ် မပျော်ရွှင်ပါက၊ သို့မဟုတ် ၎င်းတို့၏ တစ်ကိုယ်ရည် သို့မဟုတ် အသက်မွေးဝမ်းကျောင်း ဘဝများတွင် ပြဿနာများ ဖြစ်ပွားစေပါကမှသာ ပြဿနာတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ထိုသို့မဟုတ်ပါက ကျွန်ုပ်အနေဖြင့် ယင်းကို ပြဿနာတစ်ခုအဖြစ် မမြင်ပါ။ သို့သော် ပြဿနာဖြစ်ပွားစေသည်ဟု ယူဆပါက ကျွန်ုပ် သိချင်သည်မှာ ၎င်းတို့အား ထိုပြဿနာဆီသို့ ဦးတည်စေသည့် ဇီဝဗေဒဆိုင်ရာ အကြောင်းရင်းမှာ မည်သည့်အရာ ဖြစ်သနည်း၊ နှင့် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ တွန်းအားအရ ထိုလူပုဂ္ဂိုလ်အား ဤစရိုက်စဉ်တန်း၏ အဆုံးသတ်တစ်ခုခုဆီသို့ လမ်းညွှန်ခေါ်ဆောင်သွားခဲ့သည့် အတိတ်က အတွေ့အကြုံများမှာ မည်သည့်အရာများ ဖြစ်သနည်း ဟူ၍ ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite interview |interviewer=David Shankbone |title=Dr. Joseph Merlino on sexuality, insanity, Freud, fetishes and apathy |url=https://en.wikinews.org/wiki/Dr._Joseph_Merlino_on_sexuality,_insanity,_Freud,_fetishes_and_apathy#Gender_identity_and_Heteronormativity |work=[[Wikinews]] |date=October 5, 2007}}</ref>}} အချို့သော စိတ်ပညာရှင်များက ကလေးဘဝ လိင်မှုဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှု (Psychosexual development) ကာလအတွင်း ကြုံတွေ့ရသော အတွေ့အကြုံများသည် နောက်ပိုင်းဘဝ၏ လိင်မှုစရိုက် သဘာဝအပေါ် နက်ရှိုင်းသော သက်ရောက်မှု ရှိနိုင်ကြောင်း သဘောတူကြသည်။ သို့သော် ဆာဒိုမာစိုခစ်ဆင် ဆန္ဒများသည် အသက်အရွယ် အမျိုးမျိုးတွင် စတင်ပုံပေါ်လာတတ်သည်။ အချို့သော သူများသည် လူပျိုဖော်မဝင်စ အရွယ်ကတည်းက ထိုဆန္ဒများ ရှိခဲ့ကြောင်း အစီရင်ခံကြပြီး၊ အချို့မှာမူ လူကြီးဘဝသို့ ရောက်ရှိသည့်တိုင်အောင် ထိုဆန္ဒများကို မသိရှိကြသေးပေ။ လေ့လာမှုတစ်ခုအရ အမျိုးသား ဆာဒိုမာစိုခစ်သမား အများစု (၅၃%) သည် အသက် ၁၅ နှစ် မတိုင်မီတွင် ၎င်းတို့၏ စိတ်ဝင်စားမှု ဖွံ့ဖြိုးလာခဲ့ခြင်းဖြစ်ပြီး၊ အမျိုးသမီး အများစု (၇၈%) မှာမူ အသက် ၁၅ နှစ် ကျော်လွန်ပြီးနောက်မှသာ စိတ်ဝင်စားမှု ပေါ်ပေါက်လာခြင်း ဖြစ်သည် (Breslow, Evans, and Langley 1985)။ အထွေထွေလူဦးရေအကြားတွင် ဆာဒိုမာစိုခစ်ဆင် ဖြစ်ပွားမှုနှုန်း ပမာဏကိုမူ အတိအကျ မသိရသေးပေ။ အမျိုးသမီး ဆာဒစ် (Sadists) များသည် အမျိုးသားများထက် မြင်တွေ့ရမှု နည်းပါးသော်လည်း၊ အချို့သော စစ်တမ်းများအရ အမျိုးသားများနှင့် အမျိုးသမီးများအကြား ရက်စက်မှုဆိုင်ရာ စိတ်ကူးယဉ်မှု (Sadistic fantasies) ဖြစ်ပွားနှုန်းမှာ အလားတူ ပမာဏရှိကြောင်း တွေ့ရှိရသည်။<ref name="Fedoroff640">{{harvnb|Fedoroff|2008|p=640}}: "...surveys have found no difference in frequency of sadistic fantasies in men and women."</ref> ထိုသို့သော လေ့လာမှုများ၏ ရလဒ်များသည် လူတစ်ဦး၏ လိင် (Sex) က ရက်စက်မှုကို နှစ်သက်ခြင်းအပေါ် ဆုံးဖြတ်ပေးခြင်း မဟုတ်ကြောင်း ပြသနေခြင်း ဖြစ်နိုင်သည်။<ref name="Fedoroff644">{{harvnb|Fedoroff|2008|p=644}}: "This review indicates that sexual sadism, as currently defined, is a heterogeneous phenomenon."</ref> နာကျင်မှုကို ၎င်းတို့၏ အတွေ့အကြုံ၏ ဗဟိုချက်အဖြစ် ရှုမြင်ကြသည့် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ မာစိုခစ်ဆင် ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်သူ ကိုးဦးကို ဖြစ်စဉ်အခြေခံ လေ့လာမှု (Phenomenological study) ပြုလုပ်ပြီးနောက်၊ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ မာစိုခစ်ဆင်ကို စွဲလမ်းမှုပုံစံ အပြုအမူ (Addiction-like tendency) တစ်ခုအဖြစ် ဖော်ပြခဲ့ကြပြီး၊ ၎င်းတွင် မူးယစ်ဆေးစွဲခြင်းနှင့် ဆင်တူသော စရိုက်လက္ခဏာများစွာဖြစ်သည့် ပြင်းထန်စွာ တောင့်တခြင်း (Craving)၊ မူးယစ်ကြည်နူးခြင်း (Intoxication)၊ ဆေးယဉ်ပါးလာခြင်း (Tolerance) နှင့် ဆေးဖြတ်ခြင်း လက္ခဏာများ (Withdrawal) စသည်တို့ ပါဝင်နေသည်။ ထို့အပြင် ပထမဦးဆုံး ကြုံတွေ့ရသော မာစိုခစ်ဆင် အတွေ့အကြုံကို စိတ်ထဲတွင် အမြင့်ဆုံးအဆင့်အဖြစ် သတ်မှတ်ထားလေ့ရှိကြပြီး၊ နောက်ပိုင်းတွင် ထိုသို့ ထပ်မံပြုလုပ်ခြင်းမှာ ပျောက်ဆုံးသွားသော ယခင်က ခံစားချက်ကို ပြန်လည်ရရှိရန် ဦးတည်ခြင်းဖြစ်ကြောင်း သရုပ်ဖော်ထားပြီး၊ ယင်းသည် စွဲလမ်းမှုဆိုင်ရာ စာပေများတွင် ဖော်ပြလေ့ရှိသည့် သဘောတရားများနှင့် ထပ်တူကျနေသည်။<ref>{{Cite journal |last1=Kurt |first1=Holly |last2=Ronel |first2=Natti |date=November 2017 |title=Addicted to Pain: A Preliminary Model of Sexual Masochism as Addiction |url=https://journals.sagepub.com/doi/10.1177/0306624X15627804 |journal=International Journal of Offender Therapy and Comparative Criminology |language=en |volume=61 |issue=15 |pages=1760–1774 |doi=10.1177/0306624X15627804 |pmid=26847638 |archive-date=29 October 2023 |access-date=15 May 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231029113629/https://journals.sagepub.com/doi/10.1177/0306624X15627804 |url-status=live |url-access=subscription }}</ref> ==ကိုးကား== {{Reflist}} [[Category:လူမှုဗေဒ]] [[ကဏ္ဍ:လိင်အပြုအမူများ]] [[ကဏ္ဍ:လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ လူ့ကျင့်ဝတ်]] jmjetkd9hix7iao73f8puxhm88i9h0o အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:GiftedMan1 3 287475 1036427 2026-06-07T01:42:12Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036427 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် GiftedMan1 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၁:၄၂၊ ၇ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) 32l7mymarhibofhxy959i6c7ujr3tvt မုခ်ဝ:လက်ရှိဖြစ်ရပ်များ/၂၀၂၆ ဇွန် ၇ 100 287476 1036430 2026-06-07T02:34:31Z Salai Rungtoi 22844 "{{Current events|year=2026|month=06|day=07|content= <!-- All news items below this line --> <!-- All news items above this line -->}}" အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 1036430 wikitext text/x-wiki {{Current events|year=2026|month=06|day=07|content= <!-- All news items below this line --> <!-- All news items above this line -->}} d57zdaq0wg71w92nk3hbybikifjftrg အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Mmk525 3 287477 1036431 2026-06-07T02:42:22Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036431 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Mmk525 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၂:၄၂၊ ၇ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) sy5cwa5smr2e683zh6vmykht2zlsvnc အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Kaung Myat Htwe 3 287478 1036432 2026-06-07T02:42:32Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036432 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Kaung Myat Htwe ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၂:၄၂၊ ၇ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) l1821yr4mkie8shvwlx3gkvi7b3k179 အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Thazin Tun 3 287479 1036433 2026-06-07T02:42:42Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036433 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Thazin Tun ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၂:၄၂၊ ၇ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) lf7pvrtm5c8amzowehgbspshfkla38y အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:~2026-33574-52 3 287480 1036434 2026-06-07T02:42:52Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036434 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &#126;2026-33574-52 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၂:၄၂၊ ၇ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) tehfc3s0yailtx6dzm2ftio9qv67yuj အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Jaxy148120 3 287481 1036435 2026-06-07T02:43:02Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036435 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Jaxy148120 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၂:၄၃၊ ၇ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) amhkzxd86e818r867wy9ar5mqaqu2rv ထုတ်ဖော်ပြောကြားသည့်နေ့ 0 287482 1036436 2026-06-07T03:25:53Z Counterstrike1 141906 "[[:en:Special:Redirect/revision/1358142170|Disclosure Day]]" စာမျက်နှာကို ဘာသာပြန်ရင်း ဖန်တီးခဲ့သည် 1036436 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Module:Hatnote/styles.css"></templatestyles>{{Distinguish|The Age of Disclosure}} {{Infobox Film|image=Disclosure Day poster.jpg|caption=Theatrical release poster|director=[[Steven Spielberg]]|screenplay=[[David Koepp]]|story=Steven Spielberg|producer={{Plainlist| * [[Kristie Macosko Krieger]] * Steven Spielberg }}|starring={{Plainlist|<!-- Per website main cast listing order --> * [[Emily Blunt]] * [[Josh O'Connor]] * [[Colin Firth]] * [[Eve Hewson]] * [[Colman Domingo]] }}|cinematography=[[Janusz Kamiński]]|editing={{Plainlist| * [[Sarah Broshar]] * [[Michael Kahn (film editor)|Michael Kahn]] }}|music=[[John Williams]]|studio=[[Amblin Entertainment]]|distributor=[[Universal Pictures]]|released={{Film date|2026|6|2|[[Grand Rex|Le Grand Rex]]|2026|6|12|United States}}|runtime=145 minutes<ref name="BBFC">{{cite web |title=''Disclosure Day'' (12A) |url=https://www.bbfc.co.uk/release/disclosure-day-q29sbgvjdglvbjpwwc0xmdm0ndez |publisher=[[British Board of Film Classification]] |access-date=May 31, 2026}}</ref><!--Theatrical runtime: 145:26-->|country=United States|language=English|budget=$115&nbsp;million<ref>{{cite web |url=https://puck.news/summer-box-office-blackjack-what-the-biggest-movies-need-to-beat-the-house/ |title=Summer Box Office Blackjack: What the Biggest Movies Need to Beat the House |last=Mendelson |first=Scott |website=[[Puck (media company)|Puck]] |date=May 20, 2026 |access-date=May 27, 2026}}</ref>|gross=}}'''''Disclosure Day''''' သည် Spielberg ၏ ဇာတ်လမ်းကို အခြေခံ၍ David Koepp ၏ ဇာတ်ညွှန်းကို [[စတီဗင် စပီးလ်ဘတ်ခ်|Steven Spielberg]] မှ ပူးတွဲထုတ်လုပ်ပြီး ဒါရိုက်တာလုပ်ထားသော ၂၀၂၆ ခုနှစ် အမေရိကန် သိပ္ပံစိတ်ကူးယဉ်ဇာတ်ကား တစ်ကားဖြစ်သည်။ ရုပ်ရှင်တွင် Emily Blunt ၊ Josh O'Connor ၊ Colin Firth ၊ Eve Hewson နှင့် Colman Domingo တို့ ပါဝင်သရုပ်ဆောင်ထားသည်။ <ref name="FirstReactions">{{Cite web |last=Tapp |first=Tom |date=May 27, 2026 |title='Disclosure Day' First Reactions Laud Emily Blunt's Performance, Declare It 'Spielberg's Best Film in 20 Years' |url=https://deadline.com/2026/05/disclosure-day-first-reactions-reviews-1236928672/ |access-date=June 3, 2026 |website=[[Deadline Hollywood]]}}</ref> ၂၀၂၄ ခုနှစ် ဧပြီလတွင် Spielberg ၏ နောက်ထပ်ပရောဂျက်မှာ [[အမျိုးအမည်မသိ ယာဉ်ပျံ|UFO]] ရုပ်ရှင်ဖြစ်ပြီး Koepp က ဇာတ်ညွှန်းရေးသားမည်ဟု သတင်းထွက်ပေါ်ခဲ့သည်။ နောက်လအနည်းငယ်အတွင်း Universal Pictures ကို ဖြန့်ဖြူးသူအဖြစ် ကြေငြာခဲ့ပြီး Blunt ကို အဓိကဇာတ်ဆောင်အဖြစ် ရွေးချယ်ခဲ့သည်။ ရိုက်ကူးမှုကို ၂၀၂၅ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလမှ မေလအထိ [[နယူးယောက်ပြည်နယ်|နယူးယောက်]] ၊ [[နယူးဂျာစီပြည်နယ်|နယူးဂျာစီ]] နှင့် [[အတ္တလန္တာမြို့|အတ္တလန်တာ]] တို့တွင် ပြုလုပ်ခဲ့သည်။ ''Disclosure Day'' ရုပ်ရှင်ကို ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇွန်လ ၂ ရက်နေ့တွင် ပါရီမြို့ရှိ Le Grand Rex တွင် ပွဲဦးထွက်ပြသခဲ့ပြီး <ref name="Sortir à Paris">{{Cite web |last=de Sortiraparis |first=Graziella |date=May 22, 2026 |title='Disclosure Day': Premiere event at the Grand Rex with Steven Spielberg in attendance |url=https://www.sortiraparis.com/en/what-to-do-in-paris/cinema-series/articles/345881-disclosure-day-pre-premiere-event-at-the-grand-rex-in-the-presence-of-steven-spielberg |access-date=June 3, 2026 |website=Sortir à Paris}}</ref> အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုတွင် ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇွန်လ ၁၂ ရက်နေ့တွင် ရုံတင်ပြသမည်ဖြစ်သည်။ <ref name="NewFilm">{{Cite web |last=Rubin |first=Rebecca |date=February 18, 2025 |title=Steven Spielberg's New Film Moves to June 2026, Daniels' 'Everything Everywhere' Follow-Up Removed from Calendar |url=https://variety.com/2025/film/box-office/steven-spielberg-movie-july-2026-release-date-1236311812/ |access-date=October 30, 2025 |website=[[Variety (magazine)|Variety]] |language=en-US}}</ref> == အဆောက်အဦ == အစိုးရရဲ့ ကြီးမားတဲ့ ပူးပေါင်းကြံစည်မှုတစ်ခု ပေါ်ပေါက်လာတာနဲ့အမျှ၊ ပစ်မှတ်ထား သတင်းပေးတစ်ယောက်ဟာ လူ့သမိုင်းကို ထာဝရပြောင်းလဲစေမယ့် အံ့မခန်းဖြစ်ရပ်တစ်ခုဖြစ်တဲ့ နောက်ဆုံး ဂြိုဟ်သားတွေအကြောင်း ထုတ်ဖော်ပြောကြားတဲ့ နေ့ကို ဖော်ဆောင်ဖို့ အချိန်နဲ့အပြိုင် အပြိုင်ကြိုးစားနေပါတယ်။ <ref>{{Cite web |last=Franklin |first=Garth |date=May 27, 2026 |title=Final Trailer: Steven Spielberg's 'Disclosure Day' |url=https://www.darkhorizons.com/final-trailer-steven-spielbergs-disclosure-day/ |access-date=May 27, 2026 |website=[[Dark Horizons]]}}</ref> == သရုပ်ဆောင်များ == * အမ်မလီ ဘလန့်က [[ကန်းဆပ်စီးတီး (မစ်ဆိုရီ)|ကန်ဆက်စီးတီး]] မိုးလေဝသပညာရှင် နှင့် သတင်းထောက် ဟောင်း မာဂရက် ဖဲရ်ချိုင်းအဖြစ် <ref name="Cast">{{Cite magazine|date=April 2, 2026|title='Disclosure Day' 'answers questions posed by Close Encounters', says Emily Blunt|url=https://www.empireonline.com/movies/news/disclosure-day-answers-questions-close-encounters-emily-blunt-exclusive/|archivedate=April 8, 2026}}</ref> ** ငယ်ရွယ်သော မာဂရက်အဖြစ် Delaney Cuthbert * Josh O'Connor က ငယ်ရွယ်သော ဆိုက်ဘာလုံခြုံရေး ကျွမ်းကျင်သူနှင့် သတင်းပေး Daniel Kellner အဖြစ် <ref name="Cast" /> ** ဒန်နီရယ် ငယ်ရွယ်စဉ်က အဖြစ် Tyler Renaud * Colin Firth က Wardex ကော်ပိုရေးရှင်းရဲ့ အကြီးအကဲ Noah Scanlon အဖြစ် <ref name="Cast" /> * Eve Hewson က သီလရှင် ဟောင်းတစ်ဦးဖြစ်ပြီး Daniel ရဲ့ ရည်းစား Jane Blankenship အဖြစ် <ref name="Cast" /> * Colman Domingo က Wardex မှ ခိုလှုံလာသူ Hugo Wakefield အဖြစ် သရုပ်ဆောင်ထားပြီး ထုတ်ဖော်ပြောဆိုမှုအတွက် ထောက်ခံအားပေးသူ <ref name="Cast" /> * မာဂရက်ရဲ့ လက်တွဲဖော် ဂျက်ဆင်အဖြစ် Wyatt Russell က <ref name="Filming">{{Cite web |date=February 26, 2025 |title=See Steven Spielberg on set of new movie with Emily Blunt and Wyatt Russell in N.J. |url=https://www.nj.com/entertainment/2025/02/see-steven-spielberg-emily-blunt-and-wyatt-russell-on-nj-set-of-new-movie.html |access-date=February 27, 2025 |website=[[NJ.com]]}}</ref> * ကက်စပါ ဘွိုက်ဒ်အဖြစ် ဟင်နရီ လွိုက်ဒ်-ဟုစ် <ref>{{Cite web |last=Bentz |first=Adam |date=February 9, 2026 |title=Steven Spielberg Finally Breaks Silence on First Alien Sci-Fi Return in 21 Years with 'Disclosure Day' |url=https://screenrant.com/steven-spielberg-disclosure-day-first-look-tease/ |access-date=February 16, 2026 |website=[[Screen Rant]]}}</ref> * Elizabeth Marvel က သီလရှင် Sister Maura အဖြစ် <ref>{{Cite news |last=Lee |first=Benjamin |date=December 16, 2025 |title='Disclosure Day': first trailer for Steven Spielberg's star-studded UFO movie |url=https://www.theguardian.com/film/2025/dec/16/disclosure-day-trailer-steven-spielberg |access-date=December 17, 2025 |work=[[The Guardian]] |language=en-GB |issn=0261-3077}}</ref> * Hettienne Park က Serena အဖြစ် သရုပ်ဆောင်ထားပါတယ်။ * ဒေ့ဗ် ဆန်တီယာဂို အဖြစ် တော်မီ မာတီနက်ဇ် <ref name="CastMarch2026">{{Cite web |last=Johnson |first=Travis |date=March 13, 2026 |title=The Aliens Are Already Among Us in the New Trailer for 'Disclosure Day' |url=https://bluntmag.com.au/news/the-aliens-are-already-among-us-in-the-new-trailer-for-disclosure-day/ |access-date=May 31, 2026 |website=[[Blunt Magazine]]}}</ref> * Gabby Beans က Angela Childs အဖြစ် <ref>{{Cite web |last=Stephan |first=Katcy |date=August 11, 2025 |title=Gabby Beans Signs with Gersh (Exclusive) |url=https://variety.com/2025/biz/news/gabby-beans-gersh-1236487022/ |access-date=August 11, 2025 |website=[[Variety (magazine)|Variety]] |language=en-US}}</ref> * ဂျယ်ရမီ ရှာမို့စ် ကလေပူးလ် အဖြစ် * အေးဂျင့် ဒိုင်ယက်ဇ် အဖြစ် Elliot Villar <ref>{{Cite web |last=Laubscher |first=Ludovic |date=December 16, 2025 |title='Disclosure Day': Le nouveau Steven Spielberg avec des extraterrestres |trans-title='Disclosure Day': The new Steven Spielberg with aliens |url=https://jvmag.ch/2025/12/16/disclosure-day-le-nouveau-steven-spielberg-avec-des-extraterrestres/ |access-date=December 16, 2025 |website=JVMag |language=French}}</ref> * အေးဂျင့် Munsey အဖြစ် Noah Robbins <ref name="CastMarch2026" /> * မိုက်ကယ် ဂတ်စတန် က ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဒေါ့ဘ်စ် အဖြစ် <ref>{{Cite web |last=Kemp |first=Ellie |title=All we know about Steven Spielberg's new movie as first trailer drops |url=https://www.unilad.com/film-and-tv/news/steven-spielberg-disclosure-day-ufo-movie-trailer-724644-20251217 |access-date=December 17, 2025 |publisher=[[UNILAD]]}}</ref> ထို့အပြင်၊ Lance Archer ၊ Brian Cage နှင့် Chavo Guerrero Jr. တို့သည် နပန်းဒိုင်လူကြီး၊ အနီရောင်နပန်းသမားနှင့် အပြာရောင်နပန်းသမားအဖြစ် အသီးသီး ဧည့်သည်သရုပ်ဆောင်အဖြစ် ပါဝင်သရုပ်ဆောင်ထားသည်။ <ref name="CastMay2025">{{Cite web |last=Pasbani |first=Rob |date=April 10, 2025 |title=Steven Spielberg Taps AEW Stars and Wrestling Legend for New UFO Movie |url=https://thestunner.com/spielberg-wrestling-movie-aew-stars/ |access-date=December 7, 2025 |website=The Stunner}}</ref> Patricia Conolly သည် Ruth အဖြစ် မပါဝင်ပါ။ <ref name="CastMarch2026">{{Cite web |last=Johnson |first=Travis |date=March 13, 2026 |title=The Aliens Are Already Among Us in the New Trailer for 'Disclosure Day' |url=https://bluntmag.com.au/news/the-aliens-are-already-among-us-in-the-new-trailer-for-disclosure-day/ |access-date=May 31, 2026 |website=[[Blunt Magazine]]}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFJohnson2026">Johnson, Travis (March 13, 2026). </cite></ref> == ထုတ်လုပ်မှု == === ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေး === <templatestyles src="Multiple image/styles.css" wrapper=".tmulti"></templatestyles>{{Multiple image|image9=MKr25402 Steven Spielberg (Berlinale 2023) (3x4 cropped).jpg|image6=David Koepp in 2022.jpg}}၂၀၂၄ ခုနှစ် ဧပြီလတွင် Steven Spielberg ၏ နောက်ထပ်ဒါရိုက်တာစီမံကိန်းမှာ သူ၏ကိုယ်ပိုင်မူလအကြံဥာဏ်ကို အခြေခံထားသည့် [[အမျိုးအမည်မသိ ယာဉ်ပျံ|UFO]] ရုပ်ရှင်တစ်ကားဖြစ်ပြီး Spielberg နှင့်အတူ ရုပ်ရှင်များစွာတွင် လုပ်ကိုင်ခဲ့သော David Koepp က ဇာတ်ညွှန်းရေးသားမည်ဟု ကြေညာခဲ့သည်။ <ref>{{Cite web |last=Siegel |first=Tatiana |date=April 17, 2024 |title=Ageless Auteurs: Scorsese Eyes Frank Sinatra Biopic with Leonardo DiCaprio and Jennifer Lawrence, Spielberg Tackling UFO Movie and More |url=https://variety.com/2024/film/news/martin-scorsese-frank-sinatra-biopic-dicaprio-jennifer-lawrence-1235973769/ |access-date=April 19, 2024 |website=[[Variety (magazine)|Variety]]}}</ref> Spielberg သည် ''[[နယူးယောက် တိုင်းမ်စ်|The New York Times]]'' တွင် ထုတ်ဝေခဲ့သော ၂၀၁၇ ခုနှစ်ထုတ် "Glowing Auras and 'Black Money': The Pentagon's Mysterious UFO Program" ဆောင်းပါးမှ လှုံ့ဆော်မှုရရှိခဲ့ပြီး ယင်းဆောင်းပါးသည် ထိုဘာသာရပ်အပေါ် သူ၏စိတ်ဝင်စားမှုကို ပြန်လည်နှိုးဆွပေးခဲ့သည်ဟု သူဖော်ပြခဲ့သည်။ <ref>{{Cite web |last=Weiss |first=Josh |date=April 18, 2026 |title=What Inspired Steven Spielberg to Revisit Aliens in 'Disclosure Day'? |url=https://www.syfy.com/syfy-wire/what-inspired-steven-spielberg-to-revisit-aliens-in-disclosure-day |access-date=June 6, 2026 |publisher=[[Syfy]]}}</ref> Spielberg ထံမှ အီးမေးလ်မှတစ်ဆင့် ကနဦးကုသမှုကို ခံယူပြီးနောက် Koepp သည် ရုပ်ရှင်ဇာတ်ညွှန်းအတွက် မူကြမ်း ၄၂ ခုကို ရေးဆွဲခဲ့ပြီး သူ၏အနုပညာသက်တမ်းတစ်လျှောက် မူကြမ်းအများဆုံးဖြစ်သည်။ <ref>{{Cite magazine|date=May 19, 2026|url=https://www.vanityfair.com/hollywood/story/david-koepp-steven-spielberg-disclosure-day-interview|title=It Took Screenwriter David Koepp 42 Tries to Get Steven Spielberg's New Movie Right|archivedate=May 22, 2026}}</ref> မေလတွင် Universal Pictures သည် ဖြန့်ဖြူးရန် သတ်မှတ်ထားသည်။ <ref name="EventMovie">{{Cite web |last=D'Alessandro |first=Anthony |date=May 23, 2024 |title=Universal Dates Steven Spielberg Event Movie for Summer 2026 |url=https://deadline.com/2024/05/steven-spielberg-universal-event-movie-2026-1235928524 |access-date=June 13, 2024 |website=[[Deadline Hollywood]]}}</ref> နောက်တစ်လတွင် Emily Blunt သည် အဓိကဇာတ်ကောင်နေရာတွင် ပါဝင်ရန် ဆွေးနွေးနေကြောင်း သတင်းများထွက်ပေါ်ခဲ့သည်။ <ref>{{Cite web |last=Kroll |first=Justin |date=June 13, 2024 |title=Emily Blunt Circling Steven Spielberg's Next Summer Tentpole at Amblin and Universal – The Dish |url=https://deadline.com/2024/06/emily-blunt-steven-spielberg-movie-1235972473/ |access-date=June 13, 2024 |website=[[Deadline Hollywood]]}}</ref> သူမသည် သြဂုတ်လတွင် သရုပ်ဆောင်ရန် အတည်ပြုခဲ့သည်။ <ref name="Kroll" /> ဩဂုတ်လမှ ဒီဇင်ဘာလအထိ Colin Firth ၊ Eve Hewson ၊ Colman Domingo ၊ Wyatt Russell နှင့် Josh O'Connor တို့ကို ရွေးချယ်ခဲ့သည်။ <ref name="Kroll">{{Cite web |last=Kroll |first=Justin |date=August 16, 2024 |title=Colin Firth Circling Steven Spielberg's Next Movie at Amblin and Universal – The Dish |url=https://deadline.com/2024/08/colin-firth-steven-spielberg-emily-blunt-1236041900/ |access-date=August 16, 2024 |website=[[Deadline Hollywood]]}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Thomas |first=Carly |date=September 8, 2024 |title=Eve Hewson in Early Talks for Untitled Steven Spielberg Event Film |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/eve-hewson-early-talks-steven-spielberg-untitled-event-film-1235994796/ |access-date=September 9, 2024 |website=[[The Hollywood Reporter]]}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Kroll |first=Justin |date=September 16, 2024 |title=Colman Domingo Circling Steven Spielberg's Next Event Film at Amblin and Universal |url=https://deadline.com/2024/09/colman-domingo-steven-spielberg-movie-1236090816/ |access-date=September 16, 2024 |website=[[Deadline Hollywood]]}}</ref> <ref>{{Cite web |last=D'Alessandro |first=Anthony |date=December 6, 2024 |title=Wyatt Russell in Talks to Join Steven Spielberg's Next Event Movie |url=https://deadline.com/2024/12/wyatt-russell-steven-spielberg-movie-1236196776/ |access-date=December 6, 2024 |website=[[Deadline Hollywood]]}}</ref> O'Connor သည် သရုပ်ဆောင်အဖြစ် သရုပ်ဆောင်ရန် ရွေးချယ်ခံရခြင်းမရှိဘဲ ကမ်းလှမ်းခံခဲ့ရကြောင်း သတင်းများထွက်ပေါ်ခဲ့သည်။ <ref>{{Cite web |last=Bamigboye |first=Baz |date=May 21, 2025 |title=Josh O'Connor on 'The Mastermind', 'The History of Sound', His Secret Spielberg Film & How Harris Dickinson Has Inspired Him to Direct |url=https://deadline.com/2025/05/josh-oconnor-the-mastermind-the-history-of-sound-spielberg-1236394577/ |access-date=May 21, 2025 |website=[[Deadline Hollywood]]}}</ref> Henry Lloyd-Hughes သည်လည်း နောက်ပိုင်းတွင် ရွေးချယ်ခံရခြင်းမရှိဘဲ သရုပ်ဆောင်အဖွဲ့တွင် ပါဝင်လာခဲ့သည်။ <ref>{{Cite web |last=Calnan |first=Ellie |date=August 22, 2025 |title='The Thursday Murder Club' star joins Steven Spielberg's next project; Richard Osman praises UK film industry |url=https://www.screendaily.com/news/the-thursday-murder-club-star-joins-steven-spielbergs-next-project-richard-osman-praises-uk-film-industry/5208142.article |access-date=October 30, 2025 |website=[[Screen International#Screen Daily|Screen Daily]] |language=en-GB}}</ref> ၂၀၂၅ ခုနှစ် မတ်လတွင် Paul Tazewell သည် ''West Side Story'' (၂၀၂၁) ပြီးနောက် Spielberg နှင့် ဒုတိယအကြိမ် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရာတွင် ဝတ်စုံဒီဇိုင်နာအဖြစ် ဆောင်ရွက်မည်ဟု ကြေညာခဲ့သည်။ <ref>{{Cite web |last=Sharpe |first=Josh |date=May 27, 2026 |title=Video: Steven Spielberg Teases 'Disclosure Day' in Final Trailer for New Film |url=https://www.broadwayworld.com/bwwtv/article/video-steven-spielberg-teases-disclosure-day-in-final-trailer-for-new-film-20260527 |access-date=May 27, 2026 |website=[[BroadwayWorld]] |language=en-US}}</ref> === ရုပ်ရှင်ရိုက်ကူးခြင်း === အဓိကဓာတ်ပုံရိုက်ကူးမှုကို ၂၀၂၅ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ ၂၆ ရက်နေ့တွင် နယူးဂျာစီ၊ အတ္တလန်တာ၊ နယူးယောက်စီးတီးနှင့် ဟန်တင်တန်တို့တွင် ''Non-View'' ခေါင်းစဉ်ဖြင့် စတင်ခဲ့သည်။ <ref name="Filming">{{Cite web |date=February 26, 2025 |title=See Steven Spielberg on set of new movie with Emily Blunt and Wyatt Russell in N.J. |url=https://www.nj.com/entertainment/2025/02/see-steven-spielberg-emily-blunt-and-wyatt-russell-on-nj-set-of-new-movie.html |access-date=February 27, 2025 |website=[[NJ.com]]}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">[https://www.nj.com/entertainment/2025/02/see-steven-spielberg-emily-blunt-and-wyatt-russell-on-nj-set-of-new-movie.html "See Steven Spielberg on set of new movie with Emily Blunt and Wyatt Russell in N.J."] ''[[NJ.com]]''. </cite></ref> ၂၀၂၅ ခုနှစ် မတ်လ ၄ ရက်နေ့တွင် ရိုက်ကူးမည့် မြင်ကွင်းတစ်ခုအတွက် "နပန်း ပရိသတ်များ " အဖြစ် Long Island အခြေစိုက် နောက်ခံသရုပ်ဆောင်များအား သရုပ်ဆောင်ခေါ်ယူမှုကို ၂၀၂၅ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလ ၁၆ ရက်နေ့တွင် ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။ <ref>{{Cite web |date=January 16, 2025 |title=Casting call for Steven Spielberg film set to shoot in Huntington |url=https://longisland.news12.com/casting-call-for-steven-spielberg-film-set-to-shoot-in-huntington |access-date=January 16, 2025 |website=longisland.news12.com}}</ref> <ref>{{Cite news |last=Bubbeo |first=Daniel |date=January 18, 2025 |title=Steven Spielberg looking to cast locals for Huntington shoot |url=https://www.newsday.com/entertainment/movies/steven-spielberg-huntington-swmp5gy1 |access-date=January 18, 2025 |work=[[Newsday]]}}</ref> <ref>{{Cite web |date=January 15, 2025 |title=Casting Long Island Locals for Steven Spielberg Film |url=https://www.gwcionlocation.com/long-island-ny/2025/1/15/casting-long-island-locals-for-steven-spielberg-film |access-date=January 15, 2025 |publisher=GWCI on Location}}</ref> ၂၀၂၅ ခုနှစ် မတ်လတွင် နောက်ဆက်တွဲ သရုပ်ဆောင်ခေါ်ယူမှုများသည် နယူးယောက်ပြည်နယ်၊ Hudson Valley ဒေသနှင့် နယူးဂျာစီပြည်နယ်၊ Middlesex County ဒေသတို့တွင် နောက်ခံအရည်အချင်းရှိသူများကို ရှာဖွေခဲ့သည်။ Middlesex County သရုပ်ဆောင်ခေါ်ယူမှုသည် ရုပ်ရှင်တွင် ၎င်းတို့၏ကိုယ်ပိုင်ယာဉ်များကို မောင်းနှင်နိုင်သူများကိုသာ သီးသန့်တောင်းဆိုခဲ့ပြီး Hudson Valley သရုပ်ဆောင်ခေါ်ယူမှုတွင်လည်း သရုပ်ဆောင်များကို စားသောက်ဆိုင်ဧည့်သည်များနှင့် ဟိုတယ်ဧည့်သည်များအဖြစ် သရုပ်ဆောင်ရန် တောင်းဆိုခဲ့သည်။ <ref>{{Cite news |last=Muchnick |first=Jeanne |date=March 7, 2025 |title=Casting call for Hudson Valley residents for Steven Spielberg movie. What to know |url=https://www.lohud.com/story/news/local/westchester/2025/03/07/hudson-valley-ny-steven-spielberg-nonview-movie-open-casting-call-for-extras/81940619007/ |access-date=March 8, 2025 |work=[[The Journal News]]}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Kuperinsky |first=Amy |date=March 6, 2025 |title=Steven Spielberg needs people with cars for 'big scene' filming in N.J. |url=https://www.nj.com/entertainment/2025/03/steven-spielberg-needs-people-with-cars-for-big-scene-filming-in-nj.html |access-date=March 6, 2025 |website=[[NJ.com]]}}</ref> နောက်ထပ်သရုပ်ဆောင်ခေါ်ယူမှုများတွင် မြောက်ကိုရီးယားစစ်သားများအဖြစ် သရုပ်ဆောင်ရန် သရုပ်ဆောင်များကို ရှာဖွေခဲ့သည်။ <ref name="HudPost">{{Cite web |date=April 5, 2025 |title=Spielberg Filming Sci-Fi Movie in Jersey City |url=https://hudpost.com/spielberg-filming-sci-fi-movie-in-jersey-city/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250405000905/https://hudpost.com/spielberg-filming-sci-fi-movie-in-jersey-city/ |archive-date=April 5, 2025 |access-date=April 5, 2025 |website=HudPost}}</ref> ၂၀၂၅ ခုနှစ် မတ်လတွင် တောင်ပိုင်းနယူးဂျာစီရှိ Cape May Seashore Lines ရထားလမ်းတွင်လည်း ရိုက်ကူးမှုကို ပြုလုပ်ခဲ့သည်။ <ref>{{Cite web |last=Greenberg |first=Ted |date=March 6, 2025 |title='Very exciting': Spielberg movie project brings winter business boost to Jersey Shore |url=https://www.nbcphiladelphia.com/entertainment/the-scene/spielberg-movie-jersey-shore/4126421/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250318025347/https://www.nbcphiladelphia.com/entertainment/the-scene/spielberg-movie-jersey-shore/4126421/ |archive-date=March 18, 2025 |access-date=March 18, 2025 |publisher=NBC10 Philadelphia |language=en-US}}</ref> ဧပြီလအစောပိုင်းတွင် ဂျာစီစီးတီးရှိ McGinley Square ရပ်ကွက်တွင် ရိုက်ကူးခဲ့သည်။ <ref name="HudPost">{{Cite web |date=April 5, 2025 |title=Spielberg Filming Sci-Fi Movie in Jersey City |url=https://hudpost.com/spielberg-filming-sci-fi-movie-in-jersey-city/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250405000905/https://hudpost.com/spielberg-filming-sci-fi-movie-in-jersey-city/ |archive-date=April 5, 2025 |access-date=April 5, 2025 |website=HudPost}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">[https://hudpost.com/spielberg-filming-sci-fi-movie-in-jersey-city/ "Spielberg Filming Sci-Fi Movie in Jersey City"]. </cite></ref> ဇွန်လတွင် Koepp က ရုပ်ရှင်ထုတ်လုပ်မှုသည် မေလကုန်တွင် ပြီးဆုံးသွားကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။ <ref>{{Cite web |last=Venugopal |first=Arun |author-link=Arun Venugopal |date=June 25, 2025 |title=Steven Spielberg's Untitled UFO Movie Has Wrapped Filming, Confirms David Koepp |url=https://maxblizz.com/steven-spielbergs-untitled-ufo-movie-has-wrapped-filming-confirms-david-koepp/ |access-date=June 25, 2025 |website=Maxblizz |language=en-US}}</ref> ရိုက်ကူးနေစဉ်အတွင်း Blunt သည် [[ဉာဏ်ရည်တု|AI]] post-processing နည်းပညာများကို အသုံးမပြုဘဲ ဂြိုလ်သားဘာသာစကားကို ပြောဆိုနေသည့် မိနစ်လေး မိနစ်ကြာ အသံထွက်ခဲ့သည်။ <ref>{{Cite web |last=McArdle |first=Tommy |date=June 1, 2026 |title=Emily Blunt Says She Was 'Terrified' to Use AI, So She Created Her Own 'Strange' Alien Sounds in 'Disclosure Day' |url=https://people.com/emily-blunt-created-her-alien-sounds-in-disclosure-day-on-her-own-11987929 |access-date=June 3, 2026 |website=[[People (magazine)|People]] |publisher=Dotdash Meredith |language=en-US}}</ref> === ရုပ်ရှင်ရိုက်ကူးရေး === Spielberg နှင့် ရေရှည်ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်သူ Janusz Kamiński သည် ရုပ်ရှင်ရိုက်ကူးသူအဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့ပြီး 2.39:1 aspect ratio အတွက် C နှင့် T series anamorphic format မှန်ဘီလူးများ တပ်ဆင်ထားသော Panavision Panaflex Millennium XL2 ကင်မရာများကို အသုံးပြု၍ 35 mm ဖလင် ဖြင့် ပရောဂျက်ကို အဓိကထား ရိုက်ကူးခဲ့သည်။ <ref name="Forbes">{{Cite web |last=Har-Even |first=Benny |date=May 28, 2026 |title=What's the Best Way to See Spielberg's 'Disclosure Day' in the Cinema |url=https://www.forbes.com/sites/bennyhareven/2026/05/28/whats-the-best-way-to-see-spielbergs-disclosure-day-in-the-cinema/ |access-date=June 3, 2026 |website=[[Forbes]] |publisher=Forbes Media |language=en-US}}</ref> လက်ကိုင်အလင်းရောင်နည်းသော မြင်ကွင်းအချို့ကို ဒစ်ဂျစ်တယ် Sony CineAlta Venice 2 ကင်မရာကို အသုံးပြု၍ ရိုက်ကူးခဲ့သည်။ <ref name="Forbes" /> === အမြင်အာရုံ အကျိုးသက်ရောက်မှုများ === အမြင်အာရုံ အထူးပြုလုပ်ချက်များကို Digital Domain ၊ Storm Studios နှင့် Wētā FX မှ တီထွင်ခဲ့ပြီး ထုတ်လုပ်ရေး အမြင်အာရုံ အထူးပြုလုပ်ချက်များ ကြီးကြပ်ရေးမှူးများဖြစ်သည့် Matthew E. Butler နှင့် Joel Behrens နှင့် ထုတ်လုပ်ရေး အမြင်အာရုံ အထူးပြုလုပ်ချက်များ ထုတ်လုပ်သူ Lauren Ritchie တို့က ကြီးကြပ်ခဲ့သည်။ <ref>{{Cite web |last=Frei |first=Vincent |date=January 6, 2026 |title=Disclosure Day |url=https://www.artofvfx.com/disclosure-day/ |access-date=June 3, 2026 |website=The Art of VFX}}</ref> == တေးသံ == ၂၀၂၅ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလတွင် Spielberg နှင့် သူ၏ ၃၀ ကြိမ်မြောက် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုဖြစ်သည့် ရုပ်ရှင်အတွက် တေးဂီတကို ရေးစပ်ရန် John Williams ကို ငှားရမ်းခဲ့ကြောင်း ကြေညာခဲ့သည်။ <ref>{{Cite web |last=Rubin |first=Rebecca |date=October 28, 2025 |title=John Williams to Score Steven Spielberg's UFO Movie, Marking the Duo's 30th Film Together |url=https://variety.com/2025/film/news/john-williams-steven-spielberg-ufo-movie-1236563896/ |access-date=October 30, 2025 |website=[[Variety (magazine)|Variety]] |language=en-US}}</ref> Back Lot Music သည် ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇွန်လ ၁၂ ရက်နေ့တွင် ဒစ်ဂျစ်တယ်စနစ်ဖြင့် ဖြန့်ချိမည့် တရားဝင် တေးသံအယ်လ်ဘမ်ကို ဖြန့်ချိမည်ဖြစ်ပြီး Waxwork Records သည် ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ဗားရှင်းများကို ဖြန့်ချိမည်ဖြစ်သည်။ <ref>{{Cite web |date=June 3, 2026 |title='Disclosure Day' Soundtrack Album Details |url=https://filmmusicreporter.com/2026/06/03/disclosure-day-soundtrack-album-details/ |access-date=June 3, 2026 |website=Film Music Reporter}}</ref> ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇွန်လတွင် ''ထုတ်ဖော်ပြောကြားသည့်နေ့'' အတွက် ဝီလျံ၏နည်းလမ်းနှင့် ရုပ်ရှင်တွင် သူ၏တေးဂီတကို မည်သို့တွေ့ကြုံခံစားရမည်ကို ဆွေးနွေးရာတွင် စပီးလ်ဘာ့ဂ်က ဝီလျံက "ဒီတစ်ခါတော့ ရုပ်ရှင်ကို ဦးဆောင်ဖို့မဟုတ်ဘဲ ရုပ်ရှင်ကို အနည်းငယ်တွန်းအားပေးဖို့ ရုပ်ရှင်အောက်မှာ တေးဂီတကို ရေးမှာပါ" ဟု ပြောကြားခဲ့ကြောင်း ထုတ်ဖော်ပြောကြားခဲ့သည်။ ဒါရိုက်တာက ဝီလျံ၏ ပိုမို "symphonic"၊ theme-driven ပုံစံအတွက် စံနှုန်းတစ်ခုအဖြစ် ''Close Encounters of the Third Kind'' နှင့် ''Indiana Jones တို့ကို'' ထောက်ပြခဲ့သည်။ "ဒါက ပိုသိမ်မွေ့ပေမယ့် John Williams ရဲ့ ပါရမီစစ်စစ်ပါပဲ" ဟု သူက နိဂုံးချုပ်ပြောကြားခဲ့သည်။ <ref>{{Cite web |last=Basu |first=Devanshi |date=June 4, 2026 |title=Steven Spielberg Reveals 'Disclosure Day's John Williams Score Details |url=https://www.comingsoon.net/movies/news/2143411-disclosure-day-john-williams-score-different-how |access-date=June 5, 2026 |website=[[Mandatory (company)#Owned or associated websites|ComingSoon.net]]}}</ref> === လမ်းကြောင်းစာရင်း === <templatestyles src="Module:Track listing/styles.css"></templatestyles>  == စျေးကွက်ရှာဖွေရေး == Spielberg ရဲ့ အဆိုအရ ရုပ်ရှင်ရဲ့ တတိယအခန်းတစ်ခုလုံးကို ဈေးကွက်ထဲ မထည့်ပါဘူး။ <ref>{{Cite web |last=Yin-Poole |first=Wesley |date=April 16, 2026 |title=Steven Spielberg Comments on 'Disclosure Day' |url=https://www.ign.com/articles/steven-spielberg-comments-on-disclosure-day |access-date=June 3, 2026 |website=[[IGN]]}}</ref> ၂၀၂၅ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလ ၁၀ ရက်နေ့တွင် လော့စ်အိန်ဂျလိစ်နှင့် နယူးယောက်စီးတီး အပါအဝင် မြို့အမျိုးမျိုးတွင် ကြော်ငြာဆိုင်းဘုတ်များ ပေါ်လာခဲ့ပြီး ငှက်တစ်ကောင်၏ ပုံရိပ်အတွင်း ဘောင်ခတ်ထားသော ဇောက်ထိုးမျက်လုံးပုံ ပါရှိပြီး "အားလုံးကို ဖော်ထုတ်မည်။ SPIELBERG။ 06.12.26" ဟူသော ဆောင်ပုဒ်ဖြင့် အမည်မပေးရသေးသော ရုပ်ရှင်ကို လှောင်ပြောင်ခဲ့သည်။ <ref>{{Cite web |last=Dodge |first=Jeff |date=December 10, 2025 |title=Steven Spielberg's New Sci-Fi Movie: Mysterious Alien Image Teased |url=https://screenrant.com/steven-spielberg-movie-2026-ufo-aliens-billboards/ |access-date=June 3, 2026 |website=[[Screen Rant]]}}</ref> ခြောက်ရက်အကြာတွင် ''Avatar: Fire and Ash'' ရုပ်ရှင်မပြသမီ နမူနာဗီဒီယို ထွက်လာခြင်းဖြင့် ရုပ်ရှင်၏ ခေါင်းစဉ်ကို ဖော်ပြခဲ့သည် <ref>{{Cite web |last=Lambie |first=Ryan |date=December 3, 2025 |title=Steven Spielberg {{!}} Trailer for mystery UFO movie to appear in front of 'Avatar: Fire and Ash' |url=https://filmstories.co.uk/news/steven-spielberg-trailer-for-mystery-ufo-movie-to-appear-in-front-of-avatar-fire-and-ash/ |access-date=June 3, 2026 |website=Film Stories}}</ref> <ref>{{Cite web |last=McGowan |first=Andrew |date=December 16, 2025 |title=Steven Spielberg's UFO Movie 'Disclosure Day' Revealed as Trailer Shows Emily Blunt and Josh O'Connor Making Contact with Aliens |url=https://variety.com/2025/film/news/steven-spielberg-disclosure-day-trailer-emily-blunt-ufo-movie-1236604971/ |access-date=June 3, 2026 |website=[[Variety (magazine)|Variety]]}}</ref> <ref name="SuperBowl">{{Cite web |last=Couch |first=Aaron |date=February 8, 2026 |title=Steven Spielberg Beams into Super Bowl with 'Disclosure Day' Spot |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/disclosure-day-steven-spielberg-hits-super-bowl-1236497781/ |access-date=June 3, 2026 |website=[[The Hollywood Reporter]]}}</ref> ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၈ ရက်နေ့တွင် Super Bowl LX အတွင်း ရုပ်ရှင်အတွက် ရုပ်သံကြော်ငြာတစ်ခုကို အပိုင်းအစအသစ်များဖြင့် ထုတ်လွှင့်ခဲ့သည်။ <ref name="SuperBowl">{{Cite web |last=Couch |first=Aaron |date=February 8, 2026 |title=Steven Spielberg Beams into Super Bowl with 'Disclosure Day' Spot |url=https://www.hollywoodreporter.com/movies/movie-news/disclosure-day-steven-spielberg-hits-super-bowl-1236497781/ |access-date=June 3, 2026 |website=[[The Hollywood Reporter]]}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFCouch2026">Couch, Aaron (February 8, 2026). </cite></ref> ရုံတင်ပိုစတာနှင့် တရားဝင်နမူနာကို နောက်လ မတ်လ ၁၂ ရက်နေ့တွင် ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။ <ref>{{Cite web |last=D'Alessandro |first=Anthony |last2=Grobar |first2=Matt |date=March 12, 2026 |title='Disclosure Day' Trailer: Josh O'Connor and Emily Blunt Race to Tell a Secret That 'Will Upend All Established Order' in Spielberg Sci-Fi Thriller |url=https://deadline.com/2026/03/steven-spielberg-disclosure-day-trailer-ufo-movie-1236650057/ |access-date=June 3, 2026 |website=[[Deadline Hollywood]]}}</ref> ဧပြီလတွင် CinemaCon တွင် Universal Pictures တင်ဆက်မှုအတွင်း တိုးချဲ့ဗီဒီယိုကို ပြသခဲ့သည်။ <ref>{{Cite web |last=Lang |first=Brent |date=April 15, 2026 |title=Steven Spielberg Warns Hollywood Must Invest in Original Stories or Movies Will 'Run Out of Gas', Debuts Eerie New 'Disclosure Day' Trailer at CinemaCon |url=https://variety.com/2026/film/news/steven-spielberg-hollywood-original-movies-disclosure-day-cinemacon-1236722625/ |access-date=June 3, 2026 |website=[[Variety (magazine)|Variety]]}}</ref> နောက်ဆုံးနမူနာနှင့် IMAX ပိုစတာကို မေလ ၂၇ ရက်နေ့တွင် ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။ <ref>{{Cite web |last=Booth |first=Kaitlyn |date=May 27, 2026 |title='Disclosure Day': Final Trailer Plus a New and Well-Designed IMAX Poster |url=https://bleedingcool.com/movies/disclosure-day-final-trailer-plus-a-new-and-well-designed-imax-poster/ |access-date=June 3, 2026 |website=[[Bleeding Cool]]}}</ref> Citi Field တွင် ရိုက်ကူးထားသော ပရော်ဖက်ရှင်နယ် [[ဘေ့စ်ဘော]] ကစားသမား Francisco Lindor သည် ဇွန်လ ၄ ရက်နေ့တွင် ပွဲဦးထွက်ပြသခဲ့သော ရုပ်ရှင်အတွက် စက္ကန့် ၃၀ ကြာ ရုပ်သံကြော်ငြာတွင် ၎င်းကိုယ်တိုင်အဖြစ် ပါဝင်ခဲ့သည်။ <ref>{{Cite web |last=Murphy |first=Brian |date=June 4, 2026 |title=Lindor stars in eerily familiar trailer for new Spielberg movie |url=https://www.mlb.com/news/francisco-lindor-stars-in-disclosure-day-trailer |access-date=June 5, 2026 |website=[[Major League Baseball|MLB.com]]}}</ref> == ထုတ်ဝေမှု == မူလက ၂၀၂၆ ခုနှစ် မေလ ၁၅ ရက်နေ့တွင် ရုံတင်ပြသရန် စီစဉ်ထားသော <ref name="EventMovie">{{Cite web |last=D'Alessandro |first=Anthony |date=May 23, 2024 |title=Universal Dates Steven Spielberg Event Movie for Summer 2026 |url=https://deadline.com/2024/05/steven-spielberg-universal-event-movie-2026-1235928524 |access-date=June 13, 2024 |website=[[Deadline Hollywood]]}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFD'Alessandro2024">D'Alessandro, Anthony (May 23, 2024). </cite></ref> ''Disclosure Day ဇာတ်ကား'' ကို ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇွန်လ ၂ ရက်နေ့တွင် ပါရီမြို့ရှိ Le Grand Rex တွင် ကမ္ဘာ့ပွဲဦးထွက်ပြသခဲ့ပြီး <ref name="Sortir à Paris">{{Cite web |last=de Sortiraparis |first=Graziella |date=May 22, 2026 |title='Disclosure Day': Premiere event at the Grand Rex with Steven Spielberg in attendance |url=https://www.sortiraparis.com/en/what-to-do-in-paris/cinema-series/articles/345881-disclosure-day-pre-premiere-event-at-the-grand-rex-in-the-presence-of-steven-spielberg |access-date=June 3, 2026 |website=Sortir à Paris}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFde_Sortiraparis2026">de Sortiraparis, Graziella (May 22, 2026). </cite></ref> ထို့နောက် ဇွန်လ ၄ ရက်နေ့တွင် လန်ဒန်မြို့၊ Leicester Square ရှိ Cineworld တွင် ဗြိတိန်ပွဲဦးထွက်ပြသခဲ့သည်။ <ref>{{Cite news |last=Feric |first=Carla |date=June 4, 2026 |title='Disclosure Day' director Steven Spielberg jokes about what he would ask aliens |url=https://www.standard.co.uk/culture/film/steven-spielberg-colin-firth-emily-blunt-eve-hewson-hollywood-b1284906.html |access-date=June 5, 2026 |work=[[The Standard (London newspaper)|The Standard]] |language=en-GB}}</ref> ၎င်းကို ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇွန်လ ၁၂ ရက်နေ့တွင် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၌ IMAX တွင် ရုံတင်ပြသရန် စီစဉ်ထားသည်။ <ref name="NewFilm">{{Cite web |last=Rubin |first=Rebecca |date=February 18, 2025 |title=Steven Spielberg's New Film Moves to June 2026, Daniels' 'Everything Everywhere' Follow-Up Removed from Calendar |url=https://variety.com/2025/film/box-office/steven-spielberg-movie-july-2026-release-date-1236311812/ |access-date=October 30, 2025 |website=[[Variety (magazine)|Variety]] |language=en-US}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFRubin2025">Rubin, Rebecca (February 18, 2025). </cite></ref> ဤဇာတ်ကားကို အခြား ပရီမီယံကြီးမားသော ဖော်မတ်များ အပြင် မူရင်း 35 မီလီမီတာ ပုံနှိပ်မှ ဖောက်ထွင်းထားသော 70 မီလီမီတာ ဖလင် ပုံနှိပ်များတွင် အကန့်အသတ်ဖြင့် ဖြန့်ချိ မည်ဖြစ်သည်။ <ref name="Forbes">{{Cite web |last=Har-Even |first=Benny |date=May 28, 2026 |title=What's the Best Way to See Spielberg's 'Disclosure Day' in the Cinema |url=https://www.forbes.com/sites/bennyhareven/2026/05/28/whats-the-best-way-to-see-spielbergs-disclosure-day-in-the-cinema/ |access-date=June 3, 2026 |website=[[Forbes]] |publisher=Forbes Media |language=en-US}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFHar-Even2026">Har-Even, Benny (May 28, 2026). </cite></ref> == ဧည့်ခံပွဲ == === လက်မှတ်ရောင်းပေါက် === အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုတွင် ရုပ်ရှင်မပြသမီ ၂၀၂၆ ခုနှစ် မေလ ၂၉ ရက်နေ့တွင် ''Boxoffice Pro သည်'' အဖွင့်သီတင်းပတ်တွင် ဒေါ်လာ ၄၀ မှ ၅၀ အထိ ရရှိရန် ခန့်မှန်းခဲ့သည်။&nbsp;သန်း။ <ref>{{Cite web |last=Boxoffice Staff |date=May 29, 2026 |title=Long Range Forecast: Spielberg Returns to the Big Screen with 'Disclosure Day' |url=https://www.boxofficepro.com/long-range-forecast-spielberg-returns-to-the-big-screen-with-disclosure-day/ |access-date=June 3, 2026 |website=[[Boxoffice Pro]]}}</ref> ''Puck'' ရဲ့ အစီရင်ခံစာအရ ''ထုတ်ဖော်ပြောကြားတဲ့နေ့ဟာ'' ဒေါ်လာ ၃၀၀ ကျော်ဖို့ လိုအပ်လိမ့်မယ်လို့ ခန့်မှန်းထားပါတယ်။&nbsp;ရုံဝင်ငွေစာရင်းမှာ အမြတ်အစွန်းရဖို့ သန်းတစ်ရာကျော်။ <ref>{{Cite web |last=Tan |first=Nicholas |date=June 2, 2026 |title='Disclosure Day' Gets Good News Toward Becoming a Box Office Success |url=https://www.comingsoon.net/movies/news/2141760-disclosure-day-box-office-success-budget-cost-prediction-tracking |access-date=June 3, 2026 |website=[[Mandatory (company)#Owned or associated websites|ComingSoon.net]]}}</ref> === ဝေဖန်တုံ့ပြန်မှု === အစောပိုင်းတုံ့ပြန်မှုများသည် အပြုသဘောဆောင်ပြီး ဝေဖန်ရေးဆရာများက Blunt ၏ သရုပ်ဆောင်မှုကို ချီးကျူးခဲ့ကြပြီး ၎င်းကို "Spielberg ၏ နှစ် ၂၀ အတွင်း အကောင်းဆုံးရုပ်ရှင်" ဟု ခေါ်ဆိုခဲ့ကြသည်။ <ref name="FirstReactions">{{Cite web |last=Tapp |first=Tom |date=May 27, 2026 |title='Disclosure Day' First Reactions Laud Emily Blunt's Performance, Declare It 'Spielberg's Best Film in 20 Years' |url=https://deadline.com/2026/05/disclosure-day-first-reactions-reviews-1236928672/ |access-date=June 3, 2026 |website=[[Deadline Hollywood]]}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFTapp2026">Tapp, Tom (May 27, 2026). </cite></ref> === ဂုဏ်ပြုချီးမြှင့်မှုများ === {| class="wikitable plainrowheaders sortable" style="width: 101%;" ! scope="col" |ဆု ! scope="col" | အခမ်းအနားကျင်းပမည့်ရက်စွဲ ! scope="col" | အမျိုးအစား ! scope="col" | လက်ခံသူ(များ) ! scope="col" | ရလဒ် ! class="unsortable" scope="col" | {{Tooltip|Ref.|References}} |- ! rowspan="3" scope="row" | ရွှေရောင်ဇာတ်ကားဆုများ | rowspan="3" | ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မေလ ၂၈ ရက် | အကောင်းဆုံး ကြော်ငြာဗီဒီယို | "သိပါ" (ယူနီဗာဆယ် ရုပ်ရှင်များ / ဗုဒ္ဓဂျုံးစ်)| {{Nom}} | rowspan="3" align="center" | <ref>{{Cite web |last=Pedersen |first=Erik |last2=Hipes |first2=Patrick |date=May 5, 2026 |title=Golden Trailer Awards Nominations: 'IT: Welcome to Derry' Leads Field as Disney Dominates Among Studios |url=https://deadline.com/2026/05/golden-trailer-awards-2026-nominations-list-1236882204/ |access-date=May 26, 2026 |website=[[Deadline Hollywood]]}}</ref><br /><br /><br /><br /> <ref>{{Cite web |last=Pedersen |first=Erik |date=May 28, 2026 |title=Golden Trailer Awards: 'Project Hail Mary' Scores Best in Show & Leads Field; Disney Tops Studios – Full List |url=https://deadline.com/2026/05/golden-trailer-awards-2026-winners-list-1236929662/ |access-date=May 30, 2026 |website=[[Deadline Hollywood]]}}</ref> |- | အကောင်းဆုံး စိတ်ကူးယဉ်/စွန့်စားခန်း | "ကမ္ဘာ" (ယူနီဗာဆယ် ရုပ်ရှင်များ / ဗုဒ္ဓဂျုံးစ်)| {{Nom}} |- | ၂၀၂၆ ခုနှစ် နွေရာသီ အကောင်းဆုံး လူကြိုက်များသော ရုပ်ရှင်နမူနာ | "သိပါ" (ယူနီဗာဆယ် ရုပ်ရှင်များ / ဗုဒ္ဓဂျုံးစ်)| {{Won}} |} == ကြည့်ပါ == * ဂြိုဟ်သားတွေပါဝင်တဲ့ ရုပ်ရှင်စာရင်း * ၂၀၂၅ ခုနှစ် အမေရိကန် UFO မှတ်တမ်းရုပ်ရှင် ''The Age of Disclosure'' == ကိုးကားချက်များ == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} == ပြင်ပလင့်ခ်များ == * {{Official website|https://www.disclosuredaymovie.com}} * {{IMDb title|32444672}} * {{Mojo title|disclosureday}} * {{Rotten Tomatoes|disclosure_day}} {{Steven Spielberg}} {| class="wikitable mw-collapsible" ! colspan="2" |Steven Spielberg |- | colspan="2" | * Accolades * Bibliography * Filmography * Unrealized projects |- !Films directed | * ''Firelight'' (1964) * ''Slipstream'' (1967) * ''Amblin''' (1968) * ''Duel'' (1971) * ''The Sugarland Express'' (1974) * ''Jaws'' (1975) * ''Close Encounters of the Third Kind'' (1977) * ''1941'' (1979) * ''Raiders of the Lost Ark'' (1981) * ''E.T. the Extra-Terrestrial'' (1982) * ''Twilight Zone: The Movie'' (1983; segment "Kick the Can") * ''Indiana Jones and the Temple of Doom'' (1984) * ''The Color Purple'' (1985) * ''Empire of the Sun'' (1987) * ''Indiana Jones and the Last Crusade'' (1989) * ''Always'' (1989) * ''Hook'' (1991) * ''Jurassic Park'' (1993) * ''Schindler's List'' (1993) * ''The Lost World: Jurassic Park'' (1997) * ''Amistad'' (1997) * ''Saving Private Ryan'' (1998) * ''A.I. Artificial Intelligence'' (2001) * ''Minority Report'' (2002) * ''Catch Me If You Can'' (2002) * ''The Terminal'' (2004) * ''War of the Worlds'' (2005) * ''Munich'' (2005) * ''Indiana Jones and the Kingdom of the Crystal Skull'' (2008) * ''The Adventures of Tintin'' (2011) * ''War Horse'' (2011) * ''Lincoln'' (2012) * ''Bridge of Spies'' (2015) * ''The BFG'' (2016) * ''The Post'' (2017) * ''Ready Player One'' (2018) * ''West Side Story'' (2021) * ''The Fabelmans'' (2022) * ''Disclosure Day'' (2026) |- !Films written only | * ''Ace Eli and Rodger of the Skies'' (1973) * ''Poltergeist'' (1982) * ''The Goonies'' (1985) |- !Films produced only | * ''Three O'Clock High'' (1987, uncredited) * ''An American Tail: Fievel Goes West'' (1991) * ''Memoirs of a Geisha'' (2005) * ''Flags of Our Fathers'' (2006) * ''Letters from Iwo Jima'' (2006) * ''Super 8'' (2011) * ''The Hundred-Foot Journey'' (2014) * ''Maestro'' (2023) * ''The Color Purple'' (2023) * ''Music by John Williams'' (2024) * ''Hamnet'' (2025) |- !Television | * ''Night Gallery'' (1969; segment "Eyes") * "L.A. 2017" (1971) * ''Duel'' (1971) * ''Something Evil'' (1972) * ''Savage'' (1973) * ''Amazing Stories'' (1985–1987) * ''High Incident'' (1996–1997) * ''Invasion America'' (1998) |- !Video games | * ''The Dig'' (1995) * ''Steven Spielberg's Director's Chair'' (1996) * ''Medal of Honor'' (1999) * ''Medal of Honor: Allied Assault'' (2002) * ''Boom Blox'' (2008) * ''Boom Blox Bash Party'' (2009) |- !Family | * Amy Irving (first wife) * Kate Capshaw (second wife) * Destry Spielberg (daughter) * Sasha Spielberg (daughter) * Arnold Spielberg (father) * Anne Spielberg (sister) |- !Related | * Amblin Partners ** Amblin Entertainment ** Amblin Television *** DreamWorks Television ** Amblimation ** DreamWorks Pictures *** DreamWorks Animation * USC Shoah Foundation Institute for Visual History and Education * Steven Spielberg Jewish Film Archive * Sammy Fabelman * ''Spielberg'' (2017) * "Cannibal" (2022) |} {{David Koepp}} {| class="wikitable mw-collapsible" ! colspan="2" |Works by David Koepp |- !Films directed | * ''The Trigger Effect'' (1996) * ''Stir of Echoes'' (1999) * ''Secret Window'' (2004) * ''Ghost Town'' (2008) * ''Premium Rush'' (2012) * ''Mortdecai'' (2015) * ''You Should Have Left'' (2020) |- !Films written only | * ''Apartment Zero'' (1988) * ''Bad Influence'' (1990) * ''Why Me?'' (1990) * ''I Come in Peace'' (1990) * ''Toy Soldiers'' (1991) * ''Death Becomes Her'' (1992) * ''Jurassic Park'' (1993) * ''Carlito's Way'' (1993) * ''The Paper'' (1994) * ''The Shadow'' (1994) * ''Mission: Impossible'' (1996) * ''The Lost World: Jurassic Park'' (1997) * ''Snake Eyes'' (1998) * ''Panic Room'' (2002) * ''Spider-Man'' (2002) * ''War of the Worlds'' (2005) * ''Zathura: A Space Adventure'' (2005) * ''Indiana Jones and the Kingdom of the Crystal Skull'' (2008) * ''Angels & Demons'' (2009) * ''The Little Engine That Could'' (2011) * ''Jack Ryan: Shadow Recruit'' (2014) * ''Inferno'' (2016) * ''The Mummy'' (2017) * ''Kimi'' (2022) * ''Indiana Jones and the Dial of Destiny'' (2023) * ''Presence'' (2024) * ''Black Bag'' (2025) * ''Jurassic World Rebirth'' (2025) * ''Cold Storage'' (2026) * ''Disclosure Day'' (2026) |- !TV series created | * ''Hack'' (2002–2004) |} {{Authority control}} [[ကဏ္ဍ:၂၀၂၆ ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားများ]] [[ကဏ္ဍ:ပြန်လည်မဆန်းစစ်ရသေးသော ဘာသာပြန်များပါဝင်သည့် စာမျက်နှာများ]] 1xym0habape3kynzlocekce9e4zm65h အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:~2026-15339-24 3 287483 1036438 2026-06-07T04:43:20Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036438 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &#126;2026-15339-24 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၄၃၊ ၇ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) l3sb0e7dmlk75o4gevpffdrr8awrpca အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:That1nedude 3 287484 1036439 2026-06-07T05:43:30Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036439 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် That1nedude ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၅:၄၃၊ ၇ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) f3c9yqecqsrbtafr0i8ghs836dcc16b အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Soethust 3 287485 1036440 2026-06-07T05:43:40Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036440 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Soethust ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၅:၄၃၊ ၇ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) gqmkfljbsm6nqbv2am7igy2uzkrbzw5 အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Thanthar980 3 287486 1036442 2026-06-07T06:43:49Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036442 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Thanthar980 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၄၃၊ ၇ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) 190jxg81c9zecwfkfyie0zfox68ora5 အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:သွေးစက်ဧကရာဇ် 3 287487 1036443 2026-06-07T06:43:59Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036443 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် သွေးစက်ဧကရာဇ် ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၄၃၊ ၇ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) s8lidrmt0s031i0pqa9ffhs8t6mfvso အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:TNLTheo 3 287488 1036444 2026-06-07T06:44:09Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036444 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် TNLTheo ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၄၄၊ ၇ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) boj26ja5yg99rmb3urspmwkfd8s9ynl ဆယ်လ်ဗီ ဂီလမ် 0 287489 1036445 2026-06-07T07:34:26Z Counterstrike1 141906 "[[:en:Special:Redirect/revision/1329983785|Sylvie Guillem]]" စာမျက်နှာကို ဘာသာပြန်ရင်း ဖန်တီးခဲ့သည် 1036445 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Module:Hatnote/styles.css"></templatestyles>{{Distinguish|Sylvie Guillaume}}<templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles>{{Infobox person|honorific_suffix={{post-nominals|country=GBR|size="100%"|CBEh}}<!-- HONORARY ONLY -->|name=Sylvie Guillem|image=Sylvie Guillem & Russell Maliphan.jpg|caption=Guillem and [[Russell Maliphant]] in 2010 at the [[Bolshoi Theatre]]|birth_name=Sylvie Guillem|birth_date={{birth date and age|1965|2|23|df=yes}}|birth_place=Paris, France|occupation=[[Ballet dancer]]|years_active=1984–2015}}'''Sylvie Guillem''' {{Post-nominals|CBEh}} ({{IPA|fr|silvi gilɛm|lang}}{{IPA|fr|silvi gilɛm|lang}}{{IPA|fr|silvi gilɛm|lang}}; born 23 February 1965) is a French ballet dancer. Guillem was the top-ranking female dancer with the Paris Opera Ballet from 1984 to 1989, before becoming a principal guest artist with the Royal Ballet in [[လန်ဒန်မြို့|London]]. She has performed contemporary dance as an Associate Artist of London's Sadler's Wells Theatre. Her most notable performances have included those in ''Giselle'' and in Rudolf Nureyev's stagings of ''Swan Lake'' and ''Don Quixote''. In November 2014, she announced her retirement from the stage in 2015.<ref>{{Cite web |date=4 November 2014 |title=Sylvie Guillem retires from dance after 39 years |url=https://www.telegraph.co.uk/culture/theatre/dance/11207604/Sylvie-Guillem-retires-from-dance-after-39-years.html |access-date=24 October 2016 |publisher=telegraph.co.uk}}</ref> == အတ္ထုပ္ပတ္တိ == === ဘ 0 အစပိုင်း === Guillem ကို ၁၉၆၅ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ ၂၃ ရက်နေ့တွင် [[ပါရီမြို့|ပါရီ]] မြို့၌ မွေးဖွားခဲ့ပြီး အလုပ်သမားလူတန်းစားမိသားစုတွင် ကြီးပြင်းလာခဲ့သည်။ ငယ်စဉ်က သူမသည် ကျွမ်းဘားဆရာမဖြစ်သော သူမ၏မိခင်၏ သင်ကြားမှုအောက်တွင် ကျွမ်းဘားအားကစားကို လေ့ကျင့်ခဲ့သည်။ <ref name="EB">{{Cite book |year=2003 |title=Encyclopædia Britannica Year in Review 2002 |publisher=Encyclopædia Britannica |isbn=0-85229-957-5 |pages=75–76}}</ref> သူမ၏ဖခင်သည် ကားပြင်ဆရာဖြစ်သည်။ <ref name="answer">{{Cite web |date=22 February 2015 |title=Sylvie Guillem: 'You dance, and there is always an answer' |url=https://www.theguardian.com/stage/2015/feb/22/sylvie-guillem-interview-dance-nureyev |website=[[TheGuardian.com]]}}</ref> <ref>{{Cite web |date=26 May 2015 |title=Ballet icon Sylvie Guillem retirement interview: 'I knew for a long time that I had to stop' |url=https://www.telegraph.co.uk/culture/theatre/dance/11608337/Ballet-icon-Sylvie-Guillem-retirement-interview-I-knew-for-a-long-time-that-I-had-to-stop.html}}</ref> ၁၉၇၇ ခုနှစ် အသက် ၁၁ နှစ်အရွယ်တွင် သူမသည် ပါရီအော်ပရာ ဘဲလေးအကကျောင်းတွင် လေ့ကျင့်မှုစတင်ခဲ့ပြီး ထိုစဉ်က ကျောင်း၏ ဒါရိုက်တာ Claude Bessy သည် သူမ၏ ထူးခြားသော စွမ်းရည်များနှင့် အလားအလာကို ချက်ချင်းသတိပြုမိခဲ့ပြီး ၁၉၈၁ ခုနှစ်တွင် အသက် ၁၆ နှစ်အရွယ်တွင် ကုမ္ပဏီ၏ corps de ballet တွင် ပါဝင်ခဲ့သည်။ <ref name="EB">{{Cite book |year=2003 |title=Encyclopædia Britannica Year in Review 2002 |publisher=Encyclopædia Britannica |isbn=0-85229-957-5 |pages=75–76}}<cite class="citation book cs1" data-ve-ignore="">''Encyclopædia Britannica Year in Review 2002''. Encyclopædia Britannica. 2003. pp.&nbsp;<span class="nowrap">75–</span>76. [[International Standard Book Number|ISBN]]&nbsp;[[Special:BookSources/0-85229-957-5|<bdi>0-85229-957-5</bdi>]].</cite></ref> အစပိုင်းတွင် သူမသည် အကကို မုန်းတီးပြီး ကျွမ်းဘားကို ပိုနှစ်သက်ခဲ့သော်လည်း သင်တန်းကာလကုန်ပွဲတွင် ပါဝင်ပြီးနောက် သူမသည် ဖျော်ဖြေတင်ဆက်မှုကို နှစ်သက်ကြောင်း တွေ့ရှိခဲ့ပြီး “စင်မြင့်ပေါ်တွင် ခြေတစ်ဖက်။ ကုလားကာဖွင့်။ ဒါပဲ…” ဟု ပြောခဲ့သည် <ref name="answer">{{Cite web |date=22 February 2015 |title=Sylvie Guillem: 'You dance, and there is always an answer' |url=https://www.theguardian.com/stage/2015/feb/22/sylvie-guillem-interview-dance-nureyev |website=[[TheGuardian.com]]}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">[https://www.theguardian.com/stage/2015/feb/22/sylvie-guillem-interview-dance-nureyev "Sylvie Guillem: 'You dance, and there is always an answer'"]. ''[[ဂါးဒီးယန်း|TheGuardian.com]]''. 22 February 2015.</cite></ref> === အလုပ်အကိုင် === ၁၉၈၃ ခုနှစ်တွင် Guillem သည် Varna အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ဘဲလေးအကပြိုင်ပွဲတွင် ဂျူနီယာဌာနခွဲ၌ Varna လူငယ်အဖွဲ့အစည်း၏ အထူးဆုကို ရရှိခဲ့ပြီး၊ <ref>{{Cite web |date=18 April 2018 |title=International Ballet Competition, Varna 1983 |url=https://varna-ibc.org/history/eleventh-international-ballet-competition-varna-1983/}}</ref> နောက်ပိုင်းတွင် Rudolf Nureyev ၏ ''Don Quixote'' ပြဇာတ်တွင် Queen of the Dryads အဖြစ် ကပြခဲ့ပြီး သူမ၏ ပထမဆုံး တစ်ကိုယ်တော် သရုပ်ဆောင်မှုကို ရရှိခဲ့သည်။ <ref name="EB">{{Cite book |year=2003 |title=Encyclopædia Britannica Year in Review 2002 |publisher=Encyclopædia Britannica |isbn=0-85229-957-5 |pages=75–76}}<cite class="citation book cs1" data-ve-ignore="">''Encyclopædia Britannica Year in Review 2002''. Encyclopædia Britannica. 2003. pp.&nbsp;<span class="nowrap">75–</span>76. [[International Standard Book Number|ISBN]]&nbsp;[[Special:BookSources/0-85229-957-5|<bdi>0-85229-957-5</bdi>]].</cite></ref> ၁၉၈၄ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလ ၂၉ ရက်နေ့တွင် Nureyev ၏ ''Swan Lake'' ပြဇာတ်တွင် ဖျော်ဖြေပြီးနောက် သူမသည် Paris Opera Ballet ၏ အငယ်ဆုံး étoile ဖြစ်လာခဲ့ပြီး ကုမ္ပဏီ၏ ထိပ်တန်း အမျိုးသမီး အကသမား ဖြစ်လာခဲ့သည်။ <ref name="EB" /> ၁၉၈၇ ခုနှစ်တွင် သူမအကြိုက်ဆုံး လုပ်ဖော်ကိုင်ဖက်တစ်ဦးဖြစ်သည့် Laurent Hilaire နှင့်အတူ William Forsythe ၏ ခေတ်ပြိုင်ဘဲလေး ''In the Middle, Somewhat Elevated'' တွင် အဓိကဇာတ်ဆောင်အဖြစ် ပါဝင်သရုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။ <ref>{{Cite web |last=Crompton |first=Sarah |date=2015-03-07 |title=Elevated visions: how William Forsythe changed the face of dance |url=http://www.theguardian.com/stage/2015/mar/07/in-the-middle-somewhat-elevated-william-forsythe-dance |access-date=2021-07-12 |website=the Guardian |language=en}}</ref> In 1988, she was given the title role in a production of ''Giselle'' staged by the Royal Ballet to celebrate Nureyev's 50th birthday. Her performance was a success, and in the following year she left Paris for London, to become a freelance performer and one of the Royal Ballet's principal guest artists.<ref name="EB">{{Cite book |year=2003 |title=Encyclopædia Britannica Year in Review 2002 |publisher=Encyclopædia Britannica |isbn=0-85229-957-5 |pages=75–76}}<cite class="citation book cs1" data-ve-ignore="">''Encyclopædia Britannica Year in Review 2002''. Encyclopædia Britannica. 2003. pp.&nbsp;<span class="nowrap">75–</span>76. [[International Standard Book Number|ISBN]]&nbsp;[[Special:BookSources/0-85229-957-5|<bdi>0-85229-957-5</bdi>]].</cite></ref> Her fierce, independent spirit led Royal Ballet director Anthony Dowell to dub her "Mademoiselle Non", after Nureyev's "Monsieur Non".<ref name="FP">{{Cite web |last=Brown |first=Ismene |title=Smoking! |url=http://www.thefirstpost.co.uk/795,arts,,3 |access-date=31 July 2008 |website=The First Post}}</ref><ref>{{Cite web |date=13 November 2014 |title=Sylvie Guillem interview: 'A lot of people hate me. Bon. You can't please everybody' |url=https://www.spectator.co.uk/article/sylvie-guillem-interview-a-lot-of-people-hate-me-bon-you-can-t-please-everybody/}}</ref> She was also criticized as "too uncompromising" by Clemente Crisp of the Financial Times and labeled "the Icy Divine" by Vittoria Ottolenghi.<ref>{{Cite web |last=Mcauley |first=Alasdair |title=The inconsistencies of the dance critic Clement Crisp |url=https://www.alastairmacaulay.com/all-essays/the-inconsistencies-of-the-dance-critic-clement-crisp}}</ref> Guillem said about her style of dance: “I think my style of acting is different because I try to take away all this superfluous gesture that doesn’t mean anything to me. When I don’t feel something on stage, I prefer not do it than something that is not comfortable. … That’s why for a long time people would say, ‘She’s too cold. She doesn’t show any feeling.’ They said that because they didn’t see what they used to see."<ref>{{Cite web |date=30 December 2015 |title=Sylvie's last dance: A tribute to Guillem, the artist and her career |url=https://www.gramilano.com/2015/12/sylvie-guillem-last-dance-tribute-to-the-artist-and-her-career/ |publisher=Gramilano}}</ref> ၁၉၉၅ ခုနှစ်တွင် Guillem သည် နိုင်ငံတကာဆုများစွာရရှိခဲ့သော ''Evidentia'' အမည်ရှိ အကရုပ်မြင်သံကြားအစီအစဉ်ကို ဖန်တီးခဲ့သည်။ ၁၉၉၈ ခုနှစ်တွင် သူမသည် ဖင်လန်အမျိုးသားဘဲလေးအက အတွက် သူမ၏ကိုယ်ပိုင် ''Giselle'' ဗားရှင်းကို ဖျော်ဖြေခဲ့ပြီး ၂၀၀၁ ခုနှစ်တွင် [[မီလန်မြို့|မီလန်]] မြို့ရှိ La Scala Ballet အတွက် ဘဲလေးအကကို ပြန်လည်တင်ဆက်ခဲ့သည်။ <ref name="EB">{{Cite book |year=2003 |title=Encyclopædia Britannica Year in Review 2002 |publisher=Encyclopædia Britannica |isbn=0-85229-957-5 |pages=75–76}}<cite class="citation book cs1" data-ve-ignore="">''Encyclopædia Britannica Year in Review 2002''. Encyclopædia Britannica. 2003. pp.&nbsp;<span class="nowrap">75–</span>76. [[International Standard Book Number|ISBN]]&nbsp;[[Special:BookSources/0-85229-957-5|<bdi>0-85229-957-5</bdi>]].</cite></ref> ၂၀၀၁ ခုနှစ်တွင် သူမသည် ကမ္ဘာ့အကောင်းဆုံး ဘဲလေးအကသမားအတွက် Nijinsky ဆု၏ ပထမဆုံးဆုရှင် ဖြစ်လာခဲ့သော်လည်း သူမ၏ လက်ခံရယူခြင်း မိန့်ခွန်းတွင် ထိုသို့သောဆုများ၏ "စူပါမားကတ်ယဉ်ကျေးမှု" ကို ဝေဖန်ခဲ့သည်။ ထိုနှစ်တွင်ပင် သူမသည် ''French Vogue'' အတွက် ဓာတ်ပုံရိုက်ကူးမှုတွင် အငြင်းပွားဖွယ်ရာ အဝတ်ဗလာနှင့် မိတ်ကပ်မပါဘဲ ပေါ်လာခဲ့သည်။ <ref name="Telegraph">{{Cite news |last=Brown |first=Ismene |title=Sylvie's wake-up call |url=https://www.telegraph.co.uk/arts/main.jhtml?xml=/arts/2002/03/30/btisme30.xml |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20020616073618/http://www.telegraph.co.uk/arts/main.jhtml?xml=/arts/2002/03/30/btisme30.xml |archive-date=16 June 2002 |access-date=24 October 2016 |work=The Telegraph |location=London, UK}}</ref> ၂၀၀၃ ခုနှစ်တွင် သူမသည် Nureyev ဂုဏ်ပြုအစီအစဉ်၏ ဗဟိုအပိုင်းကို ညွှန်ကြားခဲ့သော်လည်း၊ အကသမားများကို Nureyev ၏ ဧရာမပရိုဂျက်တာနောက်ခံရှေ့တွင် ဖျော်ဖြေစေသည့်အတွက် ဝေဖန်ခံခဲ့ရပြီး ပရိသတ်က အာရုံပျံ့လွင့်စေသည်ဟု ယူဆခဲ့ကြသည်။ <ref name="Ballet.co">{{Cite web |title=Royal Ballet Guest Principals |url=http://www.ballet.co.uk/links/dancers_rb_guest_principals.htm#sylvie_guillem |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20090603110049/http://www.ballet.co.uk/links/dancers_rb_guest_principals.htm#sylvie_guillem |archive-date=3 June 2009 |access-date=31 July 2008 |publisher=Ballet.co |df=dmy-all}}</ref> ၂၀၀၆ ခုနှစ်တွင် သူမသည် လန်ဒန်ရှိ Sadler's Wells ပြဇာတ်ရုံ ၏ တွဲဖက်အနုပညာရှင်အဖြစ် Akram Khan ကဲ့သို့သော ဖျော်ဖြေသူများနှင့်အတူ ဘဲလေးအကမှ ခေတ်ပြိုင်အက သို့ ပြောင်းရွှေ့ခဲ့သည်။ <ref>{{Cite web |title=Sacred Monsters |url=https://www.akramkhancompany.net/productions/sacred-monsters-2006/ |access-date=3 August 2025 |website=Akram Khan Company |publisher=Akram Khan Company}}</ref> ၂၀၁၅ ခုနှစ် မတ်လတွင် Guillem သည် Khan၊ Russell Maliphant ၊ Mats Ek နှင့် Forsythe တို့၏ လက်ရာများ ပါဝင်သည့် ''Life in Progress'' အမည်ရှိ နိုင်ငံတကာ နှုတ်ဆက်ခရီးစဉ်ကို စတင်ခဲ့သည်။ <ref>{{Cite news |date=29 May 2015 |title=Sylvie Guillem to Give Farewell Performance in LIFE IN PROGRESS |url=http://www.broadwayworld.com/bwwdance/article/Sylvie-Guillem-to-Give-Farewell-Performance-in-LIFE-IN-PROGRESS-1114-20150529 |access-date=12 February 2016 |work=Broadway World}}</ref> <ref>{{Cite news |last=Miller |first=Nick |date=14 August 2015 |title=Sylvie Guillem: Life in Progress - the greatest dancer of our time calls it quits |url=http://www.smh.com.au/entertainment/dance/sylvie-guillem-life-in-progress--the-greatest-dancer-of-our-time-calls-it-quits-20150810-givh00.html |access-date=12 February 2016 |work=Sydney Morning Herald}}</ref> ခရီးစဉ်သည် ဂျပန်နိုင်ငံတွင် အဆုံးသတ်ခဲ့ပြီး <ref>{{Cite news |last=Kosaka |first=Kris |date=24 November 2015 |title=Guillem bids adieu to her life of dance |url=http://www.japantimes.co.jp/culture/2015/11/24/stage/guillem-bids-adieu-life-dance/#.Vr0ovq3HR8F |access-date=12 February 2016 |work=Japan Times}}</ref> <ref>{{Cite news |last=Smart |first=Richard |date=30 December 2015 |title=Ballerina Sylvie Guillem bows out with Boléro in Japan |url=https://www.theguardian.com/stage/2015/dec/30/ballerina-sylvie-guillem-bows-out-bolero-japan |access-date=12 February 2016 |work=The Guardian}}</ref> ပြီးနောက် ၂၀၁၅ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလ ၃၁ ရက်နေ့တွင် ဂျပန်ရုပ်မြင်သံကြား ၌ သူမ၏နောက်ဆုံးဖျော်ဖြေမှုကို တိုက်ရိုက်ထုတ်လွှင့်ခဲ့ပြီး နာရီသည် ဒေသစံတော်ချိန် သန်းခေါင်ယံသို့ ရေတွက်ချိန်တွင် Maurice Béjart ၏ ''Boléro ကို'' ဖျော်ဖြေခဲ့သည်။ ဖျော်ဖြေမှုသည် ၂၀၁၆ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလ ၁ ရက်နေ့ ဒေသစံတော်ချိန် သန်းခေါင်ယံအချိန်တွင် ပြီးဆုံးခဲ့သည်။ <ref>{{Cite news |date=22 December 2015 |title=Goodbye to Sylvie Guillem |url=http://www3.nhk.or.jp/nhkworld/english/news/culturesports/20151223.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160215232115/http://www3.nhk.or.jp/nhkworld/english/news/culturesports/20151223.html |archive-date=15 February 2016 |access-date=12 February 2016 |work=NHK World |df=dmy-all}}</ref> ၂၀၂၁ ခုနှစ်တွင် Guillem သည် အနားယူပြီးနောက် Daniil Simkin နှင့် စကားပြောဆိုမှု၏ တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းအဖြစ် သူမ၏ဘဝနှင့် အနုပညာအကြောင်း ပြောဆိုရန် ပထမဆုံးအကြိမ် အင်တာဗျူးတစ်ခု ပြုလုပ်ခဲ့သည်။ <ref name="Craine">{{Cite news |last=Craine |first=Debra |title=Sylvie Guillem on her life in ballet |url=https://www.thetimes.com/travel/destinations/europe-travel/france/paris/sylvie-guillem-on-her-life-in-ballet-vvl2g0q9m6p |access-date=2022-06-12 |work=[[The Times]] |language=en |issn=0140-0460}}</ref> === ကိုယ်ရေးကိုယ်တာဘဝ === သူမသည် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်ထိန်းသိမ်းရေးအဖွဲ့ Sea Shepherd ကို ထောက်ခံသူတစ်ဦးဖြစ်သည်။ နောက်ပိုင်းတွင် သူမသည် သက်သတ်လွတ်စားသူ ဖြစ်လာခဲ့သည်။ <ref name="Craine">{{Cite news |last=Craine |first=Debra |title=Sylvie Guillem on her life in ballet |url=https://www.thetimes.com/travel/destinations/europe-travel/france/paris/sylvie-guillem-on-her-life-in-ballet-vvl2g0q9m6p |access-date=2022-06-12 |work=[[The Times]] |language=en |issn=0140-0460}}<cite class="citation news cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFCraine">Craine, Debra. [https://www.thetimes.com/travel/destinations/europe-travel/france/paris/sylvie-guillem-on-her-life-in-ballet-vvl2g0q9m6p "Sylvie Guillem on her life in ballet"]. ''[[တိုင်းစ်|The Times]]''. [[International Standard Serial Number|ISSN]]&nbsp;[https://search.worldcat.org/issn/0140-0460 0140-0460]<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">12 June</span> 2022</span>.</cite></ref> ၂၀၁၇ ခုနှစ်မှစ၍ သူမသည် အီတလီနိုင်ငံ၊ Lazio ဒေသရှိ တောင်ကုန်းများပေါ်ရှိ ဧက ခုနစ်ဧကရှိသော Villa Guillem တွင် နေထိုင်သည်။ <ref name="olive">{{Cite web |title=Inside the Italian Hillside Home of Sylvie Guilllem |url=https://nuvomagazine.com/magazine/summer-2018/villa-guillem?srsltid=AfmBOopxrFdQqDlhSsDtR-MMmXpyd1058YHWvgQPk1LEBYIVPsUNFtb6 |website=Nuovo Magazine}}</ref> နေအိမ်တွင် ပြန်လည်ပြုပြင်ထားသော အီတလီလယ်ယာအိမ်နှစ်လုံး၊ အနုပညာစတူဒီယိုနှစ်ခုနှင့် ဧက နှစ်ဧကရှိသော သံလွင်ခြံများနှင့် သစ်သီးခြံများ ပါဝင်သည်။ <ref name="olive" /> == တေးဂီတအဖွဲ့ == Guillem ရဲ့ တေးဂီတစာရင်းမှာ ''Giselle'' (Giselle), ''Swan Lake'' (Odette/Odile), ''Don Quixote'' (Kitri), ''In The Middle, Somewhat Elevated'', ''Romeo and Juliet'' (Juliet), ''The Sleeping Beauty'' (Aurora), ''Boléro'', ''Cinderella'', ''Notre-Dame de Paris'', ''Raymonda'', ''La Bayadère'' (Nikiya and Gamzatti), ''Fall River Legend'', ''Prince of the Pagodas'' (Princess Rose), ''Hermann Schmermann'', ''Le Martyre de Saint-Sébastien'', နှင့် ''Sacred Monsters'' (Akram Khan နှင့်အတူ) တို့ ပါဝင်ပါတယ်။ <ref>{{Cite web |date=2014-11-26 |title=Sacred Monsters review – poignant swansong for Guillem and Khan's duet |url=http://www.theguardian.com/stage/2014/nov/26/sacred-monsters-sylvie-guillem-akram-khan-sadlers-wells-review |access-date=2022-06-12 |website=the Guardian |language=en}}</ref> == ဆုများ == Guillem သည် သူမ၏ အနုပညာသက်တမ်းတစ်လျှောက်တွင် ဆုတံဆိပ်များစွာ ရရှိခဲ့သည်။ * ၁၉၈၃ ခုနှစ် ဗာနာ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ဘဲလေးအကပြိုင်ပွဲတွင် ဗာနာလူငယ်အဖွဲ့အစည်း၏ အထူးဆု * ၁၉၈၄ ခုနှစ် ''Prix du Cercle Carpeaux'' ( [[ပါရီမြို့|ပဲရစ်]] ) * ၁၉၈၈ ခုနှစ် [[Andersen Prize|Andersen ဆု]] ( [[ကိုပင်ဟေဂင်မြို့|ကိုပင်ဟေဂင်]] )၊ ''Grand Prix National de Danse'' ( [[ပါရီမြို့|ပဲရစ်]] )၊ ''Arts et Lettres'' ''('' [[ပါရီမြို့|ပဲရစ်]] )၊ * ၁၉၈၉ ခုနှစ် ဂရင်းပရီ ပါ ဗလိုဗာ * ၁၉၉၃ ခုနှစ် : ''[[Médaille de Vermeil de la Ville de Paris]]'' * ၁၉၉၄ ခုနှစ် Prix Benois de la Danse * ၁၉၉၄ ခုနှစ် : ''Légion d'honneur'' ၏ ''Chevalier'' * ၁၉၉၉ ခုနှစ် - ''Ordre National du Mérite'' မှ ''အရာရှိ'' * ၂၀၀၀ ခုနှစ် : ''Hospitaliers de Pomerol'' ၏ ဂုဏ်ထူးဆောင် ''Gente Dame'' * ၂၀၀၁ ခုနှစ် : ''[[Prix Nijinski]]'' * ၂၀၀၃ ခုနှစ် ဂုဏ်ထူးဆောင် ဗြိတိသျှအင်ပါယာ ၏ ဂုဏ်ထူးဆောင် တပ်မှူး <ref name="Official">{{Cite web |title=Sylvie Guillem Biography |url=http://sylvieguillem.com/sylvie/biography |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20080820031654/http://www.sylvieguillem.com/sylvie/biography |archive-date=20 August 2008 |access-date=31 July 2008 |publisher=Official website of Sylvie Guillem |df=dmy-all}}</ref> * ၂၀၀၉ ခုနှစ် : ''Légion d'honneur'' ၏ ''အရာရှိ'' * ၂၀၁၂ ခုနှစ် [[ဗင်းနစ်မြို့]] Biennale Danza မှ ''တစ်သက်တာအောင်မြင်မှုအတွက် ရွှေခြင်္သေ့ဆု'' <ref> [http://www.labiennale.org/en/dance/news/12-05.html ''Sylvie Guillem Golden Lion for Lifetime Achievement''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120528190437/http://www.labiennale.org/en/dance/news/12-05.html|date=28 May 2012}}, labiennale.org; accessed 24 October 2016.</ref> * ၂၀၁၅ ခုနှစ် ''ပရီယမ် အင်ပီးရီးရယ်လီ'' ၊ တိုကျို * ၂၀၁၅ ခုနှစ် ''လန်ဒန်ပြဇာတ်ရုံအသင်း အထူးဆု'' * ၂၀၁၆ ခုနှစ် ဝေဖန်ရေးဆရာများစက်ဝိုင်း အမျိုးသားအကဆု- ထူးချွန်အောင်မြင်မှုများအတွက် ''De Valois ဆု'' == ကိုးကားချက်များ == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} == ပြင်ပလင့်ခ်များ == {{OlivierAward SpecialAward}} {| class="wikitable mw-collapsible" ! colspan="2" |Society of London Theatre Special Award |- | colspan="2" | * Laurence Olivier (1979) * Ralph Richardson (1980) * Charles Wintour (1982) * Joan Littlewood (1983) * John Gielgud (1985) * Alec Guinness (1988) * Peggy Ashcroft (1991) * Ninette de Valois (1992) * Kenneth MacMillan (1993) * Sam Wanamaker (1994) * Harold Pinter (1996) * Margaret Harris (1997) * Ed Mirvish / David Mirvish (1998) * Peter Hall (1999) * Rupert Rhymes (2002) * Sam Mendes (2003) * Judi Dench (2004) * Alan Bennett (2005) * Ian McKellen (2006) * John Tomlinson (2007) * Andrew Lloyd Webber (2008) * Alan Ayckbourn (2009) * Maggie Smith (2010) * Stephen Sondheim (2011) * Monica Mason / Tim Rice (2012) * Michael Frayn / Gillian Lynne (2013) * Nicholas Hytner & Nick Starr / Michael White (2014) * Sylvie Guillem / Kevin Spacey (2015) * Kenneth Branagh (2017) * David Lan (2018) * Matthew Bourne (2019) * Don Black / Jo Hawes / Thelma Holt / Stephen Jameson / Ian McKellen / Sarah Preece / Peter Roberts (2020) * <s>(2021 Covid-19)</s> * Lisa Burger / Bob King / Gloria Louis / Susie Sainsbury / Sylvia Young (2022) * Derek Jacobi / Arlene Phillips (2023) * Sylvia Addison / Vereen Irving / Robert Israel / Richard Walton / Susan Whiddington (2025) * Rupert Bielby / Rufus Norris / Bryan Raven / Sue Uings (2025) * Elaine Paige / Betty Laine / Linda Tolhurst / David Wood (2026) |} {{Authority control}} [[ကဏ္ဍ:သက်ရှိထင်ရှားပုဂ္ဂိုလ်များ]] [[ကဏ္ဍ:၁၉၆၅ မွေးဖွားသူများ]] [[ကဏ္ဍ:ပြန်လည်မဆန်းစစ်ရသေးသော ဘာသာပြန်များပါဝင်သည့် စာမျက်နှာများ]] cj4cezfrbo92reynzmutt9qftcg3qel အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Mgkiara08 3 287490 1036449 2026-06-07T07:44:19Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036449 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Mgkiara08 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၇:၄၄၊ ၇ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) gq80yl3chhhn8pkyoxrfb16se5m15h6 အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Thein Than Zaw 3 287491 1036450 2026-06-07T07:44:29Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036450 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Thein Than Zaw ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၇:၄၄၊ ၇ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) p87vc2adr8qn3vvwgacu0bkkhl5er9i အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Sai hla aung2000 3 287492 1036451 2026-06-07T07:44:39Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036451 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Sai hla aung2000 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၇:၄၄၊ ၇ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) buo2z62utijfyjul6zrob4shdckom4k အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Mg Lwin Yu Maung 3 287493 1036453 2026-06-07T08:44:49Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036453 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Mg Lwin Yu Maung ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၄၄၊ ၇ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) 7w26lr0vgxejvzl18bvmxyk9jqhpep8 အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:ဒေါ်လင်းလင်းထက် 3 287494 1036454 2026-06-07T08:44:59Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036454 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် ဒေါ်လင်းလင်းထက် ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၄၄၊ ၇ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) 8mn4hr8j4kri83r8s5ev3yxdjbuz5ez အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:~2026-15382-68 3 287495 1036455 2026-06-07T08:45:09Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036455 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &#126;2026-15382-68 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၄၅၊ ၇ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) 7yfvwjqwwxo7rv2islq7oskx1nxkwvv အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Maphyuphway 3 287496 1036461 2026-06-07T09:45:18Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036461 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Maphyuphway ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၄၅၊ ၇ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) r8abum7xxf15nzyvp4qdahbcy4sjmmc အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Maybe1500 3 287497 1036462 2026-06-07T09:45:28Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036462 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Maybe1500 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၄၅၊ ၇ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) e5q02l9dvp5phyrbl0mv9m92ausw8ci အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Yuam Wang MK 3 287498 1036463 2026-06-07T09:45:38Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036463 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Yuam Wang MK ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၄၅၊ ၇ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) ifdaulklvwj23nbvci2yaszrc3xdzgz အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Kkayhbnn 44543 3 287499 1036464 2026-06-07T09:45:48Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036464 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Kkayhbnn 44543 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၄၅၊ ၇ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) mwljydjbrofwuzc3um3c5cjeuvpxyhr အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Subakishoyo 3 287500 1036466 2026-06-07T10:45:58Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036466 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Subakishoyo ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၄၅၊ ၇ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) m83kqk1it8zduj1js5445igdlflec48 အံရီ လွီ လ ရှာတလျေ 0 287501 1036468 2026-06-07T11:10:23Z Kaday Han Thaw 122086 "{{Infobox scientist | name = အံရီ လွီ လ ရှာတလျေ<br>{{lang|fr|Henry Louis Le Châtelier}} | image = Henry Le Chatelier.jpg | image_size = 220px | caption = ၁၉၁၀ ပြည့်နှစ်ဝန်းကျင်က တွေ့ရသော လ ရှာတလျ..." အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 1036468 wikitext text/x-wiki {{Infobox scientist | name = အံရီ လွီ လ ရှာတလျေ<br>{{lang|fr|Henry Louis Le Châtelier}} | image = Henry Le Chatelier.jpg | image_size = 220px | caption = ၁၉၁၀ ပြည့်နှစ်ဝန်းကျင်က တွေ့ရသော လ ရှာတလျေ | birth_date = {{Birth date|1850|10|8}} | birth_place = [[ပြင်သစ်နိုင်ငံ]]၊ [[ပါရီမြို့]] | death_date = {{Death date and age|1936|9|17|1850|10|8}} | death_place = ပြင်သစ်နိုင်ငံ၊ [[မိုဇဲလ်]]၊ ဗီဇေးမြို့ | nationality = ပြင်သစ် | fields = [[ဓာတုဗေဒ]]၊ [[သတ္တုဗေဒ]] | alma_mater = [[École Polytechnique]]<br>[[École des Mines de Paris]] | known_for = [[လ ရှာတလျေ၏ နိယာမ]]<br>Thermoelectric pyrometer | awards = [[Copley Medal]] (1916)<br>[[Legion of Honour]] }} '''အံရီ လွီ လ ရှာတလျေ''' ({{lang-fr|Henry Louis Le Châtelier}}; ၈ အောက်တိုဘာ ၁၈၅၀ – ၁၇ စက်တင်ဘာ ၁၉၃၆) သည် ပြင်သစ်လူမျိုး ဓာတုဗေဒပညာရှင်နှင့် သတ္တုဗေဒပညာရှင်တစ်ဦး ဖြစ်ပြီး ဓာတုဗေဒနယ်ပယ်တွင် အရေးပါလှသည့် '''"[[လ ရှာတလျေ၏ နိယာမ]]" (Le Châtelier's principle)''' ကြောင့် ကမ္ဘာတစ်ဝန်းတွင် လူသိများထင်ရှားသည်။ ၎င်း၏ နိယာမသည် ဓာတုဗေဒ တုံ့ပြန်မှုများတွင် [[ဓာတုမျှခြေ|မျှခြေ (Chemical Equilibrium)]] ရှိနေပုံကို နားလည်သဘောပေါက်စေရန် အခြေခံအုတ်မြစ် ချပေးခဲ့ပြီး စက်မှုဓာတုဗေဒ လုပ်ငန်းစဉ်များ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးအတွက် များစွာ အထောက်အကူပြုခဲ့သည်။ == ငယ်စဉ်ဘဝနှင့် ပညာရေး == အံရီ လွီ လ ရှာတလျေကို ၁၈၅၀ ပြည့်နှစ်၊ အောက်တိုဘာလ ၈ ရက်နေ့တွင် ပြင်သစ်နိုင်ငံ၊ [[ပါရီမြို့]]၌ မွေးဖွားခဲ့သည်။ ၎င်း၏ ဖခင်ဖြစ်သူ လူးဝစ် လ ရှာတလျေ (Louis Le Châtelier) သည် အင်ဂျင်နီယာတစ်ဦးဖြစ်ပြီး ပြင်သစ်နိုင်ငံ၏ အစောပိုင်း [[အလူမီနီယံ]]နှင့် [[ဘိလပ်မြေ]] ထုတ်လုပ်မှု လုပ်ငန်းများတွင် ပါဝင်ပတ်သက်ခဲ့သူ ဖြစ်သည်။ မိခင်ဖြစ်သူမှာ ဘာသာရေးကိုင်းရှိုင်းပြီး သားသမီးများကို စနစ်တကျ ပြုစုပျိုးထောင်ခဲ့သည်။ ဖခင်ဖြစ်သူ၏ အလုပ်အကိုင်နှင့် သိပ္ပံပညာအပေါ် စိတ်ဝင်စားမှုများသည် လ ရှာတလျေအား နောင်တစ်ချိန်တွင် အင်ဂျင်နီယာနှင့် သိပ္ပံပညာရှင်တစ်ဦး ဖြစ်လာစေရန် များစွာ လွှမ်းမိုးခဲ့သည်။ ၎င်းသည် ပြင်သစ်နိုင်ငံ၏ နာမည်ကြီး သိပ္ပံနှင့် နည်းပညာတက္ကသိုလ်တစ်ခုဖြစ်သော [[École Polytechnique]] တွင် ပညာသင်ကြားခဲ့ပြီး၊ ၁၈၇၃ ခုနှစ်တွင် [[École des Mines de Paris]] (ပါရီသတ္တုတွင်းကျောင်း) မှ သတ္တုတွင်းအင်ဂျင်နီယာဘွဲ့ကို ရရှိခဲ့သည်။ == သိပ္ပံပညာဆိုင်ရာ အောင်မြင်မှုများ == === လ ရှာတလျေ၏ နိယာမ === {{Main|လ ရှာတလျေ၏ နိယာမ}} လ ရှာတလျေ၏ အထင်ရှားဆုံးသော ရှာဖွေတွေ့ရှိမှုမှာ ၁၈၈၄ ခုနှစ်တွင် ထုတ်ပြန်ခဲ့သည့် ဓာတုမျှခြေနှင့် သက်ဆိုင်သော နိယာမဖြစ်သည်။ အဆိုပါ နိယာမတွင် အောက်ပါအတိုင်း ဖော်ပြထားသည် - {{Quote|text=မျှခြေတစ်ခုတွင်ရှိနေသော စနစ်တစ်ခုအား အပူချိန်၊ ဖိအား သို့မဟုတ် ဒြပ်ပစ္စည်းပမာဏ (Concentration) စသည့် အခြေအနေတစ်ခုခုကို ပြောင်းလဲပေးခြင်းဖြင့် အနှောင့်အယှက်ပေးလျှင်၊ ထိုစနစ်သည် အဆိုပါအပြောင်းအလဲ၏ သက်ရောက်မှုကို လျော့နည်းသွားစေမည့် ဘက်သို့ ဦးတည်၍ ပြောင်းလဲခြင်းဖြင့် မျှခြေအသစ်တစ်ခုကို ပြန်လည် တည်ဆောက်သည်။}} ဤနိယာမသည် ဓာတုဗေဒတွင် အလွန်အရေးပါပြီး စက်မှုလုပ်ငန်းများတွင် လိုချင်သော ဓာတုပစ္စည်း (ဥပမာ - [[ဟေဘာ လုပ်ငန်းစဉ်|ဟေဘာလုပ်ငန်းစဉ်]]ဖြင့် [[အမိုးနီးယား]] <chem>NH3</chem> ထုတ်လုပ်ခြင်း) ကို အများဆုံး ရရှိနိုင်မည့် အခြေအနေများကို တွက်ချက်ဖန်တီးရာ၌ မရှိမဖြစ် အသုံးပြုကြသည်။<ref>{{Cite web |title=Henry-Louis Le Chatelier: French chemist |url=https://www.britannica.com/biography/Henry-Louis-Le-Chatelier |website=Britannica |access-date=2026-06-07}}</ref> === အပူချိန်တိုင်းတာခြင်းနှင့် အခြားသုတေသနများ === လ ရှာတလျေသည် မြင့်မားသောအပူချိန်များကို တိကျစွာ တိုင်းတာနိုင်ရန်အတွက်လည်း သုတေသနပြုခဲ့သည်။ ၎င်းသည် Thermoelectric Pyrometer (အပူလျှပ်စစ်ပမာဏတိုင်းကိရိယာ) ကို ပိုမိုကောင်းမွန်အောင် တီထွင်ခဲ့ပြီး၊ အလွန်မြင့်မားသော မီးဖိုများ၏ အပူချိန်ကို တိုင်းတာနိုင်စေခဲ့သည်။ ထို့အပြင် ဘိလပ်မြေ၊ ကြွေထည် မြေထည်များနှင့် [[သတ္တုစပ်]] (Alloys) များ၏ သဘာဝကိုလည်း နက်နက်ရှိုင်းရှိုင်း လေ့လာခဲ့သည်။ == ဂုဏ်ပြုခံရမှုများနှင့် ဘဝနိဂုံး == လ ရှာတလျေသည် ၎င်း၏ သိပ္ပံပညာဆိုင်ရာ ပြောင်မြောက်သော စွမ်းဆောင်ချက်များကြောင့် ပြင်သစ်သိပ္ပံအကယ်ဒမီ (French Academy of Sciences) ၏ အဖွဲ့ဝင်အဖြစ် ရွေးချယ်ခံခဲ့ရပြီး၊ ၁၉၁၆ ခုနှစ်တွင် ဗြိတိန်တော်ဝင်အသင်း (Royal Society) မှ ချီးမြှင့်သော [[Copley Medal]] ကို ရရှိခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=Copley Medal Winners |url=https://royalsociety.org/grants-schemes-awards/awards/copley-medal/ |website=The Royal Society |access-date=2026-06-07}}</ref> ၎င်းသည် ပြင်သစ်နိုင်ငံ၏ အမြင့်ဆုံး အရပ်ဘက်ဂုဏ်ထူးဆောင်တံဆိပ်ဖြစ်သော [[Legion of Honour]] ကိုလည်း ရရှိခဲ့သည်။ အံရီ လွီ လ ရှာတလျေသည် အသက် ၈၅ နှစ်အရွယ်၊ ၁၉၃၆ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလ ၁၇ ရက်နေ့တွင် ပြင်သစ်နိုင်ငံ၊ ဗီဇေး (Vigy) မြို့၌ ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။ ၎င်း ချန်ထားရစ်ခဲ့သော သိပ္ပံပညာဆိုင်ရာ ရှာဖွေတွေ့ရှိမှုများနှင့် နိယာမများသည် ယနေ့တိုင် ကမ္ဘာတစ်ဝန်းရှိ ဓာတုဗေဒ ပြဋ္ဌာန်းစာအုပ်တိုင်းတွင် အခြေခံအဖြစ် သင်ကြားလျက်ရှိနေဆဲဖြစ်သည်။ == ဆက်စပ်ကြည့်ရှုရန် == * [[ဓာတုမျှခြေ]] * [[ဟေဘာ လုပ်ငန်းစဉ်]] * [[အမိုးနီးယား]] == ကိုးကား == {{Reflist}} == ပြင်ပလင့်ခ်များ == * [https://www.britannica.com/biography/Henry-Louis-Le-Chatelier ၌ ဖော်ပြထားသော အံရီ လွီ လ ရှာတလျေ အကြောင်း] {{Authority control}} [[Category:၁၈၅၀ ဖွားများ]] [[Category:၁၉၃၆ ကွယ်လွန်သူများ]] [[Category:ပြင်သစ် ဓာတုဗေဒပညာရှင်များ]] [[Category:ပါရီမြို့သားများ]] 3a2r9hqfv12jo68p4npzkgpd0jzt98j 1036469 1036468 2026-06-07T11:17:53Z Kaday Han Thaw 122086 /* */ 1036469 wikitext text/x-wiki {{Infobox scientist | name = အံရီ လွီ လ ရှာတလျေ<br>{{lang|fr|Henry Louis Le Châtelier}} | image = Lechatelier.jpg | image_size = 220px | caption = ၁၉၁၀ ပြည့်နှစ်ဝန်းကျင်က တွေ့ရသော လ ရှာတလျေ | birth_date = {{Birth date|1850|10|8}} | birth_place = [[ပြင်သစ်နိုင်ငံ]]၊ [[ပါရီမြို့]] | death_date = {{Death date and age|1936|9|17|1850|10|8}} | death_place = ပြင်သစ်နိုင်ငံ၊ [[မိုဇဲလ်]]၊ ဗီဇေးမြို့ | nationality = ပြင်သစ် | fields = [[ဓာတုဗေဒ]]၊ [[သတ္တုဗေဒ]] | alma_mater = [[École Polytechnique]]<br>[[École des Mines de Paris]] | known_for = [[လ ရှာတလျေ၏ နိယာမ]]<br>Thermoelectric pyrometer | awards = [[Copley Medal]] (1916)<br>[[Legion of Honour]] }} '''အံရီ လွီ လ ရှာတလျေ''' ({{lang-fr|Henry Louis Le Châtelier}}; ၈ အောက်တိုဘာ ၁၈၅၀ – ၁၇ စက်တင်ဘာ ၁၉၃၆) သည် ပြင်သစ်လူမျိုး ဓာတုဗေဒပညာရှင်နှင့် သတ္တုဗေဒပညာရှင်တစ်ဦး ဖြစ်ပြီး ဓာတုဗေဒနယ်ပယ်တွင် အရေးပါလှသည့် '''"[[လ ရှာတလျေ၏ နိယာမ]]" (Le Châtelier's principle)''' ကြောင့် ကမ္ဘာတစ်ဝန်းတွင် လူသိများထင်ရှားသည်။ ၎င်း၏ နိယာမသည် ဓာတုဗေဒ တုံ့ပြန်မှုများတွင် [[ဓာတုမျှခြေ|မျှခြေ (Chemical Equilibrium)]] ရှိနေပုံကို နားလည်သဘောပေါက်စေရန် အခြေခံအုတ်မြစ် ချပေးခဲ့ပြီး စက်မှုဓာတုဗေဒ လုပ်ငန်းစဉ်များ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးအတွက် များစွာ အထောက်အကူပြုခဲ့သည်။ == ငယ်စဉ်ဘဝနှင့် ပညာရေး == အံရီ လွီ လ ရှာတလျေကို ၁၈၅၀ ပြည့်နှစ်၊ အောက်တိုဘာလ ၈ ရက်နေ့တွင် ပြင်သစ်နိုင်ငံ၊ [[ပါရီမြို့]]၌ မွေးဖွားခဲ့သည်။ ၎င်း၏ ဖခင်ဖြစ်သူ လူးဝစ် လ ရှာတလျေ (Louis Le Châtelier) သည် အင်ဂျင်နီယာတစ်ဦးဖြစ်ပြီး ပြင်သစ်နိုင်ငံ၏ အစောပိုင်း [[အလူမီနီယံ]]နှင့် [[ဘိလပ်မြေ]] ထုတ်လုပ်မှု လုပ်ငန်းများတွင် ပါဝင်ပတ်သက်ခဲ့သူ ဖြစ်သည်။ မိခင်ဖြစ်သူမှာ ဘာသာရေးကိုင်းရှိုင်းပြီး သားသမီးများကို စနစ်တကျ ပြုစုပျိုးထောင်ခဲ့သည်။ ဖခင်ဖြစ်သူ၏ အလုပ်အကိုင်နှင့် သိပ္ပံပညာအပေါ် စိတ်ဝင်စားမှုများသည် လ ရှာတလျေအား နောင်တစ်ချိန်တွင် အင်ဂျင်နီယာနှင့် သိပ္ပံပညာရှင်တစ်ဦး ဖြစ်လာစေရန် များစွာ လွှမ်းမိုးခဲ့သည်။ ၎င်းသည် ပြင်သစ်နိုင်ငံ၏ နာမည်ကြီး သိပ္ပံနှင့် နည်းပညာတက္ကသိုလ်တစ်ခုဖြစ်သော [[École Polytechnique]] တွင် ပညာသင်ကြားခဲ့ပြီး၊ ၁၈၇၃ ခုနှစ်တွင် [[École des Mines de Paris]] (ပါရီသတ္တုတွင်းကျောင်း) မှ သတ္တုတွင်းအင်ဂျင်နီယာဘွဲ့ကို ရရှိခဲ့သည်။ == သိပ္ပံပညာဆိုင်ရာ အောင်မြင်မှုများ == === လ ရှာတလျေ၏ နိယာမ === {{Main|လ ရှာတလျေ၏ နိယာမ}} လ ရှာတလျေ၏ အထင်ရှားဆုံးသော ရှာဖွေတွေ့ရှိမှုမှာ ၁၈၈၄ ခုနှစ်တွင် ထုတ်ပြန်ခဲ့သည့် ဓာတုမျှခြေနှင့် သက်ဆိုင်သော နိယာမဖြစ်သည်။ အဆိုပါ နိယာမတွင် အောက်ပါအတိုင်း ဖော်ပြထားသည် - {{Quote|text=မျှခြေတစ်ခုတွင်ရှိနေသော စနစ်တစ်ခုအား အပူချိန်၊ ဖိအား သို့မဟုတ် ဒြပ်ပစ္စည်းပမာဏ (Concentration) စသည့် အခြေအနေတစ်ခုခုကို ပြောင်းလဲပေးခြင်းဖြင့် အနှောင့်အယှက်ပေးလျှင်၊ ထိုစနစ်သည် အဆိုပါအပြောင်းအလဲ၏ သက်ရောက်မှုကို လျော့နည်းသွားစေမည့် ဘက်သို့ ဦးတည်၍ ပြောင်းလဲခြင်းဖြင့် မျှခြေအသစ်တစ်ခုကို ပြန်လည် တည်ဆောက်သည်။}} ဤနိယာမသည် ဓာတုဗေဒတွင် အလွန်အရေးပါပြီး စက်မှုလုပ်ငန်းများတွင် လိုချင်သော ဓာတုပစ္စည်း (ဥပမာ - [[ဟေဘာ လုပ်ငန်းစဉ်|ဟေဘာလုပ်ငန်းစဉ်]]ဖြင့် [[အမိုးနီးယား]] <chem>NH3</chem> ထုတ်လုပ်ခြင်း) ကို အများဆုံး ရရှိနိုင်မည့် အခြေအနေများကို တွက်ချက်ဖန်တီးရာ၌ မရှိမဖြစ် အသုံးပြုကြသည်။<ref>{{Cite web |title=Henry-Louis Le Chatelier: French chemist |url=https://www.britannica.com/biography/Henry-Louis-Le-Chatelier |website=Britannica |access-date=2026-06-07}}</ref> === အပူချိန်တိုင်းတာခြင်းနှင့် အခြားသုတေသနများ === လ ရှာတလျေသည် မြင့်မားသောအပူချိန်များကို တိကျစွာ တိုင်းတာနိုင်ရန်အတွက်လည်း သုတေသနပြုခဲ့သည်။ ၎င်းသည် Thermoelectric Pyrometer (အပူလျှပ်စစ်ပမာဏတိုင်းကိရိယာ) ကို ပိုမိုကောင်းမွန်အောင် တီထွင်ခဲ့ပြီး၊ အလွန်မြင့်မားသော မီးဖိုများ၏ အပူချိန်ကို တိုင်းတာနိုင်စေခဲ့သည်။ ထို့အပြင် ဘိလပ်မြေ၊ ကြွေထည် မြေထည်များနှင့် [[သတ္တုစပ်]] (Alloys) များ၏ သဘာဝကိုလည်း နက်နက်ရှိုင်းရှိုင်း လေ့လာခဲ့သည်။ == ဂုဏ်ပြုခံရမှုများနှင့် ဘဝနိဂုံး == လ ရှာတလျေသည် ၎င်း၏ သိပ္ပံပညာဆိုင်ရာ ပြောင်မြောက်သော စွမ်းဆောင်ချက်များကြောင့် ပြင်သစ်သိပ္ပံအကယ်ဒမီ (French Academy of Sciences) ၏ အဖွဲ့ဝင်အဖြစ် ရွေးချယ်ခံခဲ့ရပြီး၊ ၁၉၁၆ ခုနှစ်တွင် ဗြိတိန်တော်ဝင်အသင်း (Royal Society) မှ ချီးမြှင့်သော [[Copley Medal]] ကို ရရှိခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=Copley Medal Winners |url=https://royalsociety.org/grants-schemes-awards/awards/copley-medal/ |website=The Royal Society |access-date=2026-06-07}}</ref> ၎င်းသည် ပြင်သစ်နိုင်ငံ၏ အမြင့်ဆုံး အရပ်ဘက်ဂုဏ်ထူးဆောင်တံဆိပ်ဖြစ်သော [[Legion of Honour]] ကိုလည်း ရရှိခဲ့သည်။ အံရီ လွီ လ ရှာတလျေသည် အသက် ၈၅ နှစ်အရွယ်၊ ၁၉၃၆ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလ ၁၇ ရက်နေ့တွင် ပြင်သစ်နိုင်ငံ၊ ဗီဇေး (Vigy) မြို့၌ ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။ ၎င်း ချန်ထားရစ်ခဲ့သော သိပ္ပံပညာဆိုင်ရာ ရှာဖွေတွေ့ရှိမှုများနှင့် နိယာမများသည် ယနေ့တိုင် ကမ္ဘာတစ်ဝန်းရှိ ဓာတုဗေဒ ပြဋ္ဌာန်းစာအုပ်တိုင်းတွင် အခြေခံအဖြစ် သင်ကြားလျက်ရှိနေဆဲဖြစ်သည်။ == ဆက်စပ်ကြည့်ရှုရန် == * [[ဓာတုမျှခြေ]] * [[ဟေဘာ လုပ်ငန်းစဉ်]] * [[အမိုးနီးယား]] == ကိုးကား == {{Reflist}} == ပြင်ပလင့်ခ်များ == * [https://www.britannica.com/biography/Henry-Louis-Le-Chatelier ၌ ဖော်ပြထားသော အံရီ လွီ လ ရှာတလျေ အကြောင်း] {{Authority control}} [[Category:၁၈၅၀ ဖွားများ]] [[Category:၁၉၃၆ ကွယ်လွန်သူများ]] [[Category:ပြင်သစ် ဓာတုဗေဒပညာရှင်များ]] [[Category:ပါရီမြို့သားများ]] lk7yw6yk8zh68702r09vk08agbfqs11 အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:~2026-33572-69 3 287502 1036470 2026-06-07T11:46:08Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036470 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &#126;2026-33572-69 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၄၆၊ ၇ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) pncgut18ivrvvf2e4ua193olm9u3pgd အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:MyatKyaw886 3 287503 1036471 2026-06-07T11:46:18Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036471 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် MyatKyaw886 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၄၆၊ ၇ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) 0y4dp7ct6ju5x7fm8wy17vxck55yzzs အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Mc tun tun 3 287504 1036472 2026-06-07T11:46:28Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036472 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Mc tun tun ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၄၆၊ ၇ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) q3io02w9bu9l19ttk73uw72b6ndqwmv မိယမြစ် (မိအဲ) 0 287505 1036473 2026-06-07T11:53:51Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 " '''မိယမြစ်''' (宮川, Miya-gawa) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဟွန်းရှူးကျွန်း၊ မိအဲခရိုင်အလယ်ပိုင်းကို ဖြတ်သန်းစီးဆင်းနေသည့် မြစ်ဖြစ်သည်။ ဤမြစ်သည..." အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 1036473 wikitext text/x-wiki '''မိယမြစ်''' (宮川, Miya-gawa) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဟွန်းရှူးကျွန်း၊ မိအဲခရိုင်အလယ်ပိုင်းကို ဖြတ်သန်းစီးဆင်းနေသည့် မြစ်ဖြစ်သည်။ ဤမြစ်သည် အဆင့်သတ်မှတ်ချက် (၁) ရှိသည်။ မိအဲခရိုင်ကို ဖြတ်သန်းစီးဆင်းသည့် အဆင့် (၁) ရှိ မြစ်လေးစင်းရှိကာ ထိုအထဲတွင် မိယမြစ်လည်း ပါဝင်သည်။ ထိုမြစ်လေးစင်းထဲတွင် မိယမြစ်သည် အရှည်ဆုံး ဖြစ်သည်။ မြစ်သည် သန့်ရှင်းသည့်အတွက် ၂၀၀၀ ခုနှစ်မှ ၂၀၁၀ ခုနှစ်အကြားတွင် ကမ္ဘာ့အသန့်ရှင်းဆုံး အဆင့် (၁) ရှိ မြစ်အဖြစ် ငါးကြိမ်တိုင် သတ်မှတ်ခြင်း ခံခဲ့ရသည်။ မြစ်သည် အိုးဒိုင်းမြို့ရှိ အိုးဒိုင်းဟရတောင်မှ စတင်စီးဆင်းလာသည်။ ထိုနေရာတွင် အိုးဆုဂိလွင်ပြင်ကို ဖြတ်သန်းစီးဆင်းသည်။ ထို့နောက်တွင် အရှေ့မြောက်ဘက်သို့ ဆက်လက်စီးဆင်းသွားကာ တောင်များနှင့် များစွာသော ဆည်များကို ဖြတ်သန်းစီးနောက်တွင် မိအဲခရိုင်အလယ်ပိုင်းရှိ လက်ဖက်စိုက်ခင်းများဆီသို့ ရောက်ရှိသည်။ အဆုံးတွင် အိဆဲမြို့ကို ဖြတ်သန်းကာ အိဆဲပင်လယ်အော်အတွင်း စီးဝင်သွားသည်။ အိုရှိရအိရှိ-မိုချိပွဲတော်တွင် အဖြူရောင်ကျောက်တုံးများကို အသုံးပြုကြသည်။ ဤပွဲတော်သည် အိဆဲတော်ဝင်နတ်ကျောင်းပြန်လည်တည်ဆောက်သည့်ကာလကို အထိမ်းအမှတ်အဖြစ် ပြုလုပ်သည့် ပွဲတော်ဖြစ်သည်။ ကျောက်တုံးများသည်လည်း မိယမြစ်ကမ်းစပ်မှ ရယူကြသည်။ ==ကိုးကား== {{reflist}} eqa7f09bs7z6q82tusnfz90wno4t5pu 1036474 1036473 2026-06-07T11:54:27Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 [[commons:Help:Gadget-HotCat|HotCat]]ကို အသုံးပြု၍ [[Category:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ မြစ်များ]]ကို ပေါင်းထည့်ခဲ့သည် 1036474 wikitext text/x-wiki '''မိယမြစ်''' (宮川, Miya-gawa) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဟွန်းရှူးကျွန်း၊ မိအဲခရိုင်အလယ်ပိုင်းကို ဖြတ်သန်းစီးဆင်းနေသည့် မြစ်ဖြစ်သည်။ ဤမြစ်သည် အဆင့်သတ်မှတ်ချက် (၁) ရှိသည်။ မိအဲခရိုင်ကို ဖြတ်သန်းစီးဆင်းသည့် အဆင့် (၁) ရှိ မြစ်လေးစင်းရှိကာ ထိုအထဲတွင် မိယမြစ်လည်း ပါဝင်သည်။ ထိုမြစ်လေးစင်းထဲတွင် မိယမြစ်သည် အရှည်ဆုံး ဖြစ်သည်။ မြစ်သည် သန့်ရှင်းသည့်အတွက် ၂၀၀၀ ခုနှစ်မှ ၂၀၁၀ ခုနှစ်အကြားတွင် ကမ္ဘာ့အသန့်ရှင်းဆုံး အဆင့် (၁) ရှိ မြစ်အဖြစ် ငါးကြိမ်တိုင် သတ်မှတ်ခြင်း ခံခဲ့ရသည်။ မြစ်သည် အိုးဒိုင်းမြို့ရှိ အိုးဒိုင်းဟရတောင်မှ စတင်စီးဆင်းလာသည်။ ထိုနေရာတွင် အိုးဆုဂိလွင်ပြင်ကို ဖြတ်သန်းစီးဆင်းသည်။ ထို့နောက်တွင် အရှေ့မြောက်ဘက်သို့ ဆက်လက်စီးဆင်းသွားကာ တောင်များနှင့် များစွာသော ဆည်များကို ဖြတ်သန်းစီးနောက်တွင် မိအဲခရိုင်အလယ်ပိုင်းရှိ လက်ဖက်စိုက်ခင်းများဆီသို့ ရောက်ရှိသည်။ အဆုံးတွင် အိဆဲမြို့ကို ဖြတ်သန်းကာ အိဆဲပင်လယ်အော်အတွင်း စီးဝင်သွားသည်။ အိုရှိရအိရှိ-မိုချိပွဲတော်တွင် အဖြူရောင်ကျောက်တုံးများကို အသုံးပြုကြသည်။ ဤပွဲတော်သည် အိဆဲတော်ဝင်နတ်ကျောင်းပြန်လည်တည်ဆောက်သည့်ကာလကို အထိမ်းအမှတ်အဖြစ် ပြုလုပ်သည့် ပွဲတော်ဖြစ်သည်။ ကျောက်တုံးများသည်လည်း မိယမြစ်ကမ်းစပ်မှ ရယူကြသည်။ ==ကိုးကား== {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ မြစ်များ]] 7531ewhg7ija4c64sgr0wq0gy0wxnp6 1036475 1036474 2026-06-07T11:54:39Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 [[commons:Help:Gadget-HotCat|HotCat]]ကို အသုံးပြု၍ [[Category:မိအဲခရိုင်ရှိ မြစ်များ]]ကို ပေါင်းထည့်ခဲ့သည် 1036475 wikitext text/x-wiki '''မိယမြစ်''' (宮川, Miya-gawa) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဟွန်းရှူးကျွန်း၊ မိအဲခရိုင်အလယ်ပိုင်းကို ဖြတ်သန်းစီးဆင်းနေသည့် မြစ်ဖြစ်သည်။ ဤမြစ်သည် အဆင့်သတ်မှတ်ချက် (၁) ရှိသည်။ မိအဲခရိုင်ကို ဖြတ်သန်းစီးဆင်းသည့် အဆင့် (၁) ရှိ မြစ်လေးစင်းရှိကာ ထိုအထဲတွင် မိယမြစ်လည်း ပါဝင်သည်။ ထိုမြစ်လေးစင်းထဲတွင် မိယမြစ်သည် အရှည်ဆုံး ဖြစ်သည်။ မြစ်သည် သန့်ရှင်းသည့်အတွက် ၂၀၀၀ ခုနှစ်မှ ၂၀၁၀ ခုနှစ်အကြားတွင် ကမ္ဘာ့အသန့်ရှင်းဆုံး အဆင့် (၁) ရှိ မြစ်အဖြစ် ငါးကြိမ်တိုင် သတ်မှတ်ခြင်း ခံခဲ့ရသည်။ မြစ်သည် အိုးဒိုင်းမြို့ရှိ အိုးဒိုင်းဟရတောင်မှ စတင်စီးဆင်းလာသည်။ ထိုနေရာတွင် အိုးဆုဂိလွင်ပြင်ကို ဖြတ်သန်းစီးဆင်းသည်။ ထို့နောက်တွင် အရှေ့မြောက်ဘက်သို့ ဆက်လက်စီးဆင်းသွားကာ တောင်များနှင့် များစွာသော ဆည်များကို ဖြတ်သန်းစီးနောက်တွင် မိအဲခရိုင်အလယ်ပိုင်းရှိ လက်ဖက်စိုက်ခင်းများဆီသို့ ရောက်ရှိသည်။ အဆုံးတွင် အိဆဲမြို့ကို ဖြတ်သန်းကာ အိဆဲပင်လယ်အော်အတွင်း စီးဝင်သွားသည်။ အိုရှိရအိရှိ-မိုချိပွဲတော်တွင် အဖြူရောင်ကျောက်တုံးများကို အသုံးပြုကြသည်။ ဤပွဲတော်သည် အိဆဲတော်ဝင်နတ်ကျောင်းပြန်လည်တည်ဆောက်သည့်ကာလကို အထိမ်းအမှတ်အဖြစ် ပြုလုပ်သည့် ပွဲတော်ဖြစ်သည်။ ကျောက်တုံးများသည်လည်း မိယမြစ်ကမ်းစပ်မှ ရယူကြသည်။ ==ကိုးကား== {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ မြစ်များ]] [[ကဏ္ဍ:မိအဲခရိုင်ရှိ မြစ်များ]] 7vv212xn9dvtfdi6fie78b3squofass 1036477 1036475 2026-06-07T11:55:32Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 1036477 wikitext text/x-wiki {{Infobox river | name = မိယမြစ် | native_name = {{native name|ja|宮川}} | name_other = | name_etymology = | nickname = <!---------------------- IMAGE--> | image = Miyagawa1.jpg | image_size = | image_caption = | image_alt = <!---------------------- MAPS --> | map = {{Maplink|zoom=|frame=yes|plain=yes|frame-align=center|frame-width=250|frame-height=250 |raw=[ { "type": "ExternalData", "service": "geoline", "properties": { "stroke": "#66F", "stroke-width": 2 }, "query": "SELECT ?id ?geo ?idLabel (?idLabel as ?title) WHERE { ?id wdt:P403 wd:{{wikidata|label|raw|page={{PAGENAME}}}} . SERVICE wikibase:label { bd:serviceParam wikibase:language 'en'. } }" }, { "type": "ExternalData", "service": "geoline", "properties": { "stroke": "#555", "stroke-width": 2 }, "query": "SELECT ?id ?geo ?idLabel (?idLabel as ?title) WHERE { ?id wdt:P885 wd:{{wikidata|label|raw|page={{PAGENAME}}}} . SERVICE wikibase:label { bd:serviceParam wikibase:language 'en'. } }" }, { "type": "ExternalData", "service": "geoline", "properties": { "title": "{{wikidata|label|page={{PAGENAME}}}}", "stroke": "#05F", "stroke-width": 4 }, "ids": "{{wikidata|label|raw|page={{PAGENAME}}}}" } ] }} | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Japan | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = [[Japan]] | subdivision_type2 = | subdivision_name2 = | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = {{convert|91|km|mi|abbr=on}}<ref name="mlit water system"/> | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = {{convert|36.3|m3/s|abbr=on}} | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = [[Mount Ōdaigahara]]<ref name="mlit water system"/> | source1_coordinates= <!-- {{Coord|...}} --> | source1_elevation = {{convert|1695|m|ft|abbr=on}}<ref name="mlit water system"/> | mouth = | mouth_location = [[Ise Bay]] | mouth_coordinates = {{Coord|34.538233|136.73025|format=dms|display=inline,title|type:river_region:JP_scale:100000}} | mouth_elevation = {{convert|0|m|ft|abbr=on}} | progression = | river_system = | basin_size = {{convert|920|km2|mi2|abbr=on}}<ref name="mlit water system"/> | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = }} '''မိယမြစ်''' (宮川, Miya-gawa) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဟွန်းရှူးကျွန်း၊ မိအဲခရိုင်အလယ်ပိုင်းကို ဖြတ်သန်းစီးဆင်းနေသည့် မြစ်ဖြစ်သည်။ ဤမြစ်သည် အဆင့်သတ်မှတ်ချက် (၁) ရှိသည်။ မိအဲခရိုင်ကို ဖြတ်သန်းစီးဆင်းသည့် အဆင့် (၁) ရှိ မြစ်လေးစင်းရှိကာ ထိုအထဲတွင် မိယမြစ်လည်း ပါဝင်သည်။ ထိုမြစ်လေးစင်းထဲတွင် မိယမြစ်သည် အရှည်ဆုံး ဖြစ်သည်။ မြစ်သည် သန့်ရှင်းသည့်အတွက် ၂၀၀၀ ခုနှစ်မှ ၂၀၁၀ ခုနှစ်အကြားတွင် ကမ္ဘာ့အသန့်ရှင်းဆုံး အဆင့် (၁) ရှိ မြစ်အဖြစ် ငါးကြိမ်တိုင် သတ်မှတ်ခြင်း ခံခဲ့ရသည်။ မြစ်သည် အိုးဒိုင်းမြို့ရှိ အိုးဒိုင်းဟရတောင်မှ စတင်စီးဆင်းလာသည်။ ထိုနေရာတွင် အိုးဆုဂိလွင်ပြင်ကို ဖြတ်သန်းစီးဆင်းသည်။ ထို့နောက်တွင် အရှေ့မြောက်ဘက်သို့ ဆက်လက်စီးဆင်းသွားကာ တောင်များနှင့် များစွာသော ဆည်များကို ဖြတ်သန်းစီးနောက်တွင် မိအဲခရိုင်အလယ်ပိုင်းရှိ လက်ဖက်စိုက်ခင်းများဆီသို့ ရောက်ရှိသည်။ အဆုံးတွင် အိဆဲမြို့ကို ဖြတ်သန်းကာ အိဆဲပင်လယ်အော်အတွင်း စီးဝင်သွားသည်။ အိုရှိရအိရှိ-မိုချိပွဲတော်တွင် အဖြူရောင်ကျောက်တုံးများကို အသုံးပြုကြသည်။ ဤပွဲတော်သည် အိဆဲတော်ဝင်နတ်ကျောင်းပြန်လည်တည်ဆောက်သည့်ကာလကို အထိမ်းအမှတ်အဖြစ် ပြုလုပ်သည့် ပွဲတော်ဖြစ်သည်။ ကျောက်တုံးများသည်လည်း မိယမြစ်ကမ်းစပ်မှ ရယူကြသည်။ ==ကိုးကား== {{reflist|30em|refs= <ref name="mlit water system">{{cite web |url=https://www.cbr.mlit.go.jp/mie/river/works/pof_his-miyagawa.html |script-title=ja:宮川水系 |trans-title=Miya River Water System |language=ja |publisher=[[Ministry of Land, Infrastructure, Transport and Tourism]] |access-date=8 February 2024 |archive-date=8 February 2024 |archive-url=https://archive.today/20240208191439/https://www.cbr.mlit.go.jp/mie/river/works/pof_his-miyagawa.html |url-status=live }}</ref> }} [[ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ မြစ်များ]] [[ကဏ္ဍ:မိအဲခရိုင်ရှိ မြစ်များ]] 299kduus2gwng71ps5qot5jwqqehph3 1036478 1036477 2026-06-07T11:57:10Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 1036478 wikitext text/x-wiki {{Infobox river | name = မိယမြစ် | native_name = {{native name|ja|宮川}} | name_other = | name_etymology = | nickname = <!---------------------- IMAGE--> | image = Miyagawa1.jpg | image_size = | image_caption = | image_alt = <!---------------------- MAPS --> | map = {{Maplink|zoom=|frame=yes|plain=yes|frame-align=center|frame-width=250|frame-height=250 |raw=[ { "type": "ExternalData", "service": "geoline", "properties": { "stroke": "#66F", "stroke-width": 2 }, "query": "SELECT ?id ?geo ?idLabel (?idLabel as ?title) WHERE { ?id wdt:P403 wd:{{wikidata|label|raw|page={{PAGENAME}}}} . SERVICE wikibase:label { bd:serviceParam wikibase:language 'en'. } }" }, { "type": "ExternalData", "service": "geoline", "properties": { "stroke": "#555", "stroke-width": 2 }, "query": "SELECT ?id ?geo ?idLabel (?idLabel as ?title) WHERE { ?id wdt:P885 wd:{{wikidata|label|raw|page={{PAGENAME}}}} . SERVICE wikibase:label { bd:serviceParam wikibase:language 'en'. } }" }, { "type": "ExternalData", "service": "geoline", "properties": { "title": "{{wikidata|label|page={{PAGENAME}}}}", "stroke": "#05F", "stroke-width": 4 }, "ids": "{{wikidata|label|raw|page={{PAGENAME}}}}" } ] }} | map_size = | map_caption = | map_alt = | pushpin_map = Japan | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= | pushpin_map_alt = <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = Country | subdivision_name1 = [[Japan]] | subdivision_type2 = | subdivision_name2 = | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = | subdivision_name4 = | subdivision_type5 = | subdivision_name5 = <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = {{convert|91|km|mi|abbr=on}}<ref name="mlit water system"/> | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = {{convert|36.3|m3/s|abbr=on}} | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = | source1_location = [[Mount Ōdaigahara]]<ref name="mlit water system"/> | source1_coordinates= <!-- {{Coord|...}} --> | source1_elevation = {{convert|1695|m|ft|abbr=on}}<ref name="mlit water system"/> | mouth = | mouth_location = [[Ise Bay]] | mouth_coordinates = {{Coord|34.538233|136.73025|format=dms|display=inline,title|type:river_region:JP_scale:100000}} | mouth_elevation = {{convert|0|m|ft|abbr=on}} | progression = | river_system = | basin_size = {{convert|920|km2|mi2|abbr=on}}<ref name="mlit water system"/> | basin_landmarks = | basin_population = | tributaries_left = | tributaries_right = | waterbodies = | waterfalls = | bridges = | ports = }} '''မိယမြစ်''' (宮川, Miya-gawa) သည် [[ဂျပန်နိုင်ငံ]]၊ [[ဟွန်းရှူးကျွန်း]]၊ [[မိအဲခရိုင်]]အလယ်ပိုင်းကို ဖြတ်သန်းစီးဆင်းနေသည့် မြစ်ဖြစ်သည်။ ဤမြစ်သည် အဆင့်သတ်မှတ်ချက် (၁) ရှိသည်။ မိအဲခရိုင်ကို ဖြတ်သန်းစီးဆင်းသည့် အဆင့် (၁) ရှိ မြစ်လေးစင်းရှိကာ ထိုအထဲတွင် မိယမြစ်လည်း ပါဝင်သည်။ ထိုမြစ်လေးစင်းထဲတွင် မိယမြစ်သည် အရှည်ဆုံး ဖြစ်သည်။ မြစ်သည် သန့်ရှင်းသည့်အတွက် ၂၀၀၀ ခုနှစ်မှ ၂၀၁၀ ခုနှစ်အကြားတွင် ကမ္ဘာ့အသန့်ရှင်းဆုံး အဆင့် (၁) ရှိ မြစ်အဖြစ် ငါးကြိမ်တိုင် သတ်မှတ်ခြင်း ခံခဲ့ရသည်။ မြစ်သည် [[အိုးဒိုင်းမြို့၊ မိအဲ|အိုးဒိုင်းမြို့]]ရှိ [[အိုးဒိုင်းဂဟရတောင်]]မှ စတင်စီးဆင်းလာသည်။ ထိုနေရာတွင် အိုးဆုဂိလွင်ပြင်ကို ဖြတ်သန်းစီးဆင်းသည်။ ထို့နောက်တွင် အရှေ့မြောက်ဘက်သို့ ဆက်လက်စီးဆင်းသွားကာ တောင်များနှင့် များစွာသော ဆည်များကို ဖြတ်သန်းစီးနောက်တွင် မိအဲခရိုင်အလယ်ပိုင်းရှိ လက်ဖက်စိုက်ခင်းများဆီသို့ ရောက်ရှိသည်။ အဆုံးတွင် အိဆဲမြို့ကို ဖြတ်သန်းကာ [[အိဆဲပင်လယ်အော်]]အတွင်း စီးဝင်သွားသည်။ အိုရှိရအိရှိ-မိုချိပွဲတော်တွင် အဖြူရောင်ကျောက်တုံးများကို အသုံးပြုကြသည်။ ဤပွဲတော်သည် အိဆဲတော်ဝင်နတ်ကျောင်းပြန်လည်တည်ဆောက်သည့်ကာလကို အထိမ်းအမှတ်အဖြစ် ပြုလုပ်သည့် ပွဲတော်ဖြစ်သည်။ ကျောက်တုံးများသည်လည်း မိယမြစ်ကမ်းစပ်မှ ရယူကြသည်။ ==ကိုးကား== {{reflist|30em|refs= <ref name="mlit water system">{{cite web |url=https://www.cbr.mlit.go.jp/mie/river/works/pof_his-miyagawa.html |script-title=ja:宮川水系 |trans-title=Miya River Water System |language=ja |publisher=[[Ministry of Land, Infrastructure, Transport and Tourism]] |access-date=8 February 2024 |archive-date=8 February 2024 |archive-url=https://archive.today/20240208191439/https://www.cbr.mlit.go.jp/mie/river/works/pof_his-miyagawa.html |url-status=live }}</ref> }} [[ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ မြစ်များ]] [[ကဏ္ဍ:မိအဲခရိုင်ရှိ မြစ်များ]] dxqv8g920jm38j4jcmes31fhtor4plv