အောင်ခြင်း ၈ ပါး

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="my">
  <siteinfo>
    <sitename>ဝီကီပီးဒီးယား</sitename>
    <dbname>mywiki</dbname>
    <base>https://my.wikipedia.org/wiki/%E1%80%97%E1%80%9F%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%85%E1%80%AC%E1%80%99%E1%80%BB%E1%80%80%E1%80%BA%E1%80%94%E1%80%BE%E1%80%AC</base>
    <generator>MediaWiki 1.47.0-wmf.17</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">မီဒီယာ</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">အထူး</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">ဆွေးနွေးချက်</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">အသုံးပြုသူ</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">ဝီကီပီးဒီးယား</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">ဝီကီပီးဒီးယား ဆွေးနွေးချက်</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">ဖိုင်</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">ဖိုင် ဆွေးနွေးချက်</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">မီဒီယာဝီကီ</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">မီဒီယာဝီကီ ဆွေးနွေးချက်</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">တမ်းပလိတ်</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">တမ်းပလိတ် ဆွေးနွေးချက်</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">အကူအညီ</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">အကူအညီ ဆွေးနွေးချက်</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">ကဏ္ဍ</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">ကဏ္ဍ ဆွေးနွေးချက်</namespace>
      <namespace key="100" case="first-letter">မုခ်ဝ</namespace>
      <namespace key="101" case="first-letter">မုခ်ဝ ဆွေးနွေးချက်</namespace>
      <namespace key="118" case="first-letter">စာမူကြမ်း</namespace>
      <namespace key="119" case="first-letter">စာမူကြမ်း ဆွေးနွေးချက်</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">မော်ဂျူး</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">မော်ဂျူး ဆွေးနွေးချက်</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Event</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Event talk</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>အောင်ခြင်း ၈ ပါး</title>
    <ns>0</ns>
    <id>8151</id>
    <revision>
      <id>1051053</id>
      <parentid>1024292</parentid>
      <timestamp>2026-09-01T09:45:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-47516-50</username>
        <id>147675</id>
      </contributor>
      <origin>1051053</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="115095" sha1="d3ux9alb47i0y90smx6ffzlzkpeywxd" xml:space="preserve">{{copyedit}}
အောင်ခြင်း (၈) ပါးသည် မြတ်စွာဘုရားရှင်၏ အောင်မြင်ခြင်း (၈) ပါးကို ဆိုလိုသည်။ အောင်ခြင်း (၈) ပါးတွင် [[အတွင်းအောင်ခြင်း ၈-ပါး|အတွင်းအောင်ခြင်း (၈)ပါး]] နှင့် [[အပြင်အောင်ခြင်း ၈-ပါး|အပြင်အောင်ခြင်း (၈) ပါး]] ဟူ၍ နှစ်မျိုးရှိ‌ည်။

== အပြင်အောင်ခြင်း (၈) ပါး ==
=== မာရ်နတ်အား အောင်မြင်တော်မူခြင်း ===
[[ဖိုင်:070 The Defeat of Mara (9022071636).jpg|thumb|300px|မာရ်နတ်အား အောင်မြင်တော်မူခြင်း။]]
ဘုရားအလောင်းတော်သည် ကဆုန်လပြည့်နေ့ နံနက်တွင် [[သုဇာတာ]] လှူဒါန်းသော နို့ဃနာဆွမ်းကို လက်ခံပြီး၊ နေရဇ္ဇရာမြစ်ဆီသို့ ကြွတော်မူသည်။ ထိုမြစ်၏တစ်နေရာ သုပ္ပတိဋ္ဌိတ ရေချိုးဆိပ်တွင် ရေချိုးတော်မူပြီး အေးမြသည့် သစ်ပင်ရင်းဝယ် ထိုင်တော်မူပြီး နို့ဃနာဆွမ်းကို ထန်းသီးမှည့်ပမာဏခန့် (ထန်းသီးအစေ့) အရွယ် ၄၉ လုပ် ဘုဉ်းပေးတော်မူသည်။ ထို့နောက် ဆက်လက်ကြွတော်မူရာ မဟာဗောဓိရဲ့အရှေ့ဘက် [[ပလ္လင်]]တော်ပေါက်ရာ နေရာသို့ ရောက်တဲ့အခါ “ဒီနေရာဟာ ရှေးဘုရားရှင်တို့ ကိလေသာ ဖြိုဖျက်တော်မူရာ နေရာဖြစ်တယ်” လို့ သိတော်မူပြီး ပါလာတဲ့ မြက်ရှစ်ဆုပ်ကို အဖျားကကိုင်ကာ ကြဲဖြန့်လိုက်တာနဲ့ မြက်များကွယ်ပျောက်ပြီး ရတနာ ပလ္လင်တော်အသွင် ဖြစ်တည်ရှိခဲ့ပါတယ်။

ဘုရားအလောင်းတော်ဟာ မဟာ[[ဗောဓိပင်]]ကို နောက်ခံထားကာ အရှေ့ဘက်ကိုမျက်နှာမူပြီး [[ရတနာ]]ပလ္လင်ပေါ်တွင် ထက်ဝယ်ဖွဲ့ ခွေထိုင်တော်မူကာ “ အရေ ကျန်လိုက ကျန်ပါစေ၊ အကြောကျန်လိုက ကျန်ပါစေ၊ အရိုးကျန်လိုက ကျန်ပါစေ၊ ငါ့တစ်ကိုယ်လုံး အသားသွေးတွေ ခမ်းခြောက်လိုက ခမ်းခြောက်ပါစေ ဘုရားမဖြစ်သမျှ ဒီနေရာက မထတော့ပြီ” လို့ အင်္ဂါလေးပါးရှိတဲ့ ဝီရိယတရားတို့ဖြင့် ထိုင်နေတော်မူပါတော့တယ်။ အဲဒီအခါမှာ သိကြားအစရှိတဲ့ [[နတ်]]၊[[ဗြဟ္မာ]]များက ပူဇော်မှုအမျိုးမျိုးတို့ဖြင့် ပူဇော်ကြပါတယ်။ 

ထိုအခါ [[ပရနိမ္မိတဝသဝတ္တီဘုံ|ဝဿဝတီနတ်ပြည်]]သား [[မာရ်နတ်]]ဟာ ဘုရားအလောင်းတော် နန်းစည်းစိမ်ကို စွန့်ပယ်ပြီး[[ဒုက္ကရစရိယာ|ဒုက္ကရစရိယ]] စတင်ကျင့်စဉ်ကတည်းက ဘုရားအလောင်းတော်ရဲ့ စိတ်မှာ ဘယ်အခါ ကာမဝိတက်များ ဖြစ်မလဲဆိုတာ အပင်ပန်းခံကာ စောင့်ကြည့်နေခဲ့ပေမဲ့ ဘာမှဖြစ်မလာခဲ့ဘူး။ “ဒီနေ့မှာတော့ ဘုရားအလောင်းတော်ဟာ ဗောဓိ[[မဏ္ဍိုင်]]ကို ရောက်ခဲ့ပြီ၊ ငါ့ရဲ့ [[လောက (ဗုဒ္ဓဘာသာ)|ဘုံသုံးပါး]]ဆိုတဲ့ နယ်ပယ်ကနေ ဘယ်နည်းနဲ့မှ အလွတ်မြောက် မခံနိုင်ဘူး” ဟု တွေးကာ ဝဿဝတီနတ်ပြည်က သူ့အခြံအရံ နတ်သားများကို ခေါ်လာပြီး “အမောင်တို့…လက်နက်အမျိုးမျိုးယူပြီး ဘုရားအလောင်းတော်အား တိုက်ခိုက်ကြ” လို့ ပြောခဲ့သလို သူကိုယ်တိုင်ကလည်း ယူဇနာ ၁၅ဝ ရှိတဲ့ ဂီရိမေခလာ ဆင်ကိုစီးကာ လက်ရုံးတစ်ထောင်ကို ဖန်ဆင်းပြီး၊ လက်ရုံးတစ်ခုမှာ လက်နက်တစ်မျိုးဖြင့် ယူဆောင်လာခဲ့ပါတယ်။

ဒီအချိန်တုန်းက မာရ်နတ်စစ်တပ်ကြီးမှာ အလွန်များလှပါတယ်။ အရှေ့ဘက်က ၁၂ ယူဇနာ၊ လက်ဝဲ ဖက် ၁၂ ယူဇနာ၊ လက်ျာ ဖက် ၁၂ ယူဇနာ၊ အထက်ကို ၉ ယူဇနာအထုရှိ များပြားလှတဲ့ မာရ်နတ်စစ်သည်တို့ဖြင့် ကြောက်မက်ဖွယ်ရာ ပုံသဏ္ဌာန်များ ဖန်ဆင်းကာ ငြာသံပေးပြီး ဘုရားလောင်းရှိရာ မဟာဗောဓိမဏ္ဍိုင်သို့ လာခဲ့ကြပါတယ်။ များပြားလှတဲ့ မာရ်နတ်စစ်သည်များ ချီတက်လာတဲ့အခါ ဘုရားအလောင်းအား ပူဇော်နေကြတဲ့ နတ်များအနက် သိကြားမင်းဟာ နေရာမှာ ရပ်တည်မနိုင်တော့ဘဲ ခရုသင်းကို ကျောမှာ ပိုးပြီး ပြေးလွှားကာ စကြဝဠာအနားစွန်းမှာ ရပ်နေရပါတယ်။ ဗြဟ္မာမင်းကတော့ ဒီနေရာမှာ မနေနိုင်တော့ဘဲ ထီးဖြူကို စကြဝဠာတိုက်စွန်းမှာ ပစ်ချခဲ့ကာ [[ဗြဟ္မာဘုံ|ဗြဟ္မာ့ပြည်]]ကို ပြန်သွားခဲ့ပါတယ်။ နောက်ဆုံး မဟာဗောဓိပင်အောက်မှာ ဘုရားအလောင်းတော် တစ်ပါးတည်းသာ ကျန်ခဲ့တော့တယ်။
မာရ်နတ်ကလည်း တိုက်ခိုက်ရန်အတွက် ရှေ့နောက်ဝဲယာမှ များပြားလှတဲ့ စစ်သည်များကို “ရဟန်းဂေါတမကို တိုက်ကြ” လို့ အမိန့်ပေးပါတယ်။ အဲဒီမှာ ဘုရားအလောင်းတော်ဟာ ဖြည့်ကျင့်လာခဲ့တဲ့ [[ပါရမီ]]ကုသိုလ်များကို ဆင်ခြင်စဉ်းစားနေပါတော့တယ်။
မာရ်နတ်များဟာ ဘယ်လောက်ပင် တိုက်ခိုက်ပါသော်လည်း ဘုရားအလောင်းတော်ရဲ့ ပါရမီကုသိုလ်တော်ကို မယှဉ်နိုင်တဲ့အတွက် တိုက်ခိုက်တိုင်း နောက်ပြန်ဆုတ်လာခဲ့ရပါတယ်။


မာရ်နတ်စစ်သည်တို့ ပြုလုပ်သမျှသော အရာမှန်သမျှကို ဘုရားအလောင်းတော်က မေတ္တာတော်အစွမ်းနဲ့ ပယ်ရှားတော်မူခဲ့ပါတယ်။ (မာရ်နတ်တိုက်ခိုက်ပုံ အကျယ်ကို မပြောတော့ပြီ) နောက်ဆုံးမှာ မာရ်နတ်နှင့်အပေါင်းအပါများဟာ ဝဿဝတီနတ်ပြည်ကို ပြေးရပါလေတော့တယ်။ ဒါဟာ ဘုရားရှင်က ဝဿဝတီနတ်ပြည်သား မာရ်နတ်တို့ကို အောင်မြင်ပုံ၊ ပထမအောင်ခြင်းဖြစ်ပါတယ်။ &lt;ref&gt;(မဟာဗုဒ္ဓဝင် ဒုတိယတွဲ နှာ-၂၈၂ မှ ၂၉၀)&lt;/ref&gt;

=== နန္ဒောပနန္ဒ နဂါးမင်းအား အောင်မြင်တော်မူခြင်း ===
[[ဖိုင်:076 The Defeat of Nandopananda (9022032670).jpg|thumb|300px|နန္ဒောပနန္ဒ နဂါးမင်းအား အောင်မြင်တော်မူခြင်း]]
အခါတစ်ပါး ဘုရားရှင်ဟာ နံနက်မိုးသောက် လင်းခါနီးအချိန်မှာ လောကဓာတ်တစ်ခွင်ကို ကြည့်ရှုတော်မူတဲ့အခါ [[နန္ဒောပနန္ဒနဂါးမင်း]]ကို မြင်ပါတယ်။ နဂါးမင်းရဲ့ ရှေးကုသိုလ် ဥပနိဿယ ရှိ/မရှိ ကြည့်တော်မူတဲ့အခါ နဂါးမင်းဟာ ရတနာသုံးပါးကို ကြည်ညိုမှု မရှိ၊ မိစ္တာအယူရှိတာကို မြင်တော်မူတယ်။ ဒီမိစ္တာအယူကို ဘယ်သူ ချေချွတ်နိုင်မလဲလို့ ဆင်ခြင်ကြည့်တဲ့အခါ [[မဟာမောဂ္ဂလာန်ထေရ်|အရှင်မဟာမောဂ္ဂလန်]]ကို မြင်တော်မူပါတယ်။ သို့နှင့်နံနက်စောစောအချိန်ရောက်တော့ ကိုယ်လက်သုတ်သင်တော်မူပြီး “ချစ်သားအာနန္ဒာ…ငါဘုရား [[တာဝတိံသာဘုံ|တာဝတိံသာနတ်ပြည်]]ကို သွားမယ်၊ ရဟန်းတော် ငါးရာကို ပြောကြားထားပေးပါ” လို့ အာနန္ဒာအား စေခိုင်းလိုက်ပါတယ်။

ထိုနေ့မှာ နတ်နဂါးများက  နန္ဒောပနန္ဒနဂါးမင်းရဲ့ သေသောက်ပွဲသဘင် (အရက်သောက်ပွဲသဘင်) ကို စည်ကားသိုက်မြိုက်စွာ ကျင်းပနေကြတယ်။ အဲဒီအခါမှာ ဘုရားရှင်က နဂါးမင်း မြင်သာအောင်ဆိုပြီး သူ့ရဲ့ ဗိမာန်အထက် ကောင်းကင်ခရီးမှ ကြွတော်မူကြတယ်။ ထိုခြင်းအရာကို မိစ္ဆာအယူရှိတဲ့ နဂါးမင်းက မြင်တော့ “ဦးပြည်းကတုံး ရဟန်းယုတ်တွေဟာ ငါ့ ဦးခေါင်းပေါ်ကနေ တာဝတိံသာကို အဝင်အထွက် လုပ်နေကြတယ်။ ငါ့အပေါ်လည်း ခြေမှုန့်တွေ ကျတယ်။ ဒီနေ့ကစ ဒီဦးပြည်းတွေကို သွားခွင့်မပေးတော့ဘူး” လို့ ကြုံးဝါးကာ နဂါးမင်းရဲ့ မူလကိုယ်အသွင်ကို စွန့်၍ ကြီးမားလှတဲ့ ခန္ဓာကိုယ်အဖြစ် ဖန်တီးပြီး မြင်းမိုရ်တောင်ကို သူ့ကိုယ်နဲ့ ခုနှစ်ပတ်ပတ်ကာ ပါးပျဉ်းကြီးနဲ့ တာဝတိံသာကို မမြင်ရအောင် ဖုံးအုပ်ထားပါတယ်။

ထိုအခါ အရှင်ရဋ္ဌပါလက ဘုရားအား “မြတ်စွာဘုရား…..အရင်က ဒီအရပ်ကို ရောက်တဲ့အခါ မြင်းမိုရ်တောင်၊ တောင်ရံခုနှစ်လုံး၊ တာဝတိံသာနတ်ပြည်၊ သိကြားမင်းရဲ့ ဝေဇယန္တာပြာဿဒ်၊ ထိုပြာဿဒ်အထက်မှာ အလံကို စိုက်ထူထားပါတယ်။ အခုတော့ ဒါတွေအား မမြင်ရဘူးဘုရား၊ ဒါတွေ မမြင်ရတဲ့အကြောင်းက ဘယ်လိုပါလဲဘုရား” လို့ မေးလျှောက်သောအခါ ဘုရားရှင်က….
“ရဋ္ဌပါလ……ငါဘုရားတို့ ဒါတွေကို မမြင်ရတာက နန္ဒောပနန္ဒနဂါးမင်း ငါတို့အပေါ် ဒေါသထွက်ပြီး သူ့ရဲ့ ပါးပျဉ်းကြီးနဲ့ တာဝတိံသာနတ်ပြည်ကို မိုးအုပ်ထားလို့ မမြင်တာဖြစ်တယ်” လို့ မိန့်တော်မူတဲ့အခါ… အရှင်ရဋ္ဌပါလက ဒီနဂါးမင်းကို သူဆုံးမပါရစေလို့ ခွင့်တောင်းပါတယ်။ ဘုရားရှင်က ဆုံးမခွင့် မပြုဘူး၊ နောက် အရှင်ဘဒ္ဒိယ၊ အရှင်ရာဟုလာစတဲ့ အစဉ်အတိုင်း ခွင့်တောင်းသော်လည်း ခွင့်မပြုခဲပါဘူး။ နောက်ဆုံး အရှင်မဟာမောဂ္ဂလန်မထေရ် လျှောက်ထားချိန်မှာ ခွင့်ပြုတော်မူပါတယ်။

အရှင်မဟာမေဂ္ဂလန်ဟာ မူလကိုယ်အသွင်ကို စွန့်ပြီး နဂါးမင်းအသွင် ဖန်ဆင်းကာ နန္ဒောပနန္ဒနဂါးမင်းရဲ့ ခန္ဓာကိုယ်အပြင်ဘက်ကနေ တစ်ဆယ့်လေးပတ် ရစ်ပတ်ကာ မြင်းမိုရ်တောင်ကြီးဖြင့် ဖိကြိတ်ပါတော့တယ်။ အဲဒီအခါ နန္ဒောပနန္ဒနဂါးမင်းက ပါးစပ်ကနေ အခိုးမှုတ် လွှတ်ပါတယ်။ အရှင်မဟာမောဂ္ဂလန်ကလည်း နဂါးမင်းထက် အဆပေါင်းများစွာသာတဲ့ အခိုးလွှတ်လိုက်တဲ့အတွက် နဂါးမင်းရဲ့အခိုးက အရှင်မောဂ္ဂလန်ကို မနှိပ်စက်နိုင်ခဲ့ပါဘူး။ နောက် နဂါးမင်းက မီးလျှံကို လွှတ်တဲ့အခါ မထေရ်မြတ်က ထိုထက်သာတဲ့ မီးလျှံကို လွှတ်လိုက်တဲ့အတွက် မထေရ်မြတ်ကို နဂါးမင်းရဲ့ မီးလျှံက မနှိပ်စက်နိုင်ခဲ့ပါဘူး။

ထိုအခါနဂါးမင်းက “ ငါ့ကို မြင်းမိုရ်တောင်နဲ့လည်း ကြိတ်ချေတယ်၊ အခိုးလွှတ်၊ မီးလျှံလည်းလွှတ်တာဟာ ဘယ်သူပါလဲ” လို့ မေးတဲ့အခါ မထေရ်မြတ်က အရှင်မဟာမောဂ္ဂလန်ဖြစ်ကြောင်း ပြောပါတယ်။ နဂါးမင်းက ဒီလိုဆိုရင် ရဟန်းအသွင်နဲ့ တည်နေဖို့အကြောင်း ပြောပါတယ်။ မထေရ်မြတ်လည်း နဂါးအသွင်ပယ်စွန့်ကာ ပကတိအသွင်ဖြင့် နဂါးမင်းရဲ့ လက်ျာနားက ဝင်ကာ လက်ဝဲနားက ထွက်၊ လက်ဝဲနားက ဝင်ပြီး၊ လက်ျာနားက ထွက်ပါတယ်။ ထို့အတူ လက်ျာနှာခေါင်းပေါက်မှ ဝင်ကာ လက်ဝဲနှာခေါင်းပေါက်က ထွက်ပါတယ်။ နဂါးမင်းက ပါးစပ်ဖွင့်လိုက်တဲ့ အချိန်မှာလဲ မထေရ်မြတ်ဟာ ပါးစပ်ကနေတဆင့် ဝမ်းဗိုက်ထဲဝင်ကာ လူးလားခေါက်တုံ စင်္ကြန်လျှောက်နေတော်မူလိုက်ပါတယ်။

ဒီအချိန်မျာ ဘုရားရှင်က မထေရ်အား “ ချစ်သားမောဂ္ဂလန် ကြပ်ကြပ် နှလုံးသွင်းပါ။ နဂါးမင်းဟာ အလွန်တန်ခိုးကြီးသူဖြစ်တယ်” လို့ သတိပေးတော်မူခဲ့တယ်။ ထိုအခါ မထေရ်မြတ်က “ မြတ်စွာဘုရား ..တပည့်တော်ဟာ ဣဒ္ဒိပါဒ်လေးပါးကို ဝသီဘော်ငါးခုဖြင့် နိုင်နင်းအောင် ပွားများထားပြီး ဖြစ်ပါတယ်ဘုရား။ နဂါးမင်းတစ်ကောင်ကို မဆိုထားပါနဲ့ သူ့လို အကောင်အပေါင်း အရာအထောင်ကိုလည်း ဆုံးမနိုင်ပါတယ်ဘုရား” လို့ ဘုရားရှင်အား လျှောက်ပါတယ်။

နဂါးမင်းက “ ဒီရဟန်းကို ဗိုက်ထဲက ထွက်လာအောင်လုပ်ပြီး အစွယ်ကြားထားကာ ကျွတ်ကျွတ်ပါအောင် ဝါးစားပစ်မယ်” ဆိုတဲ့ အကြံနဲ့ မထေရ်မြတ်အား နဂါးမင်းက အပြင်သို့ ခေါ်ထုတ်ပါတယ်။ မထေရ်မြတ် အပြင်ထွက်လာပြီး ရပ်နေဆဲခဏမှာ နဂါးမင်းက နှာခေါင်းလေနဲ့ မှုတ်ပါတော့တယ်။ မထေရ်မြတ်လည်း လျင်မြန်တဲ့အဟုန်ဖြင့် စတုတ္ထဈာန်ဝင်စားပြီး ကာကွယ်လိုက်နိုင်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် နဂါးမင်းရဲ့ နှာခေါင်းလေဟာ မထေရ်မြတ်ရဲ့ မွေးညင်းပေါက်ကိုမျှ မထိခိုက်နိုင်ခဲ့ပါ။ (ဒီနေရာမှာ ဘုရားနှင့် မထေရ်မြတ်မှတစ်ပါး တစ်ခြားသူဆိုရင် သမာပတ်ကို မထေရ်မြတ်လို လျင်မြန်စွာ ဝင်စားနိုင်ကြမယ် မဟုတ်ပါ။ ဒါကြောင့် တစ်ခြားသူများ ဆုံးမတာကို လက်မခံဘဲ၊ အရှင်မဟာမောဂ္ဂလန်ကို ဘုရားရှင် ခွင့်ပြုခဲ့ရတာပါ)

မထေရ်မြတ်ဟာ ပကတိကိုယ်အသွင်ကိုစွန့်ကာ ဂဠုန်မင်းအသွင်ဖန်ဆင်းပြီး နဂါးကို အစဉ်တစိုက် လိုက်ပါတယ်။ နဂါးမင်းလည်း ပြေးမလွတ်နိင်တဲ့အဆုံး သူရဲ့အတ္တဘောကိုစွန့်ကာ လုလင်အသွင်ဖြင့် “အရှင်ဘုရား….အရှင်ဘုရားဟာ တပည့်တော်ရဲ့ ကိုးကွယ်ရာ ဖြစ်တော်မူပါဘုရား”လို့ ပြောလျက် မထေရ်မြတ်ရဲ့ ခြေအစုံကို ရှိခိုးလျက် နေပါတော့တယ်။ ဒီလို နဂါးမင်းကို ယဉ်ကျေးစေပြီး ဘုရားရှင်ထံတော်သို့ သွားကြပါတယ်။ နဂါးမင်းလည်း ဘုရားရှင်ထံ ရောက်တော့ “ အရှင်ဘုရား…….တပည့်တော်ရဲ့ ကိုးကွယ်ရာ ဖြစ်တော်မူပါလော့” လို့ လျှောက်ပြီး ရိုသေစွာ ရှိခိုးပါတယ်။ ဘုရားရှင်ကလည်း “ အသင်နဂါးမင်း ကာယသုခ စိတ္တသုခ နှစ်ပါးနဲ့ ပြည့်စုံပါစေ” လို့ မိန့်တော်မူကာ အနာထပိဏ်သူဌေးအိမ်သို့ ကြွတော်မူပါတယ်။

ဒါကတော့ အရှင်မဟာမောဂ္ဂလန်အား နည်းပေးှန်ပြပြီး နဂါးမင်းအား ဆုံးမကာ အောင်တော်မူခန်းဖြစ်ပါတယ်။

=== သစ္စကပရိဗိုဇ်အား အောင်မြင်တော်မူခြင်း ===
[[ဖိုင်:075 The Defeat of Saccaka (9019809165).jpg|thumb|300px|သစ္စကပရိဗိုဇ်အား အောင်မြင်တော်မူခြင်း]]
ဘုရားရှင် ဝေသာလီပြည် မဟာဝုန်တော ပြာဿဒ်အဆောင်မှာ သီတင်းသုံးနေတော်မူပါတယ်။ အဲဒီအခါ နိဂဏ္ဍတက္ကတွန်းရဲ့သား သစ္စက ဆိုတဲ့ ပရိဗိုဇ်ဟာ [[ဝေသာလီပြည်]]မှာ နေပြီး၊ စကားပြိုင်ဆိုင်ပြီး ပြောဆိုတတ်တဲ့အလေ့ရှိတယ်၊ သူဟာ သူ့ကိုယ်သူ ပညာရှိ ဆိုပြီး ကြွေးကျော်ထားတဲ့အတွက် လူအများကလည်း သူ့ကို ပညာရှိ သူတော်ကောင်း ရယ်လို့ သတ်မှတ်ထားကြပါတယ်။
သစ္စကပရိဗိုဇ်က “ ငါ စကားပြိုင်ဆိုင်ပြောဆို အပြစ်တင်တဲ့အခါ စိတ်မရှိတဲ့ တုံးတိုင်များတောင်မှာ ယိမ်းယိုင်သွားရတယ်။ စိတ်ရှိတဲ့ လူအပေါင်း ဆိုရင် ပြောစရာမရှိတော့ဘူး” လို့ ကြွေးကျော် ပြောဆိုနေပါတယ်။

တစ်နေ့နံနက် အရှင်အဿဇိဟာ ဝေသာလီပြည်အတွင်း ဆွမ်းခံဝင်ပါတယ်။ ဒါကို သစ္စက ပရိဗိုဇ်က မြင်တယ်။ သူဟာ အရှင်အဿဇီ အနီးသွားကာ ဝမ်းမြောက်ဖွယ် နှုတ်ဆက်စကားဆိုပြီး “ အို….အဿဇိ… ရဟန်းဂေါတမဟာ တပည့်သာဝကတို့အပေါ် ဘယ်လို များ ဆုံးမထားပါသလဲ။ ဘယ်လို အစိတ်အပိုင်းမျိုးကို ညွန်ကြားထားပါသလဲ။” လို့ အရှင်အဿဇိအား မေးပါတယ်။ ထိုအခါ အရှင်အဿဇိက “ဘုရားရှင်က တပည့်သာဝကတို့အပေါ်မှာ ဆုံးမညွန်ကြားထားတဲ့တရာများ များစွာရှိပါတယ်။ ဘုရားရှင်က…. ရဟန်းတို့ ရုပ်၊ ဝေဒနာ၊ သညာ၊ သင်္ခါရ၊ ဝိဉာဏ်ဆိုတဲ့ တရားစုများဟာ အမြဲမရှိဘူး၊ ဒီခန္ဓာငါးပါးဟာ ကိုယ် အတ္တမဟုတ်ပါ။ အဲဒီလို ဘုရားရှင်က တပည့်သားသာဝကများအား ဆုံးမ ညွှန်ကြားထားပါတယ် “ လို့ သစ္စကအား ပြောပြတယ်။

သစ္စက “ အို…အဿဇိ ဒီစကားဟာ မတော်မလျော်ပါဘူး။ ရဟန်းဂေါတမက ဒီလိုပြောတယ်ဆိုတာ မသင့်လျော်ပါဘူး။ တစ်ချိန်ချိန်မှာ ရဟန်းဂေါတမနှင့် စကားပြိုင်ဆိုင်ပြောရရင်ကောင်းမယ်။ ဒါမှလည်း ရဟန်းဂေါတမဟာ ယုတ်ညံ့တဲ့ အယူဒိဋ္ဌိမှ ကင်းစင်နိုင်လိမ့်မယ်။” ဆိုပြီး သူ့ကိုယ်သူ ပညာရှိသူတော်ကောင်းဟန်ဖြင့် အပြစ်တင်စကားဆိုခဲ့ပါတယ်။

အဲဒီအခါမှာ လစ္ဆဝီမင်း ငါးရာတို့ဟာ စည်းဝေးပွဲတစ်ခု ကျင်းပနေပါတယ်။ သစ္စကဟာ စည်းဝေးပွဲအနီး ချည်းကပ်ပြီး “အို… လစ္ဆဝီမင်းတို့ ထွက်လာခဲ့ကြ။ ဒီနေ့ ငါဟာ ရဟန်းဂေါတမနဲ့ စကားပြိုင်ဆိုင် ပြောဆိုဖို့ ရှိတယ်။ စကားပြိုင်မဲ့ နေရာကို ငါနဲ့အတူ သွားကြစို့ရဲ့” လို့ဆိုပြီး ပြောဆိုစည်းရုံးပါတယ်။ အချို့ လစ္ဆဝီမင်းများက “ သစ္စကဟာ ရဟန်းဂေါတမကို စကားပြိုင်ဆိုင် ပြောဆိုနိုင်လိမ့်မယ်” လို့ ပြောနေကြသလို အချို့လစ္ဆဝီမင်းများက “ ဘုရားရှင်ကို စကားပြိုင်ပြောဆိုနိုင်လောက်အောင် သစ္စက က ဘယ်လိုလူစားမျိုးလဲ။ ဘုရားရှင်ကသာ သစ္စကအား စကားပြောဆိုပြိုင်နိုင်ပါလိမ့်မယ်။” လို့ အမျိုးမျိုး ဝေဖန်ပြောဆိုနေကြပါတယ်။

သို့နှင့် သစ္စကပရိဗိုဇ်ဟာ လစ္ဆဝီမင်း ငါးရာ ခြံရံပြီး မဟာဝုန်တော ပြာဿဒ်ကျောင်းအနီးသို့ လာခဲ့ကြပါတယ်။ ကျောင်းအနီး ရောက်တယ်ဆိုရင်ပဲ ဘုရားရှင်ရှိရာသို့ သွားကာ သင့်တင့်တဲ့ နေရာမှာ ထိုင်ပြီး ဘုရာရှင်အား ဝမ်းမြောက်စရာစကားများ ပြောဆိုပါတယ်။ သစ္စကပရိဗိုဇ်က “အရှင်ဂေါတမ… တကယ်လို့ ပြဿနာများကို မေးခွင့်ပြုမယ်ဆိုပါရင် တစ်စုံတစ်ခုသော ပြဿနာကို မေးမြန်းလျှောက်ထားလိုပါတယ်။” လို့ ဘုရားရှင်အား လျှောက်တဲ့အခါ ဘုရားရှင်က “ သင်မေးလိုက မေးနိုင်ပါတယ်” လို့ မိန့်တော်မူပါတယ်။ 

ထိုအခါ သစ္စကက “ အရှင်ဂေါတမ….. အရှင်ဂေါတမရဲ့ တပည့်များကို ဘယ်လို ဆုံးမ ညွှန်ကြားတော်မူပါသလဲဘုရား” ။
ဘုရားရှင် “ အဂ္ဂိဝေဿန…. လောကမှာ ရုပ်တရားဟာ အမြဲမရှိသလို အတ္တလည်းမဟုတ်ပါ။ ထို့အတူ ခံစားမှုဝေဒနာ၊ မှတ်သားမှု သညာ၊ ပြုပြင်စီရင်မှု သင်္ခါရ၊ သိမှု ဝိဉာဏ်တို့လည်း အမြဲမရှိ၊ အတ္တလည်း မဟုတ်ပါ” လို့ ဆုံးမညွန်ကြားပါတယ်။

သစ္စက “ အရှင်ဂေါတမ….အရှင်ပြောတာနဲ့ပတ်သက်ပြီး ကျွန်ပ် ဥပမာတစ်ခုထင်လာပါတယ်”

ဘုရားရှင် “ ပြောနိုင်ပါတယ် အဂ္ဂိဝေဿန”။

သစ္စက “ ဥပမာ… မျိုးစေ့နဲ့ သစ်ပင်အားလုံးဟာ မြေကြီးကို အမှီပြုပြီး တိုးပွား၊ စည်ပင်၊ ပြန့်ပြောကြရတယ်။ ထို့အတူ လောကမှာ ရုပ်ကို ‘ကိုယ်’ လို့ အယူရှိကြတဲ့သူများဟာ ရုပ်မှာ တည်ပြီး ကုသိုလ်/ အကုသိုလ် ဖြစ်ကြပါတယ်။ ထို့အတူ ဝေဒနာ၊ သညာ၊ သင်္ခါရ၊ ဝိဉာဏ်တို့ကို ‘ကိုယ်’ လို့ အယူရှိကြတဲ့ သူများဟာ ဝေဒနာ၊ သညာ၊ သင်္ခါရ၊ ဝိဉာဏ်တို့မှာ တည်ပြီး ကုသိုလ် /အကုသိုလ် ဖြစ်ကြပါတယ်”။

ဘုရားရှင် “ အဂ္ဂိဝေဿန…သင်က ရုပ်၊ ဝေဒနာ၊ သညာ၊ သင်္ခါရ၊ ဝိဉာဏ်တို့ကို အတ္တ လို့ဆိုလိုတာလား၊ ရှင်းရှင်းပြောပါ”။

သစ္စက “ ဟုတ်ပါတယ်၊ ကျွန်ပ်သာမဟုတ်၊ လောကလူအများဟာလည်း ဒီလိုပဲ အတ္တ လို့ အယူရှိကြပါတယ်”

ဘုရားရှင် “ အဂ္ဂိဝေဿန…. ဒီကိစ္စမှာ လူအများနဲ့ ဘာမှမဆိုင်ဘူး၊ လူအများကို ဆွဲမထည့်ပါနဲ့၊ ကိုယ့်ဝါဒကိုသာ ကိုယ် ဖြေရှင်းရမယ်”

သစ္စက “ အရှင်ဂေါတမ…ဒီလိုဆိုလဲ ကောင်းပါပြီ၊ ခန္ဓာငါးပါးဟာ အတ္တ ဆိုတာ ကျွန်ပ်ရဲ့ အယူဝါဒပါ”။

ဘုရားရှင် “ ကောင်းပြီ…ဒါဆိုရင် သင့်ကိုမေးမယ်။ သင် အဆင်ပြေသလို ဖြေနိုင်တယ်။ ကောသလမင်း၊ အဇာတသတ်မင်းစတဲ့ အစိုးရမင်းများဟာ သတ်ဖြတ်သင့်တဲ့သူများကို သတ်ဖြတ်ဖို့၊ ဥစ္စာဆုံးရှုံးထိုက်တဲ့သူများကို ဥစ္စာများဆုံးရှုံးစေဖို့၊ နှင်ထုတ်ထိုက်သူကို နှင်ထုတ်ဖို့အတွက် မိမိနိုင်ငံမှာ မိမိ အမိန့်အာဏာနဲ့ စီရင်ပိုင်ခွင့် မရှိဘူးလား”။

သစ္စက “ အရှင်ဂေါတမ….အစိုးရမင်းများဟာ မိမိနိုင်ငံမှာ မိမိစီရင်ပိုင်ခွင့် အာဏာရှိကြပါတယ်” ။

ဘုရားရှင် “ အဂ္ဂိဝေဿန… ဒါဆို ငါမေးမယ်၊ ရုပ်တရားဟာ ‘အတ္တ’ လို့သင်ဆိုတယ်။ ဒါဆိုရင် ဒီရုပ်တရားကို ဒီလိုဖြစ်ပါစေ။ ဟိုလို မဖြစ်ပါစေနဲ့လို့ အမိန့် အာဏာထားနိုင်ပါသလား” လို့ မေးသောအခါ သစ္စကပရိပိုဇ်ဟာ ဘာမှ မဖြေနိုင်ဘဲ ဆိတ်ဆိတ်ပဲ နေလိုက်တော့ တယ်။ ဒုတိယအကြိမ် ထပ်မံမေးပြန်တော့လည်း ဘာမှမပြောနိုင်ရှာတော့ပါ။ သစ္စကဟာ ဒီလို ပြန်မဖြေဘဲ ဆိတ်ဆိတ်နေတဲ့အတွက် ဘုရားရှင်က “ အဂ္ဂိဝေဿန…. ငါဘုရားမေးတာကို ဖြေလိုက်ပါ။ ဆိတ်ဆိတ်မနေပါနဲ့။ တကယ်လို့ ငါဘုရားက သုံးကြိမ်မေးလို့မှ ပြန်မဖြေဘဲ ဆိတ်ဆိတ်နေတဲ့သူဟာ နေရာတင်ပဲ ဦးခေါင်း ခုနှစ်စိတ်ကွဲ ရလိမ့်မယ်” လို့ မိန့်တော်မူလိုက်ပါတယ်။

ထိုခဏမှာပဲ သိကြားမင်းဟာ ရဲရဲပြောင်ပြောင် တောက်လောင်နေတဲ့ ဝရဇိန်လက်နက်ကို ကိုင်ဆောင်ကာ ကြောက်မက်ဖွယ် ဘီလူးအသွင်နဲ့ သစ္စကတို့နှင့် မနီးမဝေးကောင်းကင်ပေါ်မှာ ရပ်တည်နေပါတယ်။ ထိုအခြင်းအရာကို ဘုရားရှင်နဲ့ သစ္စကတို့ နှစ်ဦးသာ မြင်ပါ တယ်။ သစ္စကဟာ ဘီလူးကြီးကို မြင်လိုက်တယ်ဆိုရင်ပဲ ကြောက်ရွံ့ပြီး “ အရှင်ဂေါတမ…မေးပါ၊ အခုပဲဖြေပါ့မယ်” လို့ လျှောက်ထားပါ တယ်။

“ အဂ္ဂိဝေဿန…ရုပ်၊ ဝေဒနာ၊ သညာ၊ သင်္ခါရ၊ ဝိဉာဏ်တို့ဟာ အတ္တဖြစ်တယ်လို့ သင်ကဆိုတားတာနော်။ တကယ်လို့ အတ္တ ဖြစ်တယ်ဆိုရင် ဒီခန္ဓာငါးပါးဟာ ဒီလိုတော့ ဖြစ်ပါစေ။ ဒီလိုတော့ မဖြစ်ပါစေနဲ့လို့ သင်အာဏာထားနိုင်သလား။ စေခိုင်းနိုင်ပါသလား” လို့ ဘုရားရှင်က မိန့်သောအခါ သစ္စက က “ အရှင်ဂေါတမ….အာဏာမထားနိုင်ပါ။ မစေခိုင်းနိုင်ပါ” လို့ ပြန်ဖြေပါတယ်။ “အဂ္ဂိဝေဿန…သင်စဉ်းစားဖြေနော် သင်ပြောတဲ့စကားဟာ ရှေ့စကားနဲ့ နောက်စကား မညီဘူး ဆန့်ကျင်ဘက် ဖြစ်နေပါတယ်။ နောက်တစ်ခုမေးဦးမယ်။ အဂ္ဂိဝေဿန….ခန္ဓာငါးပါးဟာ မြဲသလား မမြဲဘူးလား” ။
“ အရှင်ဂေါတမ…ခန္ဓာငါးပါးဟာ မမြဲပါ” ။
“ အဂ္ဂိဝေဿန..ဒါဆိုရင် မမြဲတဲ့တရားဟာ ဆင်းရဲလား၊ ချမ်းသာလား” ဆိုတော့ သစ္စကက ဆင်းရဲတယ် လို့ဖြေပါတယ်။ “အဂ္ဂဝေဿန…မမြဲ၊ ဆင်းရဲ၊ အစိုးမရတဲ့ ဒီခန္ဓာငါးပါးကို ငါပိုင်တယ်၊ ငါ ဖြစ်တယ်၊ ငါရဲ့ အတ္တ ဆိုပြီး နှလုံးသွင်းလို့ သင့်တော်ပါ့မလား” လို့ မေးတော်မူတော့ “ အရှင်ဂေါတမ …မသင့်တော်ပါ” လို့ ပြန်ဖြေတယ်။
“အဂ္ဂိဝေဿန…. ဆင်းရဲဒုက္ခကို တွယ်တာကပ်ငြိနေသူအား ဒီဆင်းရဲဟာ ငါပိုင်ဖြစ်တယ်၊ ဆင်းရဲဟာ ငါပဲ၊ ဆင်းရဲဟာ ကိုယ် အတ္တ ပဲ ဆိုပြီး ဆင်းရဲကို ရှုရာရောက် မနေဘူးလား” ။
“ အရှင်ဂေါတမ….ရှုရာရောက်နေပါတယ်” ။
“ အဂ္ဂိဝေဿန…..ဒါဆိုရင် ငါ ဥပမာတစ်ခုပေးမယ်၊ ငှက်ပျောတုန်းကို ဖြတ်ပြီး ယူလာတဲ့သူဟာ ဒီငှက်ပျော်တုန်းရဲ့ အပတ်ကိုခွာပြီး လွင့်ပြစ်လိုက်မယ်ဆိုရင် ထိုသူဟာ အကာကို မရနိုင်တော့၊ ငှက်ပျောတုန်းဖြစ်နေတဲ့အတွက် အနှစ်ကား ဘယ်မှာ ရနိုင်ပါတော့လဲ။ ထို့အတူ သင်ဟာလည်း ဝါဒပြိုင်တဲ့အခါ အပြန်အလှန်မေးမြန်းတဲ့အခါ သင်ဟာ အနှစ်တုံးပြီး ကျဆုံးသူသာ ဖြစ်တယ်” လို့ ဘုရားရှင်က မိန့်တော်မူသောအခါ….
သစ္စကဟာ မျက်နှာမသာမယာဖြင့် လက်မှိုင်ချကာ ခေါင်းအောက်စိုက်ချလျက် ကြံရာမရ ဖြစ်နေပါတော့တယ်။

ထိုအခြေအနေကို သိတဲ့ ဒုမ္မုခလစ္ဆဝီမင်းက “ အရှင်ဘုရား… ရွာသူများဟာ ရေကန်ထဲမှ ဂဏန်းများကို ဖမ်းပြီး ခြေလက်တို့ကို ဖြတ်လိုက်ပါတယ်။ ထိုလက်ခြေတို့ကို အဖြတ်ခံရတဲ့ ဂဏန်းများဟာ ရေကန်ထဲသို့ တစ်ဖန်ပြန်ဆင်းဖို့ရာ မဖြစ်နိုင်တော့သလို သစ္စကဟာလည်း အယူဝါဒ ခြေချောင်းလက်ချောင်းတွေကို အဖြတ်ခံလိုက်ရတဲ့အတွက် ဘုရားရှင်အား အယူဝါဒမှာ အပြစ်တင်ရန် နောက်တစ်ခါ မဖြစ်နိုင်တော့ပါ” လို့ လျှောက်ထားပြောဆိုလေတော့တယ်။
ဒါဟာ မြတ်စွာဘုရားရှင်က သစ္စက ပရိဗိုဇ်အား ပညာဖြင့် အောင်နိုင်လိုက်တာဖြစ်ပါတယ်။
&lt;ref&gt;(မူလပဏ္ဏာသပါဠိတော်၊ မဟာယမကဝဂ် စူဠသစ္စကသုတ်)&lt;/ref&gt;

=== ဗကဗြဟ္မာမင်းအား အောင်မြင်တော်မူခြင်း ===
[[ဖိုင်:077 The Defeat of Baka (9022028204).jpg|thumb|300px|ဗကဗြဟ္မာမင်းအား အောင်မြင်တော်မူခြင်း]]
အခါတစ်ပါး [[ဗကဗြဟ္မာ]]မင်းကြီးရဲ့ စိတ်ထဲမှာ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိအယူများ ဖြစ်ပေါ်နေပါတယ်။ သူ့ရဲ့ အယူက “ဒီကိုယ်နှင့်တကွ ဗြဟ္မာလောကကြီးဟာ တည်တံ့ခိုင်မြဲတယ်။ သီးသန့်ဖြစ်နေပြီး ရွေ့လျောတဲ့သဘောလည်းမရှိ။ [[ဗြဟ္မာဘုံ]]မှာ ပဋိသန္ဓေ နေလာသူမရှိ သလို အိုသူ၊ နာသူ၊ သေသူလည်းမရှိ၊ ဒီဗြဟ္မပြည်ကနေ အခြား လွန်မြတ်သော ထွက်မြောက်ရာလည်းမရှိ” လို့ အားကောင်းတဲ့ သဿတမိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ အယူ ဖြစ်ပေါ်နေတယ်။ ဒီအချိန်မှာ ဘုရားရှင်ဟာ ဥက္ကဋ္ဌမြို့ သုဘဂတောအုပ်အတွင်း အင်ကြင်းပင်ရင်းတွင် သီတင်းသုံးနေခိုက် ဗကဗြဟ္မာကြီးရဲ့ စိတ်အကြံကို သိတော်မူတဲ့အတွက် ကွေးသောလက် မဆန့်မီ၊ ဆန့်သောလက် မကွေးမီ အင်ကြင်းပင်ရင်းမှ ကွယ်ပြီး ဗကဗြဟ္မာကြီးရှိရာ ပဌမဈာန် ဗြဟ္မာ့ပြည်ကို ရောက်တော်မူခဲ့ပါတယ်။

ဗကဗြဟ္မာကြီးက ထင်ရှားတဲ့ပုဂ္ဂိုလ်တစ်ဦး သူ့ထံရောက်လာတယ်ဆိုတော့ ဝမ်းပမ်းတသာနဲ့ “အရှင်ဘုရား..ကြွလာတာ အလွန်ကောင်းတယ်၊ တပည့်တော်တို့ရဲ့ ဗြဟ္မာ့ဘုံနဲ့ တပည့်တော်တို့ ခန္ဓာကိုယ်ကြီးဟာ ဘယ်တော့မှ မပျက်မစီးတော့ဘဲ အမြဲတည်တံ့ ထင်ရှားနေပါတယ်၊ တပည့်တော်တို့ဆီမှာ အို၊ နာ၊ သေ ဆိုတာတွေလည်းမရှိ၊ အပြည့်အစုံဆုံးဘုံနဲ့ အပြည့်အစုံဆုံး ခန္ဓာကိုယ်ကို ပြပါဆိုရင် တပည့်တော်တို့ရဲ့ ခန္ဓာကိုယ်ကြီးနဲ့ တပည့်တော်တို့ရဲ့ ဗြဟ္မာ့ဘုံကိုပဲ ထိုးပြရပါလိမ့်မယ်၊ ကြည့်ကြည့်ပါ တပည့်တော်တို့ ဘုံထက်သာတာ တွေ့ဖူးခဲ့ရဲ့လား၊ မရှိနိုင်ပါဘူး၊ အရှင်ဘုရား ကြွလာတာ အလွန်ကံကောင်းတာပဲ” လို့ သူ့ဘုံနဲ့ သူ့ခန္ဓာ သူ့အစွဲလေးကို ထုတ်ပြီး ကြွားလိုက်တယ်။

ဘုရားရှင်က (အဝိဇ္ဇာ ဂတောဝတ ဘောဗကောဗြဟ္မာ) “ ဗကဗြဟ္မာကြီး မိုက်လုံးကြီးလိုက်တာ၊ အသိဉာဏ်ကင်းမဲ့လိုက်တာ” လို့ မိန့်တော်မူတော့ ဗြဟ္မာကြီးက မခံနိုင်ဘူး။ “မြဲလို့ မြဲတယ်ယူတာ၊ ဟုတ်လို့ ဟုတ်တယ်လို့ ယူတာ၊ မှန်လို့ မှန်တယ် ပြောတာပဲ” လို့ သူက ခံငြင်းလိုက်တယ်။

ဘုရားရှင်က “ ဗက….သင်ဟာ ဒီကနေဘယ်မှ မပြောင်းဘူး၊ ဘယ်ကမှလဲ လာခဲ့တာမဟုတ်ဘူးလို့ ယူလို့သာ ယူနေတာ၊ သင်ဟာ စတုတ္ထဈာန်ဘုံကနေ တဖြေးဖြေးဆင်းလာလိုက်တာ၊ သင့်ရဲ့ ဘဝ၊ သင့်ရဲ့တန်ခိုး၊ သင့်ရဲ့အစွမ်းသတ္တိတွေကို ငါသိတယ်၊ ကုန်ကုန်ပြောမယ်၊ သင့်အကြောင်း ငါအကုန်လုံးသိတယ်” လို့ မိန့်တော်မူတော့ ဗကဗြဟ္မာကြီး စိတ်ထဲတွေဝေသွားတယ်။
တဖန် ဘုရားရှင်က “ သင့်ဘဝအကြောင်းကို ငါပြောပြမယ်” လို့ပြောတော့ ဗြဟ္မာကြီးက နားထောင်ချင်လာတယ်။ သို့နှင့် ဆက်လက်ပြီး ဘုရားရှင်က “ သင်ဟာ စတုတ္ထဈာန်ဘုံမှာ ဖြစ်ခဲ့တယ်၊ အဲဒီကနေ တတိယဈာန်ဘုံ၊ အဲဒီကနေ ဒုတိယဈာန်ဘုံ၊ ပထမဈာန်ဘုံကို ရောက်လာတာ သင့်ရဲ့ ဖြစ်ခဲ့တဲ့ဘဝကို သင်ပြန်ကြည့်ဦးလေ” လို့ ဆိုလိုက်တော့ ဗြဟ္မာကြီးက သူ့ရဲ့နောက်ကြောင်းကို ဒိဗ္ဗစက္ခုအဘိဉာဏ်နဲ့ ပြန်ကြည့်လိုက်တဲ့ အခါမှာ ဘုရားရှင်ပြောတဲ့အတိုင်း မှန်နေတာ တွေ့ရတယ်။ ဗြဟ္မာကြီးဟာ သူ့အထက်က ဘုံတွေ ရှိပါသေးလားဆိုတဲ့ အသိက ဝင်လာတော့ အဝိဇ္ဇာနဲနဲကွာပြီး ရှင်းလာတယ်။

ဘုရားရှင်က “ ဗက ဒါတင်မကသေးဘူး၊ သင် အတိတ်က ရှေးကုသိုလ်ကောင်းမှုတွေ ပြုခဲ့တာကိုလဲ ငါပြောဦးမယ်” ဆိုပြီး အတိတ်ဇာတ် ကြောင်းကို မိန့်တော်မူတယ်။ “ တစ်ခါတုန်းက သင်ဟာ ဈာန်အဘိဉာဏ်ရတဲ့ ရသေ့တစ်ဦးဖြစ်ခဲ့ပြီး ဂင်္ဂါမြစ်ရဲ့ တစ်ဖက်ကမ်းမှာ နေတယ်။ တစ်နေ့မှာ လှည်းငါးရာ ကုန်သည်တွေဟာ သဲကန္တာရထဲ ရေပြတ်ပြီး ဒုက္ခ အကြီးအကျယ်တွေ့နေတာကို မြင်တဲ့အတွက် “ဂင်္ဂါမြစ်ထဲက ရေတွေ သဲကန္တာရထဲ စီးပါစေသား” လို့ တန်ခိုးနဲ့ အဓိဋ္ဌာန်လိုက်တဲ့အတွက် ရေများ သဲကန္တာရထဲ စီးဝင်ကာ လှည်းကုန်သည် ငါးရာ အသက်ချမ်းသာခဲ့ဖူးတယ်။

နောက်တစ်ခါ ဒီလိုပဲ သင်ဟာ ဈာန်အဘိဉာဏ်ရ ရသေ့တစ်ဦးဖြစ်စဉ် ဂင်္ဂါမြစ်ကမ်းမှာပဲ နေပါတယ်။ အနီးအနားမှာ ရွာကြီးတစ် ရွာရှိတယ်၊ တစ်နေ့ သူခိုးဓားမြတွေက ရွာထဲရှိ ကျွဲနွားလူအားလုံးသတ်မယ်ဆိုပြီး ရွာအပြင်အကုန်မောင်းထုတ်တယ်။ အဲဒီအချိန်သင်က “ငါ့မျက်စိအောက်မှာ ဒုက္ခမရောက်ကြပါစေနဲ့” ဆိုပြီး စစ်တပ်ကြီးကို ဖန်ဆင်းလိုက်တယ်။ စစ်တပ်ကြီးကို မြင်တော့ သူခိုးတွေ အားလုံး ထွက်ပြေးသွားကြတဲ့အတွက် လူအများ အသက်ချမ်းသာရာရသွားကြပါတယ်။

တစ်ခါတုံးက ဂင်္ဂါမြစ်ရဲ့အထက်ကလူနဲ့ အောက်ကလူတို့ လက်ထပ်မင်္ဂလာပွဲအတွက် ဂင်္ဂါမြစ်အတွင်းဖေါင်ကြီးများနဲ့ ဆင်းလာကြတယ်။ ထိုအခိုက် ဂင်္ဂါမြစ်ထဲက နဂါးကြီးတစ်ကောင်က လူတွေကို စိတ်ဆိုးပြီး ပါးပျဉ်းထောင်ပြလိုက်တယ်။ လူတွေဟာ ကြောက်လန့် တကြား အော်ဟစ်ကြတယ်။ ဒီအသံကို ဂင်္ဂါမြစ်ကမ်းမှာနေတဲ့ ရသေ့က ဂဠုန်ယောင်ဆောင်ကာ နဂါးကြီးအား မောင်းထုတ်ခဲ့တဲ့အတွက် လူအများ အသက်ချမ်းသာရာ ရသွားကြတယ်၊ အဲဒီလိုပဲ သင်ဟာ ဘဝါဘဝက လူအများအား ကယ်တင်တဲ့ ကုသိုလ် အရှိန်အဟုန်ကိုလည်း ငါဘုရားမြင်တယ်” လို့ ဘုရားရှင်က မိန့်တော်မူတယ်။

အဲဒီအခါ ဗက ကြီးဟာ နဲနဲ သဘောကျလာတယ်၊ ဒါပေမယ့် ဝန်မခံချင်သေးဘူး၊ သူက “ အရှင်ဘုရားနဲ့ တပည့်တော်တို့ တန်ခိုးပြိုင်ရအောင်၊ တပည့်တော်က ကိုယ်ရောင်ဖျောက်ပြီး တန်ခိုးပြိုင်မယ်” လို့ပြောပါတယ်။ ဒီလိုလုပ်တာဟာ သူ့ပရိသတ်အရှေ့မှာ ဘုရားရှင်ပြောသမျှ ဟုတ်နေတော့ ရှက်လှတာနဲ့ ဒီလို တန်ခိုးပြိုင်တာတွေ လုပ်လာတာပါ။

အဲဒီမှာ ဗကကြီး ကိုယ်ရောင်ဖျောက်တော့ မပျောက်ဘူး။ ဘာ့ကြောင့်ဆိုရင် ဘုရားရှင်က အဘိဉာဏ်နဲ့ ဗကကိုယ်ဖျောက်ရင် မပျောက်စေသတည်းလို့ အဓိဋ္ဌာန်ထားလို့ပါပဲ။ ဗကကြီး ကိုယ်မပျောက်တော့ သူ့ရဲ့ဗိမာန်ထဲပြေးပြီး ပုန်းနေတယ်၊ ဒါလည်းမြင်နေသေးတယ်၊ တစ်ခါ မြေကြီးပေါ်မှာ သေးသေးလေး ဖြစ်အောင်လုပ်ပြီး ဝပ်နေတယ်၊ ဒါလည်းမရဘူး၊ ဗကကြီး အရှက်ကွဲပြီး အကြီးအကျယ် ဒုက္ခတွေ ရောက်နေတယ်။ ဒါနဲ့ ဘုရားရှင်က “ ဗက…သင်ကိုယ်ဖျောက်မရရင် ငါဖျောက်ပြမယ်ဆိုပြီး အဘိဉာဏ်နဲ့ ကိုယ်ဖျောက်တော်မူလိုက်ပါတယ်။

ဘုရားရှင်ကို ကြည်ညိုရအောင်လို့ ပြောရရင် ဒါဟာ ဘဂဝါဂုဏ်တော် ခြောက်ပါးအနက် (အဏုမြူသဖွယ်၊ ပျောက်ကွယ်သိမ်မွေ့၊ မမြင်တွေ့အောင်၊ ရုပ်ဆောင်ဖန်ဆင်းနိုင်သော) အဏိမာဘုန်းတော် ဖြစ်ပါတယ်။

ဘုရားရှင်ကိုယ်ဖျောက်လိုက်တော့ ဘယ်သူမှ မမြင်ရတော့ဘူး၊ ဒီအချိန်မှာ ဘုရားရှင်က ကိုယ်တော်ပုံကို ကွယ်ပျောက်လျက်ကနေ ဗြဟ္မာများအား သစ္စာလေးပါးတရားဟောပါတယ်၊ တရားတော်အဆုံးမှာ ဗကဗြဟ္မာကြီးနှင့် ဗြဟ္မာပေါင်း တစ်သောင်းတို့ အကျွတ်တရား ရရှိသွားကြပါတယ်။ ဒိတင်ပဲ ဗကဗြဟ္မာကြီးအား ဘုရားရှင် အောင်တော်မူပုံ ဖြစ်ပါတယ်။ &lt;ref&gt;(မဟာဗုဒ္ဓဝင်၊ စတုတ္ထတွဲ)﻿&lt;/ref&gt;

=== အင်္ဂုလိမာလအား အောင်မြင်တော်မူခြင်း ===
[[ဖိုင်:073 The Defeat of Angulimala (9022049172).jpg|thumb|300px|အင်္ဂုလိမာလအား အောင်မြင်တော်မူခြင်း]]
[[ကောသလတိုင်း]] အတွင်း တစ်နေရာတွင် ဆိုးသွမ်းပြီး အားကြီးလှတဲ့ လူဆိုးတစ်ယောက်ရှိတယ်။ သူ့နာမည်က [[အင်္ဂုလိမာလ]] လို့ ခေါ်ပါတယ်။ သူဟာ တက္ကသိုလ်ပြည် ဒိသာပါမောက္ခဆရာကြီးထံမှာ ပညာသင်ယူနေစဉ်အတွင်း ဆရာကြီးက တပည့်များရဲ့ ဂုံးချောစကားကို ယုံကြည်ကာ လက်ငြိုးပေါင်းတစ်ထောင် ယူခဲ့ရန် အင်္ဂုလိမာလအား ပြောပါတယ်။ အင်္ဂုလိမာလလည်း ဆရာစကားကို ယုံကြည်တဲ့အတွက် ဆရာခိုင်းတဲ့အတိုင်း လက်ငြိုးပေါင်းတစ်ထောင် ရဖို့အတွက် အားထုတ်ရပါတော့တယ်။ ဒီလိုနဲ့ သူဟာ ရင်ဆိုင်တွေ့သမျှ လူများအား လက်ညှိုးကိုယူ၊ လူကိုလည်းသတ်ဖြတ်ကာ သောင်းကြမ်းချင်တိုင်း သောင်းကြမ်း နေပါတော့တယ်။
တစ်နေ့ ဘုရားရှင်ကိုယ်တော်မြတ်ဟာ ကောသလတိုင်း သာဝတ္ထိမြို့ထဲ ဆွမ်းခံကာ ဆွမ်းဘုဉ်းပေးအပြီး၊ နေ့လယ်ဖက် သပိတ်သင်္ကန်းတို့ကို ပြင်ဆင်ကာ ကိုယ်တော်မြတ်တစ်ပါးတည်း ခရီးရှည်ကြီးကို ခြေလျင်ဖြင့် ကြွတော်မူပါတယ်။ ကြွတော်မူမယ့်နေရာက လူဆိုးကြီး အင်္ဂုလိမာလ ရှိတဲ့နေရာ ဖြစ်တယ်။

လမ်းတွင် နွားကျောင်းသားများ၊ လယ်လုပ်သူများက တစ်ပါးတည်း ကြွတော်မူလာတဲ့ ဘုရားရှင်အား “အရှင်ဘုရား….ဘယ်အရပ်ကို ကြွမှာလဲဘုရား” လို့ မေးလျှောက်ကြတယ်။ ဘုရားရှင်ကလည်း အင်္ဂုလိမာလရှိရာ သွားမှာဖြစ်တဲ့ အကြောင်း မိန့်တော်မူသောအခါ နွားကျောင်းသား၊ လယ်လုပ်သူများက “ အရှင်ဘုရား…ဒီဒေသမှာတော့ အင်္ဂုလိမာလ ရှိရာ တောအုပ်ကို ဖြတ်ပြီး ခရီးသွားမယ်ဆိုပါက တစ်ယောက်ထဲ မသွားရဲ့ကြဘူး။ ၂၀-၃၀-၄ဝ အုပ်စုဖွဲ့ပြီး သွားကြပါတယ်။ ဒီလိုသွားတာတောင်မှ အင်္ဂုလိမာလရဲ့ လက်အတွင်းက မလွတ်ပဲ အသတ်ခံရပါတယ်ဘုရား။ သူရှိတဲ့ နေရာကို ရောက်သွားတဲ့ လူများဟာ အင်္ဂုလိမာလ ကြောင့် ပျက်စီးခဲ့ရ၊ သေခဲ့ကြရပါတယ်ဘုရား။ အရှင်ဘုရား တစ်ပါးတည်း ကြွတော်မမူပါနဲ့ ဘုရား” လို့ တားကြသော်လည်း ဘုရားရှင်ကတော့ ဘာမှ ပြန်မပြောဘဲ ကြွတော်မူရာ လမ်းအတိုင်း ကြွတော်မူခဲ့ပါတယ်။

သို့နှင့် ဘုရားရှင်ဟာ အင်္ဂုလိမာလရှိရာ တောအုပ်သို့ ရောက်တော်မူပါတယ်။ အင်္ဂုလိမာလဟာ ဘုရားရှင် ကြွလာတာကို ခပ်လှမ်း လှမ်းက မြင်တဲ့အခါ “ ငါရှိရာ တောအုပ်ထဲကို ဘယ်သူမှ လာရဲတာမဟုတ်၊ ၂၀-၃ဝ အုပ်စုဖွဲ့ပြီး လာတာတောင်မှ ငါအလွတ်မပေးပဲ အားလုံးကို သတ်ခဲ့တယ်။ အခုတော့ ရဟန်းကြီးတစ်ဦးတည်းလာတာဟာ ငါ့ကို မလေးမခန့်လုပ်တာပဲ” လို့ တွေးကာ ဘုရားရှင်ကို သတ်ဖို့အတွက် ဘုရားရှင် ရှိရာသို့ လျင်မြန်တဲ့အဟုန်နဲ့ ပြေးလိုက်ပါတော့တယ်။ ဘုရားရှင်က မပြေးဘဲ ရပ်တော်မူနေပေမယ့် [[အင်္ဂုလိမာလ]]က ပြေးလိုက်လို့ မမီနိုင်ဖြစ်နေတယ်။ “အရင်ကတော့ ဆင်ပြောင်ကြီး ပြေးတယ်ဆိုရင် ငါလိုက်မီတယ်၊ မြင်းတွေပြေးတယ်ဆိုရင် နောက်ကလိုက်မီပါရဲဲ့၊ အခုတော့ သာမန်လူတစ်ယောက်ကို မလိုက်နိုင်တာ ဘာ့ကြောင့်လဲ” လို့တွေးကာ ဘုရားရှင်အား “ရပ်ပါတော့ ရပ်ပါတော့” လို့ တားပါတယ်။

ဘုရားရှင်က “အင်္ဂုလိမာလ…. ငါဘုရားက ရပ်နေတာ၊ မရပ်တာက သင်ပဲ” လို့ မိန့်တော်မူပါတယ်။ ထိုအခါ လူဆိုးကြီးက “သာကီဝင်မင်းသား ရဟန်းများဟာ မှန်တဲ့စကားသာ ပြောကြတယ်။ ရဟန်းကြီးဟာ ရပ်နေတယ် ဆိုပြီး ငါအပြေးလိုက်တာတောင် မမီဘူး၊ ဘာ့ကြောင့်ပါလဲ” လို့ သိချင်တဲ့အတွက် ဘုရားရှင်အား မေးလိုက်တယ်။

“ အရှင်ဘုရား ….အရှင်ဘုရားက ရပ်နေတယ်ူလို့ပြောပြီး ပြေးနေတယ်၊ တပည့်တော်ကိုတော့ ပြေးနေတယ်လို့ပြောတယ်။ အကြောင်းလေး သိချင်ပါတယ်” လို့ မေးလျှောက်တော့ ဘုရားရှင်က “ အင်္ဂုလိမာလ…. ငါဘုရားဟာ လေးမြား ဓား စတာတွေကို အပြီးတိုင်ပစ်ချခဲ့ကာ လူအများအား မသတ်တဲ့အတွက် ‘ရပ်နေသူ’ လို့ခေါ်တယ်။ သင်ကား လေးမြားလက်နက်စတာတွေကို ကိုင်ဆောင်ကာ လိုက်လံပြေးလွှား သတ်ဖြတ် နေသူဖြစ်တဲ့အတွက် ‘ပြေးနေသူ’ လို့ ခေါ်တယ် အင်္ဂုလိမာလ….” လို့ မိန့်တော်မူလိုက်တဲ့အခါ အင်္ဂုလိမာလလည်း သံဝေဂ အကြီးအကျယ် ရရှိပါတော့တယ်။ ဒါနဲ့ လေးမြှားစတာတွေကို ဘုရားရှင်ရဲ့ ခြေတော်ရင်းမှာ ချခဲ့ပြီး ရဟန်းပြုဖို့ရာ တောင်းဆိုပါတော့တယ်။

အခုပြောခဲ့တာတွေကတော့ဘုရားရှင်က အင်္ဂုလိမာလအား အောင်နိုင်ပုံ ဖြစ်ပါကြောင်း………….လေးခုမြောက် အောင်ခြင်း ဖြစ်ပါတယ်။&lt;ref&gt;(မဇ္ဈိမပဏ္ဏာသပါဠိတော်၊ ရာဇဝဂ်၊ အင်္ဂုလိမာလသုတ်)&lt;/ref&gt;

=== စိဉ္စမာဏဝိကာပရိဗ္ဗိုဇ်မအား အောင်မြင်တော်မူခြင်း ===
[[ဖိုင်:074 The Defeat of Cinca (9022041904).jpg|thumb|300px|စိဉ္စမာဏဝိကာပရိဗ္ဗိုဇ်မအား အောင်မြင်တော်မူခြင်း]]
ဝေနေယျသတ္တာဝါများ သာဝကများဟာ အရိယာများအဖြစ်သို့ ရောက်ကုန်သောကြောင့် ဘုရားရှင်ရဲ့ ဂုဏ်ကျေးဇူးတော်များ တဖြေးဖြေး ပျံ့နှံ့တော်မူလာတဲ့အပြင် လူနတ်အများရဲ့ ပူဇော်မှုဟာလည်း အလွန်ထင်ရှားလာပါတယ်။ ဘုရားရှင်အား ပူဇော်မှုများ ထင်ရှားလာပေမဲ့ သာသနာပြင်ပက ပုဂ္ဂိုလ်များ ဖြစ်ကြတဲ့ တိတ္ထိတို့မှာတော့ လာဘ်လာဘများ တဖြေးဖြေး ဆုတ်ယုတ်လာပါတော့တယ်။
အဲဒီအခါမှာ တိတ္ထိတို့က “လူအပေါင်းတို့ ရဟန်းကြီးအားသာ လှူဒါန်းလို့ အကျိုးရတာမဟုတ်၊ ငါတို့ကို လှူဒါန်းရင်လည်း အကျိုးရနိုင်ပါတယ်” လို့ ပြောဟောပါတော့တယ်။ ဘယ်လောက်ပဲ ပြောဟော စည်းရုံးပါသော်လည်း လူအများက တိတ္ထိတို့အား စိတ်မဝင်စားတဲ့အပြင် လာဘ်လာဘများ ပိုပြီးတောင် နည်းပါးသွားပါသေးတယ်။

တိတ္ထိများက “ငါတို့ လာဘ်လာဘပေါများအောင် ဘယ်လိုလုပ်ရပါ့မလဲ၊ ရဟန်းဂေါတမကို လူအများက အထင်လွဲပြီး ဂုဏ်ကျေးဇူးမဲ့အောင် ဘယ်လို ကြံရပါ့မလဲ” လို့ မကောင်းတဲ့အကြံ ထုတ်နေကြတယ်။ ထိုအခါ သာဝတ္ထိပြည်မှာ အလွန်လှပချောမောတဲ့ အမျိုးသမီးတစ်ယောက်ရှိတယ်။ သူ့နာမည်က ‘ [[စိဉ္စမာဏဝိကာပရိဗ္ဗိုဇ်မ|စိဉ္စမာဏဝိကာ]]’ လို့ခေါ်တယ် မန်ကျည်းပင်မှာ သံသေဒဇ ပဋိသန္ဓေတည်ကာ လူ့ဘဝထဲ ရောက်လာသူလေး ဖြစ်တယ်။ တစ်နေ့မှာ သူမဟာ တိတ္ထိတို့ကျောင်းကို ရောက်တယ်။ အဲဒီအခါ တိတ္ထိများက သူမအား စကားမပြောဘဲ ဒီအတိုင်း ဆိတ်ဆိတ် နေလိုက်ကြတယ်။ သူမက “ဆရာတို့.. ကျွန်မကို ဘာ့ကြောင့် စကားမပြောကြတာလဲ၊ ကျွန်မမှာ အပြစ်တစုံတရာရှိလို့လား” လို့ မေးတဲ့အခါ တိတ္ထများက “ စိဉ္စမာဏ…. ငါတို့မှာ ခါတိုင်းနဲ့ မတူတော့ဘူး၊ လာဘ်လာဘတွေ အလွန်နည်းလာတယ်။ ဒီလိုဖြစ်တာဟာ ရဟန်ကြီးဂေါတမကြောင့်လေ ” လို့ သူမအား ပြောကြတယ်။

“ အရှင်တို့ အဲလိုဆိုရင် တပည့်တော်က ဘာများ လုပ်ပေးရမှာလဲ” လို့ စိဉ္စမာဏဝိကာ မေးတော့ တိတ္ထိများက “ ဒို့ချမ်းသာတာကို မြင်ချင်တယ်ဆိုရင် ရဟန်းကြီးဂေါတမကို လူအများ အထင်သေးအောင် မကြည်ညိုအောင် လုပ်ပေးရမယ်” လို့ တိတ္ထိများက ပြောသောအခါ သူမက “ ဒီကိစ္စအတွက်ဘာမှ တွေးမပူနေပါနဲ့ တပည့်တော် တာဝန်ထားလိုက်ပါ၊ တပည့်တော် ကြံဆောင်ပါ့မယ်” ဆိုပြီး သူတို့ဆရာများကို အားပေးနှစ်သိမ့် လိုက်ပါတယ်။

စိဉ္စမာဏဝိကာဟာ နံနက်လင်းတယ်ဆိုရင်ပဲ [[ဇေတဝန်ကျောင်းတော်|ဇေတဝန်ကျောင်း]] အနီး တိတ္ထိတို့ကျောင်းမှ ထွက်လာတယ်။ သာဝတ္ထိမြို့ထဲဝင်လာတဲ့အခါမှာ ဇေတဝန်ကျောင်းမှ ထွက်လာဟန်ပြုပြီး ဇေတဝန်ကျောင်းနားကနေ မြို့ထဲသို့ လာလေ့ရှိတယ်။ မြို့နေလူအချို့က သူမဟာ ဇေတဝန်ကျောင်းမှာ အိပ်ပြီး နံနက်မှာ မြို့ထဲလာတယ်လို့ မှတ်ထင်နေပါတယ်။ ဒါကြောင့် “ဘယ်ကလာတာလဲ” လို့ လူအချို့က မသင်္ကာစိတ်နဲ့ မေးသောအခါ “ ကျွန်မ ဘယ်က လာတယ်ဆိုတာ ရှင်တို့သိလို့ ဘာအကျိုးရှိမှာလဲ” လို့ စိဉ္စမာဏဝိကာက ဝှေ့လည်ကြောင်ပတ် ပြန်ဖြေတယ်။ ဒီလိုနဲ့ တစ်လ၊ နှစ်လ၊ သုံးလခန့် ကြာလာတဲ့အခါ သူမမှာ ဘုရားရှင်ကို စွဲပြီး ကိုယ်ဝန်ရလေဟန် ပြကာ သွားလာနေတော့တယ်။

တစ်နေ့ မြတ်စွာဘုရား တရားပွဲတစ်ခုမှာ တရားဟောကြားတော်မူနေခိုက် စိဉ္စမာဏဝိက ရောက်လာပြီး “ အို… ရဟန်းကြီး ရှင်က လူတွေကို တရားဟောနေတယ်၊ အသံကလည်း ချိုမြိန်ပါပေ့၊ နှုတ်ခမ်းကလည်း စေ့ပါပေ့၊ ဒီမှာတော့ ရှင့်ကို စွဲပြီး ကိုယ်ဝန် ရင့်မာကြီးဖြစ်နေပြီ၊ သားဖွားဖို့အတွက် သားဖွားတဲ့အိမ် မပြုလုပ်ပေးတော့ဘူးလား၊ ကိုယ်ဝန်အတွက် ရှင့်ကိုယ်တိုင် မပြုလုပ်ပေးနိုင်ဘူး ဆိုရင်လည်း အလုပ်အကျွေးဖြစ်တဲ့ [[ပသေနဒိကောသလမင်း|ပသေနဒီကောသလမင်း]] တို့၊ [[အနာထပိဏ်သူဌေး]]တို့၊ ဝိသာခါ အမျိုးသမီး စတဲ့ပုဂ္ဂိုလ်များကို စိဉ္စမာဏအား ပြုစုပေးပါလို့ ခိုင်းလည်း ရသားပဲ၊ ဒီလိုလည်း မပြောခဲ့ဘူး၊ သင်ဟာ ကျွန်မနဲ့ ကိုယ်ဝန်ရတဲ့အထိ ပျော်ပါးဖို့လောက်ပဲ သိတယ်၊ ကိုယ်ဝန်ကိုကျတော့ တာဝန်ယူပေးရကောင်းမှန်း မသိဘူး” လို့ ပရိသတ်အလယ်မှာ ဘုရားရှင်အား စွပ်စွဲကာ ဆဲပါလေတော့တယ်။

ထိုအခါ ဘုရားရှင်က တရားဟောနေရာမှ ခဏရပ်ကာ ရဲရင့်သော အသံတော်ဖြင့် “ ဒိကိစ္စဟာ သင်နဲ့ငါသာ သိတယ်” လို့ မိန့်တော်မူပါတယ်။ အဲဒါကိုပဲ သူမက “ ရဟန်းကြီး ကိုယ်ဝန်ရှိတဲ့ကိစ္စမှာ သင်နှင့် ငါတို့ နှစ်ယောက်သာ သိတယ်ဆိုတာ မှန်တာပေါ့” လို့ ဘုရားရှင်အား ထပ်မံပြီး စွပ်စွဲလိုက်ပြန်ပါတယ်။ ဘုရားရှင်လည်း ဘာမှ မိန့်တောမမူတော့ဘဲ ဆိတ်ဆိတ်သာ နေတော်မူလိုက်တယ်။
အဲဒီအချိန်မှာ သိကြားမင်းရဲ့ [[ပဏ္ဍုကမ္ဗလာ မြကျောက်ဖျာ]]ကြီး ပူနွေးလာတဲ့အတွက် အကြောင်းကို ဆင်ခြင်ကြည့်ရာ စိဉ္စမာဏဝိကာဟာ ဘုရားရှင်အား မဟုတ်တရား စွပ်စွဲနေတာကို မြင်ပါတယ်။ သို့နှင့် ဒီကိစ္စကို ဖြေရှင်းမှ တော်မယ် ဆိုပြီး နတ်သားလေး ယောက်နဲ့အတူ ဘုရားရှင်ရှိရာသို့ ရောက်လာပါတယ်။ [[နတ်|နတ်သား]]တို့လည်း [[ကြွက် (တိရစ္ဆာန်)|ကြွက်]]ငယ်ယောင်ဆောင်ပြီး စိဉ္စမာဏဝိကာရဲ့ ခန္ဓာကိုယ်မှာ ချည်ထားတဲ့ ကြိုးတွေကို ကိုက်ဖြတ်လိုက်တယ်။ ကြိုးပြတ်သွားတယ်ဆိုရင်ပဲ သစ်သားချပ် အောက်သို့ကျကာ သူမရဲ့ ခြေဖမိုးအထက်ကို ကျပြီး၊ ခြေဖျားနှစ်ဖက်စလုံး ကျိုးကုန်ပါတော့တယ်။

အဲဒီအခါကျမှ လူအများက မိန်းမယုတ် စိဉ္စမာဏဝိကာကို တံတွေးနဲ့ထွေး၊ ခဲနဲ့ပေါက်၊ ရိုက်နက်ပြီး၊ ပရိသတ်အပြင်ကို ဆွဲထုတ် သွားပါတယ်၊ စိဉ္စမာဏဝိကာလည်း ဘုရားရှင် မမြင်လောက်တဲ့နေရာ အရောက်မှာ မြေကြီးဟက်တက်ကွဲကာ မြေမျိုခံခဲ့ရရှာပါ တော့တယ်။ ဒါကတော့ စိဉ္စမာဏဝိကာရဲ့ စွပ်စွဲချက်ကို အောက်တော်မူတဲ့ ပဉ္စမမြောက် အောင်ခြင်း ဖြစ်ပါတယ်။
&lt;ref&gt;(ဓမ်မပဒ အဋ်ဌကထာ၊ ဒုအုပျ၊ လောကဝဂျ၊ စိဉ်စမာဏဝိကာဝတ်ထု) ဦးကောဝိဒ(မွိတျ)&lt;/ref&gt;

=== အာဠာဝကဘီလူးအား အောင်မြင်တော်မူခြင်း ===
[[ဖိုင်:071 The Defeat of Alavaka (9022063790).jpg|thumb|300px|အာဠာဝကဘီလူးအား အောင်မြင်တော်မူခြင်း]]
အာဠဝီပြည် အစိုးရတဲ့ အာဠဝကမင်းဟာ သူခိုး ဓားပြရန်၊ အတိုက်အခံမင်းတို့ရဲ့ ရန်ကို နှိမ်နင်းဖို့ ရည်ရွယ်ကာ အလေ့အကျင့်ဖြင့်စေရန် (၇) ရက်တစ်ကြိမ် နောက်ပါများနဲ့အတူ သမင်တောသို့ တောလည်ထွက်ကြပါတယ်။ အာဠဝကမင်းဟာ သမင်တစ်ကောင်ကို လိုက်ရာ သုံးယူဇနာအရောက်မှာ ဖမ်းမိပြီး [[သမင်]]ကို ထမ်းကာ ယူဆောင်လာခဲ့ရာ တစ်နေရာမှာ ပညောင်ပင်ကြီးတစ်ပင်အောက်ကို ရောက်သွားပါတယ်။ ဒီပညောင်ပင်ကို အပိုင်စားရထားတာက [[အာဠာဝကဘီလူး]]ပါ။ [[ဘီလူး]]က မင်းကြီးအား စားရန်လုပ်တဲ့အခါ မင်းကြီးက “အသင်ဘီလူး…. တိုင်းပြည်ကိုပြန်ပြီး သင်စားဖို့အတွက် တစ်နေ့ကို လူတစ်ယောက်ကျ လွှတ်ပေးပါ့မယ်။ ငါ့ကိုတော့ လွှတ်ပါ” လို့ပြောပါ တယ်။

နောက်ဆုံးတော့ ဘီလူးက မင်းကြီးအား တိုင်းပြည်ပြန်ခွင့်ပေးလိုက်တယ်။ နန်းတော်ရောက်တော့ မြို့တော်ဝန်အား အကြောင်းစုံ ဖြစ်ခဲ့ပုံ တို့ကို တိုင်ပင်ပြောဆိုရာ မြို့တော်ဝန်က “ အရှင်မင်းကြီး ဒီအတွက် မပူပါနဲ့ ကျွန်တော်မျိုးတာဝန်ထား၊ အရှင်မင်းကြီးသာ အေးချမ်းစွာနေပါ” လို့ပြောကာ ထောင်ထဲက ရာဇဝတ်သားများကို တစ်နေ့ တစ်ယောက်ကျနှုံးဖြင့် လွှတ်ရာ ကြာတော့ ထောင်ထဲတွင် ရာဇဝတ်သား မရှိတော့လောက်အောင် ဖြစ်သွားတယ်။ ဒီလိုနဲ့ မရတော့တဲ့အခါ မြို့ထဲရှိ လူအိုများကို ပို့စေပါတယ်။ လူအိုများလည်း ကြာတော့ ကုန်သလောက်နီးပါးဖြစ်ခဲ့ပြီ၊ အဲဒါနဲ့ ပက်လက်အရွယ် ပုခက်တွင်းနေ ကလေးသူငယ်များကို တစ်နေ့တစ်ယောက်ကျ ပေးပို့စေပါတယ်။ မိခင်များကလည်း မိမိကလေး ဘီလူးရန်မှ လွတ်မြောက်ရန် အရပ်တစ်ပါးသို့ တိမ်းရှောင်သွားကြကာ အသက်ကြီးမှ ပြန်လာခဲ့ကြတယ်။ ဒီလိုနဲ့ (၁၂) နှစ်ကြာခဲ့တယ်။ ကလေးသူငယ်များလည်း အာဠဝက မင်းသားလေးမှတစ်ပါး ဘယ်သူမှ မရှိတော့ပါ။ ဒါနဲ့ မင်းကြီးဟာ သူ့အသက်ရှင်ဖို့အရေး သူ့ရဲ့ ရင်သွေးလေးဖြစ်တဲ့ မင်းသားလေးကိုပါ ဘီလူးထံသို့ ပို့စေလိုက်ပါတယ်။ (လောကမှာ မိမိထက်ချစ်တဲ့သူ မရှိ)။

တစ်နေ့မှာ ဘုရားရှင်ဟာ ဗုဒ္ဓစက္ခုဖြင့် သတ္တလောကကြီးကို ကြည့်တော်မူတဲ့အခါ အာဠဝက မင်းသားလေးရဲ့ အနာဂါမိဖိုလ် တည်ကြောင်း ရှေးကောင်းမှု၊ အာဠာဝကဘီလူးရဲ့ သောတာပတ္တိမဂ်ဖိုလ် တည်ကြောင်း ရှေးကောင်းမှု၊ တရားဆုံးတဲ့အခါ ပရိသတ် (၈၄၀၀၀) အား သစ္စာလေးပါး သိမြင်နိုင်ကြမယ့် အရေး မြင်တော်မူပါတယ်။ သို့နှင့်မနက်တွင် ဘုရားရှင်ဟာ သာဝတ္ထိပြည်မှ ယူဇနာ (၃၀) ကွာဝေးတဲ့ အာဠဝကဘီလူးရှိရာ ဘုံဗိမာန်သို့ ရောက်လာခဲ့ပါတယ်။ ဒီအချိန်မှာ အာဠာဝကဘီလူးက သူ့ဗိမာန်မှာ မရှိပါ။ ဟိမဝန္တာသို့ ဘီလူးများ အစည်းအဝေးသို့ သွားနေခိုက်ဖြစ်တယ်။ (တချို့အကြောင်းများကို စာအိုင်မှာစိုးတဲ့အတွက် မဖော်ပြတော့ပြီ)

ဘီလူးများ အစည်းအဝေးတွင် (အရိယာနတ်) သူငယ်ချင်းနှစ်ဦးက ဘုရားရှင်ရဲ့ တန်ခိုးတော် အာနုဘော် မည်မျှကြီးပုံ အကြောင်းကို ပြောဆိုကြရာ (ပညာမရှိသူကို ပညာနဲ့စပ်တဲ့စကားကိုး သွားပြောရင် မကြိုက်ချေ။) သို့နှင့် ဘီလူးအရှေ့မှာ ဘုရားရှင်ရဲ့ဂုဏ်တွေကို ပြောဆိုနေတဲ့အတွက် ဘီလူးက မနှစ်သက်တဲ့ အပြင် ဒေါသအမျက်ထွက်ကာ “သင်တို့ဆရာ ဘုရားကပဲ တန်ခိုးကြီးသလား၊ ငါကပဲ တန်ခိုးကြီးသလားဆိုတာ ကြည့်ကြသေးတာပေါ့” လို့ဆိုကာ ယူဇနာ (၆၀) ပမာဏရှိတဲ့ ကေလာသတောင်ထိပ်ပေါ် ခြေဖြင့် ဆောက်နင်းနင်းကာ “ အာဠာဝကဆို ငါပဲ ကွ” လို့ အော်လိုက်တဲ့ အသံကြီးဟာ ဇမ္ဗူဒိပ်ကျွန်းတစ်ကျွန်းလုံးမှာရှိတဲ့ လူအများ အကုန်ကြားရတယ်လို့ ဆိုပါတယ်။ ဘီလူးရဲ့ အာနုဘော်ကြောင့် ယူဇနာ (၃၀၀ဝ -မိုင်ပေါင်း၂၄၀၀၀) အပြန့်ကျယ်တဲ့ ဟိမဝန္တာ တောင်ကြီးတစ်ခုလုံး သိမ့်သိမ့်တုန်သွားခဲ့တယ်။

အာဠာဝကဘီလူးဟာ ဘုရားရှင်အား လက်နက်ကြီး (၉) မျိုးတို့နှင့် တိုက်ခိုက်ခဲ့ပါသော်လည်း ဘုရားရှင်အား လက်ရှိနေရာမှ အဝေးထွက်သွားအောင် မတတ်နိုင်ပါ။ သို့နှင့် လက်နက်အမျိုးမျိုး စွဲကိုင်ထားတဲ့ ပြိတ္တာအပေါင်းတို့ဟာ အဆင်းပုံသဏ္ဌာန် အမျိုးမျိုးတို့ဖြင့် ဆင်၊ မြင်း၊ ရထား၊ ခြေလျင်စတဲ့ စစ်အင်္ဂါလေးပါးဖြင့် ဘုရားရှင်အား တိုက်ခိုက်ပြီး အနှောက်အယှက်ပေးခဲ့တယ်။ မနိုင်တဲ့အဆုံး “ဘယ်သူမှ မနိုင်တဲ့ ဘွဲ့ဖြူပုဆိုး နတ်လက်နက်နှင့် ပစ်ရရင်ကောင်းမယ်” လို့တွေးပြီး ဘွဲ့ဖြူလက်နက်ကို ကိုင်ကာ ရပ်နေပါတယ်။

ဒီအချိန်မှာ ဘုရားရှင်က ဘီလူးအား တရားဟောဆုံးမမယ် ဆိုတဲ့ သတင်းကြောင့် တရားနာချင်၊ စစ်တိုက်တာကိုကြည့်ချင်တဲ့ အကြောင်းကြောင့် ထိုအချိန်က ကောင်းကင်ပေါ်မှာ နတ်ဗြဟ္မာများနဲ့ ပြည့်နှက်နေပါတော့တယ်။ ဘီလူးက ဘယ်လိုပင် တိုက်ခိုက်သော်လည်း ဘုရားရှင်ရဲ့ မေတ္တာတော်ကြောင့် ဘယ်လိုမှ မနိုင်နိုင်တဲ့အတွက်ကြောင့် ဘုရားအား မေတ္တာပျက်အောင် လုပ်မယ်လို့ ကြံပြီး ဒေါသထွက်ဖွယ် အမျိုးမျိုး ပြောကြားသော်လည်း မနိုင်ခဲ့ပေ။

တစ်ဖန် “အမေးပုစ္ဆာ ပြဿနာကို မေးမယ် မဖြေနိုင်လို့ကတော့ ဂေါတမ ခြေကိုကိုင်ပြီး ဂင်္ဂါဖြစ်တဖက်ကမ်းကို လွှဲပစ်လိုက်မယ်” လို့ ပြောပြီး ပုစ္ဆာများမေးပါတယ်။ ပုစ္ဆာက…
# လောကမှာ ဘယ်အရာဟာ အမြတ်ဆုံး ဖြစ်သလဲ။
# အဘယ်တရားကို နေ့စဉ်ရက်ဆက် ပွားမယ်ဆိုရင် လူ၊ နတ်၊ နိဗ္ဗာန် သုံးတန်ချမ်းသာကို ရောက်နိုင်ပါသလဲ။
# အရသာအပေါင်းမှာ ဘယ်အရသာဟာ အချိုမြိန်ဆုံး ဖြစ်ပါသလဲ။
# အဘယ်တရားနဲ့ အသက်ရှည်ခြင်းဟာ အမြတ်ဆုံးဖြစ်ပါသလဲ။ လို့ ပြဿနာလေးရပ်ကို မေးပါတယ်။

ဘုရားရှင်ရဲ့အဖြေက…
# လောကီလောကုတ် နှစ်ဖြာသော သဒ္ဓါတရားဟာ လောကမှာ အမြတ်ဆုံး ဖြစ်တယ်။
# ဒါန၊ သီလ၊ ဘာဝနာ ဆိုတဲ့ ကုသလကမ္မပထတရား (၁၀) ပါးဟာ လူနတ်နိဗ္ဗာန် သုံးတန်ချမ်းသာကို ရောက်နိုင်ပါပေတယ်။
# အရသာအပေါင်းမှာ ဟုတ်တိုင်းမှန်ရာကိုသာ ဆိုတတ်သော သစ္စာစကားဟာ အကောင်းဆုံးအရသာ ဖြစ်ပါတယ်။
# မှန်ကန်တဲ့ အကျင့်ပဋိပတ်တို့ကို မပြတ်ပွားများပေးရတဲ့ ပညာတရားနဲ့ အသက်ရှည်ခြင်းဟာ အမြတ်ဆုံးဖြစ်ပါတယ်။ လို့ ဖြေလိုက်တဲ့ တရားတော်ကို အာဠဝကဘီလူး ကြားနာရပြီး နှစ်သက်ရွှင်လန်း ဝမ်းမြောက်တဲ့စိတ် ရှိလှတဲ့အတွက် နောက်ပြဿနာလေးရပ်ကို ထပ်မံပြီး မေးလိုက်ပါတယ်။

# အဘယ်တရားနဲ့ ဩဃလေးဖြာကို ကူးမြှောက်နိုင်ပါသလဲ။
# အဘယ်တရားဟာ ဘဝသံသရာကို ကူးမြှောက်နိုင်ပါသလဲ။
# အဘယ်တရားတို့ဖြင့် ဝဋ်ဆင်းရဲမှ လွတ်မြောက်နိုင်ပါသလဲ။
# အဘယ်တရားတို့ဖြင့် ကိလေသာမှ ကင်းဝေးနိင်ပါသလဲ။

ဘုရားရှင်က..
# သဒ္ဓါတရားနဲ့ ဩဃလေးဖြာကို ကူးမြောက်နိုင်ပါတယ်။
# ကုသိုလ်တရား ပွားများနိုင်ရန် အဖန်ဖန် ထပ်ထပ် မမေ့မလျော့အောင် ထားရတဲ့ အပ္ပမာဒ သတိတရားဟာ ဘဝသံသရာမှ ကူးမြောက်နိုင်ပါတယ်။
# ဝီရိယတရားဖြင့် ဝဋ်ဆင်းရဲမှ လွန်မြောက်နိုင်ပါတယ်။
# ပညာတရားဖြင့် ကိလေသာမှ ကင်းစင်နိုင်ပါတယ်။ လို့ ဖြေတော်မူပြီးတဲ့အခါ အာဠာဝကဘီလူးဟာ သောတာပတ္တိမဂ်ဖိုလ်မှာ တည်ခဲ့ပါတယ်။ သောတာပန် ဖြစ်ပြီးတဲ့နောက်မှာလည်း အမေးတွေမေးပါသေးတယ်။

သို့နှင့် အာဠာဝကဘီလူးဟာ အာဠဝက မင်းသားလေးအား မစားတော့ပဲ ဘုရားရှင်အား ဆက်ကပ်လိုက်ပါတယ်။ ဘုရားရှင်က ထိုမင်းသားလေးကို လက်တော်ဖြင့် ခံယူတော်မူကာ “ ဒီကလေးငယ်ကို ကျွေးမွေးကြပြီး ကြီးလာရင် ငါဘုရားအား ပြန်လည်ပေးအပ်ရမယ်” လို့ ပြောတော်မူကာ မင်းချင်းယောက်ျားများလက်သို့ ပေးအပ်ခဲ့ပါတယ်။ ဒီတွင်ပဲ ဘုရားရှင်ရဲ့ အာဠာဝကဘီလူးကို အောင်မြင်ပုံ ဒုတိယ အောင်နိုင်ခြင်း ဖြစ်ပါတယ်။ &lt;ref&gt;(မဟာဗုဒ္ဓဝင်စတုတ္ထအတွဲ၊ နှာ-၂၆၃-၃၀၅)။&lt;/ref&gt;
﻿

=== နာဠာဂီရိဆင်အား အောင်မြင်တော်မူခြင်း ===
[[ဖိုင်:072 The Defeat of Nalagiri (9019827787).jpg|thumb|300px|နာဠာဂီရိဆင်အား အောင်မြင်တော်မူခြင်း]]
ရှင်ဒေဝဒတ်ရဲ့ ပယောဂကြောင့် ကျောက်ချပ်လွှာတစ်ခု လွင့်စဉ်ကာ ဘုရားရှင်ရဲ့ ခြေမတော်ကို ထိခိုက်မိကာ သွေးစိမ်းတည်ခဲ့ရတယ်။ ထိုအနာကို ဆရာ[[ဇီဝက]]က ဆေးကုပေးတဲ့အတွက် ကျန်းမာစွာ ရှိနေတော်မူပါတယ်။ ထိုအခါ ဘုရားရှင်အား နည်းမျိုးစုံဖြင့် သတ်ဖြတ်ရန် ကြံစည်နေတဲ့ ရှင်ဒေဝဒတ်က “ ရဟန်းဂေါတမကို ဘယ်သူလူတစ်ဦး တစ်ယောက်မှ သတ်ဖြတ်ဖို့ မတတ်နိုင်ကြဘူး။ ဘုရင်[[အဇာတသတ်]]ဆီမှာတော့ [[ရတနာသုံးပါး]]ရဲ့ ကျေးဇူးဂုဏ်ကိုလည်းမသိ။ လူမြင်ရင် သတ်ဖြတ်လေ့ရှိပြီး အလွန်ကြမ်းတမ်းတဲ့ [[နာဠာဂီရိဆင်]]ကြီးဟာ ရဟန်းဂေါတမကို သတ်နိုင်လိမ့်မယ်” လို့ အကြံဖြစ်ပြီး ဘုရင်အဇာတသတ်အား ထိုအကြောင်းကို ပြောပြရာ ဘုရင်ကလည်း မင်းဆရာသဘောအတိုင်း လက်ခံပါတယ်။

အဇာတသတ်ဘုရင်ဟာ ဆင်တင်းကုတ်ရှိ ဆင်ထိန်းကို ခေါ်ကာ “မနက်ဖန် ရဟန်းဂေါတမလာရာ လမ်းမှ မျက်နှာချင်းဆိုင်ပြီး နာဠာဂီရိဆင်ကြီးအား လွှတ်ရမယ်” လို့ အမိန့်ပေးခဲ့တယ်။ ရှင်[[ဒေဝဒတ်]]ကလည်း ပိုပြီးတိကျအောင် ဆင်ထိန်းထံသွားပြီး “အိုဆင်ဆရာ… [[ဆင်]]ကြီးက အရက်ဘယ်နှစ်အိုး သောက်နိုင်လဲ” မေးပါတယ်။ ဆင်ဆရာက “ အရှင်…. (၈) အိုးတိတိ သောက်နိုင်ပါတယ်” လို့ ပြောလိုက်တယ်။ ရှင်ဒေဝဒတ်က မနက်ဖန်ကျရင် ဆင်ကြီးကို အရက် (၁၆) အိုးတိုက်ရန် ဆင်ဆရာအား မှာကြားထားခဲ့တယ်။

မနက်ဖန်မှာ ဘုရားရှင် ဆွမ်းခံကြွလာမယ့်လမ်းမှာ နာဠာဂီရိဆင်ကြီးကို လွှတ်လိမ့်မယ် ဆိုတဲ့ သတင်းဟာ [[ရာဇဂြိုဟ်(အိန္ဒိယ)|ရာဇဂြိုဟ်]]မြို့ထဲ ပြန့်နှံ့သွားပါတော့တယ်။ ဒါကြောင့် [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]]ဝင်လူများက “အရှင်ဘုရား မနက်ဖန် ရာဇဂြိုဟ်မြို့ထဲ ဆွမ်းခံမကြွပါနဲ့ဘုရား၊ ရှင်တော်ဘုရားနဲ့ ကျောင်းရှိ သံဃာတော်များအတွက် တပည့်တော်တို့ ကျောင်းလာပြီး ဆွမ်းဆက်ကပ်ပါ့မယ်ဘုရား” လို့ လျှောက်ထားကြတယ်။

ဘုရားရှင်လည်း မနက်ဖန် ရာဇဂြိုဟ်မြို့ထဲကို နောက်ပါရဟန်းတော်များနဲ့ ကြွတော်မူမယ်။ နာဠာဂီရိဆင်ကြမ်းကြီးကို ဆုံးမပြီး ကျောင်းပြန်ရောက်ကာ [[ဝေဠုဝန်ကျောင်းတော်|ဝေဠုဝန်ကျောင်း]]မှာပဲ ဆွမ်းဘုဉ်းပေးရမယ် ဆိုတာကို ဆင်ခြင် သိမြင်တော်မူတဲ့အတွက် ဒါယကာများ ပင့်ဖိတ်တဲ့ ဆွမ်းကို လက်ခံတော်မူခဲ့ပါတယ်။

ဘုရားရှင်လည်း ညဦးယံမှာ ရဟန်းတော်များအား တရားဟောတော်မူပါတယ်။ မဇ္ဈိမယံ၊ သန်းခေါင်ယံမှာ နတ်ဗြဟ္မာများ မေးလျှောက်တဲ့ ပြဿနာများကို ဖြေဆိုတော်မူပါတယ်။ ပစ္ဆမယံ (မိုးသောက်ယံ) မှာ အပိုင်းသုံးပိုင်းခွဲကာ ပထမအချိန်ပိုင်းမှာ လက်ျာနံတောင်းဖြင့် လျောင်းစက်တော်မူပြီး ဒုတိယအချိန်ပိုင်းမှာ အရဟတ္တဖိုလ်သမာပတ်ကို ဝင်စားတော်မူပါတယ်။ တတိယအချိန် ပိုင်းကျတော့ မဟာကရုဏာသမာပတ်ကို ဝင်စားတော်မူပြီး သမာပတ်မှ ထတော်မူကာ ကျွတ်ထိုက်တဲ့ သတ္တဝါများကို ကြည့်သောအခါ နာဠာဂီရိဆင်ကို ဆုံးမရာမှာ သတ္တဝါအပေါင်း (၈၄၀၀၀) တို့ ကျွတ်တမ်းဝင်ကြမှာကို သိမြင်တော်မူပါတယ်။

သို့နှင့် နံနက်စောစောမှာ အရှင်အာနန္ဒာကို ခေါ်ပြီး “အာနန္ဒာ…. ရာဇဂြိုဟ်မြို့ရဲ့ ဝန်းကျင်ရှိ ကျောင်းတိုက်ကြီး (၁၈) တိုက်တို့မှ ရဟန်းတော်များ အားလုံးတို့အား ငါဘုရားနဲ့အတူ ရာဇဂြိုဟ်မြို့တွင်းသို့ ဝင်ရမယ်လို့ ပြောချေ” လို့ မိန့်တော်မူပါတယ်။ အရှင်အာနန္ဒာလည်း ဘုရားရှင် မိန့်တော်မူတဲ့အတိုင်း ရဟန်းတော်များအား သိစေပါတယ်။

ဘုရားရှင်ဟာ အချိန်တန်တော့ ရာဇဂြိုဟ်မြို့ထဲ နောက်ပါ ရဟန်းများစွာနဲ့အတူ ကြွတော်မူလာတယ်။ တစ်ဖက်ကလည်း နာဠာဂီရိ ဆင်ကို အရက် (၁၆) အိုးတိုက်ကာ ဘုရားရှင် ကြွလာရာလမ်းသို့ ဆင်ကြီးလွှတ်ဖို့ ပြင်ဆင်နေကြပါပြီ။ အဲဒီအချိန်မှာ ရာဇဂြိုဟ်မြို့တွင်း ဘုရားရှင်နဲ့ နာဠာဂီရိဆင်တို့ရဲ့ ပွဲကို ကြည့်ဖို့အတွက် ရောက်နေကြတဲ့ လူထုပရိသတ်ကြီးကလည်း မဖြစ်ဘူးမြဲ ထူးကဲစွာ များပြားလှပါတယ်။ သဒ္ဓါတရားရှိသူ ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်များကတော့ ဘုရားရှင်က နာဠာဂီရိဆင်အား လှလှကြီး ဆုံးမတော်မူမှာကို ဖူးမြင်ရတော့မယ် ဆိုတဲ့ အသိနဲ့ အိမ်အမိုးပေါ်တက်ကာ ကြည့်ရှုနေကြသလို… သဒ္ဓါတရားမရှိတဲ့ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိများကတော့ ဘုရား၊ တရား၊ သံဃာ ဆိုတာမသိ၊ အလွန်ကြမ်းတမ်းတဲ့ နာဠာဂီရိဆင်ကြီး ရဟန်းဂေါတမကို မုန့်ညက်အောင် နင်းခြေပြီး သတ်လိမ့်မယ်။ ဒါကို ကောင်းကောင်းကြီး မြင်ရတော့မယ် ဆိုတဲ့ အတွေးနဲ့ အမိုးပေါ်တက်ကာ အချိန်ကို စောင့်နေကြပါတယ်။

ထိုအချိန်မှာပဲ နာဠာဂီရိဆင်ကြီးဟာ ဘုရားရှင် ကြွလာရာကို ဦးတည်ပြီး ဒေါသကြီးကြီးနဲ့ နားရွက်ကို ထောင်ကာ ဘုရားရှင်ရှိရာသို့ ဦးတည် ပြေးလာပါတော့တယ်။ ရဟန်းတော်များက ဘုရားရှင်အား “ မြတ်စွာဘုရား… ဒီနေရာကနေ ရှောင်သင့်ပါတယ် အရှင်ဘုရား” လို့ လျှောက်ထားတဲ့အခါ ဘုရားရှင်က “ ရဟန်းတို့…မကြောက်ကြနဲ့၊ နာဠာဂီရိဆင်ကို ငါဘုရား ဆုံးမတော်မူပါ့မယ်” လို့ မိန့်တော်မူပါတယ်။

[[အရှင်အာနန္ဒာ]]ကလည်း ဘုရားရှင်အား ဆင်ပြောင်ကြီးရဲ့ အနင်းကို မခံယူစေပဲ သူသာလျှင် အရှေ့က အနင်းခံမယ်လို့ ဆိုကာ ဘုရားရှင်အရှေ့က ကာပြီး ရပ်နေပါတယ်။ ဘုရားရှင်အပေါ် အသက်စွန့်ဝံ့တဲ့ အရှင်အာနန္ဒာရဲ့ မေတ္တာက အံ့မခန်းဖြစ်ခဲ့ရတယ်။ ထိုအခါ ဘုရားရှင်က “ အာနန္ဒာ ငါဘုရားရှေ့က ဒီလိုမနေပါနဲ့” လို့ မိန့်တော်မူပါတယ်။ ပြောမရတဲ့အဆုံး အရှင်အာနန္ဒာအား တန်ခိုးတော်နဲ့ ရဟန်းတော်များအကြားမှာ ထားတော်မူလိုက်ရပါတယ်။ ထိုအချိန်မှာ သားသည်မိခင်တစ်ယောက်လည်း ကြောက်လန့်ပြီး သားလေးကို ဘုရားရှင်နဲ့ ဆင်ပြောင်ကြီးရဲ့ အလယ်မှာ ချထားခဲ့ကာ လွတ်ရာသို့ ပြေးပါတော့တယ်။ ဆင်ပြောင်ကြီးကလည်း ကလေးကို အရင်နင်းခြေ သတ်ဖြတ်မယ်ဆိုတဲ့ အကြံနဲ့ ကလေးရှိရာသို့ ပြေးအလာ၊ ဘုရားရှင်က “ ဟဲ့ နာဠာဂီရိ….သင့်ကို အရက် ၁၆ အိုးတိုင်အောင် တိုက်လိုက်တာဟာ ကလေးကို သတ်ဖို့မဟုတ်ဖူး၊ ငါဘုရားကို သတ်ဖို့ဖြစ်တယ်၊ ဒါကြောင့် မဆိုင်တဲ့ ကလေးဆီကို မသွားဘဲ ငါ့ဘုရားထံသို့သာ ဖြောင့်ဖြောင့် လာခဲ့ပါတော့” လို့ ပြောလိုက်ပါတယ်။

ထိုအခါ ဆင်ပြောင်ကြီးဟာ ဘုရားရှင်ရဲ့ ချိုမြိန်လှတဲ့ အသံကို ကြားလိုက်ရတဲ့အပြင် ဘုရားရှင်ရဲ့ တင့်တယ်တော်မူလှတဲ့ အသရေတော်ကို ဖူးမြင်ရကာ ဘုရားရှင်ရဲ့ တန်ခိုးအာနုဘော်ကြောင့် နာဠာဂီရိဆင်ကြီးဟာ ဘုရားရှင်ရဲ့ ခြေတော်ရင်းမှာ ဝပ်စင်းခဲ့ရပါ တော့တယ်။ ဒီအချိန်မှာ ဘုရားရှင်က ဆင်ပြောင်ကြီးနဲ့တကွ ရောက်လာတဲ့ ပရိသတ်များစွာတို့အား တရားရေအေး တိုက်ကျွေးခဲ့ပါတယ်။ တရားအဆုံးမှာ ဆင်ပြောင်ကြီးဟာ ဆီထိဂွမ်းလို တစ်ကိုယ်လုံး နှစ်သက်ခြင်း ပီတိဖြာဝေခဲ့ရပါတယ်။ တကယ်ဆိုရင် ဆင်ပြောင်ကြီးဟာ တိရစ္ဆာန်ဖြစ်နေလို့ပါ။ လူဆိုရင်တော့ သောတာပတ္တိမဂ်ဖိုလ်တည်ပြီး အရိယာတောင် ဖြစ်နိုင်သေးတယ်။ ရောက်လာတဲ့ ပရိသတ်များလည်း သစ္စာတရားသိကာ တရားထူးများ ရခဲ့ကြပါတော့တယ်။

ဒါက ဘုရားရှင် နာဠာဂီရိဆင်ကြီးအား အောင်နိုင်ပုံ တတိယအောင်ခြင်း ဖြစ်ပါတယ်။
&lt;ref&gt;(စူဠဝါ သံဃဘေဒက္ခန္ဓက။ အသီတိနိပါတ် စူဠဟံသဇာတ်အဌကထာ။ မဟာဗုဒ္ဓဝင် စတုတ္ထတွဲ၊ နှာ-၆၂၉ မှ ၆၃၈)&lt;/ref&gt;

== ဂါထာတော် ==
အောင်ခြင်း (၈) ပါး ဂါထာတော်ဟူ၍လည်း ရှိပြီး
ထွဋ်ခေါင်ဆရာတော်၏ရန်အောင်မြင်ဂါထာတော်

ဗုဒ္ဓေါ မေ ရက္ခတု နိစ္စံ၊ ဓမ္မော မေ ရက္ခတု သဒါ ။
သံဃော မေ ရက္ခတု ဒိနေ၊ သုခီ ဒီဃာယုကော ဘ၀ ။
မာရာဠဝက နာဠာဂြိံ၊ အင်္ဂုလိ စိဉ္စ သစ္စကံ ။
နန္ဒောပနန္ဒဗြဟ္မဉ္စ၊ ဇယော ဇယတု မင်္ဂလံ ။

၁။ ဗုဒ္ဓေါ-မြတ်စွာဘုရားသည်။ မေ-အကျွန်ုပ်အား၊ နိစ္စံ-အမြဲမပြတ်။ ရက္ခတု-စောင့်ရှောက်တော်မူပါစေသတည်း။
ဓမ္မော-မဂ်ဖိုလ်နိဗ္ဗာန် ဆယ်တန်သော တရားတော်မြတ်သည်။ မေ-အကျွန်ုပ်အား။ သဒါ-အခါခပ်သိမ်း။ ရက္ခတု စောင့်ရှောက်တော်မူပါစေသတည်း။ သံဃော-သမ္မုတိ အရိယာ နှစ်ဖြာသော သံဃာတော်အပေါင်းသည်။
မေ-အကျွန်ုပ်အား။ ဒိနေ-နေ့တိုင်း။ ရက္ခတု-စောင့်ရှောက် တော်မူပါစေသတည်း။ အဟံ-အကျွန်ုပ်သည်။ သုခီ- ချမ်းသာခြင်းရှိသည်။ ဒီဃာယုကော-အသက်ရှည်ခြင်း ရှိသည်။ ဘဝ-ဘဝါမိ-ဖြစ်ရပါလို၏။

၂။ မုနိန္ဒော-မြတ်စွာဘုရားသည်။ မာရာဠဝက နာဠာဂြိံစ-မာရ်နတ်မင်း၊ အာဠာဝက ဘီလူး၊ နာဠာဂိရိဆင်ကို၎င်း။
အင်္ဂုလိံစ-အင်္ဂုလိမာလကို၎င်း။ စိဉ္စသစ္စကဉ္စ-စိဉ္စမာဏဝိကာနှင့် သစ္စကပရိဗိုလ်ကို၎င်း။ နန္ဒောပနန္ဒဗြဟ္မဉ္စ-နန္ဒောပနန္ဒနဂါးမင်းနှင့် ဗကဗြဟ္မာကို၎င်း။ ဇယော-အောင်မြင် ခြင်းသည်။ (ဟောတိ ယထာ-ဖြစ်သကဲ့သို့) တထာ-ထို့အတူ။ မေ-အကျွန်ုပ်အား။ မင်္ဂလံ-အောင်ရာအောင်ကြောင်း မင်္ဂလာအပေါင်းသည်။ ဇယတု-အောင်မြင်ပြီးစီးပါစေသတည်း။

ဤဂါထာသည် ထွတ်ခေါင်ဆရာတော်ဘုရားကြီး ရွတ်ဖတ်သရဇ္ဈာယ်တော်မူသော ဂါထာတော်ကြီး ဖြစ်သည်။
ဤဂါထာများကို ရွတ်ဖတ်ပူဇော်ခြင်းဖြင့် အောင်မြင်မှုအမျိုးမျိုး လက်တွေ့ခံစားရသည်။ ရန်အမျိုးမျိုး အောင်နိုင်သည်။
&lt;ref&gt;( ဗုဒ္ဓဘာသာလက်စွဲကျမ်း ပထမတွဲ-မှ)&lt;/ref&gt;

== သီချင်း ==
အောင်ခြင်း (၈) ပါး သီချင်းကို တေးသံရှင် ဒေါ်မေရှင် သီဆိုခဲ့ပြီး၊ နောက်ပိုင်းတွင် မာမာအေး၊ စိုးစန္ဒာထွန်းတို့မှ ပြန်လည်သီဆိုကြသည်။ 

== ကိုးကား ==
&lt;references/&gt;
{{DEFAULTSORT:အ}}


[[Category:ဗုဒ္ဓဘာသာ]]</text>
      <sha1>d3ux9alb47i0y90smx6ffzlzkpeywxd</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ပြည်သူ့လွတ်မြောက်ရေးတပ်မတော် (တရုတ်နိုင်ငံ)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>8299</id>
    <revision>
      <id>1051035</id>
      <parentid>879106</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T21:51:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Azredcon4</username>
        <id>147657</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>1051035</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4816" sha1="r2lhz3pyxwv989pev5ymo9p34br1hug" xml:space="preserve">{{Infobox National Military
|country=တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ
|name=ပြည်သူ့ လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော်
|native_name=&amp;nbsp;'' 中国人民解放军 ''&amp;nbsp;
|image=[[File:Flag of the People's Liberation Army.svg|250px]]
|caption=Flag of the People's Liberation Army
|image2=
|caption2=
|founded=1 August 1927
|current_form=
|disbanded=
|branches=[[File:Ground Force Flag of the People's Republic of China.svg|22px]] ကြည်းတပ်&lt;br /&gt;[[File:Naval Ensign of the People's Republic of China.svg|22px]] ရေတပ်&lt;br /&gt;[[File:Air Force Flag of the People's Republic of China.svg|22px]] လေတပ်&lt;br /&gt;[[File:China Emblem PLA shaded.svg|22px]] ဒုတိယ အမြောက်တပ်
|headquarters=
&lt;!-- Leadership --&gt;
|commander-in-chief=[[ရှီကျင့်ဖျင်]] (ဗဟိုစစ်ရေး ကော်မရှင် ဥက္ကဋ္ဌ)&lt;ref&gt;Article 93 of the [[Constitution of the People's Republic of China]] places the authority to direct the armed forces of the PRC in the [[Central Military Commission (People's Republic of China)|Central Military Commission]]. However, Article 80 gives the [[President of the People's Republic of China]] the power to proclaim martial law, proclaim a state of war, and issue mobilization orders. Since the mid-1990s, it has been standard practice to have the President, the CMC Chairman, and the [[General Secretary of the Communist Party of China]] be the same person although the differences in the start of terms means that there is some overlap between an occupant and his predecessor.&lt;/ref&gt;
|commander-in-chief_title=
|minister=
|minister_title=
|commander=Chen Bingde
|commander_title=

&lt;!-- Manpower --&gt;
|age=18–49 (compulsory ''de jure''; voluntary ''de facto'')
|conscription=None
|manpower_data=2009 est.
|manpower_age=16–49
|available=654,229,201
|available_f=429,058,000
|fit=472,294,719
|fit_f=350,991,416
|reaching=11Million~
|reaching_f=10Million~
|active=approximately 3,440,000&lt;ref name=&quot;China&quot;&gt;{{cite news|title=China's Armed Forces, CSIS (Page 24)|date=25 July 2006|url=http://www.csis.org/media/csis/pubs/060626_asia_balance_powers.pdf|format=PDF|accessdate=19 November 2009|archivedate=26 December 2018|archiveurl=https://web.archive.org/web/20181226073401/https://www.csis.org/media/csis/pubs/060626_asia_balance_powers.pdf}}&lt;/ref&gt;
|ranked=1st
|reserve=1,200,000&lt;ref name=&quot;China&quot;/&gt;
|deployed='''Overseas''': ~300 anti-pirate personel in Somalia &lt;ref name=&quot;China&quot;/&gt;&lt;br /&gt;'''Paramilitary''': approximately 4,100,000&lt;ref name=&quot;China&quot;/&gt;&lt;br /&gt;'''Total''': 7,540,000~ &lt;ref name=&quot;China&quot;/&gt; ([[List of countries by number of total troops|ranked 3rd]])
&lt;!-- Financial --&gt;
|amount=$70 billion (2009) &lt;ref&gt;http://milexdata.sipri.org/result.php4 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120503052200/http://milexdata.sipri.org/result.php4 |date=3 May 2012 }} The [[SIPRI]] Military Expenditure Database&lt;/ref&gt; ([[:en:List of countries and federations by military expenditures|ranked 2nd]])
|percent_GDP=1.2% (2009 est.)
&lt;!-- Industrial --&gt;
|domestic_suppliers=[[:Category:Defence companies of the People's Republic of China|Defence companies of China]]&lt;ref&gt;[http://www.sinodefence.com/organisation/industry/default.asp Source]&lt;/ref&gt;
|foreign_suppliers=
* '''Historical:'''&lt;br&gt;{{flag|USSR}}
* '''Modern:'''&lt;br&gt;{{RUS}}&lt;br /&gt;{{Flag|Ukraine}}&lt;br /&gt;{{Flag|Belarus}}&lt;br /&gt;{{Flag|France}}&lt;ref&gt;{{cite web |url = https://chinapower.csis.org/china-global-arms-trade/ |title = How dominant is China in the global arms trade? |date = 26 April 2018 |website = ChinaPower Project |publisher = [[Center for Strategic and International Studies]] |language = en-US |access-date = 2019-09-10 |archive-url = https://web.archive.org/web/20191013193110/https://chinapower.csis.org/china-global-arms-trade/ |archive-date = 13 October 2019 |url-status = live }}&lt;/ref&gt;
|imports=?
|exports=?
&lt;!-- Related aricles --&gt;
|history=[[:en:History of the People's Liberation Army|History of the PLA]]&lt;br /&gt;[[:en:Modernization of the People's Liberation Army|Modernization of the PLA]]
|ranks=[[:en:Ranks of the People's Liberation Army|ကြည်းတပ်]]&lt;br /&gt;[[:en:Ranks of the People's Liberation Army Navy|ရေတပ်]]&lt;br /&gt;[[:en:Ranks of the People's Liberation Army Air Force|လေတပ်]]
}}

'''ပြည်သူ့လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော်''' သည် [[တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ]]၊ ကွန်မျူနစ်ပါတီ၏ စစ်တပ်ဖြစ်သည်။

== ကိုးကား ==
{{reflist}}


[[Category:ပြည်သူ့လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော်]]

{{Mil-stub}}</text>
      <sha1>r2lhz3pyxwv989pev5ymo9p34br1hug</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အာဂျင်တီးနား အမျိုးသား ဘောလုံးအသင်း</title>
    <ns>0</ns>
    <id>9196</id>
    <revision>
      <id>1051041</id>
      <parentid>835607</parentid>
      <timestamp>2026-09-01T04:07:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-47267-70</username>
        <id>147659</id>
      </contributor>
      <origin>1051041</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5543" sha1="990tqle5gkv3en01j31qglxs843l7px" xml:space="preserve">{{Infobox National football team
| Name = {{fb|ARG}}
| Badge = Afa logo jerseys.png
| FIFA Trigramme = ARG
| Nickname = ''La Albiceleste'' (White and Sky blue)
| Association = ''Asociación del Fútbol Argentino''&lt;br /&gt;(Argentine Football Association)
| Confederation = [[CONMEBOL]] (South America)
| Coach = [[Lionel Scaloni]] (interim)
| Captain = 
| Most caps = [[Javier Zanetti]] (136)
| Top scorer = [[Lionel Messi]] (65)
| Home Stadium = [[:en:Estadio Monumental Antonio Vespucio Liberti|El Monumental]]
| FIFA Rank = {{Nft rank|11|down|6|date=16 ဩဂုတ်လ 2018}}
| FIFA max = 1
| FIFA max date = March 2007, October 2007 – June 2008
| FIFA min = 24
| FIFA min date = August 1996
| Elo Rank = 6
| Elo max = 1
| Elo max date = most recently in July 2007, 34 times in total
| Elo min = 28
| Elo min date = June 1990
&lt;!-- First Kit --&gt;
| pattern_la1 = _arg10h
| pattern_b1  = _arg10h
| pattern_ra1 = _arg10h
| pattern_sh1 = _adidaswhite
| pattern_so1 = _3_stripes_blue
| leftarm1 = 75AADB
| body1 = 75AADB
| rightarm1 = 75AADB
| shorts1 = 000000
| socks1 = ffffff
&lt;!-- Second Kit --&gt;
| pattern_la2 = _arg10a
| pattern_b2  = _arg10a
| pattern_ra2 = _arg10a
| pattern_sh2 = _adidasonwhite
| pattern_so2 = _3_stripes_white
| leftarm2 = 0000FF
| body2 = 0000FF
| rightarm2 = 0000FF
| shorts2 = 0000AA
| socks2 = 0000AA
| First game = {{fb-rt|URU}} 2 – 3 {{fb|ARG}}&lt;br /&gt;(Montevideo, Uruguay; 16 May  1901)
| Largest win = {{fb-rt|ARG}} 12 – 0 {{fb|ECU}}&lt;br /&gt;(Montevideo, Uruguay; 22 January 1942)
| Largest loss = 
{{fb-rt|TCH}} 6 – 1 {{fb|ARG}}&lt;br /&gt;([[Helsingborg]], [[Sweden]]; 15 June 1958)&lt;br /&gt; 
{{fb-rt|URU}} 5 – 0 {{fb|ARG}}&lt;br /&gt;([[Guayaquil]], [[Ecuador]]; 16 December 1959)&lt;br /&gt;
{{fb-rt|ARG}} 0 – 5 {{fb|COL}}&lt;br /&gt;([[Buenos Aires]], [[Argentina]]; 5 September 1993)
{{fb-rt|BOL}} 6 – 1 {{fb|ARG}}&lt;br /&gt;([[La Paz]], [[Bolivia]]; 1 April 2009)
| World cup apps = 14
| World cup first = 1930
| World cup best = Winners, [[:en:1978 FIFA World Cup|1978]] , [[:en:1986 FIFA World Cup|1986]] and [[:en:2024 FIFA World Cup|2022]]
| Regional name = [[Copa América]]
| Regional cup apps = 38
| Regional cup first = [[:en:South American Championship 1916|1916]]
| Regional cup best = Winners, [[:en:South American Championship 1921|1921]], [[:en:South American Championship 1925|1925]], [[:en:South American Championship 1927|1927]], [[:en:South American Championship 1929|1929]], [[:en:South American Championship 1937|1937]], [[:en:South American Championship 1941|1941]], [[:en:South American Championship 1945|1945]], [[:en:South American Championship 1946|1946]], [[:en:South American Championship 1947|1947]], [[:en:South American Championship 1955|1955]], [[:en:South American Championship 1957|1957]], [[:en:South American Championship 1959 (Argentina)|1959]], [[:en:Copa América 1991|1991]], [[:en:Copa América 1993|1993]]
| Confederations cup apps = 3
| Confederations cup first = 1992
| Confederations cup best = Winners, [[:en:King Fahd Cup 1992|1992]]
}}

[[ဖိုင်:Seleccion argentina 1964.jpg|thumb|left|အာဂျင်တီးနား အမျိုးသား ဘောလုံးအသင်း 1964]]
[[ဖိုင်:Argentina team in St. Petersburg.jpg|thumb|left|]]
'''အာဂျင်တီးနား အမျိုးသား ဘောလုံးအသင်း'''သည် အာဂျင်တီးနားနိုင်ငံ၏ လက်ရွေးစင် ဘောလုံးအသင်းဖြစ်ပြီး [[ဥရုကွေး အမျိုးသား ဘောလုံးအသင်း|ဥရုကွေး]] နည်းတူ နိုင်ငံတကာ ဘောလုံးပွဲများတွင် အများဆုံး ဗိုလ်စွဲသည့် အသင်းတစ်သင်းဖြစ်သည်။ &lt;ref&gt;[http://www.afa.org.ar/?m=news&amp;n=7 Asociación del Fútbol Argentino&lt;!-- Bot generated title --&gt;]&lt;/ref&gt;

အာဂျင်တီးနားအသင်းသည် ကမ္ဘာပေါ်တွင် ခြေစွမ်းအကောင်းဆုံး ဘောလုံးအသင်း တစ်သင်းဖြစ်ပြီး ဖီဖာ အဖွဲ့ချုပ်၏ စာရင်းအရ လက်ရှိ ကမ္ဘာပေါ်တွင် နံပါတ် ၇ အဆင့်တွင် ရှိသည်။ &lt;ref&gt;{{Cite web |title=FIFA.com – The FIFA/Coca-Cola World Ranking&lt;!-- Bot generated title --&gt; |url=http://fifa.com/worldfootball/ranking/lastranking/gender=m/fullranking.html |accessdate=25 June 2010 |archivedate=12 December 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20131212082010/http://www.fifa.com/worldfootball/ranking/lastranking/gender=m/fullranking.html }}&lt;/ref&gt; အာဂျင်တီးနားအသင်းသည် [[ဖီဖာ ကမ္ဘာ့ဖလား]]ပွဲတွင် ၁၉၇၈ ၊ ၁၉၈၆ ခုနှစ် နှင့် ၂၀၂၂ ခုနှစ် ၌ ဗိုလ်စွဲခဲ့သည်။ ၂၀၀၄ နှင့် ၂၀၀၈ အိုလံပစ်ပြိုင်ပွဲများတွင်လည်း ရွှေတံဆိပ် ရယူနိုင်ခဲ့သည်။

== ကိုးကား ==
{{reflist}}

[[Category:အာဂျင်တီးနား အမျိုးသား ဘောလုံးအသင်း]]
[[Category:အာဂျင်တီးနားနိုင်ငံရှိ ဘောလုံးအားကစား]]</text>
      <sha1>990tqle5gkv3en01j31qglxs843l7px</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ဝီကီပီးဒီးယား:လက်ဖက်ရည်ဆိုင် (နည်းပညာ)</title>
    <ns>4</ns>
    <id>9992</id>
    <revision>
      <id>1051034</id>
      <parentid>1050149</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T20:52:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>MediaWiki message delivery</username>
        <id>21591</id>
      </contributor>
      <comment>/* Tech News: 2026-36 */ အပိုင်းသစ်</comment>
      <origin>1051034</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="198211" sha1="fsges4hp5aav3n7lr49k5exggz9quls" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;
{{လက်ဖက်ရည်ဆိုင် ခေါင်းစီး|နည်းပညာ|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်၏ '''နည်းပညာ''' အခန်းသည် '''ဝီကီပီးဒီးယား''' ''အကြောင်း'' နည်းပညာဆိုင်ရာ ကိစ္စရပ်များကို ဆွေးနွေးရန် ဖြစ်သည်။ ဝီကီဆော့ဖ်ဝဲလ်အမှားများ သတင်းပို့ရန်နှင့် အင်္ဂါရပ်အသစ်များ တောင်းဆိုရန်များကို [[mw:Phabricator|Phabricator]] တွင် ပြုလုပ်ပါ ( [[mw:How to report a bug|ဆော့ဖ်ဝဲလ်အမှားများ သတင်းပို့နည်း]] ကို ကြည့်ပါ)။
&lt;!-- All of the text for this top section is found at template:Villagepumppages --&gt;
မီဒီယာဝီကီ (MediaWiki) ဆိုင်ရာ အထွေထွေ မေးခွန်းများအတွက် [[mw:Project:Support desk|မီဒီယာဝီကီ အကူအညီ စားပွဲ]] သို့ သွားပါ။
|center=&lt;div id=&quot;villagepumpfaq&quot; style=&quot;padding-right: 30px; text-align: center; margin: 0 auto;&quot;&gt;{{FAQ|see also=[[Wikipedia:FAQ/Technical]]|style=margin: 0 auto; width: 85%;|collapsed=yes}}&lt;/div&gt;
|3=WP:VPT|4=WP:VP/T|5=WP:TECHPUMP|6=WP:PUMPTECH}}&lt;!--

--&gt;__NEWSECTIONLINK__&lt;!--

--&gt;
__TOC__
{{anchor|below_toc}}
{{clear}}&lt;!--

ကဏ္ဍကို စာမျက်နှာ အောက်ဆုံးသို့ ကျေးဇူးပြု၍ မရွှေ့ပါနှင့်။ စာမျက်နှာ မော်ကွန်းထိန်းသိမ်းရာတွင် ပါဝင်သွားနိုင်၍ ဖြစ်သည်။

--&gt;[[&lt;!-- OK --&gt;Category:ဝီကီပီးဒီးယား လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]


&lt;/noinclude&gt;&lt;!--

မေးခွန်းအသစ်များကို ကျေးဇူးပြု၍ စာမျက်နှာ အောက်ဆုံးတွင် ရေးသားပါ။ မေးခွန်းမေးမြန်းရန် အလွယ်ကူဆုံးနည်းလမ်းမှာ စာမျက်နှာအပေါ်ဖက်နားရှိ &quot;ဆွေးနွေးချက်အသစ်&quot; ကိုနှိပ်နိုင်ပါသည်။

--&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-03&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W03&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/03|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* The Wikimedia Foundation has shared some guiding questions for the July 2026–June 2027 Annual Plan on [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Annual Plan/2026-2027/Product &amp; Technology OKRs|Meta]] and ''[[diffblog:2025/12/10/shaping-wikimedia-foundations-2026-2027-annual-goals-key-questions-for-the-wikimedia-movement/|Diff]]''. These focus on global trends, faster and healthier experimentation, better support for newcomers, strengthening editors and advanced users, improving collaboration across projects, and growing and retaining readership. Feedback and ideas are welcome on the [[m:Talk:Wikimedia Foundation Annual Plan/2026-2027|talk page]].

'''Updates for editors'''
* As part of the current work of Community Tech team on the [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/W372|Multiple watchlists]] project, the display of [[Special:EditWatchlist|EditWatchlist]] will be updated as a first step towards multiple watchlists. Additionally, the pagination on [[Special:Search|Search]] will be updated too, as a part of the work on the [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/W186|Revamp pagination / page navigation]] wish. [https://phabricator.wikimedia.org/T411596]
* [[m:Special:GlobalWatchlist|The Global Watchlist]] is a MediaWiki [[mw:Special:MyLanguage/Extension:GlobalWatchlist|extension]] that lets you see your watchlists from different wikis on the same page. It was recently updated to look more like the regular [[Special:Watchlist|Watchlist]], such as preparing it for temporary accounts in IP masking (including rerouting user links to contributions pages), making page titles bold, and opening links in edit summaries and tags in new browser tabs. [https://phabricator.wikimedia.org/T398361][https://phabricator.wikimedia.org/T298919][https://phabricator.wikimedia.org/T273526][https://phabricator.wikimedia.org/T286309]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:28}} community-submitted {{PLURAL:28|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the issue where global blocks did not have the option to disable sending emails, has now been fixed, and will be available for use in the week of January 13. [https://phabricator.wikimedia.org/T401293]

'''Updates for technical contributors'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/VisualEditor/Citation tool|VisualEditor citation tool]] and [[mw:Special:MyLanguage/Help:Reference Previews|Reference Previews]] now support &quot;map&quot; as a reference type. [https://phabricator.wikimedia.org/T411083]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.10|MediaWiki]]/[[mw:MediaWiki 1.46/wmf.11|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/03|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W03&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၁၉:၃၃၊ ၁၂ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=29907192 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-04&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W04&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/04|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''
* The tray shown on [[Special:Diff|Special:Diff]] in mobile view has been redesigned. It is now collapsed by default, and incorporates a link to undo the edit being viewed, making it easier for mobile editors and reviewers to take action while keeping the interface uncluttered. [https://phabricator.wikimedia.org/T402297] 
* [[m:Special:GlobalWatchlist|The Global Watchlist]] lets you view your watchlists from multiple wikis on one page. The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:GlobalWatchlist|extension]] continues to improve — it now automatically determines the text direction (ensuring correct display of sites with unusual domain names) and shows detailed descriptions for log actions. Later this week, a new permanent link for page creations and CSS classes for each entry element will be added. [https://phabricator.wikimedia.org/T412505][https://phabricator.wikimedia.org/T287929][https://phabricator.wikimedia.org/T262768][https://phabricator.wikimedia.org/T414135]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:32}} community-submitted {{PLURAL:32|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the previously observed issue in Vector 2022, where anchor link targets were obscured by the sticky header, has now been addressed. [https://phabricator.wikimedia.org/T406114]

'''Updates for technical contributors'''
* As mentioned in the [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/44|October 2025 deprecation announcement]], MediaWiki Interfaces team will begin sunsetting all transform endpoints containing a trailing slash from the MediaWiki REST API the week of January 26. Changes are expected to roll out to all wikis on or before January 30th. All API users currently calling them are encouraged to transition to the non-trailing slash versions. Both endpoint variations can be found, compared, and tested using the [https://test.wikipedia.org/wiki/Special:RestSandbox REST Sandbox]. If you have questions or encounter any problems, please file a ticket in Phabricator to the [https://phabricator.wikimedia.org/project/view/6931/ #MW-Interfaces-Team board].
* Interactive reference documentation for the [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia REST API|Wikimedia REST API]] has moved. Requests to API docs previously hosted through [[mw:Special:MyLanguage/RESTBase|RESTBase]] (e.g.: &lt;code dir=ltr&gt;https://en.wikipedia.org/api/rest_v1/&lt;/code&gt;) are now redirected to the [[w:en:Special:RestSandbox|REST Sandbox]].
* The [[mw:Special:MyLanguage/Wikidata Platform|WMF Wikidata Platform team]] (WDP) has published its [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Wikidata Platform team/Newsletter|January 2026 newsletter]]. It includes updates on the legacy full-graph endpoint decommissioning, the User-Agent policy change, the monthly Blazegraph migration office hours, and efforts to reduce regressions caused by the legacy endpoint shutdown. As a reminder, you can [[m:Special:MyLanguage/Global message delivery/Targets/WDP team updates|subscribe to the WDP newsletter]]!
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.12|MediaWiki]]

'''Meetings and events'''
* The [[mw:Wikimedia Hackathon Northwestern Europe 2026|Wikimedia Hackathon Northwestern Europe 2026]] will take place on 13-14 March 2026 in Arnhem, the Netherlands. Applications opened mid-December and will close soon or when capacity is reached. It's a two-day, technically oriented hackathon bringing together Wikimedians from the region. Hope to see you there!

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/04|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W04&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၂၀:၂၉၊ ၁၉ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=29943403 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-05&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W05&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/05|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''
* Wikimedia Foundation invites comments on [[m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council/Year1 Reflections and Proposed Way Forward 2026 Update|proposed future]] of the [[:m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council|Product and Technology Advisory Council]] until 28 February.
* All users with registered accounts can now use passkeys for [[m:Special:MyLanguage/Help:Two-factor authentication|two-factor authentication]] (2FA). Passkeys are a simple way to log in without using a second device. They verify the user's identity using a fingerprint, face scan, or a PIN code. To set up a passkey, first set up a regular 2FA method. Currently, to log in with a passkey, users must also use a password. Later this quarter, passwordless login will allow users to log in with a single click and a passkey. Users with advanced rights will also be required to have 2FA enabled. This is part of the [[mw:Special:MyLanguage/Product Safety and Integrity/Account Security|Account Security]] project.
* Unregistered contributors on blocked IPs or blocked IP ranges can now interact on-wiki to appeal a block by creating a temporary account to appeal a block on the user talk page, unless the &quot;prevent this user from editing their own talk page&quot; is enabled. This solves the problem of logged-out users unable to use the default unblock process via user talk page. [https://phabricator.wikimedia.org/T398673]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:20}} community-submitted {{PLURAL:20|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the Two-Factor Authentication (2FA) methods description on the management page has been updated. It is now clearer and easier for users to understand and make use of. [https://phabricator.wikimedia.org/T332385]

'''Updates for technical contributors'''
* A new AbuseFilter variable, &lt;code&gt;account_type&lt;/code&gt;, has been added to provide a reliable way to determine the account type being created in the &lt;code&gt;createaccount&lt;/code&gt; and &lt;code&gt;autocreateaccount&lt;/code&gt; actions. As part of this change, the variable &lt;code&gt;accountname&lt;/code&gt; has been renamed to &lt;code&gt;account_name&lt;/code&gt;, and &lt;code&gt;accountname&lt;/code&gt; is now deprecated. Edit filter managers should update any filters that use hardcoded account type checks or the deprecated variable. [https://phabricator.wikimedia.org/T414049]
* Image thumbnails that are requested in non-standard sizes, and using non-standard methods such as direct requests to &lt;code dir=ltr&gt;&lt;nowiki&gt;upload.wikimedia.org/…&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; will stop working in the near future. This change is to prevent ongoing external abuse by web-scrapers and bots. Some users with custom CSS/JS, Interface Admins who can fix gadgets and local skins, and Tool-authors, will need to update their code to use standard thumbnail sizes. [[phab:T414805|Details, search-links, and examples of how to fix them, are available in the task]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.13|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/05|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W05&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၂၁:၁၇၊ ၂၆ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=29969530 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-06&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W06&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/06|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''
* The &quot;{{int:pageinfo-toolboxlink}}&quot; feature, which gives validating information about a page ([{{fullurl:{{FULLPAGENAME}}|action=info}} example]), now automatically includes a table of contents. If there is a local [[{{ns:8}}:Pageinfo-header]] page created by individual users, it can now be removed. [https://phabricator.wikimedia.org/T363726]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:21}} community-submitted {{PLURAL:21|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, VisualEditor previously added bold or italic formatting inside link descriptions, making the wikicode complex. This has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T409669]

'''Updates for technical contributors'''
* There was no XML dump on 20 January. Additionally, from now on, dumps will be generated once per month only. [https://phabricator.wikimedia.org/T414389]
* The MediaWiki Interfaces team removed support for all transform endpoints containing a trailing slash from the [https://www.mediawiki.org/wiki/Special:MyLanguage/API:REST%20API MediaWiki REST API]. All API users currently calling those endpoints are encouraged to transition to the non-trailing slash versions. If you have questions or encounter any problems, please file a ticket in phabricator to the [https://phabricator.wikimedia.org/project/view/6931/ #MW-Interfaces-Team board].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.14|MediaWiki]]

'''Weekly highlight'''
* Users are reminded that the Wikimedia Foundation has shared some guiding questions for the July 2026–June 2027 Annual Plan on [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Annual Plan/2026-2027/Product &amp; Technology OKRs|Meta]] and ''[[diffblog:2025/12/10/shaping-wikimedia-foundations-2026-2027-annual-goals-key-questions-for-the-wikimedia-movement/|Diff]]''. These focus on global trends, faster and healthier experimentation, better support for newcomers, strengthening editors and advanced users, improving collaboration across projects, and growing and retaining readership. Feedback and ideas are welcome on the [[m:Talk:Wikimedia Foundation Annual Plan/2026-2027|talk page]].

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/06|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W06&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၁၇:၄၃၊ ၂ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30000986 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-07&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W07&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/07|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''
* [[File:Maki-gift-15.svg|12px|link=|class=skin-invert|Wishlist item]] Logged-in contributors who manage large or complex watchlists can now organise and filter watched pages in ways that improve their workflows with the new [[mw:Special:MyLanguage/Help:Watchlist labels|Watchlist labels]] feature. By adding custom labels (for example: pages you created, pages being monitored for vandalism, or discussion pages) users can more quickly identify what needs attention, reduce cognitive load, and respond more efficiently. This improves watchlist usability, especially for highly active editors.
* A new feature available on [[Special:Contributions|Special:Contributions]] shows [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts|temporary accounts]] that are likely operated by the same person, and so makes patrolling less time-consuming. Upon checking contributions of a temporary account, users with access to temporary account IP addresses can now see a view of contributions from the related temporary accounts. The feature looks up all the IPs associated with a given temporary account within the data retention period and shows all the contributions of all temporary accounts that have used these IPs. [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts#February 2026: Improvements to the patroller tooling|Learn more]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T415674] 
* When editors preview a wikitext edit, the reminder box that they are only seeing a preview (which is shown at the top), now has a grey/neutral background instead of a yellow/warning background. This makes it easier to distinguish preview notes from actual warnings (for example, edit conflicts or problematic redirect targets), which will now be shown in separate warning or error boxes. [https://phabricator.wikimedia.org/T414742]
* The [[m:Special:GlobalWatchlist|Global Watchlist]] lets you view your watchlists from multiple wikis on one page. The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:GlobalWatchlist|extension]] continues to improve — it now properly supports more than one Wikibase site, for example both [[d:|Wikidata]] and [[testwikidata:|testwikidata]]. In addition, issues regarding text direction have been fixed for users who prefer Wikidata or other Wikibase sites in right-to-left (RTL) languages. [https://phabricator.wikimedia.org/T415440][https://phabricator.wikimedia.org/T415458]
* The automatic &quot;magic links&quot; for ISBN, RFC, and PMID numbers have been [[mw:Special:MyLanguage/Help:Magic links|deprecated in wikitext since 2021]] due to inflexibility and difficulties with localization. Several wikis have successfully replaced RFC and PMID magic links with equivalent external links, but a template was often required to replace the functionality of the ISBN magic link. There is now a new [[mw:Special:MyLanguage/Help:Magic words#isbn|built-in parser function]] &lt;code dir=ltr&gt;&lt;nowiki&gt;{{#isbn}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; available to replace the basic functionality of the ISBN magic link. This makes it easier for wikis who wish to migrate off of the deprecated magic link functionality to do so. [https://phabricator.wikimedia.org/T145604]
* Two new wikis have been created: 
** a {{int:project-localized-name-group-wikipedia}} in [[d:Q35401|Jju]] ([[w:kaj:|&lt;code&gt;w:kaj:&lt;/code&gt;]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T413283]
** a {{int:project-localized-name-group-wikipedia}} in [[d:Q1186896|Nawat]] ([[w:ppl:|&lt;code&gt;w:ppl:&lt;/code&gt;]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T413273]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:23}} community-submitted {{PLURAL:23|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. 

'''Updates for technical contributors'''
* A new global user group has been created: [[{{int:grouppage-local-bot}}|{{int:group-local-bot}}]]. It will be used internally by the software to allow community bots to bypass rate limits that are applied to abusive [[w:en:Web scraping|web scrapers]]. Accounts that are approved as bots on at least one Wikimedia wiki will be automatically added to this group. It will not change what user permissions the bot has. [https://phabricator.wikimedia.org/T415588]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.15|MediaWiki]]

'''Meetings and events'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/MediaWiki Users and Developers Conference Spring 2026|MediaWiki Users and Developers Conference, Spring 2026]] will be held March 25–27 in Salt Lake City, USA. This event is organized by and for the third-party MediaWiki community. You can propose sessions and register to attend. [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/AZBWVI46SDEB65PGR5J6E4TYOQQEZXM7/]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/07|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W07&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၂၃:၃၀၊ ၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30026671 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-08&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W08&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/08|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Site Reliability Engineering|SRE Team]] will be performing a cleanup of Wikimedia's [[m:Special:MyLanguage/Etherpad|Etherpad]] instance, the web-based editor for real-time collaborative document editing. All pads will be permanently deleted after 30 April, 2026 – if there are still migration projects in progress at that point the team can revisit the date on a case by case basis. Please create local backups of any content you wish to keep, as deleted data cannot be recovered. This cleanup helps reduce database size and minimize infrastructure footprint. Etherpad will continue to support real-time collaboration, but long-term storage should not be expected. Additional cleanups may occur in the future without prior notice. [https://phabricator.wikimedia.org/T415237]

'''Updates for editors'''
* The Information Retrieval team will be launching an [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Information Retrieval/Phase 1|Android mobile app experiment]] that tests hybrid search capabilities which can handle both semantic and keyword queries. The improvement of on-platform search will enable readers to find what they’re looking for directly on Wikipedia more easily. The experiment will first be launched on Greek Wikipedia in late February, followed by English, French, and Portuguese in March. [https://diff.wikimedia.org/2026/01/08/semantic-search-making-it-easier-to-find-the-information-readers-want/ Read more] on Diff blog. [https://www.mediawiki.org/wiki/Readers/Information_Retrieval]
* The Reader Growth team will run [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/WE3.10.2 Mobile Table of Contents|an experiment]] for mobile web users, that adds a table of contents and automatically expands all article sections, to learn more about navigation issues they face. The test will be available on Arabic, Chinese, English, French, Indonesian, and Vietnamese Wikipedias.
* Previously, site notices ([[{{ns:8}}:Sitenotice]] and [[{{ns:8}}:Anonnotice]]) would only render on the desktop site. Now, they will render on all platforms. Users on mobile web will now see these notices and be informed. Site administrators should be prepared to test and fix notices on mobile devices to avoid interference with articles. To opt out, interface admins can add &lt;code dir=&quot;ltr&quot;&gt;#siteNotice { display: none; }&lt;/code&gt; to [[{{ns:8}}:Minerva.css]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T138572][https://phabricator.wikimedia.org/T416644]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:19}} community-submitted {{PLURAL:19|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue on [[Special:RecentChanges|Special:RecentChanges]] has been fixed. Previously, clicking hide in the active filters caused the &quot;view new changes since…&quot; button to disappear, though it should have remained visible. The button now behaves as expected. [https://phabricator.wikimedia.org/T406339]

'''Updates for technical contributors'''
* New documentation is now available to help editors debug on-site search features. It supports troubleshooting when pages do not appear in results, when ranking seems unexpected, and when you need to inspect what content is being indexed, helping make search behavior easier to understand and analyze. [[mw:Help:CirrusSearch/Debug|Learn more]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T411169]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.16|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/08|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W08&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၁၉:၁၆၊ ၁၆ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30086330 --&gt;

== Reference Previews – experiment ==

Hi, I’m Johannes from [[m:WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]]. Sorry for writing in English, please support us by providing a translation! Our team is currently working on [[:m:WMDE Technical Wishes/References|improvements to references]], e.g. [[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|Sub-referencing]]. In 2021 we developed [[:m:WMDE Technical Wishes/ReferencePreviews|Reference Previews]] in order to provide a MediaWiki feature to preview references when hovering over the footnote marker. Over the course of our current work we’ve noticed that using Reference Previews doesn’t seem to be intuitive for some readers and we would like to improve this.

&lt;div class=&quot;mw-collapsible mw-collapse&quot;&gt; 
=== Problem ===
&lt;div class=&quot;mw-collapsible-content&quot;&gt;
In our usability tests, we repeatedly notice desktop readers – unaware of Reference Previews or how to use the feature – clicking on footnotes instead of hovering over them. Many are confused when they end up in the reference list and don’t know how to jump back to the text passage they were previously reading. Many readers seem unaware that both the ↑ arrow in the reference list and the &lt;sup&gt;a b&lt;/sup&gt; (for re-used references) can be used to jump back. This makes jumping to the reference list rather unpleasant, especially in long articles.
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;div class=&quot;mw-collapsible mw-collapse&quot;&gt; 
=== Assumption ===
&lt;div class=&quot;mw-collapsible-content&quot;&gt;
We assume that most readers do not want to jump to the reference list, but rather want to click on the footnote to open Reference Previews, which provide them with the reference information for the text passage they have just read. At the same time, we believe that some readers – e.g. those who want to delve deeper into a topic rather than just quickly researching a piece of information – are still interested in conveniently accessing the reference list.
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;div class=&quot;mw-collapsible mw-collapse&quot;&gt; 
=== Idea ===
&lt;div class=&quot;mw-collapsible-content&quot;&gt;
We would like to try adjustments to Reference Previews in order to best meet the needs of different readers. Specifically, we want to prevent readers from accidentally ending up in the individual reference list; jumping there should be a conscious decision.

When clicking on a footnote marker, we want to display Reference Previews instead of jumping to the reference list. The pop-up remains permanently visible until clicking on the &quot;x&quot; or anywhere outside the preview to close it. In addition Reference Previews will provide a link to jump to the reference in the reference list.

&lt;gallery heights=&quot;275&quot; widths=&quot;250&quot;&gt;
File:Reference Previews mock-up – current version.png|Reference Previews – current version
File:Reference Previews mock-up – persistent-state.png|Proposed version when '''clicking on a footnote marker'''
&lt;/gallery&gt;

When hovering over a footnote marker without clicking on it, we want to display a simplified version of Reference Previews – without the settings icon and the resulting empty space. When moving the mouse pointer over the pop-up, a note will appear indicating that you can click for further options. This will open the persistent version of Reference Previews with a link to allow users to jump to the reference in the reference list.

&lt;gallery heights=&quot;275&quot; widths=&quot;250&quot;&gt;
File:Reference Previews mock-up – hover-state.png|Proposed version when '''hovering over the footnote marker'''
File:Reference Previews mock-up – hover-state and options.png|Proposed version when '''hovering over the Reference Preview'''
File:Reference Previews mock-up – persistent-state.png|Proposed (persistent) version when '''clicking on the hover preview'''
&lt;/gallery&gt;

By improving the usability of Reference Previews, we also hope to mitigate the issue that reference lists with a large number of (reused) references (or [[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|sub-references]]) can be confusing for some readers. In addition, the proposed version when hovering over a footnote marker is more compact than the current version.
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;div class=&quot;mw-collapsible mw-collapse&quot;&gt; 
=== Experiment ===
&lt;div class=&quot;mw-collapsible-content&quot;&gt;
We would like to test the proposed changes in an [[:en:A/B testing|A/B test]] on several wikis. We want to measure how many readers click on a footnote marker and then proceed to jump to the reference list using the proposed version of Reference Previews compared to readers who receive the current version of Reference Previews. In addition, we will measure how many readers in both groups access the reference list via the table of contents. This will give us data-based insights into how many clicks on the footnote unintentionally open the reference list and how many readers only want to use Reference Previews.

We would like to run our experiment on the following Wikipedia language versions: de, pl, fr, sv, fa, hu, hi, my, tl, lv, fy, hr. 10% of readers will see our modified version of Reference Previews in order to obtain sufficient data. The experiment is expected to run for 1-2 weeks at the end of March. We'll restore the current version of Reference Previews for all readers until we have evaluated the experiment, discussed the results with the community, and decided on further steps.
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;

We look forward to your feedback [[:m:Talk:WMDE Technical Wishes/References/Reference Previews|on our talk page]] – or just reply to this post! Once the experiment is ready to go, we will also provide a link that you can use to test the changes yourself. --[[အသုံးပြုသူ:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Johannes Richter (WMDE)|ဆွေးနွေး]])  ၁၂:၁၃၊ ၂၀ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၆ (UTC)

:As indicated on our project page [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=WMDE_Technical_Wishes/References/Reference_Previews&amp;diff=prev&amp;oldid=30215686], we will only test the proposed change when ''clicking'' on a footnote. Reference Previews will remain ''unchanged when hovering'' over a footnote marker. Reasons for this were concerns that the proposed transition from hover to persistent preview could be disruptive or at least feel unusual when interacting with reference content in the hover preview (e.g. when clicking on links). [[အသုံးပြုသူ:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Johannes Richter (WMDE)|ဆွေးနွေး]])  ၁၃:၃၀၊ ၉ မတ် ၂၀၂၆ (UTC)

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-09&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W09&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/09|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* [[mw:Special:MyLanguage/Edit check/Reference Check|Reference Check]] has been deployed to English Wikipedia, completing its rollout across all Wikipedias. The feature prompts newcomers to add a citation before publishing new content, helping reduce common citation-related reverts and improve verifiability. In A/B testing, the impact was substantial: newcomers shown Reference Check were approximately 2.2 times more likely to include a reference on desktop and about 17.5 times more likely on mobile web. [https://analytics.wikimedia.org/published/reports/editing/reference_check_ab_test_report_final_2025.html]
'''Updates for editors'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:InterwikiSorting|InterwikiSorting extension]], which allowed for the [[m:Special:MyLanguage/Interwiki sorting order|sorting of interwiki links]], has been undeployed from Wikipedia. As a result, editors who had enabled interwiki link sorting in non-compact mode (full list format) will now see links reordered. The links moving forward will be listed in the alphabetical order of language code. [https://phabricator.wikimedia.org/T253764]
* Later this week, people who are editing a page-section using the mobile visual editor, will notice a new &quot;Edit full page&quot; button. When tapped, you will be able to edit the entire article. This helps when the change you want to make is outside the section you initially opened. [https://phabricator.wikimedia.org/T387175][https://phabricator.wikimedia.org/T409112]
* [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience|The Reader Experience team]] is inviting editors to assess whether dark mode should still be considered &quot;beta&quot; on their wiki, based on their experience of how well it functions on desktop and mobile. If the feature is deemed mature, editors can update the interface messages in &lt;code dir=ltr&gt;MediaWiki:skin-theme-description&lt;/code&gt; and &lt;code dir=ltr&gt;MediaWiki:Vector-night-mode-beta-tag&lt;/code&gt; to indicate that dark mode is ready and no longer considered beta.
* The improved [[mw:Wikimedia_Apps/Team/iOS/Activity_Tab|Activity tab]] which displays user-insights is now available to all users of the Wikipedia iOS app (version 7.9.0 and later). Following earlier A/B testing that showed higher account creation among users with access to the feature, it has been rolled out to 100% of users along with some updates. The Activity tab now shows your edited articles in the timeline, offers editing impact insights like contribution counts and article view trends, and customization options to improve in-app experience for users.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:21}} community-submitted {{PLURAL:21|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, a bug that prevented [[mw:Special:MyLanguage/Extension:DiscussionTools|DiscussionTools]] from working on mobile has now been fixed, restoring full functionality. [https://phabricator.wikimedia.org/T415303]

'''Updates for technical contributors'''
* The [[m:Special:GlobalWatchlist|Global Watchlist]] lets you view your watchlists from multiple wikis on one page. The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:GlobalWatchlist|extension]] that makes this possible continues to improve. The latest upgrade is the inclusion of a [[mw:Extension:GlobalWatchlist#hook|new hook]], &lt;code dir=ltr&gt;ext.globalwatchlist.rebuild&lt;/code&gt;, which fires after each watchlist rebuild. This allows you to run gadgets and user scripts for the Special page. [https://phabricator.wikimedia.org/T275159]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.17|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/09|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W09&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၁၉:၀၃၊ ၂၃ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30119102 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-10&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W10&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/10|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* Wikipedia 25 [[m:Special:MyLanguage/Wikipedia 25/Easter egg experiments|Birthday mode]] is now live on Betawi, Breton, Chinese, Czech, Dutch, English, French, Gorontalo, Indonesian, Italian, Luxembourgish, Madurese, Sicilian, Spanish, Thai, and Vietnamese Wikipedias! This limited-time campaign feature celebrates 25 years of Wikipedia with a birthday mascot, Baby Globe. When turned on, Baby Globe is shown on [[m:Special:MyLanguage/Wikipedia 25/Easter egg experiments/article configuration|~2,500 articles]], waiting to be discovered by readers. Communities can choose to turn Birthday mode on by getting consensus from their community and asking an admin to enable the feature and customize it via [[m:Special:MyLanguage/Wikipedia 25/Easter egg experiments#Community Configuration Demo|community configuration]] on the local wiki.

'''Updates for editors'''
* [[:m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|Sub-referencing]], a new feature to re-use references with different details has been released to Swedish Wikipedia, Polish Wikipedia and [[:phab:T418209|a couple of other wikis]]. You can [[:m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing#test|try the feature]] on these projects or on testwiki and [https://en.wikipedia.beta.wmcloud.org/wiki/Sub-referencing betawiki]. Learnings from the first pilot wiki German Wikipedia have been [[:m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing/Learnings|published in a report]]. Reach out to the Wikimedia Deutschland team if you are [[:m:Talk:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing#Pilot wikis|interested in becoming a pilot wiki]].
* [[mw:Special:MyLanguage/Help:Edit check#Paste check|Paste Check]] will become available at all Wikipedias this week. The feature prompts newcomers who are pasting text they are not likely to have written into VisualEditor to consider whether doing so risks a copyright violation. Paste Check [[mw:Special:MyLanguage/Edit check/Tags|tags]] all edits where it is shown for potential review. Local administrators can configure various aspects of the feature via [[{{#special:EditChecks}}]]. [[mw:Special:MyLanguage/Edit check/Paste Check#A/B Experiment|Research]] across 22 wikis found that Paste Check resulted in an 18% decrease in relative reverted-edits compared to the control group. Translators can [https://translatewiki.net/w/i.php?title=Special%3ATranslate&amp;group=ext-visualeditor-ve-mw-editcheck&amp;filter=&amp;optional=1&amp;action=translate help to localize] this and related features.
* The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience|Reader Experience team]] will be standardizing the user menu in the top right for all mobile users so that it is closer to the desktop experience. Currently this user menu is only visible to users with Advanced Mobile Controls (AMC) turned on. The only change is that a couple buttons previously in the left-side menu will move to the top right for users who do not have AMC turned on. This change is expected to go out March 9 and seeks to improve the user interface. [https://phabricator.wikimedia.org/T413912]
* Starting in the week of March 2, the emails sent out when an email address was added, removed, or changed for an account will switch to a substantially nicer and clearer HTML email from the prior plaintext one. [https://phabricator.wikimedia.org/T410807]
* Notifications are currently limited to 2,000 historic entries per user, and extend back to 2013 when the feature was released. This is going to be changed to only store Notifications from the last 5 years, but up to 10,000 of them. This will help with long-term infrastructure health and help to prevent more recent notifications from disappearing too soon. [https://phabricator.wikimedia.org/T383948]
* The [[m:Special:GlobalWatchlist|Global Watchlist]] which lets you view your watchlists from multiple wikis on a single page continues to see improvements. The latest update improves label usage experience. The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:GlobalWatchlist|extension]] now allows activating the [[mw:Special:MyLanguage/Manual:Language#Fallback languages|language fallback system]] for Wikidata items without labels in the viewed language, and showing those labels in the user’s preferred Wikidata language if no &lt;code dir=ltr&gt;uselang=&lt;/code&gt; URL parameter is provided. [https://phabricator.wikimedia.org/T373686][https://phabricator.wikimedia.org/T416111]
* The Wikipedia Android team has started a beta test of [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Information Retrieval/Phase 1|hybrid search]] on Greek Wikipedia. Hybrid search capabilities can handle both semantic and keyword queries enabling readers to find what they’re looking for directly on Wikipedia more easily.
* For security reasons, members of certain user groups are [[m:Special:MyLanguage/Mandatory two-factor authentication for users with some extended rights|required to have two-factor authentication]] (2FA) enabled. Currently, 2FA is required to use the group, but not to be a member of it. Given that this model still has some vulnerabilities, the situation will [[phab:T418580|gradually change in March]]. Members of these groups will be unable to disable last 2FA method on their account, and it will be impossible to add users without 2FA to these groups. Users will still be able to add new authentication methods or remove them, as long as at least one method is continuously enabled. In the second half of March, users without 2FA will be removed from these groups. This applies to: CentralNotice administrators, checkusers, interface administrators, suppressors, Wikidata staff, Wikifunctions staff, WMF Office IT and WMF Trust &amp; Safety. Nothing will change for other users. See the linked task for deployment schedule. [https://phabricator.wikimedia.org/T418580]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:27}} community-submitted {{PLURAL:27|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the issue preventing users from creating an instance in [https://www.wikibase.cloud/ Wikibase.cloud] has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T416807]

'''Updates for technical contributors'''
* To help ensure [[mw:Special:MyLanguage/MediaWiki Product Insights/Responsible Reuse|fair use of infrastructure]], over the next month the Wikimedia Foundation will implement global API rate limits across our APIs. In early March, stricter limits will be applied to unidentified requests from outside Toolforge/WMCS and API requests that are made from web browsers. In April, higher limits will be applied to identified traffic. These limits are intentionally set as high as possible to minimise impact on the community. Bots running in Toolforge/WMCS or with the bot user right on any wiki should not be affected for now. However, all developers are advised to follow updated best practices. For more information, see [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Rate limits|Wikimedia APIs/Rate limits]].
* The Wikidata Query Service Linked Data Fragment (LDF) endpoint will be decommissioned in February. This endpoint served limited traffic, which was successfully migrated to other data access methods that were better suited to support existing use cases. The hardware used to support the LDF endpoint will be reallocated to support the ongoing backend migration efforts. [https://phabricator.wikimedia.org/T415696]
* The new Parsoid parser [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser Unification/Updates|continues to be deployed to additional wikis]], improving platform sustainability and making it easier to introduce new reading and editing features. Parsoid is now the default parser on 488 WMF wikis (268 Wikipedias), now covering more than 10% of all Wikipedia page views.
* The process and criteria for [[Special:MyLanguage/Wikimedia Enterprise#Access|requesting exceptional access]] to the high volume feed of the ''Wikimedia Enterprise'' APIs (at no cost for mission-aligned usecases), [[m:Talk:Wikimedia Enterprise#Exceptional access criteria|have now been published]]. This is to provide more thorough and clearer documentation for users.
* [https://techblog.wikimedia.org/ Tech Blog], the blog dedicated to the Wikimedia technical community [https://techblog.wikimedia.org/2026/02/24/a-tech-blog-diff/ will be migrating] to [[diffblog:|Diff]], the community news and event blog. The migration should be complete in April 2026, after which new posts will be accepted for publishing. Readers will be able to access posts – old and new – on the landing page at https://diff.wikimedia.org/techblog.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.18|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/10|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W10&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၁၇:၅၁၊ ၂ မတ် ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30137798 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-11&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W11&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/11|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* [[m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|All wikis will be read-only]] for a few minutes on Wednesday, 25 March 2026 at [https://zonestamp.toolforge.org/1774450800 15:00 UTC]. This is for the datacenter server switchover backup tests, [[wikitech:Deployments/Yearly calendar|which happen twice a year]]. During the switchover, all Wikimedia website traffic is shifted from one primary data center to the backup data center to test availability and prevent service disruption even in emergencies.
* Last week, all wikis had 2 hours of read-only time, and extended unavailability for user-scripts and gadgets. This was due to a security incident which has since been resolved. Work is ongoing to prevent re-occurrences. For current information please see the [[m:Steward's noticeboard#Statement on Meta about today's user script security incident|post on the Stewards' noticeboard]] ([[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation/Product and Technology/Product Safety and Integrity/March 2026 User Script Incident|translations]]).

'''Updates for editors'''
* Users facing multiple blocks on mobile will now see the reasons for each block separately, instead of a generic message. This helps them understand why they are blocked and what steps they can take to resolve the issue. For example, users affected for using common VPNs (such as [[Special:MyLanguage/Apple iCloud Private Relay|iCloud Private Relay]]) will receive clearer guidance on what they need to do to start editing again. [https://phabricator.wikimedia.org/T357118]
* Later this week, [[mw:Special:MyLanguage/VisualEditor/Suggestion Mode|Suggestion Mode]] will become available as a beta feature within the visual editor at all Wikipedias. This feature proactively suggests various types of actions that people can consider taking to improve Wikipedia articles, and learn about related guidelines. The feature is locally configurable, and can also be locally expanded with custom Suggestions. Current settings can be seen at [[Special:EditChecks]] and there are [[mw:Special:MyLanguage/Help:Suggestion mode#For administrators %E2%80%93 local customization|instructions for how administrators can customize]] the links to point to local guidelines. The feature is connected to [[mw:Special:MyLanguage/Help:Edit check|Edit check]] which suggests improvements while someone is writing new content. In the future, the Editing team plans to evaluate the feature's impact with newcomers through a controlled experiment. [https://phabricator.wikimedia.org/T404600]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:23}} community-submitted {{PLURAL:23|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the issue where the cursor became misaligned during the use of CodeMirror’s syntax highlighting, which makes wikitext and code easier to read, has now been fixed. This problem specifically affected users who defined a font rule in a custom stylesheet while creating a new topic with DiscussionTools. [https://phabricator.wikimedia.org/T418793]

'''Updates for technical contributors'''
* API rate limiting update: To help ensure [[mw:Special:MyLanguage/MediaWiki Product Insights/Responsible Reuse|fair use of infrastructure]], global API rate limits will be applied this week to requests without a compliant User-Agent that originate from outside Toolforge/WMCS and to unauthenticated requests made from web browsers. Higher limits will be applied to identified traffic in April. Bots running in Toolforge/WMCS or with the bot user right on any wiki should not be affected for now. However, all developers are advised to follow updated best practices. For more information, see [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Rate limits|Wikimedia APIs/Rate limits]].
* The new GraphQL API has been released. The API was developed as a flexible alternative to select features of the Wikidata Query Service (WDQS), to improve developer experience and foster adaptability, and efficient data access. Try it out and [[d:Wikidata:Wikibase GraphQL#Feedback and development|give feedback]]. You can also [https://greatquestion.co/wikimediadeutschland/GraphQLAPI/apply sign up for usability tests].
* The [[m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council/Unsupported Tools Working Group|PTAC Unsupported Tools Working Group]] continued improvements to [[commons:Special:MyLanguage/Commons:Video2commons#|Video2Commons]] in February, with fixes addressing authentication errors, large-file handling, task queue visibility, and clearer upload behavior. Work is still ongoing in some areas, including changes related to deprecated server-side uploads. Read [[m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council/Unsupported Tools Working Group#February 2026|this update]] to learn more.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.19|MediaWiki]]

'''In depth'''
* The Article Guidance team invites experienced Wikipedia editors from selected [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance/Pilot wikis and collaborators#Collaborators|pilot wikis]] and interested contributors from other Wikipedias to fill out this questionnaire which is available in [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSfmLeVWnxmsCbPoI_UF2jyRcn73WRGWCVPHzerXb4Cz97X_Ag/viewform English], [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSd6rzr4XXQw8r4024fE3geTPFe13M_6w7Mitj-YJi0sOlWTAw/viewform?usp=header Arabic], [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSdok3-RfB18lcugYTUMGkpwmqG_8p760Wv4dCXitOXOszjUDw/viewform?usp=header Bengali], [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSfjTfYp4jEo0akA4B1e-Nfg3QZPCudUjhJzHzzDi6AHyAaMGA/viewform?usp=header Japanese], [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLScteVoI29Aue4xc72dekk-6RYtvmMgQxzMI900UOawrFrSTWg/viewform?usp=header Portuguese], [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSetdxnYwL3ub2vqA7awCg5hJZPMIYcDPaiTe12rY9h0GYnVlw/viewform?usp=header Persian], and [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLScNvfJF-Ot-4pzA4qAN771_0QDJ4Li19YcUsaTgSKW8Nc7U_Q/viewform?usp=header Turkish]. Your answers will help the team customize guidance for less experienced editors and help them learn community policies and practices while creating an article. Learn more [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance|on the project page]].

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/11|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W11&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၁၈:၅၂၊ ၉ မတ် ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30213008 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-12&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W12&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/12|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror|{{int:codemirror-beta-feature-title}}]] beta feature, also known as [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror|CodeMirror 6]], has been used for wikitext syntax highlighting since November 2024. It will be promoted out of beta by May 2026 in order to bring improvements and new [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror#Features|features]] to all editors who use the standard syntax highlighter. If you have any questions or concerns about promoting the feature out of beta, [[mw:Special:MyLanguage/Help talk:Extension:CodeMirror|please share]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T259059]
* Some changes to local user groups are performed by stewards on Meta-Wiki and logged there only. Now, interwiki rights changes will be logged both on Meta-Wiki and the wiki of the target user to make it easier to access a full record of user's rights changes on a local wiki. Past log entries for such changes will be backfilled in the coming weeks. [https://phabricator.wikimedia.org/T6055]
* On wikis using [[m:Special:MyLanguage/Flagged Revisions|Flagged Revisions]], the number of pending changes shown on [[{{#Special:PendingChanges}}]] previously counted pages which were no longer pending review, because they have been removed from the system without being reviewed, e.g. due to being deleted, moved to a different namespace, or due to wiki configuration changes. The count will be correct now. On some wikis the number shown will be much smaller than before. There should be no change to the list of pages itself. [https://phabricator.wikimedia.org/T413016]
* Wikifunctions composition language has been rewritten, resulting in a new version of the language. This change aims to increase service stability by reducing the orchestrator's memory consumption. This rewrite also enables substantial latency reduction, code simplification, and better abstractions, which will open the door to later feature additions. Read more about [[f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-03-11|the changes]].
* Users can now sort search results alphabetically by page title. The update gives an additional option to finding pages more easily and quickly. Previously, results could be sorted by Edit date, Creation date, or Relevance. To use the new option, open 'Advanced Search' on the search results page and select 'Alphabetically' under 'Sorting Order'. [https://phabricator.wikimedia.org/T403775]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:28}} community-submitted {{PLURAL:28|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the bug that prevented UploadWizard on Wikimedia Commons from importing files from Flickr has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T419263]
'''Updates for technical contributors'''
* A new special page, [[{{#special:LintTemplateErrors}}]], has been created to list transcluded pages that are flagged as containing lint errors to help users discover them easily. The list is sorted by the number of transclusions with errors. For example: [[{{#special:LintTemplateErrors}}/night-mode-unaware-background-color]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T170874]
* Users of the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror|{{int:codemirror-beta-feature-title}}]] beta feature have been using [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror|CodeMirror]] instead of [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeEditor|CodeEditor]] for syntax highlighting when editing JavaScript, CSS, JSON, Vue and Lua content pages, for some time now. Along with promoting CodeMirror 6 out of beta, the plan is to replace CodeEditor as the standard editor for these content models by May 2026. [[mw:Special:MyLanguage/Help talk:Extension:CodeMirror|Feedback or concerns are welcome]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T419332]
* The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror|CodeMirror]] JavaScript modules will soon be upgraded to CodeMirror 6. Leading up to the upgrade, loading the &lt;code dir=ltr&gt;ext.CodeMirror&lt;/code&gt; or &lt;code dir=ltr&gt;ext.CodeMirror.lib&lt;/code&gt; modules from gadgets and user scripts was deprecated in July 2025. The use of the &lt;code dir=ltr&gt;ext.CodeMirror.switch&lt;/code&gt; hook was also deprecated in March 2025. Contributors can now make their scripts or gadgets compatible with CodeMirror 6. See the [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror#Gadgets and user scripts|migration guide]] for more information. [https://phabricator.wikimedia.org/T373720]
* The MediaWiki Interfaces team is expanding coverage of REST API module definitions to include [[mw:Special:MyLanguage/API:REST API/Extensions|extension APIs]]. REST API modules are groups of related endpoints that can be independently managed and versioned. Modules now exist for [https://phabricator.wikimedia.org/T414470 GrowthExperiments] and [https://phabricator.wikimedia.org/T419053 Wikifunctions] APIs. As we migrate extension APIs to this structure, documentation will move out of the main MediaWiki OpenAPI spec and REST Sandbox view, and will instead be accessible via module-specific options in the dropdown on the [https://test.wikipedia.org/wiki/Special:RestSandbox REST Sandbox] (i.e., [[{{#Special:RestSandbox}}]], available on all wiki projects).
* The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Scribunto|Scribunto]] extension provides different pieces of information about the wiki where the module is being used via the [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Scribunto/Lua reference manual|mw.site]] library. Starting last week, the library also provides a [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Scribunto/Lua reference manual#mw.site.wikiId|way]] of accessing the [[mw:Special:MyLanguage/Manual:Wiki ID|wiki ID]] that can be used to facilitate cross-wiki module maintenance. [https://phabricator.wikimedia.org/T146616]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.20|MediaWiki]]

'''In depth'''
* The [[m:Special:MyLanguage/Coolest Tool Award|2026 Coolest Tool Award]] celebrating outstanding community tools, is now open for nominations! Nominate your favorite tool using the [https://wikimediafoundation.limesurvey.net/435684?lang=en nomination survey] form by 23 March 2026. For more information on privacy and data handling, please see the [[foundation:Special:MyLanguage/Legal:Coolest_Tool_Award_2026_Survey_Privacy_Statement|survey privacy statement]].

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/12|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W12&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၁၉:၃၅၊ ၁၆ မတ် ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30260505 --&gt;

== Request for Comment: VisualEditor automatic reference names ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
Hi, I’m Johannes from [[:m:Wikimedia Deutschland|Wikimedia Deutschland]]’s [[:m:WMDE Technical Wishes|Technical Wishes team]]. Apologies for writing in English. {{Int:Please-translate}}! We are considering to work on [[:m:Community Wishlist/W17|Community Wishlist/W17: Improve VE references' automatic names and reuse]]. This has been a long-term issue for wikitext editors (see e.g. [[:en:WP:VisualEditor/Named references]]) which has been among the top-voted wishes in several [[:m:Community Wishlist Survey|Community Wishlist Surveys]], e.g. [[:m:Community Wishlist Survey 2017/Editing/VisualEditor: Allow editing of auto-generated references before adding them|2017]], [[:m:Community Wishlist Survey 2019/Citations/VisualEditor: Allow references to be named|2019]], [[:m:Community Wishlist Survey 2022/Editing/VisualEditor should use human-like names for references|2022]] or [[:m:Community Wishlist Survey 2023/Editing/VisualEditor should use proper names for references|2023]].

We would like your input on the [[:m:WMDE Technical Wishes/References/VisualEditor automatic reference names#Proposed solutions|solutions]] proposed on our project page: '''[[:m:WMDE Technical Wishes/References/VisualEditor automatic reference names]]'''. We are considering several options, which can be combined if desired by the community.
* Changing the default pattern for automatically generated reference names (currently &lt;code&gt;&quot;:n&quot;&lt;/code&gt;, e.g. &lt;code&gt;&quot;:0&quot;&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;&quot;:1&quot;&lt;/code&gt;...) to use the [[:mw:Help:Reference Previews#Exposed reference types|reference type]] instead (e.g. &lt;code&gt;&quot;book_reference-1&quot;&lt;/code&gt;).
* Providing a simple mechanism for communities to configure a different default name.
* Generating automatic reference names based on the [[:en:domain name|domain name]] (if it’s a web citation).
* Generating automatic reference names based on template parameters (e.g. &quot;title&quot; or &quot;last&quot;+&quot;first&quot;) – defined by the community.

=== Feedback ===
[[:m:WMDE Technical Wishes/References/VisualEditor automatic reference names|Visit our project page]] to read about our proposal in detail and share your thoughts [[:m:Talk:WMDE Technical Wishes/References/VisualEditor automatic reference names#Request for comment|on metawiki]].

'''Please note''': We will only implement a solution if there’s clear consensus among the global community. Our intention is not to build the perfect solution, but to find a simple and lean one that alleviates the pain caused by auto generated names. We are aware that some experienced VisualEditor users might prefer an option to manually change reference names in VisualEditor, but such a UX intervention is difficult to achieve across reference types and thus out of scope for our team, we can only improve the auto-naming mechanism.
We are happy about suggestions for improving certain details of the proposed solutions. Any other feedback and alternative proposals are also welcome – even though it’s out of scope for us, it might still be relevant for future work on this topic.

Please support us interpreting consensus by clearly indicating your opinion (e.g. by using support/neutral/oppose templates). We are aware of [[:en:WP:NOTVOTE]], but given that we are facilitating this discussion with users from different wikis, potentially commenting in their native language, clearly indicating your position helps us avoid misunderstandings.

Thank you for participating!&lt;/div&gt; &lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[User talk:Johannes Richter (WMDE)|ဆွေးနွေး]])&lt;/bdi&gt;  ၁၁:၁၅၊ ၁၉ မတ် ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:Johannes Richter (WMDE)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johannes_Richter_(WMDE)/MassMessageRecipients&amp;oldid=30281362 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-13&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W13&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/13|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* Wikimedia site users can now log in without a password using passkeys. This is a secure method supported by fingerprint, facial recognition, or PIN. With this change, all users who opt for passwordless login will find it easier, faster, and more secure to log in to their accounts using any device. The new passkey login option currently appears as an autofill suggestion in the username field. An additional [[phab:T417120|&quot;Log in with passkey&quot; button]] will soon be available for users who have already registered a passkey. This update will improve security and user experience. The [[c:File:Passwordless_login_screencast.webm|screen recording]] demonstrates the passwordless login process step by step.
* [[m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|All wikis will be read-only]] for a few minutes on Wednesday, 25 March 2026 at [https://zonestamp.toolforge.org/1774450800 15:00 UTC]. This is for the datacenter server switchover backup tests, [[wikitech:Deployments/Yearly calendar|which happen twice a year]]. During the switchover, all Wikimedia website traffic is shifted from one primary data center to the backup data center to test availability and prevent service disruption even in emergencies.

'''Updates for editors'''
* Wikimedia site users can now export their notifications older than 5 years using a [[toolforge:echo-chamber|new Toolforge tool]]. This will ensure that users retain their important notifications and avoid them being lost based on the planned change to delete notifications older than 5 years, as previously announced. [https://phabricator.wikimedia.org/T383948]
* Wikipedia editors in Indonesian, Thai, Turkish, and Simple English now have access to Special:PersonalDashboard. This is an [[mw:Special:MyLanguage/Moderator Tools/Dashboard|early version of an experience]] that introduces newer editors to patrolling workflows, making it easier for them to move from making edits to participating in more advanced moderation work on their project. [https://phabricator.wikimedia.org/T402647]
* The [[Special:Block]] now has two minor interface changes. Administrators can now easily perform indefinite blocks through a dedicated radio button in the expiry section. Also, choosing an indefinite expiry provides a different set of common reasons to select from, which can be changed at: [[MediaWiki:Ipbreason-indef-dropdown]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T401823]
* Mobile editors [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Account Creation Experiments#Logged-out|at several wikis]] can now see an improved logged-out edit warning, thanks to the recent updates from the Growth team. These changes released last week are part of ongoing efforts and tests to enhance [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Account Creation Experiments|account creation experience on mobile]] and then increase participation. [https://phabricator.wikimedia.org/T408484]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:36}} community-submitted {{PLURAL:36|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the bug that prevented mobile web users from seeing the block information when affected by multiple blocks has been fixed. They can now see messages of all the blocks currently affecting them when they access Wikipedia.

'''Updates for technical contributors'''
* Images built using Toolforge will soon get the upgraded buildpacks version, bringing support for newer language versions and other upstream improvements and fixes. If you use Toolforge Build Service, review the recent [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/cloud-announce@lists.wikimedia.org/thread/EMYTA32EV2V5SQ2JIEOD2CL66YFIZEKV/ cloud-announce email] and update your build configuration as necessary to ensure your tools are compatible. [https://wikitech.wikimedia.org/w/index.php?title=Help:Toolforge/Building_container_images&amp;oldid=2392097#Buildpack_environment_upgrade_process][https://phabricator.wikimedia.org/T380127]

* The [https://api.wikimedia.org/wiki/Main_Page API Portal] documentation wiki will shut down in June 2026. API keys created on the API Portal will continue to work normally. api.wikimedia.org endpoints will be deprecated gradually starting in July 2026. Documentation on the API Portal is moving to [[mw:Wikimedia APIs|mediawiki.org]]. Learn more on the [[wikitech:API Portal/Deprecation|project page]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.21|MediaWiki]]

'''In depth'''
* [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]] is considering improvements to [[m:WMDE Technical Wishes/References/VisualEditor automatic reference names|automatically generated reference names in VisualEditor]]. Please check out the [[m:WMDE Technical Wishes/References/VisualEditor automatic reference names#Proposed solutions|proposed solutions]] and participate in the [[m:Talk:WMDE Technical Wishes/References/VisualEditor automatic reference names#Request for comment|request for comment]].

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/13|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W13&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၁၆:၅၀၊ ၂၃ မတ် ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30268305 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-14&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W14&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/14|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* The Beta version of [[abstract:|Abstract Wikipedia]] a new Wikimedia project which is language-independent, was launched last week. The project allows communities to build Wikipedia articles in their native language, which can be readily accessed by other users in their own languages. The wiki is powered by instructions from Wikifunctions and also based on structured content from Wikidata. [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-03-26|Read more]].

'''Updates for editors'''
* The Growth team is running an A/B test to evaluate a clearer, more user-friendly message that promotes account creation on wikis. Currently when logged-out mobile users begin editing, they see a jarring warning message that can feel abrupt and discouraging. This also presents temporary account editing as the default rather than encouraging account creation. The test is running on ten Wikipedias, including Arabic, French, Spanish and German. [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Account Creation Experiments#2. Improve logged-out warning message (T415160)|Read more]].
* The Wikimedia Apps team is inviting feedback on [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/Future of Editing on the Mobile Apps|how editing should work on the Wikipedia mobile apps]]. The discussion focuses on improving how users access editing tools when they tap &quot;Edit&quot;. This is part of a broader effort to convert readers who develop an interest in editing, to access a more user-friendly pathway to start contributing.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:45}} community-submitted {{PLURAL:45|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where citation fetching from the large newspaper archive [https://www.newspapers.com Newspapers.com] was no longer working, due to a block in [[mw:Special:MyLanguage/Citoid|Citoid]] requests, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T419903]

'''Updates for technical contributors'''
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.22|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/14|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W14&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၁၉:၂၅၊ ၃၀ မတ် ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30329462 --&gt;

== Action Required: Update templates/modules for electoral maps (Migrating from P1846 to P14226) ==

Hello everyone,

This is a notice regarding an ongoing data migration on Wikidata that may affect your election-related templates and Lua modules (such as &lt;code&gt;Module:Itemgroup/list&lt;/code&gt;).

'''The Change:'''&lt;br /&gt;
Currently, many templates pull electoral maps from Wikidata using the property [[:d:Property:P1846|P1846]], combined with the qualifier [[:d:Property:P180|P180]]: [[:d:Q19571328|Q19571328]]. 

We are migrating this data (across roughly 4,000 items) to a newly created, dedicated property: '''[[:d:Property:P14226|P14226]]'''.

'''What You Need To Do:'''&lt;br /&gt;
To ensure your templates and infoboxes do not break or lose their maps, please update your local code to fetch data from [[:d:Property:P14226|P14226]] instead of the old [[:d:Property:P1846|P1846]] + [[:d:Property:P180|P180]] structure. A [[m:Wikidata/Property Migration: P1846 to P14226/List|list of pages]] was generated using Wikimedia Global Search.

'''Deadline:'''&lt;br /&gt;
We are temporarily retaining the old data on [[:d:Property:P1846|P1846]] to allow for a smooth transition. However, to complete the data cleanup on Wikidata, the old [[:d:Property:P1846|P1846]] statements will be removed after '''May 1, 2026'''. Please update your modules and templates before this date to prevent any disruption to your wiki's election articles.

Let us know if you have any questions or need assistance with the query logic. Thank you for your help! [[User:ZI Jony|ZI Jony]] using [[အသုံးပြုသူ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:MediaWiki message delivery|ဆွေးနွေး]])  ၁၇:၀၉၊ ၃ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=29905755 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-15&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W15&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/15|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''

* The [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CampaignEvents|CampaignEvents extension]] now includes a new group goal-setting feature, enabling organizers to set and track event goals such as the number of articles created and participating contributors in real time. Similarly, participants can work toward shared targets and see their collective impact as the event unfolds. The feature is now available on all Wikimedia wikis. Learn more in [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CampaignEvents/Registration/Collaborative contributions#Goal setting|the documentation]].
* [[File:Maki-gift-15.svg|12px|link=|class=skin-invert|Wishlist item]] The new [[mw:Special:MyLanguage/Help:Watchlist labels|watchlist labels]] feature (announced in [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/07|Tech News 2026-07]]) is now available via VisualEditor, the source editor, and the 'watchstar' (or watch link, for skins that don't have a star icon). Previously it was only possible to assign labels via [[Special:EditWatchlist|EditWatchlist]]. In all three places it is a new field following the expiry field.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:23}} community-submitted {{PLURAL:23|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the issue where talk pages on mobile with Parsoid are unusable after empty section headers, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T419171]

'''Updates for technical contributors'''
* The [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|sub-referencing feature]], which lets editors add details to an existing reference without duplicating it, will be gradually rolled out to [[phab:T414094|more wikis]] later this year. Wikis using the [[mw:Special:MyLanguage/Reference Tooltips|Reference Tooltips]] gadget are encouraged to update their version (typically at [[m:MediaWiki:Gadget-ReferenceTooltips.js|MediaWiki:Gadget-ReferenceTooltips.js]] as shown [https://en.wikipedia.org/w/index.php?diff=1344408362 here]) to ensure compatibility. Other reference-related gadgets may also be affected. [https://phabricator.wikimedia.org/T416304]
* All Wikinews editions will be closed and switched to read-only mode on 4 May 2026. Content will remain accessible, but no new edits or articles can be added. This closure was approved by the Board of Trustees of the Wikimedia Foundation following extended discussions. [[m:Wikimedia Foundation Board noticeboard#Board of Trustees Approves Closure of Wikinews|Read more]].
* The [[:mw:Special:MyLanguage/API:Action API|Action API]] has had several formats for requested output. One of them, &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;format=php&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;, is being removed soon. Please ensure your scripts or bots use the [[mw:Special:MyLanguage/API:Data formats#Output|JSON format]]. This removal should affect very few scripts and bots. [https://phabricator.wikimedia.org/T118538]
* The [[Special:NamespaceInfo|Special:NamespaceInfo]] page now includes namespace aliases. For example &quot;WP&quot; for the &quot;Project&quot; (&quot;Wikipedia&quot;) namespace on the German Wikipedia. [https://phabricator.wikimedia.org/T381455]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.23|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/15|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W15&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၁၆:၁၈၊ ၆ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30362761 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-16&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W16&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/16|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* Experienced editors are invited to [https://b24e11a4f1.catalyst.wmcloud.org/wiki/Main_Page test] the [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance|Article guidance]] feature, designed to help less-experienced editors create well-structured, policy-compliant Wikipedia articles. Testing instructions are [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance/Test feature guide|available]]. Also, after reviewing [https://b24e11a4f1.catalyst.wmcloud.org/wiki/Category:Pages_using_article_guidance the outlines], please provide feedback on the [[mw:Talk:Article guidance|project talk page]]. Based on your input, the feature will be refined and transferred to the pilot Wikipedias to translate and adapt. Check out [[c:File:Article Guidance workflow demo - April 2026.webm|the video]] explaining the feature.
'''Updates for editors'''
* On most wikis, all autoconfirmed users can now use [[Special:ChangeContentModel|Special:ChangeContentModel]] page to [[mw:Special:MyLanguage/Help:ChangeContentModel|create new pages with custom content models]], such as mass message lists, making custom page formats more accessible. Check [[Special:ListGroupRights|Special:ListGroupRights]] for the status of your wiki. [https://phabricator.wikimedia.org/T248294]
* The Growth team has launched an [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Account_Creation_Experiments|account creation experiment]] to evaluate whether adding an account creation button to the mobile web header increases new account registrations and encourages more mobile users to contribute to the wikis. The experiment is currently live on Hindi, Indonesian, Bengali, Thai, and Hebrew Wikipedia, and targets 10% of logged-out mobile web users.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:30}} community-submitted {{PLURAL:30|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where VisualEditor could get stuck loading on Windows devices with animations turned off, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T382856]

'''Updates for technical contributors'''
* Starting later this week, {{int:group-abusefilter}} who have the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror|{{int:codemirror-beta-feature-title}}]] beta feature enabled will have [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror|CodeMirror]] instead of [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeEditor|CodeEditor]] as the editor at [[Special:AbuseFilter|Special:AbuseFilter]]. This is part of the broader effort to make the user experience more consistent across all editors. [https://phabricator.wikimedia.org/T399673][https://phabricator.wikimedia.org/T419332]
* Tools and bots that access the [[mw:Special:MyLanguage/Notifications/API|Notifications API]] (&lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;action=query&amp;meta=notifications&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;) will need to update their OAuth or BotPassword grants to also include access to private notifications. [https://phabricator.wikimedia.org/T421991]
* Due to a library upgrade, listings on category pages may be displayed out of order starting on Monday, 20th April. A migration script will be run to correct this, and will take hours to days depending on the size of the wiki (up to a week for English Wikipedia). [https://phabricator.wikimedia.org/T422544]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.24|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/16|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W16&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၁၅:၁၈၊ ၁၃ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30380527 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-17&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W17&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/17|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* After two years of development, [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror|{{int:codemirror-beta-feature-title}}]], also known as [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror|CodeMirror 6]], is to be promoted out of beta on Tuesday, April 21. It brings better code and wikitext readability, reduction in typing errors, and other [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror|benefits]] to all users of the standard syntax highlighter. A huge thank you to volunteer [https://phabricator.wikimedia.org/p/Bhsd/ Bhsd] who developed many of the new features, including [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror#Code folding|code folding]], [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror#Autocompletion|autocompletion]], and [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror#Linting|linting]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T259059]
* A major update to the Wikipedia app for iOS is now rolling out, redesigning the interface to align with Apple's latest &quot;Liquid Glass&quot; visual design. [https://apps.apple.com/us/app/wikipedia/id324715238 Download the latest version] and explore the update.

'''Updates for editors'''
* [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/WE3.3.4 Reading lists|Reading lists]] is a feature which allows readers to save articles to a list for reading later. This feature is now in beta on Arabic, French, Indonesian, Vietnamese, and Chinese Wikipedias and by default for all new accounts on all Wikipedias.
* An experiment which explores extending [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/Mobile page previews|Page Previews to mobile web]] will be launched in the week of April 20 on Arabic, English, French, Italian, Polish, and Vietnamese Wikipedias. Page Previews are pop-ups that display a thumbnail, lead paragraph, and a link to open the full article of a blue link, thereby improving content discovery. The feature is already available on desktop and in the apps. [[m:Special:MyLanguage/List of experiments in Product and Technology#Template|Read more about this experiment and others]].
* On several wikis, logged-in editors who haven't [[mw:Special:MyLanguage/Help:Email confirmation|confirmed their email addresses]] can now see a banner encouraging them to do so. Having the email address confirmed allows a user to restore access to the account if they lose it. [[mw:Special:MyLanguage/Product Safety and Integrity/Account Security#Encouraging users to confirm their email addresses|Learn more]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T421366]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:15}} community-submitted {{PLURAL:15|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where editing very large wiki pages in the 2017 wikitext editor caused slow loading, preview and scrolling lag, and performance issues when selecting, cutting, or pasting content, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T184857]

'''Updates for technical contributors'''
* As part of the promotion of [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror|CodeMirror]] from a beta feature, all users will use [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror|CodeMirror]] instead of [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeEditor|CodeEditor]] for syntax highlighting when editing JavaScript, CSS, JSON, Vue and Lua content pages. [https://phabricator.wikimedia.org/T419332]
* The &lt;code&gt;mirrors.wikimedia.org&lt;/code&gt; service for Debian and Ubuntu users will sunset and stop working on May 15. The resources for the service will be replaced with new and better options. Some users may need to switch to a different server which should take about a minute. [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/LJYRIS4WB66HIRCAO4GIDTXCMDVZRBMA/ You can read more]. [https://phabricator.wikimedia.org/T416707]
* The &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;image&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; and &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;oldimage&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; table will be removed from [[wikitech:Help:Wiki Replicas|wikireplicas]]. If your tools or queries access &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;image&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; or &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;oldimage&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; directly, please update them to use the &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;file&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; and &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;filerevision&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; table before 28 May. [https://phabricator.wikimedia.org/T28741]
* Following the recent implementation of global API rate limits on unidentified traffic, the Wikimedia Foundation will continue efforts to ensure [[mw:Special:MyLanguage/MediaWiki Product Insights/Responsible Reuse|fair use of infrastructure]] by applying global limits to identified API traffic beginning the last week of April. These limits are intentionally set as high as possible to minimise impact on the community. Bots running in Toolforge/WMCS or with the bot user right on any wiki should not be affected for now. However, all developers are advised to follow updated best practices. For more information, see [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Rate limits|Wikimedia APIs/Rate limits]] and [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Rate limits/FAQ|Frequently Asked Questions]].
* The [[mw:Special:MyLanguage/Attribution API|Attribution API]] is now available as a [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Stability policy|beta]]. The API fetches information for crediting Wikimedia articles and media files wherever they are used. Reference documentation is available through the REST Sandbox special page available on all Wikimedia wikis (such as the [https://en.wikipedia.org/w/index.php?api=attribution.v0-beta&amp;title=Special%3ARestSandbox REST sandbox on English Wikipedia]). Share your feedback on the [[mw:Talk:Attribution API|project talk page]].
* There is no new MediaWiki version this week.

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/17|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W17&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၁၅:၀၀၊ ၂၀ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30432763 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-18&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W18&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/18|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''
* There is a change in how new users are autoconfirmed that will improve anti-vandalism protection. Currently, users who have had an account for a few days and made a few edits are automatically added to the [[{{int:grouppage-autoconfirmed/{{CONTENTLANGUAGE}}}}|{{int:group-autoconfirmed}}]] group. This configuration tends to be exploited by some vandals, who create accounts and start to use them only after some time. To mitigate this, the configuration will be updated next week so that – for the purpose of becoming autoconfirmed – the account age will be counted from their first edit, instead of registration date. The numeric value of the age threshold will remain the same. This change will be deployed only to wikis which require at least one edit as part of the autoconfirmation conditions. [https://phabricator.wikimedia.org/T418484]
* All Wikipedia users with new accounts and those who activated the &quot;automatically enable most beta features&quot; option in their preference can now use the [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/WE3.3.4 Reading lists|reading lists]] beta feature to save articles for later reading. This helps organize reading interests in one place for convenient access. 
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:30}} community-submitted {{PLURAL:30|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the issue where infobox images have huge padding in Firefox, has been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T423676]

'''Updates for technical contributors'''
* As a reminder, the global API rate limits will be applied this week to identified API traffic. This is to help ensure [[mw:MediaWiki Product Insights/Responsible Reuse|fair use of infrastructure]]. Bots running in Toolforge/WMCS or with the bot user right on any wiki should not be affected for now. However, all developers are advised to follow updated best practices. For more information, including the actual rate limits, see [[mw:Wikimedia APIs/Rate limits|Wikimedia APIs/Rate limits]] and [[mw:Wikimedia APIs/Rate limits/FAQ|Frequently Asked Questions]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.26|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/18|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W18&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၁၈:၀၅၊ ၂၇ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30458046 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-19&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W19&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/19|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance|Article guidance]] team invites experienced editors of [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance/Pilot wikis and collaborators|pilot Wikipedias]]—Arabic, Bangla, Japanese, Portuguese, Persian, Turkish, Simple English, Spanish, and French—to help translate and adapt [https://b24e11a4f1.catalyst.wmcloud.org/wiki/Category:Pages_using_article_guidance sample outlines]. These outlines will guide editors in creating clear, well-structured, and policy-compliant articles when using [https://b24e11a4f1.catalyst.wmcloud.org/wiki/Special:NewArticle the feature] once it is launched in May 2026. [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance#Adapting a sample outline in a Wikipedia|Simple instructions]] on how to translate and adapt the outlines are available.
'''Updates for editors'''
* The [[:m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council|Product and Technology Advisory Council]] has published [[:m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council/May 2026 draft PTAC recommendation for feedback|draft recommendations]] on a model that affiliates can follow when contributing to the technical space. Community members are invited to provide feedback on the recommendation until May 8th [[:m:Talk:Product and Technology Advisory Council/May 2026 draft PTAC recommendation for feedback|on the talk page]].
* The number of available thumbnail size preferences in MediaWiki is being reduced to three standardized options—Small (180px), Regular (250px), and Large (400px), as part of ongoing efforts to improve performance and reduce strain on thumbnail services. As a result, existing preferences will be mapped to the nearest new size (for example, smaller selections like 120px or 150px will render at 180px, while larger ones like 300px or 360px will render at 400px). The preferences interface will soon be updated to reflect these changes, and users who wish to opt out or provide feedback can do so. [https://phabricator.wikimedia.org/T424909]
* From now on, even when a permission expires automatically, users will receive an Echo notification similar to the standard notification for permission changes. There is a difference between this and [[m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]] in that the latter reminds users a week ''before'' the rights are due to expire, so that they can renew the rights.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:32}} community-submitted {{PLURAL:32|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the problem where the ULS language selector in [[m:Special:Translate|Special:Translate]] would scroll vertically when it shouldn't, has been resolved. Previously, when users opened the &quot;Translate to English&quot; dropdown and typed certain inputs, the dialog would scroll vertically by a few pixels even when there was enough space to display all results. The dropdown no longer shifts unnecessarily when filtering languages. [https://phabricator.wikimedia.org/T358864] 
* The [[m:Special:GlobalWatchlist|Global Watchlist]], which lets you view your watchlists from multiple wikis on a single page, continues to improve. For example, watchlists for Wikibase sites such as [[:d:|Wikidata]] now support [[mw:Special:MyLanguage/Extension:EntitySchema|EntitySchema]] elements for better tracking. The Live Updates mode now refreshes the special page every 60 seconds to comply with the updated [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Rate limits|global API rate limits]] for improved real-time responsiveness. Additionally, a directionality bug that displayed links as &quot;changes 3&quot; instead of &quot;3 changes&quot; in mixed-direction lists has been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T415450][https://phabricator.wikimedia.org/T424422][https://phabricator.wikimedia.org/T418091]
'''Updates for technical contributors'''
* The second phase of [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Rate limits|global API rate limits]] has been rolled out to reduce the [[diffblog:2026/03/26/quo-vadis-crawlers-progress-and-whats-next-on-safeguarding-our-infrastructure/|impact of AI crawlers]] and ensure fair, sustainable access to Wikimedia resources, prioritising human and mission-aligned traffic. [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Rate limits#Limits|Limits]] have been shifted from per-hour to per-minute, producing smoother traffic patterns and more predictable API load. Community users are not expected to be affected, and no action is required. Early indications show some User-Agent-based requestors are adjusting behaviour, and around 64% of automated API traffic has been identified. Monitoring continues, and Wikimedia Enterprise remains available for commercial support.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.27|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/19|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W19&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၂၀:၄၃၊ ၄ မေ ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30498077 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-20&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W20&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/20|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* Community Tech has published [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/How to write a good wish|new guidance]] explaining how wishes on Community Wishlist are triaged and prioritized. The documentation is intended to help contributors write stronger proposals by clarifying the factors that influence prioritization decisions. Beyond vote counts, the guidance highlights considerations such as potential impact on the community when determining which wishes move forward.

'''Updates for editors'''
* The Reader Growth team is launching an experiment to test a new [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader_Growth/Share_Card|Share Card feature]] that allows readers to create visually engaging cards from Wikipedia articles or selected article sections and share them online, with each card linking back to the original article to help expand readership and article discovery. The mobile-only A/B test will be available to a portion of readers on Arabic, Chinese, French, Vietnamese, and English Wikipedia to better understand reading and sharing habits, and is scheduled to begin the week of May 18 and run for four weeks.
* The Android and iOS Wikipedia apps recently released the [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia_Apps/Team/25th_Birthday_Reading_Challenge|25-day reading challenge]] into Beta, as part of efforts to drive reader engagement by encouraging users to complete reading milestones. To track their reading streak during the challenge, App users can add a widget featuring Baby Globe to their home screen. The challenge officially begins May 11.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:17}} community-submitted {{PLURAL:17|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where the global preference for enabling syntax highlighting in wikitext could unexpectedly disable itself after being turned on, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T425286]

'''Updates for technical contributors'''
* [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] The ResourceLoader module &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;mediawiki.ui.input&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;, deprecated since [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/39|September 2023]], will be removed this week. There is a [[mw:Special:MyLanguage/Codex/Migrating_from_MediaWiki_UI|guide for migrating from MediaWiki UI to Codex]] for any tools that use it. [https://phabricator.wikimedia.org/T420125]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.2|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/20|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W20&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၁၉:၂၀၊ ၁၁ မေ ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30524429 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-21&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W21&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/21|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* The Abstract Wikipedia team has identified five potential pilot wikis to assess their interest in adopting abstract articles on their wikis. The pilots are Malayalam, Bengali, Dagbani, Arabic, and Indonesian Wikipedia. The feedback period will be open until May 22. If your community is interested in becoming a pilot, [[m:Talk:Abstract Wikipedia|let us know on Meta]].

'''Updates for editors'''
* An experiment to show [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/Reading lists|Reading Lists]] to logged-out readers on mobile web will launch on May 18 across German, Spanish, Italian, Portuguese, Polish, Dutch, Turkish, and Urdu Wikipedias, and will run for one month. The effort supports broader goals of helping readers save and organize articles for later reading, while encouraging habits that could lead to future Wikipedia contributions.
* To support a bookmark button in the Reading List beta feature, the &quot;Tools &gt; Action&quot; menu has been updated to display icons, including the watch star indicator that helps editors identify temporarily watched articles. The icons now also match those used on mobile, improving consistency across platforms. The change is currently limited to the actions menu and mainly affects editors with privileged user rights. [https://phabricator.wikimedia.org/T426008]
* [[mw:Special:MyLanguage/VisualEditor/Suggestion Mode|Suggestion Mode]] was released as an [[w:en:A/B test|A/B test]] for newcomer editors on the mobile website at [[phab:T421189|~15 Wikipedias]]. The experiment will measure the impact that Suggestion Mode has on the proportion of newcomer mobile web edit sessions that result in constructive (un-reverted) article edits. The experiment will also evaluate the feature's impact on editor retention, and monitor changes in revert and block rates.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:27}} community-submitted {{PLURAL:27|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue in the Wikipedia Android app where images could sometimes fail to load after opening a recommended reading list notification, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T418231]

'''Updates for technical contributors'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Wikidata Platform|Wikidata Platform team]] has published its [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:SPARQL query service/WDQS backend update/Backend Replacement|backend replacement recommendation]] and accompanying [[wikitech:Wikidata Query Service/WDQS Architecture re-design|technical architecture]] for the migration of the Wikidata Query Service (WDQS) away from Blazegraph. Feedback is invited until May 25th 2026, especially on potential gaps and impacts on advanced use cases. Wikidata community members and WDQS users are also encouraged to help identify high-impact tools and workflows that may need attention on [[d:Wikidata:SPARQL query service/WDQS backend update/High-Impact Use Cases|this page]]. Feedback can be shared on the [[d:Wikidata talk:SPARQL query service/WDQS backend update|Migration talk page]] or during the [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Blazegraph Migration Office Hours|next office hour]]. See the [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Wikidata Platform team/Newsletter|WDP team newsletter]] for more details.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.3|MediaWiki]]

'''In depth'''

* On English, French, Japanese, and a few other Wikipedias, there was a [[diffblog:2025/09/02/better-detecting-bots-and-replacing-our-captcha/|trial of hCaptcha]], a third-party bot detection service. The trial showed that hCaptcha effectively detects and deters some bad-faith automated activity, on its own and by giving [[w:en:Wikipedia:Village pump (technical)/Archive 225#Introducing SuggestedInvestigations|checkusers and stewards]] signals to look into. Because the results were positive, hCaptcha will be rolled out across all wikis over the next few weeks. [[mw:Special:MyLanguage/Product Safety and Integrity/Anti-abuse signals/hCaptcha|See the hCaptcha project page]] for technical information about the implementation and privacy protections. [[diffblog:2026/05/04/better-detecting-bots-and-replacing-our-captcha-part-2/|Learn more]].
* The latest Community Tech update is now available, with progress across several Community Wishlist initiatives, including Reading Lists expansion from the mobile app to the website, new language support for &quot;Who Wrote That&quot; and the Personal Dashboard, improvements to 3D rendering and Charts, and upcoming work on talk page sorting, audio playback, and editing workflows. The update also shares current priorities, wishlist status trends, and opportunities for community feedback on future focus areas and the Wikimedia Foundation’s 2026–2027 Annual Plan. [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Updates#May 13, 2026: Latest updates from the Community Tech team|Read the full newsletter for details]].

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/21|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W21&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၂၀:၂၁၊ ၁၈ မေ ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30539262 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-22&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W22&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/22|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* Following a [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Account Creation Experiments#LOWM|successful account creation experiment]], an improved logged-out edit warning message will be deployed to all Wikimedia wikis in the first week of June. The change will only affect logged-out users on mobile web who open an editing session. The updated experience is designed to encourage account creation more clearly, while still allowing users to edit with temporary accounts. Results from the experiment showed a significant increase in account creation, with a 27% relative lift among users shown the updated message. As expected, as more people funnel into account creation, temporary accounts decreased by a relative 16%. The experiment did not show any significant changes in constructive edit rates or other monitored contributor metrics. [https://phabricator.wikimedia.org/T424595] 

'''Updates for editors'''
* For security reasons, members of certain user groups are [[m:Special:MyLanguage/Mandatory two-factor authentication for users with some extended rights|required to have two-factor authentication]] (2FA) enabled. Members of these groups will be unable to disable the last 2FA method on their account, and it will be impossible to add users without 2FA to these groups. Users will still be able to add new authentication methods or remove them, as long as at least one method is continuously enabled. In the next few weeks, users without 2FA will be removed from these groups. Notably, this applies to bureaucrats. See the linked tasks for deployment schedules. [https://phabricator.wikimedia.org/T423119][https://phabricator.wikimedia.org/T423120]
* [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]] will run an [[w:en:A/B testing|A/B test]] on [[:phab:T415904|10 wikis]], testing [[m:WMDE Technical Wishes/References/Reference Previews|potential improvements for Reference Previews]]. The experiment will run for ~2 weeks at the end of May / beginning of June and will affect 10% of desktop readers on the participating wikis.
* After two successful experiments, the Reader Growth team is rolling out an [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/Image Browsing|Image Browsing]] beta feature for all Wikipedias on mobile on May 25. This means that anyone who has all beta features on by default will start to see this feature, and others can check the box to turn it on in their preferences. The beta feature will include a carousel of all an article's images at the top of the article, with controls for editors to [[mw:Readers/Reader_Growth/Image_Browsing#Phase_2.1_beta_feature|exclude images from the article's carousel or to exclude an article from the feature entirely]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:30}} community-submitted {{PLURAL:30|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, three dimensional STL files were being rendered incorrectly by the media viewer 3D extension which is now fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T416723]

'''Updates for technical contributors'''
* The legacy CSS classes &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;tleft&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; and &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;tright&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; have been replaced with &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;floatleft&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; and &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;floatright&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; as the former do not work consistently across all MediaWiki platforms, notably mobile web and mobile apps. Projects relying on these classes are encouraged to review related usage and plan for migration. Please note that &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;floatleft&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; and &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;floatright&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; may also be deprecated in future, although there are currently no plans to do so. [[phab:T426452|Read more]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.4|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/22|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W22&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၂၁:၅၂၊ ၂၅ မေ ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30584502 --&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
== Survey (proposed direction for Wishlist) ==
Apologies if this has not yet been translated into your wiki's language. {{int:Please-translate}}.

You are invited to voice your opinion on a new [[m:Talk:Community Wishlist#Proposed direction for Wishlist|community-proposed direction]] for the [[m:Community Wishlist|Community Wishlist]]. {{Int:Feedback-thanks-title}} [[အသုံးပြုသူ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:MediaWiki message delivery|ဆွေးနွေး]])  ၀၃:၀၇၊ ၂၉ မေ ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;/bdi&gt;
&lt;!-- Message sent by User:기나ㅏㄴ@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:%EA%B8%B0%EB%82%98%E3%85%8F%E3%84%B4/MassMessage&amp;oldid=30604233 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-23&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W23&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/23|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience|Reader Experience team]] is conducting an experiment to show the [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/Reading lists|reading lists]] feature, which is still in development, to logged-out mobile readers to test whether it encourages account creation at a higher rate compared to the watchstar button. The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/Reading lists#Experiment timeline|experiment]] was launched on May 18th on German, Spanish, Italian, Portuguese, Polish, Dutch, Turkish, and Urdu wikis, and it will run for a month.
* The Wikimedia Apps team released [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/Explore Feed Refresh/Phase 1|Phase 1]] of the redesigned Home Feed to the Android Beta app. The new Home Feed includes a refreshed &quot;Community&quot; tab and a personalized &quot;For You&quot; tab featuring daily updated reading recommendations. The redesign is part of a broader effort to improve content discovery and create more engaging learning experiences in the Wikipedia apps.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:18}} community-submitted {{PLURAL:18|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where images could fail to load for some suggested edits on [[w:Special:Homepage|Special:Homepage]], leaving the thumbnail stuck in a loading state, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T424048]

'''Updates for technical contributors'''
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.5|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/23|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W23&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၂၁:၀၈၊ ၁ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30613639 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-24&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W24&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/24|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* Wikimedia Enterprise has increased the free usage limits for its API offerings. The monthly request limit for the On-demand API has increased from 5,000 to 50,000 requests, while the Snapshot API limit has increased from 15 to 30 requests per month. In addition, Structured Contents snapshots are now available for free accounts. These changes expand access to Wikimedia Enterprise data for developers, researchers, and organizations using Wikimedia content. [https://enterprise.wikimedia.com/blog/enhanced-free-api]

'''Updates for editors'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia_Apps/Team/Explore Feed Refresh/Phase 1|refreshed Explore Feed]], now called the Home Feed, is rolling out to 50% of users of the Wikipedia Android app. The Home Feed helps readers discover relevant content through two new tabs: ''Community'' and ''For You''. The Community tab provides a scrollable feed of curated content and updates from the broader Wikimedia community and movement, while the ''For You'' tab offers a full-screen, swipeable experience that shows content tailored to a user's interests. The redesign is part of a broader effort to improve discovery and enhance the learning experience in the Wikipedia app.
* The [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/iOS/&quot;Which came first?&quot; Game|Which came first?]] daily trivia game is now available in the beta version of the Wikipedia iOS app in English, German, French, Portuguese, Russian, Spanish, Arabic, Chinese, and Turkish. The game uses historical events from Wikipedia's &quot;On This Day&quot; content and challenges readers to guess which of two events happened first. The game was previously released on Android. Communities interested in making the game available in their languages can [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia_Apps/Team/Games#Game availability by language|read the instructions and requirements]].
* [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|Sub-referencing]], a new MediaWiki feature that allows editors to reuse references with different details, will begin rolling out to Wikimedia wikis following a successful pilot phase. Deployment will start on 8 June for most [[wikitech:Deployments/Train#Wednesday|Group 1 wikis]] and French Wikipedia, with additional Wikipedia language editions receiving the feature over the coming months. Communities are encouraged to prepare by checking for [https://translatewiki.net/w/i.php?title=Special%3ATranslate&amp;group=ext-cite&amp;language=en&amp;action_source=search&amp;filter=%21translated&amp;optional=1&amp;action=translate untranslated Cite extension messages] in their language and reviewing any use of [[mw:Special:MyLanguage/Reference Tooltips|Reference Tooltips]], which may require [[:phab:T416304#11668731|updates]] to support the new functionality. Wikis using [[mw:Special:MyLanguage/Help:Reference Previews|Reference Previews]] do not need to take any action. Communities may also wish to create the ''cite-tracking-category-ref-details'' [[Special:TrackingCategories|tracking category]] as a hidden category using &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;__HIDDENCAT__&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; (or a dedicated template), and connect it to the corresponding Wikidata item [[d:Q129764848]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T425662]
* The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/Mobile page previews#Experimentation|Page Previews experiment]] on mobile web has concluded. The team decided not to roll out the feature after the results showed no statistically significant impact on reader retention, as the primary success metric was retention improvement. Page Previews, which are already available on desktop and in the apps, display a thumbnail, lead paragraph, and link to the full article when readers tap a blue link. The experiment tested this experience on mobile web across six Wikipedias.
* The [[mw:Special:MyLanguage/Codex/Design/Icons|user interface icon library]] will be [[phab:T399175|updated later this week or next week]]. Most of the ~300 icons have been slightly refined and ~30 new icons have been added. These changes improve the icons to make them more consistent and comprehensible, and provide more visual balance when they are used in groups.
* The [[mw:Special:MyLanguage/Universal Language Selector|Universal Language Selector]] (ULS) interface in MediaWiki, which helps users select content in other languages, has been updated. The new version improves speed and accessibility, and users of Wikimedia projects can now pin languages for quicker language switching. The deployment to Wikimedia sites will happen gradually in the coming weeks. You can test it now as a beta feature by selecting [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|beta features]] in your profile preferences and share your feedback on [[mw:Special:MyLanguage/Universal Language Selector/New ULS|the project page]]. 
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:21}} community-submitted {{PLURAL:21|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where the Pageviews Analysis dashboard on pageviews.wmcloud.org stopped updating graph data in May 2026, affecting all users, has been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T427171]

'''Updates for technical contributors'''
* The function signature for &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;mw.util.addPortletLink()&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; has been simplified. Developers can now pass a configuration object instead of a list of positional parameters when creating portlet links. The previous function signature remains supported for backwards compatibility. For example, instead of: &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;mw.util.addPortletLink('p-cactions', '#', 'Stub', 'ca-stubtag', 'Add a stub tag to this page');&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; use &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;mw.util.addPortletLink('p-cactions', { href: '#', text: 'Stub', id: 'ca-stubtag', tooltip: 'Add a stub tag to this page' });&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;. Script maintainers are encouraged to review existing uses of &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;addPortletLink()&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; and update them where appropriate. This change will be available on all wikis from 11 June. Thanks to community volunteer Gerges for contributing this improvement. [https://phabricator.wikimedia.org/T427945]
* '''Community Wishlist discussion''': Product &amp; Technology [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Updates#May 20, 2026: Community Tech becomes a program|introduced changes]] meant to increase the number and complexity of wishes fulfilled, including the disbanding of the Community Tech team. They are [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Updates|engaging in discussions]] about a [[m:Talk:Community Wishlist#Proposed direction for Wishlist|proposed direction for the wishlist]] from community members. Includes ways to structure annual voting, better tracking of wishes, removing focus areas, and [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Updates|staffing updates]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.6|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/24|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W24&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၂၁:၂၉၊ ၈ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30650573 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-25&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W25&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/25|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth|Reader Growth team]] has launched an [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/Image Browsing|Image Browsing]] beta feature on the mobile web version of all Wikipedias. The feature shows an image carousel at the top of articles with 3 or more images. Editors can configure this feature with the following controls: to hide a specific image from a page, either use &lt;code&gt;class=notpageimage&lt;/code&gt; excluding it from thumbnail previews, or &lt;code&gt;class=noviewer&lt;/code&gt; excluding it from MediaViewer. The carousel can also be disabled from a page entirely, with the magic word &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;__NOMEDIAVIEWERCAROUSEL__&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;. To submit feedback or flag bugs, please visit the [[mw:Talk:Readers/Reader Growth/Image Browsing|project page]]. 
* [[mw:Special:MyLanguage/Help:Tables#class=&quot;wikitable&quot;|Wikitables]] can now be [[mw:Special:MyLanguage/Help:Sortable tables#Forcing the initial sort direction|sorted in descending order]] on the first click by adding &lt;code dir=ltr&gt;data-sort-order=&quot;desc&quot;&lt;/code&gt; to the header cell. Previously, by default, clicking a column header for the first time sorts it in ascending order. This addition to a Wikitable gives it more control and flexibility, while the default behavior for subsequent clicks remains unchanged. [https://phabricator.wikimedia.org/T398416]

'''Updates for editors'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance|Article guidance]] feature is currently being tested with some editors creating new articles on the Simple English, French, and Turkish Wikipedias. The experiment will soon begin on the Arabic and Bangla Wikipedias as well. [[w:simple:Special:NewArticle|This feature]] gives editors community-curated guidance to help them create articles that follow community standards. Experienced editors can continue creating or adapting outlines for specific article types that are commonly created by less experienced contributors. The outlines guide less experienced editors in creating high-quality articles. A quick guide to markups used in outlines can be found on [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance/Test feature guide#Markups in outlines|this page]]. [[w:simple:Wikipedia:Article Guidance|Example outlines]] that can be adapted and instructions for how to adapt them are on [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance#Adapting a sample outline in a Wikipedia|this section]] of the project page.
* Wikis that wish to replace the &quot;indefinitely&quot; button in Special:Block for temporary accounts (for example, wikis that block temporary users only until account expiration) will be able to do so by creating [[MediaWiki:ipb-indefinite-expiry-temporary-account]] with the block duration they want. [https://phabricator.wikimedia.org/T427125]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:41}} community-submitted {{PLURAL:41|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]].

'''Updates for technical contributors'''
* By the end of June, a valid user-agent string will be required for automated dumps downloads from the dumps.wikimedia.org website. Automated requests that provide a generic or empty user-agent will be blocked. This [[phab:T400119|extends enforcement]] of the long standing [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Wikimedia Foundation User-Agent Policy|user-agent policy]]. Access to dumps through Wikimedia Cloud Services will not change.
* The roll out of global [[mw:Wikimedia APIs/Rate limits|API rate limits]] is now complete, with limits enforced across all APIs and at the documented levels for all groups. Bots running in Toolforge/WMCS or with the bot user right on any wiki remain exempt. All bots should continue to follow the documented best practices to avoid being rate limited.
* The [https://api.wikimedia.org/wiki/Main_Page API Portal wiki] will be read only starting this week (June 15-18). The following week (June 22-25), all API Portal wiki URLs will redirect to [[mw:Wikimedia APIs|Wikimedia APIs on mediawiki.org]]. Learn more on the [[wikitech:API Portal/Deprecation|project page]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.7|MediaWiki]]

'''Meetings and events'''
* On June 17th at 6pm UTC the WMF will be holding Discord call focused on a code review. We've heard through the [[mw:Special:MyLanguage/Developer Satisfaction Survey/2026|Developer Satisfaction Survey]] that volunteers are struggling with code review and we'd like to discuss these experiences with the goal of surfacing workable solutions. You can join the call [https://discord.gg/wikipedia?event=1514727511102062664 via the Wikimedia Community Discord server].
* The [[m:Special:MyLanguage/Conferencia Wikimedia de América Latina 2026|Latin American Wikimedia Conference]] will host a regional hackathon that will bring together the Wikimedia movement’s technical community including developers, system administrators, data scientists, and users with extended rights. Interested technical contributors can [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSf4osJzTHBJjQbYJk7TMVEJjTEQv7IgtsUDfP-o-qTgeRQQxw/viewform apply for a scholarship] to participate until June 21 at midnight (Bolivia time, UTC-4).
* Sign up for Wikimania Team Challenges to join this special event. The Team challenges will take place online and in person from July 21 to 22, before Wikimania conference. Everyone is welcome, regardless of skills or Wikimania registration. Teams will work on 10 important challenges supporting the Wikimedia community. For details, visit [[wmania:Special:MyLanguage/2026:Team challenges|the Team Challenges page]] and [https://wikimedia.eventyay.com/wm/teamchallenges/ register there]. Registration closes on June 20th at 11pm UTC. 

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/25|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W25&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၁၆:၄၈၊ ၁၅ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30689604 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-26&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W26&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/26|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Feature summary|Growth features]] are [[phab:T418115|now available at Wikidata]]. This update enables access to Mentorship ([[mw:Special:MyLanguage/Help:Growth/Mentorship|if configured]]), Impact module, the Help Panel, and a simplified Newcomer Homepage (without Suggested Edits). Wikidata administrators are still configuring the features through Community Configuration.

'''Updates for editors'''
* The special page [[{{#special:RangeCalculator}}]] has been created. It allows users to find an IP range without needing to rely on external tools. Until now, this tool was only available to CheckUsers. [https://phabricator.wikimedia.org/T268429]
* [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|Sub-referencing]] is a new MediaWiki feature that allows editors to reuse references with different details. It will be deployed to most small and medium-sized Wikipedia language versions on June 23. The [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing#deployment|FAQ]] lists possible actions to take on your wiki to support the deployment. Check the [[:phab:T414094|rollout plan]] for the next deployment steps. [https://phabricator.wikimedia.org/T428902]
* Starting next week, users will get a notification when they are blocked or unblocked from editing, or if this block changes. [https://phabricator.wikimedia.org/T100974]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:32}} community-submitted {{PLURAL:32|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]].

'''Updates for technical contributors'''
* Starting next week, abuse filters that are set to &quot;require CAPTCHA verification&quot; will begin to also affect users with the &lt;code&gt;skipcaptcha&lt;/code&gt; right, which includes most autoconfirmed users. Bots are exempted. This change only affects edits that trigger an abuse filter. The &lt;code&gt;skipcaptcha&lt;/code&gt; right will continue to exempt users from having to solve CAPTCHAs in the ordinary course of using the wikis. [https://phabricator.wikimedia.org/T402595]
* Reference documentation for the [[wikitech:Machine_Learning/LiftWing/API|Lift Wing API]] has moved from the API Portal to the interactive [https://wikitech.wikimedia.org/w/index.php?api=lift-wing&amp;title=Special%3ARestSandbox REST Sandbox].
* The API Portal wiki is now closed. For API documentation, see [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia_APIs|Wikimedia APIs on mediawiki.org]]. All API Portal wiki URLs (https://api.wikimedia.org/wiki/) will redirect to the mediawiki.org page starting June 22. [https://phabricator.wikimedia.org/T427537]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.8|MediaWiki]]

'''Meetings and events'''
* Join an online call on 25 June at 2:30pm UTC to meet the current Wikimedia interns for [[mw:Google_Summer_of_Code/2026|Google Summer of Code]] and [[mw:Outreachy/Round_32|Outreachy]]. Interns will provide an overview of their projects and a brief demo of their work so far. Attendees are encouraged to [[mw:event:Google_Summer_of_Code/Summer_2026_June_Internship_open_session|share ideas and connections in their community]].

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/26|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W26&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၁၃:၀၄၊ ၂၃ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:Trizek (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30722494 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-27&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W27&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/27|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''
* As part of the [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Account Creation Experiments|Account Creation Experiments]], the Growth team tested adding a user account icon in the mobile web header for logged-out users, providing direct access to &quot;Create account&quot; and &quot;Log in&quot; actions. The experiment increased account creation by about 20% without negatively affecting edit quality or constructive edit rates. The feature will now be rolled out to all Wikimedia Foundation wikis on mobile web in the first week of July. [https://phabricator.wikimedia.org/T428220]
* After a [[phab:T426248|successful experiment]], logged-in users who did not [[mw:Special:MyLanguage/Help:Email_confirmation|confirm their email address]] when their account was created see a new banner asking them to complete that process. This helps reduce the risk that users get locked out of their account, and makes account email addresses overall more reliable. This is part of the [[mw:Special:MyLanguage/Product Safety and Integrity/Account Security|Account Security]] project. [https://phabricator.wikimedia.org/T428292]
* An update to [[Special:Search|Search]] is refining how the &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;-prefix:&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; behaves when used to exclude results. Previously, using &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;-prefix:&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; with negation could unintentionally broaden search results by adding the namespaces included in the search scope, leading to confusing behavior for users expecting a straightforward exclusion filter. With the update, &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;-prefix:&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; will now strictly exclude matching page titles as intended and may display a warning if the relevant namespace has not been explicitly selected. The behavior of &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;prefix:&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; without negation however remains unchanged. [https://phabricator.wikimedia.org/T427443]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:33}} community-submitted {{PLURAL:33|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where reviewers using the Page Curation toolbar were not automatically subscribed to talk page discussions they started has now been fixed. Reviewers will now receive notifications when someone replies to those discussions. [https://phabricator.wikimedia.org/T329346]

'''Updates for technical contributors'''
* Starting June 29th, automated downloads from the dumps.wikimedia.org website will be subject to the [[Foundation:Special:MyLanguage/Policy:Wikimedia Foundation User-Agent Policy|user-agent policy]]. Automated requests that provide a generic or empty user-agent will be blocked. Access to dumps through Wikimedia Cloud Services remains unaffected. This is a follow up to the announcement made in the [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/25|2026/25 issue of Tech News]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.9|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/27|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W27&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၁၁:၄၇၊ ၂၉ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30744833 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-28&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W28&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/28|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:34}} community-submitted {{PLURAL:34|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where the search bar results on Wikidata, showed English results instead of using the correct language fallback for users of language variants, has now been fixed. Search suggestions will now follow the expected language fallback chain. [https://phabricator.wikimedia.org/T429769]

'''Updates for technical contributors'''
* In preparation for [[m:Special:MyLanguage/Event:Celebrate Women|Celebrate Women campaign]] planned for March 2027, the Wikimedia Foundation’s [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation/Advancement/Community Growth/Content Enablement|Content Enablement team]] has launched a 22-question survey to better understand technical contributions by women+ (anyone who identifies as a woman) across Wikimedia projects. The survey takes approximately 15–20 minutes to complete and will remain open until 20 July 2026. The [[m:Special:MyLanguage/Celebrate Women/Technical contributions survey|questions]] are also available on-wiki for review in advance.
* The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Score|Score extension]] now supports rendering music scores as SVG images in addition to PNG, addressing a long-standing [[:phab:T49578|feature request]] and resolving historical image quality issues. Both formats are now provided to clients, with PNG in the &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;src&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; attribute and SVG in the &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;srcset&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; attribute.
* The new [[wikitech:Parsoid|Parsoid]] parser [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser_Unification/Updates|continues to be deployed to additional wikis]], making it easier to introduce new reading and editing features. It was enabled on French Wikipedia, bringing total progress to covering 78.9% of Wikipedia page views. Rollout to English Wikipedia desktop will progress through this week.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.10|MediaWiki]]

'''In depth'''
* The Wikimedia Hackathon 2026 [[diffblog:2026/06/29/wikimedia-hackathon-2026-building-collaborating-and-shaping-the-future-together/|recap blog post]] is now live. It highlights the projects, sessions, and social activities from this year’s event, and shares initial plans for the 2027 Wikimedia Hackathon.

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/28|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W28&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၁၃:၅၆၊ ၆ ဇူလိုင် ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30773578 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-29&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W29&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/29|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''
* [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Revise_Tone|Revise Tone]] helps newcomers identify passages in Wikipedia articles that may contain non-encyclopedic language and encourages them to consider revising the tone. The feature was [[w:en:A/B_testing|A/B tested]] on the Arabic, English, French, and Portuguese Wikipedias, where newcomer task completion rates [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Revise_Tone#Experiment_Results|increased by 38.7%]] compared to the default Copyedit task, with no decrease in edit quality. The test ended on July 9, and the feature is now available for everyone on these wikis, configurable via Community Configuration. [[phab:T426364|The plan]] is to release Revise Tone to more wikis.
* The community configuration that allows [[mw:Special:MyLanguage/Help:Growth/Mentorship#Automated mentor list cleanup|automatic removal of inactive mentors]] based on configurable criteria will be enabled on Thursday 16, [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Deployment|on some wikis]] to keep mentor lists up to date. Mentors are experienced contributors who opt in to help new users on-wiki through the [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Feature summary|Growth Features]]. Administrators can now prepare the settings via [[w:Special:CommunityConfiguration/Mentorship|Special:CommunityConfiguration/Mentorship]]; they will take effect starting Thursday.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:38}} community-submitted {{PLURAL:38|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where some users of the Wikipedia Android app were logged out immediately after signing in, preventing them from staying logged in and editing pages, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T316916]

'''Updates for technical contributors'''
* Editing a page via user scripts or gadgets was causing watchlist labels that the user had assigned to that page to reset. This has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T423778]
* To work around a Safari bug (see [[phab:T425211]]), on Parsoid-enabled wikis, wikilink hrefs now use absolute urls instead of protocol-relative urls. REST API output remains unchanged and continue to use protocol-relative urls. Gadgets, user scripts, bots, and CSS might need to be adapted if they relied on the presence of protocol-relative urls in wikilink hrefs. [https://phabricator.wikimedia.org/T431358]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.11|MediaWiki]]

'''In depth'''
* The Wikimedia Foundation’s Experiment Platform Team has published a blog post reflecting on its first year of structured experimentation. It highlights successful experiments such as Paste Check, Reference Check, and Tone Check, which improved editing outcomes and have been rolled out to more users, as well as experiments that did not lead to product changes. [[diffblog:2026/07/07/moving-the-needle-how-we-test-new-ideas-across-wikimedia-projects|Read more]].

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/29|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W29&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၁၆:၁၀၊ ၁၃ ဇူလိုင် ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30804401 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-30&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W30&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/30|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Reader/Reader Experience|Reader Experience team]] has incorporated community feedback around the placement of watchstar and watchlist buttons for the [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/WE3.3.4 Reading lists|Reading Lists beta feature]], which would allow for saving articles for later reading – a [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/W102|wishlist item]] to bring the functionality to web. Editors are invited to enable the beta feature to test it out and [[phab:T426453|share their thoughts]].
* [[mw:Special:MyLanguage/VisualEditor/Suggestion Mode|Suggestion Mode]] offers edit suggestions within the VisualEditor for improving Wikipedia articles. [[Special:EditChecks|All suggestions]] are [[mw:Special:MyLanguage/Help:Suggestion mode#For administrators – local customization|community-configurable]]. The [[mw:Special:MyLanguage/Edit check/TextMatch|TextMatch]] feature is a way for volunteers to create custom local suggestions. The feature searches in articles for strings of text, and now includes support for regular expressions. This gives volunteers greater precision and flexibility over the kinds of local suggestions they can create. Note: Suggestions [[mw:Special:MyLanguage/Edit check/Configuration#:~:text=maximumEditcount|can be targeted]] based on the edit count of the person editing as well as other aspects of the page. You can [[mw:Special:MyLanguage/Help:Suggestion mode#Create custom local types of Suggestions|find examples from other communities]] for inspiration, including TextMatches that detect: typos, grammar-errors, potential advertisements, clichés, incorrect dash or hyphen usage, non-specific time keywords, outdated names, and more. Any [[mw:Special:MyLanguage/Talk:VisualEditor/Suggestion Mode|feedback]] is appreciated.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:27}} community-submitted {{PLURAL:27|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where the SVG Translate tool could use an outdated version of a file, causing existing translations to be overwritten when new ones were uploaded, has now [[phab:T430577|been fixed]]. Overall, in the last quarter from April – June 2026 about 337 community tasks were resolved by the Wikimedia Foundation.

'''Updates for technical contributors'''
* On Parsoid-enabled wikis, Parsoid now renders a maximum of 1,250 images per page. A new tracking category, &quot;media-limit-reached&quot;, will be soon made available to identify pages where this limit is reached, making it easier to find content whose media output may have been restricted during rendering. See [[phab:T430854]] for more information and to provide feedback.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.12|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/30|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W30&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၀၅:၄၅၊ ၂၁ ဇူလိုင် ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30836091 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-31&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W31&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/31|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''
* [[File:Maki-gift-15.svg|12px|link=|class=skin-invert|Wishlist item]] [[mw:Special:MyLanguage/ContentTranslation|Content Translation]] now supports dark mode, fulfilling a [[m:Community Wishlist/W544|Community Wishlist request]]. This brings the tool in line with the accessibility features available in the Vector 2022 and Minerva skins, helping reduce visual fatigue for users translating content. [https://phabricator.wikimedia.org/T367077]
* DiscussionTools' source mode and the 2017 wikitext editor will now offer autocomplete for links (&lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;[[&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;), templates (&lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;), HTML and parser tags (&lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;&lt;&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;), and magic words (&lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;__&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;), making it quicker and easier to insert links, templates, and other wiki markup while editing. [https://phabricator.wikimedia.org/T432400]
* The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/Mobile page previews|Readers Growth team]] has concluded its experiment with mobile page previews and will not roll out the feature. Page Previews are a pop-up bottom sheet that appears when readers tap a blue link, showing a thumbnail, lead paragraph, and an option to open the article. The experiment showed flat retention and negative indicator metrics, suggesting that mobile web readers preferred navigating directly to linked articles rather than using page previews.
* The Reader Experience team has seen encouraging early results from the [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/Reading lists|Reading Lists feature]], with 93% of participating users reporting that it was useful. Reading Lists help active readers save articles for future reading and support their learning goals on Wikimedia projects. The team plans further improvements before expanding the feature to more users.
* The [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/Explore Feed Refresh|Explore Feed Refresh]] initiative was tested with new and casual Wikipedia app readers. The refreshed feed helps readers discover new and relevant content. After a 10.5% increase in engagement with the feed, Wikimedia Apps team has decided to scale the Home Feed redesign to iOS with the learnings from the Android release applied.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:23}} community-submitted {{PLURAL:23|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where subject names in the Article Guidance feature were displayed with incorrect capitalization on French Wikipedia, has now been fixed. Subject names will now follow the correct capitalization rules for the language. [https://phabricator.wikimedia.org/T427201]

'''Updates for technical contributors'''
* After running several [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Account Creation Experiments|Account Creation Experiments]] to improve registration completion rates, a new version of the username field on [[Special:CreateAccount|Create Account]] has been rolled out. It includes [[:c:File:Create account - July 2026 updates.png|a popover summarizing the username policy]] to provide clearer guidance during account creation. As part of this change, the messages &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;createacct-helpusername&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; and &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;createacct-username-help&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; that several communities have configured will no longer be used. If communities want to customize the guidance shown in the new popover, they can instead edit the following messages: &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;createacct-username-policy-popover-bullet1&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;, &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;createacct-username-policy-popover-bullet2&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;, and &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;createacct-username-policy-popover-bullet3&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;. [https://phabricator.wikimedia.org/T430604]
* Later this week, the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror|CodeMirror syntax highlighter]] will offer [[w:en:Theme (computing)|themes]]. The themes can be picked from a dropdown menu in the full [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror#CodeMirror preferences|CodeMirror preferences]] dialog. For wikitext, available themes are default, colorblind-friendly (previously the colorblind preference option on [[Special:Preferences#mw-prefsection-editing]]) and no-highlighting. For code languages (i.e., CSS/JavaScript/JSON/Vue/Lua), there are several themes available. These same themes will eventually be available for wikitext, too. [https://phabricator.wikimedia.org/T163533]
* From now on, wikis can restrict editing in the &quot;User&quot; namespace to only the page owner and certain user groups. [[mw:Special:MyLanguage/Manual:$wgRestrictUserPageEditing|Read the configuration documentation]] to learn more.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.14|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/31|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W31&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၁၈:၄၈၊ ၂၇ ဇူလိုင် ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30856308 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-32&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W32&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/32|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience|Reader Experience team]] has developed a [https://82db7c8d4b.catalyst.wmcloud.org/w/index.php?title=Regent%27s_Park&amp;uselang=de patch demo] that wraps the page toolbar onto two lines when there is not enough horizontal space for all the buttons. This aims to reduce crowding in the Vector 2022 toolbar, which can occur on some language Wikipedias at certain screen widths. [https://phabricator.wikimedia.org/T429518]
* The Reader Experience team is planning to launch [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/Reading lists|Reading Lists]], a [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist Survey 2021/Mobile and apps/Have Apps reading lists available on Destop/Mobile|Community Wishlist item]], which is currently available to try in beta, as a full feature in September. Before then, volunteer translator help is needed for [https://translatewiki.net/w/i.php?title=Special%3ATranslate&amp;group=ext-readinglists&amp;filter=&amp;action=translate string translations] into a number of languages. The feature supports reading and learning goals on Wikipedia.
* Next week, the table of contents on Wikimedia Commons file pages will be improved by consolidating the file page table of contents with the page table of contents. This will make it easier to understand a file page’s structure, navigate to specific sections, and share links to individual sections. [https://phabricator.wikimedia.org/T332644]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:24}} community-submitted {{PLURAL:24|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where some [[w:TIFF|TIFF]] images failed to load after clicking their thumbnail, causing a broken image to be displayed instead of the full-size image, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T429326]

'''Updates for technical contributors'''
* The variable and function selector in AbuseFilter has been updated to support search and autocomplete. It will allow filter maintainers to find the desired variable or function more quickly. [https://phabricator.wikimedia.org/T323698]
* The MJPEG and VP8 formats are removed from the video player. The MP4 format (MPEG-4 Part 2) is added instead, which provides higher quality videos to older iPhone devices. It may take a few weeks to retroactively update all existing videos. The default format for modern devices stays the same (VP9/WebM). [https://phabricator.wikimedia.org/T358266]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.15|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/32|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W32&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၁၉:၄၅၊ ၃ ဩဂုတ် ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30872536 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-33&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W33&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/33|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''
* [[File:Maki-gift-15.svg|12px|link=|class=skin-invert|Wishlist item]] A new ChartWizard is [[c:Special:ChartWizard/Data:Example.Pie.chart|now available on Wikimedia Commons]] for users interested in creating charts from their own data. The wizard makes the [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Chart|Chart extension]] more beginner-friendly by allowing editors to create charts, such as bar and pie charts, without needing to use JSON. Users can still switch to the JSON editor if they prefer. Feedback on the new tool is welcome on the [[m:Talk:Community Wishlist/W414|wish talk page]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:19}} community-submitted {{PLURAL:19|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where the Wikipedia iOS app’s Picture of the Day widget displayed the same image every day instead of updating daily, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T430692]

'''Updates for technical contributors'''
* [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Math|Math formula]] SVG images will soon be generated in the browser instead of on the server. MathML continues to be generated on the server and renders in the browser without JavaScript. Wikibooks will see this change on 12 August, Wikisource on 19 August and Wikipedia from 20-27 August. You can try this by selecting &quot;{{int:Mw-math-mathjax}}&quot; in your preferences. This change is part of [[mw:Special:MyLanguage/RESTBase/deprecation|deprecating RESTBase]] and [[phab:T431372|deprecating Mathoid]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T271001]
* Category pages will soon support sorting entries by the time they are added to a category. This will make it easier to find recently or long-standing categorized pages. It will also improve workflows for maintenance categories such as deletion backlogs and other time-based review tasks. You can use &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;cldsort=timestamp&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; URL argument in category view to sort the entries. [https://phabricator.wikimedia.org/T433768]
* [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Gadgets|Gadgets]] and user scripts on Wikimedia wikis may now use [[phab:T395347|ES2018 features]] and [[phab:T419142|ES2019 features]] in JavaScript code. Previously, the platform only allowed up to ES2017. MediaWiki validates the source code to protect functionality from syntax errors and to ensure scripts are valid in all [[mw:Special:MyLanguage/Compatibility#Browser_support_matrix|supported browsers]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T419142]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.16|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/33|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W33&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၂၀:၄၄၊ ၁၀ ဩဂုတ် ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30901051 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-34&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W34&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/34|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CampaignEvents/Registration/Worklist|Worklist feature]] for the Event Registration tool is now live on all Wikimedia wikis. With Worklist, event organizers can add the articles their event will focus on directly to the event page. The Worklist also powers [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CampaignEvents/Registration/Worklist#How Event Pathways uses the worklist|Event Pathways]] which notifies other editors of the upcoming or ongoing event when they edit an article featured in the event's Worklist. This is the minimum viable version (MVP), and feedback is welcome. Organizers are encouraged to try the feature. A hands-on [[m:Special:MyLanguage/Event:Worklist Setup Workshop: Get Your Event Ready|Worklist Setup Workshop]] will take place on 18 August at 16:00 UTC and 19 August at 11:00 UTC.

'''Updates for editors'''
* [[Special:ShortPages]] displays short pages by their size, but in many cases it gets filled with disambiguations and soft redirects, making it harder to find the short articles themselves. Starting this weekend, you will be able to choose not to include an article in the special page by adding the magic word &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;__EXPECTSHORTPAGE__&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;. [https://phabricator.wikimedia.org/T433203]
* One new wiki has been created: a {{int:project-localized-name-group-wikipedia/en}} in [[d:Q3436680|Bole]] ([[w:bol:|&lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;w:bol:&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T429921]
* Starting the week of August 17, the page toolbar will wrap onto two lines when there is not enough horizontal space for all the buttons. This is a [[phab:T429518|fully merged patch from the Reader Experience team]] which aims to reduce crowding in the Vector 2022 toolbar, that may occur on some language Wikipedias at certain screen widths.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:16}} community-submitted {{PLURAL:16|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, uploading large files to Wikimedia Commons has become more stable and less prone to failure following some fixes related to the “Could not acquire lock” upload error. [https://phabricator.wikimedia.org/T386640]

'''Updates for technical contributors'''
* Debian Bullseye will reach the end of its Long Term Support on 31 August 2026. [[phab:T434103|Some Cloud VPS projects]] still have instances running Debian Bullseye. Maintainers of those projects are encouraged to migrate to Debian Bookworm or Debian Trixie. A [[wikitech:Help:Cloud VPS instance operating system migration|migration guide]] is available to help with the process, and users may also want to consider whether their workload is better suited to Toolforge. If you need help or cannot complete the migration by 31 August, please contact the Cloud VPS admins as soon as possible. [[listarchive:list/cloud-announce@lists.wikimedia.org/thread/RVIPQSYLKMSL5M46JP6NEJVGVE6I2RXQ/|Read more]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.16|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/34|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W34&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၂၁:၀၂၊ ၁၇ ဩဂုတ် ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30922806 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-35&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W35&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/35|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''
* The [[Special:CreateAccount|Special:CreateAccount]] page has been simplified as part of ongoing work to modernize the account creation experience. The panel showing project statistics no longer appears next to the form on desktop and mobile web. Multiple account creation experiments show that a simpler form helps newcomers complete registration. [https://phabricator.wikimedia.org/T433783]
* In order to improve page performance, images now load when they are viewed. This means images lower down an article will not load if a reader never scrolls to that part of the page, which may affect some image-related metrics. [https://phabricator.wikimedia.org/T148047]

* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:42}} community-submitted {{PLURAL:42|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where image thumbnails in Abstract Wikipedia could fail to display after the corresponding file was moved on Wikimedia Commons, has now been fixed. Thumbnails will now update correctly when files are moved. [https://phabricator.wikimedia.org/T433448]

'''Updates for technical contributors'''
* User Info card is a feature that helps patrollers see information about user accounts. So far, it has been available only in places such as page history, logs and recent changes. Now, it's possible to [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CheckUser#User_Info_card_in_page_content|place it in the page content]] as well, using the &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{#uic:}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; parser function. It can be particularly useful in templates like [[:en:Template:Userlinks|&lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{Userlinks}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;]] (or their specialized variants), as it will make it easier to see the context about a user on various noticeboard pages. The card will be displayed only to users who have it enabled in their [[Special:Preferences#mw-input-wpcheckuser-userinfocard-enable|preferences]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T424466]
* Due to user security and privacy risks, we have disabled access to &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;Special:MyPage&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; URLs when specifically using &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;action=raw&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;. If you are impacted by this, consider whether you can use an alternative approach. &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;Special:MyPage&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; URLs can still be accessed and used without &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;action=raw&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;. Specified user page URLs (e.g. &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;User:Myusername&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;) can still be used with &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;action=raw&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;. [https://phabricator.wikimedia.org/T120386]
* Due to an update, the thumbnailing software has been improved. This includes upgrading &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;librsvg&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; to 2.60 and &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;ImageMagick&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; to 7, as well as resolving a number of long-standing thumbnailing bugs like rendering errors. [https://phabricator.wikimedia.org/T419815#12222841]

* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.17|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/35|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W35&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၂၀:၄၄၊ ၂၄ ဩဂုတ် ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30961208 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-36&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W36&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/36|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* A new format for the Community Wishlist is open for feedback. You can [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Community Wishlist 2027|read the proposed ideas on Meta]]. This new process plans to improve how wishes are triaged, voted on, and prioritized in a way that is transparent and balanced across project families and language editions. This consultation is open for two weeks.

'''Updates for editors'''
* The latest release of the Wikipedia Android app includes updates to the Saved feature, bringing the app’s saving experience closer to iOS and Web. The update redesigns the Saved tab with an “All articles” view, removes the default “Saved” reading list, renames reading lists to “Collections,” and modernizes the article-saving experience. [https://phabricator.wikimedia.org/T420788]
* The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/Reading lists|Reading Lists]] feature was enabled for all logged-in users on Bengali, Chinese, Czech and Vietnamese Wikipedias on August 25, after several months as a beta feature. Reading Lists will be available to all logged-in users on Arabic, French and Indonesian Wikipedias on September 1, followed by English Wikipedia on September 14, and all other Wikipedia wikis on September 28.
* At the end of the month, some logged-out readers on Bengali, Czech, Persian, English, and Polish Wikipedias using the Minerva skin on mobile will see an [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader_Growth/Minimal_Minerva|updated navigation bar]] in an [[w:A/B test|A/B test]]. The test will compare the current navigation bar with a new version designed to make it easier to find information more quickly. The goal is to determine whether these changes encourage readers to return more often. This experiment will not change the experience for logged-in readers and/or editors.
* Editors who maintain redirects, templates, and categories used on redirect pages now have improved ways for finding and curating redirects. Previously, redirects pages could not be searched. Two new search keywords, &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;onlyredirects:&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; and &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;withredirects:&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;, now allow redirects to be searched directly and can be combined with existing keywords such as &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;incategory:&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;, &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;intitle:&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;, and &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;insource:&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;. [https://phabricator.wikimedia.org/T204089]
* The ISBN lookup tools for generating citations were recently not working because of external service problems. Developers are working on solutions. [https://phabricator.wikimedia.org/T435179]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:30}} community-submitted {{PLURAL:30|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where searching for pages by category using &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;deepcat&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; could return no results or unrelated results has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T414859]

'''Updates for technical contributors'''
* The domain of URLs for thumbnails is changing from upload.wikimedia.org to thumb.wikimedia.org. The old URLs will continue to work for the foreseeable future but MediaWiki will advertise the new domain instead. URLs to other types of media such as original files, videos and transcodes will still be served from upload.wikimedia.org. [https://phabricator.wikimedia.org/T427465]
* The Wikimedia [https://www.mediawiki.org/w/index.php?api=wmf-math%2Fv1&amp;title=Special%3ARestSandbox Math API] is now deprecated. These endpoints will be fully sunset by the end of September 2026. Developers who call these endpoints should transition to alternative math rendering solutions, such as the native [https://developer.mozilla.org/en-US/docs/Web/MathML MathML] or [https://www.mathjax.org/ MathJax]. Third-party MediaWiki installations that utilize the Math extension for formula rendering are required to upgrade to v1.43+ to avoid disruption of service.

* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.18|MediaWiki]]

'''In depth'''
* Read more about [[mw:Special:MyLanguage/Edit_check/TextMatch|TextMatch]] in a Diff post titled, [[diffblog:2026/08/28/custom-edit-suggestions-for-every-wiki-how-communities-are-shaping-suggestion-mode-with-textmatch/|Custom edit suggestions for every wiki: How communities are shaping Suggestion Mode with TextMatch]].

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/36|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W36&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt;  ၂၀:၅၂၊ ၃၁ ဩဂုတ် ၂၀၂၆ (UTC)
&lt;!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30990659 --&gt;</text>
      <sha1>fsges4hp5aav3n7lr49k5exggz9quls</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ကျောက်တံ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>10376</id>
    <revision>
      <id>1051016</id>
      <parentid>719078</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T15:44:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>1051016</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4263" sha1="38iimjbnjkr654k5b53x8eazxm34ion" xml:space="preserve">'''ကျောက်တံ''' သည် [[ကျောက်သင်ပုန်း]]ပေါ်တွင် ရေးရသောကျောက်သားနှင့် ပြုလုပ်ထားသည့် အတံလေးကို ခေါ်သည်။ 
ကျောက်တံကို ကျောက်သင်ပုန်းထုတ်သော ကျောက်မှထုတ်ယူရ၏။ သို့သော် ကျောက်တံထုတ်သော ကျောက်ပြားသည် သက်တမ်းနု၍ ကျောက်သားပွ ရသည်။ သို့မှသာ ကျောက်သင်ပုန်းပေါ်တွင် ရေး၍ ကောင်းသည်။ ကျောက်တံ အရွယ်အစားမှာ [[ခဲတံ]]အရွယ်သာသာ ပြုလုပ်ထားသည်။ ကျောက်တံကို ရေးသားရန်ဘက်နှင့် နောက်ဘက်ဟူ၍ ခွဲခြားထားသည်။
နောက်ဘက်တွင် တစ်လက်မ အရွယ် စက္ကူကို ပတ်၍ ကော်နှင့်ကပ်ထားသည်။ ရေးသား အသုံးပြုနိုင်ရန် ပထမဦးစွာ ကျောက်တံကို သွေးရသည်။ ခဲတံကဲ့သို့ ချွန်လာသောအခါ ကျောက်သင်ပုန်းပေါ်တွင် ရေးသားနိုင်သည်။

== ကျောက်တံ ထုတ်လုပ်ပုံ အဆင့်ဆင့် ==
ကျောက်တံကို ကျောက်သင်ပုန်းထုတ်သော ကျောက်မှထုတ်ယူရ၏။ သို့သော် ကျောက်တံထုတ်သော ကျောက်ပြားသည် သက်တမ်းနု၍ ကျောက်သားပွ ရသည်။ သို့မှသာ ကျောက်သင်ပုန်းပေါ်တွင် ရေး၍ ကောင်းသည်။ တောင်ပေါ်က ကျောက်ပြားဆိုက် အသေးများကို သယ်၍ မညီလျှင် ရွေဘော်ထိုးပေးရသည်။ ရွေဘော်ထိုးပြီး ရေတစ်ညစိမ်ရသည်။ ပြီးလျှင် ထိပ်နှစ်ဖက်ကို ကော်ပတ်နဲ့ ပြန်ချွန်ပေးရတယ်။ အရင်က စက်နဲ့ချွန်၍ အခုမှာ ကော်ပတ်နှင့် အဆင်ပြေ၍ ကော်ပတ်နှင့် ချွန်ကြသည်။ ကော်ပတ်စားပြီးလျှင် ၆လက္မ၊ ၈လက္မ အရွယ်ဆိုက်များ ဖြတ်ရသည်။ ဆေးပြီး အခြောက်လှန်းကာ အမည်းရောင် ဆေးဆိုးပေးရသည်။ မန္တလေးကို တင်ပို့လျှင် တစ်ဗူးကို အချောင်းနှစ်ဆယ်စီ ထည့်ပြီး၊ မွန်ပြည်နယ်မှာ တင်ရောင်းလျှင် တစ်စည်းကို အချောင်းတစ်ရာစီ စည်း၍ ဖောက်သည်သွင်းရသည်။ 

ရေးပြီးသားစာများကို ဖျက်ရန် ရေစိုအဝတ်နှင့် ပြန်လည်ဖျက်ပစ်နိုင်သည်။ အချို့ဒေသများတွင် ပေါက်သော ကျောက်သင်ပုန်းဖျက် အပင်၏ အရွက်နှင့်လည်း ဖျက်နိုင်သည်။ 
&lt;ref&gt;ဒေါ်ခင်မြ(ကထိက)၏ မော်လမြိုင် ဆရာအတတ်သင်သိပ္ပံ (၁၉၇၈ ခုနှစ်၊ မတ်လထုတ်)&lt;/ref&gt;

== ကိုးကား ==
&lt;references/&gt;

[[Category:စာပေ]]
[[Category:ယဉ်ကျေးမှု]]</text>
      <sha1>38iimjbnjkr654k5b53x8eazxm34ion</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>မောင်ဝိတ်</title>
    <ns>0</ns>
    <id>10546</id>
    <revision>
      <id>1051055</id>
      <parentid>947722</parentid>
      <timestamp>2026-09-01T11:39:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zawzawaungthwin</username>
        <id>100038</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ပုံချုံခြင်း၊သဒ္ဒါပြင်ခြင်း</comment>
      <origin>1051055</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="40124" sha1="mdq4zmipc3mfbyxt755210ipz19y1ey" xml:space="preserve">{{Infobox person
|name=မောင်ဝိတ်
|birth_place=[[ပုသိမ်မြို့]]
|birth_date = {{Birth date and age|1973|1|11}}
|death_place=
|alma_mater = [[ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်]]
|nationality=ဗမာ
|occupation= စေပိုင်ဖွံ့ဖြိုးမှုလီမီတက် တည်ထောင်သူနှင့် ဥက္ကဋ္ဌ
|spouse=
|parents= မောင်မောင်လွင် + ခင်ညို
|known_for = ဆောက်လုပ်ရေးလုပ်ငန်းရှင်
|relatives=
|image=[[File:MaungWeik.png|150px|Maung Weik|မောင်ဝိတ်]]}}

'''မောင်ဝိတ်''' (၁၁ ဇန်နဝါရီ ၁၉၇၃ မွေးဖွား&lt;ref name=&quot;ml&quot;&gt;{{cite news|url=http://www2.irrawaddy.org/article.php?art_id=13256|title=Maung Weik Charged with Trafficking Drugs|last=Min Lwin|date=10 July 2008|work=The Irrawaddy|accessdate=11 July 2015|archivedate=12 July 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150712003324/http://www2.irrawaddy.org/article.php?art_id=13256}}&lt;/ref&gt;) သည် မြန်မာ စီးပွားရေးသမားတစ်ဦး ဖြစ်ပြီး အိမ်ခြံမြေ၊ ကုန်သွယ်ရေးနှင့် ဆောက်လုပ်ရေးလုပ်ငန်းများ လုပ်ကိုင်သော မောင်ဝိတ်နှင့် မိသားစု ကုမ္ပဏီ၏ တည်ထောင်သူ ဖြစ်သည်။&lt;ref name=&quot;ml&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;az&quot;&gt;{{cite news|url=http://www2.irrawaddy.org/article.php?art_id=5010&amp;page=9|title=Tycoon Turf|last=Aung Zaw|date=September 2005|work=The Irrawaddy|accessdate=11 July 2015|archivedate=11 July 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150711230836/http://www2.irrawaddy.org/article.php?art_id=5010&amp;page=9}}&lt;/ref&gt;

== ငယ်ဘဝနှင့် အားကစား ==
၁၉၇၃ခုနှစ်တွင် [[ပုသိမ်မြို့]]၌ မွေးဖွားခဲ့ပြီး [[ရန်ကုန်မြို့]] [[အ.ထ.က(၁)ဒဂုံ|အထက(၁) ဒဂုံ]]မှ အခြေခံပညာအထက်တန်းအောင်မြင် ကာ ၁၉၉၅ ခုနှစ်တွင် [[ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်]] မှ [[ဘူမိဗေဒ|ဘူမိဗေဒဘွဲ့]] ရရှိခဲ့သည်။&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web |title=မော်ကွန်းတင်ပြီးမိတ္တူ |url=https://www.fwpresearch.com/en/portfolio/maung-weik/ |access-date=8 December 2021 |archive-date=8 December 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211208071158/https://www.fwpresearch.com/en/portfolio/maung-weik/ }}&lt;/ref&gt;

၁၉၉၁ ခုနှစ် [[ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံ]] တွင် ကျင်းပသော (၁၆) ကြိမ်မြောက် [[အရှေ့တောင်အာရှ အားကစားပြိုင်ပွဲ]]၊ ၁၉၉၂ခုနှစ် [[ဘရူနိုင်းနိုင်ငံ]] တွင် ကျင်းပသော South East Asian Amateur Golf Team Championship ( Putra Cup) များသို့မြန်မာနိုင်ငံ ကိုယ်စားပြု ဂေါက်သီးရိုက် အားကစား အဖြစ် ဝင်ရောက် ယှဉ်ပြိုင်ဖူးသော ဂေါက်သီးရိုက် အားကစား လက်ရွေးစင်ဟောင်း လည်းဖြစ်သည်။&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== စီးပွားရေးနယ်ပယ်သို့ ဝင်ရောက်လာခြင်း ==
၁၉၉၄ ခုနှစ်တွင် မောင်ဝိတ်နှင့်မိသားစု ကုမ္ပဏီကို မိသားစုပိုင်စီးပွားရေးလုပ်ငန်းအဖြစ်တည်ထောင်ခြင်းဖြင့် စီးပွားရေးလောကထဲဝင်ရောက်လာခဲ့သည်။မောင်ဝိတ်၏ကုမ္ပဏီသည်  ဆောက်လုပ်ရေးပစ္စည်းများ တင်သွင်းခြင်း၊ ပဲ နှင့် ရေထွက်ကုန်ပစ္စည်းများ တင်ပို့ခြင်း၊ ကုန်သွယ်မှုလုပ်ငန်း နှင့် ဆောက်လုပ်ရေးလုပ်ငန်းများ လုပ်ကိုင်သည်။ ထောင်မှ ပြန်လည်လွတ်မြောက်လာပြီး စေပိုင်ဖွံ့ဖြိုးမှုကုမ္ပဏီကို ထူထောင်ကာ ရန်ကုန်၊မန္တလေး အစရှိသည့်မြို့ကြီးများတွင် မြို့ပြဖွံဖြိုးရေးတည်ဆောက်မှုလုပ်ငန်းများ လုပ်ကိုင်လျက်ရှိသည်။&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;၂၀၁၆ ခုနှစ်တွင် [[မန္တလေးမြို့]] ၌ ဧက ၂၅၀၀ ရှိသော အမရပူရမြို့ပြဖွံ့ဖြိုးရေးစီမံကိန်းအား Mandalay Business Capital City Development Ltd အမည်ဖြင့် အကောင်အထည်ဖော်သည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://news-eleven.com/article/146470|title=ဧရာဝတီမြစ် မြေနုကျွန်းပေါ်ရှိ မြေဧက ၂၀၀၀ ကျော်ပေါ်၌ တည်ဆောက်လျက်ရှိသည့် အမရပူရမြို့ပြဖွံ့ဖြိုးရေးစီမံကိန်းအနေဖြင့် စီမံကိန်းမှဝယ်ယူထားသည့် မြေဧကများပေါ်တွင် ဆောင်ရွက်နေပြီး ကုမ္ပဏီမှဝယ်ယူထားခြင်းမရှိသည့်မြေပေါ်တွင် လုပ်ငန်းဆောင်ရွက်ခြင်းမရှိဟုဆို|work=Eleven Media Group|access-date=၁၀ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၃ |date= ၂၂ နိုဝင်ဘာ ၂၀၁၉ }}&lt;/ref&gt; ၂၀၂၀ ပြည့်နှစ် တွင် မောင်ဝိတ်နှင့်မိသားစုကုမ္ပဏီအားဖျက်သိမ်းသည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://sarpaybeikman-pol.gov.mm/books/pyanthan/pyantann-new-e-book-73-10|title=၂၀၂၀ ပြည့်နှစ် မတ်လ ၆ ရက်ထုတ် အတွဲ (၇၃)၊ အမှတ် (၁၀) ပြန်တမ်းစာစောင်|work=စာပေဗိမာန်|access-date=၁၀ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၃ }}&lt;/ref&gt; 

ထိုသို့ စီးပွားရေးလုပ်ကိုင်ဆောင်ရွက်နေစဉ် ၂၀၁၆ ခုနှစ်အရောက်တွင် ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီးဝန်ကြီးချုပ် ဦးဖြိုးမင်းသိန်းအား Patek Philippe နာရီပေးသည်ဟု  ပြည်တွင်းမီဒီယာတစ်ခုမှ ရေးသားခဲ့သဖြင့် မောင်ဝိတ်က မည်သည့်ခုံရုံးတွင်မဆို အစစ်ခံရန်အဆင်သင့်ရှိနေကြောင်း ပြန်လည်ရှင်းလင်းသည့်သတင်းစာရှင်းလင်းပွဲမှာ &lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=3BZo79VKaoY|title=ဘယ်ဝန်ကြီးကိုမှ နာရီလက်ဆောင် ပေးတာမရှိဘူးလို့ မောင်ဝိတ် ရှင်းလင်း|work=DVB TV News|access-date=၁၀ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၃ |date= ၉ နိုဝင်ဘာ ၂၀၁၆ }}&lt;/ref&gt; လူအများစိတ်ဝင်စားသောသတင်းတစ်ခုဖြစ်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.thithtoolwin.com/2016/11/patek-philippe.html|title=မောင်ဝိတ် Patek Philippe မည်သူ့ကိုမှ မပေးခဲ့၊ မီဒီယာအားဖြင့် အနိုင်ကျင့်ခံရခြင်းသာဖြစ်ဟု ရှင်းလင်း|work=News Watch|access-date=၁၀ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၃|date=၉ နိုဝင်ဘာ ၂၀၁၆|archive-date=6 March 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220306121121/http://www.thithtoolwin.com/2016/11/patek-philippe.html}}&lt;/ref&gt;

ထို့နောက် [[အမျိုးသား ဒီမိုကရေစီ အဖွဲ့ချုပ်|အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ်ပါတီ]] အစိုးရအား အပြည့်အဝထောက်ခံအားပေးပြီး ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုများဆက်တိုက်ပြုလုပ်ခဲ့၍ အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ်နှင့် နီးကပ်သောဆက်ဆံရေးရှိသူအဖြစ် လူသိ ပိုများလာခဲ့သည်။ &lt;ref&gt;{{cite web|url=https://burma.irrawaddy.com/news/2018/05/24/159377.html|title=NLD အစိုးရ “ထာဝရ ငြိမ်းချမ်းရေး စေတီ” တည်|work=ဧရာဝတီ|access-date=၁၀ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၃ |date= ၂၄ မေ ၂၀၁၈ }}&lt;/ref&gt;

၂၀၂၀ပြည့်နှစ်တွင်  နိုင်ငံတော်သမ္မတ[[ဝင်းမြင့် (နိုင်ငံတော်သမ္မတ)|ဦးဝင်းမြင့်]] က အမျိုးသားလုပ်ငန်းရှင်(၈)ဦးအား [[အဂ္ဂမဟာသီရိသုဓမ္မမဏိဇောတဓရဘွဲ့တံဆိပ်|အဂ္ဂမဟာသီရိသုဓမ္မမဏိဇောတဓရ]]ဘွဲ့ တံဆိပ်နှင့် အဆောင်အယောင်များ ပေးအပ်ချီးမြှင့်ခဲ့ရာတွင် မောင်ဝိတ်လည်း ပါဝင်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.mdn.gov.mm/my/2020-pnnync-saasnaatteaachiungraa-bhaittnchiptteaamaa-chkkppuujeaapai-mhaamngglaaakhmanaa-kngp|title=၂၀၂၀ ပြည့်နှစ် သာသနာတော်ဆိုင်ရာ ဘွဲ့တံဆိပ်တော်များ ဆက်ကပ်ပူဇော်ပွဲ မဟာမင်္ဂလာအခမ်းအနား ကျင်းပ|work=Myanmar Digital News|access-date=၁၀ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၃ |date=၈ မတ် ၂၀၂၀  }}&lt;/ref&gt;

== ပုဂ္ဂိုလ်ရေးဘဝ ==
အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ် အမာခံပုဂ္ဂိုလ် ဓနုတ်မောင်မောင်ကြီး၏သား  ရေတပ်ဗိုလ်မှူး ဦးသီဟ နှင့် ရေစကြို တည်မြဲအမတ် ဦးတင်အေး ၏ သမီး ဒေါ်တင်တင်ဝင်း၏ သမီးကြီးဖြစ်သူ  ဒေါ်ယဉ်မင်းသီနှင့် ၂၀၀၃ ခုနှစ် တွင်  လက်ထပ်ခဲ့ပြီး&lt;ref name=&quot;ml-2&quot;&gt;{{cite news|url=http://www2.irrawaddy.org/article.php?art_id=14699|title=Drug-Dealing Junta Crony Gets 15 Years|last=Min Lwin|date=26 November 2008|work=The Irrawaddy|accessdate=11 July 2015|archivedate=12 July 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150712012915/http://www2.irrawaddy.org/article.php?art_id=14699}}&lt;/ref&gt; ၂၀၀၇ ခုနှစ်တွင် နှစ်ဦးသဘောတူ ကွာရှင်းခဲ့သည်။သတင်းမီဒီယာအချို့သည် ဒေါ်ယဥ်မင်းသီ အား [[ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး]] ဝန်ကြီးချုပ်ဟောင်းနှင့် ဒုတိယသမ္မတ (၁) ဖြစ်သော [[မြင့်ဆွေ၊ ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး|ဦးမြင့်ဆွေ]]၏ တူမ အဖြစ် အစဥ်တစ်စိုက် ဖော်ပြခဲ့ကြသည်။&lt;ref name=&quot;az&quot; /&gt; ၂၀၂၂ ခုနှစ် တွင် ဇနီးဟောင်းဖြစ်သူ   ဒေါ်ယဉ်မင်းသီ သည် သူမသည် ဦးမြင့်ဆွေ၏တူမ မဟုတ်မှန်ကြောင်း  လူမှုကွန်ရက်ပေါ်မှနေ၍ ထွက်ရှင်းခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://newswatch-nw.com/2022/01/30/emerald-boutique-house-%E1%80%9B%E1%80%B2%E1%80%B7-%E1%80%95%E1%80%B2%E1%80%B7%E1%80%80%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%96%E1%80%94%E1%80%BA%E1%80%90%E1%80%AE%E1%80%B8%E1%80%9B%E1%80%BE/|title=Emerald Boutique House ရဲ့ ပဲ့ကိုင်ဖန်တီးရှင် ဒေါ်ယဉ်မင်းသီ|work=News Watch News and Media|access-date=၁၀ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၃|date=၃၀ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၂|archive-date=3 February 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220203115716/https://newswatch-nw.com/2022/01/30/emerald-boutique-house-%e1%80%9b%e1%80%b2%e1%80%b7-%e1%80%95%e1%80%b2%e1%80%b7%e1%80%80%e1%80%ad%e1%80%af%e1%80%84%e1%80%ba%e1%80%96%e1%80%94%e1%80%ba%e1%80%90%e1%80%ae%e1%80%b8%e1%80%9b%e1%80%be/}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web |title=မော်ကွန်းတင်ပြီးမိတ္တူ |url=https://www.taboung.com/%E1%80%92%E1%80%AF%E1%80%90%E1%80%AD%E1%80%9A%E1%80%9E%E1%80%99%E1%80%B9%E1%80%99%E1%80%90%E1%80%A6%E1%80%B8%E1%80%99%E1%80%BC%E1%80%84%E1%80%B7%E1%80%BA%E1%80%86%E1%80%BD%E1%80%B1%E1%80%90%E1%80%B0/featured/ |access-date=6 March 2022 |archive-date=6 March 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220306121131/https://www.taboung.com/%E1%80%92%E1%80%AF%E1%80%90%E1%80%AD%E1%80%9A%E1%80%9E%E1%80%99%E1%80%B9%E1%80%99%E1%80%90%E1%80%A6%E1%80%B8%E1%80%99%E1%80%BC%E1%80%84%E1%80%B7%E1%80%BA%E1%80%86%E1%80%BD%E1%80%B1%E1%80%90%E1%80%B0/featured/ }}&lt;/ref&gt;

== အငြင်းပွားဖွယ်ရာကိစ္စများ ==
ဗိုလ်ချုပ်ကြီးဟောင်းနှင့် ဝန်ကြီးချုပ်ဟောင်း [[ခင်ညွန့်၊ ဗိုလ်ချုပ်ကြီး|ဦးခင်ညွန့်]]နှင့် နီးကပ်သည့် ဆက်ဆံရေးရှိသူ အဖြစ် ဖော်ညွန်းခံရသည်။ထို့အပြင် [[မြန်မာတိုင်း(မ်)]]ကလည်း မောင်ဝိတ်သည် ၂၀၀၃ ခုနှစ်မှစ၍ မလေးရှားမှ မြန်မာနိုင်ငံသို့ မူးယစ်ဆေးများ တရားမဝင်တင်သွင်းရာတွင် ပတ်သက်မှုရှိသည်ဟု စွပ်စွဲခဲ့သည်။&lt;ref name=&quot;miz&quot;&gt;{{cite news|url=http://archive-2.mizzima.com/news/inside-burma/690-maung-weik-still-under-detention-.html|title=Maung Weik still under detention|date=19 June 2008|work=Mizzima|accessdate=11 July 2015|archivedate=12 July 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150712011455/http://archive-2.mizzima.com/news/inside-burma/690-maung-weik-still-under-detention-.html}}&lt;/ref&gt;ထိုမျှမကသေး  တပ်မတော်ဗိုလ်ချုပ်များ၏ သားသမီးများနှင့် သရုပ်ဆောင်များအတွက်  အက်တဆီ၊ [[မက်သမ်ဖတမင်း]]၊ ကီတမင်း အစရှိသည့် စိတ်ကြွမူးယစ်ဆေးများ ဖြန့်ချိပေးခဲ့သူ၊ တင်သွင်းခံသူအဖြစ် သတင်းမီဒီယာအချို့က ပုံဖော်ခဲ့ကြသည်။

၂၀၀၈ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၁၀ ရက်နေ့တွင် [[လမ်းမတော်မြို့နယ်]] ရဲစခန်းက မောင်ဝိတ်ကို ဖမ်းဆီးခဲ့ပြီး  &lt;ref name=&quot;ml&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;miz&quot; /&gt; ၂၀၀၈ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလတွင် လမ်းမတော်မြို့နယ် တရားရုံးကပင် ထောင်ဒဏ် ၁၅ နှစ် ချမှတ်ခဲ့ကြောင်း ထိုစဥ်က အွန်လိုင်းအခြေပြု ပြည်ပအခြေစိုက် သတင်းမီဒီယာအချို့က ရေးသားခဲ့ကြသည်။သူ့ကို အထူးစစ်ဆင်ရေးအဖွဲ့မှူးဟောင်း ဦးရဲမြင့်၏ သားဖြစ်သူ အောင်ရဲဇော်မြင့် နှင့်အတူ မူးယစ်ဆေးသုံးစွဲခဲ့သည်ဆိုသော သတင်းများလည်း ထည့်သွင်း ဖော်ပြခဲ့ကြသည်။၂၀၁၀ ပြည့်နှစ် ရှေ့ပိုင်းကာလများသည် မြန်မာနိုင်ငံတွင် သတင်းမီဒီယာများအား ဆင်ဆာဖြတ်တောက်မှုများရှိခဲ့ကြ၍ သတင်းမီဒီယာအချို့သည်   ပြည်ပတွင်အခြေစိုက်ကြပြီး ထိုသတင်းများကို ဧရာဝတီ၊မဇ္စျိမ အစရှိသည့် သတင်းဌာနများကသာ အထူးအလေးပေး ဖော်ပြခဲ့ကြခြင်းဖြစ်သည်။&lt;ref name=&quot;ml&quot; /&gt; &lt;ref name=&quot;ml-2&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://archive-2.mizzima.com/news/inside-burma/750-drug-investigation-heavy-punishment-likely-for-maung-weik.html|title=Drug investigation, heavy punishment likely for Maung Weik|date=3 July 2008|work=Mizzima|accessdate=29 October 2012|archivedate=12 July 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150712004330/http://archive-2.mizzima.com/news/inside-burma/750-drug-investigation-heavy-punishment-likely-for-maung-weik.html}}&lt;/ref&gt; 

မောင်ဝိတ်သည် အကျဉ်းထောင်မှ လွတ်မြောက်လာပြီးနောက် ၂၀၁၆ ခုနှစ်တွင် ပြုလုပ်ခဲ့သော အထူးသတင်းစာရှင်းလင်းပွဲ၌ ၂၀၀၈ ခုနှစ်အတွင်း ဖမ်းဆီးခံခဲ့ရသည့် ဖြစ်စဉ်နှင့် ပတ်သက်၍ ပြန်လည်ရှင်းလင်း ပြောကြားခဲ့သည်။ သတင်းမီဒီယာအချို့၏ ဖော်ပြချက်များကဲ့သို့ ရန်ကုန်မြို့၊ [[လမ်းမတော်မြို့နယ်|လမ်းမတော်]]ရဲစခန်း၏ ဖမ်းဆီးခြင်းကို ခံရခြင်းမဟုတ်ဘဲ ၂၀၀၈ ခုနှစ် [[နာဂစ်မုန်တိုင်း]]အလွန်ကာလ [[ကျိုက်လတ်မြို့]]တွင် ပြန်လည်ထူထောင်ရေးလုပ်ငန်းများ ဆောင်ရွက်နေစဉ် ဖမ်းဆီးခံခဲ့ရခြင်းဖြစ်ကြောင်း ၎င်းက ပြောကြားခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=9XegC89Zcfk|title=သေသူမရှိသောလူသတ်မှုဟုမောင်ဝိတ်ပြော|work=Marigold|access-date=၁၀ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၃ |date=၁၀ မတ် ၂၀၂၂ }}&lt;/ref&gt;

ထို့အပြင် ဖမ်းဆီးခံရစဉ်က မူးယစ်ဆေးဝါးသုံးစွဲမှု၊ မူးယစ်ဆေးဝါးသုံးစွဲရန် အားပေးအားမြှောက်ပြုမှု၊ ဧည့်စာရင်းမတိုင်ပျက်ကွက်မှု အစရှိသည့် ပုဒ်မများဖြင့် စွပ်စွဲခံရကာ ထောင်ဒဏ် ၁၈ နှစ် ကျခံခဲ့ရကြောင်းကိုလည်း ကိုယ်တိုင် ထုတ်ဖော်ပြောဆိုခဲ့သည်။မူးယစ်ဆေးဝါးမှုဖြင့် ထောင်ချခံရပုံကို “သေသူမရှိသည့် လူသတ်မှု”ဟု ပြောကြားပြီး ၎င်း မူးယစ်ဆေးဝါးသုံးစွဲ၊ရောင်းချခြင်း လုံးဝမရှိဟု ငြင်းဆိုခဲ့သည်။ ထောင်ထဲတွင် ၅နှစ် ၆လကျော်နေခဲ့ရပြီးနောက်၂၀၁၄ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလ ၃ ရက်နေ့တွင် ပုသိမ်အကျဉ်းထောင်မှ လွတ်မြောက်လာခဲ့သည်။&lt;ref name=&quot;sm&quot;&gt;{{cite news|title=မြန်မာနိုင်ငံတွင် ကြီးနိုင်ငယ်ညှဉ်း နှိပ်စက်ခြင်း ကင်းဝေးပါစေ မောင်ဝိတ် ဆုတောင်း|last=Soe Moe|work=Yangon Media Group|language=Burmese|accessdate=11 July 2015}}&lt;/ref&gt;

== ၂၀၂၁-၂၀၂၃ကာလများ ==
၂၀၂၁ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ၁ရက်နေ့ က [[၂၀၂၁ မြန်မာနိုင်ငံစစ်အာဏာသိမ်းခံရခြင်း]] တွင် နိုင်ငံရေးသမားများ၊တက်ကြွလှုပ်ရှားသူများ၊ကျောင်းသားနှင့်စာရေးဆရာစသည်တို့ ဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းခံရမှုတွင်စီးပွားရေးလုပ်ငန်းရှင်မောင်ဝိတ်လည်း &lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.irrawaddy.com/news/burma/tycoons-close-daw-aung-san-suu-kyi-interrogated-myanmar-military.html|title=Tycoons Close to Daw Aung San Suu Kyi Interrogated by Myanmar Military|work=The Irrawaddy|access-date=10 February 2023 |date=15 February 2021}}&lt;/ref&gt; ထိန်းသိမ်းခံခဲ့ရသည်။

ထိန်းသိမ်းခံရပြီး ၁လကျော်အကြာ ၂၀၂၁ မတ်လ၁၇ရက်တွင် စေပိုင်ကုမ္ပဏီပိုင်ရှင် မောင်ဝိတ်၏ ထွက်ဆိုချက်ဆိုသည့် [[ဒေါ်ခင်ကြည် ဖောင်ဒေးရှင်း|ဒေါ်ခင်ကြည်ဖောင်ဒေးရှင်း]] အား အမေရိကန်ဒေါ်လာ၅သိန်းခွဲလှူဒါန်းခဲ့သည်ဆိုသော ရုပ်သံဖိုင်တစ်ခု [[မြန်မာ့အသံနှင့်ရုပ်မြင်သံကြား]] မှတဆင့် ကြေညာခဲ့သည်။ကြိုတင်မှတ်တမ်းတင်ထားသည့် ဗီဒီယိုမှတ်တမ်း၏အရည်အသွေးသည် အလွန်နိမ့်ကျပြီး အသံအား ရှင်းရှင်းလင်းသဲသဲကွဲကွဲမကြားရဘဲ သတင်းတင်ဆက်သူက ပြန်လည်ပြောဆိုချက်ကိုသာ သဲသဲကွဲကွဲကြားရသည်ဟု ဘီဘီစီသတင်းဌာနက &lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.bbc.com/burmese/burma-56433800|title=ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်ကို မောင်ဝိတ်က ဒေါ်လာ ၅ သိန်းခွဲလာဘ်ထိုးတယ်လို့ စွပ်စွဲ|work=BBC Burmese|access-date=၁၀ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၃ |date=၁၇ မတ် ၂၀၂၁}}&lt;/ref&gt;မှတ်ချက်ပြုခဲ့သည်။

၂၀၂၂ ခုနှစ်  ဖေဖော်ဝါရီ ၁၈ရက်တွင် ထိန်းသိမ်းခံမောင်ဝိတ်သည်မန္တလေးအကျဉ်းထောင်အထူးတရားရုံးအတွင်း စစ်ဆေးသည့် [[ဇော်မြင့်မောင်|ဒေါက်တာဇော်မြင့်မောင်]]၏ ရုံးချိန်းတွင် ဒေါက်တာဇော်မြင့်မောင် ကင်ဆာရောဂါကုသရန်အတွက် အမေရိကန်ဒေါ်လာ၁သိန်းနှင့် မြန်မာငွေကျပ်သိန်း၆၅၀လှူဒါန်းခဲ့သည်ဟု လာရောက် ထွက်ဆိုချက်ပေးခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://burmese.dvb.no/archives/517897|title=မန္တလေးဝန်ကြီးချုပ်အမှု စီးပွားရေးလုပ်ငန်းရှင် ဦးမောင်ဝိတ် သက်သေထွက်ဆို|work=DVB|access-date=၁၀ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၃ |date=၁၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၂}}&lt;/ref&gt;ဆေးကုသရန် ငွေပေးခြင်းမဟုတ် မိမိ၏ဖခင်နှင့်အဘိုးမှာ ကင်ဆာကြောင့် ကွယ်လွန်ခဲ့ရ၍  လှူဒါန်းခြင်းသာဖြစ်ကြောင်း တရားရုံးတွင် ထပ်ခါတစ်လဲလဲပြောဆိုခဲ့သည်ဟု မီဒီယာများက ဖော်ပြကြသည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.rfa.org/burmese/news/court-hear-dr-zaw-myint-maung-02182022062029.html|title=ဒေါက်တာ ဇော်မြင့်မောင် အဂတိအမှု ဆက်လက်စစ်ဆေး|work=RFA|access-date=၁၀ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၃ |date=၁၈ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၂}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.mizzimaburmese.com/article/100159|title=ဒေါက်တာဇော်မြင့်မောင် အမှု တရားလိုပြသက်သေ COVID-19 ကူးစက်ခံရ၍ ကြားနာစစ်ဆေးမှု မပြု|work=Mizzima Daily|access-date=၁၀ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၃ |date=၂၂ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၂}}&lt;/ref&gt;

၂၀၂၂ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၃ ရက်တွင် နေပြည်တော် အထူးတရားရုံး၌ ဒေါက်တာမျိုးအောင်အား အဂတိမှုဖြင့် တရားစွဲဆိုထားသည့် အမှုနှင့်ပတ်သက်၍လည်း ထွက်ဆိုချက်ပေးခဲ့ရသည်။ ယင်းအမှုတွင် ရွေးကောက်ပွဲကိုယ်စားလှယ်လောင်းများအတွက် ငွေကြေးလှူဒါန်းခဲ့မှုနှင့် ပတ်သက်၍ မေးမြန်းခံခဲ့ရပြီး ငွေကျပ်သိန်း ၁၁၀ ကို မိမိကိုယ်တိုင် လှူဒါန်းခဲ့ခြင်းသာဖြစ်ကြောင်း ထွက်ဆိုခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://burmese.dvb.no/archives/518622 |title=နေပြည်တော်မြို့တော်ဝန် အဂတိလိုက်စားမှုမရှိဟု စီးပွားရေးလုပ်ငန်းရှင် ဦးမောင်ဝိတ် သက်သေထွက်ဆို |work=DVB |access-date=၁၀ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၃ |date=၂၃ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၂}}&lt;/ref&gt;

ယင်းနောက်   ၎င်းနှင့် စပ်လျဉ်းပြီး [[အောင်ဆန်းစုကြည်|ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်]] အပေါ် အဂတိဖြင့် စွပ်စွဲအမှုဖွင့်တရားစွဲဆိုထားသည့် ဒေါ်ခင်ကြည်ဖောင်ဒေးရှင်းအား အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၅သိန်းခွဲပေးလှူမှု နှင့် ပါတ်သတ်၍လည်း မောင်ဝိတ်က ၂၀၂၂ မေလ ၃၁ရက်တွင် ပြုလုပ်သည့်နေပြည်တော်အထူးတရားရုံးအတွင်း မိမိ၏သဘောဆန္ဒအရ ဖောင်ဒေးရှင်းသို့ လှူဒါန်းခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်ဟု ထွက်ဆိုသွားကြောင်း မီဒီယာများ၏ဖော်ပြမှုများကိုလည်းတွေ့ရသည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://burmese.dvb.no/archives/536209?fbclid=IwAR3hVi4bGE5RTg15NTtz18TCVyDIMyWVh0flDUQKY0_vLtl1N_Kp1-1Kj-4|title=ဒေါ်ခင်ကြည်ဖောင်ဒေးရှင်းကို ငွေကြေးလှူဒါန်းတာသာဖြစ်ဟု ဦးမောင်ဝိတ် ထွက်ဆို|work=DVB|access-date=၁၀ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၃ |date=၃၁ မေ ၂၀၂၂}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{cite web|url=https://yangonmediagroup.com/index.php/myanmar/5129-2022-05-31-10-30-18?fbclid=IwAR0OzkRxbYTyxZIaawHgDvfdEVKy2BddHV7SplzDHFlSWtwBNFk5WXgCoz0|title=ဒေါ်ခင်ကြည်ဖောင်ဒေးရှင်းအလှူငွေနှင့်စပ်လျဉ်းပြီး ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်အပေါ်စွဲဆိုခံထားရသည့်အဂတိနှစ်မှုတွင်ငွေကြေးလှူဒါန်းခြင်းသာဖြစ်ကြောင်းဦးမောင်ဝိတ်လာရောက်ထွက်ဆို|work=Yangon Media Group|access-date=၁၀ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၃|date=၃၁ မေ ၂၀၂၂}}{{Dead link|date=August 2024 }}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{cite web|url=
https://burma.irrawaddy.com/news/2022/05/31/252236.html?fbclid=IwAR2Ah0oLZ6bcz2reW_m_Dqo0Pd3M9uCfoGBCNH269-iBw-JU8JemWTmMl_E|title=ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်အား ပေးသည်မှာ အလှူငွေဟု ဦးမောင်ဝိတ် ထွက်ဆို|work=ဧရာဝတီ|access-date=၁၀ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၃ |date=၃၁ မေ ၂၀၂၂}}&lt;/ref&gt;

သူသည် ၂၀၂၁ ဖေဖော်ဝါရီ ၃ရက်မှစ၍   ၂နှစ်နှင့်၄ လကျော်ထိန်းသိမ်းခံရပြီးနောက်  ၂၀၂၃ ခုနှစ်  ဇွန်လ ၂၉ ရက်နေ့တွင် ပြန်လည်လွတ်မြောက်လာခဲ့သည်။ ထိုနေ့တွင်  နေပြည်တော် ၌ ကျင်းပခဲ့သည့်  ထိပ်တန်းစီးပွားရေးလုပ်ငန်းရှင် ၁၀၀ ကျော် တက်ရောက်သည့်  [[မာရဝိဇယဗုဒ္ဓရုပ်ပွားတော်]] တည်ဆောက်ပြီးစီးမှုအခြေအနေရှင်းလင်းပွဲသို့ တက်ရောက်ခဲ့ပြီး အလှူငွေပေးအပ်ခဲ့ပြီးနောက် နေအိမ်သို့ ပြန်လည်ရောက်ရှိခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://cincds.gov.mm/node/22763|title=ကမ္ဘာပေါ်ရှိ ထိုင်တော်မူ ကျောက်ဆစ်ဗုဒ္ဓရုပ်ပွားတော်များအနက် ဉာဏ်တော်အမြင့်ဆုံးဖြစ်လာမည့် မာရဝိဇယ ဗုဒ္ဓရုပ်ပွားတော်မြတ်ကြီး တည်ဆောက်ပြီးစီးမှုအခြေအနေများကို ရှင်းလင်းပြသ|work=တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်ရုံး|access-date=၂ ဇူလိုင် ၂၀၂၃|date=၃၀ ဇွန် ၂၀၂၃ }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://burmese.dvb.no/archives/601593|title=စီးပွားရေးလုပ်ငန်းရှင် ဦးမောင်ဝိတ် ပြန်လွတ်လာ|work=DVB TV News|access-date=၂ ဇူလိုင် ၂၀၂၃|date=၃၀ ဇွန် ၂၀၂၃}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://burma.irrawaddy.com/news/2023/06/30/261294.html|title=ဒေါ်ခင်ကြည်ဖောင်ဒေးရှင်းအတွက် ရွှေ မလှူဒါန်းခဲ့ဟု ဦးမောင်ဝိတ် ငြင်း|work=ဧရာဝတီသတင်း|access-date=၂ ဇူလိုင် ၂၀၂၃|date=၃၀ ဇွန် ၂၀၂၃}}&lt;/ref&gt; 

== လှူဒါန်းမှုများ ==
မောင်ဝိတ်သည် ဘာသာရေးဆိုင်ရာအလှူအတန်းများ၊ လူသားခြင်းထောက်ထားမှုဆိုင်ရာ အလှူအတန်းများ အများအပြား လှူဒါန်းခဲ့သူဖြစ်ပြီး ၁၉၉၉ ခုနှစ်ကာလအတွင်း [[ရွှေတိဂုံစေတီတော်]]အတွက် မြန်မာ ကျပ်ငွေသိန်း(၅၀၀၀)ကျော် လှူဒါန်းခဲ့သည်။၂၀၁၇ ခုနှစ်တွင် ရခိုင်ပြည်နယ်ရှိ ပြည်သူများအတွက် လူသားချင်းစာနာမှုအကူအညီ အထောက်အပံ့ပေးရေး၊ ပြန်လည်နေရာချထားရေး ဖွံ့ဖြိုးရေးစီမံကိန်း (UEHRD) သို့ ကျပ်သိန်းပေါင်း ၁၅၀၀၀ ကိုလှူဒါန်းခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{cite web |title=ရခိုင်အရေး သိန်းတသိန်းကျော် လှူ |url=https://www.bbc.com/burmese/41691233 |website=BBC News မြန်မာ |access-date=၈ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၁ |language=my}}&lt;/ref&gt; 

မောင်ဝိတ်သည် ၂၀၁၉ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီ၁၉ ရက်က[[ပုထိုးတော်ကြီး(အမရပူရ)]] အားအများပြည်သူခုနှစ်ရက်သားသမီးများနှင့် ပူးပေါင်းပြီး အထက်ဌာပနာ ထည့်သွင်းပူဇော်ခြင်း၊ ပန်းလည်တိုင် စိုက်ထူခြင်း၊ ရွှေထီးတော်အသစ် ဘုံ ၉ ဆင့် တင်လှူခြင်းဖြင့် ပုထိုးတော်ကြီး၏သတ္တမအကြိမ်မြောက် ထီးတော်သစ်အား တင်လှူခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.myanmardigitalnewspaper.com/my/amrpuurmiu-mhaawijyrnsii-puthiutteaakiimttcaabhuraae-rttnaacinphuutteaa-ngkmttnaatteaaasc|title=အမရပူရမြို့ မဟာဝိဇယရံသီ ပုထိုးတော်ကြီးမြတ်စွာဘုရား၏ ရတနာစိန်ဖူးတော်၊ ငှက်မြတ်နားတော်အသစ် အထွဋ်တင်လှူပူဇော်ပွဲ ကျင်းပမည်|work=Myanmar Digital News|access-date=၁၀ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၃|date=၁၆ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၁၉|archive-date=6 March 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220306121124/https://www.myanmardigitalnewspaper.com/my/amrpuurmiu-mhaawijyrnsii-puthiutteaakiimttcaabhuraae-rttnaacinphuutteaa-ngkmttnaatteaaasc}}&lt;/ref&gt;

၂၀၂၀ ကိုဗစ် ၁၉ ကပ်ရောဂါ ကာလအတွင်း ရန်ကုန်လှိုင်ကွာရတင်းစင်တာ၊ ကုသရေးယာယီဆေးရုံ နှင့် မန္တလေး ကန်တော်ကြီးဆေးရုံတွင် ကွာရတင်းစင်တာ ဖွင့်လှစ်ခဲ့ခြင်း အပြင် မန္တလာဒီဂရီကောလိပ် ကွာရတင်းစင်တာ တိုးချဲ့ရေးအတွက် ဦးမောင်ဝိတ်၏  မန္တလေးစီးပွားရေး မြို့ပြဖွံ့ဖြိုးရေး ကုမ္ပဏီ MBCCD &lt;ref&gt;{{cite web |title=အမရပူရ မြို့ပြဖွံ့ဖြိုးရေး စီမံကိန်း နဲ့ ဧရာဝတီ |url=https://www.rfa.org/burmese/program_2/maungwake-company-07192017120850.html |website=Radio Free Asia |access-date=၈ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၁ |language=en}}&lt;/ref&gt;က လှူဒါန်းခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{cite web |title=မန္တလေး မန္တလာဒီဂရီကောလိပ်တွင် Quarantine Center စောင့်ရှောက်မှုတိုးချဲ့ရန်အတွက် MBCCD မှ ထပ်မံလှူဒါန်းရန် ကြိုတင်ပြင်ဆင် |url=http://www.mdn.gov.mm/my/mnttle-mnttlaadiigriikeaalipttng-quarantine-center-ceaangreaakmuttiukhairnattk-mbccd-m-thpmnluudnrn |website=MDN - Myanmar DigitalNews |access-date=၈ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၁ |language=my}}&lt;/ref&gt;

==ကိုးကား==
{{reflist}}

{{DEFAULTSORT:ဝိတ်၊ မောင်}}
[[Category:မြန်မာ စီးပွားရေးလုပ်ကိုင်သူများ]]
[[Category:၁၉၇၃ မွေးဖွားသူများ]]
[[Category:သက်ရှိထင်ရှားပုဂ္ဂိုလ်များ]]</text>
      <sha1>mdq4zmipc3mfbyxt755210ipz19y1ey</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အပိုင်းကိန်း</title>
    <ns>0</ns>
    <id>20710</id>
    <revision>
      <id>1051037</id>
      <parentid>767825</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T23:30:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mkant00</username>
        <id>135890</id>
      </contributor>
      <comment>rigor</comment>
      <origin>1051037</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="46643" sha1="r10rz1y1l6a45kgxq0f3wq9bv5fagmp" xml:space="preserve">{{redirect|အပိုင်းဂဏန်း|သင်္ချာပညာရပ်သုံး ရာရှင်နယ်ကိန်း|ရာရှင်နယ်ကိန်း|ပိုမိုကျယ်ပြန့်သော ကိန်းများအကြောင်း|ကိန်း}}
[[File:Cake quarters.svg|thumb|လေးပုံတစ်ပုံ ဖယ်ရှားထားသော ကိတ်မုန့်တစ်ခု။ ကျန်ရှိနေသည့် လေးပုံသုံးပုံကို အစက်ချမျဉ်းများဖြင့် ပြသထားပြီး အပိုင်းကိန်း &lt;math&gt;1/4&lt;/math&gt; ဖြင့် အညွှန်းတပ်ထားသည်။]]

'''အပိုင်းကိန်း (Fraction)''' သည် လက်တင်စကားလုံး ''fractus'' မှ ဆင်းသက်လာပြီး ကျိုးပဲ့သောဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ ၎င်းသည် အရာတစ်ခုလုံး၏ အစိတ်အပိုင်း သို့မဟုတ် တူညီသော အစိတ်အပိုင်းများ၏ အရေအတွက်ကို ကိုယ်စားပြုဖော်ပြသည်။ တိကျသေချာသော [[သင်္ချာ|သင်္ချာပညာ]] (rigorous mathematics) တွင် အပိုင်းကိန်းတစ်ခုကို &lt;math&gt;m/n&lt;/math&gt; ပုံစံဖြင့် ရေးသားထားသော နျူမရယ် (numeral) အဖြစ် သတ်မှတ်ပြီး &lt;math&gt;m&lt;/math&gt; နှင့် &lt;math&gt;n&lt;/math&gt; တို့မှာ [[ကိန်းပြည့်|ကိန်းပြည့်များ]] (integers) ဖြစ်ကာ &lt;math&gt;n \neq 0&lt;/math&gt; ဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် ထိုအပိုင်းကိန်းမှ ကိုယ်စားပြုဖော်ပြသော [[အတိပြကိန်း|ရာရှင်နယ်ကိန်း]] (rational number) သို့မဟုတ် ထပ်တူညီမှုအတန်းအစား (equivalence class) နှင့် ပုံစံတကျအားဖြင့် (formally) ကွဲပြားသည်။ ဥပမာအားဖြင့် &lt;math&gt;1/2&lt;/math&gt; နှင့် &lt;math&gt;2/4&lt;/math&gt; တို့သည် ကွဲပြားသော အပိုင်းကိန်းများ ဖြစ်ကြသော်လည်း တိကျစွာ တူညီသော ရာရှင်နယ်ကိန်းကို ကိုယ်စားပြုကြသည်။&lt;ref&gt;{{Citation |last=Rudin |first=Walter |title=Principles of Mathematical Analysis |edition=3rd |publisher=McGraw-Hill |date=1976 |isbn=978-0-07-054235-8}}&lt;/ref&gt; ရိုးရှင်းသော အပိုင်းကိန်း (simple fraction) တစ်ခုတွင် ကိန်းပြည့်ပိုင်းဝေ (integer numerator) နှင့် သုညမဟုတ်သော ကိန်းပြည့်ပိုင်းခြေ (integer denominator) တို့ ပါဝင်သည်။ ပိုင်းဝေဟူသည် လက်တင်ဘာသာဖြင့် ရေတွက်သူ သို့မဟုတ် ကိန်းစဉ်တပ်သူဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ ပိုင်းခြေဟူသည် လက်တင်ဘာသာဖြင့် အမည်ပေးသူ သို့မဟုတ် သတ်မှတ်ပေးသူဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ ပိုင်းဝေသည် ဖော်ပြနေသော တူညီသည့် အစိတ်အပိုင်းများ၏ အရေအတွက်ကို ကိုယ်စားပြုပြီး ပိုင်းခြေသည် အရာတစ်ခုလုံး သို့မဟုတ် ယူနစ်တစ်ခုကို အစိတ်အပိုင်းမည်မျှဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားကြောင်း ညွှန်ပြသည်။&lt;ref&gt;{{Citation |last=Schwartzman |first=Steven |title=The Words of Mathematics: An Etymological Dictionary of Mathematical Terms Used in English |publisher=Mathematical Association of America |date=1994 |isbn=978-0-88385-511-9}}&lt;/ref&gt; အခြေခံအားဖြင့် ပိုင်းဝေသည် တည်ကိန်း (dividend) နှင့် ကိုက်ညီပြီး ပိုင်းခြေသည် စားကိန်း (divisor) နှင့် ကိုက်ညီသည်။&lt;ref&gt;{{Citation |last=Wu |first=Hung-Hsi |title=The Mis-Education of Mathematics Teachers |journal=Notices of the American Mathematical Society |volume=58 |issue=3 |pages=372–384 |date=2011}}&lt;/ref&gt; 

== အမျိုးအစားများ ==

အပိုင်းကိန်းများကို ၎င်းတို့၏ သင်္ချာဆိုင်ရာ ဂုဏ်သတ္တိများ (mathematical properties) အပေါ် အခြေခံ၍ အမျိုးအစားများစွာ ခွဲခြားထားသည်။ ရိုးရှင်းသော အပိုင်းကိန်း (simple fraction) သို့မဟုတ် သာမန် အပိုင်းကိန်း (common or vulgar fraction) ဆိုသည်မှာ &lt;math&gt;m&lt;/math&gt; နှင့် &lt;math&gt;n&lt;/math&gt; တို့ [[ကိန်းပြည့်|ကိန်းပြည့်များ]] ဖြစ်ကာ &lt;math&gt;n \neq 0&lt;/math&gt; ဖြစ်ကြသည့် &lt;math&gt;m/n&lt;/math&gt; ပုံစံဖြင့် ရေးသားထားသော [[အတိပြကိန်း|ရာရှင်နယ်ကိန်း]]ဖြစ်သည်။ အပိုင်းကိန်းတစ်ခု၏ ပကတိတန်ဖိုး (absolute value) သည် 1 ထက် တိကျစွာ ငယ်နေပါက ယင်းကို '''အပိုင်းကိန်းအစစ် (proper fraction)''' ဟု သတ်မှတ်ပြီး ၎င်း၏ ပကတိတန်ဖိုးသည် 1 နှင့် ညီမျှခြင်း သို့မဟုတ် 1 ထက် ကြီးနေပါက '''အပိုင်းကိန်းယောင် (improper fraction)''' ဟု သတ်မှတ်သည်။ &quot;အပိုင်းကိန်းယောင်&quot; ဟူသော သဘောတရားသည် 17 ရာစုတွင် ပေါ်ပေါက်လာခဲ့ခြင်းဖြစ်ပြီး အပိုင်းကိန်းဟူသည် အခြေခံအားဖြင့် 1 ထက်ငယ်သော အပိုင်းအစဟု အဓိပ္ပာယ်ရခြင်းကြောင့် ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{Citation |last=Perry |first=B. |last2=Perry |first2=J. |title=Mathematics I |date=1981}}{{Citation |last=Record |first=Robert |title=Record's Arithmetick: Or, the Ground of Arts... |date=1654}}&lt;/ref&gt; အပိုင်းကိန်းတစ်ခု၏ ပိုင်းဝေနှင့် ပိုင်းခြေတို့သည် [[သုဒ္ဓကိန်း|နှိုင်းရသုဒ္ဓ ကိန်းပြည့်များ]] (coprime integers) ဖြစ်နေသောအခါ ယင်းကို ဆမခွဲနိုင်သော အပိုင်းကိန်း (irreducible fraction) သို့မဟုတ် အရှင်းဆုံးပုံစံရှိသော အပိုင်းကိန်း (fraction in lowest terms) ဟု ခေါ်သည်။ နှိုင်းရသုဒ္ဓ ကိန်းပြည့်များ ဆိုလိုသည်မှာ ၎င်းတို့တွင် 1 နှင့် -1 မှလွဲ၍ အခြား ဘုံဆခွဲကိန်းမရှိခြင်းကို ဆိုလိုသည်။ မည်သည့် ရာရှင်နယ်ကိန်းကိုမဆို အပေါင်းအပိုင်းခြေရှိသော ဆမခွဲနိုင်သော အပိုင်းကိန်းအဖြစ် တစ်ခုတည်းသီးသန့်ဖြစ်သော (unique) ပုံစံတစ်ခုတည်းဖြင့်သာ ဖော်ပြနိုင်သည်။&lt;ref&gt;{{Citation |last=Scott |first=William |title=Elements of Arithmetic and Algebra |date=1844}}{{Citation |last=Sally |first=J.D. |last2=Sally |first2=P.J. |title=Integers, Fractions, and Arithmetic: A Guide for Teachers |publisher=American Mathematical Society |date=2012 |isbn=978-0-8218-8798-1}}&lt;/ref&gt;

&lt;math&gt;1/n&lt;/math&gt; ကဲ့သို့သော ပိုင်းဝေ 1 ဖြစ်နေသည့် အပေါင်းအပိုင်းကိန်းကို ယူနစ်အပိုင်းကိန်း (unit fraction) ဟု ခေါ်သည်။ ယူနစ်အပိုင်းကိန်း နှစ်ခုကို မြှောက်ခြင်းသည် အခြား ယူနစ်အပိုင်းကိန်းတစ်ခုကို အမြဲတမ်းရရှိစေသော်လည်း [[ပေါင်းခြင်း]]၊ [[နုတ်ခြင်း]]၊ သို့မဟုတ် [[စားခြင်း (သင်္ချာ)|စားခြင်း]]တို့တွင် ယေဘုယျအားဖြင့် ထိုသို့ မရရှိနိုင်ပေ။ ထူးခြားချက်မှာ မည်သည့် အပေါင်း ရာရှင်နယ်ကိန်းကိုမဆို မတူညီသော ယူနစ်အပိုင်းကိန်းများ၏ ပေါင်းလဒ် (sum) အဖြစ် ရေးသားနိုင်ပြီး ၎င်းတို့ကို သမိုင်းကြောင်းအရ အီဂျစ် အပိုင်းကိန်းများ (Egyptian fractions) ဟု ခေါ်သည်။&lt;ref&gt;{{Citation |last=Solomon |first=Pearl Gold |title=The Math We Need to Know and Do in Grades 6-9: Concepts, Skills, Standards, and Assessments |edition=2nd |publisher=Corwin Press |date=2007 |isbn=978-1-4129-1726-1}}{{Citation |last=Guy |first=Richard K. |title=Unsolved problems in number theory |publisher=Springer-Verlag |date=2004}}&lt;/ref&gt; ဒသမ အပိုင်းကိန်းများ (decimal fractions) မှာ ပိုင်းခြေများသည် 10 ၏ ကိန်းပြည့် ထပ်ကိန်းများ (integer powers) ဖြစ်သော အပိုင်းကိန်းများဖြစ်ပြီး များသောအားဖြင့် ဒသမခွဲခြားသင်္ကေတ (decimal separator) ၏ ညာဘက်ရှိ ဂဏန်းများဖြင့် ရည်ညွှန်းဖော်ပြသည်။ &lt;math&gt;\gcd(p, q) = 1&lt;/math&gt; ဖြစ်သည့် ဆမခွဲနိုင်သော ရာရှင်နယ်ကိန်း &lt;math&gt;p/q&lt;/math&gt; တစ်ခုသည် &lt;math&gt;q&lt;/math&gt; သည် &lt;math&gt;b&lt;/math&gt; ၏ ထပ်ကိန်းတစ်ခုကို စားနိုင်မှသာလျှင် ပေးထားသော အခြေ (base) &lt;math&gt;b&lt;/math&gt; တွင် အဆုံးသတ်သည့် ဒသမကိန်း (terminating decimal) ဖော်ပြချက် ရှိမည်ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{Citation |last=Rudin |first=Walter |title=Principles of Mathematical Analysis |edition=3rd |publisher=McGraw-Hill |date=1976 |isbn=978-0-07-054235-8}}&lt;/ref&gt;

ထို့အပြင် ဥပမာ &lt;math&gt;2\frac{3}{4}&lt;/math&gt; ကဲ့သို့သော ကိန်းရော (mixed number or mixed numeral) သည် သုညမဟုတ်သော ကိန်းပြည့်တစ်ခုနှင့် အပိုင်းကိန်းအစစ်တစ်ခုတို့၏ ပေါင်းလဒ်ဖြစ်ပြီး ယှဉ်တွဲလျက် ရေးသားလေ့ရှိသည်။&lt;ref&gt;{{Citation |last=Wingard-Nelson |first=Rebecca |title=Ready for Fractions and Decimals |publisher=Enslow Publishers |date=2014}}&lt;/ref&gt; မူလတန်းကျောင်းများတွင် နေ့စဉ်တိုင်းတာမှုများအတွက် ကိန်းရောများကို အလေးပေးသင်ကြားသော်လည်း ပိုမိုမြင့်မားသော သင်္ချာဘာသာရပ်များတွင် ကိန်းရောများကြောင့် တက္ကသိုလ်ကျောင်းသားများ မကြာခဏ ရှုပ်ထွေးမှုများ ဖြစ်ပေါ်လေ့ရှိသောကြောင့် ၎င်းတို့ကိုစွန့်လွှတ်ကာ အပိုင်းကိန်းယောင်များကိုသာ အသုံးပြုကြသည်။ [[အက္ခရာသင်္ချာ]] (algebra) တွင် ယှဉ်တွဲရေးသားခြင်းသည် ပေါင်းခြင်းမဟုတ်ဘဲ [[မြှောက်ခြင်း]] (multiplication) ကို ရည်ညွှန်းသည်ဖြစ်ရာ ဥပမာအားဖြင့် &lt;math&gt;4x&lt;/math&gt; ဟု ရေးသားလေ့ရှိသည်။&lt;ref&gt;{{Citation |last=Wu |first=Hung-Hsi |title=Understanding Numbers in Elementary School Mathematics |publisher=American Mathematical Society |date=2011}}{{Citation |last=Gardiner |first=Tony |title=Teaching Mathematics at Secondary Level |publisher=Open Book Publishers |date=2016}}{{Citation |last=Lee |first=M.A. |last2=Messner |first2=S.J. |title=Analysis of concatenations and order of operations in written mathematics |date=2000}}&lt;/ref&gt; သမိုင်းကြောင်းအရ ပိုင်းဝေ၊ ပိုင်းခြေ၊ သို့မဟုတ် ၎င်းတို့နှစ်ခုစလုံးသည် အပိုင်းကိန်းများ ဖြစ်နေပါက ယင်းကို ကွန်ပလက်စ် အပိုင်းကိန်း (complex fraction) ဟု သတ်မှတ်ခဲ့ပြီး အပိုင်းကိန်းတစ်ခု၏ အပိုင်းကိန်းကို ကွန်ပေါင်း အပိုင်းကိန်း (compound fraction) ဟု ခေါ်ဆိုခဲ့သည်။ ခေတ်သစ် အဘိဓာန်များသည် ဤဝေါဟာရများကို ခေတ်မမီတော့ဟု ယူဆခြင်း သို့မဟုတ် ၎င်းတို့ကို အပြန်အလှန် အစားထိုး အသုံးပြုခြင်းများ ရှိကြသည်။&lt;ref&gt;{{Citation |last=Trotter |first=James |title=A complete system of arithmetic |date=1853}}{{Citation |last=Barlow |first=Peter |title=A new mathematical and philosophical dictionary |date=1814}}{{Citation |title=Collins English Dictionary}}&lt;/ref&gt;

== သရုပ်မဲ့ အက္ခရာသင်္ချာဆိုင်ရာ တည်ဆောက်ပုံ (Abstract algebraic structure) ==

သရုပ်မဲ့ [[အက္ခရာသင်္ချာ]] (abstract algebra) တွင် အပိုင်းကိန်းများကို [[အစီအစဉ်ကျအတွဲ]] (ordered pair) &lt;math&gt;(r, d)&lt;/math&gt; များ၏ ထပ်တူညီမှုအတန်းအစားများ (equivalence classes) အဖြစ် ပုံစံတကျ တည်ဆောက်ထားပြီး ပိုင်းခြေ &lt;math&gt;d&lt;/math&gt; သည် မြှောက်ခြင်းဆိုင်ရာ အပိတ်ဂုဏ်သတ္တိရှိသော [[အစု]] (multiplicatively closed set) &lt;math&gt;D&lt;/math&gt; အတွင်း ပါဝင်သည်။ အပိုင်းကိန်းနှစ်ခု &lt;math&gt;r/d&lt;/math&gt; နှင့် &lt;math&gt;s/e&lt;/math&gt; တို့သည် &lt;math&gt;re = sd&lt;/math&gt; ဖြစ်လျှင် အဓိပ္ပာယ် ထပ်တူညီသည် (equivalent) ဟု သတ်မှတ်သည်။ ထို့အပြင် ယေဘုယျကွင်းများ (general rings) တွင် ပိုမိုကျယ်ပြန့်စွာဖြင့် &lt;math&gt;x \in D&lt;/math&gt; အစုဝင် (element) တစ်ခုခုအတွက် &lt;math&gt;x(er - ds) = 0&lt;/math&gt; ဖြစ်လျှင်လည်း ၎င်းတို့ကို ထပ်တူညီသည်ဟု သတ်မှတ်သည်။ [[ဂဏန်းသင်္ချာ|ဂဏန်းသင်္ချာဆိုင်ရာ]] တွက်ချက်မှုများ (arithmetic operations) သည် အားလုံးရင်းနှီးပြီးဖြစ်သော စည်းမျဉ်းများအတိုင်း ဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့မှာ &lt;math&gt;\frac{a}{b} + \frac{c}{d} = \frac{ad+bc}{bd}&lt;/math&gt; နှင့် &lt;math&gt;\frac{a}{b} \cdot \frac{c}{d} = \frac{ac}{bd}&lt;/math&gt; တို့ဖြစ်သည်။ ဤတွက်ချက်မှုများသည် ကိုယ်စားပြုဖော်ပြသည့် အတန်းအစားအပေါ် မှီခိုခြင်းမရှိဘဲ သင်္ချာနည်းကျ မှန်ကန်စွာ အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုထားခြင်း (well-defined) ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{Citation |last=Stepanov |first=S.A. |title=Encyclopedia of Mathematics}}{{Citation |last=Dummit |first=David S. |last2=Foote |first2=Richard M. |title=Abstract Algebra |edition=3rd |publisher=John Wiley &amp; Sons |date=2003 |isbn=978-0-471-43334-7}}&lt;/ref&gt;

[[ဖလှယ်ရ ကွင်း]] (commutative ring) &lt;math&gt;R&lt;/math&gt; တစ်ခုမှ အပိုင်းကိန်းများ၏ [[ကွင်း (အက္ခရာသင်္ချာ)|ကွင်း]] (ring of fractions) တစ်ခုကို တည်ဆောက်ရာတွင် သုညမပါဝင်သည့် မြှောက်ခြင်းဆိုင်ရာ အပိတ်ဂုဏ်သတ္တိရှိသော [[အစုပိုင်း]] (subset) &lt;math&gt;D&lt;/math&gt; တစ်ခုကို ရွေးချယ်သည်။ ရရှိလာသော ကွင်း &lt;math&gt;D^{-1}R&lt;/math&gt; တွင် &lt;math&gt;D&lt;/math&gt; ၏ [[အစုဝင်]]တိုင်းသည် ယူနစ် (unit) ခေါ် ပြောင်းပြန်လှန်နိုင်သော အစုဝင် (invertible element) ဖြစ်လာပြီး အစုဝင်တိုင်းကို &lt;math&gt;r/d&lt;/math&gt; ပုံစံဖြင့် ရေးသားနိုင်သည်။ အကယ်၍ &lt;math&gt;D&lt;/math&gt; တွင် သုညစားကိန်းများ (zero-divisors) မပါဝင်ပါက &lt;math&gt;R&lt;/math&gt; ကို &lt;math&gt;D^{-1}R&lt;/math&gt; ထဲသို့ ထည့်သွင်းပေးသော [[ကွင်း ဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင်]] (ring homomorphism) &lt;math&gt;\pi(r) = r/1&lt;/math&gt; တစ်ခု တည်ရှိသည်။&lt;ref&gt;{{Citation |last=Dummit |first=David S. |last2=Foote |first2=Richard M. |title=Abstract Algebra |edition=3rd |publisher=John Wiley &amp; Sons |date=2003 |isbn=978-0-471-43334-7}}&lt;/ref&gt; မူလကွင်း &lt;math&gt;R&lt;/math&gt; သည် သုညစားကိန်းများ မပါဝင်သည့် [[အင်တီဂရယ် ဒိုမိန်း]] (integral domain) တစ်ခုဖြစ်ပြီး &lt;math&gt;D = R \setminus \{0\}&lt;/math&gt; ဖြစ်ပါက ရရှိလာသော အပိုင်းကိန်းများ၏ ကွင်းသည် [[ဖီးလ်ဒ်]] (field) တစ်ခုဖြစ်လာကာ ၎င်းကို အပိုင်းကိန်းများ၏ ဖီးလ်ဒ် (field of fractions) ဟု ခေါ်သည်။ ဥပမာအားဖြင့် [[ကိန်းပြည့်|ကိန်းပြည့်များ]] &lt;math&gt;\mathbb{Z}&lt;/math&gt; သည် အင်တီဂရယ် ဒိုမိန်းတစ်ခုဖြစ်ပြီး ၎င်း၏ အပိုင်းကိန်းများ၏ ဖီးလ်ဒ်သည် [[အတိပြကိန်း|ရာရှင်နယ်ကိန်းများ]] &lt;math&gt;\mathbb{Q}&lt;/math&gt; ဖြစ်သည်။ အပိုင်းကိန်းများ၏ ဖီးလ်ဒ်သည် အင်တီဂရယ် ဒိုမိန်း &lt;math&gt;R&lt;/math&gt; ကို ငုံထားသော (containing) အငယ်ဆုံး ဖီးလ်ဒ်ဖြစ်သည်။ ပိုမိုကျယ်ပြန့်စွာဆိုရလျှင် &lt;math&gt;D^{-1}R&lt;/math&gt; သည် စကြဝဠာ ဂုဏ်သတ္တိ (universal property) တစ်ခုကို ပြည့်စုံစေသည်။ ၎င်းမှာ &lt;math&gt;R&lt;/math&gt; မှ အခြားကွင်း &lt;math&gt;S&lt;/math&gt; ဆီသို့ &lt;math&gt;D&lt;/math&gt; ၏ အစုဝင်အားလုံးကို ယူနစ်များထံ ပုံဖော်ပေးသော [[ဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင်]] (homomorphism mapping) တစ်ခုရှိပါက &lt;math&gt;D^{-1}R&lt;/math&gt; မှ &lt;math&gt;S&lt;/math&gt; သို့ တစ်ခုတည်းသီးသန့်ဖြစ်သော ဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင် တစ်ခု တည်ရှိမည်ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{Citation |last=Dummit |first=David S. |last2=Foote |first2=Richard M. |title=Abstract Algebra |edition=3rd |publisher=John Wiley &amp; Sons |date=2003 |isbn=978-0-471-43334-7}}&lt;/ref&gt;

အပိုင်းကိန်းများ၏ သဘောတရားသည် ကိန်းပြည့်များမှ ပိုလီနိုမီရယ်များ (polynomials) အထိ ကျယ်ပြန့်သည်။ ပိုလီနိုမီရယ် နှစ်ခုဖြင့် အပိုင်းကိန်းတစ်ခုကို ဖန်တီးသောအခါ ၎င်းကို အပိုင်းကိန်း &lt;math&gt;p(x)/q(x)&lt;/math&gt; ပုံစံရှိ ရာရှင်နယ် ဖန်ရှင် (rational function) ဟု ခေါ်သည်။ ရာရှင်နယ် ဖန်ရှင်တိုင်းသည် ပိုင်းခြေ သုညနှင့် ညီမျှသော တိကျသည့် အမှတ်များမှလွဲ၍ ကိန်းမျဉ်းပေါ်ရှိ နေရာတိုင်းတွင် [[အဆက်မပြတ် ဖန်ရှင်|အဆက်မပြတ်ဖြစ်သော]] (continuous) နှင့် အဆက်မပြတ် [[ဆင်းသက်ချက်_(ဒစ်ဖရန်ရှယ်_ကဲကုလပ်)#ဆင်းသက်ချက်ရှာ၍ရနိုင်မှု_နှင့်_အဆက်မပြတ်ဖြစ်ခြင်း_(Differentiability_and_Continuity)|ဆင်းသက်ချက်ရှာ၍ရသော ဖန်ရှင်များ]] (continuously differentiable functions) ဖြစ်ကြသည်။&lt;ref&gt;{{Citation |last=Dummit |first=David S. |last2=Foote |first2=Richard M. |title=Abstract Algebra |edition=3rd |publisher=John Wiley &amp; Sons |date=2003 |isbn=978-0-471-43334-7}}{{Citation |last=Rudin |first=Walter |title=Principles of Mathematical Analysis |edition=3rd |publisher=McGraw-Hill |date=1976 |isbn=978-0-07-054235-8}}&lt;/ref&gt; ထို့အပြင် အပိုင်းကိန်းများ၏ သဘောတရားသည် ကွင်းများမှ [[မော်ဂျူး|မော်ဂျူးများ]] (modules) အထိ ကျယ်ပြန့်သည်။ &lt;math&gt;R&lt;/math&gt;-[[မော်ဂျူး]] (&lt;math&gt;R&lt;/math&gt;-module) &lt;math&gt;M&lt;/math&gt; နှင့် မြှောက်ခြင်းဆိုင်ရာ အစု &lt;math&gt;D&lt;/math&gt; တို့အတွက် အပိုင်းကိန်းများ၏ မော်ဂျူး (module of fractions) &lt;math&gt;D^{-1}M&lt;/math&gt; တွင် ထပ်တူညီမှုအတန်းအစားများ &lt;math&gt;m/d&lt;/math&gt; ပါဝင်သည်။ ဒေသအလိုက်ဖြစ်စေခြင်း (localization) ဟုခေါ်သော ဤလုပ်ငန်းစဉ်သည် [[တိကျသော ဖန်တာ]] (exact functor) တစ်ခုဖြစ်ပြီး [[တန်ဆာ မြှောက်လဒ်|တန်ဆာ မြှောက်လဒ်များ]] (tensor products) နှင့် ဖလှယ်၍ရသည် (commutes)။&lt;ref&gt;{{Citation |last=Dummit |first=David S. |last2=Foote |first2=Richard M. |title=Abstract Algebra |edition=3rd |publisher=John Wiley &amp; Sons |date=2003 |isbn=978-0-471-43334-7}}&lt;/ref&gt; အပိုင်းကိန်းများ၏ ဖီးလ်ဒ် &lt;math&gt;K&lt;/math&gt; ပါရှိသော အင်တီဂရယ် ဒိုမိန်း &lt;math&gt;R&lt;/math&gt; တစ်ခုအတွက် အပိုင်းကိန်း အိုင်ဒီးလ် (fractional ideal) သည် သုညမဟုတ်သော &lt;math&gt;d \in R&lt;/math&gt; တစ်ခုအတွက် &lt;math&gt;dA \subseteq R&lt;/math&gt; ဖြစ်သည့် &lt;math&gt;K&lt;/math&gt; ၏ &lt;math&gt;R&lt;/math&gt;-မော်ဂျူးပိုင်း (&lt;math&gt;R&lt;/math&gt;-submodule) တစ်ခုဖြစ်သည်။ အပိုင်းကိန်း အိုင်ဒီးလ်ကို အစုဝင်တစ်ခုတည်း &lt;math&gt;x \in K&lt;/math&gt; ဖြင့် ထုတ်လုပ် (generated) ပါက ၎င်းကို ပရင်စီပယ် အပိုင်းကိန်း အိုင်ဒီးလ် (principal fractional ideal) ဟု ခေါ်သည်။&lt;ref&gt;{{Citation |last=Dummit |first=David S. |last2=Foote |first2=Richard M. |title=Abstract Algebra |edition=3rd |publisher=John Wiley &amp; Sons |date=2003 |isbn=978-0-471-43334-7}}&lt;/ref&gt;

== မျဉ်းဖြောင့် အက္ခရာသင်္ချာ နှင့် အခြားနယ်ပယ်များတွင် အသုံးပြုမှု ==

မျဉ်းဖြောင့် [[အက္ခရာသင်္ချာ]]တွင်လည်း အပိုင်းကိန်းများသည် ထူးခြားစွာ ပါဝင်သည်။ ဟီလ်ဘတ် [[ကိန်းအုံ]] (Hilbert matrix) သည် စတုရန်းကိန်းအုံ (square matrix) တစ်ခုဖြစ်ပြီး ၎င်း၏ ပြောင်းပြန်ဒိုင်ယာဂွန်နယ် (anti-diagonal) တစ်လျှောက်ရှိ အစုဝင်များသည် ထပ်တူညီသော ယူနစ်အပိုင်းကိန်းများ ဖြစ်ကြကာ &lt;math&gt;H_{i,j} = \frac{1}{i+j-1}&lt;/math&gt; ပုံသေနည်းဖြင့် သတ်မှတ်ထားသည်။ ဖီးလ်ဘတ် ကိန်းအုံ (Filbert matrix) သည် ပိုင်းခြေများအဖြစ် ဖီဘိုနာချီကိန်းများ (Fibonacci numbers) ပါဝင်သော ယူနစ်အပိုင်းကိန်းများကို အသုံးပြုသည်။ ဤကိန်းအုံနှစ်ခုစလုံးသည် [[ကိန်းပြည့်|ကိန်းပြည့်များ]]ချည်းသာ ပါဝင်သော ပြောင်းပြန်ကိန်းအုံများ (inverse matrices) ရှိသည့် ရှားပါးသော ဂုဏ်သတ္တိများကို ပိုင်ဆိုင်ထားသည်။&lt;ref&gt;{{Citation |last=Choi |first=Man Duen |title=Tricks or treats with the Hilbert matrix |journal=The American Mathematical Monthly |volume=90 |issue=5 |pages=301–312 |date=1983}}{{Citation |last=Richardson |first=Thomas M. |title=The Filbert matrix |journal=Fibonacci Quarterly |volume=39 |issue=3 |pages=268–275 |date=2001}}&lt;/ref&gt;

[[ကိန်းသီအိုရီ]] (number theory) နှင့် [[ဂျီဩမေတြီ]] (geometry) တို့တွင် ဖာရေး ကိန်းစဉ်တန်း (Farey sequence) တစ်ခု၌ အရှင်းဆုံးပုံစံရှိသည့် အပိုင်းကိန်းနှစ်ခု &lt;math&gt;a/b&lt;/math&gt; နှင့် &lt;math&gt;c/d&lt;/math&gt; တို့သည် တိကျသော အက္ခရာသင်္ချာဆိုင်ရာ အခြေအနေ &lt;math&gt;|ad - bc| = 1&lt;/math&gt; ကို ပြည့်စုံစေပါက ကပ်လျက် (adjacent) အဖြစ် သတ်မှတ်သည်။ ကိန်းမျဉ်း (number line) ပေါ်တွင် ဖို့ဒ် စက်ဝိုင်းများ (Ford circles) အဖြစ် ဂရပ်ဆွဲသောအခါ ကပ်လျက် အပိုင်းကိန်းများသည် ပြီးပြည့်စုံစွာ ထိစပ်နေသော (tangent) စက်ဝိုင်းများကို ဖြစ်ပေါ်စေသည်။ ကပ်လျက် အပိုင်းကိန်းနှစ်ခု၏ ပကတိ ခြားနားခြင်းရလဒ်သည် အမြဲတမ်း တိကျစွာ ယူနစ်အပိုင်းကိန်း &lt;math&gt;1/(bd)&lt;/math&gt; ဖြစ်သော်လည်း ယူနစ်အပိုင်းကိန်းတစ်ခု ကွာခြားရုံမျှဖြင့် အပိုင်းကိန်းနှစ်ခုအား သင်္ချာနည်းကျအရ ကပ်လျက်ဖြစ်စေရန် မလုံလောက်ပေ။&lt;ref&gt;{{Citation |last=Ford |first=L.R. |title=Fractions |journal=The American Mathematical Monthly |volume=45 |issue=9 |pages=586–601 |date=1938}}&lt;/ref&gt;

== ကိန်းစစ် ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာသင်္ချာ (Real analysis) ==

ကိန်းစစ် ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာသင်္ချာတွင် [[အတိပြကိန်း|ရာရှင်နယ်ကိန်းများ]] အားလုံးပါဝင်သော အစုကို &lt;math&gt;\mathbb{Q}&lt;/math&gt; ဖြင့် သင်္ကေတပြု ဖော်ပြသည်။ ၎င်းတို့သည် [[ဖလှယ်ရဂုဏ်သတ္တိ|ဖလှယ်ရ နိယာမ]] (commutative law)၊ [[ဖက်စပ်ရဂုဏ်သတ္တိ|ဖက်စပ်ရ နိယာမ]] (associative law) နှင့် [[ဖြန့်ဝေရဂုဏ်သတ္တိ|ဖြန့်ဝေခြင်း နိယာမ]] (distributive law) ကဲ့သို့သော [[ပေါင်းခြင်း]]၊ [[မြှောက်ခြင်း]]နှင့် [[အက္ခရာသင်္ချာ]] အစီအစဉ်များအတွက် စံ [[နဂိုမှန်အဆို|နဂိုမှန်အဆိုများ]] (axioms) အားလုံးကို ပြည့်စုံစေသော အစဉ်ကျသော [[ဖီးလ်ဒ်]] (ordered field) တစ်ခု ဖြစ်ပေါ်စေသည်။ ၎င်းတို့သည် ကိန်းစစ်မျဉ်း (real line) အတွင်း သိပ်သည်းသော (dense) အစုဖြစ်ပြီး သင်္ချာနည်းကျအရ မည်သည့် ကွဲပြားသော [[ကိန်းစစ်]] (real number) နှစ်ခုကြားတွင်မဆို ၎င်းတို့ မည်မျှပင် နီးကပ်နေစေကာမူ ရာရှင်နယ် အပိုင်းကိန်း အနည်းဆုံးတစ်ခု အမြဲတမ်း တည်ရှိနေကြောင်း အာမခံချက်ပေးသည်။ အပိုင်းကိန်း အရေအတွက် [[အနန္တ]] (infinite) ရှိပြီး ကိန်းမျဉ်းပေါ်တွင် သိပ်သည်းစွာ ပြည့်နှက်နေသော်လည်း အပိုင်းကိန်းအားလုံးပါဝင်သော [[အစု]]သည် သင်္ချာနည်းကျအရ ရေတွက်နိုင်သောအစု (countable set) ဖြစ်သည်။ မည်သည့်အပိုင်းကိန်း &lt;math&gt;b/a&lt;/math&gt; ကိုမဆို [[ကိန်းပြည့်]]စုံတွဲတစ်ခုအဖြစ် ဖော်ပြနိုင်သောကြောင့် ၎င်းတို့ကို သဘာဝ ရေတွက်ကိန်းများနှင့် တစ်-တစ် ကိုက်ညီမှု (one-to-one correspondence) အဖြစ် အစီအစဉ်တကျ နေရာချထားနိုင်သည်။&lt;ref&gt;{{Citation |last=Rudin |first=Walter |title=Principles of Mathematical Analysis |edition=3rd |publisher=McGraw-Hill |date=1976 |isbn=978-0-07-054235-8}}&lt;/ref&gt;

သို့ရာတွင် အပိုင်းကိန်းစနစ်သည် ကွက်လပ်များ ပါဝင်နေသောကြောင့် သင်္ချာဆိုင်ရာ ကိစ္စရပ်များစွာအတွက် လုံလောက်မှုမရှိပေ။ ဥပမာအားဖြင့် &lt;math&gt;p^2 = 2&lt;/math&gt; ဖြစ်စေမည့် ရာရှင်နယ် အပိုင်းကိန်း &lt;math&gt;p&lt;/math&gt; ဟူ၍ မရှိပါ။ ၎င်းတို့၏ နှစ်ထပ်ကိန်းများ (squares) သည် 2 နှင့် အလွန်နီးကပ်သော အပိုင်းကိန်းများကို ရှာတွေ့နိုင်သော်လည်း တိကျစွာ 2 နှင့် ညီမျှမည်မဟုတ်သောကြောင့် [[အီရာရှင်နယ်ကိန်း|အီရာရှင်နယ်ကိန်းများ]] (irrational numbers) တည်ရှိရန် လိုအပ်လာသည်။ ထို့အပြင် ကိန်းပြည့်တစ်ခုသည် နှစ်ထပ်ကိန်း (perfect square) မဟုတ်ပါက ၎င်း၏ နှစ်ထပ်ကိန်းရင်း (square root) ကို အပိုင်းကိန်းအဖြစ် ဖော်ပြ၍မရနိုင်ပေ။&lt;ref&gt;{{Citation |last=Rudin |first=Walter |title=Principles of Mathematical Analysis |edition=3rd |publisher=McGraw-Hill |date=1976 |isbn=978-0-07-054235-8}}{{Citation |last=Hewitt |first=Edwin |last2=Stromberg |first2=Karl R. |title=Real and Abstract Analysis |publisher=Springer-Verlag |date=1965}}&lt;/ref&gt; အီရာရှင်နယ်ကိန်းများ ပါဝင်သော တွက်ချက်မှုများတွင် သုညမဟုတ်သော အပိုင်းကိန်း &lt;math&gt;r&lt;/math&gt; ကို မည်သည့် အီရာရှင်နယ်ကိန်း &lt;math&gt;x&lt;/math&gt; နှင့်မဆို ပေါင်းစပ်ပါက ၎င်းတို့၏ ပေါင်းလဒ် (sum) (&lt;math&gt;r + x&lt;/math&gt;) နှင့် မြှောက်လဒ် (product) (&lt;math&gt;rx&lt;/math&gt;) တို့သည် အမြဲတမ်း အီရာရှင်နယ်ကိန်းသာ ထွက်ပေါ်လာမည်ဖြစ်သည်။ ထို့အပြင် မည်သည့် ကိန်းစစ် &lt;math&gt;x&lt;/math&gt; ၏ အပိုင်းကိန်း အစိတ်အပိုင်း ကိုမဆို &lt;math&gt;(x) = x - [x]&lt;/math&gt; ဖန်ရှင်ဖြင့် ပုံစံတကျ အဓိပ္ပာယ်သတ်မှတ်ထားပြီး &lt;math&gt;[x]&lt;/math&gt; သည် &lt;math&gt;x&lt;/math&gt; တွင်ပါဝင်သော အကြီးဆုံး ကိန်းပြည့် (greatest integer) ဖြစ်သည်။ ဤဖန်ရှင်သည် ကိန်းပြည့်များရှိရာ နေရာများတွင် ရိုးရှင်းစွာ [[အဆက်မပြတ်_ဖန်ရှင်#အဆက်မပြတ်မဖြစ်သော_ဖန်ရှင်များ_(Discontinuous_Functions)|အဆက်မပြတ်မဖြစ်ခြင်း]] (discontinuity) ရှိသော်လည်း ကျန်နေရာတိုင်းတွင် အဆက်မပြတ်ဖြစ်သော ဖန်ရှင်အဖြစ် ဆက်လက်တည်ရှိသည်။&lt;ref&gt;{{Citation |last=Rudin |first=Walter |title=Principles of Mathematical Analysis |edition=3rd |publisher=McGraw-Hill |date=1976 |isbn=978-0-07-054235-8}}&lt;/ref&gt;

== ယူနစ်အပိုင်းကိန်းနှင့် ကိန်းစဉ်တန်းများ (Series) ==

ယူနစ်အပိုင်းကိန်းများသည် သင်္ချာဆိုင်ရာ [[ကိန်းစဉ်တန်း|ကိန်းစဉ်တန်းများ]] များစွာ၏ အခြေခံ တည်ဆောက်မှုအစိတ်အပိုင်းများအဖြစ် အသုံးဝင်သည်။ အပေါင်း ယူနစ်အပိုင်းကိန်းများအားလုံး၏ ပေါင်းလဒ်ကို ဟာမိုနစ် ကိန်းစဉ်တန်း (harmonic series) ဟု ခေါ်ဆိုပြီး ယင်းသည် သင်္ချာနည်းကျအရ ဖြာထွက်သော (divergent) ကိန်းစဉ်တန်းဖြစ်သည်။ ဆန့်ကျင်ဘက်အားဖြင့် အလှည့်ကျ ဟာမိုနစ် ကိန်းစဉ်တန်း (alternating harmonic series) သည် စုဆုံသည် (convergent) ဖြစ်ပြီး ၎င်း၏ပေါင်းလဒ်သည် 2 ၏ သဘာဝ လော့ဂရစ်သမ် (natural logarithm) ဖြစ်သည်။ လိုက်ဘ်နစ်ဇ် ပုံသေနည်း (Leibniz formula) က အလှည့်ကျ [[စုံမသဘာဝ (စုံကိန်း/မကိန်း)|မကိန်း]] (odd number) ယူနစ်အပိုင်းကိန်းများ၏ ပေါင်းလဒ်သည် &lt;math&gt;\pi/4&lt;/math&gt; နှင့် ညီမျှကြောင်း ပြသသည်။ ထို့အပြင် နာမည်ကျော် ဘာဆယ် ပြဿနာ (Basel problem) ၏ အဖြေက နှစ်ထပ်ကိန်းတင်ထားသော ယူနစ်အပိုင်းကိန်းများ၏ ပေါင်းလဒ်သည် &lt;math&gt;\pi^2/6&lt;/math&gt; နှင့် ညီမျှကြောင်း သက်သေပြခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Citation |last=Boas |first=R.P. |last2=Wrench |first2=J.W. |title=Partial sums of the harmonic series |journal=The American Mathematical Monthly |volume=78 |issue=8 |pages=864–870 |date=1971}}{{Citation |last=Freniche |first=Francisco J. |title=On Riemann's rearrangement theorem for the alternating harmonic series |journal=The American Mathematical Monthly |volume=117 |issue=5 |pages=442–447 |date=2010}}{{Citation |last=Roy |first=Ranjan |title=The discovery of the series formula for pi by Leibniz, Gregory and Nilakantha |journal=Mathematics Magazine |volume=63 |issue=5 |pages=291–306 |date=1990}}{{Citation |last=Ayoub |first=Raymond |title=Euler and the zeta function |journal=The American Mathematical Monthly |volume=81 |issue=10 |pages=1067–1086 |date=1974}}&lt;/ref&gt;

== သမိုင်းကြောင်း==

အစောဆုံး တွေ့ရှိရသော အပိုင်းကိန်းများမှာ ရှေးခေတ် အီဂျစ်လူမျိုးများ အသုံးပြုခဲ့သော ယူနစ်အပိုင်းကိန်းများ ဖြစ်သည်။ ဘီစီ 1650 ခန့်က ရေးသားခဲ့သော နာမည်ကျော် Rhind Mathematical Papyrus တွင် ယူနစ်အပိုင်းကိန်းများ၏ ကျယ်ပြန့်သော ဇယားများ ပါဝင်ပြီး Horus-eye အပိုင်းကိန်းများကဲ့သို့သော အစောပိုင်း သက်သေအထောက်အထားများသည် ဘီစီ သုံးထောင်စုနှစ်အထိ သက်တမ်းရှိသည်။ နောက်ပိုင်း ရှေးခေတ်ဂရိတွင် ဘီစီ 530 ခန့်က ပိုက်သာဂိုရပ်စ် (Pythagoras) ၏ နောက်လိုက်များသည် 2 ၏ နှစ်ထပ်ကိန်းရင်းကို ကိန်းပြည့်များ၏ အပိုင်းကိန်းအဖြစ် ဖော်ပြ၍မရကြောင်း နာမည်ကျော် သက်သေပြနိုင်ခဲ့ပြီး ဤသို့ဖြင့် [[အီရာရှင်နယ်ကိန်း|အီရာရှင်နယ်ကိန်းများ]]၏ သဘာဝကို ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့ကြသည်။&lt;ref&gt;{{Citation |last=Eves |first=Howard |title=An Introduction to the History of Mathematics |edition=6th |publisher=Saunders College Publishing |date=1990 |isbn=978-0-03-029558-4}}{{Citation |last=Chace |first=Arnold Buffum |title=The Rhind Mathematical Papyrus |publisher=Mathematical Association of America |date=1927}}&lt;/ref&gt; သင်္သကရိုက်ဘာသာဖြင့် ''amsa'' ဟုခေါ်သော ပိုင်းဝေကို ''cheda'' ဟုခေါ်သော ပိုင်းခြေအထက်တွင်ထားရှိသည့် ခေတ်သစ် အပိုင်းကိန်းပုံစံသည် အေဒီ 400 ခန့်က Bakhshali လက်ရေးစာမူနှင့် 628 ခန့်က Brahmagupta ၏ လုပ်ငန်းခွင်များ စသည့် အိန္ဒိယ သင်္ချာမှ မြစ်ဖျားခံလာခြင်းဖြစ်သည်။ သို့သော် ၎င်းတို့ကို ကြားတွင် အပိုင်းကိန်းမျဉ်း (fraction bar) မပါဘဲ အထက်အောက် ဒေါင်လိုက် ရေးသားခဲ့ကြသည်။&lt;ref&gt;{{Citation |last=Miller |first=Jeff |title=Earliest Uses of Various Mathematical Symbols |date=2014}}{{Citation |last=Filliozat |first=Pierre-Sylvain |title=Ancient Sanskrit Mathematics: An Oral Tradition and a Written Literature |publisher=Hindustan Book Agency |date=2004}}&lt;/ref&gt; အလျားလိုက် အပိုင်းကိန်းမျဉ်းကို 1200 ခန့်တွင် နေထိုင်ခဲ့သော မော်ရိုကိုနိုင်ငံမှ မွတ်ဆလင် သင်္ချာပညာရှင် အယ်လ်-ဟာဆာ (Al-Hassār) ၏ လုပ်ငန်းခွင်များတွင် ပထမဆုံး တွေ့ရှိရပြီး နောက်ပိုင်း 13 ရာစု ဥရောပတွင် လီယိုနာဒို ဖီဘိုနာချီ (Leonardo Fibonacci) မှတစ်ဆင့် ရောက်ရှိလာခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Citation |last=Cajori |first=Florian |title=A History of Mathematical Notations |volume=1 |publisher=Open Court Publishing Co. |date=1928 |isbn=978-0-486-67766-8}}&lt;/ref&gt; ဒသမ အပိုင်းကိန်းများကို 1585 ခုနှစ်တွင် ဆိုင်မွန် စတီဗင် (Simon Stevin) ၏ ''De Thiende'' လက်ကမ်းစာစောင်မှတစ်ဆင့် လူသိများလာစေခဲ့သည်။ စတီဗင်က ထိုသို့ လူသိများအောင် ပြုလုပ်ခဲ့သော်လည်း ဒသမ အပိုင်းကိန်းများကို လွန်ခဲ့သော ရာစုနှစ်ငါးခုက 10 ရာစုမှ ဘဂ္ဂဒက် သင်္ချာပညာရှင် Abu'l-Hasan al-Uqlidisi နှင့် နောက်ပိုင်း 15 ရာစုမှ ပါရှန်း သင်္ချာပညာရှင် Jamshīd al-Kāshī တို့က အသုံးပြုခဲ့ကြသည်။&lt;ref&gt;{{Citation |last=Struik |first=Dirk Jan |title=A Source Book in Mathematics, 1200–1800 |publisher=Princeton University Press |date=1986 |isbn=978-0-691-02397-7}}{{Citation |last=Berggren |first=J. Lennart |title=The Mathematics of Egypt, Mesopotamia, China, India, and Islam |publisher=Princeton University Press |date=2007 |isbn=978-0-691-11485-9}}&lt;/ref&gt;

== ကိုးကား ==
{{Reflist}}

[[ကဏ္ဍ:အခြေခံဂဏန်းသင်္ချာ]]
[[ကဏ္ဍ:ကိန်းများ]]</text>
      <sha1>r10rz1y1l6a45kgxq0f3wq9bv5fagmp</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Cornflake321</title>
    <ns>3</ns>
    <id>82918</id>
    <revision>
      <id>1051032</id>
      <parentid>384650</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T20:47:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Squasher</username>
        <id>48747</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Mathe.bacher]] စာမျက်နှာကို [[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Cornflake321]] သို့ Squasherက ရွှေ့ခဲ့သည်: အသုံးပြုသူ &quot;[[Special:CentralAuth/Mathe.bacher|Mathe.bacher]]&quot; ကို &quot;[[Special:CentralAuth/Cornflake321|Cornflake321]]&quot; သို့ အမည်ပြောင်းလဲစဉ် စာမျက်နှာအား အလိုအလျောက် ရွှေ့ပြောင်းခြင်း</comment>
      <origin>384650</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8516" sha1="1o21qi2fxea06zbqsbz6rsftrydheg6" xml:space="preserve">== ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Mathe.bacher ! ==

{| class=&quot;plainlinks&quot; cellspacing=&quot;0&quot; cellpadding=&quot;0&quot; style=&quot;margin:0 0 1em; width:100%;&quot;
| style=&quot;width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;&quot; |
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် ကျူတိုရီရယ်'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
[[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[WP:TUTOR|ကျူတိုရီရယ်]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
* အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။
* ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။
* တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။
* မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ 
* သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။
* ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [http://www.myanmarlanguage.org/installing_myanmar_unicode ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။
* ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [http://www.myanmarlanguage.org/unicode/input-methods-unicode ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။
&lt;/div&gt;
| style=&quot;padding:0 0.5em;&quot; |
| style=&quot;width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;&quot; |
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
* စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။
* ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။
* ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။
* [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။
* [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။
* ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &amp;#126;&amp;#126;&amp;#126;&amp;#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။
* သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။
* [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px||link=| ]] '''Welcome!'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
[[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese.  However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, like 'Interwikis' and updating images from Commons, etc.  So don't be afraid to improve the wiki any way you can!  Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you.
&lt;/div&gt;
|}&lt;!-- Template:Welcome --&gt; --[[User:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[User talk:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]])  ၂၁:၃၉၊ ၃၁ အောက်တိုဘာ ၂၀၁၇ (UTC)</text>
      <sha1>1o21qi2fxea06zbqsbz6rsftrydheg6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ပြည်ထောင်စုအင်္ဂါစဉ်</title>
    <ns>0</ns>
    <id>107056</id>
    <revision>
      <id>1051001</id>
      <parentid>1050875</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T14:29:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-40330-51</username>
        <id>145831</id>
      </contributor>
      <comment>/* ပြည်ထောင်စုအင်္ဂါစဉ် */</comment>
      <origin>1051001</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="40072" sha1="bgas7uw1eosdabrwj6ypvpsbe9rre5z" xml:space="preserve">'''ပြည်ထောင်စုအင်္ဂါစဉ်'''ဆိုသည်မှာ ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်တွင် နိုင်ငံတော်အခမ်းအနားများနှင့် နိုင်ငံတော်သမ္မတဦးဆောင်သော အစည်းအဝေးများ ပြုလုပ်ရာတွင် လည်းကောင်း၊ ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးဌာနအချင်းချင်း ဆက်သွယ်ဆောင်ရွက်ရာတွင်လည်းကောင်း စနစ်တကျရှိစေရေးနှင့် မှန်ကန်မြန်ဆန်စွာ ဆောင်ရွက်ရေးအတွက် သတ်မှတ်ထားသော အင်္ဂါစဉ်ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://www.moi.gov.mm/ppd/?q=book/bid-4079|title=အတွဲ (၆၉)၊ အမှတ် (၃၀)၊ ၁၅-၇-၂၀၁၆ ရက်ထုတ်စာစောင်|last=|first=|author2=|date= |publisher=ပုံနှိပ်ရေးနှင့်ထုတ်ဝေရေးဦးစီးဌာန၊ ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာန|accessdate=}}&lt;/ref&gt;

==ပြည်ထောင်စုအင်္ဂါစဉ်==

လက်ရှိပြည်ထောင်စုအင်္ဂါစဉ်ကို ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ သြဂုတ်လ ၁၃ ရက်နေ့ ရက်စွဲပါ လျှို့ဝှက်စာအရ သတ်မှတ်ထားပါသည်။&lt;ref&gt;{{cite news|url=https://www.facebook.com/share/p/1CCcimydVD/|title=https://www.facebook.com/share/p/1CCcimydVD/|last=|first=|author2=|date= |publisher=|accessdate=}}&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable&quot;
|'''စဉ်'''
|'''ရာထူး'''
|'''တာဝန်ထမ်းဆောင်ဆဲ ပုဂ္ဂိုလ်'''
|-
|၁
|[[မြန်မာနိုင်ငံ၏ သမ္မတ|နိုင်ငံတော်သမ္မတ]]
|[[မင်းအောင်လှိုင်|ဦးမင်းအောင်လှိုင်]]
|-
|၂
|[[မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဒုတိယ သမ္မတ|ဒုတိယသမ္မတများ]]
|
*[[ညိုစော|ဦးညိုစော]]
*[[နန်းနီနီအေး|ဒေါ်နန်းနီနီအေး]]
|-
|၃
|[[ပြည်သူ့လွှတ်တော် ဥက္ကဋ္ဌ]]
|[[ခင်ရီ|ဦးခင်ရီ]]
|-
|၄
|[[အမျိုးသားလွှတ်တော် ဥက္ကဋ္ဌ]]
|[[အောင်လင်းဒွေး|ဦးအောင်လင်းဒွေး]]
|-
|၅
|[[ပြည်ထောင်စု တရားသူကြီးချုပ်]]
|[[သာဌေး|ဦးသာဌေး]]
|-
|၆
|[[တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်]]
|[[ရဲဝင်းဦး|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ရဲဝင်းဦး]]
|-
|၇
|[[နိုင်ငံတော်ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေဆိုင်ရာခုံရုံး ဥက္ကဋ္ဌများ|နိုင်ငံတော်ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေဆိုင်ရာခုံရုံးဥက္ကဋ္ဌ]]
|[[အောင်ဇော်သိန်း|ဦးအောင်ဇော်သိန်း]]
|-
|၈
|[[ပြည်ထောင်စု ရွေးကောက်ပွဲ ကော်မရှင်|ပြည်ထောင်စုရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင်ဥက္ကဋ္ဌ]]
|[[သန်းစိုး (ရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင်)|ဦးသန်းစိုး]]
|-
|၉
|[[ဒုတိယတပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်]]
|[[ကျော်စွာလင်း|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ကျော်စွာလင်း]]
|-
|၁၀
|[[ပြည်သူ့လွှတ်တော် ဥက္ကဋ္ဌ|ပြည်သူ့လွှတ်တော် ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌ]]
|[[မောင်မောင်အုန်း|ဦးမောင်မောင်အုန်း]]
|-
|၁၁
|[[အမျိုးသားလွှတ်တော် ဥက္ကဋ္ဌ|အမျိုးသားလွှတ်တော် ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌ]]
|[[Jeng Phang နော်တောင်|ဦးဂျဲန်ဖန်နော်တောင်(ခ)ဦးနော်တောင်]]
|-
|၁၂
|[[ဝန်ကြီးဌာန နှင့် အကြီးအကဲများ စာရင်း|ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးများ]]
| &lt;div class=&quot;mw-collapsible mw-collapsed&quot; style=&quot;width:100%;&quot;&gt; ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး (၃၀) ဦး
&lt;div class=&quot;mw-collapsible-content&quot;&gt;
*[[နိုင်ငံတော် သမ္မတရုံး|နိုင်ငံတော်သမ္မတရုံး ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[ခင်မောင်ရီ|ဦးခင်မောင်ရီ]]
* [[သမ္မတရုံး ဝန်ကြီးဌာန|နိုင်ငံတော်သမ္မတရုံးဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[တင်အောင်စန်း|ဦးတင်အောင်စန်း]]
* [[ပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာန]] နှင့် [[ဒီဂျစ်တယ်ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးနှင့် ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန]] ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး [[မြထွန်းဦး|ဦးမြထွန်းဦး]]
* [[ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန|ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[ထွန်းအောင်|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ထွန်းအောင်]]
* [[ပြည်ထဲရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[ညွန့်ဝင်းဆွေ|ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ညွန့်ဝင်းဆွေ]]
* [[နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးဌာန|နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[တင်မောင်ဆွေ|ဦးတင်မောင်ဆွေ]]
* [[အမျိုးသားစီမံကိန်း၊ရင်းနှီးမြှပ်နှံမှုနှင့် နိုင်ငံခြားစီးပွားဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန|အမျိုးသားစီမံကိန်း၊ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုနှင့်နိုင်ငံခြားစီးပွားဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[အောင်ကျော်ဟိုး|ဦးအောင်ကျော်ဟိုး]]
* [[ဘဏ္ဍာရေးနှင့် အခွန် ဝန်ကြီးဌာန|ဘဏ္ဍာရေးနှင့်အခွန်ဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[ကံဇော် (ဒေါက်တာ)|ဒေါက်တာ ကံဇော်]]
* [[နယ်စပ်ရေးရာ ဝန်ကြီးဌာန|နယ်စပ်ရေးရာဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[ဖုန်းမြတ်|ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဖုန်းမြတ်]]
* [[တိုင်းရင်းသားလူမျိုးများရေးရာဝန်ကြီးဌာန|တိုင်းရင်းသားလူမျိုးများရေးရာဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[သန်းမောင်|ဦးသန်းမောင်]]
* [[ဥပဒေရေးရာ ဝန်ကြီးဌာန|ဥပဒေရေးရာဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[သီတာဦး|ဒေါက်တာ သီတာဦး]]
* [[ပညာရေးဝန်ကြီးဌာန|ပညာရေးဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[ချောချောစိန်|ဒေါက်တာ ချောချောစိန်]]
* [[သိပ္ပံနှင့် နည်းပညာ ဝန်ကြီးဌာန|သိပ္ပံနှင့်နည်းပညာဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[မျိုးသိန်းကျော်|ဒေါက်တာ မျိုးသိန်းကျော်]]
* [[ကျန်းမာရေး ဝန်ကြီးဌာန|ကျန်းမာရေးဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[သက်ခိုင်ဝင်း|ဒေါက်တာ သက်ခိုင်ဝင်း]]
* [[အမျိုးသမီးရေးရာဝန်ကြီးဌာန|အမျိုးသမီးရေးရာဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[သက်သက်ဇင်|ဒေါက်တာ သက်သက်ဇင်]]
* [[ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာန|ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[ထိန်လင်း (ဗိုလ်မှူးကြီး)|ဦးထိန်လင်း]]
* [[သာသနာရေး ဝန်ကြီးဌာန|သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[တင်ဦးလွင်|ဦးတင်ဦးလွင်]]
* [[စိုက်ပျိုးရေး၊မွေးမြူရေးနှင့် ဆည်မြောင်းဝန်ကြီးဌာန|စိုက်ပျိုးရေး၊မွေးမြူရေးနှင့်ဆည်မြောင်းဝန်််ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[မင်းနောင် (ဝန်ကြီး)|ဦးမင်းနောင်]]
* [[သမဝါယမနှင့် ကျေးလက်ဖွံ့ဖြိုးရေး ဝန်ကြီးဌာန|သမဝါယမနှင့်ကျေးလက်ဖွံဖြိုးရေးဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[မျိုးဇော်သိမ်း|ဦးမျိုးဇော်သိမ်း]]
* [[သယံဇာတနှင့် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ထိန်းသိမ်းရေး ဝန်ကြီးဌာန|သယံဇာတနှင့်သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်ထိန်းသိမ်းရေးဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[ဆန်းဦး|ဦးဆန်းဦး]]
* [[လျှပ်စစ်နှင့် စွမ်းအင် ဝန်ကြီးဌာန|လျှပ်စစ်နှင့်စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[ကိုကိုလွင်|ဦးကိုကိုလွင်]]
* [[စက်မှု ဝန်ကြီးဌာန|စက်မှုနှင့်အသေးစား၊အငယ်စား၊အလတ်စားနှင့်စီးပွားရေးလုပ်ငန်းများဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[ချာလီသန်း|ဒေါက်တာ ချာလီသန်း]]
* [[လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးနှင့် ပြည်သူ့အင်အား ဝန်ကြီးဌာန|လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးနှင့်ပြည်သူ့အင်အားဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[မြင့်ကြိုင်|ဦးမြင့်ကြိုင်]]
* [[အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန|အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[ခင်မောင်စိုး (ဝန်ကြီး)|ဦးခင်မောင်စိုး]]
* [[စီးပွားရေးနှင့် ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|စီးပွားရေးနှင့်ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[ထွန်းအုံ|ဦးထွန်းအုံ]]
* [[အားကစားရေးရာ ဝန်ကြီးဌာန|အားကစားရေးရာဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[ရဲမြင့်ထွန်း|ဦးရဲမြင့်ထွန်း]]
* [[လူငယ်ရေးရာ ဝန်ကြီးဌာန|လူငယ်ရေးရာဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[မောင်သင်း|ဒေါက်တာ မောင်သင်း]]
* [[ဆောက်လုပ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|ဆောက်လုပ်ရေးဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[မျိုးသန့်|ဦးမျိုးသန့်]]
* [[လူမှုဝန်ထမ်း ကယ်ဆယ်ရေးနှင့် ပြန်လည်နေရာချထားရေး ဝန်ကြီးဌာန|လူမှုဝန်ထမ်း၊ကယ်ဆယ်ရေးနှင့်ပြန်လည်နေရာချထားရေးဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[စိုးဝင်း (ဒေါက်တာ)|ဒေါက်တာ စိုးဝင်း]]
* [[ယဉ်ကျေးမှု၊ ဟိုတယ်နှင့် ခရီးသွားလာရေးဝန်ကြီးဌာန|ယဉ်ကျေးမှု၊ဟိုတယ်နှင့်ခရီးသွားလာရေးဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[မောင်မြင့်|ဦးမောင်မြင့်]]
|-
|၁၃
|[[ပြည်ထောင်စုရှေ့နေချုပ်]]
|[[သီတာဦး|ဒေါက်တာ သီတာဦး]]
|-
|၁၄
|[[ပြည်ထောင်စုစာရင်းစစ်ချုပ်ရုံး|ပြည်ထောင်စုစာရင်းစစ်ချုပ်]]
|[[နိုင်သက်ဦး|ဒေါ်နိုင်သက်ဦး]]
|-
|၁၅
|[[ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် (ကြည်း)]]
|[[ကျော်စွာလင်း|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ကျော်စွာလင်း]]
|-
|၁၆
|[[ညှိနှိုင်းကွပ်ကဲရေးမှူး(ကြည်း၊ ရေ၊ လေ)]]
|[[ကိုကိုဦး (ဗိုလ်ချုပ်)|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ကိုကိုဦး]]
|-
|၁၇
|[[ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်(ရေ)]]
|[[ထိန်ဝင်း|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ထိန်ဝင်း]]
|-
|၁၈
|[[ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်(လေ)]]
|[[ထွန်းဝင်း|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ထွန်းဝင်း]]
|-
|၁၉
|[[ပြည်ထောင်စု ရာထူးဝန်အဖွဲ့|ပြည်ထောင်စုရာထူးဝန်အဖွဲ့ ဥက္ကဋ္ဌ]]
|[[တင်မောင်ဝင်း (ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး)|ဦးတင်မောင်ဝင်း]]
|-
|၂၀
|[[ပြည်နယ်နှင့် တိုင်းဒေသကြီး လွှတ်တော်များ|တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ်လွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌများ]]
| &lt;div class=&quot;mw-collapsible mw-collapsed&quot; style=&quot;width:100%;&quot;&gt; တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ်လွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌ (၁၄) ဦး
&lt;div class=&quot;mw-collapsible-content&quot;&gt;
*[[ကချင်ပြည်နယ် လွှတ်တော်|ကချင်ပြည်နယ်လွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌ]] ဦးရားဝမ်ဂျုံး
*[[ကယားပြည်နယ် လွှတ်တော်|ကယားပြည်နယ်လွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌ]] ဦးမော်ရယ်
*[[ကရင်ပြည်နယ် လွှတ်တော်|ကရင်ပြည်နယ်လွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌ]] ဦးစန်းကို
*[[ချင်းပြည်နယ် လွှတ်တော်|ချင်းပြည်နယ်လွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌ]] ဦးကောလ်လျန်ထန်း
*[[စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး လွှတ်တော်|စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီးလွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌ]] ဦးတင့်လှိုင်မြင့်
*[[တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး လွှတ်တော်|တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီးလွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌ]] [[မြတ်ကို|ဦးမြတ်ကို]]
*[[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး လွှတ်တော်|ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီးလွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌ]] ဦးအောင်ချိုဦး
*[[မကွေးတိုင်းဒေသကြီး လွှတ်တော်|မကွေးတိုင်းဒေသကြီးလွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌ]] ဒေါက်တာ မောင်မောင်ဌေး
*[[မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး လွှတ်တော်|မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီးလွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌ]] [[အောင်ကျော်မိုး|ဦးအောင်ကျော်မိုး]]
*[[မွန်ပြည်နယ် လွှတ်တော်|မွန်ပြည်နယ်လွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌ]] ဦးသက်ထွေး
*[[ရခိုင်ပြည်နယ် လွှတ်တော်|ရခိုင်ပြည်နယ်လွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌ]] ဒေါက်တာ စန်းရွှေ
*[[ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး လွှတ်တော်|ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီးလွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌ]] ဦးဌေးအောင်
*[[ရှမ်းပြည်နယ် လွှတ်တော်|ရှမ်းပြည်နယ်လွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌ]] [[စိုင်းလုံကျော်|ဦးစိုင်းလုံကျော်]]
*[[ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး လွှတ်တော်|ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီးလွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌ]] ဦးသိန်းထွန်း
|-
|၂၁
|[[နေပြည်တော်ကောင်စီ|နေပြည်တော်ကောင်စီဥက္ကဋ္ဌ]]
|[[ကံမြင့်သန်း|ဦးကံမြင့်သန်း]]
|-
|၂၂
|[[မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပြည်နယ်နှင့်တိုင်းဒေသကြီး ဝန်ကြီးချုပ်|တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့ ဝန်ကြီးချုပ်များ]]
| &lt;div class=&quot;mw-collapsible mw-collapsed&quot; style=&quot;width:100%;&quot;&gt; တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့ ဝန်ကြီးချုပ် (၁၄) ဦး
&lt;div class=&quot;mw-collapsible-content&quot;&gt;
*[[ကချင်ပြည်နယ် အစိုးရအဖွဲ့|ကချင်ပြည်နယ်ဝန်ကြီးချုပ်]] [[ခက်ထိန်နန်|ဦးခက်ထိန်နန်]]
*[[ကယားပြည်နယ် အစိုးရအဖွဲ့|ကယားပြည်နယ်ဝန်ကြီးချုပ်]] ဦးအံ့မော်
*[[ကရင်ပြည်နယ် အစိုးရအဖွဲ့|ကရင်ပြည်နယ်ဝန်ကြီးချုပ်]] [[စောမြင့်ဦး|ဦးစောမြင့်ဦး]]
*[[ချင်းပြည်နယ် အစိုးရအဖွဲ့|ချင်းပြည်နယ်ဝန်ကြီးချုပ်]] [[ဝုန်ဆွန်းထန်|ဒေါက်တာ ဝုန်ဆွန်းထန်]]
*[[စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး အစိုးရအဖွဲ့|စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီးဝန်ကြီးချုပ်]] [[ကိုလေး (ဗိုလ်ချုပ်)|ဦးကိုလေး]]
*[[တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး အစိုးရအဖွဲ့|တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီးဝန်ကြီးချုပ်]] [[ဇော်နိုင်ဦး|ဦးဇော်နိုင်ဦး]]
*[[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး အစိုးရအဖွဲ့|ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီးဝန်ကြီးချုပ်]] [[မျိုးဆွေဝင်း|ဦးမျိုးဆွေဝင်း]]
*[[မကွေးတိုင်းဒေသကြီး အစိုးရအဖွဲ့|မကွေးတိုင်းဒေသကြီးဝန်ကြီးချုပ်]] [[တင်ကိုကို|ဦးတင်ကိုကို]]
*[[မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး ဝန်ကြီးချုပ်|မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီးဝန်ကြီးချုပ်]] [[မျိုးအောင်|ဦးမျိုးအောင်]]
*[[မွန်ပြည်နယ် အစိုးရအဖွဲ့|မွန်ပြည်နယ်ဝန်ကြီးချုပ်]] [[အောင်ဝင်းသန်း|ဦးအောင်ဝင်းသန်း]]
*[[ရခိုင်ပြည်နယ် အစိုးရအဖွဲ့|ရခိုင်ပြည်နယ်ဝန်ကြီးချုပ်]] ဦးနိုင်ဦး
*[[ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး အစိုးရအဖွဲ့|ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီးဝန်ကြီးချုပ်]] [[အောင်နိုင်သူ|ဦးအောင်နိုင်သူ]]
*[[ရှမ်းပြည်နယ် အစိုးရအဖွဲ့|ရှမ်းပြည်နယ်ဝန်ကြီးချုပ်]] ဦးစိုင်းထိန်စိုး
*[[ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး အစိုးရအဖွဲ့|ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီးဝန်ကြီးချုပ်]] ဦးအေးကျော်
|-
|၂၃
|[[မြန်မာနိုင်ငံတော်ဗဟိုဘဏ်|မြန်မာနိုင်ငံတော်ဗဟိုဘဏ်ဥက္ကဋ္ဌ]]
|[[ခင်နိုင်ဦး|ဒေါက်တာ ခင်နိုင်ဦး]]
|-
|၂၄
|[[အဂတိလိုက်စားမှု တိုက်ဖျက်ရေး ကော်မရှင်|အဂတိလိုက်စားမှုတိုက်ဖျက်ရေးကော်မရှင်ဥက္ကဋ္ဌ]]
|[[စိုးသိန်း (ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး)|ဦးစိုးသိန်း]]
|-
|၂၅
|[[မြန်မာနိုင်ငံ အမျိုးသား လူ့အခွင့်အရေးကော်မရှင်|မြန်မာနိုင်ငံအမျိုးသားလူ့အခွင့်အရေးကော်မရှင်ဥက္ကဋ္ဌ]]
|[[သစ်လင်းအုန်း|ဦးသစ်လင်းအုန်း]]
|-
|၂၆
|[[တပ်မတော် စစ်ဘက်ဆိုင်ရာအကြီးအကဲများ|တပ်မတော်မှ ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီးများ]]
| &lt;div class=&quot;mw-collapsible mw-collapsed&quot; style=&quot;width:100%;&quot;&gt; ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး (၁၈) ဦး
&lt;div class=&quot;mw-collapsible-content&quot;&gt;
* [[အမှတ် (၁) စစ်ဆင်ရေး အထူးအဖွဲ့|အမှတ်(၁)စစ်ဆင်ရေးအထူးအဖွဲ့မှူး]] [[နီလင်းအောင်|ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး နီလင်းအောင်]]
* [[အမှတ် (၂) စစ်ဆင်ရေး အထူးအဖွဲ့|အမှတ်(၂)စစ်ဆင်ရေးအထူးအဖွဲ့မှူး]] ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဇော်မင်းလတ်
* [[အမှတ် (၃) စစ်ဆင်ရေး အထူးအဖွဲ့|အမှတ်(၃)စစ်ဆင်ရေးအထူးအဖွဲ့မှူး]] နှင့် စစ်ဦးစီးအရာရှိချုပ်(ကြည်း) [[သန်းထိုက်|ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး သန်းထိုက်]]
* [[အမှတ် (၄) စစ်ဆင်ရေး အထူးအဖွဲ့|အမှတ်(၄)စစ်ဆင်ရေးအထူးအဖွဲ့မှူး]] ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ကျော်လင်းမောင်
* [[စစ်ရေးချုပ်]] [[ဇော်ဟိန်း|ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဇော်ဟိန်း]]
* [[စစ်ထောက်ချုပ်]] [[ဇော်မျိုးတင်|ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဇော်မျိုးတင်]]
* တပ်မတော်လေ့ကျင့်ရေးအရာရှိချုပ် ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ပြည့်စုံလင်း
* [[တပ်မတော်စစ်ဆေးရေး အရာရှိချုပ်|တပ်မတော်စစ်ဆေးရေးအရာရှိချုပ်]] ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး မျိုးမင်းထွန်း
* [[စစ်ရာထူးခန့်ချုပ်]] ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ထိန်ဝင်း
* [[စစ်ဥပဒေချုပ်]] ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး မျိုးသန့်နိုင်
* [[တပ်မတော်စစ်ဆေးရေးနှင့် စာရင်းစစ်ချုပ် (ကြည်း/ရေ/လေ)|တပ်မတော်စစ်ဆေးရေးနှင့်စာရင်းစစ်ချုပ်(ကြည်း၊ရေ၊လေ)]] [[နိုင်နိုင်ဦး|ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး နိုင်နိုင်ဦး]]
* [[စစ်ဖက်ရေးရာလုံခြုံရေးအရာရှိချုပ်|တပ်မ​တော်စစ်ဘက်ရေးရာလုံခြုံရေးအရာရှိချုပ်]] ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ကျော်ကိုထိုက်
* [[လေကြောင်းရန်ကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့|လေကြောင်းရန်ကာကွယ်ရေးအရာရှိချုပ်]] ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး စိုးမင်း
* [[ကာကွယ်ရေးပစ္စည်းထုတ်လုပ်ရေး အရာရှိချုပ်ရုံး|ကာကွယ်ရေးပစ္စည်းထုတ်လုပ်ရေးအရာရှိချုပ်]] [[မိုးမြင့်ဆွေ|ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး မိုးမြင့်ဆွေ]]
* စစ်ဦးစီးအရာရှိချုပ်(ရေ) ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး သိန်းထူး
* အမျိုးသားစည်းလုံးညီညွတ်ရေးနှင့်ငြိမ်းချမ်းရေးဖော်ဆောင်မှုညှိနှိုင်းရေးကော်မတီဥက္ကဋ္ဌ [[ရာပြည့်|ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ရာပြည့်]]
* အမျိုးသားစည်းလုံးညီညွတ်ရေးနှင့်ငြိမ်းချမ်းရေးဖော်ဆောင်မှုညှိနှိုင်းရေးကော်မတီအတွင်းရေးမှူး ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး မင်းနိုင်
* ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးဌာန [[မြန်မာနိုင်ငံ ရဲတပ်ဖွဲ့|မြန်မာနိုင်ငံရဲတပ်ဖွဲ့ ရဲချုပ်]] ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး စိုးလှိုင်
|-
|၂၇
|[[ပြည်ထောင်စု တရားလွှတ်တော်ချုပ်|ပြည်ထောင်စုတရားလွှတ်တော်ချုပ် တရားသူကြီးများ]]
| &lt;div class=&quot;mw-collapsible mw-collapsed&quot; style=&quot;width:100%;&quot;&gt; တရားသူကြီး (၈) ဦး
&lt;div class=&quot;mw-collapsible-content&quot;&gt;
* [[သောင်းနိုင်|ဦးသောင်းနိုင်]]
* ဦးသိန်းကိုကို
* [[သင်းသင်းနွဲ့|ဒေါ်သင်းသင်းနွဲ့]]
* ဒေါ်ပြုံးပြုံးအေး
* ဒေါက်တာ ကိုကိုနိုင်
* ဦးဝင်းမြင့်
* ဒေါ်စိုးခက်ခက်
* ဒေါ်သင်းသင်းချို
|-
|၂၈
|[[နိုင်ငံတော်ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေဆိုင်ရာခုံရုံး|နိုင်ငံတော်ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေဆိုင်ရာခုံရုံး အဖွဲ့ဝင်များ]]
| &lt;div class=&quot;mw-collapsible mw-collapsed&quot; style=&quot;width:100%;&quot;&gt; အဖွဲ့ဝင် (၈) ဦး
&lt;div class=&quot;mw-collapsible-content&quot;&gt;
* ဦးဉာဏ်ထွန်း
* ဦးမျိုးတင့်
* ဦးကျော်ဆန်း
* ဦးတူးမော်
* ဒေါ်စုစုဝင်း
* ဒေါ်ဥမ္မာအေး
* ဦးတင့်ဝေ
* ဒေါက်တာ မာလာမော်
|-
|၂၉
|ပြည်ထောင်စုရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင် အဖွဲ့ဝင်များ
| &lt;div class=&quot;mw-collapsible mw-collapsed&quot; style=&quot;width:100%;&quot;&gt; အဖွဲ့ဝင် (၁၄) ဦး
&lt;div class=&quot;mw-collapsible-content&quot;&gt;
* ဦးအောင်မိုးမြင့်
* ဦးအောင်လွင်ဦး
* ဦးမြင့်ဦး
* ဦးခင်မောင်ဦး
* ဦးမြင့်သိန်း
* ဦးကိုကိုလွင်
* ဦးသန်းအောင်ကျော်
* ဦးခင်ဇော်
* ဦးသန်းထွတ်သိန်း
* ဦးအောင်မြင့်လွင်
* ဦးခင်မောင်ကြီး
* ဦးမျိုးမောင်
* ဦးကြည်သိန်း
* [[ခင်သင်းဝေ|ဒေါ်ခင်သင်းဝေ]]
|-
|၃၀
|ဥပဒေကြမ်းကော်မတီ
| &lt;div class=&quot;mw-collapsible mw-collapsed&quot;&gt; [[ဥပဒေကြမ်း ကော်မတီ၊ ပြည်သူ့လွှတ်တော်|ပြည်သူ့လွှတ်တော် ဥပဒေကြမ်းကော်မတီ]] &lt;div class=&quot;mw-collapsible-content&quot;&gt;
* ဥက္ကဋ္ဌ​ [[နန္ဒကျော်စွာ|ဒေါက်တာ နန္ဒကျော်စွာ]]
* အဖွဲ့ဝင် ဒေါ်သန်းသန်းအေး
* အဖွဲ့ဝင် ဦးစိုးတင့်အောင်
* အဖွဲ့ဝင် ဦးတင့်လွင်
* အဖွဲ့ဝင် ဦးကျော်မင်း
* အဖွဲ့ဝင် ဦးတင်ရွှေ
* အဖွဲ့ဝင် ဦးသန့်ဇော်
* အဖွဲ့ဝင် စိုင်းဝန်းဆမ်
* အဖွဲ့ဝင် ဦးဇော်မင်း
* အဖွဲ့ဝင် ဦးနိုင်မင်းဦး
* အဖွဲ့ဝင် နန်းကျင်း(ခ)နန်းစိန်
* အဖွဲ့ဝင် ဦးနိုင်နိုင်ကျော်
* အဖွဲ့ဝင် ဗိုလ်မှူးချုပ် ဝင်းမြိုင်
* အဖွဲ့ဝင် ဒုတိယဗိုလ်မှူးကြီး မျိုးထက်ဝင်း
* အတွင်းရေးမှူး [[သိန်းထွန်းဦး|ဦးသိန်းထွန်းဦး]]
&lt;/div&gt;
&lt;div class=&quot;mw-collapsible mw-collapsed&quot;&gt;[[ဥပဒေကြမ်း ကော်မတီ၊ အမျိုးသားလွှတ်တော်|အမျိုးသားလွှတ်တော် ဥပဒေကြမ်းကော်မတီ]]&lt;div class=&quot;mw-collapsible-content&quot;&gt;
* ဥက္ကဋ္ဌ​ ဒေါ်နွယ်နွယ်ဦး
* အဖွဲ့ဝင် ဦးအောင်ကျော်မင်း
* အဖွဲ့ဝင် ဦးပြုံးချို
* အဖွဲ့ဝင် ဦးသန်းထွန်း
* အဖွဲ့ဝင် ဒေါ်ဇင်ပပဦး
* အဖွဲ့ဝင် ဦးခိုင်ဝင်းအောင်
* အဖွဲ့ဝင် ဦးဟိန်းမင်းဦး
* အဖွဲ့ဝင် ဦးမိုးမြင့်
* အဖွဲ့ဝင် ဦးအေးပိုင်
* အဖွဲ့ဝင် ဒေါ်ပီကျိန်ငိုက်မန်
* အဖွဲ့ဝင် ဦးစိုးကြည်
* အဖွဲ့ဝင် ဗိုလ်မှူးချုပ် မြင့်သောင်း
* အဖွဲ့ဝင် ဗိုလ်မှူးကြီး လှိုင်ဝင်း
* အဖွဲ့ဝင် ဗိုလ်ကြီး ဒေါ်ဖြိုးဖြိုးဝေ
* အတွင်းရေးမှူး [[ဇင်မင်းထက်|ဦးဇင်မင်းထက်]]
&lt;/div&gt;
|-
|၃၁
|ပြည်သူ့ငွေစာရင်းကော်မတီ
|
|-
|၃၂
|လွှတ်တော်အခွင့်အရေးကော်မတီ
|
|-
|၃၃
|အစိုးရ၏ အာမခံချက်များ၊ ကတိများနှင့် တာဝန်ခံချက်များစိစစ်ရေးကော်မတီ
|
|-
|၃၄
|[[တိုင်းစစ်ဌာနချုပ်|တိုင်းမှူးများ]]
|
|-
|၃၅
|ဒုတိယဝန်ကြီးများ
|
|-
|၃၆
|ဒုတိယရှေ့နေချုပ်
|
|-
|၃၇
|ဒုတိယစာရင်းစစ်ချုပ်
|
|-
|၃၈
|ပြည်ထောင်စုရာထူးဝန်အဖွဲ့ အဖွဲ့ဝင်များ
|
|-
|၃၉
|နေပြည်တော်ကောင်စီဝင်များ
|
|-
|၄၀
|တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ်တရားလွှတ်တော် တရားသူကြီးချုပ်
|
|-
|၄၁
|တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ်လွှတ်တော် ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌ
|
|-
|၄၂
|[[ပြည်နယ်နှင့်တိုင်းဒေသကြီး အစိုးရအဖွဲ့များ|တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့ဝင် ဝန်ကြီးများ]]
|
|-
|၄၃
|တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ် ဥပဒေချုပ်
|
|-
|၄၄
|တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ် စာရင်းစစ်ချုပ်
|
|-
|၄၅
|မြန်မာနိုင်ငံတော်ဗဟိုဘဏ် ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌများ
|
|-
|၄၆
|အဂတိလိုက်စားမှုတိုက်ဖျက်ရေးကော်မရှင် အဖွဲ့ဝင်များ
|
|-
|၄၇
|မြန်မာနိုင်ငံအမျိုးသားလူ့အခွင့်အရေးကော်မရှင် အဖွဲ့ဝင်များ
|
|-
|၄၈
|[[အခွန်အယူခံခုံအဖွဲ့|အခွန်အယူခံခုံအဖွဲ့ဥက္ကဋ္ဌ]]
|
|-
|၄၉
|တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ်တရားလွှတ်တော် တရားသူကြီးများ
|
|-
|၅၀
|ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာနမှ ညွှန်ကြားရေးမှူးများ
|
|}

{{small|
*&lt;sup&gt;*&lt;/sup&gt;ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်နာယကရာထူးသည် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်အစည်းအဝေးကျင်းပသည့် ကာလအတွက်သာဖြစ်၍ ပြည်ထောင်စုအင်္ဂါစဉ်တွင် အကျုံးမဝင်ပေ။}}

==ကိုးကား==
{{reflist}}

[[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံရေး]]</text>
      <sha1>bgas7uw1eosdabrwj6ypvpsbe9rre5z</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1051002</id>
      <parentid>1051001</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T14:48:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-40330-51</username>
        <id>145831</id>
      </contributor>
      <comment>/* ပြည်ထောင်စုအင်္ဂါစဉ် */</comment>
      <origin>1051002</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="40072" sha1="9n9bvhbzoxjle6gsfgdx1m1u7724bpj" xml:space="preserve">'''ပြည်ထောင်စုအင်္ဂါစဉ်'''ဆိုသည်မှာ ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်တွင် နိုင်ငံတော်အခမ်းအနားများနှင့် နိုင်ငံတော်သမ္မတဦးဆောင်သော အစည်းအဝေးများ ပြုလုပ်ရာတွင် လည်းကောင်း၊ ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးဌာနအချင်းချင်း ဆက်သွယ်ဆောင်ရွက်ရာတွင်လည်းကောင်း စနစ်တကျရှိစေရေးနှင့် မှန်ကန်မြန်ဆန်စွာ ဆောင်ရွက်ရေးအတွက် သတ်မှတ်ထားသော အင်္ဂါစဉ်ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://www.moi.gov.mm/ppd/?q=book/bid-4079|title=အတွဲ (၆၉)၊ အမှတ် (၃၀)၊ ၁၅-၇-၂၀၁၆ ရက်ထုတ်စာစောင်|last=|first=|author2=|date= |publisher=ပုံနှိပ်ရေးနှင့်ထုတ်ဝေရေးဦးစီးဌာန၊ ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာန|accessdate=}}&lt;/ref&gt;

==ပြည်ထောင်စုအင်္ဂါစဉ်==

လက်ရှိပြည်ထောင်စုအင်္ဂါစဉ်ကို ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ သြဂုတ်လ ၁၃ ရက်နေ့ ရက်စွဲပါ လျှို့ဝှက်စာအရ သတ်မှတ်ထားပါသည်။&lt;ref&gt;{{cite news|url=https://www.facebook.com/share/p/1CCcimydVD/|title=https://www.facebook.com/share/p/1CCcimydVD/|last=|first=|author2=|date= |publisher=|accessdate=}}&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable&quot;
|'''စဉ်'''
|'''ရာထူး'''
|'''တာဝန်ထမ်းဆောင်ဆဲ ပုဂ္ဂိုလ်'''
|-
|၁
|[[မြန်မာနိုင်ငံ၏ သမ္မတ|နိုင်ငံတော်သမ္မတ]]
|[[မင်းအောင်လှိုင်|ဦးမင်းအောင်လှိုင်]]
|-
|၂
|[[မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဒုတိယ သမ္မတ|ဒုတိယသမ္မတများ]]
|
*[[ညိုစော|ဦးညိုစော]]
*[[နန်းနီနီအေး|ဒေါ်နန်းနီနီအေး]]
|-
|၃
|[[ပြည်သူ့လွှတ်တော် ဥက္ကဋ္ဌ]]
|[[ခင်ရီ|ဦးခင်ရီ]]
|-
|၄
|[[အမျိုးသားလွှတ်တော် ဥက္ကဋ္ဌ]]
|[[အောင်လင်းဒွေး|ဦးအောင်လင်းဒွေး]]
|-
|၅
|[[ပြည်ထောင်စု တရားသူကြီးချုပ်]]
|[[သာဌေး|ဦးသာဌေး]]
|-
|၆
|[[တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်]]
|[[ရဲဝင်းဦး|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ရဲဝင်းဦး]]
|-
|၇
|[[နိုင်ငံတော်ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေဆိုင်ရာခုံရုံး ဥက္ကဋ္ဌများ|နိုင်ငံတော်ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေဆိုင်ရာခုံရုံးဥက္ကဋ္ဌ]]
|[[အောင်ဇော်သိန်း|ဦးအောင်ဇော်သိန်း]]
|-
|၈
|[[ပြည်ထောင်စု ရွေးကောက်ပွဲ ကော်မရှင်|ပြည်ထောင်စုရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင်ဥက္ကဋ္ဌ]]
|[[သန်းစိုး (ရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင်)|ဦးသန်းစိုး]]
|-
|၉
|[[ဒုတိယတပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်]]
|[[ကျော်စွာလင်း|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ကျော်စွာလင်း]]
|-
|၁၀
|[[ပြည်သူ့လွှတ်တော် ဥက္ကဋ္ဌ|ပြည်သူ့လွှတ်တော် ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌ]]
|[[မောင်မောင်အုန်း|ဦးမောင်မောင်အုန်း]]
|-
|၁၁
|[[အမျိုးသားလွှတ်တော် ဥက္ကဋ္ဌ|အမျိုးသားလွှတ်တော် ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌ]]
|[[Jeng Phang နော်တောင်|ဦးဂျဲန်ဖန်နော်တောင်(ခ)ဦးနော်တောင်]]
|-
|၁၂
|[[ဝန်ကြီးဌာန နှင့် အကြီးအကဲများ စာရင်း|ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးများ]]
| &lt;div class=&quot;mw-collapsible mw-collapsed&quot; style=&quot;width:100%;&quot;&gt; ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး (၃၀) ဦး
&lt;div class=&quot;mw-collapsible-content&quot;&gt;
*[[နိုင်ငံတော် သမ္မတရုံး|နိုင်ငံတော်သမ္မတရုံး ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[ခင်မောင်ရီ|ဦးခင်မောင်ရီ]]
* [[သမ္မတရုံး ဝန်ကြီးဌာန|နိုင်ငံတော်သမ္မတရုံးဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[တင်အောင်စန်း|ဦးတင်အောင်စန်း]]
* [[ပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာန]] နှင့် [[ဒီဂျစ်တယ်ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးနှင့် ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန]] ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး [[မြထွန်းဦး|ဦးမြထွန်းဦး]]
* [[ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန|ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[ထွန်းအောင်|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ထွန်းအောင်]]
* [[ပြည်ထဲရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[ညွန့်ဝင်းဆွေ|ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ညွန့်ဝင်းဆွေ]]
* [[နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးဌာန|နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[တင်မောင်ဆွေ|ဦးတင်မောင်ဆွေ]]
* [[အမျိုးသားစီမံကိန်း၊ရင်းနှီးမြှပ်နှံမှုနှင့် နိုင်ငံခြားစီးပွားဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန|အမျိုးသားစီမံကိန်း၊ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုနှင့်နိုင်ငံခြားစီးပွားဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[အောင်ကျော်ဟိုး|ဦးအောင်ကျော်ဟိုး]]
* [[ဘဏ္ဍာရေးနှင့် အခွန် ဝန်ကြီးဌာန|ဘဏ္ဍာရေးနှင့်အခွန်ဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[ကံဇော် (ဒေါက်တာ)|ဒေါက်တာ ကံဇော်]]
* [[နယ်စပ်ရေးရာ ဝန်ကြီးဌာန|နယ်စပ်ရေးရာဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[ဖုန်းမြတ်|ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဖုန်းမြတ်]]
* [[တိုင်းရင်းသားလူမျိုးများရေးရာဝန်ကြီးဌာန|တိုင်းရင်းသားလူမျိုးများရေးရာဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[သန်းမောင်|ဦးသန်းမောင်]]
* [[ဥပဒေရေးရာ ဝန်ကြီးဌာန|ဥပဒေရေးရာဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[သီတာဦး|ဒေါက်တာ သီတာဦး]]
* [[ပညာရေးဝန်ကြီးဌာန|ပညာရေးဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[ချောချောစိန်|ဒေါက်တာ ချောချောစိန်]]
* [[သိပ္ပံနှင့် နည်းပညာ ဝန်ကြီးဌာန|သိပ္ပံနှင့်နည်းပညာဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[မျိုးသိန်းကျော်|ဒေါက်တာ မျိုးသိန်းကျော်]]
* [[ကျန်းမာရေး ဝန်ကြီးဌာန|ကျန်းမာရေးဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[သက်ခိုင်ဝင်း|ဒေါက်တာ သက်ခိုင်ဝင်း]]
* [[အမျိုးသမီးရေးရာဝန်ကြီးဌာန|အမျိုးသမီးရေးရာဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[သက်သက်ဇင်|ဒေါက်တာ သက်သက်ဇင်]]
* [[ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာန|ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[ထိန်လင်း (ဗိုလ်မှူးကြီး)|ဦးထိန်လင်း]]
* [[သာသနာရေး ဝန်ကြီးဌာန|သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[တင်ဦးလွင်|ဦးတင်ဦးလွင်]]
* [[ယဉ်ကျေးမှု၊ ဟိုတယ်နှင့် ခရီးသွားလာရေးဝန်ကြီးဌာန|ယဉ်ကျေးမှု၊ဟိုတယ်နှင့်ခရီးသွားလာရေးဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[မောင်မြင့်|ဦးမောင်မြင့်]]
* [[စိုက်ပျိုးရေး၊မွေးမြူရေးနှင့် ဆည်မြောင်းဝန်ကြီးဌာန|စိုက်ပျိုးရေး၊မွေးမြူရေးနှင့်ဆည်မြောင်းဝန်််ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[မင်းနောင် (ဝန်ကြီး)|ဦးမင်းနောင်]]
* [[သမဝါယမနှင့် ကျေးလက်ဖွံ့ဖြိုးရေး ဝန်ကြီးဌာန|သမဝါယမနှင့်ကျေးလက်ဖွံဖြိုးရေးဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[မျိုးဇော်သိမ်း|ဦးမျိုးဇော်သိမ်း]]
* [[သယံဇာတနှင့် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ထိန်းသိမ်းရေး ဝန်ကြီးဌာန|သယံဇာတနှင့်သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်ထိန်းသိမ်းရေးဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[ဆန်းဦး|ဦးဆန်းဦး]]
* [[လျှပ်စစ်နှင့် စွမ်းအင် ဝန်ကြီးဌာန|လျှပ်စစ်နှင့်စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[ကိုကိုလွင်|ဦးကိုကိုလွင်]]
* [[စက်မှု ဝန်ကြီးဌာန|စက်မှုနှင့်အသေးစား၊အငယ်စား၊အလတ်စားနှင့်စီးပွားရေးလုပ်ငန်းများဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[ချာလီသန်း|ဒေါက်တာ ချာလီသန်း]]
* [[လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးနှင့် ပြည်သူ့အင်အား ဝန်ကြီးဌာန|လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးနှင့်ပြည်သူ့အင်အားဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[မြင့်ကြိုင်|ဦးမြင့်ကြိုင်]]
* [[အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန|အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[ခင်မောင်စိုး (ဝန်ကြီး)|ဦးခင်မောင်စိုး]]
* [[စီးပွားရေးနှင့် ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|စီးပွားရေးနှင့်ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[ထွန်းအုံ|ဦးထွန်းအုံ]]
* [[အားကစားရေးရာ ဝန်ကြီးဌာန|အားကစားရေးရာဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[ရဲမြင့်ထွန်း|ဦးရဲမြင့်ထွန်း]]
* [[လူငယ်ရေးရာ ဝန်ကြီးဌာန|လူငယ်ရေးရာဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[မောင်သင်း|ဒေါက်တာ မောင်သင်း]]
* [[ဆောက်လုပ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|ဆောက်လုပ်ရေးဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[မျိုးသန့်|ဦးမျိုးသန့်]]
* [[လူမှုဝန်ထမ်း ကယ်ဆယ်ရေးနှင့် ပြန်လည်နေရာချထားရေး ဝန်ကြီးဌာန|လူမှုဝန်ထမ်း၊ကယ်ဆယ်ရေးနှင့်ပြန်လည်နေရာချထားရေးဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး]] [[စိုးဝင်း (ဒေါက်တာ)|ဒေါက်တာ စိုးဝင်း]]
|-
|၁၃
|[[ပြည်ထောင်စုရှေ့နေချုပ်]]
|[[သီတာဦး|ဒေါက်တာ သီတာဦး]]
|-
|၁၄
|[[ပြည်ထောင်စုစာရင်းစစ်ချုပ်ရုံး|ပြည်ထောင်စုစာရင်းစစ်ချုပ်]]
|[[နိုင်သက်ဦး|ဒေါ်နိုင်သက်ဦး]]
|-
|၁၅
|[[ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် (ကြည်း)]]
|[[ကျော်စွာလင်း|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ကျော်စွာလင်း]]
|-
|၁၆
|[[ညှိနှိုင်းကွပ်ကဲရေးမှူး(ကြည်း၊ ရေ၊ လေ)]]
|[[ကိုကိုဦး (ဗိုလ်ချုပ်)|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ကိုကိုဦး]]
|-
|၁၇
|[[ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်(ရေ)]]
|[[ထိန်ဝင်း|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ထိန်ဝင်း]]
|-
|၁၈
|[[ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်(လေ)]]
|[[ထွန်းဝင်း|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ထွန်းဝင်း]]
|-
|၁၉
|[[ပြည်ထောင်စု ရာထူးဝန်အဖွဲ့|ပြည်ထောင်စုရာထူးဝန်အဖွဲ့ ဥက္ကဋ္ဌ]]
|[[တင်မောင်ဝင်း (ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး)|ဦးတင်မောင်ဝင်း]]
|-
|၂၀
|[[ပြည်နယ်နှင့် တိုင်းဒေသကြီး လွှတ်တော်များ|တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ်လွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌများ]]
| &lt;div class=&quot;mw-collapsible mw-collapsed&quot; style=&quot;width:100%;&quot;&gt; တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ်လွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌ (၁၄) ဦး
&lt;div class=&quot;mw-collapsible-content&quot;&gt;
*[[ကချင်ပြည်နယ် လွှတ်တော်|ကချင်ပြည်နယ်လွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌ]] ဦးရားဝမ်ဂျုံး
*[[ကယားပြည်နယ် လွှတ်တော်|ကယားပြည်နယ်လွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌ]] ဦးမော်ရယ်
*[[ကရင်ပြည်နယ် လွှတ်တော်|ကရင်ပြည်နယ်လွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌ]] ဦးစန်းကို
*[[ချင်းပြည်နယ် လွှတ်တော်|ချင်းပြည်နယ်လွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌ]] ဦးကောလ်လျန်ထန်း
*[[စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး လွှတ်တော်|စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီးလွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌ]] ဦးတင့်လှိုင်မြင့်
*[[တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး လွှတ်တော်|တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီးလွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌ]] [[မြတ်ကို|ဦးမြတ်ကို]]
*[[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး လွှတ်တော်|ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီးလွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌ]] ဦးအောင်ချိုဦး
*[[မကွေးတိုင်းဒေသကြီး လွှတ်တော်|မကွေးတိုင်းဒေသကြီးလွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌ]] ဒေါက်တာ မောင်မောင်ဌေး
*[[မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး လွှတ်တော်|မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီးလွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌ]] [[အောင်ကျော်မိုး|ဦးအောင်ကျော်မိုး]]
*[[မွန်ပြည်နယ် လွှတ်တော်|မွန်ပြည်နယ်လွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌ]] ဦးသက်ထွေး
*[[ရခိုင်ပြည်နယ် လွှတ်တော်|ရခိုင်ပြည်နယ်လွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌ]] ဒေါက်တာ စန်းရွှေ
*[[ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး လွှတ်တော်|ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီးလွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌ]] ဦးဌေးအောင်
*[[ရှမ်းပြည်နယ် လွှတ်တော်|ရှမ်းပြည်နယ်လွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌ]] [[စိုင်းလုံကျော်|ဦးစိုင်းလုံကျော်]]
*[[ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး လွှတ်တော်|ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီးလွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌ]] ဦးသိန်းထွန်း
|-
|၂၁
|[[နေပြည်တော်ကောင်စီ|နေပြည်တော်ကောင်စီဥက္ကဋ္ဌ]]
|[[ကံမြင့်သန်း|ဦးကံမြင့်သန်း]]
|-
|၂၂
|[[မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပြည်နယ်နှင့်တိုင်းဒေသကြီး ဝန်ကြီးချုပ်|တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့ ဝန်ကြီးချုပ်များ]]
| &lt;div class=&quot;mw-collapsible mw-collapsed&quot; style=&quot;width:100%;&quot;&gt; တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့ ဝန်ကြီးချုပ် (၁၄) ဦး
&lt;div class=&quot;mw-collapsible-content&quot;&gt;
*[[ကချင်ပြည်နယ် အစိုးရအဖွဲ့|ကချင်ပြည်နယ်ဝန်ကြီးချုပ်]] [[ခက်ထိန်နန်|ဦးခက်ထိန်နန်]]
*[[ကယားပြည်နယ် အစိုးရအဖွဲ့|ကယားပြည်နယ်ဝန်ကြီးချုပ်]] ဦးအံ့မော်
*[[ကရင်ပြည်နယ် အစိုးရအဖွဲ့|ကရင်ပြည်နယ်ဝန်ကြီးချုပ်]] [[စောမြင့်ဦး|ဦးစောမြင့်ဦး]]
*[[ချင်းပြည်နယ် အစိုးရအဖွဲ့|ချင်းပြည်နယ်ဝန်ကြီးချုပ်]] [[ဝုန်ဆွန်းထန်|ဒေါက်တာ ဝုန်ဆွန်းထန်]]
*[[စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး အစိုးရအဖွဲ့|စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီးဝန်ကြီးချုပ်]] [[ကိုလေး (ဗိုလ်ချုပ်)|ဦးကိုလေး]]
*[[တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး အစိုးရအဖွဲ့|တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီးဝန်ကြီးချုပ်]] [[ဇော်နိုင်ဦး|ဦးဇော်နိုင်ဦး]]
*[[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး အစိုးရအဖွဲ့|ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီးဝန်ကြီးချုပ်]] [[မျိုးဆွေဝင်း|ဦးမျိုးဆွေဝင်း]]
*[[မကွေးတိုင်းဒေသကြီး အစိုးရအဖွဲ့|မကွေးတိုင်းဒေသကြီးဝန်ကြီးချုပ်]] [[တင်ကိုကို|ဦးတင်ကိုကို]]
*[[မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး ဝန်ကြီးချုပ်|မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီးဝန်ကြီးချုပ်]] [[မျိုးအောင်|ဦးမျိုးအောင်]]
*[[မွန်ပြည်နယ် အစိုးရအဖွဲ့|မွန်ပြည်နယ်ဝန်ကြီးချုပ်]] [[အောင်ဝင်းသန်း|ဦးအောင်ဝင်းသန်း]]
*[[ရခိုင်ပြည်နယ် အစိုးရအဖွဲ့|ရခိုင်ပြည်နယ်ဝန်ကြီးချုပ်]] ဦးနိုင်ဦး
*[[ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး အစိုးရအဖွဲ့|ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီးဝန်ကြီးချုပ်]] [[အောင်နိုင်သူ|ဦးအောင်နိုင်သူ]]
*[[ရှမ်းပြည်နယ် အစိုးရအဖွဲ့|ရှမ်းပြည်နယ်ဝန်ကြီးချုပ်]] ဦးစိုင်းထိန်စိုး
*[[ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး အစိုးရအဖွဲ့|ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီးဝန်ကြီးချုပ်]] ဦးအေးကျော်
|-
|၂၃
|[[မြန်မာနိုင်ငံတော်ဗဟိုဘဏ်|မြန်မာနိုင်ငံတော်ဗဟိုဘဏ်ဥက္ကဋ္ဌ]]
|[[ခင်နိုင်ဦး|ဒေါက်တာ ခင်နိုင်ဦး]]
|-
|၂၄
|[[အဂတိလိုက်စားမှု တိုက်ဖျက်ရေး ကော်မရှင်|အဂတိလိုက်စားမှုတိုက်ဖျက်ရေးကော်မရှင်ဥက္ကဋ္ဌ]]
|[[စိုးသိန်း (ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး)|ဦးစိုးသိန်း]]
|-
|၂၅
|[[မြန်မာနိုင်ငံ အမျိုးသား လူ့အခွင့်အရေးကော်မရှင်|မြန်မာနိုင်ငံအမျိုးသားလူ့အခွင့်အရေးကော်မရှင်ဥက္ကဋ္ဌ]]
|[[သစ်လင်းအုန်း|ဦးသစ်လင်းအုန်း]]
|-
|၂၆
|[[တပ်မတော် စစ်ဘက်ဆိုင်ရာအကြီးအကဲများ|တပ်မတော်မှ ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီးများ]]
| &lt;div class=&quot;mw-collapsible mw-collapsed&quot; style=&quot;width:100%;&quot;&gt; ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး (၁၈) ဦး
&lt;div class=&quot;mw-collapsible-content&quot;&gt;
* [[အမှတ် (၁) စစ်ဆင်ရေး အထူးအဖွဲ့|အမှတ်(၁)စစ်ဆင်ရေးအထူးအဖွဲ့မှူး]] [[နီလင်းအောင်|ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး နီလင်းအောင်]]
* [[အမှတ် (၂) စစ်ဆင်ရေး အထူးအဖွဲ့|အမှတ်(၂)စစ်ဆင်ရေးအထူးအဖွဲ့မှူး]] ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဇော်မင်းလတ်
* [[အမှတ် (၃) စစ်ဆင်ရေး အထူးအဖွဲ့|အမှတ်(၃)စစ်ဆင်ရေးအထူးအဖွဲ့မှူး]] နှင့် စစ်ဦးစီးအရာရှိချုပ်(ကြည်း) [[သန်းထိုက်|ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး သန်းထိုက်]]
* [[အမှတ် (၄) စစ်ဆင်ရေး အထူးအဖွဲ့|အမှတ်(၄)စစ်ဆင်ရေးအထူးအဖွဲ့မှူး]] ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ကျော်လင်းမောင်
* [[စစ်ရေးချုပ်]] [[ဇော်ဟိန်း|ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဇော်ဟိန်း]]
* [[စစ်ထောက်ချုပ်]] [[ဇော်မျိုးတင်|ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဇော်မျိုးတင်]]
* တပ်မတော်လေ့ကျင့်ရေးအရာရှိချုပ် ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ပြည့်စုံလင်း
* [[တပ်မတော်စစ်ဆေးရေး အရာရှိချုပ်|တပ်မတော်စစ်ဆေးရေးအရာရှိချုပ်]] ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး မျိုးမင်းထွန်း
* [[စစ်ရာထူးခန့်ချုပ်]] ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ထိန်ဝင်း
* [[စစ်ဥပဒေချုပ်]] ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး မျိုးသန့်နိုင်
* [[တပ်မတော်စစ်ဆေးရေးနှင့် စာရင်းစစ်ချုပ် (ကြည်း/ရေ/လေ)|တပ်မတော်စစ်ဆေးရေးနှင့်စာရင်းစစ်ချုပ်(ကြည်း၊ရေ၊လေ)]] [[နိုင်နိုင်ဦး|ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး နိုင်နိုင်ဦး]]
* [[စစ်ဖက်ရေးရာလုံခြုံရေးအရာရှိချုပ်|တပ်မ​တော်စစ်ဘက်ရေးရာလုံခြုံရေးအရာရှိချုပ်]] ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ကျော်ကိုထိုက်
* [[လေကြောင်းရန်ကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့|လေကြောင်းရန်ကာကွယ်ရေးအရာရှိချုပ်]] ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး စိုးမင်း
* [[ကာကွယ်ရေးပစ္စည်းထုတ်လုပ်ရေး အရာရှိချုပ်ရုံး|ကာကွယ်ရေးပစ္စည်းထုတ်လုပ်ရေးအရာရှိချုပ်]] [[မိုးမြင့်ဆွေ|ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး မိုးမြင့်ဆွေ]]
* စစ်ဦးစီးအရာရှိချုပ်(ရေ) ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး သိန်းထူး
* အမျိုးသားစည်းလုံးညီညွတ်ရေးနှင့်ငြိမ်းချမ်းရေးဖော်ဆောင်မှုညှိနှိုင်းရေးကော်မတီဥက္ကဋ္ဌ [[ရာပြည့်|ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ရာပြည့်]]
* အမျိုးသားစည်းလုံးညီညွတ်ရေးနှင့်ငြိမ်းချမ်းရေးဖော်ဆောင်မှုညှိနှိုင်းရေးကော်မတီအတွင်းရေးမှူး ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး မင်းနိုင်
* ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးဌာန [[မြန်မာနိုင်ငံ ရဲတပ်ဖွဲ့|မြန်မာနိုင်ငံရဲတပ်ဖွဲ့ ရဲချုပ်]] ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး စိုးလှိုင်
|-
|၂၇
|[[ပြည်ထောင်စု တရားလွှတ်တော်ချုပ်|ပြည်ထောင်စုတရားလွှတ်တော်ချုပ် တရားသူကြီးများ]]
| &lt;div class=&quot;mw-collapsible mw-collapsed&quot; style=&quot;width:100%;&quot;&gt; တရားသူကြီး (၈) ဦး
&lt;div class=&quot;mw-collapsible-content&quot;&gt;
* [[သောင်းနိုင်|ဦးသောင်းနိုင်]]
* ဦးသိန်းကိုကို
* [[သင်းသင်းနွဲ့|ဒေါ်သင်းသင်းနွဲ့]]
* ဒေါ်ပြုံးပြုံးအေး
* ဒေါက်တာ ကိုကိုနိုင်
* ဦးဝင်းမြင့်
* ဒေါ်စိုးခက်ခက်
* ဒေါ်သင်းသင်းချို
|-
|၂၈
|[[နိုင်ငံတော်ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေဆိုင်ရာခုံရုံး|နိုင်ငံတော်ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေဆိုင်ရာခုံရုံး အဖွဲ့ဝင်များ]]
| &lt;div class=&quot;mw-collapsible mw-collapsed&quot; style=&quot;width:100%;&quot;&gt; အဖွဲ့ဝင် (၈) ဦး
&lt;div class=&quot;mw-collapsible-content&quot;&gt;
* ဦးဉာဏ်ထွန်း
* ဦးမျိုးတင့်
* ဦးကျော်ဆန်း
* ဦးတူးမော်
* ဒေါ်စုစုဝင်း
* ဒေါ်ဥမ္မာအေး
* ဦးတင့်ဝေ
* ဒေါက်တာ မာလာမော်
|-
|၂၉
|ပြည်ထောင်စုရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင် အဖွဲ့ဝင်များ
| &lt;div class=&quot;mw-collapsible mw-collapsed&quot; style=&quot;width:100%;&quot;&gt; အဖွဲ့ဝင် (၁၄) ဦး
&lt;div class=&quot;mw-collapsible-content&quot;&gt;
* ဦးအောင်မိုးမြင့်
* ဦးအောင်လွင်ဦး
* ဦးမြင့်ဦး
* ဦးခင်မောင်ဦး
* ဦးမြင့်သိန်း
* ဦးကိုကိုလွင်
* ဦးသန်းအောင်ကျော်
* ဦးခင်ဇော်
* ဦးသန်းထွတ်သိန်း
* ဦးအောင်မြင့်လွင်
* ဦးခင်မောင်ကြီး
* ဦးမျိုးမောင်
* ဦးကြည်သိန်း
* [[ခင်သင်းဝေ|ဒေါ်ခင်သင်းဝေ]]
|-
|၃၀
|ဥပဒေကြမ်းကော်မတီ
| &lt;div class=&quot;mw-collapsible mw-collapsed&quot;&gt; [[ဥပဒေကြမ်း ကော်မတီ၊ ပြည်သူ့လွှတ်တော်|ပြည်သူ့လွှတ်တော် ဥပဒေကြမ်းကော်မတီ]] &lt;div class=&quot;mw-collapsible-content&quot;&gt;
* ဥက္ကဋ္ဌ​ [[နန္ဒကျော်စွာ|ဒေါက်တာ နန္ဒကျော်စွာ]]
* အဖွဲ့ဝင် ဒေါ်သန်းသန်းအေး
* အဖွဲ့ဝင် ဦးစိုးတင့်အောင်
* အဖွဲ့ဝင် ဦးတင့်လွင်
* အဖွဲ့ဝင် ဦးကျော်မင်း
* အဖွဲ့ဝင် ဦးတင်ရွှေ
* အဖွဲ့ဝင် ဦးသန့်ဇော်
* အဖွဲ့ဝင် စိုင်းဝန်းဆမ်
* အဖွဲ့ဝင် ဦးဇော်မင်း
* အဖွဲ့ဝင် ဦးနိုင်မင်းဦး
* အဖွဲ့ဝင် နန်းကျင်း(ခ)နန်းစိန်
* အဖွဲ့ဝင် ဦးနိုင်နိုင်ကျော်
* အဖွဲ့ဝင် ဗိုလ်မှူးချုပ် ဝင်းမြိုင်
* အဖွဲ့ဝင် ဒုတိယဗိုလ်မှူးကြီး မျိုးထက်ဝင်း
* အတွင်းရေးမှူး [[သိန်းထွန်းဦး|ဦးသိန်းထွန်းဦး]]
&lt;/div&gt;
&lt;div class=&quot;mw-collapsible mw-collapsed&quot;&gt;[[ဥပဒေကြမ်း ကော်မတီ၊ အမျိုးသားလွှတ်တော်|အမျိုးသားလွှတ်တော် ဥပဒေကြမ်းကော်မတီ]]&lt;div class=&quot;mw-collapsible-content&quot;&gt;
* ဥက္ကဋ္ဌ​ ဒေါ်နွယ်နွယ်ဦး
* အဖွဲ့ဝင် ဦးအောင်ကျော်မင်း
* အဖွဲ့ဝင် ဦးပြုံးချို
* အဖွဲ့ဝင် ဦးသန်းထွန်း
* အဖွဲ့ဝင် ဒေါ်ဇင်ပပဦး
* အဖွဲ့ဝင် ဦးခိုင်ဝင်းအောင်
* အဖွဲ့ဝင် ဦးဟိန်းမင်းဦး
* အဖွဲ့ဝင် ဦးမိုးမြင့်
* အဖွဲ့ဝင် ဦးအေးပိုင်
* အဖွဲ့ဝင် ဒေါ်ပီကျိန်ငိုက်မန်
* အဖွဲ့ဝင် ဦးစိုးကြည်
* အဖွဲ့ဝင် ဗိုလ်မှူးချုပ် မြင့်သောင်း
* အဖွဲ့ဝင် ဗိုလ်မှူးကြီး လှိုင်ဝင်း
* အဖွဲ့ဝင် ဗိုလ်ကြီး ဒေါ်ဖြိုးဖြိုးဝေ
* အတွင်းရေးမှူး [[ဇင်မင်းထက်|ဦးဇင်မင်းထက်]]
&lt;/div&gt;
|-
|၃၁
|ပြည်သူ့ငွေစာရင်းကော်မတီ
|
|-
|၃၂
|လွှတ်တော်အခွင့်အရေးကော်မတီ
|
|-
|၃၃
|အစိုးရ၏ အာမခံချက်များ၊ ကတိများနှင့် တာဝန်ခံချက်များစိစစ်ရေးကော်မတီ
|
|-
|၃၄
|[[တိုင်းစစ်ဌာနချုပ်|တိုင်းမှူးများ]]
|
|-
|၃၅
|ဒုတိယဝန်ကြီးများ
|
|-
|၃၆
|ဒုတိယရှေ့နေချုပ်
|
|-
|၃၇
|ဒုတိယစာရင်းစစ်ချုပ်
|
|-
|၃၈
|ပြည်ထောင်စုရာထူးဝန်အဖွဲ့ အဖွဲ့ဝင်များ
|
|-
|၃၉
|နေပြည်တော်ကောင်စီဝင်များ
|
|-
|၄၀
|တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ်တရားလွှတ်တော် တရားသူကြီးချုပ်
|
|-
|၄၁
|တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ်လွှတ်တော် ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌ
|
|-
|၄၂
|[[ပြည်နယ်နှင့်တိုင်းဒေသကြီး အစိုးရအဖွဲ့များ|တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့ဝင် ဝန်ကြီးများ]]
|
|-
|၄၃
|တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ် ဥပဒေချုပ်
|
|-
|၄၄
|တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ် စာရင်းစစ်ချုပ်
|
|-
|၄၅
|မြန်မာနိုင်ငံတော်ဗဟိုဘဏ် ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌများ
|
|-
|၄၆
|အဂတိလိုက်စားမှုတိုက်ဖျက်ရေးကော်မရှင် အဖွဲ့ဝင်များ
|
|-
|၄၇
|မြန်မာနိုင်ငံအမျိုးသားလူ့အခွင့်အရေးကော်မရှင် အဖွဲ့ဝင်များ
|
|-
|၄၈
|[[အခွန်အယူခံခုံအဖွဲ့|အခွန်အယူခံခုံအဖွဲ့ဥက္ကဋ္ဌ]]
|
|-
|၄၉
|တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ်တရားလွှတ်တော် တရားသူကြီးများ
|
|-
|၅၀
|ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာနမှ ညွှန်ကြားရေးမှူးများ
|
|}

{{small|
*&lt;sup&gt;*&lt;/sup&gt;ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်နာယကရာထူးသည် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်အစည်းအဝေးကျင်းပသည့် ကာလအတွက်သာဖြစ်၍ ပြည်ထောင်စုအင်္ဂါစဉ်တွင် အကျုံးမဝင်ပေ။}}

==ကိုးကား==
{{reflist}}

[[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံရေး]]</text>
      <sha1>9n9bvhbzoxjle6gsfgdx1m1u7724bpj</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Demon Slayer: Kimetsu no Yaiba</title>
    <ns>0</ns>
    <id>124691</id>
    <revision>
      <id>1051047</id>
      <parentid>1016196</parentid>
      <timestamp>2026-09-01T04:42:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mr. Phyo Min Htet</username>
        <id>147663</id>
      </contributor>
      <comment>ခေါင်းစဉ်မှာ အတော်လေး လွဲနေပါတယ်၊ အဲ့တာကြောင့် ပြင်ပေးထားပါတယ် ပြီးတော့ ဇာတ်ကြောင်းလေးအချို့ကို ပြောပြထားပါတယ်</comment>
      <origin>1051047</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2544" sha1="c1vm1bp0sz7926n0g0yilbevf006oo8" xml:space="preserve">{{copyedit}}{{Translation incomplete|en|Demon Slayer: Kimetsu no Yaiba}}'''Demon Slayer: Kimetsu no Yaiba''' ([[ဂျပန်ဘာသာစကား|ဂျပန်]]: 鬼滅の刃 Romaji: ''Kimetsu no Yaiba'', [[မြန်မာဘာသာစကား|မြန်မာ]]: နတ်ဆိုးနှိမ်နှင်းသူများ) သည် ဂျပန်နိုင်ငံသား ခို့ယိုဟရု ဂိုတိုဂဲ (Koyoharu Gotoge) ရေးသားထားသောရုပ်ပြ ဇာတ်လမ်းတစ်ပုဒ်ဖြစ်ပါသည်။ 

ညီမဖြစ်သူ နဲဇုကို ကာမာဒို (Nezuko Kamado) မှလွဲ၍ မိသားစုတစ်စုလုံး နတ်ဆိုးဘုရင် မူဇန်၏  သတ်ဖြတ်ခြင်းကိုခံရပြီးနောက် တန်ဂျီရို ကာမာဒို (Tanjiro kamado) သည် နတ်ဆိုးနှိမ်နှင်းသူတစ်ယောက် ဖြစ်လာခဲ့ပါသည်။ ဤဇာတ်လမ်းတွင် အဓိက ဇာတ်ဆောင်ဖြစ်သူ တန်ဂျီရို ကာမာဒို (Tanjiro kamado)၏ ဇွဲ၊ လုံ့လ၊ စိတ်ဓာတ် အနိမ့်အမြင့်၊ အတက်အကျတို့ကို အသားပေး ဖန်တီးထားပြီး ကြည့်ရှုအားပေးသူများအကြား အလွန်အောင်မြင်မှု ရရှိခဲ့သော ဇာတ်လမ်းကောင်းတစ်ခုဖြစ်ပါသည်။ ၂၀၁၆ တွင် Weekly Shōnen Jump က ထုတ်ဝေခဲ့ပြီး ၂၀၁၉ အောက်တိုဘာလတွင် Tankobon က ဖြန့်ဝေခဲ့ပါသည်။

{{Infobox animanga/Header
| image =
| caption = 
| ja_kanji = 鬼滅の刃
| ja_romaji = Kimetsu no Yaiba
| genre =
}}
{{Infobox animanga/Print
| type            = manga
| author          = ခို့ယိုဟရု ဂိုတိုဂဲ
| publisher       = အကိတ ရှိုတန်
| publisher_en    = Viz Media
| demographic     = Shōnen
| imprint         = 
| magazine        = Weekly Shōnen Jump
| magazine_en     = Weekly Shonen Jump
| first           = 2016
| last            = 2020
| volumes         = 23
}}


[[ကဏ္ဍ:Manga]]
[[ကဏ္ဍ:အန်နီမဲ]]</text>
      <sha1>c1vm1bp0sz7926n0g0yilbevf006oo8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ပိန်ညင်းပြာကြီး</title>
    <ns>0</ns>
    <id>138107</id>
    <revision>
      <id>1051028</id>
      <parentid>721631</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T18:21:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Couiros22</username>
        <id>35746</id>
      </contributor>
      <origin>1051028</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1132" sha1="jur6ha8k0ej001isp1ppljjoiaooq6t" xml:space="preserve">{{Speciesbox
| name  = ပိန်ညင်းပြာကြီး&lt;br&gt;(Great Blue Kingfisher or Blyth's Kingfisher)
| status = NT
| status_system = IUCN3.1
| status_ref = &lt;ref name=IUCN&gt;{{cite iucn | author = [[:en:BirdLife International|BirdLife International]] | title = ''Alcedo hercules'' | volume = 2016 | page = e.T22683024A92973795 | year = 2016 | doi = 10.2305/IUCN.UK.2016-3.RLTS.T22683024A92973795.en }}&lt;/ref&gt;
| image = Blyth's Kingfisher - Rarest Kingfisher found in India.jpg
| image_caption = 
| genus = Alcedo
| species = hercules
| authority = [[:en:Alfred Laubmann|Laubmann]], 1917
}}

'''ပိန်ညင်းပြာကြီး''' (ခေါ်) '''ဘလစ်သ်ပိန်ညင်း''' ('''Great Blue Kingfisher''' or '''Blyth's Kingfisher''') ငှက်သည် [[ပိန်ညင်းငှက်]]မျိုးနွယ်ထဲတွင် အရွယ်အစားအကြီးမားဆုံး မျိုးစိတ်ဖြစ်သည်။

==ကိုးကား==
{{Reflist}}


{{Coraciiformes-stub}}

[[ကဏ္ဍ:ပိန်ညင်းငှက်များ]]</text>
      <sha1>jur6ha8k0ej001isp1ppljjoiaooq6t</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အသုံးပြုသူ:ခင်မောင်မောင်လွင်/todolists</title>
    <ns>2</ns>
    <id>182331</id>
    <revision>
      <id>1051008</id>
      <parentid>673361</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T15:24:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>/* to create */</comment>
      <origin>1051008</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="772" sha1="h8qx677jwiz4kh3z32nmz7w0u4g32un" xml:space="preserve">==to create==
[[နာမ် (ဓမ္မ)]]၊ [[ရုပ် (ဓမ္မ)]]၊ [[သဠာယတန]]၊[[သောက]]၊[[ပရိဒေဝ]]၊ 
[[ယမဂတခရိုင်]][[တိုချိဂိခရိုင်]][[ဆိုင်းတမခရိုင်]][[တိုယမခရိုင်]][[အိရှိခဝခရိုင်]][[အိုဆာကာစီရင်စု|အိုဆာကာစီရင်စု (ခရိုင်မှ ပြန်ရေးရန်)]][[ဟီရိုရှီးမားခရိုင်]][[တိုခုရှိမခရိုင်]][[ခဂဝခရိုင်]][[အဲဟိမဲခရိုင်]][[ခိုးချိခရိုင်]][[အိုခိနဝခရိုင်]]</text>
      <sha1>h8qx677jwiz4kh3z32nmz7w0u4g32un</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အသုံးပြုသူ:Mkant00</title>
    <ns>2</ns>
    <id>282473</id>
    <revision>
      <id>1051038</id>
      <parentid>1049765</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T23:44:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mkant00</username>
        <id>135890</id>
      </contributor>
      <origin>1051038</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="43674" sha1="7csj6tvuq5e98mnxuwfnvswbc7up2uq" xml:space="preserve">'''A mathematician is a device for turning coffee into theorems'''&lt;ref&gt;{{cite book
| title=A History of Mathematics
| first=Jeff
| last=Suzuki
| year=2002
| pages=731
| publisher=Prentice Hall
| quote=The first main result was by the Hungarian mathematician Alfred Renyi (March 20, 1921-February 1, 1970), who is best known for a saying of his: a mathematician is a machine for turning coffee into theorems.
| isbn=9780130190741}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite book
| title=Preface to ''Ars Mathematica'', Collected writings of Alfréd Rényi
| publisher=TypoTeX
| location=Budapest
| author=Gyula O. H. Katona
| author-link=Gyula O. H. Katona
| page=8
| year=2005}}&lt;/ref&gt; 
&lt;div style=&quot;background-color: #F1C644; padding: 20px; color: #141B2D ; margin-bottom: 1em; border-radius: 8px;&quot;&gt;
== &lt;span style=&quot;color: #141B2D ;&quot;&gt; အဓိက ပံ့ပိုးထားသော ဆောင်းပါးများ (သင်္ချာ) &lt;/span&gt; ==
&lt;div style=&quot;column-width: 25em; column-gap: 3em; font-size: 95%;&quot;&gt;

'''ကတ်တဂိုရီသီအိုရီ (Category Theory)'''
# [[ကတ်တဂိုရီသီအိုရီ]] (Category theory)
# [[2-ကတ်တဂိုရီ]] (2-category)
# [[အုပ်စုများ ကတ်တဂိုရီ]] (Category of groups)
# [[အဘီလီယန်အုပ်စုများ ကတ်တဂိုရီ]] (Category of abelian groups)
# [[ကွင်းများ ကတ်တဂိုရီ]] (Category of rings)
# [[မော်ဂျူးများ ကတ်တဂိုရီ]] (Category of modules)
# [[အစုများ ကတ်တဂိုရီ]] (Category of sets)
# [[တိုပေါ်လော်ဂျီ ရပ်ဝန်းများ ကတ်တဂိုရီ]] (Category of topological spaces)
# [[မိုနွိုက်ဒယ် ကတ်တဂိုရီ]] (Monoidal category)
# [[ဂရိုသန်ဒိခ် စကြဝဠာ]] (Grothendieck universe)
# [[စုဆုံမှတ် နှင့် ဒွန်တွဲစုဆုံမှတ်]] (Limits and colimits)
# [[စစ်ထုတ်ထားသော ဒွန်တွဲစုဆုံမှတ်]] (Filtered colimit)
# [[အစ အရာဝတ္ထုနှင့် အဆုံးသတ် အရာဝတ္ထု]] (Initial and terminal objects)
# [[ဖန်တာ]] (Functor)
# [[ဆင်းသက်ဖန်တာ]] (Derived functor)
# [[တိကျသော ဖန်တာ]] (Exact functor)
# [[ပြည့်ဝသစ္စာရှိဖန်တာ]] (Fully faithful functor)
# [[အခြေခံအားဖြင့် ဆာဂျက်တစ်ဖြစ်ဖန်တာ]] (Essentially surjective functor)
# [[သဘာဝအသွင်ပြောင်းခြင်း]] (Natural transformation)
# [[တွဲဖက်ပေါင်းစပ်ခြင်း]] (Adjunction)
# [[တိကျသော ကိန်းစဉ်]] (Exact sequence)
# [[မိုနက်]] (Monad)
# [[အစည်း]] (Sheaf)
# [[ကွင်းပါသော ရပ်ဝန်း]] (Ringed space)
# [[ဂရိုသန်ဒိခ် တိုပေါ်လော်ဂျီ]] (Grothendieck topology)

'''သရုပ်မဲ့/ခေတ်သစ် အက္ခရာသင်္ချာ (Abstract/Modern Algebra)'''
# [[ခေတ်သစ်အက္ခရာသင်္ချာ]] (Abstract algebra)
# [[အုပ်စုသီအိုရီ]] (Group theory)
# [[အုပ်စု (သင်္ချာ)]] (Group)
# [[အုပ်စုပိုင်း]] (Subgroup)
# [[စားလဒ်အုပ်စု]] (Quotient group)
# [[အဘီလီယန်အုပ်စု]] (Abelian group)
# [[အော်တိုမော်ဖစ်ဇင် အုပ်စု]] (Automorphism group)
# [[အုပ်စုသက်ရောက်ချက်]] (Group action)
# [[အုပ်စုသီအိုရီ၏ သမိုင်းကြောင်း]] (History of group theory)
# [[လာဂေါင့်၏ သီအိုရမ်]] (Lagrange's theorem)
# [[ကွင်း (အက္ခရာသင်္ချာ)]] (Ring)
# [[ပြောင်းပြန်ကွင်း]] (Opposite ring)
# [[ဖလှယ်ရ ကွင်း]] (Commutative ring)
# [[အစားကွင်း]] (Division ring)
# [[ကွင်း ဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင်]] (Ring homomorphism)
# [[ဖီးလ်ဒ်]] (Field)
# [[အဆုံးရှိ ဖီးလ်ဒ်]] (Finite field)
# [[မော်ဂျူး]] (Module)
# [[ရိုးရှင်းသော မော်ဂျူး]] (Simple module)
# [[ဆီမီးရိုးရှင်းသော မော်ဂျူး]] (Semisimple module)
# [[မိုနွိုက်]] (Monoid)
# [[မက်ဂ်မာ]] (Magma)
# [[ဆီမီးအုပ်စု]] (Semigroup)
# [[သုဒ္ဓကိန်း အိုင်ဒီးလ်]] (Prime ideal)
# [[တန်ဆာ မြှောက်လဒ်]] (Tensor product)
# [[ဖက်စပ်ရ အက္ခရာသင်္ချာ]] (Associative algebra)
# [[ဖီးလ်ဒ်တစ်ခုအပေါ်ရှိ အက္ခရာသင်္ချာ]] (Algebra over a field)
# [[ဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင်]] (Homomorphism)
# [[အုပ်စု ဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင်]] (Group homomorphism)
# [[အန်ဒိုမော်ဖစ်ဇင်]] (Endomorphism)
# [[အော်တိုမော်ဖစ်ဇင်]] (Automorphism)
# [[အိုင်ဆိုမော်ဖစ်ဇင်]] (Isomorphism)
# [[မိုနိုမော်ဖစ်ဇင်]] (Monomorphism)
# [[အပီမော်ဖစ်ဇင်]] (Epimorphism)
# [[အိုင်ဆိုမော်ဖစ်ဇင် သီအိုရမ်များ]] (Isomorphism theorems)
# [[မိုရီတာ ထပ်တူညီမှု]] (Morita equivalence)
# [[အင်ဗော်လူးရှင်း]] (Involution)
# [[ကြယ်ပွင့်-အက္ခရာသင်္ချာ]] (*-algebra)
# [[အာခီမီးဒီးစ် ဂုဏ်သတ္တိ]] (Archimedean property)
# [[နှစ်လုံးသွင်းတွက်ချက်မှု]] (Binary operation)
# [[ထပ်တူရအစုဝင်]] (Identity element)
# [[ဖလှယ်ရဂုဏ်သတ္တိ]] (Commutative property)
# [[ဖက်စပ်ရဂုဏ်သတ္တိ]] (Associative property)
# [[ဖြန့်ဝေရဂုဏ်သတ္တိ]] (Distributive property)
# [[ဖလှယ်ရ အက္ခရာသင်္ချာ]] (Commutative algebra)
# [[အင်တီဂရယ် ဒိုမိန်း]] (Integral domain)

'''အစုသီအိုရီနှင့် အခြေခံများ (Set Theory and Fundamentals)'''
# [[သင်္ချာ]] (Mathematics)
# [[အစု]] (Set)
# [[အစုဝင်]] (Element of a set)
# [[အစုအရွယ်အစား]] (Cardinality)
# [[ကာတီးရှန်း မြှောက်လဒ်]] (Cartesian product)
# [[အစီအစဉ်ကျအတွဲ]] (Ordered pair)
# [[ဖန်ရှင်]] (Function)
# [[ပုံရိပ် နှင့် မူလပုံရိပ်]] (Image and preimage)
# [[အင်ဂျက်တစ် ဖန်ရှင်]] (Injective function)
# [[ဆာဂျက်တစ် ဖန်ရှင်]] (Surjective function)
# [[ဘိုင်ဂျက်တစ် ဖန်ရှင်]] (Bijective function)
# [[နဂိုမှန်အဆို]] (Axiom)
# [[ရွေးချယ်ခြင်း နဂိုမှန်အဆို]] (Axiom of choice)
# [[သင်္ချာဆိုင်ရာ သက်သေပြခြင်း]] (Mathematical proof)
# [[ညီမျှခြင်း]] (Equation)
# [[သင်္ချာဆိုင်ရာ သင်္ကေတများစာရင်း]] (List of mathematical symbols)
# [[စားခြင်း (သင်္ချာ)]] (Division)
# [[မြှောက်ခြင်း]] (Multiplication)
# [[နုတ်ခြင်း]] (Subtraction)

'''တိုပေါ်လော်ဂျီ နှင့် ဂျီဩမေတြီ (Topology &amp; Geometry)'''
# [[တိုပေါ်လော်ဂျီ]] (Topology)
# [[အကွာအဝေး ရပ်ဝန်း]] (Metric space)
# [[ကိုဩဒိနိတ်စနစ်]] (Coordinate system)
# [[စုဆောင်းမှတ်]] (Limit point)
# [[ဖိုက်ဘာအစည်း]] (Fiber bundle)
# [[ဟိုမိုတိုပီ]] (Homotopy)
# [[အဆက်မပြတ် ဖန်ရှင်]] (Continuous function)
# [[မန်နီဖိုး]] (Manifold)

'''မျဉ်းဖြောင့် အက္ခရာသင်္ချာ (Linear Algebra)'''
# [[ဗက်တာရပ်ဝန်း]] (Vector space)
# [[ဗက်တာ]] (Vector)
# [[ယူနစ်ဗက်တာ]] (Unit vector)
# [[စကေလာ]] (Scalar)
# [[မျဉ်းဖြောင့် အော်ပရေတာ]] (Linear operator)
# [[ကိန်းအုံ]] (Matrix)
# [[မျဉ်းဖြောင့် ညီမျှခြင်းများ စနစ်]] (System of linear equations)

'''ကိန်းသီအိုရီ နှင့် ကိန်းစနစ်များ (Number Theory &amp; Number Systems)'''
# [[ကိန်း]] (Number)
# [[သဘာဝကိန်း]] (Natural number)
# [[ကိန်းပြည့်]] (Integer)
# [[အတိပြကိန်း]] (Rational number)
# [[အပိုင်းကိန်း]] (Fraction)
# [[ကိန်းစစ်]] (Real number)
# [[အီရာရှင်နယ်ကိန်း]] (Irrational number)
# [[ကိန်းလွန်]] (Transcendental number)
# [[ကိန်းထွေး]] (Complex number)
# [[ကိန်းယောင်]] (Imaginary number)
# [[စုံမသဘာဝ (စုံကိန်း/မကိန်း)]] (Parity)
# [[သုဒ္ဓကိန်း]] (Prime number)
# [[P-အခြေခံကိန်း တန်ဖိုးဖြတ်ခြင်း]] (p-adic valuation)
# [[အွိုင်လာ၏ သီအိုရမ်]] (Euler's theorem)

'''ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာခြင်း၊ ကဲကုလပ် နှင့် အခြား (Analysis, Calculus &amp; Others)'''
# [[စုဆုံမှတ်]] (Limit)
# [[ကိန်းစဉ်]] (Sequence)
# [[ကိန်းစဉ်တန်း]] (Series)
# [[ကဲကုလပ်၏ အခြေခံသီအိုရမ်]] (Fundamental theorem of calculus)
# [[ကော်ချီ ကိန်းစဉ်]] (Cauchy sequence)
# [[ကိန်းစဉ် ရပ်ဝန်း]] (Sequence space)
# [[စံနှုန်း (သင်္ချာ)]] (Norm)
# [[ဆင်းသက်ချက် (ဒစ်ဖရန်ရှယ် ကဲကုလပ်)]] (Derivative)
# [[ဆိုင်းနှင့် ကိုဆိုင်း ဖန်ရှင်များ]] (Sine and cosine functions)
# [[စုံကိန်းဖန်ရှင်နှင့် မကိန်းဖန်ရှင်]] (Even and odd functions)
# [[အတိုင်းအတာ (သင်္ချာ)]] (Dimension)
# [[ဖြစ်တန်စွမ်း]] (Probability)
# [[ဖီး ဆုတံဆိပ်]] (Fields Medal)
# [[အင်တီဂရေးရှင်း]] (Integration)
# [[လော့ဂရစ်သမ်]] (Logarithm)
# [[ပိုက်သာဂိုရပ်စ် သီအိုရမ်]] (Pythagorean theorem)
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;div style=&quot;background-color: #e0e0e0; padding: 20px; color: #141B2D; margin-bottom: 1em; border-radius: 8px;&quot;&gt;

== တမ်းပလိတ်များ (Templates) ==
# [[တမ်းပလိတ်:ကတ်တဂိုရီသီအိုရီ]]
# [[တမ်းပလိတ်:အက္ခရာသင်္ချာ တည်ဆောက်ပုံများ]]
# [[တမ်းပလိတ်:ကိန်းစနစ်များ]]
&lt;/div&gt;

&lt;div style=&quot;background-color: #a7f356; padding: 20px; color: #141B2D; margin-bottom: 1em; border-radius: 8px;&quot;&gt;
== စီးပွားရေး၊ ဘဏ္ဍာရေး နှင့် အခြား (Economics, Finance &amp; Others) ==
&lt;div style=&quot;column-width: 25em; column-gap: 3em; font-size: 95%;&quot;&gt;
'''စီးပွားရေးနှင့် ဘဏ္ဍာရေး (Economics &amp; Finance)'''
# [[ဘဏ္ဍာရေး ဆင်းသက်စာချုပ်]] (Financial derivative)
# [[အစုရှယ်ယာ]] (Stock)
# [[၂၀၀၇-၂၀၀၈ ကမ္ဘာ့ဘဏ္ဍာရေး အကျပ်အတည်း]] (Global Financial Crisis 2007–2008)
# [[ရီကာဒီယန် စီးပွားရေးပညာ]] (Ricardian economics)
# [[ပကတိ အသာစီးရမှု]] (Absolute advantage)
# [[လီယွန်တီယက်ဖ် ဝိရောဓိ]] (Leontief paradox)
# [[ဟက်ခ်ရှာ-အိုလင် သီအိုရမ်]] (Heckscher–Ohlin Theorem)
# [[ရစ်ဗ်ချင်စကီး သီအိုရမ်]] (Rybczynski theorem) 
# [[အရင်းအမြစ် ဈေးကွက်]] (Factor market)

'''စာပေ (Literature)'''
# [[မာဆယ် ပရူးစ်တ်]] (Marcel Proust)
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;div style=&quot;background-color: #f8f9fa; padding: 20px; color: #141B2D; border-radius: 8px;&quot;&gt;
== ရေးရန် (သင်္ချာ) ==
&lt;div style=&quot;column-count: 2; column-gap: 2em;&quot;&gt;
'''ကတ်တဂိုရီသီအိုရီ (Category Theory)'''
# [[ဖီးလ်ဒ်များ ကတ်တဂိုရီ]] (Category of fields)
# Kan extension

'''သရုပ်မဲ့/ခေတ်သစ် အက္ခရာသင်္ချာ (Abstract/Modern Algebra)'''
# [[အိုင်ဒီးလ်]] (Ideal)
# [[စားလဒ်ကွင်း]] (Quotient ring)
# [[ဂယ်လ်ဝါ အုပ်စု]] (Galois group)
# [[လီအက္ခရာသင်္ချာ]] (Lie algebra)
# [[ဟော့ဖ် အက္ခရာသင်္ချာ]] (Hopf algebra)
# [[ပရင်စီပယ် အိုင်ဒီးလ် ဒိုမိန်း]] (Principal ideal domain)
# [[လွတ်လပ်သည့် အုပ်စု]] (Free group)
# [[အချိုးညီအုပ်စု]] (Symmetric group)
# [[ဆိုက်ကလစ်အုပ်စု]] (Cyclic group)
# [[ပါမြူတေးရှင်း အုပ်စု]] (Permutation group)
# [[အလှည့်ကျ အုပ်စု]] (Alternating group)
# [[မူမှန်အုပ်စု]] (Normal group)
# [[ကိုဆက်]] (Coset)
# [[ကေးလီ၏ သီအိုရမ်]] (Cayley's theorem)
# [[အုပ်စု၏ ဗဟို]] (Center of a group)
# [[ကွင်း၏ ဗဟို]] (Center of a ring)
# [[သုညစားကိန်း]] (Zero-divisor)
# [[အကြီးဆုံး အိုင်ဒီးလ်]] (Maximal ideal)
# [[ပိုလီနိုမီရယ် ကွင်း]] (Polynomial ring)
# [[ဖီးလ်ဒ် တိုးချဲ့ခြင်း]] (Field extension)
# [[အက္ခရာသင်္ချာဆိုင်ရာ အပိတ်]] (Algebraic closure)
# [[ဖီးလ်ဒ် ဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင်]] (Field homomorphism)

'''တိုပေါ်လော်ဂျီ (Topology)'''
# [[ဟိုမီယိုမော်ဖစ်ဇင်]] (Homeomorphism)
# [[ကျစ်လျစ်မှု]] (Compactness)
# [[ဆက်စပ်နေမှု]] (Connectedness)
# [[အခြေခံအုပ်စု]] (Fundamental group)
# [[ဖုံးအုပ်ရပ်ဝန်း]] (Covering space)
# [[ဟိုမိုလော်ဂျီ]] (Homology)
# [[ဒွန်တွဲဟိုမိုလော်ဂျီ]] (Cohomology)
# [[အစည်း ဒွန်တွဲဟိုမိုလော်ဂျီ]] (Sheaf cohomology)

'''မျဉ်းဖြောင့် အက္ခရာသင်္ချာ (Linear Algebra)'''
# [[မျဉ်းဖြောင့် အသွင်ပြောင်းခြင်း]] (Linear transformation)
# [[အခြေအစု]] (Basis)
# [[ကိုယ်ပိုင်တန်ဖိုး]] (Eigenvalue)
# [[အဆုံးအဖြတ်တန်ဖိုး]] (Determinant)

'''ကိန်းသီအိုရီ (Number Theory)'''
# [[ဖဲမ၏ သီအိုရမ်အငယ်]] (Fermat's little theorem)

'''ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာခြင်းနှင့် ကဲကုလပ် (Analysis &amp; Calculus)'''
# [[ကိန်းထွေး ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာသင်္ချာ]] (Complex analysis)
# [[ဟိုလိုမောဖစ် ဖန်ရှင်]] (Holomorphic function)
# [[စုဆုံခြင်း]] (Convergence)
# [[ဟီလ်ဘတ် ရပ်ဝန်း]] (Hilbert space)
# Cauchy–Schwarz inequality
# Hilbert C*-module
# Inner product
# [[စုဆုံ ကိန်းစဉ်]] (Convergent sequence)
# [[အလယ်အလတ်တန်ဖိုး သီအိုရမ်]] (Mean Value Theorem)
# [[အစွန်းရောက်တန်ဖိုး သီအိုရမ်]] (Extreme Value Theorem)
# [[တေလာ ကိန်းစဉ်တန်း]] (Taylor series)
# [[ကိန်းထွေးပြင်ညီ]] (Complex plane)
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;background-color: #660099; padding: 20px; color: #ffffff;&quot;&gt;

== &lt;span style=&quot;color: #ffffff;&quot;&gt;Curated List of Core Terms up to the Undergraduate Level (အမြဲတမ်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါသည်) ==
&lt;div style=&quot;column-width: 20em; column-gap: 2em; font-size: 85%;&quot;&gt;
*Abelian group = အဘီလီယန်အုပ်စု
*Absolute value = ပကတိတန်ဖိုး
*Absolutely continuous function = ပကတိ အဆက်မပြတ် ဖန်ရှင်
*Abstract algebra = ခေတ်သစ်အက္ခရာသင်္ချာ
*Addition = အပေါင်း
*Alternating group = အလှည့်ကျ အုပ်စု
*Antiderivative = ပြောင်းပြန်ဆင်းသက်ချက်
*Archimedean = အာခီမီးဒီးစ်
*Associative property = ဖက်စပ်ရဂုဏ်သတ္တိ
*Asymptote = ချဉ်းကပ်မျဉ်း
*Automorphism = အော်တိုမော်ဖစ်ဇင်
*Axiom = နဂိုမှန်အဆို
*Axiom of choice = ရွေးချယ်ခြင်း နဂိုမှန်အဆို
*Balls = စက်လုံးများ
*Base space = အခြေခံရပ်ဝန်း
*Basepoint = အခြေခံအမှတ်
*Basis = အခြေအစု
*Bijection = ဘိုင်ဂျက်ရှင်း
*Binary operation = နှစ်လုံးသွင်းတွက်ချက်မှု
*Boundaries = နယ်နိမိတ်များ
*Bounded = အကန့်အသတ်ရှိခြင်း
*Cancellation = ချေဖျက်ခွင့်
*Cardinal number = ကာဒီနယ်ကိန်း
*Cartesian coordinate = ကာတီးရှန်း ကိုဩဒိနိတ်
*Cartesian product = ကာတီးရှန်း မြှောက်လဒ်
*Category = ကတ်တဂိုရီ
*Cauchy sequence = ကော်ချီ ကိန်းစဉ်
*Cauchy-Schwarz inequality = ကော်ချီ-ရှဗာ့ဇ် မညီမျှခြင်း
*Cayley's theorem = ကေးလီ၏ သီအိုရမ်
*Center of a group or ring = အုပ်စု သို့မဟုတ် ကွင်းများ၏ ဗဟို
*Chain rule = ချိတ်ဆက်စည်းမျဉ်း
*Characteristic = ဝိသေသလက္ခဏာ/ ဝိသေသတန်ဖိုး
*Characteristic function = ဝိသေသလက္ခဏာ ဖန်ရှင်
*Circle line = စက်ဝိုင်းမျဉ်း
*Closed ball = အပိတ်စက်လုံး
*Closed curve = မျဉ်းကွေးပိတ်
*Closed interval = အပိတ် အပိုင်းအခြား
*Closed set = အပိတ်စု
*Closure property = အပိတ်ဂုဏ်သတ္တိ
*Codomain = ပစ်မှတ် (category theory) / ပစ်မှတ်စု
*Coefficient = မြှောက်ဖော်ကိန်း
*Commutative algebra = ဖလှယ်ရ အက္ခရာသင်္ချာ
*Commutative ring = ဖလှယ်ရ ကွင်း
*Compactness = ကျစ်လျစ်မှု
*Complement = ဖြည့်စွက်စု
*Complete metric space = ပြည့်စုံသော အကွာအဝေး ရပ်ဝန်း
*Completeness = ပြည့်စုံမှု
*Complex number = ကိန်းထွေး
*Complex plane = ကိန်းထွေးပြင်ညီ
*Composite function = ပေါင်းစပ်ဖန်ရှင်
*Composite number = ဆပေါင်းကိန်း
*Composition = ပေါင်းစပ်ခြင်း
*Congruent = ထပ်တူညီ
*Connected = ဆက်စပ်နေသော
*Connectedness = ဆက်စပ်နေမှု
*Constant functions = ကိန်းသေ ဖန်ရှင်များ
*Continuity = အဆက်မပြတ်ဖြစ်ခြင်း
*Continuous functions = အဆက်မပြတ် ဖန်ရှင်များ
*Contradiction = ရှေ့နောက်မညီညွတ်မှု
*Contrapositive = ဆန့်ကျင်ဘက်အဆို
*Converge = စုဆုံသည်
*Convergence = စုဆုံခြင်း
*Convergent sequence = စုဆုံ ကိန်းစဉ်
*Converse = ပြောင်းပြန်အဆို
*Convex set = ခုံးသောအစု
*Coordinate = ကိုဩဒိနိတ်
*Coprime = နှိုင်းရသုဒ္ဓ
*Corollary = အကျိုးဆက်သီအိုရမ်
*Coset = ကိုဆက်
*Countable = ရေတွက်နိုင်သော
*Critical point = အပြောင်းအလဲ အမှတ်
*Curve = မျဉ်းကွေး
*Cyclic group = ဆိုက်ကလစ်အုပ်စု
*Decomposition = ခွဲခြမ်းမှု
*Definite integral = သတ်မှတ် အင်တီဂရယ်
*Definition = အဓိပ္ပာယ်သတ်မှတ်ချက်
*Derivative = ဆင်းသက်ချက်
*Determinant = အဆုံးအဖြတ်တန်ဖိုး
*Diagonal = ထောင့်ဖြတ်
*Diffeomorphism = ဒစ်ဖီယိုမော်ဖစ်ဇင်
*Difference (set theory) = ခြားနားခြင်း
*Differentiable = ဆင်းသက်ချက်ရှာ၍ရသော
*Differential equation = ဒစ်ဖရန်ရှယ် ညီမျှခြင်း
*Differential geometry = ဒစ်ဖရန်ရှယ် ဂျီဩမေတြီ
*Dimension = အတိုင်းအတာ
*Direct product = တိုက်ရိုက် မြှောက်လဒ်
*Direct sum = တိုက်ရိုက်ပေါင်းလဒ်
*Directed graph = လားရာပြဂရပ်
*Discontinuity = အဆက်မပြတ်မဖြစ်ခြင်း
*Discontinuous = အဆက်မပြတ်မဖြစ်သော
*Discrete metric space = တစ်ပိုင်းတစ်စ အကွာအဝေး ရပ်ဝန်း
*Discrete topology = တစ်ပိုင်းတစ်စ တိုပေါ်လော်ဂျီ
*Disjoint = ဘုံမပါသော
*Disjoint open sets = ဘုံမပါသော အဖွင့်စုများ
*Disk = အပိတ်ပြား
*Distance = အကွာအဝေး
*Distance function = အကွာအဝေး ဖန်ရှင်
*Distributive laws = ဖြန့်ဝေခြင်း နိယာမများ
*Distributivity = ဖြန့်ဝေရ ဂုဏ်သတ္တိ
*Divisibility properties = စားကိန်းဂုဏ်သတ္တိများ
*Division ring = အစားကွင်း
*Domain = အရင်းအမြစ် (category theory) / အရင်းအမြစ်စု
*Eigenvalues = ကိုယ်ပိုင်တန်ဖိုးများ
*Elements = အစုဝင်များ
*Empty set = ဗလာအစု
*Equivalence class = ထပ်တူညီမှုအတန်းအစား
*Equivalence relation = ထပ်တူညီမှုဆက်သွယ်ချက်
*Equivalent = ထပ်တူညီသည်
*Euclidean distance function = ယူကလစ်ဒ် အကွာအဝေး ဖန်ရှင်
*Euclidean norm = ယူကလစ်ဒ် စံနှုန်း
*Euclidean space = ယူကလစ်ဒ် ရပ်ဝန်း
*Euler's formula = အွိုင်လာ ပုံသေနည်း
*Euler's theorem = အွိုင်လာ၏ သီအိုရမ်
*Even integers = စုံကိန်းပြည့်များ
*Existence = တည်ရှိမှု
*Exponent = ထပ်ကိန်း
*Exponential function = ထပ်ကိန်းတင် ဖန်ရှင်
*Exponentiation = ထပ်ကိန်းတင်ခြင်း
*Extreme Value Theorem = အစွန်းရောက်တန်ဖိုး သီအိုရမ်
*Factor / Divisor = ဆခွဲကိန်း
*Factorial = ဖက်တိုရီရယ်
*Family = မိသားစု
*Fermat's little theorem = ဖဲမ၏ သီအိုရမ်အငယ်
*Fibonacci sequence = ဖီဘိုနာချီကိန်းစဉ်
*Field = ဖီးလ်ဒ်
*Field extension = ဖီးလ်ဒ် တိုးချဲ့ခြင်း
*Field of fractions = အပိုင်းကိန်းများ၏ ဖီးလ်ဒ်
*Finite group = အဆုံးရှိအုပ်စု
*Finite set = အဆုံးရှိအစု
*First isomorphism theorem = ပထမ အိုင်ဆိုမော်ဖစ်ဇင် သီအိုရမ်
*Fixed = အထိုင်
*Floor function = အောက်ဆုံးကိန်းပြည့်တန်ဖိုး ဖန်ရှင်
*Formal = ပုံစံတကျ
*Fraction = အပိုင်းကိန်း
*Free group = လွတ်လပ်သော အုပ်စု
*Function = ဖန်ရှင်
*Function space = ဖန်ရှင် ရပ်ဝန်း
*Functor = ဖန်တာ
*Fundamental Group = အခြေခံအုပ်စု
*Fundamental Theorem of Arithmetic = ဂဏန်းသင်္ချာ၏ အခြေခံသီအိုရမ်
*Fundamental Theorem of Calculus = ကဲကုလပ်၏ အခြေခံသီအိုရမ်
*General linear group = ယေဘုယျ မျဉ်းဖြောင့်အုပ်စု
*Generalized Triangle Inequality = ယေဘုယျ တြိဂံ မညီမျှခြင်း
*Geometry = ဂျီဩမေတြီ
*Graph = ဂရပ်
*Greatest common divisor = အကြီးဆုံး ဘုံဆခွဲကိန်း
*Group = အုပ်စု
*Group homomorphisms = အုပ်စုဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင်များ
*Group theory = အုပ်စုသီအိုရီ
*Hausdorff spaces = ဟောက်စ်ဒေါ့ဖ် ရပ်ဝန်းများ
*Hilbert space = ဟီလ်ဘတ် ရပ်ဝန်း
*Holomorphic functions = ဟိုလိုမော်ဖစ် ဖန်ရှင်များ
*Homeomorphism = ဟိုမီယိုမော်ဖစ်ဇင်
*Homomorphism = ဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင်
*Homotopic = ဟိုမိုတိုပစ်
*Homotopy groups = ဟိုမိုတိုပီ အုပ်စုများ
*Hypothesis = အဆိုပြုယူဆချက် 
*Ideal = အိုင်ဒီးလ်
*Identity = ထပ်တူရ
*Identity element = ထပ်တူရအစုဝင်
*Identity function = ထပ်တူရ ဖန်ရှင်
*Identity matrices = ထပ်တူရကိန်းအုံများ
*If and only if = ဖြစ်ရန် လိုအပ်လုံလောက်သောအခြေအနေ
*Image = ပုံရိပ်
*Imaginary part = ကိန်းယောင်ပိုင်း
*Imaginary unit = ကိန်းယောင်ယူနစ်
*Inclusion mapping = ပါဝင်မှု ပုံဖော်ခြင်း
*Indefinite integral = ယေဘုယျ အင်တီဂရယ်
*Independent = အမှီအခိုကင်းသော
*Independent real variable = အမှီအခိုကင်းသော ကိန်းစစ် ကိန်းရှင်
*Index = အညွှန်း
*Index set = အညွှန်းအစု
*Infinite set = အနန္တအစု
*Infinitude of Primes = သုဒ္ဓကိန်းများ အနန္တဖြစ်တည်မှု
*Infinity = အနန္တ
*Inflection point = အကွေ့အမှတ်
*Initial object = အစ အရာဝတ္ထု
*Injection = အင်ဂျက်ရှင်း
*Inner product = အတွင်းမြှောက်လဒ်
*Input = အဝင်ကိန်း
*Integer = ကိန်းပြည့်
*Integrability = အင်တီဂရိတ်လုပ်နိုင်စွမ်း
*Integrable function = အင်တီဂရိတ်လုပ်နိုင်စွမ်းရှိသော ဖန်ရှင်
*Integral = အင်တီဂရယ်
*Integral domain = အင်တီဂရယ် ဒိုမိန်း
*Integration = အင်တီဂရိတ်လုပ်ခြင်း
*Interior point = အတွင်းပိုင်းအမှတ်
*Intermediate Value Theorem = ကြားခံတန်ဖိုး သီအိုရမ်
*Intersection = ထပ်တူပိုင်းအစု
*Interval = အပိုင်းအခြား
*Intuition = ပင်ကိုသိစိတ်
*Inverse = ပြောင်းပြန်
*Inverse function = ပြောင်းပြန် ဖန်ရှင်
*Inverse image = ပြောင်းပြန်ပုံရိပ် 
*Invertible = ပြောင်းပြန်လှန်နိုင်သော
*Isomorphism = အိုင်ဆိုမော်ဖစ်ဇင်
*Jacobian matrix = ဂျေးကိုဘီယန် ကိန်းအုံ
*Jump discontinuity = ခုန်သွားသော အဆက်မပြတ်မဖြစ်ခြင်း
*Kernel = ကာနယ်
*Lagrange's theorem = လာဂေါင့်၏ သီအိုရမ်
*Lattice = လတ္တစ်
*Least common multiple = အငယ်ဆုံး ဘုံဆတိုးကိန်း
*Least upper bound = အငယ်ဆုံး အထက်ဘောင်
*Lebesgue integral = လီဘက်ဂ် အင်တီဂရယ်
*Left inverse = ဘယ်ပြောင်းပြန်
*Length = အလျား
*Lemma = အထောက်အကူပြု သီအိုရမ် 
*Limit = စုဆုံမှတ်
*Limit point = စုဆောင်းမှတ်
*Line = မျဉ်း
*Line segment = မျဉ်းပိုင်း
*Linear algebra = မျဉ်းဖြောင့် အက္ခရာသင်္ချာ
*Linear function = မျဉ်းဖြောင့် ဖန်ရှင်
*Linear independence = မျဉ်းဖြောင့် အမှီအခိုကင်းမှု
*Linear map = မျဉ်းဖြောင့် ပုံဖော်မှု
*Linear operators = မျဉ်းဖြောင့် အော်ပရေတာများ
*Linear transformation = မျဉ်းဖြောင့် အသွင်ပြောင်းခြင်း
*Local section = ဒေသအလိုက် အပိုင်း
*Logarithm = လော်ဂရစ်သမ်
*Logical implication = ယုတ္တိဗေဒဆိုင်ရာ သက်ရောက်မှု
*Manifolds = မန်နီဖိုးများ
*Map = ပုံဖော်မှု
*Mathematical analysis = သင်္ချာဆိုင်ရာ ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာခြင်း
*Mathematical induction = သင်္ချာဆိုင်ရာ ဆင့်ကဲသက်သေပြနည်း
*Matrix = ကိန်းအုံ
*Matrix multiplication =  ကိန်းအုံမြှောက်ခြင်း
*Maximal = အမြင့်ဆုံး
*Maximum = အကြီးဆုံးတန်ဖိုး
*Mean Value Theorem = ပျမ်းမျှတန်ဖိုး သီအိုရမ်
*Measurable functions = တိုင်းတာနိုင်သော ဖန်ရှင်များ
*Metric = အကွာအဝေး ဖန်ရှင်
*Metric space = အကွာအဝေး ရပ်ဝန်း
*Metric topology = အကွာအဝေး ဖန်ရှင် တိုပေါ်လော်ဂျီ
*Module = မော်ဂျူး
*Modulus = မော်ဂျူးလပ်စ်
*Monomorphism = မိုနိုမော်ဖစ်ဇင်
*Morphism = မော်ဖစ်ဇင်
*Multiples = ဆတိုးကိန်းများ
*Multiplication = မြှောက်ခြင်း
*Multivariable calculus = ကိန်းရှင်တစ်ခုထက်ပိုသော ကဲကုလပ်
*Natural logarithm = သဘာဝ လော်ဂရစ်သမ်
*Natural number = သဘာဝကိန်း
*Negative coefficient = အနုတ်မြှောက်ဖော်ကိန်း
*Negative exponent = အနုတ်ထပ်ကိန်း
*Negative numbers = အနုတ်ကိန်းများ
*Neighbourhood = ပတ်ဝန်းကျင်
*Non-negative real numbers = အနုတ်မဟုတ်သော ကိန်းစစ်များ
*Norm = စံနှုန်း
*Normal distribution = ပုံမှန် ဖြန့်ဖြူးခြင်း
*Normal subgroup = မူမှန်အုပ်စုပိုင်း
*Normalization = ယူနစ်ဗက်တာသတ်မှတ်ခြင်း
*Normed vector space = စံနှုန်းသတ်မှတ်ထားသော ဗက်တာရပ်ဝန်း
*Number line = ကိန်းမျဉ်း
*Number systems = ကိန်းစနစ်များ
*Number theory = ကိန်းသီအိုရီ
*Numerical analysis = ကိန်းဂဏန်းဆိုင်ရာ ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာခြင်း
*Object = အရာဝတ္ထု
*Odd integers = မကိန်းပြည့်များ
*Open ball = အဖွင့်စက်လုံး
*Open cover = အဖွင့် ဖုံးအုပ်စု
*Open interval = အဖွင့် အပိုင်းအခြား
*Open sets = အဖွင့်စု
*Operator = အော်ပရေတာ
*Ordered pairs = အစီအစဉ်ကျအတွဲ
*Origin = မူလနေရာ
*Orthogonal projection = ထောင့်မှန်ကျ ပရိုဂျက်ရှင်း
*Output = အထွက်ကိန်း
*Parallelogram law = အနားပြိုင်စတုဂံ ညီမျှခြင်း
*Partially ordered sets = တစ်စိတ်တစ်ပိုင်း အစဉ်ကျသောအစုများ
*Partition = အစုခွဲစနစ်
*Perfect number = ဆခွဲပေါင်းကိန်း
*Permutation = ပါမြူတေးရှင်း
*Piecewise function = အပိုင်းလိုက် ဖန်ရှင်
*Point-set topology = အစုသီအိုရီအခြေခံ တိုပေါ်လော်ဂျီ
*Points = အမှတ်များ
*Polynomial equations = ပိုလီနိုမီရယ် ညီမျှခြင်းများ
*Polynomial function = ပိုလီနိုမီရယ် ဖန်ရှင်
*Polynomial ring = ပိုလီနိုမီရယ် ကွင်း
*Positive integers = အပေါင်းကိန်းပြည့်များ
*Positive number = အပေါင်းကိန်း
*Positive real numbers = အပေါင်း ကိန်းစစ်များ
*Positivity = အပေါင်းကိန်းဖြစ်မှု
*Power = ထပ်ကိန်း
*Power set = ပါဝါအစု
*Preimage = မူလပုံရိပ်
*Prime factorization = သုဒ္ဓဆခွဲကိန်းခွဲခြင်း
*Prime ideal = သုဒ္ဓကိန်း အိုင်ဒီးလ်
*Prime number = သုဒ္ဓကိန်း
*Principal ideal = ပရင်စီပယ် အိုင်ဒီးလ်
*Product Rule = မြှောက်လဒ်စည်းမျဉ်း
*Product Topology = မြှောက်လဒ် တိုပေါ်လော်ဂျီ
*Projection = ပရိုဂျက်ရှင်း
*Proof = သက်သေပြချက်
*Proper subset = အစုပိုင်းအစစ်
*Property = ဂုဏ်သတ္တိ
*Pythagorean theorem = ပိုက်သာဂိုရပ်စ် သီအိုရမ်
*Quadratic functions = နှစ်ထပ်ကိန်း ဖန်ရှင်များ
*Quaternions = ကွာတာနီယွန်များ
*Quotient group = စားလဒ်အုပ်စု
*Quotient ring = စားလဒ်ကွင်း
*Quotient Rule = စားလဒ်စည်းမျဉ်း
*Quotient space = စားလဒ်ရပ်ဝန်း
*Radius = အချင်းဝက်
*Radius of convergence = စုဆုံခြင်း အချင်းဝက်
*Range = ပုံရိပ်အစု
*Rational number = ရာရှင်နယ်ကိန်း
*Real line = ကိန်းစစ်မျဉ်း
*Real number = ကိန်းစစ်
*Real part = ကိန်းစစ်ပိုင်း
*Real plane = ကိန်းစစ်ပြင်ညီ
*Real root = ကိန်းစစ်ကိန်းရင်းအဖြေ
*Real subset = ကိန်းစစ်အစုပိုင်း
*Real vector spaces = ကိန်းစစ် ဗက်တာရပ်ဝန်းများ
*Real-valued function = ကိန်းစစ်တန်ဖိုးရှိ ဖန်ရှင်
*Reducible = ဆခွဲနိုင်သော
*Reflection = အချိုးညီရောင်ပြန်ဟပ်ခြင်း
*Reflexivity = ကိုယ်ပြန်ဟပ်ဂုဏ်သတ္တိ
*Removable discontinuity = ဖယ်ရှားနိုင်သော အဆက်မပြတ်မဖြစ်ခြင်း
*Restriction = ကန့်သတ်ခြင်း
*Right inverse = ညာပြောင်းပြန်
*Ring = ကွင်း
*Ring homomorphisms = ကွင်း ဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင်များ
*Ring isomorphism = ကွင်း အိုင်ဆိုမော်ဖစ်ဇင်
*Ring theory = ကွင်းသီအိုရီ
*Roots of unity = ယူနစ်ရင်းများ
*Roster notation = စာရင်းချ သင်္ကေတအသုံးအနှုန်း
*Scalar = စကေလာ
*Scalar multiplication = စကေလာမြှောက်ခြင်း
*Scaling = အရွယ်ပြောင်းခြင်း
*Sequence = ကိန်းစဉ်
*Series = ကိန်းစဉ်တန်း
*Set = အစု
*Set operations = အစုဆိုင်ရာ တွက်ချက်မှုများ
*Set theory = အစုသီအိုရီ
*Simple graphs = ရိုးရှင်းသော ဂရပ်များ
*Sine function = ဆိုင်း ဖန်ရှင်
*Singleton set = အစုဝင်တစ်ခုတည်းပါဝင်သောအစု
*Smooth manifolds = ချောမွေ့သော မန်နီဖိုးများ
*Smooth mappings = ချောမွေ့သော ပုံဖော်မှုများ
*Source = အရင်းအမြစ်
*Space = ရပ်ဝန်း
*Sphere = စက်လုံးမျက်နှာပြင်
*Square root = နှစ်ထပ်ကိန်းရင်း
*Statement = ဖော်ပြချက်
*Strict = တိကျသော
*Subgroup = အုပ်စုပိုင်း
*Subring = ကွင်းပိုင်း
*Subset = အစုပိုင်း
*Subspace = ရပ်ဝန်းပိုင်း
*Subspace topology = ရပ်ဝန်းပိုင်း တိုပေါ်လော်ဂျီ
*Substitution = အစားထိုးခြင်း
*Successor function = နောက်ဆက်တွဲ ဖန်ရှင်
*Supremum = စူပရီမမ်
*Surface = မျက်နှာပြင်
*Surjection = ဆာဂျက်ရှင်း
*Surjective function = ဆာဂျက်တစ် ဖန်ရှင်
*Symmetric group = ပါမြူတေးရှင်းအပြည့် အုပ်စု
*Symmetry = အချိုးညီမှု
*Target = ပစ်မှတ်
*Tensor product = တန်ဆာ မြှောက်လဒ်
*Terminal object = အဆုံးသတ် အရာဝတ္ထု
*Theorem = သီအိုရမ်
*Topological space = တိုပေါ်လော်ဂျီ ရပ်ဝန်း
*Topology = တိုပေါ်လော်ဂျီ
*Translation = ပြိုင်တူ ရွှေ့ပြောင်းခြင်း
*Transpose = ထရန်စပို့စ်
*Triangle inequality = တြိဂံ မညီမျှခြင်း
*Trivial = အသေးအဖွဲ
*Trivial subgroup = အသေးအဖွဲ အုပ်စုပိုင်း
*Trivial topology = အသေးအဖွဲ တိုပေါ်လော်ဂျီ
*Uncountable = ရေတွက်၍မရသော
*Uniformly continuous mapping = ညီညာစွာ အဆက်မပြတ်ဖြစ်သော ပုံဖော်မှု
*Union = ပေါင်းစပ်စု
*Unique = တစ်ခုတည်းသီးသန့်ဖြစ်သော
*Uniqueness = တစ်ခုတည်းသီးသန့်ဖြစ်မှု
*Unit = ယူနစ်
*Unit ball = ယူနစ်စက်လုံး
*Unit vector = ယူနစ်ဗက်တာ
*Unity = ယူနစ်
*Universal property = စကြဝဠာ ဂုဏ်သတ္တိ
*Valuation = တန်ဖိုးဖြတ်ခြင်း
*Variable = ကိန်းရှင်
*Vector = ဗက်တာ
*Vector field = ဗက်တာစက်ကွင်း
*Vector space = ဗက်တာရပ်ဝန်း
*Well-defined = မှန်ကန်စွာ အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုထားခြင်း
*Weierstrass function = ဗိုင်ယာရှထရပ်စ် ဖန်ရှင်
*Zermelo–Fraenkel set theory = ဇာမီလို-ဖရန်ကယ် အစုသီအိုရီ
*Zero element = သုည အစုဝင်
*Zero map = သုည ပုံဖော်မှု
*Zero vector = သုညဗက်တာ
*Zero-divisor = သုညစားကိန်း
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;</text>
      <sha1>7csj6tvuq5e98mnxuwfnvswbc7up2uq</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1051039</id>
      <parentid>1051038</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T23:51:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mkant00</username>
        <id>135890</id>
      </contributor>
      <comment>/* ရေးရန် (သင်္ချာ) */</comment>
      <origin>1051039</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="44802" sha1="lfc1mwuieh9069dtf9vfasbp6w003db" xml:space="preserve">'''A mathematician is a device for turning coffee into theorems'''&lt;ref&gt;{{cite book
| title=A History of Mathematics
| first=Jeff
| last=Suzuki
| year=2002
| pages=731
| publisher=Prentice Hall
| quote=The first main result was by the Hungarian mathematician Alfred Renyi (March 20, 1921-February 1, 1970), who is best known for a saying of his: a mathematician is a machine for turning coffee into theorems.
| isbn=9780130190741}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite book
| title=Preface to ''Ars Mathematica'', Collected writings of Alfréd Rényi
| publisher=TypoTeX
| location=Budapest
| author=Gyula O. H. Katona
| author-link=Gyula O. H. Katona
| page=8
| year=2005}}&lt;/ref&gt; 
&lt;div style=&quot;background-color: #F1C644; padding: 20px; color: #141B2D ; margin-bottom: 1em; border-radius: 8px;&quot;&gt;
== &lt;span style=&quot;color: #141B2D ;&quot;&gt; အဓိက ပံ့ပိုးထားသော ဆောင်းပါးများ (သင်္ချာ) &lt;/span&gt; ==
&lt;div style=&quot;column-width: 25em; column-gap: 3em; font-size: 95%;&quot;&gt;

'''ကတ်တဂိုရီသီအိုရီ (Category Theory)'''
# [[ကတ်တဂိုရီသီအိုရီ]] (Category theory)
# [[2-ကတ်တဂိုရီ]] (2-category)
# [[အုပ်စုများ ကတ်တဂိုရီ]] (Category of groups)
# [[အဘီလီယန်အုပ်စုများ ကတ်တဂိုရီ]] (Category of abelian groups)
# [[ကွင်းများ ကတ်တဂိုရီ]] (Category of rings)
# [[မော်ဂျူးများ ကတ်တဂိုရီ]] (Category of modules)
# [[အစုများ ကတ်တဂိုရီ]] (Category of sets)
# [[တိုပေါ်လော်ဂျီ ရပ်ဝန်းများ ကတ်တဂိုရီ]] (Category of topological spaces)
# [[မိုနွိုက်ဒယ် ကတ်တဂိုရီ]] (Monoidal category)
# [[ဂရိုသန်ဒိခ် စကြဝဠာ]] (Grothendieck universe)
# [[စုဆုံမှတ် နှင့် ဒွန်တွဲစုဆုံမှတ်]] (Limits and colimits)
# [[စစ်ထုတ်ထားသော ဒွန်တွဲစုဆုံမှတ်]] (Filtered colimit)
# [[အစ အရာဝတ္ထုနှင့် အဆုံးသတ် အရာဝတ္ထု]] (Initial and terminal objects)
# [[ဖန်တာ]] (Functor)
# [[ဆင်းသက်ဖန်တာ]] (Derived functor)
# [[တိကျသော ဖန်တာ]] (Exact functor)
# [[ပြည့်ဝသစ္စာရှိဖန်တာ]] (Fully faithful functor)
# [[အခြေခံအားဖြင့် ဆာဂျက်တစ်ဖြစ်ဖန်တာ]] (Essentially surjective functor)
# [[သဘာဝအသွင်ပြောင်းခြင်း]] (Natural transformation)
# [[တွဲဖက်ပေါင်းစပ်ခြင်း]] (Adjunction)
# [[တိကျသော ကိန်းစဉ်]] (Exact sequence)
# [[မိုနက်]] (Monad)
# [[အစည်း]] (Sheaf)
# [[ကွင်းပါသော ရပ်ဝန်း]] (Ringed space)
# [[ဂရိုသန်ဒိခ် တိုပေါ်လော်ဂျီ]] (Grothendieck topology)

'''သရုပ်မဲ့/ခေတ်သစ် အက္ခရာသင်္ချာ (Abstract/Modern Algebra)'''
# [[ခေတ်သစ်အက္ခရာသင်္ချာ]] (Abstract algebra)
# [[အုပ်စုသီအိုရီ]] (Group theory)
# [[အုပ်စု (သင်္ချာ)]] (Group)
# [[အုပ်စုပိုင်း]] (Subgroup)
# [[စားလဒ်အုပ်စု]] (Quotient group)
# [[အဘီလီယန်အုပ်စု]] (Abelian group)
# [[အော်တိုမော်ဖစ်ဇင် အုပ်စု]] (Automorphism group)
# [[အုပ်စုသက်ရောက်ချက်]] (Group action)
# [[အုပ်စုသီအိုရီ၏ သမိုင်းကြောင်း]] (History of group theory)
# [[လာဂေါင့်၏ သီအိုရမ်]] (Lagrange's theorem)
# [[ကွင်း (အက္ခရာသင်္ချာ)]] (Ring)
# [[ပြောင်းပြန်ကွင်း]] (Opposite ring)
# [[ဖလှယ်ရ ကွင်း]] (Commutative ring)
# [[အစားကွင်း]] (Division ring)
# [[ကွင်း ဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင်]] (Ring homomorphism)
# [[ဖီးလ်ဒ်]] (Field)
# [[အဆုံးရှိ ဖီးလ်ဒ်]] (Finite field)
# [[မော်ဂျူး]] (Module)
# [[ရိုးရှင်းသော မော်ဂျူး]] (Simple module)
# [[ဆီမီးရိုးရှင်းသော မော်ဂျူး]] (Semisimple module)
# [[မိုနွိုက်]] (Monoid)
# [[မက်ဂ်မာ]] (Magma)
# [[ဆီမီးအုပ်စု]] (Semigroup)
# [[သုဒ္ဓကိန်း အိုင်ဒီးလ်]] (Prime ideal)
# [[တန်ဆာ မြှောက်လဒ်]] (Tensor product)
# [[ဖက်စပ်ရ အက္ခရာသင်္ချာ]] (Associative algebra)
# [[ဖီးလ်ဒ်တစ်ခုအပေါ်ရှိ အက္ခရာသင်္ချာ]] (Algebra over a field)
# [[ဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင်]] (Homomorphism)
# [[အုပ်စု ဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင်]] (Group homomorphism)
# [[အန်ဒိုမော်ဖစ်ဇင်]] (Endomorphism)
# [[အော်တိုမော်ဖစ်ဇင်]] (Automorphism)
# [[အိုင်ဆိုမော်ဖစ်ဇင်]] (Isomorphism)
# [[မိုနိုမော်ဖစ်ဇင်]] (Monomorphism)
# [[အပီမော်ဖစ်ဇင်]] (Epimorphism)
# [[အိုင်ဆိုမော်ဖစ်ဇင် သီအိုရမ်များ]] (Isomorphism theorems)
# [[မိုရီတာ ထပ်တူညီမှု]] (Morita equivalence)
# [[အင်ဗော်လူးရှင်း]] (Involution)
# [[ကြယ်ပွင့်-အက္ခရာသင်္ချာ]] (*-algebra)
# [[အာခီမီးဒီးစ် ဂုဏ်သတ္တိ]] (Archimedean property)
# [[နှစ်လုံးသွင်းတွက်ချက်မှု]] (Binary operation)
# [[ထပ်တူရအစုဝင်]] (Identity element)
# [[ဖလှယ်ရဂုဏ်သတ္တိ]] (Commutative property)
# [[ဖက်စပ်ရဂုဏ်သတ္တိ]] (Associative property)
# [[ဖြန့်ဝေရဂုဏ်သတ္တိ]] (Distributive property)
# [[ဖလှယ်ရ အက္ခရာသင်္ချာ]] (Commutative algebra)
# [[အင်တီဂရယ် ဒိုမိန်း]] (Integral domain)

'''အစုသီအိုရီနှင့် အခြေခံများ (Set Theory and Fundamentals)'''
# [[သင်္ချာ]] (Mathematics)
# [[အစု]] (Set)
# [[အစုဝင်]] (Element of a set)
# [[အစုအရွယ်အစား]] (Cardinality)
# [[ကာတီးရှန်း မြှောက်လဒ်]] (Cartesian product)
# [[အစီအစဉ်ကျအတွဲ]] (Ordered pair)
# [[ဖန်ရှင်]] (Function)
# [[ပုံရိပ် နှင့် မူလပုံရိပ်]] (Image and preimage)
# [[အင်ဂျက်တစ် ဖန်ရှင်]] (Injective function)
# [[ဆာဂျက်တစ် ဖန်ရှင်]] (Surjective function)
# [[ဘိုင်ဂျက်တစ် ဖန်ရှင်]] (Bijective function)
# [[နဂိုမှန်အဆို]] (Axiom)
# [[ရွေးချယ်ခြင်း နဂိုမှန်အဆို]] (Axiom of choice)
# [[သင်္ချာဆိုင်ရာ သက်သေပြခြင်း]] (Mathematical proof)
# [[ညီမျှခြင်း]] (Equation)
# [[သင်္ချာဆိုင်ရာ သင်္ကေတများစာရင်း]] (List of mathematical symbols)
# [[စားခြင်း (သင်္ချာ)]] (Division)
# [[မြှောက်ခြင်း]] (Multiplication)
# [[နုတ်ခြင်း]] (Subtraction)

'''တိုပေါ်လော်ဂျီ နှင့် ဂျီဩမေတြီ (Topology &amp; Geometry)'''
# [[တိုပေါ်လော်ဂျီ]] (Topology)
# [[အကွာအဝေး ရပ်ဝန်း]] (Metric space)
# [[ကိုဩဒိနိတ်စနစ်]] (Coordinate system)
# [[စုဆောင်းမှတ်]] (Limit point)
# [[ဖိုက်ဘာအစည်း]] (Fiber bundle)
# [[ဟိုမိုတိုပီ]] (Homotopy)
# [[အဆက်မပြတ် ဖန်ရှင်]] (Continuous function)
# [[မန်နီဖိုး]] (Manifold)

'''မျဉ်းဖြောင့် အက္ခရာသင်္ချာ (Linear Algebra)'''
# [[ဗက်တာရပ်ဝန်း]] (Vector space)
# [[ဗက်တာ]] (Vector)
# [[ယူနစ်ဗက်တာ]] (Unit vector)
# [[စကေလာ]] (Scalar)
# [[မျဉ်းဖြောင့် အော်ပရေတာ]] (Linear operator)
# [[ကိန်းအုံ]] (Matrix)
# [[မျဉ်းဖြောင့် ညီမျှခြင်းများ စနစ်]] (System of linear equations)

'''ကိန်းသီအိုရီ နှင့် ကိန်းစနစ်များ (Number Theory &amp; Number Systems)'''
# [[ကိန်း]] (Number)
# [[သဘာဝကိန်း]] (Natural number)
# [[ကိန်းပြည့်]] (Integer)
# [[အတိပြကိန်း]] (Rational number)
# [[အပိုင်းကိန်း]] (Fraction)
# [[ကိန်းစစ်]] (Real number)
# [[အီရာရှင်နယ်ကိန်း]] (Irrational number)
# [[ကိန်းလွန်]] (Transcendental number)
# [[ကိန်းထွေး]] (Complex number)
# [[ကိန်းယောင်]] (Imaginary number)
# [[စုံမသဘာဝ (စုံကိန်း/မကိန်း)]] (Parity)
# [[သုဒ္ဓကိန်း]] (Prime number)
# [[P-အခြေခံကိန်း တန်ဖိုးဖြတ်ခြင်း]] (p-adic valuation)
# [[အွိုင်လာ၏ သီအိုရမ်]] (Euler's theorem)

'''ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာခြင်း၊ ကဲကုလပ် နှင့် အခြား (Analysis, Calculus &amp; Others)'''
# [[စုဆုံမှတ်]] (Limit)
# [[ကိန်းစဉ်]] (Sequence)
# [[ကိန်းစဉ်တန်း]] (Series)
# [[ကဲကုလပ်၏ အခြေခံသီအိုရမ်]] (Fundamental theorem of calculus)
# [[ကော်ချီ ကိန်းစဉ်]] (Cauchy sequence)
# [[ကိန်းစဉ် ရပ်ဝန်း]] (Sequence space)
# [[စံနှုန်း (သင်္ချာ)]] (Norm)
# [[ဆင်းသက်ချက် (ဒစ်ဖရန်ရှယ် ကဲကုလပ်)]] (Derivative)
# [[ဆိုင်းနှင့် ကိုဆိုင်း ဖန်ရှင်များ]] (Sine and cosine functions)
# [[စုံကိန်းဖန်ရှင်နှင့် မကိန်းဖန်ရှင်]] (Even and odd functions)
# [[အတိုင်းအတာ (သင်္ချာ)]] (Dimension)
# [[ဖြစ်တန်စွမ်း]] (Probability)
# [[ဖီး ဆုတံဆိပ်]] (Fields Medal)
# [[အင်တီဂရေးရှင်း]] (Integration)
# [[လော့ဂရစ်သမ်]] (Logarithm)
# [[ပိုက်သာဂိုရပ်စ် သီအိုရမ်]] (Pythagorean theorem)
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;div style=&quot;background-color: #e0e0e0; padding: 20px; color: #141B2D; margin-bottom: 1em; border-radius: 8px;&quot;&gt;

== တမ်းပလိတ်များ (Templates) ==
# [[တမ်းပလိတ်:ကတ်တဂိုရီသီအိုရီ]]
# [[တမ်းပလိတ်:အက္ခရာသင်္ချာ တည်ဆောက်ပုံများ]]
# [[တမ်းပလိတ်:ကိန်းစနစ်များ]]
&lt;/div&gt;

&lt;div style=&quot;background-color: #a7f356; padding: 20px; color: #141B2D; margin-bottom: 1em; border-radius: 8px;&quot;&gt;
== စီးပွားရေး၊ ဘဏ္ဍာရေး နှင့် အခြား (Economics, Finance &amp; Others) ==
&lt;div style=&quot;column-width: 25em; column-gap: 3em; font-size: 95%;&quot;&gt;
'''စီးပွားရေးနှင့် ဘဏ္ဍာရေး (Economics &amp; Finance)'''
# [[ဘဏ္ဍာရေး ဆင်းသက်စာချုပ်]] (Financial derivative)
# [[အစုရှယ်ယာ]] (Stock)
# [[၂၀၀၇-၂၀၀၈ ကမ္ဘာ့ဘဏ္ဍာရေး အကျပ်အတည်း]] (Global Financial Crisis 2007–2008)
# [[ရီကာဒီယန် စီးပွားရေးပညာ]] (Ricardian economics)
# [[ပကတိ အသာစီးရမှု]] (Absolute advantage)
# [[လီယွန်တီယက်ဖ် ဝိရောဓိ]] (Leontief paradox)
# [[ဟက်ခ်ရှာ-အိုလင် သီအိုရမ်]] (Heckscher–Ohlin Theorem)
# [[ရစ်ဗ်ချင်စကီး သီအိုရမ်]] (Rybczynski theorem) 
# [[အရင်းအမြစ် ဈေးကွက်]] (Factor market)

'''စာပေ (Literature)'''
# [[မာဆယ် ပရူးစ်တ်]] (Marcel Proust)
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;div style=&quot;background-color: #f8f9fa; padding: 20px; color: #141B2D; border-radius: 8px;&quot;&gt;
== ရေးရန် (သင်္ချာ) ==
&lt;div style=&quot;column-count: 2; column-gap: 2em;&quot;&gt;
'''ကတ်တဂိုရီသီအိုရီ (Category Theory)'''
# [[ဖီးလ်ဒ်များ ကတ်တဂိုရီ]] (Category of fields)
# [[Kan extension]]

'''သရုပ်မဲ့/ခေတ်သစ် အက္ခရာသင်္ချာ (Abstract/Modern Algebra)'''
# [[အိုင်ဒီးလ်]] (Ideal)
# [[စားလဒ်ကွင်း]] (Quotient ring)
# [[ဂယ်လ်ဝါ အုပ်စု]] (Galois group)
# [[လီအက္ခရာသင်္ချာ]] (Lie algebra)
# [[ဟော့ဖ် အက္ခရာသင်္ချာ]] (Hopf algebra)
# [[ပရင်စီပယ် အိုင်ဒီးလ် ဒိုမိန်း]] (Principal ideal domain)
# [[လွတ်လပ်သည့် အုပ်စု]] (Free group)
# [[အချိုးညီအုပ်စု]] (Symmetric group)
# [[ဆိုက်ကလစ်အုပ်စု]] (Cyclic group)
# [[ပါမြူတေးရှင်း အုပ်စု]] (Permutation group)
# [[အလှည့်ကျ အုပ်စု]] (Alternating group)
# [[မူမှန်အုပ်စု]] (Normal group)
# [[ကိုဆက်]] (Coset)
# [[ကေးလီ၏ သီအိုရမ်]] (Cayley's theorem)
# [[အုပ်စု၏ ဗဟို]] (Center of a group)
# [[ကွင်း၏ ဗဟို]] (Center of a ring)
# [[သုညစားကိန်း]] (Zero-divisor)
# [[အကြီးဆုံး အိုင်ဒီးလ်]] (Maximal ideal)
# [[ပိုလီနိုမီရယ် ကွင်း]] (Polynomial ring)
# [[ဖီးလ်ဒ် တိုးချဲ့ခြင်း]] (Field extension)
# [[အက္ခရာသင်္ချာဆိုင်ရာ အပိတ်]] (Algebraic closure)
# [[ဖီးလ်ဒ် ဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင်]] (Field homomorphism)
# [[Splitting field]]
# [[Fundamental theorem of Galois theory]]
# [[Unique factorization domain]]
# [[Noetherian ring]]
# [[Sylow theorems]]

'''တိုပေါ်လော်ဂျီ (Topology)'''
# [[ဟိုမီယိုမော်ဖစ်ဇင်]] (Homeomorphism)
# [[ကျစ်လျစ်မှု]] (Compactness)
# [[ဆက်စပ်နေမှု]] (Connectedness)
# [[အခြေခံအုပ်စု]] (Fundamental group)
# [[ဖုံးအုပ်ရပ်ဝန်း]] (Covering space)
# [[ဟိုမိုလော်ဂျီ]] (Homology)
# [[ဒွန်တွဲဟိုမိုလော်ဂျီ]] (Cohomology)
# [[အစည်း ဒွန်တွဲဟိုမိုလော်ဂျီ]] (Sheaf cohomology)
# [[Heine–Borel theorem]]

'''မျဉ်းဖြောင့် အက္ခရာသင်္ချာ (Linear Algebra)'''
# [[မျဉ်းဖြောင့် အသွင်ပြောင်းခြင်း]] (Linear transformation)
# [[အခြေအစု]] (Basis)
# [[ကိုယ်ပိုင်တန်ဖိုး]] (Eigenvalue)
# [[အဆုံးအဖြတ်တန်ဖိုး]] (Determinant)
# [[Eigenvector]]
# [[Eigenspace]]
# [[Orthogonality]]
# [[Gram–Schmidt process]]
# [[Diagonalizable matrix]]
# [[Singular value decomposition]]

'''ကိန်းသီအိုရီ (Number Theory)'''
# [[ဖဲမ၏ သီအိုရမ်အငယ်]] (Fermat's little theorem)

'''ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာခြင်းနှင့် ကဲကုလပ် (Analysis &amp; Calculus)'''
# [[ကိန်းထွေး ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာသင်္ချာ]] (Complex analysis)
# [[ဟိုလိုမောဖစ် ဖန်ရှင်]] (Holomorphic function)
# [[စုဆုံခြင်း]] (Convergence)
# [[ဟီလ်ဘတ် ရပ်ဝန်း]] (Hilbert space)
# Cauchy–Schwarz inequality
# Hilbert C*-module
# Inner product
# [[စုဆုံ ကိန်းစဉ်]] (Convergent sequence)
# [[အလယ်အလတ်တန်ဖိုး သီအိုရမ်]] (Mean Value Theorem)
# [[အစွန်းရောက်တန်ဖိုး သီအိုရမ်]] (Extreme Value Theorem)
# [[တေလာ ကိန်းစဉ်တန်း]] (Taylor series)
# [[ကိန်းထွေးပြင်ညီ]] (Complex plane)
# [[Cauchy–Riemann equations]]
# [[Cauchy's integral theorem]]
# [[Cauchy's integral formula]]
# [[Singularity (mathematics)]]
# [[Laurent series]]
# [[Residue theorem]]
# [[Partial derivative]]
# [[Multiple integral]]
# [[Stokes' theorem]]
# [[Divergence theorem]]
# [[Green's theorem]]
# [[Completeness (topology)]]
# [[Measure space]]
# [[Lebesgue measure]]
# [[Lebesgue integration]]

'''ဒစ်ဖရန်ရှယ် ညီမျှခြင်းများ (Differential Equations)'''
# [[Ordinary differential equation]]
# [[Partial differential equation]]
# [[Fourier series]]

'''Probability, Statistics &amp; Discrete Math'''
# [[Random variable]]
# [[Expected value]]
# [[Variance]]
# [[Normal distribution]]
# [[Binomial distribution]]
# [[Law of large numbers]]
# [[Central limit theorem]]
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;background-color: #660099; padding: 20px; color: #ffffff;&quot;&gt;

== &lt;span style=&quot;color: #ffffff;&quot;&gt;Curated List of Core Terms up to the Undergraduate Level (အမြဲတမ်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါသည်) ==
&lt;div style=&quot;column-width: 20em; column-gap: 2em; font-size: 85%;&quot;&gt;
*Abelian group = အဘီလီယန်အုပ်စု
*Absolute value = ပကတိတန်ဖိုး
*Absolutely continuous function = ပကတိ အဆက်မပြတ် ဖန်ရှင်
*Abstract algebra = ခေတ်သစ်အက္ခရာသင်္ချာ
*Addition = အပေါင်း
*Alternating group = အလှည့်ကျ အုပ်စု
*Antiderivative = ပြောင်းပြန်ဆင်းသက်ချက်
*Archimedean = အာခီမီးဒီးစ်
*Associative property = ဖက်စပ်ရဂုဏ်သတ္တိ
*Asymptote = ချဉ်းကပ်မျဉ်း
*Automorphism = အော်တိုမော်ဖစ်ဇင်
*Axiom = နဂိုမှန်အဆို
*Axiom of choice = ရွေးချယ်ခြင်း နဂိုမှန်အဆို
*Balls = စက်လုံးများ
*Base space = အခြေခံရပ်ဝန်း
*Basepoint = အခြေခံအမှတ်
*Basis = အခြေအစု
*Bijection = ဘိုင်ဂျက်ရှင်း
*Binary operation = နှစ်လုံးသွင်းတွက်ချက်မှု
*Boundaries = နယ်နိမိတ်များ
*Bounded = အကန့်အသတ်ရှိခြင်း
*Cancellation = ချေဖျက်ခွင့်
*Cardinal number = ကာဒီနယ်ကိန်း
*Cartesian coordinate = ကာတီးရှန်း ကိုဩဒိနိတ်
*Cartesian product = ကာတီးရှန်း မြှောက်လဒ်
*Category = ကတ်တဂိုရီ
*Cauchy sequence = ကော်ချီ ကိန်းစဉ်
*Cauchy-Schwarz inequality = ကော်ချီ-ရှဗာ့ဇ် မညီမျှခြင်း
*Cayley's theorem = ကေးလီ၏ သီအိုရမ်
*Center of a group or ring = အုပ်စု သို့မဟုတ် ကွင်းများ၏ ဗဟို
*Chain rule = ချိတ်ဆက်စည်းမျဉ်း
*Characteristic = ဝိသေသလက္ခဏာ/ ဝိသေသတန်ဖိုး
*Characteristic function = ဝိသေသလက္ခဏာ ဖန်ရှင်
*Circle line = စက်ဝိုင်းမျဉ်း
*Closed ball = အပိတ်စက်လုံး
*Closed curve = မျဉ်းကွေးပိတ်
*Closed interval = အပိတ် အပိုင်းအခြား
*Closed set = အပိတ်စု
*Closure property = အပိတ်ဂုဏ်သတ္တိ
*Codomain = ပစ်မှတ် (category theory) / ပစ်မှတ်စု
*Coefficient = မြှောက်ဖော်ကိန်း
*Commutative algebra = ဖလှယ်ရ အက္ခရာသင်္ချာ
*Commutative ring = ဖလှယ်ရ ကွင်း
*Compactness = ကျစ်လျစ်မှု
*Complement = ဖြည့်စွက်စု
*Complete metric space = ပြည့်စုံသော အကွာအဝေး ရပ်ဝန်း
*Completeness = ပြည့်စုံမှု
*Complex number = ကိန်းထွေး
*Complex plane = ကိန်းထွေးပြင်ညီ
*Composite function = ပေါင်းစပ်ဖန်ရှင်
*Composite number = ဆပေါင်းကိန်း
*Composition = ပေါင်းစပ်ခြင်း
*Congruent = ထပ်တူညီ
*Connected = ဆက်စပ်နေသော
*Connectedness = ဆက်စပ်နေမှု
*Constant functions = ကိန်းသေ ဖန်ရှင်များ
*Continuity = အဆက်မပြတ်ဖြစ်ခြင်း
*Continuous functions = အဆက်မပြတ် ဖန်ရှင်များ
*Contradiction = ရှေ့နောက်မညီညွတ်မှု
*Contrapositive = ဆန့်ကျင်ဘက်အဆို
*Converge = စုဆုံသည်
*Convergence = စုဆုံခြင်း
*Convergent sequence = စုဆုံ ကိန်းစဉ်
*Converse = ပြောင်းပြန်အဆို
*Convex set = ခုံးသောအစု
*Coordinate = ကိုဩဒိနိတ်
*Coprime = နှိုင်းရသုဒ္ဓ
*Corollary = အကျိုးဆက်သီအိုရမ်
*Coset = ကိုဆက်
*Countable = ရေတွက်နိုင်သော
*Critical point = အပြောင်းအလဲ အမှတ်
*Curve = မျဉ်းကွေး
*Cyclic group = ဆိုက်ကလစ်အုပ်စု
*Decomposition = ခွဲခြမ်းမှု
*Definite integral = သတ်မှတ် အင်တီဂရယ်
*Definition = အဓိပ္ပာယ်သတ်မှတ်ချက်
*Derivative = ဆင်းသက်ချက်
*Determinant = အဆုံးအဖြတ်တန်ဖိုး
*Diagonal = ထောင့်ဖြတ်
*Diffeomorphism = ဒစ်ဖီယိုမော်ဖစ်ဇင်
*Difference (set theory) = ခြားနားခြင်း
*Differentiable = ဆင်းသက်ချက်ရှာ၍ရသော
*Differential equation = ဒစ်ဖရန်ရှယ် ညီမျှခြင်း
*Differential geometry = ဒစ်ဖရန်ရှယ် ဂျီဩမေတြီ
*Dimension = အတိုင်းအတာ
*Direct product = တိုက်ရိုက် မြှောက်လဒ်
*Direct sum = တိုက်ရိုက်ပေါင်းလဒ်
*Directed graph = လားရာပြဂရပ်
*Discontinuity = အဆက်မပြတ်မဖြစ်ခြင်း
*Discontinuous = အဆက်မပြတ်မဖြစ်သော
*Discrete metric space = တစ်ပိုင်းတစ်စ အကွာအဝေး ရပ်ဝန်း
*Discrete topology = တစ်ပိုင်းတစ်စ တိုပေါ်လော်ဂျီ
*Disjoint = ဘုံမပါသော
*Disjoint open sets = ဘုံမပါသော အဖွင့်စုများ
*Disk = အပိတ်ပြား
*Distance = အကွာအဝေး
*Distance function = အကွာအဝေး ဖန်ရှင်
*Distributive laws = ဖြန့်ဝေခြင်း နိယာမများ
*Distributivity = ဖြန့်ဝေရ ဂုဏ်သတ္တိ
*Divisibility properties = စားကိန်းဂုဏ်သတ္တိများ
*Division ring = အစားကွင်း
*Domain = အရင်းအမြစ် (category theory) / အရင်းအမြစ်စု
*Eigenvalues = ကိုယ်ပိုင်တန်ဖိုးများ
*Elements = အစုဝင်များ
*Empty set = ဗလာအစု
*Equivalence class = ထပ်တူညီမှုအတန်းအစား
*Equivalence relation = ထပ်တူညီမှုဆက်သွယ်ချက်
*Equivalent = ထပ်တူညီသည်
*Euclidean distance function = ယူကလစ်ဒ် အကွာအဝေး ဖန်ရှင်
*Euclidean norm = ယူကလစ်ဒ် စံနှုန်း
*Euclidean space = ယူကလစ်ဒ် ရပ်ဝန်း
*Euler's formula = အွိုင်လာ ပုံသေနည်း
*Euler's theorem = အွိုင်လာ၏ သီအိုရမ်
*Even integers = စုံကိန်းပြည့်များ
*Existence = တည်ရှိမှု
*Exponent = ထပ်ကိန်း
*Exponential function = ထပ်ကိန်းတင် ဖန်ရှင်
*Exponentiation = ထပ်ကိန်းတင်ခြင်း
*Extreme Value Theorem = အစွန်းရောက်တန်ဖိုး သီအိုရမ်
*Factor / Divisor = ဆခွဲကိန်း
*Factorial = ဖက်တိုရီရယ်
*Family = မိသားစု
*Fermat's little theorem = ဖဲမ၏ သီအိုရမ်အငယ်
*Fibonacci sequence = ဖီဘိုနာချီကိန်းစဉ်
*Field = ဖီးလ်ဒ်
*Field extension = ဖီးလ်ဒ် တိုးချဲ့ခြင်း
*Field of fractions = အပိုင်းကိန်းများ၏ ဖီးလ်ဒ်
*Finite group = အဆုံးရှိအုပ်စု
*Finite set = အဆုံးရှိအစု
*First isomorphism theorem = ပထမ အိုင်ဆိုမော်ဖစ်ဇင် သီအိုရမ်
*Fixed = အထိုင်
*Floor function = အောက်ဆုံးကိန်းပြည့်တန်ဖိုး ဖန်ရှင်
*Formal = ပုံစံတကျ
*Fraction = အပိုင်းကိန်း
*Free group = လွတ်လပ်သော အုပ်စု
*Function = ဖန်ရှင်
*Function space = ဖန်ရှင် ရပ်ဝန်း
*Functor = ဖန်တာ
*Fundamental Group = အခြေခံအုပ်စု
*Fundamental Theorem of Arithmetic = ဂဏန်းသင်္ချာ၏ အခြေခံသီအိုရမ်
*Fundamental Theorem of Calculus = ကဲကုလပ်၏ အခြေခံသီအိုရမ်
*General linear group = ယေဘုယျ မျဉ်းဖြောင့်အုပ်စု
*Generalized Triangle Inequality = ယေဘုယျ တြိဂံ မညီမျှခြင်း
*Geometry = ဂျီဩမေတြီ
*Graph = ဂရပ်
*Greatest common divisor = အကြီးဆုံး ဘုံဆခွဲကိန်း
*Group = အုပ်စု
*Group homomorphisms = အုပ်စုဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင်များ
*Group theory = အုပ်စုသီအိုရီ
*Hausdorff spaces = ဟောက်စ်ဒေါ့ဖ် ရပ်ဝန်းများ
*Hilbert space = ဟီလ်ဘတ် ရပ်ဝန်း
*Holomorphic functions = ဟိုလိုမော်ဖစ် ဖန်ရှင်များ
*Homeomorphism = ဟိုမီယိုမော်ဖစ်ဇင်
*Homomorphism = ဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင်
*Homotopic = ဟိုမိုတိုပစ်
*Homotopy groups = ဟိုမိုတိုပီ အုပ်စုများ
*Hypothesis = အဆိုပြုယူဆချက် 
*Ideal = အိုင်ဒီးလ်
*Identity = ထပ်တူရ
*Identity element = ထပ်တူရအစုဝင်
*Identity function = ထပ်တူရ ဖန်ရှင်
*Identity matrices = ထပ်တူရကိန်းအုံများ
*If and only if = ဖြစ်ရန် လိုအပ်လုံလောက်သောအခြေအနေ
*Image = ပုံရိပ်
*Imaginary part = ကိန်းယောင်ပိုင်း
*Imaginary unit = ကိန်းယောင်ယူနစ်
*Inclusion mapping = ပါဝင်မှု ပုံဖော်ခြင်း
*Indefinite integral = ယေဘုယျ အင်တီဂရယ်
*Independent = အမှီအခိုကင်းသော
*Independent real variable = အမှီအခိုကင်းသော ကိန်းစစ် ကိန်းရှင်
*Index = အညွှန်း
*Index set = အညွှန်းအစု
*Infinite set = အနန္တအစု
*Infinitude of Primes = သုဒ္ဓကိန်းများ အနန္တဖြစ်တည်မှု
*Infinity = အနန္တ
*Inflection point = အကွေ့အမှတ်
*Initial object = အစ အရာဝတ္ထု
*Injection = အင်ဂျက်ရှင်း
*Inner product = အတွင်းမြှောက်လဒ်
*Input = အဝင်ကိန်း
*Integer = ကိန်းပြည့်
*Integrability = အင်တီဂရိတ်လုပ်နိုင်စွမ်း
*Integrable function = အင်တီဂရိတ်လုပ်နိုင်စွမ်းရှိသော ဖန်ရှင်
*Integral = အင်တီဂရယ်
*Integral domain = အင်တီဂရယ် ဒိုမိန်း
*Integration = အင်တီဂရိတ်လုပ်ခြင်း
*Interior point = အတွင်းပိုင်းအမှတ်
*Intermediate Value Theorem = ကြားခံတန်ဖိုး သီအိုရမ်
*Intersection = ထပ်တူပိုင်းအစု
*Interval = အပိုင်းအခြား
*Intuition = ပင်ကိုသိစိတ်
*Inverse = ပြောင်းပြန်
*Inverse function = ပြောင်းပြန် ဖန်ရှင်
*Inverse image = ပြောင်းပြန်ပုံရိပ် 
*Invertible = ပြောင်းပြန်လှန်နိုင်သော
*Isomorphism = အိုင်ဆိုမော်ဖစ်ဇင်
*Jacobian matrix = ဂျေးကိုဘီယန် ကိန်းအုံ
*Jump discontinuity = ခုန်သွားသော အဆက်မပြတ်မဖြစ်ခြင်း
*Kernel = ကာနယ်
*Lagrange's theorem = လာဂေါင့်၏ သီအိုရမ်
*Lattice = လတ္တစ်
*Least common multiple = အငယ်ဆုံး ဘုံဆတိုးကိန်း
*Least upper bound = အငယ်ဆုံး အထက်ဘောင်
*Lebesgue integral = လီဘက်ဂ် အင်တီဂရယ်
*Left inverse = ဘယ်ပြောင်းပြန်
*Length = အလျား
*Lemma = အထောက်အကူပြု သီအိုရမ် 
*Limit = စုဆုံမှတ်
*Limit point = စုဆောင်းမှတ်
*Line = မျဉ်း
*Line segment = မျဉ်းပိုင်း
*Linear algebra = မျဉ်းဖြောင့် အက္ခရာသင်္ချာ
*Linear function = မျဉ်းဖြောင့် ဖန်ရှင်
*Linear independence = မျဉ်းဖြောင့် အမှီအခိုကင်းမှု
*Linear map = မျဉ်းဖြောင့် ပုံဖော်မှု
*Linear operators = မျဉ်းဖြောင့် အော်ပရေတာများ
*Linear transformation = မျဉ်းဖြောင့် အသွင်ပြောင်းခြင်း
*Local section = ဒေသအလိုက် အပိုင်း
*Logarithm = လော်ဂရစ်သမ်
*Logical implication = ယုတ္တိဗေဒဆိုင်ရာ သက်ရောက်မှု
*Manifolds = မန်နီဖိုးများ
*Map = ပုံဖော်မှု
*Mathematical analysis = သင်္ချာဆိုင်ရာ ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာခြင်း
*Mathematical induction = သင်္ချာဆိုင်ရာ ဆင့်ကဲသက်သေပြနည်း
*Matrix = ကိန်းအုံ
*Matrix multiplication =  ကိန်းအုံမြှောက်ခြင်း
*Maximal = အမြင့်ဆုံး
*Maximum = အကြီးဆုံးတန်ဖိုး
*Mean Value Theorem = ပျမ်းမျှတန်ဖိုး သီအိုရမ်
*Measurable functions = တိုင်းတာနိုင်သော ဖန်ရှင်များ
*Metric = အကွာအဝေး ဖန်ရှင်
*Metric space = အကွာအဝေး ရပ်ဝန်း
*Metric topology = အကွာအဝေး ဖန်ရှင် တိုပေါ်လော်ဂျီ
*Module = မော်ဂျူး
*Modulus = မော်ဂျူးလပ်စ်
*Monomorphism = မိုနိုမော်ဖစ်ဇင်
*Morphism = မော်ဖစ်ဇင်
*Multiples = ဆတိုးကိန်းများ
*Multiplication = မြှောက်ခြင်း
*Multivariable calculus = ကိန်းရှင်တစ်ခုထက်ပိုသော ကဲကုလပ်
*Natural logarithm = သဘာဝ လော်ဂရစ်သမ်
*Natural number = သဘာဝကိန်း
*Negative coefficient = အနုတ်မြှောက်ဖော်ကိန်း
*Negative exponent = အနုတ်ထပ်ကိန်း
*Negative numbers = အနုတ်ကိန်းများ
*Neighbourhood = ပတ်ဝန်းကျင်
*Non-negative real numbers = အနုတ်မဟုတ်သော ကိန်းစစ်များ
*Norm = စံနှုန်း
*Normal distribution = ပုံမှန် ဖြန့်ဖြူးခြင်း
*Normal subgroup = မူမှန်အုပ်စုပိုင်း
*Normalization = ယူနစ်ဗက်တာသတ်မှတ်ခြင်း
*Normed vector space = စံနှုန်းသတ်မှတ်ထားသော ဗက်တာရပ်ဝန်း
*Number line = ကိန်းမျဉ်း
*Number systems = ကိန်းစနစ်များ
*Number theory = ကိန်းသီအိုရီ
*Numerical analysis = ကိန်းဂဏန်းဆိုင်ရာ ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာခြင်း
*Object = အရာဝတ္ထု
*Odd integers = မကိန်းပြည့်များ
*Open ball = အဖွင့်စက်လုံး
*Open cover = အဖွင့် ဖုံးအုပ်စု
*Open interval = အဖွင့် အပိုင်းအခြား
*Open sets = အဖွင့်စု
*Operator = အော်ပရေတာ
*Ordered pairs = အစီအစဉ်ကျအတွဲ
*Origin = မူလနေရာ
*Orthogonal projection = ထောင့်မှန်ကျ ပရိုဂျက်ရှင်း
*Output = အထွက်ကိန်း
*Parallelogram law = အနားပြိုင်စတုဂံ ညီမျှခြင်း
*Partially ordered sets = တစ်စိတ်တစ်ပိုင်း အစဉ်ကျသောအစုများ
*Partition = အစုခွဲစနစ်
*Perfect number = ဆခွဲပေါင်းကိန်း
*Permutation = ပါမြူတေးရှင်း
*Piecewise function = အပိုင်းလိုက် ဖန်ရှင်
*Point-set topology = အစုသီအိုရီအခြေခံ တိုပေါ်လော်ဂျီ
*Points = အမှတ်များ
*Polynomial equations = ပိုလီနိုမီရယ် ညီမျှခြင်းများ
*Polynomial function = ပိုလီနိုမီရယ် ဖန်ရှင်
*Polynomial ring = ပိုလီနိုမီရယ် ကွင်း
*Positive integers = အပေါင်းကိန်းပြည့်များ
*Positive number = အပေါင်းကိန်း
*Positive real numbers = အပေါင်း ကိန်းစစ်များ
*Positivity = အပေါင်းကိန်းဖြစ်မှု
*Power = ထပ်ကိန်း
*Power set = ပါဝါအစု
*Preimage = မူလပုံရိပ်
*Prime factorization = သုဒ္ဓဆခွဲကိန်းခွဲခြင်း
*Prime ideal = သုဒ္ဓကိန်း အိုင်ဒီးလ်
*Prime number = သုဒ္ဓကိန်း
*Principal ideal = ပရင်စီပယ် အိုင်ဒီးလ်
*Product Rule = မြှောက်လဒ်စည်းမျဉ်း
*Product Topology = မြှောက်လဒ် တိုပေါ်လော်ဂျီ
*Projection = ပရိုဂျက်ရှင်း
*Proof = သက်သေပြချက်
*Proper subset = အစုပိုင်းအစစ်
*Property = ဂုဏ်သတ္တိ
*Pythagorean theorem = ပိုက်သာဂိုရပ်စ် သီအိုရမ်
*Quadratic functions = နှစ်ထပ်ကိန်း ဖန်ရှင်များ
*Quaternions = ကွာတာနီယွန်များ
*Quotient group = စားလဒ်အုပ်စု
*Quotient ring = စားလဒ်ကွင်း
*Quotient Rule = စားလဒ်စည်းမျဉ်း
*Quotient space = စားလဒ်ရပ်ဝန်း
*Radius = အချင်းဝက်
*Radius of convergence = စုဆုံခြင်း အချင်းဝက်
*Range = ပုံရိပ်အစု
*Rational number = ရာရှင်နယ်ကိန်း
*Real line = ကိန်းစစ်မျဉ်း
*Real number = ကိန်းစစ်
*Real part = ကိန်းစစ်ပိုင်း
*Real plane = ကိန်းစစ်ပြင်ညီ
*Real root = ကိန်းစစ်ကိန်းရင်းအဖြေ
*Real subset = ကိန်းစစ်အစုပိုင်း
*Real vector spaces = ကိန်းစစ် ဗက်တာရပ်ဝန်းများ
*Real-valued function = ကိန်းစစ်တန်ဖိုးရှိ ဖန်ရှင်
*Reducible = ဆခွဲနိုင်သော
*Reflection = အချိုးညီရောင်ပြန်ဟပ်ခြင်း
*Reflexivity = ကိုယ်ပြန်ဟပ်ဂုဏ်သတ္တိ
*Removable discontinuity = ဖယ်ရှားနိုင်သော အဆက်မပြတ်မဖြစ်ခြင်း
*Restriction = ကန့်သတ်ခြင်း
*Right inverse = ညာပြောင်းပြန်
*Ring = ကွင်း
*Ring homomorphisms = ကွင်း ဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင်များ
*Ring isomorphism = ကွင်း အိုင်ဆိုမော်ဖစ်ဇင်
*Ring theory = ကွင်းသီအိုရီ
*Roots of unity = ယူနစ်ရင်းများ
*Roster notation = စာရင်းချ သင်္ကေတအသုံးအနှုန်း
*Scalar = စကေလာ
*Scalar multiplication = စကေလာမြှောက်ခြင်း
*Scaling = အရွယ်ပြောင်းခြင်း
*Sequence = ကိန်းစဉ်
*Series = ကိန်းစဉ်တန်း
*Set = အစု
*Set operations = အစုဆိုင်ရာ တွက်ချက်မှုများ
*Set theory = အစုသီအိုရီ
*Simple graphs = ရိုးရှင်းသော ဂရပ်များ
*Sine function = ဆိုင်း ဖန်ရှင်
*Singleton set = အစုဝင်တစ်ခုတည်းပါဝင်သောအစု
*Smooth manifolds = ချောမွေ့သော မန်နီဖိုးများ
*Smooth mappings = ချောမွေ့သော ပုံဖော်မှုများ
*Source = အရင်းအမြစ်
*Space = ရပ်ဝန်း
*Sphere = စက်လုံးမျက်နှာပြင်
*Square root = နှစ်ထပ်ကိန်းရင်း
*Statement = ဖော်ပြချက်
*Strict = တိကျသော
*Subgroup = အုပ်စုပိုင်း
*Subring = ကွင်းပိုင်း
*Subset = အစုပိုင်း
*Subspace = ရပ်ဝန်းပိုင်း
*Subspace topology = ရပ်ဝန်းပိုင်း တိုပေါ်လော်ဂျီ
*Substitution = အစားထိုးခြင်း
*Successor function = နောက်ဆက်တွဲ ဖန်ရှင်
*Supremum = စူပရီမမ်
*Surface = မျက်နှာပြင်
*Surjection = ဆာဂျက်ရှင်း
*Surjective function = ဆာဂျက်တစ် ဖန်ရှင်
*Symmetric group = ပါမြူတေးရှင်းအပြည့် အုပ်စု
*Symmetry = အချိုးညီမှု
*Target = ပစ်မှတ်
*Tensor product = တန်ဆာ မြှောက်လဒ်
*Terminal object = အဆုံးသတ် အရာဝတ္ထု
*Theorem = သီအိုရမ်
*Topological space = တိုပေါ်လော်ဂျီ ရပ်ဝန်း
*Topology = တိုပေါ်လော်ဂျီ
*Translation = ပြိုင်တူ ရွှေ့ပြောင်းခြင်း
*Transpose = ထရန်စပို့စ်
*Triangle inequality = တြိဂံ မညီမျှခြင်း
*Trivial = အသေးအဖွဲ
*Trivial subgroup = အသေးအဖွဲ အုပ်စုပိုင်း
*Trivial topology = အသေးအဖွဲ တိုပေါ်လော်ဂျီ
*Uncountable = ရေတွက်၍မရသော
*Uniformly continuous mapping = ညီညာစွာ အဆက်မပြတ်ဖြစ်သော ပုံဖော်မှု
*Union = ပေါင်းစပ်စု
*Unique = တစ်ခုတည်းသီးသန့်ဖြစ်သော
*Uniqueness = တစ်ခုတည်းသီးသန့်ဖြစ်မှု
*Unit = ယူနစ်
*Unit ball = ယူနစ်စက်လုံး
*Unit vector = ယူနစ်ဗက်တာ
*Unity = ယူနစ်
*Universal property = စကြဝဠာ ဂုဏ်သတ္တိ
*Valuation = တန်ဖိုးဖြတ်ခြင်း
*Variable = ကိန်းရှင်
*Vector = ဗက်တာ
*Vector field = ဗက်တာစက်ကွင်း
*Vector space = ဗက်တာရပ်ဝန်း
*Well-defined = မှန်ကန်စွာ အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုထားခြင်း
*Weierstrass function = ဗိုင်ယာရှထရပ်စ် ဖန်ရှင်
*Zermelo–Fraenkel set theory = ဇာမီလို-ဖရန်ကယ် အစုသီအိုရီ
*Zero element = သုည အစုဝင်
*Zero map = သုည ပုံဖော်မှု
*Zero vector = သုညဗက်တာ
*Zero-divisor = သုညစားကိန်း
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;</text>
      <sha1>lfc1mwuieh9069dtf9vfasbp6w003db</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>တန်းလွဲရွာမ အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု</title>
    <ns>0</ns>
    <id>286807</id>
    <revision>
      <id>1051030</id>
      <parentid>1046119</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T20:30:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nyeinchannaing09</username>
        <id>147652</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>1051030</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="16362" sha1="8ozik1eubjcumro2hrixct2n1fwwhxe" xml:space="preserve">{{Infobox civilian attack
| title        = တန်းလွဲရွာမမြို့ အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု
| location     = အမှတ် (၄) ရပ်ကွက်၊ တန်းလွဲရွာမမြို့၊ [[တောင်ကုတ်မြို့နယ်]]
| date         = ၇ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၄
| partof       = [[ရခိုင်ပြည်နယ် တိုက်ပွဲများ (၂၀၂၃–လက်ရှိ)]]
| coordinates  = 
| fatalities   = ၁၃ ဦး (နောက်ဆုံး အတည်ပြုချက်)
| injuries     = ၆ ဦးထက်မနည်း (ပြင်းထန်ဒဏ်ရာရသူ အများအပြားရှိ)
| perpetrators = [[တပ်မတော် (လေ)]]
| notes        = {{Bulleted list
|တိုက်ပွဲဖြစ်ပွားခြင်းမရှိဘဲ ညဉ့်နက်ပိုင်း အရပ်သားပြည်သူများ အိပ်မောကျနေစဉ် [[တပ်မတော် (လေ)]] မှ လူနေရပ်ကွက်အတွင်းသို့ ဖျက်အားပြင်းဗုံး ၃ လုံး ကြဲချခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။
|သေဆုံးသူ ၁၃ ဦးတွင် ၆ နှစ်အရွယ် ကလေးငယ် တစ်ဦးနှင့် အမျိုးသမီး ၅ ဦး ပါဝင်သည်။
}}
}}
{{Campaignbox Myanmar Civil War (2021-present)}}

'''တန်းလွဲရွာမမြို့ အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု''' သည် ၂၀၂၄ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလ ၇ ရက်နေ့ ညပိုင်းတွင် [[ရခိုင်ပြည်နယ်]]၊ [[တောင်ကုတ်မြို့နယ်]]၊ [[တန်းလွဲရွာမမြို့]] &lt;ref&gt;{{Cite web |title=တောင်ကုတ်မြို့နယ် ရွာမကို မြို့အဖြစ် တိုးမြှင့်ရန်စီစဉ် |url=https://www.bnionline.net/mm/news-62361 |access-date=2026-05-29 |website=နိုင်ငံတကာမြန်မာ့သတင်း |language=my}}&lt;/ref&gt;လူနေရပ်ကွက်အတွင်းသို့  [[တပ်မတော် (လေ)]] က လေကြောင်းမှ ဖျက်အားပြင်းဗုံးများ ကြဲချတိုက်ခိုက်ခဲ့သည့် ဖြစ်စဉ်ဖြစ်သည်။ အဆိုပါ တိုက်ခိုက်မှုကြောင့် ၆ နှစ်အရွယ် ကလေးငယ်တစ်ဦးနှင့် အမျိုးသမီး ၅ ဦး အပါအဝင် အရပ်သား ပြည်သူ ၁၃ ဦး သေဆုံးခဲ့ပြီး ၆ ဦးထက်မနည်း ပြင်းထန်စွာ ဒဏ်ရာရရှိခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=ရောင်နီ |date=2024-10-08 |title=ရခိုင် ၄ မြို့နယ် လေတပ်တိုက်ခိုက်မှုကြောင့် ၁၉ ဦးသေ၊ ၁၀ ဦး ဒဏ်ရာရ |url=https://myanmar-now.org/mm/news/58234/ |access-date=2026-05-29 |website=Myanmar Now |language=en-US}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=တောင်ကုတ် တန်းလွဲရွာမမြို့ ကို လေတပ်က ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်မှုအတွင်း ၆ နှစ်အရွယ် ကလေးငယ်တစ်ဦးနှင့် အမျိုးသမီး ၅ ဦးအပါအဝင် ၁၃ ဦး၏ အလောင်းတွေ့ရှိထား |url=https://www.bnionline.net/mm/news-106782 |access-date=2026-05-29 |website=နိုင်ငံတကာမြန်မာ့သတင်း |language=my}}&lt;/ref&gt;

== နောက်ခံသမိုင်း ==
တန်းလွဲရွာမမြို့သည် တောင်ကုတ်မြို့၏ မြောက်ဘက် ၁၅ မိုင်ခန့်အကွာတွင် တည်ရှိပြီး&lt;ref&gt;{{Cite web |title=တောင်ကုတ်မြို့နယ် တန်းလွဲရွာမမြို့၊ မြို့အုပ်ချုပ်ရေးမှူးရုံး ဖွင့်ပွဲနှင့် အထက ကမ်းဒေးကျောင်း၊ မြတ်ဒါနစာသင်ဆောင် လွှဲပြောင်းပေးအပ်ပွဲ ရခိုင်ပြည်နယ်ဝန်ကြီးချုပ် တက်ရောက် |url=http://www.mdn.gov.mm/my/tteaangkuttmiuny-ttnlairaammiu-miuaupkhupremuurun-phngpainng-athk-kmdekeaang-mttdncaasngcheaang |access-date=2026-05-29 |website=MDN - Myanmar DigitalNews |language=my}}&lt;/ref&gt; ၂၀၂၃ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလ ၁၃ ရက်နေ့တွင်  မြို့မရဲစခန်းမှ ရဲတပ်ဖွဲ့ဝင်များ ဆုတ်ခွာသွားခဲ့ပြီးနောက် [[အာရက္ခတပ်တော်]] (AA) က ထိန်းချုပ်ထားသည့် မြို့ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=တောင်ကုတ် တန်းလွဲရွာမရဲစခန်းမှ ရဲတပ်ဖွဲ့ဝင် ၂၀ ကျော် စခန်းရုပ်သိမ်းထွက်ပြေး |url=https://burmese.narinjara.com/news/detail/65533db856f4bf630b72c97c |access-date=2026-05-29 |website=burmese.narinjara.com |language=my}}&lt;/ref&gt;၂၀၂၄ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလ ၂၄ ရက်နေ့ ည ၈ နာရီကလည်း တန်းလွဲရွာမမြို့ လေကြောင်း ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခံရမှုကြောင့် စစ်ဘေးရှောင် တက္ကသိုလ်ကျောင်းသား ကိုအောင်သူရ အပါအဝင် အရပ်သား ၂ ဦး သေဆုံးကာ ၃ ဦး ဒဏ်ရာရရှိခဲ့ဖူးသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Agency |first=Yangon Khit Thit News |date=2024-09-25 |title=တောင်ကုတ်မြို့နယ်၊ ရွာမ ဗုံးကြဲခံရ၊ ၆ နှစ်သားကလေး အပါအဝင် ၂ ဦးသေဆုံး |url=https://yktnews.com/2024/09/184981/ |access-date=2026-05-29 |website=Khit Thit Media |language=en-US |archive-date=12 November 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251112135818/https://yktnews.com/2024/09/184981/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Burmese |first=R. F. A. |date=2024-09-25 |title=တောင်ကုတ်မြို့နယ်မှာ ဗုံးကြဲခံရလို့ နှစ်ဦးသေဆုံး၊ သုံးဦးဒဏ်ရာရ |url=https://www.rfa.org/burmese/news/taungup-military-airstrikes-died-09252024050618.html |access-date=2026-05-29 |website=မြန်မာဌာန |language=my}}&lt;/ref&gt; [[နိရဉ္စရာသတင်းဌာန]]၏ ပြုစုချက်အရ တောင်ကုတ်မြို့နယ်အတွင်း ၂၀၂၄ ခုနှစ် ဩဂုတ်လလယ်ပိုင်းမှ အောက်တိုဘာလ ၈ ရက်နေ့အထိ တပ်မတော်(လေ)၏ လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုများကြောင့် အရပ်သား ၂၄ ဦးခန့် သေဆုံးပြီး ၃၀ ကျော် ဒဏ်ရာရရှိထားခဲ့သည်။

== ဖြစ်စဉ် ==
၂၀၂၄ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလ ၇ ရက်နေ့ ညဉ့် ၁၁ နာရီ ၁၀ မိနစ်ကျော်တွင် တိုက်ပွဲဖြစ်ပွားမှု တစ်စုံတစ်ရာမရှိဘဲ အရပ်သားပြည်သူများ အိပ်မောကျနေစဉ် တပ်မတော်(လေ)က  တန်းလွဲရွာမမြို့၊ အမှတ် (၄) ရပ်ကွက်၊ ရွာသစ်ဈေးအနီးရှိ (၁) လမ်းမကြီးနှင့် (၂) လမ်းမကြီးကြား လူနေအိမ်များပေါ်သို့ ဖျက်အားပြင်းဗုံး ၃ လုံး တည့်တည့်ကြဲချခဲ့သည်။ ဗုံးထိမှန်သည့် ရွာသစ်ဈေးအနီး ဝန်းကျင်တွင် ဆေးရုံ၊ စည်ပင်သာယာအဖွဲ့ရုံး၊ လျှပ်စစ်ရုံးနှင့် မြို့အုပ်ချုပ်ရေးအဖွဲ့ရုံးများ တည်ရှိသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=တောင်ကုတ် တန်းလွဲရွာမမြို့ကို စစ်ကောင်စီ ဗုံးထပ်ကြဲ၍ လူ ၁၅ ဦးသေဆုံးပြီး ပျောက်ဆုံးဒဏ်ရာရသူများလည်းရှိနေဟုဆို |url=https://burmese.narinjara.com/news/detail/67044263b84a00e9dfb533ec |access-date=2026-05-29 |website=burmese.narinjara.com |language=my}}&lt;/ref&gt;

== ထိခိုက်သေဆုံးမှုများ ==
မြေပြင်ရှာဖွေကယ်ဆယ်ရေးအဖွဲ့များနှင့် မြို့ခံများ၏ အတည်ပြုချက်အရ အောက်ပါအရပ်သား ပြည်သူများ သေဆုံးနှင့် ဒဏ်ရာရရှိခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=တောင်ကုတ် တန်းလွဲရွာမမြို့ ကို လေတပ်က ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်မှုအတွင်း ၆ နှစ်အရွယ် ကလေးငယ်တစ်ဦးနှင့် အမျိုးသမီး ၅ ဦးအပါအဝင် ၁၃ ဦး၏ အလောင်းတွေ့ရှိထား |url=https://burmese.narinjara.com/news/detail/6704cd48f8a4bd7d19b61bcd |access-date=2026-05-29 |website=burmese.narinjara.com |language=my}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |last=mmblogmaster |date=2024-09-25 |title=တောင်ကုတ်မြို့နယ်၊ တန်းလွဲရွာမမြို့ကို စစ်ကောင်စီတပ်က လေကြောင်းဗုံးကြဲတိုက်ခိုက် |url=https://maun-mm.com/2024/09/25/%E1%80%90%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%80%E1%80%AF%E1%80%90%E1%80%BA%E1%80%99%E1%80%BC%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%B7%E1%80%94%E1%80%9A%E1%80%BA%E1%81%8A-%E1%80%90%E1%80%94%E1%80%BA%E1%80%B8/ |access-date=2026-05-29 |website=Maun |language=en-US}}&lt;/ref&gt;

=== သေဆုံးသူများ စာရင်း ===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;width: 100%; text-align: left;&quot;
|- style=&quot;background-color: #f2f2f2; text-align: center;&quot;
! စဉ် !! အမည် !! အသက် !! နေရပ်လိပ်စာ !! မှတ်ချက်
|-
| ၁ || မောင်စွမ်းဆက်နိုင် || ၆ || အမှတ် (၄) ရပ်ကွက်၊ တန်းလွဲရွာမမြို့ || သေဆုံး (ကလေးငယ်)
|-
| ၂ || ဒေါ်ရွှေလာ || ၅၇ || အမှတ် (၄) ရပ်ကွက်၊ တန်းလွဲရွာမမြို့ || သေဆုံး (အမျိုးသမီး)
|-
| ၃ || ဒေါ်မချစ်စု || ၄၆ || အမှတ် (၄) ရပ်ကွက်၊ တန်းလွဲရွာမမြို့ || သေဆုံး (အမျိုးသမီး)
|-
| ၄ || ဒေါ်ခင်ဌေးမြင့် || ၄၂ || အမှတ် (၄) ရပ်ကွက်၊ တန်းလွဲရွာမမြို့ || သေဆုံး (အမျိုးသမီး)
|-
| ၅ || ဒေါ်ခင်ဆန်း || ၅၂ || အမှတ် (၄) ရပ်ကွက် ၊ တန်းလွဲရွာမမြို့ || သေဆုံး (အမျိုးသမီး)
|-
| ၆ || ဒေါ်မတင်ရီ || ၆၁ || အမှတ် (၄) ရပ်ကွက်၊ တန်းလွဲရွာမမြို့ || သေဆုံး (အမျိုးသမီး)
|-
| ၇ || ဦးကျော်မြသန့် || ၇၀ || အမှတ် (၄) ရပ်ကွက်၊ တန်းလွဲရွာမမြို့ || သေဆုံး
|-
| ၈ || ဦးမောင်ကြီး || ၄၀ || အမှတ် (၄) ရပ်ကွက်၊ တန်းလွဲရွာမမြို့ || သေဆုံး
|-
| ၉ || ဦးခင်မောင်ဇင် || ၆၁ || အမှတ် (၄) ရပ်ကွက်၊ တန်းလွဲရွာမမြို့ || သေဆုံး
|-
| ၁၀ || ဦးမောင်မြင့်လွင် || ၅၆ || အမှတ် (၄) ရပ်ကွက်၊ တန်းလွဲရွာမမြို့ || သေဆုံး
|-
| ၁၁ || ဦးဆန်းဇော်ဌေး || ၃၄ || အမှတ် (၄) ရပ်ကွက်၊ တန်းလွဲရွာမမြို့ || သေဆုံး
|-
| ၁၂ || ဦးခင်မောင်ရီ || ၄၈ || အမှတ် (၄) ရပ်ကွက်၊ တန်းလွဲရွာမမြို့ || သေဆုံး
|-
| ၁၃ || ဦးအောင်ကျော်စိန် || ၆၉ || အမှတ် (၄) ရပ်ကွက်၊ တန်းလွဲရွာမမြို့ || သေဆုံး
|}

=== ဒဏ်ရာရရှိသူများ စာရင်း (ကနဦးသတင်းထုတ်ပြန်မှု) ===
ပြင်းထန်ဒဏ်ရာရရှိသူ၊ ခြေကျိုးလက်ကျိုးဖြစ်သူ အများအပြားရှိသည့်အနက် ကနဦး အမည်စာရင်း ရရှိထားသူများမှာ အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Agency |first=Yangon Khit Thit News |date=2024-10-08 |title=တောင်ကုတ်မြို့နယ်၊ တန်းလွဲရွာမမြို့ကို စစ်ကောင်စီက လေယာဉ်ဖြင့် ဗုံးကျဲမှုကြောင့် ပြည်သူ ၁၃ ဦးသေဆုံး |url=https://yktnews.com/2024/10/186913/ |access-date=2026-05-29 |website=Khit Thit Media |language=en-US |archive-date=9 November 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251109131650/https://yktnews.com/2024/10/186913/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;
* ဦးသန့်လွင် (၆၃ နှစ်)
* ဒေါ်ရွှေခဲ (၅၀ နှစ်)
* ဒေါ်ခင်မိုးလွင် (၅၁ နှစ်)
* ဦးသောင်းဝေ (၇၃ နှစ်)
* ဒေါ်မိုးစိန် (၇၅ နှစ်)
* ကိုအောင်မင်း (၂၆ နှစ်)

== ဆက်စပ်ကြည့်ရှုရန် ==
* [[မြန်မာနိုင်ငံတွင် ဖြစ်ပွားခဲ့သော အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှုများ]]

== ကိုးကား ==
{{Reflist}}
[[ကဏ္ဍ:၂၀၂၄ ပဋိပက္ခများ]]
[[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ လူသတ်ပွဲများ စာရင်း]]
[[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံတွင် ဖြစ်ပွားခဲ့သော အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှုများ]]</text>
      <sha1>8ozik1eubjcumro2hrixct2n1fwwhxe</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>မုခ်ဝ:လက်ရှိဖြစ်ရပ်များ/ဩဂုတ် ၂၀၂၆</title>
    <ns>100</ns>
    <id>288859</id>
    <revision>
      <id>1051043</id>
      <parentid>1041646</parentid>
      <timestamp>2026-09-01T04:35:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Salai Rungtoi</username>
        <id>22844</id>
      </contributor>
      <origin>1051043</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1312" sha1="sqby34jkie6udtjf8sjl8y3yf6bjy4m" xml:space="preserve">

{{Events by month|၂၀၂၆|prefix=မုခ်ဝ:လက်ရှိဖြစ်ရပ်များ/}}
[[၂၀၂၆]] ခုနှစ်၊ [[ဩဂုတ်|ဩဂုတ်လ]]သည် ယခုလက်ရှိ သာမန်နှစ်၏ အဋ္ဌမမြောက်လ ဖြစ်သည်။ [[စနေနေ့]]တွင် စတင်ခဲ့သော ဤလသည် ရက်ပေါင်း ၃၁ ကြာပြီးနောက် [[တနင်္လာနေ့]]တွင် ကုန်ဆုံးသည်။ 

== [[မုခ်ဝ:လက်ရှိဖြစ်ရပ်များ]] ==
&lt;div style=&quot;display: flex; flex-flow: row wrap; margin: 0 -5px;&quot;&gt;
&lt;div style=&quot;flex: 100 1 200px; margin: 0 5px;&quot;&gt;
{{မုခ်ဝ:လက်ရှိဖြစ်ရပ်များ/Month Inclusion|၂၀၂၆ ဩဂုတ်}}

&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;flex: 1 100 250px; margin: 0 5px;&quot;&gt;
{{မုခ်ဝ:လက်ရှိဖြစ်ရပ်များ/ဩဂုတ် ၂၀၂၆/ပြက္ခဒိန်}}
{{မုခ်ဝ:လက်ရှိဖြစ်ရပ်များ/Sidebar}}
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;


{{commons category|August 2026}}
{{events by month links|year=2026|prefix=Portal:Current events/}}

[[ကဏ္ဍ:ဩဂုတ်]]
[[ကဏ္ဍ:၂၀၂၆]]</text>
      <sha1>sqby34jkie6udtjf8sjl8y3yf6bjy4m</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>နီကာရာဂွါနိုင်ငံ၏ သမ္မတများစာရင်း</title>
    <ns>0</ns>
    <id>289607</id>
    <revision>
      <id>1051051</id>
      <parentid>1047152</parentid>
      <timestamp>2026-09-01T06:02:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>CommonsDelinker</username>
        <id>115</id>
      </contributor>
      <comment>Removing [[:c:File:1956_Press_Photo_Luis_Somoza,_acting_president_of_Nicaragua.jpg|1956_Press_Photo_Luis_Somoza,_acting_president_of_Nicaragua.jpg]], it has been deleted from Commons by [[:c:User:Infrogmation|Infrogmation]] because: per [[:c:Commons:Delet</comment>
      <origin>1051051</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22472" sha1="jlnvbim4dzgyp91dkkaw7hr7d21n3mn" xml:space="preserve">{{about|နီကာရာဂွါနိုင်ငံ၏ သမ္မတများစာရင်း|သမ္မတရာထူးအကြောင်း|နီကာရာဂွါနိုင်ငံ၏ သမ္မတ}}
'''နီကာရာဂွါနိုင်ငံ၏ သမ္မတများစာရင်း''' သည် နီကာရာဂွါသမ္မတနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေးအာဏာကို ကျင့်သုံးသူများ အကြောင်း ဖြစ်သည်။ ၁၈၂၅ ခုနှစ်မှ ၁၈၃၈ ခုနှစ်အထိ နီကာရာဂွါသည် အလယ်ပိုင်းအမေရိက ဖက်ဒရယ်သမ္မတနိုင်ငံ၏ အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံတစ်ခုဖြစ်ခဲ့ပြီး အုပ်ချုပ်ရေးအာဏာကို နိုင်ငံတော်အကြီးအကဲ (Head of State) က ကျင့်သုံးခဲ့သည်။ ၁၈၃၈ ခုနှစ်တွင် နီကာရာဂွါသည် သီးခြားလွတ်လပ်သောနိုင်ငံဖြစ်လာခဲ့ပြီး ၁၈၃၉ ခုနှစ် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေအရ အမြင့်ဆုံးဒါရိုက်တာ (Supreme Director) ရာထူးကို ဖွဲ့စည်းတည်ထောင်ခဲ့သည်။ ၁၈၅၄ ခုနှစ်တွင် ယင်းရာထူးကို နီကာရာဂွါနိုင်ငံ၏ သမ္မတ ဟု ပြောင်းလဲသတ်မှတ်ခဲ့သည်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်တွင် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေကို ထပ်မံပြင်ဆင်ခဲ့ပြီး သမ္မတ၏ အာဏာများကို လူတစ်ဦးတည်းအစား ပူးတွဲသမ္မတနှစ်ဦး က ကျင့်သုံးနိုင်ရန် ပြဋ္ဌာန်းခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{cite web |title=Nicaragua makes Daniel Ortega and his wife Murillo 'Copresidents,' fueling democratic rebuke |url=https://apnews.com/article/nicaragua-daniel-ortega-rosario-murillo-b5f119ea8bee27c48b2fdd70710c70dd |publisher=AP News |access-date=31 January 2025 |date=31 January 2025}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;swi&quot;&gt;{{cite news|url=https://www.swissinfo.ch/spa/nicaragua-establece-la-figura-de-%22copresidenta%22-y-ampl%c3%ada-a-6-a%c3%b1os-el-per%c3%adodo-presidencial/88794073|title=Nicaragua establece la figura de «copresidenta» y amplía a 6 años el período presidencial|language=Spanish|publisher=SWI swissinfo|date=29 January 2025|access-date=3 February 2025}}&lt;/ref&gt;

== နီကာရာဂွါနိုင်ငံ၏ သမ္မတများ (၁၉၅၄–၂၀၂၅) ==
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;
|-
! rowspan=2| စဉ်
! rowspan=2| ပုံ
! rowspan=2| အမည် &lt;br /&gt;{{small|(မွေး–ကွယ်လွန်)}}
! colspan=3| တာဝန်သက်တမ်း
! rowspan=2| ရွေးကောက်ပွဲ
|-
! စတင်ရက်
! ပြီးဆုံးရက်
! ကြာမြင့်ချိန်

|-
| ၁
| [[File:01 Fruto Chamorro Pérez 1854-1855.png|80px]]
| ဖရူတို ချာမိုရို&lt;br /&gt;{{small|(၁၈၀၄–၁၈၅၅)}}
| ၃၀ ဧပြီ ၁၈၅၄
| ၁၂ မတ် ၁၈၅၅
| {{Age in years and days|1854|04|30|1855|03|12}}
| –

|-
| —
| [[File:José María Estrada.jpg|80px]]
| ဟိုဆေး မာရီယာ အက်စ်ထရာဒါ&lt;br /&gt;{{small|(၁၈၀၂–၁၈၅၆)}}&lt;br /&gt;{{small|(ယာယီ)}}
| ၁၂ မတ် ၁၈၅၅
| ၂၂ အောက်တိုဘာ ၁၈၅၅
| {{Age in years and days|1855|03|12|1855|10|22}}
| –

|-
| —
| [[File:Patricio rivas.jpg|80px]]
| ပက်ထရီစီယို ရီဗက်စ်&lt;br /&gt;{{small|(ယာယီ)}}
| ၃၀ အောက်တိုဘာ ၁၈၅၅
| ၂၄ ဇွန် ၁၈၅၇
| {{Age in years and days|1855|10|30|1857|06|24}}
| ၁၈၅၆

|-
| —
| [[File:Portrait of William Walker by George Dury (cropped).jpg|80px]]
| ဝီလျံ ဝင်ကာ&lt;br /&gt;{{small|(၁၈၂၄–၁၈၆၀)}}
| ၁၂ ဇူလိုင် ၁၈၅၆
| ၁ မေ ၁၈၅၇
| {{Age in years and days|1856|07|12|1857|05|01}}
| –

|-
| —
| [[File:Coat of arms of Nicaragua (1854).svg|80px]]
| စစ်အုပ်ချုပ်ရေး &lt;br /&gt;{{small|မက်ဆီမို ဂျယ်ရက်ဇ် နှင့် တိုမတ်စ် မာတီနက်ဇ်}}
| ၂၄ ဇွန် ၁၈၅၇
| ၁၅ နိုဝင်ဘာ ၁၈၅၇
| {{Age in years and days|1857|06|24|1857|11|15}}
| –

|-
| ၂
| [[File:Tomás Martínez, Héroe sin fusil.jpg|80px]]
| တိုမတ်စ် မာတီနက်ဇ်&lt;br /&gt;{{small|(၁၈၂၀–၁၈၇၃)}}
| ၁၅ နိုဝင်ဘာ ၁၈၅၇
| ၁ မတ် ၁၈၆၇
| {{Age in years and days|1857|11|15|1867|03|01}}
| ၁၈၅၇၊ ၁၈၆၃

|-
| ၃
| [[File:FernandoGuzmánSolórzano-Amnistía-14-15.jpg|80px]]
| ဖာနန်ဒို ဂူဇမန် ဆိုလိုဇာနို&lt;br /&gt;{{small|(၁၈၁၂–၁၈၉၁)}}
| ၁ မတ် ၁၈၆၇
| ၁ မတ် ၁၈၇၁
| {{Age in years and days|1867|03|01|1871|03|01}}
| ၁၈၆၇

|-
| ၄
| [[File:Vicente Cuadra 03.jpg|80px]]
| ဟိုဆေး ဗီဆင်တေ ကွာဒြာ&lt;br /&gt;{{small|(၁၈၁၂–၁၈၉၄)}}
| ၁ မတ် ၁၈၇၁
| ၁ မတ် ၁၈၇၅
| {{Age in years and days|1871|03|01|1875|03|01}}
| ၁၈၇၁

|-
| ၅
| [[File:Pedro Joaquín Chamorro Alfaro.jpg|80px]]
| ပက်ဒရို ယိုအာကင် ချာမိုရို အယ်လ်ဖာရို&lt;br /&gt;{{small|(၁၈၁၈–၁၈၉၀)}}
| ၁ မတ် ၁၈၇၅
| ၁ မတ် ၁၈၇၉
| {{Age in years and days|1875|03|01|1879|03|01}}
| ၁၈၇၅

|-
| ၆
| [[File:Joaquin Zavala Solis Amnistia21.jpg|80px]]
| ယိုအာကင် ဇာဗာလာ&lt;br /&gt;{{small|(၁၈၃၅–၁၉၀၆)}}
| ၁ မတ် ၁၈၇၉
| ၁ မတ် ၁၈၈၃
| {{Age in years and days|1879|03|01|1883|03|01}}
| ၁၈၇၉

|-
| ၇
| [[File:Adan cardenas.gif|80px]]
| အာဒန် ကာဒီနပ်စ်&lt;br /&gt;{{small|(၁၈၃၆–၁၉၁၆)}}
| ၁ မတ် ၁၈၈၃
| ၁ မတ် ၁၈၈၇
| {{Age in years and days|1883|03|01|1887|03|01}}
| ၁၈၈၃

|-
| ၈
| [[File:Evaristo Carazo Aranda, Presidente de Nicaragua 02.jpg|80px]]
| အဲဗာရစ်တို ကာရာဇို&lt;br /&gt;{{small|(၁၈၂၁–၁၈၈၉)}}
| ၁ မတ် ၁၈၈၇
| ၁ ဩဂုတ် ၁၈၈၉
| {{Age in years and days|1887|03|01|1889|08|01}}
| ၁၈၈၇

|-
| —
| 
| နီကိုလပ်စ် အိုဆော်နို&lt;br /&gt;{{small|(၁၈၄၅–၁၉၁၈)}}&lt;br /&gt;{{small|(ယာယီ)}}
| ၁ ဩဂုတ် ၁၈၈၉
| ၅ ဩဂုတ် ၁၈၈၉
| {{Age in years and days|1889|08|01|1889|08|05}}
| –

|-
| —
| [[File:Roberto Sacasa Amnistia20.jpg|80px]]
| ရိုဘတ်တို ဆာကာဆာ&lt;br /&gt;{{small|(၁၈၄၀–၁၈၉၆)}}&lt;br /&gt;{{small|(ယာယီ)}}
| ၅ ဩဂုတ် ၁၈၈၉
| ၁ ဇန်နဝါရီ ၁၈၉၁
| {{Age in years and days|1889|08|05|1891|01|01}}
| –

|-
| ၉
| [[File:General Ignacio Chaves (cropped).jpg|80px]]
| အီဂနာစီယို ချာဗက်စ် တယ်လာရီးယား&lt;br /&gt;{{small|(၁၈၃၆–၁၉၂၅)}}
| ၁ ဇန်နဝါရီ ၁၈၉၁
| ၁ မတ် ၁၈၉၁
| {{Age in years and days|1891|01|01|1891|03|01}}
| –

|-
| ၁၀
| [[File:Roberto Sacasa Amnistia20.jpg|80px]]
| ရိုဘတ်တို ဆာကာဆာ&lt;br /&gt;{{small|(၁၈၄၀–၁၈၉၆)}}
| ၁ မတ် ၁၈၉၁
| ၁၁ ဇူလိုင် ၁၈၉၃
| {{Age in years and days|1891|03|01|1893|07|11}}
| –

|-
| —
| [[File:Don Salvador Machado Agüero.jpg|80px]]
| ဆယ်ဗာဒို မာချာဒို &lt;br /&gt;{{small|(၁၈၃၈–၁၉၂၅)}}&lt;br /&gt;{{small|(ယာယီ)}}
| ၁၁ ဇူလိုင် ၁၈၉၃
| ၁၅ ဇူလိုင် ၁၈၉၃
| {{Age in years and days|1893|07|11|1893|07|15}}
| –

|-
| —
| [[File:Joaquin Zavala Solis Amnistia21.jpg|80px]]
| ယိုအာကင် ဇာဗာလာ&lt;br /&gt;{{small|(၁၈၃၅–၁၉၀၆)}}&lt;br /&gt;{{small|(ယာယီ)}}
| ၁၆ ဇူလိုင် ၁၈၉၃
| ၂၅ ဇူလိုင် ၁၈၉၃
| {{Age in years and days|1893|07|16|1893|07|25}}
| –

|-
| ၁၁
| [[File:Jose Santos Zelaya cph.3a03378.jpg|80px]]
| ဟိုဆေး ဆန်းတို့စ် ဆီလာယာ&lt;br /&gt;{{small|(၁၈၅၃–၁၉၁၉)}}
| ၂၅ ဇူလိုင် ၁၈၉၃
| ၂၁ ဒီဇင်ဘာ ၁၉၀၉
| {{Age in years and days|1893|07|25|1909|12|21}}
| ၁၉၀၂၊ ၁၉၀၆

|-
| —
| [[File:Jose Madriz.jpg|80px]]
| ဟိုဆေး မာဒရစ်ဇ်&lt;br /&gt;{{small|(၁၈၆၇–၁၉၁၁)}}&lt;br /&gt;{{small|(ယာယီ)}}
| ၂၁ ဒီဇင်ဘာ ၁၉၀၉
| ၂၀ ဩဂုတ် ၁၉၁၀
| {{Age in years and days|1909|12|21|1910|08|20}}
| –
|-
| —
| [[File:José Dolores Estrada M.jpg|80px]]
| ဟိုဆေး ဒိုလိုရက်စ် အက်စထရာဒါ&lt;br /&gt;{{small|(၁၈၆၉–၁၉၃၉)}}&lt;br /&gt;{{small|(ယာယီ)}}
| ၂၀ ဩဂုတ် ၁၉၁၀
| ၂၇ ဩဂုတ် ၁၉၁၀
| {{Age in years and days|1910|08|20|1910|08|27}}
| –

|-
| —
| [[File:Luis Mena 1912.jpg|80px]]
| လူးဝစ် မီနာ&lt;br /&gt;{{small|(၁၈၆၅–၁၉၂၈)}}&lt;br /&gt;{{small|(ယာယီ)}}
| ၂၇ ဩဂုတ် ၁၉၁၀
| ၃၀ ဩဂုတ် ၁၉၁၀
| {{Age in years and days|1910|08|27|1910|08|30}}
| –

|-
| —
| [[File:Jjem1911.png|80px]]
| ဟွမ် ဟိုဆေး အက်စထရာဒါ&lt;br /&gt;{{small|(၁၈၇၂–၁၉၆၇)}}&lt;br /&gt;{{small|(ယာယီ)}}
| ၃၀ ဩဂုတ် ၁၉၁၀
| ၉ မေ ၁၉၁၁
| {{Age in years and days|1910|08|30|1911|05|09}}
| –
|-
| ၁၂
| [[File:Adolfo Díaz, 1912.jpg|80px]]
| အာဒိုလ်ဖို ဒီယက်ဇ်&lt;br /&gt;{{small|(၁၈၇၅–၁၉၆၄)}}
| ၉ မေ ၁၉၁၁
| ၁ ဇန်နဝါရီ ၁၉၁၇
| {{Age in years and days|1911|05|09|1917|01|01}}
| ၁၉၁၂၊ ၁၉၁၄

|-
| ၁၃
| [[File:Emiliano Chamorro Vargas.jpg|80px]]
| အီမီလီယာနို ချာမိုရို ဗာဂတ်စ်&lt;br /&gt;{{small|(၁၈၇၁–၁၉၆၆)}}
| ၁ ဇန်နဝါရီ ၁၉၁၇
| ၁ ဇန်နဝါရီ ၁၉၂၁
| {{Age in years and days|1917|01|01|1921|01|01}}
| ၁၉၁၆

|-
| ၁၄
| [[File:Diego Manuel Chamorro.jpg|80px]]
| ဒီယေဂို မာနူရယ် ချာမိုရို&lt;br /&gt;{{small|(၁၈၆၁–၁၉၂၃)}}
| ၁ ဇန်နဝါရီ ၁၉၂၁
| ၁၂ အောက်တိုဘာ ၁၉၂၃
| {{Age in years and days|1921|01|01|1923|10|12}}
| ၁၉၂၀

|-
| —
| 
| ရိုဆင်ဒို ချာမိုရို&lt;br /&gt;{{small|(၁၈၆၂–၁၉၄၇)}}&lt;br /&gt;{{small|(ယာယီ)}}
| ၁၂ အောက်တိုဘာ ၁၉၂၃
| ၂၇ အောက်တိုဘာ ၁၉၂၃
| {{Age in years and days|1923|10|12|1923|10|27}}
| –

|-
| ၁၅
| 
| ဘာတိုလိုမီ မာတီနက်ဇ်&lt;br /&gt;{{small|(၁၈၇၃–၁၉၃၆)}}
| ၂၇ အောက်တိုဘာ ၁၉၂၃
| ၁ ဇန်နဝါရီ ၁၉၂၅
| {{Age in years and days|1923|10|27|1925|01|01}}
| –

|-
| ၁၆
| [[File:Carlos José Solórzano.jpg|80px]]
| ကာလို့စ် ဟိုဆေး ဆိုလိုဇာနို&lt;br /&gt;{{small|(၁၈၆၀–၁၉၃၆)}}
| ၁ ဇန်နဝါရီ ၁၉၂၅
| ၁၄ မတ် ၁၉၂၆
| {{Age in years and days|1925|01|01|1926|03|14}}
| ၁၉၂၄

|-
| (၁၃)
| [[File:Emiliano Chamorro Vargas.jpg|80px]]
| အီမီလီယာနို ချာမိုရို ဗာဂတ်စ်&lt;br /&gt;{{small|(၁၈၇၁–၁၉၆၆)}}&lt;br /&gt;{{small|(ဒီဖက်တို / De facto)}}
| ၁၄ မတ် ၁၉၂၆
| ၁၁ နိုဝင်ဘာ ၁၉၂၆
| {{Age in years and days|1926|03|14|1926|11|11}}
| –

|-
| —
| [[File:Sebastián Uriza.jpg|80px]]
| ဆက်ဘတ်စတီယန် ယူရီဇာ&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;{{small|(ယာယီ)}}
| ၁၁ နိုဝင်ဘာ ၁၉၂၆
| ၁၄ နိုဝင်ဘာ ၁၉၂၆
| {{Age in years and days|1926|11|11|1926|11|14}}
| –
|-
| (၁၂)
| [[File:Adolfo Diaz Recinos.jpg|80px]]
| အာဒိုလ်ဖို ဒီယက်ဇ်&lt;br /&gt;{{small|(၁၈၇၅–၁၉၆၄)}}
| ၁၄ နိုဝင်ဘာ ၁၉၂၆
| ၁ ဇန်နဝါရီ ၁၉၂၉
| {{Age in years and days|1926|11|14|1929|01|01}}
| ၁၉၂၆

|-
| ၁၇
| [[File:Jose Maria Moncada 1910.jpg|80px]]
| ဟိုဆေး မာရီယာ မွန်ကာဒါ&lt;br /&gt;{{small|(၁၈၇၀–၁၉၄၅)}}
| ၁ ဇန်နဝါရီ ၁၉၂၉
| ၁ ဇန်နဝါရီ ၁၉၃၃
| {{Age in years and days|1929|01|01|1933|01|01}}
| ၁၉၂၈

|-
| ၁၈
| [[File:Juan Bautista Sacasa cph.3a44780.jpg|80px]]
| ဟွမ် ဘာတီစတာ ဆာကာဆာ&lt;br /&gt;{{small|(၁၈၇၄–၁၉၄၆)}}
| ၁ ဇန်နဝါရီ ၁၉၃၃
| ၉ ဇွန် ၁၉၃၆
| {{Age in years and days|1933|01|01|1936|06|09}}
| ၁၉၃၂

|-
| —
| [[File:Carlos Alberto Brenes 2 (cropped).jpg|80px]]
| ကာလို့စ် အယ်လ်ဘတ်တို ဘြာနက်စ်&lt;br /&gt;{{small|(၁၈၈၄–၁၉၄၂)}}&lt;br /&gt;{{small|(ယာယီ)}}
| ၉ ဇွန် ၁၉၃၆
| ၁ ဇန်နဝါရီ ၁၉၃၇
| {{Age in years and days|1936|06|09|1937|01|01}}
| –

|-
| ၁၉
| [[File:A Somoza-Garsia 1936.png|80px]]
| အာနာစတာစီယို ဆိုမိုဇာ ဂါစီယာ&lt;br /&gt;{{small|(၁၈၉၆–၁၉၅၆)}}
| ၁ ဇန်နဝါရီ ၁၉၃၇
| ၁ မေ ၁၉၄၇
| {{Age in years and days|1937|01|01|1947|05|01}}
| ၁၉၃၆

|-
| ၂၀
| 
| လက်ယိုနာဒို အာဂွေလို ဘာရီတို&lt;br /&gt;{{small|(၁၈၇၅–၁၉၄၇)}}
| ၁ မေ ၁၉၄၇
| ၂၆ မေ ၁၉၄၇
| {{Age in years and days|1947|05|01|1947|05|26}}
| ၁၉၄၇ {{small|(ဖေဖော်ဝါရီ)}}

|-
| —
| 
| ဘင်ဂျမင် လာကာယို ဆာကာဆာ&lt;br /&gt;{{small|(၁၈၉၃–၁၉၅၉)}}&lt;br /&gt;{{small|(ယာယီ)}}
| ၂၆ မေ ၁၉၄၇
| ၁၅ ဩဂုတ် ၁၉၄၇
| {{Age in years and days|1947|05|26|1947|08|15}}
| –

|-
| ၂၁
| [[File:Victor Manuel Roman y Reyes, Presidente de Nicaragua.jpg|80px]]
| ဗစ်တာ မာနူရယ် ရိုမန် ယီ ရေယက်စ်&lt;br /&gt;{{small|(၁၈၇၂–၁၉၅၀)}}
| ၁၅ ဩဂုတ် ၁၉၄၇
| ၆ မေ ၁၉၅၀
| {{Age in years and days|1947|08|15|1950|05|06}}
| ၁၉၄၇ {{small|(ဩဂုတ်)}}

|-
| —
| 
| မားနွယ် ဖာနန်ဒို ဇူရီတာ&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;{{small|(ယာယီ)}}}}
| ၆ မေ ၁၉၅၀
| ၇ မေ ၁၉၅၀
| {{Age in years and days|1950|05|06|1950|05|07}}
| –

|-
| (၁၉)
| [[File:1946 Press Photo Former President of Nicaragua General Anastasio Somoza.png|80px]]
| အာနာစတာစီယို ဆိုမိုဇာ ဂါစီယာ&lt;br /&gt;{{small|(၁၈၉၆–၁၉၅၆)}}
| ၇ မေ ၁၉၅၀
| ၂၉ စက်တင်ဘာ ၁၉၅၆
| {{Age in years and days|1950|05|07|1956|09|29}}
| ၁၉၅၀
|-
| ၂၂
| 
| လူးဝစ် ဆိုမိုဇာ ဒီဘိုင်း&lt;br /&gt;{{small|(၁၉၂၂–၁၉၆၇)}}
| ၂၉ စက်တင်ဘာ ၁၉၅၆
| ၁ မေ ၁၉၆၃
| {{Age in years and days|1956|09|29|1963|05|01}}
| ၁၉၅၇

|-
| ၂၃
| [[File:1966 Press Photo Rene Schick President of Nicaragua.jpg|80px]]
| ရီနေး ရှစ်ခ်&lt;br /&gt;{{small|(၁၉၀၉–၁၉၆၆)}}
| ၁ မေ ၁၉၆၃
| ၃ ဩဂုတ် ၁၉၆၆
| {{Age in years and days|1963|05|01|1966|08|03}}
| ၁၉၆၃

|-
| —
| [[File:Members Literary Academy Alfonso Cortés 1967 (cropped).jpg|80px]]
| အော်လန်ဒို မွန်တီနီဂရို မယ်ဒရာနို&lt;br /&gt;{{small|(၁၉၂၀–၁၉၈၈)}}&lt;br /&gt;{{small|(ယာယီ)}}
| ၃ ဩဂုတ် ၁၉၆၆
| ၄ ဩဂုတ် ၁၉၆၆
| {{Age in years and days|1966|08|03|1966|08|04}}
| –

|-
| ၂၄
| [[File:GUERRERO LORENZO.png|80px]]
| လော်ရန်ဇို ဂူရီရို&lt;br /&gt;{{small|(၁၉၀၀–၁၉၈၁)}}
| ၄ ဩဂုတ် ၁၉၆၆
| ၁ မေ ၁၉၆၇
| {{Age in years and days|1966|08|04|1967|05|01}}
| –

|-
| ၂၅
| [[File:1975 Press Photo Nicaragua President Anastasio Somoza (cropped).png|80px]]
| အာနာစတာစီယို ဆိုမိုဇာ ဒီဘိုင်း&lt;br /&gt;{{small|(၁၉၂၅–၁၉၈၀)}}
| ၁ မေ ၁၉၆၇
| ၁ မေ ၁၉၇၂
| {{Age in years and days|1967|05|01|1972|05|01}}
| ၁၉၆၇

|-
| —
| [[File:Coat of arms of Nicaragua.svg|80px]]
| ယာယီနိုင်ငံတော်အုပ်ချုပ်ရေးအဖွဲ့
| ၁ မေ ၁၉၇၂
| ၁ ဒီဇင်ဘာ ၁၉၇၄
| {{Age in years and days|1972|05|01|1974|12|01}}
| –

|-
| (၂၅)
| [[File:1975 Press Photo Nicaragua President Anastasio Somoza (cropped).png|80px]]
| အာနာစတာစီယို ဆိုမိုဇာ ဒီဘိုင်း&lt;br /&gt;{{small|(၁၉၂၅–၁၉၈၀)}}
| ၁ ဒီဇင်ဘာ ၁၉၇၄
| ၁၇ ဇူလိုင် ၁၉၇၉
| {{Age in years and days|1974|12|01|1979|07|17}}
| ၁၉၇၄

|-
| —
| [[File:Francisco Urcuyo Maliaños.jpg|80px]]
| ဖရန်စစ္စကို ဥရ်ကျူယို&lt;br /&gt;{{small|(၁၉၁၅–၂၀၀၁)}}&lt;br /&gt;{{small|(ယာယီ)}}
| ၁၇ ဇူလိုင် ၁၉၇၉
| ၁၈ ဇူလိုင် ၁၉၇၉
| {{Age in years and days|1979|07|17|1979|07|18}}
| –

|-
| —
| [[File:Coat of arms of Nicaragua.svg|80px]]
| စစ်အုပ်ချုပ်ရေး&lt;br /&gt;{{small|(ညှိနှိုင်းရေးမှူး: ဒေးနီယယ် အော်တေဂါ)}}
| ၁၈ ဇူလိုင် ၁၉၇၉
| ၁၀ ဇန်နဝါရီ ၁၉၈၅
| {{Age in years and days|1979|07|18|1985|01|10}}
| –

|-
| ၂၆
| [[File:Felipe González comparece en rueda de prensa con el presidente de Nicaragua. Pool Moncloa. 26 de abril de 1989 (cropped).jpeg|80px]]
| ဒယ်နီရယ် အော်တီဂါ
| ၁၀ ဇန်နဝါရီ ၁၉၈၅
| ၂၅ ဧပြီ ၁၉၉၀
| {{Age in years and days|1985|01|10|1990|04|25}}
| ၁၉၈၄

|-
| ၂၇
| [[File:Violeta Chamorro 1993.jpg|80px]]
| ဗီယိုလတ်တာ ချာမိုရို&lt;br /&gt;{{small|(၁၉၂၉–၂၀၂၅)}}
| ၂၅ ဧပြီ ၁၉၉၀
| ၁၀ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၇
| {{Age in years and days|1990|04|25|1997|01|10}}
| ၁၉၉၀

|-
| ၂၈
| [[File:ArnoldoAleman1997.png|80px]]
| အာနိုလ်ဒို အာလေမန်
| ၁၀ ဇန်နဝါရီ ၁၉၉၇
| ၁၀ ဇန်နဝါရီ ၂၀၀၂
| {{Age in years and days|1997|01|10|2002|01|10}}
| ၁၉၉၆

|-
| ၂၉
| [[File:Enrique Bolaños Geyer 2004 (cropped).jpg|80px]]
| အန်ရီကေး ဗိုလာညို့စ်&lt;br /&gt;{{small|(၁၉၂၈–၂၀၂၁)}}
| ၁၀ ဇန်နဝါရီ ၂၀၀၂
| ၁၀ ဇန်နဝါရီ ၂၀၀၇
| {{Age in years and days|2002|01|10|2007|01|10}}
| ၂၀၀၁

|-
| (၂၆)
| [[File:Posesión de Daniel Ortega como presidente de Nicaragua (6679779009) (cropped).jpg|80px]]
| [[ဒယ်နီရယ် အော်တီဂါ]]
| ၁၀ ဇန်နဝါရီ ၂၀၀၇
| ၁၈ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၅
| {{Age in years and days|2007|01|10|2025|02|18}}
| ၂၀၀၆၊ ၂၀၁၁၊ ၂၀၁၆၊ ၂၀၂၁
|}

== နီကာရာဂွါသမ္မတနိုင်ငံ၊ ပူးတွဲသမ္မတများအုပ်ချုပ်မှု  (၂၀၂၅ မှစ၍) ==
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;
|-
! rowspan=2| စဉ်
! rowspan=2| ပုံ
! rowspan=2| အမည်
! colspan=3| တာဝန်သက်တမ်း
! rowspan=2| ရွေးကောက်ပွဲ
|-
! စတင်ရက်
! ပြီးဆုံးရက်
! ကြာမြင့်ချိန်
|-
| (၂၆)
| [[File:Daniel Ortega on July 20, 2024.jpg|80px]]
| [[ဒယ်နီရယ် အော်တီဂါ]] &lt;br /&gt;{{small|''(ပူးတွဲသမ္မတ)''}}
| ၁၈ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၅
| ယခုလက်ရှိ
| {{Age in years and days|2025|02|18|2026|07|27}}
| –

|-
| ၃၀
| [[File:2017 Rosario Murillo (cropped).jpg|80px]]
| [[ရိုဆာရီယို မူရီလို]]&lt;br /&gt;{{small|''(ပူးတွဲသမ္မတ)''}}
| ၁၈ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၅
| ယခုလက်ရှိ
| {{Age in years and days|2025|02|18|2026|07|27}}
| –
|}

== ကိုးကား ==
&lt;references/&gt;
[[ကဏ္ဍ:နိုင်ငံအလိုက် သမ္မတများ၏ စာရင်းများ]]
[[ကဏ္ဍ:နီကာရာဂွါနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေး]]
[[ကဏ္ဍ:နီကာရာဂွါနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံရေး]]
[[ကဏ္ဍ:နီကာရာဂွါနိုင်ငံ၏ သမ္မတ]]
[[ကဏ္ဍ:နီကာရာဂွါနိုင်ငံ]]</text>
      <sha1>jlnvbim4dzgyp91dkkaw7hr7d21n3mn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ဖေနီးရှား</title>
    <ns>0</ns>
    <id>290074</id>
    <revision>
      <id>1051007</id>
      <parentid>1048530</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T15:22:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kyaw Myo Aung</username>
        <id>103978</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ဘာသာပြန်ဆော့ဝဲလ်ကိုသုံးပြီး ပြေပြစ်မှုမရှိ‌သော ဆောင်းပါးများပြုပြင်ရန် တမ်းပလိတ်များ ထည့်သွင်း</comment>
      <origin>1051007</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="16511" sha1="4cam3q4xw0sknlsnvtgl75kl1mv67yh" xml:space="preserve">{{Rough translation|date=2026-08}}
{{Copy edit|date=2026-08}}
{{Infobox country
| conventional_long_name = Phoenicia
| native_name = 
| common_name = Phoenicia
| life_span              = {{circa|2000}} – 64&amp;nbsp;BC
| image_map = Phoenicia map-en.svg
| capital = 
| religion = [[ခါနနိကိုးကွယ်မှု]]
| demonym                = Phoenicians
| demonym = ဖွေနီးကိတိုင်းသား၊ ဖွေနီးကိလူမျိုး (ဝါ) ခါနနိလူမျိုး
| government_type = ဂဏသံဃစနစ် နှင့် ခတ္တိယစနစ်သုံး မြို့ပြနိုင်ငံများ
| established_date1 = ၉၆၉ ဘီစီ
}}

'''ဖွေနီးကိ'''တိုင်း ({{langx|grc|Φοινίκι}}; IPA /ɸøy̯'ni.ki/) သို့မဟုတ် '''ဖနီးသျှ''' (Phoenicia) ဒေသ ဆိုသည်မှာ အရှေ့မြေထဲပင်လယ်ကမ်းစပ်၊ ဥဒည်(Levant, လဗောန့်)ဒေသကြီး၏ အနောက် ကမ်းရိုးတန်းတစ်လျှောက်ရှိ ခါနန်မြို့ပြ ပြည်များကို ရည်ညွှန်းခြင်းဖြစ်ပြီး ယနေ့ခေတ် [[လက်ဘနွန်နိုင်ငံ]]၏ ရှေးဦးလက်မွန်ဖြစ်သည်။ မြန်မာသမ္မာကျမ်းစာ၌ '''ဖိနိတ်'''ပြည် (Phoenice) ဟု ခေါ်သည်။ ထိုတိုင်းပြည်များတွင် နေထိုင်ခဲ့သော  ရှေးဟောင်းဆီးမိုက်နွယ် ခါနနိလူမျိုးများကို '''ဖွေနီးကိ'''တိုင်းသား သို့မဟုတ် ဖနီးသျှန်းလူမျိုးများ ( Phoenician) ဟုခေါ်ပါသည်။ &lt;ref&gt;{{Cite book |last=Malaspina |first=Ann |year=2009 |title=Lebanon |url=https://books.google.com/books?id=Pfop0v79y7gC&amp;q=phoenicia+lebanon&amp;pg=PA19 |publisher=Infobase Publishing |isbn=978-1-4381-0579-6 |location=New York, USA |pages=18–20}}&lt;/ref&gt;  ၎င်းတို့၏ ရေကြောင်း ယဉ်ကျေးမှုသည် အချိန်နှင့်အမျှ တိုးချဲ့ကျုံ့သွားပြီး ၎င်း၏ ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ အဓိကအချက်အချာသည် အာဝဒ် မှ ကရမေလတောင် အထိ ကျယ်ပြန့်သွားသည်။ &lt;ref&gt;{{Cite book |last=Meir Edrey |year=2019 |title=Phoenician Identity in Context: Material Cultural Koiné in the Iron Age Levant |publisher=Ugarit-Verlag |isbn=978-3-86835-282-5 |series=Alter Orient und Altes Testament |volume=469 |location=Münster |pages=23–24}}&lt;/ref&gt; ကုန်သွယ်ရေးနှင့် ကိုလိုနီပြုခြင်းမှတစ်ဆင့် ဖိုနီးရှားလူမျိုးများသည် [[ဆိုက်ပရပ်စ်နိုင်ငံ|ဆိုက်ပရပ်စ်]] မှ မက်ဂရက်ဘ် နှင့် အိုင်ဘေး [[အိုင်ဘီးရီးယားကျွန်းဆွယ်|ရီးယန်းကျွန်းဆွယ်]] အထိ မြေထဲပင်လယ်တစ်လျှောက် ၎င်းတို့၏ ဩဇာကို တိုးချဲ့ခဲ့ပြီး ကျောက်စာ ထောင်ပေါင်းများစွာကို ချန်ထားခဲ့သည်။

==အမည်သညာ==
မြန်မာလို '''ဖွေနီးကိ'''မှာ {{langx|grc|φοίνικι}} ၏ အေဒီတစ်ရာစုမှ အသံထွက်ကို စွဲ၍ ရေးခြင်းဖြစ်သည်။ အင်္ဂလိပ်အမည် '''ဖနီးသျှ ('''Phoenicia) သည် ရောမအမည် Phoenice /*ဖေနီးကျေ/မှလာပြီး ထိုအထက်၌ {{langx|grc|Φοινῑ́κη}} /ဖွေနီးကယ်/ မှ ဆင်းသက်သည်။ ရှေးဟောင်း ဟေလသ ဂရိလူမျိုးများသည် တုရုမြို့၊ ဇိဒုန်မြို့နေ ပင်လယ်ကုန်သည်များကို Φοῖνῐξ (Phoenix /ဖွေ့နိ'က်စ်/) ဟုခေါ်ကြသည်။ ထိုဝေါဟာရ၏ ဇာစ်မြစ်ကို တပ်အပ်မပြောနိုင်ကြသော်လည်း အချို့က ရှေးဟောင်း အီဂျစ်ဝေါဟာရ fnḫw (ဖနဃဝ) မှ လာသည် ဟု ယူဆကြ၏။

အထက်ပါ ရှေးဂရိပုဒ်  Φοῖνῐξ မှတစ်ဆင့် မူကွဲ လက်တင်ပုဒ် '''Pūnicus''' /ပူးနီကုစ်/ ဆင်းသက်လာပြီး ‌အနောက်ဘက်မြေထဲပင်လယ်တွင် အခြေချနေထိုင်ကြကုန်သော  ‌ဖွေနီးကိ တိုင်းသားတို့ကိုလည်း ပူနိကု လူမျိုးဟု ရည်ညွှန်းကြသည်။ ထို့ကြောင့် ယခုခေတ်သမိုင်းဆရာတို့က ရှေးဟောင်း ကာရ်ထားဂို (Carthage) ပြည်သားများကို '''ပျူးနစ်'''လူမျိုး (Punic)များ ဟု ခေါ်ကြ၏။

ဖွေနီးကိတိုင်းသားတို့သည် မိမိဇာတိမြို့ပြကို လိုက်၍ တုရုမြို့သား၊ ဇိဒုန်မြို့သားစသဖြင့် မိမိကိုယ်ကို ရည်ညွှန်းကြ၏။ တတိုင်းလုံး လူမျိုးနွယ်ကို ခြုံခေါ်ရလျှင် ခါနာန် (Canaan) တိုင်းကြီး၏ မြောက်ပိုင်းကမ်း၌ နေကြသောကြောင့် အခြားခါနာန်တိုင်းရင်းသားများကဲ့သို့ '''ခါနနိ'''လူမျိုး ( Canaanite, {{Langx|phn|𐤊𐤍𐤏𐤍 }} /ခနာ့အာနိ/ခနာ့ငါနိ/}}) ဟုသာ မိမိကိုယ်ကို ခေါ်ကြသည်။

==သမိုင်းကြောင်း==
ဖိုနီးရှားလူမျိုးများသည် [[ကြေးခေတ်]] ခါနန်လူမျိုးများ မှ တိုက်ရိုက်ပေါ်ထွက်လာခဲ့ပြီး ၎င်းတို့၏ ယဉ်ကျေးမှု ဓလေ့ထုံးတမ်းများသည် ကြေးခေတ်နှောင်းပိုင်း ပြိုလဲမှုကို ကျော်လွှားနိုင်ခဲ့ပြီး [[သံခေတ်]] အထိ အနှောင့်အယှက် အနည်းငယ်သာ ရှိသည်။ ၎င်းတို့သည် ၎င်းတို့ကိုယ်၎င်းတို့ ခါ ''နာန်လူမျိုးများ'' ဟု ရည်ညွှန်းပြီး ၎င်းတို့၏မြေကို ''ခါနာန်လူမျိုး'' ဟု ရည်ညွှန်းခဲ့သော်လည်း ၎င်းတို့သိမ်းပိုက်ထားသော နယ်မြေမှာ ကြေးခေတ် ခါနာန်လူမျိုးထက် သေးငယ်သည်။ {{Sfn|Gates|2011}}''Phoenicia ဟူသော ရောမ'' အမည်သည် ဂရိဝေါဟာရမှ သက်ပြီး  မူရင်း တိုင်းရင်းသား အားလုံးကို ခြုံငုံ ၍ ခေါ်ခြင်းဖြစ်သော်လည်း စုစုစည်းစည်း တသမတ်တည်းဟု ခံယူသော ဖွေနီးကိ ​လူတမျိုးတည်းဟူ၍ အမှန်တကယ် မရှိပေ။ {{Sfn|Quinn|2018}} {{Sfn|Lehmann|2024}}ခေတ်သစ်ပညာရပ်ဆိုင်ရာပညာရှင်များသည် {{Circa|1200 BC}} နောက်ပိုင်းတွင် ခါ ''နာန်လူမျိုးများ'' နှင့် ''ဖွေနီးကိလူမျိုး'' အကြား ခြားနားချက် အမှန်တကယ်မရှိဘဲ နှောင်းလူတို့ ထွင်ကြံခွဲခြားခဲ့ကြသည်သာဖြစ်ကောင်း ယူဆကြသည်။ {{Sfn|Gates|2011}} {{Sfn|Quinn|2018}}

ရေကြောင်းသွားလာမှုနှင့် ကုန်သွယ်ရေးအတွက် ကျော်ကြားသော ဖိုနီးရှားလူမျိုးများသည် ရှေးခေတ်၏ အကျယ်ပြန့်ဆုံး ရေကြောင်းကွန်ရက်များထဲမှ တစ်ခုကို တည်ထောင်ခဲ့ပြီး ထောင်စုနှစ်တစ်ခုကျော်ကြာ လှုပ်ရှားခဲ့သည်။ ဤကွန်ရက်သည် [[မက်ဆိုပိုတေးမီးယား]] ၊ [[ရှေးဟောင်းအီဂျစ်|အီဂျစ်]] နှင့် [[ရှေးခေတ်ဂရိ|ဂရိ]] ကဲ့သို့သော ယဉ်ကျေးမှု၏ အစပျိုးရာဒေသများ အကြား ဖလှယ်မှုများကို လွယ်ကူချောမွေ့စေခဲ့သည်။ ၎င်းတို့သည် မြေထဲပင်လယ်တစ်လျှောက်တွင် ကိုလိုနီများနှင့် ကုန်သွယ်ရေးစခန်းများကို တည်ထောင်ခဲ့ကြပြီး ၎င်းတို့အနက် မြေထဲပင်လယ် မက်ဂရက်ဘ်ရှိ ကာသေ့ချ်သည် ဘီစီ ၇ ရာစုတွင် အဓိကအင်အားကြီးနိုင်ငံတစ်ခုအဖြစ် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်လာခဲ့သည်။

ဖိုနီးရှားလူ့အဖွဲ့အစည်းကို လွတ်လပ်သော [[မြို့ပြနိုင်ငံ|မြို့ပြနိုင်ငံများ]] ၊ အထူးသဖြင့် [[ဘေးဘလော့စ်မြို့|Byblos]] ၊ Sidon နှင့် [[တိုင်ယာမြို့ ၊ လက်ဘနွန်|Tyre]] အဖြစ် ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ {{Sfn|Aubet|2001}}တစ်ခုချင်းစီသည် နိုင်ငံရေးဆိုင်ရာ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ကို ထိန်းသိမ်းထားကြပြီး မျှဝေထားသော အမျိုးသားရေးလက္ခဏာ၏ အထောက်အထား မရှိပါ။ {{Sfn|Quinn|2018}}[[ရာဇ|ဘုရင့်အာဏာသည်]] အဖြစ်များသော်လည်း၊ ဩဇာကြီးမားသော ကုန်သည်မိသားစုများသည် လူနည်းစုအုပ်ချုပ်မှုများ မှတစ်ဆင့် ဩဇာလွှမ်းမိုးမှုကို ကျင့်သုံးခဲ့ဖွယ်ရှိသည်။ ဖိုနီးရှားမြို့များသည် ဘီစီ ၉ ရာစုတွင် အစည်ကားဆုံး ထွန်းကားခဲ့သော်လည်း နောက်ပိုင်းတွင် နီယို-အဆီးရီးယား နှင့် အာခေးမနစ် ကဲ့သို့သော အင်ပါယာများ ချဲ့ထွင်လာပြီးနောက် ယိုယွင်းပျက်စီးလာခဲ့သည်။ သို့သော်လည်း ၎င်းတို့၏ ဩဇာလွှမ်းမိုးမှုသည် ဘီစီ ၂ ရာစုအလယ်ပိုင်းတွင် ရောမတို့၏ ကာသေ့ဂျ်မြို့ ပျက်စီးခြင်း အထိ အနောက်မြေထဲပင်လယ်တွင် တည်ရှိခဲ့သည်။

မူလသမိုင်းဝင်မှတ်တမ်းများ မရှိခြင်းကြောင့် &quot;ပျောက်ဆုံးနေသော&quot; ယဉ်ကျေးမှုအဖြစ် ကြာမြင့်စွာ သတ်မှတ်ခံထားရသော ဖိုနီးရှားလူမျိုးများသည် ၁၇ ရာစုနှင့် ၁၈ ရာစုများတွင် ကျောက်စာများ ရှာဖွေတွေ့ရှိပြီးနောက်မှသာ ပိုမိုနားလည်လာခဲ့ကြသည်။ ၂၀ ရာစုအလယ်ပိုင်းမှစ၍ ရှေးဟောင်းသုတေသနပြုချက်များအရ ရှေးဟောင်းကမ္ဘာတွင် ၎င်းတို့၏ အရေးပါမှုကို ဖော်ထုတ်နိုင်ခဲ့သည်။ {{Sfn|Markoe|2000}}၎င်းတို့၏ အတည်တကျဆုံး အမွေအနှစ်မှာ ပရိုတို-ဆိုင်းနိုင်းတစ် အက္ခရာ မှ ဆင်းသက်လာသော အစောဆုံး အတည်ပြုထားသော အက္ခရာစဉ် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုဖြစ်ပြီး {{Sfn|Coulmas|1996}} မြေထဲပင်လယ်တစ်လွှား ပျံ့နှံ့သွားပြီး [[ဂရိအက္ခရာ|ဂရိ အက္ခရာစဉ်]] ကို ဖြစ်ပေါ်စေခဲ့ပြီး လက်တင် နှင့် စီရီလစ် အက္ခရာစဉ်များကို ဖြစ်ပေါ်စေခဲ့ရုံသာမက ဆီးရီးယား နှင့် [[အာရဗီအရေးအသား|အာရဗီ]] စာရေးစနစ်များကိုပါ လွှမ်းမိုးခဲ့သည်။ {{Sfn|Markoe|2000|page=111}} {{Sfn|Fischer|2004}}၎င်းတို့သည် သင်္ဘောတည်ဆောက်ခြင်း ၊ ရေကြောင်းသွားလာမှု၊ စက်မှုလုပ်ငန်း၊ စိုက်ပျိုးရေးနှင့် အုပ်ချုပ်ရေးတို့တွင်လည်း ဆန်းသစ်တီထွင်မှုများ ပံ့ပိုးပေးခဲ့ကြသည်။ ၎င်းတို့၏ ကုန်သွယ်ရေးကွန်ရက်များသည် ဂန္ထဝင်မြေထဲပင်လယ်ယဉ်ကျေးမှု၏ စီးပွားရေးနှင့် ယဉ်ကျေးမှု ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုတွင် အခြေခံအခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်ခဲ့သည်။ {{Sfn|Niemeyer|2004}}


==ကိုးကား==
{{Reflist}}
[[ကဏ္ဍ:ပြန်လည်မဆန်းစစ်ရသေးသော ဘာသာပြန်များပါဝင်သည့် စာမျက်နှာများ]]
[[Category:အနောက်အာရှရှိ ယခင်နိုင်ငံများ]]</text>
      <sha1>4cam3q4xw0sknlsnvtgl75kl1mv67yh</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အဇ္ဇုန</title>
    <ns>0</ns>
    <id>290083</id>
    <revision>
      <id>1051009</id>
      <parentid>1046898</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T15:30:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kyaw Myo Aung</username>
        <id>103978</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ဘာသာပြန်ဆော့ဝဲလ်ကိုသုံးပြီး ပြေပြစ်မှုမရှိ‌သော ဆောင်းပါးများပြုပြင်ရန် တမ်းပလိတ်များ ထည့်သွင်း</comment>
      <origin>1051009</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="16403" sha1="tg659kouufct1rtrgn7dmxy3ufrl2ev" xml:space="preserve">{{Rough translation|date=2026-08}}
{{Copy edit|date=2026-08}}
{{Infobox deity|type=Hindu|name=အဇ္ဇုန|other_names=ကောန္တေယ၊ ဖဂ္ဂုန၊ ဓနဉ္ဇယ|image=File:Arjuna statue.JPG|texts=[[မဟာဘာရတ]]|spouse=[[ဒေါပဒီ]]၊ သုဘဒ္ဒါ၊ ဥလူပီ၊ စိတြင်္ဂဒါ|children={{bulleted list
|[[Iravan]] by Ulupi|[[Babhruvahana]] by Chitrangada|[[Abhimanyu]] by Subhadra|[[Shrutakarma]] by Draupadi|}}|parents={{bulleted list|[[Indra]] (father)|[[Kunti]] (mother)|[[Pandu]] (adoptive father)|[[Madri]] (step mother)}}|siblings={{hlist|[[Karna]]|[[Yudhishthira]]|[[Bheema]]|[[Nakula]]|[[Sahadeva]]}} (half-brothers)|weapon=ဂဏ္ဍီဝ လေးတော်|affiliation=ပဏ္ဍဝ၊ နရ နရာယဏ|caption=ဗာလီကျွန်းရှိ အဇ္ဇုန မင်းသားရုပ်တု|gender=Male|death_place=ဟိမဝန္တာ|birth_place=|member_of=[[ပဏ္ဍဝ]]|battles=ဝိရာဋ စစ်ပွဲ၊ ကုရုခေတြစစ်ပွဲ|dynasty=[[စန္ဒဝံသ]]}}'''အဇ္ဇုန''' ( {{Langx|sa|အရ်္ဇုန}} ။ အသံထွက်/အရ်ဂျုန/~/အာဂျုန/ ) သည် ရှေးဟောင်း ဟိန္ဒူ မဟာ ''[[မဟာဘာရတ|ဘာရတ]]'' ဇာတ်တော်၏ အဓိက ဇာတ်ကောင်များထဲမှ တစ်ဦးဖြစ်သည်။ သူသည် ပဏ္ဍဝ ညီအစ်ကို ငါးယောက်တွင် တတိယမြောက် အကြီးဆုံးဖြစ်ပြီး ၎င်းတို့ထဲတွင် အထူးချွန်ဆုံးအဖြစ် ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် အသိအမှတ်ပြုခံရသည်။ သူသည် နတ် တို့၏ ဘုရင် [[သိကြားမင်း]] [[ဣန္ဒာ]] နှင့် ကုရုမင်းဆက် ပဏ္ဍု မင်း၏ မိဖုရား ကုန္တီ တို့၏ သားတော်ဖြစ်ပြီး နတ်ဘုရားမှ မွေးဖွားလာသော သူရဲကောင်း တစ်ဦးဖြစ်သည်။ အာဂျူနာသည် မြားပစ်ရာတွင် အလွန်ထူးချွန်သော ကျွမ်းကျင်မှုနှင့် ကောင်းကင်လက်နက်များကို ကျွမ်းကျင်စွာ ကိုင်တွယ်နိုင်ခြင်းကြောင့် ကျော်ကြားသည်။ ဇာတ်လမ်းတစ်လျှောက်လုံးတွင် အာဂျူနာသည် သူ၏ မိခင်ဘက်ကဝမ်းကွဲဖြစ်သူ [[ကရစ်ရှနား|ကရစ်ရှနာနှင့် ရင်းနှီးသော ခင်မင်မှုကို ထိန်းသိမ်းထားပြီး ကရစ်ရှနာ]] သည် သူ၏ ဝိညာဉ်ရေးရာ လမ်းညွှန်အဖြစ် ဆောင်ရွက်သည်။ &lt;ref&gt;{{Cite web |date=2025-04-14 |title=Arjuna {{!}} Mahabharata, Pandava, Warrior {{!}} Britannica |url=https://www.britannica.com/topic/Arjuna |access-date=2025-06-03 |website=www.britannica.com |language=en}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;[https://www.britannica.com/topic/Arjuna &quot;Arjuna | Mahabharata, Pandava, Warrior | Britannica&quot;]. ''www.britannica.com''. 14 April 2025&lt;span class=&quot;reference-accessdate&quot;&gt;. Retrieved &lt;span class=&quot;nowrap&quot;&gt;3 June&lt;/span&gt; 2025&lt;/span&gt;.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt;

အာဂျူနာသည် မဟာကဗျာတစ်လျှောက်တွင် များစွာသော သူရဲကောင်းဆန်သော စွန့်စားမှုများအတွက် ဂုဏ်ပြုခံရသည်။ ငယ်စဉ်ကတည်းက သူဟာ လေးစားခံရတဲ့ စစ်သည်တော်ပညာရှိ Drona ရဲ့ သင်ကြားမှုအောက်မှာ ထူးချွန်ထက်မြက်တဲ့ ကျောင်းသားတစ်ယောက်အဖြစ် သူ့ကိုယ်သူ ထင်ရှားစေခဲ့ပါတယ်။ ငယ်ရွယ်စဉ်က အာဂျူနာသည် မြားပစ်ပြိုင်ပွဲတွင် ထူးချွန်စွာအောင်မြင်ခဲ့ခြင်းဖြင့် ပန်ချလာ ၏ မင်းသမီး [[ဒေါပဒီ|ဒရောပါဒီ]] ၏ လက်ကို ရရှိစေခဲ့သည်။ နောက်ပိုင်းတွင် ညီအစ်ကိုတော်စပ်မှု သဘောတူညီချက် ချိုးဖောက်မှုကြောင့် ယာယီပြည်နှင်ဒဏ်ခံရသည့်ကာလအတွင်း၊ အာဂျူနာသည် ဥလုပီ ၊ ချစ်ထရန်ဂါဒါ နှင့် သုဘဒြာ မင်းသမီးသုံးပါးနှင့် အိမ်ထောင်ရေး မဟာမိတ်ဖွဲ့ခဲ့သည့် ခရီးတစ်ခုကို စတင်ခဲ့သည်။ ထိုသမဂ္ဂများမှ သားလေးယောက်ဖြစ်သော Shrutakarma, Iravan, Babhruvahana and Abhimanyu . အာဂျူနာသည် သူ၏ အစ်ကိုဖြစ်သူ ယုဒဿသီရ၏ အချုပ်အခြာအာဏာကို ထူထောင်ရာတွင် အဓိကအခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်ခဲ့ပြီး နိုင်ငံများစွာကို နှိမ်နင်းခဲ့ကာ ခန္ဓဝပရစထ တောကို မီးရှို့ခဲ့သည်။ ပန်ဒဝများသည် မနာလိုဝန်တိုတတ်သော ကောရဝ များက ၎င်းတို့၏ နိုင်ငံတော်ကို ဆုံးရှုံးစေရန် လှည့်စားခံရပြီးနောက် လှည့်စား၍ ပြည်နှင်ဒဏ်ပေးခံရသောအခါ၊ အာဂျူနာသည် ကောရဝ၏ အဓိက မဟာမိတ်နှင့် အာဂျူနာ၏ အဓိကပြိုင်ဘက် ကာနကို သတ်ရန် ကျိန်ဆိုသည်။ နောက်ပိုင်းတွင် သူ၏ အစ်ကိုဝမ်းကွဲဖြစ်ကြောင်း ထွက်ပေါ်လာသည်။ ပြည်နှင်ဒဏ်ခံရစဉ်အတွင်း၊ အာဂျူနာသည် နတ်ဘုရားလက်နက်များ ရယူရန် ခရီးတစ်ခုထွက်ပြီး [[သိဝ|ရှီဝနတ်]] ဘုရား၏ မျက်နှာသာကို ရရှိခဲ့သည်။ သူ၏ ကိုယ်ခံပညာစွမ်းရည်အပြင်၊ အာဂျူနာသည် ဂီတနှင့် အကတွင်လည်း ကျွမ်းကျင်သောကြောင့် သူ၏ ပြည်နှင်ဒဏ်ခံရသည့် နောက်ဆုံးနှစ်တွင် မတ္တာ မင်းသမီး ဥတ္တရာ ၏ උපායဆရာအဖြစ် ဟန်ဆောင်နိုင်ခဲ့သည်။ ဤကာလအတွင်းတွင် သူသည် ကုရုတပ်မတော်တစ်ခုလုံးကိုလည်း အောင်နိုင်ခဲ့သည်။

ကုရုရှေတြစစ်ပွဲ မတိုင်မီက အာဂျူနာသည် သူ၏ ရဲစွမ်းသတ္တိရှိသော်လည်း သူ၏ဆွေမျိုးများနှင့် လေးစားခံရသော ဆရာများသည် ဆန့်ကျင်ဘက် ကောရဝဘက်နှင့် ပူးပေါင်းသည်ကို မြင်သောအခါ အလွန်စိတ်ဓာတ်ကျပြီး သူတို့ကို သတ်ရန် အကြံအစည်နှင့် ရုန်းကန်ခဲ့ရသည်။ နက်ရှိုင်းသော ကိုယ်ကျင့်တရားဆိုင်ရာ ပြဿနာတစ်ခုနှင့် ရင်ဆိုင်ရသောအခါ သူသည် သူ၏ ရထားထိန်းအဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်သော [[ကရစ်ရှနား|ကရစ်ရှနာ]] ထံ လှည့်သွားသည်။ ကရစ်ရှနာသည် သူ့အား ''[[ဘဂဝါဂီတ|ဘဂဝါဂီတာကျမ်း]]'' ၏ အသိပညာကို ပေးစွမ်းပြီး၊ စစ်သည်တော်တစ်ဦးအနေဖြင့် သူ၏တာဝန် ( ''ဓမ္မ'' )၊ [[ကံ ကံ၏အကျိုး|ကံ]] နှင့် သစ္စာ စောင့်သိမှု မှတစ်ဆင့် [[ဝိမုတ္တိ|လွတ်မြောက်မှုတို့အတွက်]] အကြံဉာဏ်ပေးသည်။ ဤဝိညာဉ်ရေးရာဗျာဒိတ်တော်တွင် အာဂျူနာသည် ''ဝိရှဝရုပ'' ဟုလူသိများသော ကရစ်ရှနာ၏ စကြဝဠာနတ်ဘုရားပုံသဏ္ဌာန်ကို ရူပါရုံတစ်ခုရရှိခဲ့သည်။ &lt;ref&gt;{{Cite book |last=Davis |first=Richard H. |date=26 October 2014 |title=The Bhagavad Gita |url=https://press.princeton.edu/books/hardcover/9780691139968/the-bhagavad-gita |publisher=Princeton University Press |isbn=978-0-691-13996-8 |language=en |access-date=6 September 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200812101843/https://press.princeton.edu/books/hardcover/9780691139968/the-bhagavad-gita |archive-date=12 August 2020 |url-status=live}}&lt;cite class=&quot;citation book cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot; id=&quot;CITEREFDavis2014&quot;&gt;Davis, Richard H. (26 October 2014). [https://press.princeton.edu/books/hardcover/9780691139968/the-bhagavad-gita ''The Bhagavad Gita'']. Princeton University Press. [[International Standard Book Number|ISBN]]&amp;nbsp;[[Special:BookSources/978-0-691-13996-8|&lt;bdi&gt;978-0-691-13996-8&lt;/bdi&gt;]]. [https://web.archive.org/web/20200812101843/https://press.princeton.edu/books/hardcover/9780691139968/the-bhagavad-gita Archived] from the original on 12 August 2020&lt;span class=&quot;reference-accessdate&quot;&gt;. Retrieved &lt;span class=&quot;nowrap&quot;&gt;6 September&lt;/span&gt; 2020&lt;/span&gt;.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; စစ်ပွဲအတွင်းတွင် ကောင်းကင်လေး ဂန္ဒီ ဗာကို ကိုင်ဆောင်ထားသော အာဂျူနာသည် ဘိရှမ နှင့် ကာန အပါအဝင် ကြောက်မက်ဖွယ်ကောင်းသော ရန်သူများစွာ ကျဆုံးသေဆုံးရခြင်းအတွက် တာဝန်ရှိသော အဓိက စစ်သည်တော်တစ်ဦးအဖြစ် ပေါ်ထွက်လာခဲ့သည်။ စစ်ပြီးနောက် သူသည် အာရှဝါမေဓ မှတစ်ဆင့် သူ၏အင်ပါယာကို ပေါင်းစည်းရာတွင် ယုဒဿသီရအား ကူညီပေးသည်။ ဤဇာတ်လမ်းတွဲတွင် အာဂျူနာကို သူ၏သားဖြစ်သူ ဘာဘရူဗာဟာနာက သတ်ပစ်လိုက်သော်လည်း ဥလုပီ၏ ဝင်ရောက်စွက်ဖက်မှုကြောင့် ပြန်လည်ရှင်သန်လာခဲ့သည်။ ကလီယုဂ် မစတင်မီတွင်၊ အာဂျူနာသည် ကရစ်ရှနာနှင့် အခြားယဒဝများအတွက် နောက်ဆုံးအခမ်းအနားများကို ပြုလုပ်သည်။ ထို့နောက် သူသည် ညီအစ်ကိုများနှင့် ဒရောပါဒီတို့နှင့်အတူ [[ဟိမဝန္တာ တောင်တန်း|ဟိမဝန္တာ]] သို့ နောက်ဆုံးခရီးကို ထွက်ခွာသွားပြီး ထိုနေရာတွင်ပင် အရှုံးပေးခဲ့ရသည်။ ကုရုမင်းဆက်သည် အာဂျူနာ၏ မြေးဖြစ်သူ ပါရိရှစ် မှတဆင့် ဆက်လက်တည်ရှိသည်။

အာရဇုနသည် ဟိန္ဒူရိုးရာဓလေ့တွင် သူရဲကောင်းစိတ်ဓာတ်၊ သူရဲကောင်းစိတ်ဓာတ်နှင့် သစ္စာစောင့်သိမှုတို့၏ ပြယုဂ်တစ်ခုအဖြစ် ရှိနေဆဲဖြစ်သည်။ သူသည် အထူးသဖြင့် ကရစ်ရှနာဗဟိုပြု ဟိန္ဒူ [[ဟိန္ဒူဘာသာ|ဘာသာ]] ၏ ဝေဿနဝဂိုဏ်းတွင် ထင်ရှားသောနေရာတစ်ခုကို ရယူထားပြီး ဟိန္ဒူအတွေးအခေါ် ၏ အဓိကကျမ်းဂန်တစ်ခု ဖြစ်လာသည့် ''ဘဂဝါဒ်ဂီတာ'' တွင် သူ၏ အဓိကအခန်းကဏ္ဍမှ ပိုမိုမြင့်မားလာခဲ့သည်။ ''မဟာဘာရတ'' ઉપરાંત၊ အဂျူနကို ဘီစီ ၅ ရာစု သို့မဟုတ် ၆ ရာစုတွင် ရေးသားခဲ့ဖွယ်ရှိသော ''အṣṭādhyāyī'' ကဲ့သို့သော အစောပိုင်းလက်ရာများတွင် ဖော်ပြထားသည်။ ထိုလက်ရာများတွင် သူ၏ ကိုးကွယ်မှုကို ဝါသုဒေဝ-ကရစ်ရှနာ &lt;ref&gt;{{Cite book |last=Bhattacharya |first=Sunil K. |date=1996 |title=Krishna-cult in Indian art |publisher=M. D. Publ |isbn=978-81-7533-001-6 |edition=1. publ |location=New Delhi}}&lt;cite class=&quot;citation book cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot; id=&quot;CITEREFBhattacharya1996&quot;&gt;Bhattacharya, Sunil K. (1996). ''Krishna-cult in Indian art'' (1. publ&amp;nbsp;ed.). New Delhi: M. D. Publ. [[International Standard Book Number|ISBN]]&amp;nbsp;[[Special:BookSources/978-81-7533-001-6|&lt;bdi&gt;978-81-7533-001-6&lt;/bdi&gt;]].&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; အပြင် [[အိန္ဒိယနိုင်ငံ|အိန္ဒိယ]] နှင့် [[အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံ|အင်ဒိုနီးရှား]] တစ်လွှားရှိ ''[[ပူရဏ်ကျမ်း|ပူရာဏကျမ်းများ]]'' နှင့် ဒေသတွင်းနှင့် ရိုးရာဓလေ့များစွာတွင်လည်း ဖော်ပြထားသည်။ သူ့ဇာတ်လမ်းဟာ အနုပညာ၊ ဖျော်ဖြေတင်ဆက်မှုတွေနဲ့ ဒုတိယစာပေအမျိုးမျိုးအတွက် လှုံ့ဆော်မှုတစ်ခု ဖြစ်ခဲ့သည်။


==ကိုးကား==
{{Reflist}}
[[ကဏ္ဍ:ပြန်လည်မဆန်းစစ်ရသေးသော ဘာသာပြန်များပါဝင်သည့် စာမျက်နှာများ]]
[[ကဏ္ဍ:ဟိန္ဒူဒဏ္ဍာရီ]]</text>
      <sha1>tg659kouufct1rtrgn7dmxy3ufrl2ev</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အခါယလူမျိုးများ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>290113</id>
    <revision>
      <id>1051010</id>
      <parentid>1048668</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T15:33:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kyaw Myo Aung</username>
        <id>103978</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ပြေပြစ်မှုမရှိသောဆောင်းပါးများ ပြုပြင်ရန် တမ်းပလိတ်များ ထည့်သွင်း</comment>
      <origin>1051010</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4889" sha1="7nqjighbo4b2cl5a5zx4slbjbqls0rp" xml:space="preserve">{{Rough translation|date=2026-08}}
{{Copy edit|date=2026-08}}
'''အခါယ''' လူမျိုးများ ({{Langx|grc|Ἀχαιοί|Akhaioí}}) ဟူသည် စာဆို [[ဟိုးမား]] (Homer) ၏ မဟာကဗျာ၌ [[ထရွိုင်|​တြောယ]]ပြည်ကို ဝိုင်းရံစစ်ပြုသော ဂရိ (ဝါ) ဟေလသ လူမျိုး တိုင်းရင်းသားပေါင်းစုံကို ခြုံငုံညွှန်းဆိုသော အခေါ်အဝေါ်ဖြစ်သည်။ Ἀχᾱΐᾱ (Achaia) ဒေသကို '''အခါယ'''ပြည် ဟု မြန်မာသမ္မာကျမ်းစာ၌ လက်မွန်ပြန်သည်ကို မှီ၍ အခါယ လူမျိုးဟု ပြန်ရခြင်းဖြစ်ပါသည်။ ထို အခါယ နယ်သည် ပေလိုပုန္နစ် (Peloponnese) ကျွန်းဆွယ်၏ မြောက်ပိုင်းကမ်းရိုးတလျှောက်တွင် တည်ရှိသည်။

အင်္ဂလိပ်ဘာသာ၌ '''အခီးယန်း'''များ ( Achaeans {{IPAc-en|ə|ˈ|k|iː|ən|z}}) ဟု ခေါ်ပြီး  {{Langx|grc|Ἀχαιός}} ပုဒ်မှ သက်၏။ Ἀχαιός ပုဒ်မှာ Ἀχαΐα တိုင်းသားဟု ဆိုလို၏။ 
Ἀχαΐα ၏ ရှေးအသံထွက်မှာ /အခါအိယာ/~/အာခါယား/ ကဲ့သို့ ဖြစ်ပြီး ယောနက (Ionic) မူ၌ Ᾰ̓χαιĭ̈́η (Ăkhaiĭ̈́ē, /အာခိုင်အီးယဲ/)ဟု တွင်၏။
ထို့ထက် ရှေးပိုကျသော ပုဗ္ဗမူ မှာ Ἄχαιϝᾱ (Ákhaiwā, /အားခိုင်ဝါ/~/အာ့ခါဝယာ/) ဖြစ်၏။
သက္ကဋ နှင့် ပါဠိ မှုပြုလျှင် '''အခါယာ'''၊ '''အခါယျာ'''၊ '''အခဲယာ'''၊ အခေယျာ၊ အခေဝါ၊ အ​ခဝျ ဟု ဖြစ်မည်။
ရောမ လက်တင်ဘာသာ၌ '''အခီဝု''' တိုင်းသား (Achīvus)၊ '''အခီဝီ''' (Achīvī)လူမျိုးဟု တွင်၏။
မွိကဲနဲခေတ် ဂရိစာ (Mycenean Greek) ၌ကား 𐀀𐀏𐀹𐀊𐀆 (အ ခ ဝိ ယ ဒ။ /အခိုင်ဝိယန်ဒေ/) ဟု တွေ့ရ၏။ &quot;အခါယ&quot; သညာ သည် ဟိတ္တိ (Hittite) စာ၌ တွေ့ရသော
𒆳𒌷𒄴𒄭𒅀𒉿𒀀 ( Aḫḫiyawā /အဟိယဝါ/) နှင့်၎င်း၊ ရှေးဟောင်းအီဂျစ် iqꜣwꜣyšꜣ (Eqwesh; ဣဂဎဝဎယသျှ) နှင့်၎င်း နီးစပ်သည်ဟု ပညာရှင်တို့ ယုံကြည်ကြသည်။

၎င်းတို့သည် [[ကြေးခေတ်|ကြေးခေတ်နှောင်းပိုင်း]] မှ စာသားများတွင် ပေါ်လာပြီး [[မိုက်ဆီးနီးယန် ဂရိ|မွိကဲနဲ ယဉ်ကျေးမှု]] ၏ တစိတ်တဒေသဟု ယုံကြည်ရသည်။

ဂရိ မဟာကဗျာများကို ထား၍ နှောင်းပိုင်း ကာလများတွင် အခါယလူမျိုး (Achaeans) ဟူသော ဝေါဟာရကို ဂရိတိုက်တဆွေတမျိုးလုံးအတွက် မသုံးတော့ဘဲ ပီလိုပုန္နစ်ကျွန်းမြောက်ပိုင်း အခါယ တိုင်းဒေသ၌ နေသော လူတို့ကိုသာ ခေါ်ဝေါ်တော့သည်။ ဤဒေသ၏ မြို့ပြနိုင်ငံများသည် နောက်ပိုင်းတွင် အခါယန် ဂဏအသင်း (Achaean League) ဟု လူသိများသော ကွန်ဖက်ဒရေးရှင်းတစ်ခုကို ဖွဲ့စည်းခဲ့ပြီး ၎င်းသည် ဘီစီ ၃ ရာစုနှင့် ၂ ရာစုအတွင်း ဩဇာလွှမ်းမိုးမှု ရှိခဲ့သည်။

==ကိုးကား==
{{Reflist}}
[[ကဏ္ဍ:ပြန်လည်မဆန်းစစ်ရသေးသော ဘာသာပြန်များပါဝင်သည့် စာမျက်နှာများ]]
[[Category:ဂရိရှိ ရှေးခေတ် မျိုးနွယ်စုများ]]</text>
      <sha1>7nqjighbo4b2cl5a5zx4slbjbqls0rp</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>နေသျှိလူမျိုး</title>
    <ns>0</ns>
    <id>290125</id>
    <revision>
      <id>1051013</id>
      <parentid>1047535</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T15:38:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kyaw Myo Aung</username>
        <id>103978</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ပြေပြစ်မှုမရှိသောဆောင်းပါးများ ပြုပြင်ရန် တမ်းပလိတ်များ ထည့်သွင်း</comment>
      <origin>1051013</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18049" sha1="dkcpaeivrp5p1pxfhaeymwc8xxgom65" xml:space="preserve">{{Rough translation|date=2026-08}}
{{Copy edit|date=2026-08}}
{{Infobox country
| native_name = {{lang|hit|{{Script/Cuneiform|ana|𒄩𒀜𒌅𒊭}}}} ({{Transliteration|hit|ဟတ္တုသျှ}})
| conventional_long_name = နေသျှိ မဟာဇနပဒ (ဟို့မဟုတ်) ဟတ္တုသျှ မဟာမဏ္ဍလ
| common_name = Hittites
| government_type = 
| image_flag = 
| image_coat = SealSuppiluliuma.svg{{!}}class=skin-invert
| symbol_type = [[Šuppiluliuma I]] နှင့် [[Tawananna]]၏ တံဆိပ်တော်
| image_map = [[File:Empire of the Hitties.png|thumb|ဘီစီ ၁၃၀၀ ဝန်းကျင်မှ နေသျှိလူမျိုးများ၏ ဟတ္တုသျှ တိုင်းနိုင်ငံတော် အာဏာစက်]]
| capital = *[[ဟတ္တုသျှ]]
*[[Tarḫuntašša]]
| religion = နေသျှိ နတ်ကိုးကွယ်မှု
| currency = 
| population_estimate = ၂ သိန်းခန့်
| legislature = 
}}
[[File:Sphinx_Gate,_Hattusa_01.jpg|right|thumb|မြို့တွင်းသို့ ဝင်ရောက်သော စဖင့်စ်ဂိတ်]]
[[File:Hattusa,_capital_of_the_Hittite_Empire_04.jpg|thumb|ဟတ်တူဆာ မြို့တွင်းရှိ ကြီးကျယ်သောဘုရားကျောင်း]]

'''နေသျှိ''' လူမျိုး( {{Langx|en|Neshites}}; {{lang|hit|{{Script/Cuneiform|ana|𒉈𒋗𒈨𒉌𒌍}}}} nešumeneš) သို့မဟုတ် '''ဟစ်တိုက်''' ( Hittites {{IPAc-en|ˈ|h|ɪ|t|aɪ|t|s}} )  လူမျိုးများ သည် အနောက်အာရှ ရှိ [[ကြေးခေတ်|ကြေးခေတ်၏]] ပထမဆုံးသော အဓိက ယဉ်ကျေးမှုများထဲမှ တစ်ခုကို တည်ထောင်ခဲ့သော အာနာတိုလီယန် အင်ဒို-ဥရောပ လူမျိုး တစ်မျိုး ဖြစ်သည်။ [[ပင်လယ်နက်]] ၏ တစ်ဖက်ကမ်းမှ မူလအစပြုခဲ့ဖွယ်ရှိသော &lt;ref&gt;{{Cite encyclopedia|title=Hittite|url=https://www.britannica.com/topic/Hittite}}&lt;cite class=&quot;citation encyclopaedia cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;[https://www.britannica.com/topic/Hittite &quot;Hittite&quot;]. &lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; သူတို့သည် ဘီစီ ၂ ထောင်စုနှစ် အစောပိုင်းတွင် မြောက်-အလယ်ပိုင်း [[အနာတိုလီယား|အာနာတိုလီးယား]] တွင် အခြေချနေထိုင်ခဲ့ကြသည်။ ထိုနေရာတွင် ၎င်းတို့သည် ကုဆာရာ နိုင်ငံ (ဘီစီ ၁၇၅၀ မတိုင်မီ)၊ ကာနက်ရှ် သို့မဟုတ် နီဆာ ( {{Circa|1750}}ဘီစီ &lt;span data-ve-ignore=&quot;&quot; style=&quot;white-space:nowrap;&quot;&gt;၁၇၅၀&lt;/span&gt; –၁၆၅၀) နှင့် ၎င်းတို့၏ မြို့တော် ဟတ်တူဆာ (ဘီစီ ၁၆၅၀ ခန့်) ကို ဗဟိုပြုသည့် အင်ပါယာ တစ်ခု {{Sfn|Kloekhorst|Waal|2019}} {{Sfn|Kloekhorst|2020}}ခေတ်သစ်ကာလတွင် '''ဟစ်တိုက်အင်ပါယာ''' (Hittite Empire) အဖြစ် လူသိများသော  ဟတ္တုသျှ နိုင်ငံသည် ဘီစီ ၁၄ ရာစုအလယ်ပိုင်းတွင် Šuppiluliuma I လက်ထက်တွင် အထွတ်အထိပ်သို့ ရောက်ရှိခဲ့ပြီး ထိုစဉ်က အာနာတိုလီယာ၏ အများစုနှင့် မြောက်ပိုင်း ဆီးရီးယား နှင့် အထက် မက်ဆိုပိုတေးမီးယား တို့၏ အစိတ်အပိုင်းများကို လွှမ်းခြုံထားပြီး Hurri - Mitanni နှင့် [[အဆီးရီးယန်း လူမျိုး|Assyrians]] တို့၏ ပြိုင်ဘက်အင်ပါယာများနှင့် နယ်နိမိတ်ချင်းထိစပ်နေသည်။

ဘီစီ ၁၅ ရာစုနှင့် ၁၃ ရာစုအတွင်း ဟစ်တိုက်လူမျိုးများသည် အနီးအရှေ့ဒေသ ၏ အကြီးမားဆုံး အင်အားကြီးနိုင်ငံများဖြစ်ပြီး အီဂျစ်နိုင်ငံတော်သစ် ၊ အလယ်အဆီးရီးယန်းအင်ပါယာ နှင့် မီတန်နီ အင်ပါယာတို့နှင့် ပဋိပက္ခဖြစ်ပွားခဲ့သည်။ ဘီစီ ၁၂ ရာစုတွင် ဟစ်တိုက်အင်ပါယာ၏ အများစုကို အလယ်အာရှုရိအင်ပါယာ က သိမ်းပိုက်ခဲ့ပြီး ကျန်အပိုင်းများကို ထိုဒေသသို့ အသစ်ရောက်ရှိလာသော ဖရစ်ဂျီးယန်း လူမျိုးများက လုယက်ခဲ့ကြသည်။ ဘီစီ ၁၂ ရာစုနှောင်းပိုင်းမှစ၍ ကြေးခေတ်နှောင်းပိုင်း ပြိုကွဲချိန် အတွင်း ဟစ်တိုက်လူမျိုးများသည် လွတ်လပ်သောနိုင်ငံငယ်များစွာ အဖြစ် ပြိုကွဲသွားခဲ့ပြီး ၎င်းတို့အချို့သည် နီယို-အဆီးရီးယားအင်ပါယာ၏ လက်အောက်ခံမဖြစ်မီ ဘီစီ ၈ ရာစုအထိ ရှင်သန်ခဲ့သည်။ စည်းလုံးညီညွတ်မှု မရှိတော့သောကြောင့် ၎င်းတို့၏ သားစဉ်မြေးဆက်များသည် ပြန့်ကျဲသွားပြီး နောက်ဆုံးတွင် လီဗန့်နှင့် [[မက်ဆိုပိုတေးမီးယား]] တို့၏ ခေတ်သစ်လူဦးရေ ထဲသို့ ပေါင်းစည်းသွားခဲ့သည်။ &lt;ref&gt;{{Cite encyclopedia|title=Sea Peoples|url=https://www.worldhistory.org/Sea_Peoples/|date=2 September 2009}}&lt;cite class=&quot;citation encyclopaedia cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot; id=&quot;CITEREFMark2009&quot;&gt;Mark, Joshua J. (2 September 2009). &lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt;

&quot;နေသျှိလိ ဘာသာ&quot; {{Transliteration|hit|nešili}} ခေါ် ဟစ်တိုက်စကား သည် [[အင်ဒို-ဥရောပနွယ် ဘာသာစကားများ|အင်ဒို-ဥရောပဘာသာစကားမိသားစု]]၏ အနာတိုလီယန် ကိုင်းခွဲအဝင်ဖြစ်သည်။ အနီးကပ်ဆက်စပ်နေသော လူဝီဘာသာစကား နှင့်အတူ ၎င်းသည် သမိုင်းကြောင်းအရ အတည်ပြုထားသော အင်ဒို-ဥရောပဘာသာစကားများတွင် ရှေးအကျဆုံးဖြစ်သည်။ &lt;ref&gt;{{Cite web |date=7 July 2004 |title=The peaks and troughs of Hittite |url=http://www.leidenuniv.nl/en/researcharchive/index.php3-c=178.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20170203061604/http://www.leidenuniv.nl/en/researcharchive/index.php3-c=178.htm |archive-date=3 February 2017 |access-date=19 December 2016 }}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;. &lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; ဟစ်တိုက်ယဉ်ကျေးမှု၏သမိုင်းကို ၎င်းတို့၏ယခင်နယ်မြေများတွင်တွေ့ရှိရသော [[ကျူနီးဖောင်းစာ|ကျူနီဖောင်း]] စာသားများနှင့် [[အဆီးရီးယား အင်ပါယာ|အဆီးရီးယား]] ၊ [[ဘာဘီလိုနီးယား|ဘေဘီလိုးနီးယား]] ၊ [[ရှေးဟောင်းအီဂျစ်|အီဂျစ်]] နှင့် [[အရှေ့အလယ်ပိုင်းဒေသ|အရှေ့အလယ်ပိုင်း]] ရှိ မော်ကွန်းတိုက်အမျိုးမျိုးတွင်တွေ့ရှိရသော သံတမန်ရေးနှင့် ကုန်သွယ်ရေးဆိုင်ရာ စာပေးစာယူများမှ အများဆုံးသိရှိရသည်။ ဤစာသားများကို အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုခြင်းသည် အင်ဒို-ဥရောပလေ့လာမှု သမိုင်းတွင် အဓိကဖြစ်ရပ်တစ်ခုဖြစ်သည်။

သံ အရည်ကျိုလုပ်ငန်း ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်လာခြင်းကို ကြေးခေတ်အတွင်း သံလုပ်ငန်းကို လက်ဝါးကြီးအုပ်ခဲ့သည်ဟု ယူဆရသော ဟစ်တိုက်လူမျိုးများကြောင့်ဟု ပညာရှင်များက တစ်ချိန်က ယူဆခဲ့ကြသည်။ ဤသီအိုရီသည် ၂၁ ရာစုတွင် ကြေးခေတ်နှောင်းပိုင်း ပြိုလဲမှုနှင့် နောက်ဆက်တွဲ [[သံခေတ်]] တို့နှင့်အတူ ပိုမိုအငြင်းပွားလာခဲ့ပြီး &lt;ref&gt;{{Cite book |last=Muhly |first=James D. |year=2003 |title=Near Eastern Archaeology |publisher=Eisenbrauns |isbn=1-57506-083-3 |editor-last=Richard |editor-first=Suzanne |pages=174–183 |chapter=Metalworking/Mining in the Levant}}&lt;cite class=&quot;citation book cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot; id=&quot;CITEREFMuhly2003&quot;&gt;Muhly, James D. (2003). &lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; ဒေသတွင်း သံထည်လုပ်ငန်းနည်းပညာ နှေးကွေးစွာနှင့် စဉ်ဆက်မပြတ် ပျံ့နှံ့လာခြင်းကို မြင်တွေ့ခဲ့ရသည်။ ကြေးခေတ် အာနာတိုလီးယား မှ သံအရာဝတ္ထုအချို့ရှိသော်လည်း အရေအတွက်သည် အီဂျစ်၊ [[မက်ဆိုပိုတေးမီးယား]] နှင့် အခြားနေရာများတွင် တူညီသောကာလမှ သံအရာဝတ္ထုများနှင့် နှိုင်းယှဉ်နိုင်ပြီး ဤအရာဝတ္ထုအနည်းငယ်သာ လက်နက်များဖြစ်သည်။  X-ray fluorescence spectrometry အရ ကြေးခေတ်မှ သံအများစု သို့မဟုတ် အားလုံးသည် [[ဥက္ကာခဲမှုန်|ဥက္ကာခဲ]] များမှ ဆင်းသက်လာသည်ဟု အကြံပြုထားသည်။ &lt;ref&gt;{{Cite journal |last=Jambon |first=Albert |date=December 2017 |title=Bronze Age iron: Meteoritic or not? A chemical strategy. |journal=Journal of Archaeological Science |volume=88 |pages=47–53 |bibcode=2017JArSc..88...47J |doi=10.1016/j.jas.2017.09.008}}&lt;cite class=&quot;citation journal cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot; id=&quot;CITEREFJambon2017&quot;&gt;Jambon, Albert (December 2017). &lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; ဟစ်တိုက်စစ်တပ်သည်လည်း ရထား များကို အောင်မြင်စွာအသုံးပြုခဲ့သည်။ &lt;ref name=&quot;britishmuseum&quot;&gt;{{Cite web |title=Hittites |url=https://www.britishmuseum.org/explore/cultures/middle_east/hittites.aspx |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20141107205200/http://www.britishmuseum.org/explore/cultures/middle_east/hittites.aspx |archive-date=7 November 2014 |access-date=7 November 2014 |website=[[British Museum]] |publisher=Trustees of the British Museum |location=[[London]]}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;[https://www.britishmuseum.org/explore/cultures/middle_east/hittites.aspx &quot;Hittites&quot;]. &lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt;

၁၉၂၃ ခုနှစ်တွင် [[တူရကီနိုင်ငံ|တူရကီသမ္မတနိုင်ငံ]] တည်ထောင်ခြင်းနှင့်အတူ ဟစ်တိုက်လူမျိုးများအပေါ် ခေတ်သစ်စိတ်ဝင်စားမှု မြင့်တက်လာခဲ့သည်။ ဟစ်တိုက်လူမျိုးများသည် Halet Çambel နှင့် Tahsin Özgüç ကဲ့သို့သော တူရကီ ရှေးဟောင်းသုတေသနပညာရှင်များ၏ အာရုံကို ဆွဲဆောင်ခဲ့သည်။ ဤကာလအတွင်း၊ ဟစ်တီလောဂျီ ၏ နယ်ပယ်အသစ်သည် နိုင်ငံပိုင် ''Etibank'' (&quot;ဟစ်တီဘဏ်&quot;)၊ &lt;ref name=&quot;Erimtan&quot;&gt;{{Cite journal |last=Erimtan |first=Can |date=December 2008 |title=Hittites, Ottomans and Turks: Ağaoğlu Ahmed Bey and the Kemalist construction of Turkish nationhood in Anatolia |journal=Anatolian Studies |volume=58 |pages=141–171 |doi=10.1017/S0066154600008711 |jstor=20455417}}&lt;cite class=&quot;citation journal cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot; id=&quot;CITEREFErimtan2008&quot;&gt;Erimtan, Can (December 2008). &lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; နှင့် [[အန်ကာရာမြို့|အန်ကာရာတွင်]] {{Convert|200|km}} အကွာတွင် တည်ဆောက်ခဲ့သော အန်ကာ ရာရှိ အာနာတိုလီယန် ယဉ်ကျေးမှုပြတိုက်၏ တည်ထောင်ခြင်းကဲ့သို့သော တူရကီအဖွဲ့အစည်းများ၏ အမည်ပေးမှုကိုလည်း လွှမ်းမိုးခဲ့သည်။&amp;nbsp;&lt;span data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;မိုင်)&lt;/span&gt; ဟစ်တိုက်အနုပညာ နှင့် ရှေးဟောင်းပစ္စည်းများ၏ ကမ္ဘာ့အပြည့်စုံဆုံးပြပွဲကို ကျင်းပသည့် ဟစ်တိုက်မြို့တော် ဟတ်တူဆာ၏ အနောက်ဘက်။

==အမည်သညာ==
'''နေသျှိ'''လူမျိုးဟု ခေါ်ရခြင်းမှာ အဆိုပါ အာရိယန်နွယ်စပ် တိုင်းရင်းသားတို့သည် မိမိကိုယ်ကို '''ကနေသျှ'''(Kanesha) မြို့တော်ကို အစွဲပြု၍ နေသျှ ပြည်သားများ ( 𒉈𒋗𒈨𒉌𒌍, nešumeneš) ဟု မှတ်တမ်းတင်ထား၍ ဖြစ်သည်။ မိမိတို့သုံးနှုန်းသော ဘာသာစကားကိုလည်း '''နေသျှိလိ''' ဘာသာဟု ဆိုကြသည်။ 

အင်္ဂလိပ် သမိုင်းဝိဒျာပညာရှင်အများစု နှုတ်ကျိုးသုံးစွဲနေသော '''ဟစ်တိုက်''' (Hittite) ဟူသော ဝေါဟာရ မှာ အစလက်မွန်၌ သမ္မာကျမ်းစာ (Bible)လာ ခါနာန်တိုင်းရင်းသား '''ဟိတ္တိ''' လူမျိုးများကို ခေါ်ဆိုခြင်းဖြစ်သည်။ ၂၀ ရာစု အစောပိုင်း၌ အာရှမိုင်းနားဒေသတွင် တူးဖော်သိရှိရသော '''ဟတ္တိ''' (Hatti) တိုင်းရင်းသားများကို ဟိတ္တိ များနှင့် အမည်ဆင်တူယိုးမား၍ အမျိုးတူသည် ဟု ယူဆလျက် ထိုမှတဆင့် နှောင်းပိုင်းမှ ဝင်လာသော အာရိယန် (Indo-European) လူမျိုးများကို ပါ ဟိတ္တိ/ ဟစ်တိုက်လူမျိုး ဟု ခေါ်ခဲ့ကြခြင်းဖြစ်သည်။ ယနေ့ခေတ် ပညာရှင်အများကမူ ကျမ်းဂန်လာ ဟိတ္တိလူမျိုး နှင့် အာရှမိုင်းနားမှ လူမျိုးစုများကို အမျိုးထပ်တူသည်ဟု မယူတော့ဘဲ  သီးသန့်ခွဲထုတ်လာကြပြီ ဖြစ်သည်။


==ကိုးကား==
{{Reflist}}
[[ကဏ္ဍ:ပြန်လည်မဆန်းစစ်ရသေးသော ဘာသာပြန်များပါဝင်သည့် စာမျက်နှာများ]]
[[ကဏ္ဍ:ရှေးဟောင်း ဘုရင့်နိုင်ငံ]]</text>
      <sha1>dkcpaeivrp5p1pxfhaeymwc8xxgom65</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ယူရေးနပ်စ်</title>
    <ns>0</ns>
    <id>290224</id>
    <revision>
      <id>1051014</id>
      <parentid>1047882</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T15:41:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kyaw Myo Aung</username>
        <id>103978</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ပြေပြစ်မှုမရှိသောဆောင်းပါးများ ပြုပြင်ရန် တမ်းပလိတ်များ ထည့်သွင်း</comment>
      <origin>1051014</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4208" sha1="p7jfwbzesietnntd6g2hhyzk4ozi4sm" xml:space="preserve">{{For|နေအဖွဲ့အစည်းရှိ ဂြိုဟ်|ယူရေးနပ်စ်ဂြိုဟ်}}
{{Rough translation|date=2026-08}}
{{Copy edit|date=2026-08}}
{{Infobox deity|type=Greek|name=Uranus|image=Altar Pérgamo Urano 01.JPG|alt=|caption=ပေရဂံမြို့ဟောင်းပြတိုက်၊ ကျောက်ဆစ်နံရံပန်းချီမှ ယူရေးနပ်စ်ပုံ|god_of=ကောင်းကင်နတ်|abode=မိုးကောင်းကင်|symbol=|consort=ဂိုင်ယာ|parents=ဂိုင်ယာ|siblings=[[ပုန္တု]] and the [[ဥူရေအာ]]|children=တိတန်များ၊ နတ်ဒေဝါများ၊ အသုရာများ၊ ဘီလူးများ၊ ကုမ္ဘဏ်များ &lt;ref&gt;According to [[Hesiod]], ''[[Theogony]]'' [https://www.perseus.tufts.edu/hopper/text?doc=Hes.+Th.+183 183–200], Aphrodite was born from Uranus's severed genitals, but according to [[Homer]], Aphrodite was the daughter of [[Zeus]] (''[[Iliad]]'' [http://data.perseus.org/citations/urn:cts:greekLit:tlg0012.tlg001.perseus-eng1:3.374 3.374], [http://data.perseus.org/citations/urn:cts:greekLit:tlg0012.tlg001.perseus-eng1:20.105 20.105]; ''[[Odyssey]]'' [http://data.perseus.org/citations/urn:cts:greekLit:tlg0012.tlg002.perseus-eng1:8.308 8.308], [http://data.perseus.org/citations/urn:cts:greekLit:tlg0012.tlg002.perseus-eng1:8.320 320]) and [[Dione (Titaness)|Dione]] (''[[Iliad]]'' [http://data.perseus.org/citations/urn:cts:greekLit:tlg0012.tlg001.perseus-eng1:5.370 5.370–71]), see Gantz, pp. 99–100.&lt;/ref&gt;|roman_equivalent=ကာဲလုသ် /ကိုင်လု'စ်/}}

[[ဂရိဒဏ္ဍာရီ]] တွင် '''ဥူရနို့စ်'''  ( {{Langx|grc|Οὐρανός||ကောင်းကင်}} ) သို့မဟုတ် '''ယူရေးနတ်စ်''' ( အင်္ဂလိပ်: Uranus ) သည် မိုးကောင်းကင်၏ ပုံဆောင်​​ကိုယ်ဆောင်နတ်ဖြစ်ပြီး [[ဂရိကမ္ဘာဦးနတ်ဘုရားများ|ကမ္ဘာဦးနတ်]] (အာဒိကပ္ပဒေဝ) များထဲမှ တစ်ပါးဖြစ်သည်။ [[ဟီးဆီးယဒ်|ဟဲစိအိုဒို့စ်]] (Hesiod) အဆိုအရ ဥူရနို့စ်သည် ဂိုင်ယာ (ပထဝီ) ၏ သားတဖြစ်လဲ လင်ဖြစ်ပြီး သူနှင့်အတူ [[တိုက်တန်များ|တီတာန်]] နတ်ပထမမျိုးဆက်ကို မွေးဖွားခဲ့သည်။ သို့သော် ဥူရနို့စ်ကို တိုက်ရိုက်ပသသော နတ်ဂိုဏ်းဓလေ့ တစ်ခုမျှ ဂန္ထဝင်ခေတ် အထိ ကျန်ရှိမနေခဲ့ပါ။  ဥူရနို့စ်သည် ဂရိ မြေထည်ပန်းချီ များ၏ ပုံမှန်အကြောင်းအရာများထဲတွင်လည်း မပါဝင်ပါ။ သို့သော် [[ဟိုးမား|ဟိုမဲရို့စ်၏ မဟာကဗျာ]] ပါ နတ်ပင့်ဂါထာတွင် ဓာတ်ကြီးသုံးပါးဖြစ်သော မြေကြီး၊ ကောင်းကင်နှင့် မရဏမြစ်ကို ပေါင်းပင့်ရာ၏။  သူ့နာမည်ကို [[လက်တင်ဘာသာစကား|လက်တင်ဘာသာဖြင့်]] Caelus (အသံပြန်/ ကိုင်းလု'စ်/) ဟု ရောမတို့ ဖလှယ်သမုတ်ကြသည်။


==ကိုးကား==
{{Reflist}}


[[ကဏ္ဍ:ပြန်လည်မဆန်းစစ်ရသေးသော ဘာသာပြန်များပါဝင်သည့် စာမျက်နှာများ]]
[[ကဏ္ဍ:ဂရိနတ်ဘုရားများ]]</text>
      <sha1>p7jfwbzesietnntd6g2hhyzk4ozi4sm</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ဟဲဖိုက်စ်တို့စ်</title>
    <ns>0</ns>
    <id>290225</id>
    <revision>
      <id>1051015</id>
      <parentid>1048012</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T15:44:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kyaw Myo Aung</username>
        <id>103978</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>1051015</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4665" sha1="nov0rnvi3caxf4icu2yooi5b91qzcje" xml:space="preserve">{{Rough translation|date=2026-08}}
{{Copy edit|date=2026-08}}
{{Infobox deity
| type = Greek
| name = Hephaestus
| image = Hephaistos Thetis at Kylix by the Foundry Painter Antikensammlung Berlin F2294.jpg
| alt = 
| caption = Hephaestus (left) hands to [[:en:Thetis]] the armour of [[အာခိလိ|Achilles]]. [[:en:Berlin Foundry Cup]], an Attic red-figure [[:en:kylix]], c. 500&amp;ndash;490 BC&lt;ref&gt;Digital LIMC [http://ark.dasch.swiss/ark:/72163/080e-7510ebbc14f92-8 25775 (Hephaistos 5)].&lt;/ref&gt;
| god_of = God of artisans, blacksmiths, carpenters, craftsmen, fire, metallurgy, metalworking, sculpture, and volcanoes
| member_of = the [[:en:Twelve Olympians]]
| abode = [[အိုလံပတ်တောင် (ဂရိ)|အိုးလွင်ပို့စ် တောင်တော်]]
| symbol = [[တူ(ကိရိယာ)]], [[:en:anvil]], [[:en:tongs]]
| parents = [[ဇုစ်]]  [[ဟေရာ]] သို့မဟုတ် ဟေရာတယောက်တည်း
| children = [[:en:Thalia (nymph)|Thalia]], [[:en:Erichthonius of Athens|Erichthonius]], and [[:en:Cabeiri]]
| siblings = [[အားရဲ့စ်]], [[:en:Hebe (mythology)|Hebe]], [[:en:Eileithyia]]
| mount = 
| Roman_equivalent = [[ဝုလ်ကားနုစ်]]
| spouse = [[အက်ဖ်ရိုဒိုက်တီ|အာဖရိုဒီးတယ်]] (divorced)&lt;br&gt;[[:en:Charis (mythology)|Charis]]/[[:en:Aglaia (Grace)|Aglaia]]
}}
{{Special characters}}

'''ဟဲဖိုက်စ်တို့စ် ('''{{langx|grc|Ἥφαιστος|Hḗphaistos}}) သို့မဟုတ် &quot;ဟစ်ဖှဲ'စ်တတ်စ်&quot; ( အင်္ဂလိပ်: Hephaestus/hɪˈfɛstəs/) သည် ဂရိဒဏ္ဍာရီလာ ပန်းပဲ နတ်ဘုရားဖြစ်ပါသည်။&lt;ref name=&quot;ReferenceA&quot;&gt;Walter Burkert, ''Greek Religion'' 1985: III.2.ii; see coverage of Lemnos-based traditions and legends at [[Lemnos|Mythic Lemnos]]&lt;/ref&gt; နတ်မိဖုရားကြီး [[ဟေရာ|ဟဲရာ]] နှင့် သိကြားမင်း [[ဇုစ်|ဇေ့ဝု]]၏ စွန့်ပစ်ခံ သားတယောက်ဖြစ်ခဲ့၏။&lt;ref name=&quot;Foot&quot;&gt;''Homeric Hymn to Apollo'' [https://www.perseus.tufts.edu/hopper/text?doc=Perseus%3Atext%3A1999.01.0138%3Ahymn%3D3%3Acard%3D305 316–321]; Homer, ''Iliad'' [https://www.perseus.tufts.edu/hopper/text?doc=Perseus%3Atext%3A1999.01.0134%3Abook%3D18%3Acard%3D388 18.395–405].&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Hera&quot;&gt;[[Homer]], ''[[Iliad]]'' [https://www.perseus.tufts.edu/hopper/text?doc=Perseus%3Atext%3A1999.01.0134%3Abook%3D1%3Acard%3D568 1.590–594]; Gaius Valerius Flaccus|Valerius Flaccus, ii, 8.5; [[:en:Bibliotheca (Pseudo-Apollodorus)|Apollodorus]], i, 3 § 5. Apollodorus confounds the two occasions on which Hephaestus was thrown from Olympus.&lt;/ref&gt;

ပန်းပဲဆရာတစ်ပါးအနေနဲ့ ဟဲဖိုက်စ်တို့စ် ဟာ အိုးလွင်ပို့စ် (Olympos)တောင် မှာ နတ်ဘုရားတွေရဲ့ လက်နက်အားလုံးကို ဖန်တီးခဲ့ပါတယ်။ သူသည် နတ်ဘုရားများ၏ ပန်းပဲဆရာအဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့ပြီး ဂရိနိုင်ငံ၏ ကုန်ထုတ်လုပ်မှုနှင့် စက်မှုလုပ်ငန်းဗဟိုချက်များ၊ အထူးသဖြင့် [[အေသင်မြို့|အေသင်မြို့တွင်]] ကိုးကွယ်ခဲ့ကြသည်။ ဟဲဖိုက်စတို့စ်နတ်ကို ကိုးကွယ်သောဂိုဏ်းသည် လံ့မ်နို့စ် (Lemnos)ကျွန်း တွင် အခြေစိုက်ခဲ့သည်။  ဟဲဖိုက်စတို့စ်၏ သင်္ကေတများမှာ ပန်းပဲသမား၏ [[တူ(ကိရိယာ)|တူ]] ၊ ပေ နှင့် ညှပ် တစ်စုံတို့ ဖြစ်သည်။ ရောမတွင် သူ့ကို '''ဝုလ်ကားနု'စ်''' (Vulcanus) နှင့် တပါးတည်းဟု ယူသည်။

==ကိုးကား==
{{Reflist}}

[[ကဏ္ဍ:ပြန်လည်မဆန်းစစ်ရသေးသော ဘာသာပြန်များပါဝင်သည့် စာမျက်နှာများ]]
[[ကဏ္ဍ:ဂရိနတ်ဘုရားများ]]</text>
      <sha1>nov0rnvi3caxf4icu2yooi5b91qzcje</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ကျူးပစ်</title>
    <ns>0</ns>
    <id>290229</id>
    <revision>
      <id>1051017</id>
      <parentid>1047983</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T15:49:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kyaw Myo Aung</username>
        <id>103978</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>1051017</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2857" sha1="plxqfpf8nxi0fglykw5nr0l4h1njmki" xml:space="preserve">{{Redirect|ကုပီဒေါ}}
{{Rough translation|date=2026-08}}
{{Copy edit|date=2026-08}}
{{Infobox deity|type=Roman|name=ကုပီဒေါ|image=Bertel Thorvaldsen - Cupid.jpg|alt=|caption=[[Bertel Thorvaldsen]] ၏ ကုပီဒေါ ရုပ်တု|god_of=အချစ်ပေမ၊ ရည်ငံ​ရေးရာ၊ စွဲလမ်းမြတ်နိုးခြင်း၊ တဏှာ၊ ကာမ နတ်သား|abode=|symbol=လေး နှင့် မြား|consort=[[ဆိုက်ခီ|အာ့နီမာ]]|parents=[[Mars (mythology)|Mars]] and [[ဗီးနပ်စ် (ဒဏ္ဍာရီ)|ဝဲ့နုစ်]]|siblings=|children=[[ဝိုလွပ်ပ်တာစ်]]|mount=လင်းပိုင်|greek_equivalent=[[ဧရော့စ်]]|hinduism_equivalent=[[ကာမဒေဝ]]}}ရောမခေတ် ဂန္ထဝင်ဒဏ္ဍာရီ တွင် '''ကုပီဒေါ''' ( {{Langx|la|Cupīdō}} ; သံပြန် /ကူပီးဒေါ်/) သို့မဟုတ် '''ကျူးပစ်''' ( {{Langx|en|Cupid}}) သည် ကာမတဏှာ ၊ ပေမ၊ စုံမက်ငြိတွယ်မှုနှင့် ချစ်ရည်ငံမှုတို့၏ နတ်ဖြစ်သည်။ သူ့ကို အချစ်နတ်သမီး [[ဗီးနပ်စ် (ဒဏ္ဍာရီ)|ဝဲ့နုစ်]] နှင့် စစ်နတ်မင်း မားစ် တို့၏ သားအဖြစ် မကြာခဏ သရုပ်ဖော်လေ့ရှိသည်။ သူ့ကို '''အာ့မော်'ရ်''' (လက်တင်: ''{{Lang|la|Amor}}'', အချစ်) ဟုလည်း လူသိများသည်။

==အမည်နာမ==
'''ကုပီဒေါ'''ဟူသည် မူရင်း ရောမပုဒ် Cupīdō ကို ပါဠိမှုပြုထားခြင်းဖြစ်ပြီး &quot;တဏှာပေမ၊ ရာဂအချစ်၊ လိုချင်တပ်မက်ခြင်း၊ စုံမက်တောင့်တခြင်း&quot; အနက်ဟော၏။

မြန်မာအများစုသိထားသော '''ကျူးပစ်''' ပုဒ်ကား အင်္ဂလိပ်မူ Cupid မှ လာ၏။ မြန်မာစကားဖြင့် သတ္တဘာဂနတ်၊ ဖူးစာရေးနတ်သား ဟုလည်း ခေါ်ကြသေးသည်။

==ကိုးကား==
{{Reflist}}
[[ကဏ္ဍ:ပြန်လည်မဆန်းစစ်ရသေးသော ဘာသာပြန်များပါဝင်သည့် စာမျက်နှာများ]]
[[ကဏ္ဍ:ရောမနတ်ဘုရားများ]]</text>
      <sha1>plxqfpf8nxi0fglykw5nr0l4h1njmki</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ဟေရှာယ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>290235</id>
    <revision>
      <id>1051018</id>
      <parentid>1047827</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T15:52:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kyaw Myo Aung</username>
        <id>103978</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>1051018</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3977" sha1="rhmsalnxur03rd08seqx7snem80mm39" xml:space="preserve">{{Rough translation|date=2026-08}}
{{Copy edit|date=2026-08}}
'''ဟေရှာယ''' (ဝါ) &quot;ဟေရှာယ&quot; သို့မဟုတ် '''ယရှာ့ယာဟူ'''({{langx|he|{{Script/Hebrew|יְשַׁעְיָהוּ}}}}, ''Yəšaʿyāhū'' = ယသျှငယဟဝ  ;{{Langx|grc|Ἠσαΐας}})&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Bible Gateway passage: Luke 4:17-21 - King James Version |url=https://www.biblegateway.com/passage/?search=Luke%204%3A17-21&amp;version=KJV |access-date=2023-04-29 |website=Bible Gateway |language=en}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite web |title=CATHOLIC ENCYCLOPEDIA: Isaias |url=https://www.newadvent.org/cathen/08179b.htm |access-date=2022-12-27 |website=www.newadvent.org}}&lt;/ref&gt;  သည် ဘီစီ ၈ ရာစုတွင် ပေါ်ထွန်းခဲ့သော ယုဒလူမျိုး ပရောဖက် ဖြစ်ပြီး ဟေရှာယကျမ်းကို ၎င်း၏အမည်ဖြင့် မှည့်ခေါ်ထားသည်။  

ဟေရှာယကျမ်း၏စာသားတွင် ဟေရှာယကို &quot;ပရောဖက်&quot; &lt;ref&gt;''Hebrew-English Bible'', {{Bibleverse||Isaiah|38:1|HE}}&lt;/ref&gt; အဖြစ်ရည်ညွှန်းသော်လည်း ဟေရှာယကျမ်းနှင့် တကယ့်ပရောဖက် ဟေရှာယအကြား တိကျသောဆက်နွယ်မှုမှာ ရှုပ်ထွေးပါသည်။ ရိုးရာအယူအဆအရ ဟေရှာယကျမ်း၏ အခန်းကြီး ၆၆ ခန်းလုံးကို ဟေရှာယဆိုသူ တစ်ဦးတည်းက ရေးသားခဲ့ခြင်းဖြစ်ပြီး ဘီစီ ၇၄၀ မှ ၆၈၆ {{Circa}} ကာလနှစ်ခုအတွင်း ၁၅ နှစ်ခန့် ခြား၍ ရေးသားခဲ့ခြင်းဖြစ်နိုင်သည်။

အခြားကျယ်ပြန့်စွာ ခံယူထားသော အခြားအမြင်တစ်ခုအရ စာအုပ်၏ ပထမတစ်ဝက် (အခန်းကြီး ၁ မှ ၃၉) ၏ အစိတ်အပိုင်းများသည် သမိုင်းဝင်ပရောဖက်ထံမှ ဆင်းသက်လာပြီး နှစ် ၁၀၀ အကြာတွင် ယောရှိ မင်းလက်ထက်တွင် ရေးသားခဲ့သော စကားပြေမှတ်ချက်များနှင့် ရောနှောနေပြီး စာအုပ်၏ ကျန်အပိုင်းများသည် ဘီစီ ၆ ရာစုတွင် ဗာဗုလုန်တွင် ပြည်နှင်ဒဏ်ခံရခြင်း မတိုင်မီနှင့် ပြီးဆုံးပြီးနောက် (သမိုင်းဝင်ပရောဖက်ခေတ်မှ ရာစုနှစ်နှစ်ခုနီးပါး) မှ စတင်ကြောင်းနှင့် ဤနောက်ပိုင်းအခန်းများသည် သူ၏ပရောဖက်ပြုချက်များနှင့်အညီ ပရောဖက်ပြုသော ပရောဖက်အဖွဲ့တစ်ဖွဲ့၏ လုပ်ငန်းကို ကိုယ်စားပြုကြောင်း အကြံပြုထားသည်။{{Efn|See the article &quot;Book of Isaiah&quot; for an extended overview of theories of its composition.}}


==ကိုးကား==
{{Reflist}}


==မှတ်စု==
{{Notelist}}
[[ကဏ္ဍ:ပြန်လည်မဆန်းစစ်ရသေးသော ဘာသာပြန်များပါဝင်သည့် စာမျက်နှာများ]]
[[Category:ဟီဘရူး သမ္မာကျမ်းစာ]]</text>
      <sha1>rhmsalnxur03rd08seqx7snem80mm39</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ဆိုက်ခီ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>290236</id>
    <revision>
      <id>1051019</id>
      <parentid>1048584</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T15:55:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kyaw Myo Aung</username>
        <id>103978</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ဘာသာပြန်ဆော့ဝဲလ်ကိုသုံးပြီး ပြေပြစ်မှုမရှိ‌သော ဆောင်းပါးများပြုပြင်ရန် တမ်းပလိတ်များ ထည့်သွင်း</comment>
      <origin>1051019</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3924" sha1="f8pspua5i10tdzfz22um33fh6yycdgz" xml:space="preserve">{{Rough translation|date=2026-08}}
{{Copy edit|date=2026-08}}
ဂရိရောမ၏ ဂန္ထဝင်ဒဏ္ဍာရီ တွင်၊ '''ပ္စူခါ''' (ဝါ) '''ပ္ဆူခါ''' ({{Langx|tsd|ψῡχᾱ́}}, {{IPA-my|pəsʰúkʰá}}, {{lang-pa|ဆူခါ}}) သို့မဟုတ် '''ပ္ဆူခဲ''' (ဝါ) &quot;ပ္ဆီခဲ&quot;({{lang-grc|ψῡχή}}, /psyːkʰɛː/, {{IPA-my|pəsʰukʰɛ̀~sʰwikʰɛ̀}}= သံပြန် /ပဆူခဲး/~/ဆွီခဲ) သို့မဟုတ် '''ဆိုက်ခီ'''( {{lang-en|Psyche}}, {{IPAc-en|ˈ|s|aɪ|k|iː}}) သည် ဂရိ ကာမအချစ်နတ် [[ကျူးပစ်|ဧရော့စ်]] ၏ ထာဝရ​ကြင်ရာတော်ဖြစ်၏။ ပ္ဆူခါကို လိပ်ပြာတောင်ပံပါသော နတ်သမီးအဖြစ် မကြာခဏ ပုံဖော်လေ့ရှိသည်။ ပ္ဆူခါကို ရောမလူမျိုးတို့က '''အာ့နီမာ'''({{lang-la|Anima}}) ဟုလည်း ခေါ်ကြသေးသည်။ ပ္ဆူခါနတ်သမီးသည် လူ၏ လိပ်ပြာ၊ နာမ်ဝိညာဉ်၊ မနောအတ္တန်ကို ကိုယ်စားပြုသည်။ 

Psyche ကို [[၂ ရာစုနှစ်|၂ ရာစုတွင်]] [[ဒဿနိကဗေဒ|ဒဿနပညာရှင်]] နှင့် ဟောပြောသူ Apuleius ရေးသားခဲ့သော ရှေးဟောင်း ရောမ [[ဝတ္ထု]] ''The Golden Ass'' ( ''Metamorphoses'' ဟုလည်းလူသိများသည်) မှ လူသိများသည်။ &lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web |title=The Golden Ass {{!}} Roman Novel, Satire, Lucius {{!}} Britannica |url=https://www.britannica.com/topic/The-Golden-Ass |access-date=2024-04-29 |website=www.britannica.com |language=en}}&lt;cite class=&quot;citation web cs1&quot; data-ve-ignore=&quot;&quot;&gt;[https://www.britannica.com/topic/The-Golden-Ass &quot;The Golden Ass | Roman Novel, Satire, Lucius | Britannica&quot;]. ''www.britannica.com''&lt;span class=&quot;reference-accessdate&quot;&gt;. Retrieved &lt;span class=&quot;nowrap&quot;&gt;2024-04-29&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;.&lt;/cite&gt;&lt;/ref&gt; ဇာတ်လမ်းထဲမှာ Psyche သည် လင်တော်မောင် Cupid ရဲ့ယုံကြည်မှုကို ချိုးဖောက်ပြီး သူ့အမေ [[ဗီးနပ်စ် (ဒဏ္ဍာရီ)|ဝဲ့နုစ်]] ရဲ့လက်ထဲမှာ စမ်းသပ်မှုများစွာကို ကြံ့ကြံ့ခံပြီး သူ့ကိုပြန်ရအောင် လုပ်ရပါတယ်။ သူမရဲ့ ဒုက္ခဝဋ်ကြွေးတွေ ပြီးဆုံးချိန်မှာ လင်မယား ပြန်လည်သင့်မြတ်ပြီး Psyche လည်း အမတ နတ်သမီးတပါး ဖြစ်လာခဲ့ပါတယ်။ ''The Golden Ass'' သည် ရှေးခေတ် မှ Psyche ၏ ဇာတ်လမ်း၏ တစ်ခုတည်းသော လူသိများသော ဗားရှင်းဖြစ်သော်လည်း၊ ဇာတ်ကြောင်း၏ ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ လွှမ်းမိုးမှုများကို ဘီစီ ၄ ရာစုမှစတင်၍ အနုပညာတွင် သရုပ်ဖော်ထားသည်။

==ကိုးကား==
{{Reflist}}
[[ကဏ္ဍ:ပြန်လည်မဆန်းစစ်ရသေးသော ဘာသာပြန်များပါဝင်သည့် စာမျက်နှာများ]]

[[Category:ရောမ နတ်ဘုရားမများ]]</text>
      <sha1>f8pspua5i10tdzfz22um33fh6yycdgz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ဂွန်းမခရိုင်</title>
    <ns>0</ns>
    <id>290373</id>
    <revision>
      <id>1051006</id>
      <parentid>1048769</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T15:05:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <origin>1051006</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="29223" sha1="nxpul8946zatzqta5et3w4m732pzteh" xml:space="preserve">{{Infobox settlement
| name = ဂွန်းမခရိုင်
| native_name = {{nobold|{{lang|ja|群馬県}}}}
| settlement_type = [[Prefectures of Japan|Prefecture]]
| translit_lang1 = Japanese
| translit_lang1_type = [[Japanese language|Japanese]]
| translit_lang1_info = {{lang|ja|群馬県}}
| translit_lang1_type1 = [[Romanization of Japanese|Rōmaji]]
| translit_lang1_info1 = {{lang|ja-Latn|Gunma-ken}}
| image_skyline = {{multiple image
| border = infobox
| perrow = 1/2/2/2/1
| total_width = 260
| align = center
| caption_align = center
| image1 = Tanigawadake Ropeway.jpg
| caption1 = [[Mount Tanigawa]] and [[Tanigawadake Ropeway|its cable car line]]
| image2 = 如月の榛名.jpg
| caption2 = [[Mount Haruna|Winter view of Mount Haruna and Lake]]
| image3 = Oze National Park (84225329).jpeg
| caption3 = [[Oze National Park]]
| image4 = Tsumagoi Cabbage&amp;Asamayama.JPG
| caption4 = [[Tsumagoi, Gunma|A highland cabbage field in Tsumagoi]] and [[Mount Asama]]
| image5 = Tomioka Silk Mill West Building.JPG
| caption5 = A heritage site of Tomioka Silk Mill
| image6 = Daruma dolls at Daruma-ji (Takasaki) 2010-04-01 01.jpg
| caption6 = Takasaki Daruma
| image7 = 第一展望台からの浅間山と赤城山.jpg
| caption7 = [[Mount Asama]] and [[Mount Akagi]]
| image8 = 草津温泉の湯畑02.jpg
| caption8 = [[Kusatsu Onsen|Kusatsu Spa]]
  }}
| image_flag = Flag of Gunma Prefecture.svg
| flag_size = 100px
| image_blank_emblem = Emblem of Gunma Prefecture.svg
| blank_emblem_size = 80px
| blank_emblem_type = Symbol
| image_map = Map_of_Japan_with_highlight_on_10_Gunma_prefecture.svg
| coordinates = {{Coord|36.39|N|139.06|E|scale:500000|display=inline,title}}
| subdivision_type = Country
| subdivision_name = {{flag|Japan}}
| subdivision_type1 = [[List of regions of Japan|Region]]
| subdivision_name1 = [[Kantō region|Kantō]]
| subdivision_type2 = [[List of islands of Japan|Island]]
| subdivision_name2 = [[Honshu]]
| seat_type = [[List of capitals in Japan|Capital]]
| seat = [[Maebashi]]
| seat1_type = Largest city
| seat1 = [[Takasaki]]
| parts_type = Subdivisions
| parts_style = para
| p1 = [[Districts of Japan|Districts]]: 7
| p2 = [[Municipalities of Japan|Municipalities]]: 35
| leader_title = [[List of prefectural governors in Japan|Governor]]
| leader_name = [[Ichita Yamamoto]]
| area_total_km2 = 6362.28
| area_water_percent = 0.2
| area_rank = [[List of Japanese prefectures by area|21st]]
| population_footnotes = 
| population_total = 1937626
| population_as_of = October 1, 2019
| population_rank = [[List of Japanese prefectures by population|18th]]
| population_density_km2 = auto
| population_blank2_title = Dialect
| population_blank2 = [[Gunma dialect]]
| demographics_type2 = GDP
| demographics2_footnotes = &lt;ref&gt;{{Cite web |title=2020年度国民経済計算（2015年基準・2008SNA） : 経済社会総合研究所 - 内閣府 |url=https://www.esri.cao.go.jp/jp/sna/data/data_list/kakuhou/files/2020/2020_kaku_top.html |access-date=2023-05-18 |website=内閣府ホームページ |language=ja}}&lt;/ref&gt;
| demographics2_title1 = Total
| demographics2_info1 = [[JP¥]] 9,762 billion&lt;br /&gt;[[US$]] 72.1 billion (2022)
| anthem = {{Interlanguage link|Gunma-ken no uta|ja|群馬県の歌}}
| iso_code = JP-10
| website = {{URL|http://www.pref.gunma.jp/}}
| module = {{Infobox place symbols
 |embedded = yes
 |country  = Japan
 |bird     = Copper pheasant (''[[Phasianus soemmerringii]]'')
 |fish     = [[Sweetfish]] (''[[Plecoglossus altivelis]]'')
 |flower   = Japanese azalea (''[[Rhododendron japonicum]]'')
 |tree     = Japanese black pine (''[[Pinus thunbergii]]'')
 }}
}}

'''ဂွန်းမခရိုင်''' (群馬県, Gunma-ken&lt;ref&gt;{{cite book|script-title=ja:NHK日本語発音アクセント新辞典|publisher=NHK Publishing|editor=NHK Broadcasting Culture Research Institute|date=24 May 2016|language=ja}}&lt;/ref&gt;) သည် [[ဂျပန်နိုင်ငံ]]၊ [[ဟွန်ရှူးကျွန်း|ဟွန်းရှူးကျွန်း]]၊ [[ခန်းတိုးဒေသ]]ရှိ ကုန်းတွင်းပိုင်းခရိုင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;Nussbaum, Louis-Frédéric. (2005). &quot;Gumma-ken&quot; in {{Google books|p2QnPijAEmEC|''Japan Encyclopedia'', p. 267|page=267}}; &quot;Kantō&quot; in {{Google books|p2QnPijAEmEC|p. 479|page=479}}.&lt;/ref&gt; လူဦးရေ ၁,၉၃၇,၆၂၆ ဦး (၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလ ၁ ရက်နေ့အရ) ရှိသည်။ ဧရိယာ ၆,၃၆၂ စတုရန်းကီလိုမီတာ (၂,၄၅၆ စတုရန်းမိုင်) ကျယ်ဝန်းသည်။ ဂွန်းမခရိုင်သည် မြောက်ဘက်တွင် နီးဂတခရိုင်နှင့် ဖုခုရှိမခရိုင်၊ အနောက်တောင်ဘက်တွင် [[နဂနိုခရိုင်]]၊ တောင်ဘက်တွင် [[ဆိုင်းတမခရိုင်]]၊ အရှေ့ဘက်တွင် [[တိုချိဂိခရိုင်]]တို့နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။

မအဲဘရှိမြို့သည် ခရိုင်၏ မြို့တော် ဖြစ်သည်။ တခဆခိမြို့သည် ခရိုင်တွင် အကြီးဆုံးမြို့ ဖြစ်သည်။ အခြားအဓိကမြို့များမှာ အိုးတမြို့၊ အိဆဲဆခိမြို့နှင့် ခိရူးမြို့တို့ ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;Nussbaum, &quot;Maebashi&quot; in {{Google books|p2QnPijAEmEC|p. 600|page=600}}.&lt;/ref&gt; ဂွန်းမခရိုင်သည် ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ကုန်းတွင်းပိုင်းခရိုင်ရှစ်ခုအနက် တစ်ခု ဖြစ်သည်။ တည်နေရာအားဖြင့် ခန်းတိုးလွင်ပြင်၏ အနောက်မြောက်ဘက်ထောင့်တွင် တည်ရှိသည်။ ခရိုင်၏ ဧရိယာ ၁၄ ရာခိုင်နှုန်းကို အမျိုးသားဥယျာဉ်များအဖြစ် သတ်မှတ်ထားသည်။

==ပထဝီသွင်ပြင်==
[[File:Akagiyama ono.jpg|thumb|left|အိုနိုကန်၊ ဂျိဇိုးတောင်]]
[[File:Mt.Nakanodake from Mt.Shibutsu 01.jpg|thumb|right|ရှိဘုဆွတ်တောင်မှ မြင်ရသည့် နခနိုဒခဲတောင်]]

ဂွန်းမခရိုင်သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၏ ကုန်းတွင်းခရိုင်ရှစ်ခုအနက်မှ တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ခရိုင်သည် [[ခန်းတိုးလွင်ပြင်]]၏ အနောက်မြောက်ဘက်ဆုံးခရိုင် ဖြစ်သည်။ ခရိုင်၏ အလယ်ပိုင်းနှင့် အရှေ့တောင်ဘက်ပိုင်းဧရိယာများသည် တောင်ထူထပ်သည်။ ထို့အတွက် ထိုဒေသများမှလွဲ၍ ကျန်ဒေသများတွင် လူဦးရေသည် များပြားလျက်ရှိသည်။ ဂွန်းမခရိုင်သည် မြောက်ဘက်တွင် [[နီးဂတခရိုင်]]နှင့် [[ဖုခုရှိမခရိုင်]]၊ အရှေ့ဘက်တွင် [[တိုချိဂိခရိုင်]]၊ အနောက်ဘက်တွင် [[နဂနိုခရိုင်]]၊ တောင်ဘက်တွင် [[ဆိုင်းတမခရိုင်]]တို့နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။

ဂွန်းမခရိုင်သည် အဓိကကျသည် တောင်အချို့မှာ [[အခဂိတောင်]]၊ [[ဟရုနတောင်]]၊ [[မယောဂိတောင်]]၊ [[နစ်ခိုးရှိရနဲတောင်]]နှင့် [[အဆမတောင်]]တို့ ဖြစ်သည်။ အဓိကမြစ်များမှာ [[တိုနဲမြစ်]]၊ [[အဂဆွတ်မမြစ်]]နှင့် [[ခရဆုမြစ်]]တို့ ဖြစ်သည်။

၂၀၁၂ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ ၁ ရက်နေ့တွင် ခရိုင်၏ ကုန်းမြေဧရိယာ ၁၄ ရာခိုင်နှုန်းကို အမျိုးသား ဥယျာဉ်များအဖြစ် သတ်မှတ်ထားသည်။ ၎င်းတို့မှာ ဂျောရှင်းအဲဆွတ် - ခိုးဂန်း၊ နစ်ခိုး၊ အိုအဲအမျိုးသားဥယျာဉ်များ၊ မယောဂိ - အရဖုနဲ - ဆခုခိုးဂန်းအမျိုးသားဥယျာဉ်တို့ ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.env.go.jp/en/nature/nps/park/doc/files/np_6.pdf |title=General overview of area figures for Natural Parks by prefecture |publisher=[[Ministry of the Environment (Japan)|Ministry of the Environment]] |date=1 April 2012 |access-date=3 December 2013 |archive-date=21 April 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120421180819/http://www.env.go.jp/en/nature/nps/park/doc/files/np_6.pdf |url-status=live }}&lt;/ref&gt;

===အုပ်ချုပ်ရေးဒေသများ===
====မြို့များ====
{{See also|ဂွန်းမခရိုင်ရှိ လူဦးရေအလိုက် မြို့များစာရင်း}}
ဂွန်းမခရိုင်တွင် မြို့ ၁၂ ခု ရှိသည်။ ၎င်းတို့မှာ - 

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! colspan=&quot;2&quot; |အမည်
! rowspan=&quot;2&quot; |ဧရိယာ (km&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;)
! rowspan=&quot;2&quot; |လူဦးရေ
! rowspan=&quot;2&quot; |မြေပုံ
|-
![[ရိုမဂျိ]]
![[ခန်းဂျိ]]
|-
|[[File:Flag of Annaka, Gunma.svg|25x25px]] [[Annaka, Gunma|Annaka]]
|安中市
|276.31
|57,013
|[[File:Annaka in Gunma Prefecture Ja.svg|52x52px]]
|-
|[[File:Flag of Fujioka, Gunma.svg|25x25px]] [[Fujioka, Gunma|Fujioka]]
|藤岡市
|180.29
|64,539
|[[File:Fujioka in Gunma Prefecture Ja.svg|52x52px]]
|-
|[[File:Flag of Isesaki, Gunma.svg|25x25px]] [[Isesaki, Gunma|Isesaki]]
|伊勢崎市
|139.44
|213,303
|[[File:Isesaki in Gunma Prefecture Ja.svg|52x52px]]
|-
|[[File:Flag of Kiryu, Gunma.svg|25x25px]] [[Kiryū, Gunma|Kiryū]]
|桐生市
|274.45
|108,991
|[[File:Kiryu in Gunma Prefecture Ja.svg|52x52px]]
|-
|[[File:Flag of Maebashi, Gunma.svg|25x25px]] [[Maebashi]] (capital)
|前橋市
|311.59
|335,352
|[[File:Maebashi in Gunma Prefecture Ja.svg|52x52px]]
|-
|[[File:Flag of Midori, Gunma.svg|25x25px]] [[Midori, Gunma|Midori]]
|みどり市
|208.42
|50,266
|[[File:Midori in Gunma Prefecture Ja.svg|52x52px]]
|-
|[[File:Flag of Numata, Gunma.svg|25x25px]] [[Numata, Gunma|Numata]]
|沼田市
|443.46
|46,908
|[[File:Numata in Gunma Prefecture Ja.svg|52x52px]]
|-
|[[File:Flag of Ota, Gunma.svg|25x25px]] [[Ōta, Gunma|Ōta]]
|太田市
|175.54
|224,358
|[[File:Ota in Gunma Prefecture Ja.svg|52x52px]]
|-
|[[File:Flag of Shibukawa, Gunma.svg|25x25px]] [[Shibukawa, Gunma|Shibukawa]]
|渋川市
|240.27
|76,098
|[[File:Shibukawa in Gunma Prefecture Ja.svg|52x52px]]
|-
|[[File:Flag of Takasaki, Gunma.svg|25x25px]] [[Takasaki]]
|高崎市
|459.16
|372,369
|[[File:Takasaki in Gunma Prefecture Ja.svg|52x52px]]
|-
|[[File:Flag of Tatebayashi, Gunma.svg|25x25px]] [[Tatebayashi, Gunma|Tatebayashi]]
|館林市
|60.97
|74,027
|[[File:Tatebayashi in Gunma Prefecture Ja.svg|52x52px]]
|-
|[[File:Flag of Tomioka Gunma.svg|25x25px]] [[Tomioka, Gunma|Tomioka]]
|富岡市
|122.85
|47,911
|[[File:Tomioka in Gunma Prefecture Ja.svg|52x52px]]
|}

====မြို့ငယ်နှင့် ရွာများ====
ခရိုင်အတွင်းရှိ ဒေသများတွင် အောက်ပါ မြို့ငယ်နှင့် ရွာများ တည်ရှိသည်။

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! colspan=&quot;2&quot; |အမည်
! rowspan=&quot;2&quot; |ဧရိယာ (km&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;)
! rowspan=&quot;2&quot; |လူဦးရေ
! rowspan=&quot;2&quot; |ဒေသ
! rowspan=&quot;2&quot; |မြေပုံ
|-
![[ရိုမဂျိ]]
![[ခန်းဂျိ]]
|-
|[[File:Flag of Chiyoda Gunma.svg|frameless|25x25px]] [[Chiyoda, Gunma|Chiyoda]]
|千代田町
|21.73
|11,221
|[[Ōra District, Gunma|Ōra District]]
|[[File:Chiyoda in Gunma Prefecture Ja.svg|frameless|52x52px]]
|-
|[[File:Flag of Higashiagatsuma, Gunma.svg|frameless|25x25px]] [[Higashiagatsuma, Gunma|Higashiagatsuma]]
|東吾妻町
|253.91
|13,349
|[[Agatsuma District, Gunma|Agatsuma District]]
|[[File:Higashiagatsuma in Gunma Prefecture Ja.svg|frameless|52x52px]]
|-
|[[File:Flag of Itakura, Gunma.svg|frameless|25x25px]] [[Itakura, Gunma|Itakura]]
|板倉町
|41.86
|14,323
|[[Ōra District, Gunma|Ōra District]]
|[[File:Itakura in Gunma Prefecture Ja.svg|frameless|52x52px]]
|-
|[[File:Flag of Kanna Gunma.svg|frameless|25x25px]] [[Kanna, Gunma|Kanna]]
|神流町
|114.6
|1,645
|[[Tano District, Gunma|Tano District]]
|[[File:Kanna in Gunma Prefecture Ja.svg|frameless|52x52px]]
|-
|[[File:Flag of Kanra Gunma.svg|frameless|25x25px]] [[Kanra, Gunma|Kanra]]
|甘楽町
|58.61
|12,981
|[[Kanra District, Gunma|Kanra District]]
|[[File:Kanra in Gunma Prefecture Ja.svg|frameless|52x52px]]
|-
|[[File:Flag of Katashina Gunma.svg|frameless|25x25px]] [[Katashina, Gunma|Katashina]]
|片品村
|391.76
|4,314
|[[Tone District, Gunma|Tone District]]
|[[File:Katashina in Gunma Prefecture Ja.svg|frameless|52x52px]]
|-
|[[File:Flag of Kawaba Gunma.svg|frameless|25x25px]] [[Kawaba, Gunma|Kawaba]]
|川場村
|85.25
|3,241
|[[Tone District, Gunma|Tone District]]
|[[File:Kawaba in Gunma Prefecture Ja.svg|frameless|52x52px]]
|-
|[[File:Flag of Kusatsu Gunma.svg|frameless|25x25px]] [[Kusatsu, Gunma|Kusatsu]]
|草津町
|49.75
|6,255
|[[Agatsuma District, Gunma|Agatsuma District]]
|[[File:Kusatsu in Gunma Prefecture Ja.svg|frameless|52x52px]]
|-
|[[File:Flag of Meiwa, Gunma.svg|frameless|25x25px]] [[Meiwa, Gunma|Meiwa]]
|明和町
|19.64
|11,154
|[[Ōra District, Gunma|Ōra District]]
|[[File:Meiwa in Gunma Prefecture Ja.svg|frameless|52x52px]]
|-
|[[File:Flag of Minakami, Gunma.svg|frameless|25x25px]] [[Minakami, Gunma|Minakami]]
|みなかみ町
|781.08
|18,383
|[[Tone District, Gunma|Tone District]]
|[[File:Minakami in Gunma Prefecture Ja.svg|frameless|52x52px]]
|-
|[[File:Flag of Naganohara, Gunma.svg|frameless|25x25px]] [[Naganohara]]
|長野原町
|133.85
|5,495
|[[Agatsuma District, Gunma|Agatsuma District]]
|[[File:Naganohara in Gunma Prefecture Ja.svg|frameless|52x52px]]
|-
|[[File:Flag of Nakanojo, Gunma.svg|frameless|25x25px]] [[Nakanojō, Gunma|Nakanojō]]
|中之条町
|439.28
|15,571
|[[Agatsuma District, Gunma|Agatsuma District]]
|[[File:Nakanojo in Gunma Prefecture Ja.svg|frameless|52x52px]]
|-
|[[File:Flag of Nanmoku Gunma.svg|frameless|25x25px]] [[Nanmoku, Gunma|Nanmoku]]
|南牧村
|118.83
|1,354
|[[Kanra District, Gunma|Kanra District]]
|[[File:Nanmoku in Gunma Prefecture Ja.svg|frameless|52x52px]]
|-
|[[File:Flag of Oizumi Gunma.svg|frameless|25x25px]] [[Ōizumi, Gunma|Ōizumi]]
|大泉町
|18.03
|41,918
|[[Ōra District, Gunma|Ōra District]]
|[[File:Oizumi in Gunma Prefecture Ja.svg|frameless|52x52px]]
|-
|[[File:Flag of Ora, Gunma.svg|frameless|25x25px]] [[Ōra, Gunma|Ōra]]
|邑楽町
|31.11
|26,267
|[[Ōra District, Gunma|Ōra District]]
|[[File:Ora in Gunma Prefecture Ja.svg|frameless|52x52px]]
|-
|[[File:Flag of Shimonita, Gunma.svg|frameless|25x25px]] [[Shimonita, Gunma|Shimonita]]
|下仁田町
|188.38
|7,058
|[[Kanra District, Gunma|Kanra District]]
|[[File:Shimonita in Gunma Prefecture Ja.svg|frameless|52x52px]]
|-
|[[File:Flag of Shinto, Gunma.svg|frameless|25x25px]] [[Shintō, Gunma|Shintō]]
|榛東村
|27.92
|14,653
|[[Kitagunma District, Gunma|Kitagunma District]]
|[[File:Shinto in Gunma Prefecture Ja.svg|frameless|52x52px]]
|-
|[[File:Flag of Shōwa, Gunma.svg|frameless|25x25px]] [[Shōwa, Gunma|Shōwa]]
|昭和村
|64.14
|7,228
|[[Tone District, Gunma|Tone District]]
|[[File:Showa in Gunma Prefecture Ja.svg|frameless|52x52px]]
|-
|[[File:Flag of Takayama, Gunma.svg|frameless|25x25px]] [[Takayama, Gunma|Takayama]]
|高山村
|64.18
|6,889
|[[Agatsuma District, Gunma|Agatsuma District]]
|[[File:Takayama in Gunma Prefecture Ja.svg|frameless|52x52px]]
|-
|[[File:Flag of Tamamura, Gunma.svg|frameless|25x25px]] [[Tamamura]]
|玉村町
|25.78
|36,367
|[[Sawa District, Gunma|Sawa District]]
|[[File:Tamamura in Gunma Prefecture Ja.svg|frameless|52x52px]]
|-
|[[File:Flag of Tsumagoi, Gunma.svg|frameless|25x25px]] [[Tsumagoi]]
|嬬恋村
|337.58
|9,546
|[[Agatsuma District, Gunma|Agatsuma District]]
|[[File:Tsumagoi in Gunma Prefecture Ja.svg|frameless|52x52px]]
|-
|[[File:Flag of Ueno, Gunma.svg|frameless|25x25px]] [[Ueno, Gunma|Ueno]]
|上野村
|181.85
|1,149
|[[Tano District, Gunma|Tano District]]
|[[File:Ueno in Gunma Prefecture Ja.svg|frameless|52x52px]]
|-
|[[File:Flag of Yoshioka, Gunma.svg|frameless|25x25px]] [[Yoshioka, Gunma|Yoshioka]]
|吉岡町
|20.46
|21,749
|[[Kitagunma District, Gunma|Kitagunma District]]
|[[File:Yoshioka in Gunma Prefecture Ja.svg|frameless|52x52px]]
|}
{{Clear}}
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot;&gt;
File:View from Gunma Prefectural Government Building east.jpg|Maebashi
File:Karasu River and Usui River survey.jpg|Takasaki
File:View from Ota city office south.jpg|Ōta
File:桐生市街地と茶臼山丘陵.jpg|Kiryū
&lt;/gallery&gt;
&lt;!-- ǂ Scheduled to be dissolved following mergers. --&gt;

==== ဒေသပေါင်းစပ်မှုများ====
{{main|ဂွန်းမခရိုင်ရှိ ဒေသပေါင်းစပ်မှုများ}}

==လူဦးရေဆိုင်ရာ==
[[File:Gunma prefecture population pyramid in 2020.svg|thumb|ဂွန်းမခရိုင်၏ လူဦးရေပိရမစ် (၂၀၂၀ ခုနှစ်)]]
{{historical populations|align=none|cols=2|
1=1920|2=1,052,610|3=1925|4=1,118,858|5=1930|6=1,186,080|7=1935|8=1,242,453|9=1940|10=1,299,027|11=1945|12=1,546,081|13=1950|14=1,601,380|15=1955|16=1,613,549|17=1960|18=1,578,476|19=1965|20=1,605,584|21=1970|22=1,658,909|23=1975|24=1,756,480|25=1980|26=1,848,562|27=1985|28=1,921,259|29=1990|30=1,966,265|31=1995|32=2,003,540|33=2000|34=2,024,852|35=2005|36=2,023,996|37=2010|38=2,008,068|39=2015|40=1,973,115|41=2020|42=1,939,110|percentages=pagr|source=Censuses&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.stat.go.jp/english/index.html|title=Statistics Bureau Home Page|website=www.stat.go.jp}}&lt;/ref&gt;}}

==စီးပွားရေး==
ဂွန်းမခရိုင်၏ ခေတ်သစ်စက်မှုလုပ်ငန်းတွင် ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေးသုံးပစ္စည်းများနှင့် လျှပ်စစ်ပစ္စည်းများ ပါဝင်သည်။ ၎င်းတို့ကို တိုကျိုမြို့နှင့်အနီးဆုံး ခရိုင်အရှေ့ပိုင်းဒေသနှင့် မအဲဘရှိမြို့တို့တွင် ထုတ်လုပ်လျက်ရှိသည်။ သမားရိုးကျထုတ်လုပ်ရေးလုပ်ငန်းများတွင် ပိုးထည်လုပ်ငန်းနှင့် စိုက်ပျိုးရေးလုပ်ငန်းများ ပါဝင်သည်။ ဂွန်းမခရိုင်၏ အဓိကစိုက်ပျိုးရေးသီးနှံများတွင် ဂေါ်ဖီထုပ်နှင့် ခွန်းနယခု (Konnyaku) တို့ ပါဝင်သည်။ ဆွတ်မဂိုအိရွာရှိ စိုက်ခင်းများ၏ သုံးပုံနှစ်ပုံသည် ဂေါ်ဖီထုပ်စိုက်ခင်းများ ဖြစ်သည်။ အိုးတမြို့သည် ကားစက်ရုံများ ရှိသည့်အတွက် ထင်ရှားသည်။ လူသိများသည့် ကားစက်ရုံမှာ ဆုဘရုစက်ရုံ ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{cite web |title=こんにゃくをめぐる事情 |url=https://www.maff.go.jp/j/seisan/tokusan/attach/pdf/konnyaku-15.pdf |website=農林水産省の公式HP |publisher=Ministry of Agriculture, Forestry and Fisheries |access-date=8 June 2022 |archive-date=27 December 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211227045611/https://www.maff.go.jp/j/seisan/tokusan/attach/pdf/konnyaku-15.pdf |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

==ယဉ်ကျေးမှု==
ဂွန်းမခရိုင်တွင် ဒေသယိကစကားကိုသုံးနှုန်းကြသည်။ ၎င်းကို ဂျပန်ဘာသာစကားတွင် &quot;ဂွန်းမဘန်း&quot; သို့မဟုတ် &quot;ဂျောရှူးဘန်း&quot; ဟု ခေါ်သည်။

ဂွန်းမခရိုင်တွင် ရိုးရာကတ်ကစားနည်းဖြစ်သည့် ဂျောမိုးခရုတ (上毛かるた) လည်း ရှိသည်။

===ထင်ရှားသည့် စားစရာများ===
၂၀၀၇ ခုနှစ်တွင် စိုက်ပျိုးရေး၊ သစ်တောနှင့် ငါးလုပ်ငန်းဝန်ကြီးဌာနသည် ဂျပန်နိုင်ငံတစ်ဝှမ်းရှိ အကောင်းဆုံး စားစရာ ၁၀၀ ပါဝင်သည့် ပွဲတော်တစ်ခုကို ကျင်းပခဲ့သည်။ ထိုအထဲမှ သုံးမျိုးသည် ဂွန်းခရိုင်၏ စားစရာများ ဖြစ်ကြသည်။ ၎င်းတို့မှာ ယခိမန်းဂျူး၊ အော့ခိရိခိုမိနှင့် ခွန်းနယခုတို့ ဖြစ်သည်။

===သံစဉ်ကားလမ်းများ===
၂၀၁၈ ခုနှစ်အချက်အရ ဂျပန်နိုင်ငံ၏ သံစဉ်ကားလမ်း ၃၀ ကျော်အနက် ၁၁ ခုသည် ဂွန်းမခရိုင်တွင် ရှိသည်။ သံစဉ်ကားလမ်းများသည် လမ်းမျက်နှာပြင်ရှိ မြောင်းများမှ တုန်ခါမှုများသည် ကားဘီးမှတဆင့် ကားကိုယ်ထည်သို့ ဝင်ရောက်သည့်အတွက် ကြားရသည့် သံစဉ်များ ဖြစ်သည်။ ထိုလမ်းများကို ခတရှိနမြို့၊ မိနခမိမြို့၊ တခယမမြို့၊ ခန်းနမြို့၊ အုအဲနိုမြို့၊ ခုဆဆွတ်မြို့၊ ဆွတ်မဂိုအိမြို့၊ နခနိုဂျောမြို့၊ တခဆခိမြို့၊ မိဒိုရိမြို့နှင့် မအဲဘရှိမြို့တို့တွင် တွေ့ရသည်။ ထိုလမ်းများသည် တစ်ခုနှင့်တစ်ခု အလျားနှင့် သံစဉ်ပုံစံကွာခြားမှု ရှိကြသည်။

==ပညာရေး==
=== တက္ကသိုလ်များ ===
*အိဆဲဆခိမြို့
**[[Jobu University]] – Isesaki Campus
**[[Tokyo University of Social Welfare]] – Isesaki Campus
*မအဲဘရှိမြို့
**[[Gunma University]]
**[[Maebashi Institute of Technology]]
*မိဒိုရိမြို့
**[[Kiryu University]]
*အိုးတမြို့
**[[Kanto Gakuen University]]
*တခဆခိမြို့
**[[Gunma Paz College]]
**Jobu University -Takasaki Campus
**[[Takasaki City University of Economics]]
**[[Takasaki University of Commerce]]
**[[Takasaki University of Health and Welfare]]
*တမမုရမြို့
**[[Gunma Prefectural Women's University]]

==ခရီးသွားလုပ်ငန်း==
ဂွန်းမခရိုင်တွင် ရေပူစမ်းအပန်းဖြေစခန်းများစွာ ရှိသည်။ ၎င်းတို့ထဲတွင် ခုဆဆွတ်အွန်းဆန်းသည် အထင်ရှားဆုံး ဖြစ်သည်။ နှင်းလျှောစီးအပန်းဖြေစခန်းသည်လည်း တောင်ထူထပ်သည့် ဂွန်းမခရိုင်တွင် ထင်ရှားသည်။

အခြားသော ထင်ရှားသည့် နေရာများမှာ -
*[[ဖုခိဝရဲရေတံခွန်]]
*[[Hara Museum Arc]]
*[[Ikaho Sistina Trick Art Museum]]
*[[Kusatsu Alpine-Plant Museum]]
*[[Kusatsu Hot-Spring Museum]]
*[[Konnyaku Park]]
*[[Lake Nozori]]
*[[Mount Akagi]]
*[[Mount Haruna]]
*[[Mount Kusatsu-Shirane]]
*[[Mount Myōgi]]
*[[Mount Tanigawa]]
*[[The Museum of Modern Art, Gunma]]
* {{translit|ja|[[Sankenkyō]]}}
*[[Shorinzan Daruma Temple]]
&lt;gallery&gt;
File:kiryu yagi bushi festival vehicle-free promenade 2.jpg|Kiryū Yagi-bushi Festival, held every year in early August.
File:IMG E0946 富岡製糸場.jpg|A Tomioka Silk Mill, a World Heritage cultural property site.
File:達磨寺 - panoramio (1).jpg| Daruma dolls at Shorinzan Daruma Temple in Takasaki
File:毛無峠 Gunmmer empire border.jpg|Kenashi Pass on the border of Nagano Prefecture is famous on the internet
&lt;/gallery&gt;

==ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေး==
=== ရထားလမ်း===
*[[Jomo Line|Jomo Electric Railway]] (Chuo Maebashi-Nishi Kiryu)
*[[Joshin Dentetsu Joshin Line|Joshin Electric Railway]] (Takasaki-Shimonita)
*[[JR East]]
**[[Agatsuma Line]]
**[[Hachiko Line]] (Kuragano-{{STN|Hachioji|x}})
**[[Hokuriku Shinkansen]]
**[[Joetsu Line]]
**[[Joetsu Shinkansen]]
**[[Ryomo Line]]
**[[Shinetsu Line]] (Takasaki-Yokokawa)
**[[Takasaki Line]]
*[[Tobu Railway]]
**[[Tobu Isesaki Line|Isesaki Line]]
**[[Tobu Kiryu Line|Kiryu Line]]
**[[Tobu Nikko Line|Nikko Line]] ([[Itakura Tōyōdai-mae Station]])
**[[Tobu Sano Line|Sano Line]]
*[[Watarase Keikoku Railway Watarase Keikoku Line]]

===ကားလမ်းများ===

====အဝေးပြေးလမ်း====
*[[Jōshin-etsu Expressway]]
*[[Kan-Etsu Expressway]]
*[[Kita-Kantō Expressway]] ([[Takasaki]]-[[Hitachinaka]])
*[[Tōhoku Expressway]]

====နိုင်ငံအဆင့် အဝေးပြေးလမ်းများ====
*[[Japan National Route 17|National Route 17]] ([[Nihonbashi]] of Tokyo-[[Saitama, Saitama|Saitama]]-[[Kumagaya]]-Takasaki-Shibukawa-[[Ojiya, Niigata|Ojiya]]-[[Nagaoka, Niigata|Nagaoka]])
*[[Japan National Route 18|National Route 18]] (Takasaki-Annaka-[[Karuizawa]]-[[Komoro, Nagano|Komoro]]-[[Nagano, Nagano|Nagano]]-[[Myōkō, Niigata|Myoko]]-[[Joetsu, Niigata|Joetsu]])
*[[Japan National Route 50|National Route 50]] (Maebashi-Isesaki-[[Oyama, Tochigi|Oyama]]-[[Yūki, Ibaraki|Yuki]]-Mito)
*[[Japan National Route 120|National Route 120]]
*[[Japan National Route 122|National Route 122]]
*[[Japan National Route 144|National Route 144]]
*[[Japan National Route 145|National Route 145]]
*[[Japan National Route 146|National Route 146]]
*[[Japan National Route 254|National Route 254]]
*[[Japan National Route 291|National Route 291]]
*[[Japan National Route 292|National Route 292]]
*[[Japan National Route 299|National Route 299]]
*[[Japan National Route 353|National Route 353]]
*[[Japan National Route 354|National Route 354]]
*[[Japan National Route 405|National Route 405]]
*[[Japan National Route 406|National Route 406]]
*[[Japan National Route 407|National Route 407]]
*[[Japan National Route 462|National Route 462]]

==ပြင်ပလင့်များ==
{{Wikivoyage|Gunma}}
{{Commons category|Gunma prefecture}}
*[http://www.pref.gunma.jp/ Gunma Prefecture Official Website] {{in lang|ja}}
*[http://www.pref.gunma.jp/foreign/foreign_English.html Gunma Prefecture Official Website] {{in lang|en}}

==ကိုးကား==
{{reflist}}


[[ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံ၏ ခရိုင်များ]]</text>
      <sha1>nxpul8946zatzqta5et3w4m732pzteh</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အာတေမိ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>290393</id>
    <revision>
      <id>1051020</id>
      <parentid>1048416</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T15:58:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kyaw Myo Aung</username>
        <id>103978</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>1051020</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11480" sha1="lfyiu9icf4qtavm9pj69jrzekpidvdm" xml:space="preserve">{{Rough translation|date=2026-08}}
{{Copy edit|date=2026-08}}
{{Infobox deity|type=ဂရိ|name=အာတေမိ|image=Diane de Versailles - Musée du Louvre AGER Ma 589.jpg|alt=|caption=The ''[[Diana of Versailles]]'', a [[Roman art|Roman]] copy of a [[Art in ancient Greece|Greek]] sculpture by [[Leochares]]&lt;br /&gt;([[Louvre Museum]])|god_of=တောကစားခြင်း၊ အမဲလိုက်ခြင်း၊ သားတိရစ္ဆာန်နှင့် အပျိုစင်တို့ ၏ နတ်သမီး|member_of=the [[Twelve Olympians]]|abode=အိုလွင်းပိုစ်တောင်တော်|symbol=လေးမြား၊ မီးရှူး|parents=[[Zeus]] and [[Leto]]|siblings=[[Apollo]]|roman_equivalent=[[Diana (mythology)|Diana]]|animals=သမင်၊ ဝံ}}ရှေးဂရိဘာသာရေး နှင့် [[ဂရိဒဏ္ဍာရီ|ဒဏ္ဍာရီ]] များတွင် '''အာတေမိ'''&lt;ref&gt;{{Cite book |last=ယုဒသန် |first=အဒေါနိရံ |title=သမ္မာကျမ်းစာ |pages=တမန်တော်ဝတ္ထု ၁၉:၂၄}}&lt;/ref&gt; ( {{Langx|grc|Ἄρτεμις}} , သံပြန် /အာ့ရ်တေမိစ်/) သို့မဟုတ် '''အာတမိ''' ( [[:en:Doric_Greek|ဒေါရိ]]: Ἄρταμις ) သို့မဟုတ် '''အားထမစ်''' ( Artemis, {{IPA-en|/ˈɑː.tə.mɪs/|a=RP}}) သည် အမဲလိုက်ခြင်း၊ တောရိုင်း၊ သားရိုင်းတိရစ္ဆာန်များ၊ အသွင်ကူးပြောင်းခြင်း၊ သဘာဝ၊ သစ်ပင်ပန်းမန်များ၊ မီးဖွားခြင်း၊ ကလေးပြုစုစောင့်ရှောက်ခြင်းနှင့် ကာမဂုဏ်ခံစားခြင်းတို့၏ နတ်ဘုရားမ ဖြစ်သည်။ &lt;ref&gt;{{Cite web |title=Artemis {{!}} Myths, Symbols, &amp; Meaning |url=https://www.britannica.com/topic/Artemis-Greek-goddess |access-date=2021-07-06 |website=Encyclopedia Britannica |language=en}}&lt;/ref&gt; &lt;ref name=&quot;:merr&quot;&gt;{{Cite book |date=1995 |title=Merriam-Webster's Encyclopedia of Literature |publisher=Merriam-Webster |isbn=9780877790426 |page=[https://books.google.com/books?id=eKNK1YwHcQ4C&amp;pg=PA74&amp;redir_esc=y#v=onepage&amp;q&amp;f=false 74]}}&lt;/ref&gt; သူမသည် [[နင့်ဖ်|နတ်သမီးများ]] အဖွဲ့နှင့်အတူ သစ်တောများနှင့် တောင်များတွင် လှည့်လည်သွားလာသည်ဟု မကြာခဏ ဆိုကြသည်။ '''ဒီယားနာ''' (Diana) နတ်ဘုရားမသည် အာတေမိ၏ ရောမပုံစံဖြစ်သည်။

အာတီမစ်စ်သည် လဲတေား (Λητώ) နှင့် [[ဇုစ်]] တို့၏ သမီးဖြစ်ပြီး [[အပိုလို]] ၏ အမွှာညီမဖြစ်သည်။ မှတ်တမ်းအများစုတွင် အမွှာများသည် အိမ်ထောင်ရေးပြင်ပ ဆက်ဆံရေးတစ်ခုမှ မွေးဖွားလာခြင်းဖြစ်ပြီး ဇုစ်၏ဇနီး [[ဟဲရာ]]သည် လဲတေား အား ကုန်းမြေပေါ်တွင် မည်သည့်နေရာတွင်မျှ ကလေးမမွေးရန် တားမြစ်ခဲ့သည်။ ဒဲ့လိုစ် (Delos) ကျွန်းတစ်ခုတည်းကသာ သူမကို ကလေးတွေမွေးဖွားခွင့်ပြုခဲ့ပါတယ်။ မှတ်တမ်းတစ်ခုတွင် Artemis ကို ဦးစွာမွေးဖွားပြီးနောက် ဒုတိယမြောက်အမွှာကလေး Apollo ကိုမွေးဖွားရာတွင် အာတမိသည် မယ်တော် လဲတေား ကို ကူညီဝမ်းဆွဲပေးခဲ့သည်ဟူ၏။

Artemis သည် kourotrophic (ကလေးထိန်း) နတ်ဘုရားမတစ်ပါးဖြစ်ပြီး ကလေးများ၊ အထူးသဖြင့် မိန်းကလေးများနှင့် တိရစ္ဆာန်ပေါက်လေးများကို ကာကွယ်ပေးသူဖြစ်သည်။ သူမသည် အီလီသီယာ နှင့် ဟီရာတို့နှင့်အတူ မီးဖွားခြင်းနှင့် သားဖွားခြင်းဆိုင်ရာ အဓိကနတ်ဘုရားမများထဲမှ တစ်ဦးအဖြစ် ကိုးကွယ်ကြောက်ရွံ့ခဲ့ကြသည်။ သူမသည် ကုသခြင်းနှင့် ရောဂါဝေဒနာများ၏ အထောက်အပံ့လည်းဖြစ်ပြီး အမျိုးသမီးများနှင့် ကလေးများအပေါ် ကျန်းမာရေးကောင်းမွန်ခြင်း၊ ရောဂါဝေဒနာနှင့် သေခြင်းတရားကို ပို့ဆောင်ပေးသည်ဟု ယုံကြည်ကြပြီး အပျိုစင်ဘဝမှ အကူးအပြောင်းကာလအထိ အုပ်ထိန်းသူတစ်ဦးလည်း ဖြစ်သည်။ Artemis သည် [[အသီးနာ|Athena]] နှင့် Hestia တို့ နှင့်အတူ အဓိက အပျိုစင်နတ်ဘုရားမ သုံးပါးအနက်မှ တစ်ပါးဖြစ်သည်။ သူမအား အိမ်ထောင်မပြုရသေးသော အပျိုစင် တစ်ဦးအဖြစ် သတ်မှတ်ကြပြီး [[အက်ဖ်ရိုဒိုက်တီ|အက်ဖရိုဒိုက်၏]] အာဏာမရှိသော ဂရိနတ်ဘုရားမ သုံးပါးအနက်မှ တစ်ဆူအဖြစ် သတ်မှတ်ကြသည်။  

ဒဏ္ဍာရီနှင့် စာပေများတွင် အာတီမစ်စ်ကို သူမ၏ နောက်လိုက်နတ်သမီးများ ဝန်းရံထားသော တောရိုင်းတွင် လှည့်လည်သွားလာသည့် အမဲလိုက်နတ်ဘုရားမအဖြစ် ဖော်ပြထားသည်။ အမဲလိုက်သမား အက်တေးယွန်သည် သူမ အဝတ်မပါသော ရေချိုးနေသည်ကို မြင်တွေ့ခဲ့သည်ဟု ဆိုကြပြီး နတ်ဘုရားမသည် သူ့ကို သမင်အဖြစ်သို့ ပြောင်းလဲပေးခဲ့သည်။ ထို့နောက် ၎င်းတို့၏ သခင်ကို မသိသော သူ၏ အမဲလိုက်ခွေးများက သူ့ကို ကိုက်စားခဲ့ကြသည်။ နောက်ထပ်ဇာတ်လမ်းတစ်ပုဒ်တွင် ကယ်လီစတိုသည် ဇုစ်နတ်ဘုရားနှင့် အိပ်စက်ပြီးနောက် အပျိုစင်ဘဝ ကတိသစ္စာကို ချိုးဖောက်ပြီးနောက် အာတီမစ်စ်၏အဖော်မှ နှင်ထုတ်ခံခဲ့ရသည်။ ကမ္ပည်းကြီး၏ ရိုးရာအစဉ် အလာတွင်၊ [[ထရိုဂျန်စစ်ပွဲ]] အတွင်း အာတီမစ်စ်သည် ဂရိသင်္ဘောများကို တိုက်ခတ်သောလေများကို ရပ်တန့်စေခဲ့ပြီး၊ စူးစမ်းရှာဖွေရေးအဖွဲ့၏ ခေါင်းဆောင် ဘုရင် [[အက်ဂါမံနွန်|အဂါမီနွန်က]] သူမ၏ သန့်ရှင်းသော သမင်ကို ပစ်သတ်ပြီးနောက် အော်လစ်စ် တွင် ဂရိရေတပ်ကို သောင်တင်စေခဲ့သည်။ Artemis က Agamemnon ရဲ့ သမီးငယ် Iphigenia ကို သတ်ဖြတ်ခံရတဲ့ သမင်အတွက် လျော်ကြေးအဖြစ် ယဇ်ပူဇော်ဖို့ တောင်းဆိုခဲ့ပါတယ်။ ဗားရှင်းအများစုတွင် Iphigenia ကို ယဇ်ပူဇော်ရန် ယဇ်ပလ္လင်သို့ ခေါ်ဆောင်သွားသောအခါ Artemis သည် သူမကို သနားပြီး ခေါ်ဆောင်သွားကာ သူမနေရာတွင် သမင်တစ်ကောင်ကို ထားခဲ့သည်။ နောက်ဆက်တွဲစစ်ပွဲတွင် အာတီမစ်စ်သည် ဂရိလူမျိုးများကို ဆန့်ကျင်တိုက်ခိုက်သည့် ထရိုဂျန်လူမျိုးများကို ထောက်ခံခဲ့ပြီး သူမသည် ဟီရာကို တိုက်ပွဲတွင် စိန်ခေါ်ခဲ့သည်။

အာတေမစ်စ်သည် ဂရိနတ်ဘုရားများတွင် အလေးစားရဆုံး နတ်ဘုရားများထဲမှ တစ်ပါးဖြစ်သည်။ အက်ဖက်ဆုမြို့ရှိ သူမ၏ ကြီးကျယ်ခမ်းနားသော [[အီဖီးဆပ်ရှိ အာတဲမိ ဘုရားကျောင်း|ဗိမာန်တော်သည်]] မီးလောင်ကျွမ်းခြင်း မခံရမီက ရှေးခေတ်ကမ္ဘာ့အံ့ဖွယ်ခုနစ်ပါး တွင် ပါဝင်သည်။ Artemis ရဲ့ သင်္ကေတတွေထဲမှာ လေး၊ မြား နဲ့ မြားတောင့်တွေ ပါဝင်ပြီး [[သမင်|သမင်ဟာ]] သူမအတွက် သန့်ရှင်းပါတယ်။ နှောင်းပိုင်းကာလများ၌မူညအာတမိကို လစန္ဒါနတ်သမီး '''စေလားနာ''' (σελᾱ́νᾱ) နှင့် အတူတူဟု မှတ်ထင်လာခဲ့ကြသည်။


==ကိုးကား==
{{Reflist}}

[[ကဏ္ဍ:ပြန်လည်မဆန်းစစ်ရသေးသော ဘာသာပြန်များပါဝင်သည့် စာမျက်နှာများ]]
[[Category:ဂရိ နတ်ဘုရားမများ]]</text>
      <sha1>lfyiu9icf4qtavm9pj69jrzekpidvdm</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ကိရ်ကာ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>290424</id>
    <revision>
      <id>1051021</id>
      <parentid>1049750</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T16:03:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kyaw Myo Aung</username>
        <id>103978</id>
      </contributor>
      <comment>Undid revision [[Special:Diff/1049750|1049750]] by [[Special:Contributions/Cepyita|Cepyita]] ([[User talk:Cepyita|talk]]) ပြေပြစ်မှုမရှိ‌သော တည်းဖြတ်မှု</comment>
      <origin>1051021</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8511" sha1="t60g16nfjhr349mnq8nyepegcbq6alm" xml:space="preserve">'''ကိရ်ကာ''' သို့မဟုတ် '''ကိရ်ကယ်''' ( {{Langx|grc|{{{math|Κίρκη}}}|}}, {{Lang-la|Circā}}, {{Lang-en|Circe}} , {{Lang-sa|ကိရ်္ကာ }}, {{Lang-pi|ကိရိကာ, ကိက္ကာ}}) သည် [[ဂရိဒဏ္ဍာရီ]]လာ [[စုန်းကဝေအတတ်|နတ်ကဝေမ]] တစ်ဦးဖြစ်ပြီး ဒေဝစ္ဆရာ [[နင့်ဖ်|နတ်သမီးတစ်ပါး]] ဟုလည်း သတ်မှတ်ကြသည်။  မှတ်တမ်းအများစုတွင် ကိရ်္ကာ ကို နေနတ်ဘုရား ဟဲးလျို့စ် နှင့် သမုဒ္ဒရာနတ်သမီး ပေး'ရ်စာ တို့၏ သမီးဟု ဆို၏။ ကိရ်ကာသည် ဆေးရည်များနှင့် ဆေးဖက်ဝင်အပင်များအကြောင်း သူမ၏ ကျယ်ပြန့်သော ဗဟုသုတကြောင့် ကျော်ကြားသည်။ ၎င်းတို့နှင့် မှော်တုတ် သို့မဟုတ် တောင်ဝှေးကို အသုံးပြုခြင်းအားဖြင့် သူမသည် သူမ၏ရန်သူများ သို့မဟုတ် သူမကို စော်ကားသူများကို တိရစ္ဆာန်များအဖြစ်သို့ ပြောင်းလဲပေးလိမ့်မည်။

သူမ၏ ဒဏ္ဍာရီများထဲမှ အထင်ရှားဆုံးကို [[ဟိုးမား|Homer]] ၏ ''[[အောဒဆီ|Odyssey]]'' တွင် ပြောပြထားသည်မှာ [[ထရိုဂျန်စစ်ပွဲ|Trojan စစ်ပွဲ]] မှ ပြန်လာသည့်လမ်းတွင် [[အောဒစ်ဆီးယပ်စ်|Odysseus သည်]] သူမ၏ Aeaea ကျွန်းသို့ လာရောက်လည်ပတ်ပြီး သူမသည် သူ၏ သင်္ဘောသားအများစုကို ဝက်များအဖြစ် ပြောင်းလဲခဲ့သည်။ သူက သူမကို လူသားပုံသဏ္ဍာန်ပြန်ဖြစ်အောင် ဆွဲဆောင်နိုင်ခဲ့ပြီး တစ်နှစ်လောက်အတူနေထိုင်ကာ Latinus နဲ့ Telegonus အပါအဝင် သားတွေရခဲ့ပါတယ်။ အခြားသူများကို တိရစ္ဆာန်များအဖြစ် ပြောင်းလဲပေးနိုင်သည့် သူမ၏စွမ်းရည်ကို အီတလီဘုရင် Picus ၏ ဇာတ်လမ်းက ပိုမိုပေါ်လွင်စေပြီး သူမ၏ ချဉ်းကပ်မှုများကို ခုခံသောကြောင့် သစ်တောက်ငှက်အဖြစ် ပြောင်းလဲခဲ့သည်။ နောက်ထပ်ဇာတ်လမ်းတစ်ပုဒ်ကတော့ သူမဟာ ပင်လယ်နတ်ဘုရား Glaucus ကို ချစ်မိသွားတဲ့အကြောင်းဖြစ်ပြီး Glaucus က သူမထက် နတ်သမီး Scylla ကို ပိုနှစ်သက်ပါတယ်။ လက်စားချေသည့်အနေဖြင့် Circe သည် သူမ၏ပြိုင်ဘက် ရေချိုးခဲ့သောရေကို အဆိပ်ခတ်ပြီး သူမကို ကြောက်မက်ဖွယ်ကောင်းသော ဘီလူးတစ်ကောင်အဖြစ်သို့ ပြောင်းလဲခဲ့သည်။

ဂန္ထဝင် ခေတ်များတွင်ပင် ပုံဖော်မှုများသည် ဟိုးမား၏ ဇာတ်ကြောင်းရှိ အသေးစိတ်အချက်အလက်များနှင့် ကွဲပြားခဲ့ပြီး နောက်ပိုင်းတွင် အရက်သေစာသောက်စားမှုအန္တရာယ်အတွက် သတိပေးဇာတ်လမ်းတစ်ပုဒ်အဖြစ် ကိုယ်ကျင့်တရားအရ ပြန်လည်အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုခဲ့ကြသည်။ ဆင်ခြင်တုံတရားရှိသော လူသားတစ်ဦးအဖြစ်မှ ဆင်ခြင်တုံတရားမဲ့သော သားရဲတစ်ဦးအဖြစ်သို့ ပြောင်းလဲခြင်းသည် အဆုံးစွန်အားဖြင့် ပိုမိုကောင်းမွန်မည်မဟုတ်ခြင်း ရှိ၊ မရှိနှင့် ပတ်သက်၍ အစောပိုင်း ဒဿနိကဗေဒဆိုင်ရာ မေးခွန်းများ ပေါ်ပေါက်ခဲ့ပြီး ရလဒ်အနေဖြင့် [[ဉာဏ်သစ် အရေးတော်ပုံ|ရီနေးဆွန်း]] ခေတ်တွင် အစွမ်းထက်သော သက်ရောက်မှုရှိရန်ဖြစ်သည်။ Circe ကို သားကောင်ရှာသော အမျိုးသမီး၏ ပုံစံအဖြစ်လည်း ယူဆခဲ့ကြသည်။ နောက်ပိုင်းခေတ်ကလူတွေရဲ့အမြင်မှာ ဒီအပြုအမူက သူမကို မှော်ဆရာတစ်ယောက်အနေနဲ့ရော လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ လွတ်လပ်တဲ့အမျိုးသမီးတစ်ယောက်အနေနဲ့ပါ နာမည်ဆိုးနဲ့ကျော်ကြားစေခဲ့တယ်။ သူမအား ရီနေးဆွန်းခေတ်မှ ခေတ်သစ်အထိ အနုပညာအားလုံးတွင် မကြာခဏ ထိုသို့ပုံဖော်ခဲ့ကြသည်။

အနောက်တိုင်းပန်းချီကားများသည် ထိုပုဂ္ဂိုလ်အတွက် အမြင်အာရုံဆိုင်ရာ သင်္ကေတတစ်ခုကို တည်ထောင်ခဲ့သော်လည်း Ovid ၏ ''Metamorphoses'' တွင် ပါရှိသော Circe နှင့်ပတ်သက်သည့် အခြားဇာတ်လမ်းများအတွက်လည်း လှုံ့ဆော်မှုဖြစ်စေခဲ့သည်။ Scylla နှင့် Picus တို့၏ ဇာတ်လမ်းတွဲများသည် သူမ၏ မကောင်းတဲ့ အရည်အချင်းများထဲသို့ ပြင်းထန်သော မနာလိုမှု၏ ဆိုးကျိုးကို ထပ်လောင်းထည့်သွင်းခဲ့ပြီး သူမအား ကြောက်ရွံ့မှုအပြင် တပ်မက်မှု၏ ပုံရိပ်တစ်ခု ဖြစ်စေခဲ့သည်။

==သရုပ်==
[[အောဒစ်ဆီ|အိုဒွစ်စီးယာ]] မဟာကဗျာတွင် ကိရ်ကာ ကို αὐδήεσσα၊ လူအသံပြုတတ်သော။ δεινὴ θεὸς၊ ကြောက်ရွံ့ဖွယ်သော နတ်သမီး။ 
πολυφάρμακος၊ များစွာသော ဆေးနှင့် ယှဉ်အပ်သော (ဝါ) ဆေးအတတ်စုံ၌ ပွန်းတီးသော။ πότνια၊ ပတိနီ, သခင်မ။ ဟု ဖော်ပြထား၏။ ထို့ပြင် ကိရ်ကာသည် ရက်ကန်းအတတ်၌၎င်း၊ သီချင်းအတတ်၌၎င်း ပါရမီပါကြောင်း သိရသည်။

[[ကဏ္ဍ:ဂရိ နတ်ဘုရားမများ]]</text>
      <sha1>t60g16nfjhr349mnq8nyepegcbq6alm</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1051022</id>
      <parentid>1051021</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T16:04:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kyaw Myo Aung</username>
        <id>103978</id>
      </contributor>
      <comment>Undid revision [[Special:Diff/1049749|1049749]] by [[Special:Contributions/Cepyita|Cepyita]] ([[User talk:Cepyita|talk]]) ပြေပြစ်မှုမရှိ‌သော တည်းဖြတ်မှု</comment>
      <origin>1051022</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7684" sha1="9aktk3zvt64irzuspdqw1owfu8dnxas" xml:space="preserve">'''ကိရ်ကာ''' သို့မဟုတ် '''ကိရ်ကယ်''' ( {{Langx|grc|{{{math|Κίρκη}}}|}}, {{Lang-la|Circā}}, {{Lang-en|Circe}} , {{Lang-sa|ကိရ်္ကာ }}, {{Lang-pi|ကိရိကာ, ကိက္ကာ}}) သည် [[ဂရိဒဏ္ဍာရီ]]လာ [[စုန်းကဝေအတတ်|နတ်ကဝေမ]] တစ်ဦးဖြစ်ပြီး ဒေဝစ္ဆရာ [[နင့်ဖ်|နတ်သမီးတစ်ပါး]] ဟုလည်း သတ်မှတ်ကြသည်။  မှတ်တမ်းအများစုတွင် ကိရ်္ကာ ကို နေနတ်ဘုရား ဟဲးလျို့စ် နှင့် သမုဒ္ဒရာနတ်သမီး ပေး'ရ်စာ တို့၏ သမီးဟု ဆို၏။ ကိရ်ကာသည် ဆေးရည်များနှင့် ဆေးဖက်ဝင်အပင်များအကြောင်း သူမ၏ ကျယ်ပြန့်သော ဗဟုသုတကြောင့် ကျော်ကြားသည်။ ၎င်းတို့နှင့် မှော်တုတ် သို့မဟုတ် တောင်ဝှေးကို အသုံးပြုခြင်းအားဖြင့် သူမသည် သူမ၏ရန်သူများ သို့မဟုတ် သူမကို စော်ကားသူများကို တိရစ္ဆာန်များအဖြစ်သို့ ပြောင်းလဲပေးလိမ့်မည်။

သူမ၏ ဒဏ္ဍာရီများထဲမှ အထင်ရှားဆုံးကို [[ဟိုးမား|Homer]] ၏ ''[[အောဒဆီ|Odyssey]]'' တွင် ပြောပြထားသည်မှာ [[ထရိုဂျန်စစ်ပွဲ|Trojan စစ်ပွဲ]] မှ ပြန်လာသည့်လမ်းတွင် [[အောဒစ်ဆီးယပ်စ်|Odysseus သည်]] သူမ၏ Aeaea ကျွန်းသို့ လာရောက်လည်ပတ်ပြီး သူမသည် သူ၏ သင်္ဘောသားအများစုကို ဝက်များအဖြစ် ပြောင်းလဲခဲ့သည်။ သူက သူမကို လူသားပုံသဏ္ဍာန်ပြန်ဖြစ်အောင် ဆွဲဆောင်နိုင်ခဲ့ပြီး တစ်နှစ်လောက်အတူနေထိုင်ကာ Latinus နဲ့ Telegonus အပါအဝင် သားတွေရခဲ့ပါတယ်။ အခြားသူများကို တိရစ္ဆာန်များအဖြစ် ပြောင်းလဲပေးနိုင်သည့် သူမ၏စွမ်းရည်ကို အီတလီဘုရင် Picus ၏ ဇာတ်လမ်းက ပိုမိုပေါ်လွင်စေပြီး သူမ၏ ချဉ်းကပ်မှုများကို ခုခံသောကြောင့် သစ်တောက်ငှက်အဖြစ် ပြောင်းလဲခဲ့သည်။ နောက်ထပ်ဇာတ်လမ်းတစ်ပုဒ်ကတော့ သူမဟာ ပင်လယ်နတ်ဘုရား Glaucus ကို ချစ်မိသွားတဲ့အကြောင်းဖြစ်ပြီး Glaucus က သူမထက် နတ်သမီး Scylla ကို ပိုနှစ်သက်ပါတယ်။ လက်စားချေသည့်အနေဖြင့် Circe သည် သူမ၏ပြိုင်ဘက် ရေချိုးခဲ့သောရေကို အဆိပ်ခတ်ပြီး သူမကို ကြောက်မက်ဖွယ်ကောင်းသော ဘီလူးတစ်ကောင်အဖြစ်သို့ ပြောင်းလဲခဲ့သည်။

ဂန္ထဝင် ခေတ်များတွင်ပင် ပုံဖော်မှုများသည် ဟိုးမား၏ ဇာတ်ကြောင်းရှိ အသေးစိတ်အချက်အလက်များနှင့် ကွဲပြားခဲ့ပြီး နောက်ပိုင်းတွင် အရက်သေစာသောက်စားမှုအန္တရာယ်အတွက် သတိပေးဇာတ်လမ်းတစ်ပုဒ်အဖြစ် ကိုယ်ကျင့်တရားအရ ပြန်လည်အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုခဲ့ကြသည်။ ဆင်ခြင်တုံတရားရှိသော လူသားတစ်ဦးအဖြစ်မှ ဆင်ခြင်တုံတရားမဲ့သော သားရဲတစ်ဦးအဖြစ်သို့ ပြောင်းလဲခြင်းသည် အဆုံးစွန်အားဖြင့် ပိုမိုကောင်းမွန်မည်မဟုတ်ခြင်း ရှိ၊ မရှိနှင့် ပတ်သက်၍ အစောပိုင်း ဒဿနိကဗေဒဆိုင်ရာ မေးခွန်းများ ပေါ်ပေါက်ခဲ့ပြီး ရလဒ်အနေဖြင့် [[ဉာဏ်သစ် အရေးတော်ပုံ|ရီနေးဆွန်း]] ခေတ်တွင် အစွမ်းထက်သော သက်ရောက်မှုရှိရန်ဖြစ်သည်။ Circe ကို သားကောင်ရှာသော အမျိုးသမီး၏ ပုံစံအဖြစ်လည်း ယူဆခဲ့ကြသည်။ နောက်ပိုင်းခေတ်ကလူတွေရဲ့အမြင်မှာ ဒီအပြုအမူက သူမကို မှော်ဆရာတစ်ယောက်အနေနဲ့ရော လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ လွတ်လပ်တဲ့အမျိုးသမီးတစ်ယောက်အနေနဲ့ပါ နာမည်ဆိုးနဲ့ကျော်ကြားစေခဲ့တယ်။ သူမအား ရီနေးဆွန်းခေတ်မှ ခေတ်သစ်အထိ အနုပညာအားလုံးတွင် မကြာခဏ ထိုသို့ပုံဖော်ခဲ့ကြသည်။

အနောက်တိုင်းပန်းချီကားများသည် ထိုပုဂ္ဂိုလ်အတွက် အမြင်အာရုံဆိုင်ရာ သင်္ကေတတစ်ခုကို တည်ထောင်ခဲ့သော်လည်း Ovid ၏ ''Metamorphoses'' တွင် ပါရှိသော Circe နှင့်ပတ်သက်သည့် အခြားဇာတ်လမ်းများအတွက်လည်း လှုံ့ဆော်မှုဖြစ်စေခဲ့သည်။ Scylla နှင့် Picus တို့၏ ဇာတ်လမ်းတွဲများသည် သူမ၏ မကောင်းတဲ့ အရည်အချင်းများထဲသို့ ပြင်းထန်သော မနာလိုမှု၏ ဆိုးကျိုးကို ထပ်လောင်းထည့်သွင်းခဲ့ပြီး သူမအား ကြောက်ရွံ့မှုအပြင် တပ်မက်မှု၏ ပုံရိပ်တစ်ခု ဖြစ်စေခဲ့သည်။

[[ကဏ္ဍ:ဂရိ နတ်ဘုရားမများ]]</text>
      <sha1>9aktk3zvt64irzuspdqw1owfu8dnxas</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1051023</id>
      <parentid>1051022</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T16:05:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kyaw Myo Aung</username>
        <id>103978</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>1051023</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7971" sha1="r2nbc1sttmwfmsevda4hjh41pq3jpnj" xml:space="preserve">{{Rough translation|date=2026-08}}
{{Copy edit|date=2026-08}}
'''ကိရ်ကာ''' သို့မဟုတ် '''ကိရ်ကယ်''' ( {{Langx|grc|{{{math|Κίρκη}}}|}}, {{Lang-la|Circā}}, {{Lang-en|Circe}} , {{Lang-sa|ကိရ်္ကာ }}, {{Lang-pi|ကိရိကာ, ကိက္ကာ}}) သည် [[ဂရိဒဏ္ဍာရီ]]လာ [[စုန်းကဝေအတတ်|နတ်ကဝေမ]] တစ်ဦးဖြစ်ပြီး ဒေဝစ္ဆရာ [[နင့်ဖ်|နတ်သမီးတစ်ပါး]] ဟုလည်း သတ်မှတ်ကြသည်။  မှတ်တမ်းအများစုတွင် ကိရ်္ကာ ကို နေနတ်ဘုရား ဟဲးလျို့စ် နှင့် သမုဒ္ဒရာနတ်သမီး ပေး'ရ်စာ တို့၏ သမီးဟု ဆို၏။ ကိရ်ကာသည် ဆေးရည်များနှင့် ဆေးဖက်ဝင်အပင်များအကြောင်း သူမ၏ ကျယ်ပြန့်သော ဗဟုသုတကြောင့် ကျော်ကြားသည်။ ၎င်းတို့နှင့် မှော်တုတ် သို့မဟုတ် တောင်ဝှေးကို အသုံးပြုခြင်းအားဖြင့် သူမသည် သူမ၏ရန်သူများ သို့မဟုတ် သူမကို စော်ကားသူများကို တိရစ္ဆာန်များအဖြစ်သို့ ပြောင်းလဲပေးလိမ့်မည်။

သူမ၏ ဒဏ္ဍာရီများထဲမှ အထင်ရှားဆုံးကို [[ဟိုးမား|Homer]] ၏ ''[[အောဒဆီ|Odyssey]]'' တွင် ပြောပြထားသည်မှာ [[ထရိုဂျန်စစ်ပွဲ|Trojan စစ်ပွဲ]] မှ ပြန်လာသည့်လမ်းတွင် [[အောဒစ်ဆီးယပ်စ်|Odysseus သည်]] သူမ၏ Aeaea ကျွန်းသို့ လာရောက်လည်ပတ်ပြီး သူမသည် သူ၏ သင်္ဘောသားအများစုကို ဝက်များအဖြစ် ပြောင်းလဲခဲ့သည်။ သူက သူမကို လူသားပုံသဏ္ဍာန်ပြန်ဖြစ်အောင် ဆွဲဆောင်နိုင်ခဲ့ပြီး တစ်နှစ်လောက်အတူနေထိုင်ကာ Latinus နဲ့ Telegonus အပါအဝင် သားတွေရခဲ့ပါတယ်။ အခြားသူများကို တိရစ္ဆာန်များအဖြစ် ပြောင်းလဲပေးနိုင်သည့် သူမ၏စွမ်းရည်ကို အီတလီဘုရင် Picus ၏ ဇာတ်လမ်းက ပိုမိုပေါ်လွင်စေပြီး သူမ၏ ချဉ်းကပ်မှုများကို ခုခံသောကြောင့် သစ်တောက်ငှက်အဖြစ် ပြောင်းလဲခဲ့သည်။ နောက်ထပ်ဇာတ်လမ်းတစ်ပုဒ်ကတော့ သူမဟာ ပင်လယ်နတ်ဘုရား Glaucus ကို ချစ်မိသွားတဲ့အကြောင်းဖြစ်ပြီး Glaucus က သူမထက် နတ်သမီး Scylla ကို ပိုနှစ်သက်ပါတယ်။ လက်စားချေသည့်အနေဖြင့် Circe သည် သူမ၏ပြိုင်ဘက် ရေချိုးခဲ့သောရေကို အဆိပ်ခတ်ပြီး သူမကို ကြောက်မက်ဖွယ်ကောင်းသော ဘီလူးတစ်ကောင်အဖြစ်သို့ ပြောင်းလဲခဲ့သည်။

ဂန္ထဝင် ခေတ်များတွင်ပင် ပုံဖော်မှုများသည် ဟိုးမား၏ ဇာတ်ကြောင်းရှိ အသေးစိတ်အချက်အလက်များနှင့် ကွဲပြားခဲ့ပြီး နောက်ပိုင်းတွင် အရက်သေစာသောက်စားမှုအန္တရာယ်အတွက် သတိပေးဇာတ်လမ်းတစ်ပုဒ်အဖြစ် ကိုယ်ကျင့်တရားအရ ပြန်လည်အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုခဲ့ကြသည်။ ဆင်ခြင်တုံတရားရှိသော လူသားတစ်ဦးအဖြစ်မှ ဆင်ခြင်တုံတရားမဲ့သော သားရဲတစ်ဦးအဖြစ်သို့ ပြောင်းလဲခြင်းသည် အဆုံးစွန်အားဖြင့် ပိုမိုကောင်းမွန်မည်မဟုတ်ခြင်း ရှိ၊ မရှိနှင့် ပတ်သက်၍ အစောပိုင်း ဒဿနိကဗေဒဆိုင်ရာ မေးခွန်းများ ပေါ်ပေါက်ခဲ့ပြီး ရလဒ်အနေဖြင့် [[ဉာဏ်သစ် အရေးတော်ပုံ|ရီနေးဆွန်း]] ခေတ်တွင် အစွမ်းထက်သော သက်ရောက်မှုရှိရန်ဖြစ်သည်။ Circe ကို သားကောင်ရှာသော အမျိုးသမီး၏ ပုံစံအဖြစ်လည်း ယူဆခဲ့ကြသည်။ နောက်ပိုင်းခေတ်ကလူတွေရဲ့အမြင်မှာ ဒီအပြုအမူက သူမကို မှော်ဆရာတစ်ယောက်အနေနဲ့ရော လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ လွတ်လပ်တဲ့အမျိုးသမီးတစ်ယောက်အနေနဲ့ပါ နာမည်ဆိုးနဲ့ကျော်ကြားစေခဲ့တယ်။ သူမအား ရီနေးဆွန်းခေတ်မှ ခေတ်သစ်အထိ အနုပညာအားလုံးတွင် မကြာခဏ ထိုသို့ပုံဖော်ခဲ့ကြသည်။

အနောက်တိုင်းပန်းချီကားများသည် ထိုပုဂ္ဂိုလ်အတွက် အမြင်အာရုံဆိုင်ရာ သင်္ကေတတစ်ခုကို တည်ထောင်ခဲ့သော်လည်း Ovid ၏ ''Metamorphoses'' တွင် ပါရှိသော Circe နှင့်ပတ်သက်သည့် အခြားဇာတ်လမ်းများအတွက်လည်း လှုံ့ဆော်မှုဖြစ်စေခဲ့သည်။ Scylla နှင့် Picus တို့၏ ဇာတ်လမ်းတွဲများသည် သူမ၏ မကောင်းတဲ့ အရည်အချင်းများထဲသို့ ပြင်းထန်သော မနာလိုမှု၏ ဆိုးကျိုးကို ထပ်လောင်းထည့်သွင်းခဲ့ပြီး သူမအား ကြောက်ရွံ့မှုအပြင် တပ်မက်မှု၏ ပုံရိပ်တစ်ခု ဖြစ်စေခဲ့သည်။
==ကိုးကား==
{{Reflist}}
[[ကဏ္ဍ:ပြန်လည်မဆန်းစစ်ရသေးသော ဘာသာပြန်များပါဝင်သည့် စာမျက်နှာများ]]
[[ကဏ္ဍ:ဂရိ နတ်ဘုရားမများ]]</text>
      <sha1>r2nbc1sttmwfmsevda4hjh41pq3jpnj</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ကာသေ့ဂျ်ပြည်</title>
    <ns>0</ns>
    <id>290457</id>
    <revision>
      <id>1051024</id>
      <parentid>1048835</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T16:09:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kyaw Myo Aung</username>
        <id>103978</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ပြေပြစ်မှုမရှိသောဆောင်းပါးများ ပြုပြင်ရန် တမ်းပလိတ်များ ထည့်သွင်း</comment>
      <origin>1051024</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="15112" sha1="3au9v5t689gplb3qf8lt679qkcquldn" xml:space="preserve">{{Rough translation|date=2026-08}}
{{Copy edit|date=2026-08}}
{{Infobox country
| conventional_long_name = ကရ်္ထာဒ
| common_name = Carthage
| native_name = {{lang|phn|𐤒𐤓𐤕𐤟𐤇𐤃𐤔𐤕}}&lt;br /&gt; Qart-ḥadašt (ကှရတ-ဃဒသျှတ)
| government_type = [[List of monarchs of Carthage|Monarchy]] until mid-to-late 6th century BC, [[republic]] led by ''[[shophet]]s'' thereafter.{{sfn|Hoyos|2021|p=32}}{{sfn|MacDonald|2025|p=44–45}}
| image_flag = Tanit Symbol.svg
| flag_border = no
| image_map = File:CarthageMap.png
| capital = [[ကာသေ့ဂျ်မြို့]]
| official_languages = [[Punic language|ပူနိဘာသာ]]&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Manglik |first=Mr Rohit |url=https://books.google.com/books?id=HE8zEQAAQBAJ&amp;pg=PA613 |title=Society and Culture in the Ancient World |date=2023-01-23 |publisher=EduGorilla Publication |isbn=978-93-6689-739-4 |pages=613 |language=en |quote=With the rise of Carthage in the sixth century B.C.E. the Phoenician language developed into what is known as Punic, the official language of Carthage}}&lt;/ref&gt;
| religion = နတ်ကိုးကွယ်မှု
| demonym = [[Punics|ကရ်္ထာဒပြည်သားများ]]
| currency = 
}}
'''ကရ်ထာဒ''' ပြည်( {{lang-la|Karthāda}}, {{Langx|xpu|𐤒𐤓𐤕𐤟𐤇𐤃𐤔𐤕}} /ကာ့ရ်တ် ဟာဒရှ်တ်/, {{Literal translation|မြို့သစ်}} , Tifinagh : ⵜⴰⵇⴻⵔⵟⴰⵊ) သို့မဟုတ် '''ကရ်ထာဂေါ'''၊ '''ကရ်ထာဂ''' ပြည် ({{lang-la|Carthāgō}} /ကာရ်ထားဂို/) သည် မြောက်အာဖရိက တွင် အခြေစိုက်သော ရှေးဟောင်း မဟာဇနပဒတစ်ခုဖြစ်သည်။ &lt;ref&gt;{{Cite book |last=Farina |first=William |date=2014-11-21 |title=Perpetua of Carthage: Portrait of a Third-Century Martyr |url=https://books.google.com/books?id=jvhZzruoK70C&amp;pg=PA35 |publisher=McFarland |isbn=978-0-7864-8263-4 |pages=35}}&lt;/ref&gt; အင်္ဂလိပ်ဘာသာဖြင့် '''ရှေးဟောင်း ခါးသစ်ဂျ်''' (Ancient Carthage, {{IPAc-en|ˈ|k|ɑr|θ|ɪ|dʒ}}) သို့မဟုတ် &quot;ကာသေ့ဂျ်&quot; ဟု ခေါ်သည်။ ၎င်းသည် ယနေ့ခေတ် [[တူနီးရှားနိုင်ငံ]] ရှိ ကိုလိုနီမြို့ငယ်မှ [[မြေထဲပင်လယ်]] ၏ အနောက်ဘက်ခြမ်းကို လွှမ်းမိုးထားသော အဓိကအင်အားကြီးနိုင်ငံ ကာသေ့ဂျီးနီးယားအင်ပါယာအဖြစ် ကြီးထွားလာခဲ့သည်။

ကာသေ့ဂျ်ကို ၈၁၄ ခုနှစ်ဝန်းကျင်တွင် အခြေချနေထိုင်ခဲ့သည်&amp;nbsp;ယနေ့ခေတ် [[လက်ဘနွန်နိုင်ငံ|လက်ဘနွန်နိုင်ငံတွင်]] တည်ရှိသော ထိပ်တန်း ဖိုနီး [[ဖေနီးရှား|ရှား]] မြို့ပြနိုင်ငံ [[တိုင်ယာမြို့ ၊ လက်ဘနွန်|တိုင်ရာမြို့မှ]] ကုန်သည်များက ဘီစီတွင် တည်ထောင်ခဲ့သည်။ ၇ ရာစုတွင်&amp;nbsp;ဘီစီတွင် နီယို-အဆီးရီးယား အင်ပါယာ မှ ဖိုနီးရှားကို သိမ်းပိုက်ပြီးနောက် ကာသေ့ချ်သည် ၎င်း၏ အရှေ့ဘက် အိမ်နီးချင်းများမှ လွတ်လပ်ရေး ရခဲ့သည်။ ကာသေ့ချ်သည် ၎င်း၏ ရေတပ်အင်အားကို အသုံးချခြင်းဖြင့် ကိုလိုနီများ ၊ လက်အောက်ခံများ နှင့် ဂြိုဟ်တုနိုင်ငံများ စုစည်းကာ [[မြေထဲပင်လယ်|အနောက်မြေထဲပင်လယ်]] ၏ စီးပွားရေးနှင့် နိုင်ငံရေး လွှမ်းမိုးသူ ဖြစ်လာသည်အထိ ကျယ်ပြန့်သော ကိုလိုနီနယ်မြေများကို ကြီးထွားစေခဲ့သည်။ ဘီစီ ၃၀၀ တွင် ကာသေ့ဂျ်သည် အနောက်မြောက် အာဖရိက ကမ်းရိုးတန်း၊ တောင်ပိုင်းနှင့် အရှေ့ပိုင်း [[အိုင်ဘီးရီးယားကျွန်းဆွယ်|အိုင်ဘေးရီးယား]] [[စစ္စလီကျွန်း|၊ စစ္စလီကျွန်း]] ၊ [[ဆာဒင်းနီးယားကျွန်း|ဆာဒီးနီးယား]] ၊ [[ကော်ရ်ဆီကာကျွန်း|ကော်]] ဆီကာ၊ [[မော်လတာနိုင်ငံ|မော်လ်တာ]] နှင့် ဘယ်လီယာရစ် ကျွန်းများကို ထိန်းချုပ်ခဲ့သည်။ &lt;ref name=&quot;Goldsworthy&quot;&gt;{{Cite book |last=Goldsworthy |first=Adrian |title=The Fall of Carthage: The Punic Wars 265-146 BC |year=2003 |url=https://archive.org/details/fallofcarthagepu0000gold |chapter=Ch. 1: The Opposing Sides}}&lt;/ref&gt; ထရီပိုလီသည် ဒေသခံလစ်ဗျားလူမျိုးများနှင့် ဖိုနီးရှားလူမျိုးများ ရောနှောနေထိုင်သော ယဉ်ကျေးမှုတစ်ခုဖြစ်သည့် ဒေသခံ လစ်ဗျား-ဖိုနီးရှား လူမျိုးများ၏ အုပ်ချုပ်မှုအောက်တွင် ''အမှန်တကယ်'' ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရှိခဲ့သည်။ &lt;ref&gt;{{Cite book |last=Markoe |first=Glenn |date=January 2000 |title=Phoenicians |url=https://books.google.com/books?id=smPZ-ou74EwC&amp;dq=Libya-phoenicians+autonomous&amp;pg=PA90 |publisher=University of California Press |isbn=9780520226142}}&lt;/ref&gt;

ရှေးခေတ်ကမ္ဘာ့အကြီးဆုံးနှင့် အချမ်းသာဆုံးမြို့များထဲတွင် ကာသေ့ချ်၏ မဟာဗျူဟာကျသော တည်နေရာကြောင့် အနောက်အာရှနှင့် မြောက်ဥရောပသို့ ရောက်ရှိသော အဓိက ရေကြောင်း ကုန်သွယ်ရေးလမ်းကြောင်းများ &lt;ref&gt;{{Cite encyclopedia|title=Carthage|url=https://www.britannica.com/place/Carthage-ancient-city-Tunisia|access-date=2021-06-18}}&lt;/ref&gt; သို့ ဝင်ရောက်နိုင်ခဲ့သည်။ ဤကုန်သွယ်ရေးအင်ပါယာကို ရှေးခေတ်က အကြီးဆုံးနှင့် အင်အားအကြီးဆုံး ရေတပ်များထဲမှ တစ်ခုနှင့် အိုင်ဘေး ရီးယန်း ၊ ဘယ်လီယာရစ် ၊ ဂေါလ် ၊ ဗြိတိသျှ၊ စစ္စလီ၊ အီတလီ၊ ဂရိ ၊ နူမီဒီယန် နှင့် လစ်ဗျားလူမျိုးများ အပါအဝင် နိုင်ငံခြား ကြေးစားစစ်သားများ နှင့် အရန်စစ်သားများ အများအပြားဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသော တပ်မတော်တစ်ခုဖြင့် လုံခြုံအောင် ထိန်းသိမ်းခဲ့သည်။ ကာသေ့ချ်၏ ထူးခြားသော အစိုးရစနစ်သည် အချိန်အမျိုးမျိုးတွင် ရှေးဦး [[ဒီမိုကရေစီ]] ၊ လူနည်းစုအုပ်ချုပ်မှု နှင့် ရီပတ်ဘလီကန်ဝါဒ တို့၏ အစိတ်အပိုင်းများကို ပေါင်းစပ်ထားပြီး၊ အာဏာခွဲဝေမှု ၏ အစောပိုင်း ဥပမာများလည်း ပါဝင်သည်။ &lt;ref&gt;{{Cite journal |last=Taylor |first=Michael J. |date=8 August 2023 |title=Generals and judges: command, constitution and the fate of Carthage |url=https://www.cambridge.org/core/journals/libyan-studies/article/generals-and-judges-command-constitution-and-the-fate-of-carthage/757F46BAE0CA1A08373A15D1E497198F |journal=Libyan Studies |language=en |volume=54 |pages=37–44 |doi=10.1017/lis.2023.9 |issn=0263-7189 |doi-access=free}}&lt;/ref&gt;

အနောက်မြေထဲပင်လယ်တွင် လွှမ်းမိုးသောအင်အားကြီးနိုင်ငံအနေဖြင့် ကာသေ့ချ်သည် မြောက်အာဖရိကရှိ ဘာဘာလူမျိုးများ မှသည် ရော မသမ္မတနိုင်ငံ အထိ အိမ်နီးချင်းများနှင့် ပြိုင်ဘက်များစွာနှင့် မလွဲမသွေ ပဋိပက္ခဖြစ်ပွားခဲ့သည်။ &lt;ref name=&quot;Iliffe2007&quot;&gt;{{Cite book |last=John Iliffe |date=13 August 2007 |title=Africans: The History of a Continent |url=https://books.google.com/books?id=bNGN2URP_rUC |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-1-139-46424-6 |page=31}}&lt;/ref&gt; စစ္စလီဂရိလူမျိုးများ နှင့် ရာစုနှစ်များစွာ ပဋိပက္ခ ဖြစ်ပွားပြီးနောက် ရောမနှင့် ယှဉ်ပြိုင်မှု ကြီးထွားလာခြင်းသည် ပူနစ်စစ်ပွဲများ (၂၆၄-၁၄၆) တွင် အထွတ်အထိပ်သို့ ရောက်ရှိခဲ့သည်။&amp;nbsp;ဘီစီ)၊ ရှေးခေတ်တွင် အကြီးမားဆုံးနှင့် အရှုပ်ထွေးဆုံး တိုက်ပွဲအချို့ကို မြင်တွေ့ခဲ့ရသည်။ ဒုတိယ ပူးနစ်စစ် ပွဲအပြီးတွင် ကာသေ့ဂျ်သည် ဖျက်ဆီးခြင်းကို ကပ်ဘေးမှ ရှောင်လွှဲနိုင်ခဲ့သော်လည်း တတိယ ပူးနစ်စစ် ပွဲအပြီးတွင် ဘီစီ ၁၄၆ ခုနှစ်တွင် ရောမတို့၏ ဖျက်ဆီးခြင်းကို ခံခဲ့ရသည်။ နောက်ပိုင်းတွင် ရောမလူမျိုးများသည် ၎င်း၏နေရာတွင် မြို့သစ်တစ်မြို့ကို တည်ထောင်ခဲ့ကြသည် ။ &lt;ref name=&quot;Scullard2010&quot;&gt;{{Cite book |last=Scullard |first=H. H. |date=1 September 2010 |title=From the Gracchi to Nero: A History of Rome 133 BC to AD 68 |url=https://books.google.com/books?id=vMzvAXjq1uEC |publisher=Taylor &amp; Francis |isbn=978-0-415-58488-3 |page=4}}&lt;/ref&gt; ကာသေ့ဂျ်ယဉ်ကျေးမှု၏ အကြွင်းအကျန်အားလုံးသည် ပထမရာစုတွင် ရောမအုပ်ချုပ်မှုအောက်သို့ ရောက်ရှိခဲ့သည်။&amp;nbsp;အေဒီတွင် ရောမသည် နောက်ပိုင်းတွင် မြေထဲပင်လယ်ဒေသတွင် ဩဇာကြီးမားသော အင်အားကြီးနိုင်ငံ ဖြစ်လာခဲ့ပြီး [[ရောမ ဧကရာဇ်နိုင်ငံ|ရောမအင်ပါယာ]] အတွက် လမ်းခင်းပေးခဲ့သည်။

ရှေးခေတ်က ဩဇာအရှိဆုံး ယဉ်ကျေးမှုများထဲမှ တစ်ခုဖြစ်ခဲ့သော်လည်း ကာသေ့ချ်သည် ရောမနှင့် ၎င်း၏ ရှည်လျားပြီး ခါးသီးသော ပဋိပက္ခအတွက် အများအားဖြင့် မှတ်မိကြသည်။ တတိယမြောက် ပျူနစ်စစ်ပွဲအပြီးတွင် ကာသေ့ဂျ်စာပေအားလုံးနီးပါး ပျက်စီးသွားခြင်းကြောင့် ၎င်း၏ယဉ်ကျေးမှုအကြောင်း သိရှိထားသမျှသည် ရောမနှင့် ဂရိရင်းမြစ်များမှ ဆင်းသက်လာပြီး ၎င်းတို့အများစုကို ပျူနစ်စစ်ပွဲများအတွင်း သို့မဟုတ် ပြီးနောက်တွင် ရေးသားခဲ့ပြီး ရန်လိုမှုများ၏ လွှမ်းမိုးမှုမှာ အတိုင်းအတာတစ်ခုအထိ ရှိခဲ့သည်။ ကာသေ့ချ်အပေါ် လူကြိုက်များပြီး ပညာရှင်ဆန်သော သဘောထားများသည် သမိုင်းကြောင်းအရ ပျံ့နှံ့နေသော ဂရိ-ရောမ အမြင်ကို ထင်ဟပ်စေခဲ့သော်လည်း ၁၉ ရာစုနှောင်းပိုင်းမှစ၍ ရှေးဟောင်းသုတေသန သုတေသနသည် ကာသေ့ချ်ယဉ်ကျေးမှုအပေါ် ပိုမိုအလင်းပြမှုနှင့် သိမ်မွေ့သော ကွဲပြားချက်များကို ဖော်ထုတ်ရန် ကူညီပေးခဲ့သည်။
==ကိုးကား==
{{Reflist}}
[[ကဏ္ဍ:ပြန်လည်မဆန်းစစ်ရသေးသော ဘာသာပြန်များပါဝင်သည့် စာမျက်နှာများ]]
[[Category:ယခင် အင်ပါယာများ]]</text>
      <sha1>3au9v5t689gplb3qf8lt679qkcquldn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>မူးစာ နတ်သမီးများ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>290458</id>
    <revision>
      <id>1051025</id>
      <parentid>1050194</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T16:12:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kyaw Myo Aung</username>
        <id>103978</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ပြေပြစ်မှုမရှိသော တည်းဖြတ်မှုများ</comment>
      <origin>1051025</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4063" sha1="jq66fapvgwz1jfy53hpthxr9zuvi22n" xml:space="preserve">{{Rough translation|date=2026-08}}
{{Copy edit|date=2026-08}}
[[File:Muse_reading_Louvre_CA2220.jpg|thumb|မူးစာမယ် တပါး စာလိပ်ဖတ်နေဟန်။ ({{Circa|430 BC}} )]]
ရှေးဂရိဘာသာရေး နှင့် [[ဂရိဒဏ္ဍာရီ|ဒဏ္ဍာရီ]] များတွင် '''မူးစာ''' နတ်သမီး (ဝါ) '''မူးစ'''မယ် ( {{Langx|grc|Μοῦσα|}} , {{Lang-pi|မူသ, မောသ}}) များသည် [[စာပေ]] ၊ [[သိပ္ပံပညာ|သိပ္ပံ]] နှင့် [[အနုပညာ ဘာသာရပ်များ|အနုပညာ]] တို့၏ လမိုင်းကပ် ဉာဏ်ကွန့်မြူးအောင် မှုတ်သွင်း လှုံ့ဆော်မှုပေးသော နတ်သမီးများ ဖြစ်ကြသည်။ [[လက်တင်ဘာသာစကား|ရောမဘာသာ]]ဖြင့် '''ကာမေးနာ''' (Carmēna, {{Lang-sa|ကရ်္မေန}}) ဟုလည်းခေါ်၏။ [[အင်္ဂလိပ်ဘာသာစကား|အင်္ဂလိပ်]]ဘာသာဖြင့် &quot;မျူးဇ်&quot; (Muse) ဟု ခေါ်သည် ။ ထို မူးစမယ် များကို အစွဲပြု၍ ''မျူးဇစ်'' (Music, &quot;ဂီတ&quot;) ပုဒ် ဆင်းသက်လာသည်။ ၎င်းတို့ကို ရှေးဂရိယဉ်ကျေးမှုတွင် ရာစုနှစ်များစွာ နှုတ်ဖြင့်ဆက်စပ်ခဲ့သော ကဗျာ ၊ သီချင်းစာသား နှင့် [[ဒဏ္ဍာရီ]] များတွင် ပါဝင်သော အသိပညာ၏ အရင်းအမြစ်အဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့ကြသည်။ 

မူးစမယ်များ၏ အရေအတွက်နှင့် အမည်များသည် ဒေသအလိုက် ကွဲပြားသော်လည်း ဂန္ထဝင်ခေတ် မှစ၍ နတ်သမီးအရေအတွက် ကိုးပါး ဟူ၍ တွင်ကျယ်စွာသတ်မှတ်လာကြသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=DIODORUS SICULUS, LIBRARY OF HISTORY BOOK 4.1-18 - Theoi Classical Texts Library |url=https://www.theoi.com/Text/DiodorusSiculus4A.html |access-date=2026-08-14 |website=www.theoi.com}}&lt;/ref&gt; မူးစာမယ် ကိုးပါးတို့၏ အမည် နှင့် ဆိုင်ရာပိုင်ရာများ မှာ- 

* [[Calliope|ကလ်လျိုးပယ်]] ([[Epic poetry|မဟာကဗျာ]])
* [[Clio|ကလီယေား]] (သမိုင်းရာဇဝင်)
* [[Polyhymnia|ပိုလွင်းမ်နီယာ]] ([[hymn]] and mime)
* [[Euterpe|ဧဝ်တိပ္ပယ်]] (song and elegiac poetry)
* [[Terpsichore|တိပ္ပစီခိုးရာ]] (chorus and dance)
* [[Erato|ဧရာတေား]] (lyric choral poetry)
* [[Melpomene|မေလ်ပိုမေးနယ်]] (tragedy)
* [[Thalia (Muse)|ထားလီယာ]] (light verse and comedy)
* [[Urania|ဥူရနိယာ]] (astronomy and astrology)&lt;ref&gt;For this list of names and attributes, see Grimal, s.v. Muses.&lt;/ref&gt;

ခေတ်သစ်ပုံဆောင်အသုံးအနှုန်းတွင် Muse ဆိုသည်မှာ တစ်စုံတစ်ယောက်၏ အနုပညာလှုံ့ဆော်မှုရင်းမြစ်အဖြစ် ဆောင်ရွက်သူဖြစ်သည် ။

==ကိုးကား==
{{Reflist}}

[[ကဏ္ဍ:ပြန်လည်မဆန်းစစ်ရသေးသော ဘာသာပြန်များပါဝင်သည့် စာမျက်နှာများ]]
[[ကဏ္ဍ:ဂရိ နတ်ဘုရားမများ]]</text>
      <sha1>jq66fapvgwz1jfy53hpthxr9zuvi22n</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>သကုသိလူမျိုး</title>
    <ns>0</ns>
    <id>290612</id>
    <revision>
      <id>1051026</id>
      <parentid>1049101</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T16:15:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kyaw Myo Aung</username>
        <id>103978</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ပြေပြစ်မှုမရှိသော တည်းဖြတ်မှုများ</comment>
      <origin>1051026</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5756" sha1="ekpc829m5tbhpfd7o8u5xyfdyhjlwsg" xml:space="preserve">{{Rough translation|date=2026-08}}
{{Copy edit|date=2026-08}}
{{Infobox country
| conventional_long_name = သကုသိလူမျိုးများ
| native_name = {{translit|xsc-x-pontic|*Skuδa}} {{small|(earlier)}}&lt;br /&gt;
{{translit|xsc-x-pontic|*Skula}} {{small|(later)}}
| image_map = Scythian Kingdom in West Asia.jpg
| map_width = 250px
| map_caption = အာရှတိုက် အနောက်ပိုင်းရှိ သကုသိ တိုင်း၏ အကျယ်ဆုံးခေတ်
| image_map2 = Scythian kingdom in the Pontic steppe.jpg
| map2_width = 250px
| map_caption2 = ပွန်တစ် လွင်ပြင်ကျယ်ရှိ သကုသိနိုင်ငံ၏ အကျယ်ဆုံးခေတ်
| capital = [[Kamianka-Dniprovska|Kamianka]] ({{c.|6th century BC}} - {{c.|200 BC}})
| religion = သကုသိ ကိုးကွယ်မှု
| demonym = သကုသိလူမျိုးများ
| government_type = ခတ္တိယ ဘုရင်စနစ်
}} 

'''သကုသိလူမျိုးများ'''&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Judson |first=Adoniram |date=1840|title=ယုဒသန် မြန်မာသမ္မာကျမ်းစာ |pages=ကောလောသဲ ၃ : ၁၁}}&lt;/ref&gt; (ဝါ) '''စ္ကုဍိ'''လူမျိုး ( {{Langx|xsc|*Skuδi}} , {{Lang-grc|Σκῠ́θης}}, {{Lang-sa|ၐက}}, {{Lang-pi|သက, သက္က}} )သို့မဟုတ် '''ပွန်တစ် ဆစ်သီးယန်းများ''' ( {{Lang-en|Pontic Scythians}} ) ဟုလည်း လူသိများသော ရှေးဟောင်း အီရန် မြင်းစီး လှည့်လည်သွားလာသည့် လူမျိုးတစ်မျိုးဖြစ်ပြီး ဘီစီ {{Sfn|Jacobson|1995}} {{Sfn|Cunliffe|2019}} ရာစုအတွင်း [[အလယ်အာရှ|ဗဟိုအာရှမှ]] ယနေ့ခေတ် [[ယူကရိန်းနိုင်ငံ|ယူကရိန်း]] နှင့် ရုရှားတောင်ပိုင်းရှိ Pontic Steppe သို့ ပြောင်းရွှေ့နေထိုင်ခဲ့ပြီး ဘီစီ ၃ ရာစုအထိ နေထိုင်ခဲ့ကြသည်။

မြင်းစီးစစ်ပွဲတွင် ကျွမ်းကျင်သော Scythians များသည် ဘီစီ ၈ ရာစုတွင် Agathyrsi နှင့် ဂေါမာလူမျိုး တို့ကို အနောက် Eurasian Steppe တွင် လွှမ်းမိုးနိုင်သော အင်အားအဖြစ်မှ ဖယ်ရှားခဲ့သည်။ ဘီစီ ၇ ရာစုတွင် စဆိုက်သီယန်လူမျိုးများသည် ကော့ကေးဆပ်တောင်တန်းများကို ဖြတ်ကျော်ပြီး ဂေါမာလူမျိုးများနှင့်အတူ အနောက်အာရှကို မကြာခဏ စီးနင်းတိုက်ခိုက်ခဲ့သည်။

ဘီစီ ၆ ရာစုတွင် ၎င်းတို့သည် မေဒိ လူမျိုးများ က အနောက်အာရှမှ နှင်ထုတ်ခဲ့ပြီး ပွန်တစ်လွင်ပြင်ဘက်သို့ ပြန်လည်ဆုတ်ခွာခဲ့ကာ နောက်ပိုင်းတွင် ဘီစီ ၃ ရာစုမှ ၂ ရာစုအတွင်း ဆာမေးရှန်းလူမျိုးများ က သိမ်းပိုက်ခဲ့သည်။ အေဒီ ၃ ရာစုတွင် သကုသိလူမျိုး အကြွင်းအကျန်များသည် [[ဂေါ့သလူမျိုး|ဂေါ့သ်လူမျိုးများ၏]] လွှမ်းမိုးမှုကို ခံခဲ့ရပြီး အလယ်ခေတ်အစောပိုင်းတွင် နောက်ဆုံး သကုသိလူမျိုးများသည် ရွှေ့ပြောင်းနေထိုင်မှုကာလအတွင်း ပွန်တစ် စတက်ပ်ပေသို့ ပြောင်းရွှေ့လာခဲ့ကြသော အဆက်ဆက်သော လူဦးရေအမျိုးမျိုး၏ စုပ်ယူမှုကို ခံခဲ့ရသည်။

သကုသိလူမျိုးများ ပျောက်ကွယ်သွားပြီးနောက်၊ ရှေးခေါမခေတ်၊ အလယ်ခေတ်နှင့် ခေတ်သစ်အစောပိုင်းကာလများ၏ စာရေးဆရာများသည် ၎င်းတို့နှင့် မသက်ဆိုင်သော မြက်လွင်ပြင်နှင့် ဝေးလံခေါင်ဖျား တောင်တန်းဒေသရှိ တိုင်းရင်းသားအမျိုးမျိုးကို ရည်ညွှန်းရန် ၎င်းတို့၏အမည်ကို အသုံးပြုခဲ့ကြသည်။


==ကိုးကား==
{{Reflist}}


[[ကဏ္ဍ:ပြန်လည်မဆန်းစစ်ရသေးသော ဘာသာပြန်များပါဝင်သည့် စာမျက်နှာများ]]
[[Category:ရုရှားနိုင်ငံ၏ ရှေးခေတ်လူမျိုးများ]]</text>
      <sha1>ekpc829m5tbhpfd7o8u5xyfdyhjlwsg</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ဒီဝိုမဲးဒဲစ်</title>
    <ns>0</ns>
    <id>290618</id>
    <revision>
      <id>1051027</id>
      <parentid>1049273</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T16:17:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kyaw Myo Aung</username>
        <id>103978</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ဘာသာပြန်ဆော့ဝဲလ်ကိုသုံးပြီး ပြေပြစ်မှုမရှိ‌သော ဆောင်းပါးများပြုပြင်ရန် တမ်းပလိတ်များ ထည့်သွင်း</comment>
      <origin>1051027</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3006" sha1="rsnizr8ehoa3trcei8g0t0jwjtme1qj" xml:space="preserve">{{Rough translation|date=2026-08}}
{{Copy edit|date=2026-08}}
{{Infobox person|name=ဒီဝိုမဲးဒဲစ်|caption=၄၃၀ ဘီစီ ဝန်းကျင်မှ ဒီဝိုမဲဒဲစ်ရုပ်တု၏ ရောမ မူပွားတခု။ ပါရီ လူဗာပြတိုက်|image=File:Diomedes Louvre Ma890 n3.jpg}}
'''ဒီဝိုမဲးဒဲစ်''' (ဝါ) '''ဒျိုမဲးဒဲ'စ်''' ( {{lang-grc|Διομήδης}}, {{Langx|pgd|'''ဒိယမေဒ'''{{Efn|based on [[https://coinindia.com/galleries-diomedes.html]]}}, '''ဒိယုမေဒ'''{{Efn| based on [[https://gandhari.org/dictionary/diyumeda]]}} }} ) သည် [[ဂရိဒဏ္ဍာရီ|ဂရိဒဏ္ဍာရီလာ]] သူရဲကောင်းတစ်ဦးဖြစ်ပြီး အာဂို့စ်ပြည့်ရှင် ဖြစ်ပြီး [[ထရိုဂျန်စစ်ပွဲ|တြောယန်စစ်ပွဲ]] အဓိကပါဝင်ခဲ့မှုကြောင့် လူသိများသည်။ သူသည် Tydeus နှင့် [[Δηιπύλη|Deipyla]] တို့၏သားဖြစ်သည်။ [[ဟိုးမား]] ၏ [[အိလိယဒ်|အိလိယဒ် ဝတ္ထု]] တွင် ဒိုင်အိုမီးဒီးစ်သည် [[အခါယလူမျိုးများ|အခါယလူမျိုး]]များတွင် [[အေဂျက်|အိုင်းယက္စ်]] နှင့်အတူ ဒုတိယအကောင်းဆုံး စစ်သည်တော်အဖြစ် သတ်မှတ်ခံရသည်။ သူသည် [[ဟဲရာခလီးဇ်|ဟဲရာကလဲ့စ်]] ၏တူတော် ဖြစ်ပြီး [[အောဒစ်ဆီးယပ်စ်|အိုဒွစ်သျှုပ်စ်]] ၏ မိတ်ဆွေကောင်းတစ်ဦးဖြစ်သည်။ သူတို့သုံးယောက်ဟာ [[အသီးနာ|အာထယ်န]] [[အိုလံပတ်တောင်နတ်ဘုရား ၁၂ ပါး|နတ်သမီး]] ရဲ့ အချစ်ဆုံး သူရဲကောင်းတွေပါ။ [[ဗာဂျီ|Virgil]] ရဲ့ Aeneid အရ Diomedes ဟာ Trojan မြင်း နဲ့အတူ [[ထရွိုင်းမြို့|Troy မြို့ထဲ]] ကို ဝင်ရောက်ခဲ့တဲ့ စစ်သည်တော်တွေထဲမှာ ပါဝင်ပါတယ်။

==ကိုးကား==
{{Reflist}}

[[ကဏ္ဍ:ပြန်လည်မဆန်းစစ်ရသေးသော ဘာသာပြန်များပါဝင်သည့် စာမျက်နှာများ]]
&lt;references group=&quot;မှတ်စု&quot;/&gt;

[[ကဏ္ဍ:ဂရိ ဒဏ္ဍာရီလာ သူရဲကောင်းများ]]</text>
      <sha1>rsnizr8ehoa3trcei8g0t0jwjtme1qj</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>၂၀၂၆ နီပေါနိုင်ငံ ရေကြီးမှု</title>
    <ns>0</ns>
    <id>290995</id>
    <revision>
      <id>1051056</id>
      <parentid>1050504</parentid>
      <timestamp>2026-09-01T11:58:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zawzawaungthwin</username>
        <id>100038</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>update</comment>
      <origin>1051056</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="19569" sha1="3e0a4nd4j5lcbjijua27k5fyqgntxwm" xml:space="preserve">{{current}}

{{Infobox event
| name = ၂၀၂၆ နီပေါ ရေကြီးမှု
| image = Mudslide at Gyirong Port 2.webm
| image_caption = တရုတ်-နီပေါ နယ်စပ် ရှိ ကျီလုန်းဆိပ်ကမ်း ဖြတ်သန်းရေးစခန်းသို့ ရေကြီးရေလျှံမှု ကျရောက်စဉ်
| date = {{start date|2026|08|26|df=y}}–လက်ရှိ
| location = {{ubl
  | [[နီပေါနိုင်ငံ]]၊ ရာသုဝါခရိုင် နှင့် နုဝါကုတ်ခရိုင်
  | [[တရုတ်နိုင်ငံ]]၊ တိဘက် ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ ကျီလုန်းခရိုင်
}}
| type = လျှပ်တပြက် ရေကြီးမှု
| deaths = ၁,၀၁၉ ဦးထက်မနည်း&lt;br&gt;{{small|(နီပေါတွင် ၁,၀၀၃ ဦး၊ တရုတ်တွင် ၁၆ ဦး)}}
| injuries = ၁,၄၇၃ ဦး
| missing = ၄,၄၆၂ ဦးထက်မနည်း&lt;br&gt;{{small|(နီပေါတွင် ၃,၉၁၆ ဦး၊ တရုတ်တွင် ၅၄၆ ဦး)}}
| cause = [[ရေခဲမြစ်]] ပြိုကျခြင်း သို့မဟုတ် ရေခဲပြိုခြင်း (စုံစမ်းစစ်ဆေးဆဲ)
| property_damage = '''နီပေါ -''' နီပေါ ရူပီး ဘီလီယံ ၂၀၀ အထက်&lt;br&gt;{{small|(အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၁.၃ ဘီလီယံ အထက်)}}&lt;br&gt;'''တရုတ် -''' အတည်ပြုရန်ကျန်ရှိဆဲ
}}

'''၂၀၂၆ နီပေါနိုင်ငံ ရေကြီးမှု''' သည် ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၂၆ ရက် နံနက်ပိုင်းတွင် [[နီပေါနိုင်ငံ]] မြောက်ပိုင်း၌ ဖြစ်ပွားခဲ့သော သဘာဝဘေးအန္တရာယ်ကြီး တစ်ခု ဖြစ်သည်။ တြိသုလီမြစ် အတိုင်း စီးဆင်းလာသော ထိုလျှပ်တပြက် ရေကြီးမှုများကြောင့် လူနေအိမ်ခြေ မြို့ရွာ ရာပေါင်းများစွာ ပျက်စီးဆုံးရှုံးခဲ့ရသည့်အပြင် ထောင်နှင့်ချီသော ပြည်သူများလည်း အသက်ဆုံးရှုံးခဲ့ရသည်။ ထို့အပြင် နယ်စပ်ဖြတ်ကျော် ကုန်သွယ်ရေးနှင့် ခရီးသွားလုပ်ငန်းအတွက် အရေးပါသော တရုတ်-နီပေါ နယ်စပ်ရှိ ကျီလုန်းဆိပ်ကမ်း ဧရိယာသို့ပါ ရေကြီးရေလျှံမှုများ ရိုက်ခတ်ခဲ့သည်။ အဆိုပါ လျှပ်တပြက် ရေကြီးမှုနှင့် မြေပြိုမှုများကြောင့် လူနေထူထပ်သော ဒေသများ၌ အကြီးအကျယ် ပျက်စီးဆုံးရှုံးခဲ့ပြီး အနည်းဆုံး လူ ၁,၀၁၉ ဦး (နီပေါနိုင်ငံတွင် ၁,၀၀၃ ဦးနှင့် တရုတ်နိုင်ငံတွင် ၁၆ ဦး) သေဆုံးကြောင်း အတည်ပြုထားကာ လူ ၄,၄၀၀ ကျော် ပျောက်ဆုံးနေဆဲဖြစ်သည်။ သက်ဆိုင်ရာ အာဏာပိုင်များက ရာသုဝါခရိုင်၊ နုဝါကုတ်ခရိုင်၊ ဓဒင်းခရိုင်၊ ဂိုရခါခရိုင် နှင့် ချိတဝါန်ခရိုင်များရှိ မြစ်ချောင်းများတစ်လျှောက်မှ လူထုအသိုင်းအဝိုင်းများအတွက် ရေကြီးရေလျှံမှု သတိပေးချက်များ ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။ ထိုဖြစ်စဉ်၏ ပမာဏသည် ပြင်းထန်လွန်းသဖြင့် ကမ္ဘာတစ်ဝန်းရှိ ငလျင်တိုင်းတာရေး စက်ကိရိယာများ (Seismometers) ၌ပင် ဖမ်းယူရရှိခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2026-08-27 |title=နီပေါနိုင်ငံတွင် ရေကြီးမှုကြောင့် လူပေါင်း ၁၆၅ ဦး သေဆုံးပြီး ၈၂၃ ဦး ပျောက်ဆုံးနေ |url=https://xinhuamyanmar.com/detail/4353 |access-date=2026-08-27 |website=xinhuamyanmar.com |language=my}}&lt;/ref&gt;

== ဖြစ်ပွားရသည့် အကြောင်းအရင်း ==
ဂြိုဟ်တုအချက်အလက်များနှင့် ပညာရှင်များ၏ ကနဦး လေ့လာဆန်းစစ်ချက်များအရ အဆိုပါ ဘေးအန္တရာယ်သည် ဟိမဝန္တာတောင်တန်း အမြင့်ပိုင်း၌ ရေခဲထု၊ ကျောက်တုံးများနှင့် မြေပြိုကျမှုဖြစ်စဉ်မှ စတင်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ဩဂုတ်လ ၂၆ ရက် နံနက်ပိုင်းတွင် နီပေါနိုင်ငံ ရာသုဝါခရိုင်နှင့် နီပေါ-တိဘက် နယ်စပ်အနီး လင်ဒေခိုလာမြစ် (Lhende Khola) အထက်ပိုင်း၌ ရေခဲနှင့် ကျောက်ထု အမြောက်အမြား ပြိုကျခဲ့သည်။

အဆိုပါဖြစ်စဉ်ကို သိပ္ပံပညာရှင်များက ရေခဲနှင့် ကျောက်ထုကြီးများ အရှိန်ပြင်းစွာ ပြိုကျခြင်း (Ice-rock avalanche) ဟု ခေါ်ဆိုသည်။ အမေရိကန် Planet Labs ၏ ဂြိုဟ်တုဓာတ်ပုံများအရ ဟိမဝန္တာတောင် အမြင့်မီတာ ၅,၂၀၀ ခန့်တွင်ရှိသော ရေခဲထု အစိတ်အပိုင်းကြီးတစ်ခုသည် မီတာ ၁,၂၀၀ ခန့် အောက်ဘက်ရှိ ချိုင့်ဝှမ်းအတွင်းသို့ ကျောက်တုံး၊ အနည်အနှစ်များနှင့်အတူ ပြိုကျခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။

ပြိုကျလာသော ရေခဲထု၊ ကျောက်တုံးများနှင့် မြေသားများသည် နီပေါ-တိဘက် နယ်စပ်ရှိ လင်ဒေခိုလာမြစ်အတွင်းသို့ စီးဝင်သွားပြီး မြစ်ရေစီးကြောင်းကို ယာယီ ပိတ်ဆို့သွားစေခဲ့သည်။ အဆိုပါ ပိတ်ဆို့နေသော ရေ၊ ရွှံ့နှင့် ကျောက်တုံးထုကြီးသည် ခဏအတွင်း ဓာတ်အားပွင့်ထွက်ကာ အောက်ဘက်သို့ အရှိန်ပြင်းစွာ ထိုးဆင်းသွားခဲ့သည်။ ထို့နောက် ဘိုတေးကိုရှီမြစ် (Bhote Koshi) မှတစ်ဆင့် တြိသုလီမြစ် (Trishuli River) အတွင်းသို့ ပြင်းအားမြင့် ရေစီးကြောင်းများအဖြစ် အရှိန်အဟုန်ဖြင့် စီးဝင်ခဲ့သည်။

အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ တောင်တန်းဒေသ ဘက်စုံဖွံ့ဖြိုးရေးဗဟိုဌာန (ICIMOD) ၏ တိုင်းတာချက်များအရ ထရိရှူလီမြစ်၏ ရေမျက်နှာပြင်သည် မိနစ် ၃၀ အတွင်း ၇ မီတာမှ ၉ မီတာအထိ ရုတ်တရက် မြင့်တက်လာခဲ့သည်။ ပုံမှန် မြစ်ရေတက်သည့် ရေကြီးမှုမျိုး မဟုတ်ဘဲ ရွှံ့မြေထု၊ အနည်အနှစ်နှင့် ကျောက်တုံးကြီးများ ပါဝင်သော ရုတ်တရက် လျှပ်တပြက် ရေကြီးမှု (Flash flood) ဖြစ်သောကြောင့် လမ်းတလျှောက်ရှိ အဆောက်အအုံများ၊ လမ်းတံတားများနှင့် ယာဉ်မောင်းနှင်မှုများကို တိုက်စားဖျက်ဆီးသွားခဲ့သည်။

== မြေတုန်ခါမှုနှင့် ရာသီဥတု ပြောင်းလဲမှု ==
အဆိုပါ ဖြစ်စဉ်စတင်ချိန်၌ တိုင်းတာရေးစခန်းများက မြေတုန်ခါမှုတစ်ခုကို မှတ်တမ်းတင်နိုင်ခဲ့သည်။ ကနဦးတွင် နီပေါ-တိဘက် နယ်စပ်၌ ငလျင်လှုပ်ခတ်ခဲ့ခြင်းဟု ယူဆခဲ့ကြသော်လည်း အမေရိကန် ဘူမိဗေဒလေ့လာရေးအဖွဲ့ (USGS) ၏ နောက်ပိုင်းဆန်းစစ်ချက်များအရ အဆိုပါနေရာတွင် သဘာဝ ငလျင်လှုပ်ခဲ့ခြင်း မဟုတ်ကြောင်း ဖော်ပြခဲ့သည်။ ICIMOD ၏ ထုတ်ပြန်ချက်အရ ထိုမြေတုန်ခါမှုသည် ရေကြီးမှုကို ဖြစ်ပေါ်စေသည့် တိုက်ရိုက်အကြောင်းရင်း ဟုတ်မဟုတ် သို့မဟုတ် ရေခဲနှင့် ကျောက်ထု ပြိုကျမှုကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသည့် တုန်ခါမှု ဟုတ်မဟုတ်ကို ပညာရှင်များက ဆက်လက် လေ့လာနေဆဲ ဖြစ်သည်။

ထို့အပြင် ယခုဖြစ်ရပ်ကို ရာသီဥတုပြောင်းလဲမှုကြောင့် တိုက်ရိုက်ဖြစ်ပွားသည်ဟု အတည်မပြုနိုင်သေးသော်လည်း ဟိမဝန္တာဒေသ၌ အပူချိန် မြင့်တက်လာခြင်းကြောင့် ရေခဲထုကြီးများ (Glaciers) နှင့် အမြဲအေးခဲနေသော မြေသားအလွှာများ (Permafrost) ၏ အခြေအနေ ပြောင်းလဲလာကာ တောင်ပေါ် သဘာဝဘေးအန္တရာယ်များ ပိုမို ဖြစ်ပွားလာရခြင်း ဖြစ်သည်ဟု သုတေသီများက သုံးသပ်ထားကြသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2026-08-27 |title=နီပေါနဲ့ တိဗက်နယ်စပ်ရေကြီးမှု - သေဆုံးသူ ၃၅၉ ဦးရှိလာ၊ ဒုတိယအကြိမ်ရေကြီးနိုင်ခြေကိုပညာရှင်တွေသတိပေး - ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ သြဂုတ် ၂၇ ရက် ဘီဘီစီတိုက်ရိုက်သတင်းထုတ်လွှင့်ချက် |url=https://www.bbc.com/burmese/live/cmzezgkpnj3kt |access-date=2026-08-27 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}&lt;/ref&gt;

== တုံ့ပြန်ဆောင်ရွက်မှုများနှင့် ကူညီကယ်ဆယ်ရေး ==
{{flagicon|Nepal}} နီပေါနိုင်ငံအစိုးရသည် ရှာဖွေရေး၊ ကယ်ဆယ်ရေးနှင့် ထောက်ပံ့ရေး လုပ်ငန်းများကို ဆောင်ရွက်ရန် နီပေါ တပ်မတော်၊ လက်နက်ကိုင် ရဲတပ်ဖွဲ့ နှင့် နီပေါ ရဲတပ်ဖွဲ့ တို့ကို ဟယ်လီကော်ပတာများ၊ ဆေးအဖွဲ့များနှင့်အတူ စေလွှတ်တာဝန်ပေးခဲ့သည်။ နီပေါ တပ်မတော်၏ သတင်းထုတ်ပြန်ချက်အရ အနည်းဆုံး ပြည်သူ ၈၈ ဦးကို ကယ်ဆယ်နိုင်ခဲ့ကြောင်း ပြောသည်။ ရေကြီးရေလျှံမှု ဖြစ်ပွားပြီးနောက် နီပေါ လမ်းဦးစီးဌာနသည် ပြိုကျပျက်စီးသွားသော တံတားများနေရာတွင် ဘေလီတံတားများ (Bailey bridges) စတင် တပ်ဆင်ခဲ့သည်။

{{flagicon|China}} [[တရုတ်ကွန်မြူနစ်ပါတီ]] ဗဟိုကော်မတီ အထွေထွေအတွင်းရေးမှူး [[ရှီကျင့်ဖျင်]] က ပျောက်ဆုံးနေသူများကို ဆက်လက် ရှာဖွေသွားရန်နှင့် ဘေးအန္တရာယ် စောင့်ကြည့်လေ့လာရေးနှင့် သတိပေးစနစ်များကို မြှင့်တင်ရန် တိုက်တွန်းပြောကြားခဲ့သည်။ တိဘက်ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ အစိုးရသည် ကယ်ဆယ်ရေးလုပ်ငန်းများကို ကူညီရန် အရေးပေါ် ဝန်ထမ်း ၈၀၀ နီးပါး၊ ယာဉ်လှိုင်း ၁၅၀၊ အနံ့ခံခွေးများနှင့် အမြန်ရေယာဉ်များကို စေလွှတ်ပေးခဲ့သည်။ယင်းအပြင် ဂြိုဟ်တု ဓာတ်ပုံအချက်အလက်များ ထောက်ပံ့ပေးသည့် အာကာသနှင့် အဓိက သဘာဝဘေးအန္တရာယ်များဆိုင်ရာ နိုင်ငံတကာ ပဋိညာဉ် (International Charter Space and Major Disasters) ကိုလည်း စတင်အသုံးပြုခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=နီပေါနှင့် တိဘက်နယ်စပ်တွင် ရေကြီးရေလျှံမှုများ ဖြစ်ပွားခဲ့ပြီးနောက် ရှာဖွေကယ်ဆယ်ရေးလုပ်ငန်းများကို အစွမ်းကုန်လုပ်ဆောင်သွားရန် တရုတ်သမ္မတရှီကျင်းပင် တိုက်တွန်း |url=https://news-eleven.com/article/314579 |access-date=2026-08-27 |website=Eleven Media Group Co., Ltd |language=my}}&lt;/ref&gt;

{{flagicon|UN}} [[ကုလသမဂ္ဂ]] အထွေထွေအတွင်းရေးမှူးချုပ် [[အန်တိုနီယို ဂူတာရက်စ်]] က နီပေါအစိုးရ ဦးဆောင်သည့် ကူညီကယ်ဆယ်ရေး လုပ်ငန်းများကို ပံ့ပိုးရန် ကုလသမဂ္ဂ အဖွဲ့များနှင့် မိတ်ဖက်အဖွဲ့အစည်းများမှ ထောက်ပံ့ရေး ပစ္စည်းများနှင့် ဝန်ထမ်းများကို စေလွှတ်လျက်ရှိကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။

{{flagicon|India}} [[အိန္ဒိယနိုင်ငံ|အိန္ဒိယ]] နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး အက်စ် ဂျိုင်ရှန်ကာ က အိန္ဒိယနိုင်ငံအနေဖြင့် ဩဂုတ်လ ၂၆ ရက်နေ့တွင် လူသားချင်းစာနာထောက်ထားမှု အကူအညီနှင့် သဘာဝဘေး ကယ်ဆယ်ရေး ပစ္စည်း ၁၀ တန်ကို လေကြောင်းလိုင်းမှတစ်ဆင့် ပေးပို့ခဲ့ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။

{{flagicon|United States}} [[အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး|အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန]] က သဘာဝဘေး တုံ့ပြန်ရေး အကြံပေးတစ်ဦးကို စေလွှတ်မည်ဖြစ်ပြီး အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၅၀၀,၀၀၀ ကူညီထောက်ပံ့မည်ဟု ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။

{{flagicon|United Kingdom}} [[ယူနိုက်တက်ကင်းဒမ်းနိုင်ငံ|ဗြိတိန်]] ဝန်ကြီးချုပ် [[အင်ဒီ ဘာနမ်]] က ဗြိတိန်အစိုးရအနေဖြင့် နီပေါအစိုးရကို ကူညီရန် ပေါင် ၅ သန်း လှူဒါန်းရန် ကတိပြုထားပြီး နီပေါနိုင်ငံရောက် ဗြိတိန်နိုင်ငံသားများကို ကူညီရန် တတ်နိုင်သမျှ ဆောင်ရွက်သွားမည်ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။

== ကိုးကား ==
{{Reflist|2}}

[[ကဏ္ဍ:နီပေါနိုင်ငံတွင် ဖြစ်ပွားသော ရေကြီးမှုများ]]
[[ကဏ္ဍ:၂၀၂၆ သဘာဝဘေးအန္တရာယ်များ]]</text>
      <sha1>3e0a4nd4j5lcbjijua27k5fyqgntxwm</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>နဂဆခိခရိုင်</title>
    <ns>0</ns>
    <id>291049</id>
    <revision>
      <id>1050996</id>
      <parentid>1050724</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T12:36:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <origin>1050996</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6322" sha1="6vvbv4x5ezv2didc5wt6pk3g6g3jw57" xml:space="preserve">{{Infobox settlement
&lt;!-- See Template:Infobox settlement for additional fields and descriptions --&gt;| native_name = {{nobold|{{lang|ja|長崎県}}}}
| settlement_type = [[Prefectures of Japan|Prefecture]]
| translit_lang1 = Japanese
| translit_lang1_type = [[Japanese language|Japanese]]
| translit_lang1_info = {{lang|ja|長崎県}}
| translit_lang1_type1 = [[Romanization of Japanese|Rōmaji]]
| translit_lang1_info1 = {{lang|ja-Latn|Nagasaki-ken}}
| image_skyline = Albuquerque Bridge-Sasebo River, Sasebo.jpg
| image_caption = [[Obon Festival]] with [[tōrō nagashi]] lantern release on the [[Albuquerque Bridge]] over the Sasebo River, [[Sasebo City]], Nagasaki Prefecture
| image_flag = Flag of Nagasaki Prefecture.svg
| flag_size = 100px
| image_blank_emblem = Emblem of Nagasaki Prefecture.svg
| blank_emblem_size = 80px
| blank_emblem_type = Symbol
| image_map = Map of Japan with highlight on 42 Nagasaki prefecture.svg
| coordinates = {{Coord|32|45|00|N|129|52|03|E|region:JP-42_type:adm1st_scale:500000|display=inline,title}}
| subdivision_type = Country
| subdivision_name = {{flag|Japan}}
| subdivision_type1 = [[List of regions of Japan|Region]]
| subdivision_name1 = [[Kyushu]]
| subdivision_type2 = [[List of islands of Japan|Island]]
| subdivision_name2 = [[Kyushu]]
| seat_type = [[List of capitals in Japan|Capital]]
| seat = [[Nagasaki]]
| parts_type = Subdivisions
| parts_style = para
| p1 = [[Districts of Japan|Districts]]: 4
| p2 = [[Municipalities of Japan|Municipalities]]: 21
| leader_title = [[List of prefectural governors in Japan|Governor]]
| leader_name = [[Ken Hirata]] &lt;small&gt;since 2 March 2026&lt;/small&gt;
| area_total_km2 = 4130.88
| area_water_percent = 8.5
| area_rank = [[List of Japanese prefectures by area|27th]]
| population_footnotes = 
| population_total = 1,246,481
| population_as_of = February 1, 2025
| population_rank = [[List of Japanese prefectures by population|30th]]
| population_density_km2 = 302
| demographics_type2 = GDP
| demographics2_footnotes = &lt;ref&gt;{{Cite web |title=2020年度国民経済計算（2015年基準・2008SNA） : 経済社会総合研究所 - 内閣府 |url=https://www.esri.cao.go.jp/jp/sna/data/data_list/kakuhou/files/2020/2020_kaku_top.html |access-date=2023-05-18 |website=内閣府ホームページ |language=ja}}&lt;/ref&gt;
| demographics2_title1 = Total
| demographics2_info1 = [[JP¥]]4,654 billion&lt;br /&gt;[[US$]]34.4 billion (2022)
| iso_code = JP-42
| website = {{URL|www.pref.nagasaki.jp/en}}
| module = {{Infobox place symbols
 |embedded = yes
 |country  = Japan
 |bird     = [[Mandarin duck]] (''Aix&amp;nbsp;galericulata'')
 |fish     = 
 |flower   = Unzentsutsuji (''[[Rhododendron]]&amp;nbsp;serpyllifolium'')
 |tree     = [[Sawara cypress|Sawara]] (''Chamaecyparis&amp;nbsp;pisifera'')
 }}
| anthem = [[:ja:南の風 (県民歌)|Minami no kaze]]
| population_blank1_title = Dialects
| population_blank1 = [[Nagasaki dialect|Nagasaki]]・[[Tsushima dialect|Tsushima]]
}}

'''နဂဆခိခရိုင်'''  (長崎県, Nagasaki-ken) သည် [[ဂျပန်နိုင်ငံ]]ရှိ ခရိုင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ခရိုင်သည် အဓိကအားဖြင့် ခယူးရှူးကျွန်းပေါ်တွင် တည်ရှိနေသော်လည်း ခယူးရှူးကျွန်းအနောက်မြောက်ကမ်းရိုးတန်းရှိ ကျွန်းများစွာတွင်လည်း ခရိုင်၏ နယ်နိမိတ်သည် တည်ရှိသည်။ ၎င်းကျွန်းများမှာ ဆွတ်ရှိမနှင့် အိခိတို့ ဖြစ်သည်။ လူဦးရေ ၁,၂၄၆,၄၈၁ ဦး (၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၁ ရက်နေ့အရ) ရှိသည်။ ဧရိယာ ၄,၁၃၀ စတုရန်းကီလိုမီတာ (၁,၅၉၄ စတုရန်းမိုင်) ရှိသည်။ နဂဆခိခရိုင်သည် အရှေ့မြောက်ဘက်တွင် [[ဆဂခရိုင်]]နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။

နဂဆခိမြို့သည် ခရိုင်မြို့တော်နှင့် အကြီးဆုံးမြို့ ဖြစ်သည်။ အခြားအဓိကကျသည့်မြို့များမှာ ဆဆဲဘိုမြို့၊ အိရှိဟယမြို့နှင့် အိုးမုရမြို့တို့ ဖြစ်သည်။ နဂဆခိခရိုင်သည် ခယူးရှူးကျွန်း၏ အနောက်ဘက်ပိုင်းတွင် တည်ရှိသည်။ နဂဆခိခရိုင် သမိုင်းရာစုနှစ်များစွာက ကုန်သွယ်ရေးသမိုင်းကြောင်းများရှိသည့်အတွက် ထင်ရှားသည်။ ခရိုင်သည် ဥရောပတိုက်နှင့် တိုက်ရိုက်ကုန်သွယ်ရာတွင် အဓိကျသည့် နေရာဖြစ်ခဲ့သည်။ ဂျပန်နိုင်ငံသည်လည်း ဆခိုခုခေတ်တွင် ပြင်ပကမ္ဘာနှင့် ကုန်သွယ်ရေးများဆောင်ရွက်ရာတွင် နဂဆခိသည် အချက်အချာ ဖြစ်ခဲ့သည်။ ထို့အပြင် ခရိုင်တွင် ပျောက်ကွယ်နေသည့် များစွာသော ခရစ်ယာန်ဘာသာဝင်တို့၏ နေရာများစွာ ရှိသည်။ ၎င်းနေရာကို &quot;ယူနက်စကိုကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်စာရင်းဝင်နေရာ&quot; အဖြစ် သတ်မှတ်ထားသည်။

==ပြင်ပလင့်များ==

==ကိုးကား==
{{reflist}}

[[ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ]]</text>
      <sha1>6vvbv4x5ezv2didc5wt6pk3g6g3jw57</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1050997</id>
      <parentid>1050996</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T12:36:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>/* ပြင်ပလင့်များ */</comment>
      <origin>1050997</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6364" sha1="61c55mdb2ubckvwa2as8v0kpp5hh1kz" xml:space="preserve">{{Infobox settlement
&lt;!-- See Template:Infobox settlement for additional fields and descriptions --&gt;| native_name = {{nobold|{{lang|ja|長崎県}}}}
| settlement_type = [[Prefectures of Japan|Prefecture]]
| translit_lang1 = Japanese
| translit_lang1_type = [[Japanese language|Japanese]]
| translit_lang1_info = {{lang|ja|長崎県}}
| translit_lang1_type1 = [[Romanization of Japanese|Rōmaji]]
| translit_lang1_info1 = {{lang|ja-Latn|Nagasaki-ken}}
| image_skyline = Albuquerque Bridge-Sasebo River, Sasebo.jpg
| image_caption = [[Obon Festival]] with [[tōrō nagashi]] lantern release on the [[Albuquerque Bridge]] over the Sasebo River, [[Sasebo City]], Nagasaki Prefecture
| image_flag = Flag of Nagasaki Prefecture.svg
| flag_size = 100px
| image_blank_emblem = Emblem of Nagasaki Prefecture.svg
| blank_emblem_size = 80px
| blank_emblem_type = Symbol
| image_map = Map of Japan with highlight on 42 Nagasaki prefecture.svg
| coordinates = {{Coord|32|45|00|N|129|52|03|E|region:JP-42_type:adm1st_scale:500000|display=inline,title}}
| subdivision_type = Country
| subdivision_name = {{flag|Japan}}
| subdivision_type1 = [[List of regions of Japan|Region]]
| subdivision_name1 = [[Kyushu]]
| subdivision_type2 = [[List of islands of Japan|Island]]
| subdivision_name2 = [[Kyushu]]
| seat_type = [[List of capitals in Japan|Capital]]
| seat = [[Nagasaki]]
| parts_type = Subdivisions
| parts_style = para
| p1 = [[Districts of Japan|Districts]]: 4
| p2 = [[Municipalities of Japan|Municipalities]]: 21
| leader_title = [[List of prefectural governors in Japan|Governor]]
| leader_name = [[Ken Hirata]] &lt;small&gt;since 2 March 2026&lt;/small&gt;
| area_total_km2 = 4130.88
| area_water_percent = 8.5
| area_rank = [[List of Japanese prefectures by area|27th]]
| population_footnotes = 
| population_total = 1,246,481
| population_as_of = February 1, 2025
| population_rank = [[List of Japanese prefectures by population|30th]]
| population_density_km2 = 302
| demographics_type2 = GDP
| demographics2_footnotes = &lt;ref&gt;{{Cite web |title=2020年度国民経済計算（2015年基準・2008SNA） : 経済社会総合研究所 - 内閣府 |url=https://www.esri.cao.go.jp/jp/sna/data/data_list/kakuhou/files/2020/2020_kaku_top.html |access-date=2023-05-18 |website=内閣府ホームページ |language=ja}}&lt;/ref&gt;
| demographics2_title1 = Total
| demographics2_info1 = [[JP¥]]4,654 billion&lt;br /&gt;[[US$]]34.4 billion (2022)
| iso_code = JP-42
| website = {{URL|www.pref.nagasaki.jp/en}}
| module = {{Infobox place symbols
 |embedded = yes
 |country  = Japan
 |bird     = [[Mandarin duck]] (''Aix&amp;nbsp;galericulata'')
 |fish     = 
 |flower   = Unzentsutsuji (''[[Rhododendron]]&amp;nbsp;serpyllifolium'')
 |tree     = [[Sawara cypress|Sawara]] (''Chamaecyparis&amp;nbsp;pisifera'')
 }}
| anthem = [[:ja:南の風 (県民歌)|Minami no kaze]]
| population_blank1_title = Dialects
| population_blank1 = [[Nagasaki dialect|Nagasaki]]・[[Tsushima dialect|Tsushima]]
}}

'''နဂဆခိခရိုင်'''  (長崎県, Nagasaki-ken) သည် [[ဂျပန်နိုင်ငံ]]ရှိ ခရိုင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ခရိုင်သည် အဓိကအားဖြင့် ခယူးရှူးကျွန်းပေါ်တွင် တည်ရှိနေသော်လည်း ခယူးရှူးကျွန်းအနောက်မြောက်ကမ်းရိုးတန်းရှိ ကျွန်းများစွာတွင်လည်း ခရိုင်၏ နယ်နိမိတ်သည် တည်ရှိသည်။ ၎င်းကျွန်းများမှာ ဆွတ်ရှိမနှင့် အိခိတို့ ဖြစ်သည်။ လူဦးရေ ၁,၂၄၆,၄၈၁ ဦး (၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၁ ရက်နေ့အရ) ရှိသည်။ ဧရိယာ ၄,၁၃၀ စတုရန်းကီလိုမီတာ (၁,၅၉၄ စတုရန်းမိုင်) ရှိသည်။ နဂဆခိခရိုင်သည် အရှေ့မြောက်ဘက်တွင် [[ဆဂခရိုင်]]နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။

နဂဆခိမြို့သည် ခရိုင်မြို့တော်နှင့် အကြီးဆုံးမြို့ ဖြစ်သည်။ အခြားအဓိကကျသည့်မြို့များမှာ ဆဆဲဘိုမြို့၊ အိရှိဟယမြို့နှင့် အိုးမုရမြို့တို့ ဖြစ်သည်။ နဂဆခိခရိုင်သည် ခယူးရှူးကျွန်း၏ အနောက်ဘက်ပိုင်းတွင် တည်ရှိသည်။ နဂဆခိခရိုင် သမိုင်းရာစုနှစ်များစွာက ကုန်သွယ်ရေးသမိုင်းကြောင်းများရှိသည့်အတွက် ထင်ရှားသည်။ ခရိုင်သည် ဥရောပတိုက်နှင့် တိုက်ရိုက်ကုန်သွယ်ရာတွင် အဓိကျသည့် နေရာဖြစ်ခဲ့သည်။ ဂျပန်နိုင်ငံသည်လည်း ဆခိုခုခေတ်တွင် ပြင်ပကမ္ဘာနှင့် ကုန်သွယ်ရေးများဆောင်ရွက်ရာတွင် နဂဆခိသည် အချက်အချာ ဖြစ်ခဲ့သည်။ ထို့အပြင် ခရိုင်တွင် ပျောက်ကွယ်နေသည့် များစွာသော ခရစ်ယာန်ဘာသာဝင်တို့၏ နေရာများစွာ ရှိသည်။ ၎င်းနေရာကို &quot;ယူနက်စကိုကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်စာရင်းဝင်နေရာ&quot; အဖြစ် သတ်မှတ်ထားသည်။

==ပထဝီသွင်ပြင်==

==ပြင်ပလင့်များ==

==ကိုးကား==
{{reflist}}

[[ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ]]</text>
      <sha1>61c55mdb2ubckvwa2as8v0kpp5hh1kz</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1051000</id>
      <parentid>1050997</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T14:08:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>/* ပထဝီသွင်ပြင် */</comment>
      <origin>1051000</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8847" sha1="ts5zdauirkvf06r53aeuw9fjqo5mxx8" xml:space="preserve">{{Infobox settlement
&lt;!-- See Template:Infobox settlement for additional fields and descriptions --&gt;| native_name = {{nobold|{{lang|ja|長崎県}}}}
| settlement_type = [[Prefectures of Japan|Prefecture]]
| translit_lang1 = Japanese
| translit_lang1_type = [[Japanese language|Japanese]]
| translit_lang1_info = {{lang|ja|長崎県}}
| translit_lang1_type1 = [[Romanization of Japanese|Rōmaji]]
| translit_lang1_info1 = {{lang|ja-Latn|Nagasaki-ken}}
| image_skyline = Albuquerque Bridge-Sasebo River, Sasebo.jpg
| image_caption = [[Obon Festival]] with [[tōrō nagashi]] lantern release on the [[Albuquerque Bridge]] over the Sasebo River, [[Sasebo City]], Nagasaki Prefecture
| image_flag = Flag of Nagasaki Prefecture.svg
| flag_size = 100px
| image_blank_emblem = Emblem of Nagasaki Prefecture.svg
| blank_emblem_size = 80px
| blank_emblem_type = Symbol
| image_map = Map of Japan with highlight on 42 Nagasaki prefecture.svg
| coordinates = {{Coord|32|45|00|N|129|52|03|E|region:JP-42_type:adm1st_scale:500000|display=inline,title}}
| subdivision_type = Country
| subdivision_name = {{flag|Japan}}
| subdivision_type1 = [[List of regions of Japan|Region]]
| subdivision_name1 = [[Kyushu]]
| subdivision_type2 = [[List of islands of Japan|Island]]
| subdivision_name2 = [[Kyushu]]
| seat_type = [[List of capitals in Japan|Capital]]
| seat = [[Nagasaki]]
| parts_type = Subdivisions
| parts_style = para
| p1 = [[Districts of Japan|Districts]]: 4
| p2 = [[Municipalities of Japan|Municipalities]]: 21
| leader_title = [[List of prefectural governors in Japan|Governor]]
| leader_name = [[Ken Hirata]] &lt;small&gt;since 2 March 2026&lt;/small&gt;
| area_total_km2 = 4130.88
| area_water_percent = 8.5
| area_rank = [[List of Japanese prefectures by area|27th]]
| population_footnotes = 
| population_total = 1,246,481
| population_as_of = February 1, 2025
| population_rank = [[List of Japanese prefectures by population|30th]]
| population_density_km2 = 302
| demographics_type2 = GDP
| demographics2_footnotes = &lt;ref&gt;{{Cite web |title=2020年度国民経済計算（2015年基準・2008SNA） : 経済社会総合研究所 - 内閣府 |url=https://www.esri.cao.go.jp/jp/sna/data/data_list/kakuhou/files/2020/2020_kaku_top.html |access-date=2023-05-18 |website=内閣府ホームページ |language=ja}}&lt;/ref&gt;
| demographics2_title1 = Total
| demographics2_info1 = [[JP¥]]4,654 billion&lt;br /&gt;[[US$]]34.4 billion (2022)
| iso_code = JP-42
| website = {{URL|www.pref.nagasaki.jp/en}}
| module = {{Infobox place symbols
 |embedded = yes
 |country  = Japan
 |bird     = [[Mandarin duck]] (''Aix&amp;nbsp;galericulata'')
 |fish     = 
 |flower   = Unzentsutsuji (''[[Rhododendron]]&amp;nbsp;serpyllifolium'')
 |tree     = [[Sawara cypress|Sawara]] (''Chamaecyparis&amp;nbsp;pisifera'')
 }}
| anthem = [[:ja:南の風 (県民歌)|Minami no kaze]]
| population_blank1_title = Dialects
| population_blank1 = [[Nagasaki dialect|Nagasaki]]・[[Tsushima dialect|Tsushima]]
}}

'''နဂဆခိခရိုင်'''  (長崎県, Nagasaki-ken) သည် [[ဂျပန်နိုင်ငံ]]ရှိ ခရိုင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ခရိုင်သည် အဓိကအားဖြင့် ခယူးရှူးကျွန်းပေါ်တွင် တည်ရှိနေသော်လည်း ခယူးရှူးကျွန်းအနောက်မြောက်ကမ်းရိုးတန်းရှိ ကျွန်းများစွာတွင်လည်း ခရိုင်၏ နယ်နိမိတ်သည် တည်ရှိသည်။ ၎င်းကျွန်းများမှာ ဆွတ်ရှိမနှင့် အိခိတို့ ဖြစ်သည်။ လူဦးရေ ၁,၂၄၆,၄၈၁ ဦး (၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၁ ရက်နေ့အရ) ရှိသည်။ ဧရိယာ ၄,၁၃၀ စတုရန်းကီလိုမီတာ (၁,၅၉၄ စတုရန်းမိုင်) ရှိသည်။ နဂဆခိခရိုင်သည် အရှေ့မြောက်ဘက်တွင် [[ဆဂခရိုင်]]နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။

နဂဆခိမြို့သည် ခရိုင်မြို့တော်နှင့် အကြီးဆုံးမြို့ ဖြစ်သည်။ အခြားအဓိကကျသည့်မြို့များမှာ ဆဆဲဘိုမြို့၊ အိရှိဟယမြို့နှင့် အိုးမုရမြို့တို့ ဖြစ်သည်။ နဂဆခိခရိုင်သည် ခယူးရှူးကျွန်း၏ အနောက်ဘက်ပိုင်းတွင် တည်ရှိသည်။ နဂဆခိခရိုင် သမိုင်းရာစုနှစ်များစွာက ကုန်သွယ်ရေးသမိုင်းကြောင်းများရှိသည့်အတွက် ထင်ရှားသည်။ ခရိုင်သည် ဥရောပတိုက်နှင့် တိုက်ရိုက်ကုန်သွယ်ရာတွင် အဓိကျသည့် နေရာဖြစ်ခဲ့သည်။ ဂျပန်နိုင်ငံသည်လည်း ဆခိုခုခေတ်တွင် ပြင်ပကမ္ဘာနှင့် ကုန်သွယ်ရေးများဆောင်ရွက်ရာတွင် နဂဆခိသည် အချက်အချာ ဖြစ်ခဲ့သည်။ ထို့အပြင် ခရိုင်တွင် ပျောက်ကွယ်နေသည့် များစွာသော ခရစ်ယာန်ဘာသာဝင်တို့၏ နေရာများစွာ ရှိသည်။ ၎င်းနေရာကို &quot;ယူနက်စကိုကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်စာရင်းဝင်နေရာ&quot; အဖြစ် သတ်မှတ်ထားသည်။

==ပထဝီသွင်ပြင်==
နဂဆခိခရိုင်သည် အရှေ့ဘက်တွင် ဆဂခရိုင်ထိစပ်နေပြီး အခြားအရပ်မျက်နှာများတွင် အရိအခဲပင်လယ်အော်၊ ဆွတ်ရှိမရေလက်ကြားနှင့် အရှေ့တရုတ်ပင်လယ် စသည့်ရေပြင်များဖြင့် ဝန်းရံထားသည်။ ခရိုင်အတွင်းတွင် ဆွတ်ရှိမကျွန်း၊ အိခိုကျွန်းနှင့် ဂေါ့တိုးကျွန်း စသည့်ကျွန်းများလည်း တည်ရှိသည်။ ခရိုင်၏ အစိတ်အပိုင်းအများစုသည့် ကမ်းခြေနှင့် နီးကပ်ကြပြီး နဂဆခိဆိပ်ကမ်းနှင့် ဆဆဲဘိုမြို့ရှိ အမေရိကန်ရေတပ်အခြေစိုက်ကဲ့သို့သော ဆိပ်ကမ်းများစွာလည်း ရှိသည်။

၂၀၁၄ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ ၁ ရက်နေ့တွင် ခရိုင်ကုန်းမြေ၏ ၁၈ ရာခိုင်နှုန်းသည် အမျိုးသားဥယျာဉ်များ ဖြစ်သည်ဟု သတ်မှတ်ထားသည်။ ၎င်းတို့မှာ ဆိုင်းခိုင်းနှင့် အွန်းဇန်း - အမခုဆအမျိုးသားဥယျာဉ်၊ ဂန်းခိုင်းနှင့် အိခိ - ဆွတ်ရှိမအမျိုးသားဥယျာဉ်၊ ဟိုခုရှော၊ နိရှိဆိုနိုဂိဟန်းတိုး၊ နိုမိုဟန်းတိုး၊ အိုးမုရဝမ်၊ ရှိမဘရဟန်းတိုးနှင့် တရဒခဲစီရင်စုအမျိုးသားဥယျာဉ်များတို့ ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.env.go.jp/en/nature/nps/park/doc/files/np_6.pdf |title=General overview of area figures for Natural Parks by prefecture |publisher=[[Ministry of the Environment (Japan)|Ministry of the Environment]] |date=1 April 2014 |access-date=8 February 2015}}&lt;/ref&gt;

==ပြင်ပလင့်များ==

==ကိုးကား==
{{reflist}}

[[ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ]]</text>
      <sha1>ts5zdauirkvf06r53aeuw9fjqo5mxx8</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1051003</id>
      <parentid>1051000</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T15:02:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>/* ပထဝီသွင်ပြင် */</comment>
      <origin>1051003</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="17454" sha1="htim3yvev8yylrnfjhmlz2ti62qer4s" xml:space="preserve">{{Infobox settlement
&lt;!-- See Template:Infobox settlement for additional fields and descriptions --&gt;| native_name = {{nobold|{{lang|ja|長崎県}}}}
| settlement_type = [[Prefectures of Japan|Prefecture]]
| translit_lang1 = Japanese
| translit_lang1_type = [[Japanese language|Japanese]]
| translit_lang1_info = {{lang|ja|長崎県}}
| translit_lang1_type1 = [[Romanization of Japanese|Rōmaji]]
| translit_lang1_info1 = {{lang|ja-Latn|Nagasaki-ken}}
| image_skyline = Albuquerque Bridge-Sasebo River, Sasebo.jpg
| image_caption = [[Obon Festival]] with [[tōrō nagashi]] lantern release on the [[Albuquerque Bridge]] over the Sasebo River, [[Sasebo City]], Nagasaki Prefecture
| image_flag = Flag of Nagasaki Prefecture.svg
| flag_size = 100px
| image_blank_emblem = Emblem of Nagasaki Prefecture.svg
| blank_emblem_size = 80px
| blank_emblem_type = Symbol
| image_map = Map of Japan with highlight on 42 Nagasaki prefecture.svg
| coordinates = {{Coord|32|45|00|N|129|52|03|E|region:JP-42_type:adm1st_scale:500000|display=inline,title}}
| subdivision_type = Country
| subdivision_name = {{flag|Japan}}
| subdivision_type1 = [[List of regions of Japan|Region]]
| subdivision_name1 = [[Kyushu]]
| subdivision_type2 = [[List of islands of Japan|Island]]
| subdivision_name2 = [[Kyushu]]
| seat_type = [[List of capitals in Japan|Capital]]
| seat = [[Nagasaki]]
| parts_type = Subdivisions
| parts_style = para
| p1 = [[Districts of Japan|Districts]]: 4
| p2 = [[Municipalities of Japan|Municipalities]]: 21
| leader_title = [[List of prefectural governors in Japan|Governor]]
| leader_name = [[Ken Hirata]] &lt;small&gt;since 2 March 2026&lt;/small&gt;
| area_total_km2 = 4130.88
| area_water_percent = 8.5
| area_rank = [[List of Japanese prefectures by area|27th]]
| population_footnotes = 
| population_total = 1,246,481
| population_as_of = February 1, 2025
| population_rank = [[List of Japanese prefectures by population|30th]]
| population_density_km2 = 302
| demographics_type2 = GDP
| demographics2_footnotes = &lt;ref&gt;{{Cite web |title=2020年度国民経済計算（2015年基準・2008SNA） : 経済社会総合研究所 - 内閣府 |url=https://www.esri.cao.go.jp/jp/sna/data/data_list/kakuhou/files/2020/2020_kaku_top.html |access-date=2023-05-18 |website=内閣府ホームページ |language=ja}}&lt;/ref&gt;
| demographics2_title1 = Total
| demographics2_info1 = [[JP¥]]4,654 billion&lt;br /&gt;[[US$]]34.4 billion (2022)
| iso_code = JP-42
| website = {{URL|www.pref.nagasaki.jp/en}}
| module = {{Infobox place symbols
 |embedded = yes
 |country  = Japan
 |bird     = [[Mandarin duck]] (''Aix&amp;nbsp;galericulata'')
 |fish     = 
 |flower   = Unzentsutsuji (''[[Rhododendron]]&amp;nbsp;serpyllifolium'')
 |tree     = [[Sawara cypress|Sawara]] (''Chamaecyparis&amp;nbsp;pisifera'')
 }}
| anthem = [[:ja:南の風 (県民歌)|Minami no kaze]]
| population_blank1_title = Dialects
| population_blank1 = [[Nagasaki dialect|Nagasaki]]・[[Tsushima dialect|Tsushima]]
}}

'''နဂဆခိခရိုင်'''  (長崎県, Nagasaki-ken) သည် [[ဂျပန်နိုင်ငံ]]ရှိ ခရိုင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ခရိုင်သည် အဓိကအားဖြင့် ခယူးရှူးကျွန်းပေါ်တွင် တည်ရှိနေသော်လည်း ခယူးရှူးကျွန်းအနောက်မြောက်ကမ်းရိုးတန်းရှိ ကျွန်းများစွာတွင်လည်း ခရိုင်၏ နယ်နိမိတ်သည် တည်ရှိသည်။ ၎င်းကျွန်းများမှာ ဆွတ်ရှိမနှင့် အိခိတို့ ဖြစ်သည်။ လူဦးရေ ၁,၂၄၆,၄၈၁ ဦး (၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၁ ရက်နေ့အရ) ရှိသည်။ ဧရိယာ ၄,၁၃၀ စတုရန်းကီလိုမီတာ (၁,၅၉၄ စတုရန်းမိုင်) ရှိသည်။ နဂဆခိခရိုင်သည် အရှေ့မြောက်ဘက်တွင် [[ဆဂခရိုင်]]နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။

နဂဆခိမြို့သည် ခရိုင်မြို့တော်နှင့် အကြီးဆုံးမြို့ ဖြစ်သည်။ အခြားအဓိကကျသည့်မြို့များမှာ ဆဆဲဘိုမြို့၊ အိရှိဟယမြို့နှင့် အိုးမုရမြို့တို့ ဖြစ်သည်။ နဂဆခိခရိုင်သည် ခယူးရှူးကျွန်း၏ အနောက်ဘက်ပိုင်းတွင် တည်ရှိသည်။ နဂဆခိခရိုင် သမိုင်းရာစုနှစ်များစွာက ကုန်သွယ်ရေးသမိုင်းကြောင်းများရှိသည့်အတွက် ထင်ရှားသည်။ ခရိုင်သည် ဥရောပတိုက်နှင့် တိုက်ရိုက်ကုန်သွယ်ရာတွင် အဓိကျသည့် နေရာဖြစ်ခဲ့သည်။ ဂျပန်နိုင်ငံသည်လည်း ဆခိုခုခေတ်တွင် ပြင်ပကမ္ဘာနှင့် ကုန်သွယ်ရေးများဆောင်ရွက်ရာတွင် နဂဆခိသည် အချက်အချာ ဖြစ်ခဲ့သည်။ ထို့အပြင် ခရိုင်တွင် ပျောက်ကွယ်နေသည့် များစွာသော ခရစ်ယာန်ဘာသာဝင်တို့၏ နေရာများစွာ ရှိသည်။ ၎င်းနေရာကို &quot;ယူနက်စကိုကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်စာရင်းဝင်နေရာ&quot; အဖြစ် သတ်မှတ်ထားသည်။

==ပထဝီသွင်ပြင်==
နဂဆခိခရိုင်သည် အရှေ့ဘက်တွင် ဆဂခရိုင်ထိစပ်နေပြီး အခြားအရပ်မျက်နှာများတွင် အရိအခဲပင်လယ်အော်၊ ဆွတ်ရှိမရေလက်ကြားနှင့် အရှေ့တရုတ်ပင်လယ် စသည့်ရေပြင်များဖြင့် ဝန်းရံထားသည်။ ခရိုင်အတွင်းတွင် ဆွတ်ရှိမကျွန်း၊ အိခိုကျွန်းနှင့် ဂေါ့တိုးကျွန်း စသည့်ကျွန်းများလည်း တည်ရှိသည်။ ခရိုင်၏ အစိတ်အပိုင်းအများစုသည့် ကမ်းခြေနှင့် နီးကပ်ကြပြီး နဂဆခိဆိပ်ကမ်းနှင့် ဆဆဲဘိုမြို့ရှိ အမေရိကန်ရေတပ်အခြေစိုက်ကဲ့သို့သော ဆိပ်ကမ်းများစွာလည်း ရှိသည်။

၂၀၁၄ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ ၁ ရက်နေ့တွင် ခရိုင်ကုန်းမြေ၏ ၁၈ ရာခိုင်နှုန်းသည် အမျိုးသားဥယျာဉ်များ ဖြစ်သည်ဟု သတ်မှတ်ထားသည်။ ၎င်းတို့မှာ ဆိုင်းခိုင်းနှင့် အွန်းဇန်း - အမခုဆအမျိုးသားဥယျာဉ်၊ ဂန်းခိုင်းနှင့် အိခိ - ဆွတ်ရှိမအမျိုးသားဥယျာဉ်၊ ဟိုခုရှော၊ နိရှိဆိုနိုဂိဟန်းတိုး၊ နိုမိုဟန်းတိုး၊ အိုးမုရဝမ်၊ ရှိမဘရဟန်းတိုးနှင့် တရဒခဲစီရင်စုအမျိုးသားဥယျာဉ်များတို့ ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.env.go.jp/en/nature/nps/park/doc/files/np_6.pdf |title=General overview of area figures for Natural Parks by prefecture |publisher=[[Ministry of the Environment (Japan)|Ministry of the Environment]] |date=1 April 2014 |access-date=8 February 2015}}&lt;/ref&gt;


==မြို့များ==
{{See also|နဂဆခိခရိုင်ရှိ လူဦးရေအလိုက် မြို့များ}}
[[File:Map of Nagasaki Prefecture Ja.svg|thumb|Map of Nagasaki Prefecture&lt;br /&gt;{{legend0|#EAB|City}} {{legend0|#ED9|Town}}]]
[[Image:Nagasaki City view from Mt Inasa04s.jpg|thumb|right|နဂဆခိမြို့၏ ညမြင်ကွင်း]]
[[Image:Nishi-Kyushu Exp Sasebo Chuo IC 2011.JPG|thumb|right|ဆဆဲဘိုမြို့]]
[[Image:140321 A view from Shimabara Castle Shimabara Nagasaki pref Japan04s3.jpg|thumb|right|ရှိမဘရမြို့]]

နဂဆခိခရိုင်တွင် မြို့ ၁၃ ခု ရှိသည်။ ၎င်းတို့မှာ -
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! colspan=&quot;2&quot; |အမည်
! rowspan=&quot;2&quot; |ဧရိယာ (km&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;)
! rowspan=&quot;2&quot; |လူဦးရေ
! rowspan=&quot;2&quot; |မြေပုံ
|-
![[ရိုမဂျိ]]
![[ခန်းဂျိ]]
|-
|[[File:Flag of Goto, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Gotō, Nagasaki|Gotō]]
|五島市
|420.81
|37,775
|[[File:Goto in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|51x51px]]
|-
|[[File:Flag of Hirado, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Hirado, Nagasaki|Hirado]]
|平戸市
|235.63
|31,192
|[[File:Hirado in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|51x51px]]
|-
|[[File:Flag of Iki, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Iki, Nagasaki|Iki]]
|壱岐市
|138.57
|28,008
|[[File:Iki in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]]
|-
|[[File:Flag of Isahaya, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Isahaya, Nagasaki|Isahaya]]
|諫早市
|341.79
|135,546
|[[File:Isahaya in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|51x51px]]
|-
|[[File:Flag of Matsuura, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Matsuura, Nagasaki|Matsuura]]
|松浦市
|130.37
|23,566
|[[File:Matsuura in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]]
|-
|[[File:Flag of Minamishimabara, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Minamishimabara]]
|南島原市
|169.89
|45,465
|[[File:Minamishimabara in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|51x51px]]
|-
|[[File:Flag of Nagasaki, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Nagasaki]] (capital)
|長崎市
|240.71
|407,624
|[[File:Nagasaki in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]]
|-
|[[File:Flag of Omura, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Ōmura, Nagasaki|Ōmura]]
|大村市
|126.34
|95,146
|[[File:Omura in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|51x51px]]
|-
|[[File:Flag of Saikai Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Saikai, Nagasaki|Saikai]]
|西海市
|242.01
|28,815
|[[File:Saikai in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]]
|-
|[[File:Flag of Sasebo, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Sasebo]]
|佐世保市
|426.06
|247,739
|[[File:Sasebo in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|51x51px]]
|-
|[[File:Flag of Shimabara, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Shimabara, Nagasaki|Shimabara]]
|島原市
|82.77
|44,936
|[[File:Shimabara in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|51x51px]]
|-
|[[File:Flag of Tsushima, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Tsushima, Nagasaki|Tsushima]]
|対馬市
|708.61
|31,550
|[[File:Tsushima in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]]
|-
|[[File:Flag of Unzen, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Unzen, Nagasaki|Unzen]]
|雲仙市
|206.92
|42,457
|[[File:Unzen in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|51x51px]]
|}

===ဒေသများ==
နဂဆခိခရိုင်ရှိ ဒေသများတွင် အောက်ပါမြို့ငယ်များနှင့် ရွာများလည်း တည်ရှိသည်။

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! colspan=&quot;2&quot; |အမည်
! rowspan=&quot;2&quot; |ဧရိယာ (km&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;)
! rowspan=&quot;2&quot; |လူဦးရေ
! rowspan=&quot;2&quot; |ဒေသ
! rowspan=&quot;2&quot; |အမျိုးအစား
! rowspan=&quot;2&quot; |မြေပုံ
|-
![[ရိုမဂျိ]]
![[ခန်းဂျိ]]
|-
|[[File:Flag of Hasami, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Hasami, Nagasaki|Hasami]]
|波佐見町
|56
|14,940
|[[Higashisonogi District, Nagasaki|Higashisonogi District]]
|Town
|[[File:Hasami in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|51x51px]]
|-
|[[File:Flag of Higashisonogi, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Higashisonogi, Nagasaki|Higashisonogi]]
|東彼杵町
|74.29
|8,175
|[[Higashisonogi District, Nagasaki|Higashisonogi District]]
|Town
|[[File:Higashisonogi in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|51x51px]]
|-
|[[File:Flag of Kawatana, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Kawatana, Nagasaki|Kawatana]]
|川棚町
|74.25
|9,219
|[[Higashisonogi District, Nagasaki|Higashisonogi District]]
|Town
|[[File:Kawatana in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|51x51px]]
|-
|[[File:Flag of Nagayo, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Nagayo, Nagasaki|Nagayo]]
|長与町
|28.81
|42,570
|[[Nishisonogi District, Nagasaki|Nishisonogi District]]
|Town
|[[File:Nagayo in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|51x51px]]
|-
|[[File:Flag of Ojika, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Ojika, Nagasaki|Ojika]]
|小値賀町
|25.46
|2,588
|[[Kitamatsuura District, Nagasaki|Kitamatsuura District]]
|Town
|[[File:Ojika in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|51x51px]]
|-
|[[File:Flag of Saza, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Saza, Nagasaki|Saza]]
|佐々町
|32.3
|13,825
|[[Kitamatsuura District, Nagasaki|Kitamatsuura District]]
|Town
|[[File:Saza in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|51x51px]]
|-
|[[File:Flag of Shinkamigoto, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Shin-Kamigotō]]
|新上五島町
|213.98
|19,886
|[[Minami-Matsuura District, Nagasaki|Minami-Matsuura District]]
|Town
|[[File:Shinkamigoto in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|51x51px]]
|-
|[[File:Flag of Togitsu, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Togitsu, Nagasaki|Togitsu]]
|時津町
|20.73
|30,084
|[[Nishisonogi District, Nagasaki|Nishisonogi District]]
|Town
|[[File:Togitsu in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|51x51px]]
|}

===ဒေသပေါင်းစပ်မှုများ===
{{main|နဂဆခိခရိုင်ရှိ ဒေသပေါင်းစပ်မှုများ}}

==ခရီးသွားနေရာများ==
*နဂဆခိမြို့ (ခရိုင်မြို့တော်)
**[[Confucius Shrine, Nagasaki]]
**[[Glover Garden]]
**[[Hashima Island]]
**[[Kofukuji (Nagasaki)|Kofukuji]]
**[[Mount Inasa]]
**[[Nagasaki Shinchi Chinatown]]
**[[Basilica of the Twenty-Six Holy Martyrs of Japan (Nagasaki)|Ōura Church]]
**[[Sōfuku-ji (Nagasaki)|Sōfuku-ji]]
**[[Suwa Shrine (Nagasaki)|Suwa Shrine]]
**[[Immaculate Conception Cathedral, Nagasaki|Urakami Cathedral]]
*ဟိရဒိုမြို့
**[[Hirado Castle]]
**Sakikata Park
*ဆဆဲဘိုမြို့
**[[Huis Ten Bosch (theme park)|Huis Ten Bosch]]
**[[Kujūku Islands]]
**[[Tenkaihō Takayuki]]
*ဆိုင်းခိုင်းမြို့
**Nagasaki Bio Park
*Shimabara Peninsula
**[[Mount Unzen]]
**[[Shimabara Castle]]

==ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေး==
===ရထားလမ်း===
*[[JR Kyushu]]
**[[Nagasaki Main Line]]
**[[Nishi Kyushu Shinkansen]]
**[[Omura Line]]
**[[Sasebo Line]]
*[[Matsuura Railway]]
**[[Nishi-Kyūshū Line]]
*[[Shimabara Railway]]

===ဓာတ်ရထား===
*[[Nagasaki Electric Tramway]]

===ကားလမ်း===

====အဝေးပြေးလမ်းနှင့် တိုးဂိတ်လမ်းများ====
*Kawahira Toll Road
*Kunimi Toll Road
*Nagasaki Dejima Road
*[[Nagasaki Expressway]]
*[[Nishi-Kyūshū Expressway]]

====National highways====
*[[Japan National Route 34|Route 34]]
*[[Japan National Route 35|Route 35]]
*[[Japan National Route 57|Route 57]]
*[[Japan National Route 202|Route 202]]
*[[Japan National Route 204|Route 204]]
*[[Japan National Route 205|Route 205]]
*[[Japan National Route 206|Route 206]]
*[[Japan National Route 207|Route 207]]
*[[Japan National Route 251|Route 251]]
*[[Japan National Route 324|Route 324]]
*[[Japan National Route 382|Route 382]]
*[[Japan National Route 383|Route 383]]
*[[Japan National Route 384|Route 384]]
*[[Japan National Route 389|Route 389]]
*[[Japan National Route 444|Route 444]]
*[[Japan National Route 498|Route 498]]
*[[Japan National Route 499|Route 499]]

===ဆိပ်ကမ်းများ===
*Fukue Port
*Gonoura Port of Iki Island
*Hirado Port
*Izuhara Port of Tsushima
*Matsuura Port
*[[Nagasaki Port]]
*Sasebo Port
*Shimabara Port

===လေဆိပ်များ===
*[[အိခိလေဆိပ်]
*[[ဖုခုအဲလေဆိပ်]]
*[[နဂဆခိလေဆိပ်]]
*[[ဆွတ်ရှိမလေဆိပ်]]

==ပြင်ပလင့်များ==

==ကိုးကား==
{{reflist}}

[[ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ]]</text>
      <sha1>htim3yvev8yylrnfjhmlz2ti62qer4s</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1051004</id>
      <parentid>1051003</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T15:02:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>/* =ဒေသများ */</comment>
      <origin>1051004</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="17455" sha1="lk6ohluuwbdc0m6kl6gk1i228gqr91o" xml:space="preserve">{{Infobox settlement
&lt;!-- See Template:Infobox settlement for additional fields and descriptions --&gt;| native_name = {{nobold|{{lang|ja|長崎県}}}}
| settlement_type = [[Prefectures of Japan|Prefecture]]
| translit_lang1 = Japanese
| translit_lang1_type = [[Japanese language|Japanese]]
| translit_lang1_info = {{lang|ja|長崎県}}
| translit_lang1_type1 = [[Romanization of Japanese|Rōmaji]]
| translit_lang1_info1 = {{lang|ja-Latn|Nagasaki-ken}}
| image_skyline = Albuquerque Bridge-Sasebo River, Sasebo.jpg
| image_caption = [[Obon Festival]] with [[tōrō nagashi]] lantern release on the [[Albuquerque Bridge]] over the Sasebo River, [[Sasebo City]], Nagasaki Prefecture
| image_flag = Flag of Nagasaki Prefecture.svg
| flag_size = 100px
| image_blank_emblem = Emblem of Nagasaki Prefecture.svg
| blank_emblem_size = 80px
| blank_emblem_type = Symbol
| image_map = Map of Japan with highlight on 42 Nagasaki prefecture.svg
| coordinates = {{Coord|32|45|00|N|129|52|03|E|region:JP-42_type:adm1st_scale:500000|display=inline,title}}
| subdivision_type = Country
| subdivision_name = {{flag|Japan}}
| subdivision_type1 = [[List of regions of Japan|Region]]
| subdivision_name1 = [[Kyushu]]
| subdivision_type2 = [[List of islands of Japan|Island]]
| subdivision_name2 = [[Kyushu]]
| seat_type = [[List of capitals in Japan|Capital]]
| seat = [[Nagasaki]]
| parts_type = Subdivisions
| parts_style = para
| p1 = [[Districts of Japan|Districts]]: 4
| p2 = [[Municipalities of Japan|Municipalities]]: 21
| leader_title = [[List of prefectural governors in Japan|Governor]]
| leader_name = [[Ken Hirata]] &lt;small&gt;since 2 March 2026&lt;/small&gt;
| area_total_km2 = 4130.88
| area_water_percent = 8.5
| area_rank = [[List of Japanese prefectures by area|27th]]
| population_footnotes = 
| population_total = 1,246,481
| population_as_of = February 1, 2025
| population_rank = [[List of Japanese prefectures by population|30th]]
| population_density_km2 = 302
| demographics_type2 = GDP
| demographics2_footnotes = &lt;ref&gt;{{Cite web |title=2020年度国民経済計算（2015年基準・2008SNA） : 経済社会総合研究所 - 内閣府 |url=https://www.esri.cao.go.jp/jp/sna/data/data_list/kakuhou/files/2020/2020_kaku_top.html |access-date=2023-05-18 |website=内閣府ホームページ |language=ja}}&lt;/ref&gt;
| demographics2_title1 = Total
| demographics2_info1 = [[JP¥]]4,654 billion&lt;br /&gt;[[US$]]34.4 billion (2022)
| iso_code = JP-42
| website = {{URL|www.pref.nagasaki.jp/en}}
| module = {{Infobox place symbols
 |embedded = yes
 |country  = Japan
 |bird     = [[Mandarin duck]] (''Aix&amp;nbsp;galericulata'')
 |fish     = 
 |flower   = Unzentsutsuji (''[[Rhododendron]]&amp;nbsp;serpyllifolium'')
 |tree     = [[Sawara cypress|Sawara]] (''Chamaecyparis&amp;nbsp;pisifera'')
 }}
| anthem = [[:ja:南の風 (県民歌)|Minami no kaze]]
| population_blank1_title = Dialects
| population_blank1 = [[Nagasaki dialect|Nagasaki]]・[[Tsushima dialect|Tsushima]]
}}

'''နဂဆခိခရိုင်'''  (長崎県, Nagasaki-ken) သည် [[ဂျပန်နိုင်ငံ]]ရှိ ခရိုင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ခရိုင်သည် အဓိကအားဖြင့် ခယူးရှူးကျွန်းပေါ်တွင် တည်ရှိနေသော်လည်း ခယူးရှူးကျွန်းအနောက်မြောက်ကမ်းရိုးတန်းရှိ ကျွန်းများစွာတွင်လည်း ခရိုင်၏ နယ်နိမိတ်သည် တည်ရှိသည်။ ၎င်းကျွန်းများမှာ ဆွတ်ရှိမနှင့် အိခိတို့ ဖြစ်သည်။ လူဦးရေ ၁,၂၄၆,၄၈၁ ဦး (၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၁ ရက်နေ့အရ) ရှိသည်။ ဧရိယာ ၄,၁၃၀ စတုရန်းကီလိုမီတာ (၁,၅၉၄ စတုရန်းမိုင်) ရှိသည်။ နဂဆခိခရိုင်သည် အရှေ့မြောက်ဘက်တွင် [[ဆဂခရိုင်]]နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။

နဂဆခိမြို့သည် ခရိုင်မြို့တော်နှင့် အကြီးဆုံးမြို့ ဖြစ်သည်။ အခြားအဓိကကျသည့်မြို့များမှာ ဆဆဲဘိုမြို့၊ အိရှိဟယမြို့နှင့် အိုးမုရမြို့တို့ ဖြစ်သည်။ နဂဆခိခရိုင်သည် ခယူးရှူးကျွန်း၏ အနောက်ဘက်ပိုင်းတွင် တည်ရှိသည်။ နဂဆခိခရိုင် သမိုင်းရာစုနှစ်များစွာက ကုန်သွယ်ရေးသမိုင်းကြောင်းများရှိသည့်အတွက် ထင်ရှားသည်။ ခရိုင်သည် ဥရောပတိုက်နှင့် တိုက်ရိုက်ကုန်သွယ်ရာတွင် အဓိကျသည့် နေရာဖြစ်ခဲ့သည်။ ဂျပန်နိုင်ငံသည်လည်း ဆခိုခုခေတ်တွင် ပြင်ပကမ္ဘာနှင့် ကုန်သွယ်ရေးများဆောင်ရွက်ရာတွင် နဂဆခိသည် အချက်အချာ ဖြစ်ခဲ့သည်။ ထို့အပြင် ခရိုင်တွင် ပျောက်ကွယ်နေသည့် များစွာသော ခရစ်ယာန်ဘာသာဝင်တို့၏ နေရာများစွာ ရှိသည်။ ၎င်းနေရာကို &quot;ယူနက်စကိုကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်စာရင်းဝင်နေရာ&quot; အဖြစ် သတ်မှတ်ထားသည်။

==ပထဝီသွင်ပြင်==
နဂဆခိခရိုင်သည် အရှေ့ဘက်တွင် ဆဂခရိုင်ထိစပ်နေပြီး အခြားအရပ်မျက်နှာများတွင် အရိအခဲပင်လယ်အော်၊ ဆွတ်ရှိမရေလက်ကြားနှင့် အရှေ့တရုတ်ပင်လယ် စသည့်ရေပြင်များဖြင့် ဝန်းရံထားသည်။ ခရိုင်အတွင်းတွင် ဆွတ်ရှိမကျွန်း၊ အိခိုကျွန်းနှင့် ဂေါ့တိုးကျွန်း စသည့်ကျွန်းများလည်း တည်ရှိသည်။ ခရိုင်၏ အစိတ်အပိုင်းအများစုသည့် ကမ်းခြေနှင့် နီးကပ်ကြပြီး နဂဆခိဆိပ်ကမ်းနှင့် ဆဆဲဘိုမြို့ရှိ အမေရိကန်ရေတပ်အခြေစိုက်ကဲ့သို့သော ဆိပ်ကမ်းများစွာလည်း ရှိသည်။

၂၀၁၄ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ ၁ ရက်နေ့တွင် ခရိုင်ကုန်းမြေ၏ ၁၈ ရာခိုင်နှုန်းသည် အမျိုးသားဥယျာဉ်များ ဖြစ်သည်ဟု သတ်မှတ်ထားသည်။ ၎င်းတို့မှာ ဆိုင်းခိုင်းနှင့် အွန်းဇန်း - အမခုဆအမျိုးသားဥယျာဉ်၊ ဂန်းခိုင်းနှင့် အိခိ - ဆွတ်ရှိမအမျိုးသားဥယျာဉ်၊ ဟိုခုရှော၊ နိရှိဆိုနိုဂိဟန်းတိုး၊ နိုမိုဟန်းတိုး၊ အိုးမုရဝမ်၊ ရှိမဘရဟန်းတိုးနှင့် တရဒခဲစီရင်စုအမျိုးသားဥယျာဉ်များတို့ ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.env.go.jp/en/nature/nps/park/doc/files/np_6.pdf |title=General overview of area figures for Natural Parks by prefecture |publisher=[[Ministry of the Environment (Japan)|Ministry of the Environment]] |date=1 April 2014 |access-date=8 February 2015}}&lt;/ref&gt;


==မြို့များ==
{{See also|နဂဆခိခရိုင်ရှိ လူဦးရေအလိုက် မြို့များ}}
[[File:Map of Nagasaki Prefecture Ja.svg|thumb|Map of Nagasaki Prefecture&lt;br /&gt;{{legend0|#EAB|City}} {{legend0|#ED9|Town}}]]
[[Image:Nagasaki City view from Mt Inasa04s.jpg|thumb|right|နဂဆခိမြို့၏ ညမြင်ကွင်း]]
[[Image:Nishi-Kyushu Exp Sasebo Chuo IC 2011.JPG|thumb|right|ဆဆဲဘိုမြို့]]
[[Image:140321 A view from Shimabara Castle Shimabara Nagasaki pref Japan04s3.jpg|thumb|right|ရှိမဘရမြို့]]

နဂဆခိခရိုင်တွင် မြို့ ၁၃ ခု ရှိသည်။ ၎င်းတို့မှာ -
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! colspan=&quot;2&quot; |အမည်
! rowspan=&quot;2&quot; |ဧရိယာ (km&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;)
! rowspan=&quot;2&quot; |လူဦးရေ
! rowspan=&quot;2&quot; |မြေပုံ
|-
![[ရိုမဂျိ]]
![[ခန်းဂျိ]]
|-
|[[File:Flag of Goto, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Gotō, Nagasaki|Gotō]]
|五島市
|420.81
|37,775
|[[File:Goto in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|51x51px]]
|-
|[[File:Flag of Hirado, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Hirado, Nagasaki|Hirado]]
|平戸市
|235.63
|31,192
|[[File:Hirado in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|51x51px]]
|-
|[[File:Flag of Iki, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Iki, Nagasaki|Iki]]
|壱岐市
|138.57
|28,008
|[[File:Iki in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]]
|-
|[[File:Flag of Isahaya, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Isahaya, Nagasaki|Isahaya]]
|諫早市
|341.79
|135,546
|[[File:Isahaya in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|51x51px]]
|-
|[[File:Flag of Matsuura, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Matsuura, Nagasaki|Matsuura]]
|松浦市
|130.37
|23,566
|[[File:Matsuura in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]]
|-
|[[File:Flag of Minamishimabara, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Minamishimabara]]
|南島原市
|169.89
|45,465
|[[File:Minamishimabara in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|51x51px]]
|-
|[[File:Flag of Nagasaki, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Nagasaki]] (capital)
|長崎市
|240.71
|407,624
|[[File:Nagasaki in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]]
|-
|[[File:Flag of Omura, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Ōmura, Nagasaki|Ōmura]]
|大村市
|126.34
|95,146
|[[File:Omura in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|51x51px]]
|-
|[[File:Flag of Saikai Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Saikai, Nagasaki|Saikai]]
|西海市
|242.01
|28,815
|[[File:Saikai in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]]
|-
|[[File:Flag of Sasebo, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Sasebo]]
|佐世保市
|426.06
|247,739
|[[File:Sasebo in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|51x51px]]
|-
|[[File:Flag of Shimabara, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Shimabara, Nagasaki|Shimabara]]
|島原市
|82.77
|44,936
|[[File:Shimabara in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|51x51px]]
|-
|[[File:Flag of Tsushima, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Tsushima, Nagasaki|Tsushima]]
|対馬市
|708.61
|31,550
|[[File:Tsushima in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]]
|-
|[[File:Flag of Unzen, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Unzen, Nagasaki|Unzen]]
|雲仙市
|206.92
|42,457
|[[File:Unzen in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|51x51px]]
|}

===ဒေသများ===
နဂဆခိခရိုင်ရှိ ဒေသများတွင် အောက်ပါမြို့ငယ်များနှင့် ရွာများလည်း တည်ရှိသည်။

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! colspan=&quot;2&quot; |အမည်
! rowspan=&quot;2&quot; |ဧရိယာ (km&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;)
! rowspan=&quot;2&quot; |လူဦးရေ
! rowspan=&quot;2&quot; |ဒေသ
! rowspan=&quot;2&quot; |အမျိုးအစား
! rowspan=&quot;2&quot; |မြေပုံ
|-
![[ရိုမဂျိ]]
![[ခန်းဂျိ]]
|-
|[[File:Flag of Hasami, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Hasami, Nagasaki|Hasami]]
|波佐見町
|56
|14,940
|[[Higashisonogi District, Nagasaki|Higashisonogi District]]
|Town
|[[File:Hasami in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|51x51px]]
|-
|[[File:Flag of Higashisonogi, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Higashisonogi, Nagasaki|Higashisonogi]]
|東彼杵町
|74.29
|8,175
|[[Higashisonogi District, Nagasaki|Higashisonogi District]]
|Town
|[[File:Higashisonogi in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|51x51px]]
|-
|[[File:Flag of Kawatana, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Kawatana, Nagasaki|Kawatana]]
|川棚町
|74.25
|9,219
|[[Higashisonogi District, Nagasaki|Higashisonogi District]]
|Town
|[[File:Kawatana in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|51x51px]]
|-
|[[File:Flag of Nagayo, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Nagayo, Nagasaki|Nagayo]]
|長与町
|28.81
|42,570
|[[Nishisonogi District, Nagasaki|Nishisonogi District]]
|Town
|[[File:Nagayo in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|51x51px]]
|-
|[[File:Flag of Ojika, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Ojika, Nagasaki|Ojika]]
|小値賀町
|25.46
|2,588
|[[Kitamatsuura District, Nagasaki|Kitamatsuura District]]
|Town
|[[File:Ojika in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|51x51px]]
|-
|[[File:Flag of Saza, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Saza, Nagasaki|Saza]]
|佐々町
|32.3
|13,825
|[[Kitamatsuura District, Nagasaki|Kitamatsuura District]]
|Town
|[[File:Saza in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|51x51px]]
|-
|[[File:Flag of Shinkamigoto, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Shin-Kamigotō]]
|新上五島町
|213.98
|19,886
|[[Minami-Matsuura District, Nagasaki|Minami-Matsuura District]]
|Town
|[[File:Shinkamigoto in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|51x51px]]
|-
|[[File:Flag of Togitsu, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Togitsu, Nagasaki|Togitsu]]
|時津町
|20.73
|30,084
|[[Nishisonogi District, Nagasaki|Nishisonogi District]]
|Town
|[[File:Togitsu in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|51x51px]]
|}

===ဒေသပေါင်းစပ်မှုများ===
{{main|နဂဆခိခရိုင်ရှိ ဒေသပေါင်းစပ်မှုများ}}

==ခရီးသွားနေရာများ==
*နဂဆခိမြို့ (ခရိုင်မြို့တော်)
**[[Confucius Shrine, Nagasaki]]
**[[Glover Garden]]
**[[Hashima Island]]
**[[Kofukuji (Nagasaki)|Kofukuji]]
**[[Mount Inasa]]
**[[Nagasaki Shinchi Chinatown]]
**[[Basilica of the Twenty-Six Holy Martyrs of Japan (Nagasaki)|Ōura Church]]
**[[Sōfuku-ji (Nagasaki)|Sōfuku-ji]]
**[[Suwa Shrine (Nagasaki)|Suwa Shrine]]
**[[Immaculate Conception Cathedral, Nagasaki|Urakami Cathedral]]
*ဟိရဒိုမြို့
**[[Hirado Castle]]
**Sakikata Park
*ဆဆဲဘိုမြို့
**[[Huis Ten Bosch (theme park)|Huis Ten Bosch]]
**[[Kujūku Islands]]
**[[Tenkaihō Takayuki]]
*ဆိုင်းခိုင်းမြို့
**Nagasaki Bio Park
*Shimabara Peninsula
**[[Mount Unzen]]
**[[Shimabara Castle]]

==ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေး==
===ရထားလမ်း===
*[[JR Kyushu]]
**[[Nagasaki Main Line]]
**[[Nishi Kyushu Shinkansen]]
**[[Omura Line]]
**[[Sasebo Line]]
*[[Matsuura Railway]]
**[[Nishi-Kyūshū Line]]
*[[Shimabara Railway]]

===ဓာတ်ရထား===
*[[Nagasaki Electric Tramway]]

===ကားလမ်း===

====အဝေးပြေးလမ်းနှင့် တိုးဂိတ်လမ်းများ====
*Kawahira Toll Road
*Kunimi Toll Road
*Nagasaki Dejima Road
*[[Nagasaki Expressway]]
*[[Nishi-Kyūshū Expressway]]

====National highways====
*[[Japan National Route 34|Route 34]]
*[[Japan National Route 35|Route 35]]
*[[Japan National Route 57|Route 57]]
*[[Japan National Route 202|Route 202]]
*[[Japan National Route 204|Route 204]]
*[[Japan National Route 205|Route 205]]
*[[Japan National Route 206|Route 206]]
*[[Japan National Route 207|Route 207]]
*[[Japan National Route 251|Route 251]]
*[[Japan National Route 324|Route 324]]
*[[Japan National Route 382|Route 382]]
*[[Japan National Route 383|Route 383]]
*[[Japan National Route 384|Route 384]]
*[[Japan National Route 389|Route 389]]
*[[Japan National Route 444|Route 444]]
*[[Japan National Route 498|Route 498]]
*[[Japan National Route 499|Route 499]]

===ဆိပ်ကမ်းများ===
*Fukue Port
*Gonoura Port of Iki Island
*Hirado Port
*Izuhara Port of Tsushima
*Matsuura Port
*[[Nagasaki Port]]
*Sasebo Port
*Shimabara Port

===လေဆိပ်များ===
*[[အိခိလေဆိပ်]
*[[ဖုခုအဲလေဆိပ်]]
*[[နဂဆခိလေဆိပ်]]
*[[ဆွတ်ရှိမလေဆိပ်]]

==ပြင်ပလင့်များ==

==ကိုးကား==
{{reflist}}

[[ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ]]</text>
      <sha1>lk6ohluuwbdc0m6kl6gk1i228gqr91o</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1051005</id>
      <parentid>1051004</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T15:02:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>/* ပြင်ပလင့်များ */</comment>
      <origin>1051005</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="17598" sha1="hmy8rl5g7mnmx1znrzonip3z8wekv5f" xml:space="preserve">{{Infobox settlement
&lt;!-- See Template:Infobox settlement for additional fields and descriptions --&gt;| native_name = {{nobold|{{lang|ja|長崎県}}}}
| settlement_type = [[Prefectures of Japan|Prefecture]]
| translit_lang1 = Japanese
| translit_lang1_type = [[Japanese language|Japanese]]
| translit_lang1_info = {{lang|ja|長崎県}}
| translit_lang1_type1 = [[Romanization of Japanese|Rōmaji]]
| translit_lang1_info1 = {{lang|ja-Latn|Nagasaki-ken}}
| image_skyline = Albuquerque Bridge-Sasebo River, Sasebo.jpg
| image_caption = [[Obon Festival]] with [[tōrō nagashi]] lantern release on the [[Albuquerque Bridge]] over the Sasebo River, [[Sasebo City]], Nagasaki Prefecture
| image_flag = Flag of Nagasaki Prefecture.svg
| flag_size = 100px
| image_blank_emblem = Emblem of Nagasaki Prefecture.svg
| blank_emblem_size = 80px
| blank_emblem_type = Symbol
| image_map = Map of Japan with highlight on 42 Nagasaki prefecture.svg
| coordinates = {{Coord|32|45|00|N|129|52|03|E|region:JP-42_type:adm1st_scale:500000|display=inline,title}}
| subdivision_type = Country
| subdivision_name = {{flag|Japan}}
| subdivision_type1 = [[List of regions of Japan|Region]]
| subdivision_name1 = [[Kyushu]]
| subdivision_type2 = [[List of islands of Japan|Island]]
| subdivision_name2 = [[Kyushu]]
| seat_type = [[List of capitals in Japan|Capital]]
| seat = [[Nagasaki]]
| parts_type = Subdivisions
| parts_style = para
| p1 = [[Districts of Japan|Districts]]: 4
| p2 = [[Municipalities of Japan|Municipalities]]: 21
| leader_title = [[List of prefectural governors in Japan|Governor]]
| leader_name = [[Ken Hirata]] &lt;small&gt;since 2 March 2026&lt;/small&gt;
| area_total_km2 = 4130.88
| area_water_percent = 8.5
| area_rank = [[List of Japanese prefectures by area|27th]]
| population_footnotes = 
| population_total = 1,246,481
| population_as_of = February 1, 2025
| population_rank = [[List of Japanese prefectures by population|30th]]
| population_density_km2 = 302
| demographics_type2 = GDP
| demographics2_footnotes = &lt;ref&gt;{{Cite web |title=2020年度国民経済計算（2015年基準・2008SNA） : 経済社会総合研究所 - 内閣府 |url=https://www.esri.cao.go.jp/jp/sna/data/data_list/kakuhou/files/2020/2020_kaku_top.html |access-date=2023-05-18 |website=内閣府ホームページ |language=ja}}&lt;/ref&gt;
| demographics2_title1 = Total
| demographics2_info1 = [[JP¥]]4,654 billion&lt;br /&gt;[[US$]]34.4 billion (2022)
| iso_code = JP-42
| website = {{URL|www.pref.nagasaki.jp/en}}
| module = {{Infobox place symbols
 |embedded = yes
 |country  = Japan
 |bird     = [[Mandarin duck]] (''Aix&amp;nbsp;galericulata'')
 |fish     = 
 |flower   = Unzentsutsuji (''[[Rhododendron]]&amp;nbsp;serpyllifolium'')
 |tree     = [[Sawara cypress|Sawara]] (''Chamaecyparis&amp;nbsp;pisifera'')
 }}
| anthem = [[:ja:南の風 (県民歌)|Minami no kaze]]
| population_blank1_title = Dialects
| population_blank1 = [[Nagasaki dialect|Nagasaki]]・[[Tsushima dialect|Tsushima]]
}}

'''နဂဆခိခရိုင်'''  (長崎県, Nagasaki-ken) သည် [[ဂျပန်နိုင်ငံ]]ရှိ ခရိုင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ခရိုင်သည် အဓိကအားဖြင့် ခယူးရှူးကျွန်းပေါ်တွင် တည်ရှိနေသော်လည်း ခယူးရှူးကျွန်းအနောက်မြောက်ကမ်းရိုးတန်းရှိ ကျွန်းများစွာတွင်လည်း ခရိုင်၏ နယ်နိမိတ်သည် တည်ရှိသည်။ ၎င်းကျွန်းများမှာ ဆွတ်ရှိမနှင့် အိခိတို့ ဖြစ်သည်။ လူဦးရေ ၁,၂၄၆,၄၈၁ ဦး (၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၁ ရက်နေ့အရ) ရှိသည်။ ဧရိယာ ၄,၁၃၀ စတုရန်းကီလိုမီတာ (၁,၅၉၄ စတုရန်းမိုင်) ရှိသည်။ နဂဆခိခရိုင်သည် အရှေ့မြောက်ဘက်တွင် [[ဆဂခရိုင်]]နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။

နဂဆခိမြို့သည် ခရိုင်မြို့တော်နှင့် အကြီးဆုံးမြို့ ဖြစ်သည်။ အခြားအဓိကကျသည့်မြို့များမှာ ဆဆဲဘိုမြို့၊ အိရှိဟယမြို့နှင့် အိုးမုရမြို့တို့ ဖြစ်သည်။ နဂဆခိခရိုင်သည် ခယူးရှူးကျွန်း၏ အနောက်ဘက်ပိုင်းတွင် တည်ရှိသည်။ နဂဆခိခရိုင် သမိုင်းရာစုနှစ်များစွာက ကုန်သွယ်ရေးသမိုင်းကြောင်းများရှိသည့်အတွက် ထင်ရှားသည်။ ခရိုင်သည် ဥရောပတိုက်နှင့် တိုက်ရိုက်ကုန်သွယ်ရာတွင် အဓိကျသည့် နေရာဖြစ်ခဲ့သည်။ ဂျပန်နိုင်ငံသည်လည်း ဆခိုခုခေတ်တွင် ပြင်ပကမ္ဘာနှင့် ကုန်သွယ်ရေးများဆောင်ရွက်ရာတွင် နဂဆခိသည် အချက်အချာ ဖြစ်ခဲ့သည်။ ထို့အပြင် ခရိုင်တွင် ပျောက်ကွယ်နေသည့် များစွာသော ခရစ်ယာန်ဘာသာဝင်တို့၏ နေရာများစွာ ရှိသည်။ ၎င်းနေရာကို &quot;ယူနက်စကိုကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်စာရင်းဝင်နေရာ&quot; အဖြစ် သတ်မှတ်ထားသည်။

==ပထဝီသွင်ပြင်==
နဂဆခိခရိုင်သည် အရှေ့ဘက်တွင် ဆဂခရိုင်ထိစပ်နေပြီး အခြားအရပ်မျက်နှာများတွင် အရိအခဲပင်လယ်အော်၊ ဆွတ်ရှိမရေလက်ကြားနှင့် အရှေ့တရုတ်ပင်လယ် စသည့်ရေပြင်များဖြင့် ဝန်းရံထားသည်။ ခရိုင်အတွင်းတွင် ဆွတ်ရှိမကျွန်း၊ အိခိုကျွန်းနှင့် ဂေါ့တိုးကျွန်း စသည့်ကျွန်းများလည်း တည်ရှိသည်။ ခရိုင်၏ အစိတ်အပိုင်းအများစုသည့် ကမ်းခြေနှင့် နီးကပ်ကြပြီး နဂဆခိဆိပ်ကမ်းနှင့် ဆဆဲဘိုမြို့ရှိ အမေရိကန်ရေတပ်အခြေစိုက်ကဲ့သို့သော ဆိပ်ကမ်းများစွာလည်း ရှိသည်။

၂၀၁၄ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ ၁ ရက်နေ့တွင် ခရိုင်ကုန်းမြေ၏ ၁၈ ရာခိုင်နှုန်းသည် အမျိုးသားဥယျာဉ်များ ဖြစ်သည်ဟု သတ်မှတ်ထားသည်။ ၎င်းတို့မှာ ဆိုင်းခိုင်းနှင့် အွန်းဇန်း - အမခုဆအမျိုးသားဥယျာဉ်၊ ဂန်းခိုင်းနှင့် အိခိ - ဆွတ်ရှိမအမျိုးသားဥယျာဉ်၊ ဟိုခုရှော၊ နိရှိဆိုနိုဂိဟန်းတိုး၊ နိုမိုဟန်းတိုး၊ အိုးမုရဝမ်၊ ရှိမဘရဟန်းတိုးနှင့် တရဒခဲစီရင်စုအမျိုးသားဥယျာဉ်များတို့ ဖြစ်သည်။&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.env.go.jp/en/nature/nps/park/doc/files/np_6.pdf |title=General overview of area figures for Natural Parks by prefecture |publisher=[[Ministry of the Environment (Japan)|Ministry of the Environment]] |date=1 April 2014 |access-date=8 February 2015}}&lt;/ref&gt;


==မြို့များ==
{{See also|နဂဆခိခရိုင်ရှိ လူဦးရေအလိုက် မြို့များ}}
[[File:Map of Nagasaki Prefecture Ja.svg|thumb|Map of Nagasaki Prefecture&lt;br /&gt;{{legend0|#EAB|City}} {{legend0|#ED9|Town}}]]
[[Image:Nagasaki City view from Mt Inasa04s.jpg|thumb|right|နဂဆခိမြို့၏ ညမြင်ကွင်း]]
[[Image:Nishi-Kyushu Exp Sasebo Chuo IC 2011.JPG|thumb|right|ဆဆဲဘိုမြို့]]
[[Image:140321 A view from Shimabara Castle Shimabara Nagasaki pref Japan04s3.jpg|thumb|right|ရှိမဘရမြို့]]

နဂဆခိခရိုင်တွင် မြို့ ၁၃ ခု ရှိသည်။ ၎င်းတို့မှာ -
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! colspan=&quot;2&quot; |အမည်
! rowspan=&quot;2&quot; |ဧရိယာ (km&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;)
! rowspan=&quot;2&quot; |လူဦးရေ
! rowspan=&quot;2&quot; |မြေပုံ
|-
![[ရိုမဂျိ]]
![[ခန်းဂျိ]]
|-
|[[File:Flag of Goto, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Gotō, Nagasaki|Gotō]]
|五島市
|420.81
|37,775
|[[File:Goto in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|51x51px]]
|-
|[[File:Flag of Hirado, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Hirado, Nagasaki|Hirado]]
|平戸市
|235.63
|31,192
|[[File:Hirado in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|51x51px]]
|-
|[[File:Flag of Iki, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Iki, Nagasaki|Iki]]
|壱岐市
|138.57
|28,008
|[[File:Iki in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]]
|-
|[[File:Flag of Isahaya, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Isahaya, Nagasaki|Isahaya]]
|諫早市
|341.79
|135,546
|[[File:Isahaya in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|51x51px]]
|-
|[[File:Flag of Matsuura, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Matsuura, Nagasaki|Matsuura]]
|松浦市
|130.37
|23,566
|[[File:Matsuura in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]]
|-
|[[File:Flag of Minamishimabara, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Minamishimabara]]
|南島原市
|169.89
|45,465
|[[File:Minamishimabara in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|51x51px]]
|-
|[[File:Flag of Nagasaki, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Nagasaki]] (capital)
|長崎市
|240.71
|407,624
|[[File:Nagasaki in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]]
|-
|[[File:Flag of Omura, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Ōmura, Nagasaki|Ōmura]]
|大村市
|126.34
|95,146
|[[File:Omura in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|51x51px]]
|-
|[[File:Flag of Saikai Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Saikai, Nagasaki|Saikai]]
|西海市
|242.01
|28,815
|[[File:Saikai in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]]
|-
|[[File:Flag of Sasebo, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Sasebo]]
|佐世保市
|426.06
|247,739
|[[File:Sasebo in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|51x51px]]
|-
|[[File:Flag of Shimabara, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Shimabara, Nagasaki|Shimabara]]
|島原市
|82.77
|44,936
|[[File:Shimabara in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|51x51px]]
|-
|[[File:Flag of Tsushima, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Tsushima, Nagasaki|Tsushima]]
|対馬市
|708.61
|31,550
|[[File:Tsushima in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]]
|-
|[[File:Flag of Unzen, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Unzen, Nagasaki|Unzen]]
|雲仙市
|206.92
|42,457
|[[File:Unzen in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|51x51px]]
|}

===ဒေသများ===
နဂဆခိခရိုင်ရှိ ဒေသများတွင် အောက်ပါမြို့ငယ်များနှင့် ရွာများလည်း တည်ရှိသည်။

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! colspan=&quot;2&quot; |အမည်
! rowspan=&quot;2&quot; |ဧရိယာ (km&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;)
! rowspan=&quot;2&quot; |လူဦးရေ
! rowspan=&quot;2&quot; |ဒေသ
! rowspan=&quot;2&quot; |အမျိုးအစား
! rowspan=&quot;2&quot; |မြေပုံ
|-
![[ရိုမဂျိ]]
![[ခန်းဂျိ]]
|-
|[[File:Flag of Hasami, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Hasami, Nagasaki|Hasami]]
|波佐見町
|56
|14,940
|[[Higashisonogi District, Nagasaki|Higashisonogi District]]
|Town
|[[File:Hasami in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|51x51px]]
|-
|[[File:Flag of Higashisonogi, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Higashisonogi, Nagasaki|Higashisonogi]]
|東彼杵町
|74.29
|8,175
|[[Higashisonogi District, Nagasaki|Higashisonogi District]]
|Town
|[[File:Higashisonogi in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|51x51px]]
|-
|[[File:Flag of Kawatana, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Kawatana, Nagasaki|Kawatana]]
|川棚町
|74.25
|9,219
|[[Higashisonogi District, Nagasaki|Higashisonogi District]]
|Town
|[[File:Kawatana in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|51x51px]]
|-
|[[File:Flag of Nagayo, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Nagayo, Nagasaki|Nagayo]]
|長与町
|28.81
|42,570
|[[Nishisonogi District, Nagasaki|Nishisonogi District]]
|Town
|[[File:Nagayo in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|51x51px]]
|-
|[[File:Flag of Ojika, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Ojika, Nagasaki|Ojika]]
|小値賀町
|25.46
|2,588
|[[Kitamatsuura District, Nagasaki|Kitamatsuura District]]
|Town
|[[File:Ojika in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|51x51px]]
|-
|[[File:Flag of Saza, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Saza, Nagasaki|Saza]]
|佐々町
|32.3
|13,825
|[[Kitamatsuura District, Nagasaki|Kitamatsuura District]]
|Town
|[[File:Saza in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|51x51px]]
|-
|[[File:Flag of Shinkamigoto, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Shin-Kamigotō]]
|新上五島町
|213.98
|19,886
|[[Minami-Matsuura District, Nagasaki|Minami-Matsuura District]]
|Town
|[[File:Shinkamigoto in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|51x51px]]
|-
|[[File:Flag of Togitsu, Nagasaki.svg|frameless|25x25px]] [[Togitsu, Nagasaki|Togitsu]]
|時津町
|20.73
|30,084
|[[Nishisonogi District, Nagasaki|Nishisonogi District]]
|Town
|[[File:Togitsu in Nagasaki Prefecture Ja.svg|frameless|51x51px]]
|}

===ဒေသပေါင်းစပ်မှုများ===
{{main|နဂဆခိခရိုင်ရှိ ဒေသပေါင်းစပ်မှုများ}}

==ခရီးသွားနေရာများ==
*နဂဆခိမြို့ (ခရိုင်မြို့တော်)
**[[Confucius Shrine, Nagasaki]]
**[[Glover Garden]]
**[[Hashima Island]]
**[[Kofukuji (Nagasaki)|Kofukuji]]
**[[Mount Inasa]]
**[[Nagasaki Shinchi Chinatown]]
**[[Basilica of the Twenty-Six Holy Martyrs of Japan (Nagasaki)|Ōura Church]]
**[[Sōfuku-ji (Nagasaki)|Sōfuku-ji]]
**[[Suwa Shrine (Nagasaki)|Suwa Shrine]]
**[[Immaculate Conception Cathedral, Nagasaki|Urakami Cathedral]]
*ဟိရဒိုမြို့
**[[Hirado Castle]]
**Sakikata Park
*ဆဆဲဘိုမြို့
**[[Huis Ten Bosch (theme park)|Huis Ten Bosch]]
**[[Kujūku Islands]]
**[[Tenkaihō Takayuki]]
*ဆိုင်းခိုင်းမြို့
**Nagasaki Bio Park
*Shimabara Peninsula
**[[Mount Unzen]]
**[[Shimabara Castle]]

==ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေး==
===ရထားလမ်း===
*[[JR Kyushu]]
**[[Nagasaki Main Line]]
**[[Nishi Kyushu Shinkansen]]
**[[Omura Line]]
**[[Sasebo Line]]
*[[Matsuura Railway]]
**[[Nishi-Kyūshū Line]]
*[[Shimabara Railway]]

===ဓာတ်ရထား===
*[[Nagasaki Electric Tramway]]

===ကားလမ်း===

====အဝေးပြေးလမ်းနှင့် တိုးဂိတ်လမ်းများ====
*Kawahira Toll Road
*Kunimi Toll Road
*Nagasaki Dejima Road
*[[Nagasaki Expressway]]
*[[Nishi-Kyūshū Expressway]]

====National highways====
*[[Japan National Route 34|Route 34]]
*[[Japan National Route 35|Route 35]]
*[[Japan National Route 57|Route 57]]
*[[Japan National Route 202|Route 202]]
*[[Japan National Route 204|Route 204]]
*[[Japan National Route 205|Route 205]]
*[[Japan National Route 206|Route 206]]
*[[Japan National Route 207|Route 207]]
*[[Japan National Route 251|Route 251]]
*[[Japan National Route 324|Route 324]]
*[[Japan National Route 382|Route 382]]
*[[Japan National Route 383|Route 383]]
*[[Japan National Route 384|Route 384]]
*[[Japan National Route 389|Route 389]]
*[[Japan National Route 444|Route 444]]
*[[Japan National Route 498|Route 498]]
*[[Japan National Route 499|Route 499]]

===ဆိပ်ကမ်းများ===
*Fukue Port
*Gonoura Port of Iki Island
*Hirado Port
*Izuhara Port of Tsushima
*Matsuura Port
*[[Nagasaki Port]]
*Sasebo Port
*Shimabara Port

===လေဆိပ်များ===
*[[အိခိလေဆိပ်]
*[[ဖုခုအဲလေဆိပ်]]
*[[နဂဆခိလေဆိပ်]]
*[[ဆွတ်ရှိမလေဆိပ်]]

==ပြင်ပလင့်များ==
{{Commons}}
{{Wikivoyage|Nagasaki (prefecture)}}
*{{Official website|https://www.pref.nagasaki.jp/index.html}}
*{{osmrelation-inline|1842151}}

==ကိုးကား==
{{reflist}}

[[ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ]]</text>
      <sha1>hmy8rl5g7mnmx1znrzonip3z8wekv5f</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ကြာချည်</title>
    <ns>0</ns>
    <id>291050</id>
    <revision>
      <id>1050991</id>
      <parentid>1050886</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T12:22:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>/* ထူးခြားချက်များ */</comment>
      <origin>1050991</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9596" sha1="quz8ljqawf41z0asr4rcuf2i2hyg8nr" xml:space="preserve">[[File:Nelumbo nucifera1romainguy.jpg|thumb|ကြာချည်ရက်လုပ်ရာတွင် အသုံးပြုသည့် ပဒုမ္မာကြာ၏ အပွင့်နှင့် ရိုးတံ]]

'''ကြာချည်''' သို့မဟုတ် '''ပိုးကြာချည်''' သည် ကြာရိုး၏ အမျှင်များမှ ထုတ်လုပ်ရရှိသည့် ချည်တစ်မျိုး ဖြစ်သည်။ ကြာချည်ထုတ်လုပ်မှုသည် မြန်မာနိုင်ငံတွင် စတင်ခဲ့သည်။ လက်ရှိအချိန်တွင် [[ကမ္ဘောဒီးယားနိုင်ငံ]]၊ [[သေယမ်ရပ်မြို့]]တွင် များပြားစွာ ထုတ်လုပ်လျက်ရှိသည်။&lt;ref name=&quot;Lotus Silk Farm&quot;&gt;{{Cite web|title=Lotus silk farm|url=https://www.lotussilkfarm.com|access-date=2024-11-19}}&lt;/ref&gt; [[ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ|ဗီယက်နမ်]]နှင့် [[အိန္ဒိယနိုင်ငံ|အိန္ဒိယ]]ရှိ အချို့သော အိမ်တွင်းလုပ်ငန်းအသေးစားများသည်လည်း ကြာချည်ထည်များကို ထုတ်လုပ်လျက်ရှိသည်။ ထုတ်လုပ်မှုလုပ်ငန်းစဉ် များပြားခြင်းနှင့် လုပ်သားလိုအပ်မှုတို့ကြောင့် ကြာချည်မျှင်နှင့် ကြာချည်ထည်သည် ကမ္ဘာပေါ်တွင် ဈေးအကြီးဆုံး ချည်ထည်အဖြစ် သတ်မှတ်ကြသည်။ ကြာချည်ထုတ်လုပ်ရာတွင် [[ပဒုမ္မာကြာ]] အမျိုးအစားမှ ထုတ်လုပ်သည်။ ပဒုမ္မာကြာသည် ကြီးမား၍ ရနံ့သင်းပျံ့သည့် ပန်းရောင်အပွင့်များပွင့်သည့် ကြာအမျိုးအစား ဖြစ်သည်။

==ကြာအရင်းအမြစ်==
မြန်မာနိုင်ငံတွင် ကြာရိုးများကို နိုင်ငံတဝှမ်းရှိ ကန်များမှ ရရှိသည်။ ၎င်းကန်များတွင် [[ရှမ်းပြည်နယ်]]ရှိ [[အင်းလေးကန်]]၊ [[မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး]]ရှိ [[စွန်ရဲအင်း|စွန်ရဲကန်]]၊ [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[သဲကုန်းမြို့]]ရှိ အင်းမကန်၊ [[မကွေးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[စလင်းမြို့]]ရှိ [[ဝက်သည်းကန် တောရိုင်းတိရစ္ဆာန် ဘေးမဲ့တော|ဝက်သည်းကန်]]နှင့် စလင်းကန်များ၊ [[စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[တန့်ဆည်မြို့]]ရှိ ကန်ထောင့်ကြီးကန်တို့ ပါဝင်သည်။&lt;ref name=&quot;theingi&quot; /&gt;

ကမ္ဘောဒီးယားနိုင်ငံတွင် ကြာရိုးအများစုကို Siem Reap မြို့ရှိ တွန်လီဆပ်ကန် (Tonle Sap lake)မှ ရယူသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Life of Lotus farmer in Phnom Krom – Mekong Wonders |url=https://mekongwonders.org/life-of-lotus-farmer-in-phnom-krom/ |access-date=2024-09-12 |language=en-US}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Eco-Farm Crafts a Business out of Lotus Plants |url=https://cambodianess.com/article/eco-farm-crafts-a-business-out-of-lotus-plants |access-date=2024-09-12 |website=cambodianess.com |language=en}}&lt;/ref&gt;

ဗီယက်နမ်နိုင်ငံတွင် ကြာရိုးများသည် [[ဟနွိုင်းမြို့]]ရှိ ကန်ကြီးများမှ ရရှိသည်။{{Citation needed|date=November 2024}}

==သမိုင်းကြောင်း==
[[File:Lotus silk production.jpg|thumb|အင်းလေးကန်တွင် ကြာချည်ငင်နေသည့် အမျိုးသမီးတစ်ဦး]]
ကြာချည်ရက်ကန်းလုပ်ငန်းသည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ အင်းလေးကန်တွင် အစပြုခဲ့သည်။ ၁၉၀၀ ပြည့်နှစ်အစောပိုင်းကာလများတွင် ကျိုင်းခန်ရွာရှိ &quot;ဆာဦး&quot; ဟု အမည်ရှိသည့် အင်းသားလူမျိုးအမျိုးသမီးတစ်ဦးသည် ကြာချည်ရက်ကန်းကို စတင်တီထွင်ခဲ့သည်။ သူမသည် ပထမဆုံးအနေဖြင့် &quot;ကြာသင်္ကန်း&quot; ဟုခေါ်သည့် ကြာချည်မျှင်များဖြင့် ရက်လုပ်ထားသည့် ဗုဒ္ဓဘာသာရဟန်းများ ဝတ်ဆင်ရသည့် သင်္ကန်းကို ရက်လုပ်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite journal|last=Chaw Su Hlaing|date=2016|title=Lotus Robe in Kyaing Khan Village Innlay Lake, Shan State (South): An Anthropological Perspective|url=https://www.dagonuniversity.edu.mm/wp-content/uploads/2017/04/10-Anthropology-1.pdf|journal=Dagon University Research Journal|volume=7|pages=91–102}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;theingi&quot; /&gt; ထိုသင်္ကန်းကို ဒေသရှိ ဘုန်းကြီးကျောင်း၏ ကျောင်းထိုင်ဆရာတော်နှင့် [[ဖောင်တော်ဦးဘုရား (အင်းလေး)|ဖောင်တော်ဦးဘုရား]]ရှိ ဗုဒ္ဓရုပ်ပွားတော်များကို လှူဒါန်းခဲ့သည်။ မြန်မာနိုင်ငံတွင် သမိုင်းကြောင်းရှည်ကြာကာလကပင် ရိုးရာနည်းအတိုင်း သင်္ကန်းရက်လုပ်သည့်ဓလေ့သည် အမြစ်တွယ်ခဲ့ပြီး ဖြစ်သည်။ [[တန်ဆောင်တိုင်ပွဲတော်]]ကာလတွင် မြန်မာနိုင်ငံတွင် သင်္ကန်းရက်ပြိုင်ပွဲများကို နိုင်ငံတဝှမ်းရှိ ဘုရားစေတီပုထိုးများတွင် ကျင်းပကြသည်။

ဒေါ်ဆာဦး ဆုံးပါးပြီးနောက်တွင် ကြာချည်လုပ်ငန်းသည် ရပ်တန့်ခဲ့သွားခဲ့သော်လည်း သူ၏အမျိုးများဖြစ်သည့် ထွန်းရီနှင့် အုန်းကြည်တို့နှစ်ဦးသည် လုပ်ငန်းကို ပြန်လည်လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။ သူတို့နှစ်ဦးသည် ဤလုပ်ငန်းကို ခေတ်မီလာစေရန်နှင့် စနစ်တကျဖြစ်လာစေရန် စတင်လုပ်ဆောင်ခဲ့ကြသည်။&lt;ref name=&quot;theingi&quot; /&gt; 

၂၀၁၇ ခုနှစ်တွင် ဟနွိုင်းမြို့အနီးရှိ ယက္ကသမား Phan Thi Thuan သည် ကြာချည်ရက်ကန်းလုပ်ငန်းကို စတင်မိတ်ဆက်ပေးခဲ့သည်။ သူသည် လုပ်ငန်းကို အောင်မြင်စွာလည်ပတ်နိုင်ခဲ့ပြီး ကြာချည်ကိုလည်း ရက်လုပ်နိုင်ခဲ့သည်။ သူသည် ၂၅ ကီလိုဂရမ်အလေးချိန်ရှိသည့် ကြာချည်ထည်ရရှိရန် ကြာရိုးတန်ချိန် ၁၀၀ ကို အသုံးပြုခဲ့သည်။&lt;ref name=&quot;courthousenews&quot; /&gt;

၂၀၁၉ ခုနှစ်တွင် အိန္ဒိယနိုင်ငံ၊ [[မဏိပူရပြည်နယ်]]မှ Bijiyashanti Tongbram သည် လော့တက်ကန် (Loktak Lake) မှ ရရှိသည့် ကြာရိုးများကို အသုံးပြုကာ ကြာချည်ထည်ကို ရက်လုပ်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |date=November 6, 2020 |title=Clothes made from lotus Stem Fibers {{!}} Bijiyashanti Tongbram from Manipur; Prakriti |url=https://www.prakati.in/clothes-made-from-lotus-stem-fibers-bijiyashanti-tongbram-from-manipur/}}&lt;/ref&gt;

==အသုံးပြုမှု==

==ကိုးကား==
{{reflist}}

[[ကဏ္ဍ:မြန်မာ့ယဉ်ကျေးမှု]]</text>
      <sha1>quz8ljqawf41z0asr4rcuf2i2hyg8nr</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1050992</id>
      <parentid>1050991</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T12:25:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>/* အသုံးပြုမှု */</comment>
      <origin>1050992</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11234" sha1="blcqu9dxqnu0ogqwbhwj3yewbko3hys" xml:space="preserve">[[File:Nelumbo nucifera1romainguy.jpg|thumb|ကြာချည်ရက်လုပ်ရာတွင် အသုံးပြုသည့် ပဒုမ္မာကြာ၏ အပွင့်နှင့် ရိုးတံ]]

'''ကြာချည်''' သို့မဟုတ် '''ပိုးကြာချည်''' သည် ကြာရိုး၏ အမျှင်များမှ ထုတ်လုပ်ရရှိသည့် ချည်တစ်မျိုး ဖြစ်သည်။ ကြာချည်ထုတ်လုပ်မှုသည် မြန်မာနိုင်ငံတွင် စတင်ခဲ့သည်။ လက်ရှိအချိန်တွင် [[ကမ္ဘောဒီးယားနိုင်ငံ]]၊ [[သေယမ်ရပ်မြို့]]တွင် များပြားစွာ ထုတ်လုပ်လျက်ရှိသည်။&lt;ref name=&quot;Lotus Silk Farm&quot;&gt;{{Cite web|title=Lotus silk farm|url=https://www.lotussilkfarm.com|access-date=2024-11-19}}&lt;/ref&gt; [[ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ|ဗီယက်နမ်]]နှင့် [[အိန္ဒိယနိုင်ငံ|အိန္ဒိယ]]ရှိ အချို့သော အိမ်တွင်းလုပ်ငန်းအသေးစားများသည်လည်း ကြာချည်ထည်များကို ထုတ်လုပ်လျက်ရှိသည်။ ထုတ်လုပ်မှုလုပ်ငန်းစဉ် များပြားခြင်းနှင့် လုပ်သားလိုအပ်မှုတို့ကြောင့် ကြာချည်မျှင်နှင့် ကြာချည်ထည်သည် ကမ္ဘာပေါ်တွင် ဈေးအကြီးဆုံး ချည်ထည်အဖြစ် သတ်မှတ်ကြသည်။ ကြာချည်ထုတ်လုပ်ရာတွင် [[ပဒုမ္မာကြာ]] အမျိုးအစားမှ ထုတ်လုပ်သည်။ ပဒုမ္မာကြာသည် ကြီးမား၍ ရနံ့သင်းပျံ့သည့် ပန်းရောင်အပွင့်များပွင့်သည့် ကြာအမျိုးအစား ဖြစ်သည်။

==ကြာအရင်းအမြစ်==
မြန်မာနိုင်ငံတွင် ကြာရိုးများကို နိုင်ငံတဝှမ်းရှိ ကန်များမှ ရရှိသည်။ ၎င်းကန်များတွင် [[ရှမ်းပြည်နယ်]]ရှိ [[အင်းလေးကန်]]၊ [[မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး]]ရှိ [[စွန်ရဲအင်း|စွန်ရဲကန်]]၊ [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[သဲကုန်းမြို့]]ရှိ အင်းမကန်၊ [[မကွေးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[စလင်းမြို့]]ရှိ [[ဝက်သည်းကန် တောရိုင်းတိရစ္ဆာန် ဘေးမဲ့တော|ဝက်သည်းကန်]]နှင့် စလင်းကန်များ၊ [[စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[တန့်ဆည်မြို့]]ရှိ ကန်ထောင့်ကြီးကန်တို့ ပါဝင်သည်။&lt;ref name=&quot;theingi&quot; /&gt;

ကမ္ဘောဒီးယားနိုင်ငံတွင် ကြာရိုးအများစုကို Siem Reap မြို့ရှိ တွန်လီဆပ်ကန် (Tonle Sap lake)မှ ရယူသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Life of Lotus farmer in Phnom Krom – Mekong Wonders |url=https://mekongwonders.org/life-of-lotus-farmer-in-phnom-krom/ |access-date=2024-09-12 |language=en-US}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Eco-Farm Crafts a Business out of Lotus Plants |url=https://cambodianess.com/article/eco-farm-crafts-a-business-out-of-lotus-plants |access-date=2024-09-12 |website=cambodianess.com |language=en}}&lt;/ref&gt;

ဗီယက်နမ်နိုင်ငံတွင် ကြာရိုးများသည် [[ဟနွိုင်းမြို့]]ရှိ ကန်ကြီးများမှ ရရှိသည်။{{Citation needed|date=November 2024}}

==သမိုင်းကြောင်း==
[[File:Lotus silk production.jpg|thumb|အင်းလေးကန်တွင် ကြာချည်ငင်နေသည့် အမျိုးသမီးတစ်ဦး]]
ကြာချည်ရက်ကန်းလုပ်ငန်းသည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ အင်းလေးကန်တွင် အစပြုခဲ့သည်။ ၁၉၀၀ ပြည့်နှစ်အစောပိုင်းကာလများတွင် ကျိုင်းခန်ရွာရှိ &quot;ဆာဦး&quot; ဟု အမည်ရှိသည့် အင်းသားလူမျိုးအမျိုးသမီးတစ်ဦးသည် ကြာချည်ရက်ကန်းကို စတင်တီထွင်ခဲ့သည်။ သူမသည် ပထမဆုံးအနေဖြင့် &quot;ကြာသင်္ကန်း&quot; ဟုခေါ်သည့် ကြာချည်မျှင်များဖြင့် ရက်လုပ်ထားသည့် ဗုဒ္ဓဘာသာရဟန်းများ ဝတ်ဆင်ရသည့် သင်္ကန်းကို ရက်လုပ်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite journal|last=Chaw Su Hlaing|date=2016|title=Lotus Robe in Kyaing Khan Village Innlay Lake, Shan State (South): An Anthropological Perspective|url=https://www.dagonuniversity.edu.mm/wp-content/uploads/2017/04/10-Anthropology-1.pdf|journal=Dagon University Research Journal|volume=7|pages=91–102}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;theingi&quot; /&gt; ထိုသင်္ကန်းကို ဒေသရှိ ဘုန်းကြီးကျောင်း၏ ကျောင်းထိုင်ဆရာတော်နှင့် [[ဖောင်တော်ဦးဘုရား (အင်းလေး)|ဖောင်တော်ဦးဘုရား]]ရှိ ဗုဒ္ဓရုပ်ပွားတော်များကို လှူဒါန်းခဲ့သည်။ မြန်မာနိုင်ငံတွင် သမိုင်းကြောင်းရှည်ကြာကာလကပင် ရိုးရာနည်းအတိုင်း သင်္ကန်းရက်လုပ်သည့်ဓလေ့သည် အမြစ်တွယ်ခဲ့ပြီး ဖြစ်သည်။ [[တန်ဆောင်တိုင်ပွဲတော်]]ကာလတွင် မြန်မာနိုင်ငံတွင် သင်္ကန်းရက်ပြိုင်ပွဲများကို နိုင်ငံတဝှမ်းရှိ ဘုရားစေတီပုထိုးများတွင် ကျင်းပကြသည်။

ဒေါ်ဆာဦး ဆုံးပါးပြီးနောက်တွင် ကြာချည်လုပ်ငန်းသည် ရပ်တန့်ခဲ့သွားခဲ့သော်လည်း သူ၏အမျိုးများဖြစ်သည့် ထွန်းရီနှင့် အုန်းကြည်တို့နှစ်ဦးသည် လုပ်ငန်းကို ပြန်လည်လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။ သူတို့နှစ်ဦးသည် ဤလုပ်ငန်းကို ခေတ်မီလာစေရန်နှင့် စနစ်တကျဖြစ်လာစေရန် စတင်လုပ်ဆောင်ခဲ့ကြသည်။&lt;ref name=&quot;theingi&quot; /&gt; 

၂၀၁၇ ခုနှစ်တွင် ဟနွိုင်းမြို့အနီးရှိ ယက္ကသမား Phan Thi Thuan သည် ကြာချည်ရက်ကန်းလုပ်ငန်းကို စတင်မိတ်ဆက်ပေးခဲ့သည်။ သူသည် လုပ်ငန်းကို အောင်မြင်စွာလည်ပတ်နိုင်ခဲ့ပြီး ကြာချည်ကိုလည်း ရက်လုပ်နိုင်ခဲ့သည်။ သူသည် ၂၅ ကီလိုဂရမ်အလေးချိန်ရှိသည့် ကြာချည်ထည်ရရှိရန် ကြာရိုးတန်ချိန် ၁၀၀ ကို အသုံးပြုခဲ့သည်။&lt;ref name=&quot;courthousenews&quot; /&gt;

၂၀၁၉ ခုနှစ်တွင် အိန္ဒိယနိုင်ငံ၊ [[မဏိပူရပြည်နယ်]]မှ Bijiyashanti Tongbram သည် လော့တက်ကန် (Loktak Lake) မှ ရရှိသည့် ကြာရိုးများကို အသုံးပြုကာ ကြာချည်ထည်ကို ရက်လုပ်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |date=November 6, 2020 |title=Clothes made from lotus Stem Fibers {{!}} Bijiyashanti Tongbram from Manipur; Prakriti |url=https://www.prakati.in/clothes-made-from-lotus-stem-fibers-bijiyashanti-tongbram-from-manipur/}}&lt;/ref&gt;

==အသုံးပြုမှု==
[[File:2016 Rangun, Pagoda Szwedagon (094).jpg|thumb|An image of the Buddha at [[Shwedagon Pagoda]] is draped with saffron-coloured fabric robes decorated with embroidered lotuses.]]
[[File:KhanChoangLuaSen.jpg|thumb|A lotus silk shawl in [[Vietnam]].]]

ကြာချည်ကို ဗုဒ္ဓဘာသာရဟန်းများနှင့် ဗုဒ္ဓရုပ်ပွားတော်များအတွက် ကပ်လှူရန် သင်္ကန်းအဖြစ် စတင်အသုံးပြုခဲ့ကြသည်။ လက်ရှိအချိန်တွင်မူ အမျိုးမျိုးသော အဝတ်အစားများများ ပြလုပ်ကာ အသုံးပြုနေကြပြီ ဖြစ်သည်။.&lt;ref name=&quot;theingi&quot; /&gt;

ဇိမ်ခံပစ္စည်းထုတ်လုပ်သည့်ကုမ္ပဏီတစ်ခုဖြစ်သည့် Loro Piana သည် မြန်မာနိုင်ငံမှ ကြာချည်များကို တင်သွားကာ ဂျာကင်အဝတ်အထည်များနှင့် အခြားအဝတ်အမျိုးအစားများကို ၂၀၁၀ ခုနှစ်ကတည်းက ထုတ်လုပ်လျက်ရှိသည်။&lt;ref&gt;{{Cite news|last=Binkley|first=Christina|date=2010-11-03|title=New Luxury Frontier: A $5,600 Lotus Jacket|language=en-US|work=Wall Street Journal|url=https://www.wsj.com/articles/SB10001424052748703506904575592441000440092|access-date=2021-01-06|issn=0099-9660}}&lt;/ref&gt;

==ကိုးကား==
{{reflist}}

[[ကဏ္ဍ:မြန်မာ့ယဉ်ကျေးမှု]]</text>
      <sha1>blcqu9dxqnu0ogqwbhwj3yewbko3hys</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1050993</id>
      <parentid>1050992</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T12:27:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>/* အသုံးပြုမှု */</comment>
      <origin>1050993</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11438" sha1="acph09dg14v2rj0rmnl8slsccvcq9sd" xml:space="preserve">[[File:Nelumbo nucifera1romainguy.jpg|thumb|ကြာချည်ရက်လုပ်ရာတွင် အသုံးပြုသည့် ပဒုမ္မာကြာ၏ အပွင့်နှင့် ရိုးတံ]]

'''ကြာချည်''' သို့မဟုတ် '''ပိုးကြာချည်''' သည် ကြာရိုး၏ အမျှင်များမှ ထုတ်လုပ်ရရှိသည့် ချည်တစ်မျိုး ဖြစ်သည်။ ကြာချည်ထုတ်လုပ်မှုသည် မြန်မာနိုင်ငံတွင် စတင်ခဲ့သည်။ လက်ရှိအချိန်တွင် [[ကမ္ဘောဒီးယားနိုင်ငံ]]၊ [[သေယမ်ရပ်မြို့]]တွင် များပြားစွာ ထုတ်လုပ်လျက်ရှိသည်။&lt;ref name=&quot;Lotus Silk Farm&quot;&gt;{{Cite web|title=Lotus silk farm|url=https://www.lotussilkfarm.com|access-date=2024-11-19}}&lt;/ref&gt; [[ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ|ဗီယက်နမ်]]နှင့် [[အိန္ဒိယနိုင်ငံ|အိန္ဒိယ]]ရှိ အချို့သော အိမ်တွင်းလုပ်ငန်းအသေးစားများသည်လည်း ကြာချည်ထည်များကို ထုတ်လုပ်လျက်ရှိသည်။ ထုတ်လုပ်မှုလုပ်ငန်းစဉ် များပြားခြင်းနှင့် လုပ်သားလိုအပ်မှုတို့ကြောင့် ကြာချည်မျှင်နှင့် ကြာချည်ထည်သည် ကမ္ဘာပေါ်တွင် ဈေးအကြီးဆုံး ချည်ထည်အဖြစ် သတ်မှတ်ကြသည်။ ကြာချည်ထုတ်လုပ်ရာတွင် [[ပဒုမ္မာကြာ]] အမျိုးအစားမှ ထုတ်လုပ်သည်။ ပဒုမ္မာကြာသည် ကြီးမား၍ ရနံ့သင်းပျံ့သည့် ပန်းရောင်အပွင့်များပွင့်သည့် ကြာအမျိုးအစား ဖြစ်သည်။

==ကြာအရင်းအမြစ်==
မြန်မာနိုင်ငံတွင် ကြာရိုးများကို နိုင်ငံတဝှမ်းရှိ ကန်များမှ ရရှိသည်။ ၎င်းကန်များတွင် [[ရှမ်းပြည်နယ်]]ရှိ [[အင်းလေးကန်]]၊ [[မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး]]ရှိ [[စွန်ရဲအင်း|စွန်ရဲကန်]]၊ [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[သဲကုန်းမြို့]]ရှိ အင်းမကန်၊ [[မကွေးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[စလင်းမြို့]]ရှိ [[ဝက်သည်းကန် တောရိုင်းတိရစ္ဆာန် ဘေးမဲ့တော|ဝက်သည်းကန်]]နှင့် စလင်းကန်များ၊ [[စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[တန့်ဆည်မြို့]]ရှိ ကန်ထောင့်ကြီးကန်တို့ ပါဝင်သည်။&lt;ref name=&quot;theingi&quot; /&gt;

ကမ္ဘောဒီးယားနိုင်ငံတွင် ကြာရိုးအများစုကို Siem Reap မြို့ရှိ တွန်လီဆပ်ကန် (Tonle Sap lake)မှ ရယူသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Life of Lotus farmer in Phnom Krom – Mekong Wonders |url=https://mekongwonders.org/life-of-lotus-farmer-in-phnom-krom/ |access-date=2024-09-12 |language=en-US}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Eco-Farm Crafts a Business out of Lotus Plants |url=https://cambodianess.com/article/eco-farm-crafts-a-business-out-of-lotus-plants |access-date=2024-09-12 |website=cambodianess.com |language=en}}&lt;/ref&gt;

ဗီယက်နမ်နိုင်ငံတွင် ကြာရိုးများသည် [[ဟနွိုင်းမြို့]]ရှိ ကန်ကြီးများမှ ရရှိသည်။{{Citation needed|date=November 2024}}

==သမိုင်းကြောင်း==
[[File:Lotus silk production.jpg|thumb|အင်းလေးကန်တွင် ကြာချည်ငင်နေသည့် အမျိုးသမီးတစ်ဦး]]
ကြာချည်ရက်ကန်းလုပ်ငန်းသည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ အင်းလေးကန်တွင် အစပြုခဲ့သည်။ ၁၉၀၀ ပြည့်နှစ်အစောပိုင်းကာလများတွင် ကျိုင်းခန်ရွာရှိ &quot;ဆာဦး&quot; ဟု အမည်ရှိသည့် အင်းသားလူမျိုးအမျိုးသမီးတစ်ဦးသည် ကြာချည်ရက်ကန်းကို စတင်တီထွင်ခဲ့သည်။ သူမသည် ပထမဆုံးအနေဖြင့် &quot;ကြာသင်္ကန်း&quot; ဟုခေါ်သည့် ကြာချည်မျှင်များဖြင့် ရက်လုပ်ထားသည့် ဗုဒ္ဓဘာသာရဟန်းများ ဝတ်ဆင်ရသည့် သင်္ကန်းကို ရက်လုပ်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite journal|last=Chaw Su Hlaing|date=2016|title=Lotus Robe in Kyaing Khan Village Innlay Lake, Shan State (South): An Anthropological Perspective|url=https://www.dagonuniversity.edu.mm/wp-content/uploads/2017/04/10-Anthropology-1.pdf|journal=Dagon University Research Journal|volume=7|pages=91–102}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;theingi&quot; /&gt; ထိုသင်္ကန်းကို ဒေသရှိ ဘုန်းကြီးကျောင်း၏ ကျောင်းထိုင်ဆရာတော်နှင့် [[ဖောင်တော်ဦးဘုရား (အင်းလေး)|ဖောင်တော်ဦးဘုရား]]ရှိ ဗုဒ္ဓရုပ်ပွားတော်များကို လှူဒါန်းခဲ့သည်။ မြန်မာနိုင်ငံတွင် သမိုင်းကြောင်းရှည်ကြာကာလကပင် ရိုးရာနည်းအတိုင်း သင်္ကန်းရက်လုပ်သည့်ဓလေ့သည် အမြစ်တွယ်ခဲ့ပြီး ဖြစ်သည်။ [[တန်ဆောင်တိုင်ပွဲတော်]]ကာလတွင် မြန်မာနိုင်ငံတွင် သင်္ကန်းရက်ပြိုင်ပွဲများကို နိုင်ငံတဝှမ်းရှိ ဘုရားစေတီပုထိုးများတွင် ကျင်းပကြသည်။

ဒေါ်ဆာဦး ဆုံးပါးပြီးနောက်တွင် ကြာချည်လုပ်ငန်းသည် ရပ်တန့်ခဲ့သွားခဲ့သော်လည်း သူ၏အမျိုးများဖြစ်သည့် ထွန်းရီနှင့် အုန်းကြည်တို့နှစ်ဦးသည် လုပ်ငန်းကို ပြန်လည်လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။ သူတို့နှစ်ဦးသည် ဤလုပ်ငန်းကို ခေတ်မီလာစေရန်နှင့် စနစ်တကျဖြစ်လာစေရန် စတင်လုပ်ဆောင်ခဲ့ကြသည်။&lt;ref name=&quot;theingi&quot; /&gt; 

၂၀၁၇ ခုနှစ်တွင် ဟနွိုင်းမြို့အနီးရှိ ယက္ကသမား Phan Thi Thuan သည် ကြာချည်ရက်ကန်းလုပ်ငန်းကို စတင်မိတ်ဆက်ပေးခဲ့သည်။ သူသည် လုပ်ငန်းကို အောင်မြင်စွာလည်ပတ်နိုင်ခဲ့ပြီး ကြာချည်ကိုလည်း ရက်လုပ်နိုင်ခဲ့သည်။ သူသည် ၂၅ ကီလိုဂရမ်အလေးချိန်ရှိသည့် ကြာချည်ထည်ရရှိရန် ကြာရိုးတန်ချိန် ၁၀၀ ကို အသုံးပြုခဲ့သည်။&lt;ref name=&quot;courthousenews&quot; /&gt;

၂၀၁၉ ခုနှစ်တွင် အိန္ဒိယနိုင်ငံ၊ [[မဏိပူရပြည်နယ်]]မှ Bijiyashanti Tongbram သည် လော့တက်ကန် (Loktak Lake) မှ ရရှိသည့် ကြာရိုးများကို အသုံးပြုကာ ကြာချည်ထည်ကို ရက်လုပ်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |date=November 6, 2020 |title=Clothes made from lotus Stem Fibers {{!}} Bijiyashanti Tongbram from Manipur; Prakriti |url=https://www.prakati.in/clothes-made-from-lotus-stem-fibers-bijiyashanti-tongbram-from-manipur/}}&lt;/ref&gt;

==အသုံးပြုမှု==
[[File:2016 Rangun, Pagoda Szwedagon (094).jpg|thumb|ရွှေတိဂုံစေတီတော်တွင် ရုပ်ပွားတော်တစ်ဆူ၌ ကြာသင်္ကန်းကပ်လှူထားပုံ]]
[[File:KhanChoangLuaSen.jpg|thumb|ဗီယက်နမ်နိုင်ငံတွင် တွေ့ရသည့် ကြာချည်ဖြင့်ရက်လုပ်ထားသည့် တဘက်]]

ကြာချည်ကို ဗုဒ္ဓဘာသာရဟန်းများနှင့် ဗုဒ္ဓရုပ်ပွားတော်များအတွက် ကပ်လှူရန် သင်္ကန်းအဖြစ် စတင်အသုံးပြုခဲ့ကြသည်။ လက်ရှိအချိန်တွင်မူ အမျိုးမျိုးသော အဝတ်အစားများများ ပြလုပ်ကာ အသုံးပြုနေကြပြီ ဖြစ်သည်။.&lt;ref name=&quot;theingi&quot; /&gt;

ဇိမ်ခံပစ္စည်းထုတ်လုပ်သည့်ကုမ္ပဏီတစ်ခုဖြစ်သည့် Loro Piana သည် မြန်မာနိုင်ငံမှ ကြာချည်များကို တင်သွားကာ ဂျာကင်အဝတ်အထည်များနှင့် အခြားအဝတ်အမျိုးအစားများကို ၂၀၁၀ ခုနှစ်ကတည်းက ထုတ်လုပ်လျက်ရှိသည်။&lt;ref&gt;{{Cite news|last=Binkley|first=Christina|date=2010-11-03|title=New Luxury Frontier: A $5,600 Lotus Jacket|language=en-US|work=Wall Street Journal|url=https://www.wsj.com/articles/SB10001424052748703506904575592441000440092|access-date=2021-01-06|issn=0099-9660}}&lt;/ref&gt;

==ကိုးကား==
{{reflist}}

[[ကဏ္ဍ:မြန်မာ့ယဉ်ကျေးမှု]]</text>
      <sha1>acph09dg14v2rj0rmnl8slsccvcq9sd</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1050994</id>
      <parentid>1050993</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T12:29:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <origin>1050994</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12803" sha1="2m54u11uikptk13yi8vjytgszdbc6cc" xml:space="preserve">[[File:Nelumbo nucifera1romainguy.jpg|thumb|ကြာချည်ရက်လုပ်ရာတွင် အသုံးပြုသည့် ပဒုမ္မာကြာ၏ အပွင့်နှင့် ရိုးတံ]]

'''ကြာချည်''' သို့မဟုတ် '''ပိုးကြာချည်''' သည် ကြာရိုး၏ အမျှင်များမှ ထုတ်လုပ်ရရှိသည့် ချည်တစ်မျိုး ဖြစ်သည်။ ကြာချည်ထုတ်လုပ်မှုသည် မြန်မာနိုင်ငံတွင် စတင်ခဲ့သည်။ လက်ရှိအချိန်တွင် [[ကမ္ဘောဒီးယားနိုင်ငံ]]၊ [[သေယမ်ရပ်မြို့]]တွင် များပြားစွာ ထုတ်လုပ်လျက်ရှိသည်။&lt;ref name=&quot;Lotus Silk Farm&quot;&gt;{{Cite web|title=Lotus silk farm|url=https://www.lotussilkfarm.com|access-date=2024-11-19}}&lt;/ref&gt; [[ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ|ဗီယက်နမ်]]နှင့် [[အိန္ဒိယနိုင်ငံ|အိန္ဒိယ]]ရှိ အချို့သော အိမ်တွင်းလုပ်ငန်းအသေးစားများသည်လည်း ကြာချည်ထည်များကို ထုတ်လုပ်လျက်ရှိသည်။&lt;ref name=&quot;businessinsider&quot;&gt;{{Cite web|last=Floyd|first=Charlie|title=Lotus silk is one of the rarest fabrics in the world, but what makes it so expensive?|url=https://www.businessinsider.com/lotus-silk-most-expensive-fabrics-in-the-world-vietnam-2020-11|access-date=2021-01-05|website=Business Insider |date=November 16, 2020}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;courthousenews&quot;&gt;{{Cite web|date=2020-08-28|title=Fabric of Success: How 'Lotus Silk' Is Weaving Its Way Into Vietnam|url=https://www.courthousenews.com/fabric-of-success-how-lotus-silk-is-weaving-its-way-into-vietnam/|access-date=2021-01-05|website=Agence France-Presse|language=en-US}}&lt;/ref&gt; ထုတ်လုပ်မှုလုပ်ငန်းစဉ် များပြားခြင်းနှင့် လုပ်သားလိုအပ်မှုတို့ကြောင့် ကြာချည်မျှင်နှင့် ကြာချည်ထည်သည် ကမ္ဘာပေါ်တွင် ဈေးအကြီးဆုံး ချည်ထည်အဖြစ် သတ်မှတ်ကြသည်။ ကြာချည်ထုတ်လုပ်ရာတွင် [[ပဒုမ္မာကြာ]] အမျိုးအစားမှ ထုတ်လုပ်သည်။ ပဒုမ္မာကြာသည် ကြီးမား၍ ရနံ့သင်းပျံ့သည့် ပန်းရောင်အပွင့်များပွင့်သည့် ကြာအမျိုးအစား ဖြစ်သည်။&lt;ref name=&quot;businessinsider&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Win|first=Lei Lei|title=Lotus weaving|url=https://encyclocraftsapr.com/lotus-weaving/|access-date=2021-01-06|website=The Encyclopedia of Crafts in WCC-Asia Pacific Region (EC-APR)|language=en-US}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;theingi&quot;&gt;{{Cite book |last1=Theingi Myint |url=https://themimu.info/sites/themimu.info/files/assessment_file_attachments/Final_Report_Lotus_Fiber_Study.pdf |title=Lotus Fiber Value Chain in Myanmar |last2=Khin Nyein San |last3=Aung Phyo |publisher=Regional BioTrade Project |year=2018}}&lt;/ref&gt;

[[File:DayChoTheHeSau.jpg|thumb|Vietnamese artisans teach how to make lotus silk.]]
[[File:DetLuaSenBangmay.jpg|thumb|Vietnamese artisans use looms to weave lotus silk.]]

==ကြာအရင်းအမြစ်==
မြန်မာနိုင်ငံတွင် ကြာရိုးများကို နိုင်ငံတဝှမ်းရှိ ကန်များမှ ရရှိသည်။ ၎င်းကန်များတွင် [[ရှမ်းပြည်နယ်]]ရှိ [[အင်းလေးကန်]]၊ [[မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး]]ရှိ [[စွန်ရဲအင်း|စွန်ရဲကန်]]၊ [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[သဲကုန်းမြို့]]ရှိ အင်းမကန်၊ [[မကွေးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[စလင်းမြို့]]ရှိ [[ဝက်သည်းကန် တောရိုင်းတိရစ္ဆာန် ဘေးမဲ့တော|ဝက်သည်းကန်]]နှင့် စလင်းကန်များ၊ [[စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[တန့်ဆည်မြို့]]ရှိ ကန်ထောင့်ကြီးကန်တို့ ပါဝင်သည်။&lt;ref name=&quot;theingi&quot; /&gt;

ကမ္ဘောဒီးယားနိုင်ငံတွင် ကြာရိုးအများစုကို Siem Reap မြို့ရှိ တွန်လီဆပ်ကန် (Tonle Sap lake)မှ ရယူသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Life of Lotus farmer in Phnom Krom – Mekong Wonders |url=https://mekongwonders.org/life-of-lotus-farmer-in-phnom-krom/ |access-date=2024-09-12 |language=en-US}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Eco-Farm Crafts a Business out of Lotus Plants |url=https://cambodianess.com/article/eco-farm-crafts-a-business-out-of-lotus-plants |access-date=2024-09-12 |website=cambodianess.com |language=en}}&lt;/ref&gt;

ဗီယက်နမ်နိုင်ငံတွင် ကြာရိုးများသည် [[ဟနွိုင်းမြို့]]ရှိ ကန်ကြီးများမှ ရရှိသည်။{{Citation needed|date=November 2024}}

==သမိုင်းကြောင်း==
[[File:Lotus silk production.jpg|thumb|အင်းလေးကန်တွင် ကြာချည်ငင်နေသည့် အမျိုးသမီးတစ်ဦး]]
ကြာချည်ရက်ကန်းလုပ်ငန်းသည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ အင်းလေးကန်တွင် အစပြုခဲ့သည်။ ၁၉၀၀ ပြည့်နှစ်အစောပိုင်းကာလများတွင် ကျိုင်းခန်ရွာရှိ &quot;ဆာဦး&quot; ဟု အမည်ရှိသည့် အင်းသားလူမျိုးအမျိုးသမီးတစ်ဦးသည် ကြာချည်ရက်ကန်းကို စတင်တီထွင်ခဲ့သည်။ သူမသည် ပထမဆုံးအနေဖြင့် &quot;ကြာသင်္ကန်း&quot; ဟုခေါ်သည့် ကြာချည်မျှင်များဖြင့် ရက်လုပ်ထားသည့် ဗုဒ္ဓဘာသာရဟန်းများ ဝတ်ဆင်ရသည့် သင်္ကန်းကို ရက်လုပ်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite journal|last=Chaw Su Hlaing|date=2016|title=Lotus Robe in Kyaing Khan Village Innlay Lake, Shan State (South): An Anthropological Perspective|url=https://www.dagonuniversity.edu.mm/wp-content/uploads/2017/04/10-Anthropology-1.pdf|journal=Dagon University Research Journal|volume=7|pages=91–102}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;theingi&quot; /&gt; ထိုသင်္ကန်းကို ဒေသရှိ ဘုန်းကြီးကျောင်း၏ ကျောင်းထိုင်ဆရာတော်နှင့် [[ဖောင်တော်ဦးဘုရား (အင်းလေး)|ဖောင်တော်ဦးဘုရား]]ရှိ ဗုဒ္ဓရုပ်ပွားတော်များကို လှူဒါန်းခဲ့သည်။ မြန်မာနိုင်ငံတွင် သမိုင်းကြောင်းရှည်ကြာကာလကပင် ရိုးရာနည်းအတိုင်း သင်္ကန်းရက်လုပ်သည့်ဓလေ့သည် အမြစ်တွယ်ခဲ့ပြီး ဖြစ်သည်။ [[တန်ဆောင်တိုင်ပွဲတော်]]ကာလတွင် မြန်မာနိုင်ငံတွင် သင်္ကန်းရက်ပြိုင်ပွဲများကို နိုင်ငံတဝှမ်းရှိ ဘုရားစေတီပုထိုးများတွင် ကျင်းပကြသည်။

ဒေါ်ဆာဦး ဆုံးပါးပြီးနောက်တွင် ကြာချည်လုပ်ငန်းသည် ရပ်တန့်ခဲ့သွားခဲ့သော်လည်း သူ၏အမျိုးများဖြစ်သည့် ထွန်းရီနှင့် အုန်းကြည်တို့နှစ်ဦးသည် လုပ်ငန်းကို ပြန်လည်လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။ သူတို့နှစ်ဦးသည် ဤလုပ်ငန်းကို ခေတ်မီလာစေရန်နှင့် စနစ်တကျဖြစ်လာစေရန် စတင်လုပ်ဆောင်ခဲ့ကြသည်။&lt;ref name=&quot;theingi&quot; /&gt; 

၂၀၁၇ ခုနှစ်တွင် ဟနွိုင်းမြို့အနီးရှိ ယက္ကသမား Phan Thi Thuan သည် ကြာချည်ရက်ကန်းလုပ်ငန်းကို စတင်မိတ်ဆက်ပေးခဲ့သည်။ သူသည် လုပ်ငန်းကို အောင်မြင်စွာလည်ပတ်နိုင်ခဲ့ပြီး ကြာချည်ကိုလည်း ရက်လုပ်နိုင်ခဲ့သည်။ သူသည် ၂၅ ကီလိုဂရမ်အလေးချိန်ရှိသည့် ကြာချည်ထည်ရရှိရန် ကြာရိုးတန်ချိန် ၁၀၀ ကို အသုံးပြုခဲ့သည်။&lt;ref name=&quot;courthousenews&quot; /&gt;

၂၀၁၉ ခုနှစ်တွင် အိန္ဒိယနိုင်ငံ၊ [[မဏိပူရပြည်နယ်]]မှ Bijiyashanti Tongbram သည် လော့တက်ကန် (Loktak Lake) မှ ရရှိသည့် ကြာရိုးများကို အသုံးပြုကာ ကြာချည်ထည်ကို ရက်လုပ်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |date=November 6, 2020 |title=Clothes made from lotus Stem Fibers {{!}} Bijiyashanti Tongbram from Manipur; Prakriti |url=https://www.prakati.in/clothes-made-from-lotus-stem-fibers-bijiyashanti-tongbram-from-manipur/}}&lt;/ref&gt;

==အသုံးပြုမှု==
[[File:2016 Rangun, Pagoda Szwedagon (094).jpg|thumb|ရွှေတိဂုံစေတီတော်တွင် ရုပ်ပွားတော်တစ်ဆူ၌ ကြာသင်္ကန်းကပ်လှူထားပုံ]]
[[File:KhanChoangLuaSen.jpg|thumb|ဗီယက်နမ်နိုင်ငံတွင် တွေ့ရသည့် ကြာချည်ဖြင့်ရက်လုပ်ထားသည့် တဘက်]]

ကြာချည်ကို ဗုဒ္ဓဘာသာရဟန်းများနှင့် ဗုဒ္ဓရုပ်ပွားတော်များအတွက် ကပ်လှူရန် သင်္ကန်းအဖြစ် စတင်အသုံးပြုခဲ့ကြသည်။ လက်ရှိအချိန်တွင်မူ အမျိုးမျိုးသော အဝတ်အစားများများ ပြလုပ်ကာ အသုံးပြုနေကြပြီ ဖြစ်သည်။.&lt;ref name=&quot;theingi&quot; /&gt;

ဇိမ်ခံပစ္စည်းထုတ်လုပ်သည့်ကုမ္ပဏီတစ်ခုဖြစ်သည့် Loro Piana သည် မြန်မာနိုင်ငံမှ ကြာချည်များကို တင်သွားကာ ဂျာကင်အဝတ်အထည်များနှင့် အခြားအဝတ်အမျိုးအစားများကို ၂၀၁၀ ခုနှစ်ကတည်းက ထုတ်လုပ်လျက်ရှိသည်။&lt;ref&gt;{{Cite news|last=Binkley|first=Christina|date=2010-11-03|title=New Luxury Frontier: A $5,600 Lotus Jacket|language=en-US|work=Wall Street Journal|url=https://www.wsj.com/articles/SB10001424052748703506904575592441000440092|access-date=2021-01-06|issn=0099-9660}}&lt;/ref&gt;

==ကိုးကား==
{{reflist}}

[[ကဏ္ဍ:မြန်မာ့ယဉ်ကျေးမှု]]</text>
      <sha1>2m54u11uikptk13yi8vjytgszdbc6cc</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1050995</id>
      <parentid>1050994</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T12:30:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <origin>1050995</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13004" sha1="m7sc7tuitf0guknk7dnuln65dmwmdn7" xml:space="preserve">[[File:Nelumbo nucifera1romainguy.jpg|thumb|ကြာချည်ရက်လုပ်ရာတွင် အသုံးပြုသည့် ပဒုမ္မာကြာ၏ အပွင့်နှင့် ရိုးတံ]]

'''ကြာချည်''' သို့မဟုတ် '''ပိုးကြာချည်''' သည် ကြာရိုး၏ အမျှင်များမှ ထုတ်လုပ်ရရှိသည့် ချည်တစ်မျိုး ဖြစ်သည်။ ကြာချည်ထုတ်လုပ်မှုသည် မြန်မာနိုင်ငံတွင် စတင်ခဲ့သည်။ လက်ရှိအချိန်တွင် [[ကမ္ဘောဒီးယားနိုင်ငံ]]၊ [[သေယမ်ရပ်မြို့]]တွင် များပြားစွာ ထုတ်လုပ်လျက်ရှိသည်။&lt;ref name=&quot;Lotus Silk Farm&quot;&gt;{{Cite web|title=Lotus silk farm|url=https://www.lotussilkfarm.com|access-date=2024-11-19}}&lt;/ref&gt; [[ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ|ဗီယက်နမ်]]နှင့် [[အိန္ဒိယနိုင်ငံ|အိန္ဒိယ]]ရှိ အချို့သော အိမ်တွင်းလုပ်ငန်းအသေးစားများသည်လည်း ကြာချည်ထည်များကို ထုတ်လုပ်လျက်ရှိသည်။&lt;ref name=&quot;businessinsider&quot;&gt;{{Cite web|last=Floyd|first=Charlie|title=Lotus silk is one of the rarest fabrics in the world, but what makes it so expensive?|url=https://www.businessinsider.com/lotus-silk-most-expensive-fabrics-in-the-world-vietnam-2020-11|access-date=2021-01-05|website=Business Insider |date=November 16, 2020}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;courthousenews&quot;&gt;{{Cite web|date=2020-08-28|title=Fabric of Success: How 'Lotus Silk' Is Weaving Its Way Into Vietnam|url=https://www.courthousenews.com/fabric-of-success-how-lotus-silk-is-weaving-its-way-into-vietnam/|access-date=2021-01-05|website=Agence France-Presse|language=en-US}}&lt;/ref&gt; ထုတ်လုပ်မှုလုပ်ငန်းစဉ် များပြားခြင်းနှင့် လုပ်သားလိုအပ်မှုတို့ကြောင့် ကြာချည်မျှင်နှင့် ကြာချည်ထည်သည် ကမ္ဘာပေါ်တွင် ဈေးအကြီးဆုံး ချည်ထည်အဖြစ် သတ်မှတ်ကြသည်။ ကြာချည်ထုတ်လုပ်ရာတွင် [[ပဒုမ္မာကြာ]] အမျိုးအစားမှ ထုတ်လုပ်သည်။ ပဒုမ္မာကြာသည် ကြီးမား၍ ရနံ့သင်းပျံ့သည့် ပန်းရောင်အပွင့်များပွင့်သည့် ကြာအမျိုးအစား ဖြစ်သည်။&lt;ref name=&quot;businessinsider&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Win|first=Lei Lei|title=Lotus weaving|url=https://encyclocraftsapr.com/lotus-weaving/|access-date=2021-01-06|website=The Encyclopedia of Crafts in WCC-Asia Pacific Region (EC-APR)|language=en-US}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;theingi&quot;&gt;{{Cite book |last1=Theingi Myint |url=https://themimu.info/sites/themimu.info/files/assessment_file_attachments/Final_Report_Lotus_Fiber_Study.pdf |title=Lotus Fiber Value Chain in Myanmar |last2=Khin Nyein San |last3=Aung Phyo |publisher=Regional BioTrade Project |year=2018}}&lt;/ref&gt;

[[File:DayChoTheHeSau.jpg|thumb|ဗီယက်နမ်နိုင်ငံတွင် ကြာချည်ပြုလုပ်ပုံကို သင်ကြားနေပုံ]]
[[File:DetLuaSenBangmay.jpg|thumb|ဗီယက်နမ်နိုင်ငံတွင်ကြာချည်ဖြင့် ရက်ကန်းရက်နေကြပုံ]]

==ကြာအရင်းအမြစ်==
မြန်မာနိုင်ငံတွင် ကြာရိုးများကို နိုင်ငံတဝှမ်းရှိ ကန်များမှ ရရှိသည်။ ၎င်းကန်များတွင် [[ရှမ်းပြည်နယ်]]ရှိ [[အင်းလေးကန်]]၊ [[မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး]]ရှိ [[စွန်ရဲအင်း|စွန်ရဲကန်]]၊ [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[သဲကုန်းမြို့]]ရှိ အင်းမကန်၊ [[မကွေးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[စလင်းမြို့]]ရှိ [[ဝက်သည်းကန် တောရိုင်းတိရစ္ဆာန် ဘေးမဲ့တော|ဝက်သည်းကန်]]နှင့် စလင်းကန်များ၊ [[စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[တန့်ဆည်မြို့]]ရှိ ကန်ထောင့်ကြီးကန်တို့ ပါဝင်သည်။&lt;ref name=&quot;theingi&quot; /&gt;

ကမ္ဘောဒီးယားနိုင်ငံတွင် ကြာရိုးအများစုကို Siem Reap မြို့ရှိ တွန်လီဆပ်ကန် (Tonle Sap lake)မှ ရယူသည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Life of Lotus farmer in Phnom Krom – Mekong Wonders |url=https://mekongwonders.org/life-of-lotus-farmer-in-phnom-krom/ |access-date=2024-09-12 |language=en-US}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Eco-Farm Crafts a Business out of Lotus Plants |url=https://cambodianess.com/article/eco-farm-crafts-a-business-out-of-lotus-plants |access-date=2024-09-12 |website=cambodianess.com |language=en}}&lt;/ref&gt;

ဗီယက်နမ်နိုင်ငံတွင် ကြာရိုးများသည် [[ဟနွိုင်းမြို့]]ရှိ ကန်ကြီးများမှ ရရှိသည်။{{Citation needed|date=November 2024}}

==သမိုင်းကြောင်း==
[[File:Lotus silk production.jpg|thumb|အင်းလေးကန်တွင် ကြာချည်ငင်နေသည့် အမျိုးသမီးတစ်ဦး]]
ကြာချည်ရက်ကန်းလုပ်ငန်းသည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ အင်းလေးကန်တွင် အစပြုခဲ့သည်။ ၁၉၀၀ ပြည့်နှစ်အစောပိုင်းကာလများတွင် ကျိုင်းခန်ရွာရှိ &quot;ဆာဦး&quot; ဟု အမည်ရှိသည့် အင်းသားလူမျိုးအမျိုးသမီးတစ်ဦးသည် ကြာချည်ရက်ကန်းကို စတင်တီထွင်ခဲ့သည်။ သူမသည် ပထမဆုံးအနေဖြင့် &quot;ကြာသင်္ကန်း&quot; ဟုခေါ်သည့် ကြာချည်မျှင်များဖြင့် ရက်လုပ်ထားသည့် ဗုဒ္ဓဘာသာရဟန်းများ ဝတ်ဆင်ရသည့် သင်္ကန်းကို ရက်လုပ်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite journal|last=Chaw Su Hlaing|date=2016|title=Lotus Robe in Kyaing Khan Village Innlay Lake, Shan State (South): An Anthropological Perspective|url=https://www.dagonuniversity.edu.mm/wp-content/uploads/2017/04/10-Anthropology-1.pdf|journal=Dagon University Research Journal|volume=7|pages=91–102}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;theingi&quot; /&gt; ထိုသင်္ကန်းကို ဒေသရှိ ဘုန်းကြီးကျောင်း၏ ကျောင်းထိုင်ဆရာတော်နှင့် [[ဖောင်တော်ဦးဘုရား (အင်းလေး)|ဖောင်တော်ဦးဘုရား]]ရှိ ဗုဒ္ဓရုပ်ပွားတော်များကို လှူဒါန်းခဲ့သည်။ မြန်မာနိုင်ငံတွင် သမိုင်းကြောင်းရှည်ကြာကာလကပင် ရိုးရာနည်းအတိုင်း သင်္ကန်းရက်လုပ်သည့်ဓလေ့သည် အမြစ်တွယ်ခဲ့ပြီး ဖြစ်သည်။ [[တန်ဆောင်တိုင်ပွဲတော်]]ကာလတွင် မြန်မာနိုင်ငံတွင် သင်္ကန်းရက်ပြိုင်ပွဲများကို နိုင်ငံတဝှမ်းရှိ ဘုရားစေတီပုထိုးများတွင် ကျင်းပကြသည်။

ဒေါ်ဆာဦး ဆုံးပါးပြီးနောက်တွင် ကြာချည်လုပ်ငန်းသည် ရပ်တန့်ခဲ့သွားခဲ့သော်လည်း သူ၏အမျိုးများဖြစ်သည့် ထွန်းရီနှင့် အုန်းကြည်တို့နှစ်ဦးသည် လုပ်ငန်းကို ပြန်လည်လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။ သူတို့နှစ်ဦးသည် ဤလုပ်ငန်းကို ခေတ်မီလာစေရန်နှင့် စနစ်တကျဖြစ်လာစေရန် စတင်လုပ်ဆောင်ခဲ့ကြသည်။&lt;ref name=&quot;theingi&quot; /&gt; 

၂၀၁၇ ခုနှစ်တွင် ဟနွိုင်းမြို့အနီးရှိ ယက္ကသမား Phan Thi Thuan သည် ကြာချည်ရက်ကန်းလုပ်ငန်းကို စတင်မိတ်ဆက်ပေးခဲ့သည်။ သူသည် လုပ်ငန်းကို အောင်မြင်စွာလည်ပတ်နိုင်ခဲ့ပြီး ကြာချည်ကိုလည်း ရက်လုပ်နိုင်ခဲ့သည်။ သူသည် ၂၅ ကီလိုဂရမ်အလေးချိန်ရှိသည့် ကြာချည်ထည်ရရှိရန် ကြာရိုးတန်ချိန် ၁၀၀ ကို အသုံးပြုခဲ့သည်။&lt;ref name=&quot;courthousenews&quot; /&gt;

၂၀၁၉ ခုနှစ်တွင် အိန္ဒိယနိုင်ငံ၊ [[မဏိပူရပြည်နယ်]]မှ Bijiyashanti Tongbram သည် လော့တက်ကန် (Loktak Lake) မှ ရရှိသည့် ကြာရိုးများကို အသုံးပြုကာ ကြာချည်ထည်ကို ရက်လုပ်ခဲ့သည်။&lt;ref&gt;{{Cite web |date=November 6, 2020 |title=Clothes made from lotus Stem Fibers {{!}} Bijiyashanti Tongbram from Manipur; Prakriti |url=https://www.prakati.in/clothes-made-from-lotus-stem-fibers-bijiyashanti-tongbram-from-manipur/}}&lt;/ref&gt;

==အသုံးပြုမှု==
[[File:2016 Rangun, Pagoda Szwedagon (094).jpg|thumb|ရွှေတိဂုံစေတီတော်တွင် ရုပ်ပွားတော်တစ်ဆူ၌ ကြာသင်္ကန်းကပ်လှူထားပုံ]]
[[File:KhanChoangLuaSen.jpg|thumb|ဗီယက်နမ်နိုင်ငံတွင် တွေ့ရသည့် ကြာချည်ဖြင့်ရက်လုပ်ထားသည့် တဘက်]]

ကြာချည်ကို ဗုဒ္ဓဘာသာရဟန်းများနှင့် ဗုဒ္ဓရုပ်ပွားတော်များအတွက် ကပ်လှူရန် သင်္ကန်းအဖြစ် စတင်အသုံးပြုခဲ့ကြသည်။ လက်ရှိအချိန်တွင်မူ အမျိုးမျိုးသော အဝတ်အစားများများ ပြလုပ်ကာ အသုံးပြုနေကြပြီ ဖြစ်သည်။.&lt;ref name=&quot;theingi&quot; /&gt;

ဇိမ်ခံပစ္စည်းထုတ်လုပ်သည့်ကုမ္ပဏီတစ်ခုဖြစ်သည့် Loro Piana သည် မြန်မာနိုင်ငံမှ ကြာချည်များကို တင်သွားကာ ဂျာကင်အဝတ်အထည်များနှင့် အခြားအဝတ်အမျိုးအစားများကို ၂၀၁၀ ခုနှစ်ကတည်းက ထုတ်လုပ်လျက်ရှိသည်။&lt;ref&gt;{{Cite news|last=Binkley|first=Christina|date=2010-11-03|title=New Luxury Frontier: A $5,600 Lotus Jacket|language=en-US|work=Wall Street Journal|url=https://www.wsj.com/articles/SB10001424052748703506904575592441000440092|access-date=2021-01-06|issn=0099-9660}}&lt;/ref&gt;

==ကိုးကား==
{{reflist}}

[[ကဏ္ဍ:မြန်မာ့ယဉ်ကျေးမှု]]</text>
      <sha1>m7sc7tuitf0guknk7dnuln65dmwmdn7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>မအေးကြည် (သရုပ်ဆောင်)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>291071</id>
    <revision>
      <id>1051029</id>
      <parentid>1050896</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T20:29:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-46052-08</username>
        <id>147319</id>
      </contributor>
      <origin>1051029</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7751" sha1="sromdns7ls3yrvpc1v3ww4zzj0mnmls" xml:space="preserve">{{Unreferenced}}
'''ဒေါ်အေးကြည်''' သည် မြန်မာ့ရုပ်ရှင်လောက၏ ထင်ရှားသော ဇာတ်ပို့သရုပ်ဆောင်တစ်ဦး ဖြစ်သည်။

== မိသားစုဘဝနှင့် ငယ်ဘဝ ==
ဒေါ်အေးကြည်သည် [[ရန်ကုန်မြို့]]၊ [[၁၁ လမ်း]] ဇာတိဖြစ်သည်။ ဖခင်ဖြစ်သူမှာ ဦးဘအုန်း (ခေါ်) ဦးလူကလေးဖြစ်ပြီး မိခင်မှာ ဒေါ်စိန်သုံ ဖြစ်သည်။ 
ခင်ပွန်းဖြစ်သူမှာ ဦးသန်းပြေ ဖြစ်ပြီး ဦးသန်းပြေသည် ဒေါ်အေးကြည်ထက် ၁၃ နှစ် ကြီးသည်။ ဦးသန်းပြေသည် [[အေဝမ်းရုပ်ရှင်]]တွင် ကားကူး၊ ကားဆေး ဖြင့် အလုပ်လုပ်ကိုင်ခဲ့သူ ဖြစ်သည်။ ဒေါ်ခင်ခင် မှ ပေးစား၍ ၁၉၄၇ ခုနှစ်တွင် ဦးသန်းပြေနှင့် အိမ်ထောင်ကျခဲ့သည်။ စေ့စပ်ပွဲတွင် မုန့်ဟင်းခါးဖြင့် ဧည့်ခံခဲ့ပြီး၊ မင်္ဂလာဆောင်တွင် အဆိုတော် [[အေဝမ်းခင်မောင်]] နှင့် ရွှေမြိုင်ကြည်တို့မှ သီဆိုခဲ့ကြသည်။ ဦးချင်းစိန် မှ ဩဘာစာဖတ်ခဲ့ပြီး၊ ထိုဩဘာစာကို [[ဒဂုန်ဦးစန်းငွေ]] မှ ရေးပေးခဲ့သည်။ ထိုအချိန်သည် ရုပ်ရှင်နှင့် ပြဇာတ်များ သပိတ်မှောက်ထားသော အချိန်ဖြစ်ပြီး၊ [[ရုပ်ရှင် ငွေရတု]] ပြုလုပ်တော့မည့် အချိန်လည်း ဖြစ်သည်။

== ရုပ်ရှင်လောကသို့ ဝင်ရောက်ခြင်းနှင့် သရုပ်ဆောင်ဘဝ ==
ရုပ်ရှင်မင်းသမီး [[မေနွဲ့]] ၏ တိုက်တွန်းချက်ဖြင့် တစ်နေ့လျှင် သုံးမတ် ဖြင့် အပျိုတော်အခန်းမှ စတင်ဝင်ရောက် လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။ [[ချစ်မေမေ]] ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားတွင် ပထမဆုံး ပါဝင်ခဲ့သည်။
[[ချစ်တေးသံ]] ဒုတိယဇာတ်ကားတွင် ခင်ပွန်း ဦးသန်းပြေနှင့် အတူ သရုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။

ဒေါ်အေးကြည် ၏ ပထမဆရာမှာ အကယ်ဒမီမင်းသမီး မေနွဲ့၊ ဒုတိယဆရာမှာ အကယ်ဒမီမင်းသမီး [[ကြည်ကြည်ဌေး]] ဖြစ်ပြီး၊ ကျေးဇူးရှင်မှာ [[မြင့်မြင့်ခင်]] ဖြစ်သည်ဟု ဒေါ်အေးကြည်က ဆိုသည်။ အကယ်ဒမီများရှင် အဆိုတော်၊ သရုပ်ဆောင် [[ချိုပြုံး]] သည် ဒေါ်အေးကြည်သည် အလွန်တော်သော ဇာတ်ပို့ သရုပ်ဆောင်ဖြစ်သည်ဟု ဖွင့်ဟခဲ့သည်။

ဒါရိုက်တာ [[ဦးသုခ]] ၏ ''စကားပြောသောအသဲနှလုံး'' ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားတွင် ပါဝင်ရန်အတွက် ဒါရိုက်တာမှ ၆ လ စောင့်ခဲ့ရသည်။ 

== ပါဝင်ခဲ့သော ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားများ ==
* ''ချစ်မေမေ'' (ပထမဆုံးဇာတ်ကား)
* ''ချစ်တေးသံ'' (ဒုတိယဇာတ်ကား၊ ခင်ပွန်းဦးသန်းပြေနှင့် အတူပါဝင်)
* ''ရဲတံခွန်''
* ''ဘုမသိဘမသိ''
* ''မြတ်တဲ့သစ္စာ''
* ''သက်လယ်''
* ''နတ်ပန်းမဉ္ဇူ''
* ''ဝိဇယ''
* ''ချစ်တော့ချစ်တယ်''
* ''သာမာဝတီ''
* ''မြတဘက် ရိုက်သောအခါ'' (ဤဇာတ်ကား ရိုက်ကူးချိန်တွင် ကိုယ်ဝန် ၄ လ ရှိနေခဲ့သည်)
* ''တူပြိုင်ပြိုင်''
* ''အကျော်အမော်''
* ''မေတ္တာပုလဲသွယ်''
* ''မောင့်ရူပါ''
* ''ပိတောက်တွေပွင့်ပြန်ပေါ့''
* ''ချစ်ခွင့်မပိုင်''
* ''တွေ့မရှောင်''
* ''ရတနာပုံ''
* ''ဖာတလုံးခေါင်းကျား''
* ''ဖူးစာနှစ်ခိုင်''
* ''မခွဲတမ်းကြင်မယ်''
* ''ဒေါက်တာအောင်ကျော်ဦး''
* ''စိမ်းလဲ့မြေလွှာ''
* ''မိုးနဲ့မျက်ရည်''
* ''စကားပြောသောအသဲနှလုံး'' (ဒါရိုက်တာဦးသုခက ၆ လစောင့်၍ ရိုက်ကူးခဲ့ရသောကား)
* ''တကျော့နှစ်ကျော့တေးကိုသီ''
* ''ဪမိန်းမ ဪယောက်ျား''
* ''လှဲကျိုးနဲ့နသိုး''
* ''မိုက်တယ်ဆိုတာလွယ်ပါတယ်''
* ''နွယ်''
* ''ရွှေချည်ငွေချည်တန်းပါလို့''
* ''ချစ်သူရှိသောမြို့တော်''
* ''မုန်းမေ့လေသလား''
* ''ဆုထူးငယ်ပန်ရွယ်သွန်း''
* ''ချစ်အမျှ''
* ''စက္ကောမ''
* ''ရွှေနံသာစံအိမ်''
* ''မိုးညအိမ်မက်မြူ''
* ''ကျနော်နှင့်မောင်လူချော''

== လူမှုရေးလှုပ်ရှားမှုများ ==
အကယ်ဒမီ ဒေါ်[[နွဲ့နွဲ့စန်း]] တည်ထောင်သော '''အမေများ အဖွဲ့''' တွင် ပါဝင်ခဲ့သည်။

== ကိုးကား ==
* ဒါရိုက်တာ [[ကြည်စိုးထွန်း]] ၏ Movie Talk ရုပ်သံအစီအစဉ် မှ မအေးကြည် ပြောကြားချက်များ ရုပ်သံမှ ဖော်ပြသည်။
*( စာရေးဆရာ တင်နိုင်တိုး ရေးသားသော ပါလီမန်ခေတ် ထင်ပေါ်ကျော်ကြား မြန်မာအမျိုးသမီးများ စာအုပ်မှ ဖော်ပြသည်။ )
 *@MyanmarMovieKnowledge 

[[Category:မြန်မာ့ရုပ်ရှင် သရုပ်ဆောင်များ]]</text>
      <sha1>sromdns7ls3yrvpc1v3ww4zzj0mnmls</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>မုခ်ဝ:လက်ရှိဖြစ်ရပ်များ/၂၀၂၆ ဩဂုတ် ၃၁</title>
    <ns>100</ns>
    <id>291082</id>
    <revision>
      <id>1051046</id>
      <parentid>1050962</parentid>
      <timestamp>2026-09-01T04:41:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Salai Rungtoi</username>
        <id>22844</id>
      </contributor>
      <origin>1051046</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1504" sha1="a17l0jzg7r7gkbj4z9ueheaceusxy98" xml:space="preserve">{{Current events|year=2026|month=08|day=31|content=

&lt;!-- All news items below this line --&gt;
'''အနုပညာနှင့် ယဉ်ကျေးမှု'''
*[[နိုင်ငံရေး အကျဉ်းသားများ ကူညီစောင့်ရှောက်ရေး အသင်း|နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားများ ကူညီစောင့်ရှောက်ရေးအသင်း]] (AAPP) ၏ တွဲဖက်အတွင်းရေးမှူး ဦးဘိုကြည်အား [[ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံ]]၊ [[မနီလာမြို့]]အခြေစိုက် Ramon Magsaysay Award Foundation မှ ၂၀၂၆ ခုနှစ်အတွက် Ramon Magsaysay Award ဆုဖြင့် ဂုဏ်ပြုချီးမြှင့်ခဲ့သည်။ [https://rmaward.asia/rmawardees/bo-kyi/ (The Ramon Magsaysay Foundation)]

'''အားကစား'''
*[[လီယွန်နယ် မက်ဆီ|လီယွန်နယ်မက်ဆီ]]သည် [[အာဂျင်တီးနား အမျိုးသား ဘောလုံးအသင်း|အာဂျင်တီးနားလက်ရွေးစင်]] ကစားသမားဘဝမှ အနားယူတော့မည်ဖြစ်ကြောင်း ကြေညာလိုက်သည်။ [https://burmese.dvb.no/post/279124 (DVB)]

&lt;!-- All news items above this line --&gt;}}</text>
      <sha1>a17l0jzg7r7gkbj4z9ueheaceusxy98</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အ.လ.က - မာလာကုန်း</title>
    <ns>0</ns>
    <id>291087</id>
    <revision>
      <id>1050975</id>
      <timestamp>2026-08-31T12:03:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;'''အ.လ.က - မာလာကုန်း''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ထန်းတပင်မြို့နယ်]]၊ [[မာလာကုန်းရွာ၊ ထန်းတပင်မြို့နယ်|မာလာကုန်းရွာ]]ရှိ အခြေခံပညာ...&quot; အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည်</comment>
      <origin>1050975</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="925" sha1="kkimk0eecuoyh5rjszmrpdvxndl870c" xml:space="preserve">'''အ.လ.က - မာလာကုန်း''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ထန်းတပင်မြို့နယ်]]၊ [[မာလာကုန်းရွာ၊ ထန်းတပင်မြို့နယ်|မာလာကုန်းရွာ]]ရှိ အခြေခံပညာအလယ်တန်းကျောင်း ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလတွင် ကျောင်းသား ၄၈၈ ဦး ပညာသင်ကြားလျက်ရှိသည်။&lt;ref name=&quot;geo&quot;&gt;https://myanmargeographicalsociety.org/htantabin-township/&lt;/ref&gt;

==ကိုးကား==
{{reflist}}
{{coord|yyyyyyy|format=dms|region:MM|display=inline,title}}

[[Category:ထန်းတပင်မြို့နယ်ရှိ စာသင်ကျောင်းများ]]


{{Myanmar-school-stub}}</text>
      <sha1>kkimk0eecuoyh5rjszmrpdvxndl870c</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1050976</id>
      <parentid>1050975</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T12:04:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>/* ကိုးကား */</comment>
      <origin>1050976</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="954" sha1="92f43ut719xbdjjzitl6ta1z7wgn25n" xml:space="preserve">'''အ.လ.က - မာလာကုန်း''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ထန်းတပင်မြို့နယ်]]၊ [[မာလာကုန်းရွာ၊ ထန်းတပင်မြို့နယ်|မာလာကုန်းရွာ]]ရှိ အခြေခံပညာအလယ်တန်းကျောင်း ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလတွင် ကျောင်းသား ၄၈၈ ဦး ပညာသင်ကြားလျက်ရှိသည်။&lt;ref name=&quot;geo&quot;&gt;https://myanmargeographicalsociety.org/htantabin-township/&lt;/ref&gt;

==ကိုးကား==
{{reflist}}
{{coord|18.72341635324748| 96.50662029911562|format=dms|region:MM|display=inline,title}}

[[Category:ထန်းတပင်မြို့နယ်ရှိ စာသင်ကျောင်းများ]]


{{Myanmar-school-stub}}</text>
      <sha1>92f43ut719xbdjjzitl6ta1z7wgn25n</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အ.လ.က - ကြို့ပင်သာ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>291088</id>
    <revision>
      <id>1050977</id>
      <timestamp>2026-08-31T12:04:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;'''အ.လ.က - ကြို့ပင်သာ''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ထန်းတပင်မြို့နယ်]]၊ [[ကြို့ပင်သာရွာ၊ ထန်းတပင်မြို့နယ်|ကြို့ပင်သာရွာ]]ရှိ အခြေခံ...&quot; အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည်</comment>
      <origin>1050977</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="934" sha1="r7st5nv4uy25triq81qx4tnihy5vhwd" xml:space="preserve">'''အ.လ.က - ကြို့ပင်သာ''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ထန်းတပင်မြို့နယ်]]၊ [[ကြို့ပင်သာရွာ၊ ထန်းတပင်မြို့နယ်|ကြို့ပင်သာရွာ]]ရှိ အခြေခံပညာအလယ်တန်းကျောင်း ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလတွင် ကျောင်းသား ၃၉၃ ဦး ပညာသင်ကြားလျက်ရှိသည်။&lt;ref name=&quot;geo&quot;&gt;https://myanmargeographicalsociety.org/htantabin-township/&lt;/ref&gt;

==ကိုးကား==
{{reflist}}
{{coord|yyyyyyy|format=dms|region:MM|display=inline,title}}

[[Category:ထန်းတပင်မြို့နယ်ရှိ စာသင်ကျောင်းများ]]


{{Myanmar-school-stub}}</text>
      <sha1>r7st5nv4uy25triq81qx4tnihy5vhwd</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1050978</id>
      <parentid>1050977</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T12:05:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>/* ကိုးကား */</comment>
      <origin>1050978</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="964" sha1="2vjgbqhtc7hok2u329fd7n6dwro0n7u" xml:space="preserve">'''အ.လ.က - ကြို့ပင်သာ''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ထန်းတပင်မြို့နယ်]]၊ [[ကြို့ပင်သာရွာ၊ ထန်းတပင်မြို့နယ်|ကြို့ပင်သာရွာ]]ရှိ အခြေခံပညာအလယ်တန်းကျောင်း ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလတွင် ကျောင်းသား ၃၉၃ ဦး ပညာသင်ကြားလျက်ရှိသည်။&lt;ref name=&quot;geo&quot;&gt;https://myanmargeographicalsociety.org/htantabin-township/&lt;/ref&gt;

==ကိုးကား==
{{reflist}}
{{coord|18.682234431808695| 96.57604552643318|format=dms|region:MM|display=inline,title}}

[[Category:ထန်းတပင်မြို့နယ်ရှိ စာသင်ကျောင်းများ]]


{{Myanmar-school-stub}}</text>
      <sha1>2vjgbqhtc7hok2u329fd7n6dwro0n7u</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အ.လ.က - ကျောက်ကြီးပေါက်</title>
    <ns>0</ns>
    <id>291089</id>
    <revision>
      <id>1050979</id>
      <timestamp>2026-08-31T12:06:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;'''အ.လ.က - ကျောက်ကြီးပေါက်''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ထန်းတပင်မြို့နယ်]]၊ ကျောက်ကြီးပေါက်ရွာ၊ ထန်းတပင်မြို့နယ်|ကျောက်ကြီးပေါ...&quot; အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည်</comment>
      <origin>1050979</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="979" sha1="1u8xu0pvs3xh4opohuczho0f98216g5" xml:space="preserve">'''အ.လ.က - ကျောက်ကြီးပေါက်''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ထန်းတပင်မြို့နယ်]]၊ [[ကျောက်ကြီးပေါက်ရွာ၊ ထန်းတပင်မြို့နယ်|ကျောက်ကြီးပေါက်ရွာ]]ရှိ အခြေခံပညာအလယ်တန်းကျောင်း ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလတွင် ကျောင်းသား ၄၀၀ ဦး ပညာသင်ကြားလျက်ရှိသည်။&lt;ref name=&quot;geo&quot;&gt;https://myanmargeographicalsociety.org/htantabin-township/&lt;/ref&gt;

==ကိုးကား==
{{reflist}}
{{coord|yyyyyyy|format=dms|region:MM|display=inline,title}}

[[Category:ထန်းတပင်မြို့နယ်ရှိ စာသင်ကျောင်းများ]]


{{Myanmar-school-stub}}</text>
      <sha1>1u8xu0pvs3xh4opohuczho0f98216g5</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1050980</id>
      <parentid>1050979</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T12:08:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>/* ကိုးကား */</comment>
      <origin>1050980</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1009" sha1="1jv179jvfupfd6893t93t2dxdo7recd" xml:space="preserve">'''အ.လ.က - ကျောက်ကြီးပေါက်''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ထန်းတပင်မြို့နယ်]]၊ [[ကျောက်ကြီးပေါက်ရွာ၊ ထန်းတပင်မြို့နယ်|ကျောက်ကြီးပေါက်ရွာ]]ရှိ အခြေခံပညာအလယ်တန်းကျောင်း ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလတွင် ကျောင်းသား ၄၀၀ ဦး ပညာသင်ကြားလျက်ရှိသည်။&lt;ref name=&quot;geo&quot;&gt;https://myanmargeographicalsociety.org/htantabin-township/&lt;/ref&gt;

==ကိုးကား==
{{reflist}}
{{coord|18.637119448570655| 96.63931997156227|format=dms|region:MM|display=inline,title}}

[[Category:ထန်းတပင်မြို့နယ်ရှိ စာသင်ကျောင်းများ]]


{{Myanmar-school-stub}}</text>
      <sha1>1jv179jvfupfd6893t93t2dxdo7recd</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အ.လ.က - လေးသစ်</title>
    <ns>0</ns>
    <id>291090</id>
    <revision>
      <id>1050981</id>
      <timestamp>2026-08-31T12:08:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;'''အ.လ.က - လေးသစ်''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ထန်းတပင်မြို့နယ်]]၊ [[လေးသစ်ရွာ၊ ထန်းတပင်မြို့နယ်|လေးသစ်ရွာ]]ရှိ အခြေခံပညာအလယ်တန်းက...&quot; အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည်</comment>
      <origin>1050981</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="898" sha1="qdww8y2hb3tj06xd9dz2kqu5al762ec" xml:space="preserve">'''အ.လ.က - လေးသစ်''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ထန်းတပင်မြို့နယ်]]၊ [[လေးသစ်ရွာ၊ ထန်းတပင်မြို့နယ်|လေးသစ်ရွာ]]ရှိ အခြေခံပညာအလယ်တန်းကျောင်း ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလတွင် ကျောင်းသား ၃၁၈ ဦး ပညာသင်ကြားလျက်ရှိသည်။&lt;ref name=&quot;geo&quot;&gt;https://myanmargeographicalsociety.org/htantabin-township/&lt;/ref&gt;

==ကိုးကား==
{{reflist}}
{{coord|yyyyyyy|format=dms|region:MM|display=inline,title}}

[[Category:ထန်းတပင်မြို့နယ်ရှိ စာသင်ကျောင်းများ]]


{{Myanmar-school-stub}}</text>
      <sha1>qdww8y2hb3tj06xd9dz2kqu5al762ec</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1050982</id>
      <parentid>1050981</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T12:09:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>/* ကိုးကား */</comment>
      <origin>1050982</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="928" sha1="rhqvrxmu8o3p2nicx83a66timd0u3xc" xml:space="preserve">'''အ.လ.က - လေးသစ်''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ထန်းတပင်မြို့နယ်]]၊ [[လေးသစ်ရွာ၊ ထန်းတပင်မြို့နယ်|လေးသစ်ရွာ]]ရှိ အခြေခံပညာအလယ်တန်းကျောင်း ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလတွင် ကျောင်းသား ၃၁၈ ဦး ပညာသင်ကြားလျက်ရှိသည်။&lt;ref name=&quot;geo&quot;&gt;https://myanmargeographicalsociety.org/htantabin-township/&lt;/ref&gt;

==ကိုးကား==
{{reflist}}
{{coord|18.764127703081485| 96.52065280897429|format=dms|region:MM|display=inline,title}}

[[Category:ထန်းတပင်မြို့နယ်ရှိ စာသင်ကျောင်းများ]]


{{Myanmar-school-stub}}</text>
      <sha1>rhqvrxmu8o3p2nicx83a66timd0u3xc</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အ.လ.က - ဒိုးတန်း</title>
    <ns>0</ns>
    <id>291091</id>
    <revision>
      <id>1050983</id>
      <timestamp>2026-08-31T12:11:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;'''အ.လ.က - ဒိုးတန်း''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ထန်းတပင်မြို့နယ်]]၊ [[ဒိုးတန်းရွာ၊ ထန်းတပင်မြို့နယ်|ဒိုးတန်းရွာ]]ရှိ အခြေခံပညာအလယ...&quot; အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည်</comment>
      <origin>1050983</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="916" sha1="lw077gufbcxe9kkv7fna8l8c42tcjtk" xml:space="preserve">'''အ.လ.က - ဒိုးတန်း''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ထန်းတပင်မြို့နယ်]]၊ [[ဒိုးတန်းရွာ၊ ထန်းတပင်မြို့နယ်|ဒိုးတန်းရွာ]]ရှိ အခြေခံပညာအလယ်တန်းကျောင်း ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလတွင် ကျောင်းသား ၃၄၀ ဦး ပညာသင်ကြားလျက်ရှိသည်။&lt;ref name=&quot;geo&quot;&gt;https://myanmargeographicalsociety.org/htantabin-township/&lt;/ref&gt;

==ကိုးကား==
{{reflist}}
{{coord|yyyyyyy|format=dms|region:MM|display=inline,title}}

[[Category:ထန်းတပင်မြို့နယ်ရှိ စာသင်ကျောင်းများ]]


{{Myanmar-school-stub}}</text>
      <sha1>lw077gufbcxe9kkv7fna8l8c42tcjtk</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1050984</id>
      <parentid>1050983</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T12:12:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>/* ကိုးကား */</comment>
      <origin>1050984</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="946" sha1="7yl34l9lx8vq5vgsoil1rds6kw03zxd" xml:space="preserve">'''အ.လ.က - ဒိုးတန်း''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ထန်းတပင်မြို့နယ်]]၊ [[ဒိုးတန်းရွာ၊ ထန်းတပင်မြို့နယ်|ဒိုးတန်းရွာ]]ရှိ အခြေခံပညာအလယ်တန်းကျောင်း ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလတွင် ကျောင်းသား ၃၄၀ ဦး ပညာသင်ကြားလျက်ရှိသည်။&lt;ref name=&quot;geo&quot;&gt;https://myanmargeographicalsociety.org/htantabin-township/&lt;/ref&gt;

==ကိုးကား==
{{reflist}}
{{coord|18.706064762615224| 96.51049056560409|format=dms|region:MM|display=inline,title}}

[[Category:ထန်းတပင်မြို့နယ်ရှိ စာသင်ကျောင်းများ]]


{{Myanmar-school-stub}}</text>
      <sha1>7yl34l9lx8vq5vgsoil1rds6kw03zxd</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အ.လ.က - ရွာလေးကုန်း</title>
    <ns>0</ns>
    <id>291092</id>
    <revision>
      <id>1050985</id>
      <timestamp>2026-08-31T12:13:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;'''အ.လ.က - ရွာလေးကုန်း ''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ထန်းတပင်မြို့နယ်]]၊ [[ရွာလေးကုန်းရွာ၊ ထန်းတပင်မြို့နယ်|ရွာလေးကုန်းရွာ]]ရှိ အခ...&quot; အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည်</comment>
      <origin>1050985</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="944" sha1="e7gmfsw9m8dxn87czjmhvqdbh7cp3iu" xml:space="preserve">'''အ.လ.က - ရွာလေးကုန်း ''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ထန်းတပင်မြို့နယ်]]၊ [[ရွာလေးကုန်းရွာ၊ ထန်းတပင်မြို့နယ်|ရွာလေးကုန်းရွာ]]ရှိ အခြေခံပညာအလယ်တန်းကျောင်း ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလတွင် ကျောင်းသား ၃၂၉ ဦး ပညာသင်ကြားလျက်ရှိသည်။&lt;ref name=&quot;geo&quot;&gt;https://myanmargeographicalsociety.org/htantabin-township/&lt;/ref&gt;

==ကိုးကား==
{{reflist}}
{{coord|yyyyyyy|format=dms|region:MM|display=inline,title}}

[[Category:ထန်းတပင်မြို့နယ်ရှိ စာသင်ကျောင်းများ]]


{{Myanmar-school-stub}}</text>
      <sha1>e7gmfsw9m8dxn87czjmhvqdbh7cp3iu</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1050986</id>
      <parentid>1050985</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T12:14:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>/* ကိုးကား */</comment>
      <origin>1050986</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="974" sha1="engih6n5fow5n1kgd9g5esrf0tath46" xml:space="preserve">'''အ.လ.က - ရွာလေးကုန်း ''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ထန်းတပင်မြို့နယ်]]၊ [[ရွာလေးကုန်းရွာ၊ ထန်းတပင်မြို့နယ်|ရွာလေးကုန်းရွာ]]ရှိ အခြေခံပညာအလယ်တန်းကျောင်း ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလတွင် ကျောင်းသား ၃၂၉ ဦး ပညာသင်ကြားလျက်ရှိသည်။&lt;ref name=&quot;geo&quot;&gt;https://myanmargeographicalsociety.org/htantabin-township/&lt;/ref&gt;

==ကိုးကား==
{{reflist}}
{{coord|18.625841083415203| 96.56815145407306|format=dms|region:MM|display=inline,title}}

[[Category:ထန်းတပင်မြို့နယ်ရှိ စာသင်ကျောင်းများ]]


{{Myanmar-school-stub}}</text>
      <sha1>engih6n5fow5n1kgd9g5esrf0tath46</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အ.လ.က - ရှားစေးဘို</title>
    <ns>0</ns>
    <id>291093</id>
    <revision>
      <id>1050987</id>
      <timestamp>2026-08-31T12:15:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;'''အ.လ.က - ရှားစေးဘို''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ထန်းတပင်မြို့နယ်]]၊ [[ရှားစေးဘိုရွာ၊ ထန်းတပင်မြို့နယ်|ရှားစေးဘိုရွာ]]ရှိ အခြေခံ...&quot; အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည်</comment>
      <origin>1050987</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="934" sha1="9n6th5pjjdf86l1wspid50q3tptq7v9" xml:space="preserve">'''အ.လ.က - ရှားစေးဘို''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ထန်းတပင်မြို့နယ်]]၊ [[ရှားစေးဘိုရွာ၊ ထန်းတပင်မြို့နယ်|ရှားစေးဘိုရွာ]]ရှိ အခြေခံပညာအလယ်တန်းကျောင်း ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလတွင် ကျောင်းသား ၅၃၂ ဦး ပညာသင်ကြားလျက်ရှိသည်။&lt;ref name=&quot;geo&quot;&gt;https://myanmargeographicalsociety.org/htantabin-township/&lt;/ref&gt;

==ကိုးကား==
{{reflist}}
{{coord|yyyyyyy|format=dms|region:MM|display=inline,title}}

[[Category:ထန်းတပင်မြို့နယ်ရှိ စာသင်ကျောင်းများ]]


{{Myanmar-school-stub}}</text>
      <sha1>9n6th5pjjdf86l1wspid50q3tptq7v9</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1050988</id>
      <parentid>1050987</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T12:16:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>/* ကိုးကား */</comment>
      <origin>1050988</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="963" sha1="scdyzk8dhexlwr7mcyw5k38w5h1u5lj" xml:space="preserve">'''အ.လ.က - ရှားစေးဘို''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ထန်းတပင်မြို့နယ်]]၊ [[ရှားစေးဘိုရွာ၊ ထန်းတပင်မြို့နယ်|ရှားစေးဘိုရွာ]]ရှိ အခြေခံပညာအလယ်တန်းကျောင်း ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလတွင် ကျောင်းသား ၅၃၂ ဦး ပညာသင်ကြားလျက်ရှိသည်။&lt;ref name=&quot;geo&quot;&gt;https://myanmargeographicalsociety.org/htantabin-township/&lt;/ref&gt;

==ကိုးကား==
{{reflist}}
{{coord|18.78873215535399| 96.56176959953669|format=dms|region:MM|display=inline,title}}

[[Category:ထန်းတပင်မြို့နယ်ရှိ စာသင်ကျောင်းများ]]


{{Myanmar-school-stub}}</text>
      <sha1>scdyzk8dhexlwr7mcyw5k38w5h1u5lj</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အ.လ.က (ခွဲ) ငါးဆီးလှောင်</title>
    <ns>0</ns>
    <id>291094</id>
    <revision>
      <id>1050989</id>
      <timestamp>2026-08-31T12:17:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;'''အ.လ.က (ခွဲ) ငါးဆီးလှောင်''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ထန်းတပင်မြို့နယ်]]၊ [[ငါးဆီးလောင်ရွာ၊ ထန်းတပင်မြို့နယ်|ငါးဆီးလှောင်ရွာ]]ရ...&quot; အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည်</comment>
      <origin>1050989</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="968" sha1="aoo4zxp1543bgak29ikj3pvief5fhi6" xml:space="preserve">'''အ.လ.က (ခွဲ) ငါးဆီးလှောင်''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ထန်းတပင်မြို့နယ်]]၊ [[ငါးဆီးလောင်ရွာ၊ ထန်းတပင်မြို့နယ်|ငါးဆီးလှောင်ရွာ]]ရှိ အခြေခံပညာအလယ်တန်းကျောင်းခွဲ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလတွင် ကျောင်းသား ၃၁၂ ဦး ပညာသင်ကြားလျက်ရှိသည်။&lt;ref name=&quot;geo&quot;&gt;https://myanmargeographicalsociety.org/htantabin-township/&lt;/ref&gt;

==ကိုးကား==
{{reflist}}
{{coord|yyyyyyy|format=dms|region:MM|display=inline,title}}

[[Category:ထန်းတပင်မြို့နယ်ရှိ စာသင်ကျောင်းများ]]


{{Myanmar-school-stub}}</text>
      <sha1>aoo4zxp1543bgak29ikj3pvief5fhi6</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1050990</id>
      <parentid>1050989</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T12:19:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>/* ကိုးကား */</comment>
      <origin>1050990</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="908" sha1="dojz0ez8mcaoxmnb0gvll4ty2pgnyol" xml:space="preserve">'''အ.လ.က (ခွဲ) ငါးဆီးလှောင်''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ထန်းတပင်မြို့နယ်]]၊ [[ငါးဆီးလောင်ရွာ၊ ထန်းတပင်မြို့နယ်|ငါးဆီးလှောင်ရွာ]]ရှိ အခြေခံပညာအလယ်တန်းကျောင်းခွဲ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလတွင် ကျောင်းသား ၃၁၂ ဦး ပညာသင်ကြားလျက်ရှိသည်။&lt;ref name=&quot;geo&quot;&gt;https://myanmargeographicalsociety.org/htantabin-township/&lt;/ref&gt;

==ကိုးကား==
{{reflist}}

[[Category:ထန်းတပင်မြို့နယ်ရှိ စာသင်ကျောင်းများ]]


{{Myanmar-school-stub}}</text>
      <sha1>dojz0ez8mcaoxmnb0gvll4ty2pgnyol</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ဆွေးနွေးချက်:အခါယလူမျိုးများ</title>
    <ns>1</ns>
    <id>291095</id>
    <revision>
      <id>1050998</id>
      <timestamp>2026-08-31T13:30:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kyaw Myo Aung</username>
        <id>103978</id>
      </contributor>
      <comment>/* ဘာသာပြန်ဆောင်းပါးရေးသားခြင်း */ အပိုင်းသစ်</comment>
      <origin>1050998</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2715" sha1="ktj6q8wtp7bgefzylvycqvmert8vgr3" xml:space="preserve">== ဘာသာပြန်ဆောင်းပါးရေးသားခြင်း ==

Broမင်္ဂလာပါဗျာ။ Myanmar Wikipedia မှာ ဘာသာပြန် App , Aiအကူအညီနဲ့ ဆောင်းပါးအသစ်တွေ့ ရေးနေတာတွေ့ရပါတယ်။ ထို ဘာသာပြန်app, Ai တို့ကိုအသုံးပြုပြီး ရေးသားထားတဲ့အကြောင်းအရာတွေကို မြန်မာသဒ္ဒါ ဖွဲ့စည်းပုံနဲ့ ဖတ်လို့ကောင်းမဲ့ စာပိုဒ်ပုံစံမျိုးဖြစ်အောင်ပြန်လည်တည်းဖြတ်ပေးပါ။ ဘာသာပြန်app မှရလာတဲ့စာကို တိုက်ရိုက်ကြီးကူးချပြီး  ဆောင်းပါးတွေ့ရေးနေတာက မှားယွင်းတဲ့အချက်တွေအများကြီးပါလာတယ်။  ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်မှားတာတွေလည်းရှိတယ်။ ခေါင်းစဉ်ပေးတဲ့နေရာမှာ မြန်မာဟောရအဓိပ္ပါယ်မရှိခဲ့ရင် English Wikipedia ရေးသားထားတဲ့ခေါင်းစဉ်ကိုပဲ အသံထွက်အနီးစပ်ဆုံးယူပြီးတော့ မြန်မာလို ဆီလျော်စွာခေါင်းစဉ်ပေးတာက အကောင်းဆုံးပါ။ Bro ရေးသားထားတဲ့ဆောင်းပါးတွေ့ကို ပြန်လည်ပြင်ဆင်နေရတာ အချိန်အများကြီးကြာပါတယ်ဗျာ။ နောက်ကိုဆောင်းပါးအသစ်ရေးမယ်ဆိုရင်တိုက်ရိုက်ကူးချတာမျိုးမလုပ်ဘဲ မှားနေတဲ့ဟာတွေကိုပြန်လည်ပြင်ဆင်တည်းဖြတ်ပေးပါ။ အကြံပြုတာပါBro.။ Myanmar Wikipedia မှာ ဆောင်းပါးရေးပေးတဲ့အတွက်ကျေးဇူးအများကြီးတင်ပါတယ်ဗျာ။။ [[အသုံးပြုသူ:Kyaw Myo Aung|Kyaw Myo Aung]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Kyaw Myo Aung|ဆွေးနွေး]])  ၁၃:၃၀၊ ၃၁ ဩဂုတ် ၂၀၂၆ (UTC)</text>
      <sha1>ktj6q8wtp7bgefzylvycqvmert8vgr3</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1050999</id>
      <parentid>1050998</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T13:34:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kyaw Myo Aung</username>
        <id>103978</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>သဒ္ဒါပြင်ခဲ့သည်</comment>
      <origin>1050999</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2764" sha1="2gn2j0vg4p1uqmjwidfno3zh0c2evbc" xml:space="preserve">== ဘာသာပြန်ဆောင်းပါးရေးသားခြင်း==
[[အသုံးပြုသူ:Cepyita|Cepyita]] Broမင်္ဂလာပါဗျာ။ Myanmar Wikipedia မှာ ဘာသာပြန် App , Aiအကူအညီနဲ့ ဆောင်းပါးအသစ်တွေ့ ရေးနေတာတွေ့ရပါတယ်။ ထို ဘာသာပြန်app, Ai တို့ကိုအသုံးပြုပြီး ရေးသားထားတဲ့အကြောင်းအရာတွေကို မြန်မာသဒ္ဒါ ဖွဲ့စည်းပုံနဲ့ ဖတ်လို့ကောင်းမဲ့ စာပိုဒ်ပုံစံမျိုးဖြစ်အောင်ပြန်လည်တည်းဖြတ်ပေးပါ။ ဘာသာပြန်app မှရလာတဲ့စာကို တိုက်ရိုက်ကြီးကူးချပြီး  ဆောင်းပါးတွေ့ရေးနေတာက မှားယွင်းတဲ့အချက်တွေအများကြီးပါလာတယ်။  ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်မှားတာတွေလည်းရှိတယ်။ ခေါင်းစဉ်ပေးတဲ့နေရာမှာ မြန်မာဟောရအဓိပ္ပါယ်မရှိခဲ့ရင် English Wikipedia ရေးသားထားတဲ့ခေါင်းစဉ်ကိုပဲ အသံထွက်အနီးစပ်ဆုံးယူပြီးတော့ မြန်မာလို ဆီလျော်စွာခေါင်းစဉ်ပေးတာက အကောင်းဆုံးပါ။ Bro ရေးသားထားတဲ့ဆောင်းပါးတွေ့ကို ပြန်လည်ပြင်ဆင်နေရတာ အချိန်အများကြီးကြာပါတယ်ဗျာ။ နောက်ကိုဆောင်းပါးအသစ်ရေးမယ်ဆိုရင်တိုက်ရိုက်ကူးချတာမျိုးမလုပ်ဘဲ မှားနေတဲ့ဟာတွေကိုပြန်လည်ပြင်ဆင်တည်းဖြတ်ပေးပါ။ အကြံပြုတာပါBro.။ Myanmar Wikipedia မှာ ဆောင်းပါးရေးပေးတဲ့အတွက်ကျေးဇူးအများကြီးတင်ပါတယ်ဗျာ။။ [[အသုံးပြုသူ:Kyaw Myo Aung|Kyaw Myo Aung]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Kyaw Myo Aung|ဆွေးနွေး]])  ၁၃:၃၀၊ ၃၁ ဩဂုတ် ၂၀၂၆ (UTC)</text>
      <sha1>2gn2j0vg4p1uqmjwidfno3zh0c2evbc</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ကျွန်းများစာရင်း</title>
    <ns>0</ns>
    <id>291096</id>
    <revision>
      <id>1051011</id>
      <timestamp>2026-08-31T15:37:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[ဂျပန်နိုင်ငံ]]သည် ကျွန်းပေါင်း ၁၄,၁၂၅ ခုဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည့် ကျွန်းနိုင်ငံတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ထိုအထဲမှ ကျွန်း ၂၆၀ ခုသည် လူနေထိ...&quot; အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည်</comment>
      <origin>1051011</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1211" sha1="ir8mb9hw6dlv08v0gwwnkt9pdrelv7d" xml:space="preserve">[[ဂျပန်နိုင်ငံ]]သည် ကျွန်းပေါင်း ၁၄,၁၂၅ ခုဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည့် ကျွန်းနိုင်ငံတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ထိုအထဲမှ ကျွန်း ၂၆၀ ခုသည် လူနေထိုင်ခြင်း မရှိပေ။ ကမ္ဘာပေါ်ရှိ ကျွန်းနိုင်ငံများထဲတွင် [[အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံ]]၊ [[မဒါဂတ်စကားနိုင်ငံ|မဂါဒတ်စကားနိုင်ငံ]]တို့ပြီးလျှင် တတိယမြောက်အကြီးဆုံး ကျွန်းနိုင်ငံ ဖြစ်သည်။ လူဦးရေအနေဖြင့် ကြည့်ပါက အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံပြီးလျှင် ဒုတိယမြောက်လူနေအထူထပ်ဆုံးကျွန်းနိုင်ငံ ဖြစ်သည်။

==ပြင်ပလင့်များ==

==ကိုးကား==
{{reflist}}</text>
      <sha1>ir8mb9hw6dlv08v0gwwnkt9pdrelv7d</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>1051012</id>
      <parentid>1051011</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T15:38:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>ခင်မောင်မောင်လွင်</username>
        <id>40414</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[commons:Help:Gadget-HotCat|HotCat]]ကို အသုံးပြု၍ [[Category:ဂျပန်နိုင်ငံ၏ ပထဝီဝင်]]ကို ပေါင်းထည့်ခဲ့သည်</comment>
      <origin>1051012</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1291" sha1="1bpnqqe1t6bw0yewlkorqpzeh3o0nk7" xml:space="preserve">[[ဂျပန်နိုင်ငံ]]သည် ကျွန်းပေါင်း ၁၄,၁၂၅ ခုဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည့် ကျွန်းနိုင်ငံတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ထိုအထဲမှ ကျွန်း ၂၆၀ ခုသည် လူနေထိုင်ခြင်း မရှိပေ။ ကမ္ဘာပေါ်ရှိ ကျွန်းနိုင်ငံများထဲတွင် [[အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံ]]၊ [[မဒါဂတ်စကားနိုင်ငံ|မဂါဒတ်စကားနိုင်ငံ]]တို့ပြီးလျှင် တတိယမြောက်အကြီးဆုံး ကျွန်းနိုင်ငံ ဖြစ်သည်။ လူဦးရေအနေဖြင့် ကြည့်ပါက အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံပြီးလျှင် ဒုတိယမြောက်လူနေအထူထပ်ဆုံးကျွန်းနိုင်ငံ ဖြစ်သည်။

==ပြင်ပလင့်များ==

==ကိုးကား==
{{reflist}}

[[ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံ၏ ပထဝီဝင်]]</text>
      <sha1>1bpnqqe1t6bw0yewlkorqpzeh3o0nk7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Nyeinchannaing09</title>
    <ns>3</ns>
    <id>291097</id>
    <revision>
      <id>1051031</id>
      <timestamp>2026-08-31T20:35:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Welcome-Bot</username>
        <id>40494</id>
      </contributor>
      <comment>ကြိုဆိုပါသည်!</comment>
      <origin>1051031</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8540" sha1="4gt4pm4wfyc8iqiouaohazcp1rpvb92" xml:space="preserve">== ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Nyeinchannaing09 ! ==

{| class=&quot;plainlinks&quot; cellspacing=&quot;0&quot; cellpadding=&quot;0&quot; style=&quot;margin:0 0 1em; width:100%;&quot;
| style=&quot;width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;&quot; |
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
[[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
* အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။
* ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။
* တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။
* မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ 
* သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။
* ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။
* ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။
&lt;/div&gt;
| style=&quot;padding:0 0.5em;&quot; |
| style=&quot;width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;&quot; |
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
* စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။
* ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။
* ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။
* [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။
* [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။
* ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &amp;#126;&amp;#126;&amp;#126;&amp;#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။
* သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။
* [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
[[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese.  However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can!  Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you.
&lt;/div&gt;
|}&lt;!-- Template:Welcome --&gt; --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]])  ၂၀:၃၅၊ ၃၁ ဩဂုတ် ၂၀၂၆ (UTC)</text>
      <sha1>4gt4pm4wfyc8iqiouaohazcp1rpvb92</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Mathe.bacher</title>
    <ns>3</ns>
    <id>291098</id>
    <redirect title="အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Cornflake321" />
    <revision>
      <id>1051033</id>
      <timestamp>2026-08-31T20:47:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Squasher</username>
        <id>48747</id>
      </contributor>
      <comment>[[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Mathe.bacher]] စာမျက်နှာကို [[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Cornflake321]] သို့ Squasherက ရွှေ့ခဲ့သည်: အသုံးပြုသူ &quot;[[Special:CentralAuth/Mathe.bacher|Mathe.bacher]]&quot; ကို &quot;[[Special:CentralAuth/Cornflake321|Cornflake321]]&quot; သို့ အမည်ပြောင်းလဲစဉ် စာမျက်နှာအား အလိုအလျောက် ရွှေ့ပြောင်းခြင်း</comment>
      <origin>1051033</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="94" sha1="qopoggupdffsiqtln66mks0g49gvwew" xml:space="preserve">#REDIRECT [[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Cornflake321]]</text>
      <sha1>qopoggupdffsiqtln66mks0g49gvwew</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Azredcon4</title>
    <ns>3</ns>
    <id>291099</id>
    <revision>
      <id>1051036</id>
      <timestamp>2026-08-31T22:35:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Welcome-Bot</username>
        <id>40494</id>
      </contributor>
      <comment>ကြိုဆိုပါသည်!</comment>
      <origin>1051036</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8533" sha1="9wzy55ywc1ovg51cdi95xdt1jj42pt4" xml:space="preserve">== ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Azredcon4 ! ==

{| class=&quot;plainlinks&quot; cellspacing=&quot;0&quot; cellpadding=&quot;0&quot; style=&quot;margin:0 0 1em; width:100%;&quot;
| style=&quot;width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;&quot; |
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
[[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
* အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။
* ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။
* တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။
* မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ 
* သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။
* ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။
* ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။
&lt;/div&gt;
| style=&quot;padding:0 0.5em;&quot; |
| style=&quot;width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;&quot; |
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
* စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။
* ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။
* ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။
* [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။
* [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။
* ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &amp;#126;&amp;#126;&amp;#126;&amp;#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။
* သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။
* [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
[[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese.  However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can!  Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you.
&lt;/div&gt;
|}&lt;!-- Template:Welcome --&gt; --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]])  ၂၂:၃၅၊ ၃၁ ဩဂုတ် ၂၀၂၆ (UTC)</text>
      <sha1>9wzy55ywc1ovg51cdi95xdt1jj42pt4</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>မုခ်ဝ:လက်ရှိဖြစ်ရပ်များ/၂၀၂၆ စက်တင်ဘာ ၁</title>
    <ns>100</ns>
    <id>291101</id>
    <revision>
      <id>1051042</id>
      <timestamp>2026-09-01T04:34:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Salai Rungtoi</username>
        <id>22844</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;{{Current events|year=2026|month=09|day=01|content=  &lt;!-- All news items below this line --&gt;    &lt;!-- All news items above this line --&gt;}}&quot; အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည်</comment>
      <origin>1051042</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="137" sha1="pxkw7n7ype5nkhfjteqag12h1pqz27p" xml:space="preserve">{{Current events|year=2026|month=09|day=01|content=

&lt;!-- All news items below this line --&gt;


&lt;!-- All news items above this line --&gt;}}</text>
      <sha1>pxkw7n7ype5nkhfjteqag12h1pqz27p</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:~2026-47351-86</title>
    <ns>3</ns>
    <id>291102</id>
    <revision>
      <id>1051044</id>
      <timestamp>2026-09-01T04:36:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Welcome-Bot</username>
        <id>40494</id>
      </contributor>
      <comment>ကြိုဆိုပါသည်!</comment>
      <origin>1051044</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8549" sha1="ss8p1hziydcwzu3b7idl8pkkeqvz5wt" xml:space="preserve">== ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &amp;#126;2026-47351-86 ! ==

{| class=&quot;plainlinks&quot; cellspacing=&quot;0&quot; cellpadding=&quot;0&quot; style=&quot;margin:0 0 1em; width:100%;&quot;
| style=&quot;width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;&quot; |
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
[[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
* အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။
* ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။
* တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။
* မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ 
* သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။
* ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။
* ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။
&lt;/div&gt;
| style=&quot;padding:0 0.5em;&quot; |
| style=&quot;width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;&quot; |
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
* စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။
* ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။
* ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။
* [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။
* [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။
* ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &amp;#126;&amp;#126;&amp;#126;&amp;#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။
* သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။
* [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
[[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese.  However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can!  Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you.
&lt;/div&gt;
|}&lt;!-- Template:Welcome --&gt; --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]])  ၀၄:၃၆၊ ၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၆ (UTC)</text>
      <sha1>ss8p1hziydcwzu3b7idl8pkkeqvz5wt</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:~2026-47267-70</title>
    <ns>3</ns>
    <id>291103</id>
    <revision>
      <id>1051045</id>
      <timestamp>2026-09-01T04:36:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Welcome-Bot</username>
        <id>40494</id>
      </contributor>
      <comment>ကြိုဆိုပါသည်!</comment>
      <origin>1051045</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8549" sha1="ktk07q27b508ndkmx2ip9l2pcweglrv" xml:space="preserve">== ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &amp;#126;2026-47267-70 ! ==

{| class=&quot;plainlinks&quot; cellspacing=&quot;0&quot; cellpadding=&quot;0&quot; style=&quot;margin:0 0 1em; width:100%;&quot;
| style=&quot;width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;&quot; |
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
[[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
* အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။
* ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။
* တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။
* မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ 
* သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။
* ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။
* ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။
&lt;/div&gt;
| style=&quot;padding:0 0.5em;&quot; |
| style=&quot;width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;&quot; |
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
* စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။
* ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။
* ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။
* [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။
* [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။
* ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &amp;#126;&amp;#126;&amp;#126;&amp;#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။
* သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။
* [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
[[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese.  However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can!  Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you.
&lt;/div&gt;
|}&lt;!-- Template:Welcome --&gt; --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]])  ၀၄:၃၆၊ ၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၆ (UTC)</text>
      <sha1>ktk07q27b508ndkmx2ip9l2pcweglrv</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ဆွေးနွေးချက်:တာပသွန်ရွာ၊ မုဒုံမြို့နယ်</title>
    <ns>1</ns>
    <id>291104</id>
    <revision>
      <id>1051048</id>
      <timestamp>2026-09-01T04:51:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-47469-39</username>
        <id>147665</id>
      </contributor>
      <comment>/* ရွာတိုးတက်ရေး */ အပိုင်းသစ်</comment>
      <origin>1051048</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="385" sha1="0qxgxqbac3lwae1w1kaq9sfvm262qoa" xml:space="preserve">== ရွာတိုးတက်ရေး ==

လူငယ်များစည်းလုံးမှူး

[[အထူး:ဆောင်ရွက်ချက်များ/&amp;#126;2026-47469-39|&amp;#126;2026-47469-39]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:&amp;#126;2026-47469-39|talk]])  ၀၄:၅၁၊ ၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၆ (UTC)</text>
      <sha1>0qxgxqbac3lwae1w1kaq9sfvm262qoa</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:~2026-47469-39</title>
    <ns>3</ns>
    <id>291105</id>
    <revision>
      <id>1051049</id>
      <timestamp>2026-09-01T05:36:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Welcome-Bot</username>
        <id>40494</id>
      </contributor>
      <comment>ကြိုဆိုပါသည်!</comment>
      <origin>1051049</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8549" sha1="ann0o0cj7cbtkgbyb1eka8lm2t31h4b" xml:space="preserve">== ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &amp;#126;2026-47469-39 ! ==

{| class=&quot;plainlinks&quot; cellspacing=&quot;0&quot; cellpadding=&quot;0&quot; style=&quot;margin:0 0 1em; width:100%;&quot;
| style=&quot;width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;&quot; |
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
[[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
* အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။
* ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။
* တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။
* မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ 
* သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။
* ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။
* ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။
&lt;/div&gt;
| style=&quot;padding:0 0.5em;&quot; |
| style=&quot;width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;&quot; |
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
* စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။
* ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။
* ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။
* [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။
* [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။
* ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &amp;#126;&amp;#126;&amp;#126;&amp;#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။
* သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။
* [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
[[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese.  However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can!  Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you.
&lt;/div&gt;
|}&lt;!-- Template:Welcome --&gt; --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]])  ၀၅:၃၆၊ ၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၆ (UTC)</text>
      <sha1>ann0o0cj7cbtkgbyb1eka8lm2t31h4b</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Mr. Phyo Min Htet</title>
    <ns>3</ns>
    <id>291106</id>
    <revision>
      <id>1051050</id>
      <timestamp>2026-09-01T05:36:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Welcome-Bot</username>
        <id>40494</id>
      </contributor>
      <comment>ကြိုဆိုပါသည်!</comment>
      <origin>1051050</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8547" sha1="509djd6mscwa58nk8dvgwo46925q9or" xml:space="preserve">== ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Mr. Phyo Min Htet ! ==

{| class=&quot;plainlinks&quot; cellspacing=&quot;0&quot; cellpadding=&quot;0&quot; style=&quot;margin:0 0 1em; width:100%;&quot;
| style=&quot;width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;&quot; |
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
[[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
* အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။
* ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။
* တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။
* မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ 
* သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။
* ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။
* ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။
&lt;/div&gt;
| style=&quot;padding:0 0.5em;&quot; |
| style=&quot;width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;&quot; |
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
* စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။
* ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။
* ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။
* [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။
* [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။
* ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &amp;#126;&amp;#126;&amp;#126;&amp;#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။
* သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။
* [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
[[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese.  However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can!  Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you.
&lt;/div&gt;
|}&lt;!-- Template:Welcome --&gt; --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]])  ၀၅:၃၆၊ ၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၆ (UTC)</text>
      <sha1>509djd6mscwa58nk8dvgwo46925q9or</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:~2026-47516-50</title>
    <ns>3</ns>
    <id>291107</id>
    <revision>
      <id>1051054</id>
      <timestamp>2026-09-01T10:37:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Welcome-Bot</username>
        <id>40494</id>
      </contributor>
      <comment>ကြိုဆိုပါသည်!</comment>
      <origin>1051054</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8549" sha1="gf8lvi49d4zd7npu97002v470rc0jyn" xml:space="preserve">== ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &amp;#126;2026-47516-50 ! ==

{| class=&quot;plainlinks&quot; cellspacing=&quot;0&quot; cellpadding=&quot;0&quot; style=&quot;margin:0 0 1em; width:100%;&quot;
| style=&quot;width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;&quot; |
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
[[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
* အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။
* ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။
* တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။
* မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ 
* သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။
* ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။
* ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။
&lt;/div&gt;
| style=&quot;padding:0 0.5em;&quot; |
| style=&quot;width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;&quot; |
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
* စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။
* ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။
* ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။
* [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။
* [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။
* ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &amp;#126;&amp;#126;&amp;#126;&amp;#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။
* သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။
* [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;&quot;&gt;[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;padding:0.4em 1em 0.3em;&quot;&gt;
[[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese.  However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can!  Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you.
&lt;/div&gt;
|}&lt;!-- Template:Welcome --&gt; --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]])  ၁၀:၃၇၊ ၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၆ (UTC)</text>
      <sha1>gf8lvi49d4zd7npu97002v470rc0jyn</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>