ဝီကီပီးဒီးယား mywiki https://my.wikipedia.org/wiki/%E1%80%97%E1%80%9F%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%85%E1%80%AC%E1%80%99%E1%80%BB%E1%80%80%E1%80%BA%E1%80%94%E1%80%BE%E1%80%AC MediaWiki 1.47.0-wmf.18 first-letter မီဒီယာ အထူး ဆွေးနွေးချက် အသုံးပြုသူ အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက် ဝီကီပီးဒီးယား ဝီကီပီးဒီးယား ဆွေးနွေးချက် ဖိုင် ဖိုင် ဆွေးနွေးချက် မီဒီယာဝီကီ မီဒီယာဝီကီ ဆွေးနွေးချက် တမ်းပလိတ် တမ်းပလိတ် ဆွေးနွေးချက် အကူအညီ အကူအညီ ဆွေးနွေးချက် ကဏ္ဍ ကဏ္ဍ ဆွေးနွေးချက် မုခ်ဝ မုခ်ဝ ဆွေးနွေးချက် စာမူကြမ်း စာမူကြမ်း ဆွေးနွေးချက် TimedText TimedText talk မော်ဂျူး မော်ဂျူး ဆွေးနွေးချက် Event Event talk 0 3708 1051669 1033369 2026-09-07T05:15:33Z ~2026-48446-98 147890 /* SEAN Chamber of Commerce and Industry- ASEAN CCI */ 1051669 wikitext text/x-wiki {{Infobox geopolitical organisation | name = {{collapsible list | titlestyle = text-align:center;line-height:normal; | title = အရှေ့တောင်အာရှနိုင်ငံများအသင်း | {{Infobox |subbox=yes |bodystyle=font-size:77%;font-weight:normal; | rowclass1 = mergedrow | label1 = [[မြန်မာဘာသာစကား|မြန်မာ]]: | data1 = {{lang|my|အရှေ့တောင်အာရှနိုင်ငံများအသင်း}} | rowclass2 = mergedrow | label2 = [[တဂ္ဂလော့ဘာသာစကား|တဂ္ဂလော့]]: | data2 = {{lang|tl|Samahan ng mga Bansa sa Timog-silangang Asya}}<ref>{{cite web|title=Ang Saligang Batas ng ASEAN|trans-title=The ASEAN Charter|url=http://www.asean.org/storage/images/archive/AC-Philippines.pdf|publisher=Association of Southeast Asian Nations|access-date=10 January 2018|language=fil|archive-date=10 January 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180110174642/http://www.asean.org/storage/images/archive/AC-Philippines.pdf|url-status=live}}</ref> | rowclass4 = mergedrow | label4 = [[အင်ဒိုနီးရှားဘာသာစကား|အင်ဒိုနီးရှား]]: | data4 = {{lang|id|Perhimpunan Bangsa-Bangsa Asia Tenggara}}<ref>{{cite web|title=Piagam Perhimpunan Bangsa-Bangsa Asia Tenggara|trans-title=The ASEAN Charter|url=http://www.asean.org/storage/images/archive/AC-Indonesia.pdf|publisher=Association of Southeast Asian Nations|access-date=10 January 2018|language=id|archive-date=15 December 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171215070010/http://www.asean.org/storage/images/archive/AC-Indonesia.pdf|url-status=live}}</ref> | rowclass5 = mergedrow | label5 = [[ခမာဘာသာစကား|ခမာ]]: | data5 = {{lang|km|សមាគមប្រជាជាតិអាស៊ីអាគ្នេយ៍}}{{br}}<small>''Samakom Pracheacheat Asi Akne''</small> | rowclass6 = mergedrow | label6 = [[လာအိုဘာသာစကား|လာအို]]: | data6 = {{lang|lo|ສະມາຄົມປະຊາຊາດແຫ່ງອາຊີຕະເວັນອອກສຽງໃຕ້}}{{br}}<small>''Samakhom pasasat haeng asi tawen-ok siang tai''</small> | rowclass7 = mergedrow | label7 = [[ပသျှူးဘာသာစကား |မလေး]]: | data7 = {{lang|ms|Persatuan Negara-negara Asia Tenggara}}<ref>{{cite web|title=Piagam Persatuan Negara Asia Tenggara|trans-title=The ASEAN Charter|url=http://www.asean.org/storage/images/archive/AC-Malaysia.pdf|publisher=Association of Southeast Asian Nations|access-date=10 January 2018|language=ms|archive-date=10 January 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180110174728/http://www.asean.org/storage/images/archive/AC-Malaysia.pdf|url-status=live}}</ref> | rowclass8 = mergedrow | label8 = [[မန်ဒရင်း(ဘာသာစကား)|မန်ဒရင်းတရုတ်]]: | data8 = {{lang|zh-sg|亞細安組織<br />東南亞國家聯盟<br />東南亞國家協會}}{{br}}<small>''Yàxì'ān zǔzhī<br />Dōngnányà guójiā liánméng<br />Dōngnányà guójiā xiéhuì''</small> | rowclass9 = mergedrow | label9 = [[ပေါ်တူဂီဘာသာစကား|ပေါ်တူဂီ]]: | data9 = {{lang|pt|Associação das Nações do Sudeste Asiático}} | rowclass10 = mergedrow | label10 = [[တမီးလ်ဘာသာစကား|တမီးလ်]]: | data10 = {{lang|ta|தென்கிழக்காசிய நாடுகளின் கூட்டமைப்பு}}{{br}}<small>''Teṉkiḻakkāciya nāṭukaḷiṉ kūṭṭamaippu''</small> | rowclass11 = mergedrow | label11 = [[Tetum language|Tetum]]: | data11 = {{lang|tet|Asosiasaun ba Nasaun Sudeste Aziátiku}}<ref>{{cite web |title=Timor-Leste halo preparasaun hotu-hotu hodi tama ba ASEAN |website=Governu Timor-Leste |location=Díli |date=2016-03-21 |url=https://timor-leste.gov.tl/?p=14835&lang=tp#:~:text=Asosiasaun%20Nasoins%20Sudeste%20Azi%C3%A1tiku |access-date=2025-10-25 |language=Tetum}}</ref> | rowclass12 = mergedrow | label12 = [[ထိုင်းဘာသာစကား|ထိုင်း]]: | data12 = {{lang|th|สมาคมประชาชาติแห่งเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ }}{{br}}<small>''Samakhom prachachat haeng echia tawan ok chiang tai''</small> | rowclass13 = mergedrow | label13 = [[ဗီယက်နမ်ဘာသာစကား|ဗီယက်နမ်]]: | data13= {{lang|vi|Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á}}<ref>{{cite web|title=Hiến chương của Hiệp hội các Quốc gia Đông Nam Á|trans-title=The ASEAN Charter|url=http://www.asean.org/storage/images/archive/AC-Vietnam.pdf|publisher=Association of Southeast Asian Nations|access-date=10 January 2018|language=vi|archive-date=10 January 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180110174732/http://www.asean.org/storage/images/archive/AC-Vietnam.pdf|url-status=live}}</ref>}} }} | linking_name = the Association of Southeast Asian Nations | image_flag = Asean.jpeg | flag_type = [[အာဆီယံအလံတော်|အလံတော်]] | image_symbol = | symbol_type = [[အာဆီယံတံဆိပ်တော်|တံဆိပ်တော်]] | motto = "တစ်ခုတည်းသော အမြင်၊ တစ်ခုတည်းသော သွင်ပြင်လက္ခဏာ၊ တစ်ခုတည်းသော အသိုက်အဝန်း"<br>"One Vision, One Identity, One Community"<ref>{{cite web|title=ASEAN Motto|url=http://www.asean.org/asean/about-asean/asean-motto|website=ASEAN.org|publisher=ASEAN|access-date=9 May 2015|archive-date=18 March 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150318053132/http://www.asean.org/asean/about-asean/asean-motto|url-status=live}}</ref> | anthem = "[[အာဆီယံလမ်းစဉ် သီချင်း|အာဆီယံလမ်းစဉ်]]"{{Paragraph break}}{{Center|[[File:ASEAN Way Anthem 2023 ASEAN Summit Rendition.ogg]]}} | image_map = Association of Southeast Asian Nations (orthographic projection).svg | map_width = 250px | map_caption = အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံများ (အစိမ်းရင့်) | largest_city = [[ဂျကာတာမြို့]]<br />{{Coord|6|11.6962|S|106|49.3837|E|type:city}} | admin_center_type = အတွင်းရေးမှူးချုပ်ရုံး | admin_center = [[ဂျကာတာမြို့]] | coordinates = {{Coord|6|14.3353|S|106|47.9554|E|type:city}} | languages_type = [[လုပ်ငန်းသုံးဘာသာစကား]] | languages = [[အင်္ဂလိပ်ဘာသာစကား|အင်္ဂလိပ်]]<ref>{{cite book|title=ASEAN Charter|publisher=Association of Southeast Asian Nations|pages=29|url=http://www.asean.org/archive/publications/ASEAN-Charter.pdf|quote='''Article 34.''' The working language of ASEAN shall be English.|access-date=29 October 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20151109180154/http://www.asean.org/archive/publications/ASEAN-Charter.pdf|archive-date=9 November 2015}}</ref> | languages2_type = အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံများ၏<br>ရုံးသုံးဘာသာစကားများ | languages2 = {{hlist|[[ခမာဘာသာစကား|ခမာ]]|[[တမီးလ်ဘာသာစကား|တမီးလ်]]|[[တရုတ်ဘာသာစကား|တရုတ်]]|[[ထိုင်းဘာသာစကား|ထိုင်း]]|[[ဖိလစ်ပိုင်ဘာသာစကား|ဖီလပီနို]]|[[မြန်မာဘာသာစကား|မြန်မာ]]|[[ဗီယက်နမ်ဘာသာစကား|ဗီယက်နမ်]]|[[ပသျှူးဘာသာစကား|မလေး]]|[[လာအိုဘာသာစကား|လာအို]]|[[အင်္ဂလိပ်ဘာသာစကား|အင်္ဂလိပ်]]|[[အင်ဒိုနီးရှန်းဘာသာစကား|အင်ဒိုနီးရှန်း]]}} | membership = '''အဖွဲ့ဝင် ၁၁ နိုင်ငံ''' {{ublist |{{Flag|Brunei}} |{{Flag|Cambodia}} |{{Flag|Indonesia}} |{{Flag|Laos}} |{{Flag|Malaysia}} |{{Flag|Myanmar}} |{{Flag|Philippines}} |{{Flag|Singapore}} |{{Flag|Thailand}} |{{Flag|Vietnam}} |{{Flag|Timor-Leste}} }} | ethnic_groups = | ethnic_groups_year = | leader_title2 = [[အာဆီယံ အထွေထွေအတွင်းရေးမှူးချုပ်|အထွေထွေအတွင်းရေးမှူးချုပ်]] | leader_name2 = {{flagicon|Cambodia}} Kao Kim Hourn | leader_title1 = အလှည့်ကျ ဥက္ကဋ္ဌ | leader_name1 = {{flagdeco|Philippines}} [[ဘွန်ဘွန်မားကို့စ်]] | established_event1 = [[အာဆီယံနေ့|ဘန်ကောက်ကြေညာချက်]] | established_date1 = {{Start date and age|8|8|1967|df=d|p=y}} | established_event2 = [[အာဆီယံပဋိညာဉ်စာတမ်း]] | established_date2 = {{Start date and age|16|12|2008|df=d|p=y}} | area_km2 = 4,522,518<ref name="ASEAN-Indicators">{{cite web |title=Selected Basic ASEAN Indicators |url=http://www.asean.org/images/2015/January/selected_key_indicators/Summary%20table_as%20of%20December%202014_R.pdf |website=ASEAN.organisation |publisher=ASEANstats |access-date=9 May 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150904103519/http://www.asean.org/images/2015/January/selected_key_indicators/Summary%20table_as%20of%20December%202014_R.pdf |archive-date=4 September 2015}}</ref> | area_sq_mi = 1,712,602 | percent_water = | population_estimate = 683,290,000<ref name="IMFWEOASEAN" /> | population_estimate_year = 2023 | population_density_km2 = 144 | population_density_sq_mi = 373 | GDP_PPP = {{increase}} $13.152 trillion<ref name="IMFWEOASEAN">{{Cite web|title=Report for Selected Countries and Subjects|url=https://www.imf.org/en/Publications/WEO/weo-database/2023/April/weo-report?c=516,522,536,544,548,518,566,576,578,582,&s=NGDPD,PPPGDP,NGDPDPC,PPPPC,LP,&sy=2021&ey=2028&ssm=0&scsm=1&scc=0&ssd=1&ssc=0&sic=0&sort=country&ds=.&br=1|access-date=2023-04-13|website=IMF}}</ref> | GDP_PPP_year = 2025 | GDP_PPP_per_capita = {{increase}} $19,218<ref name="IMFWEOASEAN" /> | GDP_nominal = {{increase}} $4.167 trillion<ref name="IMFWEOASEAN" /> | GDP_nominal_year = 2025 | GDP_nominal_per_capita = {{increase}} $5,957<ref name="IMFWEOASEAN" /> | Gini_year = | Gini_change = <!--increase/decrease/steady--> | Gini = <!--number only--> | Gini_ref = | HDI_year = 2018 | HDI_change = increase <!--increase/decrease/steady--> | HDI = 0.723 <!--number only--> | HDI_ref = | time_zone = [[အာဆီယံစံတော်ချိန်|ACT]] | utc_offset = [[UTC+06:30|+06:30]] to [[UTC+09:00|+09:00]] | time_zone_DST = | DST_note = | utc_offset_DST = | official_website = {{url|www.asean.org}} | area_rank = | today = }} '''အရှေ့တောင်အာရှနိုင်ငံများအသင်း''' သို့ '''အာဆီယံ''' (အင်္ဂလိပ်: Association of Southeast Asian Nations (ASEAN)) သည် အရှေ့တောင်အာရှ ၁၁ နိုင်ငံ ပေါင်းစည်းဖွဲ့စည်းထားသော နိုင်ငံရေးနှင့် စီးပွားရေးဆိုင်ရာ အသင်း ဖြစ်သည်။ အင်ဒိုနီးရှား၊ မလေးရှား၊ စင်ကာပူ၊ ထိုင်း၊ ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံတို့၏ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများသည် ၁၉၆၇ ခုနှစ်တွင် အာဆီယံကြေညာချက် (ဘန်ကောတ်ကြေညာစာတမ်း)ကို လက်မှတ်ရေးထိုး၍ ဖွဲ့စည်းခဲ့ကြသည်။ နောင်တွင်မှ ဘရူနိုင်း၊ ဗီယက်နမ်၊ လာအို၊ မြန်မာ၊ ကမ္ဘောဒီးယား စသော နိုင်ငံများပါဝင်လာခဲ့ပြီး ၁၀ နိုင်ငံအထိဖြစ်လာခဲ့သည်။ ၂၀၂၅ အောက်တိုဘာတွင် [[တီမောလက်စ်တေနိုင်ငံ]]သည် ၁၁ မြောက် အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံ ဖြစ်သည်။ အာဆီယံသည် အကျယ်အဝန်းအားဖြင့် ကမ္ဘာမြေမျက်နှာပြင် ဧရိယာစုစုပေါင်း၏ ၃% ရှိပြီး စတုရန်း ကီလိုမီတာ ၄.၄၆ သန်း ရှိသည်။ ကမ္ဘာလူဦးရေ စုစုပေါင်း၏ ၈.၈ ရာခိုင်နှုန်း ရှိပြီး ခန့်မှန်းခြေ သန်း ၆၀၀ ရှိသည်။ အာဆီယံ၏ အဓိကရည်ရွယ်ချက်မှာ ငြိမ်းချမ်း၍ ကြွယ်ဝသော အသိုင်းအဝန်းတစ်ခုအဖြစ် ရေရှည်တည်တံ့ခိုင်မြဲစွာ ရပ်တည်ရေးတည်ဆောက်ရာ၌ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုနှင့် ညီညွတ်သော စိတ်ဓာတ်များမှတဆင့် ဒေသတွင်း စီးပွားရေး၊ လူမှုရေး တိုးတက်မှုနှင့် ယဉ်ကျေးမှု ဖွံဖြိုးတိုးတက်မှုများကို အရှိန်အဟုန်ဖြင့် မြှင့်တင်ရန် ဖြစ်သည်။ == အာဆီယံဖြစ်ပေါ်လာပုံ == '''အရှေ့တောင်အာရှ နိုင်ငံများအဖွဲ့''' Association of Southeast Asian Nations (ASEAN)'''(အာဆီယံ)''' ကို ၁၉၆၇ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လ (၈) ရက်နေ့တွင် ထိုင်းနိုင်ငံ ဘန်ကောက်မြို့၌ ဗန်ကောက်ကြေညာစာတမ်းဖြင့် ဖွဲ့စည်းခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံများအဖြစ် အင်ဒိုနီးရှား၊ မလေးရှား၊ ဖိလစ်ပိုင်၊ စင်္ကာပူနှင့် ထိုင်း စသည့် အဖွဲ့ဝင် နိုင်ငံ(၅)နိုင်ငံဖြင့် စတင်ဖွဲ့စည်းခဲ့ပြီး အဖွဲ့ဝင် နိုင်ငံသစ်များ အဖြစ် ဘရူနိုင်း (၁၉၈၄ခုနှစ် ၊ ဇန်နဝါရီလ ၈ရက် )၊ ဗီယက်နမ် (၁၉၉၅ ခုနှစ် ၊ ဇူလိုင်လ ၂၈ရက်)၊ လာအိုနှင့် မြန်မာ(၁၉၉၇ခုနှစ် ၊ ဇူလိုင်လ ၂၃ရက် )၊ ကမ္ဘောဒီးယား (၁၉၉၉ခုနှစ် ၊ ဧပြီလ ၃၀ရက် ) တို့ပါဝင်လာသဖြင့် ယခုအခါ အဖွဲ့ဝင်(၁၀)နိုင်ငံ ရှိသည်။ အတွင်းရေးမှူးချုပ်မှာ ထိုင်းနိုင်ငံမှ Surin Pitsuwan ဖြစ်သည်။ ၁၉၉၁ ခုနှစ်အတွင်း အာဆီယံအနေဖြင့် နိုင်ငံရေး၊ စီးပွားရေးနှင့် လုံခြုံရေးဆိုင်ရာကိစ္စရပ်များတွင် တက်ကြွစွာလှုပ်ရှား ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်ကို တွေ့ရှိရသည်။ အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံများမှာ - *{{Flaglist|ဘရူနိုင်းနိုင်ငံ}} * {{Flaglist|ကမ္ဘောဒီးယားနိုင်ငံ}} * {{Flaglist|အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံ}} * {{Flaglist|လာအိုနိုင်ငံ}} * {{Flaglist|မလေးရှားနိုင်ငံ}} * {{Flaglist|မြန်မာနိုင်ငံ}} * {{Flaglist|ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံ}} * {{Flaglist|စင်ကာပူနိုင်ငံ}} * {{Flaglist|ထိုင်းနိုင်ငံ}} * {{Flaglist|ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ}} * {{အလံ|Timor Leste}} == ရည်ရွယ်ချက် == အာဆီယံဖွဲ့စည်းရသည့် ရည်ရွယ်ချက်မှာ - * (က)ကမ္ဘာ့ကုလသမဂ္ဂ၏မူအရ တရားမျှတရေး၊ ဥပဒေများနှင့်အညီ အရှေ့တောင်အာရှ ဒေသတွင်း ငြိမ်းချမ်းရေး၊ တည်ငြိမ်မှုရရှိရေးကို မြှင့်တင်နိုင်ရန်အတွက် အရှေ့တောင်အာရှ နိုင်ငံများ အနေဖြင့်စီးပွားရေး၊ လူမှုရေး၊ ယဉ်ကျေးမှု၊ နည်းပညာ၊ ပညာရေးနယ် ပယ်များတွင် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရန်။ * (ခ)ထို့ကြောင့် လွတ်လပ်၍ငြိမ်းချမ်းသည့် သယံဇာတပြည့်စုံသော ဘဝသို့ရောက်ရှိရန် ဆန္ဒတစ်ရပ်အနေဖြင့် အရှေ့တောင်အာရှနိုင်ငံများရှိ လူထုတစ်ရပ်လုံးနှင့် သားစဉ်မြေးဆက် အကျိုးခံစားနိုင်ရေးပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရန်။ == ရည်ရွယ်ချက်သုံးရပ် == * (က) ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှု အစီအစဉ်မှ တစ်ဆင့် ဒေသတွင်း စီးပွားရေး၊ လူမှုရေး၊ ယဉ်ကျေးမှု တိုးတတ်ဖြစ်ပေါ်လာမှု မြှင့်တင်ရန် * (ခ) အင်အားကြီး ပြိုင်ဆိုင်မှု ဒေသအတွင်း စိမ့်ဝင်ပျံ့နှံ့ မလာအောင် ဒေသတွင် နိုင်ငံရေးနှင့် စီးပွားရေး တည်ငြိမ်မှုကို ကာကွယ်ရန် * (ဂ) ဒေသအတွင်း နိုင်ငံအချင်းချင်း ဖြစ်ပေါ်လာသည့် သဘောထား ကွဲလွဲမှုများကို ထိန်းသိမ်းဖြေရှင်း ပေးနိုင်ရန် တို့ဖြစ်ကြသည်။ == အာဆီယံ၏ အခြေခံ စည်းမျဉ်း(၆) ရပ် == * ၁။ နိုင်ငံအားလုံး၏ လွတ်လပ်ရေး၊ အချုပ်အခြာ အာဏာညီမျှမှု နယ်မြေပိုင်ဆိုင်မှုနှင့် အမျိုးသားရေး လက္ခဏာများကို အပြန်အလှန်လေးစားရေး * ၂။ နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံ၏ တည်ရှိခွင့်သည် အခြားနိုင်ငံများ၏ ဝင်ရောက်စွက်ဖက်ခြင်း၊ နိုင်လိုမင်းထက် ပြုခြင်းများ ခြိမ်ခြောက် ခြင်းတို့မှ ကင်းလွတ်စေရန် * ၃။ တစ်နိုင်ငံ၏ ပြည်တွင်းရေးကို တစ်ခြားနိုင်ငံများမှ ဝင်ရောက်စွက်ဖက်ခြင်း မပြုလုပ်ရန် * ၄။ အငြင်းပွားမှုများကို ငြိမ်းချမ်းစွာ ဖြေရှင်းရန် * ၅။ အာဏာသုံး၍ ခြိမ်းခြောက်မှုများ မပြုလုပ်ရန် * ၆။ နိုင်ငံအချင်းချင်း ထိထိရောက်ရောက် ပူးပေါင်းကူညီဆောင်ရွက်ရန် တို့ဖြစ်ကြသည်။ == အာဆီယံ၏ဆောင်ရွက်ချက်များ == # ရင်းနှီးမြုပ်နှံမှုကဏ္ဍဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးဆိုင်ရာ ဆောင်ရွက်မှုများ # အာဆီယံဒေသတွင်း ငါးလုပ်ငန်းဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေး ဆောင်ရွက်ချက်များ # အစားအစာ လယ်ယာနှင့်သစ်တောကဏ္ဍများဆိုင်ရာ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးလုပ်ငန်းများ # ကုန်စည်ရောင်းဝယ်ရေးဆိုင်ရာ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးလုပ်ငန်းများ # ဝန်ဆောင်မှုကုန်သွယ်ရေးဆိုင်ရာ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးလုပ်ငန်းများ # စက်မှုကဏ္ဍပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးဆိုင်ရာ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးလုပ်ငန်းများ # လူမှုဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးဆိုင်ရာ လုပ်ငန်းများ # ပတ်ဝန်းကျင်ထိန်းသိမ်းရေးဆိုင်ရာ လုပ်ငန်းများ # အာဆီယံနိုင်ငံများအကြား သိပ္ပံနှင့်နည်းပညာပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးဆိုင်ရာလုပ်ငန်းများ # သတင်းနှင့်ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးလုပ်ငန်းများ # ဆက်သွယ်ရေးဆိုင်ရာ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုလုပ်ငန်းများ # စွမ်းအင်ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးဆိုင်ရာ လုပ်ငန်းများ # ကမ္ဘာလှည့်ခရီးသွားလုပ်ငန်းဆိုင်ရာ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုလုပ်ငန်းရပ်များ # ဘဏ္ဍရေးလုပ်ငန်းဆိုင်ရာ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုလုပ်ငန်းများ == အာဆီယံပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေး အဆင့်(၃)ဆင့် == အာဆီယံသည် ၎င်း၏ရည်ရွယ်ချက်အောင်မြင်စေရန် အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံများသည် ကဏ္ဍအသီးသီး ၌ပူးပေါင်း ဆောင်ရွက်လျက် ရှိရာ အောက်ပါအတိုင်းအဆင့်(၃)ဆင့်ဖြင့် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်လျက် ရှိ ကြောင်းသိရှိရသည်- * တစ်ဦးနှင့်တစ်ဦးထိတွေ့ပြီး ယုံကြည်မှုတည်ဆောက်ခြင်း * အရေးအခင်းတစ်ခုဖြစ်ပေါ်မလာမီသံတမန်နည်းအရကြိုတင် ဝင်ရောက်ကာကွယ်ခြင်း * ပဋိပက္ခဖြစ်စေမည့်နည်းလမ်းများကို သတိပြုရှောင်ရှားဖြေရှင်းစေခြင်း == အာဆီယံဆွေးနွေးဘက်နိုင်ငံများ == အာဆီယံဆွေးနွေးဘက်နိုင်ငံများမှာ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည်- * {{flag|ဩစတြေးလျ}} * {{flag|အိန္ဒိယနိုင်ငံ}} * {{flag|ကနေဒါနိုင်ငံ}} * {{flag|ဂျပန်နိုင်ငံ}} * {{flag|ရုရှားနိုင်ငံ}} * {{flag|တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ}} *{{flag| တောင်ကိုရီးယား}} * {{flag|ဥရောပ သမဂ္ဂ| ဥရောပသမဂ္ဂ}} * {{flag|နယူးဇီလန်}} * {{flag|အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု}} == အာဆီယံဆိုင်ရာ အစည်းအဝေးများ == အာဆီယံ၏အဆင့်မြင့်ဆုံး အာဏာပိုင်အဖွဲ့အစည်းမှာ အာဆီယံထိပ်သီးအစည်းအဝေး ဖြစ်ပြီး (၁၉၆၇) ခုနှစ်မှစတင်ကျင်းပလာပြီး ၂၀၀၅ခုနှစ်အထိ (၁၁)ကြိမ်အထိကျင်းပ ပြုလုပ်ခဲ့ပြီး ဖြစ်သည်။ (၁၂)ကြိမ်မြောက် အာဆီယံထိပ်သီးအစည်းအဝေးကို ၂၀၀၆ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာလအတွင်း ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံ၊ စီဗူးမြို့၌ကျင်းပပြုလုပ်ပြီး ဖြစ်သည်။ အာဆီယံ တွင်အောက်ဖော်ပြပါ အစည်းအဝေး များ ကိုကျင်းပပြုလုပ်လေ့ရှိသည်။ * [[အာဆီယံထိပ်သီးအစည်းအဝေး]] * အာဆီယံထိပ်သီးအဆင့် အလွတ်သဘောအစည်းအဝေး * အာဆီယံနှင့် ဆွေးနွေးဘက်နိုင်ငံများအစည်းအဝေး (အာဆီယံ+၃၊ အာဆီယံ+တရုတ်၊ အာဆီယံ+ဂျပန်၊ အာဆီယံ+တောင်ကိုရီးယား၊ အာဆီယံ+အိန္ဒိယ၊ အာဆီယံ+ဩစတြေးလျ၊ နယူးဇီလန်၊ အာဆီယံ+အမေရိကန်) * အာဆီယံ ဝန်ကြီးအဆင့် အစည်းအဝေး (နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများ) * အာဆီယံ အမြဲတမ်းကော်မတီ အစည်းအဝေး (နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများ အစည်းအဝေးတစ်ခု နှင့် တစ်ခုအကြား မူဝါဒရေးရာကိစ္စများ ပူးပေါင်းညှိနှိုင်းဆောင်ရွက်ခြင်း) * အာဆီယံ စီးပွားရေးဝန်ကြီးအဆင့် အစည်းအဝေး (အာဆီယံဒေသတွင်း စီးပွားရေးတိုးတက်မှု အခြေအနေ၊ အာဆီယံ စီးပွားရေး အသိုက်အဝန်း ဖြစ်ပေါ်ရေးဆိုင်ရာ ကိစ္စရပ်များ လွတ်လပ် သော ကုန်သွယ်မှု ဒေသဖြစ်ပေါ်ရေးနှင့် စပ်လျဉ်းသောကိစ္စများ ကုန်သွယ်မှုလွယ်ကူချောမွေ့စေရေး ကိစ္စများနှင့် ဝန်ဆောင်မှုကုန်သွယ်ရေးကို ဆက်လက်အကောင်အထည်ဖော်ရေး ကိစ္စများ ဆွေးနွေးညှိနှိုင်းခြင်း) * အာဆီယံအဆင့်မြင့် အရာရှိကြီးများအစည်းအဝေး * အာဆီယံ ဒေသဆိုင်ရာ အစည်းအဝေး (အဖွဲ့ဝင် (၁၀)နိုင်ငံ၊ ဆွေးနွေးဘက် (၁၀)နိုင်ငံနှင့် လေ့လာသူ (၂)နိုင်ငံ၊ စုစုပေါင်း (၂၂)နိုင်ငံ တက်ရောက်ကြသဖြင့် အာဆီယံသာမက ကမ္ဘာ့အင်အားကြီးနိုင်ငံများပါ တွေ့ဆုံရာ နိုင်ငံရေးနှင့်လုံခြုံရေးကိစ္စများကို ဆွေးနွေးနိုင်သည့် တစ်ခုတည်းသော စည်းမျဉ်းဖြစ်သည်) == အာဆီယံ၏ စီးပွားရေးပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှု မြှင့်တင်ရန် သဘောတူညီချက်များ == အာဆီယံ၏ စီးပွားရေးပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှု မြှင့်တင်ရန်သဘောတူညီချက်မှာ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည်။ * အာဆီယံဒေသအတွင်း စီးပွားရေး ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှု မြှင့်တင်ရန် မူဘောင် သဘောတူညီချက် * အာဆီယံလွတ်လပ်သော ကုန်သွယ်မှုဒေသ ထူထောင်ရေးအတွက် အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံ အချင်းချင်း အကျိုးတူ ခံစားခွင့်ရှိသော အကောက်အခွန် အခွင့်အရေးပေးသည့် အစီအစဉ်ဆိုင်ရာ သဘောတူညီချက် == ဗီယင်ကျန်း လုပ်ငန်းအစီအစဉ် == (၁၀) ကြိမ်မြောက် အာဆီယံ ထိပ်သီးအစည်းအဝေးကို လာအိုနိုင်ငံ ဗီယင်ကျန်းမြို့တွင် ၂၀၀၄ ခုနှစ်၊ နိုဝင်ဘာလတွင် ကျင်းပပြုလုပ်ခဲ့ရာ ယင်းမှ ဗီယင်ကျန်းလုပ်ငန်း အစီ အစဉ် (VIENTIANE ACTION PROGRAMME- VIP) ကို အတည်ပြုခဲ့သည်။ == e-ASEAN == အာဆီယံ၏ သတင်းအချက်အလက် နည်းပညာ (Information and Communication Technology -ICT) ယှဉ်ပြိုင်မှု ဖွံ့ဖြိုးရန်၊ အားဖြည့်ရန်နှင့် မြှင့်တင်ရန် ရည်ရွယ်ခြင်း ဖြစ်ပြီး၊ အဖွဲ့ဝင် နိုင်ငံများအကြား ICT ကွာဟမှု ကျဉ်းမြောင်းရန်၊ အစိုးရနှင့် ပုဂ္ဂလိက ကဏ္ဍ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှု မြှင့်တင်ရန်နှင့် ICT ကုန်ပစ္စည်းများ ကုန်သွယ်မှု ဝန်ဆောင်မှု နှင့် ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှု များအပေါ် ကန့်သတ် ချက်များကို ဖြေလျော့မြှင်တင်ရေးအတွက် ဆောင်ရွက်ရန်တို့ဖြစ်သည်။ == ASEAN Investment Area-AIA == အာဆီယံဒေသအတွင်း ပိုမိုလွတ်လပ်စွာ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုပြုလုပ်နိုင်သည့် ဒေသတစ်ခုအဖြစ် ထူထောင်ရန်ဖြစ်သည်။ == ASEAN Chamber of Commerce and Industry- ASEAN CCI == ASEAN CCI ကို ၁၉၇၂ ခုနှစ်တွင် စတင် တည်ထောင်ခဲ့ပြီး အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံများအား ကိုယ်စားလှယ်ပြုသည့် CCI များ ပါဝင်ကြကာ UMFCCI သည် ၁၄-၁၀-၁၉၉၇ တွင် ASEAN CCI အဖွဲ့ဝင်ဖြစ်လာသည်။ ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံရှိ အမေရိကန်စစ်စခန်းများ တဖြည်းဖြည်းချင်း ပိတ်ပစ်ရတော့မည့်အခြေအနေများကြောင့် ဒေသဆိုင်ရာလုံခြုံရေးသဘောတူညီမှု တညီတညွတ်တည်းရှိရန် လိုအပ်လာတော့သည်။ ဖိလစ်ပိုင်ရှိ အမေရိကန်စစ်စခန်းများအနေဖြင့် ပစိဖိတ်ဒေသကာကွယ်ရေးအတွက် အဓိကကျသည့်နေရာမှ ပါဝင်နေရာ ဂျပန်၊ တောင်ကိုရီးယားအပါအဝင် အရှေ့တောင်အာရှနိုင်ငံများ၏ လုံခြုံရေးအတွက် အထောက် အကူပြုနေပေသည်။ ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံနှင့် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုတို့သည် အမေရိကန်စစ်စခန်းများ ဆက်လက်ထားရှိရေးစာချုပ်သစ်အတွက် စေ့စပ်ညှိနှိုင်းလျက်ရှိရာ လျော်ကြေးပေးရမည့်ငွေပမာဏနှင့် စစ်စခန်းများ သက်တမ်းသတ်မှတ်ရေးနှင့် စပ်လျဉ်း၍ တစ်စုံတစ်ရာ သဘောတူညီမှုမရရှိဘဲ သောင်မတင်ရေမကျဖြစ်နေခဲ့သည်။ အမေရိကန်စစ်စခန်းများ ဆက်လက်ထားရှိရေး၊ မထားရှိရေး ပြဿနာမှာ အာဆီယံ နိုင်ငံများနှင့်မသက်ဆိုင်ဘဲ ဖိလစ်ပိုင်နှင့်အမေရိကန်နှစ်နိုင်ငံ အကြား ဖြေရှင်းရမည့် ပြဿနာဖြစ်သည်ဟု အာဆီယံ နိုင်ငံများက ခံယူထားသည်။ ၁၉၉၁ ခုနှစ်ဧပြီလအတွင်းက စင်ကာပူဝန်ကြီးချုပ် ဂိုချုပ်တောင်သည် ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံသို့ အလည်အပတ် ရောက်ရှိ လာရာ ဒေသအတွင်းအမေရိကန် စစ်အင်အား လျှော့ချမှုနှင့် စပ်လျဉ်း၍ ၎င်း၏ သဘောထားအမြင်ကို တင်ပြခဲ့သည်။ ဖိလစ်ပိုင် သမ္မတအကီနိုနှင့် တွေ့ဆုံဆွေးနွေးရာတွင် ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံ၌ အမေရိကန်စစ်အခြေစိုက် စခန်းများ ဆက်လက်တည်ရှိနေမှုကို ထောက်ခံကြောင်းပြောကြားခဲ့သည်။ မလေးရှားဝန်ကြီးချုပ် မဟာသီယာမိုဟာမက်သည် မတ်လ ၁ ရက်နေ့မှစ၍ အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံသို့ အလည်အပတ် ရောက်ရှိခဲ့ရာတွင် အင်ဒိုနီးရှားသမ္မတ ဆူဟာတိုနှင့်တွေ့ဆုံပြီး အနောက်ဥရောပတွင်ရှိ စီးပွားရေးအုပ်စုများနှင့် ယှဉ်၍ တန်ပြန် လုပ်ဆောင်နိုင်စေရန်အတွက် အရှေ့အာရှစီးပွားရေးအုပ်စု ဖွဲ့စည်းရန်ကို ဆွေးနွေးခဲ့ပြီး မဟာသီယာက ယင်းစီးပွားရေး အုပ်စုကို ဖွဲ့စည်းရခြင်းမှာ နိုင်ငံတကာဈေးကွက်တွင် နောက်ထပ် လမ်းဖွင့်ပေးမှုများ ဖြစ်ပေါ်စေရန် အခြေခံအားဖြင့် ရည်ရွယ်သည်ဟု ပြောကြားသည်။ သမ္မတဆူဟာတိုက ယင်းအဆိုပြုချက်ကို အာဆီယံအဖွဲ့ဝင်ခြောက်နိုင်ငံက အပြန်အလှန်စိစစ်သုံးသပ်ရန်လိုအပ်သည်ဟု အလေးအနက်ထား ပြောကြားသည်။ မလေးရှားဝန်ကြီးချုပ် မဟာသီယာ တင်ပြခဲ့သည့် အရှေ့အာရှ စီးပွားရေးအုပ်စု ဖွဲ့စည်းရေးအဆိုနှင့်စပ်လျဉ်း၍ အာဆီယံအဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံများမှ အထက်တန်းအရာရှိကြီးများသည် မေလ ၁၁ ရက်နှင့် ၁၂ ရက်နေ့များတွင် ကွာလာလမ်ပူမြို့၌ တွေ့ဆုံညှိနှိုင်းဆွေးနွေးခဲ့ကြသည်။ ၁၉၉ဝ ပြည့်နှစ် နှစ်ကုန်ပိုင်းက ဘရပ်ဆယ်မြို့တွင်ကျင်းပခဲ့သည့် အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ လွတ်လပ်သော ကုန်သွယ်ရေး သဘောတူညီမှုအသစ်ဆိုင်ရာ ဆွေးနွေးပွဲပျက်ပြားသွားပြီးနောက် မလေးရှားဝန်ကြီးချုပ် မဟာသီယာက အာဆီယံအဖွဲ့ဝင် နိုင်ငံများအပါအဝင် ဂျပန်၊ တရုတ် တောင်ကိုရီးယား၊ လာအို၊ ဗီယက်နမ်၊ ကမ္ဘောဒီးယားနှင့် အခြားအာရှနိုင်ငံများသည် အရှေ့အာရှစီးပွားရေးအုပ်စု ဖွဲ့စည်းသင့်ကြောင်း အဆိုပြုခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ဤသို့ စီးပွားရေးအုပ်စုဖွဲ့စည်းခြင်းမှာ ကုန်သွယ်ရေးပိတ်ဆို့မှု သဘောမျိုး ပြုလုပ်ခြင်းမဟုတ်ဘဲ လွတ်လပ်သော ကုန်သွယ်မှု ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးအတွက် နည်းလမ်းများရှာဖွေကာ နိုင်ငံတကာကုန်သွယ်မှု စေ့စပ်ညှိနှိုင်းမှုများတွင် စီးပွားရေးအုပ်စု တွင်ပါဝင်သည့် အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံငယ်ကလေးများအား တန်ပြန် ထိုးနျက်ချက် ပိုမိုရရှိစေရန်ဖြစ်သည်ဟု ဆိုသည်။ မလေးရှားနိုင်ငံ၏ စီးပွားရေးအုပ်စုဖွဲ့ရန် တင်ပြချက်မှာ ထောက်ခံမှုအပြည့်အဝမရရှိခဲ့ပေ။ ဤအာဆီယံနိုင်ငံများ အနေဖြင့် စီးပွားရေးအုပ်စု ဖွဲ့စည်းမည်ဆိုပါက ယင်းအဖွဲ့ကလက်ရှိအာဆီယံကို လွှမ်းမိုးသွားစေနိုင်ခြင်းနှင့် အာဆီယံက ပါဝင်ဆောင်ရွက်မည့် အာရှ·ပစိဖိတ်ဒေသ စီးပွားရေး ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှု အစီအစဉ်များနှင့် ပဋိပက္ခ ဖြစ်စေနိုင်ခြင်းတို့ကို မလိုလားချေ။ သို့ဖြစ်ရာ အရှေ့အာရှ စီးပွားရေးအုပ်စုဖွဲ့စည်းရန် ကိစ္စကို ဇူလိုင်လတွင်ကျင်းပမည့် အာဆီယံနိုင်ငံ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများ၏ နှစ်ပတ်လည် အစည်းအဝေးတွင် တင်ပြ၍ စဉ်းစားဆုံးဖြတ်ရန် သဘော တူခဲ့သည်။ အထက်ပါအာဆီယံနိုင်ငံများမှ အထက်တန်းအရာရှိကြီးများ၏ အစည်းအဝေးတွင် သက်တမ်း ၁၂ နှစ်ကြာမြင့်ခဲ့ပြီဖြစ်သည့် ကမ္ဘောဒီးယား ပဋိပက္ခပြဿနာနှင့် အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံ ဂျာကာတာမြို့တွင် ကျင်းပရန်ရှိသည့် ကမ္ဘာဒီးယားပြိုင်ဘက် အုပ်စုများ၏ ဆွေးနွေးပွဲကိစ္စကိုလည်းကောင်း၊ အာဆီယံအဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံများအကြား စီးပွားရေး ပူးပေါင်း ဆောင်ရွက်မှု ပိုမိုတိုးတက်စေရန်အတွက် အဆိုပြုထားပြီး ဖြစ်သည့် အာဆီယံ စီးပွားရေးစာချုပ်နှင့် စပ်လျဉ်း၍ လည်းကောင်း ဆွေးနွေးခဲ့ကြသည်။ ထို့ပြင် ဆိုဗီယက်နှင့် တရုတ်နိုင်ငံတို့အား အာဆီယံနှစ်ပတ်လည် အစည်းအဝေးသို့ဆွေးနွေးဖက်နိုင်ငံများအဖြစ် လက်ခံတက်ရောက်ခွင့်ပြုရန်ကိုလည်း ထောက်ခံခဲ့သည်။ ဥရောပဘုံဈေးအဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံများ (အီးစီ) နှင့် အာဆီယံအဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံများမှ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများသည် မေလ ၃ဝ နှင့် ၃၁ ရက်နေ့များက လူဇင်ဘတ် မြို့တွင် တွေ့ဆုံဆွေးနွေးခဲ့ရာ ခေတ်မမီတော့သည့် ၁၉၈ဝ ပြည့်နှစ် အီးစီ·အာဆီယံ သဘောတူစာချုပ်ကို အစားထိုးရန် အတွက် ကုန်သွယ်ရေးနှင့် စီးပွားရေးပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှု သဘောတူညီချက်အသစ်ကို ရေးဆွဲရန် အီးစီအဖွဲ့က အဆိုပြုခဲ့သည်။ ၁၉၈ဝ ပြည့်နှစ် ကုန်သွယ်ရေးနှင့်စီးပွားရေးပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှု စာချုပ်ဟောင်းမှာ ကမ္ဘာ့ကုန်သွယ်ရေးတွင် လက်ရှိဖြစ်ပေါ်တိုးတက်လျက်ရှိသည့် အခြေအနေများနှင့် ကိုက်ညီမှုမရှိတော့ရုံမျှမက အီးစီနှင့်အာဆီယံအကြား စီးပွားရေးဆက်ဆံမှုများကိုလည်း ကိုယ်စားပြုခြင်းမရှိတော့ဟု ဆိုသည်။ အီးစီနှင့် အာဆီယံအကြား အပြန်အလှန်ကုန်သွယ်မှုမှာ ၁၉၈ဝ ပြည့်နှစ်နောက်ပိုင်း တစ်နှစ်လျှင် ၃၅ ဘီလီယံကျော် ရှိခဲ့သည်။ အီးစီသည် အာဆီယံ၏ တတိယအကြီးဆုံး ကုန်သွယ်ဖက်ဖြစ်သည်။ ၁၉၈၃ ခုနှစ်နှင့် ၁၉၈၉ ခုနှစ်အတွင်း အီးစီက အာဆီယံမှ ကုန်တင်သွင်းမှုမှာ ၉၂ ရာခိုင်နှုန်း မြင့်တက်သွားပြီး အီးစီမှ အာဆီယံသို့ ကုန်တင်ပို့မှုမှာ ၅၂ ရာခိုင်နှုန်းမြင့်တက်ခဲ့သည်။ သို့ရာတွင် ကြာသေးမီကာလအတွင်း အရှေ့တောင်အာရှ ဖွံ့ဖြိုးစနိုင်ငံများတွင်အီးစီ၏ ရင်းနှီးမြုပ်နှံမှုမှာ ဂျပန်နှင့်အမေရိကန်တို့ နောက်သို့ ရောက်သွားပြီး တတိယနေရာမှ လိုက်နေသဖြင့် ဤသို့ ရင်းနှီးမြုပ်နှံမှုကို အီးစီက အားမပေးခြင်းအတွက် အာဆီယံက ပြစ်တင်ဝေဖန်ခဲ့သည်။ ယခုရေးဆွဲမည့် ကုန်သွယ်ရေးနှင့်စီးပွားရေးပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မည့် စာချုပ်သစ်တွင် ရင်းနှီးမြုပ်နှံမှု၊သိပ္ပံနှင့်နည်းပညာပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုတို့ကို ပိုမိုအလေးပေးထားပြီး အီးစီ၏ဖွံ့ဖြိုးမှုအကူအညီအပေါ် အလေးပေးမှု ကို လျှော့ချထားသည်။ ၁၉၉၃ ခုနှစ် အရောက်တွင်တစ်ခုတည်းသော ဈေးကွက်ဖြစ်လာသည့်အခါ အီးစီအနေဖြင့် ကိုယ်ကျိုးစီးပွားကာကွယ်ရေးဝါဒကို ကျင့်သုံးသွားလိမ့်မည်ဟု အာဆီယံ၏စိုးရိမ်ပူပန်မှုများကိုလည်း အီးစီ ကိုယ်စားလှယ်များက ချေဖျက်ခဲ့သည်။ ဤအာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများ နှစ်ပတ်လည်အစည်းအဝေးကို မလေးရှားနိုင်ငံ ကွာလာလမ်ပူမြို့၌ ဇူလိုင်လ ၁၉ ရက်မှ ၂ဝ ရက်နေ့အထိ ကျင်းပခဲ့ပြီး ၎င်းအစည်းအဝေးပွဲအပြီး ဇူလိုင်လ ၂၁ ရက်နေ့မှ ၂၄ရက်နေ့အထိ အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများနှင့် အာဆီယံနှင့်ဆွေးနွေးဘက်နိုင်ငံများဖြစ်ကြသည့် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၊ ဂျပန်၊ ကနေဒါ၊ ဥရောပဘုံဈေးအဖွဲ့၊ ဩစတေးလျ၊ နယူးဇီလန်နှင့် တောင်ကိုရီးယားနိုင်ငံတို့မှ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများ၏ ဆွေးနွေးပွဲကို ဆက်လက်ကျင်းပခဲ့သည်။ ယခုနှစ်အာဆီယံနှစ်ပတ်လည် အစည်းအဝေးတွင် ပထမဆုံးအကြိမ်အဖြစ် တရုတ်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး ကျန်ကျိချင်နှင့် ဆိုဗီယက် ဒုတိယဝန်ကြီးချုပ် ယူရီမာဆလီယူကော့ဗ် တို့သည် မလေးရှားအစိုးရ၏ ဧည့်သည်များအဖြစ် တက်ရောက်ခဲ့သည်။ ၎င်းတို့နှစ်ဦးသည် အာဆီယံဝန်ကြီးများနှင့် သီးခြားစီတွေ့ဆုံပြီး အနာဂတ်တွင်အာဆီယံနှင့် ဆက်ဆံမည့် နှစ်နိုင်ငံ ဆက်ဆံရေးပုံစံနှင့်စပ်လျဉ်း၍ ဆွေးနွေးခဲ့ကြသည်။ အာဆီယံမှ အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံဖြစ်သည့် ရေနံ ပေါကြွယ်ဝသော ဘရူနိုင်းနိုင်ငံသည် တရုတ်နိုင်ငံ၊ ဆိုဗီယက်နိုင်ငံတို့နှင့် လည်းကောင်း၊ အခြားမည်သည့် ကွန်မြူနစ်အစိုးရနှင့် လည်းကောင်း၊ သံတမန် ဆက်သွယ်မှုမရှိပေ။ သို့ရာတွင် တရုတ်၊ ဆိုဗီယက်နိုင်ငံတို့နှင့် သံတမန်ဆက်ဆံရေး ထူထောင်မည် ဖြစ်ကြောင်း ဘရူနိုင်းနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးက ပြောကြားခဲ့သည်။ အာဆီယံနှစ်ပတ်လည်အစည်းအဝေး စတင်ကျင်းပသည့်နေ့တွင် ထုတ်ပြန်ကြေညာချက်တစ်ရပ်၌ အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများက ကမ္ဘောဒီးယားစင်ပြိုင်အုပ်စုများ၏ ပီကင်းတွင်ကျင်းပခဲ့သော အစည်းအဝေး ရလဒ်ကောင်းများကြောင့် အားရဝမ်းသာဖြစ်မိကြောင်းနှင့် မင်းသားကြီး သီဟာနုအား အဖွဲ့ဝင် ၁၂ ဦးပါဝင်သော ကမ္ဘောဒီးယားအမျိုးသား ဦးစီးကောင်စီ (အက်စ်အင်စီ)၏ ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် တညီတညွှတ်တည်း ရွေးချယ်တင်မြှောက်လိုက်ခြင်းအတွက် အထူးနှစ်ထောင်းအားရ ဝမ်းသာမိကြောင်း ဖော်ပြသည်။ ထို့ပြင် အစည်းအဝေးအပြီးတွင် ထုတ်ပြန်သည့် ကြေညာချက်တစ်ရပ်၌ ယခုရာစုနှစ် ကုန်ဆုံးချိန်တွင် အာဆီယံလွတ်လပ်သော ကုန်သွယ်ရေးဒေသထူထောင်ရန် ထိုင်းနိုင်ငံ၏ အဆိုပြုချက်ကို ထောက်ခံကြောင်း၊ အာဆီယံစီးပွားရေး ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုလေ့လာချက် စာတမ်းတစ်ရပ်ကို ၁၉၉၂ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလတွင် စင်ကာပူ၌ကျင်းပမည့် အာဆီယံ ထိပ်သီးအစည်းအဝေးသို့တင်သွင်းမည် ဖြစ်ကြောင်း၊ အရှေ့အာရှစီးပွားရေးအုပ်စု ထူထောင်ရေးကို ဒုတိယအကြိမ်ဆွေးနွေးပြီး အစီရင်ခံစာကို အောက်တိုဘာလတွင် ကွာလာလမ်ပူမြို့၌ ကျင်းပမည့် အာဆီယံစီးပွားရေးဝန်ကြီးများ အစည်းအဝေးသို့ တင်သွင်းမည်ဖြစ်ကြောင်း၊ ၁၂ နှစ်ကြာ ကမ္ဘောဒီးယားပြဿနာနှင့် ပတ်သက်သည့် သဘောတူညီချက်နှင့် ဖနွမ်းပင်နှင့်ပြောက်ကျားသုံးအုပ်စုတို့ ပါဝင်သော အမျိုးသားဦးစီးကောင်စီ ထူထောင်ခြင်းကို အာဆီယံဝန်ကြီးများက ကြိုဆိုကြောင်း အစရှိသဖြင့် ဖော်ပြထားသည်။<ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၁၄)</ref> == ကိုးကား == {{Reflist}} {{ASEAN}} [[Category:ပထဝီဝင်]] [[Category:အာရှတိုက်]] [[Category:နိုင်ငံများ ပေါင်းစုထားသည့် အဖွဲ့အစည်းများ]] [[Category:အရှေ့တောင်အာရှနိုင်ငံများအသင်း]] 606kaqe30mw2viazs067el8et0guddo 0 3795 1051682 1030787 2026-09-07T09:05:32Z Chenzeyan29 141880 /* ဝေါဟာရရင်းမြစ် */ 1051682 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement |name= ပုဂံ |official_name=Bagan |other_name=Pugam,Phukam |pushpin_label_position=right |pushpin_map=Burma |pushpin_map_caption=ပုဂံမြို့တည်နေရာပြမြေပုံ |seat_type = |settlement_type = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့များ]] |image_skyline=Bagan, Burma.jpg |imagesize= |image_caption=ပုဂံရှိစေတီပုထိုးများ |image_map= |map_caption=ပုဂံမြို့တည်နေရာပြမြေပုံ |established_date=၉ ရာစုနှောင်းပိုင်း |established_title=တည်ထောင်ချိန် |subdivision_type=နိုင်ငံ |subdivision_name={{အလံ|မြန်မာနိုင်ငံ}} |subdivision_type1=တိုင်းဒေသကြီး |subdivision_name1=[[မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး|မန္တလေး]] |subdivision_type2 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ|ခရိုင်]] |subdivision_name2 = [[ညောင်ဦးခရိုင်|ညောင်ဦး]] |subdivision_type3 = လတ္တီကျု |subdivision_name3 = (၂၁)ဒီဂရီ၊ (၁၀)မိနစ် |subdivision_type4 = လောင်ဂျီကျု |subdivision_name4 = (၉၄)ဒီဂရီ၊ (၅၂)မိနစ် | coordinates = {{coord|21|10|N|94|52|E|region:MM|display=inline}} |elevation_ft= |elevation_m= |timezone=[[မြန်မာစံတော်ချိန်]] |utc_offset=+ ၆ နာရီ ၃၀ မိနစ် |website= {{Infobox UNESCO World Heritage Site |child =yes | WHS = ပုဂံ | Official_name = | image = | caption = <!-- optional --> | Includes = | Location = [[မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[မြန်မာနိုင်ငံ]] | Criteria = (iii)(iv)(vi) | ID = 1588 | Coordinates = | Year = ၂၀၁၉ | Extension = | Danger = | Area = ၅၀၀၅.၄၉ ဟက်တာ | Buffer_zone = ၁၈၁၄၆.၈၃ ဟက်တာ | Website = <!-- optional --> | locmapin = <!-- optional --> | map_caption = <!-- optional --> | map_width = <!-- optional --> }} }} '''ပုဂံ''' (ခေါ်) '''တမ္ပဒီပ''' သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]]၏ ပထမဆုံးဧကရာဇ်နိုင်ငံ တည်ထောင်ရာ [[မြို့တော်]]ဟူ၍ မြန်မာတို့အတွက် အမျိုးသားရေး လက္ခဏာတစ်ရပ်အနေဖြင့်လည်းကောင်း၊ များပြားလှသည့် ရှေးဟောင်းလက်ရာ [[စေတီပုထိုးများ|စေတီပုထိုး]]များကြောင့်လည်း‌ကောင်း၊ ကမ္ဘာလှည့်ခရီးသည်တို့ကို ဆွဲဆောင်ရာနေရာအဖြစ်လည်းကောင်း ကမ္ဘာကျော်သည့် နေရာတစ်နေရာ ဖြစ်သည်။<ref name="autogenerated1">ဦးဗိုကေ၏ ပုဂံသုတေသနလမ်းညွှန်စာအုပ်မှ</ref> ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ ဇူလိုင်လ ၆ ရက်နေ့တွင် ပုဂံရှေးဟောင်းယဉ်ကျေးမှုဒေသတစ်ခုလုံးကို [[ယူနက်စကို]] [[ကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်နေရာ]]အဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့သည်။ ==ဝေါဟာရရင်းမြစ်== “ပုဂံ” ဟူသော အမည်သည် သမိုင်းတစ်လျှောက် ဘာသာဗေဒ၊ ပထဝီဝင်နှင့် အိမ်နီးချင်း ယဉ်ကျေးမှုများ၏ လွှမ်းမိုးမှုတို့အပေါ် မူတည်၍ အမျိုးမျိုး ပြောင်းလဲ ရေးသား ခေါ်ဝေါ်ခြင်း ခံခဲ့ရသည့် ဒေသဆိုင်ရာနှင့် မြို့ပြဆိုင်ရာ အမည် တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ပုဂံ၏ မိမိတို့ကိုယ်မိမိ ခေါ်ဝေါ်ခဲ့သည့် မူလ သမိုင်းဝင် အမည်မှာ "ပေါက္ကံ" သို့မဟုတ် "ပေါက္ကာရာမ" ဖြစ်ပြီး၊ ၁၁ ရာစုနှင့် ၁၂ ရာစု ပုဂံခေတ် ကျောက်စာများတွင် "ပုဂံ" ဟူသော စကားလုံးကို "ပုကံ" (Pukam) ဟု အစောဆုံး ရေးထိုးခဲ့ကြသည်။<ref name="Luce1969">Luce, G.H. (1969). ''Old Burma: Early Pagán''. Artibus Asiae and New York University, pp. 12–15.</ref> ဤဝေါဟာရ၏ အဓိပ္ပာယ် ရင်းမြစ်နှင့် ပတ်သက်၍ ပါဠိစကား "ပေါက္ကါရာမ" (ကြာကန်အပေါင်းဖြင့် သာယာသောမြို့) ဟူသော ဘွဲ့အမည်မှ ဆင်းသက်လာသည်ဟူသော ရာဇဝင်ဆိုင်ရာ ယူဆချက်နှင့် ရှေးဦး တိဗက်-ဗမာအုပ်စု သို့မဟုတ် ပျူစကားမှ ဆင်းသက်လာပြီး "မြို့တော်" သို့မဟုတ် "အခြေချရာနေရာ" ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည့် ဒေသန္တရ ဝေါဟာရမှ ရွေ့လျောလာခြင်းဖြစ်သည်ဟူသော ခေတ်သစ် ဘာသာဗေဒဆိုင်ရာ ယူဆချက်များ ရှိကြသည်။<ref name="ThanTun1988">သန်းထွန်း, ဒေါက်တာ (၁၉၈၈)။ ''ခေတ်ဟောင်း မြန်မာရာဇဝင်''။ မဟာဒဂုံ စာပေ၊ စာ ၂၁–၂၆။</ref> အိမ်နီးချင်း ယဉ်ကျေးမှုများနှင့် ပြင်ပ မှတ်တမ်းများတွင် ပုဂံကို သမိုင်းဝင် အမည်အမျိုးမျိုးဖြင့် ဖော်ပြခဲ့ကြသည်။ ပုဂံခေတ် မွန်ကျောက်စာများတွင် "ပေါက္ကံ" ဟု ရေးသားခဲ့ပြီး၊ တရုတ် သမိုင်းမှတ်တမ်းများ (ဥပမာ- စုန့်မင်းဆက်နှင့် မွန်ဂို-ယွမ်မင်းဆက် မှတ်တမ်းများ) တွင် ပုဂံနိုင်ငံနှင့် ၎င်း၏ ဗဟိုဒေသကို "ဖုကမ်း" သို့မဟုတ် "ဖုကန်" (တရုတ်: 蒲甘; ပင်းယင်း: ''Púgān'') ဟု သမိုင်းတစ်လျှောက် မှတ်တမ်းတင်ခဲ့ကြသည်။<ref name="Coedes1968">Coedès, George (1968). ''The Indianized States of Southeast Asia''. University of Hawaii Press, p. 149.</ref> အာရပ်နှင့် ပါရှား ကုန်သည်များ၏ မှတ်တမ်းများတွင်မူ "ဗကန်" (Baqan) ဟု သုံးစွဲခဲ့ကြပြီး၊ ၁၃ ရာစု အီတလီ ခရီးသွား မာကိုပိုလို (Marco Polo) ၏ မှတ်တမ်းများတွင် ပုဂံနေပြည်တော်ကို "မီယန်" (မြန်) သို့မဟုတ် "ပေါက္ကံနိုင်ငံ" ဟု ညွှန်းဆိုခဲ့သည်။<ref name="Yule1903">Yule, Henry & Burnell, A.C. (1903). ''Hobson-Jobson: A Glossary of Colloquial Anglo-Indian Words and Phrases''. John Murray, p. 658.</ref> အနောက်နိုင်ငံသားများနှင့် ဗြိတိသျှ ကိုလိုနီခေတ် မှတ်တမ်းများတွင်မူ "Pagan" ဟု စာလုံးပေါင်း သုံးစွဲခဲ့ကြပြီး၊ ခေတ်သစ်တွင် မူလအသံထွက်နှင့် နီးစပ်သော "Bagan" ဟု အက္ခရာဖလှယ်၍ တရားဝင် ပြောင်းလဲ အသုံးပြုလျက် ရှိသည်။<ref name="AungThwin2005">Aung-Thwin, Michael A. (2005). ''The Mists of Rāmañña: The Legend That Was Lower Burma''. University of Hawai'i Press, pp. 25–30.</ref> == တည်နေရာ == [[မန္တလေးတိုင်း]]၊ [[ညောင်ဦးမြို့]]နယ်အတွင်း [[ဧရာဝတီမြစ်]]၏ အရှေ့ဘက်ကမ်းတွင်တည်ရှိသည်။ [[မန္တလေးမြို့]]မှ အနောက်တောင်ဘက် မိုင် ၉ဝ အကွာတွင်တည်ရှိသည်။ [[File:Bagan City.jpg|thumb|ပုဂံမြို့ဟောင်း]] ([[သရပါတံခါး]]အနီး) == သမိုင်းကြောင်း == ပုဂံသည် စတုတ္ထပုဂံ မင်းဆက်များ နန်းတည်သွားသော နေရာဖြစ်သည်။ [[ပျဉ်ပြားမင်း]](၈၄၆-၈၇၆)လက်ထက်မှ [[စောမွန်နစ်|စောမွန်နစ်မင်း]](၁၃၂၅-၁၃၆၈)အထိ စိုးစံခဲ့ကြသည်။<ref>တင်နိုင်တိုး၏ ပုဂံစေတီပုထိုးများသမိုင်းနှင့် ခရီးသွားလမ်းညွှန်</ref> === ပုဂံနိုင်ငံတော် === {{main |ပုဂံခေတ်}} အစောပိုင်း ပုဂံမင်းဆက်များနှင့် ပတ်သက်၍ တိကျသည့် သမိုင်းအထောက်အထားများကို မတွေ့ရပဲ ပါးစပ်ရာဇဝင်များအနေဖြင့်သာ မှတ်သားလာခဲ့ကြပြီး [[အနိရုဒ္ဓ|အနော်ရထာမင်း]]လက်ထက်ရောက်မှသာ တိကျသည့် သမိုင်းအထောက်အထားများကို စတင်တွေ့ရှိလာကြရသည်။ အနော်ရထာ၏ သိမ်းသွင်းမှုကြောင့် ပုဂံနိုင်ငံတော်သည် ပဒေသရာဇ် အဆင့်မှ ဧကရာဇ် (အင်ပါယာ) အဆင့်တို့ တက်လှမ်းလာနိုင်ခဲ့သည်။ သူ့နောက် ဆက်ခံသည့် [[စောလူး|စောလူးမင်း]]လက်ထက်တွင် တိုင်းပြည်အခြေအနေဆိုးရွားသွားခဲ့သော်လည်း [[ကျန်စစ်သား]]၊ [[အလောင်းစည်သူ]] အစရှိသည့် မင်းများလက်ထက်တွင်မူ တိုင်းပြည်အင်အား ပြန်လည်ပြည့်ဝလာပြန်သည်။ === ပုဂံနိဂုံး === အလောင်းစည်သူနောက် နန်းတက်သည့် မင်းများလက်ထက်တွင် ပုဂံ၏ဩဇာအာဏာကျဆင်းလာသလို၊ နယ်ခြားမှ ရန်သူများ၏ လုပ်ကြံမှုကြောင့် ထီးဆောင်းမင်းတစ်ပါးကျဆုံးရသည့် အဖြစ်၊ နရသီဟပတေ့ကဲ့သို့ အစားကျူးပြီး အမျက်ဒေါသကြီးသည့်မင်း အစရှိသဖြင့် ပေါ်ပေါက်လာသည်။ ခရစ်နှစ် ၁၂၈၇ တွင် မွန်ဂိုတို့၏ ကျူးကျော်မှုကြောင့် နရသီဟပတေ့ ပုဂံကိုစွန့်ခွာထွက်ပြေးရခြင်းဖြင့် ပုဂံ၏ဩဇာမှာ လုံးဝကျဆင်းတော့သည်။ [[ရှင်ဒိသာပါမောက်]]၏ သံတမန်ရေးကျွမ်းကျင်စွာ အရေးဆိုမှုကြောင့် မွန်ဂိုဘုရင် ကူဗလိုင်ခန်က တပ်များကို ပြန်ဆုတ်စေသည်။ ထိုမှစကာ ပုဂံမင်းဆိုသည်မှာ အဆောင်အယောင်မျှသာ ဖြစ်၍ အမှန်ဩဇာကြီးသူများမှာ [[ရှမ်းညီနောင်သုံးဦး]] ဖြစ်သည်။ [[File:Burma15.jpg|thumb|150px]] === ယနေ့ပုဂံ === ယနေ့ပုဂံမှာ ရှေးဟောင်းလက်ရာများနှင့် ပြည့်နက်နေသည့် မြို့ဟောင်းကြီးအသွင်မျှသာ ကျန်ရှိတော့သည်။ သို့သော် အဆိုပါရှေးဟောင်းလက်ရာများမှာ ပြည်တွင်း၊ ပြည်ပတို့မှ ခရီးသွားများကို ဆွဲဆောင်နိုင်သည်ဖြစ်၍ အတော်ပင်ကျော်ကြားလှပေသည်။ ကမ္ဘာလှည့်ခရီးသည်များ၏ အဓိကလှည့်ပတ်ရာ နေရာတစ်ခုအဖြစ် ရပ်တည်လျက်ရှိသည်။ သို့သော် သီးခြားမြို့အဖြစ် ရပ်တည်နိုင်ခြင်းမရှိပဲ [[ညောင်ဦးမြို့]]နယ်အတွင်းတွင် '''ပုဂံရှေးဟောင်းယဉ်ကျေးမှုနယ်မြေ''' အဖြစ်ထည့်သွင်းထားသဖြင့် အများအခေါ်တွင် '''ပုဂံ-ညောင်ဦး''' ဟူ၍ထင်ရှားသည်။ ညောင်ဦးမြို့သည် ယခင်က ရွာကြီး ၁၉ ရွာစုစည်း၍ ယုန်လွှတ်ကျွန်းအရပ်၌ နန်းတည်စဉ်က ညောင်ဦးရွာဟူ၍ ယနေ့တိုင် တည်ရှိဆဲဖြစ်သည်။ ၂၀၁၆ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လ (၂၄)ရက်နေ့ မြန်မာစံတော်ချိန် နေ့လယ် (၅)နာရီ (၀၄)မိနစ် (၅၅)စက္ကန့်အချိန်တွင် မန္တလေး မြေငလျင် စခန်းမှ အနောက်တောင်ဘက် (၁၂၃)မိုင်ခန့် ကွာဝေးသော မြန်မာနိုင်ငံပြည်တွင်း (ချောက်မြို့အနောက်ဘက် (၁၂)မိုင်ခန့်အကွာ)ကို ဗဟိုပြု၍ အင်အားရစ်(ခ်)တာ စကေး (၆.၈)အဆင့်ရှိ အင်အားပြင်းထန်သော မြေငလျင် တစ်ခုလှုပ်ရှားသွားသဖြင့် ပုဂံရှိ စေတီပုထိုး ၆၅ဆူခန့် ထိခိုက်ပျက်စီးခဲ့သည်။ == မြေမျက်နှာသွင်ပြင် == ပုဂံရှေးဟောင်းယဉ်ကျေးမှုနယ်မြေသည် မြောက်ဘက်တွင် ညောင်ဦး နှင့် တောင်ဘက်တွင် ပုဂံမြို့သစ်တို့ တည်ရှိပြီး ဧရာဝတီမြစ်ဘေး မြန်မာနိုင်ငံအထက်ပိုင်း ကျယ်ပြောလှသော လွင်ပြင်တွင် တည်ရှိသည်။ မန္တလေးမြို့ မှ အနောက်တောင်ဘက် ကီလိုမီတာ ၂၉၀ (မိုင် ၁၈၀) ကွာဝေးပြီး ရန်ကုန်မြို့မှ မြောက်ဘက် ကီလိုမီတာ ၇၀၀ (မိုင် ၄၃၀) အကွာတွင် တည်ရှိသည်ဟုသိရသည်။ === ရာသီဥတု === ပူပြင်းခြောက်သွေ့သည့် ရာသီဥတုမျိုးဖြစ်ပါသည်။ == ယဉ်ကျေးမှု == ပုဂံခေတ်ယဉ်ကျေးမှုသည် မြန်မာနိုင်ငံအတွက် ပျူ နှင့် မွန်တို့ပြီးလျှင် တိုးတက်ဖြစ်တည်လာသည့် ယဉ်ကျေးမှုဟု ဆိုရမည်ဖြစ်သည်။ ပျူတို့ထံမှ ဘာသာ၊ ကိုးကွယ်ယုံကြည်မှု နှင့် မွန်တို့ထံမှ အနုပညာ၊ လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေး၊ စာပေ[[မြန်မာ အက္ခရာ|အက္ခရာ]] အစရှိသည်တို့ကို သင်ယူခဲ့ကြသည်။ ထို့ကြောင့် [[နရပတိစည်သူ]]မတိုင်မီ အထိတည်ဆောက်ခဲ့သည့် ပုဂံရှိ စေတီပုထိုးများမှာ မွန်တို့၏ ဓလေ့၊ လက်ရာနှင့် အယူအဆများလွှမ်းမိုးနေသည်ကိုတွေ့ရသည်။ သို့သော် နရပတိစည်သူမင်းလက်ထက်မှစ၍ လက်တွေ့ကျသည့် မြန်မာတို့သည် စိတ်ကူးယဉ်ဆန်သည့် မွန်တို့ထက် ပို၍တက်ကြွသည့်၊ အရပ်ဒေသနှင့် ပိုမိုကိုက်ညီမည့် လက်ရာများကို တီထွင်သုံးစွဲလာကြသည်။ === ပြတိုက် === {{main|ပုဂံရှေးဟောင်းသုတေသနပြတိုက်}} ပုဂံရှေးဟောင်းသုတေသနပြတိုက်သည် ပုဂံရှေးဟောင်းယဉ်ကျေးမှုနယ်မြေအတွင်း တစ်ခုတည်းသော ရှေးဟောင်းသုတေသနပြတိုက်ဖြစ်သည်။ (၃) ထပ်အဆောက်အဦးဖြစ်ပြီး မြစေတီကျောက်စာမူရင်း အပါအဝင် ရှေးဟောင်းအမွေအနှစ်များကို ပြသထားသည်။ မြန်မာနိုင်ငံ၏ပထမဆုံးသော ပုဂံရှေးဟောင်းသုတေသန ပြတိုက်ကို ၁၉၀၄ ခုနှစ်တွင် ပုဂံမြို့ဟောင်း အာနန္ဒာဘုရား၏မြောက်ဘက်စောင်းတန်းအနီးတွင် စတင်ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။ ၁၉၇၉ ခုနှစ်အောက်တိုဘာလတွင် ကန်တော့ပလ္လင်ဘုရား တောင်ဘက်၌ ရှစ်မြှောင့်ပုံသဏ္ဌာန်ရှိသော ရှေးဟောင်းသုတေသနပြတိုက်ကို ထပ်မံတည်ဆောက်ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။ ယခုလက်ရှိကမ္ဘာ့အဆင့်မီ ရှေးဟောင်း သုတေသနပြတိုက်ကြီးကို ၁၉၉၈ ခုနှစ် ဧပြီလ (၁၇) ရက်နေ့တွင်ဖွင့်လှစ်ပြသနိုင်ခဲ့သည်။ ပြတိုက်ကြီးတွင် အထူးပင်မပြခန်း၊ ပုဂံခေတ်ဗိသုကာပြခန်း၊ ပုဂံခေတ်လက်မှုအနုပညာပြခန်း၊ ပုဂံခေတ်နန်းမြို့ပြခန်း၊ ပုဂံခေတ်စာပေပြခန်း၊ ပုဂံခေတ်လူနေမှုဘဝပြခန်း၊ ပုဂံခေတ်ဗုဒ္ဓအနုပညာပြခန်း၊ ပုဂံခေတ်ဗုဒ္ဓဆင်းတုတော်များပြခန်း၊ ပုဂံခေတ်ဘုရားပုထိုးပန်းချီပြခန်းနှင့် ပုဂံခေတ်နံရံဆေးရေးပန်းချီပြခန်းစသည့် ပြခန်း(၁၀)ခန်းဖြင့် ခင်းကျင်းပြသထားသည်။၂၀၁၇ခုနှစ်တွင် ကလေးများပြတိုက်ကို ပြတိုက်ကြီး၏ မြောက်ဘက်ရှိရှစ်မြှောင့်ပုံသဏ္ဌာန်အဆောက်အဦ၌ ခင်းကျင်းပြသထားသည်။ ==နန်းတော်== အနော်ရထာမင်း နန်းတော် - ၂၀၀၃ ခုနှစ်တွင် ယခင်တည်ရှိခဲ့သော နန်းတော်ပေါ်မူတည်၍ ပြန်လည်တည်ဆောက်ခဲ့သည်။ သို့သော် မြေပြင်အထက်မှာ စိတ်ကူးသက်သက် ပြန်လည်ပုံဖော်တည်ဆောက်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ == သယ်ယူပို့ဆောင်ရေး == [[File:Nyaung U Airport.JPG|thumb|left|[[ညောင်ဦးလေဆိပ်]]သည် ပုဂံဒေသ၏ လေကြောင်းဝင်ထွက်သွားလာရာ ဖြစ်သည်]] ပုဂံသို့ လေယာဉ်၊ ရထား၊ ကား တို့အပြင် သင်္ဘောဖြင့်ပါ လာရောက်နိုင်သည်။ လည်ပတ်စရာအနေဖြင့် e-bike ငှားရမ်းအသုံးပြုနိုင်သည်။ === လေကြောင်းလိုင်း === နိုင်ငံခြားသားခရီးသွား အများစုသည် လေကြောင်းလိုင်းကို အသုံးပြု၍ ပုဂံသို့ လာရောက်လည်ပတ်ကြသည်။ [[ညောင်ဦးလေဆိပ်]]မှာ ပုဂံဒေသ၏ လေကြောင်းဝင်ထွက်သွားလာရာ ဖြစ်သည်။ [[မြန်မာနိုင်ငံအခြေစိုက် လေကြောင်းလိုင်းများ| ပြည်တွင်းလေကြောင်းလိုင်း]] အများစုမှာ ပုဂံသို့ ဆင်းသက်ကြသည်။ [[ရန်ကုန်မြို့]]မှ လာပါက မိနစ် ၈၀ ခန့် ကြာမြင့်ပြီး [[မန္တလေးမြို့]]မှ လာပါက မိနစ် ၃၀ ခန့်ကြာမြင့်မည် ဖြစ်သည်။ ညောင်ဦးလေဆိပ်သည် ညောင်ဦးမြို့အပြင်ဘက်တွင် တည်ရှိပြီး ပုဂံသို့ ရောက်ရှိရန် ကားဖြင့် (၁၅) မိနစ် ခန့် ကြာမြင့်မည် ဖြစ်သည်။ === ရထား=== ပုဂံရထားလမ်းသည် ရန်ကုန် - မန္တလေး ရထားလမ်းမှ ပျဉ်းမနား ဘူတာတွင်လမ်းခွဲပါသည်။ ယခင် ပျဉ်းမနား - ကျောက်ပန်းတောင်းရထားလမ်းမှ ဆက်ဖောက်ထားသောလမ်းဖြစ်ပြီး ယခုအခါ ပခုက္ကူ နှင့် မြင်းခြံတို့ထိဆက်ထားသည်။ မြန်မာ့မီးရထားမှ နေ့စဉ် ရန်ကုန် - ပုဂံ ခရီးစဉ်ကို ပြေးဆွဲပေးလျက် ရှိသည်။ ရန်ကုန် မှ ပုဂံသို့ (၁၈) နာရီခန့် ကြာမြင့်မည် ဖြစ်သည်။ ရထားတွင် အိပ်စဉ်၊ အထက်တန်း နှင့် ရိုးရိုးတန်းတို့ ပါဝင်သည်။ <ref>[http://www.seat61.com/Burma.htm#Yangon-Bagan Train travel in Myanmar (Burma) | Train times, fares, tickets, photos<!-- Bot generated title -->]</ref> မန္တလေး - ပုဂံ ရထားမှာ ၁ ရက်လျှင် ၂ ကြိမ် ပြေးဆွဲလျက် ရှိပြီး (၈) နာရီခန့် ကြာမြင့်သည်။ သို့သော် အိပ်စဉ်တွဲ မပါဝင်ဘဲ အထက်တန်း နှင့် ရိုးရိုးတန်းသာ ပါဝင်သည်။ <ref>[http://www.seat61.com/Burma.htm#Mandalay%20-%20Bagan Train travel in Myanmar (Burma) | Train times, fares, tickets, photos<!-- Bot generated title -->]</ref> === ကားလမ်း === ရန်ကုန်မှ ပုဂံသို့ ကားလမ်းမှ လာလျှင် ၉ နာရီ နှင့် ၁၀ နာရီ အသီးသီးကြာမြင့်သည်။ မန္တလေးမှ ပုဂံသို့ ကားလမ်းမှသွားလျှင် ၃ နာရီ နှင့် ၄ နာရီ ကြာမြင့်သည်။ === ရေကြောင်း === မန္တလေး - ပုဂံ အသွားအပြန် သင်္ဘောများ ရှိပြီး ဧရာဝတီ မြစ်ကြောင်းတစ်လျှောက် ကီလိုမီတာ ၁၇၀ သွားလာရန် ၉ နာရီခန့် ကြာမြင့်မည် ဖြစ်ပါသည်။ ခရီးသွားရာသီတွင် နေ့စဉ်ခရီးစဉ် ရှိပြီး တစ်ခါတစ်ရံ ညအိပ်ခရီးစဉ်များပါရှိသည်။ == ထင်ရှားသည့် ပုဂံဘုရားပုထိုးများ == * [[ရွှေစည်းခုံ စေတီတော် (ပုဂံ)|ရွှေစည်းခုံစေတီ]] * [[အလိုတော်ပြည့်ဂူဘုရား]] * [[ထီးလိုမင်းလိုဘုရား]] * [[အာနန္ဒာဘုရား]] * [[ကန်တော့ပလ္လင်ဘုရား]] * [[သဗ္ဗညုဘုရား(ပုဂံ)|သဗ္ဗညုဘုရား]] * [[ဗူးဘုရား(ပုဂံ)|ဗူးဘုရား]] * [[ရွှေဆံတော်စေတီ (ပုဂံ)|ရွှေဆံတော်စေတီ]] * [[ဓမ္မရံကြီးဘုရား]] * [[လောကထိပ်ပန်ဘုရား]] * [[မြစေတီတော် (ပုဂံ)|မြစေတီ]] * [[မနူဟာဘုရား]] * [[နန်းဘုရားကျောင်း]] * [[လောကနန္ဒာစေတီ(ပုဂံ)|လောကနန္ဒာဘုရား]] * [[ပြဿဒါးကြီး (ပြဿဒ်ကြီး)]] * [[သကျမုနိ]] * [[ရှင်ပင်သာလျောင်း]] * [[ဂူပြောက်ကြီး (မြင်းကပါ)|ဂူပြောက်ကြီး]] * [[ငှက်ပစ်တောင်ဘုရား(ညောင်ဦး)]] *[[စူဠာမဏိဘုရား]] *[[ဘုရားသုံးဆူ(ပုဂံ)]] *[[သမ္ဘူလဘုရား]] *[[တရုတ်ပြေးဘုရားကြီး]] *[[အပယ်ရတနာဘုရား]] *[[ရွှေဂူကြီး( နန်းဦး) ဘုရား]] *[[ ]] == အထင်ကရ နေရာများ == * [[သရပါတံခါး]] * [[မြစေတီကျောက်စာ]] * [[မြင်းကပါစေတီ|မြင်းကပါ]] * [[ဥပါလိသိမ်]] * [[ငှက်ပစ်တောင်]] == ဓာတ်ပုံများ == <gallery> Image:Ananda Temple Bagan.jpg| [[အာနန္ဒာဘုရား|အာနန္ဒာ စေတီတော်]] Image:That-byin-nyu.jpg|[[သဗ္ဗညုဘုရား(ပုဂံ)|သဗ္ဗေညု စေတီတော်]] Image:Buddhist Stupas in Bagan, Myanmar.jpg| ပုဂံစေတီပုထိုးတော် ဟောင်းများ Image:Buddhist Stupa in Myanmar.jpg|မင်္ဂလာစေတီဘုရား Image:Baganmyo.jpg|ပုဂံမြင်ကွင်းတစ်ခု Image:Ruins of Bagan, 1999.jpg|ပုဂံမြို့ ၏နေဝင်ချိန် (၁၉⁠၉၉) ခုနှစ် Image:Burma11.jpg| ပုဂံရှိ တစ်နေရာ Image:Bagan doorway.jpg|ပုဂံ ဘုရားတစ်ဆူ၏ မုဒ်ဝတစ်ခု Image:Burma12.jpg| Image:Mt Popa.jpg|ပုပ္ပါးတောင်ကလပ် Image:Bagan corner.jpg|အဆင်အတန်းမြင့်မားသော ပုဂံခေတ်လက်ရာတစ်ခု Image:Bagan, Hpaya-thon-zu-Group.JPG|ဘုရားသုံးဆူ စေတီတော် Image:Mount Popa.JPG| [[ပုပ္ပါးတောင်]]အား အဝေးမှ မြင်ရပုံ Image:Dreams of Myanmar (8280448574).jpg|ပုဂံဘုရားများအား ညနေဆည်းဆာ နေဝင်ချိန်အလှ File:Bagan Entrance.jpg|ပုဂံမြို့အဝင် </gallery> ==ကိုးကား== <references/> {{ပုဂံ}} {{မန္တလေးတိုင်း}} [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့များ]] [[ကဏ္ဍ:မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီးရှိ မြို့များ]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ရှေးဟောင်းမြို့များ]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ သမိုင်း]] [[ကဏ္ဍ:ပုဂံ]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်နေရာများ]] hpde4670aa9numaeuqaq8gpw7d8zpql 1051683 1051682 2026-09-07T09:08:04Z Chenzeyan29 141880 /* တည်နေရာ */ 1051683 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement |name= ပုဂံ |official_name=Bagan |other_name=Pugam,Phukam |pushpin_label_position=right |pushpin_map=Burma |pushpin_map_caption=ပုဂံမြို့တည်နေရာပြမြေပုံ |seat_type = |settlement_type = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့များ]] |image_skyline=Bagan, Burma.jpg |imagesize= |image_caption=ပုဂံရှိစေတီပုထိုးများ |image_map= |map_caption=ပုဂံမြို့တည်နေရာပြမြေပုံ |established_date=၉ ရာစုနှောင်းပိုင်း |established_title=တည်ထောင်ချိန် |subdivision_type=နိုင်ငံ |subdivision_name={{အလံ|မြန်မာနိုင်ငံ}} |subdivision_type1=တိုင်းဒေသကြီး |subdivision_name1=[[မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး|မန္တလေး]] |subdivision_type2 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ|ခရိုင်]] |subdivision_name2 = [[ညောင်ဦးခရိုင်|ညောင်ဦး]] |subdivision_type3 = လတ္တီကျု |subdivision_name3 = (၂၁)ဒီဂရီ၊ (၁၀)မိနစ် |subdivision_type4 = လောင်ဂျီကျု |subdivision_name4 = (၉၄)ဒီဂရီ၊ (၅၂)မိနစ် | coordinates = {{coord|21|10|N|94|52|E|region:MM|display=inline}} |elevation_ft= |elevation_m= |timezone=[[မြန်မာစံတော်ချိန်]] |utc_offset=+ ၆ နာရီ ၃၀ မိနစ် |website= {{Infobox UNESCO World Heritage Site |child =yes | WHS = ပုဂံ | Official_name = | image = | caption = <!-- optional --> | Includes = | Location = [[မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[မြန်မာနိုင်ငံ]] | Criteria = (iii)(iv)(vi) | ID = 1588 | Coordinates = | Year = ၂၀၁၉ | Extension = | Danger = | Area = ၅၀၀၅.၄၉ ဟက်တာ | Buffer_zone = ၁၈၁၄၆.၈၃ ဟက်တာ | Website = <!-- optional --> | locmapin = <!-- optional --> | map_caption = <!-- optional --> | map_width = <!-- optional --> }} }} '''ပုဂံ''' (ခေါ်) '''တမ္ပဒီပ''' သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]]၏ ပထမဆုံးဧကရာဇ်နိုင်ငံ တည်ထောင်ရာ [[မြို့တော်]]ဟူ၍ မြန်မာတို့အတွက် အမျိုးသားရေး လက္ခဏာတစ်ရပ်အနေဖြင့်လည်းကောင်း၊ များပြားလှသည့် ရှေးဟောင်းလက်ရာ [[စေတီပုထိုးများ|စေတီပုထိုး]]များကြောင့်လည်း‌ကောင်း၊ ကမ္ဘာလှည့်ခရီးသည်တို့ကို ဆွဲဆောင်ရာနေရာအဖြစ်လည်းကောင်း ကမ္ဘာကျော်သည့် နေရာတစ်နေရာ ဖြစ်သည်။<ref name="autogenerated1">ဦးဗိုကေ၏ ပုဂံသုတေသနလမ်းညွှန်စာအုပ်မှ</ref> ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ ဇူလိုင်လ ၆ ရက်နေ့တွင် ပုဂံရှေးဟောင်းယဉ်ကျေးမှုဒေသတစ်ခုလုံးကို [[ယူနက်စကို]] [[ကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်နေရာ]]အဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့သည်။ ==ဝေါဟာရရင်းမြစ်== “ပုဂံ” ဟူသော အမည်သည် သမိုင်းတစ်လျှောက် ဘာသာဗေဒ၊ ပထဝီဝင်နှင့် အိမ်နီးချင်း ယဉ်ကျေးမှုများ၏ လွှမ်းမိုးမှုတို့အပေါ် မူတည်၍ အမျိုးမျိုး ပြောင်းလဲ ရေးသား ခေါ်ဝေါ်ခြင်း ခံခဲ့ရသည့် ဒေသဆိုင်ရာနှင့် မြို့ပြဆိုင်ရာ အမည် တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ပုဂံ၏ မိမိတို့ကိုယ်မိမိ ခေါ်ဝေါ်ခဲ့သည့် မူလ သမိုင်းဝင် အမည်မှာ "ပေါက္ကံ" သို့မဟုတ် "ပေါက္ကာရာမ" ဖြစ်ပြီး၊ ၁၁ ရာစုနှင့် ၁၂ ရာစု ပုဂံခေတ် ကျောက်စာများတွင် "ပုဂံ" ဟူသော စကားလုံးကို "ပုကံ" (Pukam) ဟု အစောဆုံး ရေးထိုးခဲ့ကြသည်။<ref name="Luce1969">Luce, G.H. (1969). ''Old Burma: Early Pagán''. Artibus Asiae and New York University, pp. 12–15.</ref> ဤဝေါဟာရ၏ အဓိပ္ပာယ် ရင်းမြစ်နှင့် ပတ်သက်၍ ပါဠိစကား "ပေါက္ကါရာမ" (ကြာကန်အပေါင်းဖြင့် သာယာသောမြို့) ဟူသော ဘွဲ့အမည်မှ ဆင်းသက်လာသည်ဟူသော ရာဇဝင်ဆိုင်ရာ ယူဆချက်နှင့် ရှေးဦး တိဗက်-ဗမာအုပ်စု သို့မဟုတ် ပျူစကားမှ ဆင်းသက်လာပြီး "မြို့တော်" သို့မဟုတ် "အခြေချရာနေရာ" ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည့် ဒေသန္တရ ဝေါဟာရမှ ရွေ့လျောလာခြင်းဖြစ်သည်ဟူသော ခေတ်သစ် ဘာသာဗေဒဆိုင်ရာ ယူဆချက်များ ရှိကြသည်။<ref name="ThanTun1988">သန်းထွန်း, ဒေါက်တာ (၁၉၈၈)။ ''ခေတ်ဟောင်း မြန်မာရာဇဝင်''။ မဟာဒဂုံ စာပေ၊ စာ ၂၁–၂၆။</ref> အိမ်နီးချင်း ယဉ်ကျေးမှုများနှင့် ပြင်ပ မှတ်တမ်းများတွင် ပုဂံကို သမိုင်းဝင် အမည်အမျိုးမျိုးဖြင့် ဖော်ပြခဲ့ကြသည်။ ပုဂံခေတ် မွန်ကျောက်စာများတွင် "ပေါက္ကံ" ဟု ရေးသားခဲ့ပြီး၊ တရုတ် သမိုင်းမှတ်တမ်းများ (ဥပမာ- စုန့်မင်းဆက်နှင့် မွန်ဂို-ယွမ်မင်းဆက် မှတ်တမ်းများ) တွင် ပုဂံနိုင်ငံနှင့် ၎င်း၏ ဗဟိုဒေသကို "ဖုကမ်း" သို့မဟုတ် "ဖုကန်" (တရုတ်: 蒲甘; ပင်းယင်း: ''Púgān'') ဟု သမိုင်းတစ်လျှောက် မှတ်တမ်းတင်ခဲ့ကြသည်။<ref name="Coedes1968">Coedès, George (1968). ''The Indianized States of Southeast Asia''. University of Hawaii Press, p. 149.</ref> အာရပ်နှင့် ပါရှား ကုန်သည်များ၏ မှတ်တမ်းများတွင်မူ "ဗကန်" (Baqan) ဟု သုံးစွဲခဲ့ကြပြီး၊ ၁၃ ရာစု အီတလီ ခရီးသွား မာကိုပိုလို (Marco Polo) ၏ မှတ်တမ်းများတွင် ပုဂံနေပြည်တော်ကို "မီယန်" (မြန်) သို့မဟုတ် "ပေါက္ကံနိုင်ငံ" ဟု ညွှန်းဆိုခဲ့သည်။<ref name="Yule1903">Yule, Henry & Burnell, A.C. (1903). ''Hobson-Jobson: A Glossary of Colloquial Anglo-Indian Words and Phrases''. John Murray, p. 658.</ref> အနောက်နိုင်ငံသားများနှင့် ဗြိတိသျှ ကိုလိုနီခေတ် မှတ်တမ်းများတွင်မူ "Pagan" ဟု စာလုံးပေါင်း သုံးစွဲခဲ့ကြပြီး၊ ခေတ်သစ်တွင် မူလအသံထွက်နှင့် နီးစပ်သော "Bagan" ဟု အက္ခရာဖလှယ်၍ တရားဝင် ပြောင်းလဲ အသုံးပြုလျက် ရှိသည်။<ref name="AungThwin2005">Aung-Thwin, Michael A. (2005). ''The Mists of Rāmañña: The Legend That Was Lower Burma''. University of Hawai'i Press, pp. 25–30.</ref> == တည်နေရာ == ပုဂံမြို့ သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]] အလယ်ပိုင်း၊ [[မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ညောင်ဦးခရိုင်]]၊ [[ညောင်ဦးမြို့နယ်]] အတွင်း၌ တည်ရှိသော သမိုင်းဝင် ရှေးဟောင်း မြို့တစ်မြို့ ဖြစ်သည်။ ပုဂံသည် [[ဧရာဝတီမြစ်]]၏ အရှေ့ဘက် ကမ်းပါးပေါ်တွင် တည်ရှိပြီး [[မန္တလေးမြို့]]၏ အနောက်တောင်ဘက် ကုန်းတွင်းပိုင်း ခြောက်သွေ့ပြီး မိုးနည်းပါးသည့် မိုးကွယ်ဒေသ တွင် ပါဝင်သည်။<ref name="AungThwin2005">Aung-Thwin, Michael A. (2005). ''The Mists of Rāmañña: The Legend That Was Lower Burma''. University of Hawai'i Press.</ref> ပုဂံ ရှေးဟောင်းယဉ်ကျေးမှု နယ်မြေသည် မြေဧရိယာအားဖြင့် ၄၂ စတုရန်းကီလိုမီတာ (၁၆ စတုရန်းမိုင်) ခန့် ကျယ်ဝန်းပြီး၊ ပုဂံမြို့ဟောင်း (Old Bagan)၊ [[ညောင်ဦးမြို့]] နှင့် [[မြို့သစ် (ပုဂံ)|ပုဂံမြို့သစ်]] (New Bagan) စသည့် အစိတ်အပိုင်းများဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည်။ ပုဂံ၏ အရှေ့ဘက်တွင် [[တူမတ်တောင်]] နှင့် [[တန့်ကြည့်တောင်]] (မြစ်တစ်ဖက်ကမ်း)၊ တောင်ဘက်တွင် [[မကွေးတိုင်းဒေသကြီး]] နယ်နိမိတ်တို့နှင့် ထိစပ်လျက်ရှိသည်။<ref name="UNESCO2019">UNESCO World Heritage Centre. (2019). ''Bagan''. UNESCO.</ref> [[File:Bagan City.jpg|thumb|ပုဂံမြို့ဟောင်း]] ([[သရပါတံခါး]]အနီး) == သမိုင်းကြောင်း == ပုဂံသည် စတုတ္ထပုဂံ မင်းဆက်များ နန်းတည်သွားသော နေရာဖြစ်သည်။ [[ပျဉ်ပြားမင်း]](၈၄၆-၈၇၆)လက်ထက်မှ [[စောမွန်နစ်|စောမွန်နစ်မင်း]](၁၃၂၅-၁၃၆၈)အထိ စိုးစံခဲ့ကြသည်။<ref>တင်နိုင်တိုး၏ ပုဂံစေတီပုထိုးများသမိုင်းနှင့် ခရီးသွားလမ်းညွှန်</ref> === ပုဂံနိုင်ငံတော် === {{main |ပုဂံခေတ်}} အစောပိုင်း ပုဂံမင်းဆက်များနှင့် ပတ်သက်၍ တိကျသည့် သမိုင်းအထောက်အထားများကို မတွေ့ရပဲ ပါးစပ်ရာဇဝင်များအနေဖြင့်သာ မှတ်သားလာခဲ့ကြပြီး [[အနိရုဒ္ဓ|အနော်ရထာမင်း]]လက်ထက်ရောက်မှသာ တိကျသည့် သမိုင်းအထောက်အထားများကို စတင်တွေ့ရှိလာကြရသည်။ အနော်ရထာ၏ သိမ်းသွင်းမှုကြောင့် ပုဂံနိုင်ငံတော်သည် ပဒေသရာဇ် အဆင့်မှ ဧကရာဇ် (အင်ပါယာ) အဆင့်တို့ တက်လှမ်းလာနိုင်ခဲ့သည်။ သူ့နောက် ဆက်ခံသည့် [[စောလူး|စောလူးမင်း]]လက်ထက်တွင် တိုင်းပြည်အခြေအနေဆိုးရွားသွားခဲ့သော်လည်း [[ကျန်စစ်သား]]၊ [[အလောင်းစည်သူ]] အစရှိသည့် မင်းများလက်ထက်တွင်မူ တိုင်းပြည်အင်အား ပြန်လည်ပြည့်ဝလာပြန်သည်။ === ပုဂံနိဂုံး === အလောင်းစည်သူနောက် နန်းတက်သည့် မင်းများလက်ထက်တွင် ပုဂံ၏ဩဇာအာဏာကျဆင်းလာသလို၊ နယ်ခြားမှ ရန်သူများ၏ လုပ်ကြံမှုကြောင့် ထီးဆောင်းမင်းတစ်ပါးကျဆုံးရသည့် အဖြစ်၊ နရသီဟပတေ့ကဲ့သို့ အစားကျူးပြီး အမျက်ဒေါသကြီးသည့်မင်း အစရှိသဖြင့် ပေါ်ပေါက်လာသည်။ ခရစ်နှစ် ၁၂၈၇ တွင် မွန်ဂိုတို့၏ ကျူးကျော်မှုကြောင့် နရသီဟပတေ့ ပုဂံကိုစွန့်ခွာထွက်ပြေးရခြင်းဖြင့် ပုဂံ၏ဩဇာမှာ လုံးဝကျဆင်းတော့သည်။ [[ရှင်ဒိသာပါမောက်]]၏ သံတမန်ရေးကျွမ်းကျင်စွာ အရေးဆိုမှုကြောင့် မွန်ဂိုဘုရင် ကူဗလိုင်ခန်က တပ်များကို ပြန်ဆုတ်စေသည်။ ထိုမှစကာ ပုဂံမင်းဆိုသည်မှာ အဆောင်အယောင်မျှသာ ဖြစ်၍ အမှန်ဩဇာကြီးသူများမှာ [[ရှမ်းညီနောင်သုံးဦး]] ဖြစ်သည်။ [[File:Burma15.jpg|thumb|150px]] === ယနေ့ပုဂံ === ယနေ့ပုဂံမှာ ရှေးဟောင်းလက်ရာများနှင့် ပြည့်နက်နေသည့် မြို့ဟောင်းကြီးအသွင်မျှသာ ကျန်ရှိတော့သည်။ သို့သော် အဆိုပါရှေးဟောင်းလက်ရာများမှာ ပြည်တွင်း၊ ပြည်ပတို့မှ ခရီးသွားများကို ဆွဲဆောင်နိုင်သည်ဖြစ်၍ အတော်ပင်ကျော်ကြားလှပေသည်။ ကမ္ဘာလှည့်ခရီးသည်များ၏ အဓိကလှည့်ပတ်ရာ နေရာတစ်ခုအဖြစ် ရပ်တည်လျက်ရှိသည်။ သို့သော် သီးခြားမြို့အဖြစ် ရပ်တည်နိုင်ခြင်းမရှိပဲ [[ညောင်ဦးမြို့]]နယ်အတွင်းတွင် '''ပုဂံရှေးဟောင်းယဉ်ကျေးမှုနယ်မြေ''' အဖြစ်ထည့်သွင်းထားသဖြင့် အများအခေါ်တွင် '''ပုဂံ-ညောင်ဦး''' ဟူ၍ထင်ရှားသည်။ ညောင်ဦးမြို့သည် ယခင်က ရွာကြီး ၁၉ ရွာစုစည်း၍ ယုန်လွှတ်ကျွန်းအရပ်၌ နန်းတည်စဉ်က ညောင်ဦးရွာဟူ၍ ယနေ့တိုင် တည်ရှိဆဲဖြစ်သည်။ ၂၀၁၆ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လ (၂၄)ရက်နေ့ မြန်မာစံတော်ချိန် နေ့လယ် (၅)နာရီ (၀၄)မိနစ် (၅၅)စက္ကန့်အချိန်တွင် မန္တလေး မြေငလျင် စခန်းမှ အနောက်တောင်ဘက် (၁၂၃)မိုင်ခန့် ကွာဝေးသော မြန်မာနိုင်ငံပြည်တွင်း (ချောက်မြို့အနောက်ဘက် (၁၂)မိုင်ခန့်အကွာ)ကို ဗဟိုပြု၍ အင်အားရစ်(ခ်)တာ စကေး (၆.၈)အဆင့်ရှိ အင်အားပြင်းထန်သော မြေငလျင် တစ်ခုလှုပ်ရှားသွားသဖြင့် ပုဂံရှိ စေတီပုထိုး ၆၅ဆူခန့် ထိခိုက်ပျက်စီးခဲ့သည်။ == မြေမျက်နှာသွင်ပြင် == ပုဂံရှေးဟောင်းယဉ်ကျေးမှုနယ်မြေသည် မြောက်ဘက်တွင် ညောင်ဦး နှင့် တောင်ဘက်တွင် ပုဂံမြို့သစ်တို့ တည်ရှိပြီး ဧရာဝတီမြစ်ဘေး မြန်မာနိုင်ငံအထက်ပိုင်း ကျယ်ပြောလှသော လွင်ပြင်တွင် တည်ရှိသည်။ မန္တလေးမြို့ မှ အနောက်တောင်ဘက် ကီလိုမီတာ ၂၉၀ (မိုင် ၁၈၀) ကွာဝေးပြီး ရန်ကုန်မြို့မှ မြောက်ဘက် ကီလိုမီတာ ၇၀၀ (မိုင် ၄၃၀) အကွာတွင် တည်ရှိသည်ဟုသိရသည်။ === ရာသီဥတု === ပူပြင်းခြောက်သွေ့သည့် ရာသီဥတုမျိုးဖြစ်ပါသည်။ == ယဉ်ကျေးမှု == ပုဂံခေတ်ယဉ်ကျေးမှုသည် မြန်မာနိုင်ငံအတွက် ပျူ နှင့် မွန်တို့ပြီးလျှင် တိုးတက်ဖြစ်တည်လာသည့် ယဉ်ကျေးမှုဟု ဆိုရမည်ဖြစ်သည်။ ပျူတို့ထံမှ ဘာသာ၊ ကိုးကွယ်ယုံကြည်မှု နှင့် မွန်တို့ထံမှ အနုပညာ၊ လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေး၊ စာပေ[[မြန်မာ အက္ခရာ|အက္ခရာ]] အစရှိသည်တို့ကို သင်ယူခဲ့ကြသည်။ ထို့ကြောင့် [[နရပတိစည်သူ]]မတိုင်မီ အထိတည်ဆောက်ခဲ့သည့် ပုဂံရှိ စေတီပုထိုးများမှာ မွန်တို့၏ ဓလေ့၊ လက်ရာနှင့် အယူအဆများလွှမ်းမိုးနေသည်ကိုတွေ့ရသည်။ သို့သော် နရပတိစည်သူမင်းလက်ထက်မှစ၍ လက်တွေ့ကျသည့် မြန်မာတို့သည် စိတ်ကူးယဉ်ဆန်သည့် မွန်တို့ထက် ပို၍တက်ကြွသည့်၊ အရပ်ဒေသနှင့် ပိုမိုကိုက်ညီမည့် လက်ရာများကို တီထွင်သုံးစွဲလာကြသည်။ === ပြတိုက် === {{main|ပုဂံရှေးဟောင်းသုတေသနပြတိုက်}} ပုဂံရှေးဟောင်းသုတေသနပြတိုက်သည် ပုဂံရှေးဟောင်းယဉ်ကျေးမှုနယ်မြေအတွင်း တစ်ခုတည်းသော ရှေးဟောင်းသုတေသနပြတိုက်ဖြစ်သည်။ (၃) ထပ်အဆောက်အဦးဖြစ်ပြီး မြစေတီကျောက်စာမူရင်း အပါအဝင် ရှေးဟောင်းအမွေအနှစ်များကို ပြသထားသည်။ မြန်မာနိုင်ငံ၏ပထမဆုံးသော ပုဂံရှေးဟောင်းသုတေသန ပြတိုက်ကို ၁၉၀၄ ခုနှစ်တွင် ပုဂံမြို့ဟောင်း အာနန္ဒာဘုရား၏မြောက်ဘက်စောင်းတန်းအနီးတွင် စတင်ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။ ၁၉၇၉ ခုနှစ်အောက်တိုဘာလတွင် ကန်တော့ပလ္လင်ဘုရား တောင်ဘက်၌ ရှစ်မြှောင့်ပုံသဏ္ဌာန်ရှိသော ရှေးဟောင်းသုတေသနပြတိုက်ကို ထပ်မံတည်ဆောက်ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။ ယခုလက်ရှိကမ္ဘာ့အဆင့်မီ ရှေးဟောင်း သုတေသနပြတိုက်ကြီးကို ၁၉၉၈ ခုနှစ် ဧပြီလ (၁၇) ရက်နေ့တွင်ဖွင့်လှစ်ပြသနိုင်ခဲ့သည်။ ပြတိုက်ကြီးတွင် အထူးပင်မပြခန်း၊ ပုဂံခေတ်ဗိသုကာပြခန်း၊ ပုဂံခေတ်လက်မှုအနုပညာပြခန်း၊ ပုဂံခေတ်နန်းမြို့ပြခန်း၊ ပုဂံခေတ်စာပေပြခန်း၊ ပုဂံခေတ်လူနေမှုဘဝပြခန်း၊ ပုဂံခေတ်ဗုဒ္ဓအနုပညာပြခန်း၊ ပုဂံခေတ်ဗုဒ္ဓဆင်းတုတော်များပြခန်း၊ ပုဂံခေတ်ဘုရားပုထိုးပန်းချီပြခန်းနှင့် ပုဂံခေတ်နံရံဆေးရေးပန်းချီပြခန်းစသည့် ပြခန်း(၁၀)ခန်းဖြင့် ခင်းကျင်းပြသထားသည်။၂၀၁၇ခုနှစ်တွင် ကလေးများပြတိုက်ကို ပြတိုက်ကြီး၏ မြောက်ဘက်ရှိရှစ်မြှောင့်ပုံသဏ္ဌာန်အဆောက်အဦ၌ ခင်းကျင်းပြသထားသည်။ ==နန်းတော်== အနော်ရထာမင်း နန်းတော် - ၂၀၀၃ ခုနှစ်တွင် ယခင်တည်ရှိခဲ့သော နန်းတော်ပေါ်မူတည်၍ ပြန်လည်တည်ဆောက်ခဲ့သည်။ သို့သော် မြေပြင်အထက်မှာ စိတ်ကူးသက်သက် ပြန်လည်ပုံဖော်တည်ဆောက်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ == သယ်ယူပို့ဆောင်ရေး == [[File:Nyaung U Airport.JPG|thumb|left|[[ညောင်ဦးလေဆိပ်]]သည် ပုဂံဒေသ၏ လေကြောင်းဝင်ထွက်သွားလာရာ ဖြစ်သည်]] ပုဂံသို့ လေယာဉ်၊ ရထား၊ ကား တို့အပြင် သင်္ဘောဖြင့်ပါ လာရောက်နိုင်သည်။ လည်ပတ်စရာအနေဖြင့် e-bike ငှားရမ်းအသုံးပြုနိုင်သည်။ === လေကြောင်းလိုင်း === နိုင်ငံခြားသားခရီးသွား အများစုသည် လေကြောင်းလိုင်းကို အသုံးပြု၍ ပုဂံသို့ လာရောက်လည်ပတ်ကြသည်။ [[ညောင်ဦးလေဆိပ်]]မှာ ပုဂံဒေသ၏ လေကြောင်းဝင်ထွက်သွားလာရာ ဖြစ်သည်။ [[မြန်မာနိုင်ငံအခြေစိုက် လေကြောင်းလိုင်းများ| ပြည်တွင်းလေကြောင်းလိုင်း]] အများစုမှာ ပုဂံသို့ ဆင်းသက်ကြသည်။ [[ရန်ကုန်မြို့]]မှ လာပါက မိနစ် ၈၀ ခန့် ကြာမြင့်ပြီး [[မန္တလေးမြို့]]မှ လာပါက မိနစ် ၃၀ ခန့်ကြာမြင့်မည် ဖြစ်သည်။ ညောင်ဦးလေဆိပ်သည် ညောင်ဦးမြို့အပြင်ဘက်တွင် တည်ရှိပြီး ပုဂံသို့ ရောက်ရှိရန် ကားဖြင့် (၁၅) မိနစ် ခန့် ကြာမြင့်မည် ဖြစ်သည်။ === ရထား=== ပုဂံရထားလမ်းသည် ရန်ကုန် - မန္တလေး ရထားလမ်းမှ ပျဉ်းမနား ဘူတာတွင်လမ်းခွဲပါသည်။ ယခင် ပျဉ်းမနား - ကျောက်ပန်းတောင်းရထားလမ်းမှ ဆက်ဖောက်ထားသောလမ်းဖြစ်ပြီး ယခုအခါ ပခုက္ကူ နှင့် မြင်းခြံတို့ထိဆက်ထားသည်။ မြန်မာ့မီးရထားမှ နေ့စဉ် ရန်ကုန် - ပုဂံ ခရီးစဉ်ကို ပြေးဆွဲပေးလျက် ရှိသည်။ ရန်ကုန် မှ ပုဂံသို့ (၁၈) နာရီခန့် ကြာမြင့်မည် ဖြစ်သည်။ ရထားတွင် အိပ်စဉ်၊ အထက်တန်း နှင့် ရိုးရိုးတန်းတို့ ပါဝင်သည်။ <ref>[http://www.seat61.com/Burma.htm#Yangon-Bagan Train travel in Myanmar (Burma) | Train times, fares, tickets, photos<!-- Bot generated title -->]</ref> မန္တလေး - ပုဂံ ရထားမှာ ၁ ရက်လျှင် ၂ ကြိမ် ပြေးဆွဲလျက် ရှိပြီး (၈) နာရီခန့် ကြာမြင့်သည်။ သို့သော် အိပ်စဉ်တွဲ မပါဝင်ဘဲ အထက်တန်း နှင့် ရိုးရိုးတန်းသာ ပါဝင်သည်။ <ref>[http://www.seat61.com/Burma.htm#Mandalay%20-%20Bagan Train travel in Myanmar (Burma) | Train times, fares, tickets, photos<!-- Bot generated title -->]</ref> === ကားလမ်း === ရန်ကုန်မှ ပုဂံသို့ ကားလမ်းမှ လာလျှင် ၉ နာရီ နှင့် ၁၀ နာရီ အသီးသီးကြာမြင့်သည်။ မန္တလေးမှ ပုဂံသို့ ကားလမ်းမှသွားလျှင် ၃ နာရီ နှင့် ၄ နာရီ ကြာမြင့်သည်။ === ရေကြောင်း === မန္တလေး - ပုဂံ အသွားအပြန် သင်္ဘောများ ရှိပြီး ဧရာဝတီ မြစ်ကြောင်းတစ်လျှောက် ကီလိုမီတာ ၁၇၀ သွားလာရန် ၉ နာရီခန့် ကြာမြင့်မည် ဖြစ်ပါသည်။ ခရီးသွားရာသီတွင် နေ့စဉ်ခရီးစဉ် ရှိပြီး တစ်ခါတစ်ရံ ညအိပ်ခရီးစဉ်များပါရှိသည်။ == ထင်ရှားသည့် ပုဂံဘုရားပုထိုးများ == * [[ရွှေစည်းခုံ စေတီတော် (ပုဂံ)|ရွှေစည်းခုံစေတီ]] * [[အလိုတော်ပြည့်ဂူဘုရား]] * [[ထီးလိုမင်းလိုဘုရား]] * [[အာနန္ဒာဘုရား]] * [[ကန်တော့ပလ္လင်ဘုရား]] * [[သဗ္ဗညုဘုရား(ပုဂံ)|သဗ္ဗညုဘုရား]] * [[ဗူးဘုရား(ပုဂံ)|ဗူးဘုရား]] * [[ရွှေဆံတော်စေတီ (ပုဂံ)|ရွှေဆံတော်စေတီ]] * [[ဓမ္မရံကြီးဘုရား]] * [[လောကထိပ်ပန်ဘုရား]] * [[မြစေတီတော် (ပုဂံ)|မြစေတီ]] * [[မနူဟာဘုရား]] * [[နန်းဘုရားကျောင်း]] * [[လောကနန္ဒာစေတီ(ပုဂံ)|လောကနန္ဒာဘုရား]] * [[ပြဿဒါးကြီး (ပြဿဒ်ကြီး)]] * [[သကျမုနိ]] * [[ရှင်ပင်သာလျောင်း]] * [[ဂူပြောက်ကြီး (မြင်းကပါ)|ဂူပြောက်ကြီး]] * [[ငှက်ပစ်တောင်ဘုရား(ညောင်ဦး)]] *[[စူဠာမဏိဘုရား]] *[[ဘုရားသုံးဆူ(ပုဂံ)]] *[[သမ္ဘူလဘုရား]] *[[တရုတ်ပြေးဘုရားကြီး]] *[[အပယ်ရတနာဘုရား]] *[[ရွှေဂူကြီး( နန်းဦး) ဘုရား]] *[[ ]] == အထင်ကရ နေရာများ == * [[သရပါတံခါး]] * [[မြစေတီကျောက်စာ]] * [[မြင်းကပါစေတီ|မြင်းကပါ]] * [[ဥပါလိသိမ်]] * [[ငှက်ပစ်တောင်]] == ဓာတ်ပုံများ == <gallery> Image:Ananda Temple Bagan.jpg| [[အာနန္ဒာဘုရား|အာနန္ဒာ စေတီတော်]] Image:That-byin-nyu.jpg|[[သဗ္ဗညုဘုရား(ပုဂံ)|သဗ္ဗေညု စေတီတော်]] Image:Buddhist Stupas in Bagan, Myanmar.jpg| ပုဂံစေတီပုထိုးတော် ဟောင်းများ Image:Buddhist Stupa in Myanmar.jpg|မင်္ဂလာစေတီဘုရား Image:Baganmyo.jpg|ပုဂံမြင်ကွင်းတစ်ခု Image:Ruins of Bagan, 1999.jpg|ပုဂံမြို့ ၏နေဝင်ချိန် (၁၉⁠၉၉) ခုနှစ် Image:Burma11.jpg| ပုဂံရှိ တစ်နေရာ Image:Bagan doorway.jpg|ပုဂံ ဘုရားတစ်ဆူ၏ မုဒ်ဝတစ်ခု Image:Burma12.jpg| Image:Mt Popa.jpg|ပုပ္ပါးတောင်ကလပ် Image:Bagan corner.jpg|အဆင်အတန်းမြင့်မားသော ပုဂံခေတ်လက်ရာတစ်ခု Image:Bagan, Hpaya-thon-zu-Group.JPG|ဘုရားသုံးဆူ စေတီတော် Image:Mount Popa.JPG| [[ပုပ္ပါးတောင်]]အား အဝေးမှ မြင်ရပုံ Image:Dreams of Myanmar (8280448574).jpg|ပုဂံဘုရားများအား ညနေဆည်းဆာ နေဝင်ချိန်အလှ File:Bagan Entrance.jpg|ပုဂံမြို့အဝင် </gallery> ==ကိုးကား== <references/> {{ပုဂံ}} {{မန္တလေးတိုင်း}} [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့များ]] [[ကဏ္ဍ:မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီးရှိ မြို့များ]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ရှေးဟောင်းမြို့များ]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ သမိုင်း]] [[ကဏ္ဍ:ပုဂံ]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်နေရာများ]] 2y04jrv0n5r30z84wjm70r9nwju0s6k 1051687 1051683 2026-09-07T09:15:02Z Chenzeyan29 141880 /* သမိုင်းကြောင်း */ 1051687 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement |name= ပုဂံ |official_name=Bagan |other_name=Pugam,Phukam |pushpin_label_position=right |pushpin_map=Burma |pushpin_map_caption=ပုဂံမြို့တည်နေရာပြမြေပုံ |seat_type = |settlement_type = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့များ]] |image_skyline=Bagan, Burma.jpg |imagesize= |image_caption=ပုဂံရှိစေတီပုထိုးများ |image_map= |map_caption=ပုဂံမြို့တည်နေရာပြမြေပုံ |established_date=၉ ရာစုနှောင်းပိုင်း |established_title=တည်ထောင်ချိန် |subdivision_type=နိုင်ငံ |subdivision_name={{အလံ|မြန်မာနိုင်ငံ}} |subdivision_type1=တိုင်းဒေသကြီး |subdivision_name1=[[မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး|မန္တလေး]] |subdivision_type2 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ|ခရိုင်]] |subdivision_name2 = [[ညောင်ဦးခရိုင်|ညောင်ဦး]] |subdivision_type3 = လတ္တီကျု |subdivision_name3 = (၂၁)ဒီဂရီ၊ (၁၀)မိနစ် |subdivision_type4 = လောင်ဂျီကျု |subdivision_name4 = (၉၄)ဒီဂရီ၊ (၅၂)မိနစ် | coordinates = {{coord|21|10|N|94|52|E|region:MM|display=inline}} |elevation_ft= |elevation_m= |timezone=[[မြန်မာစံတော်ချိန်]] |utc_offset=+ ၆ နာရီ ၃၀ မိနစ် |website= {{Infobox UNESCO World Heritage Site |child =yes | WHS = ပုဂံ | Official_name = | image = | caption = <!-- optional --> | Includes = | Location = [[မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[မြန်မာနိုင်ငံ]] | Criteria = (iii)(iv)(vi) | ID = 1588 | Coordinates = | Year = ၂၀၁၉ | Extension = | Danger = | Area = ၅၀၀၅.၄၉ ဟက်တာ | Buffer_zone = ၁၈၁၄၆.၈၃ ဟက်တာ | Website = <!-- optional --> | locmapin = <!-- optional --> | map_caption = <!-- optional --> | map_width = <!-- optional --> }} }} '''ပုဂံ''' (ခေါ်) '''တမ္ပဒီပ''' သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]]၏ ပထမဆုံးဧကရာဇ်နိုင်ငံ တည်ထောင်ရာ [[မြို့တော်]]ဟူ၍ မြန်မာတို့အတွက် အမျိုးသားရေး လက္ခဏာတစ်ရပ်အနေဖြင့်လည်းကောင်း၊ များပြားလှသည့် ရှေးဟောင်းလက်ရာ [[စေတီပုထိုးများ|စေတီပုထိုး]]များကြောင့်လည်း‌ကောင်း၊ ကမ္ဘာလှည့်ခရီးသည်တို့ကို ဆွဲဆောင်ရာနေရာအဖြစ်လည်းကောင်း ကမ္ဘာကျော်သည့် နေရာတစ်နေရာ ဖြစ်သည်။<ref name="autogenerated1">ဦးဗိုကေ၏ ပုဂံသုတေသနလမ်းညွှန်စာအုပ်မှ</ref> ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ ဇူလိုင်လ ၆ ရက်နေ့တွင် ပုဂံရှေးဟောင်းယဉ်ကျေးမှုဒေသတစ်ခုလုံးကို [[ယူနက်စကို]] [[ကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်နေရာ]]အဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့သည်။ ==ဝေါဟာရရင်းမြစ်== “ပုဂံ” ဟူသော အမည်သည် သမိုင်းတစ်လျှောက် ဘာသာဗေဒ၊ ပထဝီဝင်နှင့် အိမ်နီးချင်း ယဉ်ကျေးမှုများ၏ လွှမ်းမိုးမှုတို့အပေါ် မူတည်၍ အမျိုးမျိုး ပြောင်းလဲ ရေးသား ခေါ်ဝေါ်ခြင်း ခံခဲ့ရသည့် ဒေသဆိုင်ရာနှင့် မြို့ပြဆိုင်ရာ အမည် တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ပုဂံ၏ မိမိတို့ကိုယ်မိမိ ခေါ်ဝေါ်ခဲ့သည့် မူလ သမိုင်းဝင် အမည်မှာ "ပေါက္ကံ" သို့မဟုတ် "ပေါက္ကာရာမ" ဖြစ်ပြီး၊ ၁၁ ရာစုနှင့် ၁၂ ရာစု ပုဂံခေတ် ကျောက်စာများတွင် "ပုဂံ" ဟူသော စကားလုံးကို "ပုကံ" (Pukam) ဟု အစောဆုံး ရေးထိုးခဲ့ကြသည်။<ref name="Luce1969">Luce, G.H. (1969). ''Old Burma: Early Pagán''. Artibus Asiae and New York University, pp. 12–15.</ref> ဤဝေါဟာရ၏ အဓိပ္ပာယ် ရင်းမြစ်နှင့် ပတ်သက်၍ ပါဠိစကား "ပေါက္ကါရာမ" (ကြာကန်အပေါင်းဖြင့် သာယာသောမြို့) ဟူသော ဘွဲ့အမည်မှ ဆင်းသက်လာသည်ဟူသော ရာဇဝင်ဆိုင်ရာ ယူဆချက်နှင့် ရှေးဦး တိဗက်-ဗမာအုပ်စု သို့မဟုတ် ပျူစကားမှ ဆင်းသက်လာပြီး "မြို့တော်" သို့မဟုတ် "အခြေချရာနေရာ" ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည့် ဒေသန္တရ ဝေါဟာရမှ ရွေ့လျောလာခြင်းဖြစ်သည်ဟူသော ခေတ်သစ် ဘာသာဗေဒဆိုင်ရာ ယူဆချက်များ ရှိကြသည်။<ref name="ThanTun1988">သန်းထွန်း, ဒေါက်တာ (၁၉၈၈)။ ''ခေတ်ဟောင်း မြန်မာရာဇဝင်''။ မဟာဒဂုံ စာပေ၊ စာ ၂၁–၂၆။</ref> အိမ်နီးချင်း ယဉ်ကျေးမှုများနှင့် ပြင်ပ မှတ်တမ်းများတွင် ပုဂံကို သမိုင်းဝင် အမည်အမျိုးမျိုးဖြင့် ဖော်ပြခဲ့ကြသည်။ ပုဂံခေတ် မွန်ကျောက်စာများတွင် "ပေါက္ကံ" ဟု ရေးသားခဲ့ပြီး၊ တရုတ် သမိုင်းမှတ်တမ်းများ (ဥပမာ- စုန့်မင်းဆက်နှင့် မွန်ဂို-ယွမ်မင်းဆက် မှတ်တမ်းများ) တွင် ပုဂံနိုင်ငံနှင့် ၎င်း၏ ဗဟိုဒေသကို "ဖုကမ်း" သို့မဟုတ် "ဖုကန်" (တရုတ်: 蒲甘; ပင်းယင်း: ''Púgān'') ဟု သမိုင်းတစ်လျှောက် မှတ်တမ်းတင်ခဲ့ကြသည်။<ref name="Coedes1968">Coedès, George (1968). ''The Indianized States of Southeast Asia''. University of Hawaii Press, p. 149.</ref> အာရပ်နှင့် ပါရှား ကုန်သည်များ၏ မှတ်တမ်းများတွင်မူ "ဗကန်" (Baqan) ဟု သုံးစွဲခဲ့ကြပြီး၊ ၁၃ ရာစု အီတလီ ခရီးသွား မာကိုပိုလို (Marco Polo) ၏ မှတ်တမ်းများတွင် ပုဂံနေပြည်တော်ကို "မီယန်" (မြန်) သို့မဟုတ် "ပေါက္ကံနိုင်ငံ" ဟု ညွှန်းဆိုခဲ့သည်။<ref name="Yule1903">Yule, Henry & Burnell, A.C. (1903). ''Hobson-Jobson: A Glossary of Colloquial Anglo-Indian Words and Phrases''. John Murray, p. 658.</ref> အနောက်နိုင်ငံသားများနှင့် ဗြိတိသျှ ကိုလိုနီခေတ် မှတ်တမ်းများတွင်မူ "Pagan" ဟု စာလုံးပေါင်း သုံးစွဲခဲ့ကြပြီး၊ ခေတ်သစ်တွင် မူလအသံထွက်နှင့် နီးစပ်သော "Bagan" ဟု အက္ခရာဖလှယ်၍ တရားဝင် ပြောင်းလဲ အသုံးပြုလျက် ရှိသည်။<ref name="AungThwin2005">Aung-Thwin, Michael A. (2005). ''The Mists of Rāmañña: The Legend That Was Lower Burma''. University of Hawai'i Press, pp. 25–30.</ref> == တည်နေရာ == ပုဂံမြို့ သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]] အလယ်ပိုင်း၊ [[မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ညောင်ဦးခရိုင်]]၊ [[ညောင်ဦးမြို့နယ်]] အတွင်း၌ တည်ရှိသော သမိုင်းဝင် ရှေးဟောင်း မြို့တစ်မြို့ ဖြစ်သည်။ ပုဂံသည် [[ဧရာဝတီမြစ်]]၏ အရှေ့ဘက် ကမ်းပါးပေါ်တွင် တည်ရှိပြီး [[မန္တလေးမြို့]]၏ အနောက်တောင်ဘက် ကုန်းတွင်းပိုင်း ခြောက်သွေ့ပြီး မိုးနည်းပါးသည့် မိုးကွယ်ဒေသ တွင် ပါဝင်သည်။<ref name="AungThwin2005">Aung-Thwin, Michael A. (2005). ''The Mists of Rāmañña: The Legend That Was Lower Burma''. University of Hawai'i Press.</ref> ပုဂံ ရှေးဟောင်းယဉ်ကျေးမှု နယ်မြေသည် မြေဧရိယာအားဖြင့် ၄၂ စတုရန်းကီလိုမီတာ (၁၆ စတုရန်းမိုင်) ခန့် ကျယ်ဝန်းပြီး၊ ပုဂံမြို့ဟောင်း (Old Bagan)၊ [[ညောင်ဦးမြို့]] နှင့် [[မြို့သစ် (ပုဂံ)|ပုဂံမြို့သစ်]] (New Bagan) စသည့် အစိတ်အပိုင်းများဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည်။ ပုဂံ၏ အရှေ့ဘက်တွင် [[တူမတ်တောင်]] နှင့် [[တန့်ကြည့်တောင်]] (မြစ်တစ်ဖက်ကမ်း)၊ တောင်ဘက်တွင် [[မကွေးတိုင်းဒေသကြီး]] နယ်နိမိတ်တို့နှင့် ထိစပ်လျက်ရှိသည်။<ref name="UNESCO2019">UNESCO World Heritage Centre. (2019). ''Bagan''. UNESCO.</ref> [[File:Bagan City.jpg|thumb|ပုဂံမြို့ဟောင်း]] ([[သရပါတံခါး]]အနီး) == သမိုင်းကြောင်း == ပုဂံမြို့ သမိုင်းတွင် ရှေးဟောင်း မြန်မာ ရာဇဝင်ကျမ်းများ၌ ဖော်ပြပါရှိသော ဒဏ္ဍာရီလာ အချက်အလက်များနှင့် ခေတ်သစ် သမိုင်း၊ ဘာသာဗေဒ၊ သုတေသနနှင့် ရှေးဟောင်းသုတေသန အထောက်အထားများဟူ၍ သမိုင်းအမြင် နှစ်မျိုး အပြိုင် တည်ရှိသည်။ [[မှန်နန်း ရာဇဝင်|မှန်နန်းရာဇဝင်]] အပါအဝင် မြန်မာ ရာဇဝင်ကျမ်းများ၏ အဆိုအရ ပုဂံပြည်၏ သမိုင်းကို ခရစ်နှစ် ၁ ရာစုခန့်တွင် စတင်ခဲ့သည်ဟု ဖော်ပြကြသည်။<ref name="Hmannan">တွန်းသင်းတိုက်ဝန် မဟာစည်သူ ဦးထွန်းညို (၂၀၀၃)။ ''မှန်နန်း မဟာရာဇဝင်တော်ကြီး''။ ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာန၊ မြန်မာနိုင်ငံ။</ref> ခရစ်နှစ် ၁၀၇ ခုနှစ်တွင် သမုဒ္ဒရာဇ်မင်းသည် ယုန်လွှတ်ကျွန်း အပါအဝင် ရွာ ၁၉ ရွာကို ပေါင်းစည်း၍ "ယုန်လွှတ်ကျွန်း ပုဂံ" ကို စတင် တည်ထောင်ခဲ့သည်ဟု ဆိုသည်။ ထိုစဉ်က သတ္တဝါဆိုးကြီး ၄ ကောင် (ဝက်ကြီး၊ ငှက်ကြီး၊ ကျားကြီး၊ ရှူးပျံ) သောင်းကျန်းမှုကို [[ပျူစောထီး]] က နှိမ်နင်းခဲ့ပြီးနောက် ဒုတိယ မင်းဆက်အဖြစ် နန်းတက်ခဲ့သည်ဟု ရာဇဝင်များ၌ ဆိုသည်။<ref name="Hmannan" /> ပုဂံသည် သမိုင်းတစ်လျှောက် မင်းဆက်များအလိုက် မြို့နေရာ ၅ ကြိမ် ပြောင်းရွှေ့ခဲ့ဖူးသည်ဟု ရာဇဝင်၌ ဖော်ပြထားသည်- # ယုန်လွှတ်ကျွန်း ပုဂံ (သမုဒ္ဒရာဇ်မင်း) # သီရိပစ္စယာ (သမုဒ္ဒရာဇ်မင်း၏ မြေး တည်းကြောင်းမင်း) # တမ္ပဝတီ (သေလည်ကြောင်မင်း) # ပုဂံမြို့ဟောင်း / အရိမဒ္ဒနာပူရ (ခရစ်နှစ် ၈၄၉ တွင် [[ပျဉ်ပြားမင်း|ပျဉ်းပြားမင်း]] တည်ထောင်ခဲ့) ခရစ်နှစ် ၁၀၄၄ တွင် နန်းတက်ခဲ့သော [[အနော်ရထာ]]မင်းသည် သထုံမှ မနူဟာမင်းထံမှ ပိဋကတ်သုံးပုံနှင့် သံဃာတော်များကို ပင့်ဆောင်၍ ထေရဝါဒ ဗုဒ္ဓဘာသာကို နိုင်ငံတော်ဘာသာအဖြစ် သာသနာပြုခဲ့ပြီး ပထမမြန်မာနိုင်ငံတော်ကို စည်းလုံးတည်ထောင်ခဲ့သည်ဟု ရာဇဝင်များ၌ မှတ်တမ်းတင်ထားသည်။<ref name="PeMaungTin">Pe Maung Tin & Luce, G.H. (1923). ''The Glass Palace Chronicle of the Kings of Burma''. Oxford University Press.</ref> ခေတ်သစ် သမိုင်းပညာရှင်များနှင့် ရှေးဟောင်းသုတေသန ပညာရှင်များ (ဥပမာ- [[ဒေါက်တာသန်းထွန်း]]၊ G.H. Luce၊ Michael Aung-Thwin) တို့၏ စနစ်တကျ သုတေသနပြုချက်များအရ ပုဂံ၏ ဖြစ်တည်ပုံမှာ ရာဇဝင်လာ အချက်အလက်များနှင့် ကွဲပြားကြောင်း တွေ့ရှိရသည်။ ပုဂံမြို့ဟောင်း အိုးထိန်းတောင် (Otein Taung) ဒေသမှ တူးဖော်ရရှိသော မြေထည်များနှင့် ကာဗွန်သက်တမ်းတိုင်းတာမှု (Radiocarbon dating) များအရ ခရစ်နှစ် ၆၅၀ မှ ၈၃၀ အတွင်း (၇ ရာစု - ၉ ရာစု) ပျူယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ လက်ရာများ၊ ပျူလက်နှိပ်အုတ်များကို ပုဂံမြို့နယ်နိမိတ်အတွင်း အများအပြား တွေ့ရှိရသဖြင့် ပုဂံသည် ဗမာများ မရောက်မီကပင် [[ပျူလူမျိုး|ပျူတို့]] အခြေချနေထိုင်ခဲ့သည့် ဒေသဖြစ်ကြောင်း သက်သေပြနေသည်။<ref name="ResearchOrigin">Hudson, Bob et al. (2001). "The Origins of Bagan: New Dates and Old Inhabitants". ''Asian Perspectives'', 40(1), pp. 48–74.</ref> ခရစ်နှစ် ၉ ရာစုခန့် (ခရစ်နှစ် ၈၄၉ ဝန်းကျင်) တွင် နန်ကျောက် နိုင်ငံ၏ လွှမ်းမိုးမှုကြောင့် နန်ကျောက်နယ်စပ်မှ တိဗက်-ဗမာနွယ်ဖွား တို့သည် ဧရာဝတီမြစ်ဝှမ်း လယ်တွင်း (ကျောက်ဆည်) ဒေသသို့ စိုက်ပျိုးရေးအတွက် ဝင်ရောက်လာကြပြီး ပုဂံဒေသတွင် ခိုင်မာသော ဗဟိုဌာနတစ်ခုကို တည်ထောင်ခဲ့ကြသည်။<ref name="AungThwin2005">Aung-Thwin, Michael A. (2005). ''The Mists of Rāmañña: The Legend That Was Lower Burma''. University of Hawai'i Press.</ref> ပုဂံတွင် အစောဆုံး တွေ့ရှိရသော စာပေအထောက်အထားများမှာ ပျူကျောက်စာများဖြစ်ပြီး၊ ဗမာဘာသာဖြင့် ရေးထိုးထားသည့် အစောဆုံး ကျောက်စာ အထောက်အထားမှာ ခရစ်နှစ် ၁၁၁၂ ထိုး [[မြစေတီကျောက်စာ|မြစေတီကျောက်စာ (ရာဇကုမာရကျောက်စာ)]] နှင့် ၁၂ ရာစုထိုး ရှင်ဒိသာပါမောက် ကျောက်စာတို့ ဖြစ်ကြသည်။<ref name="Luce1969">Luce, G.H. (1969). ''Old Burma: Early Pagán''. Artibus Asiae and New York University.</ref> ၁၁ ရာစုမှ ၁၃ ရာစုအတွင်း ပုဂံသည် အာရှတွင် သာသနာရေးနှင့် စာပေဗဟိုချက် အကြီးမားဆုံး မြို့တော်ဖြစ်ခဲ့ပြီး စေတီပုထိုးပေါင်း ၁၀,၀၀၀ ကျော် တည်ဆောက်ခဲ့သည်။ သို့သော် ၁၃ ရာစုအကုန် (၁၂၈၇ ခုနှစ်) တွင် မွန်ဂို-ယွမ်မင်းဆက် တို့၏ ကျူးကျော်မှုများနှင့် နိုင်ငံရေး/စီးပွားရေး ပြိုကွဲမှုများကြောင့် ပုဂံမြို့တော်၏ ဩဇာအာဏာ ကျဆင်းခဲ့ရသည်။<ref name="ThanTun1988">သန်းထွန်း, ဒေါက်တာ (၁၉၈၈)။ ''ခေတ်ဟောင်း မြန်မာရာဇဝင်''။ မဟာဒဂုံ စာပေ။</ref> == မြေမျက်နှာသွင်ပြင် == ပုဂံရှေးဟောင်းယဉ်ကျေးမှုနယ်မြေသည် မြောက်ဘက်တွင် ညောင်ဦး နှင့် တောင်ဘက်တွင် ပုဂံမြို့သစ်တို့ တည်ရှိပြီး ဧရာဝတီမြစ်ဘေး မြန်မာနိုင်ငံအထက်ပိုင်း ကျယ်ပြောလှသော လွင်ပြင်တွင် တည်ရှိသည်။ မန္တလေးမြို့ မှ အနောက်တောင်ဘက် ကီလိုမီတာ ၂၉၀ (မိုင် ၁၈၀) ကွာဝေးပြီး ရန်ကုန်မြို့မှ မြောက်ဘက် ကီလိုမီတာ ၇၀၀ (မိုင် ၄၃၀) အကွာတွင် တည်ရှိသည်ဟုသိရသည်။ === ရာသီဥတု === ပူပြင်းခြောက်သွေ့သည့် ရာသီဥတုမျိုးဖြစ်ပါသည်။ == ယဉ်ကျေးမှု == ပုဂံခေတ်ယဉ်ကျေးမှုသည် မြန်မာနိုင်ငံအတွက် ပျူ နှင့် မွန်တို့ပြီးလျှင် တိုးတက်ဖြစ်တည်လာသည့် ယဉ်ကျေးမှုဟု ဆိုရမည်ဖြစ်သည်။ ပျူတို့ထံမှ ဘာသာ၊ ကိုးကွယ်ယုံကြည်မှု နှင့် မွန်တို့ထံမှ အနုပညာ၊ လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေး၊ စာပေ[[မြန်မာ အက္ခရာ|အက္ခရာ]] အစရှိသည်တို့ကို သင်ယူခဲ့ကြသည်။ ထို့ကြောင့် [[နရပတိစည်သူ]]မတိုင်မီ အထိတည်ဆောက်ခဲ့သည့် ပုဂံရှိ စေတီပုထိုးများမှာ မွန်တို့၏ ဓလေ့၊ လက်ရာနှင့် အယူအဆများလွှမ်းမိုးနေသည်ကိုတွေ့ရသည်။ သို့သော် နရပတိစည်သူမင်းလက်ထက်မှစ၍ လက်တွေ့ကျသည့် မြန်မာတို့သည် စိတ်ကူးယဉ်ဆန်သည့် မွန်တို့ထက် ပို၍တက်ကြွသည့်၊ အရပ်ဒေသနှင့် ပိုမိုကိုက်ညီမည့် လက်ရာများကို တီထွင်သုံးစွဲလာကြသည်။ === ပြတိုက် === {{main|ပုဂံရှေးဟောင်းသုတေသနပြတိုက်}} ပုဂံရှေးဟောင်းသုတေသနပြတိုက်သည် ပုဂံရှေးဟောင်းယဉ်ကျေးမှုနယ်မြေအတွင်း တစ်ခုတည်းသော ရှေးဟောင်းသုတေသနပြတိုက်ဖြစ်သည်။ (၃) ထပ်အဆောက်အဦးဖြစ်ပြီး မြစေတီကျောက်စာမူရင်း အပါအဝင် ရှေးဟောင်းအမွေအနှစ်များကို ပြသထားသည်။ မြန်မာနိုင်ငံ၏ပထမဆုံးသော ပုဂံရှေးဟောင်းသုတေသန ပြတိုက်ကို ၁၉၀၄ ခုနှစ်တွင် ပုဂံမြို့ဟောင်း အာနန္ဒာဘုရား၏မြောက်ဘက်စောင်းတန်းအနီးတွင် စတင်ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။ ၁၉၇၉ ခုနှစ်အောက်တိုဘာလတွင် ကန်တော့ပလ္လင်ဘုရား တောင်ဘက်၌ ရှစ်မြှောင့်ပုံသဏ္ဌာန်ရှိသော ရှေးဟောင်းသုတေသနပြတိုက်ကို ထပ်မံတည်ဆောက်ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။ ယခုလက်ရှိကမ္ဘာ့အဆင့်မီ ရှေးဟောင်း သုတေသနပြတိုက်ကြီးကို ၁၉၉၈ ခုနှစ် ဧပြီလ (၁၇) ရက်နေ့တွင်ဖွင့်လှစ်ပြသနိုင်ခဲ့သည်။ ပြတိုက်ကြီးတွင် အထူးပင်မပြခန်း၊ ပုဂံခေတ်ဗိသုကာပြခန်း၊ ပုဂံခေတ်လက်မှုအနုပညာပြခန်း၊ ပုဂံခေတ်နန်းမြို့ပြခန်း၊ ပုဂံခေတ်စာပေပြခန်း၊ ပုဂံခေတ်လူနေမှုဘဝပြခန်း၊ ပုဂံခေတ်ဗုဒ္ဓအနုပညာပြခန်း၊ ပုဂံခေတ်ဗုဒ္ဓဆင်းတုတော်များပြခန်း၊ ပုဂံခေတ်ဘုရားပုထိုးပန်းချီပြခန်းနှင့် ပုဂံခေတ်နံရံဆေးရေးပန်းချီပြခန်းစသည့် ပြခန်း(၁၀)ခန်းဖြင့် ခင်းကျင်းပြသထားသည်။၂၀၁၇ခုနှစ်တွင် ကလေးများပြတိုက်ကို ပြတိုက်ကြီး၏ မြောက်ဘက်ရှိရှစ်မြှောင့်ပုံသဏ္ဌာန်အဆောက်အဦ၌ ခင်းကျင်းပြသထားသည်။ ==နန်းတော်== အနော်ရထာမင်း နန်းတော် - ၂၀၀၃ ခုနှစ်တွင် ယခင်တည်ရှိခဲ့သော နန်းတော်ပေါ်မူတည်၍ ပြန်လည်တည်ဆောက်ခဲ့သည်။ သို့သော် မြေပြင်အထက်မှာ စိတ်ကူးသက်သက် ပြန်လည်ပုံဖော်တည်ဆောက်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ == သယ်ယူပို့ဆောင်ရေး == [[File:Nyaung U Airport.JPG|thumb|left|[[ညောင်ဦးလေဆိပ်]]သည် ပုဂံဒေသ၏ လေကြောင်းဝင်ထွက်သွားလာရာ ဖြစ်သည်]] ပုဂံသို့ လေယာဉ်၊ ရထား၊ ကား တို့အပြင် သင်္ဘောဖြင့်ပါ လာရောက်နိုင်သည်။ လည်ပတ်စရာအနေဖြင့် e-bike ငှားရမ်းအသုံးပြုနိုင်သည်။ === လေကြောင်းလိုင်း === နိုင်ငံခြားသားခရီးသွား အများစုသည် လေကြောင်းလိုင်းကို အသုံးပြု၍ ပုဂံသို့ လာရောက်လည်ပတ်ကြသည်။ [[ညောင်ဦးလေဆိပ်]]မှာ ပုဂံဒေသ၏ လေကြောင်းဝင်ထွက်သွားလာရာ ဖြစ်သည်။ [[မြန်မာနိုင်ငံအခြေစိုက် လေကြောင်းလိုင်းများ| ပြည်တွင်းလေကြောင်းလိုင်း]] အများစုမှာ ပုဂံသို့ ဆင်းသက်ကြသည်။ [[ရန်ကုန်မြို့]]မှ လာပါက မိနစ် ၈၀ ခန့် ကြာမြင့်ပြီး [[မန္တလေးမြို့]]မှ လာပါက မိနစ် ၃၀ ခန့်ကြာမြင့်မည် ဖြစ်သည်။ ညောင်ဦးလေဆိပ်သည် ညောင်ဦးမြို့အပြင်ဘက်တွင် တည်ရှိပြီး ပုဂံသို့ ရောက်ရှိရန် ကားဖြင့် (၁၅) မိနစ် ခန့် ကြာမြင့်မည် ဖြစ်သည်။ === ရထား=== ပုဂံရထားလမ်းသည် ရန်ကုန် - မန္တလေး ရထားလမ်းမှ ပျဉ်းမနား ဘူတာတွင်လမ်းခွဲပါသည်။ ယခင် ပျဉ်းမနား - ကျောက်ပန်းတောင်းရထားလမ်းမှ ဆက်ဖောက်ထားသောလမ်းဖြစ်ပြီး ယခုအခါ ပခုက္ကူ နှင့် မြင်းခြံတို့ထိဆက်ထားသည်။ မြန်မာ့မီးရထားမှ နေ့စဉ် ရန်ကုန် - ပုဂံ ခရီးစဉ်ကို ပြေးဆွဲပေးလျက် ရှိသည်။ ရန်ကုန် မှ ပုဂံသို့ (၁၈) နာရီခန့် ကြာမြင့်မည် ဖြစ်သည်။ ရထားတွင် အိပ်စဉ်၊ အထက်တန်း နှင့် ရိုးရိုးတန်းတို့ ပါဝင်သည်။ <ref>[http://www.seat61.com/Burma.htm#Yangon-Bagan Train travel in Myanmar (Burma) | Train times, fares, tickets, photos<!-- Bot generated title -->]</ref> မန္တလေး - ပုဂံ ရထားမှာ ၁ ရက်လျှင် ၂ ကြိမ် ပြေးဆွဲလျက် ရှိပြီး (၈) နာရီခန့် ကြာမြင့်သည်။ သို့သော် အိပ်စဉ်တွဲ မပါဝင်ဘဲ အထက်တန်း နှင့် ရိုးရိုးတန်းသာ ပါဝင်သည်။ <ref>[http://www.seat61.com/Burma.htm#Mandalay%20-%20Bagan Train travel in Myanmar (Burma) | Train times, fares, tickets, photos<!-- Bot generated title -->]</ref> === ကားလမ်း === ရန်ကုန်မှ ပုဂံသို့ ကားလမ်းမှ လာလျှင် ၉ နာရီ နှင့် ၁၀ နာရီ အသီးသီးကြာမြင့်သည်။ မန္တလေးမှ ပုဂံသို့ ကားလမ်းမှသွားလျှင် ၃ နာရီ နှင့် ၄ နာရီ ကြာမြင့်သည်။ === ရေကြောင်း === မန္တလေး - ပုဂံ အသွားအပြန် သင်္ဘောများ ရှိပြီး ဧရာဝတီ မြစ်ကြောင်းတစ်လျှောက် ကီလိုမီတာ ၁၇၀ သွားလာရန် ၉ နာရီခန့် ကြာမြင့်မည် ဖြစ်ပါသည်။ ခရီးသွားရာသီတွင် နေ့စဉ်ခရီးစဉ် ရှိပြီး တစ်ခါတစ်ရံ ညအိပ်ခရီးစဉ်များပါရှိသည်။ == ထင်ရှားသည့် ပုဂံဘုရားပုထိုးများ == * [[ရွှေစည်းခုံ စေတီတော် (ပုဂံ)|ရွှေစည်းခုံစေတီ]] * [[အလိုတော်ပြည့်ဂူဘုရား]] * [[ထီးလိုမင်းလိုဘုရား]] * [[အာနန္ဒာဘုရား]] * [[ကန်တော့ပလ္လင်ဘုရား]] * [[သဗ္ဗညုဘုရား(ပုဂံ)|သဗ္ဗညုဘုရား]] * [[ဗူးဘုရား(ပုဂံ)|ဗူးဘုရား]] * [[ရွှေဆံတော်စေတီ (ပုဂံ)|ရွှေဆံတော်စေတီ]] * [[ဓမ္မရံကြီးဘုရား]] * [[လောကထိပ်ပန်ဘုရား]] * [[မြစေတီတော် (ပုဂံ)|မြစေတီ]] * [[မနူဟာဘုရား]] * [[နန်းဘုရားကျောင်း]] * [[လောကနန္ဒာစေတီ(ပုဂံ)|လောကနန္ဒာဘုရား]] * [[ပြဿဒါးကြီး (ပြဿဒ်ကြီး)]] * [[သကျမုနိ]] * [[ရှင်ပင်သာလျောင်း]] * [[ဂူပြောက်ကြီး (မြင်းကပါ)|ဂူပြောက်ကြီး]] * [[ငှက်ပစ်တောင်ဘုရား(ညောင်ဦး)]] *[[စူဠာမဏိဘုရား]] *[[ဘုရားသုံးဆူ(ပုဂံ)]] *[[သမ္ဘူလဘုရား]] *[[တရုတ်ပြေးဘုရားကြီး]] *[[အပယ်ရတနာဘုရား]] *[[ရွှေဂူကြီး( နန်းဦး) ဘုရား]] *[[ ]] == အထင်ကရ နေရာများ == * [[သရပါတံခါး]] * [[မြစေတီကျောက်စာ]] * [[မြင်းကပါစေတီ|မြင်းကပါ]] * [[ဥပါလိသိမ်]] * [[ငှက်ပစ်တောင်]] == ဓာတ်ပုံများ == <gallery> Image:Ananda Temple Bagan.jpg| [[အာနန္ဒာဘုရား|အာနန္ဒာ စေတီတော်]] Image:That-byin-nyu.jpg|[[သဗ္ဗညုဘုရား(ပုဂံ)|သဗ္ဗေညု စေတီတော်]] Image:Buddhist Stupas in Bagan, Myanmar.jpg| ပုဂံစေတီပုထိုးတော် ဟောင်းများ Image:Buddhist Stupa in Myanmar.jpg|မင်္ဂလာစေတီဘုရား Image:Baganmyo.jpg|ပုဂံမြင်ကွင်းတစ်ခု Image:Ruins of Bagan, 1999.jpg|ပုဂံမြို့ ၏နေဝင်ချိန် (၁၉⁠၉၉) ခုနှစ် Image:Burma11.jpg| ပုဂံရှိ တစ်နေရာ Image:Bagan doorway.jpg|ပုဂံ ဘုရားတစ်ဆူ၏ မုဒ်ဝတစ်ခု Image:Burma12.jpg| Image:Mt Popa.jpg|ပုပ္ပါးတောင်ကလပ် Image:Bagan corner.jpg|အဆင်အတန်းမြင့်မားသော ပုဂံခေတ်လက်ရာတစ်ခု Image:Bagan, Hpaya-thon-zu-Group.JPG|ဘုရားသုံးဆူ စေတီတော် Image:Mount Popa.JPG| [[ပုပ္ပါးတောင်]]အား အဝေးမှ မြင်ရပုံ Image:Dreams of Myanmar (8280448574).jpg|ပုဂံဘုရားများအား ညနေဆည်းဆာ နေဝင်ချိန်အလှ File:Bagan Entrance.jpg|ပုဂံမြို့အဝင် </gallery> ==ကိုးကား== <references/> {{ပုဂံ}} {{မန္တလေးတိုင်း}} [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့များ]] [[ကဏ္ဍ:မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီးရှိ မြို့များ]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ရှေးဟောင်းမြို့များ]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ သမိုင်း]] [[ကဏ္ဍ:ပုဂံ]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်နေရာများ]] 0z4aq6ia3hcf0bb0ektowgfsbazq840 1051689 1051687 2026-09-07T09:17:26Z Chenzeyan29 141880 /* မြေမျက်နှာသွင်ပြင်နှင့် ရာသီဥတု */ 1051689 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement |name= ပုဂံ |official_name=Bagan |other_name=Pugam,Phukam |pushpin_label_position=right |pushpin_map=Burma |pushpin_map_caption=ပုဂံမြို့တည်နေရာပြမြေပုံ |seat_type = |settlement_type = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့များ]] |image_skyline=Bagan, Burma.jpg |imagesize= |image_caption=ပုဂံရှိစေတီပုထိုးများ |image_map= |map_caption=ပုဂံမြို့တည်နေရာပြမြေပုံ |established_date=၉ ရာစုနှောင်းပိုင်း |established_title=တည်ထောင်ချိန် |subdivision_type=နိုင်ငံ |subdivision_name={{အလံ|မြန်မာနိုင်ငံ}} |subdivision_type1=တိုင်းဒေသကြီး |subdivision_name1=[[မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး|မန္တလေး]] |subdivision_type2 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ|ခရိုင်]] |subdivision_name2 = [[ညောင်ဦးခရိုင်|ညောင်ဦး]] |subdivision_type3 = လတ္တီကျု |subdivision_name3 = (၂၁)ဒီဂရီ၊ (၁၀)မိနစ် |subdivision_type4 = လောင်ဂျီကျု |subdivision_name4 = (၉၄)ဒီဂရီ၊ (၅၂)မိနစ် | coordinates = {{coord|21|10|N|94|52|E|region:MM|display=inline}} |elevation_ft= |elevation_m= |timezone=[[မြန်မာစံတော်ချိန်]] |utc_offset=+ ၆ နာရီ ၃၀ မိနစ် |website= {{Infobox UNESCO World Heritage Site |child =yes | WHS = ပုဂံ | Official_name = | image = | caption = <!-- optional --> | Includes = | Location = [[မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[မြန်မာနိုင်ငံ]] | Criteria = (iii)(iv)(vi) | ID = 1588 | Coordinates = | Year = ၂၀၁၉ | Extension = | Danger = | Area = ၅၀၀၅.၄၉ ဟက်တာ | Buffer_zone = ၁၈၁၄၆.၈၃ ဟက်တာ | Website = <!-- optional --> | locmapin = <!-- optional --> | map_caption = <!-- optional --> | map_width = <!-- optional --> }} }} '''ပုဂံ''' (ခေါ်) '''တမ္ပဒီပ''' သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]]၏ ပထမဆုံးဧကရာဇ်နိုင်ငံ တည်ထောင်ရာ [[မြို့တော်]]ဟူ၍ မြန်မာတို့အတွက် အမျိုးသားရေး လက္ခဏာတစ်ရပ်အနေဖြင့်လည်းကောင်း၊ များပြားလှသည့် ရှေးဟောင်းလက်ရာ [[စေတီပုထိုးများ|စေတီပုထိုး]]များကြောင့်လည်း‌ကောင်း၊ ကမ္ဘာလှည့်ခရီးသည်တို့ကို ဆွဲဆောင်ရာနေရာအဖြစ်လည်းကောင်း ကမ္ဘာကျော်သည့် နေရာတစ်နေရာ ဖြစ်သည်။<ref name="autogenerated1">ဦးဗိုကေ၏ ပုဂံသုတေသနလမ်းညွှန်စာအုပ်မှ</ref> ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ ဇူလိုင်လ ၆ ရက်နေ့တွင် ပုဂံရှေးဟောင်းယဉ်ကျေးမှုဒေသတစ်ခုလုံးကို [[ယူနက်စကို]] [[ကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်နေရာ]]အဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့သည်။ ==ဝေါဟာရရင်းမြစ်== “ပုဂံ” ဟူသော အမည်သည် သမိုင်းတစ်လျှောက် ဘာသာဗေဒ၊ ပထဝီဝင်နှင့် အိမ်နီးချင်း ယဉ်ကျေးမှုများ၏ လွှမ်းမိုးမှုတို့အပေါ် မူတည်၍ အမျိုးမျိုး ပြောင်းလဲ ရေးသား ခေါ်ဝေါ်ခြင်း ခံခဲ့ရသည့် ဒေသဆိုင်ရာနှင့် မြို့ပြဆိုင်ရာ အမည် တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ပုဂံ၏ မိမိတို့ကိုယ်မိမိ ခေါ်ဝေါ်ခဲ့သည့် မူလ သမိုင်းဝင် အမည်မှာ "ပေါက္ကံ" သို့မဟုတ် "ပေါက္ကာရာမ" ဖြစ်ပြီး၊ ၁၁ ရာစုနှင့် ၁၂ ရာစု ပုဂံခေတ် ကျောက်စာများတွင် "ပုဂံ" ဟူသော စကားလုံးကို "ပုကံ" (Pukam) ဟု အစောဆုံး ရေးထိုးခဲ့ကြသည်။<ref name="Luce1969">Luce, G.H. (1969). ''Old Burma: Early Pagán''. Artibus Asiae and New York University, pp. 12–15.</ref> ဤဝေါဟာရ၏ အဓိပ္ပာယ် ရင်းမြစ်နှင့် ပတ်သက်၍ ပါဠိစကား "ပေါက္ကါရာမ" (ကြာကန်အပေါင်းဖြင့် သာယာသောမြို့) ဟူသော ဘွဲ့အမည်မှ ဆင်းသက်လာသည်ဟူသော ရာဇဝင်ဆိုင်ရာ ယူဆချက်နှင့် ရှေးဦး တိဗက်-ဗမာအုပ်စု သို့မဟုတ် ပျူစကားမှ ဆင်းသက်လာပြီး "မြို့တော်" သို့မဟုတ် "အခြေချရာနေရာ" ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည့် ဒေသန္တရ ဝေါဟာရမှ ရွေ့လျောလာခြင်းဖြစ်သည်ဟူသော ခေတ်သစ် ဘာသာဗေဒဆိုင်ရာ ယူဆချက်များ ရှိကြသည်။<ref name="ThanTun1988">သန်းထွန်း, ဒေါက်တာ (၁၉၈၈)။ ''ခေတ်ဟောင်း မြန်မာရာဇဝင်''။ မဟာဒဂုံ စာပေ၊ စာ ၂၁–၂၆။</ref> အိမ်နီးချင်း ယဉ်ကျေးမှုများနှင့် ပြင်ပ မှတ်တမ်းများတွင် ပုဂံကို သမိုင်းဝင် အမည်အမျိုးမျိုးဖြင့် ဖော်ပြခဲ့ကြသည်။ ပုဂံခေတ် မွန်ကျောက်စာများတွင် "ပေါက္ကံ" ဟု ရေးသားခဲ့ပြီး၊ တရုတ် သမိုင်းမှတ်တမ်းများ (ဥပမာ- စုန့်မင်းဆက်နှင့် မွန်ဂို-ယွမ်မင်းဆက် မှတ်တမ်းများ) တွင် ပုဂံနိုင်ငံနှင့် ၎င်း၏ ဗဟိုဒေသကို "ဖုကမ်း" သို့မဟုတ် "ဖုကန်" (တရုတ်: 蒲甘; ပင်းယင်း: ''Púgān'') ဟု သမိုင်းတစ်လျှောက် မှတ်တမ်းတင်ခဲ့ကြသည်။<ref name="Coedes1968">Coedès, George (1968). ''The Indianized States of Southeast Asia''. University of Hawaii Press, p. 149.</ref> အာရပ်နှင့် ပါရှား ကုန်သည်များ၏ မှတ်တမ်းများတွင်မူ "ဗကန်" (Baqan) ဟု သုံးစွဲခဲ့ကြပြီး၊ ၁၃ ရာစု အီတလီ ခရီးသွား မာကိုပိုလို (Marco Polo) ၏ မှတ်တမ်းများတွင် ပုဂံနေပြည်တော်ကို "မီယန်" (မြန်) သို့မဟုတ် "ပေါက္ကံနိုင်ငံ" ဟု ညွှန်းဆိုခဲ့သည်။<ref name="Yule1903">Yule, Henry & Burnell, A.C. (1903). ''Hobson-Jobson: A Glossary of Colloquial Anglo-Indian Words and Phrases''. John Murray, p. 658.</ref> အနောက်နိုင်ငံသားများနှင့် ဗြိတိသျှ ကိုလိုနီခေတ် မှတ်တမ်းများတွင်မူ "Pagan" ဟု စာလုံးပေါင်း သုံးစွဲခဲ့ကြပြီး၊ ခေတ်သစ်တွင် မူလအသံထွက်နှင့် နီးစပ်သော "Bagan" ဟု အက္ခရာဖလှယ်၍ တရားဝင် ပြောင်းလဲ အသုံးပြုလျက် ရှိသည်။<ref name="AungThwin2005">Aung-Thwin, Michael A. (2005). ''The Mists of Rāmañña: The Legend That Was Lower Burma''. University of Hawai'i Press, pp. 25–30.</ref> == တည်နေရာ == ပုဂံမြို့ သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]] အလယ်ပိုင်း၊ [[မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ညောင်ဦးခရိုင်]]၊ [[ညောင်ဦးမြို့နယ်]] အတွင်း၌ တည်ရှိသော သမိုင်းဝင် ရှေးဟောင်း မြို့တစ်မြို့ ဖြစ်သည်။ ပုဂံသည် [[ဧရာဝတီမြစ်]]၏ အရှေ့ဘက် ကမ်းပါးပေါ်တွင် တည်ရှိပြီး [[မန္တလေးမြို့]]၏ အနောက်တောင်ဘက် ကုန်းတွင်းပိုင်း ခြောက်သွေ့ပြီး မိုးနည်းပါးသည့် မိုးကွယ်ဒေသ တွင် ပါဝင်သည်။<ref name="AungThwin2005">Aung-Thwin, Michael A. (2005). ''The Mists of Rāmañña: The Legend That Was Lower Burma''. University of Hawai'i Press.</ref> ပုဂံ ရှေးဟောင်းယဉ်ကျေးမှု နယ်မြေသည် မြေဧရိယာအားဖြင့် ၄၂ စတုရန်းကီလိုမီတာ (၁၆ စတုရန်းမိုင်) ခန့် ကျယ်ဝန်းပြီး၊ ပုဂံမြို့ဟောင်း (Old Bagan)၊ [[ညောင်ဦးမြို့]] နှင့် [[မြို့သစ် (ပုဂံ)|ပုဂံမြို့သစ်]] (New Bagan) စသည့် အစိတ်အပိုင်းများဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည်။ ပုဂံ၏ အရှေ့ဘက်တွင် [[တူမတ်တောင်]] နှင့် [[တန့်ကြည့်တောင်]] (မြစ်တစ်ဖက်ကမ်း)၊ တောင်ဘက်တွင် [[မကွေးတိုင်းဒေသကြီး]] နယ်နိမိတ်တို့နှင့် ထိစပ်လျက်ရှိသည်။<ref name="UNESCO2019">UNESCO World Heritage Centre. (2019). ''Bagan''. UNESCO.</ref> [[File:Bagan City.jpg|thumb|ပုဂံမြို့ဟောင်း]] ([[သရပါတံခါး]]အနီး) == သမိုင်းကြောင်း == ပုဂံမြို့ သမိုင်းတွင် ရှေးဟောင်း မြန်မာ ရာဇဝင်ကျမ်းများ၌ ဖော်ပြပါရှိသော ဒဏ္ဍာရီလာ အချက်အလက်များနှင့် ခေတ်သစ် သမိုင်း၊ ဘာသာဗေဒ၊ သုတေသနနှင့် ရှေးဟောင်းသုတေသန အထောက်အထားများဟူ၍ သမိုင်းအမြင် နှစ်မျိုး အပြိုင် တည်ရှိသည်။ [[မှန်နန်း ရာဇဝင်|မှန်နန်းရာဇဝင်]] အပါအဝင် မြန်မာ ရာဇဝင်ကျမ်းများ၏ အဆိုအရ ပုဂံပြည်၏ သမိုင်းကို ခရစ်နှစ် ၁ ရာစုခန့်တွင် စတင်ခဲ့သည်ဟု ဖော်ပြကြသည်။<ref name="Hmannan">တွန်းသင်းတိုက်ဝန် မဟာစည်သူ ဦးထွန်းညို (၂၀၀၃)။ ''မှန်နန်း မဟာရာဇဝင်တော်ကြီး''။ ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာန၊ မြန်မာနိုင်ငံ။</ref> ခရစ်နှစ် ၁၀၇ ခုနှစ်တွင် သမုဒ္ဒရာဇ်မင်းသည် ယုန်လွှတ်ကျွန်း အပါအဝင် ရွာ ၁၉ ရွာကို ပေါင်းစည်း၍ "ယုန်လွှတ်ကျွန်း ပုဂံ" ကို စတင် တည်ထောင်ခဲ့သည်ဟု ဆိုသည်။ ထိုစဉ်က သတ္တဝါဆိုးကြီး ၄ ကောင် (ဝက်ကြီး၊ ငှက်ကြီး၊ ကျားကြီး၊ ရှူးပျံ) သောင်းကျန်းမှုကို [[ပျူစောထီး]] က နှိမ်နင်းခဲ့ပြီးနောက် ဒုတိယ မင်းဆက်အဖြစ် နန်းတက်ခဲ့သည်ဟု ရာဇဝင်များ၌ ဆိုသည်။<ref name="Hmannan" /> ပုဂံသည် သမိုင်းတစ်လျှောက် မင်းဆက်များအလိုက် မြို့နေရာ ၅ ကြိမ် ပြောင်းရွှေ့ခဲ့ဖူးသည်ဟု ရာဇဝင်၌ ဖော်ပြထားသည်- # ယုန်လွှတ်ကျွန်း ပုဂံ (သမုဒ္ဒရာဇ်မင်း) # သီရိပစ္စယာ (သမုဒ္ဒရာဇ်မင်း၏ မြေး တည်းကြောင်းမင်း) # တမ္ပဝတီ (သေလည်ကြောင်မင်း) # ပုဂံမြို့ဟောင်း / အရိမဒ္ဒနာပူရ (ခရစ်နှစ် ၈၄၉ တွင် [[ပျဉ်ပြားမင်း|ပျဉ်းပြားမင်း]] တည်ထောင်ခဲ့) ခရစ်နှစ် ၁၀၄၄ တွင် နန်းတက်ခဲ့သော [[အနော်ရထာ]]မင်းသည် သထုံမှ မနူဟာမင်းထံမှ ပိဋကတ်သုံးပုံနှင့် သံဃာတော်များကို ပင့်ဆောင်၍ ထေရဝါဒ ဗုဒ္ဓဘာသာကို နိုင်ငံတော်ဘာသာအဖြစ် သာသနာပြုခဲ့ပြီး ပထမမြန်မာနိုင်ငံတော်ကို စည်းလုံးတည်ထောင်ခဲ့သည်ဟု ရာဇဝင်များ၌ မှတ်တမ်းတင်ထားသည်။<ref name="PeMaungTin">Pe Maung Tin & Luce, G.H. (1923). ''The Glass Palace Chronicle of the Kings of Burma''. Oxford University Press.</ref> ခေတ်သစ် သမိုင်းပညာရှင်များနှင့် ရှေးဟောင်းသုတေသန ပညာရှင်များ (ဥပမာ- [[ဒေါက်တာသန်းထွန်း]]၊ G.H. Luce၊ Michael Aung-Thwin) တို့၏ စနစ်တကျ သုတေသနပြုချက်များအရ ပုဂံ၏ ဖြစ်တည်ပုံမှာ ရာဇဝင်လာ အချက်အလက်များနှင့် ကွဲပြားကြောင်း တွေ့ရှိရသည်။ ပုဂံမြို့ဟောင်း အိုးထိန်းတောင် (Otein Taung) ဒေသမှ တူးဖော်ရရှိသော မြေထည်များနှင့် ကာဗွန်သက်တမ်းတိုင်းတာမှု (Radiocarbon dating) များအရ ခရစ်နှစ် ၆၅၀ မှ ၈၃၀ အတွင်း (၇ ရာစု - ၉ ရာစု) ပျူယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ လက်ရာများ၊ ပျူလက်နှိပ်အုတ်များကို ပုဂံမြို့နယ်နိမိတ်အတွင်း အများအပြား တွေ့ရှိရသဖြင့် ပုဂံသည် ဗမာများ မရောက်မီကပင် [[ပျူလူမျိုး|ပျူတို့]] အခြေချနေထိုင်ခဲ့သည့် ဒေသဖြစ်ကြောင်း သက်သေပြနေသည်။<ref name="ResearchOrigin">Hudson, Bob et al. (2001). "The Origins of Bagan: New Dates and Old Inhabitants". ''Asian Perspectives'', 40(1), pp. 48–74.</ref> ခရစ်နှစ် ၉ ရာစုခန့် (ခရစ်နှစ် ၈၄၉ ဝန်းကျင်) တွင် နန်ကျောက် နိုင်ငံ၏ လွှမ်းမိုးမှုကြောင့် နန်ကျောက်နယ်စပ်မှ တိဗက်-ဗမာနွယ်ဖွား တို့သည် ဧရာဝတီမြစ်ဝှမ်း လယ်တွင်း (ကျောက်ဆည်) ဒေသသို့ စိုက်ပျိုးရေးအတွက် ဝင်ရောက်လာကြပြီး ပုဂံဒေသတွင် ခိုင်မာသော ဗဟိုဌာနတစ်ခုကို တည်ထောင်ခဲ့ကြသည်။<ref name="AungThwin2005">Aung-Thwin, Michael A. (2005). ''The Mists of Rāmañña: The Legend That Was Lower Burma''. University of Hawai'i Press.</ref> ပုဂံတွင် အစောဆုံး တွေ့ရှိရသော စာပေအထောက်အထားများမှာ ပျူကျောက်စာများဖြစ်ပြီး၊ ဗမာဘာသာဖြင့် ရေးထိုးထားသည့် အစောဆုံး ကျောက်စာ အထောက်အထားမှာ ခရစ်နှစ် ၁၁၁၂ ထိုး [[မြစေတီကျောက်စာ|မြစေတီကျောက်စာ (ရာဇကုမာရကျောက်စာ)]] နှင့် ၁၂ ရာစုထိုး ရှင်ဒိသာပါမောက် ကျောက်စာတို့ ဖြစ်ကြသည်။<ref name="Luce1969">Luce, G.H. (1969). ''Old Burma: Early Pagán''. Artibus Asiae and New York University.</ref> ၁၁ ရာစုမှ ၁၃ ရာစုအတွင်း ပုဂံသည် အာရှတွင် သာသနာရေးနှင့် စာပေဗဟိုချက် အကြီးမားဆုံး မြို့တော်ဖြစ်ခဲ့ပြီး စေတီပုထိုးပေါင်း ၁၀,၀၀၀ ကျော် တည်ဆောက်ခဲ့သည်။ သို့သော် ၁၃ ရာစုအကုန် (၁၂၈၇ ခုနှစ်) တွင် မွန်ဂို-ယွမ်မင်းဆက် တို့၏ ကျူးကျော်မှုများနှင့် နိုင်ငံရေး/စီးပွားရေး ပြိုကွဲမှုများကြောင့် ပုဂံမြို့တော်၏ ဩဇာအာဏာ ကျဆင်းခဲ့ရသည်။<ref name="ThanTun1988">သန်းထွန်း, ဒေါက်တာ (၁၉၈၈)။ ''ခေတ်ဟောင်း မြန်မာရာဇဝင်''။ မဟာဒဂုံ စာပေ။</ref> == မြေမျက်နှာသွင်ပြင်နှင့် ရာသီဥတု == [[ပုဂံ|ပုဂံဒေသ]]၏ မြေမျက်နှာသွင်ပြင်သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]] အလယ်ပိုင်း ဧရာဝတီမြစ်ဝှမ်း လွင်ပြင်အတွင်း တည်ရှိပြီး ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင်အထက် ပျမ်းမျှ မီတာ ၆၀ မှ ၁၀၀ ခန့် (ပေ ၂၀၀ မှ ၃၀၀ ကျော်) မြင့်သော ကုန်းနိမ့်ကုန်းမြင့်များနှင့် မြစ်သာလွင်ပြင် အစိတ်အပိုင်းများ ပါဝင်သည်။ ဒေသ၏ အနောက်ဘက်နှင့် အနောက်မြောက်ဘက် နယ်နိမိတ်အဖြစ် [[ဧရာဝတီမြစ်]]က မြောက်မှ တောင်သို့ စီးဆင်းလျက်ရှိပြီး၊ မြစ်ကမ်းပါးတစ်လျှောက်တွင် သဲသောင်ပြင်များနှင့် နုန်းတင်မြေနု လွင်ပြင်များကို တွေ့ရသည်။ မြို့ဟောင်း တည်ရှိရာ ဗဟိုနယ်မြေသည် အေဒီ ၁၁ ရာစုမှ ၁၃ ရာစုအတွင်း အုတ်စေတီပုထိုးပေါင်း သန်းနှင့်ချီ တည်ဆောက်ရန် သင့်လျော်သော ခိုင်မာသည့် ရွှံ့စေးမြေနှင့် သဲကျောက်မြေလွှာများဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည့် ကုန်းပြင်မြင့်သဖွယ် ဖြစ်သည်။ ဒေသ၏ အရှေ့ဘက်တွင် တူမတ်တောင်နှင့် အရှေ့တောင်ဘက်တွင် သမိုင်းဝင် တန့်ကြည့်တောင် (မြစ်တစ်ဖက်ကမ်း) စသည့် ကုန်းတန်းငယ်များ တည်ရှိပြီး အကွာအဝေးအားဖြင့် [[ပုပ္ပါးတောင်]]၏ မီးတောင်ဟောင်း ကုန်းပြင်မြင့်နှင့်လည်း ဆက်စပ်နေသည်။<ref name="UNESCO2019">UNESCO World Heritage Centre. (2019). ''Bagan''. UNESCO.</ref> ရာသီဥတု အားဖြင့် ပုဂံသည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ မိုးနည်းပါးသော ပူပြင်းခြောက်သွေ့သည့် မိုးနည်းဒေသ တွင် တည်ရှိပြီး အပူပိုင်း ကုန်းတွင်းရာသီဥတု အမျိုးအစား ပါဝင်သည်။ ပုဂံဒေသသည် အနောက်ဘက်တွင် ရခိုင်ရိုးမ တောင်တန်းကြီး ကာဆီးထားသဖြင့် အနောက်တောင် မုတ်သုံလေမှ လာသော မိုးတိမ်များကို မရရှိဘဲ မိုးကွယ်ဒေသ ဖြစ်နေသည်။ တစ်နှစ်လျှင် ပျမ်းမျှ မိုးရေချိန် မီတာ ၅၀ဝ မှ ၁,ဝဝဝ မီလီမီတာ (လက်မ ၂၀ မှ ၄၀) ဝန်းကျင်သာ ရရှိပြီး မိုးရွာသွန်းမှုသည် ဇွန်လမှ အောက်တိုဘာလအတွင်းသာ ပုံမှန်မဟုတ်ဘဲ အနည်းငယ် ရွာသွန်းလေ့ရှိသည်။ အပူချိန်မှာ နွေရာသီ (မတ်လမှ မေလ) အတွင်း အလွန် ပူပြင်းပြီး အမြင့်ဆုံး အပူချိန် ၄၀ ဒီဂရီ စဲလ်ဆီးယက်စ် (၁၀၄ ဒီဂရီ ဖာရင်ဟိုက်) ထက် ကျော်လွန်လေ့ရှိကာ၊ ဆောင်းရာသီ (နိုဝင်ဘာလမှ ဖေဖော်ဝါရီလ) တွင်မူ သာယာအေးမြ၍ ပျမ်းမျှ အပူချိန် ၁၅ ဒီဂရီမှ ၂၅ ဒီဂရီ စဲလ်ဆီးယက်စ်အတွင်းသာ ရှိသည်။ ဤသို့ မိုးနည်းပြီး ရေအရင်းအမြစ် လိုအပ်ချက်ရှိသော ပထဝီဝင် ရာသီဥတု အခြေအနေကြောင့်ပင် ရှေးဟောင်း ပုဂံခေတ် မြို့ပြတည်ဆောက်သူများသည် မြောင်းနား၊ ကန်နားနှင့် မြစ်ရေတင်စနစ်များ အပါအဝင် ရေဝေရေလဲနှင့် ရေထိန်းသိမ်းမှု နည်းပညာများကို ခေတ်နှင့်အမျှ ဆန်းသစ်စွာ တည်ဆောက် အသုံးပြုခဲ့ကြသည်။<ref name="Hudson2004">Hudson, Bob. (2004). ''The Origins of Bagan: The Archaeological Landscape of Ancient Central Burma''. Sydney: University of Sydney.</ref> == ယဉ်ကျေးမှု == ပုဂံခေတ်ယဉ်ကျေးမှုသည် မြန်မာနိုင်ငံအတွက် ပျူ နှင့် မွန်တို့ပြီးလျှင် တိုးတက်ဖြစ်တည်လာသည့် ယဉ်ကျေးမှုဟု ဆိုရမည်ဖြစ်သည်။ ပျူတို့ထံမှ ဘာသာ၊ ကိုးကွယ်ယုံကြည်မှု နှင့် မွန်တို့ထံမှ အနုပညာ၊ လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေး၊ စာပေ[[မြန်မာ အက္ခရာ|အက္ခရာ]] အစရှိသည်တို့ကို သင်ယူခဲ့ကြသည်။ ထို့ကြောင့် [[နရပတိစည်သူ]]မတိုင်မီ အထိတည်ဆောက်ခဲ့သည့် ပုဂံရှိ စေတီပုထိုးများမှာ မွန်တို့၏ ဓလေ့၊ လက်ရာနှင့် အယူအဆများလွှမ်းမိုးနေသည်ကိုတွေ့ရသည်။ သို့သော် နရပတိစည်သူမင်းလက်ထက်မှစ၍ လက်တွေ့ကျသည့် မြန်မာတို့သည် စိတ်ကူးယဉ်ဆန်သည့် မွန်တို့ထက် ပို၍တက်ကြွသည့်၊ အရပ်ဒေသနှင့် ပိုမိုကိုက်ညီမည့် လက်ရာများကို တီထွင်သုံးစွဲလာကြသည်။ === ပြတိုက် === {{main|ပုဂံရှေးဟောင်းသုတေသနပြတိုက်}} ပုဂံရှေးဟောင်းသုတေသနပြတိုက်သည် ပုဂံရှေးဟောင်းယဉ်ကျေးမှုနယ်မြေအတွင်း တစ်ခုတည်းသော ရှေးဟောင်းသုတေသနပြတိုက်ဖြစ်သည်။ (၃) ထပ်အဆောက်အဦးဖြစ်ပြီး မြစေတီကျောက်စာမူရင်း အပါအဝင် ရှေးဟောင်းအမွေအနှစ်များကို ပြသထားသည်။ မြန်မာနိုင်ငံ၏ပထမဆုံးသော ပုဂံရှေးဟောင်းသုတေသန ပြတိုက်ကို ၁၉၀၄ ခုနှစ်တွင် ပုဂံမြို့ဟောင်း အာနန္ဒာဘုရား၏မြောက်ဘက်စောင်းတန်းအနီးတွင် စတင်ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။ ၁၉၇၉ ခုနှစ်အောက်တိုဘာလတွင် ကန်တော့ပလ္လင်ဘုရား တောင်ဘက်၌ ရှစ်မြှောင့်ပုံသဏ္ဌာန်ရှိသော ရှေးဟောင်းသုတေသနပြတိုက်ကို ထပ်မံတည်ဆောက်ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။ ယခုလက်ရှိကမ္ဘာ့အဆင့်မီ ရှေးဟောင်း သုတေသနပြတိုက်ကြီးကို ၁၉၉၈ ခုနှစ် ဧပြီလ (၁၇) ရက်နေ့တွင်ဖွင့်လှစ်ပြသနိုင်ခဲ့သည်။ ပြတိုက်ကြီးတွင် အထူးပင်မပြခန်း၊ ပုဂံခေတ်ဗိသုကာပြခန်း၊ ပုဂံခေတ်လက်မှုအနုပညာပြခန်း၊ ပုဂံခေတ်နန်းမြို့ပြခန်း၊ ပုဂံခေတ်စာပေပြခန်း၊ ပုဂံခေတ်လူနေမှုဘဝပြခန်း၊ ပုဂံခေတ်ဗုဒ္ဓအနုပညာပြခန်း၊ ပုဂံခေတ်ဗုဒ္ဓဆင်းတုတော်များပြခန်း၊ ပုဂံခေတ်ဘုရားပုထိုးပန်းချီပြခန်းနှင့် ပုဂံခေတ်နံရံဆေးရေးပန်းချီပြခန်းစသည့် ပြခန်း(၁၀)ခန်းဖြင့် ခင်းကျင်းပြသထားသည်။၂၀၁၇ခုနှစ်တွင် ကလေးများပြတိုက်ကို ပြတိုက်ကြီး၏ မြောက်ဘက်ရှိရှစ်မြှောင့်ပုံသဏ္ဌာန်အဆောက်အဦ၌ ခင်းကျင်းပြသထားသည်။ ==နန်းတော်== အနော်ရထာမင်း နန်းတော် - ၂၀၀၃ ခုနှစ်တွင် ယခင်တည်ရှိခဲ့သော နန်းတော်ပေါ်မူတည်၍ ပြန်လည်တည်ဆောက်ခဲ့သည်။ သို့သော် မြေပြင်အထက်မှာ စိတ်ကူးသက်သက် ပြန်လည်ပုံဖော်တည်ဆောက်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ == သယ်ယူပို့ဆောင်ရေး == [[File:Nyaung U Airport.JPG|thumb|left|[[ညောင်ဦးလေဆိပ်]]သည် ပုဂံဒေသ၏ လေကြောင်းဝင်ထွက်သွားလာရာ ဖြစ်သည်]] ပုဂံသို့ လေယာဉ်၊ ရထား၊ ကား တို့အပြင် သင်္ဘောဖြင့်ပါ လာရောက်နိုင်သည်။ လည်ပတ်စရာအနေဖြင့် e-bike ငှားရမ်းအသုံးပြုနိုင်သည်။ === လေကြောင်းလိုင်း === နိုင်ငံခြားသားခရီးသွား အများစုသည် လေကြောင်းလိုင်းကို အသုံးပြု၍ ပုဂံသို့ လာရောက်လည်ပတ်ကြသည်။ [[ညောင်ဦးလေဆိပ်]]မှာ ပုဂံဒေသ၏ လေကြောင်းဝင်ထွက်သွားလာရာ ဖြစ်သည်။ [[မြန်မာနိုင်ငံအခြေစိုက် လေကြောင်းလိုင်းများ| ပြည်တွင်းလေကြောင်းလိုင်း]] အများစုမှာ ပုဂံသို့ ဆင်းသက်ကြသည်။ [[ရန်ကုန်မြို့]]မှ လာပါက မိနစ် ၈၀ ခန့် ကြာမြင့်ပြီး [[မန္တလေးမြို့]]မှ လာပါက မိနစ် ၃၀ ခန့်ကြာမြင့်မည် ဖြစ်သည်။ ညောင်ဦးလေဆိပ်သည် ညောင်ဦးမြို့အပြင်ဘက်တွင် တည်ရှိပြီး ပုဂံသို့ ရောက်ရှိရန် ကားဖြင့် (၁၅) မိနစ် ခန့် ကြာမြင့်မည် ဖြစ်သည်။ === ရထား=== ပုဂံရထားလမ်းသည် ရန်ကုန် - မန္တလေး ရထားလမ်းမှ ပျဉ်းမနား ဘူတာတွင်လမ်းခွဲပါသည်။ ယခင် ပျဉ်းမနား - ကျောက်ပန်းတောင်းရထားလမ်းမှ ဆက်ဖောက်ထားသောလမ်းဖြစ်ပြီး ယခုအခါ ပခုက္ကူ နှင့် မြင်းခြံတို့ထိဆက်ထားသည်။ မြန်မာ့မီးရထားမှ နေ့စဉ် ရန်ကုန် - ပုဂံ ခရီးစဉ်ကို ပြေးဆွဲပေးလျက် ရှိသည်။ ရန်ကုန် မှ ပုဂံသို့ (၁၈) နာရီခန့် ကြာမြင့်မည် ဖြစ်သည်။ ရထားတွင် အိပ်စဉ်၊ အထက်တန်း နှင့် ရိုးရိုးတန်းတို့ ပါဝင်သည်။ <ref>[http://www.seat61.com/Burma.htm#Yangon-Bagan Train travel in Myanmar (Burma) | Train times, fares, tickets, photos<!-- Bot generated title -->]</ref> မန္တလေး - ပုဂံ ရထားမှာ ၁ ရက်လျှင် ၂ ကြိမ် ပြေးဆွဲလျက် ရှိပြီး (၈) နာရီခန့် ကြာမြင့်သည်။ သို့သော် အိပ်စဉ်တွဲ မပါဝင်ဘဲ အထက်တန်း နှင့် ရိုးရိုးတန်းသာ ပါဝင်သည်။ <ref>[http://www.seat61.com/Burma.htm#Mandalay%20-%20Bagan Train travel in Myanmar (Burma) | Train times, fares, tickets, photos<!-- Bot generated title -->]</ref> === ကားလမ်း === ရန်ကုန်မှ ပုဂံသို့ ကားလမ်းမှ လာလျှင် ၉ နာရီ နှင့် ၁၀ နာရီ အသီးသီးကြာမြင့်သည်။ မန္တလေးမှ ပုဂံသို့ ကားလမ်းမှသွားလျှင် ၃ နာရီ နှင့် ၄ နာရီ ကြာမြင့်သည်။ === ရေကြောင်း === မန္တလေး - ပုဂံ အသွားအပြန် သင်္ဘောများ ရှိပြီး ဧရာဝတီ မြစ်ကြောင်းတစ်လျှောက် ကီလိုမီတာ ၁၇၀ သွားလာရန် ၉ နာရီခန့် ကြာမြင့်မည် ဖြစ်ပါသည်။ ခရီးသွားရာသီတွင် နေ့စဉ်ခရီးစဉ် ရှိပြီး တစ်ခါတစ်ရံ ညအိပ်ခရီးစဉ်များပါရှိသည်။ == ထင်ရှားသည့် ပုဂံဘုရားပုထိုးများ == * [[ရွှေစည်းခုံ စေတီတော် (ပုဂံ)|ရွှေစည်းခုံစေတီ]] * [[အလိုတော်ပြည့်ဂူဘုရား]] * [[ထီးလိုမင်းလိုဘုရား]] * [[အာနန္ဒာဘုရား]] * [[ကန်တော့ပလ္လင်ဘုရား]] * [[သဗ္ဗညုဘုရား(ပုဂံ)|သဗ္ဗညုဘုရား]] * [[ဗူးဘုရား(ပုဂံ)|ဗူးဘုရား]] * [[ရွှေဆံတော်စေတီ (ပုဂံ)|ရွှေဆံတော်စေတီ]] * [[ဓမ္မရံကြီးဘုရား]] * [[လောကထိပ်ပန်ဘုရား]] * [[မြစေတီတော် (ပုဂံ)|မြစေတီ]] * [[မနူဟာဘုရား]] * [[နန်းဘုရားကျောင်း]] * [[လောကနန္ဒာစေတီ(ပုဂံ)|လောကနန္ဒာဘုရား]] * [[ပြဿဒါးကြီး (ပြဿဒ်ကြီး)]] * [[သကျမုနိ]] * [[ရှင်ပင်သာလျောင်း]] * [[ဂူပြောက်ကြီး (မြင်းကပါ)|ဂူပြောက်ကြီး]] * [[ငှက်ပစ်တောင်ဘုရား(ညောင်ဦး)]] *[[စူဠာမဏိဘုရား]] *[[ဘုရားသုံးဆူ(ပုဂံ)]] *[[သမ္ဘူလဘုရား]] *[[တရုတ်ပြေးဘုရားကြီး]] *[[အပယ်ရတနာဘုရား]] *[[ရွှေဂူကြီး( နန်းဦး) ဘုရား]] *[[ ]] == အထင်ကရ နေရာများ == * [[သရပါတံခါး]] * [[မြစေတီကျောက်စာ]] * [[မြင်းကပါစေတီ|မြင်းကပါ]] * [[ဥပါလိသိမ်]] * [[ငှက်ပစ်တောင်]] == ဓာတ်ပုံများ == <gallery> Image:Ananda Temple Bagan.jpg| [[အာနန္ဒာဘုရား|အာနန္ဒာ စေတီတော်]] Image:That-byin-nyu.jpg|[[သဗ္ဗညုဘုရား(ပုဂံ)|သဗ္ဗေညု စေတီတော်]] Image:Buddhist Stupas in Bagan, Myanmar.jpg| ပုဂံစေတီပုထိုးတော် ဟောင်းများ Image:Buddhist Stupa in Myanmar.jpg|မင်္ဂလာစေတီဘုရား Image:Baganmyo.jpg|ပုဂံမြင်ကွင်းတစ်ခု Image:Ruins of Bagan, 1999.jpg|ပုဂံမြို့ ၏နေဝင်ချိန် (၁၉⁠၉၉) ခုနှစ် Image:Burma11.jpg| ပုဂံရှိ တစ်နေရာ Image:Bagan doorway.jpg|ပုဂံ ဘုရားတစ်ဆူ၏ မုဒ်ဝတစ်ခု Image:Burma12.jpg| Image:Mt Popa.jpg|ပုပ္ပါးတောင်ကလပ် Image:Bagan corner.jpg|အဆင်အတန်းမြင့်မားသော ပုဂံခေတ်လက်ရာတစ်ခု Image:Bagan, Hpaya-thon-zu-Group.JPG|ဘုရားသုံးဆူ စေတီတော် Image:Mount Popa.JPG| [[ပုပ္ပါးတောင်]]အား အဝေးမှ မြင်ရပုံ Image:Dreams of Myanmar (8280448574).jpg|ပုဂံဘုရားများအား ညနေဆည်းဆာ နေဝင်ချိန်အလှ File:Bagan Entrance.jpg|ပုဂံမြို့အဝင် </gallery> ==ကိုးကား== <references/> {{ပုဂံ}} {{မန္တလေးတိုင်း}} [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့များ]] [[ကဏ္ဍ:မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီးရှိ မြို့များ]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ရှေးဟောင်းမြို့များ]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ သမိုင်း]] [[ကဏ္ဍ:ပုဂံ]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်နေရာများ]] dagwzah2i94o1rw2uqraohlwnhl08ou 1051691 1051689 2026-09-07T09:23:05Z Chenzeyan29 141880 /* ယဉ်ကျေးမှု */ 1051691 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement |name= ပုဂံ |official_name=Bagan |other_name=Pugam,Phukam |pushpin_label_position=right |pushpin_map=Burma |pushpin_map_caption=ပုဂံမြို့တည်နေရာပြမြေပုံ |seat_type = |settlement_type = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့များ]] |image_skyline=Bagan, Burma.jpg |imagesize= |image_caption=ပုဂံရှိစေတီပုထိုးများ |image_map= |map_caption=ပုဂံမြို့တည်နေရာပြမြေပုံ |established_date=၉ ရာစုနှောင်းပိုင်း |established_title=တည်ထောင်ချိန် |subdivision_type=နိုင်ငံ |subdivision_name={{အလံ|မြန်မာနိုင်ငံ}} |subdivision_type1=တိုင်းဒေသကြီး |subdivision_name1=[[မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး|မန္တလေး]] |subdivision_type2 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ|ခရိုင်]] |subdivision_name2 = [[ညောင်ဦးခရိုင်|ညောင်ဦး]] |subdivision_type3 = လတ္တီကျု |subdivision_name3 = (၂၁)ဒီဂရီ၊ (၁၀)မိနစ် |subdivision_type4 = လောင်ဂျီကျု |subdivision_name4 = (၉၄)ဒီဂရီ၊ (၅၂)မိနစ် | coordinates = {{coord|21|10|N|94|52|E|region:MM|display=inline}} |elevation_ft= |elevation_m= |timezone=[[မြန်မာစံတော်ချိန်]] |utc_offset=+ ၆ နာရီ ၃၀ မိနစ် |website= {{Infobox UNESCO World Heritage Site |child =yes | WHS = ပုဂံ | Official_name = | image = | caption = <!-- optional --> | Includes = | Location = [[မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[မြန်မာနိုင်ငံ]] | Criteria = (iii)(iv)(vi) | ID = 1588 | Coordinates = | Year = ၂၀၁၉ | Extension = | Danger = | Area = ၅၀၀၅.၄၉ ဟက်တာ | Buffer_zone = ၁၈၁၄၆.၈၃ ဟက်တာ | Website = <!-- optional --> | locmapin = <!-- optional --> | map_caption = <!-- optional --> | map_width = <!-- optional --> }} }} '''ပုဂံ''' (ခေါ်) '''တမ္ပဒီပ''' သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]]၏ ပထမဆုံးဧကရာဇ်နိုင်ငံ တည်ထောင်ရာ [[မြို့တော်]]ဟူ၍ မြန်မာတို့အတွက် အမျိုးသားရေး လက္ခဏာတစ်ရပ်အနေဖြင့်လည်းကောင်း၊ များပြားလှသည့် ရှေးဟောင်းလက်ရာ [[စေတီပုထိုးများ|စေတီပုထိုး]]များကြောင့်လည်း‌ကောင်း၊ ကမ္ဘာလှည့်ခရီးသည်တို့ကို ဆွဲဆောင်ရာနေရာအဖြစ်လည်းကောင်း ကမ္ဘာကျော်သည့် နေရာတစ်နေရာ ဖြစ်သည်။<ref name="autogenerated1">ဦးဗိုကေ၏ ပုဂံသုတေသနလမ်းညွှန်စာအုပ်မှ</ref> ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ ဇူလိုင်လ ၆ ရက်နေ့တွင် ပုဂံရှေးဟောင်းယဉ်ကျေးမှုဒေသတစ်ခုလုံးကို [[ယူနက်စကို]] [[ကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်နေရာ]]အဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့သည်။ ==ဝေါဟာရရင်းမြစ်== “ပုဂံ” ဟူသော အမည်သည် သမိုင်းတစ်လျှောက် ဘာသာဗေဒ၊ ပထဝီဝင်နှင့် အိမ်နီးချင်း ယဉ်ကျေးမှုများ၏ လွှမ်းမိုးမှုတို့အပေါ် မူတည်၍ အမျိုးမျိုး ပြောင်းလဲ ရေးသား ခေါ်ဝေါ်ခြင်း ခံခဲ့ရသည့် ဒေသဆိုင်ရာနှင့် မြို့ပြဆိုင်ရာ အမည် တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ပုဂံ၏ မိမိတို့ကိုယ်မိမိ ခေါ်ဝေါ်ခဲ့သည့် မူလ သမိုင်းဝင် အမည်မှာ "ပေါက္ကံ" သို့မဟုတ် "ပေါက္ကာရာမ" ဖြစ်ပြီး၊ ၁၁ ရာစုနှင့် ၁၂ ရာစု ပုဂံခေတ် ကျောက်စာများတွင် "ပုဂံ" ဟူသော စကားလုံးကို "ပုကံ" (Pukam) ဟု အစောဆုံး ရေးထိုးခဲ့ကြသည်။<ref name="Luce1969">Luce, G.H. (1969). ''Old Burma: Early Pagán''. Artibus Asiae and New York University, pp. 12–15.</ref> ဤဝေါဟာရ၏ အဓိပ္ပာယ် ရင်းမြစ်နှင့် ပတ်သက်၍ ပါဠိစကား "ပေါက္ကါရာမ" (ကြာကန်အပေါင်းဖြင့် သာယာသောမြို့) ဟူသော ဘွဲ့အမည်မှ ဆင်းသက်လာသည်ဟူသော ရာဇဝင်ဆိုင်ရာ ယူဆချက်နှင့် ရှေးဦး တိဗက်-ဗမာအုပ်စု သို့မဟုတ် ပျူစကားမှ ဆင်းသက်လာပြီး "မြို့တော်" သို့မဟုတ် "အခြေချရာနေရာ" ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည့် ဒေသန္တရ ဝေါဟာရမှ ရွေ့လျောလာခြင်းဖြစ်သည်ဟူသော ခေတ်သစ် ဘာသာဗေဒဆိုင်ရာ ယူဆချက်များ ရှိကြသည်။<ref name="ThanTun1988">သန်းထွန်း, ဒေါက်တာ (၁၉၈၈)။ ''ခေတ်ဟောင်း မြန်မာရာဇဝင်''။ မဟာဒဂုံ စာပေ၊ စာ ၂၁–၂၆။</ref> အိမ်နီးချင်း ယဉ်ကျေးမှုများနှင့် ပြင်ပ မှတ်တမ်းများတွင် ပုဂံကို သမိုင်းဝင် အမည်အမျိုးမျိုးဖြင့် ဖော်ပြခဲ့ကြသည်။ ပုဂံခေတ် မွန်ကျောက်စာများတွင် "ပေါက္ကံ" ဟု ရေးသားခဲ့ပြီး၊ တရုတ် သမိုင်းမှတ်တမ်းများ (ဥပမာ- စုန့်မင်းဆက်နှင့် မွန်ဂို-ယွမ်မင်းဆက် မှတ်တမ်းများ) တွင် ပုဂံနိုင်ငံနှင့် ၎င်း၏ ဗဟိုဒေသကို "ဖုကမ်း" သို့မဟုတ် "ဖုကန်" (တရုတ်: 蒲甘; ပင်းယင်း: ''Púgān'') ဟု သမိုင်းတစ်လျှောက် မှတ်တမ်းတင်ခဲ့ကြသည်။<ref name="Coedes1968">Coedès, George (1968). ''The Indianized States of Southeast Asia''. University of Hawaii Press, p. 149.</ref> အာရပ်နှင့် ပါရှား ကုန်သည်များ၏ မှတ်တမ်းများတွင်မူ "ဗကန်" (Baqan) ဟု သုံးစွဲခဲ့ကြပြီး၊ ၁၃ ရာစု အီတလီ ခရီးသွား မာကိုပိုလို (Marco Polo) ၏ မှတ်တမ်းများတွင် ပုဂံနေပြည်တော်ကို "မီယန်" (မြန်) သို့မဟုတ် "ပေါက္ကံနိုင်ငံ" ဟု ညွှန်းဆိုခဲ့သည်။<ref name="Yule1903">Yule, Henry & Burnell, A.C. (1903). ''Hobson-Jobson: A Glossary of Colloquial Anglo-Indian Words and Phrases''. John Murray, p. 658.</ref> အနောက်နိုင်ငံသားများနှင့် ဗြိတိသျှ ကိုလိုနီခေတ် မှတ်တမ်းများတွင်မူ "Pagan" ဟု စာလုံးပေါင်း သုံးစွဲခဲ့ကြပြီး၊ ခေတ်သစ်တွင် မူလအသံထွက်နှင့် နီးစပ်သော "Bagan" ဟု အက္ခရာဖလှယ်၍ တရားဝင် ပြောင်းလဲ အသုံးပြုလျက် ရှိသည်။<ref name="AungThwin2005">Aung-Thwin, Michael A. (2005). ''The Mists of Rāmañña: The Legend That Was Lower Burma''. University of Hawai'i Press, pp. 25–30.</ref> == တည်နေရာ == ပုဂံမြို့ သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]] အလယ်ပိုင်း၊ [[မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ညောင်ဦးခရိုင်]]၊ [[ညောင်ဦးမြို့နယ်]] အတွင်း၌ တည်ရှိသော သမိုင်းဝင် ရှေးဟောင်း မြို့တစ်မြို့ ဖြစ်သည်။ ပုဂံသည် [[ဧရာဝတီမြစ်]]၏ အရှေ့ဘက် ကမ်းပါးပေါ်တွင် တည်ရှိပြီး [[မန္တလေးမြို့]]၏ အနောက်တောင်ဘက် ကုန်းတွင်းပိုင်း ခြောက်သွေ့ပြီး မိုးနည်းပါးသည့် မိုးကွယ်ဒေသ တွင် ပါဝင်သည်။<ref name="AungThwin2005">Aung-Thwin, Michael A. (2005). ''The Mists of Rāmañña: The Legend That Was Lower Burma''. University of Hawai'i Press.</ref> ပုဂံ ရှေးဟောင်းယဉ်ကျေးမှု နယ်မြေသည် မြေဧရိယာအားဖြင့် ၄၂ စတုရန်းကီလိုမီတာ (၁၆ စတုရန်းမိုင်) ခန့် ကျယ်ဝန်းပြီး၊ ပုဂံမြို့ဟောင်း (Old Bagan)၊ [[ညောင်ဦးမြို့]] နှင့် [[မြို့သစ် (ပုဂံ)|ပုဂံမြို့သစ်]] (New Bagan) စသည့် အစိတ်အပိုင်းများဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည်။ ပုဂံ၏ အရှေ့ဘက်တွင် [[တူမတ်တောင်]] နှင့် [[တန့်ကြည့်တောင်]] (မြစ်တစ်ဖက်ကမ်း)၊ တောင်ဘက်တွင် [[မကွေးတိုင်းဒေသကြီး]] နယ်နိမိတ်တို့နှင့် ထိစပ်လျက်ရှိသည်။<ref name="UNESCO2019">UNESCO World Heritage Centre. (2019). ''Bagan''. UNESCO.</ref> [[File:Bagan City.jpg|thumb|ပုဂံမြို့ဟောင်း]] ([[သရပါတံခါး]]အနီး) == သမိုင်းကြောင်း == ပုဂံမြို့ သမိုင်းတွင် ရှေးဟောင်း မြန်မာ ရာဇဝင်ကျမ်းများ၌ ဖော်ပြပါရှိသော ဒဏ္ဍာရီလာ အချက်အလက်များနှင့် ခေတ်သစ် သမိုင်း၊ ဘာသာဗေဒ၊ သုတေသနနှင့် ရှေးဟောင်းသုတေသန အထောက်အထားများဟူ၍ သမိုင်းအမြင် နှစ်မျိုး အပြိုင် တည်ရှိသည်။ [[မှန်နန်း ရာဇဝင်|မှန်နန်းရာဇဝင်]] အပါအဝင် မြန်မာ ရာဇဝင်ကျမ်းများ၏ အဆိုအရ ပုဂံပြည်၏ သမိုင်းကို ခရစ်နှစ် ၁ ရာစုခန့်တွင် စတင်ခဲ့သည်ဟု ဖော်ပြကြသည်။<ref name="Hmannan">တွန်းသင်းတိုက်ဝန် မဟာစည်သူ ဦးထွန်းညို (၂၀၀၃)။ ''မှန်နန်း မဟာရာဇဝင်တော်ကြီး''။ ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာန၊ မြန်မာနိုင်ငံ။</ref> ခရစ်နှစ် ၁၀၇ ခုနှစ်တွင် သမုဒ္ဒရာဇ်မင်းသည် ယုန်လွှတ်ကျွန်း အပါအဝင် ရွာ ၁၉ ရွာကို ပေါင်းစည်း၍ "ယုန်လွှတ်ကျွန်း ပုဂံ" ကို စတင် တည်ထောင်ခဲ့သည်ဟု ဆိုသည်။ ထိုစဉ်က သတ္တဝါဆိုးကြီး ၄ ကောင် (ဝက်ကြီး၊ ငှက်ကြီး၊ ကျားကြီး၊ ရှူးပျံ) သောင်းကျန်းမှုကို [[ပျူစောထီး]] က နှိမ်နင်းခဲ့ပြီးနောက် ဒုတိယ မင်းဆက်အဖြစ် နန်းတက်ခဲ့သည်ဟု ရာဇဝင်များ၌ ဆိုသည်။<ref name="Hmannan" /> ပုဂံသည် သမိုင်းတစ်လျှောက် မင်းဆက်များအလိုက် မြို့နေရာ ၅ ကြိမ် ပြောင်းရွှေ့ခဲ့ဖူးသည်ဟု ရာဇဝင်၌ ဖော်ပြထားသည်- # ယုန်လွှတ်ကျွန်း ပုဂံ (သမုဒ္ဒရာဇ်မင်း) # သီရိပစ္စယာ (သမုဒ္ဒရာဇ်မင်း၏ မြေး တည်းကြောင်းမင်း) # တမ္ပဝတီ (သေလည်ကြောင်မင်း) # ပုဂံမြို့ဟောင်း / အရိမဒ္ဒနာပူရ (ခရစ်နှစ် ၈၄၉ တွင် [[ပျဉ်ပြားမင်း|ပျဉ်းပြားမင်း]] တည်ထောင်ခဲ့) ခရစ်နှစ် ၁၀၄၄ တွင် နန်းတက်ခဲ့သော [[အနော်ရထာ]]မင်းသည် သထုံမှ မနူဟာမင်းထံမှ ပိဋကတ်သုံးပုံနှင့် သံဃာတော်များကို ပင့်ဆောင်၍ ထေရဝါဒ ဗုဒ္ဓဘာသာကို နိုင်ငံတော်ဘာသာအဖြစ် သာသနာပြုခဲ့ပြီး ပထမမြန်မာနိုင်ငံတော်ကို စည်းလုံးတည်ထောင်ခဲ့သည်ဟု ရာဇဝင်များ၌ မှတ်တမ်းတင်ထားသည်။<ref name="PeMaungTin">Pe Maung Tin & Luce, G.H. (1923). ''The Glass Palace Chronicle of the Kings of Burma''. Oxford University Press.</ref> ခေတ်သစ် သမိုင်းပညာရှင်များနှင့် ရှေးဟောင်းသုတေသန ပညာရှင်များ (ဥပမာ- [[ဒေါက်တာသန်းထွန်း]]၊ G.H. Luce၊ Michael Aung-Thwin) တို့၏ စနစ်တကျ သုတေသနပြုချက်များအရ ပုဂံ၏ ဖြစ်တည်ပုံမှာ ရာဇဝင်လာ အချက်အလက်များနှင့် ကွဲပြားကြောင်း တွေ့ရှိရသည်။ ပုဂံမြို့ဟောင်း အိုးထိန်းတောင် (Otein Taung) ဒေသမှ တူးဖော်ရရှိသော မြေထည်များနှင့် ကာဗွန်သက်တမ်းတိုင်းတာမှု (Radiocarbon dating) များအရ ခရစ်နှစ် ၆၅၀ မှ ၈၃၀ အတွင်း (၇ ရာစု - ၉ ရာစု) ပျူယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ လက်ရာများ၊ ပျူလက်နှိပ်အုတ်များကို ပုဂံမြို့နယ်နိမိတ်အတွင်း အများအပြား တွေ့ရှိရသဖြင့် ပုဂံသည် ဗမာများ မရောက်မီကပင် [[ပျူလူမျိုး|ပျူတို့]] အခြေချနေထိုင်ခဲ့သည့် ဒေသဖြစ်ကြောင်း သက်သေပြနေသည်။<ref name="ResearchOrigin">Hudson, Bob et al. (2001). "The Origins of Bagan: New Dates and Old Inhabitants". ''Asian Perspectives'', 40(1), pp. 48–74.</ref> ခရစ်နှစ် ၉ ရာစုခန့် (ခရစ်နှစ် ၈၄၉ ဝန်းကျင်) တွင် နန်ကျောက် နိုင်ငံ၏ လွှမ်းမိုးမှုကြောင့် နန်ကျောက်နယ်စပ်မှ တိဗက်-ဗမာနွယ်ဖွား တို့သည် ဧရာဝတီမြစ်ဝှမ်း လယ်တွင်း (ကျောက်ဆည်) ဒေသသို့ စိုက်ပျိုးရေးအတွက် ဝင်ရောက်လာကြပြီး ပုဂံဒေသတွင် ခိုင်မာသော ဗဟိုဌာနတစ်ခုကို တည်ထောင်ခဲ့ကြသည်။<ref name="AungThwin2005">Aung-Thwin, Michael A. (2005). ''The Mists of Rāmañña: The Legend That Was Lower Burma''. University of Hawai'i Press.</ref> ပုဂံတွင် အစောဆုံး တွေ့ရှိရသော စာပေအထောက်အထားများမှာ ပျူကျောက်စာများဖြစ်ပြီး၊ ဗမာဘာသာဖြင့် ရေးထိုးထားသည့် အစောဆုံး ကျောက်စာ အထောက်အထားမှာ ခရစ်နှစ် ၁၁၁၂ ထိုး [[မြစေတီကျောက်စာ|မြစေတီကျောက်စာ (ရာဇကုမာရကျောက်စာ)]] နှင့် ၁၂ ရာစုထိုး ရှင်ဒိသာပါမောက် ကျောက်စာတို့ ဖြစ်ကြသည်။<ref name="Luce1969">Luce, G.H. (1969). ''Old Burma: Early Pagán''. Artibus Asiae and New York University.</ref> ၁၁ ရာစုမှ ၁၃ ရာစုအတွင်း ပုဂံသည် အာရှတွင် သာသနာရေးနှင့် စာပေဗဟိုချက် အကြီးမားဆုံး မြို့တော်ဖြစ်ခဲ့ပြီး စေတီပုထိုးပေါင်း ၁၀,၀၀၀ ကျော် တည်ဆောက်ခဲ့သည်။ သို့သော် ၁၃ ရာစုအကုန် (၁၂၈၇ ခုနှစ်) တွင် မွန်ဂို-ယွမ်မင်းဆက် တို့၏ ကျူးကျော်မှုများနှင့် နိုင်ငံရေး/စီးပွားရေး ပြိုကွဲမှုများကြောင့် ပုဂံမြို့တော်၏ ဩဇာအာဏာ ကျဆင်းခဲ့ရသည်။<ref name="ThanTun1988">သန်းထွန်း, ဒေါက်တာ (၁၉၈၈)။ ''ခေတ်ဟောင်း မြန်မာရာဇဝင်''။ မဟာဒဂုံ စာပေ။</ref> == မြေမျက်နှာသွင်ပြင်နှင့် ရာသီဥတု == [[ပုဂံ|ပုဂံဒေသ]]၏ မြေမျက်နှာသွင်ပြင်သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]] အလယ်ပိုင်း ဧရာဝတီမြစ်ဝှမ်း လွင်ပြင်အတွင်း တည်ရှိပြီး ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင်အထက် ပျမ်းမျှ မီတာ ၆၀ မှ ၁၀၀ ခန့် (ပေ ၂၀၀ မှ ၃၀၀ ကျော်) မြင့်သော ကုန်းနိမ့်ကုန်းမြင့်များနှင့် မြစ်သာလွင်ပြင် အစိတ်အပိုင်းများ ပါဝင်သည်။ ဒေသ၏ အနောက်ဘက်နှင့် အနောက်မြောက်ဘက် နယ်နိမိတ်အဖြစ် [[ဧရာဝတီမြစ်]]က မြောက်မှ တောင်သို့ စီးဆင်းလျက်ရှိပြီး၊ မြစ်ကမ်းပါးတစ်လျှောက်တွင် သဲသောင်ပြင်များနှင့် နုန်းတင်မြေနု လွင်ပြင်များကို တွေ့ရသည်။ မြို့ဟောင်း တည်ရှိရာ ဗဟိုနယ်မြေသည် အေဒီ ၁၁ ရာစုမှ ၁၃ ရာစုအတွင်း အုတ်စေတီပုထိုးပေါင်း သန်းနှင့်ချီ တည်ဆောက်ရန် သင့်လျော်သော ခိုင်မာသည့် ရွှံ့စေးမြေနှင့် သဲကျောက်မြေလွှာများဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည့် ကုန်းပြင်မြင့်သဖွယ် ဖြစ်သည်။ ဒေသ၏ အရှေ့ဘက်တွင် တူမတ်တောင်နှင့် အရှေ့တောင်ဘက်တွင် သမိုင်းဝင် တန့်ကြည့်တောင် (မြစ်တစ်ဖက်ကမ်း) စသည့် ကုန်းတန်းငယ်များ တည်ရှိပြီး အကွာအဝေးအားဖြင့် [[ပုပ္ပါးတောင်]]၏ မီးတောင်ဟောင်း ကုန်းပြင်မြင့်နှင့်လည်း ဆက်စပ်နေသည်။<ref name="UNESCO2019">UNESCO World Heritage Centre. (2019). ''Bagan''. UNESCO.</ref> ရာသီဥတု အားဖြင့် ပုဂံသည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ မိုးနည်းပါးသော ပူပြင်းခြောက်သွေ့သည့် မိုးနည်းဒေသ တွင် တည်ရှိပြီး အပူပိုင်း ကုန်းတွင်းရာသီဥတု အမျိုးအစား ပါဝင်သည်။ ပုဂံဒေသသည် အနောက်ဘက်တွင် ရခိုင်ရိုးမ တောင်တန်းကြီး ကာဆီးထားသဖြင့် အနောက်တောင် မုတ်သုံလေမှ လာသော မိုးတိမ်များကို မရရှိဘဲ မိုးကွယ်ဒေသ ဖြစ်နေသည်။ တစ်နှစ်လျှင် ပျမ်းမျှ မိုးရေချိန် မီတာ ၅၀ဝ မှ ၁,ဝဝဝ မီလီမီတာ (လက်မ ၂၀ မှ ၄၀) ဝန်းကျင်သာ ရရှိပြီး မိုးရွာသွန်းမှုသည် ဇွန်လမှ အောက်တိုဘာလအတွင်းသာ ပုံမှန်မဟုတ်ဘဲ အနည်းငယ် ရွာသွန်းလေ့ရှိသည်။ အပူချိန်မှာ နွေရာသီ (မတ်လမှ မေလ) အတွင်း အလွန် ပူပြင်းပြီး အမြင့်ဆုံး အပူချိန် ၄၀ ဒီဂရီ စဲလ်ဆီးယက်စ် (၁၀၄ ဒီဂရီ ဖာရင်ဟိုက်) ထက် ကျော်လွန်လေ့ရှိကာ၊ ဆောင်းရာသီ (နိုဝင်ဘာလမှ ဖေဖော်ဝါရီလ) တွင်မူ သာယာအေးမြ၍ ပျမ်းမျှ အပူချိန် ၁၅ ဒီဂရီမှ ၂၅ ဒီဂရီ စဲလ်ဆီးယက်စ်အတွင်းသာ ရှိသည်။ ဤသို့ မိုးနည်းပြီး ရေအရင်းအမြစ် လိုအပ်ချက်ရှိသော ပထဝီဝင် ရာသီဥတု အခြေအနေကြောင့်ပင် ရှေးဟောင်း ပုဂံခေတ် မြို့ပြတည်ဆောက်သူများသည် မြောင်းနား၊ ကန်နားနှင့် မြစ်ရေတင်စနစ်များ အပါအဝင် ရေဝေရေလဲနှင့် ရေထိန်းသိမ်းမှု နည်းပညာများကို ခေတ်နှင့်အမျှ ဆန်းသစ်စွာ တည်ဆောက် အသုံးပြုခဲ့ကြသည်။<ref name="Hudson2004">Hudson, Bob. (2004). ''The Origins of Bagan: The Archaeological Landscape of Ancient Central Burma''. Sydney: University of Sydney.</ref> == ယဉ်ကျေးမှု == ပုဂံခေတ် (အေဒီ ၁၁ ရာစု မှ ၁၃ ရာစု) သည် ခေတ်သစ် [[ဗမာလူမျိုး|ဗမာ့ယဉ်ကျေးမှု]]၏ အခြေခံအုတ်မြစ်များကို စနစ်တကျ ပုံသွင်း တည်ဆောက်ခဲ့သည့် သမိုင်းဝင် ရွှေခေတ်တစ်ခေတ် ဖြစ်သည်။ ဗမာတို့သည် အာရှအလယ်ပိုင်းနှင့် တိဗက်ကုန်းမြေမြင့်ဒေသများမှ ဧရာဝတီမြစ်ဝှမ်းအတွင်းသို့ ရွှေ့ပြောင်း အခြေချခဲ့ပြီးနောက်၊ ဒေသခံ [[ပျူလူမျိုး|ပျူ]] နှင့် [[မွန်လူမျိုး|မွန်]]တို့၏ မြို့ပြယဉ်ကျေးမှု၊ ဗိသုကာနှင့် စာပေများကို သဟဇာတဖြစ်စွာ ပေါင်းစပ်ကာ သီးခြားဝိသေသရှိသော ဗမာ့ယဉ်ကျေးမှုကို စတင်ပုံဖော်ခဲ့ကြသည်။<ref name="Luce1969">Luce, G.H. (1969). ''Old Burma: Early Pagán''. Artibus Asiae and New York University.</ref> === သာသနာနှင့် စာပေယဉ်ကျေးမှု === [[အနော်ရထာ]]မင်းသည် [[ထေရဝါဒ ဗုဒ္ဓဘာသာ]]ကို နိုင်ငံတော်ဘာသာအဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့ပြီးနောက် ဗုဒ္ဓသာသနာသည် ဗမာ့လူမှုအဖွဲ့အစည်းနှင့် စာရိတ္တပိုင်းဆိုင်ရာ၏ အဓိက မဏ္ဍိုင်ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ပုဂံသည် အာရှတိုက်တစ်လွှား၌ [[ပါဠိစာပေ]]နှင့် ဗုဒ္ဓဓမ္မ သင်ကြားရာ ဗဟိုချက်မ တက္ကသိုလ်ကြီးသဖွယ် ဖြစ်ထွန်းခဲ့သည်။ စာပေယဉ်ကျေးမှုတွင် မွန်အက္ခရာနှင့် ပျူအက္ခရာတို့၏ အခြေခံအပေါ် မူတည်၍ ဗမာစာရေးထုံး အက္ခရာကို စနစ်တကျ တီထွင်ခဲ့ကြပြီး၊ ခရစ်နှစ် ၁၁၁၂ ထိုး [[မြစေတီကျောက်စာ]] အပါအဝင် ကျောက်စာ၊ မင်စာများမှတစ်ဆင့် စာပေ၊ ကဗျာနှင့် စကားပြေ အနုပညာတို့ တိုးတက်ထွန်းကားခဲ့သည်။<ref name="ThanTun1988">သန်းထွန်း, ဒေါက်တာ (၁၉၈၈)။ ''ခေတ်ဟောင်း မြန်မာရာဇဝင်''။ မဟာဒဂုံ စာပေ။</ref> === ဗိသုကာနှင့် အနုသုခုမ ပန်းဆယ်မျိုး === ပုဂံခေတ်၏ အထင်ရှားဆုံး ယဉ်ကျေးမှု အမွေအနှစ်မှာ အုတ်ကောက်ဆိုင်း (Vaulting) နည်းပညာသုံး စေတီပုထိုးနှင့် ဂူလိုဏ်ကျောင်း ဗိသုကာလက်ရာများ ဖြစ်ကြသည်။ [[အာနန္ဒာလိုဏ်ဂူတော်မြတ်ကြီး|အာနန္ဒာ]]၊ [[သဗ္ဗညု စေတီတော်|သဗ္ဗညု]] နှင့် [[ဓမ္မရံကြီး စေတီတော်|ဓမ္မရံကြီး]] စသည့် ဂူလိုဏ်ကျောင်းများသည် ပျူတို့၏ အုတ်တည်ဆောက်မှု နည်းပညာ၊ မွန်တို့၏ လိုဏ်ဂူအနုပညာနှင့် ဗမာတို့၏ ဟန်ချက်ညီ အချိုးအစားတို့ ပေါင်းစပ်ထားသည့် ပြိုင်ဘက်ကင်း အနုလက်ရာများ ဖြစ်သည်။ ထို့အပြင် ဂူကျောင်းများအတွင်းရှိ နံရံဆေးရေးပန်းချီများ (Frescoes)၊ [[ပန်းတော့]] (အုတ်တော့/သရွတ်တော့)၊ [[ပန်းပု]]၊ [[ပန်းတမုတ်]] (ကျောက်ဆစ်) စသည့် ဗမာ့ရိုးရာ [[ပန်းဆယ်မျိုး]] အနုပညာရပ်များသည်လည်း ပုဂံခေတ်တွင် အထူးပင် ထွန်းကားခဲ့သည်။<ref name="AungThwin2005">Aung-Thwin, Michael A. (2005). ''The Mists of Rāmañña: The Legend That Was Lower Burma''. University of Hawai'i Press.</ref> === လူမှုရေးနှင့် ရိုးရာဓလေ့များ === ပုဂံယဉ်ကျေးမှုတွင် ဗုဒ္ဓဘာသာဆိုင်ရာ ဓလေ့များနှင့်အတူ ရှေးဦးတိဗက်-ဗမာတို့၏ နတ်ကိုးကွယ်မှု (အထူးသဖြင့် [[မဟာဂီရိနတ်]] နှင့် [[၃၇ မင်းနတ်]]) တို့သည် ဒွန်တွဲ၍ ယနေ့ထက်ထိ ဗမာ့လူမှုအဖွဲ့အစည်း၏ ယုံကြည်မှုတွင် အမြစ်တွဲကျန်ရစ်ခဲ့သည်။ ကျောက်စာပါ အထောက်အထားများအရ ပုဂံခေတ် ဗမာ့လူမှုအဖွဲ့အစည်းတွင် အမျိုးသမီးများသည် မြေယာပိုင်ဆိုင်ခွင့်၊ အလှူဒါနပြုခွင့်နှင့် ဥပဒေရေးရာ ဆုံးဖြတ်ပိုင်ခွင့်များ၌ အမျိုးသားများနှင့် တန်းတူနီးပါး အခွင့်အရေး ရရှိခဲ့ကြကြောင်း တွေ့ရှိရသည်။<ref name="ThanTun1988" /> ဤသို့ဖြင့် ပုဂံခေတ်တွင် ပုံဖော်ခဲ့သော သာသနာ၊ စာပေ၊ ဗိသုကာနှင့် လူမှုရေး စံနှုန်းများသည် ခေတ်ဆက်ဆက် ဗမာ့ယဉ်ကျေးမှု၏ ပင်မဝိသေသလက္ခဏာများအဖြစ် တည်တံ့ကျန်ရစ်ခဲ့သည်။ === ပြတိုက် === {{main|ပုဂံရှေးဟောင်းသုတေသနပြတိုက်}} ပုဂံရှေးဟောင်းသုတေသနပြတိုက်သည် ပုဂံရှေးဟောင်းယဉ်ကျေးမှုနယ်မြေအတွင်း တစ်ခုတည်းသော ရှေးဟောင်းသုတေသနပြတိုက်ဖြစ်သည်။ (၃) ထပ်အဆောက်အဦးဖြစ်ပြီး မြစေတီကျောက်စာမူရင်း အပါအဝင် ရှေးဟောင်းအမွေအနှစ်များကို ပြသထားသည်။ မြန်မာနိုင်ငံ၏ပထမဆုံးသော ပုဂံရှေးဟောင်းသုတေသန ပြတိုက်ကို ၁၉၀၄ ခုနှစ်တွင် ပုဂံမြို့ဟောင်း အာနန္ဒာဘုရား၏မြောက်ဘက်စောင်းတန်းအနီးတွင် စတင်ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။ ၁၉၇၉ ခုနှစ်အောက်တိုဘာလတွင် ကန်တော့ပလ္လင်ဘုရား တောင်ဘက်၌ ရှစ်မြှောင့်ပုံသဏ္ဌာန်ရှိသော ရှေးဟောင်းသုတေသနပြတိုက်ကို ထပ်မံတည်ဆောက်ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။ ယခုလက်ရှိကမ္ဘာ့အဆင့်မီ ရှေးဟောင်း သုတေသနပြတိုက်ကြီးကို ၁၉၉၈ ခုနှစ် ဧပြီလ (၁၇) ရက်နေ့တွင်ဖွင့်လှစ်ပြသနိုင်ခဲ့သည်။ ပြတိုက်ကြီးတွင် အထူးပင်မပြခန်း၊ ပုဂံခေတ်ဗိသုကာပြခန်း၊ ပုဂံခေတ်လက်မှုအနုပညာပြခန်း၊ ပုဂံခေတ်နန်းမြို့ပြခန်း၊ ပုဂံခေတ်စာပေပြခန်း၊ ပုဂံခေတ်လူနေမှုဘဝပြခန်း၊ ပုဂံခေတ်ဗုဒ္ဓအနုပညာပြခန်း၊ ပုဂံခေတ်ဗုဒ္ဓဆင်းတုတော်များပြခန်း၊ ပုဂံခေတ်ဘုရားပုထိုးပန်းချီပြခန်းနှင့် ပုဂံခေတ်နံရံဆေးရေးပန်းချီပြခန်းစသည့် ပြခန်း(၁၀)ခန်းဖြင့် ခင်းကျင်းပြသထားသည်။၂၀၁၇ခုနှစ်တွင် ကလေးများပြတိုက်ကို ပြတိုက်ကြီး၏ မြောက်ဘက်ရှိရှစ်မြှောင့်ပုံသဏ္ဌာန်အဆောက်အဦ၌ ခင်းကျင်းပြသထားသည်။ ==နန်းတော်== အနော်ရထာမင်း နန်းတော် - ၂၀၀၃ ခုနှစ်တွင် ယခင်တည်ရှိခဲ့သော နန်းတော်ပေါ်မူတည်၍ ပြန်လည်တည်ဆောက်ခဲ့သည်။ သို့သော် မြေပြင်အထက်မှာ စိတ်ကူးသက်သက် ပြန်လည်ပုံဖော်တည်ဆောက်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ == သယ်ယူပို့ဆောင်ရေး == [[File:Nyaung U Airport.JPG|thumb|left|[[ညောင်ဦးလေဆိပ်]]သည် ပုဂံဒေသ၏ လေကြောင်းဝင်ထွက်သွားလာရာ ဖြစ်သည်]] ပုဂံသို့ လေယာဉ်၊ ရထား၊ ကား တို့အပြင် သင်္ဘောဖြင့်ပါ လာရောက်နိုင်သည်။ လည်ပတ်စရာအနေဖြင့် e-bike ငှားရမ်းအသုံးပြုနိုင်သည်။ === လေကြောင်းလိုင်း === နိုင်ငံခြားသားခရီးသွား အများစုသည် လေကြောင်းလိုင်းကို အသုံးပြု၍ ပုဂံသို့ လာရောက်လည်ပတ်ကြသည်။ [[ညောင်ဦးလေဆိပ်]]မှာ ပုဂံဒေသ၏ လေကြောင်းဝင်ထွက်သွားလာရာ ဖြစ်သည်။ [[မြန်မာနိုင်ငံအခြေစိုက် လေကြောင်းလိုင်းများ| ပြည်တွင်းလေကြောင်းလိုင်း]] အများစုမှာ ပုဂံသို့ ဆင်းသက်ကြသည်။ [[ရန်ကုန်မြို့]]မှ လာပါက မိနစ် ၈၀ ခန့် ကြာမြင့်ပြီး [[မန္တလေးမြို့]]မှ လာပါက မိနစ် ၃၀ ခန့်ကြာမြင့်မည် ဖြစ်သည်။ ညောင်ဦးလေဆိပ်သည် ညောင်ဦးမြို့အပြင်ဘက်တွင် တည်ရှိပြီး ပုဂံသို့ ရောက်ရှိရန် ကားဖြင့် (၁၅) မိနစ် ခန့် ကြာမြင့်မည် ဖြစ်သည်။ === ရထား=== ပုဂံရထားလမ်းသည် ရန်ကုန် - မန္တလေး ရထားလမ်းမှ ပျဉ်းမနား ဘူတာတွင်လမ်းခွဲပါသည်။ ယခင် ပျဉ်းမနား - ကျောက်ပန်းတောင်းရထားလမ်းမှ ဆက်ဖောက်ထားသောလမ်းဖြစ်ပြီး ယခုအခါ ပခုက္ကူ နှင့် မြင်းခြံတို့ထိဆက်ထားသည်။ မြန်မာ့မီးရထားမှ နေ့စဉ် ရန်ကုန် - ပုဂံ ခရီးစဉ်ကို ပြေးဆွဲပေးလျက် ရှိသည်။ ရန်ကုန် မှ ပုဂံသို့ (၁၈) နာရီခန့် ကြာမြင့်မည် ဖြစ်သည်။ ရထားတွင် အိပ်စဉ်၊ အထက်တန်း နှင့် ရိုးရိုးတန်းတို့ ပါဝင်သည်။ <ref>[http://www.seat61.com/Burma.htm#Yangon-Bagan Train travel in Myanmar (Burma) | Train times, fares, tickets, photos<!-- Bot generated title -->]</ref> မန္တလေး - ပုဂံ ရထားမှာ ၁ ရက်လျှင် ၂ ကြိမ် ပြေးဆွဲလျက် ရှိပြီး (၈) နာရီခန့် ကြာမြင့်သည်။ သို့သော် အိပ်စဉ်တွဲ မပါဝင်ဘဲ အထက်တန်း နှင့် ရိုးရိုးတန်းသာ ပါဝင်သည်။ <ref>[http://www.seat61.com/Burma.htm#Mandalay%20-%20Bagan Train travel in Myanmar (Burma) | Train times, fares, tickets, photos<!-- Bot generated title -->]</ref> === ကားလမ်း === ရန်ကုန်မှ ပုဂံသို့ ကားလမ်းမှ လာလျှင် ၉ နာရီ နှင့် ၁၀ နာရီ အသီးသီးကြာမြင့်သည်။ မန္တလေးမှ ပုဂံသို့ ကားလမ်းမှသွားလျှင် ၃ နာရီ နှင့် ၄ နာရီ ကြာမြင့်သည်။ === ရေကြောင်း === မန္တလေး - ပုဂံ အသွားအပြန် သင်္ဘောများ ရှိပြီး ဧရာဝတီ မြစ်ကြောင်းတစ်လျှောက် ကီလိုမီတာ ၁၇၀ သွားလာရန် ၉ နာရီခန့် ကြာမြင့်မည် ဖြစ်ပါသည်။ ခရီးသွားရာသီတွင် နေ့စဉ်ခရီးစဉ် ရှိပြီး တစ်ခါတစ်ရံ ညအိပ်ခရီးစဉ်များပါရှိသည်။ == ထင်ရှားသည့် ပုဂံဘုရားပုထိုးများ == * [[ရွှေစည်းခုံ စေတီတော် (ပုဂံ)|ရွှေစည်းခုံစေတီ]] * [[အလိုတော်ပြည့်ဂူဘုရား]] * [[ထီးလိုမင်းလိုဘုရား]] * [[အာနန္ဒာဘုရား]] * [[ကန်တော့ပလ္လင်ဘုရား]] * [[သဗ္ဗညုဘုရား(ပုဂံ)|သဗ္ဗညုဘုရား]] * [[ဗူးဘုရား(ပုဂံ)|ဗူးဘုရား]] * [[ရွှေဆံတော်စေတီ (ပုဂံ)|ရွှေဆံတော်စေတီ]] * [[ဓမ္မရံကြီးဘုရား]] * [[လောကထိပ်ပန်ဘုရား]] * [[မြစေတီတော် (ပုဂံ)|မြစေတီ]] * [[မနူဟာဘုရား]] * [[နန်းဘုရားကျောင်း]] * [[လောကနန္ဒာစေတီ(ပုဂံ)|လောကနန္ဒာဘုရား]] * [[ပြဿဒါးကြီး (ပြဿဒ်ကြီး)]] * [[သကျမုနိ]] * [[ရှင်ပင်သာလျောင်း]] * [[ဂူပြောက်ကြီး (မြင်းကပါ)|ဂူပြောက်ကြီး]] * [[ငှက်ပစ်တောင်ဘုရား(ညောင်ဦး)]] *[[စူဠာမဏိဘုရား]] *[[ဘုရားသုံးဆူ(ပုဂံ)]] *[[သမ္ဘူလဘုရား]] *[[တရုတ်ပြေးဘုရားကြီး]] *[[အပယ်ရတနာဘုရား]] *[[ရွှေဂူကြီး( နန်းဦး) ဘုရား]] *[[ ]] == အထင်ကရ နေရာများ == * [[သရပါတံခါး]] * [[မြစေတီကျောက်စာ]] * [[မြင်းကပါစေတီ|မြင်းကပါ]] * [[ဥပါလိသိမ်]] * [[ငှက်ပစ်တောင်]] == ဓာတ်ပုံများ == <gallery> Image:Ananda Temple Bagan.jpg| [[အာနန္ဒာဘုရား|အာနန္ဒာ စေတီတော်]] Image:That-byin-nyu.jpg|[[သဗ္ဗညုဘုရား(ပုဂံ)|သဗ္ဗေညု စေတီတော်]] Image:Buddhist Stupas in Bagan, Myanmar.jpg| ပုဂံစေတီပုထိုးတော် ဟောင်းများ Image:Buddhist Stupa in Myanmar.jpg|မင်္ဂလာစေတီဘုရား Image:Baganmyo.jpg|ပုဂံမြင်ကွင်းတစ်ခု Image:Ruins of Bagan, 1999.jpg|ပုဂံမြို့ ၏နေဝင်ချိန် (၁၉⁠၉၉) ခုနှစ် Image:Burma11.jpg| ပုဂံရှိ တစ်နေရာ Image:Bagan doorway.jpg|ပုဂံ ဘုရားတစ်ဆူ၏ မုဒ်ဝတစ်ခု Image:Burma12.jpg| Image:Mt Popa.jpg|ပုပ္ပါးတောင်ကလပ် Image:Bagan corner.jpg|အဆင်အတန်းမြင့်မားသော ပုဂံခေတ်လက်ရာတစ်ခု Image:Bagan, Hpaya-thon-zu-Group.JPG|ဘုရားသုံးဆူ စေတီတော် Image:Mount Popa.JPG| [[ပုပ္ပါးတောင်]]အား အဝေးမှ မြင်ရပုံ Image:Dreams of Myanmar (8280448574).jpg|ပုဂံဘုရားများအား ညနေဆည်းဆာ နေဝင်ချိန်အလှ File:Bagan Entrance.jpg|ပုဂံမြို့အဝင် </gallery> ==ကိုးကား== <references/> {{ပုဂံ}} {{မန္တလေးတိုင်း}} [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့များ]] [[ကဏ္ဍ:မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီးရှိ မြို့များ]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ရှေးဟောင်းမြို့များ]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ သမိုင်း]] [[ကဏ္ဍ:ပုဂံ]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်နေရာများ]] ayr0m2smu21t17v34f62ocwukpr4y06 3 4841 1051710 952845 2026-09-07T10:09:53Z Hmsalw111 147897 /* Gaza genocide */ အပိုင်းသစ် 1051710 wikitext text/x-wiki ကိုမေယာကြီးရေ..ရောက်လာတာ ဝမ်းသာတယ်ဗျာ။ ကိုမေယာရဲ့ ပို့စ်တချို့တောင် တင်ထားတာ ဒီမှာ ရှိနေပြီဗျို့။ ကြိုဆိုပါတယ်။ --[[User:Mmthinker|Mmthinker]] ၁၀:၁၆၊ ၁ ဧ​ပြီ​ ၂၀၀၉ (UTC) ==အကို ကျွန်တော် ဝူကျယ်ထျန်း ဧကရီ== အကြောင်း တည်းဖြစ် နေလို့ပါ Infobox Royalty ကို အကိုဖန်တီးပေးလို့ရလားဗျ ကျွန်တော် မသိလို့ပါ== == WeLc0mE !! == ကြိုဆိုပါတယ်ဗျာ... ဆရာ..။ ဒီကစလို့ ဆရာ့လက်ရာတွေ များသထက်များနိုင်သမျှ မြင်တွေ့ရမယ်လို့ ယုံကြည်မျှော်လင့်ပါတယ်..။ ကျွန်တော်ကလည်း ဆရာ့ကို မျှော်နေတာဗျ..။ ရောက်လာတော့ အဖော်ကောင်း ပြန်ရပြီပေါ့...။ မဟုတ်ရင် ပျင်းစရာကြီးဖြစ်နေတာ..။ ဟတ်..ဟတ်..။ --[[User:လဂွန်းအိန်|လဂွန်းအိန်]] ၁၁:၅၃၊ ၁ မေ​ ၂၀၀၉ (UTC) :Sir Myat Thwin,.. Help me.. Plz Share the NHM Writer from Gmail to me or Link here .. --[[User:Lagoonaing|Lagoonaing]] ၀၆:၃၁၊ ၂၉ နို​ဝင်​ဘာ​ ၂၀၁၁ (UTC) :: [http://www.myanmarlanguage.org/unicode/input-methods-unicode ဒီမှာ] လင့်ခ်ရှိပါတယ်။ [[User:Zawthet|Zawthet]] ၀၆:၃၃၊ ၂၉ နို​ဝင်​ဘာ​ ၂၀၁၁ (UTC) :::: ကျေးဇူးပါ...ကိုဇော်သက်ရေ ...--[[User:Mayor mt|Mayor mt]] ၀၆:၃၆၊ ၂၉ နို​ဝင်​ဘာ​ ၂၀၁၁ (UTC) == ဘိုတောက် ရောက်ရှိခြင်း== အကိုရေ .. ကျနော် ပုံတွေ တင်ပေးမလို့ဟာ မရဘူးဗျ .. ။ စာရေးရတာထက် ပုံတင်ရတာ အချိန် သိပ်မကုန်လို့ပါ။ [[User:Botauk|Botauk]] ၀၅:၄၅၊ ၉ မေ​ ၂၀၀၉ (UTC) :: အဆင်သင့်တာပေါ့။ ကျုပ်ကလည်း စာပဲရေးချင်၊ တည်းြဖတ်ပြင်ဆင်တာသာ လုပ်ချင်တယ်၊ ပုံတင်ရင် အဆင်မပြေတာ များလွန်းလို့။ --[[User:Mmthinker|Mmthinker]] ၀၅:၄၂၊ ၁၄ ဒီ​ဇင်​ဘာ​ ၂၀၀၉ (UTC) အသစ်လေးဘာလေး တင်ပါဦး။ [[User:Lionslayer|Lionslayer]] == ရဟတ်ယာဉ် စာမျက်နှာ ပေါင်းချင်လို့ပါ == ကို MT, စာမျက်နှာအသစ် [[ရဟတ်ယာဥ်]]ကို [[ရဟတ်ယာဉ်]]နဲ့ ပေါင်းချင်ပါတယ်။ အက္ခရာ ဥနဲ့ ညလေး (ဉ) လွဲနေလို့ စာမျက်နှာ လွဲသွားတာပါ။ ကျေးဇူးပါ။ [[User:Zawthet|Zawthet]] ၁၂:၁၆၊ ၁၄ အောက်​တို​ဘာ​ ၂၀၁၀ (UTC) ::: ပေါင်းပါ --[[User:Mayor mt|Mayor mt]] ၀၃:၀၈၊ ၁၅ အောက်​တို​ဘာ​ ၂၀၁၀ (UTC) ==Burmese placenames== Hi Mayor mt, I have added some new names where our church has recently been established. Do you know the Burmese translations for [http://my.wikipedia.org/wiki/%E1%80%85%E1%80%85%E1%80%BA%E1%80%99%E1%80%BE%E1%80%94%E1%80%BA%E1%80%9E%E1%80%B1%E1%80%AC%E2%80%8B%E1%80%9A%E1%80%B1%E1%80%9B%E1%80%BE%E1%80%AF%E1%80%98%E1%80%AF%E1%80%9B%E1%80%AC%E1%80%B8%E1%81%8F%E1%80%A1%E1%80%9E%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%B8%E1%80%90%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%BA these placenames]? Your help would be gratefully appreciated, Thankyou. --[[User:Jose77|Jose77]] ၀၈:၁၇၊ ၁၉ အောက်​တို​ဘာ​ ၂၀၁၀ (UTC) == Merged? == Hello. I see you have just blanked a page. I don't understand the language here, but apparently the page was merged. If so, maybe some of them can work as a redirect. If not, I guess you should send it to be deleted instead of blanking. Sorry for I'm speaking in English. Happy editing.” [[user:Teles|'''T'''_eleS]] ([[User talk:Teles|<font color="#EC2300">'''T'''</font>]] _{[[:m:user talk:Teles|M]] [[Special:Emailuser/Teles|@]] [[Special:Contributions/Teles|C]] [[Special:CentralAuth/Teles|G]]}) ၀၅:၀၇၊ ၂၆ ဒီ​ဇင်​ဘာ​ ၂၀၁၀ (UTC) ::Thankyou Teles, You talk me know. --[[User:Mayor mt|Mayor mt]] ၀၉:၁၅၊ ၂၉ ဒီ​ဇင်​ဘာ​ ၂၀၁၀ (UTC) == အကိုရေကူပါဦး == ကျွန်တော် အနောက်ပိုင်းတက္ကသိုလ်ကိုပြင်နေတာ ဓာတ်ပုံတင်တာ ခွင့်ပြုချက်မရှိူးပဲပြောနေတယ် အဲဒါဘယ်လိုလုပ်ရမလဲ ကူပါဦး--phyolay83--Pp: ၀၆:၄၈၊ ၁၂ ဇန်​န​ဝါ​ရီ​ ၂၀၁၁ (UTC) :::ကျွန်တော်ဆီ gmail (mayormt@gmail.com)ပို့လိုက်ပါ။ ကျွန်တော်တင်ေပးပါ့မယ်...။--[[User:Mayor mt|Mayor mt]] ၀၇:၁၂၊ ၁၂ ဇန်​န​ဝါ​ရီ​ ၂၀၁၁ (UTC) == asked by Hana San == Hello Ko MT , Do you know who the author of this poem is ? :) Thank you. ဝိုင်းကြီး ဝိုင်းကြီး ဘယ်လောက်ကြီး (ဟော ..ဒီလောက်ကြီး) ဝိုင်းလေး ဝိုင်းလေး ဘယ်လောက်သေး (ဟော..ဒီလောက်သေး) မအေးခြင်းတောင်း ဘယ်လောက်ပေးရတယ် ငါးမူးတကျပ်ပေးရတယ်။ ငါ့ကိုရောင်းပါကွယ် (အမေဆူလိမ့်မယ်) အမေဆူရင် ငါ့ဆီပြေးခဲ့ ဝိုင်းကြီးပတ်ပတ်ဒူဝေဝေ ဝိုင်းကြီးပတ်ပတ်ဒူဝေဝေ... [[User:Hana San|Hana San]] ၀၆:၂၃၊ ၂၀ ဖေ​ဖော်​ဝါ​ရီ​ ၂၀၁၁ (UTC) :: ဒါက မြန်မာ့ရိုးရာကစားနည်းထဲက ဝိုင်းကြီးပတ်ပတ်ဒူဝေဝေ ကစားနည်း ဖြစ်တယ်။ --[[User:Mayor mt|Mayor mt]] ၀၅:၁၆၊ ၂၂ ဖေ​ဖော်​ဝါ​ရီ​ ၂၀၁၁ (UTC) မင်္ဂလာ နှစ်သစ်ကူးပါ။ သင်္ကြန်မနားဘူးလား အကို။ :P [[User:Battoe19|Battoe]] ၁၆:၂၀၊ ၁၅ ဧ​ပြီ​ ၂၀၁၁ (UTC) == Mingalaba == Hello, please write an article about Burmese letters.--[[Special:Contributions/92.243.181.140|92.243.181.140]] ၁၉:၅၆၊ ၁၆ ဧ​ပြီ​ ၂၀၁၁ (UTC) == Barnstar == {| style="border: 1px solid gray; background-color: #fdffe7;" |rowspan="2" valign="middle" | {{#ifeq:{{{2}}}|alt|[[Image:Working Wikimedian's Barnstar Hires.png|100px]]|[[Image:Working Wikimedian's Barnstar Hires.png|100px]]}} |rowspan="2" | |style="font-size: x-large; padding: 0; vertical-align: middle; height: 1.1em;" | '''The Working Wikipedian's Barnstar''' |- |style="vertical-align: middle; border-top: 1px solid gray;" | You are the person to deserve this Barnstar. [[User:Lionslayer|<span style="text-shadow:grey 0.1em 0.1em 0.1em; class=texhtml"><font size=2><font color=#000000><font face="BankGothic Md BT"><b><i>@==<font color=#330000>{<font color=#660000>Lion<font color=#990000>sla<font color=#FF0000>yer>]][[User_Talk:Lionslayer|<span style="text-shadow:grey 0.1em 0.1em 0.1em; class=texhtml"><font size=2><font color=#427224>^☎</span></span></span>]] ၀၈:၄၂၊ ၈ ဩ​ဂုတ်​ ၂၀၁၁ (UTC) |} ==ယင်လပ် ရှင်နာဝပ်== [[ယင်လပ် ရှင်နာဝပ်]] က ရှိပြီးသား အစ်ကိုရေ။ ပေါင်းလိုက်ပြီ။ [[User:Zawthet|Zawthet]] ၀၉:၄၃၊ ၁၁ အောက်​တို​ဘာ​ ၂၀၁၁ (UTC) ကျေးဇူးပါ ကိုဇော်သက်ရေ...--[[User:Mayor mt|Mayor mt]] ၁၀:၀၈၊ ၁၁ အောက်​တို​ဘာ​ ၂၀၁၁ (UTC) ==ခုနှစ်အလိုက်လစဉ်စာမျက်နှာများပုံစံချခြင်း== အစ်ကို ကိုမေယာ။ နှစ်အလိုက် လစဉ်စာမျက်နှာတွေကို ပုံစံချတဲ့အခါ တစ်နှစ်ပြီးတစ်နှစ်မသွားပဲ။ ၁၉၀၁ မှ ၂၀၀၀ ခုနှစ်အထိ မတ်လ ဆို မတ်လချည်းပဲ ပုံစံလိုက်ချပေးရင် လုပ်ရတဲ့ နှုန်း ပိုမြန်မယ်ထင်တယ်နော်အစ်ကို။ ဘာလို့လဲဆိုတော့ ကော်ပီကူးထားတဲ့ ပုံစံက နောက်စာမျက်နှာအသစ်ထဲ ထည့်တဲ့အခါမှာ ခုနှစ်ပဲ ပြင်စရာလိုတော့လို့ပဲ။ အထဲက အချက်အလက်တွေတော့ နောက်မှ ထည့်ကြတာပေါ့။ လောလောဆယ် ပုံစံအရင်ချထားမယ်လို့ စိတ်ကူးနဲ့ လုပ်နေတာပါ။ ၁၉၀၁ ကနေ ၂၀၀၀ ခုနှစ်အထိ လတွေအားလုံး ပုံစံချပြီးရင်တော့ စာမျက်နှာပေါင်း ၁၂၀၀ တိုးလာ လိမ့်မယ်။ တစ်သောင်းပြည့်တော့မယ်ပေါ့။ ဒါတောင် ၁၇ရာစုနဲ့ ၁၈ရာစု မလုပ်ရသေးဘူး။ -- သုတေသီ ၀၆:၅၈၊ ၂၉ နို​ဝင်​ဘာ​ ၂၀၁၁ (UTC) :::ဟုတ်ကဲ့ပါ။ ကျေဇူးပါ။ ::::[[template:၂၀ရာစု|၂၀ရာစုရဲ့ခုနှစ်များ template]] စာမျက်နှာကို ဖွင့်ထားပြီးတော့ အဲဒီကနေတဆင့် ခုနှစ် အစဉ်လိုက် သွားရင် ပိုမြန်တယ်။ ကျွန်တော်တော့ ခဏနားလိုက်ဦးမယ်။ ၁၉၀၁-၂၀၀၀ အတွက် ဇန်နဝါရီလ စာမျက်နှာတွေ အကုန်ထည့်ပြီးသွားပြီ။ ဖြည်းဖြည်း လုပ်ကြတာပေါ့။ -- သုတေသီ ၀၇:၃၉၊ ၂၉ နို​ဝင်​ဘာ​ ၂၀၁၁ (UTC) :::::ကိုမေယာကြီးရှိလို့ အဖော်ကောင်းတာနဲ့ ဆက်တိုက် လုပ်လိုက်တာ တစ်သောင်းကျော်သွားပြီ။ အထဲက အချက်အလက်တွေ ဖြည့်ဖို့ပဲ လိုတော့တယ်။ လက်ရော၊ မျက်စိရော၊ ခါးရော အတော်ညောင်းသွားတာပဲဗျာ။ -- သုတေသီ ၀၈:၂၈၊ ၃၀ နို​ဝင်​ဘာ​ ၂၀၁၁ (UTC) ::ဟုတ်တယ်...တကယ်တော့...တစ်ယောက်ထဲ ရေးနေရင်....တခါတလေ ပျင်းလာတယ် အဖော်လေးနဲ့ဆို.....--[[User:Mayor mt|Mayor mt]] ၀၈:၃၈၊ ၃၀ နို​ဝင်​ဘာ​ ၂၀၁၁ (UTC) == ဓာတ်ပုံလေး စစ်ပေးပါ == အစ်ကို။ ကျေးဇူးပြုပြီး ဒီဆောင်းပါး နှစ်ပုဒ်ကို စစ်ပေးပါ။ User တစ်ယောက်က Report လုပ်လာလို့ပါ။ [[ကျော်ဝင်း]] နဲ့ [[ကျော်ဝင်း၊ မနုဿ (စာရေးဆရာ)]] မှာ အကြောင်းအရာက ကွဲပြီး ဓာတ်ပုံက တူနေတယ်။ ဘယ်ဓာတ်ပုံက အမှန်လဲ ဆိုတာ ကျွန်တော် မသိလို့ပါ။ ကျေးဇူး။ [[User:Zawthet|Zawthet]] ၀၅:၅၁၊ ၁၄ ဒီ​ဇင်​ဘာ​ ၂၀၁၁ (UTC) ::ဟုတ်ကဲ့...ကျွန်တော် ရှာပြီး ကြည့်လိုက်ပါ့မယ်..။--[[User:Mayor mt|Mayor mt]] ၀၇:၅၀၊ ၁၅ ဒီ​ဇင်​ဘာ​ ၂၀၁၁ (UTC) *ကျော်ဝင်း၊ မနုဿ (စာရေးဆရာ) ဓာတ်ပုံနဲ့ ကျော်ဝင်းဓာတ်ပုံ ဖိုင်အမည်ချင်း တူနေတော့ အရင်တင်ထားတဲ့ပုံပေါ်နေတာ...မနုဿကျော်ဝင်းပုံကို တင်လိုက်ပါပြီ.. ။--[[User:Mayor mt|Mayor mt]] ၀၈:၃၄၊ ၁၅ ဒီ​ဇင်​ဘာ​ ၂၀၁၁ (UTC) ==Article Request== Please write about ဆရာတော် [[ဦးဝိစာရ]] [[en:U Wisara|U Wisara]]. Image [http://commons.wikimedia.org/wiki/File:U_Wisara_Statue_standing_on_top_of_pile_of_bamboo_sticks.JPG here]. Thanks. [[User:Lionslayer|<span style="text-shadow:grey 0.1em 0.1em 0.1em; class=texhtml"><font size=2><font color=#000000><font face="BankGothic Md BT"><b><i>@==<font color=#330000>{<font color=#660000>Lion<font color=#990000>sla<font color=#FF0000>yer>]][[User_Talk:Lionslayer|<span style="text-shadow:grey 0.1em 0.1em 0.1em; class=texhtml"><font size=2><font color=#427224>^☎</span></span></span>]] ၀၂:၁၆၊ ၅ ဇန်​န​ဝါ​ရီ​ ၂၀၁၂ (UTC) ::Ok Ko mg mg san --[[User:Mayor mt|Mayor mt]] ၀၉:၂၈၊ ၅ ဇန်​န​ဝါ​ရီ​ ၂၀၁၂ (UTC) == အက်ဒမင်တွေဘယ်ရောက် == အက်ဒမင်တွေ ဘယ်ရောက်နေလဲ မသိဘူး ခင်ဗျ။ အစ်ကိုရော သိလား။ ကျွန်တော် Adminship Request ထားတာ ဘယ်သူမှလဲ ဘာမှ ရီပလိုင်း မပြန်ကြလို့။ ဒီရက်ပိုင်း မြန်မာဝီကီမှာ လူတွေ သိပ်ပြီး မတွေ့သလိုပဲနော်။ --[[User:Aungthurahein|Aungthurahein]] ၀၄:၀၄၊ ၂၇ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၁၂ (UTC) ::အက်ဒမင်တွေ ရှိပါတယ်...၊ မအားကြလို့ နေမှာပါ...--[[User:Mayor mt|Mayor mt]] ၀၄:၁၄၊ ၂၇ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၁၂ (UTC) ကိုMayor ကြီးကိုလည်း ကျေးဇူးတင်ပါတယ်။ ကြိုးစားပါ့မယ်။ [[Chaungoothar]] == Article request == Hello! Could you create articles about [[:en:Selena Gomez|Selena Gomez]], [[:en:Demi Lovato|Demi Lovato]], [[:en:Nicki Minaj|Nicki Minaj]], the social networking site [[:en:Twitter|Twitter]], and the game franchise [[:en:Call of Duty|Call of Duty]]? Thanks. --[[Special:Contributions/112.210.62.199|112.210.62.199]] ၀၇:၂၁၊ ၂ ဧ​ပြီ​ ၂၀၁၂ (UTC) == Novak Djokovic == Hello, can you help me to translate name, there is article [[အန်အိုဗီအေကေ ဒီဂျေအိုကေအိုဗီအိုင်စီ]], is this correct? Thank you.--[[User:Soundwaweserb|Soundwaweserb]] ([[User talk:Soundwaweserb|talk]]) ၁၄:၄၈၊ ၂၄ အောက်​တို​ဘာ​ ၂၀၁၂ (UTC) ==I'd like to see ဖက်ဒရယ်လစ်ဇင်ပြည်ထောင်စုစနစ် on Facebook, then coud you, pls, help me?== အစ်ကိုရေ ကျနော် “ဖက်ဒရယ်လစ်ဇင်ပြည်ထောင်စုစနစ်”စာမျက်နှာကို facebook တို့မှာ link လုပ်ပေးချင်တယ်။ ဥပမာ Maha Bodhi Tahtaung တို့လိုမျိုးပေါ့။ အဲ့ဒါလေး သိရင် ကူညီပါဦး။ [[Chaungoothar]] == Portal:Contents/Portals ပြင်ရန် == အစ်ကိုရေ [[http://my.wikipedia.org/wiki/Portal:Contents/Portals|အဝင်ဝအားလုံး]]အဝင်ဝအားလုံး]မှာ သင်္ချာ နဲ့ ပထဝီက နည်းပညာလို portal မဟုတ်ဘဲ ဆောင်းပါတွေဖြစ်နေ ပါ တယ် ပြန်ပြင်ပေးပါဦး == Write about a new Call of Duty game == Please write an article about [[:en:Call of Duty: Advanced Warfare]]. Thanks. --[[Special:Contributions/112.207.192.10|112.207.192.10]] ၀၃:၀၃၊ ၅ မေ​ ၂၀၁၄ (UTC) == ပုံတင်​တာ အဆင်​မ​ပြေ​လို့ == အစ်ကို​ရေ ပုံတင်​တာ အဆင်​မ​ပြေ​လို့ Facebook က Wikipedia group ထဲ​မှာ တင်​ပေး​ထား​ပါ​တယ်။ အဆင်​ပြေ​ရင် ဒေါင်း​ပြီး တင်​ပေး​ပါ​ဦး။ [[User:Phoenix06|Phoenix06]] ([[User talk:Phoenix06|talk]]) ၂​၃:၂​၄၊ ၂​၅ ဇွန် ၂​၀​၁​၄ (UTC) **တင်​ပေးလိုက်​မည်။ [[User:Mayor mt|Mayor mt]] ([[User talk:Mayor mt|talk]]) ၀၃:၁၀၊ ၂၆ ဇွန်​ ၂၀၁၄ (UTC) == Article request: St. Louis Public Schools == Hi! I found that [[:en:St. Louis Public Schools]] has Burmese language documents. * http://www.slps.org/cms/lib03/MO01001157/Centricity/Domain/5082/BURMESE%20Media_Release_and_Consent_Form.pdf * http://www.slps.org/cms/lib03/MO01001157/Centricity/Domain/5082/BURMESE%20SCHOOL_BUS_RULES.pdf * http://www.slps.org/cms/lib03/MO01001157/Centricity/Domain/38/ESOL_NEW_SITE/translated_pages/burmese/content_bur.html A "[[:en:school district]] is a government agency that operates public schools (hires teachers, opens schools, etc.) Do you want to start a Burmese version article of [[:en:St. Louis Public Schools]]? Thanks, [[User:WhisperToMe|WhisperToMe]] ([[User talk:WhisperToMe|talk]]) ၂၃:၀၂၊ ၈ စက်​တင်​ဘာ​ ၂၀၁၄ (UTC) == Template:မြန်မာတိုင်းနှင့်ပြည်နယ်များ‎ == အစ်ကိုရေ .. '''Template:မြန်မာတိုင်းနှင့်ပြည်နယ်များ''' ကို delete လုပ်လိုက်တာ အဲဒီတန်းပလိတ်ထည့်ထားတဲ့ စာမျက်နှာတွေအကုန်လုံး Category:deleteme ထဲကိုရောက်သွားတယ်ဗျ။ မရောက်ပါဘူး ရှိပါတယ်..။ ( Template:မြန်မာတိုင်းနှင့် ပြည်နယ်များ )မှာ ရှာကြည့်။ (Template:မြန်မာတိုင်းနှင့်ပြည်နယ်များ)ကို delete လုပ်တာပါ။ [[User:Mayor mt|Mayor mt]] ([[User talk:Mayor mt|talk]]) ၁၁:၂၄၊ ၂၉ ဒီ​ဇင်​ဘာ​ ၂၀၁၄ (UTC) [https://my.wikipedia.org/wiki/Template:%E1%80%99%E1%80%BC%E1%80%94%E1%80%BA%E1%80%99%E1%80%AC%E1%80%90%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%B8%E1%80%94%E1%80%BE%E1%80%84%E1%80%B7%E1%80%BA_%E1%80%95%E1%80%BC%E1%80%8A%E1%80%BA%E1%80%94%E1%80%9A%E1%80%BA%E1%80%99%E1%80%BB%E1%80%AC%E1%80%B8] : [https://my.wikipedia.org/wiki/Category:Deleteme Deleteme] မှာ ဝင်ကြည့် ကြည့်ပါ အစ်ကို၊ [[ကချင်ပြည်နယ်]] [[ချင်းပြည်နယ်]] [[စစ်ကိုင်းတိုင်း]] စတာတွေရော တခြားမြို့တွေရော အဲဒီ category ထဲကို ရောက်ကုန်တာကို ပြောတာပါ။ (Template:မြန်မာတိုင်းနှင့်ပြည်နယ်များ) ကို delete မလုပ်ပဲ ( Template:မြန်မာတိုင်းနှင့် ပြည်နယ်များ ) ဆီကိုပဲ redirect လုပ်ရင် ကောင်းမယ်နဲ့တူတယ်။ [[User:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ([[User talk:Ninjastrikers|talk]]) ၁၆:၀၇၊ ၂၉ ဒီ​ဇင်​ဘာ​ ၂၀၁၄ (UTC) --Ok ပြင်လိုက်မယ်[[User:Mayor mt|Mayor mt]] ([[User talk:Mayor mt|talk]]) ၁၆:၃၈၊ ၂၉ ဒီ​ဇင်​ဘာ​ ၂၀၁၄ (UTC) == သီဟသူမင်းသား == ကိုမေယာရေ .. အစ်ကို အသစ်လုပ်လိုက်တဲ့ [[သီဟသူမင်းသား]]ဆိုတာက ပုဂံက သီဟသူ ([[သီဟသူ (ပုဂံ)]]) နဲ့ တူသလားမသိဘူး။ ပုဂံခေတ် တမ်းပလိတ်ထဲမှာ ထည့်ထားတာတွေ့လို့ပါ။ :) [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">⛧</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]] »</span>} ၀၆:၁၁၊ ၂၆ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၁၅ (UTC) :: မတူပါ။ သီဟသူမင်းသားက ရာဇသင်္ကြံ အမတ် သတ်လိုက်တဲ့ မင်းသားပါ။ ဘုရင် မဖြစ်လိုက်ရပါ။ သီဟသူ (ပုဂံ) က ဘုရင်ပါ။ [[User:Mayor mt|Mayor mt]] ([[User talk:Mayor mt|talk]]) ၀၆:၁၇၊ ၂၆ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၁၅ (UTC) ::ဟုတ်ကဲ့ .. အကြောင်းအရာ ထည့်ထားတာ မပါတော့ တူမတူ သေချာမသိလို့ မေးကြည့်တာ။ ကျေးဇူး [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">⛧</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]] »</span>} ၀၆:၂၂၊ ၂၆ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၁၅ (UTC) :::အစ်ကိုရေ ရာဇသင်္ကြံ အမတ် သတ်လိုက်တဲ့ သီဟသူမင်းသားက [[အမေရိကန်ရောက် မင်းသားသီဟသူ]] မဟုတ်ဘူးလို့ ထင်ပါတယ်။ ပြည်စား သီဟသူ ([[သီဟသူ (ပုဂံ)]])အကြောင်းလို့ ထင်ပါတယ်။ [[User:Phyo WP|<span style="color:#a80000; background:#FECB00; text-decoration:inherit">ဖြိုး</span><span style="background:#8B0000"><span style="color:#FECB00">'''WP'''</span></span>]] ([[User talk:Phyo WP|ဆွေးနွေးရန်]]) ၁၁:၁၁၊ ၂၇ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၁၅ (UTC) :::[[အမေရိကန်ရောက် မင်းသားသီဟသူ]]ဟုတ် မဟုတ်ကို ကျွန်တော် သတင်းစာဆရာကြီး ဦးသိမ်းမောင်၏ရာဇသင်္ကြံ ကို ဖတ်နေပါတယ်...ခဏတော့ စောင့်ပါ။[[User:Mayor mt|Mayor mt]] ([[User talk:Mayor mt|talk]]) ၁၃:၂၈၊ ၂၇ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၁၅ (UTC) == အကူအညီတောင်းခံခြင်း == ကိစ္စက ဒီလိုပါ။ကျမ ပျူဖတ်စာကို မြန်မာလိုရော အင်္ဂလိပ်လိုရော ပေ့ချ်လုပ်ထားပါတယ်။ အဲ့ဒါ အင်္ဂလိပ်ပေ့ချ်က အဖျက်ခံရပါတော့မယ်။ကူညီပါနော် Pyu Readerပေ့ချ်ကိုဝင်ကြည့်ပြီး ဖျက်သင့်မဖျက်သင့် မှတ်ချက်လေးရေးပေးပါ။ ဖျက်သင့်တယ်ထင်ရင် ဖျက်သင့်တယ်ပေါ့နော်။မဖျက်သင့်ဘူးထင်ရင်တော့ မဖျက်သင့်ဘူးပေါ့။ အခုလိုအကူအညီတောင်းရတာ တောင်းပန်ပါတယ်။ဒါပေမယ့် တခြားနည်းလမ်း စဉ်းစားလို့မရတာမို့ပါ။ ကျေးဇူးတင်ပါတယ်။ [[User:Yin May Lwin|Yin May Lwin]] ([[User talk:Yin May Lwin|talk]]) ၀၅:၁၄၊ ၁၅ မေ​ ၂၀၁၅ (UTC) ***ကျိုးစားကြည့်ပါ့မယ်[[User:Mayor mt|Mayor mt]] ([[User talk:Mayor mt|talk]]) ၁၅:၅၆၊ ၁၅ မေ​ ၂၀၁၅ (UTC) == Redirects == I have seen your edits around 2014. You have nominated many redirects for deletion that they might be easier to access each article. e.g. [[ASEAN]] -> [[အရှေ့တောင်အာရှနိုင်ငံများအသင်း]]. Why did you do that? I understand that article titles must follow its local language but this does not apply to redirects. I am going to revert some of them. --[[User:Octahedron80|Octahedron80]] ([[User talk:Octahedron80|talk]]) ၀၃:၅၅၊ ၂ ဇွန်​ ၂၀၁၅ (UTC) ** ကောင်းမည်ထင်ရင် လုပ်ပါ ခင်ဗျာ။[[User:Mayor mt|Mayor mt]] ([[User talk:Mayor mt|talk]]) ၀၉:၄၆၊ ၂ ဇွန်​ ၂၀၁၅ (UTC) == အမုန္းစကား == ဥပမာေပးထားပုံကို ျပန္ျပင္ေစလို [[User:Dragon mod|Dragon mod]] ([[User talk:Dragon mod|talk]]) ၁၄:၃၆၊ ၁၀ ဒီ​ဇင်​ဘာ​ ၂၀၁၅ (UTC) ==[[:ပညာအလင်းပြ စာအုပ်တိုက်]] အား [[Wikipedia:Criteria for speedy deletion|မဆိုင်းမတွ ဖျက်ပစ်ရန်]] အဆိုပြုထားခြင်း== [[File:Ambox warning pn.svg|48px|left|alt=|link=]] {{Quote box|quote=<p>ဤသည်မှာ သင် ပထမဆုံး ဖန်တီးသော ဆောင်းပါးဖြစ်ပါက [[WP:Your first article|သင်၏ ပထမဆုံး ဆောင်းပါးအား ရေးသားနည်း လမ်းညွှန်]]ကို ဖတ်ရှုပေးပါ။</p><!---<p>You may want to consider using the [[Wikipedia:Article wizard|Article Wizard]] to help you create articles.</p> --->|width=20%|align=right}} [[:ပညာအလင်းပြ စာအုပ်တိုက်]] စာမျက်နှာအား ဝီကီပီးဒီးယားမှ မဆိုင်းမတွ ဖျက်ပစ်ရန်အတွက် တောင်းဆိုထားပါသည်။ ဤသည်မှာ နှစ်ခု သို့မဟုတ် နှစ်ခုထက်ပိုသော [[Wikipedia:မဆိုင်းမတွ ဖျက်ပစ်ရန်အတွက် သတ်မှတ်ချက်များ|မဆိုင်းမတွ ဖျက်ပစ်ရန်အတွက် သတ်မှတ်ချက်များ]] အရ ဆောင်ရွက်ခြင်းဖြစ်ပြီး ဆောင်းပါးများသည် အချိန်မရွေး ဆွေးနွေးခြင်းမပြုပဲ ဖျက်ပစ်ခံရနိုင်ပါသည်။ အကယ်၍ စာမျက်နှာသည် တင်းတင်းကြပ်ကြပ်ချမှတ်ထားသော မည်သည့် သတ်မှတ်ချက်နှင့်မဆို ကိုက်ညီနေပါက မကြာမီအချိန်အတွင်း အက်ဒမင်တစ်ဦးမှ ဖျက်ပစ်လိမ့်မည် ဖြစ်သည်။ ပေးထားသော အကြောင်းပြချက်များမှာ – * It seems to be unambiguous advertising which only promotes a company, product, group, service or person and would need to be fundamentally rewritten in order to become encyclopedic. (See [[WP:CSD#G11|section G11 of the criteria for speedy deletion]].) Please read [[Wikipedia:Spam|the guidelines on spam]] and [[Wikipedia:FAQ/Business]] for more information. *ဆောင်းပါးသည် ပုဂ္ဂိုလ်တစ်ဦး၊ တိရစ္ဆာန် တစ်ကောင်ချင်း၊ အဖွဲ့အစည်း (တီးဝိုင်းအဖွဲ့၊ ကလပ်၊ ကုမ္ပဏီ စသည်)၊ ဝက်ဘ်အကြောင်းအရာ၊ သို့မဟုတ် ဖြစ်ရပ်တစ်ခုအကြောင်းဖြစ်ပြီး၊ အကြောင်းအရာသည် ထင်ရှားကျော်ကြားခြင်း သို့မဟုတ် အရေးပါခြင်းကို လက်ခံနိုင်လောက်အောင် ပြသနိုင်ခြင်း မရှိသည့်အတွက် ဖြစ်သည်။ ([[WP:CSD#A7|မဆိုင်းမတွ ဖျက်ပစ်ရန်အတွက် သတ်မှတ်ချက် အပိုင်း A7]] ကို ကြည့်ပါ။) ဤသို့သော ဆောင်းပါးများသည် အချိန်မရွေး ဖျက်ပစ်ခံရနိုင်သည်။ ကျေးဇူးပြု၍ [[Wikipedia:Notability|ထင်ရှားအရေးပါခြင်းအတွက် လက်ခံသော လမ်းညွှန်ချက်များကို ကြည့်ရှုပါ]]။ အကယ်၍ သင့်အနေဖြင့် ဤစာမျက်နှာသည် ဤအကြောင်းပြချက်ဖြင့် ဖျက်ရန် မသင့်ဟု ယူဆပါက၊ [[:ပညာအလင်းပြ စာအုပ်တိုက်|စာမျက်နှာသို့ သွားရောက်ကာ]] "ဤမဆိုင်းမတွ ဖျက်ပစ်ခြင်းကို ကန့်ကွက်ရန်"ကို နှိပ်ပြီး '''အဆိုပြုခြင်းကို ကန့်ကွက်နိုင်သည်'''။ ဤသို့ဖြင့် သင်သည် ရှင်းပြနိုင်မည့် အခွင့်အရေး ရရှိမည် ဖြစ်သည်။ သို့သော်လည်း စာမျက်နှာတစ်ခုသည် မဆိုင်းမတွ ဖျက်ပစ်ရန် သတ်မှတ်ခံရပြီးပါက စာမျက်နှာကို ချက်ခြင်း ဖယ်ရှားပစ်နိုင်သည်ကို သတိပြုပါ။ မဆိုင်းမတွ ဖျက်ရန် သတိပေးချက်ကို သင်ကိုယ်တိုင် မဖယ်ရှားပါနှင့်။ အကယ်၍ စာမျက်နှာသည် ဖျက်ပစ်ပြီးဖြစ်ပြီး ဖျက်ပစ်ခံလိုက်ရသော အချက်အလက်များအား နောင်တွင် ကိုးကားရန် ပြန်လည်အလိုရှိပါက ကျေးဇူးပြု၍ ဖျက်ပစ်လိုက်သော စီမံခန့်ခွဲသူ (အက်ဒမင်)အား ဆက်သွယ်ပါ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၃:၀၇၊ ၂၈ ဇွန် ၂၀၁၆ (UTC) == [[:File:Burmese & Myanmar Name Law.jpeg]] တွင် အချက်အလက်များ လိုအပ်နေခြင်း == <div style="padding:5px; background-color:#E1F1DE;">'''ဖိုင်တင်သူသို့။''' သင် upload တင်လိုက်သော မီဒီယာဖိုင်ဖြစ်သည့် *[[:File:Burmese & Myanmar Name Law.jpeg]] သည် ယင်း၏ ပုံအကြောင်း ဖော်ပြချက် စာမျက်နှာတွင် ဖော်ပြချက် နှင့်/သို့မဟုတ် အခြားသော အချက်အလက်များ မပါဝင်ပါ။ ဖြစ်နိုင်ပါက ယင်းအချက်အလက်များကို ကျေးဇူးပြု၍ ထည့်သွင်းပေးပါ။ ဤသို့ဖြင့် အခြားသော တည်းဖြတ်သူများအနေဖြင့် ပုံ ကို သုံးစွဲရာတွင်လည်းကောင်း၊ ဖတ်ရှုသူများကိုလည်းကောင်း အထောက်အကူ ဖြစ်စေနိုင်ပါသည်။ အခြား မေးမြန်းစရာများရှိပါက ကျေးဇူးပြု၍ [[Help:ဖိုင်စာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ရှုပါ။ ကျေးဇူးတင်ပါသည်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၄:၃၃၊ ၃၁ ဇူလိုင် ၂၀၁၆ (UTC) </div><!-- Template:Add-desc-l --> == File:ရွှေသိမ်တော်.jpeg ၏ ဖိုင်ရင်းမြစ်နှင့် မူပိုင်ခွင့် ပြဿနာ== [[File:Copyright-problem.svg|64px|left|File Copyright problem|link=]] '''[[:File:ရွှေသိမ်တော်.jpeg]]''' ဖိုင်ကို upload တင်သည့်အတွက် ကျေးဇူးတင်ပါသည်။ သို့သော် ထိုဖိုင်တွင် '''မူပိုင်ခွင့်''' အခြေအနေနှင့် '''ရင်းမြစ်'''များ လိုအပ်နေပါသည်။ ဝီကီပီးဒီးယားသည် [[Wikipedia:Copyrights|မူပိုင်ခွင့်]]နှင့် ပတ်သက်၍ အထူးဂရုပြု ဆောင်ရွက်ပါသည်။ ဤဖိုင်ကို သင်ကိုယ်တိုင် ဖန်တီးထားခြင်း မဟုတ်ခဲ့ပါက မူပိုင်ခွင့် ပိုင်ဆိုင်သူကို သင့်အနေဖြင့် သတ်မှတ်ဖော်ပြပေးရန် လိုအပ်ပါသည်။ အကယ်၍ သင်သည် ဤဖိုင်ကို ဝက်ဘ်ဆိုဒ်တစ်ခုခုမှ ရရှိခဲ့ပါက၊ ကျေးဇူးပြု၍ ရယူခဲ့သည့် ဝက်ဘ်ဆိုဒ်လင့်ခ်နှင့် ဝက်ဘ်ဆိုဒ်၏ အကြောင်းအရာများ အသုံးပြုခြင်းဆိုင်ရာ သတ်မှတ်ချက်များကို ကျေးဇူးပြု၍ ပြန်လည် ဖော်ပြပေးပါ။ အကယ်၍ မူလမူပိုင်ခွင့် ပိုင်ဆိုင်သူနှင့် ဝက်ဘ်ဆိုဒ်တို့ ဆက်နွယ်မှုမရှိပါက ထိုမူလပိုင်ဆိုင်သူကိုလည်း မှတ်တမ်းတင် ထည့်သွင်းရန် လိုအပ်ပါသည်။ မည်သည့်လိုင်စင်သတ်မှတ်ချက်ဖြင့် သတ်မှတ်ထားသည်ကိုလည်း ဖော်ပြရန် လိုအပ်ပါလိမ့်မည်။ ဝီကီပီးဒီးယားတွင် မည်သည့်ဖိုင်များ တင်သင့်/မတင်သင့်ဆိုသည်ကို လေ့လာနိုင်ရန်အတွက် '''[[WP:IUP#ပုံများ ပေါင်းထည့်ခြင်း|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]]''' ကို ဖတ်ရှုပါ။ [[:File:ရွှေသိမ်တော်.jpeg|ဖိုင် အကြောင်းဖော်ပြချက် စာမျက်နှာ]]ကို တည်းဖြတ်ပြီး အချက်အလက်များကို ထည့်သွင်းပေးပါ။ လိုအပ်သည့် အချက်အလက်များကို ခုနစ်ရက်အတွင်း ထည့်သွင်းခြင်း မရှိပါက ဖိုင်သည် ဖျက်ပစ်ခြင်း ခံရမည် ဖြစ်သည်။ သင် upload တင်ခဲ့သည့် အခြားဖိုင်များကိုလည်း မှန်ကန်စွာ tag လုပ်ထားခြင်း ရှိမရှိကိုလည်း ကျေးဇူးပြု၍ စစ်ဆေးပါ။ သင်၏ ဖိုင်တင်ထားခဲ့သည့် မှတ်တမ်းများကို [{{fullurl:Special:ListFiles/Mayor_mt}} ဤနေရာတွင်] တွေ့ရှိနိုင်ပါသည်။ ကျေးဇူးအထူးတင်ရှိပါသည်။<!-- Template:Di-no source no license-notice --> [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၀:၄၂၊ ၁၆ ဩဂုတ် ၂၀၁၆ (UTC) :စာအုပ်ကနေ ယူထားတဲပုံဆိုရင် ရယူထားတဲ့ စာအုပ်အမည်၊ စာအုပ်ရဲ့ မူပိုင်ခွင့်အခြေအနေ စတာတွေကို ထည့်သွင်းပေးဖို့ ပြောတာပါ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၆:၁၃၊ ၁၆ ဩဂုတ် ၂၀၁၆ (UTC) :: ဟုတ် ဘယ်နေရာမှာ ထည့်ရမလဲ ခင်ဗျာ ပုံထပ်တင်ပြီး ထည့်ရသလား၊ မသိလို့ပါ။[[User:Mayor mt|Mayor mt]] ([[User talk:Mayor mt|ဆွေးနွေး]]) ၁၆:၁၇၊ ၁၆ ဩဂုတ် ၂၀၁၆ (UTC) :::ပုံထပ်တင်စရာ မလိုပါဘူးခင်ဗျာ။ ပုံစာမျက်နှာကို edit လုပ်ပြီး {{tlx|information}} တမ်းပလိတ်နဲ့ ထည့်ပေးရုံပါပဲ။ နမူနာကို [[:File:Daw Aung Kyi.jpg]] စာမျက်နှာကို ကြည့် ကြည့်ပါ။ ကျွန်တော် ပြင်ထားပေးပါတယ်။ လိုင်စင်အနေနဲ့ကတော့ {{tlx|non-free book cover}} ဖြစ်မယ် ထင်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၆:၂၈၊ ၁၆ ဩဂုတ် ၂၀၁၆ (UTC) ::ခုလိုရှင်းပြပေးတာ ကျေးဇူးတင်ပါတယ်။[[User:Mayor mt|Mayor mt]] ([[User talk:Mayor mt|ဆွေးနွေး]]) ၁၆:၃၈၊ ၁၆ ဩဂုတ် ၂၀၁၆ (UTC) == FYI == အစ်ကိုရေ .. ဆောင်းပါးအမည်တွေကို ပြောင်းနေတာတွေ့လို့ပါ။ မြန်မာဝီကီပီးဒီးယား အနေနဲ့ လူပုဂ္ဂိုလ်အမည်ပေးစနစ်နဲ့ ပတ်သက်ပြီး [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင် (ဝေါဟာရ)#မြန်မာအမည် နှင့် လင့်ခ်များ|ဒီနေရာမှာ]] ဆွေးနွေးထားတာရှိပါတယ်။ အဲဒီထဲမှာ ''လူပုဂ္ဂိုလ်အမည် ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်တွေကို နာမည်တူမရှိသရွေ့ မောင်၊ ကို၊ ဦး၊ ဒေါက်တာ အပါအဝင် ဝိသေသများ မထည့်ရန်။'' လို့ ဆွေးနွေးထားတာရှိပါတယ်။ အဲဒါကြောင့် အမည်တူမရှိရင် ဒီအတိုင်းလဲ အဆင်ပြေပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၃:၄၉၊ ၁၈ ဩဂုတ် ၂၀၁၆ (UTC) ::ဟုတ်ကဲ့ခင်ဗျာ။ ကျွန်တော် လေ့လာလိုက်ပါ့မယ်။[[User:Mayor mt|Mayor mt]] ([[User talk:Mayor mt|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၀၉၊ ၁၈ ဩဂုတ် ၂၀၁၆ (UTC) == Share your experience and feedback as a Wikimedian in this global survey == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"> Hello! The Wikimedia Foundation is asking for your feedback in a survey. We want to know how well we are supporting your work on and off wiki, and how we can change or improve things in the future.<ref group=survey>This survey is primarily meant to get feedback on the Wikimedia Foundation's current work, not long-term strategy.</ref> The opinions you share will directly affect the current and future work of the Wikimedia Foundation. You have been randomly selected to take this survey as we would like to hear from your Wikimedia community. To say thank you for your time, we are giving away 20 Wikimedia T-shirts to randomly selected people who take the survey.<ref group=survey>Legal stuff: No purchase necessary. Must be the age of majority to participate. Sponsored by the Wikimedia Foundation located at 149 New Montgomery, San Francisco, CA, USA, 94105. Ends January 31, 2017. Void where prohibited. [[m:Community Engagement Insights/2016 contest rules|Click here for contest rules]].</ref> The survey is available in various languages and will take between 20 and 40 minutes. <big>'''[https://wikimedia.qualtrics.com/SE/?SID=SV_6mTVlPf6O06r3mt&Aud=VAE&Src=53VAEAI Take the survey now!]'''</big> You can find more information about [[m:Community_Engagement_Insights/About_CE_Insights|this project]]. This survey is hosted by a third-party service and governed by this [[:foundation:Community_Engagement_Insights_2016_Survey_Privacy_Statement|privacy statement]]. Please visit our [[m:Community_Engagement_Insights/Frequently_asked_questions|frequently asked questions page]] to find more information about this survey. If you need additional help, or if you wish to opt-out of future communications about this survey, send an email to surveys@wikimedia.org. Thank you! --[[:m:User:EGalvez (WMF)|EGalvez (WMF)]] ([[:m:User talk:EGalvez (WMF)|talk]]) ၂၂:၀၁၊ ၁၃ ဇန်နဝါရီ ၂၀၁၇ (UTC) </div> <!-- Message sent by User:EGalvez (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Community_Engagement_Insights/MassMessages/Lists/2016/53-VAEAI&oldid=16205394 --> <references group=survey /> == Your feedback matters: Final reminder to take the global Wikimedia survey == (''Sorry for writing in English'') <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"> Hello! This is a final reminder that the Wikimedia Foundation survey will close on '''28 February, 2017 (23:59 UTC)'''. The survey is available in various languages and will take between 20 and 40 minutes. '''[https://wikimedia.qualtrics.com/SE/?SID=SV_6mTVlPf6O06r3mt&Aud=VAE&Src=53VAEAI Take the survey now.]''' If you already took the survey - thank you! We won't bother you again. '''About this survey:''' You can find more information about [[m:Community_Engagement_Insights/About_CE_Insights|this project here]] or you can read the [[m:Community_Engagement_Insights/Frequently_asked_questions|frequently asked questions]]. This survey is hosted by a third-party service and governed by this [[:foundation:Community_Engagement_Insights_2016_Survey_Privacy_Statement|privacy statement]]. If you need additional help, or if you wish to opt-out of future communications about this survey, send an email through EmailUser function to [[:m:Special:EmailUser/EGalvez_(WMF)| User:EGalvez (WMF)]]. '''About the Wikimedia Foundation:''' The [[:wmf:Home|Wikimedia Foundation]] supports you by working on the software and technology to keep the sites fast, secure, and accessible, as well as supports Wikimedia programs and initiatives to expand access and support free knowledge globally. Thank you! --[[:m:User:EGalvez (WMF)|EGalvez (WMF)]] ([[:m:User talk:EGalvez (WMF)|talk]]) ၁၉:၃၉၊ ၂၁ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၁၇ (UTC) </div> <!-- Message sent by User:EGalvez (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Community_Engagement_Insights/MassMessages/Lists/2016/53-VAEAI&oldid=16205394 --> == File:U thaung han.jpg ၏ ဖိုင်ရင်းမြစ်နှင့် မူပိုင်ခွင့် ပြဿနာ== [[File:Copyright-problem.svg|64px|left|File Copyright problem|link=]] '''[[:File:U thaung han.jpg]]''' ဖိုင်ကို upload တင်သည့်အတွက် ကျေးဇူးတင်ပါသည်။ သို့သော် ထိုဖိုင်တွင် '''မူပိုင်ခွင့်''' အခြေအနေနှင့် '''ရင်းမြစ်'''များ လိုအပ်နေပါသည်။ ဝီကီပီးဒီးယားသည် [[Wikipedia:Copyrights|မူပိုင်ခွင့်]]နှင့် ပတ်သက်၍ အထူးဂရုပြု ဆောင်ရွက်ပါသည်။ ဤဖိုင်ကို သင်ကိုယ်တိုင် ဖန်တီးထားခြင်း မဟုတ်ခဲ့ပါက မူပိုင်ခွင့် ပိုင်ဆိုင်သူကို သင့်အနေဖြင့် သတ်မှတ်ဖော်ပြပေးရန် လိုအပ်ပါသည်။ အကယ်၍ သင်သည် ဤဖိုင်ကို ဝက်ဘ်ဆိုဒ်တစ်ခုခုမှ ရရှိခဲ့ပါက၊ ကျေးဇူးပြု၍ ရယူခဲ့သည့် ဝက်ဘ်ဆိုဒ်လင့်ခ်နှင့် ဝက်ဘ်ဆိုဒ်၏ အကြောင်းအရာများ အသုံးပြုခြင်းဆိုင်ရာ သတ်မှတ်ချက်များကို ကျေးဇူးပြု၍ ပြန်လည် ဖော်ပြပေးပါ။ အကယ်၍ မူလမူပိုင်ခွင့် ပိုင်ဆိုင်သူနှင့် ဝက်ဘ်ဆိုဒ်တို့ ဆက်နွယ်မှုမရှိပါက ထိုမူလပိုင်ဆိုင်သူကိုလည်း မှတ်တမ်းတင် ထည့်သွင်းရန် လိုအပ်ပါသည်။ မည်သည့်လိုင်စင်သတ်မှတ်ချက်ဖြင့် သတ်မှတ်ထားသည်ကိုလည်း ဖော်ပြရန် လိုအပ်ပါလိမ့်မည်။ ဝီကီပီးဒီးယားတွင် မည်သည့်ဖိုင်များ တင်သင့်/မတင်သင့်ဆိုသည်ကို လေ့လာနိုင်ရန်အတွက် '''[[WP:IUP#ပုံများ ပေါင်းထည့်ခြင်း|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]]''' ကို ဖတ်ရှုပါ။ [[:File:U thaung han.jpg|ဖိုင် အကြောင်းဖော်ပြချက် စာမျက်နှာ]]ကို တည်းဖြတ်ပြီး အချက်အလက်များကို ထည့်သွင်းပေးပါ။ လိုအပ်သည့် အချက်အလက်များကို ခုနစ်ရက်အတွင်း ထည့်သွင်းခြင်း မရှိပါက ဖိုင်သည် ဖျက်ပစ်ခြင်း ခံရမည် ဖြစ်သည်။ သင် upload တင်ခဲ့သည့် အခြားဖိုင်များကိုလည်း မှန်ကန်စွာ tag လုပ်ထားခြင်း ရှိမရှိကိုလည်း ကျေးဇူးပြု၍ စစ်ဆေးပါ။ သင်၏ ဖိုင်တင်ထားခဲ့သည့် မှတ်တမ်းများကို [{{fullurl:Special:ListFiles/Mayor_mt}} ဤနေရာတွင်] တွေ့ရှိနိုင်ပါသည်။ ကျေးဇူးအထူးတင်ရှိပါသည်။<!-- Template:Di-no source no license-notice --> [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၂:၂၂၊ ၄ မေ ၂၀၁၇ (UTC) == Sign == [[Image:Information.svg|25px|alt=Information icon]] မင်္ဂလာပါ။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ [[Special:Contributions/Mayor mt|သင့် ဆောင်ရွက်ခဲ့မှုများ]]အတွက် ကျေးဇူးတင်ပါတယ်။ [[နံရံဆေးရေးပန်းချီ]]တွင် သင်ပြုလုပ်ခဲ့သော တည်းဖြတ်မှုကဲ့သို့ [[WP:ARTICLE|ဆောင်းပါးများ]]တွင် သင့် [[WP:SIGNATURE|လက်မှတ်]]ကို ထည့်သွင်းခဲ့တာကို သတိထားလိုက်မိပါတယ်။ ဒါဟာ [[WP:MISTAKES|မှားလေ့ရှိသော အမှား]]တစ်ခုဖြစ်ပြီးတော့ ပြန်လည်ပြင်ဆင်ပြီး ဖြစ်ကောင်းဖြစ်နိုင်ပါတယ်။ ဆောင်းပါးရဲ့ [[Help:စာမျက်နှာ ရာဇဝင်|တည်းဖြတ်မှု ရာဇဝင်]]ဟာ ဆောင်ရွက်ချက်များ မှတ်တမ်းအနေနဲ့ ဆောင်ရွက်တာဖြစ်တဲ့အတွက် ဆောင်းပါးအကြောင်းအရာများထဲက သင့်တည်းဖြတ်မှုများမှာ ကျေးဇူးပြု၍ လက်မှတ်မထည့်ပါနဲ့။ ဆောင်းပါးရဲ့ [[WP:TP|ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာ]] သို့ [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]လိုမျိုး ပရောဂျက် စာမျက်နှာတွေမှာ လက်မှတ်ထည့်ခြင်းဖြင့် ဆွေးနွေးချက်တွေကို ဖတ်ရှုရ လွယ်ကူစေမှာပါ။ နောက်ထပ် သိရှိလိုပါက သို့မဟုတ် စာမျက်နှာအမျိုးအစားများ ခွဲခြားသိလိုပါက ကျေးဇူးပြု၍ [[WP:ARTICLE|ဆောင်းပါးတစ်ခုဆိုတာ ဘာလဲ?]]မှာ ဖတ်ရှုပေးပါ။ သင့်ဆောင်ရွက်ချက်တွေအတွက် ထပ်မံကျေးဇူးတင်ပါတယ်။ ဝီကီမှာ ပျော်ရွှင်ပါစေ။ ကျေးဇူးတင်ပါတယ်။ <!-- Template:uw-articlesig -->[[User:NayiMuu|<span style="background:#74DF00"><span style="color:#FFFFFF">'''Nayi'''</span></span><span style="color:#86B404">'''Muu^®'''</span>]]^{[[User talk:NayiMuu|<span style="color:#86B404"> talk</span>]]} ၀၉:၅၁၊ ၂၆ နိုဝင်ဘာ ၂၀၁၇ (UTC) ---- ဘာရယ် မဟုတ်ပါဘူး။ ဆက်ရေးဖို့ မှတ်ထားဖို့ ဆိုင်းထိုးထားလိုက်တာပါ။ ဆောင်းပါးပြီးပြည့်စုံအောင် ဆက်ရေးပါဦးမည်။ [[User:Mayor mt|Mayor mt]] ([[User talk:Mayor mt|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၂၈၊ ၂၆ နိုဝင်ဘာ ၂၀၁၇ (UTC) == ESEAP Conference == Hello Mayor mt, Scholarship applications for '''[[metawiki:ESEAP_Conference_2018|ESEAP Conference 2018]]''' is now open! '''[[metawiki:ESEAP_Conference_2018|ESEAP Conference 2018]]''' is a regional conference for Wikimedia communities around the ESEAP regions. ESEAP stands for East, Southeast Asia, and Pacific. Taking place in Bali, Indonesia on 5-6 May 2018, this is the first regional conference for the Wikimedia communities around the regions. Full scholarships are subject to quotas, maximum two people per country and your country is eligible to apply, visit [[metawiki:ESEAP_Conference_2018/Attend|this page]]. We also accept [[metawiki:ESEAP_Conference_2018/Submissions|submissions]] of several formats, including: *'''Workshop & Tutorial''': these are presentations with a focus on practical work directed either to acquiring a specific skill or doing a specific task. Sessions are 55 minutes led by the presenters in a classroom space suitable for laptops and work. *'''Posters''': A2-size format to give news, share your community event/program, set out an idea, propose a concept, or explain a problem. The poster itself must be uploaded to Wikimedia Commons with a suitable license. *'''Short Presentation/Sharing talks''': 10-15 minutes presentation on certain topic. Deadline for submissions and scholarship applications is on 15 March 2018. If you have any question, don't hesitate to contact me or send your e-mail to eseap@wikimedia.or.id. Best regards, [[User:Wirjadisastra|Wirjadisastra]] ([[User talk:Wirjadisastra|ဆွေးနွေး]]) ၀၂:၃၉၊ ၁၄ မတ် ၂၀၁၈ (UTC) ==[[:တတိယအဖွဲ့အစည်း]] အား [[Wikipedia:Criteria for speedy deletion|မဆိုင်းမတွ ဖျက်ပစ်ရန်]] အဆိုပြုထားခြင်း== [[File:Ambox warning pn.svg|48px|left|alt=|link=]] {{Quote box|quote=<p>ဤသည်မှာ သင် ပထမဆုံး ဖန်တီးသော ဆောင်းပါးဖြစ်ပါက [[WP:Your first article|သင်၏ ပထမဆုံး ဆောင်းပါးအား ရေးသားနည်း လမ်းညွှန်]]ကို ဖတ်ရှုပေးပါ။</p><!---<p>You may want to consider using the [[Wikipedia:Article wizard|Article Wizard]] to help you create articles.</p> --->|width=20%|align=right}} [[:တတိယအဖွဲ့အစည်း]] စာမျက်နှာအား ဝီကီပီးဒီးယားမှ မဆိုင်းမတွ ဖျက်ပစ်ရန်အတွက် အဆိုပြုထားပါသည်။ ဤသည်မှာ [[Wikipedia:မဆိုင်းမတွ ဖျက်ပစ်ရန်အတွက် သတ်မှတ်ချက်များ#A7|မဆိုင်းမတွ ဖျက်ပစ်ရန်အတွက် သတ်မှတ်ချက် အပိုင်း A7]] အရ ပြုလုပ်ခြင်း ဖြစ်သည်။ အဘယ့်ကြောင့်ဆိုသော် ဆောင်းပါးသည် ပုဂ္ဂိုလ်တစ်ဦး၊ တိရစ္ဆာန် တစ်ကောင်ချင်း၊ အဖွဲ့အစည်း (တီးဝိုင်းအဖွဲ့၊ ကလပ်၊ ကုမ္ပဏီ စသည်)၊ ဝက်ဘ်အကြောင်းအရာ၊ သို့မဟုတ် ဖြစ်ရပ်တစ်ခုအကြောင်းဖြစ်ပြီး၊ အကြောင်းအရာသည် ထင်ရှားကျော်ကြားခြင်း သို့မဟုတ် အရေးပါခြင်းကို လက်ခံနိုင်လောက်အောင် ပြသနိုင်ခြင်း မရှိသည့်အတွက် ဖြစ်သည်။ [[Wikipedia:မဆိုင်းမတွ ဖျက်ပစ်ရန်အတွက် သတ်မှတ်ချက်များ#ဆောင်းပါးများ|မဆိုင်းမတွ ဖျက်ပစ်ရန်အတွက် သတ်မှတ်ချက်များ]]ဖြင့် ဤသို့သော ဆောင်းပါးများသည် အချိန်မရွေး ဖျက်ပစ်ခြင်း ခံရနိုင်သည်။ ကျေးဇူးပြု၍ [[:en:Wikipedia:Notability|မည်သည့်အချက်များအား ထင်ရှားအရေးပါမှုအဖြစ် လက်ခံသည်]]ဆိုခြင်းအား ဖတ်ရှုပါ။ အကယ်၍ သင့်အနေဖြင့် ဤစာမျက်နှာသည် ဤအကြောင်းပြချက်ဖြင့် ဖျက်ရန် မသင့်ဟု ယူဆပါက၊ [[:တတိယအဖွဲ့အစည်း|စာမျက်နှာသို့ သွားရောက်ကာ]] "ဤမဆိုင်းမတွ ဖျက်ပစ်ခြင်းကို ကန့်ကွက်ရန်"ကို နှိပ်ပြီး '''အဆိုပြုခြင်းကို ကန့်ကွက်နိုင်သည်'''။ ဤသို့ဖြင့် သင်သည် ရှင်းပြနိုင်မည့် အခွင့်အရေး ရရှိမည် ဖြစ်သည်။ သို့သော်လည်း စာမျက်နှာတစ်ခုသည် မဆိုင်းမတွ ဖျက်ပစ်ရန် သတ်မှတ်ခံရပြီးပါက စာမျက်နှာကို ချက်ခြင်း ဖယ်ရှားပစ်နိုင်သည်ကို သတိပြုပါ။ မဆိုင်းမတွ ဖျက်ရန် သတိပေးချက်ကို သင်ကိုယ်တိုင် မဖယ်ရှားပါနှင့်။ အကယ်၍ စာမျက်နှာသည် ဖျက်ပစ်ပြီးဖြစ်ပြီး ဖျက်ပစ်ခံလိုက်ရသော အချက်အလက်များအား နောင်တွင် ကိုးကားရန် ပြန်လည်အလိုရှိပါက ကျေးဇူးပြု၍ ဖျက်ပစ်လိုက်သော စီမံခန့်ခွဲသူ (အက်ဒမင်)အား ဆက်သွယ်ပါ။ <!-- Template:Db-notability-notice --> [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၈:၄၈၊ ၁၀ ဇူလိုင် ၂၀၁၈ (UTC) == Community Insights Survey == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"> '''Share your experience in this survey''' Hi {{PAGENAME}}, The Wikimedia Foundation is asking for your feedback in a survey about your experience with {{SITENAME}} and Wikimedia. The purpose of this survey is to learn how well the Foundation is supporting your work on wiki and how we can change or improve things in the future. The opinions you share will directly affect the current and future work of the Wikimedia Foundation. Please take 15 to 25 minutes to '''[https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_0pSrrkJAKVRXPpj?Target=CI2019List(asiawps,act4) give your feedback through this survey]'''. It is available in various languages. This survey is hosted by a third-party and [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Community_Insights_2019_Survey_Privacy_Statement governed by this privacy statement] (in English). Find [[m:Community Insights/Frequent questions|more information about this project]]. [mailto:surveys@wikimedia.org Email us] if you have any questions, or if you don't want to receive future messages about taking this survey. Sincerely, </div> [[User:RMaung (WMF)|RMaung (WMF)]] ၁၄:၃၀၊ ၆ စက်တင်ဘာ ၂၀၁၉ (UTC) <!-- Message sent by User:RMaung (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=CI2019List(asia_wps,act4)&oldid=19352604 --> == Reminder: Community Insights Survey == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"> '''Share your experience in this survey''' Hi {{PAGENAME}}, A couple of weeks ago, we invited you to take the Community Insights Survey. It is the Wikimedia Foundation’s annual survey of our global communities. We want to learn how well we support your work on wiki. We are 10% towards our goal for participation. If you have not already taken the survey, you can help us reach our goal! '''Your voice matters to us.''' Please take 15 to 25 minutes to '''[https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_0pSrrkJAKVRXPpj?Target=CI2019List(asiawps,act4) give your feedback through this survey]'''. It is available in various languages. This survey is hosted by a third-party and [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Community_Insights_2019_Survey_Privacy_Statement governed by this privacy statement] (in English). Find [[m:Community Insights/Frequent questions|more information about this project]]. [mailto:surveys@wikimedia.org Email us] if you have any questions, or if you don't want to receive future messages about taking this survey. Sincerely, </div> [[User:RMaung (WMF)|RMaung (WMF)]] ၁၅:၀၈၊ ၂၀ စက်တင်ဘာ ၂၀၁၉ (UTC) <!-- Message sent by User:RMaung (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=CI2019List(asia_wps,act4)&oldid=19395158 --> == Reminder: Community Insights Survey == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"> '''Share your experience in this survey''' Hi {{PAGENAME}}, There are only a few weeks left to take the Community Insights Survey! We are 30% towards our goal for participation. If you have not already taken the survey, you can help us reach our goal! With this poll, the Wikimedia Foundation gathers feedback on how well we support your work on wiki. It only takes 15-25 minutes to complete, and it has a direct impact on the support we provide. Please take 15 to 25 minutes to '''[https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_0pSrrkJAKVRXPpj?Target=CI2019List(asiawps,act4) give your feedback through this survey]'''. It is available in various languages. This survey is hosted by a third-party and [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Community_Insights_2019_Survey_Privacy_Statement governed by this privacy statement] (in English). Find [[m:Community Insights/Frequent questions|more information about this project]]. [mailto:surveys@wikimedia.org Email us] if you have any questions, or if you don't want to receive future messages about taking this survey. Sincerely, </div> [[User:RMaung (WMF)|RMaung (WMF)]] ၁၉:၀၀၊ ၃ အောက်တိုဘာ ၂၀၁၉ (UTC) <!-- Message sent by User:RMaung (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=CI2019List(asia_wps,act4)&oldid=19407026 --> == နိုဝင်ဘာ ၂၀၁၉ == [[Image:Information.svg|25px|alt=Information icon]] မင်္ဂလာပါ။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ [[Special:Contributions/Mayor mt|သင့် ဆောင်ရွက်ခဲ့မှုများ]]အတွက် ကျေးဇူးတင်ပါတယ်။ [[ပီလီ]]တွင် သင်ပြုလုပ်ခဲ့သော တည်းဖြတ်မှုကဲ့သို့ [[WP:ARTICLE|ဆောင်းပါးများ]]တွင် သင့် [[WP:SIGNATURE|လက်မှတ်]]ကို ထည့်သွင်းခဲ့တာကို သတိထားလိုက်မိပါတယ်။ ဒါဟာ [[WP:MISTAKES|မှားလေ့ရှိသော အမှား]]တစ်ခုဖြစ်ပြီးတော့ ပြန်လည်ပြင်ဆင်ပြီး ဖြစ်ကောင်းဖြစ်နိုင်ပါတယ်။ ဆောင်းပါးရဲ့ [[Help:စာမျက်နှာ ရာဇဝင်|တည်းဖြတ်မှု ရာဇဝင်]]ဟာ ဆောင်ရွက်ချက်များ မှတ်တမ်းအနေနဲ့ ဆောင်ရွက်တာဖြစ်တဲ့အတွက် ဆောင်းပါးအကြောင်းအရာများထဲက သင့်တည်းဖြတ်မှုများမှာ ကျေးဇူးပြု၍ လက်မှတ်မထည့်ပါနဲ့။ ဆောင်းပါးရဲ့ [[WP:TP|ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာ]] သို့ [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]လိုမျိုး ပရောဂျက် စာမျက်နှာတွေမှာ လက်မှတ်ထည့်ခြင်းဖြင့် ဆွေးနွေးချက်တွေကို ဖတ်ရှုရ လွယ်ကူစေမှာပါ။ နောက်ထပ် သိရှိလိုပါက သို့မဟုတ် စာမျက်နှာအမျိုးအစားများ ခွဲခြားသိလိုပါက ကျေးဇူးပြု၍ [[WP:ARTICLE|ဆောင်းပါးတစ်ခုဆိုတာ ဘာလဲ?]]မှာ ဖတ်ရှုပေးပါ။ သင့်ဆောင်ရွက်ချက်တွေအတွက် ထပ်မံကျေးဇူးတင်ပါတယ်။ ဝီကီမှာ ပျော်ရွှင်ပါစေ။ ကျေးဇူးတင်ပါတယ်။ <!-- Template:uw-articlesig --> [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၄:၀၉၊ ၁၀ နိုဝင်ဘာ ၂၀၁၉ (UTC) ::Ok == ျမန္မာေဖာင့္လိုအပ္ျခင္း == အစ္ကိုခင္ဗ်ား က်ြန္ေတာ့္မွာစာတတည္းဖို့ျမန္မာေဖာင့္ေလစအခက္အခဲရွိေနလို့ကူညီပါဦး [[အသုံးပြုသူ:Nhpo Nhpo|Nhpo Nhpo]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Nhpo Nhpo|ဆွေးနွေး]]) ၀၂:၅၈၊ ၂၂ ဧပြီ ၂၀၂၀ (UTC) :မင်္ဂလာပါ၊ မဂၤလာပါ{{Ping|Nhpo Nhpo}} *Zawgyi= Unicode fontသုံးဖို႔အခက္အခဲရွိေနရင္အခုေပးထားတယ္Link https://www.rabbit-converter.org/Rabbit/ ေလမွာCopyခ်ၿပီၾကည့္လို႔ရပါတယ္ ကြၽန္ပ္လည္းဖုန္းမွာUnicode fontသုံးဖို႔အခက္အခဲရွိေနလို႔ယခုလိုသုံးေနတာ၂ႏွစ္ရွိပါၿပီး ဒီLinkေလျမန္မာZawgyi Unicodeအဆင္ေျပပါတယ္ တိုင္းရင္းသားဘာသာေတာ့အဆင္မေျပပါ ဒီlinkေလကကြၽန္ပ္ရဲ႕အာကိုးရတယ္လက္ဆြဲေပါ့ ဘာေၾကာင့္လဲဆိုေတာ့ ျမန္မာနိင္ငံအကၡရာမွန္သမွ်ကြၽန္ပ္ကြန္ပ်ဴတာနဲ႔စာ႐ိုက္မကြၽမ္းဘူး ကြၽမ္းတာကဂ်ပန္၊ တ႐ုတ္၊ ထိုင္း၊ အဂၤလိပ္၊ ကိုးရီးယား အာေၾကာင့္ကြၽန္ပ္ျမန္မာနိင္ငံအကၡရာေရးသားလိုရင္ ဖုန္းနဲ႔စာ႐ိုက္ၿပီး ကြန္ပ်ဴတာထဲကိုတဆင့္ျပန္ပို႔ၿပီမွ ဝီကီပီးဒီးယားထဲကိုCopyျပခ်လုပ္ေနရပါတယ္ ဒါကြၽန္ပ္႐ိုးသားစြာဝန္ခံပါတယ္ ကြၽန္ပ္ကဂ်ပန္၊ တ႐ုတ္စာ႐ိုက္ရတာသေဘာအက်ဆုံးပဲဗ် ဘာလို႔လဲဆိုေတာ့ ကြၽန္ပ္အတြက္အရမ္းလြယ္ကူေနလို႔ပါ ကြန္ပ်ဴတာေပၚကြၽန္ပ္အတြက္ခက္ခဲစြာစာ႐ိုက္ရတာ ျမန္မာနိင္ငံအကၡရာပါပဲ အဘယ္ေၾကာင့္ဆိုေတာ့ ကြၽန္ပ္ကိုျမန္မာနိင္ငံအကၡရာစာ႐ိုက္နည္း သင္ေပးမယ္လူမရွိလို႔ပါပဲ ျမန္မာနိင္ငံလာေရာက္ၿပီး သင္ယူဖို႔လည္းအဆင္မေျပပါဘူဗ်ား ဘာလို႔လဲဆိုေတာ့ကြၽန္ပ္ကျမန္မာနိင္ငံဖြားျမန္မာနိင္ငံသားမဟုတ္လို႔ပါ ျမန္မာနိငံေတာ့ေရာက္ဖူးပါတယ္ဗ်ာ နိငံျခားသားဆိုၿပီးကြၽန္ပ္အခြန္းအေကာင့္မ်ားစြာေပးေနရသျဖင့္ ျမန္မာနိင္ငံမွာပညာသင္ယူဖို႔မျဖစ္နိင္ပါဗ်ာ ကြၽန္ပ္ကိုနားလည္မႈမလြဲေစခ်င္ပါ လိုအပ္မယ္ထင္းလို႔ဝင္ေရာက္ေဆြးေႏြးျခင္းျဖစ္ပါတယ္ ေက်းဇူးအမ်ားႀကီးတင္ပါတယ္ Unicode fontသုံးဖို့အခက်အခဲရှိနေရင်အခုပေးထားတယ်Link လေမှာCopyချပြီကြည့်လို့ရပါတယ် ကျွန်ပ်လည်းဖုန်းမှာUnicode fontသုံးဖို့အခက်အခဲရှိနေလို့ယခုလိုသုံးနေတာ၂နှစ်ရှိပါပြီး ဒီLinkလေမြန်မာZawgyi Unicodeအဆင်ပြေပါတယ် တိုင်းရင်းသားဘာသာတော့အဆင်မပြေပါ ဒီlinkလေကကျွန်ပ်ရဲ့အာကိုးရတယ်လက်ဆွဲပေါ့ ဘာကြောင့်လဲဆိုတော့ မြန်မာနိင်ငံအက္ခရာမှန်သမျှကျွန်ပ်ကွန်ပျူတာနဲ့စာရိုက်မကျွမ်းဘူး ကျွမ်းတာကဂျပန်၊ တရုတ်၊ ထိုင်း၊ အင်္ဂလိပ်၊ ကိုးရီးယား အာကြောင့်ကျွန်ပ်မြန်မာနိင်ငံအက္ခရာရေးသားလိုရင် ဖုန်းနဲ့စာရိုက်ပြီး ကွန်ပျူတာထဲကိုတဆင့်ပြန်ပို့ပြီမှ ဝီကီပီးဒီးယားထဲကိုCopyပြချလုပ်နေရပါတယ် ဒါကျွန်ပ်ရိုးသားစွာဝန်ခံပါတယ် ကျွန်ပ်ကဂျပန်၊ တရုတ်စာရိုက်ရတာသဘောအကျဆုံးပဲဗျ ဘာလို့လဲဆိုတော့ ကျွန်ပ်အတွက်အရမ်းလွယ်ကူနေလို့ပါ ကွန်ပျူတာပေါ်ကျွန်ပ်အတွက်ခက်ခဲစွာစာရိုက်ရတာ မြန်မာနိင်ငံအက္ခရာပါပဲ အဘယ်ကြောင့်ဆိုတော့ ကျွန်ပ်ကိုမြန်မာနိင်ငံအက္ခရာစာရိုက်နည်း သင်ပေးမယ်လူမရှိလို့ပါပဲ မြန်မာနိင်ငံလာရောက်ပြီး သင်ယူဖို့လည်းအဆင်မပြေပါဘူဗျား ဘာလို့လဲဆိုတော့ကျွန်ပ်ကမြန်မာနိင်ငံဖွားမြန်မာနိင်ငံသားမဟုတ်လို့ပါ မြန်မာနိငံတော့ရောက်ဖူးပါတယ်ဗျာ နိငံခြားသားဆိုပြီးကျွန်ပ်အခွန်းအကောင့်များစွာပေးနေရသဖြင့် မြန်မာနိင်ငံမှာပညာသင်ယူဖို့မဖြစ်နိင်ပါဗျာ ကျွန်ပ်ကိုနားလည်မှုမလွဲစေချင်ပါ လိုအပ်မယ်ထင်းလို့ဝင်ရောက်ဆွေးနွေးခြင်းဖြစ်ပါတယ် ကျေးဇူးအများကြီးတင်ပါတယ်--[[အသုံးပြုသူ:咽頭べさ|咽頭べさ]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:咽頭べさ|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၀၆၊ ၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၁ (UTC) ::ဇော်ဂျီဖောင့် ဖြစ်နေ၍ ယူနီကုဒ်ဖောင့် ပြောင်းသုံးပါ။[[အသုံးပြုသူ:Mayor mt|Mayor mt]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Mayor mt|ဆွေးနွေး]]) ၀၅:၃၆၊ ၂၄ ဧပြီ ၂၀၂၀ (UTC) == Invitation to Rejoin the [https://mdwiki.org/wiki/WikiProjectMed:Translation_task_force Healthcare Translation Task Force] == [[File:Wiki Project Med Foundation logo.svg|right|frameless|125px]] You have been a [https://mdwiki.toolforge.org/prior/index.php medical translators within Wikipedia]. We have recently relaunched our efforts and invite you to [https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/index.php join the new process]. Let me know if you have questions. Best [[User:Doc James|<span style="color:#0000f1">'''Doc James'''</span>]] ([[User talk:Doc James|talk]] · [[Special:Contributions/Doc James|contribs]] · [[Special:EmailUser/Doc James|email]]) 12:34, 13 August 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:Doc James@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Top_translators/20&oldid=25451577 --> == ကျေးဇူးအထူးတင်ပါသည်ခင်ဗျာ သင်ကြားရေးအတွက်လိုအပ်ချက်ပြည့်သွားပါသည် == ဆက်လက်ထည်ဘသွင်းပေးပါဗျာ [[အထူး:ဆောင်ရွက်ချက်များ/65.181.17.63|65.181.17.63]] ၀၈:၂၃၊ ၃ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၄ (UTC) == 2001-2014 Images Upload == Hi can u little bit talk to me to solve the issue. I was looking for [[:ကဏ္ဍ:မြန်မာမွတ်စလင်များ|Category:Burmese Muslims]] i check all page just due to enthusiasm and find out that the images available on pages does not have any lisence info i check who is uploader got your's name. I request u plz and details like ''description, date, Author, source.'' [[အသုံးပြုသူ:獅眠洞|獅眠洞]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:獅眠洞|ဆွေးနွေး]]) ၁၉:၃၅၊ ၂၆ ဇွန် ၂၀၂၅ (UTC) == Help me to Complete this Article == hi, sorry for distributing you Can u help me to complete this [[:en:Draft:List of Mosques in Myanmar]] by adding info(with reference or image), actually I do not understand Burmese script but wanted create this article. It will be helpful. [[အသုံးပြုသူ:Mr.work-shy|Mr.work-shy]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Mr.work-shy|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၀၄၊ ၂၅ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅ (UTC) == Gaza genocide == Hello, can you help me to translate [[:en:Gaza_genocide|this]] article to your language. Thank you! [[အသုံးပြုသူ:Hmsalw111|Hmsalw111]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Hmsalw111|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၀၉၊ ၇ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၆ (UTC) 6fxjclh6383vjakvfbnxd2qb5b0s6um 0 5420 1051700 863673 2026-09-07T09:46:28Z ~2026-48429-20 147895 /* ကျမ်းတော်မြတ်ကုရ်အာန်၏ အဓိပ္ပါယ် */ 1051700 wikitext text/x-wiki {{refimprove}} {{Infobox religious text | religion = [[အစ္စလာမ်]] | image = Birmingham Quran manuscript.jpg | alt = Quran opened, resting on a stand | language = [[Classical Arabic]] | chapters = 114 ([[List of chapters in the Quran#Table|list]])<br />''See [[Surah]]'' | period = 610–632 CE | name = Quran | caption = Two folios of the [[Birmingham Quran manuscript]], an [[Early Quranic manuscripts|early manuscript]] written in [[Hijazi script]] likely dated within [[Muhammad]]'s lifetime between {{circa|568–645}} | subheader = {{lang-ar|{{Script/Arabic|ٱلْقُرْآن}}|al-Qurʾān}} | native_wikisource = القرآن الكريم | orig_lang_code = ar | wikisource = Quran |verses=6,348 (including the ''[[basmala]]'')<br />6,236 (excluding the ''basmala'')<br />''See [[Āyah]]''}} “သန့်ရှင်းသော ကုရ်အာန်” (ဟု သက်ဝင်ကိုးကွယ်သူများ ခေါ်ဆိုတတ်သော) '''ကုရ်အာန်ကျမ်းစာ''' ({{lang-en|Qur'an; Quran; Koran}}) သည် [[အစ္စလာမ်ဘာသာ|အစ္စလာမ်အယူဝါဒ]]၏ ကိုးကွယ်မှု ဗဟိုချက်ချာ ကျမ်းစာဖြစ်ပြီး "[[အလ္လာဟ်|ဖန်ဆင်းတန်ခိုးရှင် အလ္လာဟ်]]ထံမှ လူသားတို့အား နောက်ဆုံး ပေါ်လွင်စေသော ဗျာဒိတ်တော်အဖြစ် တမန်တော်မုဟမ္မဒ်ကို ၂၃ နှစ်တာကာလအတွင်း ထုတ်ဖော်ပြသခဲ့သည့် ကျမ်းစာ" ဟု၊ မူစလင်မ်(အစ္စလာမ်သက်ဝင်လိုက်နာသူ)များ အခြေခံအားဖြင့် ယုံကြည်ကြသည်။ ကုရ်အာန်သည် မွတ်စ်လင်မ်များအတွက် ပြည့်စုံသောလမ်းညွှန်စာအုပ်အဖြစ် လုပ်ဆောင်ပေးကာ ဝိညာဏလမ်းညွှန်မှု၊ ကိုယ်ကျင့်တရားဆိုင်ရာ သွန်သင်ချက်များနှင့် ဘဝကဏ္ဍပေါင်းစုံအတွက် လက်တွေ့ကျသော တားမြစ်ချက်များကို ပေးဆောင်သည်။ ကမ္ဘာတစ်ဝန်းရှိ မွတ်စ်လင်မ်တို့၏ဘဝတွင် သန့်ရှင်းသောကုရ်အာန်၏ အရေးပါမှု၊ ဖွဲ့စည်းတည်ဆောက်ပုံ၊ အကြောင်းအရာများနှင့် နိစ္စဓူဝအကျိုးသက်ရောက်မှုများကို ဖော်ပြပါမည်။<ref>ကုရ်အာန်ကျမ်း</ref> == ကျမ်းတော်မြတ်ကုရ်အာန်၏ အဓိပ္ပါယ် == ကျမ်းတော်မြတ်ကုရ်အာန်သည် အကြောင်းအမျိုးမျိုးကြောင့် အစ္စလမ်ဘာသာတွင် လေးနက်သောအဓိပါယ်ကို ရရှိထားသည်။ မြင့်မြတ်သောဗျာဒိတ်ကျမ်း - ကုရ်အာန်သည် အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်၏ ပကတိ နှုတ်ကပတ်တော်ဖြစ်ပြီး '''ဂျီဗရာအီလ် (Jibril / Gabriel)''' (ခရစ်ယာန်နှင့် ဂျူးဘာသာတို့တွင်မူ ၎င်းကို '''ဂါဗြေလ''' ဟု) အိန်ဂျယ်ဂါဘရီရယ် (Jibreel)ခေါ်ဆိုကြသည့်ကောင်းတမန်က တဆင့် တမန်တော်မုဟမ္မဒ် (ဆွ)ဟု မွတ်စ်လင်မ်တို့က ယုံကြည်ကြသည်။ ၎င်းကို လူသားမျိုးနွယ်အတွက် လမ်းညွှန်မှုနှင့် ဉာဏ်ပညာ၏ အဆုံးစွန်သောအရင်းအမြစ်အဖြစ် မှတ်ယူသည်။ နောက်ဆုံးဗျာဒိတ်ကျမ်း - ကုရ်အာန်သည် တိုရာ၊ ဆာလံနှင့် ခရစ်ဝင်ကျမ်းများအပါအဝင် ယခင်ကျမ်းဂန်များအားလုံးကို အစားထိုး၍ အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်ထံမှ နောက်ဆုံးနှင့် ပြီးပြည့်စုံသော ဗျာဒိတ်တော်ဟု ယူဆပါသည်။ ၎င်းသည် မုသာဝါဒမှ အမှန်တရားကို ပိုင်းခြားရန် အဆုံးစွန်စံသတ်မှတ်ချက်အဖြစ် ဆောင်ရွက်သည်။ လူသားမျိုးနွယ်အတွက် လမ်းညွှန်ချက် - ကုရ်အာန်သည် လူ့ဘဝ၏ ကဏ္ဍပေါင်းစုံအတွက် ပြည့်စုံသော လမ်းညွှန်ချက်၊ ယုံကြည်ခြင်း၊ ကိုယ်ကျင့်တရား၊ ကျင့်ဝတ်၊ အုပ်ချုပ်မှု၊ လူအချင်းချင်း ဆက်ဆံရေးနှင့် ဝိညာဉ်ရေးဆိုင်ရာ ကိစ္စရပ်များကို ဖြေရှင်းပေးသည်ဟု မူစလင်များ ယုံကြည်ကြသည်။ ယဉ်ကျေးမှု၊ နောက်ခံများနှင့် အခြေအနေအားလုံးမှ လူများအတွက် သက်ဆိုင်သည့် အချိန်မကုန်သော အခြေခံမူများနှင့် တန်ဖိုးများကို ပေးဆောင်သည်ဟုလည်း ခံယူကြသည်။ အံ့ဖွယ်သဘာဝတရား - ကျမ်းတော်မြတ်ကုရ်အာန်ကို အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်၏ တုနှိုင်းမယှဉ်နိုင်သော လှပမှု၊ ပေါင်းစပ်မှုနှင့် ဘာသာစကားစုံလင်မှုတို့ဖြင့် ထင်ရှားသော အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်၏ ဉာဏ်ပညာနှင့် နှုတ်ကပတ်တော်တို့၏ အံ့ဖွယ်လက္ခဏာတစ်ရပ်အဖြစ် မွတ်စလင်များက ရှုမြင်ကြသည်။ ကမ္ဘာတစ်ဝန်းရှိ သန်းပေါင်းများစွာသော မွတ်စ်လင်မ်များ၏ ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်ခြင်းနှင့် အာဂုံဆောင်ခြင်းကို ၎င်း၏မြင့်မြတ်သောဇာစ်မြစ်အတွက် သက်သေအဖြစ် ယုံကြည်သက်ဝင်သူတို့ ရှုမြင်ကြသည်။ == ကျမ်းတော်မြတ်ကုရ်အာန်၏ ဖွဲ့စည်းပုံနှင့် အကြောင်းအရာ == ကုရ်အာန်သည် အရှည်နှင့် အကြောင်းအရာအလိုက် ကွဲပြားသည့် [[စူရာဟ်|စူရဟ်များ]]ဟု လူသိများသော အခန်းပေါင်း ၁၁၄ ခန်းဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည်။ စူရဟ်တစ်ခုစီကို ကုရ်အာန်တစ်ခုလုံးတွင် စုစုပေါင်း 6,000 ကျော်ဖြင့် Ayat ဟုခေါ်သော အခန်းငယ်များအဖြစ် ထပ်မံခွဲခြားထားသည်။ စူရဟ်များကို ကုရ်အာန်၏ အဖွင့်ဆုတောင်းချက်အဖြစ် လုပ်ဆောင်သည့် ပထမအခန်းကြီး [[စူရာဟ်ဖာသိဟ|Al-Fatiha]] မှလွဲ၍ အဓိကအားဖြင့် အလျားကြီးစဉ်ငယ်လိုက် စီစဉ်ထားပါသည်။ ကုရ်အာန်၏အကြောင်းအရာသည် ဓမ္မပညာ၊ ကိုယ်ကျင့်တရား၊ ဥပဒေ၊ သမိုင်း၊ ဥပမာများနှင့် ဖြောင့်မတ်သောအသက်တာအတွက် လမ်းညွှန်မှုအပါအဝင် ကျယ်ပြန့်သောအကြောင်းအရာများကို အကျုံးဝင်ပါသည်။ ၎င်းသည် အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်၏ တစ်သားတည်းဖြစ်တည်မှုကို ယုံကြည်ခြင်း (Tawhid) ကို အလေးပေးကာ ယုံကြည်ခြင်း၊ ကိုးကွယ်ခြင်း၊ ဖြောင့်မတ်ခြင်းနှင့် အခြားသူများအပေါ် ကရုဏာ၏ အရေးပါမှုကို အလေးပေးဖော်ပြသည်။ == ကျမ်းတော်မြတ်ကုရ်အာန်၏ အကြောင်းအရာများနှင့် သတင်းစကားများ == ကျမ်းတော်မြတ်ကုရ်အာန်သည် အောက်ပါအကြောင်းအရာများနှင့် မက်ဆေ့ချ်များစွာကို ဖော်ပြထားသည်။ Monotheism - ကုရ်အာန်သည် အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်၏ တစ်သားတည်းဖြစ်ခြင်းအပေါ် ယုံကြည်ချက်နှင့် ကိုးကွယ်ယုံကြည်မှု နှင့် ရုပ်ပုံကိုးကွယ်ခြင်းကို ငြင်းပယ်ခြင်းတို့ကို အလေးပေးဖော်ပြသည်။ ၎င်းသည် လူသားမျိုးနွယ်အပေါ် အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်တစ်ပါးတည်းကိုသာ ကိုးကွယ်ဆည်းကပ်ရန် တောင်းဆိုထားပြီး ဖန်ဆင်းခံအားလုံးအပေါ် သူ၏အချုပ်အခြာအာဏာနှင့် အုပ်စိုးမှုကို အသိအမှတ်ပြုရန် တောင်းဆိုထားသည်။ ပရောဖက်ပြုမှု - ကုရ်အာန်သည် လူသားတို့အား ဖြောင့်မတ်ရာသို့ ပို့ဆောင်ရန် သမိုင်းတစ်လျှောက် အလ္လာဟ်အရှင်မြတ် စေလွှတ်တော်မူသော တမန်တော်များနှင့် တမန်တော်များ၏ အခန်းကဏ္ဍကို အသိအမှတ်ပြုပါသည်။ ၎င်းသည် အာဒံ၊ နောဧ၊ အာဗြဟံ၊ မောရှေ၊ ယေရှုနှင့် မုဟမ္မဒ်ကဲ့သို့သော ပရောဖက်များ၏ ပုံပြင်များကို အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်အား ယုံကြည်ခြင်းနှင့် နာခံခြင်း၏ စံနမူနာများအဖြစ် မီးမောင်းထိုးပြသည်။ အကျင့်စာရိတ္တနှင့်ကျင့်ဝတ်များ - ကုရ်အာန်သည် ရိုးသားမှု၊ သမာဓိ၊ တရားမျှတမှု၊ ကရုဏာနှင့် ကရုဏာစသည့် အကျင့်သီလများကို အလေးပေးကာ လူ့ကျင့်ဝတ်နှင့် ကျင့်ဝတ်ဆိုင်ရာ အခြေခံမူများကို ချမှတ်ထားသည်။ လိမ်လည်မှု၊ မတရားမှု၊ ဖိနှိပ်မှုနှင့် မောက်မာမှုစသည့် မကောင်းမှုများကို ရှုတ်ချသည်။ တရားစီရင်မည့်နေ့ - ဤဘဝတွင် လူသားအားလုံးသည် ၎င်းတို့၏ လုပ်ရပ်နှင့် လုပ်ရပ်များအတွက် တာဝန်ခံရမည့်နေ့ဟု ကုရ်အာန်က သတိပေးထားသည်။ ၎င်းသည် နောင်တမလွန်ဘဝ၌ ကယ်တင်ခြင်းရရှိရန် အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်၏ ခွင့်လွှတ်မှုနှင့် ကရုဏာတော်ကို ရှာဖွေခြင်း၏ အရေးကြီးမှုကို အလေးပေးဖော်ပြသည်။ == ကျမ်းတော်မြတ်ကုရ်အာန်၏ သက်ရောက်မှုနှင့် ဆက်စပ်မှု == ကျမ်းတော်မြတ်ကုရ်အာန်သည် ကမ္ဘာတစ်ဝန်းရှိ မွတ်စ်လင်မ်များ၏ဘဝအပေါ် လေးနက်သောအကျိုးသက်ရောက်မှုများ ဆက်လက်ရှိနေပါသည်။ ဝိညာဉ်ရေးရာလမ်းညွှန်မှု - ကျမ်းတော်မြတ်ကုရ်အာန်သည် မွတ်စလင်များအတွက် ဝိညာဉ်ရေးအာဟာရ၊ လမ်းညွှန်မှုနှင့် နှစ်သိမ့်မှုအရင်းအမြစ်တစ်ခုအဖြစ် ဆောင်ရွက်ပေးပြီး ၎င်းတို့အား နှစ်သိမ့်မှု၊ မျှော်လင့်ချက်နှင့် လမ်းညွှန်မှုတို့ကို ပေးဆောင်ကာ ပျော်ရွှင်မှု၊ ဝမ်းနည်းမှုနှင့် မသေချာမရေရာသည့်အချိန်များတွင် ပေးဆောင်သည်။ Scholarly Study - ကုရ်အာန်သည် ကျယ်ပြန့်သော ပညာရပ်ဆိုင်ရာ လေ့လာမှု၊ အနက်ဖွင့်ဆိုချက် (Tafsir) နှင့် မွတ်စလင် ပညာရှင်များနှင့် ဓမ္မပညာရှင်များအပြင် နယ်ပယ်အသီးသီးမှ ပညာရှင်များနှင့် သုတေသီများ၏ ရောင်ပြန်ဟပ်မှု ဘာသာရပ်ဖြစ်သည်။ ၎င်း၏ ဘာသာစကား၊ စာပေနှင့် သီအိုရီဆိုင်ရာ ရှုထောင့်များသည် ဉာဏ်ပညာဆိုင်ရာ စုံစမ်းမေးမြန်းမှုကို စွဲဆောင်ပြီး လှုံ့ဆော်ပေးသည်။ ယဉ်ကျေးမှုနှင့် အနုပညာဆိုင်ရာ ဖော်ပြချက် - ကုရ်အာန်သည် လက်ရေးလှ၊ ရွတ်ဆိုခြင်း (Tilawah)၊ ရွတ်ဆိုခြင်း (Tajwid) နှင့် အာဂုံဆောင်ခြင်း (Hifz) ပုံစံဖြင့် ကြွယ်ဝသော ယဉ်ကျေးမှုနှင့် အနုပညာဆိုင်ရာ အသုံးအနှုန်းများကို လှုံ့ဆော်ပေးထားသည်။ ၎င်း၏အခန်းငယ်များတွင် ဗလီများ၊ အစ္စလာမ့်အနုပညာ၊ စာပေနှင့် ဂီတတို့ကို စီခြယ်ထားပြီး မွတ်စလင်လူ့အဖွဲ့အစည်းရှိ ကုရ်အာန်ကျမ်းတော်မြတ်အား လေးနက်သောကြည်ညိုလေးစားမှုကို ထင်ဟပ်စေပါသည်။ လူမှုရေးနှင့် ဥပဒေရေးရာ လွှမ်းမိုးမှု - တရားမျှတမှု၊ သာတူညီမျှမှုနှင့် သနားကြင်နာမှုဆိုင်ရာ ကုရ်အာန်၏ သွန်သင်ချက်များသည် မွတ်စလင်အများစုနေထိုင်သော လူ့အဖွဲ့အစည်းရှိ အစ္စလာမ့်ဥပဒေ (Sharia) နှင့် လူမှုစံနှုန်းများ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှု၊ တရားဥပဒေစနစ်များ၊ အုပ်ချုပ်မှုပုံစံများနှင့် ကျင့်ဝတ်မူဘောင်များကို ပုံဖော်ပေးခဲ့သည်။ == နိဂုံး == နိဂုံးချုပ်အားဖြင့်၊ ကျမ်းတော်မြတ်ကုရ်အာန်သည် အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်ထံမှ လူသားတို့အား လမ်းညွှန်မှု၊ ဉာဏ်ပညာနှင့် ကရုဏာတော်၏ ပေါ်ထွန်းခြင်းအဖြစ် အစ္စလမ်ဘာသာ၏ ဗဟိုနှင့် လေးစားထိုက်သော ရာထူးကို သိမ်းပိုက်ထားသည်။ ၎င်း၏ အချိန်မကုန်နိုင်သော သတင်းစကား၊ ကိုယ်ကျင့်တရားဆိုင်ရာ သွန်သင်ချက်များနှင့် ဝိညာဉ်ရေးဆိုင်ရာ ထိုးထွင်းသိမြင်မှုများသည် ကမ္ဘာတစ်ဝန်းရှိ သန်းပေါင်းများစွာသော မွတ်စ်လင်မ်များအား အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်အား ဖြောင့်မတ်ခြင်း၊ ကရုဏာနှင့် ဆည်းကပ်ခြင်းလမ်းစဉ်ကို လမ်းညွှန်ပြသပေးသည်။ == အကိုးအကား == {{reflist}} [[Category:အစ္စလာမ်ဘာသာ]] [[Category:ကိုရမ်ကျမ်း]] t93qoe7keo9yyd7oof9dfz6gm2eqbxe 1051701 1051700 2026-09-07T09:50:05Z ~2026-48429-20 147895 /* ကျမ်းတော်မြတ်ကုရ်အာန်၏ ဖွဲ့စည်းပုံနှင့် အကြောင်းအရာ */ 1051701 wikitext text/x-wiki {{refimprove}} {{Infobox religious text | religion = [[အစ္စလာမ်]] | image = Birmingham Quran manuscript.jpg | alt = Quran opened, resting on a stand | language = [[Classical Arabic]] | chapters = 114 ([[List of chapters in the Quran#Table|list]])<br />''See [[Surah]]'' | period = 610–632 CE | name = Quran | caption = Two folios of the [[Birmingham Quran manuscript]], an [[Early Quranic manuscripts|early manuscript]] written in [[Hijazi script]] likely dated within [[Muhammad]]'s lifetime between {{circa|568–645}} | subheader = {{lang-ar|{{Script/Arabic|ٱلْقُرْآن}}|al-Qurʾān}} | native_wikisource = القرآن الكريم | orig_lang_code = ar | wikisource = Quran |verses=6,348 (including the ''[[basmala]]'')<br />6,236 (excluding the ''basmala'')<br />''See [[Āyah]]''}} “သန့်ရှင်းသော ကုရ်အာန်” (ဟု သက်ဝင်ကိုးကွယ်သူများ ခေါ်ဆိုတတ်သော) '''ကုရ်အာန်ကျမ်းစာ''' ({{lang-en|Qur'an; Quran; Koran}}) သည် [[အစ္စလာမ်ဘာသာ|အစ္စလာမ်အယူဝါဒ]]၏ ကိုးကွယ်မှု ဗဟိုချက်ချာ ကျမ်းစာဖြစ်ပြီး "[[အလ္လာဟ်|ဖန်ဆင်းတန်ခိုးရှင် အလ္လာဟ်]]ထံမှ လူသားတို့အား နောက်ဆုံး ပေါ်လွင်စေသော ဗျာဒိတ်တော်အဖြစ် တမန်တော်မုဟမ္မဒ်ကို ၂၃ နှစ်တာကာလအတွင်း ထုတ်ဖော်ပြသခဲ့သည့် ကျမ်းစာ" ဟု၊ မူစလင်မ်(အစ္စလာမ်သက်ဝင်လိုက်နာသူ)များ အခြေခံအားဖြင့် ယုံကြည်ကြသည်။ ကုရ်အာန်သည် မွတ်စ်လင်မ်များအတွက် ပြည့်စုံသောလမ်းညွှန်စာအုပ်အဖြစ် လုပ်ဆောင်ပေးကာ ဝိညာဏလမ်းညွှန်မှု၊ ကိုယ်ကျင့်တရားဆိုင်ရာ သွန်သင်ချက်များနှင့် ဘဝကဏ္ဍပေါင်းစုံအတွက် လက်တွေ့ကျသော တားမြစ်ချက်များကို ပေးဆောင်သည်။ ကမ္ဘာတစ်ဝန်းရှိ မွတ်စ်လင်မ်တို့၏ဘဝတွင် သန့်ရှင်းသောကုရ်အာန်၏ အရေးပါမှု၊ ဖွဲ့စည်းတည်ဆောက်ပုံ၊ အကြောင်းအရာများနှင့် နိစ္စဓူဝအကျိုးသက်ရောက်မှုများကို ဖော်ပြပါမည်။<ref>ကုရ်အာန်ကျမ်း</ref> == ကျမ်းတော်မြတ်ကုရ်အာန်၏ အဓိပ္ပါယ် == ကျမ်းတော်မြတ်ကုရ်အာန်သည် အကြောင်းအမျိုးမျိုးကြောင့် အစ္စလမ်ဘာသာတွင် လေးနက်သောအဓိပါယ်ကို ရရှိထားသည်။ မြင့်မြတ်သောဗျာဒိတ်ကျမ်း - ကုရ်အာန်သည် အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်၏ ပကတိ နှုတ်ကပတ်တော်ဖြစ်ပြီး '''ဂျီဗရာအီလ် (Jibril / Gabriel)''' (ခရစ်ယာန်နှင့် ဂျူးဘာသာတို့တွင်မူ ၎င်းကို '''ဂါဗြေလ''' ဟု) အိန်ဂျယ်ဂါဘရီရယ် (Jibreel)ခေါ်ဆိုကြသည့်ကောင်းတမန်က တဆင့် တမန်တော်မုဟမ္မဒ် (ဆွ)ထံကိုပို့ချခဲ့သည်ဟု မွတ်စ်လင်မ်တို့က ယုံကြည်ကြသည်။ ၎င်းကို လူသားမျိုးနွယ်အတွက် လမ်းညွှန်မှုနှင့် ဉာဏ်ပညာ၏ အဆုံးစွန်သောအရင်းအမြစ်အဖြစ် မှတ်ယူသည်။ နောက်ဆုံးဗျာဒိတ်ကျမ်း - ကုရ်အာန်သည် တိုရာ၊ ဆာလံနှင့် ခရစ်ဝင်ကျမ်းများအပါအဝင် ယခင်ကျမ်းဂန်များအားလုံးကို အစားထိုး၍ အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်ထံမှ နောက်ဆုံးနှင့် ပြီးပြည့်စုံသော ဗျာဒိတ်တော်ဟု ယူဆပါသည်။ ၎င်းသည် မုသာဝါဒမှ အမှန်တရားကို ပိုင်းခြားရန် အဆုံးစွန်စံသတ်မှတ်ချက်အဖြစ် ဆောင်ရွက်သည်။ လူသားမျိုးနွယ်အတွက် လမ်းညွှန်ချက် - ကုရ်အာန်သည် လူ့ဘဝ၏ ကဏ္ဍပေါင်းစုံအတွက် ပြည့်စုံသော လမ်းညွှန်ချက်၊ ယုံကြည်ခြင်း၊ ကိုယ်ကျင့်တရား၊ ကျင့်ဝတ်၊ အုပ်ချုပ်မှု၊ လူအချင်းချင်း ဆက်ဆံရေးနှင့် ဝိညာဉ်ရေးဆိုင်ရာ ကိစ္စရပ်များကို ဖြေရှင်းပေးသည်ဟု မူစလင်များ ယုံကြည်ကြသည်။ ယဉ်ကျေးမှု၊ နောက်ခံများနှင့် အခြေအနေအားလုံးမှ လူများအတွက် သက်ဆိုင်သည့် အချိန်မကုန်သော အခြေခံမူများနှင့် တန်ဖိုးများကို ပေးဆောင်သည်ဟုလည်း ခံယူကြသည်။ အံ့ဖွယ်သဘာဝတရား - ကျမ်းတော်မြတ်ကုရ်အာန်ကို အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်၏ တုနှိုင်းမယှဉ်နိုင်သော လှပမှု၊ ပေါင်းစပ်မှုနှင့် ဘာသာစကားစုံလင်မှုတို့ဖြင့် ထင်ရှားသော အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်၏ ဉာဏ်ပညာနှင့် နှုတ်ကပတ်တော်တို့၏ အံ့ဖွယ်လက္ခဏာတစ်ရပ်အဖြစ် မွတ်စလင်များက ရှုမြင်ကြသည်။ ကမ္ဘာတစ်ဝန်းရှိ သန်းပေါင်းများစွာသော မွတ်စ်လင်မ်များ၏ ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်ခြင်းနှင့် အာဂုံဆောင်ခြင်းကို ၎င်း၏မြင့်မြတ်သောဇာစ်မြစ်အတွက် သက်သေအဖြစ် ယုံကြည်သက်ဝင်သူတို့ ရှုမြင်ကြသည်။ == ကျမ်းတော်မြတ်ကုရ်အာန်၏ ဖွဲ့စည်းပုံနှင့် အကြောင်းအရာ == ကုရ်အာန်သည် အရှည်နှင့် အကြောင်းအရာအလိုက် ကွဲပြားသည့် [[စူရာဟ်|စူရဟ်များ]]ဟု လူသိများသော အခန်းပေါင်း ၁၁၄ ခန်းဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည်။ စူရဟ်တစ်ခုစီကို ကုရ်အာန်တစ်ခုလုံးတွင် စုစုပေါင်း 6,000 ကျော်ဖြင့် Ayat ဟုခေါ်သော အခန်းငယ်များအဖြစ် ထပ်မံခွဲခြားထားသည်။ စူရဟ်များကို ကုရ်အာန်၏ အဖွင့်ဆုတောင်းချက်အဖြစ် လုပ်ဆောင်သည့် ပထမအခန်းကြီး [[စူရာဟ်ဖာသိဟ|Al-Fatiha]] မှလွဲ၍ အဓိကအားဖြင့် အလျားကြီးစဉ်ငယ်လိုက် စီစဉ်ထားပါသည်။ ကုရ်အာန်၏အကြောင်းအရာသည် ဓမ္မပညာ၊ ကိုယ်ကျင့်တရား၊ ဥပဒေ၊ သမိုင်း၊ ဥပမာများနှင့် ဖြောင့်မတ်သောအသက်တာအတွက် လမ်းညွှန်မှုအပါအဝင် ကျယ်ပြန့်သောအကြောင်းအရာများကို အကျုံးဝင်ပါသည်။ ၎င်းသည် အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်၏ တစ်သားတည်းဖြစ်တည်မှုကို ယုံကြည်ခြင်း (Tawhid) ကို အလေးပေးကာ ယုံကြည်ခြင်း၊ ကိုးကွယ်ခြင်း၊ ဖြောင့်မတ်ခြင်းနှင့် အခြားသူများအပေါ် ကရုဏာ၏ အရေးပါမှုကို အလေးပေးဖော်ပြသည်။ == ကျမ်းတော်မြတ်ကုရ်အာန်၏ အကြောင်းအရာများနှင့် သတင်းစကားများ == ကျမ်းတော်မြတ်ကုရ်အာန်သည် အောက်ပါအကြောင်းအရာများနှင့် မက်ဆေ့ချ်များစွာကို ဖော်ပြထားသည်။ Monotheism - ကုရ်အာန်သည် အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်၏ တစ်သားတည်းဖြစ်ခြင်းအပေါ် ယုံကြည်ချက်နှင့် ကိုးကွယ်ယုံကြည်မှု နှင့် ရုပ်ပုံကိုးကွယ်ခြင်းကို ငြင်းပယ်ခြင်းတို့ကို အလေးပေးဖော်ပြသည်။ ၎င်းသည် လူသားမျိုးနွယ်အပေါ် အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်တစ်ပါးတည်းကိုသာ ကိုးကွယ်ဆည်းကပ်ရန် တောင်းဆိုထားပြီး ဖန်ဆင်းခံအားလုံးအပေါ် သူ၏အချုပ်အခြာအာဏာနှင့် အုပ်စိုးမှုကို အသိအမှတ်ပြုရန် တောင်းဆိုထားသည်။ ပရောဖက်ပြုမှု - ကုရ်အာန်သည် လူသားတို့အား ဖြောင့်မတ်ရာသို့ ပို့ဆောင်ရန် သမိုင်းတစ်လျှောက် အလ္လာဟ်အရှင်မြတ် စေလွှတ်တော်မူသော တမန်တော်များနှင့် တမန်တော်များ၏ အခန်းကဏ္ဍကို အသိအမှတ်ပြုပါသည်။ ၎င်းသည် အာဒံ၊ နောဧ၊ အာဗြဟံ၊ မောရှေ၊ ယေရှုနှင့် မုဟမ္မဒ်ကဲ့သို့သော ပရောဖက်များ၏ ပုံပြင်များကို အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်အား ယုံကြည်ခြင်းနှင့် နာခံခြင်း၏ စံနမူနာများအဖြစ် မီးမောင်းထိုးပြသည်။ အကျင့်စာရိတ္တနှင့်ကျင့်ဝတ်များ - ကုရ်အာန်သည် ရိုးသားမှု၊ သမာဓိ၊ တရားမျှတမှု၊ ကရုဏာနှင့် ကရုဏာစသည့် အကျင့်သီလများကို အလေးပေးကာ လူ့ကျင့်ဝတ်နှင့် ကျင့်ဝတ်ဆိုင်ရာ အခြေခံမူများကို ချမှတ်ထားသည်။ လိမ်လည်မှု၊ မတရားမှု၊ ဖိနှိပ်မှုနှင့် မောက်မာမှုစသည့် မကောင်းမှုများကို ရှုတ်ချသည်။ တရားစီရင်မည့်နေ့ - ဤဘဝတွင် လူသားအားလုံးသည် ၎င်းတို့၏ လုပ်ရပ်နှင့် လုပ်ရပ်များအတွက် တာဝန်ခံရမည့်နေ့ဟု ကုရ်အာန်က သတိပေးထားသည်။ ၎င်းသည် နောင်တမလွန်ဘဝ၌ ကယ်တင်ခြင်းရရှိရန် အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်၏ ခွင့်လွှတ်မှုနှင့် ကရုဏာတော်ကို ရှာဖွေခြင်း၏ အရေးကြီးမှုကို အလေးပေးဖော်ပြသည်။ == ကျမ်းတော်မြတ်ကုရ်အာန်၏ သက်ရောက်မှုနှင့် ဆက်စပ်မှု == ကျမ်းတော်မြတ်ကုရ်အာန်သည် ကမ္ဘာတစ်ဝန်းရှိ မွတ်စ်လင်မ်များ၏ဘဝအပေါ် လေးနက်သောအကျိုးသက်ရောက်မှုများ ဆက်လက်ရှိနေပါသည်။ ဝိညာဉ်ရေးရာလမ်းညွှန်မှု - ကျမ်းတော်မြတ်ကုရ်အာန်သည် မွတ်စလင်များအတွက် ဝိညာဉ်ရေးအာဟာရ၊ လမ်းညွှန်မှုနှင့် နှစ်သိမ့်မှုအရင်းအမြစ်တစ်ခုအဖြစ် ဆောင်ရွက်ပေးပြီး ၎င်းတို့အား နှစ်သိမ့်မှု၊ မျှော်လင့်ချက်နှင့် လမ်းညွှန်မှုတို့ကို ပေးဆောင်ကာ ပျော်ရွှင်မှု၊ ဝမ်းနည်းမှုနှင့် မသေချာမရေရာသည့်အချိန်များတွင် ပေးဆောင်သည်။ Scholarly Study - ကုရ်အာန်သည် ကျယ်ပြန့်သော ပညာရပ်ဆိုင်ရာ လေ့လာမှု၊ အနက်ဖွင့်ဆိုချက် (Tafsir) နှင့် မွတ်စလင် ပညာရှင်များနှင့် ဓမ္မပညာရှင်များအပြင် နယ်ပယ်အသီးသီးမှ ပညာရှင်များနှင့် သုတေသီများ၏ ရောင်ပြန်ဟပ်မှု ဘာသာရပ်ဖြစ်သည်။ ၎င်း၏ ဘာသာစကား၊ စာပေနှင့် သီအိုရီဆိုင်ရာ ရှုထောင့်များသည် ဉာဏ်ပညာဆိုင်ရာ စုံစမ်းမေးမြန်းမှုကို စွဲဆောင်ပြီး လှုံ့ဆော်ပေးသည်။ ယဉ်ကျေးမှုနှင့် အနုပညာဆိုင်ရာ ဖော်ပြချက် - ကုရ်အာန်သည် လက်ရေးလှ၊ ရွတ်ဆိုခြင်း (Tilawah)၊ ရွတ်ဆိုခြင်း (Tajwid) နှင့် အာဂုံဆောင်ခြင်း (Hifz) ပုံစံဖြင့် ကြွယ်ဝသော ယဉ်ကျေးမှုနှင့် အနုပညာဆိုင်ရာ အသုံးအနှုန်းများကို လှုံ့ဆော်ပေးထားသည်။ ၎င်း၏အခန်းငယ်များတွင် ဗလီများ၊ အစ္စလာမ့်အနုပညာ၊ စာပေနှင့် ဂီတတို့ကို စီခြယ်ထားပြီး မွတ်စလင်လူ့အဖွဲ့အစည်းရှိ ကုရ်အာန်ကျမ်းတော်မြတ်အား လေးနက်သောကြည်ညိုလေးစားမှုကို ထင်ဟပ်စေပါသည်။ လူမှုရေးနှင့် ဥပဒေရေးရာ လွှမ်းမိုးမှု - တရားမျှတမှု၊ သာတူညီမျှမှုနှင့် သနားကြင်နာမှုဆိုင်ရာ ကုရ်အာန်၏ သွန်သင်ချက်များသည် မွတ်စလင်အများစုနေထိုင်သော လူ့အဖွဲ့အစည်းရှိ အစ္စလာမ့်ဥပဒေ (Sharia) နှင့် လူမှုစံနှုန်းများ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှု၊ တရားဥပဒေစနစ်များ၊ အုပ်ချုပ်မှုပုံစံများနှင့် ကျင့်ဝတ်မူဘောင်များကို ပုံဖော်ပေးခဲ့သည်။ == နိဂုံး == နိဂုံးချုပ်အားဖြင့်၊ ကျမ်းတော်မြတ်ကုရ်အာန်သည် အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်ထံမှ လူသားတို့အား လမ်းညွှန်မှု၊ ဉာဏ်ပညာနှင့် ကရုဏာတော်၏ ပေါ်ထွန်းခြင်းအဖြစ် အစ္စလမ်ဘာသာ၏ ဗဟိုနှင့် လေးစားထိုက်သော ရာထူးကို သိမ်းပိုက်ထားသည်။ ၎င်း၏ အချိန်မကုန်နိုင်သော သတင်းစကား၊ ကိုယ်ကျင့်တရားဆိုင်ရာ သွန်သင်ချက်များနှင့် ဝိညာဉ်ရေးဆိုင်ရာ ထိုးထွင်းသိမြင်မှုများသည် ကမ္ဘာတစ်ဝန်းရှိ သန်းပေါင်းများစွာသော မွတ်စ်လင်မ်များအား အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်အား ဖြောင့်မတ်ခြင်း၊ ကရုဏာနှင့် ဆည်းကပ်ခြင်းလမ်းစဉ်ကို လမ်းညွှန်ပြသပေးသည်။ == အကိုးအကား == {{reflist}} [[Category:အစ္စလာမ်ဘာသာ]] [[Category:ကိုရမ်ကျမ်း]] icvn2gs5ykc32k6fjass4ksbis572e4 0 7389 1051659 1051543 2026-09-07T01:13:21Z Mayor mt 1506 1051659 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = Elvis Presley | image = Elvis Presley promoting Jailhouse Rock.jpg | caption = | birth_name = Elvis Aaron Presley | birth_date = {{Birth date|mf=yes|1935|1|8}} | birth_place = တူပယ်လိုမြို့၊ [[မစ္စစ္စပီပြည်နယ်]]၊ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု | death_date = {{Death date and age|mf=yes|1977|8|16|1935|1|8}} | death_place = Memphis, [[တင်နက်ဆီပြည်နယ်]]၊ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု | resting_place = ,Graceland Memphis, တင်နက်ဆီပြည်နယ် | occupation = အဆိုတော်၊ ဂီတပညာရှင်၊ သရုပ်ဆောင် | spouse = Priscilla Presley (၁၉၆၇-၁၉၇၃) | children = Lisa Marie Presley | home_town = Memphis, Tennessee | education = L.C. Humes High School | awards = | signature = Elvis Presley Signature.png | module = {{Infobox military person | embed=yes |rank = [[File:Army-USA-OR-05-2015.svg|25px]] တပ်ကြပ်ကြီး |allegiance = {{Flagdeco|United States|1959|size=23px}} အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု |branch = {{Army|United States|size=23px}} |serviceyears = ၁၉၅၈–၁၉၆၀ |commands = |unit = Company A, 1st Medium Tank Battalion, 32nd Armor Regiment, 3rd Armored Division |battles = |awards = }}<!--end Infobox military person--> | module2 = {{Infobox musical artist|embed=yes | instrument = သီဆိုခြင်း၊ ဂစ်တာ<!-- Secondary instruments are to be brought up in prose not the infobox per: https://en.wikipedia.org/wiki/Template:Infobox_musical_artist#instrument --> | background = solo_singer | genre = {{flat list| *Rock and roll *pop *rockabilly *[[ကန်းထရီးဂီတ|country]] *blues *gospel *soul *[[ရစ်သမ် အန် ဘလူးစ်|rhythm and blues]] }} | label = Sun, RCA (Victor), HMV | years_active = ၁၉၅၃–၁၉၇၇ | associated_acts = The Blue Moon Boys, The Jordanaires, The Imperials }}<!--end Infobox musical artist--> }} '''အဲဗစ် ပရက်စလေ''' ({{lang-en|Elvis Aaron Presley}}; ဇန်နဝါရီ ၈၊ ၁၉၃၅ – ဩဂုတ် ၁၆၊ ၁၉၇၇) သည် ကမ္ဘာအရပ်ရပ်၏ နှုတ်ခမ်းနီမလေးများ၏ အသည်းစွဲ အမေရိကန် အဆိုတော်နှင့် သရုပ်ဆောင်တစ်ဦး ဖြစ်သည်။ ==ငယ်ဘဝ== ပရက်စလေသည် ၁၉၃၄-ခု၊ ဇန်နဝါရီလတွင် [[အမေရိကန်နိုင်ငံ]]၊ [[မစ္စစ္စပီပြည်နယ်|မစ္စစပီနယ်]]၊ [[Tupelo|တူပယ်လိုမြို့]]လေးတွင် မွေးဖွားခဲ့ပြီး တစ်ဦးတည်းသော သားဖြစ်သည်။ မိဘများသည် အလွန်ဆင်းရဲသူများ ဖြစ်ကြသည်။ ဖခင်မှာ ဆေးသုတ်သမားတစ်ဦးဖြစ်၍ မိခင်မှာ ကျဘန်းအလုပ်လုပ်ကိုင်ခဲ့ရသူ ဖြစ်သည်။ <ref>ကိုရင်မော်၊ ကမ္ဘာ့ရုပ်ရှင်ကြယ်ပွင့်များ၊ စာ-၉၂</ref> ==ကိုးကား== {{Reflist}} [[ကဏ္ဍ:အမေရိကန် အမျိုးသား အဆိုတော်များ]] [[ကဏ္ဍ:အမေရိကန် အမျိုးသား ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင်များ]] {{lifetime|၁၉၃၄|၁၉၇၇}}Elvis{{Bio-stub}} s6d9o08o9bue190nsswnjk4ysn854un 0 9939 1051713 764780 2026-09-07T10:15:20Z Zawzawaungthwin 100038 [[Category:မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံတော်အကြီးအကဲများ]] 1051713 wikitext text/x-wiki {{Infobox officeholder |name = ဂင်ဂျောင်အွန် |native_name = {{nobold|김정은}} |native_name_lang = ko |image = File:Kim Jong Un Headshot 2018.jpg |caption = ဂင်ဂျောင်အွန် |imagesize = |office = အမျိုးသားကာကွယ်ရေး ကော်မရှင်<br/> ပထမနာယက |deputy = Kim Yong-chun<br/>Ri Yong-mu<br/>O Kuk-ryol |term_start = ၁၃ ဧပြီ ၂၀၁၂ |term_end = |predecessor = [[ကင်ဂျုံအီ]] {{smaller|(နာယက အဖြစ်)}} |successor = |office1 = ကိုရီးယား အလုပ်သမားပါတီ<br/>ပထမ အတွင်းရေးမှူး |deputy1 = Kim Yong-nam<br/>Choe Yong-rim<br/>Choe Ryong-hae<br/>Ri Yong-ho |term_start1 = ၁၁ ဧပြီ ၂၀၁၂ |term_end1 = |predecessor1 = [[ကင်ဂျုံအီ]] {{smaller|(အထွေထွေ အတွင်းရေးမှူးချုပ် အဖြစ်)}} |successor1 = |office2 = ကိုရီးယား ပြည်သူ့တပ်မတော်<br/>အထွတ်အထိပ် အုပ်ချုပ်သူ |term_start2 = ၃၀ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၁၁ |term_end2 = |predecessor2 = [[ကင်ဂျုံအီ]] |successor2 = |office3 = Chairman of the Central Military Commission of the Workers' Party of Korea |deputy3 = Choe Ryong-hae<br/>Ri Yong-ho |term_start3 = ၁၁ ဧပြီ ၂၀၁၁<br/>{{small|Acting: ၁၇ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၁၁&nbsp;– ၁၁ ဧပြီ ၂၀၁၂}} |term_end3 = |predecessor3 = [[ကင်ဂျုံအီ]] |successor3 = |office4 = Deputy to the<br/>13th Supreme People's Assembly |constituency4 = 111th Paektusan |term_start4 = ၉ ဧပြီ ၂၀၁၄ |term_end4 = |office5 = Vice Chairman of the Central Military Commission of the Workers' Party of Korea |leader5 = ကင်ဂျုံအီ |alongside5 = Ri Yong-ho |term_start5 = ၂၈ စက်တင်ဘာ ၂၀၁၀ |term_end5 = ၁၁ ဧပြီ ၂၀၁၁ |predecessor5 = ''ရာထူး စတင်'' |successor5 = Choe Ryong-hae<br/>Ri Yong-ho |birth_date = {{birth date and age|1983|1|8}} |birth_place = [[ပြုံယမ်းမြို့]]၊ [[ကိုရီးယား ဒီမိုကရက်တစ် ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ]] |death_date = |death_place = |nationality = |party = ကိုရီးယား အလုပ်သမားပါတီ |spouse = Ri Sol-ju |children = Kim Ju-ae |alma_mater = Kim Il-sung University<br/>Kim Il-sung Military University<br/>HELP University (ဂုဏ်ထူးဆောင်) |allegiance = {{flag|North Korea|name=DPR Korea|size=23px}} |serviceyears = ၂၀၁၀–လက်ရှိ |rank = Marshal of the Republic |commands = Supreme Commander |signature = KimJongUnSign.png }} '''ကင်ဂျုံအွန်''' ({{lang-en|Kim Jong-un}}; {{IPA-ko|kimd͜zɔŋɯn}};<ref>{{cite web |url=http://phonetic-blog.blogspot.de/2011/12/dear-leaders-successor.html|title=John Wells's phonetic blog: the Dear Leader's successor|date=20 December 2011|accessdate=14 May 2016}}</ref>)သည် [[ကိုရီးယား ဒီမိုကရက်တစ် ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ]] (မြောက်ကိုရီးယား)၏ ခေါင်းဆောင်ဖြစ်ပြီး ကိုရီးယား အလုပ်သမားပါတီ၏ ဥက္ကဋ္ဌလည်း ဖြစ်သည်။ သူသည် [[ကင်ဂျုံအီ]] (၁၉၄၁–၂၀၁၁)နှင့် ဇနီး ကိုယောင်ဟီး တို့၏ အငယ်ဆုံးသားဖြစ်သည်။<ref>Moore, Malcolm. [http://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/asia/northkorea/5428300/Kim-Jong-un-a-profile-of-North-Koreas-next-leader.html Kim Jong-un: a profile of North Korea's next leader]. ''The Daily Telegraph''. 2 June 2009</ref> ငယ်စဉ်က [[ဆွစ်ဇာလန်နိုင်ငံ]]တွင် ပညာသွားရောက်သင်ယူခဲ့သည်။ အသက် ၂၆ နှစ်သာရှိသေးသူ ကင်ဂျုံအွန်အနေဖြင့် တိုင်းပြည်၏ အဓိကနေရာများတွင် တာဝန်ထမ်းဆောင်ရန် ငယ်ရွယ်လွန်းသည်ဟူ၍ ဝေဖန်ခံရသော်လည်း နှစ်ရက်ကြာကျင်းပသည့်နှစ် (၃၀) မြောက်ကိုရီးယားအလုပ်သမားပါတီညီလာခံတွင် ဖခင်ဖြစ်သူ ကင်ဂျုံအီ ကပွဲထုတ်ပေးခဲ့သည်။ ကင်ဂျုံအွန်ကို ၂၀၁၁ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလ ၂၈ ရက်နေ့တွင် သူ၏ဖခင် ကင်ဂျုံအီ၏ နိုင်ငံတော်ဈာပန အခမ်းအနားအပြီးတွင် နိုင်ငံ့ခေါင်းဆောင် အကြီးအကဲအဖြစ် တရားဝင် ကြေညာခဲ့သည်။ ကင်ဂျုံအွန်သည် ကိုရီးယား အလုပ်သမားပါတီ ဥက္ကဋ္ဌ၊ စစ်ဗဟိုကော်မရှင် ဥက္ကဋ္ဌ၊ နိုင်ငံတော်ကာကွယ်ရေးကော်မရှင် ဥက္ကဋ္ဌ၊ ကိုရီးယားပြည့်သူ့စစ် အကြီးအကဲ ရာထူးများပါ ရယူထားသည်။ <ref name=AFP2011>{{cite news |title=N.Korea declares Kim Jong-Un commander of military |url=https://www.google.com/hostednews/afp/article/ALeqM5jJYCeXinUm40ybUlJzb4_aOAiSAQ?docId=CNG.abd2d9a288a1831892829dfc484f077e.6a1 |accessdate=30 December 2011 |agency=Agence France-Presse |date=30 December 2011 |dead-url=yes |archive-date=24 February 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140224223520/www.google.com/hostednews/afp/article/ALeqM5jJYCeXinUm40ybUlJzb4_aOAiSAQ?docId=CNG.abd2d9a288a1831892829dfc484f077e.6a1}}</ref> ၂၀၁၂ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၁၈ ရက်နေ့တွင် ကင်ဂျုံအွန်သည် ကိုရီးယားပြည်သူ့တပ်မတော်တွင် စစ်သေနာပတိ အဖြစ် လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့အားလုံး၏ အကြီးအကဲရာထူးသို့ တိုးမြင့်ခဲ့သည်။<ref name=marshall>{{cite news|title=North Korea's Kim Jong-un named 'marshal'|url=http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-18881524|accessdate=18 July 2012|publisher=BBC News|date=18 July 2012}}</ref> နိုင်ငံပိုင် မီဒီယာများက စစ်သေနာပတိ ကင်ဂျုံအွန်ဟု မကြာခဏ သုံးနှုန်းလေ့ရှိသည်။<ref>{{cite news |title=North Korean leader orders to turn armed forces into elite revolutionary army |url=http://tass.ru/en/world/764640 |accessdate=28 December 2014 |agency=Information Telegraph Agency of Russia |date=2 December 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150704075153/tass.ru/en/world/764640 |archive-date=2015-07-04 |dead-url=no |archivedate=4 July 2015 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150704075153/http://tass.ru/en/world/764640 }}</ref><ref>{{cite news |title=Kim Jong-un’s latest no-show fuels further health rumours |url=https://www.theguardian.com/world/2014/oct/10/kim-jong-un-north-korea-health-rumours|accessdate=28 December 2014|work=The Guardian|issn=0261-3077|location=London, UK|date=10 October 2014}}</ref><ref>စွယ်စုံကျမ်းနှစ်ချုပ်(၂၀၁၁)</ref> ==ကိုးကား== {{Reflist}} {{lifetime|၁၉၈၃| }} [[Category:ကွန်မြူနစ် စာရေးဆရာများ]] [[Category:မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံတော်အကြီးအကဲများ]] {{Bio-stub}} 4erej4f6h168xkbfur6kn4rfaww3acn 0 9940 1051638 427232 2026-09-06T15:52:20Z Zawzawaungthwin 100038 [[Category:မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံတော်အကြီးအကဲများ]] 1051638 wikitext text/x-wiki [[File:Kim_Jong-Il.jpg|thumb]] မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံခေါင်းဆောင် ကင်ဂျုံအီကို ၁၉၄၁ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၆ ရက်တွင် တရုတ်နှင့်ကိုရီးယား ပြည်နှင်ဒဏ်ခံရသူများဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသော ဆိုဗီယက်တပ်ရင်းတွင် ၎င်း၏ဖခင် ကွပ်ကဲအုပ်ချုပ်ခဲ့ရစဉ်က နေခဲ့သော ဆိုဗီယက်ပြည်ထောင်စုရှိ ခါဘာရိုဗက်စ်အနီး ဗတ်စကိုရီရွာ၌ မွေးဖွားခဲ့သည်ဟု ဆိုဗီယက်နိုင်ငံ၏မှတ်တမ်းများက ဖော်ပြထားသည်။ ၎င်းကို မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံ(DPRK)ကို စတင်တည်ထောင်သူ ဖခင်ကင်အီဆွန်းနှင့် ပထမဇနီးဖြစ်သူ ကင်ဂျုံဆူးတို့က မွေးဖွားသည်။ ၁၉၉၄ ခုနှစ်တွင် ဖခင်ကွယ်လွန်ပြီး ကင်ဂျုံအီသည် ဖခင်ထံမှ အုပ်ချုပ်မှုအာဏာကို ဆက်ခံသည်။ ယခင်က ကိုရီးယား အလုပ်သမားပါတီ၏ အထွေထွေအတွင်းရေးမှူး၊ မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံ အမျိုးသားကာကွယ်ရေး ကော်မရှင်၏အကြီးအကဲ၊ ကမ္ဘာတွင် စတုတ္ထအကြီးဆုံး ကိုရီးယားပြည်သူများ၏ တပ်မတော် (KoreanPeople's Army) ၏ တပ်ချုပ်တာဝန်များကို ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ ၂၀၀၉ ခုနှစ် ဧပြီလတွင် ကင်ဂျုံအီအား မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံ၏အကြီးအမှူး ခေါင်းဆောင်အဖြစ် ညွှန်းဆိုနိုင်ရန် မြောက်ကိုရီးယားအခြေခံဥပဒေကို ပြင်ဆင်ခဲ့သည်။ ဒုတိယကမ္ဘာစစ်ပြီးဆုံးပြီး ကိုရီးယားနိုင်ငံ လွတ်လပ်ရေး ပြန်လည်ရရှိသောအခါ ကင်ဂျုံအီမိသားစုသည် ပြုံယမ်းသို့ ပြန်လည်ပြောင်းရွှေ့ခဲ့ကြသည်။ ၁၉၄၉ ခုနှစ်တွင် မိခင်ကွယ်လွန်သည်။ ပြုံယမ်းတွင် အခြေခံပညာကို သင်ယူတတ်မြောက်ခဲ့သည်။ ကျောင်းနေစဉ်တွင် နိုင်ငံရေးကို လုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။ လူငယ်ဒီမိုကရက်တစ်အဖွဲ့ (DYL - Democratic Youth League) တွင် တက်ကြွစွာပါဝင်ခဲ့သည်။ မာ့က်စ်ဝါဒနှင့် စာပေရေးရာများကို လေ့လာခဲ့သည်။ ၁၉၅၇ ခုနှစ်တွင် အလယ်တန်းကျောင်း၏DYL အဖွဲ့ခွဲတွင် ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌ ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ၁၉၈၀ ခုနှစ်တွင် ခြောက်ကြိမ်မြောက်ပါတီညီလာခံ ကျင်းပပြီးသောအချိန်တွင် ပါတီ၏လုပ်ငန်းလည်ပတ်မှုကို ကင်ဂျုံအီကောင်းစွာ ထိန်းချုပ်နိုင်ခဲ့သည်။ ပေါလစ်ဗျူရိုအဖွဲ့တွင် အကြီးတန်းရာထူး ချီးမြှင့်ခံခဲ့ရသည်။ ၁၉၈၂ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလတွင် ကျင်းပသော ခုနစ်ကြိမ်မြောက် ပြည်သူ့ညီလာခံတွင် အဖွဲ့ဝင်ဖြစ်လာသောအခါ ကင်ဂျုံအီသည် မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံ၏ အရိုက်အရာကို ဆက်ခံမည့်သူအဖြစ် နိုင်ငံတကာက စတင်သိမြင်ခဲ့သည်။ ၁၉၉၁ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာ ၂၄ ရက်တွင် မြောက်ကိုရီးယားစစ်တပ် များကို ကွပ်ကဲအုပ်ချုပ်သူ ဖြစ်လာခဲ့သည်။ စစ်တပ်သည် မြောက်ကိုရီးယားအတွက် အခြေခံကျသောကြောင့် တပ်ချုပ်အဖြစ် ခန့်အပ်ခံရခြင်းသည် ၎င်းအတွက် အရေးပါသောအဆင့်ဖြစ်သည်။ ကင်ဂျုံအီ အသက် ၅၀ ပြည့်မွေးနေ့ဖြစ်သော ၁၉၉၂ ခုနှစ်တွင် အာဏာလွှဲပြောင်းယူခဲ့သည်။ ဂျုံအီလက်ထက်တွင် ၎င်း၏ ဖခင်လက်ထက်ကထက် သက်ဦးဆံပိုင်စနစ် ပိုဆန်သည်။ ကင်ဂျုံအီသည် ၎င်း၏အစိုးရအဖွဲ့ဝင်ဝန်ကြီးများနှင့် ပါတီဝင် များထံမှ အကြွင်းမဲ့အမိန့်နာခံမှုနှင့် သဘောတူညီမှုကိုသာလိုလားပြီး အကြံဉာဏ်နှင့် ညှိနှိုင်းမှု အလိုမရှိခဲ့ပေ။ ကင်ဂျုံအီသည် နိုင်ငံ၏ အသေးစိတ် အချက်အလက်များကအစ ၎င်းကိုယ်တိုင် ညွှန်ကြားသည်။ ၁၉၉၄ ခုနှစ်၊ ဇူလိုင်လ ၈ ရက်တွင် [[ကင်အီဆွန်း]]ကွယ်လွန်သည်။ ကင်ဂျုံအီသည် ၎င်း၏ အာဏာစုစည်းမှုရရှိစေရန် သုံးနှစ်အချိန် ယူခဲ့ရသည်။ ၁၉၉၇ ခုနှစ် အောက်တိုဘာ ၈ ရက်တွင် ကိုရီးယားအလုပ်သမားပါတီ (Woker's Party of Korea)၏ တရားဝင်အထွေထွေအတွင်းရေးမှူးဖြစ်လာသည်။ ၁၉၉၃ ခုနှစ် ဧပြီ ၉ ရက်တွင် အမျိုးသာကာကွယ်ရေးကော်မရှင်၏ အကြီးအကဲဖြစ်လာသည်။ ၁၉၉၈ ခုနှစ်တွင် ၎င်း၏ကာကွယ်ရေးကော်မရှင် အကြီးအကဲရာထူးကို နိုင်ငံ၏အမြင့်ဆုံးရာထူးဖြစ်ရန် ကြေညာခဲ့သောကြောင့် ၎င်းနေ့ရက်တွင်ပင် နိုင်ငံအကြီးအကဲအဖြစ် ကင်ဂျုံအီကို သတ်မှတ်နိုင်ခဲ့သည်။ ကင်ဂျုံအီသည် ဝန်ကြီးချုပ် ချိုယုံရွမ်၊ ပါတီမန်ဥက္ကဋ္ဌကင်ယုံနန်တို့နှင့်အတူ ဖွဲ့စည်းထားသော မြောက်ကိုရီးယားအစိုးရနိုင်ငံတော်အုပ်ချုပ်မှုကဏ္ဍဟု အမည်ရှိသည့်သုံးဦး တွဲဖက်အုပ်ချုပ်ရေးတွင် တစ်ဦးအပါအဝင်ဖြစ်သည်။ ကင်ဂျုံအီသည် စစ်တပ်ကိုအုပ်ချုပ်သည့် တပ်မှူးအဖြစ်လည်းကောင်း၊ ချိုယုံရွမ်သည် အစိုးရအဖွဲ့ကိုလည်းကောင်း၊ ကင်ယုံနန်သည် နိုင်ငံခြားဆက်ဆံရေးကိုလည်းကောင်း အသီးသီးတာဝန်ယူထားကြသည်။ လက်တွေ့တွင် ကင်ဂျုံအီသည် နိုင်ငံနှင့်အစိုးရအဖွဲ့ကို အပြည့်အဝ ထိန်းချုပ်ထားသည်။ ၎င်း၏အစိုးရအဖွဲ့အတွက် လူအများလက်ခံသော ရွေးကောက်ပွဲတွင် ဝင်ရောက်ရွေးချယ်ခံရန် မလိုအပ်သော်လည်း၎င်းအနေဖြင့် ကိုရီးယား ပြည်သူ့စစ်တပ်၏ တပ်ချုပ်အနေဖြင့်ရော မြောက်ကိုရီးယားအမျိုးသားကာကွယ်ရေးကော်မရှင်၏ အကြီးအကဲအနေဖြင့်ပါ ရာထူးနှစ်ခုကို တစ်ပြိုင်နက်တည်း တာဝန်ယူထားသောကြောင့် ပြည်သူ့ညီလာခံတွင်ငါးနှစ်ပြည့်တိုင်း တညီတညွတ်တည်း ရွေးချယ်ခြင်းခံရသည်။ ၂၀၀၉ ခုနှစ် ဧပြီ ၉ ရက်တွင် အမျိုးသားကာကွယ်ရေးကော်မရှင်၏ အကြီးအကဲအဖြစ် ထပ်မံရွေးချယ်ခံရပြီး ပြည်သူ့ညီလာခံသို့ တက်ရောက်လာခဲ့သည်။ ထိုသို့တက်ရောက်ခြင်းသည် ၂၀၀၈ ခုနှစ် ဩဂုတ်လမှစ၍ ပထမဆုံးအကြိမ် ပြည်သူ့ရှေ့မှောက်ထွက်ပေါ်လာခြင်းဖြစ်သည်။ ၂၀၁၀ ပြည့်နှစ် မေလတွင် တရုတ်နိုင်ငံသို့ သွားရောက်ခဲ့သည်။ ၂၀၁၀ ပြည့်နှစ် ဩဂုတ်တွင်၎င်း၏ သားနှင့်အတူ တရုတ်နိုင်ငံသို့ ထပ်မံသွားရောက်ခဲ့သည်။ ၂၀၁၁ ခုနှစ် မေလတွင် တရုတ်နှင့် မြောက်ကိုရီးယားနှစ်နိုင်ငံအကြား နှစ် ၅၀ မြောက် ချစ်ကြည်ရေးနှင့်ပေါင်းစည်းရေးသဘောတူညီမှုစာချုပ် လက်မှတ်ရေးထိုးရန် ရောက်ရှိခဲ့သည်။ ၂၀၁၀ စက်တင်ဘာ ၂၈ ရက်တွင် ကိုရီးယားအလုပ်သမားပါတီ၏ အထွေထေအတွင်းရေးမှူးအဖြစ် ထပ်မံရွေးချယ်ခံရသည်။ ၂၀၁၁ခုနှစ် ဩဂုတ်လတွင် ရုရှားနိုင်ငံသို့သွားရောက်၍ သမ္မတဒီမီထရီမက်ဗီဒက်နှင့် တွေ့ဆုံခဲ့သည်။ ကင်ဂျုံအီသည် ကင်ရောင်ဆွတ်နှင့် လက်ထပ်ခဲ့ပြီး သမီးဖြစ်သူ ကင်ဆူဆောင်ကို ၁၉၇၄ ခုနှစ်တွင် မွေးဖွားသည်။ တရားမဝင်သည့်ပထမဆုံး ဇနီးဖြစ်သူ ဆောင်းဟေရင်သည် မြောက်ကိုရီးယားရုပ်ရှင် မင်းသမီးဖြစ်ပြီး ၎င်းနှင့် ၁၉၇၁ ခုနှစ်တွင် သားအကြီးဆုံး ကင်ဂျုံနန်ကိုမွေးဖွားသည်။ ဒုတိယဇနီး ကိုရောင်ဟီးနှင့် ၁၉၈၁ ခုနှစ်တွင် ကင်ဂျုံချူ၊ ၁၉၈၃ ခုနှစ်တွင် ကင်ဂျုံအန်ကို မွေးဖွားခဲ့သည်။ ကင်ဂျုံအီသည် ၂၀၁၁ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလ ၁၇ ရက်တွင် ပြုံယမ်းမြို့ပြင်သို့ ရထားဖြင့် ခရီးသွားနေစဉ် နှလုံးထိခိုက်ခဲ့၍ သေဆုံးခဲ့ကြောင်း ကိုရီးယားဗဟိုသတင်း အေဂျင်စီက သတင်းထုတ်ပြန်သည်။ <ref>စွယ်စုံကျမ်းနှစ်ချုပ်(၂၀၁၂)</ref> ကင်ဂျုံအီ (၁၉၄၁/၄၂-၂၀၁၁) သည် [[မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံ]]၏ ခေါင်းဆောင်တစ်ဦးဖြစ်သည်။ [[ဆိုဗီယက်ပြည်ထောင်စု]] ၏ မှတ်တမ်းအရ ၁၉၄၁ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၆ ရက်နေ့တွင် မွေးဖွားသည်ဟု ဖော်ပြထားပြီး မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံ၏ မှတ်တမ်းအရ ၁၉၄၂ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၆ ရက်တွင် မွေးဖွားသည်ဟု ဖော်ပြထားသည်။ သူသည် ၁၉၉၄ ဇူလိုင်လ ၈ ရက်တွင် ဖခင်ဖြစ်သူ [[ကင်အီဆွန်း]]ထံမှ မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံ၏ ခေါင်းဆောင်နေရာကို ဆက်ခံခဲ့သည်။ ၂၀၁၁ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာ ၁၇ ရက်၊ နံနက် ၈ နာရီ ၃၀ အချိန်တွင် တွင် ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။ ကွယ်လွန်ချိန်တွင် အသက် (၆၉)နှစ် ရှိပြီဖြစ်သည်။ ၎င်း၏ အရိုက်အရာကို တတိယမြောက် သားအငယ်ဆုံးဖြစ်သော [[ကင်ဂျုံအွန်]](Kim Jong Un) က ဆက်ခံခဲ့သည်။ ==ကိုးကား== <references/> {{Lifetime|၁၉၄၁|၂၀၁၁|}} [[Category:မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံတော်အကြီးအကဲများ]] hepuyroa2ma2tbwy25oj0xsza2dmonl 0 11447 1051696 774019 2026-09-07T09:30:25Z ~2026-48301-65 147894 /* ကိုးကား */ 1051696 wikitext text/x-wiki {{About|ဗုဒ္ဓ​ကျမ်း​လာ ဇော်ဂျီ|ကွန်ပြူတာသုံးဖောင့်စနစ်|ဇော်ဂျီဖောင့်}} {{Wiktionary}} [[File:A Wait Zar Statue at Shwedagon Pagoda.jpg|thumb| ရွေတိဂုံဘုရားတွင် တွေ့​ရ​သော ဝိဇ္ဇာ​ရုပ်​ထု တစ်​ခု]] [[File:ကျိုက္ခမီရေလယ်ဘုရားမှ ဇော်ဂျီရုပ်များ.jpg|thumb|ကျိုက္ခမီရေလယ်ဘုရားမှ ဇော်ဂျီရုပ်များ]] '''ဇော်ဂျီ'''ဆိုသည်မှာ ပါဠိ သက္ကတနွယ်- ဟိန္ဒီစကားလုံး ဇောဂီ(ယောဂီ) မှ ဆင်းသက်လာပုံရသည်။ ` စက္ခု သင်္ဃာ အရိယာနှင့် ဆရာပုဏ္ဏား ဇော်ဂီအားလည်း´ ဟူ၍ ဓမ္မပါလပျို့တွင် တွေ့ရှိရလေသည်။ `ပုဏ္ဏားဇော်ဂီ တပသီနှိုက်´ဟူ၍လည်းကောင်း၊ ရွှေဟင်္သာမင်းပျို့တွင် `ရပ်ရှစ်ပါးမှ ပုဏ္ဏားဇော်ဂီ´ဟူ၍လည်းကောင်း သံဝရပျို့တွင် ဇော်ဂျီတို့ အကြောင်းအဖွဲ့များ တွေ့နိုင်ပေသည်။ အချို့ပညာရှိ ပုဂ္ဂိုလ်များက ဇော်ဂျီနှင့် ဝိဇ္ဇာဓိုရ်တို့သည် တစ်ဘာသာစီ ဖြစ်သည်ဟု ဆိုလေသည်။ ဝိဇ္ဇာဓိုရ်သော ဇော်ဂျီသည် တစ်ကိုယ်မှ အများဖြစ်နိုင်၏။ ကွယ်ပျောက်နိုင်၏။ တိုင်းခြားအရပ်ကို ရောက်နိုင်၏။ မြေလျှိုးမိုးပျံ နိုင်၏။ ကောင်းကင်ဝယ် ငှက်ကဲ့သို့ ပျံနိုင်၏။ `လ´ကိုလည်းကောင်း၊ `နေ´ကိုလည်းကောင်း လက်ဖြင့် သုံးသပ်နိုင်၏ ဟူ၍ သမန္တစက္ခုဒီပနီကျမ်းတွင် တွေ့ရသည်။ ဇော်ဂျီသည် ဓာတ်လုံးနှင့် ဆေးတောင်ဝှေး အကူအညီဖြင့် မြေလျှိုး၍ မိုးပျံနိုင်သည်ဟု အဆိုရှိသည်။ မြေလျှိုးမိုးပျံနိုင်သော လူသား အတတ်ပညာရှင်တစ်ဦးဟု ခေါ်ဆိုနိုင်ပေသည်။ ဆုတောင်းခန်းပျို့တွင် `တရိသုလိ၊ ဇော်ဂီပုဏ္ဏား၊ သုံးစွဲထားသား၊ သစ်သားသုံးခွ၊ တိဒဏ္ဍနှင့်´ ဟု ပါရှိပုံကို ထောက်လျှင် ဇော်ဂျီတောင်ဝှေး သည် ယနေ့တွေ့နေရသကဲ့သို့ စင်းလုံးချောမဟုတ်ဘဲ သုံးခွလှံ တောင်ဝှေးမျိုး ဖြစ်တန်ရာသည်။ ဇော်ဂျီတွင် မုတ်ဆိတ်မွှေး လည်းရှိသည်။ ဇော်ဂျီတွင် ထူးခြားသည့် အချက်တစ်ချက်ရှိသည်မှာ ဇော်ဂျီတွင် အမဟူ၍ မရှိဘဲ ဇော်ဂျီအထီးများသာ ရှိခြင်းဖြစ်ပေသည်။ <ref>စံထွန်းအောင်၏ (ပြည်ထောင်စု ကျေးလက်ပျော်ရွှင်မှုများ) စာအုပ်မှ</ref> ဇော်ဂျီ ဆိုသည့်ပုဒ်သည် ယောဂီပုဒ်မှ ဆင်းသက်လာသည်။ (သဒ္ဒါမှာ ဂဝယော ပုဒ်မှနေ ဂဝဇော ဖြစ်လာသကဲ့သို့ ဒေါဓဿစသုတ် အဖွင့်အရ ယကို ဇ ပြုသည်။) ယောဂီမှ ဇောဂီ ဖြစ်လာသည်။ ယောဂီ ဆိုသော ပါဠိစကားလုံးကို သက္ကတ အသံပျက်နှင့် မြန်မာများက ဇော်ဂျီဟု ဖတ်လိုက်ကြသည်။ ယောဂတရား အားထုတ်နေသူဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ ယောဂတရား ဆိုသည်မှာ သမထတရား၊ ဈာန်တရား သမာဓိတရားဖြစ်သည်။ ယောဂအကျင့် ကျင့်နေသူ မှန်သမျှကို ယောဂီ ခေါ်ရသလို ဇော်ဂျီ လို့လဲ ခေါ်နိုင်သည်။ ဇော်ဂီတို့၏လုပ်ငန်းသည် တစ်စိတ်တစ်ဝက်အားဖြင့် ပုဏ္ဏားတို့၏ လုပ်ငန်းနှင့်တူပေသည်။ ဆုတောင်းခန်းပျို့တွင် ပါရှိသည့်စကားတို့အရ ဇော်ဂီတို့သည် ဗေဒင်ဟောကြ သည်။ လက္ခဏာဖတ်ကြသည်။ မြေကြန် အတတ်ကို နားလည် ကြသည်။ နေသွား လသွား၊ နေကြတ် လကြတ်၊ ဂြိုဟ်နေ ဂြိုဟ်ရပ်၊ အတိတ် နိမိတ်၊ တံဘောင်စံနည်းတို့ကိုလည်း လေ့လာကျွမ်းကျင်ကြသည်။ ထို့ပြင်လည်း သုဝဏ္ဏသျှံသစ္စာခန်ပျို့တွင် 'သဏ္ဌာန်ရွှေလှော်၊ ရှင်လှကျော်ကို၊ သက်တော်ဝင်ကြောင်း၊ နတ်များပေါင်း၍၊ နှုတ်ကောင်းတညီ၊ ဇော်ဂျီအတတ်၊ နတ်မန္တရား၊ နတ်ဆေးဝါးဖြင့်၊ ယောက်ျားအိပ်ပျော်၊ နိုးဘိသော်သို့၊ နုဘော်ပြင်းဝှန်၊ တန်ခိုးထန်ဘိ' ဟုစပ်ထားသည့် အရဆိုသော် ဇော်ဂျီတို့သည် အသက်သွင်းသောအတတ်ကို တတ်သည်ဟူ၏။ ဇော်ဂျီတို့၏ အဆင်းသဏ္ဌာန်ကိုသော်ကား ပန်းချီ ပန်းပုလက်ရာတို့တွင်လည်းကောင်း၊ ဇာတ်စင်ရုပ်သေးစင်တို့တွင်လည်းကောင်း ယနေ့တိုင်တွေ့ရပေသေးသည်။ ထိုအဆင်းသဏ္ဌာန်တို့ မူမှန်ပုံကိုလည်း ဇော်ဂျီဦးထုပ်ပင်၊ ဇော်ဂျီ မုတ်ဆိတ်ပင်၊ ဇော်ဂျီတောင်ဝှေးပင်၊ ဇော်ဂျီရောင် ဇော်ဂျီသွေးဆိုသော ဝေါဟာရတို့က ထောက်ခံထားကြပေသည်။ ဇော်ဂျီတောင်ဝှေးဆိုရာ၌ ဆုတောင်းခန်းပျို့တွင် 'တရိသူလီ၊ ဇော်ဂီပုဏ္ဏား၊ သုံးစွဲထားသား၊ သစ်သားသုံးခွ၊ တိဒဏ္ဍနှင့်'ဟု စပ်ထားသည်ကိုထောက်သော်၊ တစ်ခါတစ်ရံ ဇော်ဂျီတို့သည် တရိသူလီခေါ် အသွားသုံးခွလှံတံကိုလည်း ကိုင်စွဲတတ်ကြောင်း သိရပေသည်။ 'တပသီတို့မှာဇော်ဂီအဝင်ဖြစ်သည်။ မိမိတို့စွဲသော တိဒဏ္ဍသစ်ကို ရေဖြင့် စိမ်၍ သစ္စာမူစေ'ဟူသော မနုကျယ်ဓမ္မသတ်လာ စကားကို ထောက်၍လည်း သိရပေသေးသည်။ နှောင်းစာတို့တွင်ကား ဇော်ဂျီကို ဝိဇ္ဇာဓိုရ်နှင့် မကွဲမပြား ရေးကြလေသည်။ သထုံပြည်တွင် သူရဲကောင်း ကုလားညီနောင်တို့ ဖုတ်ကင်စားသည်မှာ 'ဝိဇ္ဇာဓိုရ် ဇော်ဂျီကောင်'ဖြစ်ကြောင်းကို ဦးကုလားရာဇဝင်တွင် ဆိုထားလေသည်။ ထိုဇော်ဂျီတို့သည် ဃောရမည်သော မန္တန်၊ ဂန္ဓာရီ မည်သောမန္တန်၊ ထိုနှင်လျော်သော ဂုဋ္ဌိကာမည်သောဆေး၊ ဤမန္တန်ဆေးနှစ်ပါးစုံတတ်မှ ဝိဇ္ဇာဓိုရ်အဖြစ် ပြီးမြောက်ခြင်းသို့ရောက်သည်။ ဝိဇ္ဇာဓိုရ်ဖြစ်လျှင် များစွာသောတန်ဖိုးဖန်ဆင်းခြင်းကို ဖြစ်စေအပ်၏။ တစ်ယောက် တည်းလျက်လည်း များစွာသော ကိုယ်ကို ဖြစ်စေတတ်၏။ အများဖြစ်လျက်လည်း တစ်ယောက်တည်းဖြစ်စေနိုင်၏။ ထင်ရှားသော ကိုယ်ရှိသောအဖြစ်ကိုလည်းကောင်း၊ ကွယ်ပျောက်သော ကိုယ်ရှိသောအဖြစ်ကိုလည်းကောင်း၊ တိုက်ခြားရာအရပ်သို့လည်းကောင်း၊ တံတိုင်း ခြားရာ အရပ်သို့လည်းကောင်း၊ တောင်ခြားဆီးရာအရပ်သို့လည်းကောင်း ကောင်းကင်ပြင်ကဲ့သို့ မငြိမရှောက်သွားနိုင်၏။ မြေအပြင်၌လည်း ရေ၌ ကဲ့သို့ ငုပ်ခြင်း ပေါ်ခြင်းကိုပြုနိုင်၏။ ရေ၌သော်လည်း မြေပြင်၌ကဲ့သို့ မပက်စေဘဲသွားနိုင်၏။ ကောင်းကင်ပြင်၌လည်း ထက်ဝယ်ပလ္လင်ဖြင့် အတောင်ရှိသော ငှက်ကဲ့သို့ ပျံနိုင်၏။ တန်ခိုးအာနုဘော်ကြီးသော လဝန်းကိုလည်းကောင်း၊ နေဝန်းကိုလည်းကောင်း လက်ဖြင့် သုံးသပ်နိုင်၏။ ဆုပ်နယ်နိုင်၏။ ဗြဟ္မာပြည်တိုင်အောင်သော်လည်း ကိုယ်ဖြင့်အလိုသို့ပါစေနိုင်၏ စသည်ဖြင့် ဝိဇ္ဇာဓိုရ်ဇော်ဂျီတို့ သတ္တိကို သမန္တစက္ခုဒီပနီကျမ်းတွင် ဖော်ပြထားလျက်ရှိပေသည်။ မြန်မာရာဇဝင်တလျောက်တွင် ဝိဇ္ဇာဓိုရ်ဇော်ဂျီတို့အကြောင်းကိုမကြာခဏဖတ်ရသည်။ သရေခေတ္တရာပြည်တွင် ဒွတ္တပေါင် မင်းကြီးထံ၌ ဝိဇ္ဇာဓိုရ်နှစ်ယောက်ခစားဘူးကြောင်း၊ သထုံပြည် တွင်ဝိဇ္ဇာဓိုရ်အသေကောင်ကို ဆရာတော် တောမှရခဲ့ဘူးကြောင်း၊ ရခိုင်ပြည် တောင်ကြီးတစ်ခုတွင် ဝိဇ္ဇာဓိုရ်တစ်ဦးသည် ရေဗူးကိုမြစ်သို့ အလိုလိုသွားစေ၍ ရေယူစေဘူးကြောင်း၊ အင်းဝဘုရင် တရဖျားမင်းသည် ဝိဇ္ဇာဓိုရ်လုလင်ကို မြင်ဘူးကြောင်း၊ ဘုရင့် နောင်မင်းတရားကြီးလက်ထက် ဟံသာဝတီ ကျုံးတူးသောကာလ မြေထဲ၌ အောင်းနေသော ဝိဇ္ဇာဓိုရ်ကို တွေ့ရဘူးကြောင်းတို့မှာ ထင်ရှားသော အတ္ထုပ္ပတ်တို့ ဖြစ်ကြပေသည်။ ဇော်ဂျီအကြောင်းကို ကုန်းဘောင်ခေတ် ပြဇာတ်ဆရာများကလည်း ဖွဲ့ဆိုခဲ့သေးသည်။ ဦးကြင်ဥက 'ငါ ဖေဂျီသနစ်ကို၊ ဋီကာဖြစ် လောင်းတော့မည်။ သက်ပြောင်းသက်ခွာ၊ ဂါထာ မန္တန်၊ မှော်ပြစုန်းနတ်၊ ဆယ့်နှစ်ရပ်ကို၊ ပတ်ပတ်နှောက်မွှေ၊ အရှင့်ဖုန်းနှင့်၊ ထုံးလိုချေ၊ ကဝေသာရ၊ လက္ခဏဒီပ၊ ဘေသဇ္ဇ ပါရဂူ၊ သရဖူပိဏ္ဍော၊ ဥဏှနှင့်တေဇော၊ ဝါယောဓာတု၊ ဓာတ်ဆေးကုမှာလည်း၊ သုထက်ဆယ်ဆ၊ ကျူးလို့ပဲကျသေး၊ သုတ လောဟာ၊ ဘင်နာခဲချိုး၊ သံသေလည်းထိုး၊ တန်ခိုးစွမ်းအင်၊ စိန်သေနတ်အမြောက်နှင့်၊ လေးသစ်ပေါက်အဝင်၊ အရှင်သိရဲစာမြီ၊ ငါနန်းပေါက်ဇော်ဂျီ'စသည်ဖြင့် ရေးခဲ့သည်။ ရုပ်သေးစင်တွင် ဇော်ဂျီထွက်ရိုးရှိသည်။ ထွက်လာသောအခါ 'လွမ်းလေးစေရ၊ ဟိုမြိုင်လယ်မှာ သည်မြိုင်လယ်မှာ၊ စပယ်လေးကို ထားဝယ်ခတယ်၊ ဒေါနကသင်း။ ဇောဆိုဇော်ချင်း၊ ဇော်ချင်းမို့ကြောက်ဖက်ကွာ၊ ဇော်တကာတွင် ခေါင်က ချုပ်တယ်၊ ဂျီတကာတွင် ခေါင်ကချုပ်တယ်၊ ဂိုဏ်းကအုပ်မဲ့လာ။ ဇော်ရောင်ဂျီရောင်၊ ဆေးကြိတ်တဲ့တောင်၊ ကိုင်ဆောင်တောင်ဝှေး၊ လိုလိုရာသွေး နုဆေး၊ ဆေးကြိတ်တဲ့ကောင်'ဟု ဆိုင်းကဆိုတီး ပေး၍ ကရသည်။ ထိုနောက် ဆေးကြိတ်သည်။ ထိုနောက် ဆေးအောင်၍ လေးခင်းဆိုင်းနှင့်ကသည်။ ထိုနောက် ထွက်ရပ်ပေါက်၍ လက်တန်းကိုခုန်ကျော်ကာ ဝင်လေတော့သည်။ ဇော်ကသည် အလွန်ရွှင်သော မြန်မာအကတစ်မျိုးပေတည်း။ (ဦးဝန်)<ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၄)</ref> ဇော်ဂျီသည် တန်ခိုးမရှိပါ ၊ လူနည်းနည်းသာဖြစ်သည်။ သာမန်လူသာဖြစ်၍။<ref>{{Cite web |title= |url=}}</ref> ==ကိုးကား== <references/> {{၃၁-ဘုံ}} [[Category:မြန်မာ့ ဓလေ့ထုံးစံ]] 7eqmexh8uamyafcvimm6bxtbej6n6vu 0 12142 1051664 1044342 2026-09-07T05:02:58Z Dr Lotus Black 31011 /* ကိုးကား */ 1051664 wikitext text/x-wiki {{Chembox | verifiedrevid = 477004453 | ImageFileL1 = Carbon-monoxide-3D-balls.png | ImageNameL1 = Ball-and-stick model of carbon monoxide | ImageFileR1 = Carbon-monoxide-3D-vdW.png | ImageNameR1 = Spacefill model of carbon monoxide | ImageFile2 = Carbon monoxide 2D.svg | ImageSize2 = 170px | ImageName2 = model of carbon monoxide | PIN = Carbon monoxide | OtherNames = Carbonic Oxide<br />Carbon Protoxide<br />oxide of carbon<br />protoxide of carbon<br />Carbon mono-oxide<br />Carbonous Oxide<br />carbonei oxidum<br />oxyde de carbone<br />Carbon(II) oxide<br />carbonii halitus<br />carboneum oxgenisatum<br />Carbate<br />Carbonyl<br/>Kohlenoxyd<br /><br />Water gas<br />Flue gas<br/>carbonic inflammable air<br />heavy inflammable air<br />hydrocarbonate<br />carbonated hydrogene<br />white damp<br />fire damp<br />powder gas<br />illuminating gas<br />Dowson gas<br />Mond gas<br />power gas<br />producer gas<br />blast furnace gas<br />coal gas<br />phlogiston | Section1 = {{Chembox Identifiers | InChI = 1/CO/c1-2 | InChIKey = UGFAIRIUMAVXCW-UHFFFAOYAT | CASNo = 630-08-0 | CASNo_Ref = {{cascite|correct|CAS}} | PubChem = 281 | ChemSpiderID = 275 | ChemSpiderID_Ref = {{chemspidercite|correct|chemspider}} | UNII_Ref = {{fdacite|correct|FDA}} | UNII = 7U1EE4V452 | EINECS = 211-128-3 | UNNumber = 1016 | KEGG_Ref = {{keggcite|correct|kegg}} | KEGG = D09706 | MeSHName = Carbon+monoxide | ChEBI_Ref = {{ebicite|correct|EBI}} | ChEBI = 17245 | ChEMBL = 1231840 | RTECS = FG3500000 | SMILES = [C-]#[O+] | StdInChI_Ref = {{stdinchicite|correct|chemspider}} | StdInChI = 1S/CO/c1-2 | StdInChIKey_Ref = {{stdinchicite|correct|chemspider}} | StdInChIKey = UGFAIRIUMAVXCW-UHFFFAOYSA-N | Beilstein = 3587264 | Gmelin = 421 }} | Section2 = {{Chembox Properties | Formula = CO | MolarMass = 28.010 g/mol | Appearance = Colorless gas | Odor = Odorless | Density = {{ubl | 789&nbsp;kg/m³, liquid | 1.250&nbsp;kg/m³ at 0&nbsp;°C, 1&nbsp;atm | 1.145&nbsp;kg/m³ at 25&nbsp;°C, 1&nbsp;atm }} | Solubility = 27.6&nbsp;mg/L (25&nbsp;°C) | SolubleOther = soluble in [[chloroform]], [[acetic acid]], [[ethyl acetate]], [[ethanol]], [[ammonium hydroxide]], [[benzene]] | MeltingPtC = −205.02 | BoilingPtC = −191.5 | Dipole = 0.122 [[Debye|D]] | RefractIndex = 1.0003364 | HenryConstant = 1.04 atm·m³/mol | MagSus = −9.8·10⁻⁶ cm³/mol }} | Section4 = {{Chembox Thermochemistry | HeatCapacity = 29.1 J/(K·mol) | Entropy = 197.7 J/(K·mol) | DeltaGf = | DeltaHf = −110.5 kJ/mol | DeltaHc = −283.4 kJ/mol }} | Section6 = {{Chembox Pharmacology | ATCCode_prefix = V04 | ATCCode_suffix = CX08 }} | Section7 = {{Chembox Hazards | ExternalSDS = [http://www.inchem.org/documents/icsc/icsc/eics0023.htm ICSC 0023] | NFPA_ref = <ref>{{cite book|last1=Richard|first1=Pohanish|title=Sittig's Handbook of Toxic and Hazardous Chemicals and Carcinogens|date=2012|publisher=Elsevier|isbn=978-1-4377-7869-4|page=572|edition=2|url=https://books.google.com/books?id=f6HclgoIkjcC&pg=PA572|access-date=5 September 2015}}</ref> | NFPA-H = 3 | NFPA-F = 4 | NFPA-R = 0 | GHSPictograms = {{GHS02}}{{GHS06}}{{GHS08}} | GHSSignalWord = Danger | HPhrases = {{H-phrases|220|331|360|372}} | PPhrases = {{P-phrases|201|202|210|260|261|264|270|271|281|304+340|308+313|311|314|321|377|381|403|403+233|405|501}} | FlashPtC = −191 | AutoignitionPtC = 609 | ExploLimits = 12.5–74.2% | NIOSH_ref = <ref name=PGCH>{{PGCH|0105}}</ref> | PEL = TWA 50&nbsp;ppm (55&nbsp;mg/m³) | REL = {{ubl | TWA 35&nbsp;ppm (40&nbsp;mg/m³) | C 200&nbsp;ppm (229&nbsp;mg/m³) }} | IDLH = 1200&nbsp;ppm | LC50 = {{ubl | 8636&nbsp;ppm (rat, 15&nbsp;min) | 5207&nbsp;ppm (rat, 30&nbsp;min) | 1784&nbsp;ppm (rat, 4&nbsp;h) | 2414&nbsp;ppm (mouse, 4&nbsp;h) | 5647&nbsp;ppm (guinea pig, 4&nbsp;h)<ref name=IDLH>{{IDLH|630080|Carbon monoxide}}</ref> }} | LCLo = {{ubl | 4000&nbsp;ppm (human, 30&nbsp;min) | 5000&nbsp;ppm (human, 5&nbsp;min)<ref name=IDLH/> }} }}<ref>{{cite web|url=http://cameochemicals.noaa.gov/chemical/335|title=CARBON MONOXIDE - CAMEO Chemicals - NOAA|first=NOAA Office of Response and Restoration, US|last=GOV|website=cameochemicals.noaa.gov|access-date=31 August 2021|archive-date=9 May 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170509115526/https://cameochemicals.noaa.gov/chemical/335|url-status=dead}}</ref> | Section8 = {{Chembox Related | OtherFunction_label = carbon oxides | OtherFunction = [[Carbon dioxide]]<br/>[[Carbon suboxide]]<br/>[[Oxocarbon]]s }} }} [[File:01p17011.jpg|thumb|ကာဗွန်မွန်အောက်ဆိုက် ဖြစ်ပေါ်တတ်သည့် နေရာများ မီးသွေး ကျောက်မီးသွေး စသည်တို့ မီးလောင်စဉ် လေအလုံအလောက် မရလျှင် အဆိပ်ပြင်းသော ကာဗွန်မွန် ‌ေနာက်ဆိုက်ဓာတ်ငွေ့ ဖြစ်ပေါ်တတ်ရာပုံတွင် အဆိုပါအကြောင်းကြောင့် ဤဓာတ်ငွေ့ဖြစ်ပေါ်တတ်သည့်သာဓကအချို့ကို ဖော်ပြထားသည်]] '''ကာဗွန်မို‌နောက်ဆိုက်'''သည် အရောင်ကင်း၍ အနံ့အရသာ မရှိသော ဓာတ်ငွေ့ ဖြစ်၏။ ရေတွင်အနည်းငယ်သာ ပျော်ဝင်၏။ လေလောက်ပင်လေး၍ ကိုယ်တိုင်မီးလောင်နိုင်သော်လည်း မီးလောင်မှုကို အားမပေး ချေ။ အလွန်အဆိပ်ပြင်းထန်သောကြောင့် ထိုဓာတ်ငွေ့ကို လူ၊ တိရစ္ဆာန်တို့ ရူရှိုက် မိသော် အသက်အန္တရာယ် ဖြစ်နိုင်သည်။ ကာဗွန်မွန်အောက်ဆိုက်ဓာတ်ငွေ့ကို သဘာဝတွင် အလိုအလျောက် တွေ့ရခဲ၏။ မီးတောင်ပတ်ဝန်းကျင်တွင်ရှိသော လေထဲ၌ အနည်းအကျဉ်းမျှသာ တွေ့ရ၏။ မီးထွန်းသော ဓာတ်ငွေ့များတွင် ကာဗွန်မို‌နောက်ဆိုက် ပါတတ်သောကြောင့်၊ ထိုဓာတ်ငွေ့ကို အနည်းငယ်မျှရူရှိုက်မိလျှင်ပင် ဘေးအန္တရာယ် ဖြစ်စေတတ်သည်။ မော်တော်ကား အိပ်ဇောပိုက်များမှ ထုတ်လိုက်သောအငွေ့များ တွင်လည်း ကာဗွန်မို‌ေနာက်ဆိုက် ပါလာသောကြောင့်၊ လူရှိနေခိုက် မော်တော်ကားကို စက်နှိုး၍ မော်တော်ကားရုံကို လေလုံအောင် ပိတ်မထားမိရန် အထူးသတိပြုအပ်ပေသည်။ ကာဗွန်မိုအောက်ဆိုက်နှင့် ကာဗွန်ဒိုင်အောက်ဆိုက်တို့ ခြားနားပုံမှာ ကာဗွန်မို‌နောက်ဆိုက်၏ မော်လီကျူးတစ်ခုတွင် [[ကာဗွန်]]အက်တမ်တစ်ခုနှင့် [[အောက်ဆီဂျင်]]အက်တမ်တစ်ခုသာ ပါရှိ၏။ ယင်း၏ဓာတု သင်္ကေတမှာ CO ဖြစ်၏။ ကာဗွန်မို‌နောက်ဆိုက် ရရှိလိုသော် မီးသွေးကို လေအလုံ အလောက် မပေးဘဲ မီးရှို့ပါက မီးသွေးရှိ ကာဗွန်နှင့်လေ အတွင်းရှိ အောက်စီဂျင်တို့သည် ပူးပေါင်း၍ ကာဗွန်မွန် အောက်ဆိုက် ဖြစ်လာသည်။ မီးသွေး + အောက်ဆီဂျင် (မလုံမလောက်) ကာဗွန်မွန်‌ေနာက်ဆိုက် ကာဗွန်မွန်အောက်ဆိုက်ကို ကာဗွန်ဒိုင်အောက်ဆိုက် မှလည်း ရရှိနိုင်၏။ ကာဗွန်ဒိုင်အောက်ဆိုက် ဓာတ်ငွေ့ကို ရဲရဲတောက်နေသော မီးကျီးခဲများ အပေါ်မှ ဖြတ်သန်းသွားစေခြင်းဖြင့် ကာဗွန်မွန်အောက်ဆိုက် ဓာတ်ငွေ့ကို ရရှိနိုင်သည်။ {| border="3" style="font-size:20px" |- !width="100"|CO2||+||C||=||CO |- |ကာဗွန်ဒိုင် အောက်ဆိုက်||+||မီးကျီးခဲ||=||ကာဗွန်မွန် အော‌ေနာက်ဆိုက် |} <ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၁)</ref> == ကိုးကား == {{Reflist}} [[Category:ကာဗွန်မိုနောက်ဆိုက်]] 9tzhw79nk1120ge8w85fvd4u2hyb3y9 0 12285 1051714 1051596 2026-09-07T10:16:11Z Zawzawaungthwin 100038 [[Category:မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံတော်အကြီးအကဲများ]] 1051714 wikitext text/x-wiki {{Infobox officeholder | name = ကင်အီဆွန်း | image = Kim Il-sung 1984.jpg | caption = ၁၉၈၄ ခုနှစ်က တွေ့ရသော ကင်အီဆွန်း | office = ကိုရီးယား အလုပ်သမားပါတီ အထွေထွေအတွင်းရေးမှူး | term_start = ၁၂ အောက်တိုဘာ ၁၉၆၆ | term_end = ၈ ဇူလိုင် ၁၉၉၄ | predecessor = ''မိမိကိုယ်တိုင်'' (ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ်) | successor = [[ကင်ဂျုံအီ]] | office1 = [[မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံ၏ သမ္မတ]] | term_start1 = ၂၈ ဒီဇင်ဘာ ၁၉၇၂ | term_end1 = ၈ ဇူလိုင် ၁၉၉၄ | predecessor1 = ''ရာထူး စတင်ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်'' | successor1 = ''ရာထူး ဖျက်သိမ်းခဲ့သည်'' | birth_name = ကင်ဆောင်းကျူ | birth_date = {{birth date|df=yes|1912|4|15}} | birth_place = [[ပြုံယမ်းမြို့]]၊ ကိုရီးယားအင်ပါယာ|ကိုရီးယား (ဂျပန်ကိုလိုနီခေတ်) | death_date = {{death date and age|df=yes|1994|7|8|1912|4|15}} | death_place = မြောက်ကိုရီးယား | resting_place = ကုမ်ဆူဆန် နေအိမ်တော် သုဿန် | spouse = ကင်ဂျုံစွတ် <br />(<small>၁၉၄၁ - ၁၉၄၉၊ ကွယ်လွန်</small>)<br />ကင်ဆောင်းအဲ (<small>၁၉၅၂ - ၁၉၉၄</small>) | children = [[ကင်ဂျုံအီ]] အပါအဝင် (၁၀ ဦး) | parents = {{ubl|ကင်ဟျောင်းဂျစ်|ကန်ပန်ဆော့}} | party = ကိုရီးယား အလုပ်သမားပါတီ | signature = Kim Il Sung Signature.svg }} '''ကင်အီဆွန်း''' (၁၅ ဧပြီ ၁၉၁၂ – ၈ ဇူလိုင် ၁၉၉၄) သည် [[မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံ]] စတင်တည်ထောင်သူ ခေါင်းဆောင်ဖြစ်ပြီး အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာကွန်မြူနစ်နှင့် အလုပ်သမား လူတန်းစားလှုပ်ရှားမှုများ၏ ထင်ရှားသောခေါင်းဆောင် တစ်ဦးလည်းဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web |title=80th Anniversary Of The Birth Of Kim Chol Ju Minisheet 1996 |url=https://www.propagandaworld.org/product-page/80th-anniversary-of-the-birth-of-kim-chol-ju-minisheet-1996 |access-date=19 September 2023 |website=Propagandaworld |language=en}}</ref> == ငယ်ဘဝနှင့် ပညာရေး == ဆွန်းသည် ၁၉၁၂ ခုနှစ် ဧပြီလ ၁၅ ရက်နေ့တွင် ပျန်ယန်မြို့ မန်ယုန်ဒယ် ကျေးရွာ၌ လူဆင်းရဲ မိဘနှစ်ပါးမှ ဖွားမြင်ခဲ့၍ အဘ၏ အမည်မှာ မစ္စတာကင်ဟျုံဂျစ် ဖြစ်သည်။ အမိမှာ မစ်ကန်ဗန်ဆွတ် ဖြစ်သည်။ ဘိုးစဉ်ဘောင်ဆက်ကပင် နိုင်ငံလွတ်လပ်ရေး၊ ပြည်သူတို့၏ လွတ်လပ်ရေးအတွက် နိုင်ငံခြား ကျူးကျော်ရေးသမားများကို ဆန့်ကျင်လျက် တိုက်ပွဲဝင်ခဲ့ကြသည်။ ဆွန်းသည် [[ဂျပန်]]ဆန့်ကျင်ရေး ပုန်ကန်ထကြွမှုကြောင့် ဖခင်အား ဂျပန်နယ်ချဲ့ပုလိပ်တို့က ရက်စက် ကြမ်းကြုတ်စွာ ဖမ်းဆီးမှုကို မြင်တွေ့ရ၍ ဖခင်ဖြစ်သူ၏ နိုင်ငံရေးဩဇာခံရသူပီပီ ဆန့်ဂျစ် အတွေးအခေါ်များနှင့် တော်လှန်ရေး လူတန်းစား အသိစိတ်ဓာတ်များ ကိန်းအောင်းခဲ့လေသည်။<ref>{{Cite book |last=Hoare |first=James |date=13 July 2012 |title=Historical Dictionary of Democratic People's Republic of Korea |url=https://books.google.com/books?id=ZI-6NARaLusC&dq=Kim+Yong-ju+1920&pg=PA226 |publisher=Scarecrow Press |isbn=978-0-8108-6151-0 |language=en}}</ref> ကင်အီဆွန်းသည် သွားလေရာသို့ စာအုပ်များကို သယ်ဆောင်လျက် ကိုရီးယားမျိုးချစ် ဗိုလ်ချုပ်ကြီးများအကြောင်း၊ ကမ္ဘာ့ ခေါင်းဆောင်ကြီးများ အကြောင်းတို့ကို လိုလိုချင်ချင် ဖတ်ရှုတတ်သည်။ ကင်အီဆွန်းသည် ကျောင်းသားဘဝကပင် သတင်းစာများကို မှန်မှန်ဖတ်သည်။ ဆွန်းသည် ၁၄ နှစ်သားအရွယ်တွင် ဖခင် တော်လှန်ရေး တိုက်ပွဲ ဆင်နွှဲရာ [[တရုတ်ပြည်]]အရှေ့မြောက်ပိုင်းသို့ သွား၍ ဂျပန်ဆန့်ကျင်ရေး မိန့်ခွန်းများ ပေးလျက် လူကြီးလူငယ် မရွေးကို ဆွဲဆောင်နိုင်သည်။ ၁၉၂၆ ခုနှစ် ဇွန်လ ၅ ရက်နေ့တွင် ဖခင် ကွယ်လွန်သွားသောအခါ ဆွန်းသည် စိတ်ဓာတ် အကြီးအကျယ် လှုပ်ရှားကာ တော်လှန်ရေး တိုက်ပွဲ၌ မိမိကိုယ်ကို စွန့်လှူရန် သန္နိဋ္ဌာန် ချလိုက်ပြီး လွတ်လပ်ရေး တပ်မတော်အတွက် ကေဒါများ လေ့ကျင့် မွေးထုတ်ရန် အမျိုးသားဝါဒီများက တည်ထောင်ထားခဲ့သော ဝှာဆွန်ယူဆွတ် ကျောင်းသို့ ဝင်ရောက်ခဲ့သည်။<ref>{{cite news |last=Byrnes |first=Sholto |date=7 May 2010 |title=The Rage Against God, By Peter Hitchens |url=https://www.independent.co.uk/arts-entertainment/books/reviews/the-rage-against-god-by-peter-hitchens-1965109.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20100512025421/http://www.independent.co.uk/arts-entertainment/books/reviews/the-rage-against-god-by-peter-hitchens-1965109.html |archive-date=12 May 2010 |work=The Independent |location=London}}</ref> == နိုင်ငံရေးလှုပ်ရှားမှုများ == ကင်အီဆွန်းသည် ဆိုရှယ်လစ်ဝါဒဆိုင်ရာ စာအုပ်များကို လျှို့ဝှက်စွာ ဖတ်ရှု၍ မတ်ဝါဒ၊ လီနင်ဝါဒ၏ လမ်းစဉ်သာလျှင် မိမိနိုင်ငံနှင့် ပြည်သူများကို အစစ်အမှန် ကယ်တင်နိုင်မည့် လမ်းစဉ် ဖြစ်သည်ဟု ယုံကြည်လာသည်။ သို့ဖြင့် ထိုနှစ် မိုးရာသီ၌ နယ်ချဲ့ဝါဒ တိုက်ဖျက်ရေး သမဂ္ဂ အမည်ရှိ တရားမဝင်သော တော်လှန်ရေး အဖွဲ့အစည်း တစ်ရပ်ကို တည်ထောင်လိုက်သည်။ ထို့နောက် တော်လှန်သော လူငယ် ကျောင်းသား လှုပ်ရှားမှု၏ ခေါင်းဆောင်အဖြစ် ထင်ပေါ်လာသည်။ ဝှာဆွန်ယူဆွတ်ကျောင်းမှ ထွက်၍ ကလေးသူငယ်များအား ပညာပေးရန် စယ်နာလ် (နေ့သစ်) သတင်းစာကို ပုံနှိပ်ထုတ်ဝေသည်။ ထိုမှ တော်လှန်ရေး အောင်ပွဲသို့ ရှေးရှုမည့် လုပ်ငန်း များကို ဆက်တိုက်လုပ်နေရင်း ၁၉၂၉ ခုနှစ်တွင် အဖမ်းခံရသည်။ သို့သော် ထောင်တွင်း၌လည်း မိမိ လမ်းညွှန်ဖွယ်ရာများကို ဆက်လက် လုပ်မြဲလုပ်ကာ ထောင်မှ ထွက်လာချိန်၌ မတ်လီနင်ဝါဒီနှင့် ကိုရီးယား တော်လှန်ရေး၏ ခေါင်းဆောင် ဖြစ်လာတော့သည်။ ရဲဘော်များနှင့် လူထု၏ အတိုင်းမသိသော ယုံကြည်လေးစားမှုကို ခံယူရရှိခဲ့သည့် ကင်အီဆွန်းကို ယခင်ကရဲဘော် ကင်ဆွန်ဂျူဟု ခေါ်ရာမှ လွတ်မြောက်သော အရုဏ်ဦးဆီသို့ ဦးဆောင်သော မိုးသောက်ကြယ် ဖြစ်စေဟန်၊ ရဲဘော်ဟန်ဗြိုလ်ဟု ခေါ်ကြကာ ရဲဘော်အီဆွန်း ရရှိခြင်းဟု ပြောင်းလဲခေါ်ပြီး ရဲဘော်အီဆွန်းဟု တွင်လာသည်။ ကင်အီဆွန်းသည် ကိုရီးယားတော်လှန်ရေးကို ကိုရီးယား ကွန်မြူနစ်များနှင့် ပြည်သူများ၏ ကိုယ်ပိုင် အားထုတ်မှုဖြင့်ဆောင်ရွက်ရမည်ဟူသော ''ဂျူချေ'' အတွေးအခေါ်ကို လည်းကောင်း မိမိကိုယ်ကိုမိမိအားကိုးသော တော်လှန်ရေးစိတ် အမြဲ တင်းကြပ်စွာ တည်ရေးကို၎င်း အားပေးအားမြှောက်လုပ်ရင်း သဘောတရားနှင့် အတွေ့အကြုံများကို ပေါင်းစပ်၍ ပညာပေး စည်းရုံးမှု ကိုယ်တိုင်ကိုယ်ကျ ပါဝင်မှု စသည်တို့ဖြင့် ၁၉၄၈ ခုနှစ်တွင် ဂျပန်နယ်ချဲ့စိုးမိုးမှုမှ အောင်ပွဲဆင်ခဲ့သည်။ ဤသို့ စွမ်းဆောင်နိုင်မှုကြောင့် မေလ ၁ ရက်နေ့ တွင် ကိုရီးယားပြည်သူ့ ဒီမိုကရက်တစ် သမ္မတနိုင်ငံ (မြောက်ကိုရီးယား)ကို ထူထောင်သည်။ တောင်မြောက် ကိုရီးယားစစ်ပွဲသည် ၁၉၅ဝ ပြည့်နှစ်တွင် ပေါ်ပေါက်လာပြန်ရာ ကင်အီဆွန်း၏ ဦးဆောင်မှုများကို တွေ့ကြရပြန်သည်။ ၁၉၅၃ ခုနှစ် ဇူလိုင်လတွင် ကိုရီးယားစစ်ပွဲ ပြီးဆုံးသွားသောအခါ ကင်အီဆွန်းမှာလည်း နိုင်ငံ၏ မာရှယ်ဘွဲ့တံဆိပ်ဖြင့်၎င်း၊ သူရဲကောင်း ဘွဲ့တံဆိပ်ဖြင့်၎င်း ချီးမြှင့်ခြင်း ခံရသည်။ ဆွန်းသည် စာအုပ်နှင့် လမ်းညွှန်စာတမ်း အများအပြား ရေးသားခဲ့သည်။ == ဘဝနိဂုံး == မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံကို တည်ထောင်သူနှင့် အမြင့်ဆုံးခေါင်းဆောင်ဖြစ်သူ ကင်အီဆွန်း သည် အသက် ၈၂ နှစ်အရွယ် ၁၉၉၄ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၈ ရက်နေ့ နံနက်စောစောပိုင်းတွင် နှလုံးဖောက်ပြန်ကာ ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။ မြောက်ကိုရီးယား အစိုးရအနေဖြင့် ၎င်းကွယ်လွန်ပြီးနောက် နာရီပေါင်း ၃၄ နာရီကျော်ကြာသည်အထိ သေဆုံးမှုကို သတင်းထုတ်ပြန်ခဲ့ခြင်း မရှိပေ။ ဇူလိုင်လ ၈ ရက်နေ့မှ ၁၇ ရက်နေ့အထိ တရားဝင် ဝမ်းနည်းခြင်းအထိမ်းအမှတ်ကာလအဖြစ် သတ်မှတ်ကြေညာခဲ့ပြီး ယင်းကာလအတွင်း နိုင်ငံတစ်ဝန်းလုံးရှိ နိုင်ငံတော်အလံများကို တိုင်ဝက်လွှင့်ထူခဲ့ကာ ဖျော်ဖြေရေးနှင့် ကခုန်မှုပုံစံအားလုံးကို တားမြစ်ခဲ့သည်။<ref>{{Cite book |date=1994-01-01 |title=North Korea Quarterly |url=https://books.google.com/books?id=LaK6AAAAIAAJ |publisher=Institute of Asian Affairs |pages=56 |language=en}}</ref> ပြုံယမ်း ရေဒီယိုက ကင်အာလ်ဆောင်းသည် နှလုံးဖောက်ပြန်၍ ကွယ်လွန်ခဲ့ကြောင်း သတင်းထုတ်လွှင့်ခဲ့သည်။ ထိုနေ့မှာပင် သူ၏သားဖြစ်သူ [[ကင်ဂျုံအီ]]ကို "ကြီးမြတ်သော ဆက်ခံသူ" (ကိုရီးယား: 위대한 계승자) ဟူသော ဘွဲ့အမည်ဖြင့် မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံ၏ နောက်ထပ်ခေါင်းဆောင်အဖြစ် ကြေညာခဲ့ပြီး နိုင်ငံအတွင်း မိသားစုမျိုးဆက် ခေါင်းဆောင်ပိုင်း စတင်ခြင်းကို အစပြုခဲ့သည်။ကင်ဂျုံအီ သည် ဆယ့်ခုနစ်နှစ်အကြာတွင် သူသည် ဖခင်ဖြစ်သူ ကွယ်လွန်ခဲ့သည့် ရောဂါဝေဒနာအတိုင်း ၂၀၁၁ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလ ၁၇ ရက်နေ့တွင် ကွယ်လွန်ခဲ့ပြီး ကင်ဂျုံအီ၏ ကွယ်လွန်မှုကိုလည်း နာရီပေါင်း ၅၁ နာရီအကြာမှသာ မြောက်ကိုရီးယားအစိုးရက ထုတ်ပြန်ကြေညာခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |last= |last2= |date=1994-07-09 |title=Kim Il Sung, N. Korea's Longtime Leader, Dies : Asia: Death of Communist dictator at 82 comes weeks before North-South meeting. Experts expect instability. |url=https://www.latimes.com/archives/la-xpm-1994-07-09-mn-13445-story.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20200428230846/https://www.latimes.com/archives/la-xpm-1994-07-09-mn-13445-story.html |archive-date=28 April 2020 |access-date=2021-11-07 |website=[[Los Angeles Times]] |language=en-US |last3= |first3= |last4= |last5= |last6= |last7= |last8= |first8= |last9=}}</ref> == ကိုးကား == {{Reflist}} {{Lifetime|၁၉၁၂|၁၉၉၄|}} [[Category:မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံ၏ သမ္မတများ]] [[Category:မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံတော်အကြီးအကဲများ]] h5cez6zg9cmfrbvb97pe2y0lak9d4u0 0 17949 1051603 1050121 2026-09-06T13:07:40Z ~2026-48518-07 147862 1051603 wikitext text/x-wiki {{Infobox lake | name = Lake Meiktila | image = 20160803 Meiktila Lake 7290.jpg | caption = | image_bathymetry = | caption_bathymetry = | location = | coords = {{coord|20|52|N|95|51|E|display=title,inline|region:MM_type:waterbody_source:GNS-enwiki}} | type = ရေလှောင်ကန် | inflow = | outflow = | catchment = | basin_countries = Burma | length = {{convert|7|mi|abbr=on}} | width = | area = {{convert|3.5|mi2|abbr=on}} | depth = | max-depth = | volume = | residence_time = | shore = | elevation = | islands = | sections = north lake, south lake | cities = | frozen = }} '''မိတ္ထီလာကန်''' သည် မိတ္ထီလာမြို့၏ အနောက်ဘက်စောင်း တွင် တည်ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်သည် အလျား ၇ မိုင် နှင့် အနံ မိုင်ဝက်ရှိသောကြောင့် ဧရိယာ အကျယ်အဝန်း စတုရန်း ၃ မိုင်ခွဲ ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်မှာ ကန် ၂ ခု ဖြင့် ဖွဲ့ထားသည်ဖြစ်၍ တောင်ကန်နှင့်မြောက်ကန်ဟူ၍ တွင်သည်။ ကန်ရေပြင်မှာ တစပ်တည်း တပြင်တည်းပင် ဖြစ်သည်။ သို့သော် ထူးခြားချက်ကား မိုးရာသီရေဝင်ချိန်တွင် မြောက်ကန်မှ ရေသည် ရေကြည်စင်မှ တောင်ကန်တွင်းသို့ စီးဝင်ပေသည်။ ရေနောက်နှင့် ရေကြည် ဘယ်အခါမှ ရောစပ်ခြင်းမရှိဟု ဆိုစမှတ်ပြုကြသည်။ သာစည်-မြင်းခြံ မီးရထားလမ်း တံတားသည် ၎င်းတောင်ကန်၊ မြောက်ကန် အစပ်ပေါ်တွင် ဖြတ်ကျော် တည်ဆောက်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ ယခုအခါ မြောက်ကန်တွင် ရေလွှဲတံခါး၂ ခုရှိ၍ တောင် ကန်တွင် ရေလွှဲတံခါး ၁၁ ပေါက်နှင့် အလျား ပေ ၃ဝ ကျယ်သော တံခါးကြီး တစ်ပေါက်ရှိသည်။ မိတ္ထီလာမြို့သူ မြို့သားတို့သည် မိတ္ထီလာ ကန်တော်ရေကို သောက်သုံး ကြရ၏။ လယ်ယာစိုက်ပျိုးရာတွင်လည်း မိတ္ထီလာကန်မှ ရေများကို သွယ်ယူ ရရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်သည် အခြား သော ကန်များနှင့် မတူဘဲ အံ့ဖွယ်ကိုးပါး ရှိလေသည်။ မိတ္ထီလာကန်မှ ရေတွင် အနဝတတ်အိုင်မြတ်မှ ရေပါရှိ သည်။ အကြောင်းမဲ့ မနောက်ကျုပေ ။ အကြောင်းမဲ့ ညှီဟောက် နံစော်ခြင်း မရှိပေ ။ ဒိုက်အမှိုက်များ မတည်ပေ။ အကောင်ပုပ်များ ကြာရှည် မတည်းပေ။ ရတနာအမျိုးမျိုး တို့ဖြင့် ပြွမ်း၏။ ကြာစသော ရေမှော်ပင်တို့ မပေါက် ရောက်ပေ။ ကန်တွင်းရှိကြိုးကြာရုပ် မှတ်တိုင်မှ ကြိုးကြာ နှုတ်သီးသို့ ရေမရောက်ပေ။ သုံးနှစ်သုံးသီး လုပ်စားနိုင် လောက်အောင် ရေများရှိ၏။ ငါးရံ့၊ ငါးခူ၊ ငါးစီပူမရှိပေ။ အဓိဋ္ဌာန်ပြုသော ပေပင် မကြီးမထွားပေ။ (ထိုပေပင်မှာ အနော်ရထာမင်းစောက မထောင်းတာ နတ် မောင်နှမ ကျွတ်ချိန်တန်လျှင် ထရစ်မှ ပိုလွန်၍ ကြီး ထွားပေလတ္တံ့ ဟု ဆိုကာ စိုက်ပျိုးခဲ့သော အပင်ဖြစ် သည်။ ၁၉၄ဝ ပြည့်နှစ်ခန့်က ရှိရင်းစွဲ လူတစ်ရပ် ထက် ပို၍ ကြီးထွားလာသော ဟူ၏။) အဓိဋဌာန်သော မန်ကျည်းပင်တစ်ဆစ်သာ သီးသည်။ (အထက်ပါ နတ်မောင်နှမကိုပင် အကြောင်းပြု၍ ယင်းတို့ ကျွတ်ချိန် တန်လျှင် တစ်ဆစ်မှ ပိုလွန်၍ သီးပေးလတ္တံ့ ဟု ဆိုကာ စိုက်ခဲ့သည်။ အင်္ဂလိပ်တို့ ခုတ်ပစ်လိုက်သောကြောင့် ယခုအခါ မရှိတော့ပြီ။) ထို့ပြင် ကန်ပတ်လည်၌ သိမ် ၉ သိမ်၊ ဂူ ၉ လုံး၊ ကုန်း ၉ ကုန်း၊ အင်း ၉ အင်း၊ အိုင့် ၉အိုင့် ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်တွင် အံ့ဖွယ်ကိုးပါး ရှိသည်ဟု ဆိုသော်လည်း ၉ ပါးထက်မနည်းကြောင်း တွေ့ရှိရသောဟူ၏။ မိတ္ထီလာကန်သည် အတိတ်နိမိတ်များ ပြတတ်သည်ဟုလည်းဆိုသည်။ နတ်ကြီးသည် ဟုလည်း ယုံကြည်ကြသည်။ မိတ္ထီလာကန်မှာ သဘာဝအားဖြင့် ဖြစ်ပေါ်သော ကန်မဟုတ်ဘဲ လူတို့ကပြုပြင်ထားသော ကန်ဖြစ်၏။ သမိုင်းတစ်စောင်တွင် မိတ္ထီလာကန်ကို ကမ္ဘာဦးကာလက အာကာရဋ္ဌမင်း လက်ဦးအမွန် ဖန်ဆင်း တည်ထောင်ပြီးသည့် နောက် နှစ်ပေါင်းများစွာ ကြာသောကာလ၌ ကုသမင်း ဆည်ဖို့ပြုပြင်ပြီးလျှင် ကာလရွေ့လျောလျှင် ဂေါတမ မြတ်စွာဘုရား၏ ဘိုးတော် အဉ္စနမင်းက တစ်ဖန် ဆည်ဖို့ပြုစုသည်ဟု ဆို၏။ အချို့မူများတွင်ကား ဂေါတမ မြတ်စွာဘုရား၏ ဘိုးတော် အဉ္စနမင်းက လက်ဦးအစ ဖန်ဆင်းပြုစုသည်ဟု ဆို၏။ ရှေးအခါက [[သျှိသျှားပင်]]များ ပေါက်ရောက်သောကြောင့် သျှိသျှားကန်ဟု တွင်ခဲ့၏။ ကောဇာ သက္ကရာဇ် ၄၁၄ ခုနှစ်တွင် အရည်းကြီး ရဟန်းရှင်ယောင် (၁,ဝဝဝ) တို့သည် သျှိသျှား ကန်တော် တစ်ဝိုက်တွင် သောင်းကျန်းလျက်ရှိကြောင်း တိုင်းသူပြည်သားတို့ လျှောက်ထား ချက်အရ ပုဂံပြည်အနော်ရထာမင်းစောသည် သျှိသျှားကန်ရှိရာသို့ သွားရောက်၍ အရည်းကြီးတို့အား နှိမ်နင်းအောင်မြင်လေ၏။ ထိုပြီးကာလ ၉လ လွန်မြောက်သောအခါတွင် အနော်ရထာမင်း စောသည် ရှင်အရဟံဟောပြောတော်မူချက်အရ ဗိုလ်ပါ အပေါင်း တို့ခြံရံပြီးသော် တောင်ဘက် လယ်တွင်းတပြင် နယ်ပယ်တို့သို့ ခရီးလှည့်လည်ကြွမြန်းတော်မူခဲ့ရာ၊ ကျွဲတလင်းချောင်း၊ ''မြွေ၊ ကတူးကန်'' အရပ်သို့ ရောက်တော်မူဖြင့် ခေတ္တအပန်းဖြေ ရေသဘင်နန်း စံမြန်း သာယာတော်မူသည်။ ထိုအခါ သျှိသျှား ကန်တော်စောင့် နတ်ကြီးလေးပါး ပေါ်လာ၏။ နတ်များ ပြောပြ ချက်အရ မဟာ သက္ကရာဇ် ၁၁၇ ခုနှစ်တွင် ဂေါတမမြတ်စွာဘုရားသည် ညီတော်အာနန္ဒာမထေရ်ကို နောက်ပါ ခေါ်ဆောင်တော်မူ၍ ခရီးဒေသစာရီ ကြွချီတော်မူလာကာ သျှိသျှား ကန်တော်တွင် ရေသပ္ပါယ်တော်မူပြီးသော အခါ ညီတော် အာနန္ဒာ အား ဒုကုဋ်သင်္ကန်းတော်ကို ခင်းစေတော်မူပြီးနောက် ထက်ဝယ်ဖွဲ့ ခွေစမ္ပါယ်နေတော်မူ၏။ ထိုအခါ ဘောဂဝတီမှ နတ်နဂါးတို့သည် သစ်သီး ကြီးငယ်များကို ယူဆောင်လာကြကုန်၍ လှူဒါန်း ဆက် ကပ်ပူဇော်ကြသည်။ ဘုရားသခင်၏ တရားတော်ကို နတ်နဂါးများ၊ နတ်သားများ ကြားနာပြီးသည့်အဆုံးတွင် နတ်နဂါးတို့သည် ကန် တော်၏ အကြောင်းဇာစ်မြစ်ကို မေးမြန်း လျှောက်ထားကြ၏။ ထိုအခါ မြတ်စွာဘုရားလည်း '' ဤကန်တော်သည် ကမ္ဘာဦးတည်စက ကန်ဖြစ်၍အာကာရဋ္ဌမင်း၊ ကုသမင်းတို့ ဆည်ဖို့ပြုစုကြသည်။ ထိုသည့်နောက် ငါဘုရား၏ ဘိုးတော်ဖြစ်သော မဟာအဉ္စနမင်း လက်ထက် ကလိယုဂ် ၈၆၄၅ ကို ဖြို၍ အတို ၂ ခုကြွင်း ပြုပြီး သောအခါ ဇမ္ဗူဒီပါကျွန်းအပြင်ဝယ် တံခွန်သဖွယ်ဖြစ်၍ ကျော်စော ထင်ရှား ကျေးဇူးများသော ဤ သျှိသျှားမည်သော ကန်တော်ကို ပွားတက်လာသော သက္ကရာဇ် ၁ဝ ခုနှစ်တွင် တောင်ရိုးတောင်စဉ် ရေလာရေဆည်း ကုန်းကြည်းချောင်းမြောင်း အရပ် ဟူသမျှတို့နှင့် နှိုင်းဆပြီးလျှင် နောင်လာလတ္တံ့သော နှစ်ပေါင်း ၈၄ဝဝဝ ပတ်လုံးတည်စေသတည်းဟု ဓိဋ္ဌာန်တော်မူပြီး ဆည်ဖို့တော်မူ၏။ ထိုအခါ သိကြားဗြဟ္မာ နတ်အပေါင်းတို့သည် အနဝတတ် အိုင်မြတ်မှ ရေကို ယူဆောင်လာကြပြီးသော် ဤကန်တွင်း၌ ထွေးအ ကြလေရာ နောင်လာလတ္တံ့သော နှစ်ပေါင်း ၈၄,ဝဝဝ တည် ပေလတ္တံ့ဟု သိကြားဗြဟ္မာ နတ်အပေါင်းကဆိုကုန်ကြသည် '' ဟု မိန့်ဆိုတော်မူကြောင်းကို သိရလေသည်။ ကန်စောင့် နတ်များ၏ တိုက်တွန်းချက်အရ အနော်ရထာ မင်းစောကန်တော်ကို ဖို့လေရာ၊ သက္ကရာဇ် ၄၁၆ တွင် အပြီးတိုင်သည်။ ၁၁ ကြိမ်မြောက် ဆည် ဖို့ခြင်းဖြစ်၏။ ကန်တော်ကို ဘုန်းတန်ခိုးကြီးသော ဘုရင်များသာ ဆည်ဖို့နိုင်သည်ဟု ဆိုရိုးရှိ၏။ အနော်ရထာမင်း၏ နောက် ပုဂံ အလောင်းစည်သူ၊ နရပတိစည်သူ၊ အင်းဝဘုရင်မင်းကြီးစွာ စော်ကဲ၊ ညောင်ရမ်းမင်းတရား၊ ကုန်းဘောင်ခေတ် ဘိုးတော်ဘုရား၊ မင်း တုန်းမင်းတို့ ဆည်ဖို့ပြုပြင်ခဲ့သည့်အပြင် ကောဇာသက္ကရာဇ် ၁၂၉၇ ခုနှစ်(ခရစ် ၁၉၃၅) ခုနှစ်တွင် အင်္ဂလိပ်အစိုးရ လက် ထက်က သိန်း ၂ဝ ကျော် စိုက်ထုတ် အကုန်ခံ၍ ကေရာတာ၊ ရေလွှတ်တံခါးကြီး တစ်ခုကို တည်ဆောက်ခဲ့၏။ == ငါးမည်ရကန် == မိတ္တီလာကန်သည် ရှေးအခါက သျှိသျှားကန်ဟု တွင်ခဲ့သည်။ ကန်တစ်ဝိုက်တွင် ပေါက်ရောက်သော သျှိသျှားပင်များကိုစွဲ၍ ခေါ်ခြင်းပင်ဖြစ်၏။ ကာဠာဝကကန်၊ မင်္ဂလာကန်၊ မေတ္တာကန် ဟူ၍လည်း တွင်ခဲ့သည်။ မိတ္ထီလာကန် ဟူ၍ ယခုအခါ တွင်လျက် ရှိသော အမည်မှာ အနော်ရထာမင်း မှည့်ခေါ်ခဲ့သော အမည်ဖြစ်၏။ သျှိသျှားကန်၏ ရေသည် ပုပ္ပါးတောင်နှင့် စပ်ခြင်း ထိခြင်း ရှိ မရှိကို မြင်းသည်တော် တစ်ဦးအား သွားရောက်ကြည့် ရှု့စေ၏။ သွားရောက်ကြည့်ရှုသူသည် အလျင်သွား၍ ကြည့်ကာ ပြန်လာသည်တွင်မထိလာပါဟု လျှောက်ထားဖြေကြားပြီးလျှင် အမောဆို့၍ သေဆုံးသွားလေ၏။ ယင်းကို စွဲ၍ မထိလာကန်ဟု ပြောင်းလဲခေါ်ဝေါ်သမုတ်ရာမှ ကာလရွေ့လျားသည့်အလျောက် မိတ္ထီလာကန်ဟု ဖြစ်လာသည်။ အမောဆို့ သေဆုံးသွားသော မြင်းသည်ကား မထောင်းတာနတ်ဖြစ်၍ ကန်တော်ကိုစောင့်သည်ဟု ဆိုသည်။ ကန်တော်တစ်ဝိုက်ရှိ မြို့ကိုလည်း ကန်၏ အမည်ကို အစွဲပြု၍ မိတ္ထီလာမြို့ဟု ခေါ်ကြပေသည်။<ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၉)</ref> == ကိုးကား == <references/> [[Category:မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး]] [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ရေကန်များ]] [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ လည်ပတ်စရာနေရာများ]] adzu34eso6lj2nfs38arh4emtq7oilo 1051604 1051603 2026-09-06T13:08:45Z ~2026-48518-07 147862 1051604 wikitext text/x-wiki {{Infobox lake | name = Lake Meiktila | image = 20160803 Meiktila Lake 7290.jpg | caption = | image_bathymetry = | caption_bathymetry = | location = | coords = {{coord|20|52|N|95|51|E|display=title,inline|region:MM_type:waterbody_source:GNS-enwiki}} | type = ရေလှောင်ကန် | inflow = | outflow = | catchment = | basin_countries = Burma | length = {{convert|7|mi|abbr=on}} | width = | area = {{convert|3.5|mi2|abbr=on}} | depth = | max-depth = | volume = | residence_time = | shore = | elevation = | islands = | sections = north lake, south lake | cities = | frozen = }} '''မိတ္ထီလာကန်''' သည် မိတ္ထီလာမြို့၏ အနောက်ဘက်စောင်း တွင် တည်ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်သည် အလျား ၇ မိုင် နှင့် အနံ မိုင်ဝက်ရှိသောကြောင့် ဧရိယာ အကျယ်အဝန်း စတုရန်း ၃ မိုင်ခွဲ ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်မှာ ကန် ၂ ခု ဖြင့် ဖွဲ့ထားသည်ဖြစ်၍ တောင်ကန်နှင့်မြောက်ကန်ဟူ၍ တွင်သည်။ ကန်ရေပြင်မှာ တစပ်တည်း တပြင်တည်းပင် ဖြစ်သည်။ သို့သော် ထူးခြားချက်ကား မိုးရာသီရေဝင်ချိန်တွင် မြောက်ကန်မှ ရေသည် ရေကြည်စင်မှ တောင်ကန်တွင်းသို့ စီးဝင်ပေသည်။ ရေနောက်နှင့် ရေကြည် ဘယ်အခါမှ ရောစပ်ခြင်းမရှိဟု ဆိုစမှတ်ပြုကြသည်။ သာစည်-မြင်းခြံ မီးရထားလမ်း တံတားသည် ၎င်းတောင်ကန်၊ မြောက်ကန် အစပ်ပေါ်တွင် ဖြတ်ကျော် တည်ဆောက်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ ယခုအခါ မြောက်ကန်တွင် ရေလွှဲတံခါး၂ ခုရှိ၍ တောင် ကန်တွင် ရေလွှဲတံခါး ၁၁ ပေါက်နှင့် အလျား ပေ ၃ဝ ကျယ်သော တံခါးကြီး တစ်ပေါက်ရှိသည်။ မိတ္ထီလာမြို့သူ မြို့သားတို့သည် မိတ္ထီလာ ကန်တော်ရေကို သောက်သုံး ကြရ၏။ လယ်ယာစိုက်ပျိုးရာတွင်လည်း မိတ္ထီလာကန်မှ ရေများကို သွယ်ယူ ရရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်သည် အခြား သော ကန်များနှင့် မတူဘဲ အံ့ဖွယ်ကိုးပါး ရှိလေသည်။ မိတ္ထီလာကန်မှ ရေတွင် အနဝတတ်အိုင်မြတ်မှ ရေပါရှိ သည်။ အကြောင်းမဲ့ မနောက်ကျုပေ ။ အကြောင်းမဲ့ ညှီဟောက် နံစော်ခြင်း မရှိပေ ။ ဒိုက်အမှိုက်များ မတည်ပေ။ အကောင်ပုပ်များ ကြာရှည် မတည်းပေ။ ရတနာအမျိုးမျိုး တို့ဖြင့် ပြွမ်း၏။ ကြာစသော ရေမှော်ပင်တို့ မပေါက် ရောက်ပေ။ ကန်တွင်းရှိကြိုးကြာရုပ် မှတ်တိုင်မှ ကြိုးကြာ နှုတ်သီးသို့ ရေမရောက်ပေ။ သုံးနှစ်သုံးသီး လုပ်စားနိုင် လောက်အောင် ရေများရှိ၏။ ငါးရံ့၊ ငါးခူ၊ ငါးစီပူမရှိပေ။ အဓိဋ္ဌာန်ပြုသော ပေပင် မကြီးမထွားပေ။ (ထိုပေပင်မှာ အနော်ရထာမင်းစောက မထောင်းတာ နတ် မောင်နှမ ကျွတ်ချိန်တန်လျှင် ထရစ်မှ ပိုလွန်၍ ကြီး ထွားပေလတ္တံ့ ဟု ဆိုကာ စိုက်ပျိုးခဲ့သော အပင်ဖြစ် သည်။ ၁၉၄ဝ ပြည့်နှစ်ခန့်က ရှိရင်းစွဲ လူတစ်ရပ် ထက် ပို၍ ကြီးထွားလာသော ဟူ၏။) အဓိဋဌာန်သော မန်ကျည်းပင်တစ်ဆစ်သာ သီးသည်။ (အထက်ပါ နတ်မောင်နှမကိုပင် အကြောင်းပြု၍ ယင်းတို့ ကျွတ်ချိန် တန်လျှင် တစ်ဆစ်မှ ပိုလွန်၍ သီးပေးလတ္တံ့ ဟု ဆိုကာ စိုက်ခဲ့သည်။ အင်္ဂလိပ်တို့ ခုတ်ပစ်လိုက်သောကြောင့် ယခုအခါ မရှိတော့ပြီ။) ထို့ပြင် ကန်ပတ်လည်၌ သိမ် ၉ သိမ်၊ ဂူ ၉ လုံး၊ ကုန်း ၉ ကုန်း၊ အင်း ၉ အင်း၊ အိုင့် ၉အိုင့် ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်တွင် အံ့ဖွယ်ကိုးပါး ရှိသည်ဟု ဆိုသော်လည်း ၉ ပါးထက်မနည်းကြောင်း တွေ့ရှိရသောဟူ၏။ မိတ္ထီလာကန်သည် အတိတ်နိမိတ်များ ပြတတ်သည်ဟုလည်းဆိုသည်။ နတ်ကြီးသည် ဟုလည်း ယုံကြည်ကြသည်။ == ကန်သမိုင်း == မိတ္ထီလာကန်မှာ သဘာဝအားဖြင့် ဖြစ်ပေါ်သော ကန်မဟုတ်ဘဲ လူတို့ကပြုပြင်ထားသော ကန်ဖြစ်၏။ သမိုင်းတစ်စောင်တွင် မိတ္ထီလာကန်ကို ကမ္ဘာဦးကာလက အာကာရဋ္ဌမင်း လက်ဦးအမွန် ဖန်ဆင်း တည်ထောင်ပြီးသည့် နောက် နှစ်ပေါင်းများစွာ ကြာသောကာလ၌ ကုသမင်း ဆည်ဖို့ပြုပြင်ပြီးလျှင် ကာလရွေ့လျောလျှင် ဂေါတမ မြတ်စွာဘုရား၏ ဘိုးတော် အဉ္စနမင်းက တစ်ဖန် ဆည်ဖို့ပြုစုသည်ဟု ဆို၏။ အချို့မူများတွင်ကား ဂေါတမ မြတ်စွာဘုရား၏ ဘိုးတော် အဉ္စနမင်းက လက်ဦးအစ ဖန်ဆင်းပြုစုသည်ဟု ဆို၏။ ရှေးအခါက [[သျှိသျှားပင်]]များ ပေါက်ရောက်သောကြောင့် သျှိသျှားကန်ဟု တွင်ခဲ့၏။ ကောဇာ သက္ကရာဇ် ၄၁၄ ခုနှစ်တွင် အရည်းကြီး ရဟန်းရှင်ယောင် (၁,ဝဝဝ) တို့သည် သျှိသျှား ကန်တော် တစ်ဝိုက်တွင် သောင်းကျန်းလျက်ရှိကြောင်း တိုင်းသူပြည်သားတို့ လျှောက်ထား ချက်အရ ပုဂံပြည်အနော်ရထာမင်းစောသည် သျှိသျှားကန်ရှိရာသို့ သွားရောက်၍ အရည်းကြီးတို့အား နှိမ်နင်းအောင်မြင်လေ၏။ ထိုပြီးကာလ ၉လ လွန်မြောက်သောအခါတွင် အနော်ရထာမင်း စောသည် ရှင်အရဟံဟောပြောတော်မူချက်အရ ဗိုလ်ပါ အပေါင်း တို့ခြံရံပြီးသော် တောင်ဘက် လယ်တွင်းတပြင် နယ်ပယ်တို့သို့ ခရီးလှည့်လည်ကြွမြန်းတော်မူခဲ့ရာ၊ ကျွဲတလင်းချောင်း၊ ''မြွေ၊ ကတူးကန်'' အရပ်သို့ ရောက်တော်မူဖြင့် ခေတ္တအပန်းဖြေ ရေသဘင်နန်း စံမြန်း သာယာတော်မူသည်။ ထိုအခါ သျှိသျှား ကန်တော်စောင့် နတ်ကြီးလေးပါး ပေါ်လာ၏။ နတ်များ ပြောပြ ချက်အရ မဟာ သက္ကရာဇ် ၁၁၇ ခုနှစ်တွင် ဂေါတမမြတ်စွာဘုရားသည် ညီတော်အာနန္ဒာမထေရ်ကို နောက်ပါ ခေါ်ဆောင်တော်မူ၍ ခရီးဒေသစာရီ ကြွချီတော်မူလာကာ သျှိသျှား ကန်တော်တွင် ရေသပ္ပါယ်တော်မူပြီးသော အခါ ညီတော် အာနန္ဒာ အား ဒုကုဋ်သင်္ကန်းတော်ကို ခင်းစေတော်မူပြီးနောက် ထက်ဝယ်ဖွဲ့ ခွေစမ္ပါယ်နေတော်မူ၏။ ထိုအခါ ဘောဂဝတီမှ နတ်နဂါးတို့သည် သစ်သီး ကြီးငယ်များကို ယူဆောင်လာကြကုန်၍ လှူဒါန်း ဆက် ကပ်ပူဇော်ကြသည်။ ဘုရားသခင်၏ တရားတော်ကို နတ်နဂါးများ၊ နတ်သားများ ကြားနာပြီးသည့်အဆုံးတွင် နတ်နဂါးတို့သည် ကန် တော်၏ အကြောင်းဇာစ်မြစ်ကို မေးမြန်း လျှောက်ထားကြ၏။ ထိုအခါ မြတ်စွာဘုရားလည်း '' ဤကန်တော်သည် ကမ္ဘာဦးတည်စက ကန်ဖြစ်၍အာကာရဋ္ဌမင်း၊ ကုသမင်းတို့ ဆည်ဖို့ပြုစုကြသည်။ ထိုသည့်နောက် ငါဘုရား၏ ဘိုးတော်ဖြစ်သော မဟာအဉ္စနမင်း လက်ထက် ကလိယုဂ် ၈၆၄၅ ကို ဖြို၍ အတို ၂ ခုကြွင်း ပြုပြီး သောအခါ ဇမ္ဗူဒီပါကျွန်းအပြင်ဝယ် တံခွန်သဖွယ်ဖြစ်၍ ကျော်စော ထင်ရှား ကျေးဇူးများသော ဤ သျှိသျှားမည်သော ကန်တော်ကို ပွားတက်လာသော သက္ကရာဇ် ၁ဝ ခုနှစ်တွင် တောင်ရိုးတောင်စဉ် ရေလာရေဆည်း ကုန်းကြည်းချောင်းမြောင်း အရပ် ဟူသမျှတို့နှင့် နှိုင်းဆပြီးလျှင် နောင်လာလတ္တံ့သော နှစ်ပေါင်း ၈၄ဝဝဝ ပတ်လုံးတည်စေသတည်းဟု ဓိဋ္ဌာန်တော်မူပြီး ဆည်ဖို့တော်မူ၏။ ထိုအခါ သိကြားဗြဟ္မာ နတ်အပေါင်းတို့သည် အနဝတတ် အိုင်မြတ်မှ ရေကို ယူဆောင်လာကြပြီးသော် ဤကန်တွင်း၌ ထွေးအ ကြလေရာ နောင်လာလတ္တံ့သော နှစ်ပေါင်း ၈၄,ဝဝဝ တည် ပေလတ္တံ့ဟု သိကြားဗြဟ္မာ နတ်အပေါင်းကဆိုကုန်ကြသည် '' ဟု မိန့်ဆိုတော်မူကြောင်းကို သိရလေသည်။ ကန်စောင့် နတ်များ၏ တိုက်တွန်းချက်အရ အနော်ရထာ မင်းစောကန်တော်ကို ဖို့လေရာ၊ သက္ကရာဇ် ၄၁၆ တွင် အပြီးတိုင်သည်။ ၁၁ ကြိမ်မြောက် ဆည် ဖို့ခြင်းဖြစ်၏။ ကန်တော်ကို ဘုန်းတန်ခိုးကြီးသော ဘုရင်များသာ ဆည်ဖို့နိုင်သည်ဟု ဆိုရိုးရှိ၏။ အနော်ရထာမင်း၏ နောက် ပုဂံ အလောင်းစည်သူ၊ နရပတိစည်သူ၊ အင်းဝဘုရင်မင်းကြီးစွာ စော်ကဲ၊ ညောင်ရမ်းမင်းတရား၊ ကုန်းဘောင်ခေတ် ဘိုးတော်ဘုရား၊ မင်း တုန်းမင်းတို့ ဆည်ဖို့ပြုပြင်ခဲ့သည့်အပြင် ကောဇာသက္ကရာဇ် ၁၂၉၇ ခုနှစ်(ခရစ် ၁၉၃၅) ခုနှစ်တွင် အင်္ဂလိပ်အစိုးရ လက် ထက်က သိန်း ၂ဝ ကျော် စိုက်ထုတ် အကုန်ခံ၍ ကေရာတာ၊ ရေလွှတ်တံခါးကြီး တစ်ခုကို တည်ဆောက်ခဲ့၏။ == ငါးမည်ရကန် == မိတ္တီလာကန်သည် ရှေးအခါက သျှိသျှားကန်ဟု တွင်ခဲ့သည်။ ကန်တစ်ဝိုက်တွင် ပေါက်ရောက်သော သျှိသျှားပင်များကိုစွဲ၍ ခေါ်ခြင်းပင်ဖြစ်၏။ ကာဠာဝကကန်၊ မင်္ဂလာကန်၊ မေတ္တာကန် ဟူ၍လည်း တွင်ခဲ့သည်။ မိတ္ထီလာကန် ဟူ၍ ယခုအခါ တွင်လျက် ရှိသော အမည်မှာ အနော်ရထာမင်း မှည့်ခေါ်ခဲ့သော အမည်ဖြစ်၏။ သျှိသျှားကန်၏ ရေသည် ပုပ္ပါးတောင်နှင့် စပ်ခြင်း ထိခြင်း ရှိ မရှိကို မြင်းသည်တော် တစ်ဦးအား သွားရောက်ကြည့် ရှု့စေ၏။ သွားရောက်ကြည့်ရှုသူသည် အလျင်သွား၍ ကြည့်ကာ ပြန်လာသည်တွင်မထိလာပါဟု လျှောက်ထားဖြေကြားပြီးလျှင် အမောဆို့၍ သေဆုံးသွားလေ၏။ ယင်းကို စွဲ၍ မထိလာကန်ဟု ပြောင်းလဲခေါ်ဝေါ်သမုတ်ရာမှ ကာလရွေ့လျားသည့်အလျောက် မိတ္ထီလာကန်ဟု ဖြစ်လာသည်။ အမောဆို့ သေဆုံးသွားသော မြင်းသည်ကား မထောင်းတာနတ်ဖြစ်၍ ကန်တော်ကိုစောင့်သည်ဟု ဆိုသည်။ ကန်တော်တစ်ဝိုက်ရှိ မြို့ကိုလည်း ကန်၏ အမည်ကို အစွဲပြု၍ မိတ္ထီလာမြို့ဟု ခေါ်ကြပေသည်။<ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၉)</ref> == ကိုးကား == <references/> [[Category:မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး]] [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ရေကန်များ]] [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ လည်ပတ်စရာနေရာများ]] l7y5yc5g6ajj0g4t1ro9ctps0d86oz4 1051605 1051604 2026-09-06T13:09:24Z ~2026-48518-07 147862 1051605 wikitext text/x-wiki {{Infobox lake | name = Lake Meiktila | image = 20160803 Meiktila Lake 7290.jpg | caption = | image_bathymetry = | caption_bathymetry = | location = | coords = {{coord|20|52|N|95|51|E|display=title,inline|region:MM_type:waterbody_source:GNS-enwiki}} | type = ရေလှောင်ကန် | inflow = | outflow = | catchment = | basin_countries = Burma | length = {{convert|7|mi|abbr=on}} | width = | area = {{convert|3.5|mi2|abbr=on}} | depth = | max-depth = | volume = | residence_time = | shore = | elevation = | islands = | sections = north lake, south lake | cities = | frozen = }} '''မိတ္ထီလာကန်''' သည် မိတ္ထီလာမြို့၏ အနောက်ဘက်စောင်း တွင် တည်ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်သည် အလျား ၇ မိုင် နှင့် အနံ မိုင်ဝက်ရှိသောကြောင့် ဧရိယာ အကျယ်အဝန်း စတုရန်း ၃ မိုင်ခွဲ ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်မှာ ကန် ၂ ခု ဖြင့် ဖွဲ့ထားသည်ဖြစ်၍ တောင်ကန်နှင့်မြောက်ကန်ဟူ၍ တွင်သည်။ ကန်ရေပြင်မှာ တစပ်တည်း တပြင်တည်းပင် ဖြစ်သည်။ သို့သော် ထူးခြားချက်ကား မိုးရာသီရေဝင်ချိန်တွင် မြောက်ကန်မှ ရေသည် ရေကြည်စင်မှ တောင်ကန်တွင်းသို့ စီးဝင်ပေသည်။ ရေနောက်နှင့် ရေကြည် ဘယ်အခါမှ ရောစပ်ခြင်းမရှိဟု ဆိုစမှတ်ပြုကြသည်။ သာစည်-မြင်းခြံ မီးရထားလမ်း တံတားသည် ၎င်းတောင်ကန်၊ မြောက်ကန် အစပ်ပေါ်တွင် ဖြတ်ကျော် တည်ဆောက်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ ယခုအခါ မြောက်ကန်တွင် ရေလွှဲတံခါး၂ ခုရှိ၍ တောင် ကန်တွင် ရေလွှဲတံခါး ၁၁ ပေါက်နှင့် အလျား ပေ ၃ဝ ကျယ်သော တံခါးကြီး တစ်ပေါက်ရှိသည်။ မိတ္ထီလာမြို့သူ မြို့သားတို့သည် မိတ္ထီလာ ကန်တော်ရေကို သောက်သုံး ကြရ၏။ လယ်ယာစိုက်ပျိုးရာတွင်လည်း မိတ္ထီလာကန်မှ ရေများကို သွယ်ယူ ရရှိသည်။ == အံ့ဖွယ်ကိုးပါး == မိတ္ထီလာကန်သည် အခြား သော ကန်များနှင့် မတူဘဲ အံ့ဖွယ်ကိုးပါး ရှိလေသည်။ မိတ္ထီလာကန်မှ ရေတွင် အနဝတတ်အိုင်မြတ်မှ ရေပါရှိ သည်။ အကြောင်းမဲ့ မနောက်ကျုပေ ။ အကြောင်းမဲ့ ညှီဟောက် နံစော်ခြင်း မရှိပေ ။ ဒိုက်အမှိုက်များ မတည်ပေ။ အကောင်ပုပ်များ ကြာရှည် မတည်းပေ။ ရတနာအမျိုးမျိုး တို့ဖြင့် ပြွမ်း၏။ ကြာစသော ရေမှော်ပင်တို့ မပေါက် ရောက်ပေ။ ကန်တွင်းရှိကြိုးကြာရုပ် မှတ်တိုင်မှ ကြိုးကြာ နှုတ်သီးသို့ ရေမရောက်ပေ။ သုံးနှစ်သုံးသီး လုပ်စားနိုင် လောက်အောင် ရေများရှိ၏။ ငါးရံ့၊ ငါးခူ၊ ငါးစီပူမရှိပေ။ အဓိဋ္ဌာန်ပြုသော ပေပင် မကြီးမထွားပေ။ (ထိုပေပင်မှာ အနော်ရထာမင်းစောက မထောင်းတာ နတ် မောင်နှမ ကျွတ်ချိန်တန်လျှင် ထရစ်မှ ပိုလွန်၍ ကြီး ထွားပေလတ္တံ့ ဟု ဆိုကာ စိုက်ပျိုးခဲ့သော အပင်ဖြစ် သည်။ ၁၉၄ဝ ပြည့်နှစ်ခန့်က ရှိရင်းစွဲ လူတစ်ရပ် ထက် ပို၍ ကြီးထွားလာသော ဟူ၏။) အဓိဋဌာန်သော မန်ကျည်းပင်တစ်ဆစ်သာ သီးသည်။ (အထက်ပါ နတ်မောင်နှမကိုပင် အကြောင်းပြု၍ ယင်းတို့ ကျွတ်ချိန် တန်လျှင် တစ်ဆစ်မှ ပိုလွန်၍ သီးပေးလတ္တံ့ ဟု ဆိုကာ စိုက်ခဲ့သည်။ အင်္ဂလိပ်တို့ ခုတ်ပစ်လိုက်သောကြောင့် ယခုအခါ မရှိတော့ပြီ။) ထို့ပြင် ကန်ပတ်လည်၌ သိမ် ၉ သိမ်၊ ဂူ ၉ လုံး၊ ကုန်း ၉ ကုန်း၊ အင်း ၉ အင်း၊ အိုင့် ၉အိုင့် ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်တွင် အံ့ဖွယ်ကိုးပါး ရှိသည်ဟု ဆိုသော်လည်း ၉ ပါးထက်မနည်းကြောင်း တွေ့ရှိရသောဟူ၏။ မိတ္ထီလာကန်သည် အတိတ်နိမိတ်များ ပြတတ်သည်ဟုလည်းဆိုသည်။ နတ်ကြီးသည် ဟုလည်း ယုံကြည်ကြသည်။ == ကန်သမိုင်း == မိတ္ထီလာကန်မှာ သဘာဝအားဖြင့် ဖြစ်ပေါ်သော ကန်မဟုတ်ဘဲ လူတို့ကပြုပြင်ထားသော ကန်ဖြစ်၏။ သမိုင်းတစ်စောင်တွင် မိတ္ထီလာကန်ကို ကမ္ဘာဦးကာလက အာကာရဋ္ဌမင်း လက်ဦးအမွန် ဖန်ဆင်း တည်ထောင်ပြီးသည့် နောက် နှစ်ပေါင်းများစွာ ကြာသောကာလ၌ ကုသမင်း ဆည်ဖို့ပြုပြင်ပြီးလျှင် ကာလရွေ့လျောလျှင် ဂေါတမ မြတ်စွာဘုရား၏ ဘိုးတော် အဉ္စနမင်းက တစ်ဖန် ဆည်ဖို့ပြုစုသည်ဟု ဆို၏။ အချို့မူများတွင်ကား ဂေါတမ မြတ်စွာဘုရား၏ ဘိုးတော် အဉ္စနမင်းက လက်ဦးအစ ဖန်ဆင်းပြုစုသည်ဟု ဆို၏။ ရှေးအခါက [[သျှိသျှားပင်]]များ ပေါက်ရောက်သောကြောင့် သျှိသျှားကန်ဟု တွင်ခဲ့၏။ ကောဇာ သက္ကရာဇ် ၄၁၄ ခုနှစ်တွင် အရည်းကြီး ရဟန်းရှင်ယောင် (၁,ဝဝဝ) တို့သည် သျှိသျှား ကန်တော် တစ်ဝိုက်တွင် သောင်းကျန်းလျက်ရှိကြောင်း တိုင်းသူပြည်သားတို့ လျှောက်ထား ချက်အရ ပုဂံပြည်အနော်ရထာမင်းစောသည် သျှိသျှားကန်ရှိရာသို့ သွားရောက်၍ အရည်းကြီးတို့အား နှိမ်နင်းအောင်မြင်လေ၏။ ထိုပြီးကာလ ၉လ လွန်မြောက်သောအခါတွင် အနော်ရထာမင်း စောသည် ရှင်အရဟံဟောပြောတော်မူချက်အရ ဗိုလ်ပါ အပေါင်း တို့ခြံရံပြီးသော် တောင်ဘက် လယ်တွင်းတပြင် နယ်ပယ်တို့သို့ ခရီးလှည့်လည်ကြွမြန်းတော်မူခဲ့ရာ၊ ကျွဲတလင်းချောင်း၊ ''မြွေ၊ ကတူးကန်'' အရပ်သို့ ရောက်တော်မူဖြင့် ခေတ္တအပန်းဖြေ ရေသဘင်နန်း စံမြန်း သာယာတော်မူသည်။ ထိုအခါ သျှိသျှား ကန်တော်စောင့် နတ်ကြီးလေးပါး ပေါ်လာ၏။ နတ်များ ပြောပြ ချက်အရ မဟာ သက္ကရာဇ် ၁၁၇ ခုနှစ်တွင် ဂေါတမမြတ်စွာဘုရားသည် ညီတော်အာနန္ဒာမထေရ်ကို နောက်ပါ ခေါ်ဆောင်တော်မူ၍ ခရီးဒေသစာရီ ကြွချီတော်မူလာကာ သျှိသျှား ကန်တော်တွင် ရေသပ္ပါယ်တော်မူပြီးသော အခါ ညီတော် အာနန္ဒာ အား ဒုကုဋ်သင်္ကန်းတော်ကို ခင်းစေတော်မူပြီးနောက် ထက်ဝယ်ဖွဲ့ ခွေစမ္ပါယ်နေတော်မူ၏။ ထိုအခါ ဘောဂဝတီမှ နတ်နဂါးတို့သည် သစ်သီး ကြီးငယ်များကို ယူဆောင်လာကြကုန်၍ လှူဒါန်း ဆက် ကပ်ပူဇော်ကြသည်။ ဘုရားသခင်၏ တရားတော်ကို နတ်နဂါးများ၊ နတ်သားများ ကြားနာပြီးသည့်အဆုံးတွင် နတ်နဂါးတို့သည် ကန် တော်၏ အကြောင်းဇာစ်မြစ်ကို မေးမြန်း လျှောက်ထားကြ၏။ ထိုအခါ မြတ်စွာဘုရားလည်း '' ဤကန်တော်သည် ကမ္ဘာဦးတည်စက ကန်ဖြစ်၍အာကာရဋ္ဌမင်း၊ ကုသမင်းတို့ ဆည်ဖို့ပြုစုကြသည်။ ထိုသည့်နောက် ငါဘုရား၏ ဘိုးတော်ဖြစ်သော မဟာအဉ္စနမင်း လက်ထက် ကလိယုဂ် ၈၆၄၅ ကို ဖြို၍ အတို ၂ ခုကြွင်း ပြုပြီး သောအခါ ဇမ္ဗူဒီပါကျွန်းအပြင်ဝယ် တံခွန်သဖွယ်ဖြစ်၍ ကျော်စော ထင်ရှား ကျေးဇူးများသော ဤ သျှိသျှားမည်သော ကန်တော်ကို ပွားတက်လာသော သက္ကရာဇ် ၁ဝ ခုနှစ်တွင် တောင်ရိုးတောင်စဉ် ရေလာရေဆည်း ကုန်းကြည်းချောင်းမြောင်း အရပ် ဟူသမျှတို့နှင့် နှိုင်းဆပြီးလျှင် နောင်လာလတ္တံ့သော နှစ်ပေါင်း ၈၄ဝဝဝ ပတ်လုံးတည်စေသတည်းဟု ဓိဋ္ဌာန်တော်မူပြီး ဆည်ဖို့တော်မူ၏။ ထိုအခါ သိကြားဗြဟ္မာ နတ်အပေါင်းတို့သည် အနဝတတ် အိုင်မြတ်မှ ရေကို ယူဆောင်လာကြပြီးသော် ဤကန်တွင်း၌ ထွေးအ ကြလေရာ နောင်လာလတ္တံ့သော နှစ်ပေါင်း ၈၄,ဝဝဝ တည် ပေလတ္တံ့ဟု သိကြားဗြဟ္မာ နတ်အပေါင်းကဆိုကုန်ကြသည် '' ဟု မိန့်ဆိုတော်မူကြောင်းကို သိရလေသည်။ ကန်စောင့် နတ်များ၏ တိုက်တွန်းချက်အရ အနော်ရထာ မင်းစောကန်တော်ကို ဖို့လေရာ၊ သက္ကရာဇ် ၄၁၆ တွင် အပြီးတိုင်သည်။ ၁၁ ကြိမ်မြောက် ဆည် ဖို့ခြင်းဖြစ်၏။ ကန်တော်ကို ဘုန်းတန်ခိုးကြီးသော ဘုရင်များသာ ဆည်ဖို့နိုင်သည်ဟု ဆိုရိုးရှိ၏။ အနော်ရထာမင်း၏ နောက် ပုဂံ အလောင်းစည်သူ၊ နရပတိစည်သူ၊ အင်းဝဘုရင်မင်းကြီးစွာ စော်ကဲ၊ ညောင်ရမ်းမင်းတရား၊ ကုန်းဘောင်ခေတ် ဘိုးတော်ဘုရား၊ မင်း တုန်းမင်းတို့ ဆည်ဖို့ပြုပြင်ခဲ့သည့်အပြင် ကောဇာသက္ကရာဇ် ၁၂၉၇ ခုနှစ်(ခရစ် ၁၉၃၅) ခုနှစ်တွင် အင်္ဂလိပ်အစိုးရ လက် ထက်က သိန်း ၂ဝ ကျော် စိုက်ထုတ် အကုန်ခံ၍ ကေရာတာ၊ ရေလွှတ်တံခါးကြီး တစ်ခုကို တည်ဆောက်ခဲ့၏။ == ငါးမည်ရကန် == မိတ္တီလာကန်သည် ရှေးအခါက သျှိသျှားကန်ဟု တွင်ခဲ့သည်။ ကန်တစ်ဝိုက်တွင် ပေါက်ရောက်သော သျှိသျှားပင်များကိုစွဲ၍ ခေါ်ခြင်းပင်ဖြစ်၏။ ကာဠာဝကကန်၊ မင်္ဂလာကန်၊ မေတ္တာကန် ဟူ၍လည်း တွင်ခဲ့သည်။ မိတ္ထီလာကန် ဟူ၍ ယခုအခါ တွင်လျက် ရှိသော အမည်မှာ အနော်ရထာမင်း မှည့်ခေါ်ခဲ့သော အမည်ဖြစ်၏။ သျှိသျှားကန်၏ ရေသည် ပုပ္ပါးတောင်နှင့် စပ်ခြင်း ထိခြင်း ရှိ မရှိကို မြင်းသည်တော် တစ်ဦးအား သွားရောက်ကြည့် ရှု့စေ၏။ သွားရောက်ကြည့်ရှုသူသည် အလျင်သွား၍ ကြည့်ကာ ပြန်လာသည်တွင်မထိလာပါဟု လျှောက်ထားဖြေကြားပြီးလျှင် အမောဆို့၍ သေဆုံးသွားလေ၏။ ယင်းကို စွဲ၍ မထိလာကန်ဟု ပြောင်းလဲခေါ်ဝေါ်သမုတ်ရာမှ ကာလရွေ့လျားသည့်အလျောက် မိတ္ထီလာကန်ဟု ဖြစ်လာသည်။ အမောဆို့ သေဆုံးသွားသော မြင်းသည်ကား မထောင်းတာနတ်ဖြစ်၍ ကန်တော်ကိုစောင့်သည်ဟု ဆိုသည်။ ကန်တော်တစ်ဝိုက်ရှိ မြို့ကိုလည်း ကန်၏ အမည်ကို အစွဲပြု၍ မိတ္ထီလာမြို့ဟု ခေါ်ကြပေသည်။<ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၉)</ref> == ကိုးကား == <references/> [[Category:မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး]] [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ရေကန်များ]] [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ လည်ပတ်စရာနေရာများ]] o0r45nlbz4b347zh4dg7ymooa6l1ldl 1051606 1051605 2026-09-06T13:12:25Z ~2026-48518-07 147862 /* အံ့ဖွယ်ကိုးပါး */ 1051606 wikitext text/x-wiki {{Infobox lake | name = Lake Meiktila | image = 20160803 Meiktila Lake 7290.jpg | caption = | image_bathymetry = | caption_bathymetry = | location = | coords = {{coord|20|52|N|95|51|E|display=title,inline|region:MM_type:waterbody_source:GNS-enwiki}} | type = ရေလှောင်ကန် | inflow = | outflow = | catchment = | basin_countries = Burma | length = {{convert|7|mi|abbr=on}} | width = | area = {{convert|3.5|mi2|abbr=on}} | depth = | max-depth = | volume = | residence_time = | shore = | elevation = | islands = | sections = north lake, south lake | cities = | frozen = }} '''မိတ္ထီလာကန်''' သည် မိတ္ထီလာမြို့၏ အနောက်ဘက်စောင်း တွင် တည်ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်သည် အလျား ၇ မိုင် နှင့် အနံ မိုင်ဝက်ရှိသောကြောင့် ဧရိယာ အကျယ်အဝန်း စတုရန်း ၃ မိုင်ခွဲ ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်မှာ ကန် ၂ ခု ဖြင့် ဖွဲ့ထားသည်ဖြစ်၍ တောင်ကန်နှင့်မြောက်ကန်ဟူ၍ တွင်သည်။ ကန်ရေပြင်မှာ တစပ်တည်း တပြင်တည်းပင် ဖြစ်သည်။ သို့သော် ထူးခြားချက်ကား မိုးရာသီရေဝင်ချိန်တွင် မြောက်ကန်မှ ရေသည် ရေကြည်စင်မှ တောင်ကန်တွင်းသို့ စီးဝင်ပေသည်။ ရေနောက်နှင့် ရေကြည် ဘယ်အခါမှ ရောစပ်ခြင်းမရှိဟု ဆိုစမှတ်ပြုကြသည်။ သာစည်-မြင်းခြံ မီးရထားလမ်း တံတားသည် ၎င်းတောင်ကန်၊ မြောက်ကန် အစပ်ပေါ်တွင် ဖြတ်ကျော် တည်ဆောက်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ ယခုအခါ မြောက်ကန်တွင် ရေလွှဲတံခါး၂ ခုရှိ၍ တောင် ကန်တွင် ရေလွှဲတံခါး ၁၁ ပေါက်နှင့် အလျား ပေ ၃ဝ ကျယ်သော တံခါးကြီး တစ်ပေါက်ရှိသည်။ မိတ္ထီလာမြို့သူ မြို့သားတို့သည် မိတ္ထီလာ ကန်တော်ရေကို သောက်သုံး ကြရ၏။ လယ်ယာစိုက်ပျိုးရာတွင်လည်း မိတ္ထီလာကန်မှ ရေများကို သွယ်ယူ ရရှိသည်။ == အံ့ဖွယ်ကိုးပါး == မိတ္ထီလာကန်သည် အခြား သော ကန်များနှင့် မတူဘဲ အံ့ဖွယ်ကိုးပါး ရှိလေသည်။ မိတ္ထီလာကန်မှ ရေတွင် အနဝတတ်အိုင်မြတ်မှ ရေပါရှိ သည်။ အကြောင်းမဲ့ မနောက်ကျုပေ ။ အကြောင်းမဲ့ ညှီဟောက် နံစော်ခြင်း မရှိပေ ။ ဒိုက်အမှိုက်များ မတည်ပေ။ အကောင်ပုပ်များ ကြာရှည် မတည်းပေ။ ရတနာအမျိုးမျိုး တို့ဖြင့် ပြွမ်း၏။ ကြာစသော ရေမှော်ပင်တို့ မပေါက် ရောက်ပေ။ ကန်တွင်းရှိကြိုးကြာရုပ် မှတ်တိုင်မှ ကြိုးကြာ နှုတ်သီးသို့ ရေမရောက်ပေ။ သုံးနှစ်သုံးသီး လုပ်စားနိုင် လောက်အောင် ရေများရှိ၏။ ငါးရံ့၊ ငါးခူ၊ ငါးစီပူမရှိပေ။ အဓိဋ္ဌာန်ပြုသော ပေပင် မကြီးမထွားပေ။ (ထိုပေပင်မှာ အနော်ရထာမင်းစောက မထောင်းတာ နတ် မောင်နှမ ကျွတ်ချိန်တန်လျှင် ထရစ်မှ ပိုလွန်၍ ကြီး ထွားပေလတ္တံ့ ဟု ဆိုကာ စိုက်ပျိုးခဲ့သော အပင်ဖြစ် သည်။ ၁၉၄ဝ ပြည့်နှစ်ခန့်က ရှိရင်းစွဲ လူတစ်ရပ် ထက် ပို၍ ကြီးထွားလာသော ဟူ၏။) အဓိဋဌာန်သော မန်ကျည်းပင်တစ်ဆစ်သာ သီးသည်။ (အထက်ပါ နတ်မောင်နှမကိုပင် အကြောင်းပြု၍ ယင်းတို့ ကျွတ်ချိန် တန်လျှင် တစ်ဆစ်မှ ပိုလွန်၍ သီးပေးလတ္တံ့ ဟု ဆိုကာ စိုက်ခဲ့သည်။ အင်္ဂလိပ်တို့ ခုတ်ပစ်လိုက်သောကြောင့် ယခုအခါ မရှိတော့ပြီ။) ထို့ပြင် ကန်ပတ်လည်၌ သိမ် ၉ သိမ်၊ ဂူ ၉ လုံး၊ ကုန်း ၉ ကုန်း၊ အင်း ၉ အင်း၊ အိုင့် ၉အိုင့် ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်တွင် အံ့ဖွယ်ကိုးပါး ရှိသည်ဟု ဆိုသော်လည်း ၉ ပါးထက်မနည်းကြောင်း တွေ့ရှိရသောဟူ၏။ မိတ္ထီလာကန်သည် အတိတ်နိမိတ်များ ပြတတ်သည်ဟုလည်းဆိုသည်။ နတ်ကြီးသည် ဟုလည်း ယုံကြည်ကြသည်။ === သိမ်ကိုးသိမ် === မိတ္ထီလာကန်ရာဇဝင်လာ == ကန်သမိုင်း == မိတ္ထီလာကန်မှာ သဘာဝအားဖြင့် ဖြစ်ပေါ်သော ကန်မဟုတ်ဘဲ လူတို့ကပြုပြင်ထားသော ကန်ဖြစ်၏။ သမိုင်းတစ်စောင်တွင် မိတ္ထီလာကန်ကို ကမ္ဘာဦးကာလက အာကာရဋ္ဌမင်း လက်ဦးအမွန် ဖန်ဆင်း တည်ထောင်ပြီးသည့် နောက် နှစ်ပေါင်းများစွာ ကြာသောကာလ၌ ကုသမင်း ဆည်ဖို့ပြုပြင်ပြီးလျှင် ကာလရွေ့လျောလျှင် ဂေါတမ မြတ်စွာဘုရား၏ ဘိုးတော် အဉ္စနမင်းက တစ်ဖန် ဆည်ဖို့ပြုစုသည်ဟု ဆို၏။ အချို့မူများတွင်ကား ဂေါတမ မြတ်စွာဘုရား၏ ဘိုးတော် အဉ္စနမင်းက လက်ဦးအစ ဖန်ဆင်းပြုစုသည်ဟု ဆို၏။ ရှေးအခါက [[သျှိသျှားပင်]]များ ပေါက်ရောက်သောကြောင့် သျှိသျှားကန်ဟု တွင်ခဲ့၏။ ကောဇာ သက္ကရာဇ် ၄၁၄ ခုနှစ်တွင် အရည်းကြီး ရဟန်းရှင်ယောင် (၁,ဝဝဝ) တို့သည် သျှိသျှား ကန်တော် တစ်ဝိုက်တွင် သောင်းကျန်းလျက်ရှိကြောင်း တိုင်းသူပြည်သားတို့ လျှောက်ထား ချက်အရ ပုဂံပြည်အနော်ရထာမင်းစောသည် သျှိသျှားကန်ရှိရာသို့ သွားရောက်၍ အရည်းကြီးတို့အား နှိမ်နင်းအောင်မြင်လေ၏။ ထိုပြီးကာလ ၉လ လွန်မြောက်သောအခါတွင် အနော်ရထာမင်း စောသည် ရှင်အရဟံဟောပြောတော်မူချက်အရ ဗိုလ်ပါ အပေါင်း တို့ခြံရံပြီးသော် တောင်ဘက် လယ်တွင်းတပြင် နယ်ပယ်တို့သို့ ခရီးလှည့်လည်ကြွမြန်းတော်မူခဲ့ရာ၊ ကျွဲတလင်းချောင်း၊ ''မြွေ၊ ကတူးကန်'' အရပ်သို့ ရောက်တော်မူဖြင့် ခေတ္တအပန်းဖြေ ရေသဘင်နန်း စံမြန်း သာယာတော်မူသည်။ ထိုအခါ သျှိသျှား ကန်တော်စောင့် နတ်ကြီးလေးပါး ပေါ်လာ၏။ နတ်များ ပြောပြ ချက်အရ မဟာ သက္ကရာဇ် ၁၁၇ ခုနှစ်တွင် ဂေါတမမြတ်စွာဘုရားသည် ညီတော်အာနန္ဒာမထေရ်ကို နောက်ပါ ခေါ်ဆောင်တော်မူ၍ ခရီးဒေသစာရီ ကြွချီတော်မူလာကာ သျှိသျှား ကန်တော်တွင် ရေသပ္ပါယ်တော်မူပြီးသော အခါ ညီတော် အာနန္ဒာ အား ဒုကုဋ်သင်္ကန်းတော်ကို ခင်းစေတော်မူပြီးနောက် ထက်ဝယ်ဖွဲ့ ခွေစမ္ပါယ်နေတော်မူ၏။ ထိုအခါ ဘောဂဝတီမှ နတ်နဂါးတို့သည် သစ်သီး ကြီးငယ်များကို ယူဆောင်လာကြကုန်၍ လှူဒါန်း ဆက် ကပ်ပူဇော်ကြသည်။ ဘုရားသခင်၏ တရားတော်ကို နတ်နဂါးများ၊ နတ်သားများ ကြားနာပြီးသည့်အဆုံးတွင် နတ်နဂါးတို့သည် ကန် တော်၏ အကြောင်းဇာစ်မြစ်ကို မေးမြန်း လျှောက်ထားကြ၏။ ထိုအခါ မြတ်စွာဘုရားလည်း '' ဤကန်တော်သည် ကမ္ဘာဦးတည်စက ကန်ဖြစ်၍အာကာရဋ္ဌမင်း၊ ကုသမင်းတို့ ဆည်ဖို့ပြုစုကြသည်။ ထိုသည့်နောက် ငါဘုရား၏ ဘိုးတော်ဖြစ်သော မဟာအဉ္စနမင်း လက်ထက် ကလိယုဂ် ၈၆၄၅ ကို ဖြို၍ အတို ၂ ခုကြွင်း ပြုပြီး သောအခါ ဇမ္ဗူဒီပါကျွန်းအပြင်ဝယ် တံခွန်သဖွယ်ဖြစ်၍ ကျော်စော ထင်ရှား ကျေးဇူးများသော ဤ သျှိသျှားမည်သော ကန်တော်ကို ပွားတက်လာသော သက္ကရာဇ် ၁ဝ ခုနှစ်တွင် တောင်ရိုးတောင်စဉ် ရေလာရေဆည်း ကုန်းကြည်းချောင်းမြောင်း အရပ် ဟူသမျှတို့နှင့် နှိုင်းဆပြီးလျှင် နောင်လာလတ္တံ့သော နှစ်ပေါင်း ၈၄ဝဝဝ ပတ်လုံးတည်စေသတည်းဟု ဓိဋ္ဌာန်တော်မူပြီး ဆည်ဖို့တော်မူ၏။ ထိုအခါ သိကြားဗြဟ္မာ နတ်အပေါင်းတို့သည် အနဝတတ် အိုင်မြတ်မှ ရေကို ယူဆောင်လာကြပြီးသော် ဤကန်တွင်း၌ ထွေးအ ကြလေရာ နောင်လာလတ္တံ့သော နှစ်ပေါင်း ၈၄,ဝဝဝ တည် ပေလတ္တံ့ဟု သိကြားဗြဟ္မာ နတ်အပေါင်းကဆိုကုန်ကြသည် '' ဟု မိန့်ဆိုတော်မူကြောင်းကို သိရလေသည်။ ကန်စောင့် နတ်များ၏ တိုက်တွန်းချက်အရ အနော်ရထာ မင်းစောကန်တော်ကို ဖို့လေရာ၊ သက္ကရာဇ် ၄၁၆ တွင် အပြီးတိုင်သည်။ ၁၁ ကြိမ်မြောက် ဆည် ဖို့ခြင်းဖြစ်၏။ ကန်တော်ကို ဘုန်းတန်ခိုးကြီးသော ဘုရင်များသာ ဆည်ဖို့နိုင်သည်ဟု ဆိုရိုးရှိ၏။ အနော်ရထာမင်း၏ နောက် ပုဂံ အလောင်းစည်သူ၊ နရပတိစည်သူ၊ အင်းဝဘုရင်မင်းကြီးစွာ စော်ကဲ၊ ညောင်ရမ်းမင်းတရား၊ ကုန်းဘောင်ခေတ် ဘိုးတော်ဘုရား၊ မင်း တုန်းမင်းတို့ ဆည်ဖို့ပြုပြင်ခဲ့သည့်အပြင် ကောဇာသက္ကရာဇ် ၁၂၉၇ ခုနှစ်(ခရစ် ၁၉၃၅) ခုနှစ်တွင် အင်္ဂလိပ်အစိုးရ လက် ထက်က သိန်း ၂ဝ ကျော် စိုက်ထုတ် အကုန်ခံ၍ ကေရာတာ၊ ရေလွှတ်တံခါးကြီး တစ်ခုကို တည်ဆောက်ခဲ့၏။ == ငါးမည်ရကန် == မိတ္တီလာကန်သည် ရှေးအခါက သျှိသျှားကန်ဟု တွင်ခဲ့သည်။ ကန်တစ်ဝိုက်တွင် ပေါက်ရောက်သော သျှိသျှားပင်များကိုစွဲ၍ ခေါ်ခြင်းပင်ဖြစ်၏။ ကာဠာဝကကန်၊ မင်္ဂလာကန်၊ မေတ္တာကန် ဟူ၍လည်း တွင်ခဲ့သည်။ မိတ္ထီလာကန် ဟူ၍ ယခုအခါ တွင်လျက် ရှိသော အမည်မှာ အနော်ရထာမင်း မှည့်ခေါ်ခဲ့သော အမည်ဖြစ်၏။ သျှိသျှားကန်၏ ရေသည် ပုပ္ပါးတောင်နှင့် စပ်ခြင်း ထိခြင်း ရှိ မရှိကို မြင်းသည်တော် တစ်ဦးအား သွားရောက်ကြည့် ရှု့စေ၏။ သွားရောက်ကြည့်ရှုသူသည် အလျင်သွား၍ ကြည့်ကာ ပြန်လာသည်တွင်မထိလာပါဟု လျှောက်ထားဖြေကြားပြီးလျှင် အမောဆို့၍ သေဆုံးသွားလေ၏။ ယင်းကို စွဲ၍ မထိလာကန်ဟု ပြောင်းလဲခေါ်ဝေါ်သမုတ်ရာမှ ကာလရွေ့လျားသည့်အလျောက် မိတ္ထီလာကန်ဟု ဖြစ်လာသည်။ အမောဆို့ သေဆုံးသွားသော မြင်းသည်ကား မထောင်းတာနတ်ဖြစ်၍ ကန်တော်ကိုစောင့်သည်ဟု ဆိုသည်။ ကန်တော်တစ်ဝိုက်ရှိ မြို့ကိုလည်း ကန်၏ အမည်ကို အစွဲပြု၍ မိတ္ထီလာမြို့ဟု ခေါ်ကြပေသည်။<ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၉)</ref> == ကိုးကား == <references/> [[Category:မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး]] [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ရေကန်များ]] [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ လည်ပတ်စရာနေရာများ]] 27wz777meblxg39wrv2ihcw9am1nywc 1051607 1051606 2026-09-06T13:12:46Z ~2026-48518-07 147862 /* သိမ်ကိုးသိမ် */ 1051607 wikitext text/x-wiki {{Infobox lake | name = Lake Meiktila | image = 20160803 Meiktila Lake 7290.jpg | caption = | image_bathymetry = | caption_bathymetry = | location = | coords = {{coord|20|52|N|95|51|E|display=title,inline|region:MM_type:waterbody_source:GNS-enwiki}} | type = ရေလှောင်ကန် | inflow = | outflow = | catchment = | basin_countries = Burma | length = {{convert|7|mi|abbr=on}} | width = | area = {{convert|3.5|mi2|abbr=on}} | depth = | max-depth = | volume = | residence_time = | shore = | elevation = | islands = | sections = north lake, south lake | cities = | frozen = }} '''မိတ္ထီလာကန်''' သည် မိတ္ထီလာမြို့၏ အနောက်ဘက်စောင်း တွင် တည်ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်သည် အလျား ၇ မိုင် နှင့် အနံ မိုင်ဝက်ရှိသောကြောင့် ဧရိယာ အကျယ်အဝန်း စတုရန်း ၃ မိုင်ခွဲ ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်မှာ ကန် ၂ ခု ဖြင့် ဖွဲ့ထားသည်ဖြစ်၍ တောင်ကန်နှင့်မြောက်ကန်ဟူ၍ တွင်သည်။ ကန်ရေပြင်မှာ တစပ်တည်း တပြင်တည်းပင် ဖြစ်သည်။ သို့သော် ထူးခြားချက်ကား မိုးရာသီရေဝင်ချိန်တွင် မြောက်ကန်မှ ရေသည် ရေကြည်စင်မှ တောင်ကန်တွင်းသို့ စီးဝင်ပေသည်။ ရေနောက်နှင့် ရေကြည် ဘယ်အခါမှ ရောစပ်ခြင်းမရှိဟု ဆိုစမှတ်ပြုကြသည်။ သာစည်-မြင်းခြံ မီးရထားလမ်း တံတားသည် ၎င်းတောင်ကန်၊ မြောက်ကန် အစပ်ပေါ်တွင် ဖြတ်ကျော် တည်ဆောက်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ ယခုအခါ မြောက်ကန်တွင် ရေလွှဲတံခါး၂ ခုရှိ၍ တောင် ကန်တွင် ရေလွှဲတံခါး ၁၁ ပေါက်နှင့် အလျား ပေ ၃ဝ ကျယ်သော တံခါးကြီး တစ်ပေါက်ရှိသည်။ မိတ္ထီလာမြို့သူ မြို့သားတို့သည် မိတ္ထီလာ ကန်တော်ရေကို သောက်သုံး ကြရ၏။ လယ်ယာစိုက်ပျိုးရာတွင်လည်း မိတ္ထီလာကန်မှ ရေများကို သွယ်ယူ ရရှိသည်။ == အံ့ဖွယ်ကိုးပါး == မိတ္ထီလာကန်သည် အခြား သော ကန်များနှင့် မတူဘဲ အံ့ဖွယ်ကိုးပါး ရှိလေသည်။ မိတ္ထီလာကန်မှ ရေတွင် အနဝတတ်အိုင်မြတ်မှ ရေပါရှိ သည်။ အကြောင်းမဲ့ မနောက်ကျုပေ ။ အကြောင်းမဲ့ ညှီဟောက် နံစော်ခြင်း မရှိပေ ။ ဒိုက်အမှိုက်များ မတည်ပေ။ အကောင်ပုပ်များ ကြာရှည် မတည်းပေ။ ရတနာအမျိုးမျိုး တို့ဖြင့် ပြွမ်း၏။ ကြာစသော ရေမှော်ပင်တို့ မပေါက် ရောက်ပေ။ ကန်တွင်းရှိကြိုးကြာရုပ် မှတ်တိုင်မှ ကြိုးကြာ နှုတ်သီးသို့ ရေမရောက်ပေ။ သုံးနှစ်သုံးသီး လုပ်စားနိုင် လောက်အောင် ရေများရှိ၏။ ငါးရံ့၊ ငါးခူ၊ ငါးစီပူမရှိပေ။ အဓိဋ္ဌာန်ပြုသော ပေပင် မကြီးမထွားပေ။ (ထိုပေပင်မှာ အနော်ရထာမင်းစောက မထောင်းတာ နတ် မောင်နှမ ကျွတ်ချိန်တန်လျှင် ထရစ်မှ ပိုလွန်၍ ကြီး ထွားပေလတ္တံ့ ဟု ဆိုကာ စိုက်ပျိုးခဲ့သော အပင်ဖြစ် သည်။ ၁၉၄ဝ ပြည့်နှစ်ခန့်က ရှိရင်းစွဲ လူတစ်ရပ် ထက် ပို၍ ကြီးထွားလာသော ဟူ၏။) အဓိဋဌာန်သော မန်ကျည်းပင်တစ်ဆစ်သာ သီးသည်။ (အထက်ပါ နတ်မောင်နှမကိုပင် အကြောင်းပြု၍ ယင်းတို့ ကျွတ်ချိန် တန်လျှင် တစ်ဆစ်မှ ပိုလွန်၍ သီးပေးလတ္တံ့ ဟု ဆိုကာ စိုက်ခဲ့သည်။ အင်္ဂလိပ်တို့ ခုတ်ပစ်လိုက်သောကြောင့် ယခုအခါ မရှိတော့ပြီ။) ထို့ပြင် ကန်ပတ်လည်၌ သိမ် ၉ သိမ်၊ ဂူ ၉ လုံး၊ ကုန်း ၉ ကုန်း၊ အင်း ၉ အင်း၊ အိုင့် ၉အိုင့် ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်တွင် အံ့ဖွယ်ကိုးပါး ရှိသည်ဟု ဆိုသော်လည်း ၉ ပါးထက်မနည်းကြောင်း တွေ့ရှိရသောဟူ၏။ မိတ္ထီလာကန်သည် အတိတ်နိမိတ်များ ပြတတ်သည်ဟုလည်းဆိုသည်။ နတ်ကြီးသည် ဟုလည်း ယုံကြည်ကြသည်။ == သိမ်ကိုးသိမ် == မိတ္ထီလာကန်ရာဇဝင်လာ သိမ်ကိုးသိမ်မှာ မိတ္ထီလာမြို့နယ် ဆည်ကုန်းရွာ ပဲသီတာသိမ်၊ == ကန်သမိုင်း == မိတ္ထီလာကန်မှာ သဘာဝအားဖြင့် ဖြစ်ပေါ်သော ကန်မဟုတ်ဘဲ လူတို့ကပြုပြင်ထားသော ကန်ဖြစ်၏။ သမိုင်းတစ်စောင်တွင် မိတ္ထီလာကန်ကို ကမ္ဘာဦးကာလက အာကာရဋ္ဌမင်း လက်ဦးအမွန် ဖန်ဆင်း တည်ထောင်ပြီးသည့် နောက် နှစ်ပေါင်းများစွာ ကြာသောကာလ၌ ကုသမင်း ဆည်ဖို့ပြုပြင်ပြီးလျှင် ကာလရွေ့လျောလျှင် ဂေါတမ မြတ်စွာဘုရား၏ ဘိုးတော် အဉ္စနမင်းက တစ်ဖန် ဆည်ဖို့ပြုစုသည်ဟု ဆို၏။ အချို့မူများတွင်ကား ဂေါတမ မြတ်စွာဘုရား၏ ဘိုးတော် အဉ္စနမင်းက လက်ဦးအစ ဖန်ဆင်းပြုစုသည်ဟု ဆို၏။ ရှေးအခါက [[သျှိသျှားပင်]]များ ပေါက်ရောက်သောကြောင့် သျှိသျှားကန်ဟု တွင်ခဲ့၏။ ကောဇာ သက္ကရာဇ် ၄၁၄ ခုနှစ်တွင် အရည်းကြီး ရဟန်းရှင်ယောင် (၁,ဝဝဝ) တို့သည် သျှိသျှား ကန်တော် တစ်ဝိုက်တွင် သောင်းကျန်းလျက်ရှိကြောင်း တိုင်းသူပြည်သားတို့ လျှောက်ထား ချက်အရ ပုဂံပြည်အနော်ရထာမင်းစောသည် သျှိသျှားကန်ရှိရာသို့ သွားရောက်၍ အရည်းကြီးတို့အား နှိမ်နင်းအောင်မြင်လေ၏။ ထိုပြီးကာလ ၉လ လွန်မြောက်သောအခါတွင် အနော်ရထာမင်း စောသည် ရှင်အရဟံဟောပြောတော်မူချက်အရ ဗိုလ်ပါ အပေါင်း တို့ခြံရံပြီးသော် တောင်ဘက် လယ်တွင်းတပြင် နယ်ပယ်တို့သို့ ခရီးလှည့်လည်ကြွမြန်းတော်မူခဲ့ရာ၊ ကျွဲတလင်းချောင်း၊ ''မြွေ၊ ကတူးကန်'' အရပ်သို့ ရောက်တော်မူဖြင့် ခေတ္တအပန်းဖြေ ရေသဘင်နန်း စံမြန်း သာယာတော်မူသည်။ ထိုအခါ သျှိသျှား ကန်တော်စောင့် နတ်ကြီးလေးပါး ပေါ်လာ၏။ နတ်များ ပြောပြ ချက်အရ မဟာ သက္ကရာဇ် ၁၁၇ ခုနှစ်တွင် ဂေါတမမြတ်စွာဘုရားသည် ညီတော်အာနန္ဒာမထေရ်ကို နောက်ပါ ခေါ်ဆောင်တော်မူ၍ ခရီးဒေသစာရီ ကြွချီတော်မူလာကာ သျှိသျှား ကန်တော်တွင် ရေသပ္ပါယ်တော်မူပြီးသော အခါ ညီတော် အာနန္ဒာ အား ဒုကုဋ်သင်္ကန်းတော်ကို ခင်းစေတော်မူပြီးနောက် ထက်ဝယ်ဖွဲ့ ခွေစမ္ပါယ်နေတော်မူ၏။ ထိုအခါ ဘောဂဝတီမှ နတ်နဂါးတို့သည် သစ်သီး ကြီးငယ်များကို ယူဆောင်လာကြကုန်၍ လှူဒါန်း ဆက် ကပ်ပူဇော်ကြသည်။ ဘုရားသခင်၏ တရားတော်ကို နတ်နဂါးများ၊ နတ်သားများ ကြားနာပြီးသည့်အဆုံးတွင် နတ်နဂါးတို့သည် ကန် တော်၏ အကြောင်းဇာစ်မြစ်ကို မေးမြန်း လျှောက်ထားကြ၏။ ထိုအခါ မြတ်စွာဘုရားလည်း '' ဤကန်တော်သည် ကမ္ဘာဦးတည်စက ကန်ဖြစ်၍အာကာရဋ္ဌမင်း၊ ကုသမင်းတို့ ဆည်ဖို့ပြုစုကြသည်။ ထိုသည့်နောက် ငါဘုရား၏ ဘိုးတော်ဖြစ်သော မဟာအဉ္စနမင်း လက်ထက် ကလိယုဂ် ၈၆၄၅ ကို ဖြို၍ အတို ၂ ခုကြွင်း ပြုပြီး သောအခါ ဇမ္ဗူဒီပါကျွန်းအပြင်ဝယ် တံခွန်သဖွယ်ဖြစ်၍ ကျော်စော ထင်ရှား ကျေးဇူးများသော ဤ သျှိသျှားမည်သော ကန်တော်ကို ပွားတက်လာသော သက္ကရာဇ် ၁ဝ ခုနှစ်တွင် တောင်ရိုးတောင်စဉ် ရေလာရေဆည်း ကုန်းကြည်းချောင်းမြောင်း အရပ် ဟူသမျှတို့နှင့် နှိုင်းဆပြီးလျှင် နောင်လာလတ္တံ့သော နှစ်ပေါင်း ၈၄ဝဝဝ ပတ်လုံးတည်စေသတည်းဟု ဓိဋ္ဌာန်တော်မူပြီး ဆည်ဖို့တော်မူ၏။ ထိုအခါ သိကြားဗြဟ္မာ နတ်အပေါင်းတို့သည် အနဝတတ် အိုင်မြတ်မှ ရေကို ယူဆောင်လာကြပြီးသော် ဤကန်တွင်း၌ ထွေးအ ကြလေရာ နောင်လာလတ္တံ့သော နှစ်ပေါင်း ၈၄,ဝဝဝ တည် ပေလတ္တံ့ဟု သိကြားဗြဟ္မာ နတ်အပေါင်းကဆိုကုန်ကြသည် '' ဟု မိန့်ဆိုတော်မူကြောင်းကို သိရလေသည်။ ကန်စောင့် နတ်များ၏ တိုက်တွန်းချက်အရ အနော်ရထာ မင်းစောကန်တော်ကို ဖို့လေရာ၊ သက္ကရာဇ် ၄၁၆ တွင် အပြီးတိုင်သည်။ ၁၁ ကြိမ်မြောက် ဆည် ဖို့ခြင်းဖြစ်၏။ ကန်တော်ကို ဘုန်းတန်ခိုးကြီးသော ဘုရင်များသာ ဆည်ဖို့နိုင်သည်ဟု ဆိုရိုးရှိ၏။ အနော်ရထာမင်း၏ နောက် ပုဂံ အလောင်းစည်သူ၊ နရပတိစည်သူ၊ အင်းဝဘုရင်မင်းကြီးစွာ စော်ကဲ၊ ညောင်ရမ်းမင်းတရား၊ ကုန်းဘောင်ခေတ် ဘိုးတော်ဘုရား၊ မင်း တုန်းမင်းတို့ ဆည်ဖို့ပြုပြင်ခဲ့သည့်အပြင် ကောဇာသက္ကရာဇ် ၁၂၉၇ ခုနှစ်(ခရစ် ၁၉၃၅) ခုနှစ်တွင် အင်္ဂလိပ်အစိုးရ လက် ထက်က သိန်း ၂ဝ ကျော် စိုက်ထုတ် အကုန်ခံ၍ ကေရာတာ၊ ရေလွှတ်တံခါးကြီး တစ်ခုကို တည်ဆောက်ခဲ့၏။ == ငါးမည်ရကန် == မိတ္တီလာကန်သည် ရှေးအခါက သျှိသျှားကန်ဟု တွင်ခဲ့သည်။ ကန်တစ်ဝိုက်တွင် ပေါက်ရောက်သော သျှိသျှားပင်များကိုစွဲ၍ ခေါ်ခြင်းပင်ဖြစ်၏။ ကာဠာဝကကန်၊ မင်္ဂလာကန်၊ မေတ္တာကန် ဟူ၍လည်း တွင်ခဲ့သည်။ မိတ္ထီလာကန် ဟူ၍ ယခုအခါ တွင်လျက် ရှိသော အမည်မှာ အနော်ရထာမင်း မှည့်ခေါ်ခဲ့သော အမည်ဖြစ်၏။ သျှိသျှားကန်၏ ရေသည် ပုပ္ပါးတောင်နှင့် စပ်ခြင်း ထိခြင်း ရှိ မရှိကို မြင်းသည်တော် တစ်ဦးအား သွားရောက်ကြည့် ရှု့စေ၏။ သွားရောက်ကြည့်ရှုသူသည် အလျင်သွား၍ ကြည့်ကာ ပြန်လာသည်တွင်မထိလာပါဟု လျှောက်ထားဖြေကြားပြီးလျှင် အမောဆို့၍ သေဆုံးသွားလေ၏။ ယင်းကို စွဲ၍ မထိလာကန်ဟု ပြောင်းလဲခေါ်ဝေါ်သမုတ်ရာမှ ကာလရွေ့လျားသည့်အလျောက် မိတ္ထီလာကန်ဟု ဖြစ်လာသည်။ အမောဆို့ သေဆုံးသွားသော မြင်းသည်ကား မထောင်းတာနတ်ဖြစ်၍ ကန်တော်ကိုစောင့်သည်ဟု ဆိုသည်။ ကန်တော်တစ်ဝိုက်ရှိ မြို့ကိုလည်း ကန်၏ အမည်ကို အစွဲပြု၍ မိတ္ထီလာမြို့ဟု ခေါ်ကြပေသည်။<ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၉)</ref> == ကိုးကား == <references/> [[Category:မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး]] [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ရေကန်များ]] [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ လည်ပတ်စရာနေရာများ]] jjyey2169ftrpeu34amfl9itv5c2i2z 1051608 1051607 2026-09-06T13:13:14Z ~2026-48518-07 147862 /* သိမ်ကိုးသိမ် */ 1051608 wikitext text/x-wiki {{Infobox lake | name = Lake Meiktila | image = 20160803 Meiktila Lake 7290.jpg | caption = | image_bathymetry = | caption_bathymetry = | location = | coords = {{coord|20|52|N|95|51|E|display=title,inline|region:MM_type:waterbody_source:GNS-enwiki}} | type = ရေလှောင်ကန် | inflow = | outflow = | catchment = | basin_countries = Burma | length = {{convert|7|mi|abbr=on}} | width = | area = {{convert|3.5|mi2|abbr=on}} | depth = | max-depth = | volume = | residence_time = | shore = | elevation = | islands = | sections = north lake, south lake | cities = | frozen = }} '''မိတ္ထီလာကန်''' သည် မိတ္ထီလာမြို့၏ အနောက်ဘက်စောင်း တွင် တည်ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်သည် အလျား ၇ မိုင် နှင့် အနံ မိုင်ဝက်ရှိသောကြောင့် ဧရိယာ အကျယ်အဝန်း စတုရန်း ၃ မိုင်ခွဲ ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်မှာ ကန် ၂ ခု ဖြင့် ဖွဲ့ထားသည်ဖြစ်၍ တောင်ကန်နှင့်မြောက်ကန်ဟူ၍ တွင်သည်။ ကန်ရေပြင်မှာ တစပ်တည်း တပြင်တည်းပင် ဖြစ်သည်။ သို့သော် ထူးခြားချက်ကား မိုးရာသီရေဝင်ချိန်တွင် မြောက်ကန်မှ ရေသည် ရေကြည်စင်မှ တောင်ကန်တွင်းသို့ စီးဝင်ပေသည်။ ရေနောက်နှင့် ရေကြည် ဘယ်အခါမှ ရောစပ်ခြင်းမရှိဟု ဆိုစမှတ်ပြုကြသည်။ သာစည်-မြင်းခြံ မီးရထားလမ်း တံတားသည် ၎င်းတောင်ကန်၊ မြောက်ကန် အစပ်ပေါ်တွင် ဖြတ်ကျော် တည်ဆောက်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ ယခုအခါ မြောက်ကန်တွင် ရေလွှဲတံခါး၂ ခုရှိ၍ တောင် ကန်တွင် ရေလွှဲတံခါး ၁၁ ပေါက်နှင့် အလျား ပေ ၃ဝ ကျယ်သော တံခါးကြီး တစ်ပေါက်ရှိသည်။ မိတ္ထီလာမြို့သူ မြို့သားတို့သည် မိတ္ထီလာ ကန်တော်ရေကို သောက်သုံး ကြရ၏။ လယ်ယာစိုက်ပျိုးရာတွင်လည်း မိတ္ထီလာကန်မှ ရေများကို သွယ်ယူ ရရှိသည်။ == အံ့ဖွယ်ကိုးပါး == မိတ္ထီလာကန်သည် အခြား သော ကန်များနှင့် မတူဘဲ အံ့ဖွယ်ကိုးပါး ရှိလေသည်။ မိတ္ထီလာကန်မှ ရေတွင် အနဝတတ်အိုင်မြတ်မှ ရေပါရှိ သည်။ အကြောင်းမဲ့ မနောက်ကျုပေ ။ အကြောင်းမဲ့ ညှီဟောက် နံစော်ခြင်း မရှိပေ ။ ဒိုက်အမှိုက်များ မတည်ပေ။ အကောင်ပုပ်များ ကြာရှည် မတည်းပေ။ ရတနာအမျိုးမျိုး တို့ဖြင့် ပြွမ်း၏။ ကြာစသော ရေမှော်ပင်တို့ မပေါက် ရောက်ပေ။ ကန်တွင်းရှိကြိုးကြာရုပ် မှတ်တိုင်မှ ကြိုးကြာ နှုတ်သီးသို့ ရေမရောက်ပေ။ သုံးနှစ်သုံးသီး လုပ်စားနိုင် လောက်အောင် ရေများရှိ၏။ ငါးရံ့၊ ငါးခူ၊ ငါးစီပူမရှိပေ။ အဓိဋ္ဌာန်ပြုသော ပေပင် မကြီးမထွားပေ။ (ထိုပေပင်မှာ အနော်ရထာမင်းစောက မထောင်းတာ နတ် မောင်နှမ ကျွတ်ချိန်တန်လျှင် ထရစ်မှ ပိုလွန်၍ ကြီး ထွားပေလတ္တံ့ ဟု ဆိုကာ စိုက်ပျိုးခဲ့သော အပင်ဖြစ် သည်။ ၁၉၄ဝ ပြည့်နှစ်ခန့်က ရှိရင်းစွဲ လူတစ်ရပ် ထက် ပို၍ ကြီးထွားလာသော ဟူ၏။) အဓိဋဌာန်သော မန်ကျည်းပင်တစ်ဆစ်သာ သီးသည်။ (အထက်ပါ နတ်မောင်နှမကိုပင် အကြောင်းပြု၍ ယင်းတို့ ကျွတ်ချိန် တန်လျှင် တစ်ဆစ်မှ ပိုလွန်၍ သီးပေးလတ္တံ့ ဟု ဆိုကာ စိုက်ခဲ့သည်။ အင်္ဂလိပ်တို့ ခုတ်ပစ်လိုက်သောကြောင့် ယခုအခါ မရှိတော့ပြီ။) ထို့ပြင် ကန်ပတ်လည်၌ သိမ် ၉ သိမ်၊ ဂူ ၉ လုံး၊ ကုန်း ၉ ကုန်း၊ အင်း ၉ အင်း၊ အိုင့် ၉အိုင့် ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်တွင် အံ့ဖွယ်ကိုးပါး ရှိသည်ဟု ဆိုသော်လည်း ၉ ပါးထက်မနည်းကြောင်း တွေ့ရှိရသောဟူ၏။ မိတ္ထီလာကန်သည် အတိတ်နိမိတ်များ ပြတတ်သည်ဟုလည်းဆိုသည်။ နတ်ကြီးသည် ဟုလည်း ယုံကြည်ကြသည်။ == သိမ်ကိုးသိမ် == မိတ္ထီလာကန်ရာဇဝင်လာ သိမ်ကိုးသိမ်မှာ မိတ္ထီလာမြို့နယ် ဆည်ကုန်းရွာ ပဲသီတာသိမ်၊ အိုမတွေ့ရွာ ကတ္တူကန်သိမ်၊ == ကန်သမိုင်း == မိတ္ထီလာကန်မှာ သဘာဝအားဖြင့် ဖြစ်ပေါ်သော ကန်မဟုတ်ဘဲ လူတို့ကပြုပြင်ထားသော ကန်ဖြစ်၏။ သမိုင်းတစ်စောင်တွင် မိတ္ထီလာကန်ကို ကမ္ဘာဦးကာလက အာကာရဋ္ဌမင်း လက်ဦးအမွန် ဖန်ဆင်း တည်ထောင်ပြီးသည့် နောက် နှစ်ပေါင်းများစွာ ကြာသောကာလ၌ ကုသမင်း ဆည်ဖို့ပြုပြင်ပြီးလျှင် ကာလရွေ့လျောလျှင် ဂေါတမ မြတ်စွာဘုရား၏ ဘိုးတော် အဉ္စနမင်းက တစ်ဖန် ဆည်ဖို့ပြုစုသည်ဟု ဆို၏။ အချို့မူများတွင်ကား ဂေါတမ မြတ်စွာဘုရား၏ ဘိုးတော် အဉ္စနမင်းက လက်ဦးအစ ဖန်ဆင်းပြုစုသည်ဟု ဆို၏။ ရှေးအခါက [[သျှိသျှားပင်]]များ ပေါက်ရောက်သောကြောင့် သျှိသျှားကန်ဟု တွင်ခဲ့၏။ ကောဇာ သက္ကရာဇ် ၄၁၄ ခုနှစ်တွင် အရည်းကြီး ရဟန်းရှင်ယောင် (၁,ဝဝဝ) တို့သည် သျှိသျှား ကန်တော် တစ်ဝိုက်တွင် သောင်းကျန်းလျက်ရှိကြောင်း တိုင်းသူပြည်သားတို့ လျှောက်ထား ချက်အရ ပုဂံပြည်အနော်ရထာမင်းစောသည် သျှိသျှားကန်ရှိရာသို့ သွားရောက်၍ အရည်းကြီးတို့အား နှိမ်နင်းအောင်မြင်လေ၏။ ထိုပြီးကာလ ၉လ လွန်မြောက်သောအခါတွင် အနော်ရထာမင်း စောသည် ရှင်အရဟံဟောပြောတော်မူချက်အရ ဗိုလ်ပါ အပေါင်း တို့ခြံရံပြီးသော် တောင်ဘက် လယ်တွင်းတပြင် နယ်ပယ်တို့သို့ ခရီးလှည့်လည်ကြွမြန်းတော်မူခဲ့ရာ၊ ကျွဲတလင်းချောင်း၊ ''မြွေ၊ ကတူးကန်'' အရပ်သို့ ရောက်တော်မူဖြင့် ခေတ္တအပန်းဖြေ ရေသဘင်နန်း စံမြန်း သာယာတော်မူသည်။ ထိုအခါ သျှိသျှား ကန်တော်စောင့် နတ်ကြီးလေးပါး ပေါ်လာ၏။ နတ်များ ပြောပြ ချက်အရ မဟာ သက္ကရာဇ် ၁၁၇ ခုနှစ်တွင် ဂေါတမမြတ်စွာဘုရားသည် ညီတော်အာနန္ဒာမထေရ်ကို နောက်ပါ ခေါ်ဆောင်တော်မူ၍ ခရီးဒေသစာရီ ကြွချီတော်မူလာကာ သျှိသျှား ကန်တော်တွင် ရေသပ္ပါယ်တော်မူပြီးသော အခါ ညီတော် အာနန္ဒာ အား ဒုကုဋ်သင်္ကန်းတော်ကို ခင်းစေတော်မူပြီးနောက် ထက်ဝယ်ဖွဲ့ ခွေစမ္ပါယ်နေတော်မူ၏။ ထိုအခါ ဘောဂဝတီမှ နတ်နဂါးတို့သည် သစ်သီး ကြီးငယ်များကို ယူဆောင်လာကြကုန်၍ လှူဒါန်း ဆက် ကပ်ပူဇော်ကြသည်။ ဘုရားသခင်၏ တရားတော်ကို နတ်နဂါးများ၊ နတ်သားများ ကြားနာပြီးသည့်အဆုံးတွင် နတ်နဂါးတို့သည် ကန် တော်၏ အကြောင်းဇာစ်မြစ်ကို မေးမြန်း လျှောက်ထားကြ၏။ ထိုအခါ မြတ်စွာဘုရားလည်း '' ဤကန်တော်သည် ကမ္ဘာဦးတည်စက ကန်ဖြစ်၍အာကာရဋ္ဌမင်း၊ ကုသမင်းတို့ ဆည်ဖို့ပြုစုကြသည်။ ထိုသည့်နောက် ငါဘုရား၏ ဘိုးတော်ဖြစ်သော မဟာအဉ္စနမင်း လက်ထက် ကလိယုဂ် ၈၆၄၅ ကို ဖြို၍ အတို ၂ ခုကြွင်း ပြုပြီး သောအခါ ဇမ္ဗူဒီပါကျွန်းအပြင်ဝယ် တံခွန်သဖွယ်ဖြစ်၍ ကျော်စော ထင်ရှား ကျေးဇူးများသော ဤ သျှိသျှားမည်သော ကန်တော်ကို ပွားတက်လာသော သက္ကရာဇ် ၁ဝ ခုနှစ်တွင် တောင်ရိုးတောင်စဉ် ရေလာရေဆည်း ကုန်းကြည်းချောင်းမြောင်း အရပ် ဟူသမျှတို့နှင့် နှိုင်းဆပြီးလျှင် နောင်လာလတ္တံ့သော နှစ်ပေါင်း ၈၄ဝဝဝ ပတ်လုံးတည်စေသတည်းဟု ဓိဋ္ဌာန်တော်မူပြီး ဆည်ဖို့တော်မူ၏။ ထိုအခါ သိကြားဗြဟ္မာ နတ်အပေါင်းတို့သည် အနဝတတ် အိုင်မြတ်မှ ရေကို ယူဆောင်လာကြပြီးသော် ဤကန်တွင်း၌ ထွေးအ ကြလေရာ နောင်လာလတ္တံ့သော နှစ်ပေါင်း ၈၄,ဝဝဝ တည် ပေလတ္တံ့ဟု သိကြားဗြဟ္မာ နတ်အပေါင်းကဆိုကုန်ကြသည် '' ဟု မိန့်ဆိုတော်မူကြောင်းကို သိရလေသည်။ ကန်စောင့် နတ်များ၏ တိုက်တွန်းချက်အရ အနော်ရထာ မင်းစောကန်တော်ကို ဖို့လေရာ၊ သက္ကရာဇ် ၄၁၆ တွင် အပြီးတိုင်သည်။ ၁၁ ကြိမ်မြောက် ဆည် ဖို့ခြင်းဖြစ်၏။ ကန်တော်ကို ဘုန်းတန်ခိုးကြီးသော ဘုရင်များသာ ဆည်ဖို့နိုင်သည်ဟု ဆိုရိုးရှိ၏။ အနော်ရထာမင်း၏ နောက် ပုဂံ အလောင်းစည်သူ၊ နရပတိစည်သူ၊ အင်းဝဘုရင်မင်းကြီးစွာ စော်ကဲ၊ ညောင်ရမ်းမင်းတရား၊ ကုန်းဘောင်ခေတ် ဘိုးတော်ဘုရား၊ မင်း တုန်းမင်းတို့ ဆည်ဖို့ပြုပြင်ခဲ့သည့်အပြင် ကောဇာသက္ကရာဇ် ၁၂၉၇ ခုနှစ်(ခရစ် ၁၉၃၅) ခုနှစ်တွင် အင်္ဂလိပ်အစိုးရ လက် ထက်က သိန်း ၂ဝ ကျော် စိုက်ထုတ် အကုန်ခံ၍ ကေရာတာ၊ ရေလွှတ်တံခါးကြီး တစ်ခုကို တည်ဆောက်ခဲ့၏။ == ငါးမည်ရကန် == မိတ္တီလာကန်သည် ရှေးအခါက သျှိသျှားကန်ဟု တွင်ခဲ့သည်။ ကန်တစ်ဝိုက်တွင် ပေါက်ရောက်သော သျှိသျှားပင်များကိုစွဲ၍ ခေါ်ခြင်းပင်ဖြစ်၏။ ကာဠာဝကကန်၊ မင်္ဂလာကန်၊ မေတ္တာကန် ဟူ၍လည်း တွင်ခဲ့သည်။ မိတ္ထီလာကန် ဟူ၍ ယခုအခါ တွင်လျက် ရှိသော အမည်မှာ အနော်ရထာမင်း မှည့်ခေါ်ခဲ့သော အမည်ဖြစ်၏။ သျှိသျှားကန်၏ ရေသည် ပုပ္ပါးတောင်နှင့် စပ်ခြင်း ထိခြင်း ရှိ မရှိကို မြင်းသည်တော် တစ်ဦးအား သွားရောက်ကြည့် ရှု့စေ၏။ သွားရောက်ကြည့်ရှုသူသည် အလျင်သွား၍ ကြည့်ကာ ပြန်လာသည်တွင်မထိလာပါဟု လျှောက်ထားဖြေကြားပြီးလျှင် အမောဆို့၍ သေဆုံးသွားလေ၏။ ယင်းကို စွဲ၍ မထိလာကန်ဟု ပြောင်းလဲခေါ်ဝေါ်သမုတ်ရာမှ ကာလရွေ့လျားသည့်အလျောက် မိတ္ထီလာကန်ဟု ဖြစ်လာသည်။ အမောဆို့ သေဆုံးသွားသော မြင်းသည်ကား မထောင်းတာနတ်ဖြစ်၍ ကန်တော်ကိုစောင့်သည်ဟု ဆိုသည်။ ကန်တော်တစ်ဝိုက်ရှိ မြို့ကိုလည်း ကန်၏ အမည်ကို အစွဲပြု၍ မိတ္ထီလာမြို့ဟု ခေါ်ကြပေသည်။<ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၉)</ref> == ကိုးကား == <references/> [[Category:မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး]] [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ရေကန်များ]] [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ လည်ပတ်စရာနေရာများ]] ek9z8rat1xpkgq2hnb3ol9tsn73ya7d 1051609 1051608 2026-09-06T13:13:44Z ~2026-48518-07 147862 /* သိမ်ကိုးသိမ် */ 1051609 wikitext text/x-wiki {{Infobox lake | name = Lake Meiktila | image = 20160803 Meiktila Lake 7290.jpg | caption = | image_bathymetry = | caption_bathymetry = | location = | coords = {{coord|20|52|N|95|51|E|display=title,inline|region:MM_type:waterbody_source:GNS-enwiki}} | type = ရေလှောင်ကန် | inflow = | outflow = | catchment = | basin_countries = Burma | length = {{convert|7|mi|abbr=on}} | width = | area = {{convert|3.5|mi2|abbr=on}} | depth = | max-depth = | volume = | residence_time = | shore = | elevation = | islands = | sections = north lake, south lake | cities = | frozen = }} '''မိတ္ထီလာကန်''' သည် မိတ္ထီလာမြို့၏ အနောက်ဘက်စောင်း တွင် တည်ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်သည် အလျား ၇ မိုင် နှင့် အနံ မိုင်ဝက်ရှိသောကြောင့် ဧရိယာ အကျယ်အဝန်း စတုရန်း ၃ မိုင်ခွဲ ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်မှာ ကန် ၂ ခု ဖြင့် ဖွဲ့ထားသည်ဖြစ်၍ တောင်ကန်နှင့်မြောက်ကန်ဟူ၍ တွင်သည်။ ကန်ရေပြင်မှာ တစပ်တည်း တပြင်တည်းပင် ဖြစ်သည်။ သို့သော် ထူးခြားချက်ကား မိုးရာသီရေဝင်ချိန်တွင် မြောက်ကန်မှ ရေသည် ရေကြည်စင်မှ တောင်ကန်တွင်းသို့ စီးဝင်ပေသည်။ ရေနောက်နှင့် ရေကြည် ဘယ်အခါမှ ရောစပ်ခြင်းမရှိဟု ဆိုစမှတ်ပြုကြသည်။ သာစည်-မြင်းခြံ မီးရထားလမ်း တံတားသည် ၎င်းတောင်ကန်၊ မြောက်ကန် အစပ်ပေါ်တွင် ဖြတ်ကျော် တည်ဆောက်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ ယခုအခါ မြောက်ကန်တွင် ရေလွှဲတံခါး၂ ခုရှိ၍ တောင် ကန်တွင် ရေလွှဲတံခါး ၁၁ ပေါက်နှင့် အလျား ပေ ၃ဝ ကျယ်သော တံခါးကြီး တစ်ပေါက်ရှိသည်။ မိတ္ထီလာမြို့သူ မြို့သားတို့သည် မိတ္ထီလာ ကန်တော်ရေကို သောက်သုံး ကြရ၏။ လယ်ယာစိုက်ပျိုးရာတွင်လည်း မိတ္ထီလာကန်မှ ရေများကို သွယ်ယူ ရရှိသည်။ == အံ့ဖွယ်ကိုးပါး == မိတ္ထီလာကန်သည် အခြား သော ကန်များနှင့် မတူဘဲ အံ့ဖွယ်ကိုးပါး ရှိလေသည်။ မိတ္ထီလာကန်မှ ရေတွင် အနဝတတ်အိုင်မြတ်မှ ရေပါရှိ သည်။ အကြောင်းမဲ့ မနောက်ကျုပေ ။ အကြောင်းမဲ့ ညှီဟောက် နံစော်ခြင်း မရှိပေ ။ ဒိုက်အမှိုက်များ မတည်ပေ။ အကောင်ပုပ်များ ကြာရှည် မတည်းပေ။ ရတနာအမျိုးမျိုး တို့ဖြင့် ပြွမ်း၏။ ကြာစသော ရေမှော်ပင်တို့ မပေါက် ရောက်ပေ။ ကန်တွင်းရှိကြိုးကြာရုပ် မှတ်တိုင်မှ ကြိုးကြာ နှုတ်သီးသို့ ရေမရောက်ပေ။ သုံးနှစ်သုံးသီး လုပ်စားနိုင် လောက်အောင် ရေများရှိ၏။ ငါးရံ့၊ ငါးခူ၊ ငါးစီပူမရှိပေ။ အဓိဋ္ဌာန်ပြုသော ပေပင် မကြီးမထွားပေ။ (ထိုပေပင်မှာ အနော်ရထာမင်းစောက မထောင်းတာ နတ် မောင်နှမ ကျွတ်ချိန်တန်လျှင် ထရစ်မှ ပိုလွန်၍ ကြီး ထွားပေလတ္တံ့ ဟု ဆိုကာ စိုက်ပျိုးခဲ့သော အပင်ဖြစ် သည်။ ၁၉၄ဝ ပြည့်နှစ်ခန့်က ရှိရင်းစွဲ လူတစ်ရပ် ထက် ပို၍ ကြီးထွားလာသော ဟူ၏။) အဓိဋဌာန်သော မန်ကျည်းပင်တစ်ဆစ်သာ သီးသည်။ (အထက်ပါ နတ်မောင်နှမကိုပင် အကြောင်းပြု၍ ယင်းတို့ ကျွတ်ချိန် တန်လျှင် တစ်ဆစ်မှ ပိုလွန်၍ သီးပေးလတ္တံ့ ဟု ဆိုကာ စိုက်ခဲ့သည်။ အင်္ဂလိပ်တို့ ခုတ်ပစ်လိုက်သောကြောင့် ယခုအခါ မရှိတော့ပြီ။) ထို့ပြင် ကန်ပတ်လည်၌ သိမ် ၉ သိမ်၊ ဂူ ၉ လုံး၊ ကုန်း ၉ ကုန်း၊ အင်း ၉ အင်း၊ အိုင့် ၉အိုင့် ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်တွင် အံ့ဖွယ်ကိုးပါး ရှိသည်ဟု ဆိုသော်လည်း ၉ ပါးထက်မနည်းကြောင်း တွေ့ရှိရသောဟူ၏။ မိတ္ထီလာကန်သည် အတိတ်နိမိတ်များ ပြတတ်သည်ဟုလည်းဆိုသည်။ နတ်ကြီးသည် ဟုလည်း ယုံကြည်ကြသည်။ == သိမ်ကိုးသိမ် == မိတ္ထီလာကန်ရာဇဝင်လာ သိမ်ကိုးသိမ်မှာ မိတ္ထီလာမြို့နယ် ဆည်ကုန်းရွာ ပဲသီတာသိမ်၊ အိုမတွေ့ရွာ ကတ္တူကန်သိမ်၊ ဝက်ကျောက်ရွာ ဝက်ကျောက်သိမ်၊ == ကန်သမိုင်း == မိတ္ထီလာကန်မှာ သဘာဝအားဖြင့် ဖြစ်ပေါ်သော ကန်မဟုတ်ဘဲ လူတို့ကပြုပြင်ထားသော ကန်ဖြစ်၏။ သမိုင်းတစ်စောင်တွင် မိတ္ထီလာကန်ကို ကမ္ဘာဦးကာလက အာကာရဋ္ဌမင်း လက်ဦးအမွန် ဖန်ဆင်း တည်ထောင်ပြီးသည့် နောက် နှစ်ပေါင်းများစွာ ကြာသောကာလ၌ ကုသမင်း ဆည်ဖို့ပြုပြင်ပြီးလျှင် ကာလရွေ့လျောလျှင် ဂေါတမ မြတ်စွာဘုရား၏ ဘိုးတော် အဉ္စနမင်းက တစ်ဖန် ဆည်ဖို့ပြုစုသည်ဟု ဆို၏။ အချို့မူများတွင်ကား ဂေါတမ မြတ်စွာဘုရား၏ ဘိုးတော် အဉ္စနမင်းက လက်ဦးအစ ဖန်ဆင်းပြုစုသည်ဟု ဆို၏။ ရှေးအခါက [[သျှိသျှားပင်]]များ ပေါက်ရောက်သောကြောင့် သျှိသျှားကန်ဟု တွင်ခဲ့၏။ ကောဇာ သက္ကရာဇ် ၄၁၄ ခုနှစ်တွင် အရည်းကြီး ရဟန်းရှင်ယောင် (၁,ဝဝဝ) တို့သည် သျှိသျှား ကန်တော် တစ်ဝိုက်တွင် သောင်းကျန်းလျက်ရှိကြောင်း တိုင်းသူပြည်သားတို့ လျှောက်ထား ချက်အရ ပုဂံပြည်အနော်ရထာမင်းစောသည် သျှိသျှားကန်ရှိရာသို့ သွားရောက်၍ အရည်းကြီးတို့အား နှိမ်နင်းအောင်မြင်လေ၏။ ထိုပြီးကာလ ၉လ လွန်မြောက်သောအခါတွင် အနော်ရထာမင်း စောသည် ရှင်အရဟံဟောပြောတော်မူချက်အရ ဗိုလ်ပါ အပေါင်း တို့ခြံရံပြီးသော် တောင်ဘက် လယ်တွင်းတပြင် နယ်ပယ်တို့သို့ ခရီးလှည့်လည်ကြွမြန်းတော်မူခဲ့ရာ၊ ကျွဲတလင်းချောင်း၊ ''မြွေ၊ ကတူးကန်'' အရပ်သို့ ရောက်တော်မူဖြင့် ခေတ္တအပန်းဖြေ ရေသဘင်နန်း စံမြန်း သာယာတော်မူသည်။ ထိုအခါ သျှိသျှား ကန်တော်စောင့် နတ်ကြီးလေးပါး ပေါ်လာ၏။ နတ်များ ပြောပြ ချက်အရ မဟာ သက္ကရာဇ် ၁၁၇ ခုနှစ်တွင် ဂေါတမမြတ်စွာဘုရားသည် ညီတော်အာနန္ဒာမထေရ်ကို နောက်ပါ ခေါ်ဆောင်တော်မူ၍ ခရီးဒေသစာရီ ကြွချီတော်မူလာကာ သျှိသျှား ကန်တော်တွင် ရေသပ္ပါယ်တော်မူပြီးသော အခါ ညီတော် အာနန္ဒာ အား ဒုကုဋ်သင်္ကန်းတော်ကို ခင်းစေတော်မူပြီးနောက် ထက်ဝယ်ဖွဲ့ ခွေစမ္ပါယ်နေတော်မူ၏။ ထိုအခါ ဘောဂဝတီမှ နတ်နဂါးတို့သည် သစ်သီး ကြီးငယ်များကို ယူဆောင်လာကြကုန်၍ လှူဒါန်း ဆက် ကပ်ပူဇော်ကြသည်။ ဘုရားသခင်၏ တရားတော်ကို နတ်နဂါးများ၊ နတ်သားများ ကြားနာပြီးသည့်အဆုံးတွင် နတ်နဂါးတို့သည် ကန် တော်၏ အကြောင်းဇာစ်မြစ်ကို မေးမြန်း လျှောက်ထားကြ၏။ ထိုအခါ မြတ်စွာဘုရားလည်း '' ဤကန်တော်သည် ကမ္ဘာဦးတည်စက ကန်ဖြစ်၍အာကာရဋ္ဌမင်း၊ ကုသမင်းတို့ ဆည်ဖို့ပြုစုကြသည်။ ထိုသည့်နောက် ငါဘုရား၏ ဘိုးတော်ဖြစ်သော မဟာအဉ္စနမင်း လက်ထက် ကလိယုဂ် ၈၆၄၅ ကို ဖြို၍ အတို ၂ ခုကြွင်း ပြုပြီး သောအခါ ဇမ္ဗူဒီပါကျွန်းအပြင်ဝယ် တံခွန်သဖွယ်ဖြစ်၍ ကျော်စော ထင်ရှား ကျေးဇူးများသော ဤ သျှိသျှားမည်သော ကန်တော်ကို ပွားတက်လာသော သက္ကရာဇ် ၁ဝ ခုနှစ်တွင် တောင်ရိုးတောင်စဉ် ရေလာရေဆည်း ကုန်းကြည်းချောင်းမြောင်း အရပ် ဟူသမျှတို့နှင့် နှိုင်းဆပြီးလျှင် နောင်လာလတ္တံ့သော နှစ်ပေါင်း ၈၄ဝဝဝ ပတ်လုံးတည်စေသတည်းဟု ဓိဋ္ဌာန်တော်မူပြီး ဆည်ဖို့တော်မူ၏။ ထိုအခါ သိကြားဗြဟ္မာ နတ်အပေါင်းတို့သည် အနဝတတ် အိုင်မြတ်မှ ရေကို ယူဆောင်လာကြပြီးသော် ဤကန်တွင်း၌ ထွေးအ ကြလေရာ နောင်လာလတ္တံ့သော နှစ်ပေါင်း ၈၄,ဝဝဝ တည် ပေလတ္တံ့ဟု သိကြားဗြဟ္မာ နတ်အပေါင်းကဆိုကုန်ကြသည် '' ဟု မိန့်ဆိုတော်မူကြောင်းကို သိရလေသည်။ ကန်စောင့် နတ်များ၏ တိုက်တွန်းချက်အရ အနော်ရထာ မင်းစောကန်တော်ကို ဖို့လေရာ၊ သက္ကရာဇ် ၄၁၆ တွင် အပြီးတိုင်သည်။ ၁၁ ကြိမ်မြောက် ဆည် ဖို့ခြင်းဖြစ်၏။ ကန်တော်ကို ဘုန်းတန်ခိုးကြီးသော ဘုရင်များသာ ဆည်ဖို့နိုင်သည်ဟု ဆိုရိုးရှိ၏။ အနော်ရထာမင်း၏ နောက် ပုဂံ အလောင်းစည်သူ၊ နရပတိစည်သူ၊ အင်းဝဘုရင်မင်းကြီးစွာ စော်ကဲ၊ ညောင်ရမ်းမင်းတရား၊ ကုန်းဘောင်ခေတ် ဘိုးတော်ဘုရား၊ မင်း တုန်းမင်းတို့ ဆည်ဖို့ပြုပြင်ခဲ့သည့်အပြင် ကောဇာသက္ကရာဇ် ၁၂၉၇ ခုနှစ်(ခရစ် ၁၉၃၅) ခုနှစ်တွင် အင်္ဂလိပ်အစိုးရ လက် ထက်က သိန်း ၂ဝ ကျော် စိုက်ထုတ် အကုန်ခံ၍ ကေရာတာ၊ ရေလွှတ်တံခါးကြီး တစ်ခုကို တည်ဆောက်ခဲ့၏။ == ငါးမည်ရကန် == မိတ္တီလာကန်သည် ရှေးအခါက သျှိသျှားကန်ဟု တွင်ခဲ့သည်။ ကန်တစ်ဝိုက်တွင် ပေါက်ရောက်သော သျှိသျှားပင်များကိုစွဲ၍ ခေါ်ခြင်းပင်ဖြစ်၏။ ကာဠာဝကကန်၊ မင်္ဂလာကန်၊ မေတ္တာကန် ဟူ၍လည်း တွင်ခဲ့သည်။ မိတ္ထီလာကန် ဟူ၍ ယခုအခါ တွင်လျက် ရှိသော အမည်မှာ အနော်ရထာမင်း မှည့်ခေါ်ခဲ့သော အမည်ဖြစ်၏။ သျှိသျှားကန်၏ ရေသည် ပုပ္ပါးတောင်နှင့် စပ်ခြင်း ထိခြင်း ရှိ မရှိကို မြင်းသည်တော် တစ်ဦးအား သွားရောက်ကြည့် ရှု့စေ၏။ သွားရောက်ကြည့်ရှုသူသည် အလျင်သွား၍ ကြည့်ကာ ပြန်လာသည်တွင်မထိလာပါဟု လျှောက်ထားဖြေကြားပြီးလျှင် အမောဆို့၍ သေဆုံးသွားလေ၏။ ယင်းကို စွဲ၍ မထိလာကန်ဟု ပြောင်းလဲခေါ်ဝေါ်သမုတ်ရာမှ ကာလရွေ့လျားသည့်အလျောက် မိတ္ထီလာကန်ဟု ဖြစ်လာသည်။ အမောဆို့ သေဆုံးသွားသော မြင်းသည်ကား မထောင်းတာနတ်ဖြစ်၍ ကန်တော်ကိုစောင့်သည်ဟု ဆိုသည်။ ကန်တော်တစ်ဝိုက်ရှိ မြို့ကိုလည်း ကန်၏ အမည်ကို အစွဲပြု၍ မိတ္ထီလာမြို့ဟု ခေါ်ကြပေသည်။<ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၉)</ref> == ကိုးကား == <references/> [[Category:မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး]] [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ရေကန်များ]] [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ လည်ပတ်စရာနေရာများ]] o9kqhphihxcqr04tz4z6i69ldlsy9t5 1051610 1051609 2026-09-06T13:14:10Z ~2026-48518-07 147862 /* သိမ်ကိုးသိမ် */ 1051610 wikitext text/x-wiki {{Infobox lake | name = Lake Meiktila | image = 20160803 Meiktila Lake 7290.jpg | caption = | image_bathymetry = | caption_bathymetry = | location = | coords = {{coord|20|52|N|95|51|E|display=title,inline|region:MM_type:waterbody_source:GNS-enwiki}} | type = ရေလှောင်ကန် | inflow = | outflow = | catchment = | basin_countries = Burma | length = {{convert|7|mi|abbr=on}} | width = | area = {{convert|3.5|mi2|abbr=on}} | depth = | max-depth = | volume = | residence_time = | shore = | elevation = | islands = | sections = north lake, south lake | cities = | frozen = }} '''မိတ္ထီလာကန်''' သည် မိတ္ထီလာမြို့၏ အနောက်ဘက်စောင်း တွင် တည်ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်သည် အလျား ၇ မိုင် နှင့် အနံ မိုင်ဝက်ရှိသောကြောင့် ဧရိယာ အကျယ်အဝန်း စတုရန်း ၃ မိုင်ခွဲ ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်မှာ ကန် ၂ ခု ဖြင့် ဖွဲ့ထားသည်ဖြစ်၍ တောင်ကန်နှင့်မြောက်ကန်ဟူ၍ တွင်သည်။ ကန်ရေပြင်မှာ တစပ်တည်း တပြင်တည်းပင် ဖြစ်သည်။ သို့သော် ထူးခြားချက်ကား မိုးရာသီရေဝင်ချိန်တွင် မြောက်ကန်မှ ရေသည် ရေကြည်စင်မှ တောင်ကန်တွင်းသို့ စီးဝင်ပေသည်။ ရေနောက်နှင့် ရေကြည် ဘယ်အခါမှ ရောစပ်ခြင်းမရှိဟု ဆိုစမှတ်ပြုကြသည်။ သာစည်-မြင်းခြံ မီးရထားလမ်း တံတားသည် ၎င်းတောင်ကန်၊ မြောက်ကန် အစပ်ပေါ်တွင် ဖြတ်ကျော် တည်ဆောက်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ ယခုအခါ မြောက်ကန်တွင် ရေလွှဲတံခါး၂ ခုရှိ၍ တောင် ကန်တွင် ရေလွှဲတံခါး ၁၁ ပေါက်နှင့် အလျား ပေ ၃ဝ ကျယ်သော တံခါးကြီး တစ်ပေါက်ရှိသည်။ မိတ္ထီလာမြို့သူ မြို့သားတို့သည် မိတ္ထီလာ ကန်တော်ရေကို သောက်သုံး ကြရ၏။ လယ်ယာစိုက်ပျိုးရာတွင်လည်း မိတ္ထီလာကန်မှ ရေများကို သွယ်ယူ ရရှိသည်။ == အံ့ဖွယ်ကိုးပါး == မိတ္ထီလာကန်သည် အခြား သော ကန်များနှင့် မတူဘဲ အံ့ဖွယ်ကိုးပါး ရှိလေသည်။ မိတ္ထီလာကန်မှ ရေတွင် အနဝတတ်အိုင်မြတ်မှ ရေပါရှိ သည်။ အကြောင်းမဲ့ မနောက်ကျုပေ ။ အကြောင်းမဲ့ ညှီဟောက် နံစော်ခြင်း မရှိပေ ။ ဒိုက်အမှိုက်များ မတည်ပေ။ အကောင်ပုပ်များ ကြာရှည် မတည်းပေ။ ရတနာအမျိုးမျိုး တို့ဖြင့် ပြွမ်း၏။ ကြာစသော ရေမှော်ပင်တို့ မပေါက် ရောက်ပေ။ ကန်တွင်းရှိကြိုးကြာရုပ် မှတ်တိုင်မှ ကြိုးကြာ နှုတ်သီးသို့ ရေမရောက်ပေ။ သုံးနှစ်သုံးသီး လုပ်စားနိုင် လောက်အောင် ရေများရှိ၏။ ငါးရံ့၊ ငါးခူ၊ ငါးစီပူမရှိပေ။ အဓိဋ္ဌာန်ပြုသော ပေပင် မကြီးမထွားပေ။ (ထိုပေပင်မှာ အနော်ရထာမင်းစောက မထောင်းတာ နတ် မောင်နှမ ကျွတ်ချိန်တန်လျှင် ထရစ်မှ ပိုလွန်၍ ကြီး ထွားပေလတ္တံ့ ဟု ဆိုကာ စိုက်ပျိုးခဲ့သော အပင်ဖြစ် သည်။ ၁၉၄ဝ ပြည့်နှစ်ခန့်က ရှိရင်းစွဲ လူတစ်ရပ် ထက် ပို၍ ကြီးထွားလာသော ဟူ၏။) အဓိဋဌာန်သော မန်ကျည်းပင်တစ်ဆစ်သာ သီးသည်။ (အထက်ပါ နတ်မောင်နှမကိုပင် အကြောင်းပြု၍ ယင်းတို့ ကျွတ်ချိန် တန်လျှင် တစ်ဆစ်မှ ပိုလွန်၍ သီးပေးလတ္တံ့ ဟု ဆိုကာ စိုက်ခဲ့သည်။ အင်္ဂလိပ်တို့ ခုတ်ပစ်လိုက်သောကြောင့် ယခုအခါ မရှိတော့ပြီ။) ထို့ပြင် ကန်ပတ်လည်၌ သိမ် ၉ သိမ်၊ ဂူ ၉ လုံး၊ ကုန်း ၉ ကုန်း၊ အင်း ၉ အင်း၊ အိုင့် ၉အိုင့် ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်တွင် အံ့ဖွယ်ကိုးပါး ရှိသည်ဟု ဆိုသော်လည်း ၉ ပါးထက်မနည်းကြောင်း တွေ့ရှိရသောဟူ၏။ မိတ္ထီလာကန်သည် အတိတ်နိမိတ်များ ပြတတ်သည်ဟုလည်းဆိုသည်။ နတ်ကြီးသည် ဟုလည်း ယုံကြည်ကြသည်။ == သိမ်ကိုးသိမ် == မိတ္ထီလာကန်ရာဇဝင်လာ သိမ်ကိုးသိမ်မှာ မိတ္ထီလာမြို့နယ် ဆည်ကုန်းရွာ ပဲသီတာသိမ်၊ အိုမတွေ့ရွာ ကတ္တူကန်သိမ်၊ ဝက်ကျောက်ရွာ ဝက်ကျောက်သိမ်၊ ရှင်မြို့ရွာ ရှင်ပင်ကူသိမ်၊ == ကန်သမိုင်း == မိတ္ထီလာကန်မှာ သဘာဝအားဖြင့် ဖြစ်ပေါ်သော ကန်မဟုတ်ဘဲ လူတို့ကပြုပြင်ထားသော ကန်ဖြစ်၏။ သမိုင်းတစ်စောင်တွင် မိတ္ထီလာကန်ကို ကမ္ဘာဦးကာလက အာကာရဋ္ဌမင်း လက်ဦးအမွန် ဖန်ဆင်း တည်ထောင်ပြီးသည့် နောက် နှစ်ပေါင်းများစွာ ကြာသောကာလ၌ ကုသမင်း ဆည်ဖို့ပြုပြင်ပြီးလျှင် ကာလရွေ့လျောလျှင် ဂေါတမ မြတ်စွာဘုရား၏ ဘိုးတော် အဉ္စနမင်းက တစ်ဖန် ဆည်ဖို့ပြုစုသည်ဟု ဆို၏။ အချို့မူများတွင်ကား ဂေါတမ မြတ်စွာဘုရား၏ ဘိုးတော် အဉ္စနမင်းက လက်ဦးအစ ဖန်ဆင်းပြုစုသည်ဟု ဆို၏။ ရှေးအခါက [[သျှိသျှားပင်]]များ ပေါက်ရောက်သောကြောင့် သျှိသျှားကန်ဟု တွင်ခဲ့၏။ ကောဇာ သက္ကရာဇ် ၄၁၄ ခုနှစ်တွင် အရည်းကြီး ရဟန်းရှင်ယောင် (၁,ဝဝဝ) တို့သည် သျှိသျှား ကန်တော် တစ်ဝိုက်တွင် သောင်းကျန်းလျက်ရှိကြောင်း တိုင်းသူပြည်သားတို့ လျှောက်ထား ချက်အရ ပုဂံပြည်အနော်ရထာမင်းစောသည် သျှိသျှားကန်ရှိရာသို့ သွားရောက်၍ အရည်းကြီးတို့အား နှိမ်နင်းအောင်မြင်လေ၏။ ထိုပြီးကာလ ၉လ လွန်မြောက်သောအခါတွင် အနော်ရထာမင်း စောသည် ရှင်အရဟံဟောပြောတော်မူချက်အရ ဗိုလ်ပါ အပေါင်း တို့ခြံရံပြီးသော် တောင်ဘက် လယ်တွင်းတပြင် နယ်ပယ်တို့သို့ ခရီးလှည့်လည်ကြွမြန်းတော်မူခဲ့ရာ၊ ကျွဲတလင်းချောင်း၊ ''မြွေ၊ ကတူးကန်'' အရပ်သို့ ရောက်တော်မူဖြင့် ခေတ္တအပန်းဖြေ ရေသဘင်နန်း စံမြန်း သာယာတော်မူသည်။ ထိုအခါ သျှိသျှား ကန်တော်စောင့် နတ်ကြီးလေးပါး ပေါ်လာ၏။ နတ်များ ပြောပြ ချက်အရ မဟာ သက္ကရာဇ် ၁၁၇ ခုနှစ်တွင် ဂေါတမမြတ်စွာဘုရားသည် ညီတော်အာနန္ဒာမထေရ်ကို နောက်ပါ ခေါ်ဆောင်တော်မူ၍ ခရီးဒေသစာရီ ကြွချီတော်မူလာကာ သျှိသျှား ကန်တော်တွင် ရေသပ္ပါယ်တော်မူပြီးသော အခါ ညီတော် အာနန္ဒာ အား ဒုကုဋ်သင်္ကန်းတော်ကို ခင်းစေတော်မူပြီးနောက် ထက်ဝယ်ဖွဲ့ ခွေစမ္ပါယ်နေတော်မူ၏။ ထိုအခါ ဘောဂဝတီမှ နတ်နဂါးတို့သည် သစ်သီး ကြီးငယ်များကို ယူဆောင်လာကြကုန်၍ လှူဒါန်း ဆက် ကပ်ပူဇော်ကြသည်။ ဘုရားသခင်၏ တရားတော်ကို နတ်နဂါးများ၊ နတ်သားများ ကြားနာပြီးသည့်အဆုံးတွင် နတ်နဂါးတို့သည် ကန် တော်၏ အကြောင်းဇာစ်မြစ်ကို မေးမြန်း လျှောက်ထားကြ၏။ ထိုအခါ မြတ်စွာဘုရားလည်း '' ဤကန်တော်သည် ကမ္ဘာဦးတည်စက ကန်ဖြစ်၍အာကာရဋ္ဌမင်း၊ ကုသမင်းတို့ ဆည်ဖို့ပြုစုကြသည်။ ထိုသည့်နောက် ငါဘုရား၏ ဘိုးတော်ဖြစ်သော မဟာအဉ္စနမင်း လက်ထက် ကလိယုဂ် ၈၆၄၅ ကို ဖြို၍ အတို ၂ ခုကြွင်း ပြုပြီး သောအခါ ဇမ္ဗူဒီပါကျွန်းအပြင်ဝယ် တံခွန်သဖွယ်ဖြစ်၍ ကျော်စော ထင်ရှား ကျေးဇူးများသော ဤ သျှိသျှားမည်သော ကန်တော်ကို ပွားတက်လာသော သက္ကရာဇ် ၁ဝ ခုနှစ်တွင် တောင်ရိုးတောင်စဉ် ရေလာရေဆည်း ကုန်းကြည်းချောင်းမြောင်း အရပ် ဟူသမျှတို့နှင့် နှိုင်းဆပြီးလျှင် နောင်လာလတ္တံ့သော နှစ်ပေါင်း ၈၄ဝဝဝ ပတ်လုံးတည်စေသတည်းဟု ဓိဋ္ဌာန်တော်မူပြီး ဆည်ဖို့တော်မူ၏။ ထိုအခါ သိကြားဗြဟ္မာ နတ်အပေါင်းတို့သည် အနဝတတ် အိုင်မြတ်မှ ရေကို ယူဆောင်လာကြပြီးသော် ဤကန်တွင်း၌ ထွေးအ ကြလေရာ နောင်လာလတ္တံ့သော နှစ်ပေါင်း ၈၄,ဝဝဝ တည် ပေလတ္တံ့ဟု သိကြားဗြဟ္မာ နတ်အပေါင်းကဆိုကုန်ကြသည် '' ဟု မိန့်ဆိုတော်မူကြောင်းကို သိရလေသည်။ ကန်စောင့် နတ်များ၏ တိုက်တွန်းချက်အရ အနော်ရထာ မင်းစောကန်တော်ကို ဖို့လေရာ၊ သက္ကရာဇ် ၄၁၆ တွင် အပြီးတိုင်သည်။ ၁၁ ကြိမ်မြောက် ဆည် ဖို့ခြင်းဖြစ်၏။ ကန်တော်ကို ဘုန်းတန်ခိုးကြီးသော ဘုရင်များသာ ဆည်ဖို့နိုင်သည်ဟု ဆိုရိုးရှိ၏။ အနော်ရထာမင်း၏ နောက် ပုဂံ အလောင်းစည်သူ၊ နရပတိစည်သူ၊ အင်းဝဘုရင်မင်းကြီးစွာ စော်ကဲ၊ ညောင်ရမ်းမင်းတရား၊ ကုန်းဘောင်ခေတ် ဘိုးတော်ဘုရား၊ မင်း တုန်းမင်းတို့ ဆည်ဖို့ပြုပြင်ခဲ့သည့်အပြင် ကောဇာသက္ကရာဇ် ၁၂၉၇ ခုနှစ်(ခရစ် ၁၉၃၅) ခုနှစ်တွင် အင်္ဂလိပ်အစိုးရ လက် ထက်က သိန်း ၂ဝ ကျော် စိုက်ထုတ် အကုန်ခံ၍ ကေရာတာ၊ ရေလွှတ်တံခါးကြီး တစ်ခုကို တည်ဆောက်ခဲ့၏။ == ငါးမည်ရကန် == မိတ္တီလာကန်သည် ရှေးအခါက သျှိသျှားကန်ဟု တွင်ခဲ့သည်။ ကန်တစ်ဝိုက်တွင် ပေါက်ရောက်သော သျှိသျှားပင်များကိုစွဲ၍ ခေါ်ခြင်းပင်ဖြစ်၏။ ကာဠာဝကကန်၊ မင်္ဂလာကန်၊ မေတ္တာကန် ဟူ၍လည်း တွင်ခဲ့သည်။ မိတ္ထီလာကန် ဟူ၍ ယခုအခါ တွင်လျက် ရှိသော အမည်မှာ အနော်ရထာမင်း မှည့်ခေါ်ခဲ့သော အမည်ဖြစ်၏။ သျှိသျှားကန်၏ ရေသည် ပုပ္ပါးတောင်နှင့် စပ်ခြင်း ထိခြင်း ရှိ မရှိကို မြင်းသည်တော် တစ်ဦးအား သွားရောက်ကြည့် ရှု့စေ၏။ သွားရောက်ကြည့်ရှုသူသည် အလျင်သွား၍ ကြည့်ကာ ပြန်လာသည်တွင်မထိလာပါဟု လျှောက်ထားဖြေကြားပြီးလျှင် အမောဆို့၍ သေဆုံးသွားလေ၏။ ယင်းကို စွဲ၍ မထိလာကန်ဟု ပြောင်းလဲခေါ်ဝေါ်သမုတ်ရာမှ ကာလရွေ့လျားသည့်အလျောက် မိတ္ထီလာကန်ဟု ဖြစ်လာသည်။ အမောဆို့ သေဆုံးသွားသော မြင်းသည်ကား မထောင်းတာနတ်ဖြစ်၍ ကန်တော်ကိုစောင့်သည်ဟု ဆိုသည်။ ကန်တော်တစ်ဝိုက်ရှိ မြို့ကိုလည်း ကန်၏ အမည်ကို အစွဲပြု၍ မိတ္ထီလာမြို့ဟု ခေါ်ကြပေသည်။<ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၉)</ref> == ကိုးကား == <references/> [[Category:မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး]] [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ရေကန်များ]] [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ လည်ပတ်စရာနေရာများ]] lukoz9gthmzt7znmbfylpiftqf0psew 1051611 1051610 2026-09-06T13:14:45Z ~2026-48518-07 147862 /* သိမ်ကိုးသိမ် */ 1051611 wikitext text/x-wiki {{Infobox lake | name = Lake Meiktila | image = 20160803 Meiktila Lake 7290.jpg | caption = | image_bathymetry = | caption_bathymetry = | location = | coords = {{coord|20|52|N|95|51|E|display=title,inline|region:MM_type:waterbody_source:GNS-enwiki}} | type = ရေလှောင်ကန် | inflow = | outflow = | catchment = | basin_countries = Burma | length = {{convert|7|mi|abbr=on}} | width = | area = {{convert|3.5|mi2|abbr=on}} | depth = | max-depth = | volume = | residence_time = | shore = | elevation = | islands = | sections = north lake, south lake | cities = | frozen = }} '''မိတ္ထီလာကန်''' သည် မိတ္ထီလာမြို့၏ အနောက်ဘက်စောင်း တွင် တည်ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်သည် အလျား ၇ မိုင် နှင့် အနံ မိုင်ဝက်ရှိသောကြောင့် ဧရိယာ အကျယ်အဝန်း စတုရန်း ၃ မိုင်ခွဲ ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်မှာ ကန် ၂ ခု ဖြင့် ဖွဲ့ထားသည်ဖြစ်၍ တောင်ကန်နှင့်မြောက်ကန်ဟူ၍ တွင်သည်။ ကန်ရေပြင်မှာ တစပ်တည်း တပြင်တည်းပင် ဖြစ်သည်။ သို့သော် ထူးခြားချက်ကား မိုးရာသီရေဝင်ချိန်တွင် မြောက်ကန်မှ ရေသည် ရေကြည်စင်မှ တောင်ကန်တွင်းသို့ စီးဝင်ပေသည်။ ရေနောက်နှင့် ရေကြည် ဘယ်အခါမှ ရောစပ်ခြင်းမရှိဟု ဆိုစမှတ်ပြုကြသည်။ သာစည်-မြင်းခြံ မီးရထားလမ်း တံတားသည် ၎င်းတောင်ကန်၊ မြောက်ကန် အစပ်ပေါ်တွင် ဖြတ်ကျော် တည်ဆောက်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ ယခုအခါ မြောက်ကန်တွင် ရေလွှဲတံခါး၂ ခုရှိ၍ တောင် ကန်တွင် ရေလွှဲတံခါး ၁၁ ပေါက်နှင့် အလျား ပေ ၃ဝ ကျယ်သော တံခါးကြီး တစ်ပေါက်ရှိသည်။ မိတ္ထီလာမြို့သူ မြို့သားတို့သည် မိတ္ထီလာ ကန်တော်ရေကို သောက်သုံး ကြရ၏။ လယ်ယာစိုက်ပျိုးရာတွင်လည်း မိတ္ထီလာကန်မှ ရေများကို သွယ်ယူ ရရှိသည်။ == အံ့ဖွယ်ကိုးပါး == မိတ္ထီလာကန်သည် အခြား သော ကန်များနှင့် မတူဘဲ အံ့ဖွယ်ကိုးပါး ရှိလေသည်။ မိတ္ထီလာကန်မှ ရေတွင် အနဝတတ်အိုင်မြတ်မှ ရေပါရှိ သည်။ အကြောင်းမဲ့ မနောက်ကျုပေ ။ အကြောင်းမဲ့ ညှီဟောက် နံစော်ခြင်း မရှိပေ ။ ဒိုက်အမှိုက်များ မတည်ပေ။ အကောင်ပုပ်များ ကြာရှည် မတည်းပေ။ ရတနာအမျိုးမျိုး တို့ဖြင့် ပြွမ်း၏။ ကြာစသော ရေမှော်ပင်တို့ မပေါက် ရောက်ပေ။ ကန်တွင်းရှိကြိုးကြာရုပ် မှတ်တိုင်မှ ကြိုးကြာ နှုတ်သီးသို့ ရေမရောက်ပေ။ သုံးနှစ်သုံးသီး လုပ်စားနိုင် လောက်အောင် ရေများရှိ၏။ ငါးရံ့၊ ငါးခူ၊ ငါးစီပူမရှိပေ။ အဓိဋ္ဌာန်ပြုသော ပေပင် မကြီးမထွားပေ။ (ထိုပေပင်မှာ အနော်ရထာမင်းစောက မထောင်းတာ နတ် မောင်နှမ ကျွတ်ချိန်တန်လျှင် ထရစ်မှ ပိုလွန်၍ ကြီး ထွားပေလတ္တံ့ ဟု ဆိုကာ စိုက်ပျိုးခဲ့သော အပင်ဖြစ် သည်။ ၁၉၄ဝ ပြည့်နှစ်ခန့်က ရှိရင်းစွဲ လူတစ်ရပ် ထက် ပို၍ ကြီးထွားလာသော ဟူ၏။) အဓိဋဌာန်သော မန်ကျည်းပင်တစ်ဆစ်သာ သီးသည်။ (အထက်ပါ နတ်မောင်နှမကိုပင် အကြောင်းပြု၍ ယင်းတို့ ကျွတ်ချိန် တန်လျှင် တစ်ဆစ်မှ ပိုလွန်၍ သီးပေးလတ္တံ့ ဟု ဆိုကာ စိုက်ခဲ့သည်။ အင်္ဂလိပ်တို့ ခုတ်ပစ်လိုက်သောကြောင့် ယခုအခါ မရှိတော့ပြီ။) ထို့ပြင် ကန်ပတ်လည်၌ သိမ် ၉ သိမ်၊ ဂူ ၉ လုံး၊ ကုန်း ၉ ကုန်း၊ အင်း ၉ အင်း၊ အိုင့် ၉အိုင့် ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်တွင် အံ့ဖွယ်ကိုးပါး ရှိသည်ဟု ဆိုသော်လည်း ၉ ပါးထက်မနည်းကြောင်း တွေ့ရှိရသောဟူ၏။ မိတ္ထီလာကန်သည် အတိတ်နိမိတ်များ ပြတတ်သည်ဟုလည်းဆိုသည်။ နတ်ကြီးသည် ဟုလည်း ယုံကြည်ကြသည်။ == သိမ်ကိုးသိမ် == မိတ္ထီလာကန်ရာဇဝင်လာ သိမ်ကိုးသိမ်မှာ မိတ္ထီလာမြို့နယ် ဆည်ကုန်းရွာ ပဲသီတာသိမ်၊ အိုမတွေ့ရွာ ကတ္တူကန်သိမ်၊ ဝက်ကျောက်ရွာ ဝက်ကျောက်သိမ်၊ ရှင်မြို့ရွာ ရှင်ပင်ကူသိမ်၊ သီရိမင်္ဂလာရပ်ကွက် ထီးသုံးဆင့်သိမ်၊ == ကန်သမိုင်း == မိတ္ထီလာကန်မှာ သဘာဝအားဖြင့် ဖြစ်ပေါ်သော ကန်မဟုတ်ဘဲ လူတို့ကပြုပြင်ထားသော ကန်ဖြစ်၏။ သမိုင်းတစ်စောင်တွင် မိတ္ထီလာကန်ကို ကမ္ဘာဦးကာလက အာကာရဋ္ဌမင်း လက်ဦးအမွန် ဖန်ဆင်း တည်ထောင်ပြီးသည့် နောက် နှစ်ပေါင်းများစွာ ကြာသောကာလ၌ ကုသမင်း ဆည်ဖို့ပြုပြင်ပြီးလျှင် ကာလရွေ့လျောလျှင် ဂေါတမ မြတ်စွာဘုရား၏ ဘိုးတော် အဉ္စနမင်းက တစ်ဖန် ဆည်ဖို့ပြုစုသည်ဟု ဆို၏။ အချို့မူများတွင်ကား ဂေါတမ မြတ်စွာဘုရား၏ ဘိုးတော် အဉ္စနမင်းက လက်ဦးအစ ဖန်ဆင်းပြုစုသည်ဟု ဆို၏။ ရှေးအခါက [[သျှိသျှားပင်]]များ ပေါက်ရောက်သောကြောင့် သျှိသျှားကန်ဟု တွင်ခဲ့၏။ ကောဇာ သက္ကရာဇ် ၄၁၄ ခုနှစ်တွင် အရည်းကြီး ရဟန်းရှင်ယောင် (၁,ဝဝဝ) တို့သည် သျှိသျှား ကန်တော် တစ်ဝိုက်တွင် သောင်းကျန်းလျက်ရှိကြောင်း တိုင်းသူပြည်သားတို့ လျှောက်ထား ချက်အရ ပုဂံပြည်အနော်ရထာမင်းစောသည် သျှိသျှားကန်ရှိရာသို့ သွားရောက်၍ အရည်းကြီးတို့အား နှိမ်နင်းအောင်မြင်လေ၏။ ထိုပြီးကာလ ၉လ လွန်မြောက်သောအခါတွင် အနော်ရထာမင်း စောသည် ရှင်အရဟံဟောပြောတော်မူချက်အရ ဗိုလ်ပါ အပေါင်း တို့ခြံရံပြီးသော် တောင်ဘက် လယ်တွင်းတပြင် နယ်ပယ်တို့သို့ ခရီးလှည့်လည်ကြွမြန်းတော်မူခဲ့ရာ၊ ကျွဲတလင်းချောင်း၊ ''မြွေ၊ ကတူးကန်'' အရပ်သို့ ရောက်တော်မူဖြင့် ခေတ္တအပန်းဖြေ ရေသဘင်နန်း စံမြန်း သာယာတော်မူသည်။ ထိုအခါ သျှိသျှား ကန်တော်စောင့် နတ်ကြီးလေးပါး ပေါ်လာ၏။ နတ်များ ပြောပြ ချက်အရ မဟာ သက္ကရာဇ် ၁၁၇ ခုနှစ်တွင် ဂေါတမမြတ်စွာဘုရားသည် ညီတော်အာနန္ဒာမထေရ်ကို နောက်ပါ ခေါ်ဆောင်တော်မူ၍ ခရီးဒေသစာရီ ကြွချီတော်မူလာကာ သျှိသျှား ကန်တော်တွင် ရေသပ္ပါယ်တော်မူပြီးသော အခါ ညီတော် အာနန္ဒာ အား ဒုကုဋ်သင်္ကန်းတော်ကို ခင်းစေတော်မူပြီးနောက် ထက်ဝယ်ဖွဲ့ ခွေစမ္ပါယ်နေတော်မူ၏။ ထိုအခါ ဘောဂဝတီမှ နတ်နဂါးတို့သည် သစ်သီး ကြီးငယ်များကို ယူဆောင်လာကြကုန်၍ လှူဒါန်း ဆက် ကပ်ပူဇော်ကြသည်။ ဘုရားသခင်၏ တရားတော်ကို နတ်နဂါးများ၊ နတ်သားများ ကြားနာပြီးသည့်အဆုံးတွင် နတ်နဂါးတို့သည် ကန် တော်၏ အကြောင်းဇာစ်မြစ်ကို မေးမြန်း လျှောက်ထားကြ၏။ ထိုအခါ မြတ်စွာဘုရားလည်း '' ဤကန်တော်သည် ကမ္ဘာဦးတည်စက ကန်ဖြစ်၍အာကာရဋ္ဌမင်း၊ ကုသမင်းတို့ ဆည်ဖို့ပြုစုကြသည်။ ထိုသည့်နောက် ငါဘုရား၏ ဘိုးတော်ဖြစ်သော မဟာအဉ္စနမင်း လက်ထက် ကလိယုဂ် ၈၆၄၅ ကို ဖြို၍ အတို ၂ ခုကြွင်း ပြုပြီး သောအခါ ဇမ္ဗူဒီပါကျွန်းအပြင်ဝယ် တံခွန်သဖွယ်ဖြစ်၍ ကျော်စော ထင်ရှား ကျေးဇူးများသော ဤ သျှိသျှားမည်သော ကန်တော်ကို ပွားတက်လာသော သက္ကရာဇ် ၁ဝ ခုနှစ်တွင် တောင်ရိုးတောင်စဉ် ရေလာရေဆည်း ကုန်းကြည်းချောင်းမြောင်း အရပ် ဟူသမျှတို့နှင့် နှိုင်းဆပြီးလျှင် နောင်လာလတ္တံ့သော နှစ်ပေါင်း ၈၄ဝဝဝ ပတ်လုံးတည်စေသတည်းဟု ဓိဋ္ဌာန်တော်မူပြီး ဆည်ဖို့တော်မူ၏။ ထိုအခါ သိကြားဗြဟ္မာ နတ်အပေါင်းတို့သည် အနဝတတ် အိုင်မြတ်မှ ရေကို ယူဆောင်လာကြပြီးသော် ဤကန်တွင်း၌ ထွေးအ ကြလေရာ နောင်လာလတ္တံ့သော နှစ်ပေါင်း ၈၄,ဝဝဝ တည် ပေလတ္တံ့ဟု သိကြားဗြဟ္မာ နတ်အပေါင်းကဆိုကုန်ကြသည် '' ဟု မိန့်ဆိုတော်မူကြောင်းကို သိရလေသည်။ ကန်စောင့် နတ်များ၏ တိုက်တွန်းချက်အရ အနော်ရထာ မင်းစောကန်တော်ကို ဖို့လေရာ၊ သက္ကရာဇ် ၄၁၆ တွင် အပြီးတိုင်သည်။ ၁၁ ကြိမ်မြောက် ဆည် ဖို့ခြင်းဖြစ်၏။ ကန်တော်ကို ဘုန်းတန်ခိုးကြီးသော ဘုရင်များသာ ဆည်ဖို့နိုင်သည်ဟု ဆိုရိုးရှိ၏။ အနော်ရထာမင်း၏ နောက် ပုဂံ အလောင်းစည်သူ၊ နရပတိစည်သူ၊ အင်းဝဘုရင်မင်းကြီးစွာ စော်ကဲ၊ ညောင်ရမ်းမင်းတရား၊ ကုန်းဘောင်ခေတ် ဘိုးတော်ဘုရား၊ မင်း တုန်းမင်းတို့ ဆည်ဖို့ပြုပြင်ခဲ့သည့်အပြင် ကောဇာသက္ကရာဇ် ၁၂၉၇ ခုနှစ်(ခရစ် ၁၉၃၅) ခုနှစ်တွင် အင်္ဂလိပ်အစိုးရ လက် ထက်က သိန်း ၂ဝ ကျော် စိုက်ထုတ် အကုန်ခံ၍ ကေရာတာ၊ ရေလွှတ်တံခါးကြီး တစ်ခုကို တည်ဆောက်ခဲ့၏။ == ငါးမည်ရကန် == မိတ္တီလာကန်သည် ရှေးအခါက သျှိသျှားကန်ဟု တွင်ခဲ့သည်။ ကန်တစ်ဝိုက်တွင် ပေါက်ရောက်သော သျှိသျှားပင်များကိုစွဲ၍ ခေါ်ခြင်းပင်ဖြစ်၏။ ကာဠာဝကကန်၊ မင်္ဂလာကန်၊ မေတ္တာကန် ဟူ၍လည်း တွင်ခဲ့သည်။ မိတ္ထီလာကန် ဟူ၍ ယခုအခါ တွင်လျက် ရှိသော အမည်မှာ အနော်ရထာမင်း မှည့်ခေါ်ခဲ့သော အမည်ဖြစ်၏။ သျှိသျှားကန်၏ ရေသည် ပုပ္ပါးတောင်နှင့် စပ်ခြင်း ထိခြင်း ရှိ မရှိကို မြင်းသည်တော် တစ်ဦးအား သွားရောက်ကြည့် ရှု့စေ၏။ သွားရောက်ကြည့်ရှုသူသည် အလျင်သွား၍ ကြည့်ကာ ပြန်လာသည်တွင်မထိလာပါဟု လျှောက်ထားဖြေကြားပြီးလျှင် အမောဆို့၍ သေဆုံးသွားလေ၏။ ယင်းကို စွဲ၍ မထိလာကန်ဟု ပြောင်းလဲခေါ်ဝေါ်သမုတ်ရာမှ ကာလရွေ့လျားသည့်အလျောက် မိတ္ထီလာကန်ဟု ဖြစ်လာသည်။ အမောဆို့ သေဆုံးသွားသော မြင်းသည်ကား မထောင်းတာနတ်ဖြစ်၍ ကန်တော်ကိုစောင့်သည်ဟု ဆိုသည်။ ကန်တော်တစ်ဝိုက်ရှိ မြို့ကိုလည်း ကန်၏ အမည်ကို အစွဲပြု၍ မိတ္ထီလာမြို့ဟု ခေါ်ကြပေသည်။<ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၉)</ref> == ကိုးကား == <references/> [[Category:မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး]] [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ရေကန်များ]] [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ လည်ပတ်စရာနေရာများ]] 9no3bo20rewzcgoxuctq11szedynudg 1051612 1051611 2026-09-06T13:15:03Z ~2026-48518-07 147862 /* သိမ်ကိုးသိမ် */ 1051612 wikitext text/x-wiki {{Infobox lake | name = Lake Meiktila | image = 20160803 Meiktila Lake 7290.jpg | caption = | image_bathymetry = | caption_bathymetry = | location = | coords = {{coord|20|52|N|95|51|E|display=title,inline|region:MM_type:waterbody_source:GNS-enwiki}} | type = ရေလှောင်ကန် | inflow = | outflow = | catchment = | basin_countries = Burma | length = {{convert|7|mi|abbr=on}} | width = | area = {{convert|3.5|mi2|abbr=on}} | depth = | max-depth = | volume = | residence_time = | shore = | elevation = | islands = | sections = north lake, south lake | cities = | frozen = }} '''မိတ္ထီလာကန်''' သည် မိတ္ထီလာမြို့၏ အနောက်ဘက်စောင်း တွင် တည်ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်သည် အလျား ၇ မိုင် နှင့် အနံ မိုင်ဝက်ရှိသောကြောင့် ဧရိယာ အကျယ်အဝန်း စတုရန်း ၃ မိုင်ခွဲ ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်မှာ ကန် ၂ ခု ဖြင့် ဖွဲ့ထားသည်ဖြစ်၍ တောင်ကန်နှင့်မြောက်ကန်ဟူ၍ တွင်သည်။ ကန်ရေပြင်မှာ တစပ်တည်း တပြင်တည်းပင် ဖြစ်သည်။ သို့သော် ထူးခြားချက်ကား မိုးရာသီရေဝင်ချိန်တွင် မြောက်ကန်မှ ရေသည် ရေကြည်စင်မှ တောင်ကန်တွင်းသို့ စီးဝင်ပေသည်။ ရေနောက်နှင့် ရေကြည် ဘယ်အခါမှ ရောစပ်ခြင်းမရှိဟု ဆိုစမှတ်ပြုကြသည်။ သာစည်-မြင်းခြံ မီးရထားလမ်း တံတားသည် ၎င်းတောင်ကန်၊ မြောက်ကန် အစပ်ပေါ်တွင် ဖြတ်ကျော် တည်ဆောက်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ ယခုအခါ မြောက်ကန်တွင် ရေလွှဲတံခါး၂ ခုရှိ၍ တောင် ကန်တွင် ရေလွှဲတံခါး ၁၁ ပေါက်နှင့် အလျား ပေ ၃ဝ ကျယ်သော တံခါးကြီး တစ်ပေါက်ရှိသည်။ မိတ္ထီလာမြို့သူ မြို့သားတို့သည် မိတ္ထီလာ ကန်တော်ရေကို သောက်သုံး ကြရ၏။ လယ်ယာစိုက်ပျိုးရာတွင်လည်း မိတ္ထီလာကန်မှ ရေများကို သွယ်ယူ ရရှိသည်။ == အံ့ဖွယ်ကိုးပါး == မိတ္ထီလာကန်သည် အခြား သော ကန်များနှင့် မတူဘဲ အံ့ဖွယ်ကိုးပါး ရှိလေသည်။ မိတ္ထီလာကန်မှ ရေတွင် အနဝတတ်အိုင်မြတ်မှ ရေပါရှိ သည်။ အကြောင်းမဲ့ မနောက်ကျုပေ ။ အကြောင်းမဲ့ ညှီဟောက် နံစော်ခြင်း မရှိပေ ။ ဒိုက်အမှိုက်များ မတည်ပေ။ အကောင်ပုပ်များ ကြာရှည် မတည်းပေ။ ရတနာအမျိုးမျိုး တို့ဖြင့် ပြွမ်း၏။ ကြာစသော ရေမှော်ပင်တို့ မပေါက် ရောက်ပေ။ ကန်တွင်းရှိကြိုးကြာရုပ် မှတ်တိုင်မှ ကြိုးကြာ နှုတ်သီးသို့ ရေမရောက်ပေ။ သုံးနှစ်သုံးသီး လုပ်စားနိုင် လောက်အောင် ရေများရှိ၏။ ငါးရံ့၊ ငါးခူ၊ ငါးစီပူမရှိပေ။ အဓိဋ္ဌာန်ပြုသော ပေပင် မကြီးမထွားပေ။ (ထိုပေပင်မှာ အနော်ရထာမင်းစောက မထောင်းတာ နတ် မောင်နှမ ကျွတ်ချိန်တန်လျှင် ထရစ်မှ ပိုလွန်၍ ကြီး ထွားပေလတ္တံ့ ဟု ဆိုကာ စိုက်ပျိုးခဲ့သော အပင်ဖြစ် သည်။ ၁၉၄ဝ ပြည့်နှစ်ခန့်က ရှိရင်းစွဲ လူတစ်ရပ် ထက် ပို၍ ကြီးထွားလာသော ဟူ၏။) အဓိဋဌာန်သော မန်ကျည်းပင်တစ်ဆစ်သာ သီးသည်။ (အထက်ပါ နတ်မောင်နှမကိုပင် အကြောင်းပြု၍ ယင်းတို့ ကျွတ်ချိန် တန်လျှင် တစ်ဆစ်မှ ပိုလွန်၍ သီးပေးလတ္တံ့ ဟု ဆိုကာ စိုက်ခဲ့သည်။ အင်္ဂလိပ်တို့ ခုတ်ပစ်လိုက်သောကြောင့် ယခုအခါ မရှိတော့ပြီ။) ထို့ပြင် ကန်ပတ်လည်၌ သိမ် ၉ သိမ်၊ ဂူ ၉ လုံး၊ ကုန်း ၉ ကုန်း၊ အင်း ၉ အင်း၊ အိုင့် ၉အိုင့် ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်တွင် အံ့ဖွယ်ကိုးပါး ရှိသည်ဟု ဆိုသော်လည်း ၉ ပါးထက်မနည်းကြောင်း တွေ့ရှိရသောဟူ၏။ မိတ္ထီလာကန်သည် အတိတ်နိမိတ်များ ပြတတ်သည်ဟုလည်းဆိုသည်။ နတ်ကြီးသည် ဟုလည်း ယုံကြည်ကြသည်။ == သိမ်ကိုးသိမ် == မိတ္ထီလာကန်ရာဇဝင်လာ သိမ်ကိုးသိမ်မှာ မိတ္ထီလာမြို့နယ် ဆည်ကုန်းရွာ ပဲသီတာသိမ်၊ အိုမတွေ့ရွာ ကတ္တူကန်သိမ်၊ ဝက်ကျောက်ရွာ ဝက်ကျောက်သိမ်၊ ရှင်မြို့ရွာ ရှင်ပင်ကူသိမ်၊ သီရိမင်္ဂလာရပ်ကွက် ထီးသုံးဆင့်သိမ်၊ ‌ောင်ဇောက်ရွာ သဖန်းသိမ်၊ == ကန်သမိုင်း == မိတ္ထီလာကန်မှာ သဘာဝအားဖြင့် ဖြစ်ပေါ်သော ကန်မဟုတ်ဘဲ လူတို့ကပြုပြင်ထားသော ကန်ဖြစ်၏။ သမိုင်းတစ်စောင်တွင် မိတ္ထီလာကန်ကို ကမ္ဘာဦးကာလက အာကာရဋ္ဌမင်း လက်ဦးအမွန် ဖန်ဆင်း တည်ထောင်ပြီးသည့် နောက် နှစ်ပေါင်းများစွာ ကြာသောကာလ၌ ကုသမင်း ဆည်ဖို့ပြုပြင်ပြီးလျှင် ကာလရွေ့လျောလျှင် ဂေါတမ မြတ်စွာဘုရား၏ ဘိုးတော် အဉ္စနမင်းက တစ်ဖန် ဆည်ဖို့ပြုစုသည်ဟု ဆို၏။ အချို့မူများတွင်ကား ဂေါတမ မြတ်စွာဘုရား၏ ဘိုးတော် အဉ္စနမင်းက လက်ဦးအစ ဖန်ဆင်းပြုစုသည်ဟု ဆို၏။ ရှေးအခါက [[သျှိသျှားပင်]]များ ပေါက်ရောက်သောကြောင့် သျှိသျှားကန်ဟု တွင်ခဲ့၏။ ကောဇာ သက္ကရာဇ် ၄၁၄ ခုနှစ်တွင် အရည်းကြီး ရဟန်းရှင်ယောင် (၁,ဝဝဝ) တို့သည် သျှိသျှား ကန်တော် တစ်ဝိုက်တွင် သောင်းကျန်းလျက်ရှိကြောင်း တိုင်းသူပြည်သားတို့ လျှောက်ထား ချက်အရ ပုဂံပြည်အနော်ရထာမင်းစောသည် သျှိသျှားကန်ရှိရာသို့ သွားရောက်၍ အရည်းကြီးတို့အား နှိမ်နင်းအောင်မြင်လေ၏။ ထိုပြီးကာလ ၉လ လွန်မြောက်သောအခါတွင် အနော်ရထာမင်း စောသည် ရှင်အရဟံဟောပြောတော်မူချက်အရ ဗိုလ်ပါ အပေါင်း တို့ခြံရံပြီးသော် တောင်ဘက် လယ်တွင်းတပြင် နယ်ပယ်တို့သို့ ခရီးလှည့်လည်ကြွမြန်းတော်မူခဲ့ရာ၊ ကျွဲတလင်းချောင်း၊ ''မြွေ၊ ကတူးကန်'' အရပ်သို့ ရောက်တော်မူဖြင့် ခေတ္တအပန်းဖြေ ရေသဘင်နန်း စံမြန်း သာယာတော်မူသည်။ ထိုအခါ သျှိသျှား ကန်တော်စောင့် နတ်ကြီးလေးပါး ပေါ်လာ၏။ နတ်များ ပြောပြ ချက်အရ မဟာ သက္ကရာဇ် ၁၁၇ ခုနှစ်တွင် ဂေါတမမြတ်စွာဘုရားသည် ညီတော်အာနန္ဒာမထေရ်ကို နောက်ပါ ခေါ်ဆောင်တော်မူ၍ ခရီးဒေသစာရီ ကြွချီတော်မူလာကာ သျှိသျှား ကန်တော်တွင် ရေသပ္ပါယ်တော်မူပြီးသော အခါ ညီတော် အာနန္ဒာ အား ဒုကုဋ်သင်္ကန်းတော်ကို ခင်းစေတော်မူပြီးနောက် ထက်ဝယ်ဖွဲ့ ခွေစမ္ပါယ်နေတော်မူ၏။ ထိုအခါ ဘောဂဝတီမှ နတ်နဂါးတို့သည် သစ်သီး ကြီးငယ်များကို ယူဆောင်လာကြကုန်၍ လှူဒါန်း ဆက် ကပ်ပူဇော်ကြသည်။ ဘုရားသခင်၏ တရားတော်ကို နတ်နဂါးများ၊ နတ်သားများ ကြားနာပြီးသည့်အဆုံးတွင် နတ်နဂါးတို့သည် ကန် တော်၏ အကြောင်းဇာစ်မြစ်ကို မေးမြန်း လျှောက်ထားကြ၏။ ထိုအခါ မြတ်စွာဘုရားလည်း '' ဤကန်တော်သည် ကမ္ဘာဦးတည်စက ကန်ဖြစ်၍အာကာရဋ္ဌမင်း၊ ကုသမင်းတို့ ဆည်ဖို့ပြုစုကြသည်။ ထိုသည့်နောက် ငါဘုရား၏ ဘိုးတော်ဖြစ်သော မဟာအဉ္စနမင်း လက်ထက် ကလိယုဂ် ၈၆၄၅ ကို ဖြို၍ အတို ၂ ခုကြွင်း ပြုပြီး သောအခါ ဇမ္ဗူဒီပါကျွန်းအပြင်ဝယ် တံခွန်သဖွယ်ဖြစ်၍ ကျော်စော ထင်ရှား ကျေးဇူးများသော ဤ သျှိသျှားမည်သော ကန်တော်ကို ပွားတက်လာသော သက္ကရာဇ် ၁ဝ ခုနှစ်တွင် တောင်ရိုးတောင်စဉ် ရေလာရေဆည်း ကုန်းကြည်းချောင်းမြောင်း အရပ် ဟူသမျှတို့နှင့် နှိုင်းဆပြီးလျှင် နောင်လာလတ္တံ့သော နှစ်ပေါင်း ၈၄ဝဝဝ ပတ်လုံးတည်စေသတည်းဟု ဓိဋ္ဌာန်တော်မူပြီး ဆည်ဖို့တော်မူ၏။ ထိုအခါ သိကြားဗြဟ္မာ နတ်အပေါင်းတို့သည် အနဝတတ် အိုင်မြတ်မှ ရေကို ယူဆောင်လာကြပြီးသော် ဤကန်တွင်း၌ ထွေးအ ကြလေရာ နောင်လာလတ္တံ့သော နှစ်ပေါင်း ၈၄,ဝဝဝ တည် ပေလတ္တံ့ဟု သိကြားဗြဟ္မာ နတ်အပေါင်းကဆိုကုန်ကြသည် '' ဟု မိန့်ဆိုတော်မူကြောင်းကို သိရလေသည်။ ကန်စောင့် နတ်များ၏ တိုက်တွန်းချက်အရ အနော်ရထာ မင်းစောကန်တော်ကို ဖို့လေရာ၊ သက္ကရာဇ် ၄၁၆ တွင် အပြီးတိုင်သည်။ ၁၁ ကြိမ်မြောက် ဆည် ဖို့ခြင်းဖြစ်၏။ ကန်တော်ကို ဘုန်းတန်ခိုးကြီးသော ဘုရင်များသာ ဆည်ဖို့နိုင်သည်ဟု ဆိုရိုးရှိ၏။ အနော်ရထာမင်း၏ နောက် ပုဂံ အလောင်းစည်သူ၊ နရပတိစည်သူ၊ အင်းဝဘုရင်မင်းကြီးစွာ စော်ကဲ၊ ညောင်ရမ်းမင်းတရား၊ ကုန်းဘောင်ခေတ် ဘိုးတော်ဘုရား၊ မင်း တုန်းမင်းတို့ ဆည်ဖို့ပြုပြင်ခဲ့သည့်အပြင် ကောဇာသက္ကရာဇ် ၁၂၉၇ ခုနှစ်(ခရစ် ၁၉၃၅) ခုနှစ်တွင် အင်္ဂလိပ်အစိုးရ လက် ထက်က သိန်း ၂ဝ ကျော် စိုက်ထုတ် အကုန်ခံ၍ ကေရာတာ၊ ရေလွှတ်တံခါးကြီး တစ်ခုကို တည်ဆောက်ခဲ့၏။ == ငါးမည်ရကန် == မိတ္တီလာကန်သည် ရှေးအခါက သျှိသျှားကန်ဟု တွင်ခဲ့သည်။ ကန်တစ်ဝိုက်တွင် ပေါက်ရောက်သော သျှိသျှားပင်များကိုစွဲ၍ ခေါ်ခြင်းပင်ဖြစ်၏။ ကာဠာဝကကန်၊ မင်္ဂလာကန်၊ မေတ္တာကန် ဟူ၍လည်း တွင်ခဲ့သည်။ မိတ္ထီလာကန် ဟူ၍ ယခုအခါ တွင်လျက် ရှိသော အမည်မှာ အနော်ရထာမင်း မှည့်ခေါ်ခဲ့သော အမည်ဖြစ်၏။ သျှိသျှားကန်၏ ရေသည် ပုပ္ပါးတောင်နှင့် စပ်ခြင်း ထိခြင်း ရှိ မရှိကို မြင်းသည်တော် တစ်ဦးအား သွားရောက်ကြည့် ရှု့စေ၏။ သွားရောက်ကြည့်ရှုသူသည် အလျင်သွား၍ ကြည့်ကာ ပြန်လာသည်တွင်မထိလာပါဟု လျှောက်ထားဖြေကြားပြီးလျှင် အမောဆို့၍ သေဆုံးသွားလေ၏။ ယင်းကို စွဲ၍ မထိလာကန်ဟု ပြောင်းလဲခေါ်ဝေါ်သမုတ်ရာမှ ကာလရွေ့လျားသည့်အလျောက် မိတ္ထီလာကန်ဟု ဖြစ်လာသည်။ အမောဆို့ သေဆုံးသွားသော မြင်းသည်ကား မထောင်းတာနတ်ဖြစ်၍ ကန်တော်ကိုစောင့်သည်ဟု ဆိုသည်။ ကန်တော်တစ်ဝိုက်ရှိ မြို့ကိုလည်း ကန်၏ အမည်ကို အစွဲပြု၍ မိတ္ထီလာမြို့ဟု ခေါ်ကြပေသည်။<ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၉)</ref> == ကိုးကား == <references/> [[Category:မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး]] [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ရေကန်များ]] [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ လည်ပတ်စရာနေရာများ]] rrmn14ejmntmlvqzlpb0v9d5w3g15sq 1051613 1051612 2026-09-06T13:15:32Z ~2026-48518-07 147862 /* သိမ်ကိုးသိမ် */ 1051613 wikitext text/x-wiki {{Infobox lake | name = Lake Meiktila | image = 20160803 Meiktila Lake 7290.jpg | caption = | image_bathymetry = | caption_bathymetry = | location = | coords = {{coord|20|52|N|95|51|E|display=title,inline|region:MM_type:waterbody_source:GNS-enwiki}} | type = ရေလှောင်ကန် | inflow = | outflow = | catchment = | basin_countries = Burma | length = {{convert|7|mi|abbr=on}} | width = | area = {{convert|3.5|mi2|abbr=on}} | depth = | max-depth = | volume = | residence_time = | shore = | elevation = | islands = | sections = north lake, south lake | cities = | frozen = }} '''မိတ္ထီလာကန်''' သည် မိတ္ထီလာမြို့၏ အနောက်ဘက်စောင်း တွင် တည်ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်သည် အလျား ၇ မိုင် နှင့် အနံ မိုင်ဝက်ရှိသောကြောင့် ဧရိယာ အကျယ်အဝန်း စတုရန်း ၃ မိုင်ခွဲ ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်မှာ ကန် ၂ ခု ဖြင့် ဖွဲ့ထားသည်ဖြစ်၍ တောင်ကန်နှင့်မြောက်ကန်ဟူ၍ တွင်သည်။ ကန်ရေပြင်မှာ တစပ်တည်း တပြင်တည်းပင် ဖြစ်သည်။ သို့သော် ထူးခြားချက်ကား မိုးရာသီရေဝင်ချိန်တွင် မြောက်ကန်မှ ရေသည် ရေကြည်စင်မှ တောင်ကန်တွင်းသို့ စီးဝင်ပေသည်။ ရေနောက်နှင့် ရေကြည် ဘယ်အခါမှ ရောစပ်ခြင်းမရှိဟု ဆိုစမှတ်ပြုကြသည်။ သာစည်-မြင်းခြံ မီးရထားလမ်း တံတားသည် ၎င်းတောင်ကန်၊ မြောက်ကန် အစပ်ပေါ်တွင် ဖြတ်ကျော် တည်ဆောက်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ ယခုအခါ မြောက်ကန်တွင် ရေလွှဲတံခါး၂ ခုရှိ၍ တောင် ကန်တွင် ရေလွှဲတံခါး ၁၁ ပေါက်နှင့် အလျား ပေ ၃ဝ ကျယ်သော တံခါးကြီး တစ်ပေါက်ရှိသည်။ မိတ္ထီလာမြို့သူ မြို့သားတို့သည် မိတ္ထီလာ ကန်တော်ရေကို သောက်သုံး ကြရ၏။ လယ်ယာစိုက်ပျိုးရာတွင်လည်း မိတ္ထီလာကန်မှ ရေများကို သွယ်ယူ ရရှိသည်။ == အံ့ဖွယ်ကိုးပါး == မိတ္ထီလာကန်သည် အခြား သော ကန်များနှင့် မတူဘဲ အံ့ဖွယ်ကိုးပါး ရှိလေသည်။ မိတ္ထီလာကန်မှ ရေတွင် အနဝတတ်အိုင်မြတ်မှ ရေပါရှိ သည်။ အကြောင်းမဲ့ မနောက်ကျုပေ ။ အကြောင်းမဲ့ ညှီဟောက် နံစော်ခြင်း မရှိပေ ။ ဒိုက်အမှိုက်များ မတည်ပေ။ အကောင်ပုပ်များ ကြာရှည် မတည်းပေ။ ရတနာအမျိုးမျိုး တို့ဖြင့် ပြွမ်း၏။ ကြာစသော ရေမှော်ပင်တို့ မပေါက် ရောက်ပေ။ ကန်တွင်းရှိကြိုးကြာရုပ် မှတ်တိုင်မှ ကြိုးကြာ နှုတ်သီးသို့ ရေမရောက်ပေ။ သုံးနှစ်သုံးသီး လုပ်စားနိုင် လောက်အောင် ရေများရှိ၏။ ငါးရံ့၊ ငါးခူ၊ ငါးစီပူမရှိပေ။ အဓိဋ္ဌာန်ပြုသော ပေပင် မကြီးမထွားပေ။ (ထိုပေပင်မှာ အနော်ရထာမင်းစောက မထောင်းတာ နတ် မောင်နှမ ကျွတ်ချိန်တန်လျှင် ထရစ်မှ ပိုလွန်၍ ကြီး ထွားပေလတ္တံ့ ဟု ဆိုကာ စိုက်ပျိုးခဲ့သော အပင်ဖြစ် သည်။ ၁၉၄ဝ ပြည့်နှစ်ခန့်က ရှိရင်းစွဲ လူတစ်ရပ် ထက် ပို၍ ကြီးထွားလာသော ဟူ၏။) အဓိဋဌာန်သော မန်ကျည်းပင်တစ်ဆစ်သာ သီးသည်။ (အထက်ပါ နတ်မောင်နှမကိုပင် အကြောင်းပြု၍ ယင်းတို့ ကျွတ်ချိန် တန်လျှင် တစ်ဆစ်မှ ပိုလွန်၍ သီးပေးလတ္တံ့ ဟု ဆိုကာ စိုက်ခဲ့သည်။ အင်္ဂလိပ်တို့ ခုတ်ပစ်လိုက်သောကြောင့် ယခုအခါ မရှိတော့ပြီ။) ထို့ပြင် ကန်ပတ်လည်၌ သိမ် ၉ သိမ်၊ ဂူ ၉ လုံး၊ ကုန်း ၉ ကုန်း၊ အင်း ၉ အင်း၊ အိုင့် ၉အိုင့် ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်တွင် အံ့ဖွယ်ကိုးပါး ရှိသည်ဟု ဆိုသော်လည်း ၉ ပါးထက်မနည်းကြောင်း တွေ့ရှိရသောဟူ၏။ မိတ္ထီလာကန်သည် အတိတ်နိမိတ်များ ပြတတ်သည်ဟုလည်းဆိုသည်။ နတ်ကြီးသည် ဟုလည်း ယုံကြည်ကြသည်။ == သိမ်ကိုးသိမ် == မိတ္ထီလာကန်ရာဇဝင်လာ သိမ်ကိုးသိမ်မှာ မိတ္ထီလာမြို့နယ် ဆည်ကုန်းရွာ ပဲသီတာသိမ်၊ အိုမတွေ့ရွာ ကတ္တူကန်သိမ်၊ ဝက်ကျောက်ရွာ ဝက်ကျောက်သိမ်၊ ရှင်မြို့ရွာ ရှင်ပင်ကူသိမ်၊ သီရိမင်္ဂလာရပ်ကွက် ထီးသုံးဆင့်သိမ်၊ ‌ောင်ဇောက်ရွာ သဖန်းသိမ်၊ ‌ကျောင်းရွာ ကလိမ်ခြေသိမ်၊ == ကန်သမိုင်း == မိတ္ထီလာကန်မှာ သဘာဝအားဖြင့် ဖြစ်ပေါ်သော ကန်မဟုတ်ဘဲ လူတို့ကပြုပြင်ထားသော ကန်ဖြစ်၏။ သမိုင်းတစ်စောင်တွင် မိတ္ထီလာကန်ကို ကမ္ဘာဦးကာလက အာကာရဋ္ဌမင်း လက်ဦးအမွန် ဖန်ဆင်း တည်ထောင်ပြီးသည့် နောက် နှစ်ပေါင်းများစွာ ကြာသောကာလ၌ ကုသမင်း ဆည်ဖို့ပြုပြင်ပြီးလျှင် ကာလရွေ့လျောလျှင် ဂေါတမ မြတ်စွာဘုရား၏ ဘိုးတော် အဉ္စနမင်းက တစ်ဖန် ဆည်ဖို့ပြုစုသည်ဟု ဆို၏။ အချို့မူများတွင်ကား ဂေါတမ မြတ်စွာဘုရား၏ ဘိုးတော် အဉ္စနမင်းက လက်ဦးအစ ဖန်ဆင်းပြုစုသည်ဟု ဆို၏။ ရှေးအခါက [[သျှိသျှားပင်]]များ ပေါက်ရောက်သောကြောင့် သျှိသျှားကန်ဟု တွင်ခဲ့၏။ ကောဇာ သက္ကရာဇ် ၄၁၄ ခုနှစ်တွင် အရည်းကြီး ရဟန်းရှင်ယောင် (၁,ဝဝဝ) တို့သည် သျှိသျှား ကန်တော် တစ်ဝိုက်တွင် သောင်းကျန်းလျက်ရှိကြောင်း တိုင်းသူပြည်သားတို့ လျှောက်ထား ချက်အရ ပုဂံပြည်အနော်ရထာမင်းစောသည် သျှိသျှားကန်ရှိရာသို့ သွားရောက်၍ အရည်းကြီးတို့အား နှိမ်နင်းအောင်မြင်လေ၏။ ထိုပြီးကာလ ၉လ လွန်မြောက်သောအခါတွင် အနော်ရထာမင်း စောသည် ရှင်အရဟံဟောပြောတော်မူချက်အရ ဗိုလ်ပါ အပေါင်း တို့ခြံရံပြီးသော် တောင်ဘက် လယ်တွင်းတပြင် နယ်ပယ်တို့သို့ ခရီးလှည့်လည်ကြွမြန်းတော်မူခဲ့ရာ၊ ကျွဲတလင်းချောင်း၊ ''မြွေ၊ ကတူးကန်'' အရပ်သို့ ရောက်တော်မူဖြင့် ခေတ္တအပန်းဖြေ ရေသဘင်နန်း စံမြန်း သာယာတော်မူသည်။ ထိုအခါ သျှိသျှား ကန်တော်စောင့် နတ်ကြီးလေးပါး ပေါ်လာ၏။ နတ်များ ပြောပြ ချက်အရ မဟာ သက္ကရာဇ် ၁၁၇ ခုနှစ်တွင် ဂေါတမမြတ်စွာဘုရားသည် ညီတော်အာနန္ဒာမထေရ်ကို နောက်ပါ ခေါ်ဆောင်တော်မူ၍ ခရီးဒေသစာရီ ကြွချီတော်မူလာကာ သျှိသျှား ကန်တော်တွင် ရေသပ္ပါယ်တော်မူပြီးသော အခါ ညီတော် အာနန္ဒာ အား ဒုကုဋ်သင်္ကန်းတော်ကို ခင်းစေတော်မူပြီးနောက် ထက်ဝယ်ဖွဲ့ ခွေစမ္ပါယ်နေတော်မူ၏။ ထိုအခါ ဘောဂဝတီမှ နတ်နဂါးတို့သည် သစ်သီး ကြီးငယ်များကို ယူဆောင်လာကြကုန်၍ လှူဒါန်း ဆက် ကပ်ပူဇော်ကြသည်။ ဘုရားသခင်၏ တရားတော်ကို နတ်နဂါးများ၊ နတ်သားများ ကြားနာပြီးသည့်အဆုံးတွင် နတ်နဂါးတို့သည် ကန် တော်၏ အကြောင်းဇာစ်မြစ်ကို မေးမြန်း လျှောက်ထားကြ၏။ ထိုအခါ မြတ်စွာဘုရားလည်း '' ဤကန်တော်သည် ကမ္ဘာဦးတည်စက ကန်ဖြစ်၍အာကာရဋ္ဌမင်း၊ ကုသမင်းတို့ ဆည်ဖို့ပြုစုကြသည်။ ထိုသည့်နောက် ငါဘုရား၏ ဘိုးတော်ဖြစ်သော မဟာအဉ္စနမင်း လက်ထက် ကလိယုဂ် ၈၆၄၅ ကို ဖြို၍ အတို ၂ ခုကြွင်း ပြုပြီး သောအခါ ဇမ္ဗူဒီပါကျွန်းအပြင်ဝယ် တံခွန်သဖွယ်ဖြစ်၍ ကျော်စော ထင်ရှား ကျေးဇူးများသော ဤ သျှိသျှားမည်သော ကန်တော်ကို ပွားတက်လာသော သက္ကရာဇ် ၁ဝ ခုနှစ်တွင် တောင်ရိုးတောင်စဉ် ရေလာရေဆည်း ကုန်းကြည်းချောင်းမြောင်း အရပ် ဟူသမျှတို့နှင့် နှိုင်းဆပြီးလျှင် နောင်လာလတ္တံ့သော နှစ်ပေါင်း ၈၄ဝဝဝ ပတ်လုံးတည်စေသတည်းဟု ဓိဋ္ဌာန်တော်မူပြီး ဆည်ဖို့တော်မူ၏။ ထိုအခါ သိကြားဗြဟ္မာ နတ်အပေါင်းတို့သည် အနဝတတ် အိုင်မြတ်မှ ရေကို ယူဆောင်လာကြပြီးသော် ဤကန်တွင်း၌ ထွေးအ ကြလေရာ နောင်လာလတ္တံ့သော နှစ်ပေါင်း ၈၄,ဝဝဝ တည် ပေလတ္တံ့ဟု သိကြားဗြဟ္မာ နတ်အပေါင်းကဆိုကုန်ကြသည် '' ဟု မိန့်ဆိုတော်မူကြောင်းကို သိရလေသည်။ ကန်စောင့် နတ်များ၏ တိုက်တွန်းချက်အရ အနော်ရထာ မင်းစောကန်တော်ကို ဖို့လေရာ၊ သက္ကရာဇ် ၄၁၆ တွင် အပြီးတိုင်သည်။ ၁၁ ကြိမ်မြောက် ဆည် ဖို့ခြင်းဖြစ်၏။ ကန်တော်ကို ဘုန်းတန်ခိုးကြီးသော ဘုရင်များသာ ဆည်ဖို့နိုင်သည်ဟု ဆိုရိုးရှိ၏။ အနော်ရထာမင်း၏ နောက် ပုဂံ အလောင်းစည်သူ၊ နရပတိစည်သူ၊ အင်းဝဘုရင်မင်းကြီးစွာ စော်ကဲ၊ ညောင်ရမ်းမင်းတရား၊ ကုန်းဘောင်ခေတ် ဘိုးတော်ဘုရား၊ မင်း တုန်းမင်းတို့ ဆည်ဖို့ပြုပြင်ခဲ့သည့်အပြင် ကောဇာသက္ကရာဇ် ၁၂၉၇ ခုနှစ်(ခရစ် ၁၉၃၅) ခုနှစ်တွင် အင်္ဂလိပ်အစိုးရ လက် ထက်က သိန်း ၂ဝ ကျော် စိုက်ထုတ် အကုန်ခံ၍ ကေရာတာ၊ ရေလွှတ်တံခါးကြီး တစ်ခုကို တည်ဆောက်ခဲ့၏။ == ငါးမည်ရကန် == မိတ္တီလာကန်သည် ရှေးအခါက သျှိသျှားကန်ဟု တွင်ခဲ့သည်။ ကန်တစ်ဝိုက်တွင် ပေါက်ရောက်သော သျှိသျှားပင်များကိုစွဲ၍ ခေါ်ခြင်းပင်ဖြစ်၏။ ကာဠာဝကကန်၊ မင်္ဂလာကန်၊ မေတ္တာကန် ဟူ၍လည်း တွင်ခဲ့သည်။ မိတ္ထီလာကန် ဟူ၍ ယခုအခါ တွင်လျက် ရှိသော အမည်မှာ အနော်ရထာမင်း မှည့်ခေါ်ခဲ့သော အမည်ဖြစ်၏။ သျှိသျှားကန်၏ ရေသည် ပုပ္ပါးတောင်နှင့် စပ်ခြင်း ထိခြင်း ရှိ မရှိကို မြင်းသည်တော် တစ်ဦးအား သွားရောက်ကြည့် ရှု့စေ၏။ သွားရောက်ကြည့်ရှုသူသည် အလျင်သွား၍ ကြည့်ကာ ပြန်လာသည်တွင်မထိလာပါဟု လျှောက်ထားဖြေကြားပြီးလျှင် အမောဆို့၍ သေဆုံးသွားလေ၏။ ယင်းကို စွဲ၍ မထိလာကန်ဟု ပြောင်းလဲခေါ်ဝေါ်သမုတ်ရာမှ ကာလရွေ့လျားသည့်အလျောက် မိတ္ထီလာကန်ဟု ဖြစ်လာသည်။ အမောဆို့ သေဆုံးသွားသော မြင်းသည်ကား မထောင်းတာနတ်ဖြစ်၍ ကန်တော်ကိုစောင့်သည်ဟု ဆိုသည်။ ကန်တော်တစ်ဝိုက်ရှိ မြို့ကိုလည်း ကန်၏ အမည်ကို အစွဲပြု၍ မိတ္ထီလာမြို့ဟု ခေါ်ကြပေသည်။<ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၉)</ref> == ကိုးကား == <references/> [[Category:မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး]] [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ရေကန်များ]] [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ လည်ပတ်စရာနေရာများ]] ot8txzbz051hfqe5grzqlo11qnjovj1 1051614 1051613 2026-09-06T13:16:20Z ~2026-48518-07 147862 /* သိမ်ကိုးသိမ် */ 1051614 wikitext text/x-wiki {{Infobox lake | name = Lake Meiktila | image = 20160803 Meiktila Lake 7290.jpg | caption = | image_bathymetry = | caption_bathymetry = | location = | coords = {{coord|20|52|N|95|51|E|display=title,inline|region:MM_type:waterbody_source:GNS-enwiki}} | type = ရေလှောင်ကန် | inflow = | outflow = | catchment = | basin_countries = Burma | length = {{convert|7|mi|abbr=on}} | width = | area = {{convert|3.5|mi2|abbr=on}} | depth = | max-depth = | volume = | residence_time = | shore = | elevation = | islands = | sections = north lake, south lake | cities = | frozen = }} '''မိတ္ထီလာကန်''' သည် မိတ္ထီလာမြို့၏ အနောက်ဘက်စောင်း တွင် တည်ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်သည် အလျား ၇ မိုင် နှင့် အနံ မိုင်ဝက်ရှိသောကြောင့် ဧရိယာ အကျယ်အဝန်း စတုရန်း ၃ မိုင်ခွဲ ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်မှာ ကန် ၂ ခု ဖြင့် ဖွဲ့ထားသည်ဖြစ်၍ တောင်ကန်နှင့်မြောက်ကန်ဟူ၍ တွင်သည်။ ကန်ရေပြင်မှာ တစပ်တည်း တပြင်တည်းပင် ဖြစ်သည်။ သို့သော် ထူးခြားချက်ကား မိုးရာသီရေဝင်ချိန်တွင် မြောက်ကန်မှ ရေသည် ရေကြည်စင်မှ တောင်ကန်တွင်းသို့ စီးဝင်ပေသည်။ ရေနောက်နှင့် ရေကြည် ဘယ်အခါမှ ရောစပ်ခြင်းမရှိဟု ဆိုစမှတ်ပြုကြသည်။ သာစည်-မြင်းခြံ မီးရထားလမ်း တံတားသည် ၎င်းတောင်ကန်၊ မြောက်ကန် အစပ်ပေါ်တွင် ဖြတ်ကျော် တည်ဆောက်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ ယခုအခါ မြောက်ကန်တွင် ရေလွှဲတံခါး၂ ခုရှိ၍ တောင် ကန်တွင် ရေလွှဲတံခါး ၁၁ ပေါက်နှင့် အလျား ပေ ၃ဝ ကျယ်သော တံခါးကြီး တစ်ပေါက်ရှိသည်။ မိတ္ထီလာမြို့သူ မြို့သားတို့သည် မိတ္ထီလာ ကန်တော်ရေကို သောက်သုံး ကြရ၏။ လယ်ယာစိုက်ပျိုးရာတွင်လည်း မိတ္ထီလာကန်မှ ရေများကို သွယ်ယူ ရရှိသည်။ == အံ့ဖွယ်ကိုးပါး == မိတ္ထီလာကန်သည် အခြား သော ကန်များနှင့် မတူဘဲ အံ့ဖွယ်ကိုးပါး ရှိလေသည်။ မိတ္ထီလာကန်မှ ရေတွင် အနဝတတ်အိုင်မြတ်မှ ရေပါရှိ သည်။ အကြောင်းမဲ့ မနောက်ကျုပေ ။ အကြောင်းမဲ့ ညှီဟောက် နံစော်ခြင်း မရှိပေ ။ ဒိုက်အမှိုက်များ မတည်ပေ။ အကောင်ပုပ်များ ကြာရှည် မတည်းပေ။ ရတနာအမျိုးမျိုး တို့ဖြင့် ပြွမ်း၏။ ကြာစသော ရေမှော်ပင်တို့ မပေါက် ရောက်ပေ။ ကန်တွင်းရှိကြိုးကြာရုပ် မှတ်တိုင်မှ ကြိုးကြာ နှုတ်သီးသို့ ရေမရောက်ပေ။ သုံးနှစ်သုံးသီး လုပ်စားနိုင် လောက်အောင် ရေများရှိ၏။ ငါးရံ့၊ ငါးခူ၊ ငါးစီပူမရှိပေ။ အဓိဋ္ဌာန်ပြုသော ပေပင် မကြီးမထွားပေ။ (ထိုပေပင်မှာ အနော်ရထာမင်းစောက မထောင်းတာ နတ် မောင်နှမ ကျွတ်ချိန်တန်လျှင် ထရစ်မှ ပိုလွန်၍ ကြီး ထွားပေလတ္တံ့ ဟု ဆိုကာ စိုက်ပျိုးခဲ့သော အပင်ဖြစ် သည်။ ၁၉၄ဝ ပြည့်နှစ်ခန့်က ရှိရင်းစွဲ လူတစ်ရပ် ထက် ပို၍ ကြီးထွားလာသော ဟူ၏။) အဓိဋဌာန်သော မန်ကျည်းပင်တစ်ဆစ်သာ သီးသည်။ (အထက်ပါ နတ်မောင်နှမကိုပင် အကြောင်းပြု၍ ယင်းတို့ ကျွတ်ချိန် တန်လျှင် တစ်ဆစ်မှ ပိုလွန်၍ သီးပေးလတ္တံ့ ဟု ဆိုကာ စိုက်ခဲ့သည်။ အင်္ဂလိပ်တို့ ခုတ်ပစ်လိုက်သောကြောင့် ယခုအခါ မရှိတော့ပြီ။) ထို့ပြင် ကန်ပတ်လည်၌ သိမ် ၉ သိမ်၊ ဂူ ၉ လုံး၊ ကုန်း ၉ ကုန်း၊ အင်း ၉ အင်း၊ အိုင့် ၉အိုင့် ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်တွင် အံ့ဖွယ်ကိုးပါး ရှိသည်ဟု ဆိုသော်လည်း ၉ ပါးထက်မနည်းကြောင်း တွေ့ရှိရသောဟူ၏။ မိတ္ထီလာကန်သည် အတိတ်နိမိတ်များ ပြတတ်သည်ဟုလည်းဆိုသည်။ နတ်ကြီးသည် ဟုလည်း ယုံကြည်ကြသည်။ == သိမ်ကိုးသိမ် == မိတ္ထီလာကန်ရာဇဝင်လာ သိမ်ကိုးသိမ်မှာ မိတ္ထီလာမြို့နယ် ဆည်ကုန်းရွာ ပဲသီတာသိမ်၊ အိုမတွေ့ရွာ ကတ္တူကန်သိမ်၊ ဝက်ကျောက်ရွာ ဝက်ကျောက်သိမ်၊ ရှင်မြို့ရွာ ရှင်ပင်ကူသိမ်၊ သီရိမင်္ဂလာရပ်ကွက် ထီးသုံးဆင့်သိမ်၊ ‌ညောင် ဇောက်ရွာ သဖန်းသိမ်၊ ‌ကျောင်းရွာ ကလိမ်ခြေသိမ်၊ သာစည်မြို့နယ် ဘူးရုံရွာ ကူဖြူသိမ် နှင့် == ကန်သမိုင်း == မိတ္ထီလာကန်မှာ သဘာဝအားဖြင့် ဖြစ်ပေါ်သော ကန်မဟုတ်ဘဲ လူတို့ကပြုပြင်ထားသော ကန်ဖြစ်၏။ သမိုင်းတစ်စောင်တွင် မိတ္ထီလာကန်ကို ကမ္ဘာဦးကာလက အာကာရဋ္ဌမင်း လက်ဦးအမွန် ဖန်ဆင်း တည်ထောင်ပြီးသည့် နောက် နှစ်ပေါင်းများစွာ ကြာသောကာလ၌ ကုသမင်း ဆည်ဖို့ပြုပြင်ပြီးလျှင် ကာလရွေ့လျောလျှင် ဂေါတမ မြတ်စွာဘုရား၏ ဘိုးတော် အဉ္စနမင်းက တစ်ဖန် ဆည်ဖို့ပြုစုသည်ဟု ဆို၏။ အချို့မူများတွင်ကား ဂေါတမ မြတ်စွာဘုရား၏ ဘိုးတော် အဉ္စနမင်းက လက်ဦးအစ ဖန်ဆင်းပြုစုသည်ဟု ဆို၏။ ရှေးအခါက [[သျှိသျှားပင်]]များ ပေါက်ရောက်သောကြောင့် သျှိသျှားကန်ဟု တွင်ခဲ့၏။ ကောဇာ သက္ကရာဇ် ၄၁၄ ခုနှစ်တွင် အရည်းကြီး ရဟန်းရှင်ယောင် (၁,ဝဝဝ) တို့သည် သျှိသျှား ကန်တော် တစ်ဝိုက်တွင် သောင်းကျန်းလျက်ရှိကြောင်း တိုင်းသူပြည်သားတို့ လျှောက်ထား ချက်အရ ပုဂံပြည်အနော်ရထာမင်းစောသည် သျှိသျှားကန်ရှိရာသို့ သွားရောက်၍ အရည်းကြီးတို့အား နှိမ်နင်းအောင်မြင်လေ၏။ ထိုပြီးကာလ ၉လ လွန်မြောက်သောအခါတွင် အနော်ရထာမင်း စောသည် ရှင်အရဟံဟောပြောတော်မူချက်အရ ဗိုလ်ပါ အပေါင်း တို့ခြံရံပြီးသော် တောင်ဘက် လယ်တွင်းတပြင် နယ်ပယ်တို့သို့ ခရီးလှည့်လည်ကြွမြန်းတော်မူခဲ့ရာ၊ ကျွဲတလင်းချောင်း၊ ''မြွေ၊ ကတူးကန်'' အရပ်သို့ ရောက်တော်မူဖြင့် ခေတ္တအပန်းဖြေ ရေသဘင်နန်း စံမြန်း သာယာတော်မူသည်။ ထိုအခါ သျှိသျှား ကန်တော်စောင့် နတ်ကြီးလေးပါး ပေါ်လာ၏။ နတ်များ ပြောပြ ချက်အရ မဟာ သက္ကရာဇ် ၁၁၇ ခုနှစ်တွင် ဂေါတမမြတ်စွာဘုရားသည် ညီတော်အာနန္ဒာမထေရ်ကို နောက်ပါ ခေါ်ဆောင်တော်မူ၍ ခရီးဒေသစာရီ ကြွချီတော်မူလာကာ သျှိသျှား ကန်တော်တွင် ရေသပ္ပါယ်တော်မူပြီးသော အခါ ညီတော် အာနန္ဒာ အား ဒုကုဋ်သင်္ကန်းတော်ကို ခင်းစေတော်မူပြီးနောက် ထက်ဝယ်ဖွဲ့ ခွေစမ္ပါယ်နေတော်မူ၏။ ထိုအခါ ဘောဂဝတီမှ နတ်နဂါးတို့သည် သစ်သီး ကြီးငယ်များကို ယူဆောင်လာကြကုန်၍ လှူဒါန်း ဆက် ကပ်ပူဇော်ကြသည်။ ဘုရားသခင်၏ တရားတော်ကို နတ်နဂါးများ၊ နတ်သားများ ကြားနာပြီးသည့်အဆုံးတွင် နတ်နဂါးတို့သည် ကန် တော်၏ အကြောင်းဇာစ်မြစ်ကို မေးမြန်း လျှောက်ထားကြ၏။ ထိုအခါ မြတ်စွာဘုရားလည်း '' ဤကန်တော်သည် ကမ္ဘာဦးတည်စက ကန်ဖြစ်၍အာကာရဋ္ဌမင်း၊ ကုသမင်းတို့ ဆည်ဖို့ပြုစုကြသည်။ ထိုသည့်နောက် ငါဘုရား၏ ဘိုးတော်ဖြစ်သော မဟာအဉ္စနမင်း လက်ထက် ကလိယုဂ် ၈၆၄၅ ကို ဖြို၍ အတို ၂ ခုကြွင်း ပြုပြီး သောအခါ ဇမ္ဗူဒီပါကျွန်းအပြင်ဝယ် တံခွန်သဖွယ်ဖြစ်၍ ကျော်စော ထင်ရှား ကျေးဇူးများသော ဤ သျှိသျှားမည်သော ကန်တော်ကို ပွားတက်လာသော သက္ကရာဇ် ၁ဝ ခုနှစ်တွင် တောင်ရိုးတောင်စဉ် ရေလာရေဆည်း ကုန်းကြည်းချောင်းမြောင်း အရပ် ဟူသမျှတို့နှင့် နှိုင်းဆပြီးလျှင် နောင်လာလတ္တံ့သော နှစ်ပေါင်း ၈၄ဝဝဝ ပတ်လုံးတည်စေသတည်းဟု ဓိဋ္ဌာန်တော်မူပြီး ဆည်ဖို့တော်မူ၏။ ထိုအခါ သိကြားဗြဟ္မာ နတ်အပေါင်းတို့သည် အနဝတတ် အိုင်မြတ်မှ ရေကို ယူဆောင်လာကြပြီးသော် ဤကန်တွင်း၌ ထွေးအ ကြလေရာ နောင်လာလတ္တံ့သော နှစ်ပေါင်း ၈၄,ဝဝဝ တည် ပေလတ္တံ့ဟု သိကြားဗြဟ္မာ နတ်အပေါင်းကဆိုကုန်ကြသည် '' ဟု မိန့်ဆိုတော်မူကြောင်းကို သိရလေသည်။ ကန်စောင့် နတ်များ၏ တိုက်တွန်းချက်အရ အနော်ရထာ မင်းစောကန်တော်ကို ဖို့လေရာ၊ သက္ကရာဇ် ၄၁၆ တွင် အပြီးတိုင်သည်။ ၁၁ ကြိမ်မြောက် ဆည် ဖို့ခြင်းဖြစ်၏။ ကန်တော်ကို ဘုန်းတန်ခိုးကြီးသော ဘုရင်များသာ ဆည်ဖို့နိုင်သည်ဟု ဆိုရိုးရှိ၏။ အနော်ရထာမင်း၏ နောက် ပုဂံ အလောင်းစည်သူ၊ နရပတိစည်သူ၊ အင်းဝဘုရင်မင်းကြီးစွာ စော်ကဲ၊ ညောင်ရမ်းမင်းတရား၊ ကုန်းဘောင်ခေတ် ဘိုးတော်ဘုရား၊ မင်း တုန်းမင်းတို့ ဆည်ဖို့ပြုပြင်ခဲ့သည့်အပြင် ကောဇာသက္ကရာဇ် ၁၂၉၇ ခုနှစ်(ခရစ် ၁၉၃၅) ခုနှစ်တွင် အင်္ဂလိပ်အစိုးရ လက် ထက်က သိန်း ၂ဝ ကျော် စိုက်ထုတ် အကုန်ခံ၍ ကေရာတာ၊ ရေလွှတ်တံခါးကြီး တစ်ခုကို တည်ဆောက်ခဲ့၏။ == ငါးမည်ရကန် == မိတ္တီလာကန်သည် ရှေးအခါက သျှိသျှားကန်ဟု တွင်ခဲ့သည်။ ကန်တစ်ဝိုက်တွင် ပေါက်ရောက်သော သျှိသျှားပင်များကိုစွဲ၍ ခေါ်ခြင်းပင်ဖြစ်၏။ ကာဠာဝကကန်၊ မင်္ဂလာကန်၊ မေတ္တာကန် ဟူ၍လည်း တွင်ခဲ့သည်။ မိတ္ထီလာကန် ဟူ၍ ယခုအခါ တွင်လျက် ရှိသော အမည်မှာ အနော်ရထာမင်း မှည့်ခေါ်ခဲ့သော အမည်ဖြစ်၏။ သျှိသျှားကန်၏ ရေသည် ပုပ္ပါးတောင်နှင့် စပ်ခြင်း ထိခြင်း ရှိ မရှိကို မြင်းသည်တော် တစ်ဦးအား သွားရောက်ကြည့် ရှု့စေ၏။ သွားရောက်ကြည့်ရှုသူသည် အလျင်သွား၍ ကြည့်ကာ ပြန်လာသည်တွင်မထိလာပါဟု လျှောက်ထားဖြေကြားပြီးလျှင် အမောဆို့၍ သေဆုံးသွားလေ၏။ ယင်းကို စွဲ၍ မထိလာကန်ဟု ပြောင်းလဲခေါ်ဝေါ်သမုတ်ရာမှ ကာလရွေ့လျားသည့်အလျောက် မိတ္ထီလာကန်ဟု ဖြစ်လာသည်။ အမောဆို့ သေဆုံးသွားသော မြင်းသည်ကား မထောင်းတာနတ်ဖြစ်၍ ကန်တော်ကိုစောင့်သည်ဟု ဆိုသည်။ ကန်တော်တစ်ဝိုက်ရှိ မြို့ကိုလည်း ကန်၏ အမည်ကို အစွဲပြု၍ မိတ္ထီလာမြို့ဟု ခေါ်ကြပေသည်။<ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၉)</ref> == ကိုးကား == <references/> [[Category:မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး]] [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ရေကန်များ]] [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ လည်ပတ်စရာနေရာများ]] c1mn0rjdlrx74u6xmi070yfbr6lcg9j 1051615 1051614 2026-09-06T13:16:55Z ~2026-48518-07 147862 /* သိမ်ကိုးသိမ် */ 1051615 wikitext text/x-wiki {{Infobox lake | name = Lake Meiktila | image = 20160803 Meiktila Lake 7290.jpg | caption = | image_bathymetry = | caption_bathymetry = | location = | coords = {{coord|20|52|N|95|51|E|display=title,inline|region:MM_type:waterbody_source:GNS-enwiki}} | type = ရေလှောင်ကန် | inflow = | outflow = | catchment = | basin_countries = Burma | length = {{convert|7|mi|abbr=on}} | width = | area = {{convert|3.5|mi2|abbr=on}} | depth = | max-depth = | volume = | residence_time = | shore = | elevation = | islands = | sections = north lake, south lake | cities = | frozen = }} '''မိတ္ထီလာကန်''' သည် မိတ္ထီလာမြို့၏ အနောက်ဘက်စောင်း တွင် တည်ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်သည် အလျား ၇ မိုင် နှင့် အနံ မိုင်ဝက်ရှိသောကြောင့် ဧရိယာ အကျယ်အဝန်း စတုရန်း ၃ မိုင်ခွဲ ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်မှာ ကန် ၂ ခု ဖြင့် ဖွဲ့ထားသည်ဖြစ်၍ တောင်ကန်နှင့်မြောက်ကန်ဟူ၍ တွင်သည်။ ကန်ရေပြင်မှာ တစပ်တည်း တပြင်တည်းပင် ဖြစ်သည်။ သို့သော် ထူးခြားချက်ကား မိုးရာသီရေဝင်ချိန်တွင် မြောက်ကန်မှ ရေသည် ရေကြည်စင်မှ တောင်ကန်တွင်းသို့ စီးဝင်ပေသည်။ ရေနောက်နှင့် ရေကြည် ဘယ်အခါမှ ရောစပ်ခြင်းမရှိဟု ဆိုစမှတ်ပြုကြသည်။ သာစည်-မြင်းခြံ မီးရထားလမ်း တံတားသည် ၎င်းတောင်ကန်၊ မြောက်ကန် အစပ်ပေါ်တွင် ဖြတ်ကျော် တည်ဆောက်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ ယခုအခါ မြောက်ကန်တွင် ရေလွှဲတံခါး၂ ခုရှိ၍ တောင် ကန်တွင် ရေလွှဲတံခါး ၁၁ ပေါက်နှင့် အလျား ပေ ၃ဝ ကျယ်သော တံခါးကြီး တစ်ပေါက်ရှိသည်။ မိတ္ထီလာမြို့သူ မြို့သားတို့သည် မိတ္ထီလာ ကန်တော်ရေကို သောက်သုံး ကြရ၏။ လယ်ယာစိုက်ပျိုးရာတွင်လည်း မိတ္ထီလာကန်မှ ရေများကို သွယ်ယူ ရရှိသည်။ == အံ့ဖွယ်ကိုးပါး == မိတ္ထီလာကန်သည် အခြား သော ကန်များနှင့် မတူဘဲ အံ့ဖွယ်ကိုးပါး ရှိလေသည်။ မိတ္ထီလာကန်မှ ရေတွင် အနဝတတ်အိုင်မြတ်မှ ရေပါရှိ သည်။ အကြောင်းမဲ့ မနောက်ကျုပေ ။ အကြောင်းမဲ့ ညှီဟောက် နံစော်ခြင်း မရှိပေ ။ ဒိုက်အမှိုက်များ မတည်ပေ။ အကောင်ပုပ်များ ကြာရှည် မတည်းပေ။ ရတနာအမျိုးမျိုး တို့ဖြင့် ပြွမ်း၏။ ကြာစသော ရေမှော်ပင်တို့ မပေါက် ရောက်ပေ။ ကန်တွင်းရှိကြိုးကြာရုပ် မှတ်တိုင်မှ ကြိုးကြာ နှုတ်သီးသို့ ရေမရောက်ပေ။ သုံးနှစ်သုံးသီး လုပ်စားနိုင် လောက်အောင် ရေများရှိ၏။ ငါးရံ့၊ ငါးခူ၊ ငါးစီပူမရှိပေ။ အဓိဋ္ဌာန်ပြုသော ပေပင် မကြီးမထွားပေ။ (ထိုပေပင်မှာ အနော်ရထာမင်းစောက မထောင်းတာ နတ် မောင်နှမ ကျွတ်ချိန်တန်လျှင် ထရစ်မှ ပိုလွန်၍ ကြီး ထွားပေလတ္တံ့ ဟု ဆိုကာ စိုက်ပျိုးခဲ့သော အပင်ဖြစ် သည်။ ၁၉၄ဝ ပြည့်နှစ်ခန့်က ရှိရင်းစွဲ လူတစ်ရပ် ထက် ပို၍ ကြီးထွားလာသော ဟူ၏။) အဓိဋဌာန်သော မန်ကျည်းပင်တစ်ဆစ်သာ သီးသည်။ (အထက်ပါ နတ်မောင်နှမကိုပင် အကြောင်းပြု၍ ယင်းတို့ ကျွတ်ချိန် တန်လျှင် တစ်ဆစ်မှ ပိုလွန်၍ သီးပေးလတ္တံ့ ဟု ဆိုကာ စိုက်ခဲ့သည်။ အင်္ဂလိပ်တို့ ခုတ်ပစ်လိုက်သောကြောင့် ယခုအခါ မရှိတော့ပြီ။) ထို့ပြင် ကန်ပတ်လည်၌ သိမ် ၉ သိမ်၊ ဂူ ၉ လုံး၊ ကုန်း ၉ ကုန်း၊ အင်း ၉ အင်း၊ အိုင့် ၉အိုင့် ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်တွင် အံ့ဖွယ်ကိုးပါး ရှိသည်ဟု ဆိုသော်လည်း ၉ ပါးထက်မနည်းကြောင်း တွေ့ရှိရသောဟူ၏။ မိတ္ထီလာကန်သည် အတိတ်နိမိတ်များ ပြတတ်သည်ဟုလည်းဆိုသည်။ နတ်ကြီးသည် ဟုလည်း ယုံကြည်ကြသည်။ == သိမ်ကိုးသိမ် == မိတ္ထီလာကန်ရာဇဝင်လာ သိမ်ကိုးသိမ်မှာ မိတ္ထီလာမြို့နယ် ဆည်ကုန်းရွာ ပဲသီတာသိမ်၊ အိုမတွေ့ရွာ ကတ္တူကန်သိမ်၊ ဝက်ကျောက်ရွာ ဝက်ကျောက်သိမ်၊ ရှင်မြို့ရွာ ရှင်ပင်ကူသိမ်၊ သီရိမင်္ဂလာရပ်ကွက် ထီးသုံးဆင့်သိမ်၊ ‌ညောင် ဇောက်ရွာ သဖန်းသိမ်၊ ‌ကျောင်းရွာ ကလိမ်ခြေသိမ်၊ သာစည်မြို့နယ် ဘူးရုံရွာ ကူဖြူသိမ် နှင့် ကုန်း‌ောင်းရွာ ကုန်း‌ောင်းသိမ် တို့ဖြစ်ကြသည်။ == ကန်သမိုင်း == မိတ္ထီလာကန်မှာ သဘာဝအားဖြင့် ဖြစ်ပေါ်သော ကန်မဟုတ်ဘဲ လူတို့ကပြုပြင်ထားသော ကန်ဖြစ်၏။ သမိုင်းတစ်စောင်တွင် မိတ္ထီလာကန်ကို ကမ္ဘာဦးကာလက အာကာရဋ္ဌမင်း လက်ဦးအမွန် ဖန်ဆင်း တည်ထောင်ပြီးသည့် နောက် နှစ်ပေါင်းများစွာ ကြာသောကာလ၌ ကုသမင်း ဆည်ဖို့ပြုပြင်ပြီးလျှင် ကာလရွေ့လျောလျှင် ဂေါတမ မြတ်စွာဘုရား၏ ဘိုးတော် အဉ္စနမင်းက တစ်ဖန် ဆည်ဖို့ပြုစုသည်ဟု ဆို၏။ အချို့မူများတွင်ကား ဂေါတမ မြတ်စွာဘုရား၏ ဘိုးတော် အဉ္စနမင်းက လက်ဦးအစ ဖန်ဆင်းပြုစုသည်ဟု ဆို၏။ ရှေးအခါက [[သျှိသျှားပင်]]များ ပေါက်ရောက်သောကြောင့် သျှိသျှားကန်ဟု တွင်ခဲ့၏။ ကောဇာ သက္ကရာဇ် ၄၁၄ ခုနှစ်တွင် အရည်းကြီး ရဟန်းရှင်ယောင် (၁,ဝဝဝ) တို့သည် သျှိသျှား ကန်တော် တစ်ဝိုက်တွင် သောင်းကျန်းလျက်ရှိကြောင်း တိုင်းသူပြည်သားတို့ လျှောက်ထား ချက်အရ ပုဂံပြည်အနော်ရထာမင်းစောသည် သျှိသျှားကန်ရှိရာသို့ သွားရောက်၍ အရည်းကြီးတို့အား နှိမ်နင်းအောင်မြင်လေ၏။ ထိုပြီးကာလ ၉လ လွန်မြောက်သောအခါတွင် အနော်ရထာမင်း စောသည် ရှင်အရဟံဟောပြောတော်မူချက်အရ ဗိုလ်ပါ အပေါင်း တို့ခြံရံပြီးသော် တောင်ဘက် လယ်တွင်းတပြင် နယ်ပယ်တို့သို့ ခရီးလှည့်လည်ကြွမြန်းတော်မူခဲ့ရာ၊ ကျွဲတလင်းချောင်း၊ ''မြွေ၊ ကတူးကန်'' အရပ်သို့ ရောက်တော်မူဖြင့် ခေတ္တအပန်းဖြေ ရေသဘင်နန်း စံမြန်း သာယာတော်မူသည်။ ထိုအခါ သျှိသျှား ကန်တော်စောင့် နတ်ကြီးလေးပါး ပေါ်လာ၏။ နတ်များ ပြောပြ ချက်အရ မဟာ သက္ကရာဇ် ၁၁၇ ခုနှစ်တွင် ဂေါတမမြတ်စွာဘုရားသည် ညီတော်အာနန္ဒာမထေရ်ကို နောက်ပါ ခေါ်ဆောင်တော်မူ၍ ခရီးဒေသစာရီ ကြွချီတော်မူလာကာ သျှိသျှား ကန်တော်တွင် ရေသပ္ပါယ်တော်မူပြီးသော အခါ ညီတော် အာနန္ဒာ အား ဒုကုဋ်သင်္ကန်းတော်ကို ခင်းစေတော်မူပြီးနောက် ထက်ဝယ်ဖွဲ့ ခွေစမ္ပါယ်နေတော်မူ၏။ ထိုအခါ ဘောဂဝတီမှ နတ်နဂါးတို့သည် သစ်သီး ကြီးငယ်များကို ယူဆောင်လာကြကုန်၍ လှူဒါန်း ဆက် ကပ်ပူဇော်ကြသည်။ ဘုရားသခင်၏ တရားတော်ကို နတ်နဂါးများ၊ နတ်သားများ ကြားနာပြီးသည့်အဆုံးတွင် နတ်နဂါးတို့သည် ကန် တော်၏ အကြောင်းဇာစ်မြစ်ကို မေးမြန်း လျှောက်ထားကြ၏။ ထိုအခါ မြတ်စွာဘုရားလည်း '' ဤကန်တော်သည် ကမ္ဘာဦးတည်စက ကန်ဖြစ်၍အာကာရဋ္ဌမင်း၊ ကုသမင်းတို့ ဆည်ဖို့ပြုစုကြသည်။ ထိုသည့်နောက် ငါဘုရား၏ ဘိုးတော်ဖြစ်သော မဟာအဉ္စနမင်း လက်ထက် ကလိယုဂ် ၈၆၄၅ ကို ဖြို၍ အတို ၂ ခုကြွင်း ပြုပြီး သောအခါ ဇမ္ဗူဒီပါကျွန်းအပြင်ဝယ် တံခွန်သဖွယ်ဖြစ်၍ ကျော်စော ထင်ရှား ကျေးဇူးများသော ဤ သျှိသျှားမည်သော ကန်တော်ကို ပွားတက်လာသော သက္ကရာဇ် ၁ဝ ခုနှစ်တွင် တောင်ရိုးတောင်စဉ် ရေလာရေဆည်း ကုန်းကြည်းချောင်းမြောင်း အရပ် ဟူသမျှတို့နှင့် နှိုင်းဆပြီးလျှင် နောင်လာလတ္တံ့သော နှစ်ပေါင်း ၈၄ဝဝဝ ပတ်လုံးတည်စေသတည်းဟု ဓိဋ္ဌာန်တော်မူပြီး ဆည်ဖို့တော်မူ၏။ ထိုအခါ သိကြားဗြဟ္မာ နတ်အပေါင်းတို့သည် အနဝတတ် အိုင်မြတ်မှ ရေကို ယူဆောင်လာကြပြီးသော် ဤကန်တွင်း၌ ထွေးအ ကြလေရာ နောင်လာလတ္တံ့သော နှစ်ပေါင်း ၈၄,ဝဝဝ တည် ပေလတ္တံ့ဟု သိကြားဗြဟ္မာ နတ်အပေါင်းကဆိုကုန်ကြသည် '' ဟု မိန့်ဆိုတော်မူကြောင်းကို သိရလေသည်။ ကန်စောင့် နတ်များ၏ တိုက်တွန်းချက်အရ အနော်ရထာ မင်းစောကန်တော်ကို ဖို့လေရာ၊ သက္ကရာဇ် ၄၁၆ တွင် အပြီးတိုင်သည်။ ၁၁ ကြိမ်မြောက် ဆည် ဖို့ခြင်းဖြစ်၏။ ကန်တော်ကို ဘုန်းတန်ခိုးကြီးသော ဘုရင်များသာ ဆည်ဖို့နိုင်သည်ဟု ဆိုရိုးရှိ၏။ အနော်ရထာမင်း၏ နောက် ပုဂံ အလောင်းစည်သူ၊ နရပတိစည်သူ၊ အင်းဝဘုရင်မင်းကြီးစွာ စော်ကဲ၊ ညောင်ရမ်းမင်းတရား၊ ကုန်းဘောင်ခေတ် ဘိုးတော်ဘုရား၊ မင်း တုန်းမင်းတို့ ဆည်ဖို့ပြုပြင်ခဲ့သည့်အပြင် ကောဇာသက္ကရာဇ် ၁၂၉၇ ခုနှစ်(ခရစ် ၁၉၃၅) ခုနှစ်တွင် အင်္ဂလိပ်အစိုးရ လက် ထက်က သိန်း ၂ဝ ကျော် စိုက်ထုတ် အကုန်ခံ၍ ကေရာတာ၊ ရေလွှတ်တံခါးကြီး တစ်ခုကို တည်ဆောက်ခဲ့၏။ == ငါးမည်ရကန် == မိတ္တီလာကန်သည် ရှေးအခါက သျှိသျှားကန်ဟု တွင်ခဲ့သည်။ ကန်တစ်ဝိုက်တွင် ပေါက်ရောက်သော သျှိသျှားပင်များကိုစွဲ၍ ခေါ်ခြင်းပင်ဖြစ်၏။ ကာဠာဝကကန်၊ မင်္ဂလာကန်၊ မေတ္တာကန် ဟူ၍လည်း တွင်ခဲ့သည်။ မိတ္ထီလာကန် ဟူ၍ ယခုအခါ တွင်လျက် ရှိသော အမည်မှာ အနော်ရထာမင်း မှည့်ခေါ်ခဲ့သော အမည်ဖြစ်၏။ သျှိသျှားကန်၏ ရေသည် ပုပ္ပါးတောင်နှင့် စပ်ခြင်း ထိခြင်း ရှိ မရှိကို မြင်းသည်တော် တစ်ဦးအား သွားရောက်ကြည့် ရှု့စေ၏။ သွားရောက်ကြည့်ရှုသူသည် အလျင်သွား၍ ကြည့်ကာ ပြန်လာသည်တွင်မထိလာပါဟု လျှောက်ထားဖြေကြားပြီးလျှင် အမောဆို့၍ သေဆုံးသွားလေ၏။ ယင်းကို စွဲ၍ မထိလာကန်ဟု ပြောင်းလဲခေါ်ဝေါ်သမုတ်ရာမှ ကာလရွေ့လျားသည့်အလျောက် မိတ္ထီလာကန်ဟု ဖြစ်လာသည်။ အမောဆို့ သေဆုံးသွားသော မြင်းသည်ကား မထောင်းတာနတ်ဖြစ်၍ ကန်တော်ကိုစောင့်သည်ဟု ဆိုသည်။ ကန်တော်တစ်ဝိုက်ရှိ မြို့ကိုလည်း ကန်၏ အမည်ကို အစွဲပြု၍ မိတ္ထီလာမြို့ဟု ခေါ်ကြပေသည်။<ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၉)</ref> == ကိုးကား == <references/> [[Category:မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး]] [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ရေကန်များ]] [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ လည်ပတ်စရာနေရာများ]] 5gdk73jpj8nec4u3no67x19q7sheyqq 1051616 1051615 2026-09-06T13:19:18Z ~2026-48518-07 147862 /* သိမ်ကိုးသိမ် */ 1051616 wikitext text/x-wiki {{Infobox lake | name = Lake Meiktila | image = 20160803 Meiktila Lake 7290.jpg | caption = | image_bathymetry = | caption_bathymetry = | location = | coords = {{coord|20|52|N|95|51|E|display=title,inline|region:MM_type:waterbody_source:GNS-enwiki}} | type = ရေလှောင်ကန် | inflow = | outflow = | catchment = | basin_countries = Burma | length = {{convert|7|mi|abbr=on}} | width = | area = {{convert|3.5|mi2|abbr=on}} | depth = | max-depth = | volume = | residence_time = | shore = | elevation = | islands = | sections = north lake, south lake | cities = | frozen = }} '''မိတ္ထီလာကန်''' သည် မိတ္ထီလာမြို့၏ အနောက်ဘက်စောင်း တွင် တည်ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်သည် အလျား ၇ မိုင် နှင့် အနံ မိုင်ဝက်ရှိသောကြောင့် ဧရိယာ အကျယ်အဝန်း စတုရန်း ၃ မိုင်ခွဲ ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်မှာ ကန် ၂ ခု ဖြင့် ဖွဲ့ထားသည်ဖြစ်၍ တောင်ကန်နှင့်မြောက်ကန်ဟူ၍ တွင်သည်။ ကန်ရေပြင်မှာ တစပ်တည်း တပြင်တည်းပင် ဖြစ်သည်။ သို့သော် ထူးခြားချက်ကား မိုးရာသီရေဝင်ချိန်တွင် မြောက်ကန်မှ ရေသည် ရေကြည်စင်မှ တောင်ကန်တွင်းသို့ စီးဝင်ပေသည်။ ရေနောက်နှင့် ရေကြည် ဘယ်အခါမှ ရောစပ်ခြင်းမရှိဟု ဆိုစမှတ်ပြုကြသည်။ သာစည်-မြင်းခြံ မီးရထားလမ်း တံတားသည် ၎င်းတောင်ကန်၊ မြောက်ကန် အစပ်ပေါ်တွင် ဖြတ်ကျော် တည်ဆောက်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ ယခုအခါ မြောက်ကန်တွင် ရေလွှဲတံခါး၂ ခုရှိ၍ တောင် ကန်တွင် ရေလွှဲတံခါး ၁၁ ပေါက်နှင့် အလျား ပေ ၃ဝ ကျယ်သော တံခါးကြီး တစ်ပေါက်ရှိသည်။ မိတ္ထီလာမြို့သူ မြို့သားတို့သည် မိတ္ထီလာ ကန်တော်ရေကို သောက်သုံး ကြရ၏။ လယ်ယာစိုက်ပျိုးရာတွင်လည်း မိတ္ထီလာကန်မှ ရေများကို သွယ်ယူ ရရှိသည်။ == အံ့ဖွယ်ကိုးပါး == မိတ္ထီလာကန်သည် အခြား သော ကန်များနှင့် မတူဘဲ အံ့ဖွယ်ကိုးပါး ရှိလေသည်။ မိတ္ထီလာကန်မှ ရေတွင် အနဝတတ်အိုင်မြတ်မှ ရေပါရှိ သည်။ အကြောင်းမဲ့ မနောက်ကျုပေ ။ အကြောင်းမဲ့ ညှီဟောက် နံစော်ခြင်း မရှိပေ ။ ဒိုက်အမှိုက်များ မတည်ပေ။ အကောင်ပုပ်များ ကြာရှည် မတည်းပေ။ ရတနာအမျိုးမျိုး တို့ဖြင့် ပြွမ်း၏။ ကြာစသော ရေမှော်ပင်တို့ မပေါက် ရောက်ပေ။ ကန်တွင်းရှိကြိုးကြာရုပ် မှတ်တိုင်မှ ကြိုးကြာ နှုတ်သီးသို့ ရေမရောက်ပေ။ သုံးနှစ်သုံးသီး လုပ်စားနိုင် လောက်အောင် ရေများရှိ၏။ ငါးရံ့၊ ငါးခူ၊ ငါးစီပူမရှိပေ။ အဓိဋ္ဌာန်ပြုသော ပေပင် မကြီးမထွားပေ။ (ထိုပေပင်မှာ အနော်ရထာမင်းစောက မထောင်းတာ နတ် မောင်နှမ ကျွတ်ချိန်တန်လျှင် ထရစ်မှ ပိုလွန်၍ ကြီး ထွားပေလတ္တံ့ ဟု ဆိုကာ စိုက်ပျိုးခဲ့သော အပင်ဖြစ် သည်။ ၁၉၄ဝ ပြည့်နှစ်ခန့်က ရှိရင်းစွဲ လူတစ်ရပ် ထက် ပို၍ ကြီးထွားလာသော ဟူ၏။) အဓိဋဌာန်သော မန်ကျည်းပင်တစ်ဆစ်သာ သီးသည်။ (အထက်ပါ နတ်မောင်နှမကိုပင် အကြောင်းပြု၍ ယင်းတို့ ကျွတ်ချိန် တန်လျှင် တစ်ဆစ်မှ ပိုလွန်၍ သီးပေးလတ္တံ့ ဟု ဆိုကာ စိုက်ခဲ့သည်။ အင်္ဂလိပ်တို့ ခုတ်ပစ်လိုက်သောကြောင့် ယခုအခါ မရှိတော့ပြီ။) ထို့ပြင် ကန်ပတ်လည်၌ သိမ် ၉ သိမ်၊ ဂူ ၉ လုံး၊ ကုန်း ၉ ကုန်း၊ အင်း ၉ အင်း၊ အိုင့် ၉အိုင့် ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်တွင် အံ့ဖွယ်ကိုးပါး ရှိသည်ဟု ဆိုသော်လည်း ၉ ပါးထက်မနည်းကြောင်း တွေ့ရှိရသောဟူ၏။ မိတ္ထီလာကန်သည် အတိတ်နိမိတ်များ ပြတတ်သည်ဟုလည်းဆိုသည်။ နတ်ကြီးသည် ဟုလည်း ယုံကြည်ကြသည်။ == သိမ်ကိုးသိမ် == မိတ္ထီလာကန်ရာဇဝင်လာ သိမ်ကိုးသိမ်မှာ မိတ္ထီလာမြို့နယ် ဆည်ကုန်းရွာ ပဲသီတာသိမ်၊ အိုမတွေ့ရွာ ကတ္တူကန်သိမ်၊ ဝက်ကျောက်ရွာ ဝက်ကျောက်သိမ်၊ ရှင်မြို့ရွာ ရှင်ပင်ကူသိမ်၊ သီရိမင်္ဂလာရပ်ကွက် ထီးသုံးဆင့်သိမ်၊ ‌ညောင် ဇောက်ရွာ သဖန်းသိမ်၊ ‌ကျောင်းရွာ ကလိမ်ခြေသိမ်၊ သာစည်မြို့နယ် ဘူးရုံရွာ ကူဖြူသိမ် နှင့် ကုန်း‌ောင်းရွာ ကုန်း‌ောင်းသိမ် တို့ဖြစ်ကြသည်။ <ref>[https://www.mdn.gov.mm/my/mittthiilaattng-ttpenglpnnynen-sim-9-sim-lnnylnnypuujeaapai-cnnykaasiukmiukcaa-kngpmnny မိတ္ထီလာတွင် တပေါင်းလပြည့်နေ့၌ သိမ် ၉ သိမ် လှည့်လည်ပူဇော်ပွဲ စည်ကားသိုက်မြိုက်စွာ ကျင်းပမည်]၊ ချမ်းသာ (မိတ္ထီလာ)၊ ၂၀၂၀ ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၇ ရက်၊ Myanmar Digital News</ref> == ကန်သမိုင်း == မိတ္ထီလာကန်မှာ သဘာဝအားဖြင့် ဖြစ်ပေါ်သော ကန်မဟုတ်ဘဲ လူတို့ကပြုပြင်ထားသော ကန်ဖြစ်၏။ သမိုင်းတစ်စောင်တွင် မိတ္ထီလာကန်ကို ကမ္ဘာဦးကာလက အာကာရဋ္ဌမင်း လက်ဦးအမွန် ဖန်ဆင်း တည်ထောင်ပြီးသည့် နောက် နှစ်ပေါင်းများစွာ ကြာသောကာလ၌ ကုသမင်း ဆည်ဖို့ပြုပြင်ပြီးလျှင် ကာလရွေ့လျောလျှင် ဂေါတမ မြတ်စွာဘုရား၏ ဘိုးတော် အဉ္စနမင်းက တစ်ဖန် ဆည်ဖို့ပြုစုသည်ဟု ဆို၏။ အချို့မူများတွင်ကား ဂေါတမ မြတ်စွာဘုရား၏ ဘိုးတော် အဉ္စနမင်းက လက်ဦးအစ ဖန်ဆင်းပြုစုသည်ဟု ဆို၏။ ရှေးအခါက [[သျှိသျှားပင်]]များ ပေါက်ရောက်သောကြောင့် သျှိသျှားကန်ဟု တွင်ခဲ့၏။ ကောဇာ သက္ကရာဇ် ၄၁၄ ခုနှစ်တွင် အရည်းကြီး ရဟန်းရှင်ယောင် (၁,ဝဝဝ) တို့သည် သျှိသျှား ကန်တော် တစ်ဝိုက်တွင် သောင်းကျန်းလျက်ရှိကြောင်း တိုင်းသူပြည်သားတို့ လျှောက်ထား ချက်အရ ပုဂံပြည်အနော်ရထာမင်းစောသည် သျှိသျှားကန်ရှိရာသို့ သွားရောက်၍ အရည်းကြီးတို့အား နှိမ်နင်းအောင်မြင်လေ၏။ ထိုပြီးကာလ ၉လ လွန်မြောက်သောအခါတွင် အနော်ရထာမင်း စောသည် ရှင်အရဟံဟောပြောတော်မူချက်အရ ဗိုလ်ပါ အပေါင်း တို့ခြံရံပြီးသော် တောင်ဘက် လယ်တွင်းတပြင် နယ်ပယ်တို့သို့ ခရီးလှည့်လည်ကြွမြန်းတော်မူခဲ့ရာ၊ ကျွဲတလင်းချောင်း၊ ''မြွေ၊ ကတူးကန်'' အရပ်သို့ ရောက်တော်မူဖြင့် ခေတ္တအပန်းဖြေ ရေသဘင်နန်း စံမြန်း သာယာတော်မူသည်။ ထိုအခါ သျှိသျှား ကန်တော်စောင့် နတ်ကြီးလေးပါး ပေါ်လာ၏။ နတ်များ ပြောပြ ချက်အရ မဟာ သက္ကရာဇ် ၁၁၇ ခုနှစ်တွင် ဂေါတမမြတ်စွာဘုရားသည် ညီတော်အာနန္ဒာမထေရ်ကို နောက်ပါ ခေါ်ဆောင်တော်မူ၍ ခရီးဒေသစာရီ ကြွချီတော်မူလာကာ သျှိသျှား ကန်တော်တွင် ရေသပ္ပါယ်တော်မူပြီးသော အခါ ညီတော် အာနန္ဒာ အား ဒုကုဋ်သင်္ကန်းတော်ကို ခင်းစေတော်မူပြီးနောက် ထက်ဝယ်ဖွဲ့ ခွေစမ္ပါယ်နေတော်မူ၏။ ထိုအခါ ဘောဂဝတီမှ နတ်နဂါးတို့သည် သစ်သီး ကြီးငယ်များကို ယူဆောင်လာကြကုန်၍ လှူဒါန်း ဆက် ကပ်ပူဇော်ကြသည်။ ဘုရားသခင်၏ တရားတော်ကို နတ်နဂါးများ၊ နတ်သားများ ကြားနာပြီးသည့်အဆုံးတွင် နတ်နဂါးတို့သည် ကန် တော်၏ အကြောင်းဇာစ်မြစ်ကို မေးမြန်း လျှောက်ထားကြ၏။ ထိုအခါ မြတ်စွာဘုရားလည်း '' ဤကန်တော်သည် ကမ္ဘာဦးတည်စက ကန်ဖြစ်၍အာကာရဋ္ဌမင်း၊ ကုသမင်းတို့ ဆည်ဖို့ပြုစုကြသည်။ ထိုသည့်နောက် ငါဘုရား၏ ဘိုးတော်ဖြစ်သော မဟာအဉ္စနမင်း လက်ထက် ကလိယုဂ် ၈၆၄၅ ကို ဖြို၍ အတို ၂ ခုကြွင်း ပြုပြီး သောအခါ ဇမ္ဗူဒီပါကျွန်းအပြင်ဝယ် တံခွန်သဖွယ်ဖြစ်၍ ကျော်စော ထင်ရှား ကျေးဇူးများသော ဤ သျှိသျှားမည်သော ကန်တော်ကို ပွားတက်လာသော သက္ကရာဇ် ၁ဝ ခုနှစ်တွင် တောင်ရိုးတောင်စဉ် ရေလာရေဆည်း ကုန်းကြည်းချောင်းမြောင်း အရပ် ဟူသမျှတို့နှင့် နှိုင်းဆပြီးလျှင် နောင်လာလတ္တံ့သော နှစ်ပေါင်း ၈၄ဝဝဝ ပတ်လုံးတည်စေသတည်းဟု ဓိဋ္ဌာန်တော်မူပြီး ဆည်ဖို့တော်မူ၏။ ထိုအခါ သိကြားဗြဟ္မာ နတ်အပေါင်းတို့သည် အနဝတတ် အိုင်မြတ်မှ ရေကို ယူဆောင်လာကြပြီးသော် ဤကန်တွင်း၌ ထွေးအ ကြလေရာ နောင်လာလတ္တံ့သော နှစ်ပေါင်း ၈၄,ဝဝဝ တည် ပေလတ္တံ့ဟု သိကြားဗြဟ္မာ နတ်အပေါင်းကဆိုကုန်ကြသည် '' ဟု မိန့်ဆိုတော်မူကြောင်းကို သိရလေသည်။ ကန်စောင့် နတ်များ၏ တိုက်တွန်းချက်အရ အနော်ရထာ မင်းစောကန်တော်ကို ဖို့လေရာ၊ သက္ကရာဇ် ၄၁၆ တွင် အပြီးတိုင်သည်။ ၁၁ ကြိမ်မြောက် ဆည် ဖို့ခြင်းဖြစ်၏။ ကန်တော်ကို ဘုန်းတန်ခိုးကြီးသော ဘုရင်များသာ ဆည်ဖို့နိုင်သည်ဟု ဆိုရိုးရှိ၏။ အနော်ရထာမင်း၏ နောက် ပုဂံ အလောင်းစည်သူ၊ နရပတိစည်သူ၊ အင်းဝဘုရင်မင်းကြီးစွာ စော်ကဲ၊ ညောင်ရမ်းမင်းတရား၊ ကုန်းဘောင်ခေတ် ဘိုးတော်ဘုရား၊ မင်း တုန်းမင်းတို့ ဆည်ဖို့ပြုပြင်ခဲ့သည့်အပြင် ကောဇာသက္ကရာဇ် ၁၂၉၇ ခုနှစ်(ခရစ် ၁၉၃၅) ခုနှစ်တွင် အင်္ဂလိပ်အစိုးရ လက် ထက်က သိန်း ၂ဝ ကျော် စိုက်ထုတ် အကုန်ခံ၍ ကေရာတာ၊ ရေလွှတ်တံခါးကြီး တစ်ခုကို တည်ဆောက်ခဲ့၏။ == ငါးမည်ရကန် == မိတ္တီလာကန်သည် ရှေးအခါက သျှိသျှားကန်ဟု တွင်ခဲ့သည်။ ကန်တစ်ဝိုက်တွင် ပေါက်ရောက်သော သျှိသျှားပင်များကိုစွဲ၍ ခေါ်ခြင်းပင်ဖြစ်၏။ ကာဠာဝကကန်၊ မင်္ဂလာကန်၊ မေတ္တာကန် ဟူ၍လည်း တွင်ခဲ့သည်။ မိတ္ထီလာကန် ဟူ၍ ယခုအခါ တွင်လျက် ရှိသော အမည်မှာ အနော်ရထာမင်း မှည့်ခေါ်ခဲ့သော အမည်ဖြစ်၏။ သျှိသျှားကန်၏ ရေသည် ပုပ္ပါးတောင်နှင့် စပ်ခြင်း ထိခြင်း ရှိ မရှိကို မြင်းသည်တော် တစ်ဦးအား သွားရောက်ကြည့် ရှု့စေ၏။ သွားရောက်ကြည့်ရှုသူသည် အလျင်သွား၍ ကြည့်ကာ ပြန်လာသည်တွင်မထိလာပါဟု လျှောက်ထားဖြေကြားပြီးလျှင် အမောဆို့၍ သေဆုံးသွားလေ၏။ ယင်းကို စွဲ၍ မထိလာကန်ဟု ပြောင်းလဲခေါ်ဝေါ်သမုတ်ရာမှ ကာလရွေ့လျားသည့်အလျောက် မိတ္ထီလာကန်ဟု ဖြစ်လာသည်။ အမောဆို့ သေဆုံးသွားသော မြင်းသည်ကား မထောင်းတာနတ်ဖြစ်၍ ကန်တော်ကိုစောင့်သည်ဟု ဆိုသည်။ ကန်တော်တစ်ဝိုက်ရှိ မြို့ကိုလည်း ကန်၏ အမည်ကို အစွဲပြု၍ မိတ္ထီလာမြို့ဟု ခေါ်ကြပေသည်။<ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၉)</ref> == ကိုးကား == <references/> [[Category:မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး]] [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ရေကန်များ]] [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ လည်ပတ်စရာနေရာများ]] bbqmoct1mq3d4h1sts8b25y0yg9cjat 1051617 1051616 2026-09-06T13:20:18Z ~2026-48518-07 147862 /* သိမ်ကိုးသိမ် */ 1051617 wikitext text/x-wiki {{Infobox lake | name = Lake Meiktila | image = 20160803 Meiktila Lake 7290.jpg | caption = | image_bathymetry = | caption_bathymetry = | location = | coords = {{coord|20|52|N|95|51|E|display=title,inline|region:MM_type:waterbody_source:GNS-enwiki}} | type = ရေလှောင်ကန် | inflow = | outflow = | catchment = | basin_countries = Burma | length = {{convert|7|mi|abbr=on}} | width = | area = {{convert|3.5|mi2|abbr=on}} | depth = | max-depth = | volume = | residence_time = | shore = | elevation = | islands = | sections = north lake, south lake | cities = | frozen = }} '''မိတ္ထီလာကန်''' သည် မိတ္ထီလာမြို့၏ အနောက်ဘက်စောင်း တွင် တည်ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်သည် အလျား ၇ မိုင် နှင့် အနံ မိုင်ဝက်ရှိသောကြောင့် ဧရိယာ အကျယ်အဝန်း စတုရန်း ၃ မိုင်ခွဲ ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်မှာ ကန် ၂ ခု ဖြင့် ဖွဲ့ထားသည်ဖြစ်၍ တောင်ကန်နှင့်မြောက်ကန်ဟူ၍ တွင်သည်။ ကန်ရေပြင်မှာ တစပ်တည်း တပြင်တည်းပင် ဖြစ်သည်။ သို့သော် ထူးခြားချက်ကား မိုးရာသီရေဝင်ချိန်တွင် မြောက်ကန်မှ ရေသည် ရေကြည်စင်မှ တောင်ကန်တွင်းသို့ စီးဝင်ပေသည်။ ရေနောက်နှင့် ရေကြည် ဘယ်အခါမှ ရောစပ်ခြင်းမရှိဟု ဆိုစမှတ်ပြုကြသည်။ သာစည်-မြင်းခြံ မီးရထားလမ်း တံတားသည် ၎င်းတောင်ကန်၊ မြောက်ကန် အစပ်ပေါ်တွင် ဖြတ်ကျော် တည်ဆောက်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ ယခုအခါ မြောက်ကန်တွင် ရေလွှဲတံခါး၂ ခုရှိ၍ တောင် ကန်တွင် ရေလွှဲတံခါး ၁၁ ပေါက်နှင့် အလျား ပေ ၃ဝ ကျယ်သော တံခါးကြီး တစ်ပေါက်ရှိသည်။ မိတ္ထီလာမြို့သူ မြို့သားတို့သည် မိတ္ထီလာ ကန်တော်ရေကို သောက်သုံး ကြရ၏။ လယ်ယာစိုက်ပျိုးရာတွင်လည်း မိတ္ထီလာကန်မှ ရေများကို သွယ်ယူ ရရှိသည်။ == အံ့ဖွယ်ကိုးပါး == မိတ္ထီလာကန်သည် အခြား သော ကန်များနှင့် မတူဘဲ အံ့ဖွယ်ကိုးပါး ရှိလေသည်။ မိတ္ထီလာကန်မှ ရေတွင် အနဝတတ်အိုင်မြတ်မှ ရေပါရှိ သည်။ အကြောင်းမဲ့ မနောက်ကျုပေ ။ အကြောင်းမဲ့ ညှီဟောက် နံစော်ခြင်း မရှိပေ ။ ဒိုက်အမှိုက်များ မတည်ပေ။ အကောင်ပုပ်များ ကြာရှည် မတည်းပေ။ ရတနာအမျိုးမျိုး တို့ဖြင့် ပြွမ်း၏။ ကြာစသော ရေမှော်ပင်တို့ မပေါက် ရောက်ပေ။ ကန်တွင်းရှိကြိုးကြာရုပ် မှတ်တိုင်မှ ကြိုးကြာ နှုတ်သီးသို့ ရေမရောက်ပေ။ သုံးနှစ်သုံးသီး လုပ်စားနိုင် လောက်အောင် ရေများရှိ၏။ ငါးရံ့၊ ငါးခူ၊ ငါးစီပူမရှိပေ။ အဓိဋ္ဌာန်ပြုသော ပေပင် မကြီးမထွားပေ။ (ထိုပေပင်မှာ အနော်ရထာမင်းစောက မထောင်းတာ နတ် မောင်နှမ ကျွတ်ချိန်တန်လျှင် ထရစ်မှ ပိုလွန်၍ ကြီး ထွားပေလတ္တံ့ ဟု ဆိုကာ စိုက်ပျိုးခဲ့သော အပင်ဖြစ် သည်။ ၁၉၄ဝ ပြည့်နှစ်ခန့်က ရှိရင်းစွဲ လူတစ်ရပ် ထက် ပို၍ ကြီးထွားလာသော ဟူ၏။) အဓိဋဌာန်သော မန်ကျည်းပင်တစ်ဆစ်သာ သီးသည်။ (အထက်ပါ နတ်မောင်နှမကိုပင် အကြောင်းပြု၍ ယင်းတို့ ကျွတ်ချိန် တန်လျှင် တစ်ဆစ်မှ ပိုလွန်၍ သီးပေးလတ္တံ့ ဟု ဆိုကာ စိုက်ခဲ့သည်။ အင်္ဂလိပ်တို့ ခုတ်ပစ်လိုက်သောကြောင့် ယခုအခါ မရှိတော့ပြီ။) ထို့ပြင် ကန်ပတ်လည်၌ သိမ် ၉ သိမ်၊ ဂူ ၉ လုံး၊ ကုန်း ၉ ကုန်း၊ အင်း ၉ အင်း၊ အိုင့် ၉အိုင့် ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်တွင် အံ့ဖွယ်ကိုးပါး ရှိသည်ဟု ဆိုသော်လည်း ၉ ပါးထက်မနည်းကြောင်း တွေ့ရှိရသောဟူ၏။ မိတ္ထီလာကန်သည် အတိတ်နိမိတ်များ ပြတတ်သည်ဟုလည်းဆိုသည်။ နတ်ကြီးသည် ဟုလည်း ယုံကြည်ကြသည်။ == သိမ်ကိုးသိမ် == မိတ္ထီလာကန်ရာဇဝင်လာ သိမ်ကိုးသိမ်မှာ မိတ္ထီလာမြို့နယ် ဆည်ကုန်းရွာ ပဲသီတာသိမ်၊ အိုမတွေ့ရွာ ကတ္တူကန်သိမ်၊ ဝက်ကျောက်ရွာ ဝက်ကျောက်သိမ်၊ ရှင်မြို့ရွာ ရှင်ပင်ကူသိမ်၊ သီရိမင်္ဂလာရပ်ကွက် ထီးသုံးဆင့်သိမ်၊ ‌ညောင် ဇောက်ရွာ သဖန်းသိမ်၊ ‌ကျောင်းရွာ ကလိမ်ခြေသိမ်၊ သာစည်မြို့နယ် ဘူးရုံရွာ ကူဖြူသိမ် နှင့် ကုန်း‌ တောင်း ရွာ ကုန်း‌ တောင်း သိမ် တို့ဖြစ်ကြသည်။ တပေါင်းလပြည့်နေ့တိုင်း သိမ် <ref>[https://www.mdn.gov.mm/my/mittthiilaattng-ttpenglpnnynen-sim-9-sim-lnnylnnypuujeaapai-cnnykaasiukmiukcaa-kngpmnny မိတ္ထီလာတွင် တပေါင်းလပြည့်နေ့၌ သိမ် ၉ သိမ် လှည့်လည်ပူဇော်ပွဲ စည်ကားသိုက်မြိုက်စွာ ကျင်းပမည်]၊ ချမ်းသာ (မိတ္ထီလာ)၊ ၂၀၂၀ ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၇ ရက်၊ Myanmar Digital News</ref> == ကန်သမိုင်း == မိတ္ထီလာကန်မှာ သဘာဝအားဖြင့် ဖြစ်ပေါ်သော ကန်မဟုတ်ဘဲ လူတို့ကပြုပြင်ထားသော ကန်ဖြစ်၏။ သမိုင်းတစ်စောင်တွင် မိတ္ထီလာကန်ကို ကမ္ဘာဦးကာလက အာကာရဋ္ဌမင်း လက်ဦးအမွန် ဖန်ဆင်း တည်ထောင်ပြီးသည့် နောက် နှစ်ပေါင်းများစွာ ကြာသောကာလ၌ ကုသမင်း ဆည်ဖို့ပြုပြင်ပြီးလျှင် ကာလရွေ့လျောလျှင် ဂေါတမ မြတ်စွာဘုရား၏ ဘိုးတော် အဉ္စနမင်းက တစ်ဖန် ဆည်ဖို့ပြုစုသည်ဟု ဆို၏။ အချို့မူများတွင်ကား ဂေါတမ မြတ်စွာဘုရား၏ ဘိုးတော် အဉ္စနမင်းက လက်ဦးအစ ဖန်ဆင်းပြုစုသည်ဟု ဆို၏။ ရှေးအခါက [[သျှိသျှားပင်]]များ ပေါက်ရောက်သောကြောင့် သျှိသျှားကန်ဟု တွင်ခဲ့၏။ ကောဇာ သက္ကရာဇ် ၄၁၄ ခုနှစ်တွင် အရည်းကြီး ရဟန်းရှင်ယောင် (၁,ဝဝဝ) တို့သည် သျှိသျှား ကန်တော် တစ်ဝိုက်တွင် သောင်းကျန်းလျက်ရှိကြောင်း တိုင်းသူပြည်သားတို့ လျှောက်ထား ချက်အရ ပုဂံပြည်အနော်ရထာမင်းစောသည် သျှိသျှားကန်ရှိရာသို့ သွားရောက်၍ အရည်းကြီးတို့အား နှိမ်နင်းအောင်မြင်လေ၏။ ထိုပြီးကာလ ၉လ လွန်မြောက်သောအခါတွင် အနော်ရထာမင်း စောသည် ရှင်အရဟံဟောပြောတော်မူချက်အရ ဗိုလ်ပါ အပေါင်း တို့ခြံရံပြီးသော် တောင်ဘက် လယ်တွင်းတပြင် နယ်ပယ်တို့သို့ ခရီးလှည့်လည်ကြွမြန်းတော်မူခဲ့ရာ၊ ကျွဲတလင်းချောင်း၊ ''မြွေ၊ ကတူးကန်'' အရပ်သို့ ရောက်တော်မူဖြင့် ခေတ္တအပန်းဖြေ ရေသဘင်နန်း စံမြန်း သာယာတော်မူသည်။ ထိုအခါ သျှိသျှား ကန်တော်စောင့် နတ်ကြီးလေးပါး ပေါ်လာ၏။ နတ်များ ပြောပြ ချက်အရ မဟာ သက္ကရာဇ် ၁၁၇ ခုနှစ်တွင် ဂေါတမမြတ်စွာဘုရားသည် ညီတော်အာနန္ဒာမထေရ်ကို နောက်ပါ ခေါ်ဆောင်တော်မူ၍ ခရီးဒေသစာရီ ကြွချီတော်မူလာကာ သျှိသျှား ကန်တော်တွင် ရေသပ္ပါယ်တော်မူပြီးသော အခါ ညီတော် အာနန္ဒာ အား ဒုကုဋ်သင်္ကန်းတော်ကို ခင်းစေတော်မူပြီးနောက် ထက်ဝယ်ဖွဲ့ ခွေစမ္ပါယ်နေတော်မူ၏။ ထိုအခါ ဘောဂဝတီမှ နတ်နဂါးတို့သည် သစ်သီး ကြီးငယ်များကို ယူဆောင်လာကြကုန်၍ လှူဒါန်း ဆက် ကပ်ပူဇော်ကြသည်။ ဘုရားသခင်၏ တရားတော်ကို နတ်နဂါးများ၊ နတ်သားများ ကြားနာပြီးသည့်အဆုံးတွင် နတ်နဂါးတို့သည် ကန် တော်၏ အကြောင်းဇာစ်မြစ်ကို မေးမြန်း လျှောက်ထားကြ၏။ ထိုအခါ မြတ်စွာဘုရားလည်း '' ဤကန်တော်သည် ကမ္ဘာဦးတည်စက ကန်ဖြစ်၍အာကာရဋ္ဌမင်း၊ ကုသမင်းတို့ ဆည်ဖို့ပြုစုကြသည်။ ထိုသည့်နောက် ငါဘုရား၏ ဘိုးတော်ဖြစ်သော မဟာအဉ္စနမင်း လက်ထက် ကလိယုဂ် ၈၆၄၅ ကို ဖြို၍ အတို ၂ ခုကြွင်း ပြုပြီး သောအခါ ဇမ္ဗူဒီပါကျွန်းအပြင်ဝယ် တံခွန်သဖွယ်ဖြစ်၍ ကျော်စော ထင်ရှား ကျေးဇူးများသော ဤ သျှိသျှားမည်သော ကန်တော်ကို ပွားတက်လာသော သက္ကရာဇ် ၁ဝ ခုနှစ်တွင် တောင်ရိုးတောင်စဉ် ရေလာရေဆည်း ကုန်းကြည်းချောင်းမြောင်း အရပ် ဟူသမျှတို့နှင့် နှိုင်းဆပြီးလျှင် နောင်လာလတ္တံ့သော နှစ်ပေါင်း ၈၄ဝဝဝ ပတ်လုံးတည်စေသတည်းဟု ဓိဋ္ဌာန်တော်မူပြီး ဆည်ဖို့တော်မူ၏။ ထိုအခါ သိကြားဗြဟ္မာ နတ်အပေါင်းတို့သည် အနဝတတ် အိုင်မြတ်မှ ရေကို ယူဆောင်လာကြပြီးသော် ဤကန်တွင်း၌ ထွေးအ ကြလေရာ နောင်လာလတ္တံ့သော နှစ်ပေါင်း ၈၄,ဝဝဝ တည် ပေလတ္တံ့ဟု သိကြားဗြဟ္မာ နတ်အပေါင်းကဆိုကုန်ကြသည် '' ဟု မိန့်ဆိုတော်မူကြောင်းကို သိရလေသည်။ ကန်စောင့် နတ်များ၏ တိုက်တွန်းချက်အရ အနော်ရထာ မင်းစောကန်တော်ကို ဖို့လေရာ၊ သက္ကရာဇ် ၄၁၆ တွင် အပြီးတိုင်သည်။ ၁၁ ကြိမ်မြောက် ဆည် ဖို့ခြင်းဖြစ်၏။ ကန်တော်ကို ဘုန်းတန်ခိုးကြီးသော ဘုရင်များသာ ဆည်ဖို့နိုင်သည်ဟု ဆိုရိုးရှိ၏။ အနော်ရထာမင်း၏ နောက် ပုဂံ အလောင်းစည်သူ၊ နရပတိစည်သူ၊ အင်းဝဘုရင်မင်းကြီးစွာ စော်ကဲ၊ ညောင်ရမ်းမင်းတရား၊ ကုန်းဘောင်ခေတ် ဘိုးတော်ဘုရား၊ မင်း တုန်းမင်းတို့ ဆည်ဖို့ပြုပြင်ခဲ့သည့်အပြင် ကောဇာသက္ကရာဇ် ၁၂၉၇ ခုနှစ်(ခရစ် ၁၉၃၅) ခုနှစ်တွင် အင်္ဂလိပ်အစိုးရ လက် ထက်က သိန်း ၂ဝ ကျော် စိုက်ထုတ် အကုန်ခံ၍ ကေရာတာ၊ ရေလွှတ်တံခါးကြီး တစ်ခုကို တည်ဆောက်ခဲ့၏။ == ငါးမည်ရကန် == မိတ္တီလာကန်သည် ရှေးအခါက သျှိသျှားကန်ဟု တွင်ခဲ့သည်။ ကန်တစ်ဝိုက်တွင် ပေါက်ရောက်သော သျှိသျှားပင်များကိုစွဲ၍ ခေါ်ခြင်းပင်ဖြစ်၏။ ကာဠာဝကကန်၊ မင်္ဂလာကန်၊ မေတ္တာကန် ဟူ၍လည်း တွင်ခဲ့သည်။ မိတ္ထီလာကန် ဟူ၍ ယခုအခါ တွင်လျက် ရှိသော အမည်မှာ အနော်ရထာမင်း မှည့်ခေါ်ခဲ့သော အမည်ဖြစ်၏။ သျှိသျှားကန်၏ ရေသည် ပုပ္ပါးတောင်နှင့် စပ်ခြင်း ထိခြင်း ရှိ မရှိကို မြင်းသည်တော် တစ်ဦးအား သွားရောက်ကြည့် ရှု့စေ၏။ သွားရောက်ကြည့်ရှုသူသည် အလျင်သွား၍ ကြည့်ကာ ပြန်လာသည်တွင်မထိလာပါဟု လျှောက်ထားဖြေကြားပြီးလျှင် အမောဆို့၍ သေဆုံးသွားလေ၏။ ယင်းကို စွဲ၍ မထိလာကန်ဟု ပြောင်းလဲခေါ်ဝေါ်သမုတ်ရာမှ ကာလရွေ့လျားသည့်အလျောက် မိတ္ထီလာကန်ဟု ဖြစ်လာသည်။ အမောဆို့ သေဆုံးသွားသော မြင်းသည်ကား မထောင်းတာနတ်ဖြစ်၍ ကန်တော်ကိုစောင့်သည်ဟု ဆိုသည်။ ကန်တော်တစ်ဝိုက်ရှိ မြို့ကိုလည်း ကန်၏ အမည်ကို အစွဲပြု၍ မိတ္ထီလာမြို့ဟု ခေါ်ကြပေသည်။<ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၉)</ref> == ကိုးကား == <references/> [[Category:မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး]] [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ရေကန်များ]] [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ လည်ပတ်စရာနေရာများ]] 1b2e8l6c7qel910yxbxrt5gescw8kzp 1051618 1051617 2026-09-06T13:20:41Z ~2026-48518-07 147862 /* သိမ်ကိုးသိမ် */ 1051618 wikitext text/x-wiki {{Infobox lake | name = Lake Meiktila | image = 20160803 Meiktila Lake 7290.jpg | caption = | image_bathymetry = | caption_bathymetry = | location = | coords = {{coord|20|52|N|95|51|E|display=title,inline|region:MM_type:waterbody_source:GNS-enwiki}} | type = ရေလှောင်ကန် | inflow = | outflow = | catchment = | basin_countries = Burma | length = {{convert|7|mi|abbr=on}} | width = | area = {{convert|3.5|mi2|abbr=on}} | depth = | max-depth = | volume = | residence_time = | shore = | elevation = | islands = | sections = north lake, south lake | cities = | frozen = }} '''မိတ္ထီလာကန်''' သည် မိတ္ထီလာမြို့၏ အနောက်ဘက်စောင်း တွင် တည်ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်သည် အလျား ၇ မိုင် နှင့် အနံ မိုင်ဝက်ရှိသောကြောင့် ဧရိယာ အကျယ်အဝန်း စတုရန်း ၃ မိုင်ခွဲ ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်မှာ ကန် ၂ ခု ဖြင့် ဖွဲ့ထားသည်ဖြစ်၍ တောင်ကန်နှင့်မြောက်ကန်ဟူ၍ တွင်သည်။ ကန်ရေပြင်မှာ တစပ်တည်း တပြင်တည်းပင် ဖြစ်သည်။ သို့သော် ထူးခြားချက်ကား မိုးရာသီရေဝင်ချိန်တွင် မြောက်ကန်မှ ရေသည် ရေကြည်စင်မှ တောင်ကန်တွင်းသို့ စီးဝင်ပေသည်။ ရေနောက်နှင့် ရေကြည် ဘယ်အခါမှ ရောစပ်ခြင်းမရှိဟု ဆိုစမှတ်ပြုကြသည်။ သာစည်-မြင်းခြံ မီးရထားလမ်း တံတားသည် ၎င်းတောင်ကန်၊ မြောက်ကန် အစပ်ပေါ်တွင် ဖြတ်ကျော် တည်ဆောက်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ ယခုအခါ မြောက်ကန်တွင် ရေလွှဲတံခါး၂ ခုရှိ၍ တောင် ကန်တွင် ရေလွှဲတံခါး ၁၁ ပေါက်နှင့် အလျား ပေ ၃ဝ ကျယ်သော တံခါးကြီး တစ်ပေါက်ရှိသည်။ မိတ္ထီလာမြို့သူ မြို့သားတို့သည် မိတ္ထီလာ ကန်တော်ရေကို သောက်သုံး ကြရ၏။ လယ်ယာစိုက်ပျိုးရာတွင်လည်း မိတ္ထီလာကန်မှ ရေများကို သွယ်ယူ ရရှိသည်။ == အံ့ဖွယ်ကိုးပါး == မိတ္ထီလာကန်သည် အခြား သော ကန်များနှင့် မတူဘဲ အံ့ဖွယ်ကိုးပါး ရှိလေသည်။ မိတ္ထီလာကန်မှ ရေတွင် အနဝတတ်အိုင်မြတ်မှ ရေပါရှိ သည်။ အကြောင်းမဲ့ မနောက်ကျုပေ ။ အကြောင်းမဲ့ ညှီဟောက် နံစော်ခြင်း မရှိပေ ။ ဒိုက်အမှိုက်များ မတည်ပေ။ အကောင်ပုပ်များ ကြာရှည် မတည်းပေ။ ရတနာအမျိုးမျိုး တို့ဖြင့် ပြွမ်း၏။ ကြာစသော ရေမှော်ပင်တို့ မပေါက် ရောက်ပေ။ ကန်တွင်းရှိကြိုးကြာရုပ် မှတ်တိုင်မှ ကြိုးကြာ နှုတ်သီးသို့ ရေမရောက်ပေ။ သုံးနှစ်သုံးသီး လုပ်စားနိုင် လောက်အောင် ရေများရှိ၏။ ငါးရံ့၊ ငါးခူ၊ ငါးစီပူမရှိပေ။ အဓိဋ္ဌာန်ပြုသော ပေပင် မကြီးမထွားပေ။ (ထိုပေပင်မှာ အနော်ရထာမင်းစောက မထောင်းတာ နတ် မောင်နှမ ကျွတ်ချိန်တန်လျှင် ထရစ်မှ ပိုလွန်၍ ကြီး ထွားပေလတ္တံ့ ဟု ဆိုကာ စိုက်ပျိုးခဲ့သော အပင်ဖြစ် သည်။ ၁၉၄ဝ ပြည့်နှစ်ခန့်က ရှိရင်းစွဲ လူတစ်ရပ် ထက် ပို၍ ကြီးထွားလာသော ဟူ၏။) အဓိဋဌာန်သော မန်ကျည်းပင်တစ်ဆစ်သာ သီးသည်။ (အထက်ပါ နတ်မောင်နှမကိုပင် အကြောင်းပြု၍ ယင်းတို့ ကျွတ်ချိန် တန်လျှင် တစ်ဆစ်မှ ပိုလွန်၍ သီးပေးလတ္တံ့ ဟု ဆိုကာ စိုက်ခဲ့သည်။ အင်္ဂလိပ်တို့ ခုတ်ပစ်လိုက်သောကြောင့် ယခုအခါ မရှိတော့ပြီ။) ထို့ပြင် ကန်ပတ်လည်၌ သိမ် ၉ သိမ်၊ ဂူ ၉ လုံး၊ ကုန်း ၉ ကုန်း၊ အင်း ၉ အင်း၊ အိုင့် ၉အိုင့် ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်တွင် အံ့ဖွယ်ကိုးပါး ရှိသည်ဟု ဆိုသော်လည်း ၉ ပါးထက်မနည်းကြောင်း တွေ့ရှိရသောဟူ၏။ မိတ္ထီလာကန်သည် အတိတ်နိမိတ်များ ပြတတ်သည်ဟုလည်းဆိုသည်။ နတ်ကြီးသည် ဟုလည်း ယုံကြည်ကြသည်။ == သိမ်ကိုးသိမ် == မိတ္ထီလာကန်ရာဇဝင်လာ သိမ်ကိုးသိမ်မှာ မိတ္ထီလာမြို့နယ် ဆည်ကုန်းရွာ ပဲသီတာသိမ်၊ အိုမတွေ့ရွာ ကတ္တူကန်သိမ်၊ ဝက်ကျောက်ရွာ ဝက်ကျောက်သိမ်၊ ရှင်မြို့ရွာ ရှင်ပင်ကူသိမ်၊ သီရိမင်္ဂလာရပ်ကွက် ထီးသုံးဆင့်သိမ်၊ ‌ညောင် ဇောက်ရွာ သဖန်းသိမ်၊ ‌ကျောင်းရွာ ကလိမ်ခြေသိမ်၊ သာစည်မြို့နယ် ဘူးရုံရွာ ကူဖြူသိမ် နှင့် ကုန်း‌ တောင်း ရွာ ကုန်း‌ တောင်း သိမ် တို့ဖြစ်ကြသည်။ တပေါင်းလပြည့်နေ့တိုင်း သိမ်ကိုးသိမ်လှည့်လည်ပူဇော်ပွဲ ကျင်းပသည်။ <ref>[https://www.mdn.gov.mm/my/mittthiilaattng-ttpenglpnnynen-sim-9-sim-lnnylnnypuujeaapai-cnnykaasiukmiukcaa-kngpmnny မိတ္ထီလာတွင် တပေါင်းလပြည့်နေ့၌ သိမ် ၉ သိမ် လှည့်လည်ပူဇော်ပွဲ စည်ကားသိုက်မြိုက်စွာ ကျင်းပမည်]၊ ချမ်းသာ (မိတ္ထီလာ)၊ ၂၀၂၀ ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၇ ရက်၊ Myanmar Digital News</ref> == ကန်သမိုင်း == မိတ္ထီလာကန်မှာ သဘာဝအားဖြင့် ဖြစ်ပေါ်သော ကန်မဟုတ်ဘဲ လူတို့ကပြုပြင်ထားသော ကန်ဖြစ်၏။ သမိုင်းတစ်စောင်တွင် မိတ္ထီလာကန်ကို ကမ္ဘာဦးကာလက အာကာရဋ္ဌမင်း လက်ဦးအမွန် ဖန်ဆင်း တည်ထောင်ပြီးသည့် နောက် နှစ်ပေါင်းများစွာ ကြာသောကာလ၌ ကုသမင်း ဆည်ဖို့ပြုပြင်ပြီးလျှင် ကာလရွေ့လျောလျှင် ဂေါတမ မြတ်စွာဘုရား၏ ဘိုးတော် အဉ္စနမင်းက တစ်ဖန် ဆည်ဖို့ပြုစုသည်ဟု ဆို၏။ အချို့မူများတွင်ကား ဂေါတမ မြတ်စွာဘုရား၏ ဘိုးတော် အဉ္စနမင်းက လက်ဦးအစ ဖန်ဆင်းပြုစုသည်ဟု ဆို၏။ ရှေးအခါက [[သျှိသျှားပင်]]များ ပေါက်ရောက်သောကြောင့် သျှိသျှားကန်ဟု တွင်ခဲ့၏။ ကောဇာ သက္ကရာဇ် ၄၁၄ ခုနှစ်တွင် အရည်းကြီး ရဟန်းရှင်ယောင် (၁,ဝဝဝ) တို့သည် သျှိသျှား ကန်တော် တစ်ဝိုက်တွင် သောင်းကျန်းလျက်ရှိကြောင်း တိုင်းသူပြည်သားတို့ လျှောက်ထား ချက်အရ ပုဂံပြည်အနော်ရထာမင်းစောသည် သျှိသျှားကန်ရှိရာသို့ သွားရောက်၍ အရည်းကြီးတို့အား နှိမ်နင်းအောင်မြင်လေ၏။ ထိုပြီးကာလ ၉လ လွန်မြောက်သောအခါတွင် အနော်ရထာမင်း စောသည် ရှင်အရဟံဟောပြောတော်မူချက်အရ ဗိုလ်ပါ အပေါင်း တို့ခြံရံပြီးသော် တောင်ဘက် လယ်တွင်းတပြင် နယ်ပယ်တို့သို့ ခရီးလှည့်လည်ကြွမြန်းတော်မူခဲ့ရာ၊ ကျွဲတလင်းချောင်း၊ ''မြွေ၊ ကတူးကန်'' အရပ်သို့ ရောက်တော်မူဖြင့် ခေတ္တအပန်းဖြေ ရေသဘင်နန်း စံမြန်း သာယာတော်မူသည်။ ထိုအခါ သျှိသျှား ကန်တော်စောင့် နတ်ကြီးလေးပါး ပေါ်လာ၏။ နတ်များ ပြောပြ ချက်အရ မဟာ သက္ကရာဇ် ၁၁၇ ခုနှစ်တွင် ဂေါတမမြတ်စွာဘုရားသည် ညီတော်အာနန္ဒာမထေရ်ကို နောက်ပါ ခေါ်ဆောင်တော်မူ၍ ခရီးဒေသစာရီ ကြွချီတော်မူလာကာ သျှိသျှား ကန်တော်တွင် ရေသပ္ပါယ်တော်မူပြီးသော အခါ ညီတော် အာနန္ဒာ အား ဒုကုဋ်သင်္ကန်းတော်ကို ခင်းစေတော်မူပြီးနောက် ထက်ဝယ်ဖွဲ့ ခွေစမ္ပါယ်နေတော်မူ၏။ ထိုအခါ ဘောဂဝတီမှ နတ်နဂါးတို့သည် သစ်သီး ကြီးငယ်များကို ယူဆောင်လာကြကုန်၍ လှူဒါန်း ဆက် ကပ်ပူဇော်ကြသည်။ ဘုရားသခင်၏ တရားတော်ကို နတ်နဂါးများ၊ နတ်သားများ ကြားနာပြီးသည့်အဆုံးတွင် နတ်နဂါးတို့သည် ကန် တော်၏ အကြောင်းဇာစ်မြစ်ကို မေးမြန်း လျှောက်ထားကြ၏။ ထိုအခါ မြတ်စွာဘုရားလည်း '' ဤကန်တော်သည် ကမ္ဘာဦးတည်စက ကန်ဖြစ်၍အာကာရဋ္ဌမင်း၊ ကုသမင်းတို့ ဆည်ဖို့ပြုစုကြသည်။ ထိုသည့်နောက် ငါဘုရား၏ ဘိုးတော်ဖြစ်သော မဟာအဉ္စနမင်း လက်ထက် ကလိယုဂ် ၈၆၄၅ ကို ဖြို၍ အတို ၂ ခုကြွင်း ပြုပြီး သောအခါ ဇမ္ဗူဒီပါကျွန်းအပြင်ဝယ် တံခွန်သဖွယ်ဖြစ်၍ ကျော်စော ထင်ရှား ကျေးဇူးများသော ဤ သျှိသျှားမည်သော ကန်တော်ကို ပွားတက်လာသော သက္ကရာဇ် ၁ဝ ခုနှစ်တွင် တောင်ရိုးတောင်စဉ် ရေလာရေဆည်း ကုန်းကြည်းချောင်းမြောင်း အရပ် ဟူသမျှတို့နှင့် နှိုင်းဆပြီးလျှင် နောင်လာလတ္တံ့သော နှစ်ပေါင်း ၈၄ဝဝဝ ပတ်လုံးတည်စေသတည်းဟု ဓိဋ္ဌာန်တော်မူပြီး ဆည်ဖို့တော်မူ၏။ ထိုအခါ သိကြားဗြဟ္မာ နတ်အပေါင်းတို့သည် အနဝတတ် အိုင်မြတ်မှ ရေကို ယူဆောင်လာကြပြီးသော် ဤကန်တွင်း၌ ထွေးအ ကြလေရာ နောင်လာလတ္တံ့သော နှစ်ပေါင်း ၈၄,ဝဝဝ တည် ပေလတ္တံ့ဟု သိကြားဗြဟ္မာ နတ်အပေါင်းကဆိုကုန်ကြသည် '' ဟု မိန့်ဆိုတော်မူကြောင်းကို သိရလေသည်။ ကန်စောင့် နတ်များ၏ တိုက်တွန်းချက်အရ အနော်ရထာ မင်းစောကန်တော်ကို ဖို့လေရာ၊ သက္ကရာဇ် ၄၁၆ တွင် အပြီးတိုင်သည်။ ၁၁ ကြိမ်မြောက် ဆည် ဖို့ခြင်းဖြစ်၏။ ကန်တော်ကို ဘုန်းတန်ခိုးကြီးသော ဘုရင်များသာ ဆည်ဖို့နိုင်သည်ဟု ဆိုရိုးရှိ၏။ အနော်ရထာမင်း၏ နောက် ပုဂံ အလောင်းစည်သူ၊ နရပတိစည်သူ၊ အင်းဝဘုရင်မင်းကြီးစွာ စော်ကဲ၊ ညောင်ရမ်းမင်းတရား၊ ကုန်းဘောင်ခေတ် ဘိုးတော်ဘုရား၊ မင်း တုန်းမင်းတို့ ဆည်ဖို့ပြုပြင်ခဲ့သည့်အပြင် ကောဇာသက္ကရာဇ် ၁၂၉၇ ခုနှစ်(ခရစ် ၁၉၃၅) ခုနှစ်တွင် အင်္ဂလိပ်အစိုးရ လက် ထက်က သိန်း ၂ဝ ကျော် စိုက်ထုတ် အကုန်ခံ၍ ကေရာတာ၊ ရေလွှတ်တံခါးကြီး တစ်ခုကို တည်ဆောက်ခဲ့၏။ == ငါးမည်ရကန် == မိတ္တီလာကန်သည် ရှေးအခါက သျှိသျှားကန်ဟု တွင်ခဲ့သည်။ ကန်တစ်ဝိုက်တွင် ပေါက်ရောက်သော သျှိသျှားပင်များကိုစွဲ၍ ခေါ်ခြင်းပင်ဖြစ်၏။ ကာဠာဝကကန်၊ မင်္ဂလာကန်၊ မေတ္တာကန် ဟူ၍လည်း တွင်ခဲ့သည်။ မိတ္ထီလာကန် ဟူ၍ ယခုအခါ တွင်လျက် ရှိသော အမည်မှာ အနော်ရထာမင်း မှည့်ခေါ်ခဲ့သော အမည်ဖြစ်၏။ သျှိသျှားကန်၏ ရေသည် ပုပ္ပါးတောင်နှင့် စပ်ခြင်း ထိခြင်း ရှိ မရှိကို မြင်းသည်တော် တစ်ဦးအား သွားရောက်ကြည့် ရှု့စေ၏။ သွားရောက်ကြည့်ရှုသူသည် အလျင်သွား၍ ကြည့်ကာ ပြန်လာသည်တွင်မထိလာပါဟု လျှောက်ထားဖြေကြားပြီးလျှင် အမောဆို့၍ သေဆုံးသွားလေ၏။ ယင်းကို စွဲ၍ မထိလာကန်ဟု ပြောင်းလဲခေါ်ဝေါ်သမုတ်ရာမှ ကာလရွေ့လျားသည့်အလျောက် မိတ္ထီလာကန်ဟု ဖြစ်လာသည်။ အမောဆို့ သေဆုံးသွားသော မြင်းသည်ကား မထောင်းတာနတ်ဖြစ်၍ ကန်တော်ကိုစောင့်သည်ဟု ဆိုသည်။ ကန်တော်တစ်ဝိုက်ရှိ မြို့ကိုလည်း ကန်၏ အမည်ကို အစွဲပြု၍ မိတ္ထီလာမြို့ဟု ခေါ်ကြပေသည်။<ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၉)</ref> == ကိုးကား == <references/> [[Category:မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး]] [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ရေကန်များ]] [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ လည်ပတ်စရာနေရာများ]] 42eos2xm2jssjbls4u8q5qmjm3c80l8 1051619 1051618 2026-09-06T13:21:40Z ~2026-48518-07 147862 1051619 wikitext text/x-wiki {{Infobox lake | name = Lake Meiktila | image = 20160803 Meiktila Lake 7290.jpg | caption = | image_bathymetry = | caption_bathymetry = | location = | coords = {{coord|20|52|N|95|51|E|display=title,inline|region:MM_type:waterbody_source:GNS-enwiki}} | type = ရေလှောင်ကန် | inflow = | outflow = | catchment = | basin_countries = Burma | length = {{convert|7|mi|abbr=on}} | width = | area = {{convert|3.5|mi2|abbr=on}} | depth = | max-depth = | volume = | residence_time = | shore = | elevation = | islands = | sections = north lake, south lake | cities = | frozen = }} '''မိတ္ထီလာကန်''' သည် [[မိတ္ထီလာမြို့]]၏ အနောက်ဘက်စောင်း တွင် တည်ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်သည် အလျား ၇ မိုင် နှင့် အနံ မိုင်ဝက်ရှိသောကြောင့် ဧရိယာ အကျယ်အဝန်း စတုရန်း ၃ မိုင်ခွဲ ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်မှာ ကန် ၂ ခု ဖြင့် ဖွဲ့ထားသည်ဖြစ်၍ တောင်ကန်နှင့်မြောက်ကန်ဟူ၍ တွင်သည်။ ကန်ရေပြင်မှာ တစပ်တည်း တပြင်တည်းပင် ဖြစ်သည်။ သို့သော် ထူးခြားချက်ကား မိုးရာသီရေဝင်ချိန်တွင် မြောက်ကန်မှ ရေသည် ရေကြည်စင်မှ တောင်ကန်တွင်းသို့ စီးဝင်ပေသည်။ ရေနောက်နှင့် ရေကြည် ဘယ်အခါမှ ရောစပ်ခြင်းမရှိဟု ဆိုစမှတ်ပြုကြသည်။ သာစည်-မြင်းခြံ မီးရထားလမ်း တံတားသည် ၎င်းတောင်ကန်၊ မြောက်ကန် အစပ်ပေါ်တွင် ဖြတ်ကျော် တည်ဆောက်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ ယခုအခါ မြောက်ကန်တွင် ရေလွှဲတံခါး၂ ခုရှိ၍ တောင် ကန်တွင် ရေလွှဲတံခါး ၁၁ ပေါက်နှင့် အလျား ပေ ၃ဝ ကျယ်သော တံခါးကြီး တစ်ပေါက်ရှိသည်။ မိတ္ထီလာမြို့သူ မြို့သားတို့သည် မိတ္ထီလာ ကန်တော်ရေကို သောက်သုံး ကြရ၏။ လယ်ယာစိုက်ပျိုးရာတွင်လည်း မိတ္ထီလာကန်မှ ရေများကို သွယ်ယူ ရရှိသည်။ == အံ့ဖွယ်ကိုးပါး == မိတ္ထီလာကန်သည် အခြား သော ကန်များနှင့် မတူဘဲ အံ့ဖွယ်ကိုးပါး ရှိလေသည်။ မိတ္ထီလာကန်မှ ရေတွင် အနဝတတ်အိုင်မြတ်မှ ရေပါရှိ သည်။ အကြောင်းမဲ့ မနောက်ကျုပေ ။ အကြောင်းမဲ့ ညှီဟောက် နံစော်ခြင်း မရှိပေ ။ ဒိုက်အမှိုက်များ မတည်ပေ။ အကောင်ပုပ်များ ကြာရှည် မတည်းပေ။ ရတနာအမျိုးမျိုး တို့ဖြင့် ပြွမ်း၏။ ကြာစသော ရေမှော်ပင်တို့ မပေါက် ရောက်ပေ။ ကန်တွင်းရှိကြိုးကြာရုပ် မှတ်တိုင်မှ ကြိုးကြာ နှုတ်သီးသို့ ရေမရောက်ပေ။ သုံးနှစ်သုံးသီး လုပ်စားနိုင် လောက်အောင် ရေများရှိ၏။ ငါးရံ့၊ ငါးခူ၊ ငါးစီပူမရှိပေ။ အဓိဋ္ဌာန်ပြုသော ပေပင် မကြီးမထွားပေ။ (ထိုပေပင်မှာ အနော်ရထာမင်းစောက မထောင်းတာ နတ် မောင်နှမ ကျွတ်ချိန်တန်လျှင် ထရစ်မှ ပိုလွန်၍ ကြီး ထွားပေလတ္တံ့ ဟု ဆိုကာ စိုက်ပျိုးခဲ့သော အပင်ဖြစ် သည်။ ၁၉၄ဝ ပြည့်နှစ်ခန့်က ရှိရင်းစွဲ လူတစ်ရပ် ထက် ပို၍ ကြီးထွားလာသော ဟူ၏။) အဓိဋဌာန်သော မန်ကျည်းပင်တစ်ဆစ်သာ သီးသည်။ (အထက်ပါ နတ်မောင်နှမကိုပင် အကြောင်းပြု၍ ယင်းတို့ ကျွတ်ချိန် တန်လျှင် တစ်ဆစ်မှ ပိုလွန်၍ သီးပေးလတ္တံ့ ဟု ဆိုကာ စိုက်ခဲ့သည်။ အင်္ဂလိပ်တို့ ခုတ်ပစ်လိုက်သောကြောင့် ယခုအခါ မရှိတော့ပြီ။) ထို့ပြင် ကန်ပတ်လည်၌ သိမ် ၉ သိမ်၊ ဂူ ၉ လုံး၊ ကုန်း ၉ ကုန်း၊ အင်း ၉ အင်း၊ အိုင့် ၉အိုင့် ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်တွင် အံ့ဖွယ်ကိုးပါး ရှိသည်ဟု ဆိုသော်လည်း ၉ ပါးထက်မနည်းကြောင်း တွေ့ရှိရသောဟူ၏။ မိတ္ထီလာကန်သည် အတိတ်နိမိတ်များ ပြတတ်သည်ဟုလည်းဆိုသည်။ နတ်ကြီးသည် ဟုလည်း ယုံကြည်ကြသည်။ == သိမ်ကိုးသိမ် == မိတ္ထီလာကန်ရာဇဝင်လာ သိမ်ကိုးသိမ်မှာ မိတ္ထီလာမြို့နယ် ဆည်ကုန်းရွာ ပဲသီတာသိမ်၊ အိုမတွေ့ရွာ ကတ္တူကန်သိမ်၊ ဝက်ကျောက်ရွာ ဝက်ကျောက်သိမ်၊ ရှင်မြို့ရွာ ရှင်ပင်ကူသိမ်၊ သီရိမင်္ဂလာရပ်ကွက် ထီးသုံးဆင့်သိမ်၊ ‌ညောင် ဇောက်ရွာ သဖန်းသိမ်၊ ‌ကျောင်းရွာ ကလိမ်ခြေသိမ်၊ သာစည်မြို့နယ် ဘူးရုံရွာ ကူဖြူသိမ် နှင့် ကုန်း‌ တောင်း ရွာ ကုန်း‌ တောင်း သိမ် တို့ဖြစ်ကြသည်။ တပေါင်းလပြည့်နေ့တိုင်း သိမ်ကိုးသိမ်လှည့်လည်ပူဇော်ပွဲ ကျင်းပသည်။ <ref>[https://www.mdn.gov.mm/my/mittthiilaattng-ttpenglpnnynen-sim-9-sim-lnnylnnypuujeaapai-cnnykaasiukmiukcaa-kngpmnny မိတ္ထီလာတွင် တပေါင်းလပြည့်နေ့၌ သိမ် ၉ သိမ် လှည့်လည်ပူဇော်ပွဲ စည်ကားသိုက်မြိုက်စွာ ကျင်းပမည်]၊ ချမ်းသာ (မိတ္ထီလာ)၊ ၂၀၂၀ ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၇ ရက်၊ Myanmar Digital News</ref> == ကန်သမိုင်း == မိတ္ထီလာကန်မှာ သဘာဝအားဖြင့် ဖြစ်ပေါ်သော ကန်မဟုတ်ဘဲ လူတို့ကပြုပြင်ထားသော ကန်ဖြစ်၏။ သမိုင်းတစ်စောင်တွင် မိတ္ထီလာကန်ကို ကမ္ဘာဦးကာလက အာကာရဋ္ဌမင်း လက်ဦးအမွန် ဖန်ဆင်း တည်ထောင်ပြီးသည့် နောက် နှစ်ပေါင်းများစွာ ကြာသောကာလ၌ ကုသမင်း ဆည်ဖို့ပြုပြင်ပြီးလျှင် ကာလရွေ့လျောလျှင် ဂေါတမ မြတ်စွာဘုရား၏ ဘိုးတော် အဉ္စနမင်းက တစ်ဖန် ဆည်ဖို့ပြုစုသည်ဟု ဆို၏။ အချို့မူများတွင်ကား ဂေါတမ မြတ်စွာဘုရား၏ ဘိုးတော် အဉ္စနမင်းက လက်ဦးအစ ဖန်ဆင်းပြုစုသည်ဟု ဆို၏။ ရှေးအခါက [[သျှိသျှားပင်]]များ ပေါက်ရောက်သောကြောင့် သျှိသျှားကန်ဟု တွင်ခဲ့၏။ ကောဇာ သက္ကရာဇ် ၄၁၄ ခုနှစ်တွင် အရည်းကြီး ရဟန်းရှင်ယောင် (၁,ဝဝဝ) တို့သည် သျှိသျှား ကန်တော် တစ်ဝိုက်တွင် သောင်းကျန်းလျက်ရှိကြောင်း တိုင်းသူပြည်သားတို့ လျှောက်ထား ချက်အရ ပုဂံပြည်အနော်ရထာမင်းစောသည် သျှိသျှားကန်ရှိရာသို့ သွားရောက်၍ အရည်းကြီးတို့အား နှိမ်နင်းအောင်မြင်လေ၏။ ထိုပြီးကာလ ၉လ လွန်မြောက်သောအခါတွင် အနော်ရထာမင်း စောသည် ရှင်အရဟံဟောပြောတော်မူချက်အရ ဗိုလ်ပါ အပေါင်း တို့ခြံရံပြီးသော် တောင်ဘက် လယ်တွင်းတပြင် နယ်ပယ်တို့သို့ ခရီးလှည့်လည်ကြွမြန်းတော်မူခဲ့ရာ၊ ကျွဲတလင်းချောင်း၊ ''မြွေ၊ ကတူးကန်'' အရပ်သို့ ရောက်တော်မူဖြင့် ခေတ္တအပန်းဖြေ ရေသဘင်နန်း စံမြန်း သာယာတော်မူသည်။ ထိုအခါ သျှိသျှား ကန်တော်စောင့် နတ်ကြီးလေးပါး ပေါ်လာ၏။ နတ်များ ပြောပြ ချက်အရ မဟာ သက္ကရာဇ် ၁၁၇ ခုနှစ်တွင် ဂေါတမမြတ်စွာဘုရားသည် ညီတော်အာနန္ဒာမထေရ်ကို နောက်ပါ ခေါ်ဆောင်တော်မူ၍ ခရီးဒေသစာရီ ကြွချီတော်မူလာကာ သျှိသျှား ကန်တော်တွင် ရေသပ္ပါယ်တော်မူပြီးသော အခါ ညီတော် အာနန္ဒာ အား ဒုကုဋ်သင်္ကန်းတော်ကို ခင်းစေတော်မူပြီးနောက် ထက်ဝယ်ဖွဲ့ ခွေစမ္ပါယ်နေတော်မူ၏။ ထိုအခါ ဘောဂဝတီမှ နတ်နဂါးတို့သည် သစ်သီး ကြီးငယ်များကို ယူဆောင်လာကြကုန်၍ လှူဒါန်း ဆက် ကပ်ပူဇော်ကြသည်။ ဘုရားသခင်၏ တရားတော်ကို နတ်နဂါးများ၊ နတ်သားများ ကြားနာပြီးသည့်အဆုံးတွင် နတ်နဂါးတို့သည် ကန် တော်၏ အကြောင်းဇာစ်မြစ်ကို မေးမြန်း လျှောက်ထားကြ၏။ ထိုအခါ မြတ်စွာဘုရားလည်း '' ဤကန်တော်သည် ကမ္ဘာဦးတည်စက ကန်ဖြစ်၍အာကာရဋ္ဌမင်း၊ ကုသမင်းတို့ ဆည်ဖို့ပြုစုကြသည်။ ထိုသည့်နောက် ငါဘုရား၏ ဘိုးတော်ဖြစ်သော မဟာအဉ္စနမင်း လက်ထက် ကလိယုဂ် ၈၆၄၅ ကို ဖြို၍ အတို ၂ ခုကြွင်း ပြုပြီး သောအခါ ဇမ္ဗူဒီပါကျွန်းအပြင်ဝယ် တံခွန်သဖွယ်ဖြစ်၍ ကျော်စော ထင်ရှား ကျေးဇူးများသော ဤ သျှိသျှားမည်သော ကန်တော်ကို ပွားတက်လာသော သက္ကရာဇ် ၁ဝ ခုနှစ်တွင် တောင်ရိုးတောင်စဉ် ရေလာရေဆည်း ကုန်းကြည်းချောင်းမြောင်း အရပ် ဟူသမျှတို့နှင့် နှိုင်းဆပြီးလျှင် နောင်လာလတ္တံ့သော နှစ်ပေါင်း ၈၄ဝဝဝ ပတ်လုံးတည်စေသတည်းဟု ဓိဋ္ဌာန်တော်မူပြီး ဆည်ဖို့တော်မူ၏။ ထိုအခါ သိကြားဗြဟ္မာ နတ်အပေါင်းတို့သည် အနဝတတ် အိုင်မြတ်မှ ရေကို ယူဆောင်လာကြပြီးသော် ဤကန်တွင်း၌ ထွေးအ ကြလေရာ နောင်လာလတ္တံ့သော နှစ်ပေါင်း ၈၄,ဝဝဝ တည် ပေလတ္တံ့ဟု သိကြားဗြဟ္မာ နတ်အပေါင်းကဆိုကုန်ကြသည် '' ဟု မိန့်ဆိုတော်မူကြောင်းကို သိရလေသည်။ ကန်စောင့် နတ်များ၏ တိုက်တွန်းချက်အရ အနော်ရထာ မင်းစောကန်တော်ကို ဖို့လေရာ၊ သက္ကရာဇ် ၄၁၆ တွင် အပြီးတိုင်သည်။ ၁၁ ကြိမ်မြောက် ဆည် ဖို့ခြင်းဖြစ်၏။ ကန်တော်ကို ဘုန်းတန်ခိုးကြီးသော ဘုရင်များသာ ဆည်ဖို့နိုင်သည်ဟု ဆိုရိုးရှိ၏။ အနော်ရထာမင်း၏ နောက် ပုဂံ အလောင်းစည်သူ၊ နရပတိစည်သူ၊ အင်းဝဘုရင်မင်းကြီးစွာ စော်ကဲ၊ ညောင်ရမ်းမင်းတရား၊ ကုန်းဘောင်ခေတ် ဘိုးတော်ဘုရား၊ မင်း တုန်းမင်းတို့ ဆည်ဖို့ပြုပြင်ခဲ့သည့်အပြင် ကောဇာသက္ကရာဇ် ၁၂၉၇ ခုနှစ်(ခရစ် ၁၉၃၅) ခုနှစ်တွင် အင်္ဂလိပ်အစိုးရ လက် ထက်က သိန်း ၂ဝ ကျော် စိုက်ထုတ် အကုန်ခံ၍ ကေရာတာ၊ ရေလွှတ်တံခါးကြီး တစ်ခုကို တည်ဆောက်ခဲ့၏။ == ငါးမည်ရကန် == မိတ္တီလာကန်သည် ရှေးအခါက သျှိသျှားကန်ဟု တွင်ခဲ့သည်။ ကန်တစ်ဝိုက်တွင် ပေါက်ရောက်သော သျှိသျှားပင်များကိုစွဲ၍ ခေါ်ခြင်းပင်ဖြစ်၏။ ကာဠာဝကကန်၊ မင်္ဂလာကန်၊ မေတ္တာကန် ဟူ၍လည်း တွင်ခဲ့သည်။ မိတ္ထီလာကန် ဟူ၍ ယခုအခါ တွင်လျက် ရှိသော အမည်မှာ အနော်ရထာမင်း မှည့်ခေါ်ခဲ့သော အမည်ဖြစ်၏။ သျှိသျှားကန်၏ ရေသည် ပုပ္ပါးတောင်နှင့် စပ်ခြင်း ထိခြင်း ရှိ မရှိကို မြင်းသည်တော် တစ်ဦးအား သွားရောက်ကြည့် ရှု့စေ၏။ သွားရောက်ကြည့်ရှုသူသည် အလျင်သွား၍ ကြည့်ကာ ပြန်လာသည်တွင်မထိလာပါဟု လျှောက်ထားဖြေကြားပြီးလျှင် အမောဆို့၍ သေဆုံးသွားလေ၏။ ယင်းကို စွဲ၍ မထိလာကန်ဟု ပြောင်းလဲခေါ်ဝေါ်သမုတ်ရာမှ ကာလရွေ့လျားသည့်အလျောက် မိတ္ထီလာကန်ဟု ဖြစ်လာသည်။ အမောဆို့ သေဆုံးသွားသော မြင်းသည်ကား မထောင်းတာနတ်ဖြစ်၍ ကန်တော်ကိုစောင့်သည်ဟု ဆိုသည်။ ကန်တော်တစ်ဝိုက်ရှိ မြို့ကိုလည်း ကန်၏ အမည်ကို အစွဲပြု၍ မိတ္ထီလာမြို့ဟု ခေါ်ကြပေသည်။<ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၉)</ref> == ကိုးကား == <references/> [[Category:မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး]] [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ရေကန်များ]] [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ လည်ပတ်စရာနေရာများ]] 75o3bytat6nrdm4gh0tqmxmnobddcot 1051620 1051619 2026-09-06T13:23:01Z ~2026-48518-07 147862 /* သိမ်ကိုးသိမ် */ 1051620 wikitext text/x-wiki {{Infobox lake | name = Lake Meiktila | image = 20160803 Meiktila Lake 7290.jpg | caption = | image_bathymetry = | caption_bathymetry = | location = | coords = {{coord|20|52|N|95|51|E|display=title,inline|region:MM_type:waterbody_source:GNS-enwiki}} | type = ရေလှောင်ကန် | inflow = | outflow = | catchment = | basin_countries = Burma | length = {{convert|7|mi|abbr=on}} | width = | area = {{convert|3.5|mi2|abbr=on}} | depth = | max-depth = | volume = | residence_time = | shore = | elevation = | islands = | sections = north lake, south lake | cities = | frozen = }} '''မိတ္ထီလာကန်''' သည် [[မိတ္ထီလာမြို့]]၏ အနောက်ဘက်စောင်း တွင် တည်ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်သည် အလျား ၇ မိုင် နှင့် အနံ မိုင်ဝက်ရှိသောကြောင့် ဧရိယာ အကျယ်အဝန်း စတုရန်း ၃ မိုင်ခွဲ ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်မှာ ကန် ၂ ခု ဖြင့် ဖွဲ့ထားသည်ဖြစ်၍ တောင်ကန်နှင့်မြောက်ကန်ဟူ၍ တွင်သည်။ ကန်ရေပြင်မှာ တစပ်တည်း တပြင်တည်းပင် ဖြစ်သည်။ သို့သော် ထူးခြားချက်ကား မိုးရာသီရေဝင်ချိန်တွင် မြောက်ကန်မှ ရေသည် ရေကြည်စင်မှ တောင်ကန်တွင်းသို့ စီးဝင်ပေသည်။ ရေနောက်နှင့် ရေကြည် ဘယ်အခါမှ ရောစပ်ခြင်းမရှိဟု ဆိုစမှတ်ပြုကြသည်။ သာစည်-မြင်းခြံ မီးရထားလမ်း တံတားသည် ၎င်းတောင်ကန်၊ မြောက်ကန် အစပ်ပေါ်တွင် ဖြတ်ကျော် တည်ဆောက်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ ယခုအခါ မြောက်ကန်တွင် ရေလွှဲတံခါး၂ ခုရှိ၍ တောင် ကန်တွင် ရေလွှဲတံခါး ၁၁ ပေါက်နှင့် အလျား ပေ ၃ဝ ကျယ်သော တံခါးကြီး တစ်ပေါက်ရှိသည်။ မိတ္ထီလာမြို့သူ မြို့သားတို့သည် မိတ္ထီလာ ကန်တော်ရေကို သောက်သုံး ကြရ၏။ လယ်ယာစိုက်ပျိုးရာတွင်လည်း မိတ္ထီလာကန်မှ ရေများကို သွယ်ယူ ရရှိသည်။ == အံ့ဖွယ်ကိုးပါး == မိတ္ထီလာကန်သည် အခြား သော ကန်များနှင့် မတူဘဲ အံ့ဖွယ်ကိုးပါး ရှိလေသည်။ မိတ္ထီလာကန်မှ ရေတွင် အနဝတတ်အိုင်မြတ်မှ ရေပါရှိ သည်။ အကြောင်းမဲ့ မနောက်ကျုပေ ။ အကြောင်းမဲ့ ညှီဟောက် နံစော်ခြင်း မရှိပေ ။ ဒိုက်အမှိုက်များ မတည်ပေ။ အကောင်ပုပ်များ ကြာရှည် မတည်းပေ။ ရတနာအမျိုးမျိုး တို့ဖြင့် ပြွမ်း၏။ ကြာစသော ရေမှော်ပင်တို့ မပေါက် ရောက်ပေ။ ကန်တွင်းရှိကြိုးကြာရုပ် မှတ်တိုင်မှ ကြိုးကြာ နှုတ်သီးသို့ ရေမရောက်ပေ။ သုံးနှစ်သုံးသီး လုပ်စားနိုင် လောက်အောင် ရေများရှိ၏။ ငါးရံ့၊ ငါးခူ၊ ငါးစီပူမရှိပေ။ အဓိဋ္ဌာန်ပြုသော ပေပင် မကြီးမထွားပေ။ (ထိုပေပင်မှာ အနော်ရထာမင်းစောက မထောင်းတာ နတ် မောင်နှမ ကျွတ်ချိန်တန်လျှင် ထရစ်မှ ပိုလွန်၍ ကြီး ထွားပေလတ္တံ့ ဟု ဆိုကာ စိုက်ပျိုးခဲ့သော အပင်ဖြစ် သည်။ ၁၉၄ဝ ပြည့်နှစ်ခန့်က ရှိရင်းစွဲ လူတစ်ရပ် ထက် ပို၍ ကြီးထွားလာသော ဟူ၏။) အဓိဋဌာန်သော မန်ကျည်းပင်တစ်ဆစ်သာ သီးသည်။ (အထက်ပါ နတ်မောင်နှမကိုပင် အကြောင်းပြု၍ ယင်းတို့ ကျွတ်ချိန် တန်လျှင် တစ်ဆစ်မှ ပိုလွန်၍ သီးပေးလတ္တံ့ ဟု ဆိုကာ စိုက်ခဲ့သည်။ အင်္ဂလိပ်တို့ ခုတ်ပစ်လိုက်သောကြောင့် ယခုအခါ မရှိတော့ပြီ။) ထို့ပြင် ကန်ပတ်လည်၌ သိမ် ၉ သိမ်၊ ဂူ ၉ လုံး၊ ကုန်း ၉ ကုန်း၊ အင်း ၉ အင်း၊ အိုင့် ၉အိုင့် ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်တွင် အံ့ဖွယ်ကိုးပါး ရှိသည်ဟု ဆိုသော်လည်း ၉ ပါးထက်မနည်းကြောင်း တွေ့ရှိရသောဟူ၏။ မိတ္ထီလာကန်သည် အတိတ်နိမိတ်များ ပြတတ်သည်ဟုလည်းဆိုသည်။ နတ်ကြီးသည် ဟုလည်း ယုံကြည်ကြသည်။ == သိမ်ကိုးသိမ် == မိတ္ထီလာကန်ရာဇဝင်လာ သိမ်ကိုးသိမ်မှာ [[မိတ္ထီလာမြို့နယ်]] ဆည်ကုန်းရွာ ပဲသီတာသိမ်၊ အိုမတွေ့ရွာ ကတ္တူကန်သိမ်၊ ဝက်ကျောက်ရွာ ဝက်ကျောက်သိမ်၊ ရှင်မြို့ရွာ ရှင်ပင်ကူသိမ်၊ သီရိမင်္ဂလာရပ်ကွက် ထီးသုံးဆင့်သိမ်၊ ‌ညောင် ဇောက်ရွာ သဖန်းသိမ်၊ ‌ကျောင်းရွာ ကလိမ်ခြေသိမ်၊ [[သာစည်မြို့နယ်]] ဘူးရုံရွာ ကူဖြူသိမ် နှင့် ကုန်း‌ တောင်း ရွာ ကုန်း‌ တောင်း သိမ် တို့ဖြစ်ကြသည်။ တပေါင်းလပြည့်နေ့တိုင်း သိမ်ကိုးသိမ်လှည့်လည်ပူဇော်ပွဲ ကျင်းပသည်။ <ref>[https://www.mdn.gov.mm/my/mittthiilaattng-ttpenglpnnynen-sim-9-sim-lnnylnnypuujeaapai-cnnykaasiukmiukcaa-kngpmnny မိတ္ထီလာတွင် တပေါင်းလပြည့်နေ့၌ သိမ် ၉ သိမ် လှည့်လည်ပူဇော်ပွဲ စည်ကားသိုက်မြိုက်စွာ ကျင်းပမည်]၊ ချမ်းသာ (မိတ္ထီလာ)၊ ၂၀၂၀ ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၇ ရက်၊ Myanmar Digital News</ref> == ကန်သမိုင်း == မိတ္ထီလာကန်မှာ သဘာဝအားဖြင့် ဖြစ်ပေါ်သော ကန်မဟုတ်ဘဲ လူတို့ကပြုပြင်ထားသော ကန်ဖြစ်၏။ သမိုင်းတစ်စောင်တွင် မိတ္ထီလာကန်ကို ကမ္ဘာဦးကာလက အာကာရဋ္ဌမင်း လက်ဦးအမွန် ဖန်ဆင်း တည်ထောင်ပြီးသည့် နောက် နှစ်ပေါင်းများစွာ ကြာသောကာလ၌ ကုသမင်း ဆည်ဖို့ပြုပြင်ပြီးလျှင် ကာလရွေ့လျောလျှင် ဂေါတမ မြတ်စွာဘုရား၏ ဘိုးတော် အဉ္စနမင်းက တစ်ဖန် ဆည်ဖို့ပြုစုသည်ဟု ဆို၏။ အချို့မူများတွင်ကား ဂေါတမ မြတ်စွာဘုရား၏ ဘိုးတော် အဉ္စနမင်းက လက်ဦးအစ ဖန်ဆင်းပြုစုသည်ဟု ဆို၏။ ရှေးအခါက [[သျှိသျှားပင်]]များ ပေါက်ရောက်သောကြောင့် သျှိသျှားကန်ဟု တွင်ခဲ့၏။ ကောဇာ သက္ကရာဇ် ၄၁၄ ခုနှစ်တွင် အရည်းကြီး ရဟန်းရှင်ယောင် (၁,ဝဝဝ) တို့သည် သျှိသျှား ကန်တော် တစ်ဝိုက်တွင် သောင်းကျန်းလျက်ရှိကြောင်း တိုင်းသူပြည်သားတို့ လျှောက်ထား ချက်အရ ပုဂံပြည်အနော်ရထာမင်းစောသည် သျှိသျှားကန်ရှိရာသို့ သွားရောက်၍ အရည်းကြီးတို့အား နှိမ်နင်းအောင်မြင်လေ၏။ ထိုပြီးကာလ ၉လ လွန်မြောက်သောအခါတွင် အနော်ရထာမင်း စောသည် ရှင်အရဟံဟောပြောတော်မူချက်အရ ဗိုလ်ပါ အပေါင်း တို့ခြံရံပြီးသော် တောင်ဘက် လယ်တွင်းတပြင် နယ်ပယ်တို့သို့ ခရီးလှည့်လည်ကြွမြန်းတော်မူခဲ့ရာ၊ ကျွဲတလင်းချောင်း၊ ''မြွေ၊ ကတူးကန်'' အရပ်သို့ ရောက်တော်မူဖြင့် ခေတ္တအပန်းဖြေ ရေသဘင်နန်း စံမြန်း သာယာတော်မူသည်။ ထိုအခါ သျှိသျှား ကန်တော်စောင့် နတ်ကြီးလေးပါး ပေါ်လာ၏။ နတ်များ ပြောပြ ချက်အရ မဟာ သက္ကရာဇ် ၁၁၇ ခုနှစ်တွင် ဂေါတမမြတ်စွာဘုရားသည် ညီတော်အာနန္ဒာမထေရ်ကို နောက်ပါ ခေါ်ဆောင်တော်မူ၍ ခရီးဒေသစာရီ ကြွချီတော်မူလာကာ သျှိသျှား ကန်တော်တွင် ရေသပ္ပါယ်တော်မူပြီးသော အခါ ညီတော် အာနန္ဒာ အား ဒုကုဋ်သင်္ကန်းတော်ကို ခင်းစေတော်မူပြီးနောက် ထက်ဝယ်ဖွဲ့ ခွေစမ္ပါယ်နေတော်မူ၏။ ထိုအခါ ဘောဂဝတီမှ နတ်နဂါးတို့သည် သစ်သီး ကြီးငယ်များကို ယူဆောင်လာကြကုန်၍ လှူဒါန်း ဆက် ကပ်ပူဇော်ကြသည်။ ဘုရားသခင်၏ တရားတော်ကို နတ်နဂါးများ၊ နတ်သားများ ကြားနာပြီးသည့်အဆုံးတွင် နတ်နဂါးတို့သည် ကန် တော်၏ အကြောင်းဇာစ်မြစ်ကို မေးမြန်း လျှောက်ထားကြ၏။ ထိုအခါ မြတ်စွာဘုရားလည်း '' ဤကန်တော်သည် ကမ္ဘာဦးတည်စက ကန်ဖြစ်၍အာကာရဋ္ဌမင်း၊ ကုသမင်းတို့ ဆည်ဖို့ပြုစုကြသည်။ ထိုသည့်နောက် ငါဘုရား၏ ဘိုးတော်ဖြစ်သော မဟာအဉ္စနမင်း လက်ထက် ကလိယုဂ် ၈၆၄၅ ကို ဖြို၍ အတို ၂ ခုကြွင်း ပြုပြီး သောအခါ ဇမ္ဗူဒီပါကျွန်းအပြင်ဝယ် တံခွန်သဖွယ်ဖြစ်၍ ကျော်စော ထင်ရှား ကျေးဇူးများသော ဤ သျှိသျှားမည်သော ကန်တော်ကို ပွားတက်လာသော သက္ကရာဇ် ၁ဝ ခုနှစ်တွင် တောင်ရိုးတောင်စဉ် ရေလာရေဆည်း ကုန်းကြည်းချောင်းမြောင်း အရပ် ဟူသမျှတို့နှင့် နှိုင်းဆပြီးလျှင် နောင်လာလတ္တံ့သော နှစ်ပေါင်း ၈၄ဝဝဝ ပတ်လုံးတည်စေသတည်းဟု ဓိဋ္ဌာန်တော်မူပြီး ဆည်ဖို့တော်မူ၏။ ထိုအခါ သိကြားဗြဟ္မာ နတ်အပေါင်းတို့သည် အနဝတတ် အိုင်မြတ်မှ ရေကို ယူဆောင်လာကြပြီးသော် ဤကန်တွင်း၌ ထွေးအ ကြလေရာ နောင်လာလတ္တံ့သော နှစ်ပေါင်း ၈၄,ဝဝဝ တည် ပေလတ္တံ့ဟု သိကြားဗြဟ္မာ နတ်အပေါင်းကဆိုကုန်ကြသည် '' ဟု မိန့်ဆိုတော်မူကြောင်းကို သိရလေသည်။ ကန်စောင့် နတ်များ၏ တိုက်တွန်းချက်အရ အနော်ရထာ မင်းစောကန်တော်ကို ဖို့လေရာ၊ သက္ကရာဇ် ၄၁၆ တွင် အပြီးတိုင်သည်။ ၁၁ ကြိမ်မြောက် ဆည် ဖို့ခြင်းဖြစ်၏။ ကန်တော်ကို ဘုန်းတန်ခိုးကြီးသော ဘုရင်များသာ ဆည်ဖို့နိုင်သည်ဟု ဆိုရိုးရှိ၏။ အနော်ရထာမင်း၏ နောက် ပုဂံ အလောင်းစည်သူ၊ နရပတိစည်သူ၊ အင်းဝဘုရင်မင်းကြီးစွာ စော်ကဲ၊ ညောင်ရမ်းမင်းတရား၊ ကုန်းဘောင်ခေတ် ဘိုးတော်ဘုရား၊ မင်း တုန်းမင်းတို့ ဆည်ဖို့ပြုပြင်ခဲ့သည့်အပြင် ကောဇာသက္ကရာဇ် ၁၂၉၇ ခုနှစ်(ခရစ် ၁၉၃၅) ခုနှစ်တွင် အင်္ဂလိပ်အစိုးရ လက် ထက်က သိန်း ၂ဝ ကျော် စိုက်ထုတ် အကုန်ခံ၍ ကေရာတာ၊ ရေလွှတ်တံခါးကြီး တစ်ခုကို တည်ဆောက်ခဲ့၏။ == ငါးမည်ရကန် == မိတ္တီလာကန်သည် ရှေးအခါက သျှိသျှားကန်ဟု တွင်ခဲ့သည်။ ကန်တစ်ဝိုက်တွင် ပေါက်ရောက်သော သျှိသျှားပင်များကိုစွဲ၍ ခေါ်ခြင်းပင်ဖြစ်၏။ ကာဠာဝကကန်၊ မင်္ဂလာကန်၊ မေတ္တာကန် ဟူ၍လည်း တွင်ခဲ့သည်။ မိတ္ထီလာကန် ဟူ၍ ယခုအခါ တွင်လျက် ရှိသော အမည်မှာ အနော်ရထာမင်း မှည့်ခေါ်ခဲ့သော အမည်ဖြစ်၏။ သျှိသျှားကန်၏ ရေသည် ပုပ္ပါးတောင်နှင့် စပ်ခြင်း ထိခြင်း ရှိ မရှိကို မြင်းသည်တော် တစ်ဦးအား သွားရောက်ကြည့် ရှု့စေ၏။ သွားရောက်ကြည့်ရှုသူသည် အလျင်သွား၍ ကြည့်ကာ ပြန်လာသည်တွင်မထိလာပါဟု လျှောက်ထားဖြေကြားပြီးလျှင် အမောဆို့၍ သေဆုံးသွားလေ၏။ ယင်းကို စွဲ၍ မထိလာကန်ဟု ပြောင်းလဲခေါ်ဝေါ်သမုတ်ရာမှ ကာလရွေ့လျားသည့်အလျောက် မိတ္ထီလာကန်ဟု ဖြစ်လာသည်။ အမောဆို့ သေဆုံးသွားသော မြင်းသည်ကား မထောင်းတာနတ်ဖြစ်၍ ကန်တော်ကိုစောင့်သည်ဟု ဆိုသည်။ ကန်တော်တစ်ဝိုက်ရှိ မြို့ကိုလည်း ကန်၏ အမည်ကို အစွဲပြု၍ မိတ္ထီလာမြို့ဟု ခေါ်ကြပေသည်။<ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၉)</ref> == ကိုးကား == <references/> [[Category:မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး]] [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ရေကန်များ]] [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ လည်ပတ်စရာနေရာများ]] meprj774bqvtds699o8071anpfg3xi6 1051622 1051620 2026-09-06T13:29:33Z ~2026-48518-07 147862 /* ကန်သမိုင်း */ 1051622 wikitext text/x-wiki {{Infobox lake | name = Lake Meiktila | image = 20160803 Meiktila Lake 7290.jpg | caption = | image_bathymetry = | caption_bathymetry = | location = | coords = {{coord|20|52|N|95|51|E|display=title,inline|region:MM_type:waterbody_source:GNS-enwiki}} | type = ရေလှောင်ကန် | inflow = | outflow = | catchment = | basin_countries = Burma | length = {{convert|7|mi|abbr=on}} | width = | area = {{convert|3.5|mi2|abbr=on}} | depth = | max-depth = | volume = | residence_time = | shore = | elevation = | islands = | sections = north lake, south lake | cities = | frozen = }} '''မိတ္ထီလာကန်''' သည် [[မိတ္ထီလာမြို့]]၏ အနောက်ဘက်စောင်း တွင် တည်ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်သည် အလျား ၇ မိုင် နှင့် အနံ မိုင်ဝက်ရှိသောကြောင့် ဧရိယာ အကျယ်အဝန်း စတုရန်း ၃ မိုင်ခွဲ ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်မှာ ကန် ၂ ခု ဖြင့် ဖွဲ့ထားသည်ဖြစ်၍ တောင်ကန်နှင့်မြောက်ကန်ဟူ၍ တွင်သည်။ ကန်ရေပြင်မှာ တစပ်တည်း တပြင်တည်းပင် ဖြစ်သည်။ သို့သော် ထူးခြားချက်ကား မိုးရာသီရေဝင်ချိန်တွင် မြောက်ကန်မှ ရေသည် ရေကြည်စင်မှ တောင်ကန်တွင်းသို့ စီးဝင်ပေသည်။ ရေနောက်နှင့် ရေကြည် ဘယ်အခါမှ ရောစပ်ခြင်းမရှိဟု ဆိုစမှတ်ပြုကြသည်။ သာစည်-မြင်းခြံ မီးရထားလမ်း တံတားသည် ၎င်းတောင်ကန်၊ မြောက်ကန် အစပ်ပေါ်တွင် ဖြတ်ကျော် တည်ဆောက်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ ယခုအခါ မြောက်ကန်တွင် ရေလွှဲတံခါး၂ ခုရှိ၍ တောင် ကန်တွင် ရေလွှဲတံခါး ၁၁ ပေါက်နှင့် အလျား ပေ ၃ဝ ကျယ်သော တံခါးကြီး တစ်ပေါက်ရှိသည်။ မိတ္ထီလာမြို့သူ မြို့သားတို့သည် မိတ္ထီလာ ကန်တော်ရေကို သောက်သုံး ကြရ၏။ လယ်ယာစိုက်ပျိုးရာတွင်လည်း မိတ္ထီလာကန်မှ ရေများကို သွယ်ယူ ရရှိသည်။ == အံ့ဖွယ်ကိုးပါး == မိတ္ထီလာကန်သည် အခြား သော ကန်များနှင့် မတူဘဲ အံ့ဖွယ်ကိုးပါး ရှိလေသည်။ မိတ္ထီလာကန်မှ ရေတွင် အနဝတတ်အိုင်မြတ်မှ ရေပါရှိ သည်။ အကြောင်းမဲ့ မနောက်ကျုပေ ။ အကြောင်းမဲ့ ညှီဟောက် နံစော်ခြင်း မရှိပေ ။ ဒိုက်အမှိုက်များ မတည်ပေ။ အကောင်ပုပ်များ ကြာရှည် မတည်းပေ။ ရတနာအမျိုးမျိုး တို့ဖြင့် ပြွမ်း၏။ ကြာစသော ရေမှော်ပင်တို့ မပေါက် ရောက်ပေ။ ကန်တွင်းရှိကြိုးကြာရုပ် မှတ်တိုင်မှ ကြိုးကြာ နှုတ်သီးသို့ ရေမရောက်ပေ။ သုံးနှစ်သုံးသီး လုပ်စားနိုင် လောက်အောင် ရေများရှိ၏။ ငါးရံ့၊ ငါးခူ၊ ငါးစီပူမရှိပေ။ အဓိဋ္ဌာန်ပြုသော ပေပင် မကြီးမထွားပေ။ (ထိုပေပင်မှာ အနော်ရထာမင်းစောက မထောင်းတာ နတ် မောင်နှမ ကျွတ်ချိန်တန်လျှင် ထရစ်မှ ပိုလွန်၍ ကြီး ထွားပေလတ္တံ့ ဟု ဆိုကာ စိုက်ပျိုးခဲ့သော အပင်ဖြစ် သည်။ ၁၉၄ဝ ပြည့်နှစ်ခန့်က ရှိရင်းစွဲ လူတစ်ရပ် ထက် ပို၍ ကြီးထွားလာသော ဟူ၏။) အဓိဋဌာန်သော မန်ကျည်းပင်တစ်ဆစ်သာ သီးသည်။ (အထက်ပါ နတ်မောင်နှမကိုပင် အကြောင်းပြု၍ ယင်းတို့ ကျွတ်ချိန် တန်လျှင် တစ်ဆစ်မှ ပိုလွန်၍ သီးပေးလတ္တံ့ ဟု ဆိုကာ စိုက်ခဲ့သည်။ အင်္ဂလိပ်တို့ ခုတ်ပစ်လိုက်သောကြောင့် ယခုအခါ မရှိတော့ပြီ။) ထို့ပြင် ကန်ပတ်လည်၌ သိမ် ၉ သိမ်၊ ဂူ ၉ လုံး၊ ကုန်း ၉ ကုန်း၊ အင်း ၉ အင်း၊ အိုင့် ၉အိုင့် ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်တွင် အံ့ဖွယ်ကိုးပါး ရှိသည်ဟု ဆိုသော်လည်း ၉ ပါးထက်မနည်းကြောင်း တွေ့ရှိရသောဟူ၏။ မိတ္ထီလာကန်သည် အတိတ်နိမိတ်များ ပြတတ်သည်ဟုလည်းဆိုသည်။ နတ်ကြီးသည် ဟုလည်း ယုံကြည်ကြသည်။ == သိမ်ကိုးသိမ် == မိတ္ထီလာကန်ရာဇဝင်လာ သိမ်ကိုးသိမ်မှာ [[မိတ္ထီလာမြို့နယ်]] ဆည်ကုန်းရွာ ပဲသီတာသိမ်၊ အိုမတွေ့ရွာ ကတ္တူကန်သိမ်၊ ဝက်ကျောက်ရွာ ဝက်ကျောက်သိမ်၊ ရှင်မြို့ရွာ ရှင်ပင်ကူသိမ်၊ သီရိမင်္ဂလာရပ်ကွက် ထီးသုံးဆင့်သိမ်၊ ‌ညောင် ဇောက်ရွာ သဖန်းသိမ်၊ ‌ကျောင်းရွာ ကလိမ်ခြေသိမ်၊ [[သာစည်မြို့နယ်]] ဘူးရုံရွာ ကူဖြူသိမ် နှင့် ကုန်း‌ တောင်း ရွာ ကုန်း‌ တောင်း သိမ် တို့ဖြစ်ကြသည်။ တပေါင်းလပြည့်နေ့တိုင်း သိမ်ကိုးသိမ်လှည့်လည်ပူဇော်ပွဲ ကျင်းပသည်။ <ref>[https://www.mdn.gov.mm/my/mittthiilaattng-ttpenglpnnynen-sim-9-sim-lnnylnnypuujeaapai-cnnykaasiukmiukcaa-kngpmnny မိတ္ထီလာတွင် တပေါင်းလပြည့်နေ့၌ သိမ် ၉ သိမ် လှည့်လည်ပူဇော်ပွဲ စည်ကားသိုက်မြိုက်စွာ ကျင်းပမည်]၊ ချမ်းသာ (မိတ္ထီလာ)၊ ၂၀၂၀ ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၇ ရက်၊ Myanmar Digital News</ref> == ကန်သမိုင်း == မိတ္ထီလာကန်မှာ သဘာဝအားဖြင့် ဖြစ်ပေါ်သော ကန်မဟုတ်ဘဲ လူတို့ကပြုပြင်ထားသော ကန်ဖြစ်၏။ သမိုင်းတစ်စောင်တွင် မိတ္ထီလာကန်ကို ကမ္ဘာဦးကာလက အာကာရဋ္ဌမင်း လက်ဦးအမွန် ဖန်ဆင်း တည်ထောင်ပြီးသည့် နောက် နှစ်ပေါင်းများစွာ ကြာသောကာလ၌ ကုသမင်း ဆည်ဖို့ပြုပြင်ပြီးလျှင် ကာလရွေ့လျောလျှင် [[ဂေါတမဗုဒ္ဓ|ဂေါတမ မြတ်စွာဘုရား]]၏ [[အဉ္စန|ဘိုးတော် အဉ္စနမင်း]]က တစ်ဖန် ဆည်ဖို့ပြုစုသည်ဟု ဆို၏။ အချို့မူများတွင်ကား ဂေါတမ မြတ်စွာဘုရား၏ ဘိုးတော် အဉ္စနမင်းက လက်ဦးအစ ဖန်ဆင်းပြုစုသည်ဟု ဆို၏။ ရှေးအခါက [[သျှိသျှားပင်]]များ ပေါက်ရောက်သောကြောင့် သျှိသျှားကန်ဟု တွင်ခဲ့၏။ ကောဇာ သက္ကရာဇ် ၄၁၄ ခုနှစ်တွင် အရည်းကြီး ရဟန်းရှင်ယောင် (၁,ဝဝဝ) တို့သည် သျှိသျှား ကန်တော် တစ်ဝိုက်တွင် သောင်းကျန်းလျက်ရှိကြောင်း တိုင်းသူပြည်သားတို့ လျှောက်ထား ချက်အရ [[ပုဂံ|ပုဂံပြည်]][[အနော်ရထာ|အနော်ရထာမင်းစော]]သည် သျှိသျှားကန်ရှိရာသို့ သွားရောက်၍ အရည်းကြီးတို့အား နှိမ်နင်းအောင်မြင်လေ၏။ ထိုပြီးကာလ ၉လ လွန်မြောက်သောအခါတွင် အနော်ရထာမင်း စောသည် [[ရှင်အရဟံ]]ဟောပြောတော်မူချက်အရ ဗိုလ်ပါ အပေါင်း တို့ခြံရံပြီးသော် တောင်ဘက် လယ်တွင်းတပြင် နယ်ပယ်တို့သို့ ခရီးလှည့်လည်ကြွမြန်းတော်မူခဲ့ရာ၊ ကျွဲတလင်းချောင်း၊ ''မြွေ၊ ကတူးကန်'' အရပ်သို့ ရောက်တော်မူဖြင့် ခေတ္တအပန်းဖြေ ရေသဘင်နန်း စံမြန်း သာယာတော်မူသည်။ ထိုအခါ သျှိသျှား ကန်တော်စောင့် [[နတ်]]ကြီးလေးပါး ပေါ်လာ၏။ နတ်များ ပြောပြ ချက်အရ မဟာ သက္ကရာဇ် ၁၁၇ ခုနှစ်တွင် ဂေါတမမြတ်စွာဘုရားသည် [[အာနန္ဒာထေရ်|ညီတော်အာနန္ဒာမထေရ်]]ကို နောက်ပါ ခေါ်ဆောင်တော်မူ၍ ခရီးဒေသစာရီ ကြွချီတော်မူလာကာ သျှိသျှား ကန်တော်တွင် ရေသပ္ပါယ်တော်မူပြီးသော အခါ ညီတော် အာနန္ဒာ အား ဒုကုဋ်သင်္ကန်းတော်ကို ခင်းစေတော်မူပြီးနောက် ထက်ဝယ်ဖွဲ့ ခွေစမ္ပါယ်နေတော်မူ၏။ ထိုအခါ ဘောဂဝတီမှ [[နဂါး|နတ်နဂါး]]တို့သည် သစ်သီး ကြီးငယ်များကို ယူဆောင်လာကြကုန်၍ လှူဒါန်း ဆက် ကပ်ပူဇော်ကြသည်။ ဘုရားသခင်၏ တရားတော်ကို နတ်နဂါးများ၊ နတ်သားများ ကြားနာပြီးသည့်အဆုံးတွင် နတ်နဂါးတို့သည် ကန် တော်၏ အကြောင်းဇာစ်မြစ်ကို မေးမြန်း လျှောက်ထားကြ၏။ ထိုအခါ မြတ်စွာဘုရားလည်း '' ဤကန်တော်သည် ကမ္ဘာဦးတည်စက ကန်ဖြစ်၍အာကာရဋ္ဌမင်း၊ ကုသမင်းတို့ ဆည်ဖို့ပြုစုကြသည်။ ထိုသည့်နောက် ငါဘုရား၏ ဘိုးတော်ဖြစ်သော မဟာအဉ္စနမင်း လက်ထက် ကလိယုဂ် ၈၆၄၅ ကို ဖြို၍ အတို ၂ ခုကြွင်း ပြုပြီး သောအခါ ဇမ္ဗူဒီပါကျွန်းအပြင်ဝယ် တံခွန်သဖွယ်ဖြစ်၍ ကျော်စော ထင်ရှား ကျေးဇူးများသော ဤ သျှိသျှားမည်သော ကန်တော်ကို ပွားတက်လာသော သက္ကရာဇ် ၁ဝ ခုနှစ်တွင် တောင်ရိုးတောင်စဉ် ရေလာရေဆည်း ကုန်းကြည်းချောင်းမြောင်း အရပ် ဟူသမျှတို့နှင့် နှိုင်းဆပြီးလျှင် နောင်လာလတ္တံ့သော နှစ်ပေါင်း ၈၄ဝဝဝ ပတ်လုံးတည်စေသတည်းဟု ဓိဋ္ဌာန်တော်မူပြီး ဆည်ဖို့တော်မူ၏။ ထိုအခါ [[သိကြား]][[ဗြဟ္မာ]] နတ်အပေါင်းတို့သည် အနဝတတ် အိုင်မြတ်မှ ရေကို ယူဆောင်လာကြပြီးသော် ဤကန်တွင်း၌ ထွေးအ ကြလေရာ နောင်လာလတ္တံ့သော နှစ်ပေါင်း ၈၄,ဝဝဝ တည် ပေလတ္တံ့ဟု သိကြားဗြဟ္မာ နတ်အပေါင်းကဆိုကုန်ကြသည် '' ဟု မိန့်ဆိုတော်မူကြောင်းကို သိရလေသည်။ ကန်စောင့် နတ်များ၏ တိုက်တွန်းချက်အရ အနော်ရထာ မင်းစောကန်တော်ကို ဖို့လေရာ၊ သက္ကရာဇ် ၄၁၆ တွင် အပြီးတိုင်သည်။ ၁၁ ကြိမ်မြောက် ဆည် ဖို့ခြင်းဖြစ်၏။ ကန်တော်ကို ဘုန်းတန်ခိုးကြီးသော ဘုရင်များသာ ဆည်ဖို့နိုင်သည်ဟု ဆိုရိုးရှိ၏။ အနော်ရထာမင်း၏ နောက် ပုဂံ [[အလောင်းစည်သူ]]၊ [[နရပတိစည်သူ(ပုဂံ)|နရပတိစည်သူ]]၊ [[အင်းဝမြို့|အင်းဝ]]ဘုရင်[[စွာစော်ကဲ|မင်းကြီးစွာ စော်ကဲ]]၊ [[ညောင်ရမ်းမင်း|ညောင်ရမ်းမင်းတရား]]၊ [[ကုန်းဘောင်ခေတ်]] [[ဗဒုံမင်း|ဘိုးတော်ဘုရား]]၊ [[မင်းတုန်းမင်း]]တို့ ဆည်ဖို့ပြုပြင်ခဲ့သည့်အပြင် ကောဇာသက္ကရာဇ် ၁၂၉၇ ခုနှစ်(ခရစ် ၁၉၃၅) ခုနှစ်တွင် အင်္ဂလိပ်အစိုးရ လက်ထက်က သိန်း ၂ဝ ကျော် စိုက်ထုတ် အကုန်ခံ၍ ကေရာတာ၊ ရေလွှတ်တံခါးကြီး တစ်ခုကို တည်ဆောက်ခဲ့၏။ == ငါးမည်ရကန် == မိတ္တီလာကန်သည် ရှေးအခါက သျှိသျှားကန်ဟု တွင်ခဲ့သည်။ ကန်တစ်ဝိုက်တွင် ပေါက်ရောက်သော သျှိသျှားပင်များကိုစွဲ၍ ခေါ်ခြင်းပင်ဖြစ်၏။ ကာဠာဝကကန်၊ မင်္ဂလာကန်၊ မေတ္တာကန် ဟူ၍လည်း တွင်ခဲ့သည်။ မိတ္ထီလာကန် ဟူ၍ ယခုအခါ တွင်လျက် ရှိသော အမည်မှာ အနော်ရထာမင်း မှည့်ခေါ်ခဲ့သော အမည်ဖြစ်၏။ သျှိသျှားကန်၏ ရေသည် ပုပ္ပါးတောင်နှင့် စပ်ခြင်း ထိခြင်း ရှိ မရှိကို မြင်းသည်တော် တစ်ဦးအား သွားရောက်ကြည့် ရှု့စေ၏။ သွားရောက်ကြည့်ရှုသူသည် အလျင်သွား၍ ကြည့်ကာ ပြန်လာသည်တွင်မထိလာပါဟု လျှောက်ထားဖြေကြားပြီးလျှင် အမောဆို့၍ သေဆုံးသွားလေ၏။ ယင်းကို စွဲ၍ မထိလာကန်ဟု ပြောင်းလဲခေါ်ဝေါ်သမုတ်ရာမှ ကာလရွေ့လျားသည့်အလျောက် မိတ္ထီလာကန်ဟု ဖြစ်လာသည်။ အမောဆို့ သေဆုံးသွားသော မြင်းသည်ကား မထောင်းတာနတ်ဖြစ်၍ ကန်တော်ကိုစောင့်သည်ဟု ဆိုသည်။ ကန်တော်တစ်ဝိုက်ရှိ မြို့ကိုလည်း ကန်၏ အမည်ကို အစွဲပြု၍ မိတ္ထီလာမြို့ဟု ခေါ်ကြပေသည်။<ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၉)</ref> == ကိုးကား == <references/> [[Category:မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး]] [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ရေကန်များ]] [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ လည်ပတ်စရာနေရာများ]] da2f902l8k9l9yd1h3r2k8m7a2w9ik1 1051623 1051622 2026-09-06T13:44:41Z ~2026-48518-07 147862 /* ကန်သမိုင်း */ 1051623 wikitext text/x-wiki {{Infobox lake | name = Lake Meiktila | image = 20160803 Meiktila Lake 7290.jpg | caption = | image_bathymetry = | caption_bathymetry = | location = | coords = {{coord|20|52|N|95|51|E|display=title,inline|region:MM_type:waterbody_source:GNS-enwiki}} | type = ရေလှောင်ကန် | inflow = | outflow = | catchment = | basin_countries = Burma | length = {{convert|7|mi|abbr=on}} | width = | area = {{convert|3.5|mi2|abbr=on}} | depth = | max-depth = | volume = | residence_time = | shore = | elevation = | islands = | sections = north lake, south lake | cities = | frozen = }} '''မိတ္ထီလာကန်''' သည် [[မိတ္ထီလာမြို့]]၏ အနောက်ဘက်စောင်း တွင် တည်ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်သည် အလျား ၇ မိုင် နှင့် အနံ မိုင်ဝက်ရှိသောကြောင့် ဧရိယာ အကျယ်အဝန်း စတုရန်း ၃ မိုင်ခွဲ ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်မှာ ကန် ၂ ခု ဖြင့် ဖွဲ့ထားသည်ဖြစ်၍ တောင်ကန်နှင့်မြောက်ကန်ဟူ၍ တွင်သည်။ ကန်ရေပြင်မှာ တစပ်တည်း တပြင်တည်းပင် ဖြစ်သည်။ သို့သော် ထူးခြားချက်ကား မိုးရာသီရေဝင်ချိန်တွင် မြောက်ကန်မှ ရေသည် ရေကြည်စင်မှ တောင်ကန်တွင်းသို့ စီးဝင်ပေသည်။ ရေနောက်နှင့် ရေကြည် ဘယ်အခါမှ ရောစပ်ခြင်းမရှိဟု ဆိုစမှတ်ပြုကြသည်။ သာစည်-မြင်းခြံ မီးရထားလမ်း တံတားသည် ၎င်းတောင်ကန်၊ မြောက်ကန် အစပ်ပေါ်တွင် ဖြတ်ကျော် တည်ဆောက်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ ယခုအခါ မြောက်ကန်တွင် ရေလွှဲတံခါး၂ ခုရှိ၍ တောင် ကန်တွင် ရေလွှဲတံခါး ၁၁ ပေါက်နှင့် အလျား ပေ ၃ဝ ကျယ်သော တံခါးကြီး တစ်ပေါက်ရှိသည်။ မိတ္ထီလာမြို့သူ မြို့သားတို့သည် မိတ္ထီလာ ကန်တော်ရေကို သောက်သုံး ကြရ၏။ လယ်ယာစိုက်ပျိုးရာတွင်လည်း မိတ္ထီလာကန်မှ ရေများကို သွယ်ယူ ရရှိသည်။ == အံ့ဖွယ်ကိုးပါး == မိတ္ထီလာကန်သည် အခြား သော ကန်များနှင့် မတူဘဲ အံ့ဖွယ်ကိုးပါး ရှိလေသည်။ မိတ္ထီလာကန်မှ ရေတွင် အနဝတတ်အိုင်မြတ်မှ ရေပါရှိ သည်။ အကြောင်းမဲ့ မနောက်ကျုပေ ။ အကြောင်းမဲ့ ညှီဟောက် နံစော်ခြင်း မရှိပေ ။ ဒိုက်အမှိုက်များ မတည်ပေ။ အကောင်ပုပ်များ ကြာရှည် မတည်းပေ။ ရတနာအမျိုးမျိုး တို့ဖြင့် ပြွမ်း၏။ ကြာစသော ရေမှော်ပင်တို့ မပေါက် ရောက်ပေ။ ကန်တွင်းရှိကြိုးကြာရုပ် မှတ်တိုင်မှ ကြိုးကြာ နှုတ်သီးသို့ ရေမရောက်ပေ။ သုံးနှစ်သုံးသီး လုပ်စားနိုင် လောက်အောင် ရေများရှိ၏။ ငါးရံ့၊ ငါးခူ၊ ငါးစီပူမရှိပေ။ အဓိဋ္ဌာန်ပြုသော ပေပင် မကြီးမထွားပေ။ (ထိုပေပင်မှာ အနော်ရထာမင်းစောက မထောင်းတာ နတ် မောင်နှမ ကျွတ်ချိန်တန်လျှင် ထရစ်မှ ပိုလွန်၍ ကြီး ထွားပေလတ္တံ့ ဟု ဆိုကာ စိုက်ပျိုးခဲ့သော အပင်ဖြစ် သည်။ ၁၉၄ဝ ပြည့်နှစ်ခန့်က ရှိရင်းစွဲ လူတစ်ရပ် ထက် ပို၍ ကြီးထွားလာသော ဟူ၏။) အဓိဋဌာန်သော မန်ကျည်းပင်တစ်ဆစ်သာ သီးသည်။ (အထက်ပါ နတ်မောင်နှမကိုပင် အကြောင်းပြု၍ ယင်းတို့ ကျွတ်ချိန် တန်လျှင် တစ်ဆစ်မှ ပိုလွန်၍ သီးပေးလတ္တံ့ ဟု ဆိုကာ စိုက်ခဲ့သည်။ အင်္ဂလိပ်တို့ ခုတ်ပစ်လိုက်သောကြောင့် ယခုအခါ မရှိတော့ပြီ။) ထို့ပြင် ကန်ပတ်လည်၌ သိမ် ၉ သိမ်၊ ဂူ ၉ လုံး၊ ကုန်း ၉ ကုန်း၊ အင်း ၉ အင်း၊ အိုင့် ၉အိုင့် ရှိသည်။ မိတ္ထီလာကန်တွင် အံ့ဖွယ်ကိုးပါး ရှိသည်ဟု ဆိုသော်လည်း ၉ ပါးထက်မနည်းကြောင်း တွေ့ရှိရသောဟူ၏။ မိတ္ထီလာကန်သည် အတိတ်နိမိတ်များ ပြတတ်သည်ဟုလည်းဆိုသည်။ နတ်ကြီးသည် ဟုလည်း ယုံကြည်ကြသည်။ == သိမ်ကိုးသိမ် == မိတ္ထီလာကန်ရာဇဝင်လာ သိမ်ကိုးသိမ်မှာ [[မိတ္ထီလာမြို့နယ်]] ဆည်ကုန်းရွာ ပဲသီတာသိမ်၊ အိုမတွေ့ရွာ ကတ္တူကန်သိမ်၊ ဝက်ကျောက်ရွာ ဝက်ကျောက်သိမ်၊ ရှင်မြို့ရွာ ရှင်ပင်ကူသိမ်၊ သီရိမင်္ဂလာရပ်ကွက် ထီးသုံးဆင့်သိမ်၊ ‌ညောင် ဇောက်ရွာ သဖန်းသိမ်၊ ‌ကျောင်းရွာ ကလိမ်ခြေသိမ်၊ [[သာစည်မြို့နယ်]] ဘူးရုံရွာ ကူဖြူသိမ် နှင့် ကုန်း‌ တောင်း ရွာ ကုန်း‌ တောင်း သိမ် တို့ဖြစ်ကြသည်။ တပေါင်းလပြည့်နေ့တိုင်း သိမ်ကိုးသိမ်လှည့်လည်ပူဇော်ပွဲ ကျင်းပသည်။ <ref>[https://www.mdn.gov.mm/my/mittthiilaattng-ttpenglpnnynen-sim-9-sim-lnnylnnypuujeaapai-cnnykaasiukmiukcaa-kngpmnny မိတ္ထီလာတွင် တပေါင်းလပြည့်နေ့၌ သိမ် ၉ သိမ် လှည့်လည်ပူဇော်ပွဲ စည်ကားသိုက်မြိုက်စွာ ကျင်းပမည်]၊ ချမ်းသာ (မိတ္ထီလာ)၊ ၂၀၂၀ ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၇ ရက်၊ Myanmar Digital News</ref> == ကန်သမိုင်း == မိတ္ထီလာကန်မှာ သဘာဝအားဖြင့် ဖြစ်ပေါ်သော ကန်မဟုတ်ဘဲ လူတို့ကပြုပြင်ထားသော ကန်ဖြစ်၏။ သမိုင်းတစ်စောင်တွင် မိတ္ထီလာကန်ကို ကမ္ဘာဦးကာလက အာကာရဋ္ဌမင်း လက်ဦးအမွန် ဖန်ဆင်း တည်ထောင်ပြီးသည့် နောက် နှစ်ပေါင်းများစွာ ကြာသောကာလ၌ ကုသမင်း ဆည်ဖို့ပြုပြင်ပြီးလျှင် ကာလရွေ့လျောလျှင် [[ဂေါတမဗုဒ္ဓ|ဂေါတမ မြတ်စွာဘုရား]]၏ [[အဉ္စန|ဘိုးတော် အဉ္စနမင်း]]က တစ်ဖန် ဆည်ဖို့ပြုစုသည်ဟု ဆို၏။ အချို့မူများတွင်ကား ဂေါတမ မြတ်စွာဘုရား၏ ဘိုးတော် အဉ္စနမင်းက လက်ဦးအစ ဖန်ဆင်းပြုစုသည်ဟု ဆို၏။ ရှေးအခါက [[သျှိသျှားပင်]]များ ပေါက်ရောက်သောကြောင့် သျှိသျှားကန်ဟု တွင်ခဲ့၏။ <ref>'''[https://www.myawady.net.mm/sisaamem-mngglaakntteaa-siumhutt-mittthiilaakn သျှိသျှားမြေမှ မင်္ဂလာကန်တော် သို့မဟုတ် မိတ္ထီလာကန်]၊ ၂၀၂၁ ဇန္နဝါရီလ ၁၇ ရက်၊ မြဝတီ ‌နေ့ စဉ် သတင်းစာ'''</ref> ကောဇာ သက္ကရာဇ် ၄၁၄ ခုနှစ်တွင် အရည်းကြီး ရဟန်းရှင်ယောင် (၁,ဝဝဝ) တို့သည် သျှိသျှား ကန်တော် တစ်ဝိုက်တွင် သောင်းကျန်းလျက်ရှိကြောင်း တိုင်းသူပြည်သားတို့ လျှောက်ထား ချက်အရ [[ပုဂံ|ပုဂံပြည်]][[အနော်ရထာ|အနော်ရထာမင်းစော]]သည် သျှိသျှားကန်ရှိရာသို့ သွားရောက်၍ အရည်းကြီးတို့အား နှိမ်နင်းအောင်မြင်လေ၏။ ထိုပြီးကာလ ၉လ လွန်မြောက်သောအခါတွင် အနော်ရထာမင်း စောသည် [[ရှင်အရဟံ]]ဟောပြောတော်မူချက်အရ ဗိုလ်ပါ အပေါင်း တို့ခြံရံပြီးသော် တောင်ဘက် လယ်တွင်းတပြင် နယ်ပယ်တို့သို့ ခရီးလှည့်လည်ကြွမြန်းတော်မူခဲ့ရာ၊ ကျွဲတလင်းချောင်း၊ ''မြွေ၊ ကတူးကန်'' အရပ်သို့ ရောက်တော်မူဖြင့် ခေတ္တအပန်းဖြေ ရေသဘင်နန်း စံမြန်း သာယာတော်မူသည်။ ထိုအခါ သျှိသျှား ကန်တော်စောင့် [[နတ်]]ကြီးလေးပါး ပေါ်လာ၏။ နတ်များ ပြောပြ ချက်အရ မဟာ သက္ကရာဇ် ၁၁၇ ခုနှစ်တွင် ဂေါတမမြတ်စွာဘုရားသည် [[အာနန္ဒာထေရ်|ညီတော်အာနန္ဒာမထေရ်]]ကို နောက်ပါ ခေါ်ဆောင်တော်မူ၍ ခရီးဒေသစာရီ ကြွချီတော်မူလာကာ သျှိသျှား ကန်တော်တွင် ရေသပ္ပါယ်တော်မူပြီးသော အခါ ညီတော် အာနန္ဒာ အား ဒုကုဋ်သင်္ကန်းတော်ကို ခင်းစေတော်မူပြီးနောက် ထက်ဝယ်ဖွဲ့ ခွေစမ္ပါယ်နေတော်မူ၏။ ထိုအခါ ဘောဂဝတီမှ [[နဂါး|နတ်နဂါး]]တို့သည် သစ်သီး ကြီးငယ်များကို ယူဆောင်လာကြကုန်၍ လှူဒါန်း ဆက် ကပ်ပူဇော်ကြသည်။ ဘုရားသခင်၏ တရားတော်ကို နတ်နဂါးများ၊ နတ်သားများ ကြားနာပြီးသည့်အဆုံးတွင် နတ်နဂါးတို့သည် ကန် တော်၏ အကြောင်းဇာစ်မြစ်ကို မေးမြန်း လျှောက်ထားကြ၏။ ထိုအခါ မြတ်စွာဘုရားလည်း '' ဤကန်တော်သည် ကမ္ဘာဦးတည်စက ကန်ဖြစ်၍အာကာရဋ္ဌမင်း၊ ကုသမင်းတို့ ဆည်ဖို့ပြုစုကြသည်။ ထိုသည့်နောက် ငါဘုရား၏ ဘိုးတော်ဖြစ်သော မဟာအဉ္စနမင်း လက်ထက် ကလိယုဂ် ၈၆၄၅ ကို ဖြို၍ အတို ၂ ခုကြွင်း ပြုပြီး သောအခါ ဇမ္ဗူဒီပါကျွန်းအပြင်ဝယ် တံခွန်သဖွယ်ဖြစ်၍ ကျော်စော ထင်ရှား ကျေးဇူးများသော ဤ သျှိသျှားမည်သော ကန်တော်ကို ပွားတက်လာသော သက္ကရာဇ် ၁ဝ ခုနှစ်တွင် တောင်ရိုးတောင်စဉ် ရေလာရေဆည်း ကုန်းကြည်းချောင်းမြောင်း အရပ် ဟူသမျှတို့နှင့် နှိုင်းဆပြီးလျှင် နောင်လာလတ္တံ့သော နှစ်ပေါင်း ၈၄ဝဝဝ ပတ်လုံးတည်စေသတည်းဟု ဓိဋ္ဌာန်တော်မူပြီး ဆည်ဖို့တော်မူ၏။ ထိုအခါ [[သိကြား]][[ဗြဟ္မာ]] နတ်အပေါင်းတို့သည် အနဝတတ် အိုင်မြတ်မှ ရေကို ယူဆောင်လာကြပြီးသော် ဤကန်တွင်း၌ ထွေးအ ကြလေရာ နောင်လာလတ္တံ့သော နှစ်ပေါင်း ၈၄,ဝဝဝ တည် ပေလတ္တံ့ဟု သိကြားဗြဟ္မာ နတ်အပေါင်းကဆိုကုန်ကြသည် '' ဟု မိန့်ဆိုတော်မူကြောင်းကို သိရလေသည်။ ကန်စောင့် နတ်များ၏ တိုက်တွန်းချက်အရ အနော်ရထာ မင်းစောကန်တော်ကို ဖို့လေရာ၊ သက္ကရာဇ် ၄၁၆ တွင် အပြီးတိုင်သည်။ ၁၁ ကြိမ်မြောက် ဆည် ဖို့ခြင်းဖြစ်၏။ ကန်တော်ကို ဘုန်းတန်ခိုးကြီးသော ဘုရင်များသာ ဆည်ဖို့နိုင်သည်ဟု ဆိုရိုးရှိ၏။ အနော်ရထာမင်း၏ နောက် ပုဂံ [[အလောင်းစည်သူ]]၊ [[နရပတိစည်သူ(ပုဂံ)|နရပတိစည်သူ]]၊ [[အင်းဝမြို့|အင်းဝ]]ဘုရင်[[စွာစော်ကဲ|မင်းကြီးစွာ စော်ကဲ]]၊ [[ညောင်ရမ်းမင်း|ညောင်ရမ်းမင်းတရား]]၊ [[ကုန်းဘောင်ခေတ်]] [[ဗဒုံမင်း|ဘိုးတော်ဘုရား]]၊ [[မင်းတုန်းမင်း]]တို့ ဆည်ဖို့ပြုပြင်ခဲ့သည့်အပြင် ကောဇာသက္ကရာဇ် ၁၂၉၇ ခုနှစ်(ခရစ် ၁၉၃၅) ခုနှစ်တွင် အင်္ဂလိပ်အစိုးရ လက်ထက်က သိန်း ၂ဝ ကျော် စိုက်ထုတ် အကုန်ခံ၍ ကေရာတာ၊ ရေလွှတ်တံခါးကြီး တစ်ခုကို တည်ဆောက်ခဲ့၏။ == ငါးမည်ရကန် == မိတ္တီလာကန်သည် ရှေးအခါက သျှိသျှားကန်ဟု တွင်ခဲ့သည်။ ကန်တစ်ဝိုက်တွင် ပေါက်ရောက်သော သျှိသျှားပင်များကိုစွဲ၍ ခေါ်ခြင်းပင်ဖြစ်၏။ ကာဠာဝကကန်၊ မင်္ဂလာကန်၊ မေတ္တာကန် ဟူ၍လည်း တွင်ခဲ့သည်။ မိတ္ထီလာကန် ဟူ၍ ယခုအခါ တွင်လျက် ရှိသော အမည်မှာ အနော်ရထာမင်း မှည့်ခေါ်ခဲ့သော အမည်ဖြစ်၏။ သျှိသျှားကန်၏ ရေသည် ပုပ္ပါးတောင်နှင့် စပ်ခြင်း ထိခြင်း ရှိ မရှိကို မြင်းသည်တော် တစ်ဦးအား သွားရောက်ကြည့် ရှု့စေ၏။ သွားရောက်ကြည့်ရှုသူသည် အလျင်သွား၍ ကြည့်ကာ ပြန်လာသည်တွင်မထိလာပါဟု လျှောက်ထားဖြေကြားပြီးလျှင် အမောဆို့၍ သေဆုံးသွားလေ၏။ ယင်းကို စွဲ၍ မထိလာကန်ဟု ပြောင်းလဲခေါ်ဝေါ်သမုတ်ရာမှ ကာလရွေ့လျားသည့်အလျောက် မိတ္ထီလာကန်ဟု ဖြစ်လာသည်။ အမောဆို့ သေဆုံးသွားသော မြင်းသည်ကား မထောင်းတာနတ်ဖြစ်၍ ကန်တော်ကိုစောင့်သည်ဟု ဆိုသည်။ ကန်တော်တစ်ဝိုက်ရှိ မြို့ကိုလည်း ကန်၏ အမည်ကို အစွဲပြု၍ မိတ္ထီလာမြို့ဟု ခေါ်ကြပေသည်။<ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၉)</ref> == ကိုးကား == <references/> [[Category:မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး]] [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ရေကန်များ]] [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ လည်ပတ်စရာနေရာများ]] q1amhxh4qdqq8clkd7w6vsakfn9sidl 0 23459 1051663 787612 2026-09-07T04:14:28Z Yangonian 116863 1051663 wikitext text/x-wiki '''နည်းဥပဒေ၊ စည်းမျဉ်းဥပဒေ''' တို့သည် ဥပဒေ သဘောသက်ရောက်သော ဥပဒေများဖြစ်သည်။ ဥပဒေတစ်ရပ်အား အကောင်အထည်ဖော် ရန်အတွက်ဖြစ်စေ၊ လိုအပ်ချက်အရဖြစ်စေ နည်းဥပဒေ၊ စည်းကမ်းဥပဒေများ ထပ်ဆင့်ထုတ်ပြန်ရသည်၊ အချို့ သောဥပဒေများတွင် တနိုင်ငံလုံးအတိုင်းအတာဖြင့် ခြုံငုံပြီး မပြဋ္ဌာန်းနိုင်သည့် အခါတွင်သော်လည်းကောင်း၊ အသေးစိတ်ကျသည့် လုပ်ငန်းများအတွက်လည်းကောင်း ပင်မဥပဒေအား အကောင်အထည်ဖော်နိုင်ရန် အလို့ ငှာ လိုအပ်သည့်နည်းဥပဒေများကို ထပ်ဆင့်၍ ထုတ်ရမည်ဖြစ်ပေသည်။ တစ်နည်းအားဖြင့်ဆိုသော် ဥပဒေ၊ နည်းဥပဒေဟုဆိုရာတွင် နည်းဥပဒေများသည် ဥပဒေများကို ပိုမိုအသေးစိတ် တိကျစွာရုပ်လုံးဖော်ထားခြင်းဖြစ်သည်။ နည်းဥပဒေများသည် ဥပဒေများကို လက်တွေ့အကောင်အထည်ဖော် ရာ၌ များစွာအရေးပါသည်။ နည်းဥပဒေများတွင် ဥပဒေများ၏ ရည်ရွယ်ချက်ကိုပေါ်လွင်စေရန် အသေးစိတ် ရေး ဆွဲရသည်။ ဥပမာအားဖြင့်- နိုင်ငံရေးပါတီများမှတ်ပုံတင်ခြင်းဥပဒေကို နိုင်ငံတော်ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့က ပြဋ္ဌာန်းပြီးနောက် နိုင်ငံရေးပါတီများမှတ်ပုံတင်ခြင်း နည်းဥပဒေများကို ရေးဆွဲခဲ့သည်။ ယင်းနည်းဥပဒေများတွင် နိုင်ငံရေးပါတီတစ်ခုအနေဖြင့် မှတ်ပုံတင်ရန်နည်းလမ်းများကိုပြဋ္ဌာန်း၍ ကော်မရှင်ရုံးက လိုက်နာဆောင်ရွက် ရမည့်နည်းလမ်းများကိုလည်း ထည့်သွင်းပြဋ္ဌာန်းထားသည်။ ၎င်းပြင် ရွေးကောက်ပွဲဝင်မည့် မှတ်ပုံတင်ထား သော နိုင်ငံရေးပါတီများအား ရွေးကောက်ပွဲနှင့်စပ်လျဉ်းသော အခွင့်အရေးများဖြစ်သော ကော်မရှင်မှ စာအုပ် စာတမ်းများ အခမဲ့ဖြန့်ဝေခြင်း၊ မိမိတို့ပါတီ၏ဝါဒသဘောထား၊ လုပ်ငန်းစဉ်များကို နိုင်ငံတော်ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့နှင့်ညှိနှိုင်း၍ သတင်းစာ၊ ရေဒီယို၊ ရုပ်မြင်သံကြားတို့မှလွှင့်ထုတ်ပေးခြင်း၊ ရွေးကောက်ပွဲ နီးလာသောအခါ၊ ရွေးကောက်ပွဲတွင်ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်မည့်နိုင်ငံရေးပါတီများသည် အခြားပါတီ၊ အဖွဲ့အစည်း၊ ပုဂ္ဂိုလ်စသည်တို့အားထိပါးကာ မမှန်မကန်ပြောဆိုခြင်းမျိုး၊ ဆူပူအောင်လှုံ့ဆော်ခြင်းမျိုးမရှိသော ဝါဒသဘော ထား ကြေညာချက်များကို ရုပ်မြင်သံကြားမှ၊အသံလွှင့်ရုံမှ ပြောဆိုတင်ပြခွင့်များကို ကော်မရှင်က နိုင်ငံတော် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှုတည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့နှင့် ညှိနှိုင်းဆောင်ရွက်ပေးရန်များပါ ထည့်သွင်းပြဋ္ဌာန်းထားသည်။ အဆိုပါ နည်းဥပဒေများကို ၁၉၈၈ ခု၊ စက်တင်ဘာလ ၂၈ ရက်နေ့တွင် ကော်မရှင်က ပြဋ္ဌာန်းကြေညာခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=Myanmar Law Information System |url=https://www.mlis.gov.mm |url-status=live |website=Myanmar Law Information System}}</ref> မြန်မာနိုင်ငံ၏ ၁၉၇၃ ခုနှစ် စကားရပ်များ အနက်အဓိပါယ်ဖွင့်ဆိုရေး ဥပဒေပုဒ်မ ၅(က) (၆) တွင် '''နည်းဥပဒေ''' ဆိုသောစကားရပ်တွင် ဥပဒေတရပ်ရပ်ဖြင့်အပ်နှင်းသည့် လုပ်ပိုင်ခွင့်ကိုသုံးစွဲ၍ ပြုလုပ်သောနည်းဥပဒေ (rule) နှင့်၊ ဥပဒေတရပ်ရပ်အရ နည်းဥပဒေအဖြစ်ဖြင့်ပြုသော စည်းမျဉ်းဥပဒေ (regulation) ပါဝင်သည်ဟု ဖွင့်ဆို ထားသည်။ အချုပ်အခြာအာဏါပိုင်နိုင်ငံများ၏ လက်တွေ့ကျင့်သုံးလျက် ရှိသော ဥပဒေပြုခြင်းတွင် ဥပဒေပြုပိုင်ခွင့်အာဏာ (law-making power) နှင့် နည်းဥပဒေပြုပိုင်ခွင့်အာဏာ (rule-making Power) များပါဝင်သည်ကို တွေ့ရှိရ မည်ဖြစ်ပေသည်။ ၁၉၄၇ ခုနှစ် ဖွဲ့စည်းအုပ်ချုပ်ပုံအခြေခံဥပဒေ ပုဒ်မ ၈၀(၁) တွင် “ဤအခြေခံဥပဒေရှိပြဋ္ဌာန်း ချက်များနှင့်မဆန့် ကျင်စေဘဲ၊ ပါလီမန်ဆိုင်ရာလွှတ်တော်အသီးသီးသည်၊ လွှတ်တော်၏လုပ်ငန်းစဉ်နှင့် မှုခင်းကိစ္စဆောင်ရွက်မှု တို့ကို စည်းမျဉ်းသတ်မှတ်စေရန် နည်းဥပဒေများ (rules) ကိုပြုနိုင်သည်” ဟုဖော်ပြထားသည်။ ထို့ပြင် ပုဒ်မ-၉၀၌ “ဤအခြေခံဥပဒေရှိ ပြဋ္ဌာန်းချက်များနှင့် မဆန့်ကျင်စေဘဲ ပြည်ထောင်စုနိုင်ငံတွင် ဥပဒေပြု နိုင်သောအာဏာသည်၊ ပါလီမန်၌သာတည်ရှိရမည်။ ခြွင်းချက် သို့ရာတွင် ပါလီမန်၏ အက်ဥပဒေတခုသည်၊ ထိုအက်ဥပဒေနှင့်သဘောကိုက်ညီသော နည်းဥပဒေများနှင့် စည်းမျဉ်းဥပဒေများကိုပြုစေရန်၊ ထိုအက်ဥပဒေ တွင် အထင်အရှားဖော်ပြထားသောသူ တဦးဦးအားသော်လည်းကောင်း၊ သို့တည်းမဟုတ်၊ အာဏာပိုင်တဦးဦးအားသော် ၎င်း၊ အခွင့်အာဏာကိုလွှဲအပ်နိုင်သည်။ ထိုနည်းဥပဒေများနှင့် စည်းမျဉ်းဥပဒေများမှာ တရားဥပဒေကဲ့သို့ အာဏာရှိရမည်။”ဟု နည်းဥပဒေများ ပြဋ္ဌာန်းကျင့်သုံးခွင့်ကို ဖော်ပြထားသည်ကိုတွေ့ရှိရပေသည်။ ပုဒ်မ၉၀တွင်၊ တဆက်တည်းဆက်လက်၍ပြဋ္ဌာန်းထားသည်မှာ- “သို့ရာတွင် ထိုနည်းဥပဒေများနှင့် စည်းမျဉ်း ဥပဒေများကို ပါလီမန်ဆိုင်ရာလွှတ်တော်အသီးသီးသို့၊ ဆက်လက်ကျင်းပ လတ္တံ့သောညီလာခံတွင် တင်သွင်း ရမည်။ ထို့ပြင်အဆိုပါနည်းဥပဒေများအရ၊ သို့တည်းမဟုတ်၊ စည်းမျဉ်းဥပဒေများအရ အရေးယူဆောင်ရွက်ခဲ့ပြီး ဖြစ်သော အမှုကိစ္စ၏ခိုင်လုံခြင်းကို မထိခိုက်စေဘဲ၊ ထိုနည်းဥပဒေများနှင့်စည်းမျဉ်းဥပဒေများကို တင်သွင်းသည့် နေ့မှစ၍ သုံးလအတွင်းတွင် ပါလီမန်ဆိ်ုင်ရာလွှတ်တော်နှစ်ရပ်လုံး၌ အဆိုတင်သွင်းဆုံးဖြတ်၍ ပယ်ဖျက်နိုင်ရ မည်”ဟုပြဋ္ဌာန်းထားသည်။ ဤသည်မှာ တဆင့်ခံဥပဒေပြုခြင်းဖြင့် နည်းဥပဒေများပြုပိုင်ခွင့်အာဏာကို အပ်နှင်း ခြင်းခံရသည့် အာဏာပိုင်ပုဂ္ဂိုလ် (သို့) အဖွဲ့အစည်းကပြုလုပ်သည့်နည်းဥပဒေများကို ပါလီမန်ကကြီးကြပ်ထိမ်း ကျောင်းနိုင်သည့်မူကို လိုက်နာကျင့်သုံးခြင်းပင်ဖြစ်သည်။ ဤမူကို Legislative control of legislative power of Administration ဟုခေါ်ပေသည်။ ၁၉၇၄ ခုနှစ် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ ပုဒ်မ ၅၇-အရ “ပြည်သူ့လွှတ်တော်နှင့်လည်းကောင်း၊ ပြည်သူ့လွှတ်တော် ရေးရာကော်မတီများနှင့်လည်းကောင်း သက်ဆိုင်ရာဥပဒေများ၊ နည်းဥပဒေများ (rules) နှင့် လုပ်ထုံးလုပ်နည်း များ (procedures) ကို ပြည်သူ့လွှတ်တော် က ပြဋ္ဌာန်းရမည်ဟူ၍ပါရှိသဖြင့် နည်းဥပဒေများကိုလည်း ပြည်သူ့ လွှတ်တော်ကသာလျှင်ပြဋ္ဌာန်းရမည် ဟုဖော်ပြထားသည်ကို တွေ့ရှိရမည်ဖြစ်ပေသည်။ ====== ကိုးကားချက်။ ====== <references /> [[Category:ဥပဒေ]] apv6iowq4akui9n1cicbsux0nw9md2e 0 50490 1051646 1022303 2026-09-06T17:56:26Z ~2026-48224-28 147872 ပေါက်ပန်းလေးဆယ်များ မရေးပါနှင့် ~2026-14218 ရေ 1051646 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement | official_name = မရမ်းကုန်းမြို့နယ် | image_map = Mayangon tsp in Mayangon district.svg | map_caption = မရမ်းကုန်းခရိုင်အတွင်း တည်နေရာ | image_map1 = Mayangon Township.svg | mapsize1 = | map_caption1 = ရန်ကုန်မြို့အတွင်း တည်နေရာ | pushpin_label_position = bottom | pushpin_map = Myanmar | pushpin_map_caption = မရမ်းကုန်းမြို့နယ် တည်နေရာ၊ မြန်မာ။ | pushpin_mapsize = 300 | image_skyline = Mayangon Township.jpg | subdivision_type = နိုင်ငံ | subdivision_name = {{flag|Myanmar}} | subdivision_type1 = [[မြန်မာနိုင်ငံ တိုင်းဒေသကြီးများ|တိုင်းဒေသကြီး]] | subdivision_name1 = {{flag|ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး}} | subdivision_type2 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ|ခရိုင်]] | subdivision_name2 = [[မရမ်းကုန်းခရိုင်|မရမ်းကုန်း]] | coordinates_display = inline, title | latNS = N | latd = 16 | latm = 49 | lats = 0 | longEW = E | longd = 96 | longm = 6 | longs = 0 | postal_code_type = စာပို့သင်္ကေတ | postal_code = ၁၁၀၆၁၊ ၁၁၀၆၂၊ ၁၁၀၆၃ | population_total = ၁၃၇၀၀၀ }} '''မရမ်းကုန်းမြို့နယ်'''သည် [[ရန်ကုန်မြို့]]၏ မြောက်ပိုင်းတွင် တည်ရှိသည်။ မရမ်းကုန်းမြို့နယ်၏ မြောက်ဘက်တွင် [[အင်းစိန်မြို့နယ်]]နှင့် [[မင်္ဂလာဒုံမြို့နယ်]]၊ အရှေ့ဘက်တွင် [[မြောက်ဥက္ကလာပ]]မြို့နယ်နှင့် [[ရန်ကင်း]]မြို့နယ်၊ အနောက်ဘက်တွင် [[လှိုင်မြစ်]]နှင့် [[လှိုင်သာယာမြို့နယ်]]နှင့် တောင်ဘက်တွင် [[ကမာရွတ်မြို့နယ်]]နှင့် [[လှိုင်မြို့နယ်]]တို့ တည်ရှိသည်။ မရမ်းကုန်းမြို့နယ်ကို ရပ်ကွက်ပေါင်း (၂၀)ခုဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည်။ အစိုးရ မူလတန်းကျောင်း (၃၀) ကျောင်း၊ အလယ်တန်းကျောင်း (၇) ကျောင်း၊ အထက်တန်းကျောင်း (၅) ကျောင်းရှိသည်။ === ထင်ရှားသော အဆောက်အဦးများ === မရမ်းကုန်းမြို့နယ်ရှိ အောက်ဖော်ပြပါအဆောက်အဦးများကို [[ရှေးဟောင်း အမွေအနှစ် အဆောက်အအုံများ၊ ရန်ကုန်|ရန်ကုန်မြို့ရှိ ရှေးဟောင်းအမွေအနှစ်]]အဖြစ် ထိန်းသိမ်းထားသည်။ {| class="wikitable" |- ! အမည် !! အမျိုးအစား !! လိပ်စာ !! မှတ်ချက် |- | အောင်ရွှေဘုံသာ ဓမ္မဗိမာန် ဘုန်းကြီးကျောင်း || ဘုန်းကြီးကျောင်း || ၉မိုင်လမ်းဆုံ၊ [[ပြည်လမ်း]] || |- | [[ကမ္ဘာအေးစေတီ|သီရိမင်္ဂလာကမ္ဘာအေးစေတီတော်]] || ဘုရား || [[ကမ္ဘာအေးဘုရားလမ်း]] || |- | [[ကျိုက်ကလို့နှင့် ကျိုက်ကလဲ့စေတီ|ကျိုက္ကလဲ့ဘုရား]] || ဘုရား || ရန်ကုန်-ပြည်လမ်း || |- | [[ကျိုက်ကလို့နှင့် ကျိုက်ကလဲ့စေတီ|ကျိုက္ကလို့ဘုရား]] || ဘုရား || ရန်ကုန်-ပြည်လမ်း || |- | [[ကျောက်ဝိုင်းစေတီ|ကျိုက်ဝိုင်းဘုရား]] || ဘုရား || [[ကျိုက်ဝိုင်းဘုရားလမ်း]] || |- | စိန့်အက်ဒဝပ် ရောမကက်သလစ် ခရစ်ယာန်ဘုရားရှိခိုးကျောင်း || ခရစ်ယာန်ဘုရားရှိခိုးကျောင်း || ရန်ကုန်-ပြည်လမ်း || |- | စိန့်ဂျော့ အန်ဂလီကန် ခရစ်ယာန်ဘုရားရှိခိုးကျောင်း || ခရစ်ယာန်ဘုရားရှိခိုးကျောင်း || ရန်ကုန်-ပြည်လမ်း || |- | တပ်မတော် အရိုးအထူးကုဆေးရုံ || ဆေးရုံ || ရန်ကုန်-ပြည်လမ်း || (ယခင်) စစ်မှုထမ်းအရာရှိများ သင်တန်းကျောင်း |} ==ကိုးကား== <references/> <br/> {{ရန်ကုန်တိုင်း}} {{မြန်မာတိုင်းနှင့် ပြည်နယ်များ}} <br/> <br/> [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့များ]] [[Category:ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီးရှိ မြို့နယ်များ]] alg90at1pnbrssthurim09o9dck5yk1 1051647 1051646 2026-09-06T17:58:44Z ~2026-48224-28 147872 /* */ 1051647 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement | official_name = မရမ်းကုန်းမြို့နယ် | image_map = Mayangon tsp in Mayangon district.svg | map_caption = မရမ်းကုန်းခရိုင်အတွင်း တည်နေရာ | image_map1 = Mayangon Township.svg | mapsize1 = | map_caption1 = ရန်ကုန်မြို့အတွင်း တည်နေရာ | pushpin_label_position = bottom | pushpin_map = Myanmar | pushpin_map_caption = မရမ်းကုန်းမြို့နယ် တည်နေရာ၊ မြန်မာ။ | pushpin_mapsize = 300 | image_skyline = Mayangon Township.jpg | subdivision_type = နိုင်ငံ | subdivision_name = {{flag|Myanmar}} | subdivision_type1 = [[မြန်မာနိုင်ငံ တိုင်းဒေသကြီးများ|တိုင်းဒေသကြီး]] | subdivision_name1 = {{flag|ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး}} | subdivision_type2 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ|ခရိုင်]] | subdivision_name2 = [[မရမ်းကုန်းခရိုင်|မရမ်းကုန်း]] | coordinates_display = inline, title | latNS = N | latd = 16 | latm = 49 | lats = 0 | longEW = E | longd = 96 | longm = 6 | longs = 0 | postal_code_type = စာပို့သင်္ကေတ | postal_code = ၁၁၀၆၁၊ ၁၁၀၆၂၊ ၁၁၀၆၃ | population_total = ၁၃၇၀၀၀ }} '''မရမ်းကုန်းမြို့နယ်'''သည် [[ရန်ကုန်မြို့]]၏ မြောက်ပိုင်းတွင် တည်ရှိသည်။ မရမ်းကုန်းမြို့နယ်၏ မြောက်ဘက်တွင် [[အင်းစိန်မြို့နယ်]]နှင့် [[မင်္ဂလာဒုံမြို့နယ်]]၊ အရှေ့ဘက်တွင် [[မြောက်ဥက္ကလာပ|မြောက်ဥက္ကလာပမြို့နယ်]]နှင့် [[ရန်ကင်း|ရန်ကင်းမြို့နယ်]]၊ အနောက်ဘက်တွင် [[လှိုင်မြစ်]]နှင့် [[လှိုင်သာယာမြို့နယ်]]နှင့် တောင်ဘက်တွင် [[ကမာရွတ်မြို့နယ်]]နှင့် [[လှိုင်မြို့နယ်]]တို့ တည်ရှိသည်။ မရမ်းကုန်းမြို့နယ်ကို ရပ်ကွက်ပေါင်း (၂၀)ခုဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည်။ အစိုးရ မူလတန်းကျောင်း (၃၀) ကျောင်း၊ အလယ်တန်းကျောင်း (၇) ကျောင်း၊ အထက်တန်းကျောင်း (၅) ကျောင်းရှိသည်။ === ထင်ရှားသော အဆောက်အဦးများ === မရမ်းကုန်းမြို့နယ်ရှိ အောက်ဖော်ပြပါအဆောက်အဦးများကို [[ရှေးဟောင်း အမွေအနှစ် အဆောက်အအုံများ၊ ရန်ကုန်|ရန်ကုန်မြို့ရှိ ရှေးဟောင်းအမွေအနှစ်]]အဖြစ် ထိန်းသိမ်းထားသည်။ {| class="wikitable" |- ! အမည် !! အမျိုးအစား !! လိပ်စာ !! မှတ်ချက် |- | အောင်ရွှေဘုံသာ ဓမ္မဗိမာန် ဘုန်းကြီးကျောင်း || ဘုန်းကြီးကျောင်း || ၉မိုင်လမ်းဆုံ၊ [[ပြည်လမ်း]] || |- | [[ကမ္ဘာအေးစေတီ|သီရိမင်္ဂလာကမ္ဘာအေးစေတီတော်]] || ဘုရား || [[ကမ္ဘာအေးဘုရားလမ်း]] || |- | [[ကျိုက်ကလို့နှင့် ကျိုက်ကလဲ့စေတီ|ကျိုက္ကလဲ့ဘုရား]] || ဘုရား || ရန်ကုန်-ပြည်လမ်း || |- | [[ကျိုက်ကလို့နှင့် ကျိုက်ကလဲ့စေတီ|ကျိုက္ကလို့ဘုရား]] || ဘုရား || ရန်ကုန်-ပြည်လမ်း || |- | [[ကျောက်ဝိုင်းစေတီ|ကျိုက်ဝိုင်းဘုရား]] || ဘုရား || [[ကျိုက်ဝိုင်းဘုရားလမ်း]] || |- | စိန့်အက်ဒဝပ် ရောမကက်သလစ် ခရစ်ယာန်ဘုရားရှိခိုးကျောင်း || ခရစ်ယာန်ဘုရားရှိခိုးကျောင်း || ရန်ကုန်-ပြည်လမ်း || |- | စိန့်ဂျော့ အန်ဂလီကန် ခရစ်ယာန်ဘုရားရှိခိုးကျောင်း || ခရစ်ယာန်ဘုရားရှိခိုးကျောင်း || ရန်ကုန်-ပြည်လမ်း || |- | တပ်မတော် အရိုးအထူးကုဆေးရုံ || ဆေးရုံ || ရန်ကုန်-ပြည်လမ်း || (ယခင်) စစ်မှုထမ်းအရာရှိများ သင်တန်းကျောင်း |} ==ကိုးကား== <references/> <br/> {{ရန်ကုန်တိုင်း}} {{မြန်မာတိုင်းနှင့် ပြည်နယ်များ}} <br/> <br/> [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့များ]] [[Category:ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီးရှိ မြို့နယ်များ]] hdrssqa5rkpw1gisym3wgnvzqdcy9j7 3 50577 1051705 1050609 2026-09-07T10:06:56Z Hmsalw111 147897 /* Gaza genocide */ အပိုင်းသစ် 1051705 wikitext text/x-wiki {{archives}} == English wekipedia Thae Su Nyein == Hello Ninjastrikers; Please take a look at Thae Su Nyein's article. I don't know what happened. I can't do anything. Thae Su Nyein's article is sent to draft. Please help me.I don't understand why this is showing up. [[အသုံးပြုသူ:U Naing Oo|U Naing Oo]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:U Naing Oo|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၀၇၊ ၇ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၅ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:U Naing Oo|U Naing Oo]], @[[အသုံးပြုသူ:Osgdgdggd|Osgdgdggd]]: အင်္ဂလိပ်ဝီကီပီးဒီးယားရဲ့ မူဝါဒတွေအရ ထင်ရှားအရေးပါခြင်းမရှိတဲ့ ဆောင်းပါးကို ထပ်ခါတလဲလဲ ဖန်တီးတာ၊ အကောင့်ပွားတွေ သုံးပြီး ဖန်တီးတာကြောင့် ပိတ်ပင်ခံထားရတာဖြစ်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၃:၄၉၊ ၉ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၅ (UTC) == Myanmar Wikipedia Name Change == Myanmar wikiမှာ ‌‌ေဆာင်းပါးခါင်းစဉ်ကမှား‌ေနလို့ ပြန်ပြင်လို့ရလားဗျာ့ အကိုနင်ဂျာ။ [[ဂျီရာဝက် ဆူထိဝါနိချာဆာ]] ထိုင်းနာမည်ကိုဘာသာပြန်တာ လွဲသွားလို့ [[အသုံးပြုသူ:Naing Naing Kyaw Aung|Naing Naing Kyaw Aung]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Naing Naing Kyaw Aung|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၃၅၊ ၂၃ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၅ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:Naing Naing Kyaw Aung|Naing Naing Kyaw Aung]] စာမျက်နှာအပေါ်နားက "ရွှေ့ရန်" ကိုနှိပ်ပြီး ဆောင်းပါးအမည် ပြောင်းနိုင်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၂:၁၅၊ ၂၃ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၅ (UTC) == ဆွေးနွေးခြင်း == အကိုရေ [[အလ္လာဟ်၏ နာမတော် ၉၉ မျိုး]] နဲ့ ၎င်း ထဲမှာပါသမျှ အသေးစိတ် data တွေတိုင်းမှာ info book template ပြန်ထည့်ပေးစေချင်ပါတယ်၊ ဘာကြောင့်လဲဆိုတော့ ၎င်းကို [[ဆရာဇင်နောင်နောင်သက်]] မှကိုယ်တိုင် ဘာသာပြန်၊ပြစု ပြီး ကျမ်းကိုးရေးသားထားတာဖြစ်လို့ ဆရာရဲ့နာမည်ကတော့ လေးစားမှုအေနနဲ့ ပြန်ပါစေချင်ပါတယ်၊ ဘာကြောင့်လဲဆိုတော့ သူရေးထားတာကို ကျွန်တော်က အနီးစပ်ဆုံးရေးသားထားမို့ပါ။ ကျေးဇူးအများကြီးတင်ပါတယ်ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Burmese Editor|Burmese Editor]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Burmese Editor|ဆွေးနွေး]]) ၁၈:၁၄၊ ၁၇ မတ် ၂၀၂၅ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:Burmese Editor|Burmese Editor]]: Infobox book တမ်းပလိတ်က စာအုပ်အကြောင်းရေးတဲ့ ဆောင်းပါးတွေမှာ အသုံးပြုဖို့ဖြစ်ပါတယ်။ စာအုပ်အကြောင်းမဟုတ်တဲ့ ဆောင်းပါးမှာသုံးထားတာမို့ ဖယ်လိုက်တာပါ။ စာအုပ်တစ်အုပ်မှာ ပါတဲ့ အကြောင်းအရာကို ကိုးကားဖော်ပြချင်တာမျိုးဆိုရင် cite book တမ်းပလိတ်ကိုသာ သုံးရမှာပါ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၂၂:၅၁၊ ၁၇ မတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::ဒါဆိုရင် အကိုပဲ ပြန်လုပ်ပေးလို့ရလားခင်ဗျ။ [[အသုံးပြုသူ:Burmese Editor|Burmese Editor]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Burmese Editor|ဆွေးနွေး]]) ၀၂:၀၇၊ ၁၈ မတ် ၂၀၂၅ (UTC) == ကုဒ်မှားနေခြင်း == ဒကာကြီး သရုပ်ပြဓမ္မပဒကျမ်းမှာ ကုဒ်မှားနေသလားလို့ပါ။ * {{Wikisource}} [[အသုံးပြုသူ:Tejinda|Tejinda]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Tejinda|ဆွေးနွေး]]) ၀၅:၀၂၊ ၆ ဧပြီ ၂၀၂၅ (UTC) :Fixed. [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၅:၅၅၊ ၆ ဧပြီ ၂၀၂၅ (UTC) == Need help with cross-wiki abuse == Hello, we have [[:en:Wikipedia:Administrators'_noticeboard/Incidents#Foreign-language_legal_threat?|found an abuser]] you've dealt with in mywiki before and I thought you might know something about them. Thanks so much. [[အသုံးပြုသူ:ChildrenWillListen|ChildrenWillListen]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:ChildrenWillListen|ဆွေးနွေး]]) ၂၁:၂၀၊ ၂၁ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) == hello, can you please link " ဒုတိယမြောက် ဗေဟမ် " article to " Wilhelm II as Burmese Wikipage? == I already finished all the parts about him but I can't add via "Add interlanguage links". Please check and help me to add. @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] [[အသုံးပြုသူ:Auld Den 2|Auld Den 2]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Auld Den 2|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၁၂၊ ၁၆ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :{{done}} [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၀:၅၈၊ ၁၆ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::ကျေးဇူးပါဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Auld Den 2|Auld Den 2]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Auld Den 2|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၅၉၊ ၁၆ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) == Help me to Complete this Article == hi Can u help me to complete this [[:en:Draft:List of Mosques in Myanmar]], actually I do not understand Burmese script but wanted create this article. It will be helpful. [[အသုံးပြုသူ:Mr.work-shy|Mr.work-shy]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Mr.work-shy|ဆွေးနွေး]]) ၀၇:၀၇၊ ၃ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] [[အသုံးပြုသူ:Mr.work-shy|Mr.work-shy]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Mr.work-shy|ဆွေးနွေး]]) ၀၅:၅၅၊ ၂၅ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅ (UTC) == VisualEditor citation tool == Hi Ninjastrikers, I'm Johannes from the [[:m:WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]] team. We are currently working on technical improvements to references. We are especially looking at changes to support newcomer editors to add references whenever they are adding content to Wikipedia articles (or creating new articles). As part of our work we would like to support smaller and medium-sized wikis to activate [[:mw:Citoid|Citoid]] and the [[:mw:VisualEditor/Citation tool|VisualEditor citation tool]] which allow VE users to automatically create references or manually create references using standard citation temples. These features are currently used on ~130 Wikimedia projects (including all major ones like English Wikipedia). You are probably aware of them because you've edited on major wikis, but just in case: [[:en:Help:VisualEditor#Adding a new reference]] shows some screenshots. We would like to run a test on mywiki to measure how citation usage changes (hopefully increases) with those features activated – especially among newcomer editors. We could either do the necessary work (e.g. updating some citation templates / creating some mediawiki pages on mywiki) ourselves or support local admins to do it – whatever you prefer. : If the test confirms that VisualEditor users are more likely to add references when creating / editing an article with those features activated, we'll increase our efforts to support other projects to enable the feature. We would probably do the required changes beginning of December (once we've everything in place to measure differences in citation usage on mywiki) if you agree with the test. Thanks, [[အသုံးပြုသူ:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Johannes Richter (WMDE)|ဆွေးနွေး]]) ၁၇:၅၇၊ ၁၈ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :Hi Johannes, :Thanks for reaching out. I agree that having Citoid and the VisualEditor citation tool activated on mywiki would be very beneficial. We would be happy to participate in this test to improve reference usage. :Regarding the implementation, we would prefer if your team could handle the necessary technical work. This would be a great help to us. Please let us know if you need any specific permissions or local coordination from our side. The timeline to begin in early December works well for us. [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၇:၀၂၊ ၁၉ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) ::Thanks for your reply! We're happy to do the technical work. We don't need specific permissions, I'll probably just involve my [[User:Johannnes89|volunteer account]] for the necessary edits in MediaWiki namespace. ::There are two things we would like to know: ::* Which templates would you like to use as default templates in VisualEditor citations? ::** According to our data {{tl|cite web}}, {{tl|cite book}}, {{tl|cite news}}, {{tl|cite journal}} are the most used templates on mywiki – many projects are using those four as default templates (e.g. enwiki [https://en.wikipedia.org/wiki/MediaWiki:Cite-tool-definition.json]) ::** Other projects (e.g. dewiki [https://de.wikipedia.org/wiki/MediaWiki:Cite-tool-definition.json]) just use their local cite web & cite book equivalent -> in that case VE will automatically use cite book for most news/journal sources. ::** Some projects use a single default template (e.g. plwiki [https://pl.wikipedia.org/wiki/MediaWiki:Cite-tool-definition.json]) which would be {{tl|ကိုးကားခြင်း}} on mywiki ::* Could you provide me with ~10 popular Burmese online sources? We would like to test some links in order to make sure there won't be issues with the automatic reference creation. ::[[အသုံးပြုသူ:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Johannes Richter (WMDE)|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၄၃၊ ၂၄ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :::We'll set up Citoid and the VisualEditor citation tool this week. Any updates on my questions? :) [[အသုံးပြုသူ:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Johannes Richter (WMDE)|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၁၄၊ ၈ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) ::::Hi, sorry for the late reply. To answer your questions, ::::* {{tl|cite web}}, {{tl|cite book}}, {{tl|cite news}}, {{tl|cite journal}} will be the default tempates. ::::* {{tl|ကိုးကားခြင်း}} may requires some update, therefore it will not be the default template for a while. ::::* The followings may be considered as the popular Burmese online sources. ::::** [https://www.bbc.com/burmese BBC Burmese], [https://www.dvb.no/ DVB], [https://news-eleven.com/ Eleven Media], [https://xinhuamyanmar.com/ Xinhua Myanmar], [https://burma.irrawaddy.com/ Irrawaddy], [https://bur.mizzima.com/ Mizzima], [https://www.mdn.gov.mm/my/home Myanmar Digital News], [https://myanmar-now.org/mm/ Myanmar Now], [https://www.rfa.org/burmese/ RFA Burmese], [https://voiceofmyanmarnews.com/ VOM], [https://onenewstvchannel.com/ One News] and [https://www.moi.gov.mm/ Ministry of Information]. ::::Please let me know if you need any other information. Thanks! [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၄:၀၂၊ ၉ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :::::Thanks! I've added TemplateData to the four templates [https://my.wikipedia.org/w/index.php?title=%E1%80%90%E1%80%99%E1%80%BA%E1%80%B8%E1%80%95%E1%80%9C%E1%80%AD%E1%80%90%E1%80%BA:Cite_web/doc&diff=prev&oldid=957506][https://my.wikipedia.org/w/index.php?title=%E1%80%90%E1%80%99%E1%80%BA%E1%80%B8%E1%80%95%E1%80%9C%E1%80%AD%E1%80%90%E1%80%BA:Cite_journal/doc&diff=prev&oldid=957566][https://my.wikipedia.org/w/index.php?title=%E1%80%90%E1%80%99%E1%80%BA%E1%80%B8%E1%80%95%E1%80%9C%E1%80%AD%E1%80%90%E1%80%BA:Cite_news/doc&diff=prev&oldid=957573][https://my.wikipedia.org/w/index.php?title=%E1%80%90%E1%80%99%E1%80%BA%E1%80%B8%E1%80%95%E1%80%9C%E1%80%AD%E1%80%90%E1%80%BA:Cite_book/doc&diff=prev&oldid=957575] and created [[မီဒီယာဝီကီ:Cite-tool-definition.json]] and [[မီဒီယာဝီကီ:Citoid-template-type-map.json]] in order to enable Citoid and the VE citation tool. :::::I've also tested the links you mentioned and auto-generation worked [https://my.wikipedia.org/wiki/%E1%80%A1%E1%80%9E%E1%80%AF%E1%80%B6%E1%80%B8%E1%80%95%E1%80%BC%E1%80%AF%E1%80%9E%E1%80%B0:Johannes_Richter_(WMDE)/Test]. Let me know if you observe anything not working as expected. [[အသုံးပြုသူ:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Johannes Richter (WMDE)|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၅၅၊ ၁၂ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) ::::::The results are looking good! [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၂:၃၉၊ ၁၃ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :::::::Thanks for your feedback! We'll continue to monitor how VisualEditor users engage with the new tool. We have noticed that some parts of the citation interface aren't translated from English to Burmese and we were wondering if that might be an issue to some users? :::::::Would it be possible for you to translate these three messages [https://translatewiki.net/w/i.php?title=Special%3ATranslate&showMessage=cite-ve-dialog-reference-placeholder&group=ext-cite-visualeditor&language=my&filter=&optional=1&action=translate][https://translatewiki.net/w/i.php?title=Special%3ATranslate&showMessage=cite-ve-dialogbutton-citation-educationpopup-text&group=ext-cite-visualeditor&language=my&filter=&optional=1&action=translate][https://translatewiki.net/w/i.php?title=Special%3ATranslate&showMessage=cite-ve-reference-input-placeholder&group=ext-cite-visualeditor&language=my&filter=&optional=1&action=translate] and the 20 messages in this group [https://translatewiki.net/w/i.php?title=Special%3ATranslate&group=ext-citoid&language=my&action_source=search&filter=%21translated&optional=1&action=translate]? Our could you point me to another venue, where I could ask other mywiki editors to consider translating these messages? Thanks you! [[အသုံးပြုသူ:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Johannes Richter (WMDE)|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၄၂၊ ၁၉ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::Sorry for the late reply. The messages are now translated to Burmese. Please let me know if anything else needed. Thanks! [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၄:၂၈၊ ၁၀ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၆ (UTC) :::::::::Thank you very much for your help! Your translations will be live on mywiki on Thursday. We're already seeing VisualEditor users using the new citation features and are hoping that the translations help users less comfortable with English menu labels to use them too! [[အသုံးပြုသူ:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Johannes Richter (WMDE)|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၀၉၊ ၁၂ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၆ (UTC) == Help == Hello, I recently created [[ဂါဇာလူမျိုးတုံးသတ်ဖြတ်မှု|this]] article. Can you help me improve it? You said I know English. [[အသုံးပြုသူ:جودت|جودت]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:جودت|ဆွေးနွေး]]) ၁၆:၃၈၊ ၂၃ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၆ (UTC) == Update accurate infomation == Hello Ninjastriker, I like to update Nyo Saw, recent accurate information from reliable source. Like to request do not revert. [[အသုံးပြုသူ:Banyarsp|Banyarsp]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Banyarsp|ဆွေးနွေး]]) ၀၇:၀၃၊ ၂၀ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) == အောင်မြင့်မြတ် (နည်းပညာရှင်) ဆောင်းပါးအား Draft Space သို့ ရွှေ့ပေးပါရန် မေတ္တာရပ်ခံခြင်း == ဆရာ @Ninjastrikers ခင်ဗျာ - ကျွန်တော် ရေးသားခဲ့တဲ့ "အောင်မြင့်မြတ် (နည်းပညာရှင်)" ဆောင်းပါးကို A7 အရ ဖျက်ပစ်လိုက်တာကို တွေ့ရပါတယ်။ ဒါဟာ Test page မဟုတ်ဘဲ နည်းပညာရှင်တစ်ဦးရဲ့ အတ္ထုပ္ပတ္တိကို စနစ်တကျ ရေးသားဖို့ ကြိုးစားနေခြင်း ဖြစ်ပါတယ်။ ဆောင်းပါးရှင်မှာ PRLog သတင်း၊ UN-backed APCICT/ESCAP အသိအမှတ်ပြုမှုနဲ့ ICANN Membership စတဲ့ ခိုင်လုံတဲ့ အထောက်အထားတွေ ရှိနေပါတယ်။ ဒါတွေကို ကိုးကားချက်အဖြစ် ပိုမိုခိုင်မာအောင် ထည့်သွင်းတည်းဖြတ်ချင်ပါသဖြင့် ဖျက်လိုက်တဲ့စာသားတွေကို Draft:အောင်မြင့်မြတ် (နည်းပညာရှင်) အနေနဲ့ ပြန်လည်ရွှေ့ပြောင်းပေးပါရန် (Restore to Draft space) မေတ္တာရပ်ခံအပ်ပါတယ်။ Draft မှာ စနစ်တကျ ပြင်ဆင်ပြီးမှသာ Review ပြန်တင်ပါ့မယ်ခင်ဗျာ။ ကျေးဇူးတင်ပါတယ်။ [[အသုံးပြုသူ:MM TechEditor|MM TechEditor]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:MM TechEditor|ဆွေးနွေး]]) ၀၃:၄၆၊ ၁ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) == You've got mail == {{You've got mail}} လူကြီးမင်း Ninjastrikers ခင်ဗျာ။ ကျွန်တော် MM TechEditor ပါ။ "အောင်မြင့်မြတ်" ဆောင်းပါးအား မူကြမ်းစာမျက်နှာ (Draft Space) သို့ ပြန်လည်ရွှေ့ပေးပါရန် မေတ္တာရပ်ခံထားသော အီးမေးလ်တစ်စောင် ပေးပို့ထားပါသဖြင့် အားလပ်သည့်အချိန်တွင် စစ်ဆေးပေးပါရန် လေးစားစွာဖြင့် အသိပေးအပ်ပါသည်။ ကျေးဇူးတင်ပါတယ်ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:MM TechEditor|MM TechEditor]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:MM TechEditor|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၁၁၊ ၁ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:MM TechEditor|MM TechEditor]], ဆောင်းပါးပါ အကြောင်းအရာဟာ မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားရဲ့ ထင်ရှားအရေးပါမှု မူဝါဒနဲ့ ကိုက်ညီခြင်းမရှိတဲ့အတွက် ဖျက်ပစ်ပြီး ဖြစ်ပါတယ်။ မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ အတ္ထုပ္ပတ္တိဆောင်းပါးတစ်ခုကို ထားရှိဖို့ဆိုရင် အကြောင်းအရာဟာ [[ဝီကီပီးဒီးယား:N|ထင်ရှားအရေးပါခြင်း]] ရှိရမှာဖြစ်ပြီး အဲဒီထင်ရှားအရေးပါမှုကို ထောက်ပံ့ပေးနိုင်ဖို့အတွက် စိ[[ဝီကီပီးဒီးယား:V|စစ်အတည်ပြုနိုင်တဲ့]] [[ဝီကီပီးဒီးယား:RS|ခိုင်လုံတဲ့ ကိုးကားချက်တွေ]] ရှိရပါမယ်။ ဖျက်ပစ်လိုက်တဲ့ ဆောင်းပါးဟာ သာမန် ပုဂ္ဂိုလ်တစ်ယောက်အကြောင်း ဖြစ်နေပြီး ကိုးကားပြုထားတဲ့ ရင်းမြစ်တွေမှာ ထင်ရှားအရေးပါခြင်းကို လွှမ်းခြုံဖော်ပြနိုင်ခြင်းမရှိတဲ့ ရင်းမြစ်များသာ ဖြစ်နေပါတယ်။ ဒါ့အပြင် [[WP:AUTOBIO|ပင်ကိုယ်ရေးအတ္ထုပ္ပတ္တိ]]လည်း ဖြစ်နေတဲ့အတွက် ပြန်လည်ထိန်းသိမ်းမှာ မဟုတ်ပါဘူးဗျာ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၅:၄၈၊ ၁ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) == 'ဦးမြကြိုင်' ဆောင်းပါးအတွက် မေတ္တာရပ်ခံခြင်း == "Dear Admin Ninjastrikes ခင်ဗျာ... ကျွန်တော်/ကျွန်မ ရေးသားခဲ့တဲ့ 'ဦးမြကြိုင်' ဆောင်းပါးကို မဆိုင်းမတွ ဖျက်ပစ်ခြင်း (G11/G12) အတွက် ပြန်လည်သုံးသပ်ပေးပါရန် မေတ္တာရပ်ခံအပ်ပါသည်။ ဦးမြကြိုင်သည် မြန်မာနိုင်ငံ အင်္ဂလိပ်စာပေလောကတွင် နှစ်ပေါင်း ၃၀ ကျော် တက်ကြွစွာ သင်ကြားပြသနေသူဖြစ်ပြီး၊ ၎င်းဖော်ထုတ်ခဲ့သည့် Condense of Composition (COC) နည်းစနစ်သည် ကျောင်းသားလူငယ်များအကြား အလွန်ထင်ရှားပါသည်။ ၎င်းသည် လယ်တီဝိပဿနာအဖွဲ့ချုပ်ကဲ့သို့ ဘာသာရေးအဖွဲ့အစည်းကြီးတွင်လည်း ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်နေသည့် လူသိများသူ (Public Figure) တစ်ဦး ဖြစ်ပါသည်။ ဆောင်းပါးကို ဖျက်ပစ်လိုက်သည့်အချိန်တွင် ကျွန်တော်/ကျွန်မအနေဖြင့် ခိုင်မာသော အကိုးအကားများ (7Day TV အင်တာဗျူးနှင့် အခြားရင်းမြစ်များ) ကို ဖြည့်စွက်ပြင်ဆင်နေဆဲ ဖြစ်ပါသည်။ ထို့ကြောင့် ဤဆောင်းပါးကို Draft (မူကြမ်း) ကဏ္ဍသို့ ပြောင်းရွှေ့ပေးပါရန် သို့မဟုတ် ပြန်လည်ပြင်ဆင်ခွင့်ပြုပါရန် လေးစားစွာ တောင်းဆိုအပ်ပါသည်။ သတ်မှတ်ထားသော စံနှုန်းများနှင့်အညီ အကိုးအကားများကို အပြည့်အစုံ ပြန်လည်ဖြည့်စွက်ပါမည်။ ကူညီပေးမှုအတွက် ကျေးဇူးတင်ရှိပါသည်။" [[အသုံးပြုသူ:မောင်ချမ်းမြေ့|မောင်ချမ်းမြေ့]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:မောင်ချမ်းမြေ့|ဆွေးနွေး]]) ၀၃:၁၂၊ ၆ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) == သဲစုညိမ်း ဆောင်းပါးကိစ္စ == သဲစုညိမ်းရဲ့ဆောင်းပါကိုဘာလို့ဖျက်ပစ်ရတာလည်းဗျာ့ မြန်မာwiki မှာက‌ျတာ့မဖျက်သင့်ဘူးထင်ပါတယ် အကြောင်းပြချက်ပေးပါ [[အသုံးပြုသူ:Loganandjayce|Loganandjayce]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Loganandjayce|ဆွေးနွေး]]) ၀၀:၃၃၊ ၉ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:Loganandjayce|Loganandjayce]]; [[သဲစုညိမ်း]] စာမျက်နှာကို [[M:GS|Global Sysop]] တစ်ယောက်က [https://my.wikipedia.org/w/index.php?title=%E1%80%A1%E1%80%91%E1%80%B0%E1%80%B8:%E1%80%99%E1%80%BE%E1%80%90%E1%80%BA%E1%80%90%E1%80%99%E1%80%BA%E1%80%B8&logid=433017 Spam အကြောင်းပြချက်နဲ့ ဖျက်သွားတာ]ပါ။ အကြောင်းရင်းကတော့ အင်္ဂလိပ်ဝီကီ အပါအဝင် တခြားဝီကီတွေမှာ သဲစုညိမ်း စာမျက်နှာတွေကို မူဝါဒနဲ့ မကိုက်ညီဘဲ တောက်လျောက် ထပ်တလဲလဲ ဖန်တီးခဲ့ကြတာမို့ပါ။ သက်ဆိုင်ရာဝီကီမှာ ဖျက်ခံရတယ်ဆိုရင် ဘာကြောင့် ဖျက်ခံရသလဲ၊ ဘာတွေ ပြင်ဆင်ရမလဲဆိုတာကို သိအောင်လုပ်ပြီးမှ မူဝါဒတွေနဲ့အညီ ဆက်လက်လုပ်ဆောင်သင့်တာပါ။ ဒါပေမယ့် အသုံးပြုသူ အကောင့်များစွာ သုံးပြီး [https://www.wikidata.org/w/index.php?title=Q131363032&action=history ဝီကီတွေမှာ ထပ်တလဲလဲ ဖန်တီးခဲ့ကြခြင်း]က ဖျက်ခံရခြင်းရဲ့ အဓိက အကြောင်းရင်း Spam လုပ်ဆောင်ချက် ဖြစ်နေတာပါ။ ဒါကြောင့် အကြံပေးရရင် ဆောင်းပါးကို ဆက်ပြီး မဖန်တီးပါနဲ့။ Draft: အမည်ညွှန်းမှာ အရင်ဖန်တီးပါ။ Review တင်ပါ။ အဲဒီအဆင့်မှာ မအောင်မြင်ခဲ့ရင်တော့ ဆက်မကြိုးစားသင့်တော့ပါဘူး။ ဆက်လက်လုပ်ဆောင်နေရင် အကောင့်တွေ၊ အိုင်ပီတွေ တောက်လျှောက်အပိတ်ခံရနိုင်သလို ဆောင်းပါးအမည်ကိုလည်း Blacklist အနေနဲ့ ဝင်သွားစေနိုင်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၇:၅၄၊ ၉ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] [[အထူး:ဆောင်ရွက်ချက်များ/&#126;2026-22625-67|&#126;2026-22625-67]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:&#126;2026-22625-67|talk]]) ၁၇:၄၈၊ ၁၂ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) == You may be an eligible candidate for the U4C election == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Greetings, The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)]] seeks candidates for the 2026 election. The U4C is the global committee responsible for overseeing enforcement of the [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Universal Code of Conduct|Universal Code of Conduct]]. Elections are held annually, if elected a committee member serves for two years. This year the U4C requires candidates to hold administrator rights on at least one wiki, which is why you are being contacted as you appear to hold this right. There are other requirements, such as candidates must be at least 18 years old and may not be employed by the Wikimedia Foundation or other related chapters and affiliates. You can find more information in the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026#Call_for_Candidates|call for candidates on Meta-wiki]]. Additionally, the committee's working language is English; some ability to communicate in English is required. The election opens on 18 May, if you are eligible and interested you have until 10 May to submit your candidacy. There will be a week in between for candidates to answer questions from the community. Voting takes place privately in [[m:Special:MyLanguage/SecurePoll|SecurePoll]], successful candidates must receive at least 60% support. More information is available on [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|the 2026 Elections page]], including timelines and other candidacy information. If you read over the material and consider yourself qualified, please consider submitting your name to run for the committee. If you think someone else in your community might be interested and qualified, please encourage them to run. In partnership with the U4C -- [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) ၂၀:၀၆၊ ၂၈ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) </div> <!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Keegan_(WMF)/test&oldid=30472432 --> == redirect စာမျက်နှာများတွင် double redirect ဖြစ်ခြင်းကို ပြင်ဆင်ရန် တောင်းဆိုချက် [[:ချအမှတ်]] == မင်္ဂလာပါ, @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]]. redirect စာမျက်နှာများတွင် double redirect ပြဿနာများကို ပြင်ပေးပါ [[:ချအမှတ်]] ပစ်မှတ်ပြန်ညွှန်းကို ပြောင်းလဲခြင်းဖြင့် [[:ကိုဩဒိနိတ်စနစ်]]. ကျေးဇူးတင်ပါတယ်။ [[အထူး:ဆောင်ရွက်ချက်များ/&#126;2026-46867-39|&#126;2026-46867-39]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:&#126;2026-46867-39|talk]]) ၁၂:၀၁၊ ၂၈ ဩဂုတ် ၂၀၂၆ (UTC) == Gaza genocide == Hello, can you help me to translate [[:en:Gaza_genocide|this]] article to your language. Thank you! [[အသုံးပြုသူ:Hmsalw111|Hmsalw111]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Hmsalw111|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၀၆၊ ၇ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၆ (UTC) fmxz5iwzy7wa6kq18wj6cp9nwu1rz2r 3 57115 1051707 1047560 2026-09-07T10:08:32Z Hmsalw111 147897 /* Help */ အပိုင်းသစ် 1051707 wikitext text/x-wiki {{archives}} == WCB == Welcome back bro! I am so glad to see you working around here. Cheer! [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၅:၄၀၊ ၉ ဩဂုတ် ၂၀၂၆ (UTC) == Help == Hello, can you help me to translate [[:en:Gaza_genocide|this]] article to your language. Thank you! [[အသုံးပြုသူ:Hmsalw111|Hmsalw111]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Hmsalw111|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၀၈၊ ၇ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၆ (UTC) nvfz05ovsl4oh8q4ihpi8rkx5cjy88r 3 64538 1051719 807172 2026-09-07T10:23:29Z Hmsalw111 147897 /* Gaza genocide */ အပိုင်းသစ် 1051719 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ ကြိုဆိုပါ၏! == [[File:Mr. Smiley Face.svg||thumb|300px|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] <div class="borderc6 backgroundc2" style="border-style:solid;border-width:medium;padding:0.3em 0.5em;color:lightgrey"> <!--{{<includeonly>subst:</includeonly>void|{{error:not substituted|welcome}}}}--> <div class="lang-en" lang="en" style="color:black"> မင်္ဂလာပါ {{PAGENAME}}။ [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယားမှ]] ကြိုဆိုပါတယ်။ ဝီကီရဲ့ [[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]ကို ဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ *အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia ဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီဘယ်လိုစသုံးရမယ်ဆိုကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]]စာမျက်နှာမှာကြည့်ပါ။ တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို_တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ *စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ် ။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [http://www.myanmarlanguage.org/installing_myanmar_unicode ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ *ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [http://www.myanmarlanguage.org/unicode/input-methods-unicode ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ ဝီကီမှာ အပီအပြင်ပျော်ရွှင်ပါစေဗျား။ (ဝီကီရောင်းရင်းများ) ---- Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, like 'Interwikis' and updating images from Commons, etc. So don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> </div> [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၇:၄၀၊ ၅ မေ ၂၀၁၆ (UTC) == Community Insights Survey == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"> '''Share your experience in this survey''' Hi {{PAGENAME}}, The Wikimedia Foundation is asking for your feedback in a survey about your experience with {{SITENAME}} and Wikimedia. The purpose of this survey is to learn how well the Foundation is supporting your work on wiki and how we can change or improve things in the future. The opinions you share will directly affect the current and future work of the Wikimedia Foundation. Please take 15 to 25 minutes to '''[https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_0pSrrkJAKVRXPpj?Target=CI2019List(asiawps,act3) give your feedback through this survey]'''. It is available in various languages. This survey is hosted by a third-party and [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Community_Insights_2019_Survey_Privacy_Statement governed by this privacy statement] (in English). Find [[m:Community Insights/Frequent questions|more information about this project]]. [mailto:surveys@wikimedia.org Email us] if you have any questions, or if you don't want to receive future messages about taking this survey. Sincerely, </div> [[User:RMaung (WMF)|RMaung (WMF)]] ၁၄:၂၂၊ ၆ စက်တင်ဘာ ၂၀၁၉ (UTC) <!-- Message sent by User:RMaung (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=CI2019List(asia_wps,act3)&oldid=19352603 --> == Reminder: Community Insights Survey == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"> '''Share your experience in this survey''' Hi {{PAGENAME}}, A couple of weeks ago, we invited you to take the Community Insights Survey. It is the Wikimedia Foundation’s annual survey of our global communities. We want to learn how well we support your work on wiki. We are 10% towards our goal for participation. If you have not already taken the survey, you can help us reach our goal! '''Your voice matters to us.''' Please take 15 to 25 minutes to '''[https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_0pSrrkJAKVRXPpj?Target=CI2019List(asiawps,act3) give your feedback through this survey]'''. It is available in various languages. This survey is hosted by a third-party and [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Community_Insights_2019_Survey_Privacy_Statement governed by this privacy statement] (in English). Find [[m:Community Insights/Frequent questions|more information about this project]]. [mailto:surveys@wikimedia.org Email us] if you have any questions, or if you don't want to receive future messages about taking this survey. Sincerely, </div> [[User:RMaung (WMF)|RMaung (WMF)]] ၁၅:၀၆၊ ၂၀ စက်တင်ဘာ ၂၀၁၉ (UTC) <!-- Message sent by User:RMaung (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=CI2019List(asia_wps,act3)&oldid=19395091 --> == Reminder: Community Insights Survey == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"> '''Share your experience in this survey''' Hi {{PAGENAME}}, There are only a few weeks left to take the Community Insights Survey! We are 30% towards our goal for participation. If you have not already taken the survey, you can help us reach our goal! With this poll, the Wikimedia Foundation gathers feedback on how well we support your work on wiki. It only takes 15-25 minutes to complete, and it has a direct impact on the support we provide. Please take 15 to 25 minutes to '''[https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_0pSrrkJAKVRXPpj?Target=CI2019List(asiawps,act3) give your feedback through this survey]'''. It is available in various languages. This survey is hosted by a third-party and [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Community_Insights_2019_Survey_Privacy_Statement governed by this privacy statement] (in English). Find [[m:Community Insights/Frequent questions|more information about this project]]. [mailto:surveys@wikimedia.org Email us] if you have any questions, or if you don't want to receive future messages about taking this survey. Sincerely, </div> [[User:RMaung (WMF)|RMaung (WMF)]] ၁၈:၅၈၊ ၃ အောက်တိုဘာ ၂၀၁၉ (UTC) <!-- Message sent by User:RMaung (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=CI2019List(asia_wps,act3)&oldid=19433622 --> == Autopatrolled granted == [[File:Wikipedia Autopatrolled.svg|right|80px]] Hi Shin Khant Maung, I just wanted to let you know that I have added the [[WP:AUTOPAT|autopatrolled user right]] to your account. This means that pages you create will automatically be marked as 'reviewed'. Autopatrolled is assigned to prolific creators of articles, where those articles do not require further review, and may have been [[WP:RFP|requested]] on your behalf by someone else. It doesn't affect how you edit; it is used only to manage the workload of new page patrollers. Since the articles you create will no longer be systematically reviewed by other editors, it is important that you maintain the high standard you have achieved so far in all your future creations. Please also try to remember to add relevant [[Wikipedia:Stub|stub tags]], [[Wikipedia:Categorization|categories]], and [[:en:Wikipedia:Orphan|incoming links]] to them. Feel free to leave me a message if you have any questions. Happy editing! [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၅:၂၅၊ ၁၉ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၃ (UTC) == Gaza genocide == Hello, can you help me to translate [[:en:Gaza_genocide|this]] article to your language. Thank you! [[အသုံးပြုသူ:Hmsalw111|Hmsalw111]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Hmsalw111|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၂၃၊ ၇ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၆ (UTC) evoivzeai4dcs4q7zxxkt1jeid8b7gq 0 65683 1051671 1040002 2026-09-07T06:57:16Z ~2026-48420-21 147892 /* ပြောဆိုသူဦးရေ */ 1051671 wikitext text/x-wiki {{Infobox language family |name = ဗမာနွယ်ဘာသာစကားများ |region = [[မြန်မာနိုင်ငံ]]၊ [[ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံ]]၊ [[အိန္ဒိယနိုင်ငံ]] |familycolor = Sino-Tibetan |fam2 = [[တိဗက်-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများ|တိဗက်-ဗမာနွယ်]] |fam3 = [[:en: ဗမာ-ချမ်းနွယ် ဘာသာစကားများ |ဗမာ-ချိအန်]]? |fam4 = [[လိုလို-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများ|လိုလို-ဗမာနွယ်]] |child1 = မြောက်ပိုင်း ဗမာနွယ် |child2 = တောင်ပိုင်း ဗမာနွယ် |glotto = burm1266 |glottorefname = ဗမာနွယ် }} [[File:Langues Birmanes.png |thumb| ဗမာနွယ်ဘာသာစကားများအား]] '''ဗမာနွယ်ဘာသာစကားများ''' ({{lang-en|Burmish languages}}) သို့မဟုတ် '''မြန်မာနွယ်ဘာသာစကားများ''' သည် [[တရုတ်-တိဗက်နွယ် ဘာသာစကားများ|တရုတ်-တိဗက် ဘာသာစကားမိသားစု]]ကြီး၏ [[လိုလို-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများ|လိုလို-ဗမာအုပ်စု]]ခွဲတွင် ပါဝင်သော ပင်မဘာသာစကားမျိုးနွယ်စုကြီး တစ်ခုဖြစ်သည်။<ref>{{cite book |last=Bradley |first=David |title=Tibeto-Burman languages and classification |year=၁၉၉၇ |publisher=Pacific Linguistics |location=Canberra |language=en}}</ref> ဤဘာသာစကားအုပ်စုကို ပြောဆိုကြသော တိုင်းရင်းသားအများစုသည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]] (အထူးသဖြင့် ကချင်ပြည်နယ်၊ ရှမ်းပြည်နယ်နှင့် အလယ်ပိုင်းဒေသများ)၊ [[တရုတ်နိုင်ငံ]] (ယူနန်ပြည်နယ် အနောက်တောင်ပိုင်း) တို့တွင် အဓိက နေထိုင်ကြပြီး၊ အချို့ကို [[ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံ]] နှင့် [[အိန္ဒိယနိုင်ငံ]] အရှေ့မြောက်ပိုင်းတို့တွင်လည်း တွေ့ရှိရသည်။ == မျိုးနွယ်စုခွဲခြားခြင်း == ဘာသာစကားဗေဒပညာရှင် ဒေးဗစ်ဘရက်ဒ်လေ (David Bradley) ၏ ခွဲခြားမှုအရ ဗမာနွယ်ဘာသာစကားများကို ပထဝီဝင်နှင့် သဒ္ဒါစနစ်များအပေါ် မူတည်၍ အဓိကအားဖြင့် အုပ်စုကြီး နှစ်ခု ထပ်မံခွဲခြားထားသည်။<ref name="bradley1997"/> === ၁။ မြောက်ပိုင်းဗမာနွယ်ဘာသာစကားများ (Northern Burmish) === ဤအုပ်စုဝင် ဘာသာစကားများကို ပြောဆိုသူများသည် မြန်မာနိုင်ငံမြောက်ပိုင်း ကချင်ပြည်နယ်နှင့် တရုတ်-မြန်မာနယ်စပ် ယူနန်ပြည်နယ်တို့တွင် အများဆုံး နေထိုင်ကြသည်။ ကချင်မျိုးနွယ်စုကြီး (ဂျင်းဖော) ဝန်းကျင်တွင် နေထိုင်ကြသဖြင့် ယဉ်ကျေးမှုချင်း နီးစပ်ကြသည်။ ထင်ရှားသော ဘာသာစကားများမှာ - * [[မရူဘာသာစကား|မရူ]] (Maru / Lawngwaw) * [[လရှီဘာသာစကား|လရှီ]] (Lashi / Lacid) * [[အတ္ထစိဘာသာစကား|အဇီး]] (Atsi / Zaiwa) * [[မိုင်းသာဘာသာစကား|မိုင်းသာ]] / အာချန် (Achang / Maingtha) * [[ပန်ဝါဘာသာစကား|ပန်ဝါ]] (Pela / Bola) === ၂။ တောင်ပိုင်းဗမာနွယ်ဘာသာစကားများ (Southern Burmish) === ဤအုပ်စုတွင် မြန်မာနိုင်ငံ၏ ရုံးသုံးနှင့် ပင်မဘာသာစကားဖြစ်သော ဗမာစကားနှင့် ၎င်း၏ ဒေသန္တရစကားခွဲများ အဓိက ပါဝင်သည်။ * '''[[ဗမာဘာသာစကား]]''' (Standard Burmese) * '''ဒေသန္တရ မူကွဲစကားများ:''' [[ရခိုင်ဘာသာစကား|ရခိုင်စကား]] (Arakanese)၊ [[ထားဝယ်စကား]] (Tavoyan)၊ [[အင်းသားလူမျိုး|အင်းသားစကား]]၊ [[ဓနုလူမျိုး|ဓနုစကား]] နှင့် [[တောင်ရိုးလူမျိုး|တောင်ရိုးစကား]] တို့ ဖြစ်ကြသည်။ ရခိုင်နှင့် ထားဝယ်စကားတို့သည် ဗမာစာပေ ရေးထုံးဟောင်း၏ သံပြောင်းရစ်သံ (Rhotic 'R' sound) များကို ယနေ့တိုင် ထိန်းသိမ်းထားသည့် ဝိသေသ ရှိကြသည်။<ref>{{cite journal |last=Nishi |first=Yoshio |title=The Dialects of Burmese |journal=Journal of Asian and African Studies |year=၁၉၇၇ |volume=13 |pages=41–49 |language=en}}</ref> == ပါဝင်သည့်ဘာသာစကားများ == === လာမာ (၂၀၁၂) === ဤအုပ်စုတွင်ပါဝင်သည့် ဘာသာစကားများ၏ အသံအနိမ့်အမြင့် (တက်ကျသံ) အပေါ်မူတည်၍ လာမာ (၂၀၁၂) က အောက်ပါအတိုင်း အမျိုးအစားခွဲခြားထားသည်။ * '''ဗမာနွယ်''' **[[မြန်မာဘာသာစကား|ဗမာဘာသာဗဟိုချက်အုပ်စု]] (တောင်ပိုင်းဗမာနွယ်) ** မိုင်းသာ-ဇိုင်ဝါး (မြောက်ပိုင်းဗမာနွယ်) *** မိုင်းသာအုပ်စု **** [[အာချန်ဘာသာစကား|မိုင်းသာ]] *** ဇိုင်ဝါးအုပ်စု<br> **** ပေါ်လာ (ပေါ်လာ) **** လရှီ-ဇိုင်ဝါး ***** လရှီ (လချိတ်) ***** မရူ၊ ဇိုင်ဝါး(အဇီး) === နိရှိဘာသာစကား (၁၉၉၉) === နိရှိစကားကို ဗမာနွယ်ဘာသာစကားတို့၏ရှေးဦးဘာသာစကားဖြစ်သော ရှေးမြန်မာစကား၏ စကားလုံးအသုံးအနှုန်းများမှတဆင့် ယနေ့ခေတ်ဗမာနွယ်ဘာသာစကားအသီးသီးတို့တွင် ပြောင်းလဲလာပုံအပေါ်တွင်အခြေခံ၍ ဗမာအုပ်စုနှင့် မရူအုပ်စုဟူ၍ အုပ်စုနှစ်ခုခွဲခြားထားသည်။ ဗမာအုပ်စုတွင်ပါဝင်သောဘာသာစကားများမှာ ဗမာစကား၊ မိုင်းသာစကားနှင့် ယူနန်ပြည်နယ် တယ်ဟုန်ခရိုင်တွင်နေထိုင်သော လူဦးရေ ၁၀၀ ခန့်ကသာပြောဆိုကြသော ရှန်းတောင်စကားတို့ဖြစ်ကြသည်။ မရူအုပ်စုတွင်ပါဝင်သောဘာသာစကားများမှာ အဇီး(ဇိုင်ဝါး)၊ လရှီ(လချိတ်၊ မရူနှင့် ပေါ်လာစကားတို့ဖြစ်ကြသည်။ ဗမာအုပ်စုဝင်ဘာသာစကားများစွာထဲမှ ရခိုင်စကားတွင် ''ရ'' နှင့် ''ယ ''တို့သည် အသံမတူညီသော ဗျည်းအက္ခရာများဖြစ်ကြသော်လည်း ဗမာစကားတွင်မူ ထိုဗျည်းနှစ်ခုစလုံးသည် ''ယ'' ဗျည်းသံအဖြစ်သို့ ပြောင်းလဲရောနှောသွားခဲ့ပြီး အခြားဗမာအုပ်စုဝင်ဘာသာစကားအများစုသည်လည်း ထိုနည်းတူပင်ဖြစ်သည်။ ထားဝယ်စကားတွင်မူ ''ကျောင်း'' ကို ''က္လောင်း၊ မြေ ''ကို '' မ္လေ ''စသည်ဖြင့် လဆွဲသံများကို ယနေ့အချိန်အထိ တွေ့ရှိနိုင်သေးသည်။ ရှေးမြန်မာစကားတွင် တွေ့ရှိရသော ယပင့်နှင့် ရရစ် ဗျည်းတွဲကိုမူ ဗမာအုပ်စုဝင်မည်သည့်ဘာသာစကားတွင်မှ မတွေ့ရတော့ပေ။ [[မြိတ်စကား|ဘိတ်စကား]]မှာမူ မြန်မာဒေသိယစကားများတွင် လေ့လာမှုအနည်းငယ်သာပြုလုပ်နိုင်သေးသည့် ဘာသာစကားတစ်ခုဖြစ်သည်။ * [[မြန်မာဘာသာစကား|ဗမာစကား]] (ရုံးသုံးမြန်မာဘာသာနှင့် ရခိုင်ဘာသာစကား စသည်တို့ ပါဝင်သည်) * [[အာချန်ဘာသာစကား|မိုင်းသာစကား]] * ရှန်းတောင်စကား * [[ဖွန်းဘာသာစကား|ဖွန်းစကား]] * [[ဓနုဘာသာစကား|ဓနုစကား]] ; မရူအုပ်စုဝင်ဘာသာစကားများ * [[Zaiwa language|ဇိုင်ဝါး(အဇီး)]] * ပေါ်လာစကား [[Lashi language|လရှီစကား]] * မရူ(လော်ဝေါ် === ဘရက်ဒလေ (၁၉၉၇) === ဒေးဗဒ် ဘရက်ဒလေ က ထိုင်းနိုင်ငံအနောက်ပိုင်းတွင်ပြောဆိုသည့် ပျောက်ကွယ်လုနီးနီး လိုလို-ဗမာအုပ်စုဝင်ဘာသာစကားတစ်ခုဖြစ်သော ဥဂွန်စကားကို လိုလိုနွယ်အုပ်စုတွင်မထည့်သွင်းပဲ ဗမာနွယ်အုပ်စုတွင်ထည့်သွင်းထားသည်။ * ဥဂွန်-ဗမာနွယ်<br> ** ဥဂွန်နွယ် ** ဗမာနွယ်<br> *** ဗမာဘာသာစကား *** အခြားဗမာအုပ်စု<br> **** ဖွန်း **** ဗမာနွယ် ဗဟိုချက်အုပ်စု<br> ***** မရူ၊ အဇီး ***** လရှီ၊ မိုင်းသာ၊ ပေါ်လာ၊ ရှန်းတောင် === ၁။ မြောက်ပိုင်းဗမာနွယ်ဘာသာစကားများ (Northern Burmish) === မြောက်ပိုင်းဗမာနွယ်ဘာသာစကားများကို မြန်မာနိုင်ငံမြောက်ပိုင်း (ကချင်ပြည်နယ်နှင့် ရှမ်းပြည်နယ်မြောက်ပိုင်း)၊ တရုတ်နိုင်ငံ ယူနန်ပြည်နယ် အနောက်တောင်ပိုင်းတို့တွင် နေထိုင်ကြသော တိုင်းရင်းသားများက အဓိက ပြောဆိုကြသည်။<ref name="bradley1997"/> * '''[[မရူဘာသာစကား|မရူစကား]]''' (Maru / လောင်ဝေါ် - Lawngwaw) : မြန်မာနိုင်ငံ ကချင်ပြည်နယ်နှင့် တရုတ်-မြန်မာနယ်စပ်တို့တွင် အများဆုံးပြောဆိုကြသည်။<ref name="ethnologue_burmish">{{cite web |url=https://www.ethnologue.com/subgroups/burmish |title=Burmish Languages |website=Ethnologue |access-date=၁၂ ဇွန် ၂၀၂၆ |language=en}}</ref> * '''[[လရှီဘာသာစကား|လရှီစကား]]''' (Lashi / လာစိဒ် - Lacid) : မရူစကားနှင့် အလွန်နီးစပ်သော ဘာသာစကား ဖြစ်သည်။ * '''[[အတ္ထစိဘာသာစကား|အဇီးစကား]]''' (Atsi / ဇိုင်ဝါး - Zaiwa) : တရုတ်နိုင်ငံ ယူနန်ပြည်နယ်ရှိ ဂျင်းဖော (ကချင်) ကမ္ပည်းအောက်တွင် သတ်မှတ်ထားသော်လည်း ဘာသာစကားဗေဒအရ ဗမာနွယ်ဝင် စကားဖြစ်သည်။ * '''[[မိုင်းသာဘာသာစကား|မိုင်းသာစကား]]''' (Achang / အာချန်) : မြန်မာနိုင်ငံ ရှမ်းပြည်နယ်မြောက်ပိုင်း မိုင်းသာဒေသနှင့် ယူနန်ပြည်နယ် လုံချန်းခရိုင်တို့တွင် အများဆုံး ပြောဆိုကြသည်။ * '''[[ပန်ဝါဘာသာစကား|ပန်ဝါစကား]]''' (Pela / ဘိုလာ - Bola) : ပြောဆိုသူဦးရေ အနည်းငယ်သာရှိသော မထင်ရှားသည့် မြောက်ပိုင်းဗမာနွယ်ဝင် စကားတစ်ခု ဖြစ်သည်။<ref>{{cite book |last=Thurgood |first=Graham |first2=LaPolla |second2=Randy J. |title=The Sino-Tibetan Languages |url=https://archive.org/details/sinotibetanlangu0000grah |year=၂၀၀၃ |publisher=Routledge |language=en}}</ref> * '''ဖွန်းဘာသာစကား''' (Hpon / Phun) : မြန်မာနိုင်ငံ ကချင်ပြည်နယ် ဧရာဝတီမြစ်ကျဉ်းတစ်လျှောက်တွင် နေထိုင်ခဲ့ကြသော ဟိုပိလူမျိုးများ၏ ဘာသာစကားဖြစ်ပြီး လက်ရှိတွင် ပြောဆိုသူမရှိသလောက် ပျောက်ကွယ်လုနီးပါး ဖြစ်နေသော ဘာသာစကား (Nearly Extinct Language) အဖြစ် မှတ်တမ်းဝင်ထားသည်။<ref name="ethnologue_burmish"/> === ၂။ တောင်ပိုင်းဗမာနွယ်ဘာသာစကားများ (Southern Burmish) === တောင်ပိုင်းဗမာနွယ်ဘာသာစကားများတွင် မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပင်မရုံးသုံးစကားဖြစ်သော ဗမာစကားနှင့် ၎င်း၏ ဒေသန္တရ မူကွဲစကားရပ်များ ပါဝင်သည်။ ၎င်းတို့သည် သမိုင်းဦးအသံထွက်ဗေဒ ဆင့်ကဲပြောင်းလဲမှုစနစ်ချင်း တူညီကြသည်။<ref name="Nishi1977">{{cite journal |last=Nishi |first=Yoshio |title=The Dialects of Burmese |journal=Journal of Asian and African Studies |year=၁၉၇၇ |volume=13 |pages=၄၁–၄၉ |language=en}}</ref> * '''[[ဗမာဘာသာစကား|ဗမာစကား]]''' (Standard Burmese) : မြန်မာနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံတော်ရုံးသုံး စံပြဘာသာစကား ဖြစ်သည်။ * '''[[ရခိုင်ဘာသာစကား|ရခိုင်စကား]]''' (Arakanese / ရခိုင်ဒေသန္တရစကား) : ရခိုင်ပြည်နယ်နှင့် ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံတို့တွင် ပြောဆိုကြပြီး၊ ရှေးဟောင်းဗမာစာ ရေးထုံးပါ ‘ရကောက်’ (Rhotic 'R' sound) အသံထွက်ကို ယနေ့တိုင် ထိန်းသိမ်းထားသည်။<ref name="Nishi1977"/> * '''[[ထားဝယ်စကား]]''' (Tavoyan / ထားဝယ်ဒေသန္တရစကား) : မြန်မာနိုင်ငံ တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး ထားဝယ်ခရိုင်တွင် ပြောဆိုကြပြီး ရှေးဟောင်းဗမာစကား၏ သရသံနှင့် ဗျည်းတွဲသံ အကြွင်းအကျန်များစွာ ပါဝင်သည်။ * '''[[အင်းသားလူမျိုး|အင်းသားစကား]]''' (Intha) : ရှမ်းပြည်နယ်တောင်ပိုင်း [[အင်းလေးကန်]] ဝန်းကျင်တွင် နေထိုင်ကြသော အင်းသားလူမျိုးများ ပြောဆိုသည့် ဗမာနွယ်ဝင် စကားခွဲတစ်ခု ဖြစ်သည်။ * '''[[ဓနုလူမျိုး|ဓနုစကား]]''' (Danu) : ရှမ်းပြည်နယ်တောင်ပိုင်း ကလော၊ ပင်းတယဒေသများတွင် ပြောဆိုကြသော ဗမာနွယ်ဝင် စကားခွဲဖြစ်သည်။ * '''[[တောင်ရိုးလူမျိုး|တောင်ရိုးစကား]]''' (Taungyo) : ရှမ်းပြည်နယ်တောင်ပိုင်းတွင် ပြောဆိုကြပြီး အခြားသော ဒေသန္တရစကားများကဲ့သို့ပင် ဗမာနွယ်အုပ်စုဝင် စကားတစ်မျိုး ဖြစ်သည်။ ==ပြောဆိုသူဦးရေ== ဗမာဘာသာစကားကို မိခင်ဘာသာစကားအဖြစ် ပြောသူအရေအတွက်သည် ၃၈,၈၀၀,၂၉၀‌ဦးအထိရှိရာ ၎င်းသည် ဗမာနွယ်စုစုပေါင်း (၄၃,၉၁၇,၃၀၆ဦး, ၁၀၀%) တွင် ၈၈.၃၄% ခန့်အထိ ပြောဆိုကြသည်။ ခန့်မှန်းခြေအားဖြင့် ကမ္ဘာတစ်ဝန်းလုံးရှိ မိခင်ဘာသာစကား ပြောဆိုသူအရေအတွက်ကို အောက်တွင်ဖော်ပြထားသော ဗမာနွယ်ဘာသာစကားများ (၂၀၂၁-၂၂) {| class="wikitable sortable" ! မျိုးနွယ် !! ပြောဆိုသူဦးရေ !ရာခိုင်နှုန်း |- | [[ဗမာ |မြန်မာ ဗမာ]] || align="center" | 38,800,290 |88.34% |- | [[Rakhine|ရခိုင် ဗမာ]] || align="center" |3,500,570 |7.9% |- | [[ထားဝယ်|ထားဝယ် ဗမာ]] || align="center" |690,790 |1.34% |- | [[မာရမာကြီး |မာရမာ ဗမာ]]|| align="center" |249,000 |0.56% |- | [[ဓနု |ဓနု ဗမာ]]|| align="center" |224,560 |0.51% |- | [[အင်းသား|အင်းသား ဗမာ]]|| align="center" |250,000 |0.56% |- | [[ဇိုင်ဝါးလူမျိုး|ဇိုင်ဝါး ဗမာ]] || align="center" |120,610 |0.27% |- | [[လော်ဝေါ်|လော်ဝေါ် ဗမာ]]|| align="center" |108,236 |0.24% |- | [[လချိဒ်|လချိဒ် ဗမာ]] || align="center" |40,050 |0.09.% |- | [[အာချန်|အာချန် ဗမာ]]|| align="center" |30,000 |0.06% |- | [[ဖွန်း|ဖွန်း ဗမာ]]|| align="center" |1500 |0.003% |- | [[ပေလာ|ပေလာ ဗမာ]]|| align="center" |1000 |0.002% |- | [[ချာရှန်|ငေါချင် ဗမာ]]|| align="center" | 600 |>0.001% |- | [[ရှန်းတောက်|ရှန်းတောက် ဗမာ]]|| align="center" |100 |>0.0002% |- !စုစုပေါင်း !43,917,306 !100% |} == မှတ်စု == {{Reflist}} == ကိုးကား == * Bernot, D. (1958). "rapports phonetiques entre le dialecte marma et le birman." ''Bulletin de la Société de Linguistique de Paris'' 53: 273-294. * Bernot, D. (1965). "The vowel systems of Arakanese and ." ''Lingua'' 15: 463-474. * Burling, Robbins (1967). ''Proto Lolo–Burmese.'' Bloomington: Indiana University. * Clerk, F. V. (1911). ''A manual of the Lawngwaw or Măru language, containing: the grammatical principles of the language, glossaries of special terms, colloquial exercises, and Maru-English and English-Maru vocabularies.'' Rangoon: American Baptist mission press. * Dai, Qing-xia (1981). "Zai-wa-yu shi-dong fan-chou di xing-tai bian-hua" (Morphological changes in the Zaiwa causative-verb category), in Min-zu yu-wen 1981.4:36-41. * Dai, Qing-xia (1986). Zaiwa-yu (the Atsi language). 中國大百科全書: 民族 Zhong-guo da-bai-ke quan-shu: Min-zu. (Magna Encyclopedia Sinica: Ethnology Volume). Beijing : 中國大百科全書出版社 : 新華書店經銷 Zhongguo da bai ke quan shu chu ban she : Xin hua shu dian jing xiao * Edmondson, Jerold A. (1992) Trip Notebook and Tapes on Bela Language. Unpublished, cited by Mann 1998. * Henderson, Eugénie J. A. (1986). "Some hitherto unpublished material on Northern (Megyaw) Hpun." John McCoy and Timothy Light, eds. ''Contributions to Sino-Tibetan Studies'': 101-134. * Huang Bufan 黃布凡, ed. (1992). 藏緬語族語言詞匯 ''Zangmianyuzu yuyan cihui / A Tibeto-Burman Lexicon''. Beijing: 中央民族大學出版社 Zhongyang minzu daxue chubanshe, 1992. * Luce, G. H. (1985). ''Phases of Pre-Pagán Burma: Languages and History.'' Oxford: Oxford University Press. * Mann, Noel Walter. 1998. [http://www.sil.org/system/files/reapdata/13/23/90/132390921332299549002345810814448043482/Proto_Northern_Burmic.pdf A phonological reconstruction of Proto Northern Burmic]. Unpublished thesis. Arlington: The University of Texas. * Maran, L. R. (1971a). "A note on the development of tonal systems in Tibeto-Burman." ''Occasional Publications of the Wolfenden Society on Tibeto-Burman Linguistics'' 2. * Maran, L. R. (1971b). "Burmese and Jingpho: a study of tonal linguistic processes." ''Occasional Publications of the Wolfenden Society on Tibeto-Burman Linguistics'' 4. * Pe Maung Tin (1933). "The dialect of Tavoy." ''Journal of the Burma Research Society'' 23.1: 31-46. * [[ဂျွန် အိုကဲလ်|Okell, John]] (1988). "Notes on Tone Alternation in Maru Verbs". David Bradley, et al. eds. ''Prosodic Analysis and Asian Linguistics: to honour R.K. Sprigg.'' (Pacific Linguistics C-104). Canberra, A.C.T., Australia: Dept. of Linguistics, Research School of Pacific Studies, Australian National University:109-114. * Okell, John (1989). "Yaw: a dialect of Burmese". ''South East Asian linguistics: essays in honour of Eugénie J A Henderson.'' Ed. J H C S Davidson. London, SOAS:199-219. * Sawada Hideo (1999). "Outline of Phonology of Lhaovo (Maru) of Kachin State/". ''Linguistic & Anthropological Study of the Shan Culture Area, report of research project, Grant-in-Aid for International Scientific Research (Field Research):97-147.'' * Sprigg, R. K. (1963). "A comparison of Arakanese and Burmese based on phonological formulae." Shorto, H.L. (ed.) ''Linguistic Comparison in South East Asia and the Pacific'': 109-132. * Taylor, L. F. (1922). "The dialects of Burmese." ''Journal of the Burma Research Society'' 11: 89-97. * Wannemacher, Mark W. (1995-7). Notes on Achang, Atsi, Jinghpaw, Lashi, and Maru. (unpublished manuscript cited by Mann 1998). * Wannemacher, Mark W. (1998) ''Aspects of Zaiwa Prosody: an Autosegmental Account.'' Summer Institute of Linguistics/University of Texas at Arlington. * Xu Xijian 徐悉艱 and Xu Guizhen 徐桂珍 (1984). 景頗族語言簡誌(載瓦語) / ''Jingpozu yuyan jianzhi (Zaiwa yu).'' Beijing: 民族出版社Minzu chubanshe, 1984. * Yabu Shirō 藪 司郎 (1980). "ビルマ語ヨー方言の資料 Birumago Yō hōgen no shiryō / Linguistic Data of the Yaw Dialect of the Burmese Language." アジア・アフリカ言語文化研究 ''Ajia Afurika gengo bunka kenkyū / Journal of Asian and African Studies'' 19: 164-182. * Yabu Shirō 藪 司郎 (1981a). "ビルマ語タウンヨウ方言の資料 Birumago Taunyou hōgen no shiryō / Linguistic Data of the Taung'yo Dialect of the Burmese Language." アジア・アフリカ言語文化研究 ''Ajia Afurika gengo bunka kenkyū / Journal of Asian and African Studies'' 21: 154-187. * Yabu Shirō 藪 司郎 (1981b). "ビルマ語ダヌ方言の会話テキスト Birumago Danu hōgen no kaiwa tekisuto / Conversational Texts of the Danu Dialect of Burmese." アジア・アフリカ言語文化研究 ''Ajia Afurika gengo bunka kenkyū / Journal of Asian and African Studies'' 22: 124-138. * Yabu Shirō 藪 司郎 (1982). アツィ語基礎語彙集 / ''Atsigo kiso goishū / Classified dictionary of the Atsi or Zaiwa language (Sadon dialect) with Atsi, Japanese and English indexes.'' Tokyo: 東京外国語大学アジア・アフリカ言語文化研究所 Tōkyō Gaikokugo Daigaku Ajia Afurika Gengo Bunka Kenkyūjo. * Yabu Shirō 藪 司郎 (1988). A preliminary report on the study of the Maru, Lashi and Atsi languages of Burma. In Yoshiaki Ishizawa (ed.), Historical and cultural studies in Burma, 65-132. Tokyo: Institute of Asian Studies, Sophia University. [[Category:မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဘာသာစကားများ]] [[ကဏ္ဍ:ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများ|*]] 9jlk9wkmve6zq15vfqbu381i8dr6s5p 1051672 1051671 2026-09-07T07:01:38Z ~2026-48420-21 147892 /* ပြောဆိုသူဦးရေ */ 1051672 wikitext text/x-wiki {{Infobox language family |name = ဗမာနွယ်ဘာသာစကားများ |region = [[မြန်မာနိုင်ငံ]]၊ [[ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံ]]၊ [[အိန္ဒိယနိုင်ငံ]] |familycolor = Sino-Tibetan |fam2 = [[တိဗက်-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများ|တိဗက်-ဗမာနွယ်]] |fam3 = [[:en: ဗမာ-ချမ်းနွယ် ဘာသာစကားများ |ဗမာ-ချိအန်]]? |fam4 = [[လိုလို-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများ|လိုလို-ဗမာနွယ်]] |child1 = မြောက်ပိုင်း ဗမာနွယ် |child2 = တောင်ပိုင်း ဗမာနွယ် |glotto = burm1266 |glottorefname = ဗမာနွယ် }} [[File:Langues Birmanes.png |thumb| ဗမာနွယ်ဘာသာစကားများအား]] '''ဗမာနွယ်ဘာသာစကားများ''' ({{lang-en|Burmish languages}}) သို့မဟုတ် '''မြန်မာနွယ်ဘာသာစကားများ''' သည် [[တရုတ်-တိဗက်နွယ် ဘာသာစကားများ|တရုတ်-တိဗက် ဘာသာစကားမိသားစု]]ကြီး၏ [[လိုလို-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများ|လိုလို-ဗမာအုပ်စု]]ခွဲတွင် ပါဝင်သော ပင်မဘာသာစကားမျိုးနွယ်စုကြီး တစ်ခုဖြစ်သည်။<ref>{{cite book |last=Bradley |first=David |title=Tibeto-Burman languages and classification |year=၁၉၉၇ |publisher=Pacific Linguistics |location=Canberra |language=en}}</ref> ဤဘာသာစကားအုပ်စုကို ပြောဆိုကြသော တိုင်းရင်းသားအများစုသည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]] (အထူးသဖြင့် ကချင်ပြည်နယ်၊ ရှမ်းပြည်နယ်နှင့် အလယ်ပိုင်းဒေသများ)၊ [[တရုတ်နိုင်ငံ]] (ယူနန်ပြည်နယ် အနောက်တောင်ပိုင်း) တို့တွင် အဓိက နေထိုင်ကြပြီး၊ အချို့ကို [[ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံ]] နှင့် [[အိန္ဒိယနိုင်ငံ]] အရှေ့မြောက်ပိုင်းတို့တွင်လည်း တွေ့ရှိရသည်။ == မျိုးနွယ်စုခွဲခြားခြင်း == ဘာသာစကားဗေဒပညာရှင် ဒေးဗစ်ဘရက်ဒ်လေ (David Bradley) ၏ ခွဲခြားမှုအရ ဗမာနွယ်ဘာသာစကားများကို ပထဝီဝင်နှင့် သဒ္ဒါစနစ်များအပေါ် မူတည်၍ အဓိကအားဖြင့် အုပ်စုကြီး နှစ်ခု ထပ်မံခွဲခြားထားသည်။<ref name="bradley1997"/> === ၁။ မြောက်ပိုင်းဗမာနွယ်ဘာသာစကားများ (Northern Burmish) === ဤအုပ်စုဝင် ဘာသာစကားများကို ပြောဆိုသူများသည် မြန်မာနိုင်ငံမြောက်ပိုင်း ကချင်ပြည်နယ်နှင့် တရုတ်-မြန်မာနယ်စပ် ယူနန်ပြည်နယ်တို့တွင် အများဆုံး နေထိုင်ကြသည်။ ကချင်မျိုးနွယ်စုကြီး (ဂျင်းဖော) ဝန်းကျင်တွင် နေထိုင်ကြသဖြင့် ယဉ်ကျေးမှုချင်း နီးစပ်ကြသည်။ ထင်ရှားသော ဘာသာစကားများမှာ - * [[မရူဘာသာစကား|မရူ]] (Maru / Lawngwaw) * [[လရှီဘာသာစကား|လရှီ]] (Lashi / Lacid) * [[အတ္ထစိဘာသာစကား|အဇီး]] (Atsi / Zaiwa) * [[မိုင်းသာဘာသာစကား|မိုင်းသာ]] / အာချန် (Achang / Maingtha) * [[ပန်ဝါဘာသာစကား|ပန်ဝါ]] (Pela / Bola) === ၂။ တောင်ပိုင်းဗမာနွယ်ဘာသာစကားများ (Southern Burmish) === ဤအုပ်စုတွင် မြန်မာနိုင်ငံ၏ ရုံးသုံးနှင့် ပင်မဘာသာစကားဖြစ်သော ဗမာစကားနှင့် ၎င်း၏ ဒေသန္တရစကားခွဲများ အဓိက ပါဝင်သည်။ * '''[[ဗမာဘာသာစကား]]''' (Standard Burmese) * '''ဒေသန္တရ မူကွဲစကားများ:''' [[ရခိုင်ဘာသာစကား|ရခိုင်စကား]] (Arakanese)၊ [[ထားဝယ်စကား]] (Tavoyan)၊ [[အင်းသားလူမျိုး|အင်းသားစကား]]၊ [[ဓနုလူမျိုး|ဓနုစကား]] နှင့် [[တောင်ရိုးလူမျိုး|တောင်ရိုးစကား]] တို့ ဖြစ်ကြသည်။ ရခိုင်နှင့် ထားဝယ်စကားတို့သည် ဗမာစာပေ ရေးထုံးဟောင်း၏ သံပြောင်းရစ်သံ (Rhotic 'R' sound) များကို ယနေ့တိုင် ထိန်းသိမ်းထားသည့် ဝိသေသ ရှိကြသည်။<ref>{{cite journal |last=Nishi |first=Yoshio |title=The Dialects of Burmese |journal=Journal of Asian and African Studies |year=၁၉၇၇ |volume=13 |pages=41–49 |language=en}}</ref> == ပါဝင်သည့်ဘာသာစကားများ == === လာမာ (၂၀၁၂) === ဤအုပ်စုတွင်ပါဝင်သည့် ဘာသာစကားများ၏ အသံအနိမ့်အမြင့် (တက်ကျသံ) အပေါ်မူတည်၍ လာမာ (၂၀၁၂) က အောက်ပါအတိုင်း အမျိုးအစားခွဲခြားထားသည်။ * '''ဗမာနွယ်''' **[[မြန်မာဘာသာစကား|ဗမာဘာသာဗဟိုချက်အုပ်စု]] (တောင်ပိုင်းဗမာနွယ်) ** မိုင်းသာ-ဇိုင်ဝါး (မြောက်ပိုင်းဗမာနွယ်) *** မိုင်းသာအုပ်စု **** [[အာချန်ဘာသာစကား|မိုင်းသာ]] *** ဇိုင်ဝါးအုပ်စု<br> **** ပေါ်လာ (ပေါ်လာ) **** လရှီ-ဇိုင်ဝါး ***** လရှီ (လချိတ်) ***** မရူ၊ ဇိုင်ဝါး(အဇီး) === နိရှိဘာသာစကား (၁၉၉၉) === နိရှိစကားကို ဗမာနွယ်ဘာသာစကားတို့၏ရှေးဦးဘာသာစကားဖြစ်သော ရှေးမြန်မာစကား၏ စကားလုံးအသုံးအနှုန်းများမှတဆင့် ယနေ့ခေတ်ဗမာနွယ်ဘာသာစကားအသီးသီးတို့တွင် ပြောင်းလဲလာပုံအပေါ်တွင်အခြေခံ၍ ဗမာအုပ်စုနှင့် မရူအုပ်စုဟူ၍ အုပ်စုနှစ်ခုခွဲခြားထားသည်။ ဗမာအုပ်စုတွင်ပါဝင်သောဘာသာစကားများမှာ ဗမာစကား၊ မိုင်းသာစကားနှင့် ယူနန်ပြည်နယ် တယ်ဟုန်ခရိုင်တွင်နေထိုင်သော လူဦးရေ ၁၀၀ ခန့်ကသာပြောဆိုကြသော ရှန်းတောင်စကားတို့ဖြစ်ကြသည်။ မရူအုပ်စုတွင်ပါဝင်သောဘာသာစကားများမှာ အဇီး(ဇိုင်ဝါး)၊ လရှီ(လချိတ်၊ မရူနှင့် ပေါ်လာစကားတို့ဖြစ်ကြသည်။ ဗမာအုပ်စုဝင်ဘာသာစကားများစွာထဲမှ ရခိုင်စကားတွင် ''ရ'' နှင့် ''ယ ''တို့သည် အသံမတူညီသော ဗျည်းအက္ခရာများဖြစ်ကြသော်လည်း ဗမာစကားတွင်မူ ထိုဗျည်းနှစ်ခုစလုံးသည် ''ယ'' ဗျည်းသံအဖြစ်သို့ ပြောင်းလဲရောနှောသွားခဲ့ပြီး အခြားဗမာအုပ်စုဝင်ဘာသာစကားအများစုသည်လည်း ထိုနည်းတူပင်ဖြစ်သည်။ ထားဝယ်စကားတွင်မူ ''ကျောင်း'' ကို ''က္လောင်း၊ မြေ ''ကို '' မ္လေ ''စသည်ဖြင့် လဆွဲသံများကို ယနေ့အချိန်အထိ တွေ့ရှိနိုင်သေးသည်။ ရှေးမြန်မာစကားတွင် တွေ့ရှိရသော ယပင့်နှင့် ရရစ် ဗျည်းတွဲကိုမူ ဗမာအုပ်စုဝင်မည်သည့်ဘာသာစကားတွင်မှ မတွေ့ရတော့ပေ။ [[မြိတ်စကား|ဘိတ်စကား]]မှာမူ မြန်မာဒေသိယစကားများတွင် လေ့လာမှုအနည်းငယ်သာပြုလုပ်နိုင်သေးသည့် ဘာသာစကားတစ်ခုဖြစ်သည်။ * [[မြန်မာဘာသာစကား|ဗမာစကား]] (ရုံးသုံးမြန်မာဘာသာနှင့် ရခိုင်ဘာသာစကား စသည်တို့ ပါဝင်သည်) * [[အာချန်ဘာသာစကား|မိုင်းသာစကား]] * ရှန်းတောင်စကား * [[ဖွန်းဘာသာစကား|ဖွန်းစကား]] * [[ဓနုဘာသာစကား|ဓနုစကား]] ; မရူအုပ်စုဝင်ဘာသာစကားများ * [[Zaiwa language|ဇိုင်ဝါး(အဇီး)]] * ပေါ်လာစကား [[Lashi language|လရှီစကား]] * မရူ(လော်ဝေါ် === ဘရက်ဒလေ (၁၉၉၇) === ဒေးဗဒ် ဘရက်ဒလေ က ထိုင်းနိုင်ငံအနောက်ပိုင်းတွင်ပြောဆိုသည့် ပျောက်ကွယ်လုနီးနီး လိုလို-ဗမာအုပ်စုဝင်ဘာသာစကားတစ်ခုဖြစ်သော ဥဂွန်စကားကို လိုလိုနွယ်အုပ်စုတွင်မထည့်သွင်းပဲ ဗမာနွယ်အုပ်စုတွင်ထည့်သွင်းထားသည်။ * ဥဂွန်-ဗမာနွယ်<br> ** ဥဂွန်နွယ် ** ဗမာနွယ်<br> *** ဗမာဘာသာစကား *** အခြားဗမာအုပ်စု<br> **** ဖွန်း **** ဗမာနွယ် ဗဟိုချက်အုပ်စု<br> ***** မရူ၊ အဇီး ***** လရှီ၊ မိုင်းသာ၊ ပေါ်လာ၊ ရှန်းတောင် === ၁။ မြောက်ပိုင်းဗမာနွယ်ဘာသာစကားများ (Northern Burmish) === မြောက်ပိုင်းဗမာနွယ်ဘာသာစကားများကို မြန်မာနိုင်ငံမြောက်ပိုင်း (ကချင်ပြည်နယ်နှင့် ရှမ်းပြည်နယ်မြောက်ပိုင်း)၊ တရုတ်နိုင်ငံ ယူနန်ပြည်နယ် အနောက်တောင်ပိုင်းတို့တွင် နေထိုင်ကြသော တိုင်းရင်းသားများက အဓိက ပြောဆိုကြသည်။<ref name="bradley1997"/> * '''[[မရူဘာသာစကား|မရူစကား]]''' (Maru / လောင်ဝေါ် - Lawngwaw) : မြန်မာနိုင်ငံ ကချင်ပြည်နယ်နှင့် တရုတ်-မြန်မာနယ်စပ်တို့တွင် အများဆုံးပြောဆိုကြသည်။<ref name="ethnologue_burmish">{{cite web |url=https://www.ethnologue.com/subgroups/burmish |title=Burmish Languages |website=Ethnologue |access-date=၁၂ ဇွန် ၂၀၂၆ |language=en}}</ref> * '''[[လရှီဘာသာစကား|လရှီစကား]]''' (Lashi / လာစိဒ် - Lacid) : မရူစကားနှင့် အလွန်နီးစပ်သော ဘာသာစကား ဖြစ်သည်။ * '''[[အတ္ထစိဘာသာစကား|အဇီးစကား]]''' (Atsi / ဇိုင်ဝါး - Zaiwa) : တရုတ်နိုင်ငံ ယူနန်ပြည်နယ်ရှိ ဂျင်းဖော (ကချင်) ကမ္ပည်းအောက်တွင် သတ်မှတ်ထားသော်လည်း ဘာသာစကားဗေဒအရ ဗမာနွယ်ဝင် စကားဖြစ်သည်။ * '''[[မိုင်းသာဘာသာစကား|မိုင်းသာစကား]]''' (Achang / အာချန်) : မြန်မာနိုင်ငံ ရှမ်းပြည်နယ်မြောက်ပိုင်း မိုင်းသာဒေသနှင့် ယူနန်ပြည်နယ် လုံချန်းခရိုင်တို့တွင် အများဆုံး ပြောဆိုကြသည်။ * '''[[ပန်ဝါဘာသာစကား|ပန်ဝါစကား]]''' (Pela / ဘိုလာ - Bola) : ပြောဆိုသူဦးရေ အနည်းငယ်သာရှိသော မထင်ရှားသည့် မြောက်ပိုင်းဗမာနွယ်ဝင် စကားတစ်ခု ဖြစ်သည်။<ref>{{cite book |last=Thurgood |first=Graham |first2=LaPolla |second2=Randy J. |title=The Sino-Tibetan Languages |url=https://archive.org/details/sinotibetanlangu0000grah |year=၂၀၀၃ |publisher=Routledge |language=en}}</ref> * '''ဖွန်းဘာသာစကား''' (Hpon / Phun) : မြန်မာနိုင်ငံ ကချင်ပြည်နယ် ဧရာဝတီမြစ်ကျဉ်းတစ်လျှောက်တွင် နေထိုင်ခဲ့ကြသော ဟိုပိလူမျိုးများ၏ ဘာသာစကားဖြစ်ပြီး လက်ရှိတွင် ပြောဆိုသူမရှိသလောက် ပျောက်ကွယ်လုနီးပါး ဖြစ်နေသော ဘာသာစကား (Nearly Extinct Language) အဖြစ် မှတ်တမ်းဝင်ထားသည်။<ref name="ethnologue_burmish"/> === ၂။ တောင်ပိုင်းဗမာနွယ်ဘာသာစကားများ (Southern Burmish) === တောင်ပိုင်းဗမာနွယ်ဘာသာစကားများတွင် မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပင်မရုံးသုံးစကားဖြစ်သော ဗမာစကားနှင့် ၎င်း၏ ဒေသန္တရ မူကွဲစကားရပ်များ ပါဝင်သည်။ ၎င်းတို့သည် သမိုင်းဦးအသံထွက်ဗေဒ ဆင့်ကဲပြောင်းလဲမှုစနစ်ချင်း တူညီကြသည်။<ref name="Nishi1977">{{cite journal |last=Nishi |first=Yoshio |title=The Dialects of Burmese |journal=Journal of Asian and African Studies |year=၁၉၇၇ |volume=13 |pages=၄၁–၄၉ |language=en}}</ref> * '''[[ဗမာဘာသာစကား|ဗမာစကား]]''' (Standard Burmese) : မြန်မာနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံတော်ရုံးသုံး စံပြဘာသာစကား ဖြစ်သည်။ * '''[[ရခိုင်ဘာသာစကား|ရခိုင်စကား]]''' (Arakanese / ရခိုင်ဒေသန္တရစကား) : ရခိုင်ပြည်နယ်နှင့် ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံတို့တွင် ပြောဆိုကြပြီး၊ ရှေးဟောင်းဗမာစာ ရေးထုံးပါ ‘ရကောက်’ (Rhotic 'R' sound) အသံထွက်ကို ယနေ့တိုင် ထိန်းသိမ်းထားသည်။<ref name="Nishi1977"/> * '''[[ထားဝယ်စကား]]''' (Tavoyan / ထားဝယ်ဒေသန္တရစကား) : မြန်မာနိုင်ငံ တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး ထားဝယ်ခရိုင်တွင် ပြောဆိုကြပြီး ရှေးဟောင်းဗမာစကား၏ သရသံနှင့် ဗျည်းတွဲသံ အကြွင်းအကျန်များစွာ ပါဝင်သည်။ * '''[[အင်းသားလူမျိုး|အင်းသားစကား]]''' (Intha) : ရှမ်းပြည်နယ်တောင်ပိုင်း [[အင်းလေးကန်]] ဝန်းကျင်တွင် နေထိုင်ကြသော အင်းသားလူမျိုးများ ပြောဆိုသည့် ဗမာနွယ်ဝင် စကားခွဲတစ်ခု ဖြစ်သည်။ * '''[[ဓနုလူမျိုး|ဓနုစကား]]''' (Danu) : ရှမ်းပြည်နယ်တောင်ပိုင်း ကလော၊ ပင်းတယဒေသများတွင် ပြောဆိုကြသော ဗမာနွယ်ဝင် စကားခွဲဖြစ်သည်။ * '''[[တောင်ရိုးလူမျိုး|တောင်ရိုးစကား]]''' (Taungyo) : ရှမ်းပြည်နယ်တောင်ပိုင်းတွင် ပြောဆိုကြပြီး အခြားသော ဒေသန္တရစကားများကဲ့သို့ပင် ဗမာနွယ်အုပ်စုဝင် စကားတစ်မျိုး ဖြစ်သည်။ ==ပြောဆိုသူဦးရေ== ဗမာဘာသာစကားကို မိခင်ဘာသာစကားအဖြစ် ပြောသူအရေအတွက်သည် ၃၈,၈၀၀,၂၉၀‌ဦးအထိရှိရာ ၎င်းသည် ဗမာနွယ်စုစုပေါင်း (၄၃,၉၁၇,၃၀၆ဦး, ၁၀၀%) တွင် ၈၈.၃၄% ခန့်အထိ ပြောဆိုကြသည်။ ခန့်မှန်းခြေအားဖြင့် ကမ္ဘာတစ်ဝန်းလုံးရှိ မိခင်ဘာသာစကား ပြောဆိုသူအရေအတွက်ကို အောက်တွင်ဖော်ပြထားသော ဗမာနွယ်ဘာသာစကားများ (၂၀၂၁-၂၂) {| class="wikitable sortable" ! မျိုးနွယ် !! ပြောဆိုသူဦးရေ !ရာခိုင်နှုန်း |- | [[ဗမာ |မြန်မာ ဗမာ]] || align="center" | 38,800,290 |88.34% |- | [[Rakhine|ရခိုင် ဗမာ]] || align="center" |3,500,570 |7.9% |- | [[ထားဝယ်|ထားဝယ် ဗမာ]] || align="center" |690,790 |1.34% |- | [[မာရမာကြီး |မာရမာ ဗမာ]]|| align="center" |249,000 |0.56% |- | [[ဓနု |ဓနု ဗမာ]]|| align="center" |224,560 |0.51% |- | [[အင်းသား|အင်းသား ဗမာ]]|| align="center" |250,000 |0.56% |- | [[ဇိုင်ဝါးလူမျိုး|ဇိုင်ဝါး ဗမာ]] || align="center" |120,610 |0.27% |- | [[လော်ဝေါ်|လော်ဝေါ် ဗမာ]]|| align="center" |108,236 |0.24% |- | [[လချိဒ်|လချိဒ် ဗမာ]] || align="center" |40,050 |0.09.% |- | [[အာချန်|အာချန် ဗမာ]]|| align="center" |30,000 |0.06% |- | [[ဖွန်း|ဖွန်း ဗမာ]]|| align="center" |1500 |0.003% |- | [[ပေလာ|ပေလာ ဗမာ]]|| align="center" |1000 |0.002% |- | [[ချာရှန်|ငေါချင် ဗမာ]]|| align="center" | 600 |>0.001% |- | [[ရှန်းတောက်|ရှန်းတောက် ဗမာ]]|| align="center" |100 |>0.0002% |- !စုစုပေါင်း !44,017,306 !100% |} == မှတ်စု == {{Reflist}} == ကိုးကား == * Bernot, D. (1958). "rapports phonetiques entre le dialecte marma et le birman." ''Bulletin de la Société de Linguistique de Paris'' 53: 273-294. * Bernot, D. (1965). "The vowel systems of Arakanese and ." ''Lingua'' 15: 463-474. * Burling, Robbins (1967). ''Proto Lolo–Burmese.'' Bloomington: Indiana University. * Clerk, F. V. (1911). ''A manual of the Lawngwaw or Măru language, containing: the grammatical principles of the language, glossaries of special terms, colloquial exercises, and Maru-English and English-Maru vocabularies.'' Rangoon: American Baptist mission press. * Dai, Qing-xia (1981). "Zai-wa-yu shi-dong fan-chou di xing-tai bian-hua" (Morphological changes in the Zaiwa causative-verb category), in Min-zu yu-wen 1981.4:36-41. * Dai, Qing-xia (1986). Zaiwa-yu (the Atsi language). 中國大百科全書: 民族 Zhong-guo da-bai-ke quan-shu: Min-zu. (Magna Encyclopedia Sinica: Ethnology Volume). Beijing : 中國大百科全書出版社 : 新華書店經銷 Zhongguo da bai ke quan shu chu ban she : Xin hua shu dian jing xiao * Edmondson, Jerold A. (1992) Trip Notebook and Tapes on Bela Language. Unpublished, cited by Mann 1998. * Henderson, Eugénie J. A. (1986). "Some hitherto unpublished material on Northern (Megyaw) Hpun." John McCoy and Timothy Light, eds. ''Contributions to Sino-Tibetan Studies'': 101-134. * Huang Bufan 黃布凡, ed. (1992). 藏緬語族語言詞匯 ''Zangmianyuzu yuyan cihui / A Tibeto-Burman Lexicon''. Beijing: 中央民族大學出版社 Zhongyang minzu daxue chubanshe, 1992. * Luce, G. H. (1985). ''Phases of Pre-Pagán Burma: Languages and History.'' Oxford: Oxford University Press. * Mann, Noel Walter. 1998. [http://www.sil.org/system/files/reapdata/13/23/90/132390921332299549002345810814448043482/Proto_Northern_Burmic.pdf A phonological reconstruction of Proto Northern Burmic]. Unpublished thesis. Arlington: The University of Texas. * Maran, L. R. (1971a). "A note on the development of tonal systems in Tibeto-Burman." ''Occasional Publications of the Wolfenden Society on Tibeto-Burman Linguistics'' 2. * Maran, L. R. (1971b). "Burmese and Jingpho: a study of tonal linguistic processes." ''Occasional Publications of the Wolfenden Society on Tibeto-Burman Linguistics'' 4. * Pe Maung Tin (1933). "The dialect of Tavoy." ''Journal of the Burma Research Society'' 23.1: 31-46. * [[ဂျွန် အိုကဲလ်|Okell, John]] (1988). "Notes on Tone Alternation in Maru Verbs". David Bradley, et al. eds. ''Prosodic Analysis and Asian Linguistics: to honour R.K. Sprigg.'' (Pacific Linguistics C-104). Canberra, A.C.T., Australia: Dept. of Linguistics, Research School of Pacific Studies, Australian National University:109-114. * Okell, John (1989). "Yaw: a dialect of Burmese". ''South East Asian linguistics: essays in honour of Eugénie J A Henderson.'' Ed. J H C S Davidson. London, SOAS:199-219. * Sawada Hideo (1999). "Outline of Phonology of Lhaovo (Maru) of Kachin State/". ''Linguistic & Anthropological Study of the Shan Culture Area, report of research project, Grant-in-Aid for International Scientific Research (Field Research):97-147.'' * Sprigg, R. K. (1963). "A comparison of Arakanese and Burmese based on phonological formulae." Shorto, H.L. (ed.) ''Linguistic Comparison in South East Asia and the Pacific'': 109-132. * Taylor, L. F. (1922). "The dialects of Burmese." ''Journal of the Burma Research Society'' 11: 89-97. * Wannemacher, Mark W. (1995-7). Notes on Achang, Atsi, Jinghpaw, Lashi, and Maru. (unpublished manuscript cited by Mann 1998). * Wannemacher, Mark W. (1998) ''Aspects of Zaiwa Prosody: an Autosegmental Account.'' Summer Institute of Linguistics/University of Texas at Arlington. * Xu Xijian 徐悉艱 and Xu Guizhen 徐桂珍 (1984). 景頗族語言簡誌(載瓦語) / ''Jingpozu yuyan jianzhi (Zaiwa yu).'' Beijing: 民族出版社Minzu chubanshe, 1984. * Yabu Shirō 藪 司郎 (1980). "ビルマ語ヨー方言の資料 Birumago Yō hōgen no shiryō / Linguistic Data of the Yaw Dialect of the Burmese Language." アジア・アフリカ言語文化研究 ''Ajia Afurika gengo bunka kenkyū / Journal of Asian and African Studies'' 19: 164-182. * Yabu Shirō 藪 司郎 (1981a). "ビルマ語タウンヨウ方言の資料 Birumago Taunyou hōgen no shiryō / Linguistic Data of the Taung'yo Dialect of the Burmese Language." アジア・アフリカ言語文化研究 ''Ajia Afurika gengo bunka kenkyū / Journal of Asian and African Studies'' 21: 154-187. * Yabu Shirō 藪 司郎 (1981b). "ビルマ語ダヌ方言の会話テキスト Birumago Danu hōgen no kaiwa tekisuto / Conversational Texts of the Danu Dialect of Burmese." アジア・アフリカ言語文化研究 ''Ajia Afurika gengo bunka kenkyū / Journal of Asian and African Studies'' 22: 124-138. * Yabu Shirō 藪 司郎 (1982). アツィ語基礎語彙集 / ''Atsigo kiso goishū / Classified dictionary of the Atsi or Zaiwa language (Sadon dialect) with Atsi, Japanese and English indexes.'' Tokyo: 東京外国語大学アジア・アフリカ言語文化研究所 Tōkyō Gaikokugo Daigaku Ajia Afurika Gengo Bunka Kenkyūjo. * Yabu Shirō 藪 司郎 (1988). A preliminary report on the study of the Maru, Lashi and Atsi languages of Burma. In Yoshiaki Ishizawa (ed.), Historical and cultural studies in Burma, 65-132. Tokyo: Institute of Asian Studies, Sophia University. [[Category:မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဘာသာစကားများ]] [[ကဏ္ဍ:ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများ|*]] ttzxxtxlohuhf1k2r90xvcd74ckqo82 1051673 1051672 2026-09-07T07:03:15Z ~2026-48420-21 147892 /* ပြောဆိုသူဦးရေ */ 1051673 wikitext text/x-wiki {{Infobox language family |name = ဗမာနွယ်ဘာသာစကားများ |region = [[မြန်မာနိုင်ငံ]]၊ [[ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံ]]၊ [[အိန္ဒိယနိုင်ငံ]] |familycolor = Sino-Tibetan |fam2 = [[တိဗက်-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများ|တိဗက်-ဗမာနွယ်]] |fam3 = [[:en: ဗမာ-ချမ်းနွယ် ဘာသာစကားများ |ဗမာ-ချိအန်]]? |fam4 = [[လိုလို-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများ|လိုလို-ဗမာနွယ်]] |child1 = မြောက်ပိုင်း ဗမာနွယ် |child2 = တောင်ပိုင်း ဗမာနွယ် |glotto = burm1266 |glottorefname = ဗမာနွယ် }} [[File:Langues Birmanes.png |thumb| ဗမာနွယ်ဘာသာစကားများအား]] '''ဗမာနွယ်ဘာသာစကားများ''' ({{lang-en|Burmish languages}}) သို့မဟုတ် '''မြန်မာနွယ်ဘာသာစကားများ''' သည် [[တရုတ်-တိဗက်နွယ် ဘာသာစကားများ|တရုတ်-တိဗက် ဘာသာစကားမိသားစု]]ကြီး၏ [[လိုလို-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများ|လိုလို-ဗမာအုပ်စု]]ခွဲတွင် ပါဝင်သော ပင်မဘာသာစကားမျိုးနွယ်စုကြီး တစ်ခုဖြစ်သည်။<ref>{{cite book |last=Bradley |first=David |title=Tibeto-Burman languages and classification |year=၁၉၉၇ |publisher=Pacific Linguistics |location=Canberra |language=en}}</ref> ဤဘာသာစကားအုပ်စုကို ပြောဆိုကြသော တိုင်းရင်းသားအများစုသည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]] (အထူးသဖြင့် ကချင်ပြည်နယ်၊ ရှမ်းပြည်နယ်နှင့် အလယ်ပိုင်းဒေသများ)၊ [[တရုတ်နိုင်ငံ]] (ယူနန်ပြည်နယ် အနောက်တောင်ပိုင်း) တို့တွင် အဓိက နေထိုင်ကြပြီး၊ အချို့ကို [[ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံ]] နှင့် [[အိန္ဒိယနိုင်ငံ]] အရှေ့မြောက်ပိုင်းတို့တွင်လည်း တွေ့ရှိရသည်။ == မျိုးနွယ်စုခွဲခြားခြင်း == ဘာသာစကားဗေဒပညာရှင် ဒေးဗစ်ဘရက်ဒ်လေ (David Bradley) ၏ ခွဲခြားမှုအရ ဗမာနွယ်ဘာသာစကားများကို ပထဝီဝင်နှင့် သဒ္ဒါစနစ်များအပေါ် မူတည်၍ အဓိကအားဖြင့် အုပ်စုကြီး နှစ်ခု ထပ်မံခွဲခြားထားသည်။<ref name="bradley1997"/> === ၁။ မြောက်ပိုင်းဗမာနွယ်ဘာသာစကားများ (Northern Burmish) === ဤအုပ်စုဝင် ဘာသာစကားများကို ပြောဆိုသူများသည် မြန်မာနိုင်ငံမြောက်ပိုင်း ကချင်ပြည်နယ်နှင့် တရုတ်-မြန်မာနယ်စပ် ယူနန်ပြည်နယ်တို့တွင် အများဆုံး နေထိုင်ကြသည်။ ကချင်မျိုးနွယ်စုကြီး (ဂျင်းဖော) ဝန်းကျင်တွင် နေထိုင်ကြသဖြင့် ယဉ်ကျေးမှုချင်း နီးစပ်ကြသည်။ ထင်ရှားသော ဘာသာစကားများမှာ - * [[မရူဘာသာစကား|မရူ]] (Maru / Lawngwaw) * [[လရှီဘာသာစကား|လရှီ]] (Lashi / Lacid) * [[အတ္ထစိဘာသာစကား|အဇီး]] (Atsi / Zaiwa) * [[မိုင်းသာဘာသာစကား|မိုင်းသာ]] / အာချန် (Achang / Maingtha) * [[ပန်ဝါဘာသာစကား|ပန်ဝါ]] (Pela / Bola) === ၂။ တောင်ပိုင်းဗမာနွယ်ဘာသာစကားများ (Southern Burmish) === ဤအုပ်စုတွင် မြန်မာနိုင်ငံ၏ ရုံးသုံးနှင့် ပင်မဘာသာစကားဖြစ်သော ဗမာစကားနှင့် ၎င်း၏ ဒေသန္တရစကားခွဲများ အဓိက ပါဝင်သည်။ * '''[[ဗမာဘာသာစကား]]''' (Standard Burmese) * '''ဒေသန္တရ မူကွဲစကားများ:''' [[ရခိုင်ဘာသာစကား|ရခိုင်စကား]] (Arakanese)၊ [[ထားဝယ်စကား]] (Tavoyan)၊ [[အင်းသားလူမျိုး|အင်းသားစကား]]၊ [[ဓနုလူမျိုး|ဓနုစကား]] နှင့် [[တောင်ရိုးလူမျိုး|တောင်ရိုးစကား]] တို့ ဖြစ်ကြသည်။ ရခိုင်နှင့် ထားဝယ်စကားတို့သည် ဗမာစာပေ ရေးထုံးဟောင်း၏ သံပြောင်းရစ်သံ (Rhotic 'R' sound) များကို ယနေ့တိုင် ထိန်းသိမ်းထားသည့် ဝိသေသ ရှိကြသည်။<ref>{{cite journal |last=Nishi |first=Yoshio |title=The Dialects of Burmese |journal=Journal of Asian and African Studies |year=၁၉၇၇ |volume=13 |pages=41–49 |language=en}}</ref> == ပါဝင်သည့်ဘာသာစကားများ == === လာမာ (၂၀၁၂) === ဤအုပ်စုတွင်ပါဝင်သည့် ဘာသာစကားများ၏ အသံအနိမ့်အမြင့် (တက်ကျသံ) အပေါ်မူတည်၍ လာမာ (၂၀၁၂) က အောက်ပါအတိုင်း အမျိုးအစားခွဲခြားထားသည်။ * '''ဗမာနွယ်''' **[[မြန်မာဘာသာစကား|ဗမာဘာသာဗဟိုချက်အုပ်စု]] (တောင်ပိုင်းဗမာနွယ်) ** မိုင်းသာ-ဇိုင်ဝါး (မြောက်ပိုင်းဗမာနွယ်) *** မိုင်းသာအုပ်စု **** [[အာချန်ဘာသာစကား|မိုင်းသာ]] *** ဇိုင်ဝါးအုပ်စု<br> **** ပေါ်လာ (ပေါ်လာ) **** လရှီ-ဇိုင်ဝါး ***** လရှီ (လချိတ်) ***** မရူ၊ ဇိုင်ဝါး(အဇီး) === နိရှိဘာသာစကား (၁၉၉၉) === နိရှိစကားကို ဗမာနွယ်ဘာသာစကားတို့၏ရှေးဦးဘာသာစကားဖြစ်သော ရှေးမြန်မာစကား၏ စကားလုံးအသုံးအနှုန်းများမှတဆင့် ယနေ့ခေတ်ဗမာနွယ်ဘာသာစကားအသီးသီးတို့တွင် ပြောင်းလဲလာပုံအပေါ်တွင်အခြေခံ၍ ဗမာအုပ်စုနှင့် မရူအုပ်စုဟူ၍ အုပ်စုနှစ်ခုခွဲခြားထားသည်။ ဗမာအုပ်စုတွင်ပါဝင်သောဘာသာစကားများမှာ ဗမာစကား၊ မိုင်းသာစကားနှင့် ယူနန်ပြည်နယ် တယ်ဟုန်ခရိုင်တွင်နေထိုင်သော လူဦးရေ ၁၀၀ ခန့်ကသာပြောဆိုကြသော ရှန်းတောင်စကားတို့ဖြစ်ကြသည်။ မရူအုပ်စုတွင်ပါဝင်သောဘာသာစကားများမှာ အဇီး(ဇိုင်ဝါး)၊ လရှီ(လချိတ်၊ မရူနှင့် ပေါ်လာစကားတို့ဖြစ်ကြသည်။ ဗမာအုပ်စုဝင်ဘာသာစကားများစွာထဲမှ ရခိုင်စကားတွင် ''ရ'' နှင့် ''ယ ''တို့သည် အသံမတူညီသော ဗျည်းအက္ခရာများဖြစ်ကြသော်လည်း ဗမာစကားတွင်မူ ထိုဗျည်းနှစ်ခုစလုံးသည် ''ယ'' ဗျည်းသံအဖြစ်သို့ ပြောင်းလဲရောနှောသွားခဲ့ပြီး အခြားဗမာအုပ်စုဝင်ဘာသာစကားအများစုသည်လည်း ထိုနည်းတူပင်ဖြစ်သည်။ ထားဝယ်စကားတွင်မူ ''ကျောင်း'' ကို ''က္လောင်း၊ မြေ ''ကို '' မ္လေ ''စသည်ဖြင့် လဆွဲသံများကို ယနေ့အချိန်အထိ တွေ့ရှိနိုင်သေးသည်။ ရှေးမြန်မာစကားတွင် တွေ့ရှိရသော ယပင့်နှင့် ရရစ် ဗျည်းတွဲကိုမူ ဗမာအုပ်စုဝင်မည်သည့်ဘာသာစကားတွင်မှ မတွေ့ရတော့ပေ။ [[မြိတ်စကား|ဘိတ်စကား]]မှာမူ မြန်မာဒေသိယစကားများတွင် လေ့လာမှုအနည်းငယ်သာပြုလုပ်နိုင်သေးသည့် ဘာသာစကားတစ်ခုဖြစ်သည်။ * [[မြန်မာဘာသာစကား|ဗမာစကား]] (ရုံးသုံးမြန်မာဘာသာနှင့် ရခိုင်ဘာသာစကား စသည်တို့ ပါဝင်သည်) * [[အာချန်ဘာသာစကား|မိုင်းသာစကား]] * ရှန်းတောင်စကား * [[ဖွန်းဘာသာစကား|ဖွန်းစကား]] * [[ဓနုဘာသာစကား|ဓနုစကား]] ; မရူအုပ်စုဝင်ဘာသာစကားများ * [[Zaiwa language|ဇိုင်ဝါး(အဇီး)]] * ပေါ်လာစကား [[Lashi language|လရှီစကား]] * မရူ(လော်ဝေါ် === ဘရက်ဒလေ (၁၉၉၇) === ဒေးဗဒ် ဘရက်ဒလေ က ထိုင်းနိုင်ငံအနောက်ပိုင်းတွင်ပြောဆိုသည့် ပျောက်ကွယ်လုနီးနီး လိုလို-ဗမာအုပ်စုဝင်ဘာသာစကားတစ်ခုဖြစ်သော ဥဂွန်စကားကို လိုလိုနွယ်အုပ်စုတွင်မထည့်သွင်းပဲ ဗမာနွယ်အုပ်စုတွင်ထည့်သွင်းထားသည်။ * ဥဂွန်-ဗမာနွယ်<br> ** ဥဂွန်နွယ် ** ဗမာနွယ်<br> *** ဗမာဘာသာစကား *** အခြားဗမာအုပ်စု<br> **** ဖွန်း **** ဗမာနွယ် ဗဟိုချက်အုပ်စု<br> ***** မရူ၊ အဇီး ***** လရှီ၊ မိုင်းသာ၊ ပေါ်လာ၊ ရှန်းတောင် === ၁။ မြောက်ပိုင်းဗမာနွယ်ဘာသာစကားများ (Northern Burmish) === မြောက်ပိုင်းဗမာနွယ်ဘာသာစကားများကို မြန်မာနိုင်ငံမြောက်ပိုင်း (ကချင်ပြည်နယ်နှင့် ရှမ်းပြည်နယ်မြောက်ပိုင်း)၊ တရုတ်နိုင်ငံ ယူနန်ပြည်နယ် အနောက်တောင်ပိုင်းတို့တွင် နေထိုင်ကြသော တိုင်းရင်းသားများက အဓိက ပြောဆိုကြသည်။<ref name="bradley1997"/> * '''[[မရူဘာသာစကား|မရူစကား]]''' (Maru / လောင်ဝေါ် - Lawngwaw) : မြန်မာနိုင်ငံ ကချင်ပြည်နယ်နှင့် တရုတ်-မြန်မာနယ်စပ်တို့တွင် အများဆုံးပြောဆိုကြသည်။<ref name="ethnologue_burmish">{{cite web |url=https://www.ethnologue.com/subgroups/burmish |title=Burmish Languages |website=Ethnologue |access-date=၁၂ ဇွန် ၂၀၂၆ |language=en}}</ref> * '''[[လရှီဘာသာစကား|လရှီစကား]]''' (Lashi / လာစိဒ် - Lacid) : မရူစကားနှင့် အလွန်နီးစပ်သော ဘာသာစကား ဖြစ်သည်။ * '''[[အတ္ထစိဘာသာစကား|အဇီးစကား]]''' (Atsi / ဇိုင်ဝါး - Zaiwa) : တရုတ်နိုင်ငံ ယူနန်ပြည်နယ်ရှိ ဂျင်းဖော (ကချင်) ကမ္ပည်းအောက်တွင် သတ်မှတ်ထားသော်လည်း ဘာသာစကားဗေဒအရ ဗမာနွယ်ဝင် စကားဖြစ်သည်။ * '''[[မိုင်းသာဘာသာစကား|မိုင်းသာစကား]]''' (Achang / အာချန်) : မြန်မာနိုင်ငံ ရှမ်းပြည်နယ်မြောက်ပိုင်း မိုင်းသာဒေသနှင့် ယူနန်ပြည်နယ် လုံချန်းခရိုင်တို့တွင် အများဆုံး ပြောဆိုကြသည်။ * '''[[ပန်ဝါဘာသာစကား|ပန်ဝါစကား]]''' (Pela / ဘိုလာ - Bola) : ပြောဆိုသူဦးရေ အနည်းငယ်သာရှိသော မထင်ရှားသည့် မြောက်ပိုင်းဗမာနွယ်ဝင် စကားတစ်ခု ဖြစ်သည်။<ref>{{cite book |last=Thurgood |first=Graham |first2=LaPolla |second2=Randy J. |title=The Sino-Tibetan Languages |url=https://archive.org/details/sinotibetanlangu0000grah |year=၂၀၀၃ |publisher=Routledge |language=en}}</ref> * '''ဖွန်းဘာသာစကား''' (Hpon / Phun) : မြန်မာနိုင်ငံ ကချင်ပြည်နယ် ဧရာဝတီမြစ်ကျဉ်းတစ်လျှောက်တွင် နေထိုင်ခဲ့ကြသော ဟိုပိလူမျိုးများ၏ ဘာသာစကားဖြစ်ပြီး လက်ရှိတွင် ပြောဆိုသူမရှိသလောက် ပျောက်ကွယ်လုနီးပါး ဖြစ်နေသော ဘာသာစကား (Nearly Extinct Language) အဖြစ် မှတ်တမ်းဝင်ထားသည်။<ref name="ethnologue_burmish"/> === ၂။ တောင်ပိုင်းဗမာနွယ်ဘာသာစကားများ (Southern Burmish) === တောင်ပိုင်းဗမာနွယ်ဘာသာစကားများတွင် မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပင်မရုံးသုံးစကားဖြစ်သော ဗမာစကားနှင့် ၎င်း၏ ဒေသန္တရ မူကွဲစကားရပ်များ ပါဝင်သည်။ ၎င်းတို့သည် သမိုင်းဦးအသံထွက်ဗေဒ ဆင့်ကဲပြောင်းလဲမှုစနစ်ချင်း တူညီကြသည်။<ref name="Nishi1977">{{cite journal |last=Nishi |first=Yoshio |title=The Dialects of Burmese |journal=Journal of Asian and African Studies |year=၁၉၇၇ |volume=13 |pages=၄၁–၄၉ |language=en}}</ref> * '''[[ဗမာဘာသာစကား|ဗမာစကား]]''' (Standard Burmese) : မြန်မာနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံတော်ရုံးသုံး စံပြဘာသာစကား ဖြစ်သည်။ * '''[[ရခိုင်ဘာသာစကား|ရခိုင်စကား]]''' (Arakanese / ရခိုင်ဒေသန္တရစကား) : ရခိုင်ပြည်နယ်နှင့် ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံတို့တွင် ပြောဆိုကြပြီး၊ ရှေးဟောင်းဗမာစာ ရေးထုံးပါ ‘ရကောက်’ (Rhotic 'R' sound) အသံထွက်ကို ယနေ့တိုင် ထိန်းသိမ်းထားသည်။<ref name="Nishi1977"/> * '''[[ထားဝယ်စကား]]''' (Tavoyan / ထားဝယ်ဒေသန္တရစကား) : မြန်မာနိုင်ငံ တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး ထားဝယ်ခရိုင်တွင် ပြောဆိုကြပြီး ရှေးဟောင်းဗမာစကား၏ သရသံနှင့် ဗျည်းတွဲသံ အကြွင်းအကျန်များစွာ ပါဝင်သည်။ * '''[[အင်းသားလူမျိုး|အင်းသားစကား]]''' (Intha) : ရှမ်းပြည်နယ်တောင်ပိုင်း [[အင်းလေးကန်]] ဝန်းကျင်တွင် နေထိုင်ကြသော အင်းသားလူမျိုးများ ပြောဆိုသည့် ဗမာနွယ်ဝင် စကားခွဲတစ်ခု ဖြစ်သည်။ * '''[[ဓနုလူမျိုး|ဓနုစကား]]''' (Danu) : ရှမ်းပြည်နယ်တောင်ပိုင်း ကလော၊ ပင်းတယဒေသများတွင် ပြောဆိုကြသော ဗမာနွယ်ဝင် စကားခွဲဖြစ်သည်။ * '''[[တောင်ရိုးလူမျိုး|တောင်ရိုးစကား]]''' (Taungyo) : ရှမ်းပြည်နယ်တောင်ပိုင်းတွင် ပြောဆိုကြပြီး အခြားသော ဒေသန္တရစကားများကဲ့သို့ပင် ဗမာနွယ်အုပ်စုဝင် စကားတစ်မျိုး ဖြစ်သည်။ ==ပြောဆိုသူဦးရေ== ဗမာဘာသာစကားကို မိခင်ဘာသာစကားအဖြစ် ပြောသူအရေအတွက်သည် ၃၈,၈၀၀,၂၉၀‌ဦးအထိရှိရာ ၎င်းသည် ဗမာနွယ်စုစုပေါင်း (၄၄,၀၁၇,၃၀၆ဦး, ၁၀၀%) တွင် ၈၈.၃၄% ခန့်အထိ ပြောဆိုကြသည်။ ခန့်မှန်းခြေအားဖြင့် ကမ္ဘာတစ်ဝန်းလုံးရှိ မိခင်ဘာသာစကား ပြောဆိုသူအရေအတွက်ကို အောက်တွင်ဖော်ပြထားသော ဗမာနွယ်ဘာသာစကားများ (၂၀၂၁-၂၂) {| class="wikitable sortable" ! မျိုးနွယ် !! ပြောဆိုသူဦးရေ !ရာခိုင်နှုန်း |- | [[ဗမာ |မြန်မာ ဗမာ]] || align="center" | 38,800,290 |88.34% |- | [[Rakhine|ရခိုင် ဗမာ]] || align="center" |3,500,570 |7.9% |- | [[ထားဝယ်|ထားဝယ် ဗမာ]] || align="center" |690,790 |1.34% |- | [[မာရမာကြီး |မာရမာ ဗမာ]]|| align="center" |249,000 |0.56% |- | [[ဓနု |ဓနု ဗမာ]]|| align="center" |224,560 |0.51% |- | [[အင်းသား|အင်းသား ဗမာ]]|| align="center" |250,000 |0.56% |- | [[ဇိုင်ဝါးလူမျိုး|ဇိုင်ဝါး ဗမာ]] || align="center" |120,610 |0.27% |- | [[လော်ဝေါ်|လော်ဝေါ် ဗမာ]]|| align="center" |108,236 |0.24% |- | [[လချိဒ်|လချိဒ် ဗမာ]] || align="center" |40,050 |0.09.% |- | [[အာချန်|အာချန် ဗမာ]]|| align="center" |30,000 |0.06% |- | [[ဖွန်း|ဖွန်း ဗမာ]]|| align="center" |1500 |0.003% |- | [[ပေလာ|ပေလာ ဗမာ]]|| align="center" |1000 |0.002% |- | [[ချာရှန်|ငေါချင် ဗမာ]]|| align="center" | 600 |>0.001% |- | [[ရှန်းတောက်|ရှန်းတောက် ဗမာ]]|| align="center" |100 |>0.0002% |- !စုစုပေါင်း !44,017,306 !100% |} == မှတ်စု == {{Reflist}} == ကိုးကား == * Bernot, D. (1958). "rapports phonetiques entre le dialecte marma et le birman." ''Bulletin de la Société de Linguistique de Paris'' 53: 273-294. * Bernot, D. (1965). "The vowel systems of Arakanese and ." ''Lingua'' 15: 463-474. * Burling, Robbins (1967). ''Proto Lolo–Burmese.'' Bloomington: Indiana University. * Clerk, F. V. (1911). ''A manual of the Lawngwaw or Măru language, containing: the grammatical principles of the language, glossaries of special terms, colloquial exercises, and Maru-English and English-Maru vocabularies.'' Rangoon: American Baptist mission press. * Dai, Qing-xia (1981). "Zai-wa-yu shi-dong fan-chou di xing-tai bian-hua" (Morphological changes in the Zaiwa causative-verb category), in Min-zu yu-wen 1981.4:36-41. * Dai, Qing-xia (1986). Zaiwa-yu (the Atsi language). 中國大百科全書: 民族 Zhong-guo da-bai-ke quan-shu: Min-zu. (Magna Encyclopedia Sinica: Ethnology Volume). Beijing : 中國大百科全書出版社 : 新華書店經銷 Zhongguo da bai ke quan shu chu ban she : Xin hua shu dian jing xiao * Edmondson, Jerold A. (1992) Trip Notebook and Tapes on Bela Language. Unpublished, cited by Mann 1998. * Henderson, Eugénie J. A. (1986). "Some hitherto unpublished material on Northern (Megyaw) Hpun." John McCoy and Timothy Light, eds. ''Contributions to Sino-Tibetan Studies'': 101-134. * Huang Bufan 黃布凡, ed. (1992). 藏緬語族語言詞匯 ''Zangmianyuzu yuyan cihui / A Tibeto-Burman Lexicon''. Beijing: 中央民族大學出版社 Zhongyang minzu daxue chubanshe, 1992. * Luce, G. H. (1985). ''Phases of Pre-Pagán Burma: Languages and History.'' Oxford: Oxford University Press. * Mann, Noel Walter. 1998. [http://www.sil.org/system/files/reapdata/13/23/90/132390921332299549002345810814448043482/Proto_Northern_Burmic.pdf A phonological reconstruction of Proto Northern Burmic]. Unpublished thesis. Arlington: The University of Texas. * Maran, L. R. (1971a). "A note on the development of tonal systems in Tibeto-Burman." ''Occasional Publications of the Wolfenden Society on Tibeto-Burman Linguistics'' 2. * Maran, L. R. (1971b). "Burmese and Jingpho: a study of tonal linguistic processes." ''Occasional Publications of the Wolfenden Society on Tibeto-Burman Linguistics'' 4. * Pe Maung Tin (1933). "The dialect of Tavoy." ''Journal of the Burma Research Society'' 23.1: 31-46. * [[ဂျွန် အိုကဲလ်|Okell, John]] (1988). "Notes on Tone Alternation in Maru Verbs". David Bradley, et al. eds. ''Prosodic Analysis and Asian Linguistics: to honour R.K. Sprigg.'' (Pacific Linguistics C-104). Canberra, A.C.T., Australia: Dept. of Linguistics, Research School of Pacific Studies, Australian National University:109-114. * Okell, John (1989). "Yaw: a dialect of Burmese". ''South East Asian linguistics: essays in honour of Eugénie J A Henderson.'' Ed. J H C S Davidson. London, SOAS:199-219. * Sawada Hideo (1999). "Outline of Phonology of Lhaovo (Maru) of Kachin State/". ''Linguistic & Anthropological Study of the Shan Culture Area, report of research project, Grant-in-Aid for International Scientific Research (Field Research):97-147.'' * Sprigg, R. K. (1963). "A comparison of Arakanese and Burmese based on phonological formulae." Shorto, H.L. (ed.) ''Linguistic Comparison in South East Asia and the Pacific'': 109-132. * Taylor, L. F. (1922). "The dialects of Burmese." ''Journal of the Burma Research Society'' 11: 89-97. * Wannemacher, Mark W. (1995-7). Notes on Achang, Atsi, Jinghpaw, Lashi, and Maru. (unpublished manuscript cited by Mann 1998). * Wannemacher, Mark W. (1998) ''Aspects of Zaiwa Prosody: an Autosegmental Account.'' Summer Institute of Linguistics/University of Texas at Arlington. * Xu Xijian 徐悉艱 and Xu Guizhen 徐桂珍 (1984). 景頗族語言簡誌(載瓦語) / ''Jingpozu yuyan jianzhi (Zaiwa yu).'' Beijing: 民族出版社Minzu chubanshe, 1984. * Yabu Shirō 藪 司郎 (1980). "ビルマ語ヨー方言の資料 Birumago Yō hōgen no shiryō / Linguistic Data of the Yaw Dialect of the Burmese Language." アジア・アフリカ言語文化研究 ''Ajia Afurika gengo bunka kenkyū / Journal of Asian and African Studies'' 19: 164-182. * Yabu Shirō 藪 司郎 (1981a). "ビルマ語タウンヨウ方言の資料 Birumago Taunyou hōgen no shiryō / Linguistic Data of the Taung'yo Dialect of the Burmese Language." アジア・アフリカ言語文化研究 ''Ajia Afurika gengo bunka kenkyū / Journal of Asian and African Studies'' 21: 154-187. * Yabu Shirō 藪 司郎 (1981b). "ビルマ語ダヌ方言の会話テキスト Birumago Danu hōgen no kaiwa tekisuto / Conversational Texts of the Danu Dialect of Burmese." アジア・アフリカ言語文化研究 ''Ajia Afurika gengo bunka kenkyū / Journal of Asian and African Studies'' 22: 124-138. * Yabu Shirō 藪 司郎 (1982). アツィ語基礎語彙集 / ''Atsigo kiso goishū / Classified dictionary of the Atsi or Zaiwa language (Sadon dialect) with Atsi, Japanese and English indexes.'' Tokyo: 東京外国語大学アジア・アフリカ言語文化研究所 Tōkyō Gaikokugo Daigaku Ajia Afurika Gengo Bunka Kenkyūjo. * Yabu Shirō 藪 司郎 (1988). A preliminary report on the study of the Maru, Lashi and Atsi languages of Burma. In Yoshiaki Ishizawa (ed.), Historical and cultural studies in Burma, 65-132. Tokyo: Institute of Asian Studies, Sophia University. [[Category:မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဘာသာစကားများ]] [[ကဏ္ဍ:ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများ|*]] kew20z6fxdrs9zcbjyktytq2ygr5seu 3 67231 1051712 1021047 2026-09-07T10:12:16Z Hmsalw111 147897 /* Gaza genocide */ အပိုင်းသစ် 1051712 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ ကြိုဆိုပါ၏! == [[File:Mr. Smiley Face.svg||thumb|300px|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] <div class="borderc6 backgroundc2" style="border-style:solid;border-width:medium;padding:0.3em 0.5em;color:lightgrey"> <!--{{<includeonly>subst:</includeonly>void|{{error:not substituted|welcome}}}}--> <div class="lang-en" lang="en" style="color:black"> မင်္ဂလာပါ {{PAGENAME}}။ [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယားမှ]] ကြိုဆိုပါတယ်။ ဝီကီရဲ့ [[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]ကို ဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ *အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia ဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီဘယ်လိုစသုံးရမယ်ဆိုကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]]စာမျက်နှာမှာကြည့်ပါ။ တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို_တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ *စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ် ။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [http://www.myanmarlanguage.org/installing_myanmar_unicode ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ *ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [http://www.myanmarlanguage.org/unicode/input-methods-unicode ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ ဝီကီမှာ အပီအပြင်ပျော်ရွှင်ပါစေဗျား။ (ဝီကီရောင်းရင်းများ) ---- Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, like 'Interwikis' and updating images from Commons, etc. So don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> </div> [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၅:၄၂၊ ၂၂ စက်တင်ဘာ ၂၀၁၆ (UTC) == A barnstar for you! == {| style="border: 1px solid gray; background-color: #fdffe7;" |rowspan="2" style="vertical-align:middle;" | {{#ifeq:{{{2}}}|alt|[[File:Editors Barnstar Hires.png|100px]]|[[File:Editors Barnstar Hires.png|100px]]}} |rowspan="2" | |style="font-size: x-large; padding: 0; vertical-align: middle; height: 1.1em;" | '''The Editor's Barnstar''' |- |style="vertical-align: middle; border-top: 1px solid gray;" | Your excellent work editing politics related articles. Thank you for your work. Please keep going! [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၃:၁၂၊ ၆ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) |} :Thank you very much <3 [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၁၉၊ ၆ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) == A barnstar for you! == {| style="border: 1px solid gray; background-color: #fdffe7;" |rowspan="2" style="vertical-align:middle;" | [[File:Original Barnstar Hires.svg|100px]] |rowspan="2" | |style="font-size: x-large; padding: 0; vertical-align: middle; height: 1.1em;" | '''The Original Barnstar''' |- |style="vertical-align: middle; border-top: 1px solid gray;" | In recognition of all the meaningful work you do here. [[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|🌐 Pho Sai®️]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Pho Sai|ဆွေးနွေး]]) ၁၆:၂၉၊ ၆ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) |} :ကျေးဇူးပါဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၅:၅၆၊ ၇ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) == Autopatrolled granted == Hi Salai Rungtoi, I just wanted to let you know that I have added the [[WP:AUTOPAT|autopatrolled user right]] to your account. This means that pages you create will automatically be marked as 'reviewed'. Autopatrolled is assigned to prolific creators of articles, where those articles do not require further review, and may have been [[WP:RFP|requested]] on your behalf by someone else. It doesn't affect how you edit; it is used only to manage the workload of new page patrollers. Since the articles you create will no longer be systematically reviewed by other editors, it is important that you maintain the high standard you have achieved so far in all your future creations. Please also try to remember to add relevant [[Wikipedia:Stub|stub tags]], [[Wikipedia:Categorization|categories]], and [[:en:Wikipedia:Orphan|incoming links]] to them. Feel free to leave me a message if you have any questions. Happy editing! [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၄:၅၅၊ ၁၃ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) :Thank you for this! I will do my best in contributing positively. [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၃၇၊ ၁၄ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) == Join the Myanmar Wikimedia Community and Help Share Knowledge! == The '''[[metawiki:Myanmar_Wikimedia_Community_User_Group|Myanmar Wikimedia Community User Group]]''' invites you to join our mission of making knowledge freely accessible to everyone. We are a community of passionate volunteers working to promote free knowledge in Myanmar through Wikimedia projects like Wikipedia, Wiktionary, and more. Our goal is to support minority language projects and increase Burmese-language contributions. By joining us, you'll be part of a dynamic group that is actively working to preserve our cultural and linguistic heritage through digital documentation and to foster a more inclusive and representative online space for all of Myanmar's diverse communities. Join us and make an impact! Visit us here: [[metawiki:Myanmar_Wikimedia_Community_User_Group|Myanmar Wikimedia Community User Group]]. [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၆:၀၄၊ ၁၂ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :thanks for the invite. [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၁၆:၁၁၊ ၁၂ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) == Help me to Complete this Article == hi, sorry for distributing you Can u help me to complete this [[:en:Draft:List of Mosques in Myanmar]] by adding info(with reference or image), actually I do not understand Burmese script but wanted create this article. It will be helpful. [[အသုံးပြုသူ:Mr.work-shy|Mr.work-shy]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Mr.work-shy|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၀၅၊ ၂၅ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅ (UTC) == Help == Hello, I recently created [[ဂါဇာလူမျိုးတုံးသတ်ဖြတ်မှု|this]] article. Can you help me improve it? You said I know English. [[အသုံးပြုသူ:جودت|جودت]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:جودت|ဆွေးနွေး]]) ၁၆:၄၁၊ ၂၃ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၆ (UTC) == Translation request == Hello, Salai Rungtoi. Can you translate and upload the articles [[:en:Bazardüzü]] and [[:en:Campi Flegrei]] in Burmese Wikipedia? Yours sincerely, [[အသုံးပြုသူ:Kurcke|Kurcke]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Kurcke|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၃၆၊ ၁၂ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) == idea please == [[မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ် အချိန်မှတ်တမ်း (၂၀၂၁-လက်ရှိ)]] article က ၅ နှစ်ရှိပြီးဆိုတော့ အကြောင်းအရာသစ် ရေးသားရင် လေး/heavy to edit လာတယ်ဗျာ။ Any idea or what should we do? Should we create new page? @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၄၆၊ ၁၉ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) :"၂၀၂၁-လက်ရှိ မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ် အချိန်မှတ်တမ်း (၂၀၂၁)"၊ "၂၀၂၁-လက်ရှိ မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ် အချိန်မှတ်တမ်း (၂၀၂၂)" စသဖြင့် တစ်နှစ်စီခွဲထုတ်ပြီး လုပ်လိုက်ရင် ရပါတယ်။ မူလ "မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ် အချိန်မှတ်တမ်း (၂၀၂၁-လက်ရှိ)" မှာတော့ significant ဖြစ်တဲ့ ဖြစ်ရပ်တွေလောက်ပဲ ဖော်ပြပြီး တစ်နှစ်စီရဲ့ ဆောင်းပါးတွေကို လင့်ဖော်ပြထားတာမျိုး လုပ်လိုက်ရင် အဆင်ပြေပါလိမ့်မယ်။ နမူနာအနေနဲ့ [[en:Timeline of the Yemeni crisis (2011–present)]], [[en:Timeline of the 2019–2020 Hong Kong protests]] တွေကို ကြည့်နိုင်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၅:၅၁၊ ၁၉ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) == Gaza genocide == Hello, can you help me to translate [[:en:Gaza_genocide|this]] article to your language. Thank you! [[အသုံးပြုသူ:Hmsalw111|Hmsalw111]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Hmsalw111|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၁၂၊ ၇ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၆ (UTC) ms38bahbzcjsxbv0thyr0iezdnwqr42 3 68433 1051711 1051332 2026-09-07T10:11:36Z Hmsalw111 147897 /* Gaza genocide */ အပိုင်းသစ် 1051711 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ ကြိုဆိုပါ၏! == [[File:Mr. Smiley Face.svg||thumb|300px|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] <div class="borderc6 backgroundc2" style="border-style:solid;border-width:medium;padding:0.3em 0.5em;color:lightgrey"> <!--{{<includeonly>subst:</includeonly>void|{{error:not substituted|welcome}}}}--> <div class="lang-en" lang="en" style="color:black"> မင်္ဂလာပါ {{PAGENAME}}။ [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယားမှ]] ကြိုဆိုပါတယ်။ ဝီကီရဲ့ [[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]ကို ဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ *အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia ဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီဘယ်လိုစသုံးရမယ်ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]]စာမျက်နှာမှာကြည့်ပါ။ တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို_တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ *စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ် ။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [http://www.myanmarlanguage.org/installing_myanmar_unicode ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ *ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [http://www.myanmarlanguage.org/unicode/input-methods-unicode ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ ဝီကီမှာ အပီအပြင်ပျော်ရွှင်ပါစေဗျား။ (ဝီကီရောင်းရင်းများ) ---- Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, like 'Interwikis' and updating images from Commons, etc. So don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> </div> [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၂:၅၇၊ ၉ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၁၆ (UTC) ==သင် ရေးသားထားသော [[:တရားဂုဏ်တော် ​ခြောက်ပါး]] ဆောင်းပါး== [[Image:Information icon4.svg|48px|left|alt=|link=]] {{Quote box|quote=<p>ဤသည်မှာ သင် ပထမဆုံး ဖန်တီးသော ဆောင်းပါးဖြစ်ပါက [[WP:Your first article|သင်၏ ပထမဆုံး ဆောင်းပါးအား ရေးသားနည်း လမ်းညွှန်]]ကို ဖတ်ရှုပေးပါ။</p><!---<p>You may want to consider using the [[Wikipedia:Article wizard|Article Wizard]] to help you create articles.</p> --->|width=20%|align=right}} မင်္ဂလာပါ။ '''[[:တရားဂုဏ်တော် ​ခြောက်ပါး]]''' အမည်ရှိတဲ့ စာမျက်နှာအသစ်ကို သင်ဖန်တီးလိုက်တာကို သတိထားမိလိုက်ပါတယ်။ ပထမဆုံးအနေနဲ့ သင့်ရဲ့ ပါဝင်ရေးသားမှုကို ကျေးဇူးတင်ရှိပါတယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားဟာ သင်ကဲ့သို့သော စေတနာ့ဝန်ထမ်းများရဲ့ ကြိုးစားအားထုတ်မှုပေါ်မှာ မူတည်နေပါတယ်။ ကံမကောင်းလှစွာပဲ သင်ဖန်တီးလိုက်တဲ့ ခေါင်းစဉ်အတွက် ကျွန်ုပ်တို့မှာ '''[[:တရားဂုဏ်တော်]]''' အမည်နဲ့ စာမျက်နှာတစ်ခု ရှိနှင့်ပြီး ဖြစ်ပါတယ်။ တူညီနေတဲ့အတွက် သင့်ဆောင်းပါးကို [[WP:A10|မဆိုင်းမတွ ဖျက်ပစ်ရန်]] သတ်မှတ်ခံထားရပါတယ်။ ဤသည်မှာ သင့်အပေါ်မှာ ပုဂ္ဂိုလ်ရေးရာ သုံးသပ်ချက်ပေးတာ မဟုတ်ဘူးဆိုတာ ကျေးဇူးပြု၍ မှတ်သားစေလိုပါတယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားကို တိုးတက်လာစေဖို့ သင်ဆက်လက် ကူညီပေးလိမ့်မယ်လို့ ကျွန်ုပ်တို့ မျှော်လင့်ပါတယ်။ သင်ဖန်တီးလိုက်တဲ့ ဆောင်းပါးအကြောင်းအရာဟာ သင်စိတ်ဝင်စားတဲ့ အကြောင်းအရာဖြစ်ပါက [[:တရားဂုဏ်တော်]] မှာ ဆက်လက်ရေးသားပြီး ကူညီနိုင်ပါတယ်။ အချက်အလက်အသစ်တွေနဲ့ ပတ်သက်ပြီး ဆွေးနွေးလိုပါက [[Talk:တရားဂုဏ်တော်|ဆောင်းပါးရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာ]] မှာ ဝင်ရောက်ရေးသားနိုင်ပါတယ်။ အကယ်၍ သင့်အနေဖြင့် သင်ဖန်တီးလိုက်သော ဆောင်းပါးသည် သီးသန့်ရှိသင့်သည်ဟု ယူဆပါက၊ [[:တရားဂုဏ်တော် ​ခြောက်ပါး|စာမျက်နှာသို့ သွားရောက်ကာ]] "ဤမဆိုင်းမတွ ဖျက်ပစ်ခြင်းကို ကန့်ကွက်ရန်"ကို နှိပ်ပြီး '''အဆိုပြုခြင်းကို ကန့်ကွက်နိုင်သည်'''။ ဤသို့ဖြင့် သင်သည် ရှင်းပြနိုင်မည့် အခွင့်အရေး ရရှိမည် ဖြစ်သည်။ သို့သော်လည်း စာမျက်နှာတစ်ခုသည် မဆိုင်းမတွ ဖျက်ပစ်ရန် သတ်မှတ်ခံရပြီးပါက စာမျက်နှာကို ချက်ခြင်း ဖယ်ရှားပစ်နိုင်သည်ကို သတိပြုပါ။ မဆိုင်းမတွ ဖျက်ရန် သတိပေးချက်ကို သင်ကိုယ်တိုင် မဖယ်ရှားပါနှင့်။ အကယ်၍ စာမျက်နှာသည် ဖျက်ပစ်ပြီးဖြစ်ပြီး ဖျက်ပစ်ခံလိုက်ရသော အချက်အလက်များအား နောင်တွင် ကိုးကားရန် ပြန်လည်အလိုရှိပါက ကျေးဇူးပြု၍ ဖျက်ပစ်လိုက်သော စီမံခန့်ခွဲသူ (အက်ဒမင်)အား ဆက်သွယ်ပါ။ ဝီကီပီးဒီးယားက သင်၏ နောက်ထပ် ပါဝင်ရေးသားမှုများကို မျှော်လင့်နေပါသည်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၆:၃၄၊ ၂၂ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၁၆ (UTC) ==သင် ရေးသားထားသော [[:ဘုရားဂုဏ်တော် ကိုးပါး]] ဆောင်းပါး== [[Image:Information icon4.svg|48px|left|alt=|link=]] {{Quote box|quote=<p>ဤသည်မှာ သင် ပထမဆုံး ဖန်တီးသော ဆောင်းပါးဖြစ်ပါက [[WP:Your first article|သင်၏ ပထမဆုံး ဆောင်းပါးအား ရေးသားနည်း လမ်းညွှန်]]ကို ဖတ်ရှုပေးပါ။</p><!---<p>You may want to consider using the [[Wikipedia:Article wizard|Article Wizard]] to help you create articles.</p> --->|width=20%|align=right}} မင်္ဂလာပါ။ '''[[:ဘုရားဂုဏ်တော် ကိုးပါး]]''' အမည်ရှိတဲ့ စာမျက်နှာအသစ်ကို သင်ဖန်တီးလိုက်တာကို သတိထားမိလိုက်ပါတယ်။ ပထမဆုံးအနေနဲ့ သင့်ရဲ့ ပါဝင်ရေးသားမှုကို ကျေးဇူးတင်ရှိပါတယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားဟာ သင်ကဲ့သို့သော စေတနာ့ဝန်ထမ်းများရဲ့ ကြိုးစားအားထုတ်မှုပေါ်မှာ မူတည်နေပါတယ်။ ကံမကောင်းလှစွာပဲ သင်ဖန်တီးလိုက်တဲ့ ခေါင်းစဉ်အတွက် ကျွန်ုပ်တို့မှာ '''[[:ဘုရားဂုဏ်တော်]]''' အမည်နဲ့ စာမျက်နှာတစ်ခု ရှိနှင့်ပြီး ဖြစ်ပါတယ်။ တူညီနေတဲ့အတွက် သင့်ဆောင်းပါးကို [[WP:A10|မဆိုင်းမတွ ဖျက်ပစ်ရန်]] သတ်မှတ်ခံထားရပါတယ်။ ဤသည်မှာ သင့်အပေါ်မှာ ပုဂ္ဂိုလ်ရေးရာ သုံးသပ်ချက်ပေးတာ မဟုတ်ဘူးဆိုတာ ကျေးဇူးပြု၍ မှတ်သားစေလိုပါတယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားကို တိုးတက်လာစေဖို့ သင်ဆက်လက် ကူညီပေးလိမ့်မယ်လို့ ကျွန်ုပ်တို့ မျှော်လင့်ပါတယ်။ သင်ဖန်တီးလိုက်တဲ့ ဆောင်းပါးအကြောင်းအရာဟာ သင်စိတ်ဝင်စားတဲ့ အကြောင်းအရာဖြစ်ပါက [[:ဘုရားဂုဏ်တော်]] မှာ ဆက်လက်ရေးသားပြီး ကူညီနိုင်ပါတယ်။ အချက်အလက်အသစ်တွေနဲ့ ပတ်သက်ပြီး ဆွေးနွေးလိုပါက [[Talk:ဘုရားဂုဏ်တော်|ဆောင်းပါးရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာ]] မှာ ဝင်ရောက်ရေးသားနိုင်ပါတယ်။ အကယ်၍ သင့်အနေဖြင့် သင်ဖန်တီးလိုက်သော ဆောင်းပါးသည် သီးသန့်ရှိသင့်သည်ဟု ယူဆပါက၊ [[:ဘုရားဂုဏ်တော် ကိုးပါး|စာမျက်နှာသို့ သွားရောက်ကာ]] "ဤမဆိုင်းမတွ ဖျက်ပစ်ခြင်းကို ကန့်ကွက်ရန်"ကို နှိပ်ပြီး '''အဆိုပြုခြင်းကို ကန့်ကွက်နိုင်သည်'''။ ဤသို့ဖြင့် သင်သည် ရှင်းပြနိုင်မည့် အခွင့်အရေး ရရှိမည် ဖြစ်သည်။ သို့သော်လည်း စာမျက်နှာတစ်ခုသည် မဆိုင်းမတွ ဖျက်ပစ်ရန် သတ်မှတ်ခံရပြီးပါက စာမျက်နှာကို ချက်ခြင်း ဖယ်ရှားပစ်နိုင်သည်ကို သတိပြုပါ။ မဆိုင်းမတွ ဖျက်ရန် သတိပေးချက်ကို သင်ကိုယ်တိုင် မဖယ်ရှားပါနှင့်။ အကယ်၍ စာမျက်နှာသည် ဖျက်ပစ်ပြီးဖြစ်ပြီး ဖျက်ပစ်ခံလိုက်ရသော အချက်အလက်များအား နောင်တွင် ကိုးကားရန် ပြန်လည်အလိုရှိပါက ကျေးဇူးပြု၍ ဖျက်ပစ်လိုက်သော စီမံခန့်ခွဲသူ (အက်ဒမင်)အား ဆက်သွယ်ပါ။ ဝီကီပီးဒီးယားက သင်၏ နောက်ထပ် ပါဝင်ရေးသားမှုများကို မျှော်လင့်နေပါသည်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၆:၄၄၊ ၂၂ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၁၆ (UTC) == FYI == ဆောင်းပါးသစ်တစ်ခုကို မရေးသားခင်မှာ အကြောင်းအရာတူ ဆောင်းပါးရှိ/မရှိကို အရင် [[Special:Search|ရှာဖွေကြည့်ပါ]]။ အကြောင်းအရာတူ ဆောင်းပါးဆိုရင်တော့ [[WP:A10|ဖျက်ပစ်ခြင်း]] ခံရနိုင်ပါတယ်။ [[Wikipedia:သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] ကို ဖတ်ရှုကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါရစေ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၄:၃၀၊ ၂ ဇန်နဝါရီ ၂၀၁၇ (UTC) == citing sources == မြန်မာစာပေနဲ့ ပတ်သက်တဲ့ ဆောင်းပါးတွေ ဖန်တီးပေးတဲ့အတွက် ကျေးဇူးပါ။ ကိုးကားစာအုပ်ကို ရည်ညွှန်းတဲ့နေရာမှာ စာအုပ်အမည် တစ်ခုထဲ မဟုတ်ဘဲ ရေးသားသူ၊ ထုတ်ဝေခုနှစ်၊ အကြိမ်၊ ထုတ်ဝေတဲ့ စာအုပ်တိုက်၊ စာမျက်နှာ စတဲ့ အချက်တွေကို ဖြစ်နိုင်ရန် ထည့်သွင်းပေးပါက ပိုပြီးပြည့်စုံပါတယ်။ ဝီကီပီးဒီးယား ဆောင်းပါးတစ်ခုအတွက် ကိုးကားချက်ဟာ ယုံကြည်စိတ်ချရတဲ့ ခိုင်လုံတဲ့ ရင်းမြစ်ဖြစ်ဖို့ လိုအပ်ပါတယ်။ အဲဒါကြောင့် ကိုးကားစာအုပ်အကြောင်းအပြည့်အစုံ ထည့်စေချင်ပါတယ်။ တမ်းပလိတ်သုံးပြီးထည့်ဖို့ဆိုရင် [[Template:Cite book]] ကို အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ နမူနာအနေနဲ့ [[မြောက်ဦးမြို့နယ်]] ဆောင်းပါးမှာ သုံးထားတဲ့ ကိုးကားချက်ကို ကြည့်နိုင်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၅:၁၇၊ ၃ ဇန်နဝါရီ ၂၀၁၇ (UTC) == [[ဆွမ်း၊ ပန်း၊ ရေချမ်း ကပ်လှူပူဇော်ရန်(မူဟောင်း)]] နှင့် [[ဘုရား ရှိခိုး၊ ဦးချနည်း]] == အစ်ကိုရေးထားတဲ့ [[ဆွမ်း၊ ပန်း၊ ရေချမ်း ကပ်လှူပူဇော်ရန်(မူဟောင်း)]] နဲ့ [[ဘုရား ရှိခိုး၊ ဦးချနည်း]] စာမျက်နှာနှစ်ခုကို ဖျက်ပစ်ဖို့ အဆိုပြုထားပါတယ်။ [[Wikipedia:ဖျက်ပစ်ရမည့်ဆောင်းပါးများ#ဆွမ်း၊ ပန်း၊ ရေချမ်း ကပ်လှူပူဇော်ရန်(မူဟောင်း) နှင့် ဘုရား ရှိခိုး၊ ဦးချနည်း|ဒီမှာ]] ဝင်ရောက်ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၆:၄၄၊ ၈ ဇန်နဝါရီ ၂၀၁၇ (UTC) == File:မာရ်အောင်မြင် ပြည်တော်ပြန်ဘုရား.jpg ၏ ဖိုင်ရင်းမြစ်နှင့် မူပိုင်ခွင့် ပြဿနာ== [[File:Copyright-problem.svg|64px|left|File Copyright problem|link=]] '''[[:File:မာရ်အောင်မြင် ပြည်တော်ပြန်ဘုရား.jpg]]''' ဖိုင်ကို upload တင်သည့်အတွက် ကျေးဇူးတင်ပါသည်။ သို့သော် ထိုဖိုင်တွင် '''မူပိုင်ခွင့်''' အခြေအနေနှင့် '''ရင်းမြစ်'''များ လိုအပ်နေပါသည်။ ဝီကီပီးဒီးယားသည် [[Wikipedia:Copyrights|မူပိုင်ခွင့်]]နှင့် ပတ်သက်၍ အထူးဂရုပြု ဆောင်ရွက်ပါသည်။ ဤဖိုင်ကို သင်ကိုယ်တိုင် ဖန်တီးထားခြင်း မဟုတ်ခဲ့ပါက မူပိုင်ခွင့် ပိုင်ဆိုင်သူကို သင့်အနေဖြင့် သတ်မှတ်ဖော်ပြပေးရန် လိုအပ်ပါသည်။ အကယ်၍ သင်သည် ဤဖိုင်ကို ဝက်ဘ်ဆိုဒ်တစ်ခုခုမှ ရရှိခဲ့ပါက၊ ကျေးဇူးပြု၍ ရယူခဲ့သည့် ဝက်ဘ်ဆိုဒ်လင့်ခ်နှင့် ဝက်ဘ်ဆိုဒ်၏ အကြောင်းအရာများ အသုံးပြုခြင်းဆိုင်ရာ သတ်မှတ်ချက်များကို ကျေးဇူးပြု၍ ပြန်လည် ဖော်ပြပေးပါ။ အကယ်၍ မူလမူပိုင်ခွင့် ပိုင်ဆိုင်သူနှင့် ဝက်ဘ်ဆိုဒ်တို့ ဆက်နွယ်မှုမရှိပါက ထိုမူလပိုင်ဆိုင်သူကိုလည်း မှတ်တမ်းတင် ထည့်သွင်းရန် လိုအပ်ပါသည်။ မည်သည့်လိုင်စင်သတ်မှတ်ချက်ဖြင့် သတ်မှတ်ထားသည်ကိုလည်း ဖော်ပြရန် လိုအပ်ပါလိမ့်မည်။ ဝီကီပီးဒီးယားတွင် မည်သည့်ဖိုင်များ တင်သင့်/မတင်သင့်ဆိုသည်ကို လေ့လာနိုင်ရန်အတွက် '''[[WP:IUP#ပုံများ ပေါင်းထည့်ခြင်း|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]]''' ကို ဖတ်ရှုပါ။ [[:File:မာရ်အောင်မြင် ပြည်တော်ပြန်ဘုရား.jpg|ဖိုင် အကြောင်းဖော်ပြချက် စာမျက်နှာ]]ကို တည်းဖြတ်ပြီး အချက်အလက်များကို ထည့်သွင်းပေးပါ။ လိုအပ်သည့် အချက်အလက်များကို ခုနစ်ရက်အတွင်း ထည့်သွင်းခြင်း မရှိပါက ဖိုင်သည် ဖျက်ပစ်ခြင်း ခံရမည် ဖြစ်သည်။ သင် upload တင်ခဲ့သည့် အခြားဖိုင်များကိုလည်း မှန်ကန်စွာ tag လုပ်ထားခြင်း ရှိမရှိကိုလည်း ကျေးဇူးပြု၍ စစ်ဆေးပါ။ သင်၏ ဖိုင်တင်ထားခဲ့သည့် မှတ်တမ်းများကို [{{fullurl:Special:ListFiles/%E1%80%81%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%99%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%99%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%9C%E1%80%BD%E1%80%84%E1%80%BA}} ဤနေရာတွင်] တွေ့ရှိနိုင်ပါသည်။ ကျေးဇူးအထူးတင်ရှိပါသည်။<!-- Template:Di-no source no license-notice --> [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၂:၃၈၊ ၈ မတ် ၂၀၁၇ (UTC) == File:အရှင်ဝီရိယ.jpeg ၏ ဖိုင်ရင်းမြစ်နှင့် မူပိုင်ခွင့် ပြဿနာ== [[File:Copyright-problem.svg|64px|left|File Copyright problem|link=]] '''[[:File:အရှင်ဝီရိယ.jpeg]]''' ဖိုင်ကို upload တင်သည့်အတွက် ကျေးဇူးတင်ပါသည်။ သို့သော် ထိုဖိုင်တွင် '''မူပိုင်ခွင့်''' အခြေအနေနှင့် '''ရင်းမြစ်'''များ လိုအပ်နေပါသည်။ ဝီကီပီးဒီးယားသည် [[Wikipedia:Copyrights|မူပိုင်ခွင့်]]နှင့် ပတ်သက်၍ အထူးဂရုပြု ဆောင်ရွက်ပါသည်။ ဤဖိုင်ကို သင်ကိုယ်တိုင် ဖန်တီးထားခြင်း မဟုတ်ခဲ့ပါက မူပိုင်ခွင့် ပိုင်ဆိုင်သူကို သင့်အနေဖြင့် သတ်မှတ်ဖော်ပြပေးရန် လိုအပ်ပါသည်။ အကယ်၍ သင်သည် ဤဖိုင်ကို ဝက်ဘ်ဆိုဒ်တစ်ခုခုမှ ရရှိခဲ့ပါက၊ ကျေးဇူးပြု၍ ရယူခဲ့သည့် ဝက်ဘ်ဆိုဒ်လင့်ခ်နှင့် ဝက်ဘ်ဆိုဒ်၏ အကြောင်းအရာများ အသုံးပြုခြင်းဆိုင်ရာ သတ်မှတ်ချက်များကို ကျေးဇူးပြု၍ ပြန်လည် ဖော်ပြပေးပါ။ အကယ်၍ မူလမူပိုင်ခွင့် ပိုင်ဆိုင်သူနှင့် ဝက်ဘ်ဆိုဒ်တို့ ဆက်နွယ်မှုမရှိပါက ထိုမူလပိုင်ဆိုင်သူကိုလည်း မှတ်တမ်းတင် ထည့်သွင်းရန် လိုအပ်ပါသည်။ မည်သည့်လိုင်စင်သတ်မှတ်ချက်ဖြင့် သတ်မှတ်ထားသည်ကိုလည်း ဖော်ပြရန် လိုအပ်ပါလိမ့်မည်။ ဝီကီပီးဒီးယားတွင် မည်သည့်ဖိုင်များ တင်သင့်/မတင်သင့်ဆိုသည်ကို လေ့လာနိုင်ရန်အတွက် '''[[WP:IUP#ပုံများ ပေါင်းထည့်ခြင်း|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]]''' ကို ဖတ်ရှုပါ။ [[:File:အရှင်ဝီရိယ.jpeg|ဖိုင် အကြောင်းဖော်ပြချက် စာမျက်နှာ]]ကို တည်းဖြတ်ပြီး အချက်အလက်များကို ထည့်သွင်းပေးပါ။ လိုအပ်သည့် အချက်အလက်များကို ခုနစ်ရက်အတွင်း ထည့်သွင်းခြင်း မရှိပါက ဖိုင်သည် ဖျက်ပစ်ခြင်း ခံရမည် ဖြစ်သည်။ သင် upload တင်ခဲ့သည့် အခြားဖိုင်များကိုလည်း မှန်ကန်စွာ tag လုပ်ထားခြင်း ရှိမရှိကိုလည်း ကျေးဇူးပြု၍ စစ်ဆေးပါ။ သင်၏ ဖိုင်တင်ထားခဲ့သည့် မှတ်တမ်းများကို [{{fullurl:Special:ListFiles/%E1%80%81%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%99%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%99%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%9C%E1%80%BD%E1%80%84%E1%80%BA}} ဤနေရာတွင်] တွေ့ရှိနိုင်ပါသည်။ ကျေးဇူးအထူးတင်ရှိပါသည်။<!-- Template:Di-no source no license-notice --> [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၂:၄၀၊ ၈ မတ် ၂၀၁၇ (UTC) == အရှင်ဝီရိယ.jpg နှင့် မာရ်အောင်မြင် ပြည်တော်ပြန်ဘုရား.jpeg == အကို Ninja Striker ရေ ကျွန်တော် ဘယ်ကပြန်ပြောရမယ်မှန်း မသိလို့ ဒီကပဲ ရေးလိုက်ပါတယ်။ အရှင်ဝီရီယ.jpg ကို facebook ရဲ့ ဓမ္မရေချမ်းစင် Page ဆီက အကူအညီတောင်းပြီး ပုံကို တောင်းခဲ့ပါတယ်။ အဲ့ဒိ page ကပဲ ပုံကို ပို့ပေးခဲ့တာပါ။<br /><br /> မာရ်အောင်မြင် ပြည်တော်ပြန်ဘုရားပုံကတော့ ဘယ် page က save ခဲ့မှန်း မမှတ်မိတော့ပါဘူး။ အစ်ကို ပြောသလို မူပိုင်ခွင့် အခြေအနေ နှင့် ရင်းမြစ်တွေကို အကိုပဲ သင့်သလို ကြည့်လုပ်လိုက်ပါ။ ကျွန်တော် အဲ့ဒါတွေ ဘယ်လိုလုပ်ရမယ်ဆိုတာလဲ သိပ်နားမလည်ပါဘူး။ နောက်အချိန်ရရင်တော့ လေ့လာပါ့မယ်။ အခု စာမေးပွဲ တစ်ဖက်နဲ့မို့လို့ အကိုပဲ ကြည့်စီစဉ်လိုက်ပါ။ ကျေးဇူးပါ အကိုနင်ဂျာ။ [[User:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[User talk:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၁၀၊ ၈ မတ် ၂၀၁၇ (UTC) :ဓာတ်ပုံတင်မယ်ဆိုရင် '''ကိုယ်တိုင်ရိုက်ကူးထားတဲ့ ပုံ''' ဖြစ်ရင် အကောင်းဆုံးပါ။ အခြားတစ်နေရာကနေ ရရှိလာတဲ့ပုံကို တင်မယ်ဆိုရင် မူပိုင်ခွင့်ပြဿနာရှိလာနိုင်ပါတယ်။ နောက်ပြီး ဝီကီပီးဒီးယားမှာပဲ အသုံးပြုနိုင်ဖို့ ခွင့်ပြုချက်ပေးထားတဲ့ပုံမျိုးဆို တင်ခွင့်မပြုပါဘူး။ အခုနှစ်ပုံဟာ အခြားတစ်နေရာက ရယူထားပြီး ရင်းမြစ်၊ မူရင်းပိုင်ရှင် မသိနိုင်တဲ့ပုံတွေ ဖြစ်နေတာကြောင့် မူပိုင်ခွင့်၊ ရင်းမြစ် သတ်မှတ်ပေးနိုင်ဖို့ အခက်အခဲရှိတဲ့အတွက် နှစ်ပုံလုံးကို ဖယ်ရှားလိုက်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၃:၄၃၊ ၉ မတ် ၂၀၁၇ (UTC) ==File:Mg Kyi Thant.jpg ၏ ဖိုင်မူပိုင်ခွင့် ပြဿနာ== [[File:Copyright-problem.svg|64px|left|alt=|link=]] [[:File:Mg Kyi Thant.jpg]] ဖိုင်ကို upload တင်သည့်အတွက် ကျေးဇူးတင်ပါသည်။ သို့သော် ထိုဖိုင်တွင် '''မူပိုင်ခွင့်''' အခြေအနေနှင့် '''ရင်းမြစ်'''များ လိုအပ်နေပါသည်။ ဝီကီပီးဒီးယားသည် [[Wikipedia:Copyrights|မူပိုင်ခွင့်]]နှင့် ပတ်သက်၍ အထူးဂရုပြု ဆောင်ရွက်ပါသည်။ လက်ခံနိုင်သော လိုင်စင်အခြေအနေနှင့် ခိုင်မာသော ရင်းမြစ်ကို အတည်ပြုနိုင်ခြင်း မရှိပါက ဖိုင်သည် မကြာမီ ဖျက်ပစ်ခြင်း ခံရမည်ဖြစ်သည်။ [[:File:Mg Kyi Thant.jpg|ဖိုင် အကြောင်းဖော်ပြချက် စာမျက်နှာ]]ကို တည်းဖြတ်ပြီး အချက်အလက်များကို ထည့်သွင်းပေးပါ။ ဝီကီပီးဒီးယားတွင် မည်သည့်ဖိုင်များ တင်သင့်/မတင်သင့်ဆိုသည်ကို လေ့လာနိုင်ရန်အတွက် '''[[WP:IUP#ပုံများ ပေါင်းထည့်ခြင်း|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]]''' ကို ဖတ်ရှုပါ။ သင် upload တင်ခဲ့သည့် အခြားဖိုင်များကိုလည်း မှန်ကန်စွာ tag လုပ်ထားခြင်း ရှိမရှိကိုလည်း ကျေးဇူးပြု၍ စစ်ဆေးပါ။ သင်၏ ဖိုင်တင်ထားခဲ့သည့် မှတ်တမ်းများကို [{{fullurl:Special:ListFiles/%E1%80%81%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%99%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%99%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%9C%E1%80%BD%E1%80%84%E1%80%BA}} ဤနေရာတွင်] တွေ့ရှိနိုင်ပါသည်။ သိရှိလိုသည့် မေးခွန်းများရှိပါက ကျေးဇူးပြု၍ [[Wikipedia:မီဒီယာ မူပိုင်ခွင့် မေးခွန်းများ|မီဒီယာ မူပိုင်ခွင့် မေးခွန်းများ စာမျက်နှာ]]တွင် ဝင်ရောက်မေးမြန်းနိုင်ပါသည်။ ပူးပေါင်းပါဝင်သည့်အတွက် ထပ်မံကျေးဇူးတင်ပါသည်။<!-- Template:Di-no license-notice --> [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၅:၅၄၊ ၁၈ မတ် ၂၀၁၇ (UTC) :သက်ရှိ ပုဂ္ဂိုလ်တစ်ဦးရဲ့ ပုံကို ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တင်တဲ့အခါမှာ ပုံတစ်ခုလုံးဟာ [[WP:IUP|ကိုယ်တိုင်ဖန်တီးထားတဲ့ပုံ]] ဖြစ်ရပါမယ်။ ရှိနှင့်ပြီး ပုံကို ပြန်လည်ရိုက်ကူးထားတဲ့ပုံကို ''ကိုယ်ပိုင်ဖန်တီးမှု'' (own work) အဖြစ် သတ်မှတ်လို့မရပါဘူး။ စာအုပ်မှာ ပါဝင်တဲ့ ပုံကို လူပုဂ္ဂိုလ်အကြောင်း ဆောင်းပါးမှာ ထည့်သွင်းအသုံးပြုခြင်းဟာ ဝီကီပီးဒီးယားရဲ့ [[:en:WP:NFC#UULP|အခမဲ့မဟုတ်သော အကြောင်းအရာများ အသုံးပြုခြင်း]]မှာလည်း အကျုံးမဝင်ပါဘူး။ ပုံမတင်မီ သိလိုတဲ့ မရှင်းတဲ့အချက်တွေရှိရင် [[Wikipedia:မီဒီယာ မူပိုင်ခွင့် မေးခွန်းများ|မီဒီယာ မူပိုင်ခွင့် မေးခွန်းများ စာမျက်နှာ]] ဒါမှမဟုတ် ကျွန်တော့ရဲ့ [[User talk:Ninjastrikers|ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာ]] မှာ မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၃:၄၄၊ ၁၈ မတ် ၂၀၁၇ (UTC) == [[:ဆိုးခိုး တိုက်ခိုက်ခြင်း၏ အပြစ်များ]] အား ဖျက်ပစ်ရန် အဆိုပြုထားခြင်း == <div class="floatleft" style="margin-bottom:0">[[File:Ambox warning orange.svg|48px|alt=|link=]]</div>'''[[:ဆိုးခိုး တိုက်ခိုက်ခြင်း၏ အပြစ်များ]]''' သည် [[WP:PGLIST|ဝီကီပီးဒီးယား၏ မူဝါဒများနှင့် လမ်းညွှန်ချက်များ]]အရ ဝီကီပီးဒီးယားတွင် ပါဝင်ရန် သင့်လျော်မှုရှိမရှိ သို့မဟုတ် [[Wikipedia:Deletion policy|ဖျက်ပစ်ရန်]]အတွက် ဆွေးနွေးချက်တစ်ခု ပြုလုပ်နေပါသည်။ ဆောင်းပါးအား [[Wikipedia:ဖျက်ပစ်ရမည့်ဆောင်းပါးများ#ဆိုးခိုး တိုက်ခိုက်ခြင်း၏ အပြစ်များ|ဤနေရာတွင်]] အများသဘောဆန္ဒကောက်ခံလျက် ဆွေးနွေးလျက်ရှိပြီး မည်သူမဆို ပါဝင်ဆွေးနွေးနိုင်ပါသည်။ အဆိုပြုထားချက်တွင် သက်ဆိုင်သော မူဝါဒများနှင့် လမ်းညွှန်ချက်များအား ရှင်းပြထားပါသည်။ ဆွေးနွေးနေစဉ်ကာလအတွင်း အသုံးပြုသူများအနေဖြင့် ဆောင်းပါးအား တိုးတက်ကောင်းမွန်လာစေရန် ပြင်ဆင်တည်းဖြတ်နိုင်သည်။ သို့သော်လည်း ဆောင်းပါးစာမျက်နှာထိပ်ဆုံးရှိ ဖျက်ပစ်ရန် အသိပေးချက်အား မဖယ်ရှားပါနှင့်။<!-- Template:afd-notice --> [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၁:၀၃၊ ၂၉ ဧပြီ ၂၀၁၇ (UTC) ==Barnstar for you!== {| class="barnstar" style="border:1px solid gray; background:#fdffe7;" |- |rowspan="2" style="padding-right:5px;" | {{#ifeq:{{{3}}}|alt|[[file:Working Wikimedian's Barnstar Hires.png|100px]]|[[Image:Working Wikimedian's Barnstar Hires.png|100px]]}} |style="font-size:1.65em; padding:0; height: 1.1em;" | '''The {{GENDER:{{PAGENAME}}|Working Man's|Working Woman's|Working Wikipedian's}} Barnstar''' |- |style="border-top: 1px solid gray;" | Thanks for your contributions in Myanmar Wikipedia. [[User:Dr Lotus Black|Dr Lotus Black]] ([[User talk:Dr Lotus Black|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၂၈၊ ၂၇ မေ ၂၀၁၇ (UTC) |} == Interwiki Links (link to English Wikipedia and other Wikipedias) == Languages at left lower corner⇒Add links⇒ Language:English (enwiki)⇒Page:xxxxx⇒link with page⇒Comfirm. [[File:Lightbulb.png|16px]] This is how we link pages between Myanmar and other Wikis. [[User:Dr Lotus Black|Dr Lotus Black]] ([[User talk:Dr Lotus Black|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၁၈၊ ၃ ဇွန် ၂၀၁၇ (UTC) :အခုလို ပြောပြပေးတာကျေးဇူးပါ။ နောက်ဆောင်းပါးတွေကျရင် စမ်းကြည့်မယ်။[[User:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[User talk:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၄၀၊ ၃ ဇွန် ၂၀၁၇ (UTC) == Barnstar For You == {| style="border: 1px solid gray; background-color: #fdffe7;" |rowspan="2" style="vertical-align:middle;" | [[File:BuddhismBarnstarProposal4.png|100px]] |rowspan="2" | |style="font-size: x-large; padding: 0; vertical-align: middle; height: 1.1em;" | '''The Buddhism Barnstar''' |- |style="vertical-align: middle; border-top: 1px solid gray;" | For your work in creating articles for Buddhism, you deserve this! [[User:NayiMuu|<span style="background:#74DF00"><span style="color:#FFFFFF">'''Nayi'''</span></span><span style="color:#86B404">'''Muu^®'''</span>]]^{[[User talk:NayiMuu|<span style="color:#86B404"> talk</span>]]} ၀၉:၃၈၊ ၂၃ နိုဝင်ဘာ ၂၀၁၇ (UTC) |} :ပျော်တယ်။ ကျေးဇူးပါ။ [[User:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[User talk:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၂၅၊ ၂၃ နိုဝင်ဘာ ၂၀၁၇ (UTC) == မြန်မာနာမည်လေး သုံးဖို့ အကြံပေးချင်ပါတယ် == ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်တွေကို အင်္ဂလိပ်လို နာမည်တပ်မယ့် အစား မြန်မာလိုလေး အသံဖလှယ်ပြီး သုံးပေးရင် ပိုကောင်းမယ်လို့ ထင်ပါတယ်။ တကယ်လို့ အသံထွက်ရတာ အခက်အခဲ ရှိရင် Google မှာ အင်္ဂလိပ်နာမည် နဲ့ Pronunciation လို့ ရိုက်ရှာလိုက်ရင် အသံထွက်ထားတဲ့ နေရာတွေ တွေ့ပါလိမ့်မယ်။ YouTube, [http://www.forvo.com Forvo] နဲ့ [http://www.howtopronounce.com HowToPronounce] Website တွေမှာလည်း ရှာကြည့်လို့ရပါတယ်။ ကျေးဇူးတင်ပါတယ်။ [[User:Zawthet|Zawthet]] ([[User talk:Zawthet|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၂၂၊ ၉ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၁၇ (UTC) :ဟုတ်ကဲ့ပါ။ နောက်ဆောင်းပါးတွေကျ လုပ်လိုက်ပါ့မယ်။ [[User:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[User talk:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၃၈၊ ၉ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၁၇ (UTC) ::ဆောင်းပါးတွေကို ရွေ့ပြောင်းတဲ့အခါ English name ကနေ မြန်မာလိုပြောင်းရင် ပြန်ညွန်း redirect မချန်ပဲ ရွေ့ပြောင်းစေချင်ပါတယ်။ မလိုအပ်ဘဲ name space တွေ ရှုပ်ပွမနေတော့ဘူးပေါ့ဗျာ။ [[User:Dr Lotus Black|Dr Lotus Black]] ([[User talk:Dr Lotus Black|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၁၉၊ ၉ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၁၇ (UTC) :::redirect မချန်ပဲ ပြောင်းတာက admin တွေပဲ ရတာထင်တယ်။ user တွေမှာ အဲဒီ right မရှိဘူးထင်တယ်။ --<font style="white-space:nowrap;text-shadow:blue 0em 0em 0.8em,green -0.8em -0.8em 0.9em,black 0.7em 0.7em 0.8em;color:#000000">[[User:Phyo WP|'''ဖြိုးWP''']] [[User talk:Phyo WP|<small>''(ဆွေးနွေးရန်)''</small>]] </font> ၁၅:၁၅၊ ၉ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၁၇ (UTC) ပြန်ညွှန်းမချန်ဘဲ ရွှေ့မရဘူး။ အက်ဒမင်တွေကပဲ ပြန်ညွှန်းစာမျက်နှာတွေကို ဖျက်ပေးမှ ရမှာ။ [[User:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[User talk:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၀၂:၂၅၊ ၁၀ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၁၇ (UTC) == ESEAP Conference == Hello ခင်မောင်မောင်လွင်, Scholarship applications for '''[[metawiki:ESEAP_Conference_2018|ESEAP Conference 2018]]''' is now open! '''[[metawiki:ESEAP_Conference_2018|ESEAP Conference 2018]]''' is a regional conference for Wikimedia communities around the ESEAP regions. ESEAP stands for East, Southeast Asia, and Pacific. Taking place in Bali, Indonesia on 5-6 May 2018, this is the first regional conference for the Wikimedia communities around the regions. Full scholarships are subject to quotas, maximum two people per country and your country is eligible to apply, visit [[metawiki:ESEAP_Conference_2018/Attend|this page]]. We also accept [[metawiki:ESEAP_Conference_2018/Submissions|submissions]] of several formats, including: *'''Workshop & Tutorial''': these are presentations with a focus on practical work directed either to acquiring a specific skill or doing a specific task. Sessions are 55 minutes led by the presenters in a classroom space suitable for laptops and work. *'''Posters''': A2-size format to give news, share your community event/program, set out an idea, propose a concept, or explain a problem. The poster itself must be uploaded to Wikimedia Commons with a suitable license. *'''Short Presentation/Sharing talks''': 10-15 minutes presentation on certain topic. Deadline for submissions and scholarship applications is on 15 March 2018. If you have any question, don't hesitate to contact me or send your e-mail to eseap@wikimedia.or.id. Best regards, [[User:Wirjadisastra|Wirjadisastra]] ([[User talk:Wirjadisastra|ဆွေးနွေး]]) ၀၂:၄၂၊ ၁၄ မတ် ၂၀၁၈ (UTC) == စာအုပ်မျက်နှာဖုံးပုံများ == ကိုခင်မောင်မောင်လွင်ရေ .. [[:commons:File:ရတနာသုံးပါး.png|စာအုပ်မျက်နှာဖုံးပုံတစ်ခု]]ကို high resolution နဲ့ Commons မှာတင်ထားတာတွေ့တယ်။ ဖျက်ခံရလိမ့်မယ်နော်။ မြန်မာဝီကီဖက်ကို ပုံအသေးပြောင်းပြီး ပြန်တင်လိုက်ပါ။ commons က ပုံကို deletion request တင်လိုက်ပါ။ ပုံအသေးပြောင်းဖို့ အဆင်မပြေရင်လည်း ဒီအတိုင်းပဲ ပြောင်းတင်လိုက်ပါ။ ပြန်ပြင်ပေးပါ့မယ်။ စာအုပ်ပုံတွေရဲ့ အကျဉ်းချုပ် အတွက် {{Tlx|Non-free use rationale book cover}} တမ်းပလိတ်နဲ့ အချက်အလက်တွေ ဖြည့်ပေးရင် ပိုအဆင်ပြေပါမယ်။ နမူနာကို [[:File:Pyu Reader Front Cover Second Printing.jpeg|ဒီပုံမှာ]] ကြည့်ကြည့်ပါ။ အဆင်ပြေပါစေ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၂:၅၈၊ ၇ ဩဂုတ် ၂၀၁၈ (UTC) :မနေ့က Deletion request တင်ထားတယ်။ ဒါပေမယ့် ဖျက်မပေးသေးဘူး။[[User:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[User talk:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၀၃:၁၀၊ ၇ ဩဂုတ် ၂၀၁၈ (UTC) == မဂ်လာပါ == ဆာယိုနာဒါး[[User:Wonnral|Wonnral]] ([[User talk:Wonnral|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၃၆၊ ၁၁ နိုဝင်ဘာ ၂၀၁၈ (UTC) :{{ping|Wonnral}} မင်္ဂလာပါ။ こんにちは。　[[User:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[User talk:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၃၉၊ ၁၁ နိုဝင်ဘာ ၂၀၁၈ (UTC) == International School Yangon: Burmese name == Hi! Re: [[:en:International School Yangon]] I found a Burmese name here https://www.isyedu.org/uploaded/template/images/logo.svg Should the article be moved to its Burmese title? [[User:WhisperToMe|WhisperToMe]] ([[User talk:WhisperToMe|ဆွေးနွေး]]) ၁၈:၃၅၊ ၁၄ နိုဝင်ဘာ ၂၀၁၈ (UTC) :Yes, bro. Thanks. [[User:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[User talk:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၀၀:၂၂၊ ၁၅ နိုဝင်ဘာ ၂၀၁၈ (UTC) == File:Kawa Bridge.PNG ၏ ဖိုင်ရင်းမြစ် ပြဿနာ== [[File:Copyright-problem.svg|64px|left|alt=|link=]] '''[[:File:Kawa Bridge.PNG]]''' ဖိုင်ကို upload တင်သည့်အတွက် ကျေးဇူးတင်ပါသည်။ သို့သော် ဖိုင်အကြောင်း ဖော်ပြချက်စာမျက်နှာတွင် မည်သူဖန်တီးခဲ့သည်ဆိုသော အကြောင်းအရာ မပါဝင်သည့်အတွက် [[မူပိုင်ခွင့်]] အခြေအနေသည် မပြတ်မသား ဖြစ်နေပါသည်။ အကယ်၍ ဤဖိုင်ကို သင်ကိုယ်တိုင် ဖန်တီးထားခြင်း မဟုတ်ခဲ့ပါက မူပိုင်ခွင့် ပိုင်ဆိုင်သူကို သင့်အနေဖြင့် သတ်မှတ်ဖော်ပြပေးရန် လိုအပ်ပါသည်။ အကယ်၍ သင်သည် ဤဖိုင်ကို ဝက်ဘ်ဆိုဒ်တစ်ခုခုမှ ရရှိခဲ့ပါက၊ ကျေးဇူးပြု၍ ရယူခဲ့သည့် ဝက်ဘ်ဆိုဒ်လင့်ခ်နှင့် ဝက်ဘ်ဆိုဒ်၏ အကြောင်းအရာများ အသုံးပြုခြင်းဆိုင်ရာ သတ်မှတ်ချက်များကို ကျေးဇူးပြု၍ ပြန်လည် ဖော်ပြပေးပါ။ အကယ်၍ မူလမူပိုင်ခွင့် ပိုင်ဆိုင်သူနှင့် ဝက်ဘ်ဆိုဒ်တို့ ဆက်နွယ်မှုမရှိပါက ထိုမူလပိုင်ဆိုင်သူကိုလည်း မှတ်တမ်းတင် ထည့်သွင်းရန် လိုအပ်ပါသည်။ [[:File:Kawa Bridge.PNG|ဖိုင်အကြောင်း ဖော်ပြချက် စာမျက်နှာ]]အား ပြင်ဆင်ပြီး လိုအပ်သော အချက်အလက်များ ထည့်သွင်းပေးပါ။ လိုအပ်သည့် အချက်အလက်များကို ခုနစ်ရက်အတွင်း ထည့်သွင်းခြင်း မရှိပါက ဖိုင်သည် ဖျက်ပစ်ခြင်း ခံရမည် ဖြစ်သည်။ '''[[WP:IUP#Adding images|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]]''' ကို ဖတ်ရှုပြီး ဝီကီပီးဒီးယားသို့ မည်သည့်ဖိုင်များ တင်သင့်/မတင်သင့်ဆိုသည်ကို လေ့လာပါ။ သင် upload တင်ခဲ့သည့် အခြားဖိုင်များကိုလည်း မှန်ကန်စွာ tag လုပ်ထားခြင်း ရှိမရှိကိုလည်း ကျေးဇူးပြု၍ စစ်ဆေးပါ။ သင်၏ ဖိုင်တင်ထားခဲ့သည့် မှတ်တမ်းများကို [{{fullurl:Special:ListFiles/%E1%80%81%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%99%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%99%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%9C%E1%80%BD%E1%80%84%E1%80%BA}} ဤနေရာတွင်] တွေ့ရှိနိုင်ပါသည်။ သိလိုသည့် မေးခွန်းများရှိပါက [[Wikipedia:မီဒီယာ မူပိုင်ခွင့် မေးခွန်းများ|မီဒီယာ မူပိုင်ခွင့် မေးခွန်းများ]]တွင် ဝင်ရောက်မေးမြန်းနိုင်ပါသည်။ ကျေးဇူးတင်ပါသည်။<!-- Template:Di-no source-notice --> [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၃:၁၃၊ ၄ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၁၈ (UTC) ==အသုံးမပြုထားသော မူပိုင်ခွင့်ရှိ ပုံ File:ကိုယ်ကျင့်အဘိဓမ္မာ.jpg== [[File:Ambox warning blue.svg|35px|text-top|left|⚠|link=]] '''[[:File:ကိုယ်ကျင့်အဘိဓမ္မာ.jpg]]''' ကို တင်ခဲ့သည့်အတွက် ကျေးဇူးတင်ပါတယ်။ ပုံအကြောင်း စာမျက်နှာမှာ လက်ရှိဖော်ပြထားချက်အရ ပုံဟာ အခမဲ့မဟုတ်ဘဲ မူပိုင်ခွင့်ရှိနေပြီး ဝီကီပီးဒီးယားပေါ်တွင် [[WP:FU|တရားမျှတစွာ အသုံးပြုနိုင်ကြောင်း]] ခိုင်လုံမှသာ အသုံးပြုနိုင်မှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါပေမယ့် ဝီကီပီးဒီးယားရှိ မည်သည့်ဆောင်းပါးတွင်မှာမှ ပုံကို အသုံးပြုထားခြင်း မရှိပါ။ အကယ်၍ ဆောင်းပါးတစ်ခုမှာ ယခင်က အသုံးပြုထားခဲ့ပါက ဆောင်းပါးသို့ သွားရောက်၍ ပုံအား အဘယ်ကြောင့် ဖယ်ရှားခဲ့သည်ကို ကျေးဇူးပြု၍ စစ်ဆေးပါ။ အသုံးဝင်နိုင်သည်ဟု ယူဆပါက ပုံကို ပြန်လည်ထည့်သွင်းနိုင်ပါတယ်။ မည်သည့် '''ဆောင်ပါးများ'''တွင်မှ အသုံးပြုထားခြင်း မရှိတဲ့ အခမဲ့မဟုတ်သည့် မူပိုင်ခွင့်ရှိ ပုံများကို [[WP:CSD#F5|မဆိုင်းမတွ ဖျက်ပစ်ရန်အတွက် သတ်မှတ်ချက် အပိုင်း F5]] မှာ ဖော်ပြထားတဲ့အတိုင်း ခုနစ်ရက်အကြာတွင် ဖျက်ပစ်ခြင်း ခံရမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ကျေးဇူးတင်ပါတယ်။<!-- Template:Di-orphaned fair use-notice --> [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၈:၂၂၊ ၆ ဧပြီ ၂၀၁၉ (UTC) == Community Insights Survey == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"> '''Share your experience in this survey''' Hi {{PAGENAME}}, The Wikimedia Foundation is asking for your feedback in a survey about your experience with {{SITENAME}} and Wikimedia. The purpose of this survey is to learn how well the Foundation is supporting your work on wiki and how we can change or improve things in the future. The opinions you share will directly affect the current and future work of the Wikimedia Foundation. Please take 15 to 25 minutes to '''[https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_0pSrrkJAKVRXPpj?Target=CI2019List(asiawps,act5) give your feedback through this survey]'''. It is available in various languages. This survey is hosted by a third-party and [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Community_Insights_2019_Survey_Privacy_Statement governed by this privacy statement] (in English). Find [[m:Community Insights/Frequent questions|more information about this project]]. [mailto:surveys@wikimedia.org Email us] if you have any questions, or if you don't want to receive future messages about taking this survey. Sincerely, </div> [[User:RMaung (WMF)|RMaung (WMF)]] ၁၄:၃၃၊ ၆ စက်တင်ဘာ ၂၀၁၉ (UTC) <!-- Message sent by User:RMaung (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=CI2019List(asia_wps,act5)&oldid=19352606 --> == Reminder: Community Insights Survey == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"> '''Share your experience in this survey''' Hi {{PAGENAME}}, A couple of weeks ago, we invited you to take the Community Insights Survey. It is the Wikimedia Foundation’s annual survey of our global communities. We want to learn how well we support your work on wiki. We are 10% towards our goal for participation. If you have not already taken the survey, you can help us reach our goal! '''Your voice matters to us.''' Please take 15 to 25 minutes to '''[https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_0pSrrkJAKVRXPpj?Target=CI2019List(asiawps,act5) give your feedback through this survey]'''. It is available in various languages. This survey is hosted by a third-party and [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Community_Insights_2019_Survey_Privacy_Statement governed by this privacy statement] (in English). Find [[m:Community Insights/Frequent questions|more information about this project]]. [mailto:surveys@wikimedia.org Email us] if you have any questions, or if you don't want to receive future messages about taking this survey. Sincerely, </div> [[User:RMaung (WMF)|RMaung (WMF)]] ၁၅:၀၉၊ ၂၀ စက်တင်ဘာ ၂၀၁၉ (UTC) <!-- Message sent by User:RMaung (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=CI2019List(asia_wps,act5)&oldid=19395159 --> == Reminder: Community Insights Survey == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"> '''Share your experience in this survey''' Hi {{PAGENAME}}, There are only a few weeks left to take the Community Insights Survey! We are 30% towards our goal for participation. If you have not already taken the survey, you can help us reach our goal! With this poll, the Wikimedia Foundation gathers feedback on how well we support your work on wiki. It only takes 15-25 minutes to complete, and it has a direct impact on the support we provide. Please take 15 to 25 minutes to '''[https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_0pSrrkJAKVRXPpj?Target=CI2019List(asiawps,act5) give your feedback through this survey]'''. It is available in various languages. This survey is hosted by a third-party and [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Community_Insights_2019_Survey_Privacy_Statement governed by this privacy statement] (in English). Find [[m:Community Insights/Frequent questions|more information about this project]]. [mailto:surveys@wikimedia.org Email us] if you have any questions, or if you don't want to receive future messages about taking this survey. Sincerely, </div> [[User:RMaung (WMF)|RMaung (WMF)]] ၁၉:၀၁၊ ၃ အောက်တိုဘာ ၂၀၁၉ (UTC) <!-- Message sent by User:RMaung (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=CI2019List(asia_wps,act5)&oldid=19433228 --> == ပဉ္စာနန္တရိယကံ == [[ပဉ္စာနန္တရိယကံ]] ဆောင်းပါးလေးတစ်ချက်လောက် ပြန်ကြည့်ပေးပါဦး bro! အဇာတသတ်က လောဟကုမ္ဘီ ငရဲပဲကျတာဆိုတော့ သူ အဲ့ကံမြောက်မမြောက်လေးတစ်ချက်လောက်၊ ကျွန်တော့်မှာ ကိုးကားစရာ စာအုပ်လောလောဆယ်မရှိလို့၊ :) [[အသုံးပြုသူ:Aungookingofcelestials|Aungookingofcelestials]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Aungookingofcelestials|ဆွေးနွေး]]) ၁၇:၄၆၊ ၂၈ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၀ (UTC) :sorry! ဒေဝဒတ်နဲ့ရောပြီး ဘုရားကိုပဲ အာရုံရောက်သွားလို့ ဖခင်သတ်တာမေ့နေတာ ဟီး!!! [[အသုံးပြုသူ:Aungookingofcelestials|Aungookingofcelestials]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Aungookingofcelestials|ဆွေးနွေး]]) ၁၇:၅၆၊ ၂၈ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၀ (UTC) :::No Problem!!! Thank bro....[[အသုံးပြုသူ:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၀၁:၄၂၊ ၂၉ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၀ (UTC) Buddhism မှာ ဘုရား အကြောင်း မပါတာ ဘာကြောင့် ဘုရားဆိုတာ ထည့်ရေးထားတာလဲ။ Gautam ကို နောက်တာလား။--[[အသုံးပြုသူ:T-Dharma|T-Dharma]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:T-Dharma|ဆွေးနွေး]]) ၀၇:၃၉၊ ၁၇ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၀ (UTC) :{{ping|T-Dharma}} အစ်ကိုလား အစ်မလားတော့ မသိဘူး။ သာကိုပြောချင်တာလဲ မသိဘူး။ [[အသုံးပြုသူ:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၁၉၊ ၁၇ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၀ (UTC) ==မြန်မာနိုင်ငံဆရာဝန်အသင်း== အသင်းက ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှုပေးတဲ့ အသင်းမဟုတ်တဲ့အတွက် ဖယ်လိုက်ပါတယ်။ ကျေးဇူးတင်ပါတယ်။ {{unsigned2|10:24, 13 December 2020|မျိုးကြည်သာ}} :ဟုတ်ကဲ့ပါ။ {{ping|မျိုးကြည်သာ}} ဆွေးနွေးချက်တွေမှာ စကားပြောပြီးရင် '''Tide Key''' လေးခုချန်ခဲ့ရင် ကိုယ့်ရဲ့လက်မှတ် ကျန်ခဲ့ပါတယ်။ [[အသုံးပြုသူ:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၄၉၊ ၁၆ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၀ (UTC) == သိလိုပါသည် == မိဘအုပ်ထိမ်းသော အမျိုးသမီးတစ်ဦးအား အလိုတူ၍ပေါင်းသင်းသောမိန်းမယား (မိန်းမ ၂၀ အနက်မှ ၁၂ ခုမြောက်မယား) အဖြစ်ဖြင့်ပေါင်းသင်းလိုပါက သူမ၏မိဘတို့အားအသိပေးရန်လိုပါသလား။ [[အသုံးပြုသူ:Jim Maung|Jim Maung]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Jim Maung|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၃၂၊ ၂၈ မေ ၂၀၂၁ (UTC) == category looping == ..နိုင်ငံရှိ မြစ်များ ကဏ္ဍတွေလုပ်တဲ့အခါ ကဏ္ဍနာမည်ကိုပဲ အောက်မှာ ပြန်ထည့်ရင် looping ဖြစ်နေပါလိမ့်မယ်။ ([https://my.wikipedia.org/w/index.php?title=%E1%80%80%E1%80%8F%E1%80%B9%E1%80%8D:%E1%80%82%E1%80%BB%E1%80%95%E1%80%94%E1%80%BA%E1%80%94%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%84%E1%80%B6%E1%80%9B%E1%80%BE%E1%80%AD_%E1%80%99%E1%80%BC%E1%80%85%E1%80%BA%E1%80%99%E1%80%BB%E1%80%AC%E1%80%B8&oldid=671018 ဥပမာ]) အဲဒီအစား သူနဲ့သက်ဆိုင်ရာ တဆင့်မြင့် ကဏ္ဍတွေကိုပဲ ထည့်သင့်ပါတယ်။ ဥပမာ [[:ကဏ္ဍ:ပီရူးနိုင်ငံ၏ မြစ်များ]] ကဏ္ဍစာမျက်နှာကို တဆင့်မြင့်ကဏ္ဍတွေ ဖြစ်တဲ့ [[:ကဏ္ဍ:နိုင်ငံအလိုက် မြစ်များ]] နဲ့ [[:ကဏ္ဍ:ပီရူးနိုင်ငံ၏ ပထဝီဝင်]] စတဲ့ ကဏ္ဍအောက်တွေမှာ ထည့်သင့်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၉:၃၄၊ ၁၅ ဩဂုတ် ၂၀၂၁ (UTC) :Thanks!!![[အသုံးပြုသူ:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၄၉၊ ၁၅ ဩဂုတ် ၂၀၂၁ (UTC) == [[WP:NCPI]] == Hi. As I've said before, you're kindly encouraged to refer [[WP:NCPI|the naming convention]] whenever you encountered Pali names. Pls consider using transliteration - representing alphabets for alphabets - for Pali words as per WP:NCPI. Thank you. ~ [[အသုံးပြုသူ:Htanaungg|ထနောင်း]] ([[User talk:Htanaungg|🔔]] • [[Special:Contributions/Htanaungg|📝]]) ၀၈:၀၃၊ ၂၆ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၁ (UTC) :Thank bro for your advice.[[အသုံးပြုသူ:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၄၂၊ ၂၈ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၁ (UTC) == Translation request == Hello. Can you translate and upload the articles [[:en:National Museum of History of Azerbaijan]], [[:en:National Art Museum of Azerbaijan]] and [[:en:Azerbaijan State Academic Opera and Ballet Theater]] in Burmese Wikipedia? They do not need to be long. Yours sincerely, [[အသုံးပြုသူ:Multituberculata|Multituberculata]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Multituberculata|ဆွေးနွေး]]) ၁၈:၀၁၊ ၁၆ မေ ၂၀၂၂ (UTC) :{{ping|Multituberculata}}Yes, I will try to write that articles when I have time.[[အသုံးပြုသူ:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၁၇:၅၃၊ ၁၈ မေ ၂၀၂၂ (UTC) == Autopatrolled granted == [[File:Wikipedia Autopatrolled.svg|right|80px]] Hi ခင်မောင်မောင်လွင်, I just wanted to let you know that I have added the [[WP:AUTOPAT|autopatrolled user right]] to your account. This means that pages you create will automatically be marked as 'reviewed'. Autopatrolled is assigned to prolific creators of articles, where those articles do not require further review, and may have been [[WP:RFP|requested]] on your behalf by someone else. It doesn't affect how you edit; it is used only to manage the workload of new page patrollers. Since the articles you create will no longer be systematically reviewed by other editors, it is important that you maintain the high standard you have achieved so far in all your future creations. Please also try to remember to add relevant [[Wikipedia:Stub|stub tags]], [[Wikipedia:Categorization|categories]], and [[:en:Wikipedia:Orphan|incoming links]] to them. Feel free to leave me a message if you have any questions. Happy editing! [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၃:၃၅၊ ၂၂ ဇွန် ၂၀၂၄ (UTC) ::{{ping|Ninjastrikers}}ကျေးဇူးတင်ပါတယ်ဗျာ။[[အသုံးပြုသူ:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၅၃၊ ၂၂ ဇွန် ၂၀၂၄ (UTC) == Thank you for being a medical contributors! == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> {| style="background-color: #fdffe7; border: 1px solid #fceb92;" |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:Wiki Project Med Foundation logo.svg|130px]] |style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" |'''The 2024 Cure Award''' |- | style="vertical-align: middle; padding: 3px;" |In 2024 you '''[[mdwiki:WikiProjectMed:WikiProject_Medicine/Stats/Top_medical_editors_2024_(all)|were one of the top medical editors in your language]]'''. Thank you from [[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med]] for helping bring free, complete, accurate, up-to-date health information to the public. We really appreciate you and the vital work you do! Wiki Project Med Foundation is a [[meta:Wikimedia_thematic_organizations|thematic organization]] whose mission is to improve our health content. '''[[meta:Wiki_Project_Med#People_interested|Consider joining for 2025]]''', there are no associated costs. Additionally one of our primary efforts revolves around translating health content. We invite you to '''[https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/index.php try our new workflow]''' if you have not already. Our dashboard automatically [https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/leaderboard.php collects statistics] of your efforts and we are working on [https://mdwiki.toolforge.org/fixwikirefs.php tools to automatically improve formating]. |} Thanks again :-) -- [[mdwiki:User:Doc_James|<span style="color:#0000f1">'''Doc James'''</span>]] along with the rest of the team at '''[[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med Foundation]]''' ၀၆:၂၄၊ ၂၆ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၅ (UTC) </div> <!-- Message sent by User:Doc James@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Top_Other_Language_Editors_2024&oldid=28172893 --> == Barnstar for you! == {| style="border: 1px solid gray; background-color: #fdffe7;" | rowspan="2" style="vertical-align:middle;" |[[ဖိုင်:Japan Barnstar.png|103x103px|frameless]] | rowspan="2" | | style="font-size: x-large; padding: 0; vertical-align: middle; height: 1.1em;" |'''The Japan Barnstar''' |- | style="vertical-align: middle; border-top: 1px solid gray;" |For your significant contributions to topics related to Japan. [[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|🌐 Pho Sai®️]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Pho Sai|ဆွေးနွေး]]) ၁၈:၄၄၊ ၁၆ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) |} :@[[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho Sai]] ကျေးဇူးပါ။ おおきに。 [[အသုံးပြုသူ:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၀၁:၄၇၊ ၁၇ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) == Help == Hello, I recently created [[ဂါဇာလူမျိုးတုံးသတ်ဖြတ်မှု|this]] article and I need your help in improving it as I do not speak Burmese. Thank you. [[အသုံးပြုသူ:جودت|جودت]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:جودت|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၀၃၊ ၂၆ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၆ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] [[အသုံးပြုသူ:جودت|جودت]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:جودت|ဆွေးနွေး]]) ၀၇:၅၀၊ ၂၅ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) == Regarding deletion request == ဆောင်းပါးတွေကို ဖျက်ဖို့ တောင်းဆိုတဲ့အခါ လင့်ခ်တွေကို အရင် စစ်ဆေးပေးစေချင်ပါတယ်။ နို့မို့ဆိုရင် ဖျက်လိုက်တဲ့ ဆောင်းပါးဆီကို လင့်ခ်ချိတ်ထားတဲ့ နေရာတွေမှာ လင့်ခ်နီပြီး အချိတ်အဆက်ပြတ်သွားနိုင်တာမို့ပါ။ ဥပမာ [https://my.wikipedia.org/wiki/%E1%80%A1%E1%80%91%E1%80%B0%E1%80%B8:%E1%80%98%E1%80%9A%E1%80%BA%E1%80%80%E1%80%9C%E1%80%84%E1%80%B7%E1%80%BA%E1%80%91%E1%80%AC%E1%80%B8%E1%80%9C%E1%80%B2/%E1%80%96%E1%80%AF%E1%80%9B%E1%80%BE%E1%80%AD%E1%80%99%E1%80%AD%E1%80%A1%E1%80%AD%E1%80%94%E1%80%9B%E1%80%AD%E1%80%94%E1%80%94%E1%80%BA%E1%80%80%E1%80%BD%E1%80%94%E1%80%BA%E1%80%B8_%E1%80%94%E1%80%94%E1%80%BA%E1%80%B8%E1%80%9B%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%B8 ဒီဆောင်းပါး]ကို ဗလာလုပ်လိုက်ပေမယ့် သူ့ဆီကို ချိတ်ထားတဲ့ ဆောင်းပါးတွေ ရှိနေပါသေးတယ်။ ဒါကြောင့် incoming link တွေ စစ်ပြီးမှ deletion request လုပ်စေချင်ပါတယ်။ ကျေးဇူးပါ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၇:၃၉၊ ၁၂ မေ ၂၀၂၆ (UTC) :ဟုတ်ကဲ့။ နောက်အခါတွေကျရင် စစ်ပြီးလုပ်လိုက်ပါမယ်။[[အသုံးပြုသူ:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၀၃:၂၁၊ ၁၃ မေ ၂၀၂၆ (UTC) == မြန်မာဗန်းစကားများ == မြန်မာဗန်းစကားတွေနဲ့ ပတ်သက်တဲ့ ဆောင်းပါးသစ်တွေ ဖန်တီးပေးတာ ကျေးဇူးပါ။ ဒါပေမယ့် ဆောင်းပါးတွေက စာတစ်ကြောင်းနှစ်ကြောင်းလောက်ပဲ ရှိတာရယ်၊ နောင်မှာလဲ ထပ်ဖြည့်ရေးဖို့ အလားအလာ နည်းတာရယ်ကြောင့် ဝီကီပီးဒီးယား ဆောင်းပါးအစား မြန်မာ ဝစ်ရှင်နရီဖက်မှာ အဘိဓာန်ပုံစံနဲ့ ရေးတာက ပိုသင့်တော်ပါလိမ့်မယ်ဗျ။ ဥပမာ [[ဇယားကိုက်သည်]] အစား [[:my:wikt:ဇယားကိုက်]] ဆိုတာမျိုးပါ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၆:၀၈၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) :ဟုတ်ကဲ့။[[အသုံးပြုသူ:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၀၃:၂၂၊ ၅ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) == ဆောင်းပါးများကို ရွေ့ပြောင်းခြင်း == ဆောင်းပါးများကို move လုပ်တဲ့အခါ မူလစာမျက်နှာနာမည်ကို စာသားမရှိတော့ဘဲ ဗလာအဖြစ် ကျန်နေခဲ့အောင် လုပ်ထားတာ သတိထားမိပါတယ်။ ဗလာလုပ်လိုက်တဲ့ ဆောင်းပါးနာမည်ကို ဖျက်ပစ်ဖို့ လိုအပ်ရင် ဖျက်လို့ရအောင် {Delete} တမ်းပလိတ်ကို ထည့်သွင်းစေလိုပါတယ်။ [[အသုံးပြုသူ:Dr Lotus Black|Dr Lotus Black]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Dr Lotus Black|ဆွေးနွေး]]) [[အသုံးပြုသူ:Dr Lotus Black|Dr Lotus Black]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Dr Lotus Black|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၁၆၊ ၃၁ ဇူလိုင် ၂၀၂၆ (UTC) :ဟုတ်ကဲ့။ နောက်ကျ လုပ်လိုက်ပါမယ်။[[အသုံးပြုသူ:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၁၆:၅၂၊ ၃၁ ဇူလိုင် ၂၀၂၆ (UTC) == ဇင်ယော်နီ စာလုံးပေါင်းပြင်ခြင်းကိစ္စ == ဆရာ @[[အသုံးပြုသူ:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ခင်ဗျာ။[[ဇင်ယော်နီ]] စာမျက်နှာက ဆရာ့ရဲ့ စာလုံးပေါင်းပြင်ဆင်ခြင်းကို နောက်ပြန်လှည့်လိုက်ခြင်းက တစ်ခြားမဟုတ်ပါဘူးခင်ဗျာ။ဆရာ့နောက်က အခြားစာတွေကို ပြန်လှည့်မရဖြစ်နေလို့ပါ။ဒီဆောင်းပါးဟာ  '''[[ဝီကီပီးဒီးယား:Autobiography|ကိုယ်တိုင်ရေးအတ္ထုပ္ပတ္တိ]]'''တစ်ခု ဖြစ်နိုင်ခြင်း သို့မဟုတ် အကြောင်းအရာနဲ့ ဆက်နွယ်မှုရှိတဲ့ တစ်စုံတစ်ဦးက ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် ပြင်ဆင်တည်းဖြတ်ထားတာကို သတိပြုမိပါတယ်။ဒါ့ကြောင့် ဆောင်းပါးကို autobiography၊notability|person လုပ်ထားလိုက်ရပါတယ်။နားလည်ပေးနိုင်ဖို့ မေတ္တာရပ်ခံပါတယ်ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၃:၅၁၊ ၃ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၆ (UTC) :ဟုတ်ကဲ့ပါ။[[အသုံးပြုသူ:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၅၃၊ ၃ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၆ (UTC) == Gaza genocide == Hello, can you help me to translate [[:en:Gaza_genocide|this]] article to your language. Thank you! [[အသုံးပြုသူ:Hmsalw111|Hmsalw111]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Hmsalw111|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၁၁၊ ၇ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၆ (UTC) ozqui5mk44p5c655inei5lhdkycykf8 3 80816 1051718 957923 2026-09-07T10:22:57Z Hmsalw111 147897 /* Gaza genocide */ အပိုင်းသစ် 1051718 wikitext text/x-wiki {{Talk header}} == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Pho Sai ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် ကျူတိုရီရယ်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[WP:TUTOR|ကျူတိုရီရယ်]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [http://www.myanmarlanguage.org/installing_myanmar_unicode ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [http://www.myanmarlanguage.org/unicode/input-methods-unicode ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px||link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, like 'Interwikis' and updating images from Commons, etc. So don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[User:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[User talk:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၃:၄၂၊ ၆ စက်တင်ဘာ ၂၀၁၇ (UTC) Thank you..! [[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho Sai]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Pho Sai|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၅၉၊ ၄ ဩဂုတ် ၂၀၂၁ (UTC) == Rename account == user page ကနေ ပြန်ညွှန်းထားတဲ့ [[:m:User:➡️ Pho 🇲🇲 Sai ⬅️|User:➡️ Pho 🇲🇲 Sai ⬅️]] အကောင့်က မှတ်ပုံမတင်ထားတဲ့အကောင့် ဖြစ်နေပါတယ်။ အကောင့်နာမည်ပြောင်းချင်ရင် စာမျက်နှာရွှေ့လိုက်ရုံနဲ့ ပြောင်းမသွားပါဘူး။ [[အထူး:GlobalRenameRequest]] မှာ ဝင်ရောက်တောင်းဆိုမှ ပြောင်းပေးလို့ရမှာပါ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၇:၄၃၊ ၂၃ ဩဂုတ် ၂၀၂၁ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ဟုတ်။ နာမည်ပြောင်းချင်လို့ မဟုတ်ဘူး ဘရို။ :ကလိတာ လက်လွန်သွားတာ။ ပြန်ခေါ်မရလို့ ဒီအတိုင်း ငြိမ်နေတာ ဘရို ။ 😅😁 :[[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho Sai]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Pho Sai|ဆွေးနွေး]]) ၁၈:၀၇၊ ၂၃ ဩဂုတ် ၂၀၂၁ (UTC) :ပြန် Roll Back လိုက်ပါပြီ ဘရို 😁 :[[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho Sai]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Pho Sai|ဆွေးနွေး]]) ၁၈:၁၂၊ ၂၃ ဩဂုတ် ၂၀၂၁ (UTC) == Some Section Templates == ဆောင်းပါးရဲ့ ခေါင်းစဉ်ခွဲ တစ်နည်း အပိုင်းတွေမှာ အလွတ်ဗလာဖြစ်ရင် "empty section" template ကိုပဲ သုံးစွဲပေးရန်နဲ့ အဲဒီအပိုင်းမှာ စာ/အချက်အလက် ရှိတယ်၊ တိုးချဲ့ရန် လိုအပ်တယ်လို့ ယူဆမှ "expand section " template ကို သုံးစွဲရန်ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီက အကို လမ်းကြုံလို့ ဝင်ပြင်ရင် (သို့) နောက်ဆောင်းပါးတွေမှာ သင့်တော်တဲ့ template ရွေးချယ်ဖို့ အကြောင်းကြားတာပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Aungookingofcelestials|Aungookingofcelestials]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Aungookingofcelestials|ဆွေးနွေး]]) ၁၇:၂၈၊ ၆ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၁ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:Aungookingofcelestials|Aungookingofcelestials]] အကြံပေးလို့ ကျေးဇူးပါဗျ။ [[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho Sai]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Pho Sai|ဆွေးနွေး]]) ၁၈:၄၄၊ ၆ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၁ (UTC) == A barnstar for you! == {| style="border: 1px solid gray; background-color: #fdffe7;" |rowspan="2" style="vertical-align:middle;" | [[File:Original Barnstar.svg|100px]] |rowspan="2" | |style="font-size: x-large; padding: 0; vertical-align: middle; height: 1.1em;" | '''The Original Barnstar''' |- |style="vertical-align: middle; border-top: 1px solid gray;" | In recognition of all the meaningful work you do here. [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၂:၅၁၊ ၁၉ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၁ (UTC) |} :အသိအမှတ်ပြုတဲ့အတွက် ကျေးဇူးတင်ပါတယ်ဗျ။ 😊[[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho Sai]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Pho Sai|ဆွေးနွေး]]) ၀၃:၅၁၊ ၁၉ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၁ (UTC) == A barnstar for you! == {| class="barnstar" style="border:1px solid gray; background:#fdffe7;" |- |rowspan="2" style="padding-right:5px;" | {{#ifeq:{{{3}}}|alt|[[file:Working Wikimedian's Barnstar Hires.png|100px]]|[[Image:Working Wikimedian's Barnstar Hires.png|100px]]}} |style="font-size:1.65em; padding:0; height: 1.1em;" | '''The Working Man's Barnstar''' |- |style="border-top: 1px solid gray;" | Thanks for outstanding edits you have made for Myanmar Wikipedia. [[အသုံးပြုသူ:Dr Lotus Black|Dr Lotus Black]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Dr Lotus Black|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၃၁၊ ၂၇ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၁ (UTC) |} :Thank you for your appreciation..! ☺️ [[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho Sai]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Pho Sai|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၃၄၊ ၂၇ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၁ (UTC) == English names == Do you know how the names ''Liv'' and ''Maddie'' would be written in Burmese? I wanted to write something about the TV show ''Liv and Maddie'', but I wouldn't know what to call it or what to write. One of the articles I did write was [[မြေခွေးနှင့် အမဲလိုက်ခွေး]], but I couldn't write much. I wanted to write more about it but I'm not a native Burmese speaker. Do you know anyone here interested in movies or TV shows? [[အထူး:ဆောင်ရွက်ချက်များ/104.58.147.208|104.58.147.208]] ၂၂:၁၇၊ ၃၁ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၁ (UTC) :You can’t translate it, because of no sense in Burmese Language. But you can do transliteration like “လစ်ဗ် ရယ်၊ မဒီ ရယ်” (or) “လစ်ဗ် နဲ့ မဒီ”. [[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho Sai]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Pho Sai|ဆွေးနွေး]]) ၂၂:၄၃၊ ၃၁ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၁ (UTC) ::Which one should be the article title? I wanted to write: "Liv and Maddie is an American comedy television series from Disney Channel. It tells about identical twin sisters with opposing personalities who are best friends. Both roles are played by Dove Cameron." If you add to The Fox and the Hound, I wanted to add that "the film tells the story of the unlikely friendship between a red fox named Tod and a hound dog named Copper. The two friends struggle to preserve their friendship despite their emerging instincts and the surrounding social pressures demanding them to be adversaries, as they are enemies by nature." For more information on these topics, see [[en:Liv and Maddie]] and [[en:The Fox and the Hound]]. [[အထူး:ဆောင်ရွက်ချက်များ/104.58.147.208|104.58.147.208]] ၂၃:၀၅၊ ၃၁ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၁ (UTC) :I'm really so sorry, I've to translate a lot of major articles and don't have time for that. Also not familiar with that subject. [[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho Sai]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Pho Sai|ဆွေးနွေး]]) ၁၉:၅၅၊ ၁ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၁ (UTC) ::Do you know what to call [[Charlotte's Web 2: Wilbur's Great Adventure]] and [[Teletubbies]] in the Burmese language? I know "Teletubbies" probably can't be translated, but how would you transliterate it? [[အထူး:ဆောင်ရွက်ချက်များ/2600:1700:53F0:AD70:7943:AFDB:85F3:8F2F|2600:1700:53F0:AD70:7943:AFDB:85F3:8F2F]] ၀၃:၃၀၊ ၁၄ မတ် ၂၀၂၂ (UTC) == ဘာသာပြန်မှု အသိပေးချက်: MediaWiki 1.37 == Hello Pho Sai, You are receiving this notification because you signed up as a translator to မြန်မာဘာသာ on MediaWiki. The page [[:mw:MediaWiki 1.37|MediaWiki 1.37]] is available for translation. You can translate it here: * [https://www.mediawiki.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-MediaWiki+1.37&language=my&action=page မြန်မာဘာသာ သို့ ဘာသာပြန်ရန်] <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Your help is greatly appreciated. Translators like you help MediaWiki to function as a truly multilingual community. You can [https://www.mediawiki.org/wiki/Special:TranslatorSignup change your notification preferences]. Thank you! MediaWiki translation coordinators&lrm;, ၂၃:၂၈၊ ၁၆ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၁ (UTC) <!-- Message sent by User:MacFan4000@mediawikiwiki using the list at https://www.mediawiki.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Welcome back! == တစ်လလောက် ပျောက်သွားတယ်နော်။ Welcome back ပါ။ {{smiley|5}} [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၃:၂၅၊ ၁၇ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၂ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] :ဟုတ်တယ် ဆရာ၊ နည်းနည်း အလုပ်ရှုပ်နေလို့ပါ [[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho Sai]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Pho Sai|ဆွေးနွေး]]) ၀၃:၃၉၊ ၁၇ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၂ (UTC) == ဖိုင်:Arm Badge of Myanmar Navy.png ၏ ဖိုင်ရင်းမြစ်နှင့် မူပိုင်ခွင့် ပြဿနာ== [[File:Copyright-problem.svg|64px|left|File Copyright problem|link=]] '''[[:ဖိုင်:Arm Badge of Myanmar Navy.png]]''' ဖိုင်ကို upload တင်သည့်အတွက် ကျေးဇူးတင်ပါသည်။ သို့သော် ထိုဖိုင်တွင် '''မူပိုင်ခွင့်''' အခြေအနေနှင့် '''ရင်းမြစ်'''များ လိုအပ်နေပါသည်။ ဝီကီပီးဒီးယားသည် [[Wikipedia:Copyrights|မူပိုင်ခွင့်]]နှင့် ပတ်သက်၍ အထူးဂရုပြု ဆောင်ရွက်ပါသည်။ ဤဖိုင်ကို သင်ကိုယ်တိုင် ဖန်တီးထားခြင်း မဟုတ်ခဲ့ပါက မူပိုင်ခွင့် ပိုင်ဆိုင်သူကို သင့်အနေဖြင့် သတ်မှတ်ဖော်ပြပေးရန် လိုအပ်ပါသည်။ အကယ်၍ သင်သည် ဤဖိုင်ကို ဝက်ဘ်ဆိုဒ်တစ်ခုခုမှ ရရှိခဲ့ပါက၊ ကျေးဇူးပြု၍ ရယူခဲ့သည့် ဝက်ဘ်ဆိုဒ်လင့်ခ်နှင့် ဝက်ဘ်ဆိုဒ်၏ အကြောင်းအရာများ အသုံးပြုခြင်းဆိုင်ရာ သတ်မှတ်ချက်များကို ကျေးဇူးပြု၍ ပြန်လည် ဖော်ပြပေးပါ။ အကယ်၍ မူလမူပိုင်ခွင့် ပိုင်ဆိုင်သူနှင့် ဝက်ဘ်ဆိုဒ်တို့ ဆက်နွယ်မှုမရှိပါက ထိုမူလပိုင်ဆိုင်သူကိုလည်း မှတ်တမ်းတင် ထည့်သွင်းရန် လိုအပ်ပါသည်။ မည်သည့်လိုင်စင်သတ်မှတ်ချက်ဖြင့် သတ်မှတ်ထားသည်ကိုလည်း ဖော်ပြရန် လိုအပ်ပါလိမ့်မည်။ ဝီကီပီးဒီးယားတွင် မည်သည့်ဖိုင်များ တင်သင့်/မတင်သင့်ဆိုသည်ကို လေ့လာနိုင်ရန်အတွက် '''[[WP:IUP#ပုံများ ပေါင်းထည့်ခြင်း|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]]''' ကို ဖတ်ရှုပါ။ [[:ဖိုင်:Arm Badge of Myanmar Navy.png|ဖိုင် အကြောင်းဖော်ပြချက် စာမျက်နှာ]]ကို တည်းဖြတ်ပြီး အချက်အလက်များကို ထည့်သွင်းပေးပါ။ လိုအပ်သည့် အချက်အလက်များကို ခုနစ်ရက်အတွင်း ထည့်သွင်းခြင်း မရှိပါက ဖိုင်သည် ဖျက်ပစ်ခြင်း ခံရမည် ဖြစ်သည်။ သင် upload တင်ခဲ့သည့် အခြားဖိုင်များကိုလည်း မှန်ကန်စွာ tag လုပ်ထားခြင်း ရှိမရှိကိုလည်း ကျေးဇူးပြု၍ စစ်ဆေးပါ။ သင်၏ ဖိုင်တင်ထားခဲ့သည့် မှတ်တမ်းများကို [{{fullurl:Special:ListFiles/Pho_Sai}} ဤနေရာတွင်] တွေ့ရှိနိုင်ပါသည်။ ကျေးဇူးအထူးတင်ရှိပါသည်။<!-- Template:Di-no source no license-notice --> [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၅:၀၅၊ ၁၁ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၂ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]], ကျွန်တော် ကိုယ်တိုင် ဖန်တီးထားတာပါ ဆရာ၊ ဘယ် တမ်းပလိတ်သုံးပြီး မူပိုင်ခွင့်သတ်မှတ်ရမလဲဗျ? [[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho Sai]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Pho Sai|ဆွေးနွေး]]) ၀၅:၀၉၊ ၁၁ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၂ (UTC) ::ownwork အနေနဲ့ တခါတည်း ကွန်မွန်းမှာ တင်လိုက်ပါလားဗျ။ လိုင်စင်မှာ <nowiki>{{Insignia}}</nowiki> နဲ့ <nowiki>{{PD-self}}</nowiki> ဒါမှမဟုတ် cc4.0 လိုင်စင်ထားလို့ရပါမယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၅:၂၀၊ ၁၁ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၂ (UTC) == A barnstar for you! == {{The Fauna Barnstar|For your significant contributions! ~ [[အသုံးပြုသူ:Htanaungg|ထနောင်း]] ([[User talk:Htanaungg|🔔]] • [[Special:Contributions/Htanaungg|📝]]) ၀၄:၄၁၊ ၁ မတ် ၂၀၂၂ (UTC)}} :@[[အသုံးပြုသူ:Htanaungg|Htanaungg]], အသိအမှတ်ပြုလို့ ကျေးဇူးတင်ပါတယ်ဗျ။ 😊 [[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho Sai]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Pho Sai|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၂၈၊ ၁ မတ် ၂၀၂၂ (UTC) <span></span> == Your GA nomination of [[ပင့်ကူ]] == GA review စထားပါတယ်ဗျ။ အတတ်နိုင်ဆုံး အမြန်ဆုံးပြီးဖို့တော့ ကြိုးစားပါမယ်။ ~ [[အသုံးပြုသူ:Htanaungg|ထနောင်း]] ([[User talk:Htanaungg|🔔]] • [[Special:Contributions/Htanaungg|📝]]) ၁၀:၃၉၊ ၂ မတ် ၂၀၂၂ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:Htanaungg|Htanaungg]], ဟုတ်ကဲ့ ကျေးဇူပါဗျ၊ မြန်မာဘာသာစကားမှာ ဇီဝဗေဒဆိုင်ရာ အသုံးအနှုန်းက coinage ရော translit ရော လုပ်ထားတာ အားနည်းတော့ ဘာသာပြန်ထားတဲ့ဟာတွေ အဆင်မပြေရင်လည်း ထောက်ပြပေးပါအုံး ခင်ဗျ။ [[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho Sai]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Pho Sai|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၄၂၊ ၂ မတ် ၂၀၂၂ (UTC) ::All done! အချိန်ရရင် ကျနော် nominate လုပ်ထားတာလေးလဲ ကြည့်ပေးပါလားဗျ။ :)) ~ [[အသုံးပြုသူ:Htanaungg|ထနောင်း]] ([[User talk:Htanaungg|🔔]] • [[Special:Contributions/Htanaungg|📝]]) ၀၈:၄၇၊ ၄ မတ် ၂၀၂၂ (UTC) :::@[[အသုံးပြုသူ:Htanaungg|Htanaungg]], ဟုတ်ကဲ့ ကျွန်တော်အချိန်ရတဲ့အခါလေး တတ်နိုင်သလောက် လုပ်ပေးပါ့မယ်ဗျ၊ ဆရာတော်ကြီး အကြောင်းမို့ ကျွန်တော် မနှံ့စပ်တဲ့အပိုင်းဖြစ်နေလို့ပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho Sai]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Pho Sai|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၁၅၊ ၅ မတ် ၂၀၂၂ (UTC) ::::ကျေးဇူးပါဗျ၊ review လုပ်ရင်းနဲ့လဲ လိုအပ်တာရှိရင် ကျနော်ကူညီပါ့မယ်။ ကို Pho Sai လဲ nominate လုပ်တာရော review လုပ်တာရော ကျွမ်းသွားရင် [[ဝီကီပီးဒီးယား:ဆောင်းပါးကောင်း အကူအညီ/မန်တာ|ဆောင်းပါးကောင်းမန်တာ]] ဖြစ်လာနိုင်တယ်၊ ခုလောလောဆယ်တော့ တစ်ယောက်မှမရှိသေးလို့ နီနေသေးတယ် 😁 ။ ~ [[အသုံးပြုသူ:Htanaungg|ထနောင်း]] ([[User talk:Htanaungg|🔔]] • [[Special:Contributions/Htanaungg|📝]]) ၀၉:၄၇၊ ၅ မတ် ၂၀၂၂ (UTC) == Help (title in MY) == You know what the translation name is called "[[en:The Croods|The Croods]]" in Burmese? {{unsignedIP2| ၀၇:၅၂၊ ၁၈ မေ ၂၀၂၂| 177.73.98.3}} == ဘာသာပြန်မှု အသိပေးချက်: MediaWiki 1.38 == Hello Pho Sai, You are receiving this notification because you signed up as a translator to မြန်မာဘာသာ on MediaWiki. The page [[:mw:MediaWiki 1.38|MediaWiki 1.38]] is available for translation. You can translate it here: * [https://www.mediawiki.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-MediaWiki+1.38&language=my&action=page မြန်မာဘာသာ သို့ ဘာသာပြန်ရန်] <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Your help is greatly appreciated. Translators like you help MediaWiki to function as a truly multilingual community. You can [https://www.mediawiki.org/wiki/Special:TranslatorSignup change your notification preferences]. Thank you! MediaWiki translation coordinators&lrm;, ၀၂:၃၆၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၂ (UTC) <!-- Message sent by User:MacFan4000@mediawikiwiki using the list at https://www.mediawiki.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == ရေတပ်ရာထူးတံဆိပ်များ == {{ping|Pho Sai}} bro svgဆွဲထားတဲ့ ရေတပ် အရာထမ်းရာထူးတံဆိပ်အဖြူတွေက တကယ်မရှိပါဘူး bro. {{ping|Urshankov}} ဆိုတဲ့သူက စိတ်ကူးအထင်နဲ့ဖန်တီးထားတာတွေပါ။ သူ့လက်ချက်ကြောင့်ပဲ ပြင်ပwebsiteတွေမှာ ယူတင်နေကြတာပါ။ မြန်မာရေတပ်မှာ ဝတ်စုံအပြာမှာရော အဖြူမှာရော အနီရောင်အောက်ခံနဲ့အရစ်တွေပဲသုံးတာတွေ့ရပါတယ်။ ဥပမာ [https://cincds.gov.mm/sites/default/files/viber_image_2021-12-25_01-35-46-609.jpg ဒီပုံ] မှာဆိုရင် ရေတပ်အဖြူရောင်ဝတ်စုံမှာ တပ်ခွဲတပ်ကြပ်ရာထူးတံဆိပ်အနီကိုတွေ့ရပါလိမ့်မယ်။ အဲ့ဒါကြောင့် တခြားသူတွေတခြားစာမျက်နှာတွှေမှာ မှားမတင်မိအောင် အဲ့ဒါတွေကို db-author နဲ့ ဖျက်ပေးပါ။ [[အသုံးပြုသူ:နေနီဝန်း|နေနီဝန်း]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:နေနီဝန်း|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၁၇၊ ၁၈ ဇူလိုင် ၂၀၂၂ (UTC) :[[အသုံးပြုသူ:နေနီဝန်း|@နေနီဝန်း]] ဟုတ်ကဲ့ပါ ကျွန်​တော် လုပ်​ပေးပါ့မယ်။ အခုလို အမှား​ထောက်ပြ​ပေးတာ ​ကျေးဇူးပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|🌐 Pho Sai®️]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Pho Sai|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၅၆၊ ၁၈ ဇူလိုင် ၂၀၂၂ (UTC) == ဘာသာပြန်မှု အသိပေးချက်: MediaWiki 1.39 == Hello Pho Sai, You are receiving this notification because you signed up as a translator to မြန်မာဘာသာ on MediaWiki. The page [[:mw:MediaWiki 1.39|MediaWiki 1.39]] is available for translation. You can translate it here: * [https://www.mediawiki.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-MediaWiki+1.39&language=my&action=page မြန်မာဘာသာ သို့ ဘာသာပြန်ရန်] <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Your help is greatly appreciated. Translators like you help MediaWiki to function as a truly multilingual community. You can [https://www.mediawiki.org/wiki/Special:TranslatorSignup change your notification preferences]. Thank you! MediaWiki translation coordinators&lrm;, ၂၀:၅၇၊ ၂၉ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၂ (UTC) <!-- Message sent by User:MacFan4000@mediawikiwiki using the list at https://www.mediawiki.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Donkervoort == @[[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|🌐 Pho Sai®️]] Hi, I created this article today: [https://my.m.wikipedia.org/wiki/%E1%80%92%E1%80%A1%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%94%E1%80%BA%E1%80%80%E1%80%B1%E1%80%9B%E1%80%97%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%B7%E1%80%AC%E1%80%AC%E1%80%AC%E1%80%B7%E1%80%90%E1%80%BA ဒအိုန်ကေရဗို့ာာာ့တ်] and I wrote you in English since I have seen that you edit business-related Wikipedia articles and I am not sure if the title is correct, since when its translated in English or to other latin-based languages, is translated like "Don Kerr Voort" and sometimes "Donkey Voort". It must be "Donkervoort" conjucted together. Please look at the title and fix it if necessary in order to be "Donkervoort" when translated to English or other latin-based languages. Thanks [[အသုံးပြုသူ:HELGAPRV|HELGAPRV]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:HELGAPRV|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၁၃၊ ၁၈ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၃ (UTC) :I've already moved it to appropriate name with its pronunciation in Burmese alphabets.[[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|🌐 Pho Sai®️]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Pho Sai|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၄၀၊ ၁၈ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၃ (UTC) == Your GA nomination of [[သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်]] == It’s promoted to a GA. Congrats! ~ [[အသုံးပြုသူ:Htanaungg|ထနောင်း]] ([[User talk:Htanaungg|🔔]] • [[Special:Contributions/Htanaungg|📝]]) ၀၅:၀၅၊ ၂၀ ဧပြီ ၂၀၂၃ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:Htanaungg|Htanaungg]], thank you. ☺️[[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|🌐 Pho Sai®️]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Pho Sai|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၂၁၊ ၂၀ ဧပြီ ၂၀၂၃ (UTC) == ဘာသာပြန်မှု အသိပေးချက်: Content translation/Machine Translation/MinT == Hello Pho Sai, You are receiving this notification because you signed up as a translator to မြန်မာဘာသာ on MediaWiki. The page [[:mw:Content translation/Machine Translation/MinT|Content translation/Machine Translation/MinT]] is available for translation. You can translate it here: * [https://www.mediawiki.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Content+translation%2FMachine+Translation%2FMinT&language=my&action=page မြန်မာဘာသာ သို့ ဘာသာပြန်ရန်] <div lang="en" class="mw-content-ltr">This page is ready for translation. Please help translate to make it available especially in the languages listed below: - Swahili - Dutch - Arabic -Spanish - French - Kashmiri - Santali - Tumbuka - Fulah/Nigerian Fulfulde - Kabyle - Balinese - Banjar - South Azerbaijani - Pangasinan - Tibetan - Crimean Tatar -Lombard - Silesian - Venetian - Ligurian - Waray - Limburgish - Faroese - Shan - Friulian - Acehnese - Sicilian - Buginese - Tok Pisin - Fijian - Dinka - Rundi - Kabiyè - Latgalian - Dzongkha - Kikuyu - Sango - Awadhi - Moroccan Arabic Direct translation link: https://www.mediawiki.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Content+translation%2FMachine+Translation%2FMinT&amp;action=page&amp;filter=&amp;language=en </div> Your help is greatly appreciated. Translators like you help MediaWiki to function as a truly multilingual community. You can [https://www.mediawiki.org/wiki/Special:TranslatorSignup change your notification preferences]. Thank you! MediaWiki translation coordinators&lrm;, ၂၃:၅၅၊ ၃၁ မေ ၂၀၂၃ (UTC) <!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@mediawikiwiki using the list at https://www.mediawiki.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Request == @[[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho Sai]] Hi dear Pho Sai! I have seen that you recently edited the Borgward article I created on Burmese Wikipedia. Can you also change the words in Burmese where is: <nowiki>'''</nowiki>ဘော်ဂဝါာ့ဒ်<nowiki>'''</nowiki> to <nowiki>'''</nowiki>ဘော့ဂ်ဝါ့ဒ်<nowiki>'''</nowiki> and the Borgward word written in latin too, that I didn't wrote in Burmese. (Is after In 1959, Borgward produced P100...). I also have another request. Please can you add to Wikidata these articles for the cities: Aix Les Bains: [[အိုက်က္ကဆးလက်စးဘေ့န်စး]] to Q181955 and Durrës: [[ဒူရရာ်က်စ်]] to Q8325 since I saw that they aren't linked to their corresponding Wikidata page. Thanks [[အသုံးပြုသူ:SZAIMI|SZAIMI]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:SZAIMI|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၀၀၊ ၃ ဇွန် ၂၀၂၃ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:SZAIMI|SZAIMI]]I had already made it.[[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|🌐 Pho Sai®️]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Pho Sai|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၄၃၊ ၃ ဇွန် ၂၀၂၃ (UTC) ==Barnstar for you== {| style="border: 1px solid gray; background-color: #fdffe7; padding: 0.2em;" |rowspan="2" style="vertical-align:middle;" | [[File:Category Barnstar Hires.png|100px]] |rowspan="2" |<!-- spacer cell --> |style="font-size: x-large; padding: 0; vertical-align: middle; height: 1.1em;" | '''The Categorisation Barnstar''' |- |style="vertical-align: middle; border-top: 1px solid gray;" | Thanks for categorizing in Myanmar Wikipedia. [[အသုံးပြုသူ:Dr Lotus Black|Dr Lotus Black]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Dr Lotus Black|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၃၅၊ ၇ ဇူလိုင် ၂၀၂၃ (UTC) |} :@[[အသုံးပြုသူ:Dr Lotus Black|Dr Lotus Black]], အသိအမှတ်ပြုတဲ့အတွက် ကျေးဇူးတင်ပါတယ်ဗျ။ 😊 [[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|🌐 Pho Sai®️]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Pho Sai|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၃၇၊ ၇ ဇူလိုင် ၂၀၂၃ (UTC) == Categorisation info == FYI - အထူးစာမျက်နှာရှိ[https://my.wikipedia.org/wiki/%E1%80%A1%E1%80%91%E1%80%B0%E1%80%B8:%E1%80%A1%E1%80%91%E1%80%B0%E1%80%B8%E1%80%85%E1%80%AC%E1%80%99%E1%80%BB%E1%80%80%E1%80%BA%E1%80%94%E1%80%BE%E1%80%AC%E1%80%99%E1%80%BB%E1%80%AC%E1%80%B8] ကဏ္ဍမခွဲရသေးသော စာမျက်နှာများ [https://my.wikipedia.org/wiki/%E1%80%A1%E1%80%91%E1%80%B0%E1%80%B8:%E1%80%80%E1%80%8F%E1%80%B9%E1%80%8D%E1%80%99%E1%80%81%E1%80%BD%E1%80%B2%E1%80%91%E1%80%AC%E1%80%B8%E1%80%9E%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%85%E1%80%AC%E1%80%99%E1%80%BB%E1%80%80%E1%80%BA%E1%80%94%E1%80%BE%E1%80%AC%E1%80%99%E1%80%BB%E1%80%AC%E1%80%B8] [[အသုံးပြုသူ:Dr Lotus Black|Dr Lotus Black]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Dr Lotus Black|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၃၁၊ ၈ ဇူလိုင် ၂၀၂၃ (UTC) == Autopatrolled granted == [[File:Wikipedia Autopatrolled.svg|right|80px]] Hi Pho Sai, I just wanted to let you know that I have added the [[WP:AUTOPAT|autopatrolled user right]] to your account. This means that pages you create will automatically be marked as 'reviewed'. Autopatrolled is assigned to prolific creators of articles, where those articles do not require further review, and may have been [[WP:RFP|requested]] on your behalf by someone else. It doesn't affect how you edit; it is used only to manage the workload of new page patrollers. Since the articles you create will no longer be systematically reviewed by other editors, it is important that you maintain the high standard you have achieved so far in all your future creations. Please also try to remember to add relevant [[Wikipedia:Stub|stub tags]], [[Wikipedia:Categorization|categories]], and [[:en:Wikipedia:Orphan|incoming links]] to them. Feel free to leave me a message if you have any questions. Happy editing! [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၈:၁၀၊ ၁၃ ဇူလိုင် ၂၀၂၃ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]], thank you sir.[[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|🌐 Pho Sai®️]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Pho Sai|ဆွေးနွေး]]) ၁၇:၃၉၊ ၁၆ ဇူလိုင် ၂၀၂၃ (UTC) == SEAT == @[[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho Sai]] Hi Pho Sai! I have seen that you have renamed the SEAT article that my friend created to <nowiki>'''</nowiki>ဆိ<nowiki>'''</nowiki>. The main title name was <nowiki>'''</nowiki>ဆစအီအာတ<nowiki>'''</nowiki> which he used to create the article and the title on the article is <nowiki>'''</nowiki>စအီအာထ<nowiki>'''</nowiki> . He used the "ဆစအီအာတ" title as when being translated via Google Translate it was shown as "S.E.A.T" with dots between letters and when using "စအီအာထ" it was shown as "S.E.A.R.T" at Google translate and when being used as the main article title it was shown as "Oil". I think you should let Google translate know that when using this title "စအီအာထ" to be shown as "SEAT" with capital letters like it appears on the beginning of the article and not as "S.E.A.R.T" which appear now on this translator and "Oil" when using it as the main title (as this title is the most accurate in Burmese for the company). This also is needed for foreigners who translate the content from Burmese to English and latin based languages, to have the title shown correctly in the Wikipedia article for SEAT. [[အသုံးပြုသူ:FGRADO|FGRADO]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:FGRADO|ဆွေးနွေး]]) ၂၁:၀၁၊ ၁၈ ဩဂုတ် ၂၀၂၃ (UTC) == ဘာသာပြန်မှု အသိပေးချက်: MinT == Hello Pho Sai, You are receiving this notification because you signed up as a translator to မြန်မာဘာသာ on MediaWiki. The page [[:mw:MinT|MinT]] is available for translation. You can translate it here: * [https://www.mediawiki.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-MinT&language=my&action=page မြန်မာဘာသာ သို့ ဘာသာပြန်ရန်] <div lang="en" class="mw-content-ltr">Greetings! Please help me translate this page: https://www.mediawiki.org/wiki/MinT The direct translation link: https://www.mediawiki.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-MinT&amp;action=page&amp;filter=&amp;language=en The "Status Update" section of the page will be updated monthly; I would appreciate it if you can update the translation for this section monthly. </div> Your help is greatly appreciated. Translators like you help MediaWiki to function as a truly multilingual community. You can [https://www.mediawiki.org/wiki/Special:TranslatorSignup change your notification preferences]. Thank you! MediaWiki translation coordinators&lrm;, ၀၄:၅၅၊ ၂၅ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၃ (UTC) <!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@mediawikiwiki using the list at https://www.mediawiki.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Your GA nomination of ဘန်းနဒ္ဒစ် == LTNS! I’ve just reviewed the article. There’re only a few minor changes/ clarification that need to be addressed. If these are fixed then the article will pass. Thank you. ~ [[အသုံးပြုသူ:Htanaungg|ထနောင်း]] ([[User talk:Htanaungg|🔔]] • [[Special:Contributions/Htanaungg|📝]]) ၀၂:၃၀၊ ၂၈ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၃ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:Htanaungg|Htanaungg]], ကျေးဇူးပါ ဘရို၊ အခုတလော အလုပ်မအားဘူးဖြစ်နေလို့ ခုမှပဲ အကြောင်းပြန်နိုင်တော့တယ်၊ review ပြန်လုပ်ပြီး ပြင်လိုက်ပါ့မယ်ဗျ။ [[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|🌐 Pho Sai®️]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Pho Sai|ဆွေးနွေး]]) ၀၃:၁၂၊ ၁၀ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၃ (UTC) == ဘာသာပြန်မှု အသိပေးချက်: Wiki-Highlights == Hello Pho Sai, You are receiving this notification because you signed up as a translator to မြန်မာဘာသာ on MediaWiki. The page [[:mw:Wiki-Highlights|Wiki-Highlights]] is available for translation. You can translate it here: * [https://www.mediawiki.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wiki-Highlights&language=my&action=page မြန်မာဘာသာ သို့ ဘာသာပြန်ရန်] <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Your help is greatly appreciated. Translators like you help MediaWiki to function as a truly multilingual community. You can [https://www.mediawiki.org/wiki/Special:TranslatorSignup change your notification preferences]. Thank you! MediaWiki translation coordinators&lrm;, ၂၂:၅၇၊ ၂၆ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၃ (UTC) <!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@mediawikiwiki using the list at https://www.mediawiki.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> ==LTNS== Long time no see, and welcome back. [[အသုံးပြုသူ:Dr Lotus Black|Dr Lotus Black]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Dr Lotus Black|ဆွေးနွေး]]) ၀၇:၃၅၊ ၁၇ မတ် ၂၀၂၄ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:Dr Lotus Black|Dr Lotus Black]] Yes long time no see too. Because I was going through a very difficult time. Thanks for the welcome, Sir. 🤗 [[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|🌐 Pho Sai®️]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Pho Sai|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၄၂၊ ၁၇ မတ် ၂၀၂၄ (UTC) == ဘာသာပြန်မှု အသိပေးချက်: Project:About == Hello Pho Sai, You are receiving this notification because you signed up as a translator to မြန်မာဘာသာ on MediaWiki. The page [[:mw:Project:About|Project:About]] is available for translation. You can translate it here: * [https://www.mediawiki.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Project%3AAbout&language=my&action=page မြန်မာဘာသာ သို့ ဘာသာပြန်ရန်] ဤစာမျက်နှာ၏ ဦးစားပေးမှာ မြင့် ဖြစ်သည်။ <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Your help is greatly appreciated. Translators like you help MediaWiki to function as a truly multilingual community. To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://www.mediawiki.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup]. Thank you! MediaWiki translation coordinators&lrm;, ၁၂:၃၅၊ ၁၇ မေ ၂၀၂၄ (UTC) <!-- Message sent by User:Justman10000@mediawikiwiki using the list at https://www.mediawiki.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == ဘာသာပြန်မှု အသိပေးချက်: Help:Export == Hello Pho Sai, You are receiving this notification because you signed up as a translator to မြန်မာဘာသာ on MediaWiki. The page [[:mw:Help:Export|Help:Export]] is available for translation. You can translate it here: * [https://www.mediawiki.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Help%3AExport&language=my&action=page မြန်မာဘာသာ သို့ ဘာသာပြန်ရန်] <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Your help is greatly appreciated. Translators like you help MediaWiki to function as a truly multilingual community. To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://www.mediawiki.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup]. Thank you! MediaWiki translation coordinators&lrm;, ၁၈:၄၃၊ ၁၇ ဇွန် ၂၀၂၄ (UTC) <!-- Message sent by User:Justman10000@mediawikiwiki using the list at https://www.mediawiki.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == ဘာသာပြန်မှု အသိပေးချက်: Extension:Avatars == Hello Pho Sai, You are receiving this notification because you signed up as a translator to မြန်မာဘာသာ on MediaWiki. The page [[:mw:Extension:Avatars|Extension:Avatars]] is available for translation. You can translate it here: * [https://www.mediawiki.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Extension%3AAvatars&language=my&action=page&action_source=translation_notification မြန်မာဘာသာ သို့ ဘာသာပြန်ရန်] <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Your help is greatly appreciated. Translators like you help MediaWiki to function as a truly multilingual community. To unsubscribe or to change your notification preferences for translations, please visit [https://www.mediawiki.org/wiki/Special:TranslatorSignup Special:TranslatorSignup]. Thank you! MediaWiki translation coordinators&lrm;, ၂၀:၀၆၊ ၂၇ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၄ (UTC) <!-- Message sent by User:Justman10000@mediawikiwiki using the list at https://www.mediawiki.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == အိုင်ပီ ပိတ်ပင်ခြင်းမှု ကင်းလွတ်ခြင်း == သင့်အကောင့်အား '''[[WP:IPBE|အိုင်ပီ ပိတ်ပင်ခြင်းမှ ကင်းလွတ်ခွင့်]]''' ကို {{#if: ၁ နှစ် |&nbsp; အချိန်ကာလ '''၁ နှစ်''' ဖြင့်}} သတ်မှတ်ခွင့်ပြုပေးလိုက်ပါတယ်။ ဤအခွင့်အရေးနဲ့ သင်လော့ဂ်အင်ဝင်ရောက်ချိန်မှာ သင့်[[အိုင်ပီ လိပ်စာ]]ကို [[WP:BLOCK|အပြည့်အဝ ပိတ်ပင်မှုများ]]ကနေ ဖြတ်ကျော်ကာ မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နိုင်ရန် ခွင့်ပြုပေးထားတာ ဖြစ်ပါတယ်။ [[ဝီကီပီးဒီးယား:အိုင်ပီ ပိတ်ပင်မှုမှ ကင်းလွတ်ထားသူများ]] စာမျက်နှာ၊ အထူးသဖြင့် [[WP:IPEXEMPTCONDITIONS|အိုင်ပီပိတ်ပင်မှုမှ ကင်းလွတ်ခွင့် အခြေအနေများ]]ကို ကျေးဇူးပြု၍ ဖတ်ရှုပေးပါ။ ဤအခွင့်အရေးအား မဆီမလျော် အသုံးပြုခြင်းဖြင့် ပြန်လည်ရုတ်သိမ်းခံရနိုင်ပါတယ်။ ဤအခွင့်အရေးကြောင့် သင်တည်းဖြတ်ရာမှာ အနှောက်အယှက်မရှိ တည်းဖြတ်နိုင်မယ်လို့ မျှော်လင့်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၂:၄၆၊ ၂၀ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၄ (UTC)<!-- Template:Ipexemptgranted --> :@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] :ကျေးဇူးပါ ဆရာ။ [[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|🌐 Pho Sai®️]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Pho Sai|ဆွေးနွေး]]) ၀၂:၄၈၊ ၂၀ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၄ (UTC) == Request for article == အစ်ကို၊ ကျေးဇူးပြ၍ [[စစ်ထောက်ချုပ်]] ဆောင်းပါးအသစ် ရေးပေးလို့ရမလား။ [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၃၂၊ ၃ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) == [[:ဖိုင်:Playboy Than Naing in 2021.jpeg]] == ပလေးဘွိုင်းသန်းနိုင်ရဲ့ပုံကို non-free အနေနဲ့ တင်ထားတာတွေ့ပါတယ်။ တကယ်တော့ သက်ရှိထင်ရှားပုဂ္ဂိုလ်တွေရဲ့ပုံကို non-free အနေနဲ့ တင်လို့ အဆင်မပြေပါဘူးဗျ။ သက်ရှိထင်ရှား ဖြစ်နေသေးတဲ့အတွက် တချိန်ချိန်မှာ free license နဲ့ ပုံတွေ ရနိုင်တဲ့ အခွင့်အရေးရှိတယ်လို့ ယူဆပါတယ်။ [[WP:NFCCP]] အရဆိုရင် non-free ပုံ မရနိုင်တော့တဲ့အခြေအနေ (ဥပမာ ကွယ်လွန်သွားခြင်း) မှသာ non-free တင်လို့ အဆင်ပြေမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ {{tlx|Non-free biog-pic}} မှာလဲ ဖော်ပြထားပြီးသားပါ။ [[WP:F7]] နဲ့ မကြာမီ ဖျက်ပါမယ်ဗျ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၂:၅၅၊ ၂၈ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]], ဟုတ်ကဲ့ပါ ဆရာ, လူပုဂ္ဂိုလ်ပုံတွေက သိပ်မတင်ဖူး နားလည်မှုလွဲသွားတာပါ။ သူ့ပုံက commons မှာ ရှိဖို့ဆိုတာထက် ဆောင်းပါးရေးဖို့ အချက်အလက်ပြုစုရတာတောင် တော်တော့ကို ရှာဖွေလိုက်ရတာဆိုတော့။ Fair use နဲ့ အဆင်ပြေလောက်မယ်ထင်ပြီး တင်လိုက်တာပါ။ – [[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho🎖Sai]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Pho Sai|ဆွေးနွေး]]) ၀၂:၅၉၊ ၂၈ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) == Help me to Complete this Article == hi, sorry for distributing you Can u help me to complete this [[:en:Draft:List of Mosques in Myanmar]] by adding info(with reference or image), actually I do not understand Burmese script but wanted create this article. It will be helpful. [[အသုံးပြုသူ:Mr.work-shy|Mr.work-shy]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Mr.work-shy|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၀၈၊ ၂၅ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅ (UTC) == Request == [[တပ်မတော်အထူးလုံခြုံရေးတပ်ဖွဲ့]] ဆောင်းပါးကို တစ်ချက်ကြည့်ပေးပါလားဗျ။ သူ့အကြောင်း ရှာကြည့်တာ သိပ်မတွေ့ရလို့။ [[စစ်ဘက်ရေးရာ လုံခြုံရေးတပ်ဖွဲ့]] နဲ့ တူသလားလဲမသိ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၄:၂၃၊ ၂၉ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]], ဟုတ်တယ် ကိုနင်ဂျာ ကျွန်တော် အဲ့ဆောင်းပါး စတင်တင်ချင်း တွေ့တုန်းက လိုက်ရှာသေးတယ်။ ကောလာဟာလရော သတင်းရော မမြင်ဖူး မကြားဖူးဘူးဖြစ်နေတာနဲ့ db tag မယ်ဆိုပြီး တခြားဟာ လုပ်နေတာနဲ့ မေ့သွားတာ။ [[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho🎖Sai]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Pho Sai|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၅၄၊ ၂၉ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅ (UTC) ::Thanks! [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၃:၀၆၊ ၃၀ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅ (UTC) == Notice of expiration of your ipblock-exempt right == <div dir="ltr">Hi, as part of [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]], this is an automated reminder to let you know that your permission "ipblock-exempt" (အိုင်ပီ ပိတ်ပင်မှုမှ ကင်းလွတ်ထားသူများ) will expire on 2025-12-20 02:44:18. Please renew this right if you would like to continue using it. <i>In other languages: [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot/Messages/default|click here]]</i> [[အသုံးပြုသူ:Leaderbot|Leaderbot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Leaderbot|ဆွေးနွေး]]) ၁၉:၄၁၊ ၁၃ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC)</div> == Gaza genocide == Hello, can you help me to translate [[:en:Gaza_genocide|this]] article to your language. Thank you! [[အသုံးပြုသူ:Hmsalw111|Hmsalw111]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Hmsalw111|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၂၂၊ ၇ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၆ (UTC) ivxbtgl0jezv20wykt1tdha3wqwc09c 3 82192 1051716 859950 2026-09-07T10:21:31Z Hmsalw111 147897 /* Gaza genocide */ အပိုင်းသစ် 1051716 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Kantabon ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် ကျူတိုရီရယ်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[WP:TUTOR|ကျူတိုရီရယ်]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [http://www.myanmarlanguage.org/installing_myanmar_unicode ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [http://www.myanmarlanguage.org/unicode/input-methods-unicode ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px||link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, like 'Interwikis' and updating images from Commons, etc. So don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[User:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[User talk:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၁၇၊ ၃ အောက်တိုဘာ ၂၀၁၇ (UTC) == အောက်တိုဘာ ၂၀၁၇ == [[File:Information.svg|25px|alt=Information icon]] ဝီကီပီးဒီးယားမှ ကြိုဆိုပါတယ်။ မကြာမီက သင်ဖန်တီးလိုက်သော စာမျက်နှာ[[:Thein Sein's Cabinet]] ဟာ စာမျက်နှာသစ်များအတွက် ဝီကီပီးဒီးယားရဲ့ [[WP:LOP|လမ်းညွှန်ချက်]]အချို့နဲ့ ကိုက်ညီမှုမရှိတဲ့အတွက် (မဖယ်ရှားရသေးပါက) မကြာမီအတွင်း [[WP:DP|ဖယ်ရှားခြင်း]] ခံရမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ စမ်းသပ်မှုများကို [[Wikipedia:Sandbox|sandbox]] မှာ ပြုလုပ်ပေးပါ။ ဆောင်းပါးများ ဖန်တီးခြင်းနဲ့ပတ်သက်တဲ့ နောက်ထပ် အချက်အလက်များအတွက် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံး ဆောင်းပါး]]ကို ဖတ်ရှုနိုင်ပါတယ်။ တည်းဖြတ်ရေးသားခြင်းနဲ့ ပတ်သက်ပြီး လေ့လာနိုင်ဖို့ ကျွန်ုပ်တို့ရဲ့ [[Wikipedia:Introduction|မိတ်ဆက် စာမျက်နှာ]]ကိုလည်း ဖတ်ရှုပေးပါ။ ကျေးဇူးတင်ပါတယ်။<!-- Template:uw-create1 --> [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၆:၃၅၊ ၄ အောက်တိုဘာ ၂၀၁၇ (UTC) မင်္ဂလာပါ။ '''[[Technological University, Mandalay]]''' အမည်ရှိတဲ့ စာမျက်နှာအသစ်ကို သင်ဖန်တီးလိုက်တာကို သတိထားမိလိုက်ပါတယ်။ ပထမဆုံးအနေနဲ့ သင့်ရဲ့ ပါဝင်ရေးသားမှုကို ကျေးဇူးတင်ရှိပါတယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားဟာ သင်ကဲ့သို့သော စေတနာ့ဝန်ထမ်းများရဲ့ ကြိုးစားအားထုတ်မှုပေါ်မှာ မူတည်နေပါတယ်။ ကံမကောင်းလှစွာပဲ သင်ဖန်တီးလိုက်တဲ့ ခေါင်းစဉ်အတွက် ကျွန်ုပ်တို့မှာ '''[[နည်းပညာတက္ကသိုလ်(မန္တလေး)]]''' အမည်နဲ့ စာမျက်နှာတစ်ခု ရှိနှင့်ပြီး တူညီနေတဲ့အတွက် သင့်ဆောင်းပါးကို [[WP:A10|မဆိုင်းမတွ ဖျက်ပစ်ရန်]] သတ်မှတ်ခံထားရပါတယ်။ ဤသည်မှာ သင့်အပေါ်မှာ ပုဂ္ဂိုလ်ရေးရာ သုံးသပ်ချက်ပေးတာ မဟုတ်ဘူးဆိုတာ ကျေးဇူးပြု၍ မှတ်သားစေလိုပါတယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားကို တိုးတက်လာစေဖို့ သင်ဆက်လက် ကူညီပေးလိမ့်မယ်လို့ ကျွန်ုပ်တို့ မျှော်လင့်ပါတယ်။ သင်ဖန်တီးလိုက်တဲ့ ဆောင်းပါးအကြောင်းအရာဟာ သင်စိတ်ဝင်စားတဲ့ အကြောင်းအရာဖြစ်ပါက [[နည်းပညာတက္ကသိုလ်(မန္တလေး)]] မှာ ဆက်လက်ရေးသားပြီး ကူညီနိုင်ပါတယ်။ အချက်အလက်အသစ်တွေနဲ့ ပတ်သက်ပြီး ဆွေးနွေးလိုပါက [[Talk:နည်းပညာတက္ကသိုလ်(မန္တလေး)|ဆောင်းပါးရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာ]] မှာ ဝင်ရောက်ရေးသားနိုင်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၆:၄၁၊ ၄ အောက်တိုဘာ ၂၀၁၇ (UTC) == ဇန်နဝါရီ ၂၀၁၈ == [[File:Information.svg|25px|alt=Information icon]] မင်္ဂလာပါ၊ ကျွန်ုပ်ကတော့ [[User:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ဖြစ်ပါတယ်။ မကြာသေးမီက သင်ဟာ [[:ဇော်မြင့်မောင်၊ ဦး]]&nbsp;မှ&nbsp; အကြောင်းအရာများကို လုံလောက်စွာ ရှင်းပြခြင်း မရှိဘဲ ဖယ်ရှားလိုက်တယ်ဆိုတာကို သတိပြုမိလိုက်ပါတယ်။ နောင်အခါ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ သင်ပြုလုပ်တဲ့ ပြင်ဆင်မှုများမှာ လုံလောက်တဲ့ [[H:ES|တည်းဖြတ်ခြင်း အတိုချုပ်]]ကို ဖော်ပြပေးနိုင်ရင် အခြားသူတွေအတွက် အကူအညီဖြစ်မှာပါ။ ဒါဟာ မှားယွင်းပြုလုပ်မှုတစ်ခု ဖြစ်တယ်ဆိုရင် မစိုးရိမ်ပါနဲ့။ ဖယ်ရှားလိုက်တဲ့ အကြောင်းအရာများကို ပြန်လည်ထိန်းသိမ်းပြီးပါပြီ။ စမ်းသပ်မှုတွေ ပြုလုပ်ချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:Sandbox|sandbox]] ကို အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ ကျွန်ုပ် အမှားပြုလုပ်မိတယ်လို့ သင်ယူဆခဲ့ရင်၊ ဒါမှမဟုတ် မေးမြန်းစရာရှိတယ်ဆိုရင် [[User_talk:Ninjastrikers|ကျွန်ုပ်ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာ]]မှာ စာတိုချန်ခဲ့နိုင်ပါတယ်။ ကျေးဇူးတင်ပါတယ်။<!-- Template:uw-delete1 --> [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၃:၀၀၊ ၅ ဇန်နဝါရီ ၂၀၁၈ (UTC) ==Barnstar for you!== {| class="barnstar" style="border:1px solid gray; background:#fdffe7;" |- |rowspan="2" style="padding-right:5px;" | {{#ifeq:{{{3}}}|alt|[[file:Working Wikimedian's Barnstar Hires.png|100px]]|[[Image:Working Wikimedian's Barnstar Hires.png|100px]]}} |style="font-size:1.65em; padding:0; height: 1.1em;" | '''The {{GENDER:{{PAGENAME}}|Working Man's|Working Woman's|Working Wikipedian's}} Barnstar''' |- |style="border-top: 1px solid gray;" | Thanks for contributing in Myanmar Wikipedia. [[User:Dr Lotus Black|Dr Lotus Black]] ([[User talk:Dr Lotus Black|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၀၉၊ ၇ မေ ၂၀၁၈ (UTC) |} == zwsp == မင်္ဂလာပါဗျ။ ဆောင်းပါးသစ်တွေ အများကြီးရေးပေးတဲ့အတွက် ကျေးဇူးပါ။ မြန်မာစာရိုက်ဖို့ ကီးဘုတ်နဲ့ တိုက်ရိုက် ရိုက်တင်တာလား၊ ဒါမှမဟုတ် converter တစ်ခုခုနဲ့ ပြောင်းတင်တာလား သိပါရစေ။ ဘာလို့လဲဆိုတော့ ရေးလိုက်တဲ့ စာတွေထဲမှာ zero-width space လို့ ခေါ်တဲ့ မမြင်ရတဲ့နေရာလွတ်တွေ ပါနေတာ တွေ့ရလို့ပါ။ အထူးသဖြင့် ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်မှာ အဲဒီ zwsp ပါနေတဲ့အခါ လင့်ခ်ချိတ်တဲ့နေရာမှာ အခက်တွေ့နိုင်ပါတယ်။ ကျနော်လဲ တွေ့ရင် လိုက်ရွှေ့ပေးနေပါတယ်။ တကယ်လို့ firefox အတွက် Myanmar Converter plugin လိုမျိုး ထည့်သုံးထားရင် setting ထဲက zwsp ကို ပိတ်ထားဖို့ အကြံပြုပါရစေ။ အခက်အခဲရှိရင်လဲ ပြောပါ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၇:၄၉၊ ၇ မေ ၂၀၁၈ (UTC) ​တောင်းပန်ပါတယ်ခင်ဗျ။ကီးဘုတ်နဲ့တိုက်ရိုက် ရိုက်လိုက်မိလို့ဖြစ်သွားတာပါခင်ဗျ။zwspကိုသတိထားပြီးပိတ်​လိုက်ပါ့မယ်။​ကျေးဇူးပါဗျ။ [[User:Kantabon|Kantabon]] ([[User talk:Kantabon|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၄၈၊ ၉ မေ ၂၀၁၈ (UTC) ==Person's names suggest== မြန်မာလူမျိုး လူပုဂ္ဂိုလ်တို့ရဲ့နာမည်တွေကို အမည်ပေးတဲ့အခါ နာမည်တူဆိုရင် ကွဲပြားအောင် ရာထူး တစ်ခုခုနဲ့ ကွင်းစကွင်းပိတ်ခံလိုက်ရင် အဆင်ပြေပြီလို့ ယူဆမိပါတယ်။ နောက်က ပုဒ်ကလေးခံပြီး ''ဦး''၊ ''ဒေါ်'' ခံနေရင် interlink ချိတ်တဲ့အခါ အလုပ်များပါတယ်။ [[User:Dr Lotus Black|Dr Lotus Black]] ([[User talk:Dr Lotus Black|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၃၃၊ ၁၉ မေ ၂၀၁၈ (UTC) ဟုတ်ကဲ့ခင်ဗျ [[User:Kantabon|Kantabon]] ([[User talk:Kantabon|ဆွေးနွေး]]) ၀၁:၀၄၊ ၂၀ မေ ၂၀၁၈ (UTC) == spacing == မင်္ဂလာပါ အစ်ကိုရေ။ မြန်မာဝီကီအတွက် ဆောင်းပါးသစ်တွေ အများကြီး ဖန်တီးပေးတဲ့အတွက် ကျေးဇူးတင်ပါတယ်။ ဝါကျရှည်တွေ ရေးတဲ့အခါမှာ ဆီလျော်တဲ့နေရာတွေမှာ space လေးတွေ ခြားပြီး ရေးမယ်ဆိုရင် ဖတ်ရတာ ပိုပြီး အဆင်ပြေမယ်လို့ အကြံပြုလိုပါတယ် အစ်ကိုရေ။ ပုဒ်ဖြတ်ပုဒ်ရပ်တွေ နောက်မှာ (၊ ။)၊ စကားစုတွေ နောက်မှာ၊ ကိန်းဂဏန်းတွေရဲ့ ရှေ့နောက်မှာ space ခံပြီး ရေးမယ်ဆိုရင် ဖတ်ရှုတဲ့သူအတွက် ပိုပြီး အဆင်ပြေ ချောမွေ့ပါလိမ့်မယ်ဗျ။ အဆင်မပြေတာရှိရင်လည်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ ကျေးဇူးပါ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၃:၁၆၊ ၁၃ ဇွန် ၂၀၁၈ (UTC) == Community Insights Survey == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"> '''Share your experience in this survey''' Hi {{PAGENAME}}, The Wikimedia Foundation is asking for your feedback in a survey about your experience with {{SITENAME}} and Wikimedia. The purpose of this survey is to learn how well the Foundation is supporting your work on wiki and how we can change or improve things in the future. The opinions you share will directly affect the current and future work of the Wikimedia Foundation. Please take 15 to 25 minutes to '''[https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_0pSrrkJAKVRXPpj?Target=CI2019List(asiawps,act5) give your feedback through this survey]'''. It is available in various languages. This survey is hosted by a third-party and [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Community_Insights_2019_Survey_Privacy_Statement governed by this privacy statement] (in English). Find [[m:Community Insights/Frequent questions|more information about this project]]. [mailto:surveys@wikimedia.org Email us] if you have any questions, or if you don't want to receive future messages about taking this survey. Sincerely, </div> [[User:RMaung (WMF)|RMaung (WMF)]] ၁၄:၃၃၊ ၆ စက်တင်ဘာ ၂၀၁၉ (UTC) <!-- Message sent by User:RMaung (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=CI2019List(asia_wps,act5)&oldid=19352606 --> == Reminder: Community Insights Survey == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"> '''Share your experience in this survey''' Hi {{PAGENAME}}, A couple of weeks ago, we invited you to take the Community Insights Survey. It is the Wikimedia Foundation’s annual survey of our global communities. We want to learn how well we support your work on wiki. We are 10% towards our goal for participation. If you have not already taken the survey, you can help us reach our goal! '''Your voice matters to us.''' Please take 15 to 25 minutes to '''[https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_0pSrrkJAKVRXPpj?Target=CI2019List(asiawps,act5) give your feedback through this survey]'''. It is available in various languages. This survey is hosted by a third-party and [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Community_Insights_2019_Survey_Privacy_Statement governed by this privacy statement] (in English). Find [[m:Community Insights/Frequent questions|more information about this project]]. [mailto:surveys@wikimedia.org Email us] if you have any questions, or if you don't want to receive future messages about taking this survey. Sincerely, </div> [[User:RMaung (WMF)|RMaung (WMF)]] ၁၅:၀၉၊ ၂၀ စက်တင်ဘာ ၂၀၁၉ (UTC) <!-- Message sent by User:RMaung (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=CI2019List(asia_wps,act5)&oldid=19395159 --> == Reminder: Community Insights Survey == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"> '''Share your experience in this survey''' Hi {{PAGENAME}}, There are only a few weeks left to take the Community Insights Survey! We are 30% towards our goal for participation. If you have not already taken the survey, you can help us reach our goal! With this poll, the Wikimedia Foundation gathers feedback on how well we support your work on wiki. It only takes 15-25 minutes to complete, and it has a direct impact on the support we provide. Please take 15 to 25 minutes to '''[https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_0pSrrkJAKVRXPpj?Target=CI2019List(asiawps,act5) give your feedback through this survey]'''. It is available in various languages. This survey is hosted by a third-party and [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Community_Insights_2019_Survey_Privacy_Statement governed by this privacy statement] (in English). Find [[m:Community Insights/Frequent questions|more information about this project]]. [mailto:surveys@wikimedia.org Email us] if you have any questions, or if you don't want to receive future messages about taking this survey. Sincerely, </div> [[User:RMaung (WMF)|RMaung (WMF)]] ၁၉:၀၁၊ ၃ အောက်တိုဘာ ၂၀၁၉ (UTC) <!-- Message sent by User:RMaung (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=CI2019List(asia_wps,act5)&oldid=19433228 --> == We sent you an e-mail == Hello {{PAGENAME}}, Really sorry for the inconvenience. This is a gentle note to request that you check your email. We sent you a message titled "The Community Insights survey is coming!". If you have questions, email surveys@wikimedia.org. You can [[:m:Special:Diff/20479077|see my explanation here]]. [[အသုံးပြုသူ:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:MediaWiki message delivery|ဆွေးနွေး]]) ၁၈:၅၃၊ ၂၅ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၀ (UTC) <!-- Message sent by User:Samuel (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Samuel_(WMF)/Community_Insights_survey/other-languages&oldid=20479295 --> ==enwiki== enwiki မှာထက် ဒီမှာပြောရတာ အန္တရာယ်ကင်းမယ်ထင်လို့ပါ ဆရာရေ။ ဆရာ နေ့လယ်က Min Aung Hlaing နဲ့ တခြားဆောင်းပါးတွေမှာ SAC က dissolve မဖြစ်သေးဘူးဆိုပြီး လာပြင်တာ ကျနော်တွေ့လိုက်ပါတယ်။ အဲဒါကို Tartan ဆိုတဲ့ စစ်တပ်ပိုင်းဆောင်းပါးတွေကို patrol လုပ်နေတဲ့သူက မဟုတ်ဘူးဆိုပြီး ပြန်ပြင်ပါတယ်။ အဲဒါ ဆရာ ပိုပြီး strong and reliable ဖြစ်မဲ့ citation လေးတွေ ထည့်ပေးစေလိုပါတယ်။ အခု အဲဒီကိစ္စက နည်းနည်းလေး ပြဿနာတက်နေလို့ပါ။ ကျနော်ကလဲ အဲဒီအပိုင်းတွေ သိပ်မသိတော့လေ။ ကျေးဇူးပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Htanaungg|Htanaungg]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Htanaungg|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၀၂၊ ၁၅ ဩဂုတ် ၂၀၂၁ (UTC) ==မင်္ဂလာပါ== မင်းကအကြောင်းပြချက်မပေးခဲ့ဘူး အချက်အလက်များပြန်လုပ်ပါ ("ယှဉ်ပြိုင်မှုများ"ဖတ်ပါ "ဆုတံဆိပ် မှတ်တမ်း"ဖတ်ပါ)၊ မသက်ဆိုင်သောအင်္ဂလိပ် link ကျေးဇူးပြု၍ စည်းကမ်းချက်ကိုဖတ်ပါ။ ဒါတွေလက်မခံဘူး [[အသုံးပြုသူ:Jebat2|Jebat2]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Jebat2|ဆွေးနွေး]]) ၀၅:၂၀၊ ၁၅ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၁ (UTC) :မင်္ဂလာပါခင်ဗျာ။ ပြီးခဲ့တဲ့တစ်နာရီလုံး ဖတ်ကြည့်ပေမဲ့ ဘာကိုဆိုလိုချင်မှန်း မသိရပါဘူး။တစ်ဝက်တစ်ပျက် မြန်မာစကားတွေနဲ့ ကြည့်ရတာ ဘာသာပြန် applicationတွေ အသုံးပြုထားတယ်ထင်ပါတယ်။U-23 အသင်းစာမျက်နှာကို ဘယ်လိုကြောင့် မြန်မာစကားကို အခြေခံတောင်မကျွမ်းကျင်တဲ့သူတွေက အကောင့်အသစ်တွေ ဖွင့်ဖွင့်ပြီး လာပြင်နေကြလည်းဆိုတာ နားတောင်မလည်တော့ပါဘူး။ ကြည့်ရတာ အရှေ့တောင်အာရှအားကစားပြိုင်ပွဲ ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်မှုအကြောင်း infoboxမှာထည့်သွင်းတာကို ပြောချင်နေတာနဲ့တူပါတယ်။သိရသလောက်တော့ infoboxဆိုတာ အကြောင်းအရာတစ်ခုကို အကျဉ်းချုပ်ပြီးတင်ပြရတဲ့ဟာပါ။infoboxမှာပါသမျှတွေ အကုန်အောက်က ခေါင်းစဉ်ခွဲတွေမှာ အကုန်ပါပါတယ်။အောက်မှာပါလို့ အပေါ်မှာမပါရဘူးဆိုတာတော့ မဟုတ်သေးပါဘူး။အဲ့လိုဆိုရင် infoboxတောင် ထည့်နေစရာမလိုတော့ပါဘူး။ မြန်မာစကားကို အခြေခံတောင်အသုံးမပြုတတ်တဲ့သူတွေက မြန်မာဝီကီမှာ ပိုပိုကဲကဲတွေလာလုပ်ပြနေတာကိုလည်း လက်မခံနိုင်ပါဘူး။ကျေးဇူးပါ။ (undo မှာ အကြောင်းပြချက်ပေးခဲ့ပါတယ်။myanglishနဲ့ ရေးလိုက်လို့ နားမလည်ဖြစ်သွားတာနဲ့တူတယ် :3) ●[[User:Kantabon|Kantabon]]● ၀၇:၁၀၊ ၁၅ ​အောက်တိုဘာ ၂၀၂၁ (UTC) == ကြူကြူလှ == [[ကြူကြူလှ]]ပြည်ထောင်စု အစိုးရ အဖွဲ့ ဝန်ကြီချုပ်၏ ဇနီး လို့ရေးတော့ ဘာလို့လဲ? နိုင်ငံတော်ဝန်ကြီးချုပ်လို့ရေးဖို့က သူ့လင် ကို ဘယ်နိုင်ငံကမှ အသိအမှန် ပြုမထားသလို။ သူဖာသာ ဖန်တီးယူထားတဲ့ နေရာလည်း ဖြစ်ပါတယ်။ [[အသုံးပြုသူ:Neyya Swan Yi|Neyya Swan Yi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Neyya Swan Yi|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၁၈၊ ၁၆ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၁ (UTC)Neyya Swan Yi : ဘယ်နေရာမှာမှ မသုံးတဲ့အသုံးကြီးကို infoboxလိုနေရာမှာ ထည့်သုံးတာ မသင့်လျော်ပါဘူး။ ဥပမာ- ဝန်ကြီးချုပ်နဲ့ အခွင့်အာဏာတူသလောက်ရှိတဲ့ နိုင်ငံတော်သမ္မတကို ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့သမ္မတတို့၊ နိုင်ငံတော်အတိုင်ပင်ခံပုဂ္ဂိုလ်ကို ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့အတိုင်ပင်ခံပုဂ္ဂိုလ်တို့ဆိုပြီး သုံးစွဲခြင်း မရှိပါဘူး။ မင်းအောင်လှိုင်မှမဟုတ် အရှေ့က စစ်အစိုးရခေတ်ကဝန်ကြီးချုပ်တွေကိုလည်း နိုင်ငံတော်ဝန်ကြီးချုပ်လို့ သုံးခဲ့ကြတာပါပဲ။ အသိအမှတ်ပြုခြင်း၊ မပြုခြင်းကိစ္စတွေကိုတော့ အာဏာသိမ်းပြီးခါစက မြန်မာဝီကီရဲ့ ဆွေးနွေးချက်တွေမှာ ဆွေးနွေးခဲ့ပြီးသားပါ။ အဲ့တုန်းက ဆွေးနွေးချက်တွေကို ပြန်ရှာပြီး ဖတ်ကြည့်ပါဦး။ ဝီကီကို ရောက်လာတာ (၂)လမပြည့်​သေးတော့ ဒါတွေ မမီလိုက်ဘူးထင်ပါတယ်။ နောက်တစ်ခုက အခုတလောတွေ့ရတဲ့ ပြင်ဆင်ချက်တွေမှာ ပုဂ္ဂိုလ်ရေးခံစားချက်တွေ များလွန်းနေပါတယ်။ နောက်ပြီး ဝီကီမှာသုံးဖို့ မသင့်လျော်တဲ့ အရပ်သုံးစကားတွေပေါ့။ မြန်မာဝီကီက စွယ်စုံကျမ်းပါ။ စွယ်စုံကျမ်းဆိုတာ တင်ပြချင်တဲ့ အကြောင်းအရာကို တတ်နိုင်သလောက် အကောင်းဆုံးပေါ်လွင်အောင် ဖော်ပြရမှာပါ။ referenceယူတဲ့ သတင်းဌာနတွေက ဘယ်လိုပဲ အရပ်သုံးနဲ့ရေးရေး ဝီကီမှာတော့ အဆင့်အတန်းရှိတဲ့ အသုံးတွေနဲ့ပဲ ရေးသင့်ပါတယ်။ အချိန်ရရင် ဦးနုလက်ထက်ကနေ ဦးနေဝင်းလက်ထက်အထိ ထုတ်ခဲ့တဲ့ မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်းတွေရယ်၊ အခုအထိထုတ်နေတဲ့ စွယ်စုံကျမ်းနှစ်ချုပ်တွေရယ်ကို ရှာဖတ်ကြည့်ပါ။ အလွယ်တကူလည်း ဒေါင်းလုတ်ရယူနိုင်သလို ရန်ကုန်မှာဆို စာပေဗိမာန်တို့၊ ပြန်/ဆက်တို့၊ အမျိုးသားစာကြည့်တိုက်တွေမှာ အလွယ်တကူ ဝယ်နိုင် ဖတ်နိုင်ပါတယ်။ မတူတဲ့အမြင်၊ နိုင်ငံရေးသဘောတရားတွေရှိတဲ့ အစိုးရအဆက်ဆက်က ထုတ်ဝေခဲ့တဲ့စာအုပ်တွေဖြစ်ပေမဲ့ စွယ်စုံကျမ်းမှာတော့ အဆင့်အတန်းရှိတဲ့ အသုံးတွေ သုံးခဲ့ကြပါတယ်။ ဥပမာ- ဦးသိန်းသိန်အစိုးရရော၊ ဦးထင်ကျော်အစိုးရပါ အုပ်ချုပ်ခဲ့တဲ့ ၂၀၁၆ခုနှစ်အတွက် စွယ်စုံကျမ်းနှစ်ချုပ် ၂၀၁၇ကိုကြည့်ပါ။ ဒီလိုပဲ မြန်မာဝီကီမှာလည်း ငါမကြိုက်လို့ဆိုပြီး ကြမ်းတမ်းတဲ့စကားလုံးတွေ သုံးတာ မသင့်လျော်ပါဘူး။ ပုဂ္ဂိုလ်ရေးခံစားချက်တွေများတာကတော့ စသုံးခါစလူတွေမှာ ဖြစ်တတ်ပါတယ်။ အကိုလည်း စသုံးခါစက ဒီလိုပုဂ္ဂိုလ်ရေးခံစားချက်တွေ များခဲ့ဖူးပြီး ဝီကီရဲ့ စည်းမျဉ်းတွေဘာတွေနားမလည်ပဲ လုပ်ခဲ့ဖူးပါတယ်။ ဒါကြောင့် မြန်မာဝီကီရဲ့ စည်းမျဉ်းစည်းကမ်းတွေနဲ့အညီ မြန်မာဝီကီကို တိုးတက်အောင်ကူညီပေးပါဦး။ ကျေးဇူးပါ ငါ့ညီ။ ●[[User:Kantabon|Kantabon]]● ၁၃:၀၈၊ ၁၆ ​ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၁ (UTC) == စာအုပ် == အစ်ကို ပြောတဲ့စာအုပ်တွေ သားမှာ မရှိဘူးဗျ။ download ဆွဲပြီး ဖတ်ဖိုကျတော့ computer က ဟမ်းနေတယ်။ ဖုန်းကလည်း screen သေးနေတယ်။ မျက်မှန်လည်းတပ်တယ် ဆိုတော့ အမေက ဖုန်းနဲ့ မဖတ်ခိုင်းဘူး။ ဦးနု ရဲ့ စာအုပ်ဆိုရင် ၅နှစ်ရာသီ ဗမာပြည် နဲ့ တာတေ စနေသား တော့ရှိတယ် အစ်ကို။ အဲ့ စာအုပ်တွေဆို အဆင်ပြေ မလား။ [[အသုံးပြုသူ:Neyya Swan Yi|Neyya Swan Yi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Neyya Swan Yi|ဆွေးနွေး]]) ၀၃:၂၂၊ ၁၇ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၁ (UTC)Neyya Swan Yi == ပိုပြီးသင့်တော် == [[စီမံကိန်းနှင့် ဘဏ္ဍာရေး ဝန်ကြီးဌာန]] မှာ ဘယ်အစိုးရ အဖွဲ့ကိုမှ နိုင်ငံတကာ အသိအမှတ်ပြုထားတာမရှိသေးပါဘူး။အဲ့တော့ ၂ဘက်လုံးက ခန့်ထားသူတွေကို ရေးတာဟာ ပိုပြီးသင့်တော်ပါတယ်။ [[အသုံးပြုသူ:Neyya Swan Yi|Neyya Swan Yi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Neyya Swan Yi|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၂၆၊ ၂၂ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၁ (UTC)Neyya Swan Yi :ဘယ်သူကမှ အသိအမှတ်ပြုသည်ဖြစ်စေ မပြုသည်ဖြစ်စေ လက်ရှိမှာ အမှန်တကယ် အာဏာကို လက်ဝယ်ကိုင်ထားနေတဲ့ de factoက နစကဘက်က ဝင်းရှိန်ပါ။ NUGဘက်က ဝန်ကြီးကိုလည်း ဖော်ပြထားပါတယ်။●[[User:Kantabon|Kantabon]]● ၉:၁၆၊ ၂၂ ​ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၁ (UTC) == ပြောပြပေးပါ == မဂ်လာပါဗျ။ ကျနော် [[မင်းအောင်လှိုင်]] မှာ ရေးထားတာတွေကို နောက်ပြန်ပြင်လိုက်တယ် ဆိုတာသတိထားမိပါတယ်။ ဒါပေမယ့် အကို က နောက်ပြန်ပြင်ရတဲ့ အကြေင်းအရင်းကို မပြောခဲ့ပါဘူး? ကျနော့်ရဲ့ ရေးသားမှုဟာ ဘယ်လိုမျိုးဖြစ်မေတာကြေင့်ပြန်ပြင်ရတယ် ဆိုတာလဲ မပြောခဲ့ပါဘူး။ ကျေးဇူးပြပြီးတော့ လုပ်ရတဲ့ အကြေင်းအရင်းကို ပြောပြပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Editor in Myanmar|Editor in Myanmar]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Editor in Myanmar|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၀၂၊ ၈ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၂ (UTC)Editor in Myanmar :ပြောနေစရာမလိုတောဘူး bro...အရင် အကောင့်မှာကတည်းက ပြောထား၊ ဆွေးနွေးထားတာတွေကို bro အကုန်သိပြီးလောက်ပြီနေမှာပါ။●[[User:Kantabon|ကန္တပုံ]]● ၁၂:၀၀၊ ၈ ​ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၂ (UTC) == January 8th 2022 == အရင်အကောင့်မှာဘာတွေပြောခဲ့လဲဆိုတာတော့ကျနော်လဲသိတာပေါ့။ ဒါပေမယ့် အခုတစ်ခေါက်က အရင်တုန်းကလို ပေါက်ကရတွေရေးတာ မဟုတ်ဘူးလေ။ [[အသုံးပြုသူ:Editor in Myanmar|Editor in Myanmar]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Editor in Myanmar|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၄၁၊ ၈ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၂ (UTC)Editor in Myanmar :အရင်ကဆွေးနွေးခဲ့သလိုပဲ စွယ်စုံကျမ်း ပုံစံရေးတာပဲကောင်းပါတယ်။ ဥပမာ- ''ထို့အပြင် နိုင်ငံတော်ဝန်ကြီးချုပ် အဖြစ် ကိုယ့်ကိုကိုယ် ပြန်ခန့်ပြီး ဝန်ထမ်းဆောင် နေသည်။'' ဆိုတာက စွယ်စုံကျမ်းတစ်ခုအနေနဲ့ အပေါစားဆန်ပါတယ်။ (အခုအချိန်အထိတော့ ပေါက်ကရတွေရေးတာ မတွေ့သေးပါဘူး။ ရှေ့လျှောက် မရေးဖို့လည်း မေတ္တာရပ်ခံပါတယ်)●[[User:Kantabon|ကန္တပုံ]]● ၁၃:၂၀၊ ၈ ​ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၂ (UTC) ပေါက်ကရရေးဖို့အစီအစဉ်ကတော့လောလောဆယ်မရှိပါဘူး။ အမှန်အတိုင်း ဝန်ခံရရင် အရင်ကရေးခဲ့တာတွေကို လည်း နောင်တရပါတယ်။ "နိုင်ငံတော်ဝန်ကြီးချုပ် အဖြစ် ကိုယ့်ကိုကိုယ် ပြန်ခန့်ပြီး ဝန်ထမ်းဆောင် နေသည်"လို့ရေးတာကို အပေါစားဆန်တယ်လို့ထင်ရင်တော့ ကျနော်လည်း လောလောဆယ် ဒီထက်အဆင့်မြင့်တဲ့ စကားလုံး စဉ်းစားလို့မရသေးဘူး။ ကိုယ့်ကိုကိုယ်ပြန်ခန့်တယ်ဆိုတာကတော့ english wikipedia မှာ self appointed လို့ရေးထားတာကို ဘာသာပြန်လိုက်တာပါ။ မကြိုက်ရင်တော့ ကျနော်လည်း မတတ်နိုင်ဘူး [[အသုံးပြုသူ:Editor in Myanmar|Editor in Myanmar]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Editor in Myanmar|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၄၅၊ ၈ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၂ (UTC)Editor in Myanmar == Autopatrolled granted == [[File:Wikipedia Autopatrolled.svg|right|80px]] Hi Kantabon, I just wanted to let you know that I have added the [[WP:AUTOPAT|autopatrolled user right]] to your account. This means that pages you create will automatically be marked as 'reviewed'. Autopatrolled is assigned to prolific creators of articles, where those articles do not require further review, and may have been [[WP:RFP|requested]] on your behalf by someone else. It doesn't affect how you edit; it is used only to manage the workload of new page patrollers. Since the articles you create will no longer be systematically reviewed by other editors, it is important that you maintain the high standard you have achieved so far in all your future creations. Please also try to remember to add relevant [[Wikipedia:Stub|stub tags]], [[Wikipedia:Categorization|categories]], and [[:en:Wikipedia:Orphan|incoming links]] to them. Feel free to leave me a message if you have any questions. Happy editing! [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၄:၄၈၊ ၁၄ ဇူလိုင် ၂၀၂၃ (UTC) == Gaza genocide == Hello, can you help me to translate [[:en:Gaza_genocide|this]] article to your language. Thank you! [[အသုံးပြုသူ:Hmsalw111|Hmsalw111]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Hmsalw111|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၂၁၊ ၇ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၆ (UTC) abhswhybejtatb34el2g5ao0af731jb 3 99702 1051715 799920 2026-09-07T10:20:33Z Hmsalw111 147897 /* Gaza genocide */ အပိုင်းသစ် 1051715 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Albert Poliakoff ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် ကျူတိုရီရယ်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[WP:TUTOR|ကျူတိုရီရယ်]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [http://www.myanmarlanguage.org/installing_myanmar_unicode ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [http://www.myanmarlanguage.org/unicode/input-methods-unicode ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, like 'Interwikis' and updating images from Commons, etc. So don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[User:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[User talk:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၇:၃၂၊ ၂၇ နိုဝင်ဘာ ၂၀၁၈ (UTC) == Suggestion == You have recently created two articles that I noticed, which are [[ယိုဟန် ပက်ချယ်ဘဲလ်]] and [[ဘက်ရှ်မိသားစု]]. In the former article, you begin the lead with these words, "''ယိုဟန် ပက်ချယ်ဘဲလ် (အင်္ဂလိပ်၊ ဂျာမန်: (Johann Pachelbel) ယိုဟန် ပက်ခဲလ်ဘဲလ်၊ လက်တင်: Johannes Pachelbelius Organista Noriberghensium) သည်'' ..." and instead of using the current title name, "ယိုဟန် ပက်ချယ်ဘဲလ်", the other name you put "'''ယိုဟန် ပက်ခဲလ်ဘဲလ်'''" would be more close to its German pronunciation ({{IPA-de|ˈpaxɛlbəl}}, {{IPA|[ˈpaxəlbɛl]}}, or {{IPA|[paˈxɛlbəl]}}). The latter article [[ဘက်ရှ်မိသားစု]] has the second name you added ('''ဘာ့ခ်'''), which is more preferable and more approximate to Deustache or English pronunciation (RP: {{IPA|/bɑːx/ or /bɑːk/}}, De:{{IPA|/baχ/}} ) so the article name should be ဘာ့ခ်မိသားစု in place of ဘက်ရှ်မိသားစု, which I believed both German & English people never pronounce (ရှ်, sh) for Ba'''ch''' . [[အသုံးပြုသူ:Aungookingofcelestials|Aungookingofcelestials]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Aungookingofcelestials|ဆွေးနွေး]]) ၀၇:၂၂၊ ၂၀ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၀ (UTC) Thank you for your suggestion. I also have known about the German and English pronunciation (which is why I added in brackets). But, the Burmese pronunciation can be different from German and English pronunciation. That's why, for the main title, I used what the Burmese people would read those names, and as well as adding the approximate pronunciation of the names. As examples, Beethoven, in Burmese language, is written as "ဘီသိုဗင်", instead of "ဘေသိုဗင်" and Mozart as "မိုးဇက်", instead of "မိုးဇာ့ထ်". This is why my article titles are written in Burmese approximation. [[အသုံးပြုသူ:Albert Poliakoff|Albert Poliakoff]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Albert Poliakoff|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၀၀၊ ၂၀ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၀ (UTC) :Resonable! I’m not here now to discuss that but just to say your articles concerning music are really nice & admirable, which I feel are ''filling in the blanks'' for Myanmar Wikipedia. Bravo! [[အသုံးပြုသူ:Aungookingofcelestials|Aungookingofcelestials]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Aungookingofcelestials|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၁၁၊ ၂၁ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၀ (UTC) I appreciate your admiration on my new music articles. Western music and early music composers are not explored much in Myanmar's music community and I think that it is worth knowing a bit about them. Even though I'm not a certified musician, I am trying my best in making articles about music and music theory, opening a new knowledge door for Burmemse Wikipedia readers, and as you said "filling in the blanks in Myanmar Wikipedia" [[အသုံးပြုသူ:Albert Poliakoff|Albert Poliakoff]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Albert Poliakoff|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၄၄၊ ၂၁ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၀ (UTC) == [[:File:ULA-AA Flag.svg]] == FYI ပါ အစ်ကို။ Commons မှာတင်ခဲ့ဖူးတဲ့ File:Arakan Army Flag.png ဖိုင်ကို [[:c:Commons:Deletion requests/File:Arakan Army Flag.png|No evidence of ownership or permission to release]] ဆိုပြီး ဖျက်ခံရဖူးပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၃:၀၁၊ ၂၅ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၂ (UTC) ကျွန်တော့်အမြင်အရတော့ File:Arakan Army Flag.png က source image ကို တိုက်ရိုက်ကြီး တင်ထားလို့ထင်ပါတယ်။ အခုဖိုင်က ကျွန်တော်ကိုယ်တိုင် Inkscape နဲ့ vector ပုံစံလုပ်ထားတာပါ။ [[User:Albert Poliakoff|<span style="color: deepskyblue">Albert Poliakoff</span>]] ([[User talk:Albert Poliakoff|<span style="color: slategray">မက်ဆေ့ခ်ျ</span>]]) ၀၃:၂၄၊ ၂၅ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၂ (UTC) == SVG Flag request == [[ချင်းအမျိုးသားအဖွဲ့ချုပ်]] နဲ့ [[ချင်းအမျိုးသားကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့]] (Chin National Defense Force) ဆောင်းပါးတွေမှာ အသုံးပြုဖို့ [https://www.facebook.com/cnoheadquarters/photos/275075168056156 သူတို့ရဲ့အလံ]ကို SVG ဆွဲပေးဖို့ အဆင်ပြေမလားဗျ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၃:၄၂၊ ၁၁ မတ် ၂၀၂၂ (UTC) ကျွန်တော်ကိုယ်၌က ပုံတွေကို Detail ကျကျမဆွဲတတ်တာရယ် အခုလျှပ်စစ်မီးအရမ်းပျက်နေတာကြောင့်ရယ် လုပ်ပေးဖို့ အဆင်သိပ်ပြေမယ်မထင်ပါ။ အဆင်ပြေရင်တော့ လုပ်ကြည့်ပေးပါမယ်။ Commons မှာ jpg နဲ့ အလံပုံတစ်ပုံရှိတယ်ထင်တယ်။ ([[:File:Chin National Organization - Flag.jpg]]) [[User:Albert Poliakoff|<span style="color: deepskyblue">Albert Poliakoff</span>]] ([[User talk:Albert Poliakoff|<span style="color: slategray">မက်ဆေ့ခ်ျ</span>]]) ၀၃:၅၄၊ ၁၁ မတ် ၂၀၂၂ (UTC) :ဟုတ်ကဲ့ ကျေးဇူးပါ။ ကျနော်လဲ ခုနကပဲ ကွန်မွန်းစ်က ပုံကို တွေ့တယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၄:၀၄၊ ၁၁ မတ် ၂၀၂၂ (UTC) ::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] Here, ([[:File:CNO-CNDF Flag.svg]])[[User:Albert Poliakoff|<span style="color: deepskyblue">Albert Poliakoff</span>]] ([[User talk:Albert Poliakoff|<span style="color: slategray">မက်ဆေ့ခ်ျ</span>]]) ၁၂:၄၉၊ ၁၁ မတ် ၂၀၂၂ (UTC) :::Thanks and Cheer! [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၆:၅၀၊ ၁၃ မတ် ၂၀၂၂ (UTC) == A barnstar for you! == {| style="border: 1px solid gray; background-color: #fdffe7;" |rowspan="2" style="vertical-align:middle;" | [[File:Design Barnstar Hires.png|100px]] |rowspan="2" | |style="font-size: x-large; padding: 0; vertical-align: middle; height: 1.1em;" | '''The Graphic Designer's Barnstar''' |- |style="vertical-align: middle; border-top: 1px solid gray;" | For your outstanding graphic creations of flag images! [[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|🌐 Pho Sai®️]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Pho Sai|ဆွေးနွေး]]) ၁၆:၂၈၊ ၂၄ မေ ၂၀၂၂ (UTC) |}<!-- Template:The Graphic Designer's Barnstar --> == ဆိုင်အင်းဝမ် or ချိုင်အင်းဝမ် == Google ကတော့ "ဆိုင်အင်းဝမ်" လို့ရေးတယ်... ပြီးတော့ သတင်းတွေတော်တော်များများ ဆိုင် ကိုဘဲသုံးကြတယ်၊ ချိုင်ကတော့ ပိုပြီး "ts" အသံထွက်ပေမယ့် လူသိများတဲ့ စာလုံးပေါင်းသုံးရင် ပိုကောင်းမယ်ထင်တယ် [[အသုံးပြုသူ:Jokomarel|Jokomarel]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Jokomarel|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၅၈၊ ၃ ဩဂုတ် ၂၀၂၂ (UTC) :[[အသုံးပြုသူ:Jokomarel|@Jokomarel]] မြန်မာမီဒီယာအချို့ကလည်း "ချိုင်အင်းဝမ်" လို့ရေးတာတွေလည်းရှိပါတယ်။ VOA မှာလည်း အဲ့အတိုင်းဖတ်ဖူးပါတယ်။ အဲ့ဒီသတ်ပုံနှစ်မျိုးက အရမ်းထွေထွေထူးထူး ကွာဟသွားမျိုးမရှိပါဘူး။ ကျွန်တော်ကတော့ မူလအသံထွက်နဲ့နီးစပ်လို့ "ချိုင်" ကို ပိုပြီးအားပေးတာပါ။ Context ကို သိနေတယ်ဆိုရင်တော့ ဘယ်လိုရေးရေး အဲ့လူဖြစ်ကြောင်းသိနိုင်ပါတယ်။ [[User:Albert Poliakoff|<span style="color: deepskyblue">Albert Poliakoff</span>]] ([[User talk:Albert Poliakoff|<span style="color: slategray">မက်ဆေ့ခ်ျ</span>]]) ၁၄:၃၆၊ ၃ ဩဂုတ် ၂၀၂၂ (UTC) ::👍 [[အသုံးပြုသူ:Jokomarel|Jokomarel]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Jokomarel|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၁၆၊ ၃ ဩဂုတ် ၂၀၂၂ (UTC) == Autopatrolled granted == [[File:Wikipedia Autopatrolled.svg|right|80px]] Hi Albert Poliakoff, I just wanted to let you know that I have added the [[WP:AUTOPAT|autopatrolled user right]] to your account. This means that pages you create will automatically be marked as 'reviewed'. Autopatrolled is assigned to prolific creators of articles, where those articles do not require further review, and may have been [[WP:RFP|requested]] on your behalf by someone else. It doesn't affect how you edit; it is used only to manage the workload of new page patrollers. Since the articles you create will no longer be systematically reviewed by other editors, it is important that you maintain the high standard you have achieved so far in all your future creations. Please also try to remember to add relevant [[Wikipedia:Stub|stub tags]], [[Wikipedia:Categorization|categories]], and [[:en:Wikipedia:Orphan|incoming links]] to them. Feel free to leave me a message if you have any questions. Happy editing! [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၄:၄၇၊ ၁၄ ဇူလိုင် ၂၀၂၃ (UTC) == Gaza genocide == Hello, can you help me to translate [[:en:Gaza_genocide|this]] article to your language. Thank you! [[အသုံးပြုသူ:Hmsalw111|Hmsalw111]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Hmsalw111|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၂၀၊ ၇ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၆ (UTC) 04wusmcurjwgcddm3ztl7y5c71tm24c 0 207599 1051621 845909 2026-09-06T13:27:26Z ~2026-48337-78 147863 1051621 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = ဂျီမင်း | image = Park Ji-min on the Billboard Music Awards red carpet, 1 May 2019.jpg | alt = | caption = ၂၀၁၉ ​မေလ ၁ရက်နေ့က Billboard Music Awards ​ကော်ဇောနီလျှောက်လှမ်းပေါ်က ဂျီမင်း | birth_name = ဘာ့ဂ်ဂျီမင်း | birth_date = {{birth date and age|mf=yes|1995|10|13}} | birth_place = [[:en:Geumjeong District|ဂွမ်းဂျောင်ခရိုင်]]၊ ဘူဆန်၊ ​တောင်ကိုရီးယား | occupation = {{hlist|Singer|songwriter|dancer}} | awards = [[File:ROK_Order_of_Cultural_Merit_Hwa-gwan_(5th_Class)_ribbon.PNG|border|23px]] [[:en:Order of Cultural Merit (Korea)|Hwagwan Order of Cultural Merit]] (2018) | net_worth = | module = {{Infobox musical artist|embed=yes | genre = {{hlist|K-pop|Alternative R&B<ref>{{cite web|url=https://www.billboard.com/articles/columns/k-town/7950090/bts-jimin-serendipity-love-yourself-her-album-k-pop-south-korea|title=BTS Reveal 'Serendipity' Comeback Trailer for 'Love Yourself: Her' Album|last=Herman|first=Tamar|date=September 4, 2018|work=[[:en:Billboard (magazine)|Billboard]]|access-date=September 7, 2018|archive-date=April 12, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200412125400/https://www.billboard.com/articles/columns/k-town/7950090/bts-jimin-serendipity-love-yourself-her-album-k-pop-south-korea|url-status=live}}</ref>}} | instrument = Vocals | label = [[:en:Big Hit Music|Big Hit]] | years_active = 2013–present | associated_acts = BTS }} <!-- end module1 --> | module2 = {{Infobox Korean name | child = yes | hangul = {{linktext|박|지|민}} | hanja = {{linktext|朴|智|旻}} | rr = Bak Ji-min | mr = Pak Chimin }} <!-- end module2 --> | signature = Park Jimin Signature (BTS).svg }} '''ပါ့ခ် ဂျီမင်း''' ({{Lang-ko|'''박지민'''}}) အား ၁၉၉၅ ခုနှစ် အောက်တိုဘာ ၁၃ ရက်နေ့တွင် [[တောင်ကိုရီးယားနိုင်ငံ]]၊ [[ဘူဆန်မြို့]]၌ မွေးဖွားခဲ့သည်။ ဂျီမင်၌ Park Jihyun ဟူသော ညီတစ်ယောက်ရှိသည်။ '''ဂျီမင်း''' ဟု အဖျားဆွတ်ခေါ်သောအမည်ဖြင့် လူသိများသော တောင်ကိုရီးယားနိုင်ငံသား တေးဆို တေးရေးနှင့် အကသမားဖြစ်သည်။ ၂၀၁၃ တွင် [[:en:Bit Hit Music|ဘစ်ဟစ်ဖျော်ဖြေရေး]]မှ စင်တင်သော တောင်ကိုရီးယား ယောက်ျားလေးအဆိုအဖွဲ့ [[ဘီတီအက်စ်|ဘီတီအဲ့]]အဖွဲ့ဝင်အဖြစ် ပွဲထွက်ခဲ့သည်။ [[File:Park_Ji-min_for_Dispatch_White_Day_Special,_27_February_2019_03.jpg|220x124px|thumb|right|alt=.|ဘီတီအက်စ်အဖွဲ့ဝင် ဂျီမင်]] ==ကိုးကား== {{Reflist}} {{Lifetime|၁၉၉၅|}} [[ကဏ္ဍ:တောင်ကိုရီးယား အမျိုးသား အဆိုတော်များ]] g2vat9s47dp2bw28j3mgc6y7krnfnn7 3 222977 1051626 794444 2026-09-06T14:14:03Z Better Triphop Jaratrod ʚìɞ 147865 1051626 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Kattie Katey (Storm) ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, like 'Interwikis' and updating images from Commons, etc. So don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၅:၁၄၊ ၁၁ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၂ (UTC) n65ab6x1oyhghu12df02opbwm3vkkfk 3 223880 1051704 1048697 2026-09-07T10:05:36Z Hmsalw111 147897 /* Gaza genocide */ အပိုင်းသစ် 1051704 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Zawzawaungthwin ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, like 'Interwikis' and updating images from Commons, etc. So don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၀၆၊ ၃ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၂ (UTC) == ဧပြီ ၂၀၂၂ == [[File:Information.svg|25px|alt=Information icon]] မင်္ဂလာပါ၊ ကျွန်ုပ်ကတော့ [[User:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ဖြစ်ပါတယ်။ မကြာသေးမီက သင်ဟာ [[:ဖုန်ကြားရှင်]]&nbsp;မှ&nbsp; အကြောင်းအရာများကို လုံလောက်စွာ ရှင်းပြခြင်း မရှိဘဲ ဖယ်ရှားလိုက်တယ်ဆိုတာကို သတိပြုမိလိုက်ပါတယ်။ နောင်အခါ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ သင်ပြုလုပ်တဲ့ ပြင်ဆင်မှုများမှာ လုံလောက်တဲ့ [[H:ES|တည်းဖြတ်ခြင်း အတိုချုပ်]]ကို ဖော်ပြပေးနိုင်ရင် အခြားသူတွေအတွက် အကူအညီဖြစ်မှာပါ။ ဒါဟာ မှားယွင်းပြုလုပ်မှုတစ်ခု ဖြစ်တယ်ဆိုရင် မစိုးရိမ်ပါနဲ့။ ဖယ်ရှားလိုက်တဲ့ အကြောင်းအရာများကို ပြန်လည်ထိန်းသိမ်းပြီးပါပြီ။ စမ်းသပ်မှုတွေ ပြုလုပ်ချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:Sandbox|sandbox]] ကို အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ ကျွန်ုပ် အမှားပြုလုပ်မိတယ်လို့ သင်ယူဆခဲ့ရင်၊ ဒါမှမဟုတ် မေးမြန်းစရာရှိတယ်ဆိုရင် [[User_talk:Ninjastrikers|ကျွန်ုပ်ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာ]]မှာ စာတိုချန်ခဲ့နိုင်ပါတယ်။ ကျေးဇူးတင်ပါတယ်။<!-- Template:uw-delete1 --> [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၂:၅၂၊ ၂၀ ဧပြီ ၂၀၂၂ (UTC) :ကျနော့်ကို တည်းဖြတ်ခွင့်ပိတ်ပင်ထားတာတွေ့လို့ ဘယ်လိုပြန်လည်ဆောင်ရွက်ရမလဲ သိချင်ပါတယ်။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၁:၂၃၊ ၄ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၃ (UTC) ::@[[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] Do you use any VPN while editing Wikipedia? [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၄:၂၇၊ ၁၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၃ (UTC) :::ကိုနင်ဂျာရေ “[[သန်းသန်းဆွေ]]” ကိစ္စ ဆွေးနွေးကြရအောင်။သူက ဗဟိုဘဏ်ဥက္ကဋ္ဌ ပါ။သူ့ကို အမျိုးသမီးဝန်ကြီး ကဏ္ဍထဲ ထည့်သွင်းသင့်တယ်လို့မြင်တယ်။နိုင်ငံဝန်ထမ်းက ကျယ်ပြန့်ပါတယ်။ပြဌာန်းထားတဲ့ ဗဟိုဘဏ်ဥပဒေအရ ဆို သူက ပြည်ထောင်စုအဆင့်ပါ။ဝန်ကြီး လို့ မသုံးစေချင်ရင် ပြည်ထောင်စုအဆင့်ပုဂ္ဂိုလ် များ ဆိုတာက ပိုသင့်တော် မလား။နိုင်ငံ ဝန်ထမ်းက မဖြစ်သင့်ဘူးလို့ မြင်လို့ပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၆:၄၉၊ ၅ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၃ (UTC) ::::ဗဟိုဘဏ်ဥက္ကဋ္ဌက [[ပြည်ထောင်စုအင်္ဂါစဉ်]]မှာ ၂၀ ဦးမြောက်မှာတော့ရှိတယ်။ ဒါပေမယ့် သူ့နေရာကို ဝန်ကြီးဆိုတဲ့ အသုံးအနှုန်းခေါ်ဝေါ်သုံးစွဲတာမျိုး မတွေ့မိတဲ့အတွက် ဝန်ကြီး ကဏ္ဍကနေ ဖယ်လိုက်တာပါ။ ဘယ်ကဏ္ဍနဲ့ သင့်လျော်မလဲ ကြည့်တော့ အင်္ဂလိပ်ဆောင်းပါးမှာ ထည့်ထားတဲ့ civil servants ကိုပဲ နိုင်ငံ့ဝန်ထမ်းအနေနဲ့ ထည့်လိုက်တာပါ။ သီးခြားကဏ္ဍအနေနဲ့ "မြန်မာနိုင်ငံ ဗဟိုဘဏ်၏ ဥက္ကဋ္ဌများ" ဆိုပြီး လုပ်မယ်ဆိုရင်လည်း ရပါတယ်။ "မြန်မာနိုင်ငံ ဗဟိုဘဏ်၏ ဥက္ကဋ္ဌများ" ဆောင်းပါးရယ်၊ တခြားသော ဥက္ကဋ္ဌအကြောင်း ဆောင်းပါးတွေ ဖန်တီးပြီး ထည့်ထားသင့်တဲ့ ကဏ္ဍပါ။ ဒါကလည်း [[:en:Category:Governors_of_the_Central_Bank_of_Malaysia]] ကို နမူနာကြည့်ပြီး ပြောတာပါ။ ဝန်ကြီးလို့ ဘယ်နေရာမှာမှ ရည်ညွှန်းထားတာ (ကျွန်တော့အနေနဲ့) မတွေ့မိတဲ့အတွက် ဝန်ကြီးကဏ္ဍထဲမှာတော့ မထည့်သင့်ဘူးလားလို့ပါဗျ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၃:၀၉၊ ၆ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၃ (UTC) :::::ဟုတ်ကဲ့။ဝန်ကြီးကဏ္ဍ ကနေ ဖယ်ရှားလိုက်တာ သဘောတူလက်ခံပါတယ်။ဖြစ်လည်းဖြစ်သင့်ပါတယ်။ ဗဟိုဘဏ် အပါအဝင် ရုံးနဲ့ကောင်စီ၊ကော်မရှင် ၉ ခုကို   “ပြည်ထောင်စုအဆင့် ရုံး၊ အဖွဲ့အစည်းများ” များလို့ ရည်ညွှန်းသတ်မှတ်ဖော်ပြထားတာရှိတော့ ပြည်ထောင်စုအဆင့် အဖွဲ့အစည်း ပုဂ္ဂိုလ်များ ဆိုရင်ရော။သင့်တော်မလား။နိုင်ငံဝန်ထမ်း နဲ့ စာရင်။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၃၅၊ ၆ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၃ (UTC) ::::::Agree and please proceed. [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၅:၂၅၊ ၆ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၃ (UTC) :::::::အောင်ကို နှင့် ပတ်သတ်ပြီး သံတူကြောင်းကွဲ စာမျက်နှာ ဖန်တီးမှု အဆင်မပြေ၍ ပြုလုပ်နိုင်သည့် နည်းလမ်းမျှဝေပေးစေလိုပါတယ်. ခင်ဗျာ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၁၈၊ ၁၈ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၄ (UTC) ::::::::အဆင်ပြေသလို လုပ်ကြည့်ထားပါတယ်။အမှားအယွင်းလုပ်ဆောင်မိတယ်ဆိုရင် ပြင်ဆင် ပေးပါခင်ဗျာ @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၂၉၊ ၁၈ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၄ (UTC) :::::::::အဆင်ပြေပါတယ်ဗျ။ စကားမစပ် [[ဝီကီပီးဒီးယား:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်_(အဆိုပြုချက်များ)#Portal_နှင့်_Draft_အမည်ညွှန်း_ထည့်သွင်းရန်|ဒီနေရာက Portal နဲ့ Draft အမည်ညွှန်းအတွက်]] အဆိုပြုထားတာကို ဝင်ရောက်ဆွေးနွေးပေးပါဦးဗျ။ ကျေးဇူးပါ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၃:၄၅၊ ၂၃ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၄ (UTC) ::::::::::ကိုနင်ဂျာရေ ကျနော်  [[ပြည်သူ့စစ်မှုထမ်းဆင့်ခေါ်ရေး ဗဟိုအဖွဲ့]] စာမျက်နှာ မှာ ဇယားဆွဲတာ လိုအပ်ချက်ရှိနေလို့ အဆင်ပြေရင် ကျေးဇူးပြု၍ ပြင်ဆင်ပေးစေလိုပါတယ် ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၄၁၊ ၁၅ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၄ (UTC) :::::::::::နည်းနည်းပြင်လိုက်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၄:၁၆၊ ၁၅ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၄ (UTC) ::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ခင်ဗျာ...[[မြန်မာ့ အစားအစာ]]  ဆောင်းပါး ရဲ့ အမျိုးအမည်များ အက္ခရာစဉ် က သွင်ပြင်ပိုင်းမှာ မညီမညာဖြစ်နေပုံပဲ။အဆင်ပြေရင် ညှိပေးစေချင်ပါတယ် ခင်ဗျာ။နောက်ပြီး ဆောင်းပါးအပေါ် ကျနော့်ရဲ့ နောက်ပြန်ပြင်မှုမှာ လိုအပ်ချက်ရှိခဲ့ရင်လည်း ပြင်ဆင်ပေးပါအုံးခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၁:၃၂၊ ၁၃ ဇူလိုင် ၂၀၂၄ (UTC) :::::::::::::အင်္ဂလိပ်ဝီကီဖက်က [[:en:Burmese cuisine]] ကို ပြန်ပြီး ရေးနိုင်ရင်တော့ ပိုကောင်းမယ်။ ခုတော့ columns-list ပုံစံပဲ ပြင်ပေးလိုက်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၄:၃၀၊ ၂၂ ဇူလိုင် ၂၀၂၄ (UTC) ::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] Thanks..I will try. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၁၉၊ ၂၂ ဇူလိုင် ၂၀၂၄ (UTC) == Autopatrolled granted == [[File:Wikipedia Autopatrolled.svg|right|80px]] Hi Zawzawaungthwin, I just wanted to let you know that I have added the [[WP:AUTOPAT|autopatrolled user right]] to your account. This means that pages you create will automatically be marked as 'reviewed'. Autopatrolled is assigned to prolific creators of articles, where those articles do not require further review, and may have been [[WP:RFP|requested]] on your behalf by someone else. It doesn't affect how you edit; it is used only to manage the workload of new page patrollers. Since the articles you create will no longer be systematically reviewed by other editors, it is important that you maintain the high standard you have achieved so far in all your future creations. Please also try to remember to add relevant [[Wikipedia:Stub|stub tags]], [[Wikipedia:Categorization|categories]], and [[:en:Wikipedia:Orphan|incoming links]] to them. Feel free to leave me a message if you have any questions. Happy editing! [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၄:၂၇၊ ၁၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၃ (UTC) :ကိုနင်ဂျာရေ...ဝီကီရဲ့ အကြောင်းအရာတစ်ခုမှာ အတိုချုပ်ဖော်ပြလို့ရတဲ့ ဥပမာသူက ဘယ်သူဘယ်ဝါဆိုတာကို ဘယ်လို ထည့်သွင်းရတာလဲဗျာ။ကျနော် မသိလို့ လမ်းညွှန့်ပေးပါအုံး။ဥပမာ ဦးထွန်းထွန်းဦး ဆို သူက ပြည်ထောင်စုတရားသူကြီးချုပ် အဲ့လိုမျိုးပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၁၂၊ ၅ မေ ၂၀၂၄ (UTC) ::[[En:Wikipedia:Short description|short description]] လိုမျိုးကို ပြောတာထင်တယ်။ <nowiki>{{short description}}</nowiki> သုံးပြီး ရေးတာကတော့ enwiki တစ်ခုတည်းမှာပဲ ရသေးတာလို့ ကျနော်သိထားတယ်။ ပုံမှန်အနေနဲ့ မိုဘိုင်းလ်မှာ မြင်ရတဲ့ အတိုချုပ်ကိုတော့ wikidata ရဲ့ description အောက်က သက်ဆိုင်ရာ ဘာသာစကားနေရာမှာ ထည့်ထားလို့ရပါတယ်။ ဥပမာ [[အောင်ဆန်း]]ရဲ့ [https://my.m.wikipedia.org/wiki/%E1%80%A1%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%86%E1%80%94%E1%80%BA%E1%80%B8 မိုဘိုင်းဗားရှင်း]မှာ မြင်ရတဲ့ "မြန်မာနိုင်ငံလွတ်လပ်ရေးခေါင်းဆောင်" ဆိုတာကို သူ့ရဲ့ [[D:Q194161|ဝီကီဒေတာ]]က Description > Burmese မှာ ရေးထားပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၄:၂၂၊ ၅ မေ ၂၀၂၄ (UTC) :::ဟုတ်ကဲ့ အောင်ဆန်း “ မြန်မာနိုင်ငံလွတ်လပ်ရေးခေါင်းဆောင်” အဲ့လိုမျိုးပါခင်ဗျ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၂၉၊ ၅ မေ ၂၀၂၄ (UTC) :ကိုနင်ဂျာ ရေ အဆင်ပြေရင်  မြန်မာ–ချက်သမ္မတနိုင်ငံ ဆက်ဆံရေး ကို လိုအပ်တာတွေ တည်းဖြတ်ပြင်ဆင်ပေးပါအုံး။နှစ်နိုင်ငံဆက်ဆံရေးအကြောင်း ရေးသားနေတာတွေ့လို့ တတ်သလောက်မှတ်သလောက်လေး ကူညီပေးထားပါတယ်ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၄၉၊ ၁၆ မေ ၂၀၂၄ (UTC) ::ကူညီဖြည့်စွက်ရေးသားပေးတာ ကျေးဇူးတင်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၉:၁၀၊ ၁၇ မေ ၂၀၂၄ (UTC) :::ချက်-မြန်မာ Map မှာ နည်းနည်းလိုအပ်ချက်ရှိနေသေးတယ် ထင်တယ်။ကူညီပေးပါအုံး။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၁၀၊ ၁၇ မေ ၂၀၂၄ (UTC) ::::မြေပုံက ဆွဲထားပြီးသား မရှိလို့ မပေါ်တာပါ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၃:၂၁၊ ၁၈ မေ ၂၀၂၄ (UTC) :::::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီဥက္ကဋ္ဌရုံးဝန်ကြီးဌာန က ဝန်ကြီးအပြောင်းအလဲတွေကို ပြင်ဆင်တည်းဖြတ်ထားထာမှာ လိုအပ်ချက်တွေရှိလို့ ပြင်ဆင်ပေးပါအုံးဗျာ.. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၀၀၊ ၂၈ မေ ၂၀၂၄ (UTC) ::::::Done and thanks for updating. [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၃:၄၁၊ ၂၉ မေ ၂၀၂၄ (UTC) :::::::မေလ ၂၄ရက်နေ့က ဘဏ်ပုံတစ်ပုံကို ကိုယ်ပိုင်ဖန်တီးမှုမဟုတ် ဖေ့ဘုတ်က ဖြစ်ဖွယ်ရှိတယ်ဆိုပြီး မှတ်ချက်ပေးထားတာတွေ့ရပါတယ်။ဒီပုံက ကျနော် ဖုန်းနဲ့ လျှပ်တပြတ် ရိုက်ထားတဲ့ပုံ ဖြစ်ပါတယ်။စံနှုန်းအရ ပယ်ဖျက်ပြီး ဖြစ်တဲ့အတွက် ဘာမှမပြောလိုပေမယ့် နောက်ပိုင်းတွေကျရင် ကိုယ်ပိုင်ဖန်တီးမှုတွေကို စိစစ်ပြီးမှ ပယ်ဖျက်စေချင်ပါတယ်ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၂:၂၄၊ ၁ ဇွန် ၂၀၂၄ (UTC) ::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] စိစစ်ပေးဖို့ပဲ အကြံပြုတာပါခင်ဗျာ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၃:၂၂၊ ၁ ဇွန် ၂၀၂၄ (UTC) :::::::::ဟုတ်ကဲ့။ အကြံပြုတာကျေးဇူးတင်ပါတယ်။ များသောအားဖြင့် ကိုယ်တိုင်ရိုက်ကူးထားတဲ့ ပုံအများစုရဲ့ metadata မှာ ရိုက်ကူးမှု အချက်အလက်တွေ (ကင်မရာအမျိုးအစား၊ ရိုက်ကူးရက်စွဲ၊ အချိန်) စတာတွေ ပါဝင်လေ့ရှိပါတယ်။ metadata ကို အတုလုပ်လို့ရတယ်ဆိုပေမယ့် အဲလိုမျိုး အချက်အလက်စုံလင်တာရယ်၊ ပုံအချိုးအစား မြင့်မားမှု၊ ဖိုင်အရွယ်အစား ကြီးမှုစတာတွေအပေါ်မူတည်ပြီး ကိုယ်တိုင်ရိုက်တဲ့ ဓာတ်ပုံဟုတ်မဟုတ် ယေဘုယျ ဆုံးဖြတ်လေ့ရှိပါတယ်။ အစ်ကို့တင်လိုက်တဲ့ပုံရဲ့ metadata မှာ ကင်မရာအချက်အလက်တွေ မပါဝင်ဘဲ FBMD နဲ့ စတဲ့ စာသားပဲပါနေတာရယ် ဖိုင်အရွယ်အစားငယ်တာကြောင့်ရယ်မို့ ကိုယ်ပိုင်ဖန်တီးမှု မဖြစ်နိုင်ဘူးလို့ ယူဆလိုက်တာပါ။ (FB ရဲ့ ကင်မရာနဲ့ ရိုက်တာ၊ ဒါမှမဟုတ် FB ကနေ ဒေါင်းလုပ် လုပ်ထားတဲ့ပုံတွေမှာ ကင်မရာအချက်လက်မပါဘဲ FBMD ကုဒ်တွေသာ ပါဝင်လေ့ရှိပါတယ်)။ Commons မှာလည်း အဲဒီလို FBMD ပုံမျိုးတွေဟာ ဖျက်ချခံရလေ့ရှိပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၃:၁၀၊ ၉ ဇွန် ၂၀၂၄ (UTC) ::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] Thank you for this explanation, I will definitely keep it in mind [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၅၈၊ ၉ ဇွန် ၂၀၂၄ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ဆရာ ကျနော် ပုံတွေ တင်မရတာ လနဲ့ချီကြာနေပါပြီ တင်မယ်ဆိုတိုင်းဝင်မရပါဘူး ခင်ဗျာ။ဘယ်လိုဆောင်ရွက်ရမလဲ လမ်းညွန်ပေးပါအုံး ခင်ဗျာ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၇:၅၂၊ ၆ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::မြန်မာဝီကီမှာလား။ Commons မှာလားဗျ။ မြန်မာဝီကီမှာဆိုရင် တင်လို့ရတဲ့နေရာနှစ်ခု ရှိပါတယ်။ [[ဝီကီပီးဒီးယား:ဖိုင်တင်ကူညီကိရိယာ]] ကနေ non-free ပုံတွေတင်လို့ရသလို [[အထူး:ဖိုင်တင်ရန်]] ကနေလည်း manual တင်လို့ရပါတယ်။ ဝင်လို့မရတာဆိုတာ ဘယ်လို အမှားပြနေသလဲဗျ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၆:၁၆၊ ၇ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) == Discussion of current problem with VPN. == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] Due to the current situation in our country, We are facing very complicated problems with VPN. I'm fine with using VPN. If I don't use it, there is a problem of not being able to new post also new editorials .Please suggest me the best. How should I do it? [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၄၁၊ ၁၀ ဇွန် ၂၀၂၄ (UTC) :Please wait, I will create the information pages about how to. [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၈:၂၉၊ ၁၁ ဇွန် ၂၀၂၄ (UTC) ::Please see [[ဝီကီပီးဒီးယား:အိုင်ပီ ပိတ်ပင်မှုမှ ကင်းလွတ်ထားသူများ]]. [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၈:၄၅၊ ၁၁ ဇွန် ၂၀၂၄ (UTC) :::IPBE သက်တမ်းမကုန်ခင် နိုဝင်ဘာလကုန်လောက်ကျ တစ်ခေါက်ပြောပေးပါ။ အဲကျရင် IPBE သက်တမ်းထပ်တိုးပေးပါမယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၄:၃၈၊ ၇ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) == မျောက်ကျောက်ရောဂါ စာမျက်နှာအသစ် == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကျနော်ဖန်တီးလိုက်တဲ့ မျောက်ကျောက်စာမျက်နှာမှာ မြေပုံညွှန်းကို မြန်မာမှု ပြုလိုက်မိတာရှိပါတယ်။မှားတာရှိသွားရင် ပြင်ဆင်ပေးပါခင်ဗျာ။စာမျက်နှာရဲ့ လိုအပ်ချက်များကို လည်း ထောက်ပြပေးစေလိုပါတယ်ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၁၁၊ ၂၃ ဩဂုတ် ၂၀၂၄ (UTC) == Join the Myanmar Wikimedia Community User Group (MWCUG)! == We are a community of passionate volunteers working to promote free knowledge in Myanmar through Wikimedia projects like Wikipedia, Wiktionary, and more. Our goal is to support minority language projects and increase Burmese-language contributions. Whether you're an experienced editor or just starting out, we'd love for you to join us and make an impact! Visit us here: [[metawiki:Myanmar_Wikimedia_Community_User_Group|Myanmar Wikimedia Community User Group]]. [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၃:၀၃၊ ၈ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၄ (UTC) == မြေပုံအညွှန်းထည့်ခြင်း == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ခင်ဗျာ.. ကျနော် မြေပုံအညွှန်းမထည့်တတ်လို့ပါ။ဥပမာဗျာ မြို့တစ်ခု၊ကျေးရွာတစ်ခု အဲ့နေရာကို ဖော်ပြချင်ရင် ဘယ်လိုပြရသလဲ..လမ်းညွန်ပေးစေလိုပါတယ်... [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၄၀၊ ၂ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၄ (UTC) :[[:တမ်းပလိတ်:Coord]] ကို သုံးပါတယ်။ Lat:Long သိဖို့တော့လိုပါတယ်။ Infobox မှာ ထည့်သုံးမယ်ဆိုရင် <code> |pushpin_map = မြန်မာနိုင်ငံ </code> နဲ့ <code> |coordinates = '''&#123;{coord|'''''latitude'''''|'''''longitude'''''|'''''coordinate parameters'''''|'''''template parameters'''''}&#125;''' </code> လိုပါတယ်။ ဥပမာ <code> &#123;{coord|19|45|N|96|6|E|type:city_region:MM-18|display=it}} </code> infobox မှာ မဟုတ်ဘဲ [[:တမ်းပလိတ်:Coord]] ချည်းသပ်သပ်လည်း သုံးလို့ရပါတယ်။ အသေးစိတ်ကို [[:တမ်းပလိတ်:Coord]] ရဲ့ documentation မှာ ကြည့်နိုင်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၈:၅၃၊ ၄ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၄ (UTC) VPN သုံးပြီး ပြင်ဆင်မှုတွေလုပ်နေတာကြာပြီ ခုတစ်လောလက်တော့ နဲ့ဆို VPN ဖွင့်ပြင်လည်းမရ ပိတ်ပြင်လည်းမရ ဖြစ်နေပါတယ်။တည်းဖြတ်မှုမလုပ်ရတာ ရက်အတော်ကြာပြီ။ဖုန်းနဲ့ဆိုရပြီး ဖုန်းနဲ့ပြင်ဆင်ရတာ လက်တော့လောက်မလွယ်တော့ ဘယ်လိုလုပ်ရမလဲ ကိုနင်ဂျာ Please @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၃၅၊ ၁ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၄ (UTC) :ဗီပီအန်သုံးပြီး ပြင်နိုင်ဖို့ [[ဝီကီပီးဒီးယား:အိုင်ပီ ပိတ်ပင်မှုမှ ကင်းလွတ်ထားသူများ|အိုင်ပီ ပိတ်ပင်မှုမှ ကင်းလွတ်ခွင့်]] တစ်နှစ်သက်တမ်း သတ်မှတ်ပေးလိုက်ပါတယ်။ သက်တမ်းပြည့်ခါနီး ဆက်လက်အသုံးပြုဖို့လိုအပ်တယ်ဆိုရင် ပြန်ပြောပေးပါ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၁:၅၆၊ ၂ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၄ (UTC) ::Thanks [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၄၉၊ ၂ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၄ (UTC) ::ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ..@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကျနော် မြန်မာနိုင်ငံ၏ သမ္မတများ စာရင်း မှာ ပြင်ဆင်မှုအချို့ ဆောင်ရွက်လိုက်တာရှိပါတယ်ခင်ဗျာ. အဆင်မပြေဖြစ်နေတဲ့အတွက် ကူညီဆောင်ရွက်ပေးစေလိုပါတယ်။ကျေးဇူးတင်စွာဖြင့်.. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၃၅၊ ၂၆ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၄ (UTC) ::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ခင်ဗျာ.နိုင်မြန်မာ စာမျက်နှာမှာ ကျနော် ဘောက်ထည့်လိုက်တာ..လိုအပ်ချက်ရှိသွားလို့ ကူညီပေးစေချင်ပါတယ်ခင်ဗျာ. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၀၇၊ ၈ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၅ (UTC) :::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကျော်စိုးဦး ကျော်မျိုးမင်း တို့ကို မြန်မာဂျာနယ်လစ် များ လို့ သုံးနှုန်းရန် သင့်၊မသင့်။ကူကီးပြည်သွေးစည်းညီညွှတ်ရေးကောင်စီ ရဲ့ ဆွေးနွေးချက်ကို ဖျက်ပစ်မှု မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားရဲ့ စံနှုန်းတွေ မေးခွန်းထုတ်စရာ ဖြစ်လာပါတယ်။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၁၉၊ ၂၀ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၅ (UTC) ::::ငါးမင်းဆွေ တို့ ဇော်မိုးဟိန်း တို့ အောင်မင်း တို့ကို ရေးတင်ရင်လဲ လက်ခံဖို့ ရှိ၊မရှိ သိလိုပါတယ် ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၂၄၊ ၂၀ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၅ (UTC) :::::(တရားဝင်)သတင်းမီဒီယာဌာနရဲ့ သတင်းသမားတွေဖြစ်တာကြောင့် နှစ်ယောက်စလုံးက Notable ဖြစ်တယ်လို့တော့ ပြောလို့ရတယ်။ ဒါပေမယ့် ဘက်မလိုက်တဲ့ ဆောင်းပါးဖြစ်ဖို့တော့ လိုပြီး third party sources တွေ လိုပါတယ်။ enwiki ကဆောင်းပါးလို NPNew ကိုပဲ ပြန်ကိုးကားထားတာတွေဖြစ်နေတာကတော့ အဆင်မပြေဘူးပေါ့။ ပထမတစ်ကြိမ်ရေးလာတုန်းက အမွှမ်းတင်ပြီး ကြေညာတစ်ခုလို ရေးထားတာကြောင့် ဖျက်လိုက်ပါသေးတယ်။ ကူကီးပြည်သွေးစည်းညီညွှတ်ရေးကောင်စီ ကတော့ လောလောဆယ် ရေးထားတဲ့အတိုင်းဆိုရင်တော့ ဖျက်လိုက်ရမယ့် သဘောမှာရှိတယ်။ အကုန်လုံးက Propaganda/Advert ပုံစံဖြစ်နေတယ်။ ကျန်တဲ့သူတွေထဲမှာ ငါးမင်းဆွေ အကြောင်းကတော့ third party ကိုးကားတွေရှိတာမို့ ရေးလို့ရနိုင်မယ်။ ကျန်နှစ်ယောက်ကတော့ မဖြစ်နိုင်သေးဘူးလို့ထင်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၇:၁၁၊ ၂၁ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၅ (UTC) ::::::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] @[[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho Sai]] အခုလို ရှုပ်ထွေးပွေလီနေတဲ့ ကာလကြီးထဲမှာ သမိုင်းဖြစ်ရပ်တွေ၊လူပုဂ္ဂိုလ်အကြောင်းအရာတွေကို စနစ်တကျနဲ့ ပိုမိုကောင်းမွန်အောင် မေးမြန်းရတာမို့လို့ အမှားအယွင်းရှိခဲ့ရင် စိတ်မရှိကြပါနဲ့ဗျာ... [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၀၉၊ ၂၁ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၅ (UTC) ::::::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ခင်ဗျာ...ကျော်စိုးဦး သံတူကြောင်းကွဲ စာမျက်နှာနဲ့ ပတ်သတ်ပြီး လိုအပ်ချက်ရှိခဲ့ရင် ပြင်ဆင်ပေးပါအုံးခင်ဗျာ... [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၃၀၊ ၉ ဧပြီ ၂၀၂၅ (UTC) :::::::အဆင်ပြေပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၂:၂၉၊ ၁၃ ဧပြီ ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ခင်ဗျာ။ ကျနော် [[အယ်လ်ဘာစင်မြို့]] စာမျက်နှာကို စာလုံးပေါင်းလွဲမှားပြီး Done လုပ်လိုက်မိတဲ့အတွက် ပြန်ညွန်းမထားဘဲ အမည်မှန် အယ်လ်ဘာဆန်မြို့ သို့ ပြောင်းရွှေ့ ပေးစေလိုပါတယ်ခင်ဗျာ. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၄၉၊ ၂၅ မေ ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::ဆောင်းပါးနာမည်ပြောင်းတာက confirmed user တွေလုပ်လို့ရပါတယ်။ စာမျက်နှာညာဖက်အပေါ်က Move (ရွှေ့ရန်) ကို နှိပ်ပြီး နာမည်ပြောင်းလို့ရပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၁:၅၈၊ ၂၆ မေ ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] @[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ကျွန်တော်တို့ နိုင်ငံရေးပါတီတွေကို ပြင်ဆင်ပြီး ရေးထားကြရင် ကောင်းမလား ။စကစက အခု ၂၆၇ မြို့နယ်မှာရွေးကောက်ပွဲလုပ်မယ်လို့ ပြောနေပါတယ်။လက်ရှိရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင်က တည်ဆဲလို့ ကြေညာထားတာက ၅၆ပါတီ ရှိနေပါတယ်။ဒါကို ဥပမာ ၂၀၂၁ နောက်ပိုင်း တည်ဆဲနိုင်ငံရေးပါတီများစာရင်း၊၂၀၂၁ ပြန်လည်မှတ်ပုံတင်သည့် နိုင်ငံရေးပါတီများ စာရင်း စသည်ဖြင့် ဆောင်ရွက်ရင်ကောင်းမလား ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၅၆၊ ၈ ဇွန် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::good idea. Love it. How about we start with a sandbox and edit from there and discuss accordingly?? [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၅၆၊ ၈ ဇွန် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] Welcome [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၃၈၊ ၈ ဇွန် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::::အစ်ကိုပဲ sandbox ကနေ စလိုက်ပါနော်။ ကျနော် ပါဝင်လိုက်ပါမယ်ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၅၈၊ ၈ ဇွန် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ပြည်ထောင်စုရှေ့နေချုပ် ကို ပြည်ထောင်စုအဆင့် ရုံး၊အဖွဲ့အစည်းများ၏ အကြီးအကဲ ထဲ ထည့်လို့မရပါဘူး.သူက ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့ဝင်မို့လို့ပါ ။လက်ရှိမှာ ပြည်ထောင်စုအဆင့် ရုံး၊အဖွဲ့အစည်း (၉) ခုပဲရှိပြီး အဲ့ဒီ့ထဲ အစိုးရအဖွဲ့အစည်းဖြစ်တဲ့ ပြည်ထောင်စုရှေ့နေချုပ် နဲ့ ရုံးမပါပါဘူးခင်ဗျာ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၅၈၊ ၁၉ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::::::ဟုတ်၊​ကောင်းပါပြီ. [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၂:၅၂၊ ၂၀ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ကျနော်တို့ ရွေးကောက်ပွဲစာမျက်နှာတွေကို အပိုင်းလိုက် ဖြတ်လိုက်ကြရအောင်။ဥပမာ ၂၀၁၂ ကြားဖြတ်ပေါ့ဗျာ.အဲ့စာ မျက်နှာဆိုရင် အဲ့ကာလက တည်ဆဲပါတီ စာရင်း၊ပြီးတော့ အဲ့ရွေးကောက်ပွဲ နဲ့ထင်ရှားဖြစ်ရပ် စသည်တို့ပေါ့ဗျာ.တစ်နေရာထဲမှာ အပြီးအပြတ်ဖတ်လို့ရတဲ့ ပုံစံမျိုးပေါ့.ဝိုင်းကူညီပေးပါအုံး [[အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲ၊ ၂၀၁၀|အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲ ၂၀၁၀]] မှာ ကျန်တာတွေရှိရင်လဲ ဖြည့်စွက်ပေးပါအုံး [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၂:၃၆၊ ၂၉ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::::::အိုကေနော်။ [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၁၇၊ ၂၉ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ကျနော် [[ကြားဖြတ်ရွေးကောက်ပွဲ၊ ၂၀၁၂|ကြားဖြတ်ရွေးကောက်ပွဲ ၂၀၁၂]] မှာ နည်းနည်းတော့ ဝင်ဖြည့်ထားပါတယ် [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၂၀၊ ၂၉ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::::::::အစ်ကိုက ရွေးကောက်ပွဲဆောင်းပါးများကို တစ်သမတ်တည်း ခေါင်းစဉ် ရှိစေချင်တယ်၊ ဟုတ်? [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၂၁၊ ၂၉ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ဟုတ်တယ်ဗျ။ဆက်စပ်ကြည့်လို့ရတဲ့ ဟာတွေလည်း ပါစေချင်တယ်။မှတ်တမ်းယူချင်ရင်လည်း တစ်နေရာထဲမှာ အကုန်ရသွားစေချင်တာပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၂၃၊ ၂၉ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::::::::::ကောင်းပါပြီ။ အစ်ကိုရဲ့ flow ကို​ ယူလိုက်ပါတယ်။​ [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၃၀၊ ၂၉ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] [[အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲ၊ ၂၀၂၅|အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲ ၂၀၂၅]] နဲ့ ပတ်သတ်ပြီး တစ်နေရာထဲမှာ အကြောင်းအရာစုံစုံလင်လင် ကို တစ်ခါတည်း ကြည့်ရှုနိုင်အောင် ဖြည့်စွက်ပေးနေတဲ့အပေါ် အထူးကျေးဇူးတင်ပါတယ် [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၀၇၊ ၃၀ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::::::::::::Pleasure <3 [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၁၃၊ ၃၀ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ကျနော် စာမျက်နှာ အသစ်တွေ ရေးနေပါတယ်။ဝင်ကူပေးပါအုံး [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၅:၅၃၊ ၃၁ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::::::::::::::okay naw [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၅၁၊ ၃၁ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] [[နိုင်ငံတော်လုံခြုံရေး နှင့် အေးချမ်းသာယာရေးကော်မရှင်]] ဒီမှာ ကူပေးပါအုံး [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၅၃၊ ၃၁ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::::::::::::::::အစ်ကို စလိုက်ပါတယ်။​ ကျနော် လိုက်လာခဲ့မယ်။​ [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၅၅၊ ၃၁ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] [[သမ္မတရုံး ဝန်ကြီးဌာန|သမ္မတရုံးဝန်ကြီးဌာန]] ဇယားဆွဲတာ တစ်ချက်ကြည့်ပေးပါအုံးခင်ဗျ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၇:၄၂၊ ၃၁ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::::::::::::::::::ok [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၇:၅၃၊ ၃၁ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ကာလုံစာမျက်နှာထဲမှာ အကြံပေးအဖွဲ့ကို မထည့်ဘဲ အကြံပေးအဖွဲ့ကို သီးခြားခွဲထုတ်ပြီး ခေါင်းစဥ်သစ် နဲ့ ရေးလိုက်ဖို့ကို အကြံပြုလိုပါတယ်။အကြံပေးအဖွဲ့ဟာ အစဥ်အမြဲမဟုတ်ဘဲ အခုလက်ထက် ကာလတစ်ခုအထိဘဲ ရှိမှာဆိုတော့ မူရင်း ကာလုံကောင်စီမှာထားရှိခြင်းက စာဖတ်သူတွေကို နောက်ပိုင်းမှာ တွေဝေ ရှုပ်ထွေးမှုဖြစ်စေမှာစိုးလို့ပါခင်ဗျာ. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၂၅၊ ၂ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::::::::::::::::::::ဒီဇင်ဘာကျရင် ကာလုံသက်တမ်းက အပြောင်းအလဲရှိမှာဆိုရင် လက်ရှိက ကာလုံသမိုင်းတစ်ခု ဖြစ်တဲ့အခါတော့ ဒီလိုပဲ အရင်ထားရအောင်လေနော်။ မရုတ်ထွေးအောင် ယာယီသမ္မတအောက်မှာ ခေါင်းစဉ်အသေးနဲ့ ရေးလိုက်ပါတယ်။​ [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၄၇၊ ၂ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::::::::::::::::::Yes,I agree. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၅၇၊ ၂ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::::::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ဦးညိုစောက ၅ဆက်မြောက် အစိုးရအဖွဲ့ လို့ သတ်မှတ်ရပါလိမ့်မယ် ။သူ့ရှေ့မှာ ဦးသိန်းစိန်၊ဦးထင်ကျော်၊ဦးဝင်းမြင့်၊အိမ်စောင့်အစိုးရ(၂၀၂၁-၂၀၂၅)တို့ ရှိနေလို့ပါ။ ဆွေးနွေးပေးပါအုံး။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၁၅၊ ၅ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::::::::::::::::::::::agree, ako. [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၂၅၊ ၅ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::::::::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ok ပါဗျာ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၂၈၊ ၅ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::::::::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] သမ္မတရုံးမှာ အရင်လက်ထက်က ဒုဝန်ကြီးတွေပါ ထည့်လိုက်ရင် ကောင်းမလားဗျ။ပြန်ရှာပြီး.ပိုပြည့်စုံသွားအောင် [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၁၆၊ ၆ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::::::::::::::::::::::::ဟုတ်၊ အစ်ကို။ ရှာရသမျှ ထည့်လိုက်ပါမယ်။ [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၁၇၊ ၆ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ကျနော် အကြည့်မှားသွားတာ။ကျော်ထင်က ၂ခု ဖြစ်နေတယ်။ဒီတော့ ကျနော့်ရဲ့ စာမျက်နှာကို ပယ်လိုက်ဖို့ လုပ်ရတော့မှာပဲ.@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ကူပေးပါအုံး [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၃၉၊ ၇ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::::::::::::::::သံတူကြောင်းကွဲစာမျက်နှာဆီကိုပဲ ပြန်ညွှန်းလိုက်ပါတယ် [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၆:၁၁၊ ၇ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) == ဆွေးနွေးချက်များ == @[[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho Sai]] ခင်ဗျာ [[စစ်ဥပဒေချုပ်]] စာမျက်နှာနဲ့ပတ်သတ်ပြီး မွမ်းမံပြင်ဆင်ပေးတာ ကျေးဇူးအထူးတင်ပါတယ်။အင်တာနက် ရှာဖွေမှုမှာ ကျနော်ဘက်က လိုအပ်ချက်တွေရှိသွားတာမို့ ရှာမရတဲ့အဆုံး အဟောင်းတန်းကနေ စာအုပ်အတွဲလိုက်ရှာပြီး သေသေချာချာဖတ်ပြီး ကောက်နုတ် ရေးလိုက်ရပါတယ်။ကိုးကားမှာလည်း ဖတ်ရှုလိုက်တဲ့ အခန်းခေါင်းစဥ်ပိုင်းလောက်ကိုပဲ ခြုံငုံ တတ်လိုက်ပါတယ်။အပိုဒ်တိုင်းကိုတော့ မတတ်ဖြစ်လိုက်ပါဘူး.လိုအပ်ချက်တွေကို ပံ့ပိုးပေးတဲ့အတွက် ကျေးဇူးအထူးတင်ကြောင်း ပြောလိုပါတယ်။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၁၀၊ ၂၈ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]], my pleasure ပါ bro..!🙂 [[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho🎖Sai]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Pho Sai|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၂၁၊ ၂၈ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) ::@[[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho Sai]] [[ဝန်ကြီးဌာန နှင့် အကြီးအကဲများ စာရင်း]] ရဲ့ အောက်ပိုင်းမှာ ပေါင်းစပ်ဖို့ အကြံပြုထားတဲ့ဟာရှိပါတယ်။အဆင်ပြေရင် ပေါင်းပေးစေချင်ပါတယ်။နောက်ပြီး ၂၀၂၅ ဇူလိုင် ၃၁ ရက် နောက်ပိုင်း ဝန်ကြီးများစာရင်းမှာ ၁ဦးထဲနဲ့ ဝန်ကြီးဌာန၂နေရာ ကိုင်ထားတဲ့ သူတွေရှိပါတယ်။အဲ့ဒါ ကျနော်မခွဲတတ်လို့ ကူညီပေးပါအုံး။ကျနော် အခု ဒုဝန်ကြီးစာရင်း ဖြည့်နေပါတယ်။လိုအပ်တာများရှိရင် ပြင်ဆင်ပေးပါအုံးခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၅:၄၄၊ ၁ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho Sai]] @[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] စစ်ထောက်ချုပ်ရုံးက ကျနော် ရေးလက်စကြီး ခင်ဗျားတို့ ရေးနေတယ်ဆိုရင် ကျနော် ရပ်လိုက်ပြီး အခြားဟာပဲ လုပ်လိုက်ပါ့မယ် [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၄၆၊ ၃ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::အစ်ကို ရေးလက်စဆိုရင် ပိုတောင်းကောင်းတာပေါ့။ စစ်ရေး ရာထူး ဆောင်းပါးတွေ ကို @[[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho Sai]] ရေးတာ တွေ့တတ်လို့ တောင်းဆိုလိုက်တာပါ။ အစ်ကို @[[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] စတင်ရေးလိုက်ပါနော်။ [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၄၉၊ ၃ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :::ဒီဟာကို ရေးနေတာ ၂ ရက်လောက်တော့ရှိပြီး မပြီးသေးတာ စစ်ဆောင်းပါးတွေကို ကို @[[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho Sai]] ရဲ့မူနဲ့ဟန်အတိုင်း အတုခိုးရေးရတာပေါ့ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၅၁၊ ၃ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::@[[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]], ဘရားသား ရေးလက်စဆို ပိုအဆင်ပြေပါတယ်။ လိုတဲ့ အကိုးအကားတွေ၊ ရည်ညွှန်းတွေ၊ ဖြည့်စွက်ချက်တွေ လုပ်ပေးပါ့မယ်။ အသစ် စ ရေးဖို့က data မစုရေးသေးလို့ပါ။ ဆောင်းပါး frame ကို ဘရားသားပဲ စ တည်လိုက်ပါလား။ [[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho🎖Sai]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Pho Sai|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၅၃၊ ၃ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :::ပြီးခါနီးနေပြီဗျ။စစ်ထောက်ချုပ်ကနေ အငြိမ်းစားယူပြီး ထင်ရှားသူများအထိ ရောက်နေပြီ သူက စာအုပ်တွေထဲက လိုက်ရှာမှ နည်းနည်းစုံလို့ မကျန်အောင် ထပ်ရှာနေလို့ ကြာနေတာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၅၅၊ ၃ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::::@[[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho Sai]] @[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ယာယီသမ္မတ ဦးမြင့်ဆွ ကွယ်လွန် ဆိုပြီး သတင်းဌာန အချို့ တက်လာတာတွေ့လို့ ဝင်ဖြည့်လိုက်ပြီးကာမှ မကွယ်လွန်ဆိုပြီး ပြန်တက်လာလို့ ကျနော်ပြန်ဖျက်လိုက်ရတယ်။ဒီနေ့ကတော့ ကံဆိုးတဲ့နေ့ပါပဲ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၁၅၊ ၆ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :::::@[[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]], သတင်းဌာနတွေက ခုနောက်ပိုင်း Reliable source ဖြစ်/မဖြစ် တော်တော် စဉ်းစားရတယ်။ ဒါတောင် Reliable ဖြစ်ပါတယ်ဆိုတဲ့ တချို့သတင်းဌာနကြီးတွေတောင် controversial ဖြစ်တဲ့ သတင်းမျိုးဆို တစ်ဌာနနဲ့ တစ်ဌာန အာဘော်မတူကြတော့ နှစ်ခုစလုံးရဲ့ အာဘော်ကို citation လုပ်ပြီး ထည့်ရေးရတဲ့ အဖြစ်မျိုးတွေရှိတယ်။ ဖြစ်တတ်ပါတယ် ဘရို။ 😅 - [[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho🎖Sai]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Pho Sai|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၃၄၊ ၆ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::@[[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho Sai]] ဟုတ်တယ် ဘရို လူပုဂ္ဂိုလ်ဆိုင်ရာတွေဆို အတော့်ကိုသတိထားရတယ်။အချို့သော သတင်းဌာနကြီးတွေတောင်မှ အခုကာလမှာ ပုဂ္ဂိုလ်ရေးဆိုင်ရာတိုက်ခိုက်မှုတွေကိုပါ မသိမသာလုပ်လာကြတယ်။အဲ့ဒီ့ထဲ မျှောပါမသွားဖို့ အတော်လေးကို သတိထားနေရတယ်။ဝီကီဟာ ဝီကီပဲ ဖြစ်ရမယ်။သတင်းဌာန ဆန်ဆန်၊ပုဂ္ဂိုလ်ရေးတိုက်ခိုက်မှု ဆန်ဆန် မဖြစ်ရဘူးဆိုတဲ့ မူကို သတိထားပြီး အတင်းဖက်တွယ်ထားနေရတယ်။ခုဟာကလဲ နာရေးအကြောင်းအရာလည်း ဖြစ်နေပြန်၊နောက်ပြီး အထူးစိုးရိမ်ရဆိုတဲ့အခြေအနေဖြစ်နေပြန်တော့ မလွဲလောက်ဘူးဆိုပြီး ဖြည့်စွက်လိုက်တာ။နောက်ဆို ဒါကိုလည်း အထူးသတိထားရတော့မယ်။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၄၀၊ ၆ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::@[[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho Sai]] ဦးမြင့်ဆွေ ရဲ့ ကိုယ်ရေးအကျဥ်းထွက်လာပြီ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၂၇၊ ၈ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) == ဆွေးနွေးမှုများ == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ခင်ဗျာ။ဆောင်းပါး ၂ခု ပေါင်းစပ်ရန် လမ်းညွန်ထားတဲ့ [[ဘဖေ|ဘဖေ၊ဦး]] စာမျက်နှာ နဲ့ [[ဦးဘဘေ]] စာမျက်နှာ တို့ ပြန်လည်ပြင်ဆင်ရေးသားခြင်း၊ကိုးကားချက်များ ထည့်သွင်းခြင်း ပေါင်းစပ်ခြင်းတွေ လုပ်ဆောင်ထားပါတယ်။လိုအပ်ချက်များရှိရင် ကူညီပြင်ဆင်ဆောင်ရွက်ပေးစေလိုပါတယ်။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၀၉၊ ၈ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :အဆင်ပြေပါတယ်ဗျ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၃:၂၇၊ ၈ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] [[ဂုတ်ထိပ်တံတား]] စာမျက်နှာကို ပြင်ဆင်မှုတွေနဲ့ ပတ်သတ်ပြီး ကာကွယ်မှု အတားအဆီးတစ်ခု လုပ်ဆောင်ပေးစေချင်ပါတယ်ခင်ဗျာ။အခုအချိန်မှာ အပြန်အလှန်စွပ်စွဲမှုတွေ၊ ဝန်မခံမှုတွေနဲ့ ရှုပ်ထွေးနေချိန် မို့လို့ပါ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၂၃၊ ၂၄ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :::{{done|semi-protection for one month}}. [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၃:၂၇၊ ၂၄ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ...အခုတလော စာမျက်နှာတွေရဲ့ ပြင်ဆင်တည်းဖြတ်မှုတွေကို အထူးသတိပြုစောင့်ကြည့်ပေးဖို့ မေတ္တာရပ်ခံပါတယ်။လတ်တလောသတိထားမိရသလောက် ဝီကီပီးဒီးယားရဲ့ စံချိန်စံနှုန်းတွေနဲ့ သွေဖယ်တဲ့ ပြင်ဆင်မှုတွေကို အင်အားအလုံးအရင်းနဲ့ကို ဆောင်ရွက်နေကြတာတွေ့နေမြင်နေရပါတယ်။ဘက်မမျှတဲ့ ရေးသားချက်တွေ၊တစ်ဖက်တတ်ဆန်တဲ့ပြင်ဆင်မှုတွေက ဝီကီရဲ့ ထင်ရှားအရေးပါမှုအပေါ် ယိမ်းယိုင်သွားစေနိုင်ပါတယ်။အခုအချိန် အခုကာလက ပိုမိုပြီး အရေးပါအရာရောက်နေတာမို့လို့ အကြံပြုတာပါခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၁:၅၅၊ ၂၅ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :::::အသိပေးတဲ့အတွက် ကျေးဇူးပါ။ သတိထားပြီး စောင့်ကြည့်နေပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၂:၀၄၊ ၂၅ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ခင်ဗျာ။ [[ဇော်ဝင်းရှိန် (စီးပွားရေးလုပ်ငန်းရှင်)|ဇော်ဝင်းရှိန်]] စာမျက်နှာနဲ့ပတ်သတ်ပြီး ဆွေးနွေးချင်လို့ပါခင်ဗျာ.စာမျက်နှာထဲ အကြောင်းအရာအသစ်တွေ ထပ်ဖြည့်သွင်းထားရာမှာ ဧရာဝတီရဲ့ သတင်းဆောင်းပါးတစ်ပုဒ်လုံးကို ပုံစံမပြတ်ထည့်သွင်းထားတာ၊၂၀၁၈ ခုနှစ် ဇွန်လ ၉ရက်နေ့မှာ အဂတိလိုက်စားမှု တိုက်ဖျက်ရေးကော်မရှင် ဥက္ကဋ္ဌ ဦးအောင်ကြည် ကိုယ်တိုင်က စီမံကိန်းနဲ့ ဘဏ္ဍာရေးဝန်ကြီးဟောင်း ဦးကျော်ဝင်းကို တိုင်ကြားထားတဲ့ကိစ္စတွေဟာ အဂတိလိုက်စားမှု ဥပဒေ နဲ့ အရေးယူနိုင်ခြင်း မရှိတဲ့အကြောင်း တရားဝင်ထုတ်ဖော်ပြောကြားထားခဲ့တာရှိပါလျှက် ဦးကျော်ဝင်း ဟာ သူနဲ့ ဆက်စပ်ပြီး ဖယ်ရှားခံရတယ်လို့ ပုဂ္ဂိုလ်ရေး အသရေဖျက်မှုမြောက်တဲ့ စာတွေရေးထည့်ထားတာ စတာတွေဟာ ဝီကီရဲ့ '''[[ဝီကီပီးဒီးယား:Biographies of living persons|သက်ရှိပုဂ္ဂိုလ်များ၏ အတ္ထုပ္ပတ္တိများ]]''' မူဝါဒနဲ့ သွေဖယ်နေပါတယ်။အစီအစဥ်တကျတည်းဖြတ်ခွင့် ပြုပါခင်ဗျာ. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၀၈၊ ၃၀ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::You don't need to inform me. Please [[ဝီကီပီးဒီးယား:သတ္တိရှိပါ|be bold]] in editing. Thanks. [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၃:၄၆၊ ၃၀ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ခင်ဗျာ။ကိုကိုဦး နှစ်ယောက်ဖြစ်နေတဲ့အတွက် [[ကိုကိုဦး]] သံတူကြောင်းကွဲ စာမျက်နှာ နဲ့ [[ကိုကိုဦး (ဝန်ကြီး)]] ဆိုပြီး ဆောင်ရွက်ခဲ့ပါတယ်.အဆင်မပြေတာများရှိရင် ပြန်လည်ပြင်ဆင်ပေးပါခင်ဗျာ. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၅:၁၉၊ ၂၅ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :::{{like|username=Ninjastrikers}} [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၁:၅၂၊ ၃၀ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) == ဟင်္သာတဦးမြ == @[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ကျနော် ဝန်ကြီး [[ဟင်္သာတဦးမြ]] ကို ဖြည့်စွက်ရေးသားတာတွေ စလုပ်နေပါတယ်။နက်ဖြန်လောက်ဆို အပြီးသတ်နိုင်လောက်ပါပြီ။ ပြီးသွားတဲ့အခါကျရင် ဝိုင်းကူပေးပါအုံး။ခုကတော့ ရေးနေဆဲပါ။တစ်လက်စထဲ နိုင်ငံရေးပါတီတွေထဲက ထင်ရှားသူတွေတွေ့ခဲ့ရင်လည်း [[ဘရှိန်|ဦးဘရှိန်]] လိုမျိုး တစ်ခါတည်းရေးလို့အဆင်ပြေအောင် ကူပေးခဲ့ပါအုံး။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၀၈၊ ၁၀ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :okay naw, ako. Thanks prr [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၂၈၊ ၁၀ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ထိုင်းဝန်ကြီးချုပ် အသစ် စာမျက်နှာတော့ ဖန်တီးထားပါတယ် ခင်ဗျာ ။လိုတာပိုတာ စိစစ် ပေးနိုင်ပါတယ်။ နာမည်ကို @[[အသုံးပြုသူ:Kaday Han Thaw|Kaday Han Thaw]] တစ်ချက် ကြည့်ပေးပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၃၂၊ ၆ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) == ဘာသာပြန်ဆောင်းပါးများ == @[[အသုံးပြုသူ:Kaday Han Thaw|Kaday Han Thaw]] အချိန်ရရင် [[နီပေါနိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးချုပ်]] နဲ့ [[ဆူရှီလာ ကာ့ရ်ကီ]] စာမျက်နှာတွေမှာ ဝင်ကူပေးပါအုံးဗျာ။ နီပေါ ဝန်ကြီးချုပ်တွေ နဲ့ ဘုရင်အမည်တွေကို။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၅၉၊ ၁၃ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ။[[နီပေါနိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးချုပ်|နီပေါနိုင်ငံ၏ဝန်ကြီးချုပ်]] ဆောင်းပါးကို နီပေါနိုင်ငံ၏ဝန်ကြီးချုပ်(ယာယီ) ဆိုပြီး တစ်ဦးက စာမျက်နှာရွှေ့သွားပါတယ်။ထိုင်းနိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးချုပ်...အစရှိတဲ့ ဆောင်းပါးလိုမျိုးဖြစ်တဲ့အရာကို ယာယီ ဆိုပြီး လာထည့်ပြောင်းသွားပါတယ်။နီပေါနိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးချုပ် ဆောင်းပါးဟာ နိုင်ငံတစ်ခုရဲ့ ဝန်ကြီးချုပ်ရာထူး ဆောင်းပါးသာဖြစ်ပါတယ်။လူပုဂ္ဂိုလ်တစ်ဦးရဲ့ ဆောင်းပါးမဟုတ်ပါဘူး.ကျနော်ပြန်ရွှေ့တာ ရွှေ့မရဖြစ်နေပါတယ် အကူအညီတောင်းခံပါတယ် ခင်ဗျာ. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၃၀၊ ၁၃ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) ::revert ပြန်လုပ်ထားပါတယ်ဗျ။ @[[အသုံးပြုသူ:Mayor mt|Mayor mt]] ကိုမေယာရေ၊ [[နီပေါနိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးချုပ်]] ဆောင်းပါးက [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးချုပ်]] ဆောင်းပါးလိုမျိုး ဝန်ကြီးချုပ်တွေ စာရင်း၊ တာဝန်၊ ခန့်အပ်ပုံ စတာတွေကို ဖော်ပြထားတဲ့ ဆောင်းပါးပါ။ ယာယီ ဆိုတာမျိုး ပါစရာမလိုပါဘူးဗျာ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၃:၄၈၊ ၁၃ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကျေးဇူးပါ ကိုနင်ဂျာ.. ဆောင်းပါးက မပြီးသေးဘူး။ရေးလက်စကြီးမလို့ပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၅၄၊ ၁၃ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :အခုလို ဝင်ကူခွင့်ရတာ ဝမ်းသာပါတယ်ခမျာ၊ ဟုတ်၊ ကျနော် အတတ်နိုင်ဆုံးအဲ့မှာ နာမည်လေးတွေကြည့်လုပ်ထားတယ်ဗျ၊ နီပေါ သမ္မတ နာမည်ကိုတော့ ရာမစန္ဒြ ပေါ်ဍေလ ဆိုပြီး နာမည်ဖလှယ်ရင် အဆင်ပြေလောက်လားဗျာ [[အသုံးပြုသူ:Kaday Han Thaw|Kaday Han Thaw]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Kaday Han Thaw|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၀၁၊ ၁၅ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) ::@[[အသုံးပြုသူ:Kaday Han Thaw|Kaday Han Thaw]] အဆင်ပြေပါတယ် ခင်ဗျ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၄၈၊ ၁၅ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) == နိုင်ငံအမည်ကိစ္စ == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ. အရှေ့တီမောဆိုတဲ့ အမည်ထက်ကို တီမောလက်စ်တေဆိုတဲ့ အမည် နဲ့ နိုင်ငံအဆင့် သံအမတ်ကြီးတွေ ခန့်အပ်မှုတွေကို ပြုလုပ်နေတာကြာပါပြီ.ဒီတော့ ကျနော်က [[တီမောလက်စ်တေ-မြန်မာ ဆက်ဆံရေး]] ဖန်တီးထားပါတယ်။ခက်တာက ကဏ္ဍ တွေ ဖန်တီးတဲ့အခါမှာ မူလ လုပ်ထားတဲ့ အရှေ့တီမော နဲ့လား တီမောလက်စ်တေ နဲ့ လုပ်မလားဆိုတဲ့ မေးခွန်းတွေရှိလာပါတယ်။အဲ့ကိစ္စကို ကိုနင်ဂျာ ကူပေးပါအုံးခင်ဗျာ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၅၀၊ ၂၀ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :တီမောလက်စ်တေနိုင်ငံ နာမည်နဲ့ ဆက်လုပ်တာ ပိုသင့်လျော်မယ်ထင်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၀:၅၆၊ ၂၀ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) ::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ဟုတ်ကဲ့ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၁၈၊ ၂၀ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) == အကြောင်းမဲ့ ပြန်ဖျက်နေခြင်းများ == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ.လက်ရှိမှာ နိုဘယ်ဆုအကြောင်းအရာနဲ့ပတ်သတ်ပြီး အကြောင်းမဲ့ပြန်ဖျက်ခြင်းများအပါအဝင် စာမျက်နှာအချို့ကို အကြောင်းမဲ့ခေါင်းစဥ်ရွှေ့ပြောင်းခြင်းများ၊ဆောင်းပါးအချို့ရဲ့ အချက်အလက်အချို့ကို အဓိပ္ပာယ်မဲ့ အကြောင်းအရာတွေ အစားထိုးခြင်းနဲ့ အကြောင်းမဲ့ပယ်ဖျက်ခြင်းတွေ ဆက်တိုက် တွေ့ရှိနေလို့ စိစစ်ပေးစေလိုပါတယ်ခင်ဗျာ. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၃:၂၄၊ ၁၁ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] တစ်လက်စထဲ <nowiki>[[ကဏ္ဍ:နိုဘယ်ဆုရ ပုဂ္ဂိုလ်များ]]</nowiki> နဲ့ <nowiki>[[ကဏ္ဍ:နိုဘယ်ငြိမ်းချမ်းရေးဆုရ ပုဂ္ဂိုလ်များ]]</nowiki> ဆိုပြီး ဝီကီမှာ ၂ခု လုပ်ထားတာ တွေ့ပါတယ်။သေချာကြည့်လိုက်ရင် တူတယ်ဆိုပေမယ့် ကွဲပြားမှုတော့ဖြစ်နေပါတယ်။ဘာဆက်လုပ်သင့်ပါသလဲ.ကိုနင်ဂျာ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၁၇၊ ၁၁ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :: က နိုဘယ်ဆု ရတဲ့သူ အားလုံးအတွက် ကဏ္ဍဖြစ်ပြီး ကတော့ ငြိမ်းချမ်းရေးနိုဘယ်ဆု ရသူတွေအတွက် ဆိုတော့ သည်အတိုင်းဆက်ထားလို့ရပါတယ်။ တစ်ခုပဲ ပုဂ္ဂိုလ်ဆိုတာထက် ဆုရှင်များဆိုရင်တော့ ပိုသင့်လျော်မလားပဲ။ ပုဂ္ဂိုလ်အနေနဲ့ရတာရှိသလို အဖွဲ့အစည်းအနေနဲ့ရတာတွေလဲ ရှိတာမို့လို့ပါ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၃:၃၂၊ ၁၄ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] [[:ကဏ္ဍ:နိုဘယ်ငြိမ်းချမ်းရေးဆုရ အဖွဲ့အစည်းများ]] ဆိုပြီး နောက်ထပ်တစ်ခု ထပ်လုပ်ထားပါတယ်ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၃၂၊ ၁၄ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅ (UTC) == Freedom of Panorama == မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ မူပိုင်ခွင့်ဥပဒေအရ Freedom of Panorama မရှိတော့တဲ့အတွက် [[မာရဝိဇယဗုဒ္ဓရုပ်ပွားတော်]] ရဲ့ Commons ပေါ်က ပုံကို [[Commons:COM:FOP Myanmar|COM:FOP Myanmar]] အရ deletion request လုပ်ထားပါတယ်။ အဲပုံကို မြန်မာဝီကီမှာပဲ local upload အနေနဲ့ ပြန်တင်ပြီး သုံးနိုင်ပါတယ်။ သုံးရမယ့် လိုင်စင်နမူနာကို [[:en:w:File:Gautama Buddha statue at Kyaikto, Myanmar.jpg]] မှာ ကြည့်နိုင်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၅:၅၈၊ ၁၅ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ပုံတွေတင်ရတာ အားတောင်မရှိတော့ပါဘူးဗျာ။လူပုံပါသွားလို့များလား မသိ။နောက်ကို သတိထားဆင်ခြင်ပါ့မယ် ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၀၁၊ ၁၅ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅ (UTC) ::လူပုံပါတာကြောင့် မဟုတ်ပါဘူးဗျ။ မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ ၂၀၁၉ မူပိုင်ခွင့်ဥပဒေမှာ FOP ခွင့်ပြုချက်မရှိတော့တာကြောင့် Commons မှာ တင်လို့မရတော့တာပါ။ အသေးစိတ်ကို [https://www.facebook.com/WikipediaMyanmar/posts/pfbid02z7E3N5FEzsNaCiqBibsTNDecXfH726p81JWPF5SPsE7a7LWdo1jHUcHWzucYiQJjl ဒီနေရာ] နဲ့ [[:c:COM:FOP|COM:FOP]] မှာ ဖတ်ကြည့်ပါ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၄:၀၉၊ ၁၅ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] နားလည်သဘောပေါက်ပါပြီ ကိုနင်ဂျာ။ကျေးဇူးပါခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၁၇၊ ၁၅ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅ (UTC) == Help me to Complete this Article == hi, sorry for distributing you Can u help me to complete this [[:en:Draft:List of Mosques in Myanmar]] by adding info(with reference or image), actually I do not understand Burmese script but wanted create this article. It will be helpful. [[အသုံးပြုသူ:Mr.work-shy|Mr.work-shy]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Mr.work-shy|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၀၁၊ ၂၅ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅ (UTC) == ကင်မရွန်း သမ္မတများ၏ အမည် ကိစ္စ == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ.. [[ကင်မရွန်းနိုင်ငံ၏ သမ္မတ]] များရဲ့ အမည် [[အမာဒူ အဟစ်ဂျို]] ၊ [[ပေါလ် ဘီယာ]] တွေကို မြန်မာမှုပြုထားတာနဲ့ ပတ်သတ်ပြီး အသံထွက် မှန်၊မမှန် စိစစ်ပေးစေလိုပါတယ် [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၄၁၊ ၃၀ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :{{like|အဆင်ပြေပါတယ်}} [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၃:၁၃၊ ၃၀ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅ (UTC) == မျိုးဇော်သိမ်း အမည်ကိစ္စ == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ.. မျိုးဇော်သိမ်း စာမျက်နှာမှာ. မှတ်စု ဆိုပြီး ထည့်ချင်တာ ထည့်မရလို့ပါ.ရေးချင်တာက ၎င်း၏ နာမည်ကို မျိုးဇော်သိန်း ဟုဆိုပြီး မီဒီယာများတွင် ဖော်ပြထားခြင်းရှိပြီး အမည်မှန်မှာ မျိုးဇော်သိမ်း ဖြစ်သည်..... လို့ ထည့်ချင်တာပါဗျာ..ထည့်မရဖြစ်နေလို့ပါ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၃၃၊ ၁၁ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) == Notice of expiration of your ipblock-exempt right == <div dir="ltr">Hi, as part of [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]], this is an automated reminder to let you know that your permission "ipblock-exempt" (အိုင်ပီ ပိတ်ပင်မှုမှ ကင်းလွတ်ထားသူများ) will expire on 2025-12-02 11:55:29. Please renew this right if you would like to continue using it. <i>In other languages: [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot/Messages/default|click here]]</i> [[အသုံးပြုသူ:Leaderbot|Leaderbot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Leaderbot|ဆွေးနွေး]]) ၁၉:၄၂၊ ၂၅ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC)</div> :@Ninjastrikers ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ သက်တမ်းကုန်သွားလို့ပါ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၄၈၊ ၂ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) ::{{Done|၄ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၆ အထိ တစ်နှစ်သက်တမ်း တိုးပေးလိုက်ပါတယ်။}} [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၄:၀၀၊ ၄ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :::ကျေးဇူးပါ ကိုနင်ဂျာ အကောင့်က ဝင်လို့ကိုမရတာ။ခုရသွားပါပြီခင်ဗျ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၁၁၊ ၄ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) == ရွာအမည်များကိစ္စ == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ။ဒီရွာတွေကို တစ်ချက်လောက် ပြန်စစ်ပေးစေချင်ပါတယ်။၃ ခုတောင် ဖြစ်နေလို့ပါ။ရွာဟောင်းရွာသစ် ဖြစ်နေမလားလို့ပါခင်ဗျာ. [[ထွန်းရဝေရွာသစ်ရွာ၊ ထွန်းရဝေ]] ၊ [[ထွန်းရဝေရွာ၊ ထွန်းရဝေ]] ၊[[ထွန်းရဝေရွာသစ်ရွာ]] [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၂၀၊ ၁၁ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ဒီမှာလဲနောက် တစ်ရွာပါ.[[ထွန်းရဝေရွာ]] [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၂၂၊ ၁၁ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) ::ဟုတ်တယ်ဗျ။ အရင်က ဘော့နဲ့ တင်ခဲ့တုန်းက ထပ်ကုန်တာပါ။ [[ကဏ္ဍ ဆွေးနွေးချက်:ရခိုင်ပြည်နယ်ရှိ ရွာများ#duplications|စာမျက်နှာ ၂၀၀၀ နီးပါး]] ထပ်နေပါလိမ့်မယ်။ သတိရရင် ရသလိုတော့ ဝင်ဖျက်တာ/ပေါင်းတာတွေတော့ လုပ်နေပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၅:၀၄၊ ၁၂ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) == ကဏ္ဍ:နိုင်ငံအလိုက် ဝန်ကြီးချုပ်များ၏ စာရင်းများ == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ။ <nowiki>[[ကဏ္ဍ:နိုင်ငံအလိုက် ဝန်ကြီးချုပ်များ၏ စာရင်းများ]]</nowiki> ဆိုပြီး ကျနော် ပြန်ပြုစုတာတွေ လုပ်နေပါတယ်။[[:en:Category:Lists_of_prime_ministers_by_country|Lists of prime ministers by country]] လိုမျိုးပေါ့ဗျာ. မှားယွင်းတာမျိုးရှိရင်လဲ အချိန်မရွေး ပြင်ဆင်ပေးစေလိုပါတယ်ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၁၁၊ ၁၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၆ (UTC) :အဆင်ပြေပါတယ်ဗျ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၈:၄၈၊ ၂၀ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၆ (UTC) == တတိယအကြိမ် လွှတ်တော်များ == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ။ [[မြန်မာနိုင်ငံ အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲ၊ ၂၀၂၅ - ၂၀၂၆ တွင် အနိုင်ရရှိသူများ စာရင်း|မြန်မာနိုင်ငံ အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲ၊ ၂၀၂၅–၂၀၂၆ တွင် အနိုင်ရရှိသူများစာရင်း]] ဆောင်းပါးမှာ တတိယအကြိမ် မြန်မာနိုင်ငံလွှတ်တော်တွေရဲ့ ဖွဲ့စည်းပုံ (၂၀၂၆ ခုနှစ်) ကို ထည့်သွင်းဖော်ပြထားပါတယ်။ Wikipedia ရဲ့ election result presentation စံနှုန်းအရ constitutional maximum seat count အစား တရားဝင်ထုတ်ပြန်ထားတဲ့ ရွေးကောက်ပွဲရလဒ်အပေါ် အခြေခံတဲ့ actual result composition ကို အသုံးပြုထားပါတယ်။အဲ့လိုက historical record distortion ကို လျှော့ချနိုင်ပြီး voting outcome ကို ပိုမိုရှင်းလင်းစွာ ဖော်ပြနိုင်မယ်လို့ ယူဆလို့ပါ။ ယခင် ပထမအကြိမ် နဲ့ ဒုတိယအကြိမ် လွှတ်တော်တွေမှာ အသုံးပြုခဲ့ကြတဲ့ maximum seat framework (၄၄၀ ခုံ)၊(၂၂၄ ခုံ) အစား ရွေးကောက်ပွဲရလဒ်အပေါ် အခြေခံသော ဖွဲ့စည်းပုံကိုသာ ဖော်ပြထားပါတယ်။ အမှားအယွင်းရှိပါက ပြန်လည်ပြင်ဆင်ပေးနိုင်ပါတယ်ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၅၇၊ ၂၅ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၆ (UTC) == Translation request == Hello, Zawzawaungthwin. Can you translate and upload the articles [[:en:Bazardüzü]] and [[:en:Campi Flegrei]] in Burmese Wikipedia? Yours sincerely, [[အသုံးပြုသူ:Kurcke|Kurcke]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Kurcke|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၀၂၊ ၇ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) == ပုဂ္ဂလိက ကောလိပ် နှင့် တက္ကသိုလ် == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ။[[:ကဏ္ဍ:ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီးအတွင်းရှိ တက္ကသိုလ်များ]] ထဲက [[အင်ဖိုမြန်မာယူနီဗာစတီ]] နဲ့ ပတ်သတ်ပြီး ဆွေးနွေးလိုပါတယ်ခင်ဗျာ.ပြီးခဲ့တဲ့ ၂၀၂၄ ဩဂုတ်လက ရန်ကုန် ပုဂ္ဂလိကတက္ကသိုလ် ၆၄ ကျောင်းကို စစ်ကောင်စီက ကောလိပ်အဆင့်သို့ [https://bur.mizzima.com/2024/08/03/28996 လျှော့ချမှု ဖြစ်ပေါ်ခဲ့ပါတယ်]။အထူးသဖြင့် ရန်ကုန်က ပုဂ္ဂလိက တက္ကသိုလ် အများစုပါခဲ့ပါတယ်။အချို့က တက္ကသိုလ်အစား ကောလိပ်ဆိုပြီး ပြန်ပြောင်းကြတာတွေတွေ့ရပါတယ်.အဲ့ထဲ အင်ဖိုမြန်မာက တက္ကသိုလ် website မတွေ့တော့ဘဲ ကောလိပ်ဆိုပြီး လိပ်စာပြောင်းထားတဲ့ website ကိုပဲ တွေ့ရပါတယ်။ မြန်မာဝီကီမှာ ပုဂ္ဂလိက ကောလိပ် နဲ့ တက္ကသိုလ် ဆိုပြီး ကဏ္ဍ: တစ်ခု ဖွင့်ကြမလား ဒါမှမဟုတ် ကဏ္ဍ:ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီးအတွင်းရှိ တက္ကသိုလ်များ ထဲ တစ်ခုထဲပါဝင်နေတဲ့ ဟာကို ဖယ်ရှားကြမလား၊ကြော်ငြာဆန်တဲ့ ပုဂ္ဂလိက ကျောင်းတွေကို ဖယ်ရှားသင့်သလား စသည်ဖြင့် အကြံပြု ဆွေးနွေးပေးစေလိုပါတယ်ခင်ဗျာ. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၅၅၊ ၈ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) :မြန်မာနိုင်ငံရှိ ပုဂ္ဂလိက ကောလိပ်နှင့် တက္ကသိုလ်များ ကဏ္ဍကို ထပ်လုပ်ပြီး သပ်သပ်ခွဲထည့်တာကောင်းမယ်ဗျ။ (ရန်ကုန်)တိုင်းဒေသကြီးအတွင်းရှိ တက္ကသိုလ်များ ဆိုတာကိုလည်း အချိန်ရရင်တော့ ကောလိပ်နှင့် တက္ကသိုလ်များ ဆိုပြီးလည်း အသုံးအနှုန်းထပ်ဖြည့်ပါဦးမယ်။ ကြော်ငြာဆန်တာတွေကိုတော့ ဖျက်သင့်တာနဲ့ ရှင်းလင်းသင့်တာနဲ့ ပြန်ခွဲပြီး စိစစ်ပါမယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၄:၁၆၊ ၁၂ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) == Help == I need help to improving [[ဂါဇာလူမျိုးတုံးသတ်ဖြတ်မှု|this]] article. My Burmese language is bad. You can look at the English version and improve the article. Thank you [[အသုံးပြုသူ:جودت|جودت]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:جودت|ဆွေးနွေး]]) ၂၀:၄၀၊ ၈ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) == ရေတွင်းကုန်းကိစ္စ == @[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] "အကိုရေ... ကျွန်တော် တစ်ချက်လောက် ပြောစရာရှိလို့ပါခင်ဗျာ။ဒီ [[ရေတွင်းကုန်း အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု]] ဖြစ်စဉ်နဲ့ ပတ်သက်ပြီးတော့လေ၊ အစက ကျောက်ကြီးမြို့နယ်ထဲက 'ရေတွင်းကုန်းကြီးရွာ' လို့ မှတ်တမ်းတင်ထားမိတာကို အခု ညောင်လေးပင်မြို့နယ်ထဲက '''<nowiki/>'[[ရေတွင်းကုန်းရွာမရွာ၊ ညောင်လေးပင်မြို့နယ်|ရေတွင်းကုန်းရွာမ]]'''' ဖြစ်ကြောင်း ပြန်ပြီး အတည်ပြုနိုင်ခဲ့ပါတယ်ဗျ။ အစတုန်းကတော့ ဘီဘီစီ သတင်းဌာနရော၊ KNU ဗဟိုကပါ 'ကျောက်ကြီး ရေတွင်းကုန်း' လို့ပဲ ဖော်ပြခဲ့ကြတာမို့ အဲဒီအချက်အလက်တွေကို ကိုးကားပြီး [[ရေတွင်းကုန်းကြီးရွာ၊ ကျောက်ကြီးမြို့နယ်]] ဖြစ်ရပ်ထဲ မှတ်တမ်းတင်ခဲ့တယ်လို့ ထင်မြင်မိပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ အခု နောက်ဆုံးရရှိတဲ့ သတင်းတွေအရ ဘီဘီစီ ကိုယ်တိုင်ကရော၊ တခြား သတင်းဌာနတွေကပါ '[https://www.bbc.com/burmese/articles/c4gex4pvd5vo ညောင်လေးပင် ရေတွင်းကုန်း]' ဆိုပြီးတော့ပဲ ပြင်ဆင်ဖော်ပြလာကြပါတယ်။ ဒါကြောင့်မို့လို့ အရင်က မှတ်တမ်းတင်ထားခဲ့တဲ့ ကျောက်ကြီးမြို့နယ်၊ ရေတွင်းကုန်းကြီးရွာ ဖြစ်စဉ်နေရာကို အချက်အလက် မှားယွင်းနေတဲ့အတွက် ပယ်နုတ်ခွင့်ပြုဖို့ တောင်းဆိုချင်ပါတယ်ခင်ဗျာ။" [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၄၁၊ ၁၃ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) :ဟုတ်၊ ပြောပြလို့ ကျေးဇူးပါ။ ပြင်ဆင်လို့ ရပါတယ်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၄၄၊ ၁၃ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) == ကွက်ခိုင်မြို့တိုက်ပွဲ == @[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] "အကို... ခင်ဗျာ။[[၂၀၂၆ ကွက်ခိုင်မြို့တိုက်ပွဲ]] စာမျက်နှာအသစ်ကို အကို့ရဲ့ ကွက်ခိုင်မြို့တိုက်ပွဲရေးသားချက်များကို အများစု အခြေပြု ပံ့ပိုးရေးသားပြီး စာမျက်နှာသစ် ဖွင့်ထားပါတယ်။ဒါ့ကြောင့် [[မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁-လက်ရှိ)]] ပါ ကွက်ခိုင်မြို့တိုက်ပွဲစာသားများကို ဖယ်ရှားပြီး အကျယ်တဝင့်ဆောင်းပါးအနေနဲ့ ပြောင်းလဲခွင့်ပြုပါခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၀၅၊ ၁၇ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) :ဟုတ် အဆင်ပြေ သဘောတူပါတယ်။ အနှစ်ချုပ်ကိုတော့ ချန်ခဲ့ပေါ့နော်။ ကွတ်ခိုင်က "က" သတ်မဟုတ်ပဲ၊ "တ" သတ် ဖြစ်သင့်သလာလို့ပါ။ သတ်ပုံ ကြည့်ဖို့ပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၁၁၊ ၁၇ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) ::တ ကျနော် ရိုက်တာ မှားသွားတာပါ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၁၄၊ ၁၇ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) ::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ကျနော်တို့ လွှတ်တော် စာမျက်နှာတွေကို သန့်စင်လိုက်ကြရင်ကောင်းမလား ။ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်၊အမျိုးသားလွှတ်တော် နဲ့ ပြည်သူ့လွှတ်တော် တို့ကို အဓိကစာမျက်နှာကြီးများအဖြစ် ထားကြမယ်။ ပထမအကြိမ်၊ဒုတိယအကြိမ်၊တတိယအကြိမ် ဆိုင်ရာ စာမျက်နှာတွေကို စာမျက်နှာခွဲတွေ အနေနဲ့ ထားသင့်ပြီး အဲ့စာမျက်နှာတွေမှာ သူတို့နဲ့ သက်ဆိုင်တဲ့ အကြောင်းအရာတွေ တင်သင့်တယ်လို့ မြင်ပါတယ်။ရှေးက ရေးခဲ့ကြသူတွေက စာမျက်နှာကြီးတွေမှာ အစုံထည့်လိုက်ကြတော့ ဒါကို ပြန်ချုံပြီး အကျယ်တဝင့်ဆောင်းပါးများဆိုပြီး ပြန်ပြပေးကြမလား၊အကြံပြုပေးပါအုံးခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၅၂၊ ၁၈ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) :::[[ဒုတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော်|@]][[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ဒီမှာ [[ဒုတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော်]] ကျနော်ဝင်ဖြည့်ထားသလိုမျိုးပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၅၆၊ ၁၈ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) ::::okay, will contribute along naw. [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၃၄၊ ၁၈ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) == ပထမအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်နှင့် အမျိုးသားလွှတ်တော် ညီလာခံ == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ။[[ပထမအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်နှင့် အမျိုးသားလွှတ်တော် ညီလာခံ]] စာမျက်နှာကို ကျနော် [[ပထမအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်]] နဲ့ [[ပထမအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော်]] ဆိုပြီး ခွဲလိုက်ပါတယ်။နဂိုမူလရေးသားသူရဲ့ စာတွေကို မပျောက်ပျက်စေဘဲ စာမျက်နှာများခွဲလိုက်တာဖြစ်ပါတယ်။[[ပထမအကြိမ် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်]] ထဲလဲ ထည့်ထားပါတယ်။ဒါ့ကြောင့် [[ပထမအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်နှင့် အမျိုးသားလွှတ်တော် ညီလာခံ]] စာမျက်နှာကို ဖျက်သိမ်းခြင်း သို့တည်းမဟုတ် အခြားသင့်လျော်သလို စီမံခြကင်းမျိုးဆောင်ရွက်ပေးပါခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၃၇၊ ၂၀ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) :Edits history of "ပထမအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်နှင့် အမျိုးသားလွှတ်တော် ညီလာခံ" were merged to " ပထမအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်" [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၄:၅၁၊ ၂၀ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) == ဦးညိုစော နောက်ဆုံးဓာတ်ပုံ ပြင်ဆင်ခွင့်ပြုရန် == ညီ/အကိုခင်ဗျာ၊ ဦး[[ညိုစော]] ရဲ့ ပုံအဟောင်းကို နိုင်ငံတော်ဝန်ကြီးချုပ်ဖြစ်ပြီးနောက်ပိုင်းဓာတ်ပုံ တစ်ပုံပုံ ပြောင်းလဲပြင်ဆင်မှု ပြုလုပ်ချင်လို့ပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Luandhiya|Luandhiya]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Luandhiya|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၁၇၊ ၂၀ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) == ဥပဒေကြမ်းကော်မတီ ကိစ္စ == [[ဒုတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော်|@]][[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] အကိုခင်ဗျာ. ပြည်သူ့လွှတ်တော် ဥပဒေကြမ်းကော်မတီ စာမျက်နှာနှင့် ဦးသန်းထွန်းဦး စာမျက်နှာတို့တွင် ပြုလုပ်သွားသော တည်းဖြတ်မှုအချို့အပေါ် အောက်ပါအတိုင်း တရားဝင် ကန့်ကွက်အပ်ပါသည်။ ၁။ '''စနစ်တကျ ဖွဲ့စည်းထားသော Box (Infobox) များအား ဖယ်ရှားခြင်းကို ကန့်ကွက်ခြင်း:''' ပြည်သူ့လွှတ်တော် ဥပဒေကြမ်းကော်မတီသည် လွှတ်တော်၏ အရေးကြီးသော အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုဖြစ်ပြီး ၎င်း၏ အချက်အလက်များကို Infobox ဖြင့် စနစ်တကျ ဖော်ပြခြင်းသည် Wikipedia ၏ စံနှုန်း (Standard) ဖြစ်ပါသည်။ ဤ Box ကို ဖယ်ရှားခြင်းသည် မှတ်တမ်းရှာဖွေလိုသူများအတွက် အချက်အလက် အနှစ်ချုပ်ကို ကြည့်ရှုရန် အခက်အခဲဖြစ်စေပြီး ဆောင်းပါး၏ လေးနက်မှုကို ထိခိုက်စေပါသည်။ ၂။ '''သမိုင်းဆိုင်ရာ အချက်အလက်များ ပယ်ဖျက်ခြင်း (History Erasure):''' ဦးသန်းထွန်းဦး စာမျက်နှာတွင် ၂၀၁၅ အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲဆိုင်ရာ မှတ်တမ်း အချက်အလက်များကို ပယ်ဖျက်ခြင်းသည် သမိုင်းကြောင်းကို ဖျောက်ဖျက်ရာ ရောက်ပါသည်။ Wikipedia သည် အစဉ်အဆက် မှတ်တမ်းတင်ရမည့် နေရာဖြစ်သဖြင့် ရှိပြီးသား အချက်အလက်များကို အစားထိုးပယ်ဖျက်ခြင်းထက် အပိုင်းလိုက် (Reorganization) စနစ်တကျ ထည့်သွင်းပေးရန် လိုအပ်ပါသည်။ ၃။ '''တည်းဖြတ်မှုဆိုင်ရာ စံနှုန်း တသမတ်တည်းမရှိခြင်း (Inconsistency):''' ဆောင်းပါးတစ်ခုတွင် တစ်မျိုး၊ နောက်တစ်ခုတွင် တစ်မျိုးနှင့် စံနှုန်းမငြိမ်ဘဲ တည်းဖြတ်နေခြင်းသည် Wikipedia ၏ ဂုဏ်သိက္ခာကို ထိခိုက်စေပါသည်။ တည်းဖြတ်သူများအနေဖြင့် တစ်ဦးနှင့်တစ်ဦး အမြင်မတူညီမှုများ ရှိနိုင်သော်လည်း၊ အပြန်အလှန် လေးစားမှုရှိရန်နှင့် သမိုင်းအချက်အလက်များကို အခြေအမြစ်မရှိ ပယ်ဖျက်ခြင်းမျိုး ရှောင်ကြဉ်ရန် မေတ္တာရပ်ခံအပ်ပါသည်။ အားလုံးသည် အချိန်ပေးပြီး ပူးပေါင်းရေးသားနေကြသူများဖြစ်သဖြင့် ခိုင်မာသော စံနှုန်းတစ်ခုဖြင့်သာ ရှေ့ဆက်ဆောင်ရွက်သွားရန် တိုက်တွန်းအပ်ပါသည်။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၅၈၊ ၂၄ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) :Hi, I noticed you reverted my edits. I didn’t make a fuss since it’s not the first time, and I figured you thought it was best. Just to explain though, I edited for relevance and accuracy, trimming out redundant info. That’s the approach you and I have been following here: keeping pages consistent, concise, and factual. :I’m definitely not for erasing history, but as one of the main contributors, I believe in adding solid, factual content, like keeping a living person’s bio focused on their own information. We don’t need details about an entire committee on someone’s page just because they happen to be Chair, respective articles can have those information :Anyway, I’ll try to step back more, but it would help if you could check in with me first before questioning my edits. Honestly, there aren’t many people editing current Myanmar politics besides you and me. So, like before, let’s consult each other first, I’ll do the same on my end. [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၀၉၊ ၂၄ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) ::ကျွန်တော်တို့နှစ်ယောက်စလုံးက မြန်မာ့နိုင်ငံရေးမှတ်တမ်းတွေကို အချိန်ပေး ပြုစုနေကြတာမို့ အချက်အလက် တိကျဖို့နဲ့ စံနှုန်း (Standard) တစ်ခုတည်းရှိဖို့က အဓိကကျတယ်လို့ ယုံကြည်ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ မိတ်ဆွေရဲ့ တည်းဖြတ်မှုမှာ အချက်အလက်ပိုင်းဆိုင်ရာ ကွဲလွဲမှုနဲ့ စံနှုန်းလွဲချော်မှု တချို့ကို အခုလို ထောက်ပြလိုပါတယ် - ::၁။ '''ဖွဲ့စည်းသည့်ရက်စွဲ (Accuracy):''' ဥပဒေကြမ်းကော်မတီကို ၂၀၁၃ ခုနှစ်လို့ ပြောင်းလဲလိုက်တာဟာ မှားယွင်းနေပါတယ်။ အမှန်က ၂၀၁၁ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၁ ရက်နေ့ (ပထမအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်၊ ဒုတိယနေ့) ကတည်းက ပုဒ်မ ၂၁ နဲ့ နည်းဥပဒေ ၃၃၊ ၄၀ အရ စတင်ဖွဲ့စည်းခဲ့တာပါ။ ဒါကို ၂၀၁၃ လို့ ပြောင်းလိုက်ရင် ကော်မတီရဲ့ အစောပိုင်း သမိုင်းကြောင်း ၂ နှစ်စာ ပျောက်ဆုံးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဒါဟာ ကျွန်တော်တို့ ပြောနေတဲ့ Accuracy နဲ့ မကိုက်ညီပါဘူး။ ::၂။ '''Infobox Standard:''' လွှတ်တော်ကော်မတီတွေအတွက် <code><nowiki>{{Infobox organization}}</nowiki></code> သုံးတာဟာ Wikipedia ရဲ့ စံနှုန်းမဟုတ်ပါဘူး။ လွှတ်တော်ကော်မတီတွေမှာ သီးခြားရှိတဲ့ Parliamentary terms တွေနဲ့ ဥပဒေကြောင်းအရ အခြေခံမှုတွေကို ဖော်ပြဖို့ <code><nowiki>{{Infobox legislative committee}}</nowiki></code> ကိုပဲ သုံးသင့်ပါတယ်။ ဒါမှသာ တခြားနိုင်ငံတကာ လွှတ်တော်စာမျက်နှာတွေနဲ့ စံနှုန်းတူညီမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ::၃။ '''သမိုင်းမှတ်တမ်း (Historical Data):''' အချက်အလက်တွေကို လိုရင်းတိုရှင်း (Concise) ဖြစ်အောင် လုပ်တာကို လက်ခံပေမယ့် သမိုင်းအချက်အလက်တွေ ပျောက်ပျက်သွားတဲ့အထိ ချုံ့ပစ်တာမျိုးတော့ မဖြစ်သင့်ဘူးလို့ မြင်ပါတယ်။ အထူးသဖြင့် ၂၀၁၅ ရွေးကောက်ပွဲမှတ်တမ်းတွေဟာ သမိုင်းစဉ်ဆက် လေ့လာသူတွေအတွက် အရေးကြီးပါတယ်။ ::ဒါကြောင့် ကျွန်တော်တို့ ရှေ့ဆက်မယ့် လုပ်ငန်းစဉ်မှာ '''၂၀၁၁ ဖွဲ့စည်းပုံအမှန်ကို ပြန်ထားဖို့''' နဲ့ '''မှန်ကန်တဲ့ Legislative Infobox Standard''' ကို သုံးဖို့ သဘောတူညီချက် ရယူချင်ပါတယ်။ အပြန်အလှန် ညှိနှိုင်းပြီး ခိုင်မာတဲ့ မှတ်တမ်းတွေ အတူတူ တည်ဆောက်သွားကြဖို့မျှော်လင့်ပါတယ်။ကျနော် ဆိုရင်လည်း ရှေးရှေးက ရေးသားသူတွေရဲ့ စံချိန်စံညွန်းတွေကို လေ့လာသင်ယူပြီး အတတ်နိုင်ဆုံး စံနှုန်းတွေထဲကနေ ချော်မထွက်သွားအောင် ဆောင်ရွက်နေပါတယ်။အမှားအယွင်းဖြစ်ခဲ့လို့ ရှိရင်လည်း တည့်မတ်ပေးမှုကို အချိန်မရွေး အစဥ်အမြဲ လေးစားလက်ခံပြီး ပြင်ဆင်နေပါတယ်။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၂၃၊ ၂၄ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) ::[[ဒုတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော်|@]][[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ခင်ဗျာ. [[ဥပဒေကြမ်း ကော်မတီ၊ အမျိုးသားလွှတ်တော်|ဥပဒေကြမ်းကော်မတီ၊အမျိုးသားလွှတ်တော်]] မှာ ဝိုင်းကူပါအုံး။နောက်ရက်တွေက အလုပ်တွေ ပြုံတော့မှာဆိုတော့ ခုထဲက လုပ်ထားရအောင်လို့။[[၂၀၂၆ မြန်မာနိုင်ငံ သမ္မတရွေးချယ်တင်မြှောက်ခြင်း|၂၀၂၆ သမ္မတရွေးချယ်ရေး]] ကိုလည်း ကြိုပြင် ပေးထားပါတယ်။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၁၉၊ ၂၉ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) == အောင်မြင့်မြတ် (နည်းပညာရှင်)' ဆောင်းပါးအား မဆိုင်းမတွ ဖျက်သိမ်းရန် အဆိုပြုချက်အပေါ် ကန့်ကွက်ခြင်း == မင်္ဂလာပါ အက်ဒမင် Zawzawaungthwin ခင်ဗျာ။ ကျွန်တော် MM TechEditor ပါ။ ကျွန်တော် ဖန်တီးထားသည့် 'အောင်မြင့်မြတ် (နည်းပညာရှင်)' ဆောင်းပါးကို မဆိုင်းမတွ ဖျက်သိမ်းရန် (Speedy Deletion) အဆိုပြုထားခြင်းအပေါ် အောက်ပါအချက်များဖြင့် ကန့်ကွက်လိုပါသည်။ Test Page မဟုတ်ခြင်း: ဤစာမျက်နှာသည် စမ်းသပ်စာမျက်နှာ မဟုတ်ပါ။ Sandbox မှတစ်ဆင့် စနစ်တကျ ပြင်ဆင်ပြီးမှ ပင်မနယ်ပယ်သို့ ရွှေ့ပြောင်းထားခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ အရေးပါမှု (Notability): ဆောင်းပါးရှင် အောင်မြင့်မြတ်သည် ကုလသမဂ္ဂ လက်အောက်ခံအဖွဲ့အစည်းဖြစ်သော APCICT/ESCAP မှ အသိအမှတ်ပြုထားသည့် Digital Transformation Consultant တစ်ဦး ဖြစ်သလို၊ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ အင်တာနက်အဖွဲ့အစည်း ICANN (NCUC) ၏ အာရှပစိဖိတ်ဒေသဆိုင်ရာ အဖွဲ့ဝင်တစ်ဦးလည်း ဖြစ်ပါသည်။ ခိုင်မာသော ကိုးကားချက်များ: ၎င်း၏ လုပ်ဆောင်ချက်များကို PRLog နှင့် The Org ကဲ့သို့သော နိုင်ငံတကာ သတင်းရင်းမြစ်များတွင် ဖော်ပြထားပြီး ဖြစ်ပါသည်။ သို့ဖြစ်ပါ၍ ဤဆောင်းပါးသည် CSD A7 နှင့် ငြိစွန်းခြင်း မရှိဘဲ အချက်အလက် ခိုင်မာမှု ရှိသောကြောင့် မဖျက်သိမ်းမီ အသေးစိတ် ထပ်မံစစ်ဆေးပေးပါရန် ယဉ်ကျေးပျူငှာစွာဖြင့် မေတ္တာရပ်ခံအပ်ပါသည်။ လိုအပ်သည်များကိုလည်း ဆက်လက် ပြင်ဆင်သွားပါမည်။ [[အသုံးပြုသူ:MM TechEditor|MM TechEditor]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:MM TechEditor|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၄၉၊ ၂၉ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) == ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး ရာထူးကိစ္စ == [[ဒုတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော်|@]][[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ခင်ဗျာ လက်ရှိ '''၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ'''အတွင်း မြန်မာနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံရေးအပြောင်းအလဲနှင့် သမ္မတသစ် တင်မြှောက်မှုဖြစ်စဉ်များတွင် ဝီကီပီးဒီးယား၏ သမိုင်းမှတ်တမ်း တိကျခိုင်မာစေရန်အတွက် အောက်ပါအချက်ကို တင်ပြလိုပါသည်။ ၁။ လက်ရှိ '''၄ ဧပြီ ၂၀၂၆''' ရက်စွဲပါ နေ့စဉ်သတင်းစာများ၊ ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်ရုံးနှင့် ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာနတို့၏ ထုတ်ပြန်ချက်များတွင် "ဦး" ဟူသော အသုံးအနှုန်းအစား '''"ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး"''' ဟူသော ရာထူးအမည်ကိုသာ တရားဝင် ဆက်လက်သုံးနှုန်းထားသည်ကို တွေ့ရှိရပါသည်။ ၂။ ဧပြီလ ၃ ရက်နေ့အထိ '''"ယာယီသမ္မတ"''' အနေဖြင့် ဥပဒေများ ဆက်တိုက်ပြဋ္ဌာန်းနေခြင်းနှင့် တတိယအကြိမ် လွှတ်တော်ကျင်းပနေစဉ်အတွင်းမှာပင် ဥပဒေပြုရေးအာဏာကို ၎င်းကိုယ်တိုင် ဆက်လက် ကျင့်သုံးနေသည့် အခြေအနေမှာ ထူးခြားသည့် သမိုင်းမှတ်တမ်းဖြစ်ပါသည်။ယနေ့သတင်းစာပါ ဖော်ပြချက်ကို ကိုးကားပြုပါသည်။[https://www.moi.gov.mm/mal/4-apr-26] တစ်ဖက်တွင် ပုဒ်မ ''၆၃။ နိုင်ငံတော်သမ္မတ သို့မဟုတ် ဒုတိယသမ္မတများသည် လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် ဖြစ်လျှင် လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် အဖြစ်မှလည်းကောင်း၊ နိုင်ငံ့ဝန်ထမ်းဖြစ်လျှင် နိုင်ငံ့ဝန်ထမ်းအဖြစ်မှ လည်းကောင်း နိုင်ငံတော်သမ္မတ သို့မဟုတ် ဒုတိယသမ္မတများအဖြစ် ရွေးချယ်တင်မြှောက်ခြင်းခံရ သည့်နေ့မှစ၍ နုတ်ထွက်ပြီး သို့မဟုတ် အငြိမ်းစားယူပြီးဖြစ်သည်ဟု မှတ်ယူရမည်။''ဆိုသည့်ပြဌာန်းချက် ရှိသည်ဆိုသော်ငြား ''[https://www.moi.gov.mm/index.php/news/81370]'' ထုတ်ပြန်ချက်သည် ဦး..အစား ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး အသုံးအနှုန်းကိုသာ ဆက်လက်သုံးနှုန်းခြင်းမျိုး တွေ့နေရပါသည်။သို့ဖြစ်ပါ၍ လက်ရှိ တရားဝင် ထုတ်ပြန်ချက်များတွင် ဖော်ပြထားခြင်းမရှိသေးသည့် "ဦး" တပ်ခြင်းမျိုးကို ရှောင်ကြဉ်သင့်ပြီး၊ မူရင်းအထောက်အထားများအတိုင်းသာ တိကျစွာ မှတ်တမ်းတင်သင့်ထားသည်ဟု ယူဆပါသည်။ဦးဟု ပြောင်းလဲချိန်တွင်မှ လိုက်ပါပြောင်းလဲသင့်ပါသည်။ဝီကီပီးဒီးယားသည် သမိုင်းမှတ်တမ်းတင်ရာနေရာဖြစ်သဖြင့် လက်ရှိဖြစ်ပေါ်နေသည့် အခြေအနေမှန်ကို ထင်ဟပ်စေရန်အတွက် တရားဝင်ထုတ်ပြန်ချက်ပါ အသုံးအနှုန်းများအတိုင်းသာ အသုံးပြုသင့်သည်ဟု ယူဆပါသည်။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၅၈၊ ၄ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) :Hi, Ko @[[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]], :I only put that comment for U Nyo Saw and Nan Ni Ni Aye's role as members of Hluttaw, which ended constitutionally. For MAH, I don't know anymore, even he is not USDP party and ppl are putting USDP as his party. God knows what at this stage. Good luck! [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၁၂၊ ၄ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::ဟုတ်ကဲ့ဗျာ၊ ညိုစောနဲ့ နန်းနီနီအေးတို့ရဲ့ လွှတ်တော်သက်တမ်း ကိစ္စတွေကို သေချာပြင်ဆင်ပေးတဲ့အတွက် ကျေးဇူးတင်ပါတယ်။ ::ကျွန်တော် အဓိက ပြောချင်တာက '''<nowiki/>'ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး'<nowiki/>''' နဲ့ '''<nowiki/>'ဦး'''' အသုံးအနှုန်း ကိစ္စပါ။ အခုလောလောဆယ် တရားဝင် ထုတ်ပြန်ချက်တွေမှာ 'ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး' လို့ပဲ သုံးနှုန်းနေသေးသရွေ့တော့ ကျွန်တော်တို့ဘက်က 'ဦး' ဆိုတာကို လာပြင်ရင် လက်မခံဘဲ ဒီအတိုင်းပဲ ထားရှိသင့်လား ပြောင်းနေတာကို လက်ခံပေးလိုက်ကြမလား။ သူတို့ဘက်က တရားဝင် ပြောင်းလဲသုံးနှုန်းလာတဲ့ အခါကျမှပဲ ကျွန်တော်တို့ ဝီကီမှာ လိုက်ပြင်ကြတာက ပိုပြီးကောင်းမလား။ အခုအချိန်က ဘယ်သူက တပ်ကို ကိုယ်စားပြုသလဲ၊ ဘယ်သူက ကြံ့ခိုင်ရေးပါတီကို ကိုယ်စားပြုသလဲဆိုတာတွေကလည်း တော်တော်လေး ရှုပ်ထွေးနေတဲ့ အချိန်ဖြစ်နေလို့၊ ဝီကီအယ်ဒီတာတွေအနေနဲ့ အသုံးအနှုန်းပိုင်းမှာ ပိုပြီး သတိထားကြမလားဆိုတာ တိုင်ပင်ရခြင်း ဖြစ်ပါတယ်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၂၉၊ ၄ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) :::I have no idea, but follow the usage by state media at this stage as they are official and final. Even now, MAH is just a president-elect and he has sworn into office, thus this term of office hasn't started yet. For now, let's just keep it that way until they all are sworn in into offices. [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၃၃၊ ၄ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::::I just have ONE idea. ကျနော်က အမြဲလိုလို officeholder infobox မှာ နာမည်တွေ ထည့်ရင် ဦး/ဒေါ်/မစ္စတာ/မောင် တို့ကို မထည့်တော့ဘူး။ redundant လေးဖြစ်လို့။ ကျစ်ကျစ်လစ်လစ် ဖြစ်တာ ကောင်းပါတယ်။ အထူးသဖြင့် infobox လိုမျိုးမှာဆိုရင်။ [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၅၁၊ ၄ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) :::::Infobox မှာ ဦး/ဒေါ် ထည့်မထည့်နဲ့ပတ်သက်ပြီး [[ဝီကီပီးဒီးယား:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်_(ဝေါဟာရ)/မော်ကွန်း_၁#မြန်မာအမည်_နှင့်_လင့်ခ်များ|အရင်တုန်းက ဆွေးနွေးခဲ့ဖူးတာ]] ရှိပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၅:၄၇၊ ၄ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::::::Thanks for sharing the previous discussion pr. လေ့လာမှတ်သားရပါတယ်။ အထူးသဖြင့် ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ် သတ်မှတ်ချက်တွေပေါ့။ ကိုနင်ဂျာက အနှစ်ချုပ်ရေးတဲ့ထဲမှာ infobox ဦး/ဒေါ်/ဗိုလ် အကြောင်း မပါဘူးနော်။ ကိုနင်ဂျာက အပေါ်မှာ ဆွေးနွေးတာတော့ တွေ့လိုက်တယ်ဗျာ။ As for me, I am okay with the group consensus. [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၂၈၊ ၅ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::::::အတော်လေးကို ကောင်းပါတယ်။ဆွေးနွေးကြတာတွေက။ကျေးဇူးပါ ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၃၃၊ ၅ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) == မြတ်ကို == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ။[[မြတ်ကို]] စာမျက်နှာမှာ ဆက်ခံသူထည့်တာ မပေါ်ဘူး ဖြစ်နေလို့ပါ။ကူညီပေးပါအုံးခင်ဗျာ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၂၉၊ ၆ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) :office2 ပါရာမီတာမှာ ပြဿနာရှိနေပုံရတယ်။ လောလောဆယ် 2 ကို ကျော်ပြီးပြင်ထားတယ်။ အားတဲ့အချိန် တမ်းပလိတ် ပြန်ပြင်ပေးပါမယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၂:၁၄၊ ၈ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::ဟုတ်ကဲ့..ကျေးဇူးပါခင်ဗျာ... [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၂:၁၈၊ ၈ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) == သောင်းအေး စာမျက်နှာကိစ္စ == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ။[[သောင်းအေး (ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး)]]စာမျက်နှာကို တစ်ချက်စစ်ပေးပါအုံးခင်ဗျာ။[[သောင်းအေး]] နဲ့ အတူတူပဲလားမသိ။ယခုအခါ [[တပ်မတော်စစ်ဆေးရေး အရာရှိချုပ်]]အဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်လျက်ရှိသည်။ဆိုတာက သောင်းအေးမှာ မပါတော့ စစ်ကြည့်စေချင်ပါတယ်ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၁၉၊ ၈ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) :အတူတူပဲ ဖြစ်ဖို့များပါတယ်။ "သောင်းအေး (ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး)" စာမျက်နှာမှာက ကိုးကားတွေ မပါတော့ redirect ပဲ လုပ်လိုက်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၁:၄၈၊ ၈ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::တစ်လက်စထဲ လွှတ်တော်တွေရဲ့ အစည်းအဝေးကျင်းပနေပုံတွေ၊အမတ်နေရာခွဲဝေမှု ပုံစံချပ်တွေကို ဘယ် [[commons:Special:MyLanguage/Commons:Categories|ကဏ္ဍ]] တွေထဲ ထည့်ရမလဲဆိုတာပါ လမ်းညွန်ပေးခဲ့ပါအုံးခင်ဗျာ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၅၃၊ ၈ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ။[[သန်းမောင်]] စာမျက်နှာဖန်တီးနေရင်း အလိုအလျောက် အကောင့်က ထွက်သွားပြီး အခြားအကောင့်နဲ့ စာမျက်နှာတက်သွားပါတယ်။စိစစ်ပေးပါအုံးခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၁၆၊ ၉ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) :::IP-user account နဲ့ create သလိုဖြစ်သွားတာပါ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၃:၀၄၊ ၁၁ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) == တမ်းပလိတ်ကိစ္စ == [[ဒုတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော်|@]][[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ခင်ဗျာ [[အောင်နိုင်သူ]] စာမျက်နှာအောက်က တမ်းပလိတ်: မင်းအောင်လှိုင် အစိုးရအဖွဲ့ က ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရသူတွေကို ဝင်ပြင်မရ ဖြစ်နေတယ်။ပျက်သွားတာလား ဒါမှမဟုတ် ဘာလို့လဲလို့မသိဘူး အဆင်ပြေရင်အဲ့ဒါလေးပါ ဝင်ကိုင်ပေးပါအုံးခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၅၁၊ ၁၁ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) :okay, will take a look. [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၄၂၊ ၁၁ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) == မြန်မာနိုင်ငံ ခရိုနီစာရင်ကိုဖျက်ခြင်း == မြန်မာနိုင်ငံ ခရိုနီစာရင်းကို ဖျက်ချ တာကို ဆွေးနွေးချင်တယ်။ အဲ့ဒီ စာရင်းက တိုက်ခိုက်ခြင်း ၊ ဘက်လိုက်ခြင်း၊ မုန်းတီးခြင်းမဟုတ်ဘူး။ လက်ရှိ အမှန်တရားစာရင်းဖြစ်တယ်။ မြန်မာပြည်တွင်း တရာဝင် သတင်းဌာန တွေ့ ကလဲ မြန်မာခရိုနီ စာရင်းကို ပြုစုထား တွေ့ရှိတယ်။ Attack ခေါင်စဉ်တပ်ပြီး ဖျက်ချတာတော့မကောင်းပါဘူး။ ဆောင်းပါးရေးတဲ့သူကို လေးစားမှု့ မရှိသလို့ ခံစားရပါတယ်။ ဖျက်သင့်တယ်လို့ ယူဆရင် ဆွေးနွေးချက် ဖွင့်ပြီး ဆွေးနွေးပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Myanmar Wik|Myanmar Wik]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Myanmar Wik|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၀၀၊ ၁၄ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) :ဝီကီပီးဒီးယားရှိ ''မည်သည့်'' စာမျက်နှာတွင်မဆို '''သက်ရှိထင်ရှား ပုဂ္ဂိုလ်များအကြောင်း ရေးသားထားသော အချက်အလက်များ'''တွင် တည်းဖြတ်သူများသည် ဂရုပြုဆင်ခြင်ရမည်။ ယင်းကဲ့သို့အကြောင်းအရာများသည် အင်မတန်တိကျမှန်ကန်ရန် လိုအပ်ပြီး ဝီကီပီးဒီးယား၏ ပင်မ မူဝါဒသုံးခုနှင့် ကိုက်ညီရပါမည်။ :[[ဝီကီပီးဒီးယား:NOT|ဝီကီပီးဒီးယားသည် စွယ်စုံကျမ်းတစ်ခုသာဖြစ်ပြီး]] အတင်းအဖျင်း သတင်းစာ မဟုတ်ပေ။ လူအများ၏ ဘဝအကြောင်းများကို စိတ်လှုပ်ရှားဖွယ်ရာဖြစ်အောင် သို့မဟုတ် အရှက်ရဖွယ်ရာ သတင်းများ ပျံ့နှံ့စေရန် ဖော်ပြရမည့် နေရာမဟုတ်ပေ။ တည်းဖြတ်သူများသည် ဆောင်းပါးပါ အချက်အလက်များကြောင့် သက်ရှိပုဂ္ဂိုလ်များအပေါ် ထိခိုက်နစ်နာမှု ရှိ၊ မရှိကို အစဉ်အမြဲ ထည့်သွင်းစဉ်းစားရမည်။ ဤမူဝါဒသည် ဆောင်းပါး၏ အဓိကဇာတ်ကောင်ဖြစ်သူသာမက ဆောင်းပါးအတွင်း ဖော်ပြခြင်းခံရသည့် မည်သည့် သက်ရှိပုဂ္ဂိုလ်နှင့်မဆို သက်ဆိုင်ပြီး၊ ဆွေးနွေးချက်စာမျက်နှာများ အပါအဝင် ဝီကီပီးဒီးယား၏ မည်သည့်နေရာတွင်မဆို သက်ရောက်မှုရှိသည်။ :အချက်အလက်တစ်ခု၏ ခိုင်လုံမှုကို သက်သေပြရန် တာဝန်မှာ ထိုအချက်အလက်ကို ထည့်သွင်းသူ သို့မဟုတ် ပြန်လည်တင်ပြသူ၏ တာဝန်သာ ဖြစ်သည်။ ကိုးကားချက်မပါသော အချက်အလက်များကို ခိုင်လုံကြောင်း သက်သေမပြနိုင်ပါက ဝီကီပီးဒီးယား၏ စည်းမျဉ်းအရ လက်ခံနိုင်ဖွယ်မရှိကြောင်း သတိပြုရမည် ဖြစ်ပေသည်။ :ဝီကီပီးဒီးယားသည် အွန်လိုင်းစွယ်စုံကျမ်းတစ်ခု ဖြစ်ပြီး အပြန်အလှန်လေးစားမှုရှိသော အရည်အသွေးမြင့် စွယ်စုံကျမ်းကို တည်ထောင်ခြင်းနှင့် အသုံးပြုရာတွင် စိတ်ပါဝင်စားမှုရှိသည့် လူတစ်ဦးချင်းစီပါဝင်သော [[metawiki:The Wikipedia Community|အွန်လိုင်း အသိုင်းအဝိုင်း]]တစ်ခု ဖြစ်ပါသည်။ဝီကီပီးဒီးယားသည် သင့်ကိုယ်ပိုင်အတွေးအခေါ်များ၊ ဆန်းစစ်လေ့လာချက်များ သို့မဟုတ် သတင်းအချက်အလက်အသစ်များကို ဖြန့်ချိရန် နေရာမဟုတ်ပါ.အဆိုပါ စည်းမျဥ်းများအတိုင်း ပယ်နုတ်ခြင်း ဖြစ်သည်။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၆:၁၁၊ ၁၄ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ. စိစစ်ခံယူမှုပြုပါတယ်ခင်ဗျာ။[[ဝီကီပီးဒီးယား:NOT|ဝီကီပီးဒီးယားသည် စွယ်စုံကျမ်းတစ်ခုသာဖြစ်ပြီး]] အတင်းအဖျင်း သတင်းစာ မဟုတ်ပေ။ လူအများ၏ ဘဝအကြောင်းများကို စိတ်လှုပ်ရှားဖွယ်ရာဖြစ်အောင် သို့မဟုတ် အရှက်ရဖွယ်ရာ သတင်းများ ပျံ့နှံ့စေရန် ဖော်ပြရမည့် နေရာမဟုတ်ပေ။အဲ့ စည်းမျဥ်းအတိုင်း ဖျက်ချခဲ့ပါတယ်ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၆:၁၈၊ ၁၄ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::စီးပွားရေးလုပ်ငန်းရှင်" (Businessperson) နဲ့ "ခရိုနီ" (Crony) ဆိုတာ အဓိပ္ပာယ် အလွန်ကွာခြားပါတယ်။ ::* '''စီးပွားရေးလုပ်ငန်းရှင်:''' ဒါဟာ အလုပ်အကိုင် သို့မဟုတ် ဂုဏ်ပုဒ်ဖြစ်ပါတယ်။ ::* '''ခရိုနီ:''' ဒါဟာ စွပ်စွဲချက် သို့မဟုတ် ဝေဖန်ချက် (Label) ဖြစ်ပါတယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ သက်သေမရှိဘဲ လူတစ်ယောက်ကို "ခရိုနီ" လို့ တံဆိပ်ကပ်တာဟာ အဲဒီလူရဲ့ ဂုဏ်သိက္ခာကို တိုက်ခိုက်ခြင်း (Character Assassination) မြောက်ပါတယ်။ ::သက်သေမခိုင်လုံလျှင် မရေးသင့် (No Reliable Sources)ပါဘူး။ '''"သက်သေခိုင်မာမှရေး"''' ဆိုတာ ဝီကီရဲ့ အခြေခံအကျဆုံး စည်းမျဉ်းပါ။တစ်ဦးတစ်ယောက်ရဲ့ စွပ်စွဲချက် သို့မဟုတ် လူမှုကွန်ရက်ပေါ်က ကောလာဟလတွေကို အခြေခံပြီး ရေးလို့မရပါဘူး။အကယ်၍ နိုင်ငံတကာအဖွဲ့အစည်းတွေ ဒါမှမဟုတ် ခိုင်လုံတဲ့ သတင်းဌာနတွေကနေ (ဥပမာ - Sanctions စာရင်းဝင်ခြင်း စသဖြင့်) တရားဝင် ဖော်ပြထားတာမျိုးရှိမှသာ "ဝေဖန်ခံရမှု" အနေနဲ့ ကိုးကားပြီး ရေးသားသင့်ပါတယ်။သတင်းဌာနတိုင်းမှာ နောက်ကွယ်က ထောက်ပံ့ပေးထားတဲ့ အဖွဲ့အစည်း ဒါမှမဟုတ် ကိုယ်ပိုင် နိုင်ငံရေးအမြင် (Editorial Line) ရှိတတ်ပါတယ်။အချို့သတင်းဌာနတွေဟာ လူတစ်ဦးတစ်ယောက်ကို တိုက်ခိုက်ဖို့ ဒါမှမဟုတ် ဝါဒဖြန့်ဖို့ (Propaganda) အတွက်ပဲ ရေးသားလေ့ရှိပါတယ်။ဒါကြောင့် ဝီကီပီးဒီးယားမှာ '''"ဘက်လိုက်သော သတင်းရင်းမြစ်"''' တွေကို ရှောင်ကြဉ်ဖို့ အမြဲတိုက်တွန်းထားပါတယ်။သတင်းဌာနအချို့ဟာ သတင်းဦးဖို့ကိုပဲ အဓိကထားပြီး သေချာစိစစ်ခြင်းမရှိဘဲ တင်ပြတတ်ပါတယ်။'''"ကြားရသည်"''' သို့မဟုတ် '''"သတင်းအရ သိရသည်"''' ဆိုတဲ့ ခိုင်လုံမှုမရှိတဲ့ စကားလုံးတွေ သုံးပြီး ရေးသားတဲ့ သတင်းတွေကို ဝီကီမှာ သက်သေအဖြစ် သုံးလို့မရပါဘူး။ဝီကီပီးဒီးယားက လိုချင်တာဟာ '''Reputable''' (နာမည်ဂုဏ်သတင်းရှိပြီး)၊ '''Editorial Oversight''' (အယ်ဒီတာအဖွဲ့က အဆင့်ဆင့် စစ်ဆေးထားတဲ့) သတင်းဌာနမျိုးကိုပဲ ဖြစ်ပါတယ်။သတင်းဌာနတစ်ခုမှာပဲ ဖြစ်ဖြစ် '''"သတင်း" (News Report)''' နဲ့ '''"အာဘော်/ဆောင်းပါး" (Opinion Piece/Editorial)''' ဆိုတာ ကွာခြားပါတယ်။ဆောင်းပါးရှင် တစ်ဦးတစ်ယောက်ရဲ့ အာဘော်ဟာ အဲဒီလူရဲ့ အမြင်သက်သက်သာ ဖြစ်လို့ "ခရိုနီ" လို့ သုံးနှုန်းထားရင်တောင် အဲဒါကို "အချက်အလက်" (Fact) အနေနဲ့ ဝီကီမှာ ယူသုံးလို့ မရပါဘူး။မြန်မာ့ပတ်ဝန်းကျင်မှာ "ခရိုနီ" (Crony) ဆိုတဲ့ စကားလုံးဟာ စီးပွားရေးလုပ်ငန်းရှင်တွေကို '''နိုင်ငံရေးအရ တိုက်ခိုက်ဖို့ (Political Attack)''' သို့မဟုတ် '''ဂုဏ်သိက္ခာချဖို့ (Social Punishment)''' အတွက် လက်နက်တစ်ခုလို အသုံးများလာတာကို တွေ့ရပါတယ်။ဒီအသုံးအနှုန်းဟာ ဝီကီပီးဒီးယားလို စွယ်စုံကျမ်းမျိုးမှာ ဘာကြောင့် အန္တရာယ်ရှိသလဲဆိုတာကို အချက်အချို့နဲ့ ထပ်လောင်းတင်ပြချင်ပါတယ် -"ဘယ်လောက်အထိ ချမ်းသာရင် ခရိုနီလဲ" သို့မဟုတ် "ဘယ်လို လုပ်ငန်းမျိုး လုပ်ကိုင်ရင် ခရိုနီလဲ" ဆိုတာကို တိကျတဲ့ ဥပဒေကြောင်းအရ သတ်မှတ်ချက် မရှိပါဘူး။ အဲဒီအစား လူထုရဲ့ အမြင် သို့မဟုတ် သတင်းဌာနတွေရဲ့ အာဘော်ပေါ်မှာပဲ မူတည်နေတာပါ။ ဒါကြောင့် ဝီကီပီးဒီးယားလို နေရာမျိုးမှာ ဒီစကားလုံးကို သုံးနှုန်းခြင်းဟာ '''အစွဲ (Subjectivity)''' ပါဝင်နေပါတယ်။ဝီကီပီးဒီးယားမှာ "ခရိုနီစာရင်း" လို့ ခေါင်းစဉ်တပ်လိုက်တာနဲ့တင် အဲဒီစာရင်းမှာ ပါဝင်တဲ့သူတွေအားလုံးကို အထောက်အထားမရှိဘဲ "လူဆိုး" တွေအဖြစ် တံဆိပ်ကပ်လိုက်သလို ဖြစ်သွားစေပါတယ်။ဝီကီပီးဒီးယားဟာ '''စစ်တလင်း မဟုတ်သလို၊ တရားရုံးလည်း မဟုတ်ပါဘူး။''' အကယ်၍ လူတစ်ယောက်ကို "ခရိုနီ" လို့ လူသိများနေရင်တောင်မှ ဝီကီတည်းဖြတ်သူက "သူသည် ခရိုနီဖြစ်သည်" လို့ မရေးရပါဘူး။အဲဒီအစား "X သတင်းဌာန သို့မဟုတ် Y အဖွဲ့အစည်းက ၎င်းအား ခရိုနီအဖြစ် သတ်မှတ်ဖော်ပြခဲ့သည်" လို့သာ ကိုးကားချက်နဲ့တကွ (Attribution) ရေးသားရမှာဖြစ်ပါတယ်။ဘယ်လိုလူမျိုးကို ခရိုနီလို့ ခေါ်မလဲဆိုတဲ့ တိကျတဲ့ စံနှုန်းမရှိဘဲ ကိုယ်မကြိုက်တဲ့သူဆိုရင် "ခရိုနီ" လို့ ပြောနေကြတာဟာ တိုက်ခိုက်မှုသက်သက် (Personal Attack) သာ ဖြစ်ပါတယ်။အခုလိုမျိုး ရမ်းပြောနေတဲ့ စာရင်းတွေကို ဝီကီပီးဒီးယားမှာ လာတင်တာဟာ ဝီကီပီးဒီးယားရဲ့ ခိုင်လုံမှုကို အသုံးချပြီး လူတစ်ဖက်သားကို ဂုဏ်သိက္ခာချဖို့ ကြိုးစားတာပဲ ဖြစ်ပြီး ဝီကီပီးဒီးယားကို အသုံးချခြင်းတာဖြစ်ပါတယ်။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၆:၄၉၊ ၁၄ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) :::@[[အသုံးပြုသူ:Myanmar Wik|Myanmar Wik]], @[[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]], ခရိုနီစာရင်းဆိုတာဟာ "[[:en:Wikipedia:Articles for deletion/List of dictators (2nd nomination)|အာဏာရှင်များ စာရင်း]] နဲ့ အလားတူပါပဲ။ [[WP:NPOV|ဘက်မလိုက်တဲ့အမြင်]] နဲ့ ရေးသားဖော်ပြဖို့ မဖြစ်နိုင်တဲ့အတွက် ခရိုနီများ စာရင်း၊ အာဏာရှင်များ စာရင်းဆိုတာတွေကို ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ရေးသားဖော်ပြခြင်း ရှိမှာမဟုတ်ပါဘူးဗျာ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၅:၀၂၊ ၁၅ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] မှတ်သားထားပါမယ်ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၀၇၊ ၁၅ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ဟုတ်ကဲ့ပါဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Myanmar Wik|Myanmar Wik]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Myanmar Wik|ဆွေးနွေး]]) ၁၇:၄၅၊ ၁၅ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) == အောင်နိုင်သူ(ဇွဲကပင်) == ငါ့ အကြောင်းတင်ထားတာ ဆွေးနွေးချင်လို့ [[အသုံးပြုသူ:AUNGNAINGTHU007|AUNGNAINGTHU007]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:AUNGNAINGTHU007|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၀၆၊ ၁၇ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:AUNGNAINGTHU007|AUNGNAINGTHU007]] ဆွေးနွေးဖို့ ဖိတ်ခေါ်တာကို ကြိုဆိုပါတယ်ဗျ။ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဆောင်းပါးကိစ္စဆိုရင်တော့ အောက်ပါ လမ်းညွန်ချက်များချမှတ်ထားတာရှိတော့ လေ့လာ ဆောင်ရွက်လို့ရပါတယ်ခင်ဗျာ။ :* [[:en:Wikipedia:Conflict_of_interest|Wikipedia:Conflict of interest]] :* [[:en:Wikipedia:Autobiography|Wikipedia:Autobiography]] :[[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၂:၀၅၊ ၁၈ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::ငါ က စာရေးဆရာ ပါ ::မြန်မာနိုင်ငံ စာရေးဆရာ အသင်းဝင်အမှတ် ၁၀၃၉ ပါ ::အဓိကတော့ ငါ့ကဗျာ ငါ့စာပေ တွေ နောက်လူတွေဖတ်နိုင်ဖို့နဲ့ ငါ့ အကြောင်းကို နောက်လူတွေ လေ့လာဖို့ ငါ့အကြောင်းကို မင်းတို့ဆီမှာ တင်ပေးစေချင်ပါတယ်။ ::ငါဘာသကါသေတေံ ပြဖို့ လိုပ်သလဲ [[အသုံးပြုသူ:AUNGNAINGTHU007|AUNGNAINGTHU007]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:AUNGNAINGTHU007|ဆွေးနွေး]]) ၀၃:၅၂၊ ၁၈ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) :::ငါ လက်ရှိ ဆိုရင် :::Bullet ဂျာနယ်နဲ့ Statesmans ဂျာနယ်မှာ ပင်တိုင်ဆောင်းပါးရေးသလို မြဝတီသတင်းစာ မြဝတီမဂ္ဂဇင်း ငွေတာရီ သုတအလင်းမဂ္ဂဇင်း ပြည်သူ့တပ်မတော်စာစဥ် နဲ့ အခြားသော မဂ္ဂဇင်း စာစောင်များစွာမှာလည်း ငါစာရေးလျက်ရှိပါတယ် :::အေပြီလ ၈ ရက်ကပဲ ငါကို တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် ဗိုလ်ချုပ်ကြီးရဲဝင်းဦး က စာပေ အနုပညာဆု ပေးခဲ့ပါသေးတယ် :::အဲဒီသတင်း က မြန်မာ့ရုပ်သံ မြဝတီရုပ်သံ နဲ့ ရတနာ ပုံသတင်းစာ တို့မှာ ပါလာပါသေးတယ် :::မင်းလိုချင် ရင် ငါ Link ပို့ထားလို့ရပါတယ် [[အသုံးပြုသူ:AUNGNAINGTHU007|AUNGNAINGTHU007]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:AUNGNAINGTHU007|ဆွေးနွေး]]) ၀၃:၅၇၊ ၁၈ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::::ဝီကီပီးဒီးယားမှာ '''"ကိုယ့်အကြောင်းကိုယ် ရေးတာကို တင်းတင်းကျပ်ကျပ် ပိတ်ပင်ထားပါတယ်။ဥပမာ [[ရန်မျိုးသိန်း]] ကို ကြည့်ပါ ။အထင်အရှားတွေ့ရပါတယ်။ဘာ့ကြောင့်လဲဆိုတော့ ကိုယ့်အကြောင်း ကိုယ်တိုင်ရေးတဲ့ ဆောင်းပါးအချို့ရှိနေတာ ရှိပေမယ့် ခွင့်မပြုထားတာကို ပြတာပါ။ တကယ်လို့ ရေးခဲ့ရင်တောင် အဲဒီလူဟာ ထင်ရှားအရေးပါမှု (Notability) ရှိကြောင်း ခိုင်လုံတဲ့ ထောက်ခံချက်တွေ ပါရပါမယ်။အခုကိစ္စမှာတော့ Admin က '''User space''' ထဲကို ရွှေ့လိုက်တာတွေ့ရပါတယ်။ "ဒါဟာ စွယ်စုံကျမ်းဝင် ဆောင်းပါးမဟုတ်သေးဘူး၊ Promotion ဆန်နေတယ်" လို့ မှတ်ချက်ပြုလိုက်တာနဲ့ အတူတူပါပဲဗျ။တကယ်ပဲ ထင်ရှားတယ်ဆိုရင်တောင် တခြားသူတစ်ယောက်က ရေးပေးတာက ပိုပြီး Standard ဖြစ်ပါတယ်ဗျ. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၀၄၊ ၁၈ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::::[[ဝီကီပီးဒီးယား:ကိုယ်တိုင်ရေးအတ္ထုပ္ပတ္တိ]] ဒီမှာ ဝင်ရောက်လေ့လာနိုင်ပါတယ် [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၃၀၊ ၁၈ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) == Pages using bar box without float left or float right == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ခင်ဗျာ။[[သန့်ဇော်လွင်]] စာမျက်နှာမှာ [[:ကဏ္ဍ:Pages using bar box without float left or float right|Pages using bar box without float left or float right]] ဆိုပြီး ဖျောက်မရဖြစ်နေလို့ ဇယားမှာ ပြဿနာရှိနေတာလား ဘာ့ကြောင့်လဲဆိုတာ အချိန်ရရင် စစ်ဆေးပေးပါအုံးခင်ဗျာ. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၄၄၊ ၁၉ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) :{{tl|bar box}} ထဲက tracking category ကြောင့်ပါ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၂:၄၀၊ ၂၀ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) == ဒုတိယတပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်၊ ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်​(ကြည်း) == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ခင်ဗျာ။[[ဒုတိယတပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်၊ ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်​(ကြည်း)|ဒုတိယတပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်]]၊ [[ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် (ကြည်း)|ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်​(ကြည်း)]] ဒီစာမျက်နှာတွေကို ပြန်လည်စိစစ်ပေးပါအုံးခင်ဗျာ။ အကုန်လျှောက်ပြင်နေကြတာတွေကို.. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၃၂၊ ၂၇ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) == The King's Warden == @[[အသုံးပြုသူ:Kaday Han Thaw|Kaday Han Thaw]] The King's Warden က တောင်ကိုရီးယားအသုံးအနှုန်းတွေကို တစ်ချက်လောက် စစ်ပြီး ဝိုင်းကူပေးစေချင်ပါတယ်ခင်ဗျာ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၅၅၊ ၂ မေ ၂၀၂၆ (UTC) == နယူးကလီးယား (သို့) နျူကလီးယား == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ခင်ဗျာ။[[ဖူကုရှိမ အမှတ် ၁ နျူကလီးယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံ]] ဟာ [[:ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ နယူးကလိယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံများ]] အောက် နဲ့ ထို [[:ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ နယူးကလိယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံများ|ကဏ္ဍ:]] ဟာ [[:ကဏ္ဍ:နိုင်ငံအလိုက် နယူးကလိယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံများ]] အောက်တွင် ရှိနေတာကို တွေ့ရပါတယ်။စက်ရုံကို [[ဖူကုရှိမ အမှတ် ၁ နျူကလီးယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံ|နျူကလီးယား]] လို့ သုံးပြီး [[:ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ နယူးကလိယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံများ|ကဏ္ဍ]] ကို နယူးကလီးယားလို့ သုံးနေတာက မတူညီမှုကို ဖြစ်စေပါတယ်။ဘယ် စာလုံးရွေးသုံးကြမလဲ ဆိုတဲ့ ဆွေးနွေးစရာလဲ ဖြစ်လာပါတယ်။ကျနော်က [[ရူးပ်ပူရ် နျူကလီးယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံ]] ကို ရေးထားတော့ [[:ကဏ္ဍ:ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံရှိ နျူကလီးယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံများ|ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံရှိ နျူကလီးယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံများ]] လို့ သုံးမလားလို့ စီစဥ်ထားပါတယ်။နျူကလီးယား နဲ့ နယူးကလိယား တစ်ခုခု ရွေးဖြစ်ရင် ဖျက်တာတွေ ပြင်တာတွေ လုပ်ကြရမှာပါ။ ကျနော်ကတော့ .... တည်ဆဲအဏုမြူစွမ်းအင်ဥပဒေ၏ အခန်း(၁၂)၊ “တားမြစ်ချက်များ” ပါ ပုဒ်မ၊ (၂၉)၊ ပုဒ်မ(၃၀)၊ ပုဒ်မ (၃၁) နှင့် ပုဒ်မ(၃၂) တို့တွင် “မည်သူမျှ နျူကလီးယားပစ္စည်း၊ ရေဒီယိုသတ္တိကြွပစ္စည်း သို့မဟုတ် ရောင်ခြည်ထုတ် ကိရိယာကို ပြည်တွင်းသို့ တင်သွင်းရန်နှင့် ပြည်ပသို့ တင်ပို့ရန် ကြိုတင် ခွင့်ပြုချက်၊ မှတ်ပုံတင်‌ လက်မှတ် လျှောက်ထားခြင်း နှင့် လိုင်စင်မရှိဘဲ တင်သွင်းခြင်း၊ တင်ပို့ခြင်း လက်ဝယ် ထားရှိခြင်း၊ အသုံးပြုခြင်း၊ ထုတ်လုပ်ခြင်း၊ သိုလှောင်ခြင်း၊ ဖြန့်ဖြူးခြင်း သို့မဟုတ် ရောင်းချခြင်းနှင့် ဌာနမှဆက်လက် သုံးစွဲရန်မသင့်ဟု သတ်မှတ်ထားသည်ကို ဆက်လက်၍ လက်ဝယ် ထားရှိခြင်း၊ အသုံးပြုခြင်း၊ ထုတ်လုပ်ခြင်း၊ သိုလှောင်ခြင်း၊ ဖြန့်ဖြူးခြင်း သို့မဟုတ် ရောင်းချခြင်း မပြုရ” ဟု တားမြစ် ပြဋ္ဌာန်းထားပါသည်။ ဆိုတဲ့ ပြဌာန်းချက်ကို ကိုးကားပြီး [https://www.daemyanmar.com] နျူကလီးယား လို့ သုံးချင်ပါတယ်။လမ်းညွန်မှုကို ခံယူပါတယ်။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၇:၂၄၊ ၅ မေ ၂၀၂၆ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ခင်ဗျာ၊ဒီကိစ္စက ကျန်နေပါသေးတယ်ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၅:၄၁၊ ၁၂ မေ ၂၀၂၆ (UTC) ::"နျူကလီးယား" အသုံးအနှုန်းကို သဘောတူပါတယ်ဗျာ။ Please proceed. [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၅:၄၅၊ ၁၂ မေ ၂၀၂၆ (UTC) :::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ခင်ဗျာ. [[:ကဏ္ဍ:နိုင်ငံအလိုက် နယူးကလိယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံများ]] [[:ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ နယူးကလိယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံများ]] ကို "နျူကလီးယား" အသုံးအနှုန်း နဲ့ <bdi>[[:ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ နျူကလီးယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံများ|ဂျပန်နိုင်ငံရှိ နျူကလီးယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံများ]] [[:ကဏ္ဍ:နိုင်ငံအလိုက် နျူကလီးယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံများ]] အဖြစ် ပြောင်းလဲဆောင်ရွက်ပြီးဖြစ်ပါတယ်။ နယူကလိယားစက်ရုံများကို ဖယ်ရှားပေးစေလိုပါတယ်ခင်ဗျာ။</bdi> [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၀၁၊ ၁၂ မေ ၂၀၂၆ (UTC) ::::{{Done}} [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၅:၀၃၊ ၁၄ မေ ၂၀၂၆ (UTC) == အမှတ်တံဆိပ်လိုဂို ကိစ္စ == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ခင်ဗျာ။ https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Logo_of_of_the_Ministry_of_Hotels,_Tourism_and_Culture.svg ကို တစ်ချက်စစ်ကြည့်ပေးပါလားခင်ဗျာ။အဆင်မပြေ ဖြစ်နေလို့ပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၃:၁၀၊ ၉ မေ ၂၀၂၆ (UTC) :Logo တွေက ဖန်တီးတဲ့ ရက်စွဲကို သေချာ မဖော်ပြနိုင်ရင်၊ ဒါမှမဟုတ် Free license ဖြစ်တယ်ဆိုတာ မပြနိုင်ရင် copyrighted ဖြစ်ပါတယ်။ [https://commons.wikimedia.org/wiki/Commons:Deletion_requests/Files_uploaded_by_Ninjastrikers ဒီနမူနာ] ကို ကြည့်နိုင်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၇:၁၇၊ ၁၁ မေ ၂၀၂၆ (UTC) == ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ ပါဝင်သော တိုက်ပွဲများ == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ . . [[:ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ ပါဝင်သော တိုက်ပွဲများ]] က မြန်မာနိုင်ငံရှိ တိုက်ပွဲများကို ဆိုလိုတာဖြစ်လို့ ပိုမိုရှင်းလင်းမြင်သာအောင် ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ တိုက်ပွဲများ လို့ အမည်ပြောင်းရင် ပိုကောင်းမလား၊နိုင်ငံအလိုက် တိုက်ပွဲများက ရှိပြီးသားဆိုတော့ ပိုအဆင်ပြေနိုင်မယ်လို့ ယူဆပါတယ်။@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၄၂၊ ၂၄ မေ ၂၀၂၆ (UTC) :English wiki အလိုက် ထားရှိတာ ပိုမိုသင့်တော်သလားလို့။ အစ်ကို ဆွေးနွေးချက်ကိုလည်း နားလည်ပါတယ်။ အခုနောက်ပိုင်း ENG category မှာ battle/war တွေကို tactical ဆန်မှုအေပါ်မှာပဲ သုံးကြတာများတာကို တွေ့ရတယ်။ ဥပမာ -အီရန်စစ်ပွဲ၊ အရှေ့အလယ်ပိုင်းစစ်ပွဲတွေဆိုရင် လိုမျိုးဆိုရင် conflict/ပဋိပက္ခ အောက်မှာ ထားရှိတာ များလားတယ်။ battle/war category ကို သိပ်မသုံးကြဘူး။ အာ့ကြောင့် ကျနော်က ပဋိပက္ခကဏ္ဍများကို ပြန်လည်မွမ်မံနေတာပါ။ :နောက်ပိုင်း ဖြစ်လာနိုင်တဲ့ တိုက်ပွဲတွေက ပဋိပက္ခများအောက်မှာ ပိုမိုထားရင် သင့်တော်သမလားလို့။ battle/war category ကလည်း စစ်သမိုင်းအောက်မှာတော့ အကြုံဝင်ပါတယ်။ :တိကျတဲ့ အဖြေတော့ ကျနော့်မှာ မရှိပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၅၆၊ ၂၄ မေ ၂၀၂၆ (UTC) ::[[:ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ ပါဝင်သော တိုက်ပွဲများ]] ကို '''ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ တိုက်ပွဲများ''' ဆိုပြီး ပြောင်းကြမလားလို့ တိုင်ပင်တာပါ။ဒီမတူတဲ့ ကဏ္ဍနှစ်ခုကြားမှာ အဓိကကွာခြားချက်က ပါဝင်ပတ်သက်မှုနဲ့ တည်နေရာသတ်မှတ်ချက် ဖြစ်ပါတယ်။ ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ ပါဝင်သော တိုက်ပွဲများ ဆိုတဲ့ အသုံးအနှုန်းက မြန်မာနိုင်ငံ သို့မဟုတ် မြန်မာ့တပ်ဖွဲ့တွေ ပါဝင်ဆင်နွှဲခဲ့သမျှ တိုက်ပွဲအားလုံးကို စုစည်းတဲ့အတွက် ဘယ်သူတွေ တိုက်ပွဲဝင်သလဲဆိုတဲ့ Actor ကို ဦးစားပေးတဲ့ ပိုမိုကျယ်ပြန့်တဲ့ ကဏ္ဍမျိုး ဖြစ်ပါတယ်။ တဖက်မှာတော့ ပြန်ပြင်ချင်တဲ့ '''ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ တိုက်ပွဲများ''' ဆိုတာကတော့ မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ ပထဝီဝင်နယ်နိမိတ်အတွင်းမှာ ဖြစ်ပွားခဲ့တဲ့ တိုက်ပွဲတွေကိုသာ တိကျစွာ ရည်ညွှန်းတာဖြစ်လို့ တည်နေရာကို ဦးစားပေးတဲ့ ပိုမိုရှင်းလင်းတဲ့ ပုံစံမျိုး ဖြစ်ပါတယ်။ နိုင်ငံအလိုက် တိုက်ပွဲများဆိုတဲ့ ဝီကီပီးဒီးယားရဲ့ စံနှုန်းသတ်မှတ်ချက်နဲ့ ယှဉ်ကြည့်မယ်ဆိုရင် တည်နေရာကို အခြေခံတဲ့ ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ တိုက်ပွဲများ ဆိုတဲ့ အမည်က ပိုပြီး စနစ်ကျပြီး ရှာဖွေရလွယ်ကူတဲ့အတွက် ဆွေးနွေးရခြင်းဖြစ်ပါတယ်။ ပဋိပက္ခကဏ္ဍများကို ပြန်လည်မွမ်းမံနေတဲ့အပေါ် ဆွေးနွေးချက်မရှိပါဘူး။'''နောက်ပိုင်း ဖြစ်လာနိုင်တဲ့ တိုက်ပွဲတွေက ပဋိပက္ခများအောက်မှာ ပိုမိုထားရင် သင့်တော်မလားလို့''' ဒီအချက်ကတော့ ဆွေးနွေးစရာဖြစ်လာနိုင်ပါတယ်။မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ ကဲ့သို့သော တိုက်ပွဲတွေကို တိုက်ပွဲလို့ သုံးမှ ပိုအဆင်ပြေပြီး အဲ့လောက် မပြင်းထန်ရင်တော့ ပဋိပက္ခလို့ဆောင်ရွက်သင့်ပါကြောင်း။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၁၈၊ ၂၄ မေ ၂၀၂၆ (UTC) :::ကျနော်တို့မှာ Manual of Style က [[:en:Wikipedia:Manual_of_Style/Military_history#Conflicts_and_operations|Wikipedia:Manual of Style/Military history - Wikipedia]] က အဓိက ဆင်းသက်တာဆိုတော့ အစ်ကို ကောင်းသလို လုပ်တာ အဆင်ပြေပါတယ်။. [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၂၃၊ ၂၄ မေ ၂၀၂၆ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ။ဒီကိစ္စကို အပြီးသတ်ပေးပါအုံး၊မူလအတိုင်းထားမလား၊ပြင်မလားဆိုတာကို၊ပြင်မယ်ဆိုရင်တော့ ရွေ့ရမှာပေါ့၊ဒီအတိုင်းပဲ သင့်တော်တယ်ဆိုရင် ဒီအတိုင်းပဲ ဆက်ထားပြီး အခြားအလုပ်တွေကို ဆက်ကြတာပေါ့။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၃:၀၉၊ ၂၅ မေ ၂၀၂၆ (UTC) ::မူလကဏ္ဍကိုတော့ မရွှေ့ဘဲနဲ့ ''ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ တိုက်ပွဲများ''' ကိုပဲ အသစ်ဖန်တီးပြီး '''ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ ပါဝင်သော တိုက်ပွဲများ''' အောက်မှာပဲ subcategory လုပ်လိုက်တာ အဆင်ပြေမယ် ထင်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၆:၅၅၊ ၂၈ မေ ၂၀၂၆ (UTC) :::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] Since you are the administrator, I will abide by your decision. The history is always there. In the future, if there is a record that I requested such a correction, it is there [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၈:၃၃၊ ၂၈ မေ ၂၀၂၆ (UTC) == မြန်မာ-တရုတ် ပိုက်လိုင်းများ == @[[အသုံးပြုသူ:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] @[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] အဆင်ပြေကြရင် [[မြန်မာ-တရုတ် ပိုက်လိုင်းများ]] inbox ကို ဝိုင်းဝန်း ပြင်ဆင်ပေးကြပါအုံး။မြေပုံက လွဲနေလို့ပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၇:၂၇၊ ၃၁ မေ ၂၀၂၆ (UTC) == ရှမ်းပြည်နယ်မြောက်ပိုင်း == @[[အသုံးပြုသူ:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ဆရာ ဝီကီမှာ ရှမ်းပြည်နယ် မြောက်ပိုင်း ဆောင်းပါးက လိုအပ်နေတာကို တွေ့မိတယ်။ဆရာ အားရင် အဲ့ဆောင်းပါး ရေးပေးပါလား။[[:ကဏ္ဍ:ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်ပိုင်း) ခရိုင်များ]] ကလည်း အဆင်သင့်ရှိနေပြီးသား ဆရာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၇:၁၉၊ ၃ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) :ဟုတ်ကဲ့။ အားရင် ဝင်ရေးပါမယ်။ [[အသုံးပြုသူ:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၀၅:၀၄၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) == မုန်းကိုးမြို့/မုံးကိုးမြို့ == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ။မုံးကိုးမြို့ ဆိုပြီး [https://www.moi.gov.mm/iprd/news/23559] [https://www.moi.gov.mm/sites/default/files/local-info/2020-06/last_muuchyminy.pdf] နိုင်ငံပိုင်သတင်း နဲ့ ထွေအုပ်ရဲ့ ၂၀၁၉ အချက်အလက်တွေမှာ ဖော်ပြထားတာကြောင့် မုံးကိုးလို့ ပြန်လည် ပြင်ဆင်ခွင့်ပြုပါခင်ဗျာ. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၅:၀၇၊ ၅ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) :နှစ်ခုစလုံးတော့ သုံးကြတယ်ဗျ။ ([https://www.dop.gov.mm/sites/dop.gov.mm/files/publication_docs/monekoest.pdf], [https://www.moi.gov.mm/news/46728]) အသုံးများမယ်ထင်တာကို ပင်မထားပြီး ကျန်တစ်ခုကို Redirect အနေနဲ့တော့ ထားခဲ့လိုက်လို့ရပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၇:၁၄၊ ၅ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) ::မြို့ ဆိုင်းပုဒ် အမည်ကိုပဲ သုံးကြတာပေါ့ ခင်ဗျာ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၁၄၊ ၅ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) == ဆောင်းပါး နှင့် ကဏ္ဍ ကိစ္စ == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ။[[:ကဏ္ဍ:တော်လှန်ရေးအဖွဲ့အချင်းချင်း ပဋိပက္ခများ]] နဲ့ [[တော်လှန်ရေးအင်အားစုများအကြား လက်နက်ကိုင်ပဋိပက္ခများ (၂၀၂၁–လက်ရှိ)]] မှာ ထည့်သွင်းထားတဲ့ ကဏ္ဍ တွေနဲ့ စပ်လျဥ်းပြီး တစ်ချက်စစ်ပေးပါအုံးခင်ဗျာ.ရှုပ်ထွေးနေတာများရှိရင် ကျစ်လစ်ပေးပါခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၅:၄၀၊ ၂၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) :Seems fine to me. [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၇:၀၄၊ ၂၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) == သဘင်ပညာရှင်များကိစ္စ == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ။ သဘင်ပညာရှင်များ စာမျက်နှာတွေနဲ့ စပ်လျဥ်းပြီး အခုတလော တည်းဖြတ်မှုများအများအပြားပြုလုပ်လျှက်ရှိနေပါတယ်။အချို့သော စာမျက်နှာများမှာ လိုအပ်ချက်ရှိတဲ့အတွက် ဝမ်းမြောက်ဝမ်းသာ ကြိုဆိုရမှာဖြစ်ပေမယ့် အချို့သော တည်းဖြတ်မှုတွေကတော့ အထောက်အထားအကိုးအကားတွေကို ဖြတ်တောက်ပစ်ခြင်း စာနိဒါန်းများကို ဖယ်ရှားခြင်းများ တွေ့ခဲ့ရပါတယ်။သိပ်ပြီး နားမလည်တဲ့ အကြောင်းအရာအချို့မို့လို့ သိပ်ပြီးဝင်ရောက်မကြည့်ရှုဖြစ်ပေမယ် အခု အချို့ကို ဝင်စစ်ကြည့်တဲ့အခါမှာ အဲ့ဒီလိုမျိုးအဖြစ်အပျက်တွေ တွေ့နေရပါတယ်။ကိုးကားချက်တွေကို ဖယ်ရှားမှုတွေက ဝီကီရဲ့ စည်းမျဥ်းကို အကြီးအကျယ်ချိုးဖောက်မှုလို့ မှတ်ယူပါတယ်ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၅:၀၈၊ ၂၆ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) ==Barnstar for you== {| class="barnstar" style="border:1px solid gray; background:#fdffe7;" |- |rowspan="2" style="padding-right:5px;" | {{#ifeq:{{{3}}}|alt|[[file:Working Wikimedian's Barnstar Hires.png|100px]]|[[Image:Working Wikimedian's Barnstar Hires.png|100px]]}} |style="font-size:1.65em; padding:0; height: 1.1em;" | '''The Working Man's Barnstar''' |- |style="border-top: 1px solid gray;" | Thanks for working around here. [[အသုံးပြုသူ:Dr Lotus Black|Dr Lotus Black]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Dr Lotus Black|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၃၃၊ ၁၃ ဩဂုတ် ၂၀၂၆ (UTC) |} :<nowiki>ကျေးဇူးအများကြီးတင်ပါတယ်ခင်ဗျာ။ ပိုပြီး ကြိုးစားသွားပါ့မယ်။ ~~~~</nowiki> [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၀၀၊ ၁၃ ဩဂုတ် ၂၀၂၆ (UTC) ==Regarding with Categories== Category စီတဲ့အခါ အနီးစပ်ဆုံး EN wiki အတိုင်း စီနိုင်အောင်၊ Category နာမည်ကိုလည်း လိုက်လျောညီထွေဖြစ်အောင် အမည်ပေးဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ my ဘက်က category နဲ့ en ဘက်ကိုလည်း တတ်နိုင်သမျှ Interlink ပြန်လုပ်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ [[အသုံးပြုသူ:Dr Lotus Black|Dr Lotus Black]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Dr Lotus Black|ဆွေးနွေး]]) ၀၅:၀၃၊ ၁၄ ဩဂုတ် ၂၀၂၆ (UTC) :အကြံပြု သတိပေးတာအတွက် ကျေးဇူးပါ။ အစကတည်းက en.wikipedia မှာ အမှန်တကယ် ရှိ/မရှိ သေချာ မစစ်ဆေးဘဲ ကဏ္ဍအချို့ကို ဇွတ်ဖန်တီးမိခဲ့တဲ့အတွက် ကျွန်တော့်ဘက်က လွဲမှားသွားတာကို ဝန်ခံပြီး တောင်းပန်ပါတယ်။လက်ရှိ မလိုအပ်ဘဲ လွဲမှားနေတဲ့/မှားယွင်းနေတဲ့ ကဏ္ဍတွေကို စီမံခန့်ခွဲသူဘက်ကပဲ လိုအပ်သလို လွတ်လပ်စွာ ဝင်ရောက် ပြင်ဆင်/ဖယ်ရှားပေးနိုင်ပါတယ်။ နောက်နောင် ကဏ္ဍတွေ မဖန်တီးခင် en.wikipedia ရဲ့ Structure နဲ့ Wikidata Interlink တွေကို သေချာ စစ်ဆေးပြီးမှပဲ စနစ်တကျ လုပ်ဆောင်သွားပါတော့မယ်။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၃၆၊ ၁၄ ဩဂုတ် ၂၀၂၆ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:Dr Lotus Black|Dr Lotus Black]] ခင်ဗျာ။တွေ့မိထားသဘောက်တော့ delete|Test page တွေ လုပ်ထားပါတယ်။ကျန်နေခဲ့တာတွေ ရှိခဲ့ရင်လည်း အားမနာစတမ်း ဖျက်ချပေးစေချင်ပါတယ် ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၇:၄၆၊ ၁၄ ဩဂုတ် ၂၀၂၆ (UTC) == Gaza genocide == Hello, can you help me to translate [[:en:Gaza_genocide|this]] article to your language. Thank you! [[အသုံးပြုသူ:Hmsalw111|Hmsalw111]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Hmsalw111|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၀၅၊ ၇ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၆ (UTC) 8af71o36rvdnowpc9wva65dlusjbuw9 3 229692 1051717 1051078 2026-09-07T10:22:07Z Hmsalw111 147897 /* Gaza genocide */ အပိုင်းသစ် 1051717 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Myanmar Wik ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၆:၃၄၊ ၁၅ ဇူလိုင် ၂၀၂၂ (UTC) ==[[:သူခိုး]] အား [[Wikipedia:Criteria for speedy deletion|မဆိုင်းမတွ ဖျက်ပစ်ရန်]] အဆိုပြုထားခြင်း== [[Image:Information icon4.svg|48px|left|alt=|link=]] {{Quote box|quote=<p>ဤသည်မှာ သင် ပထမဆုံး ဖန်တီးသော ဆောင်းပါးဖြစ်ပါက [[WP:Your first article|သင်၏ ပထမဆုံး ဆောင်းပါးအား ရေးသားနည်း လမ်းညွှန်]]ကို ဖတ်ရှုပေးပါ။</p><!---<p>You may want to consider using the [[Wikipedia:Article wizard|Article Wizard]] to help you create articles.</p> --->|width=20%|align=right}} မင်္ဂလာပါ။ ဝီကီပီးဒီးယားမှ ကြိုဆိုပါသည်။ ဤသည်မှာ [[:သူခိုး]] စာမျက်နှာအား ဝီကီပီးဒီးယားမှာ မဆိုင်းမတွ ဖျက်ပစ်ရန် သတ်မှတ်ထားခြင်းအတွက် အသိပေးခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ ဤသည်မှာ [[WP:CSD#A1|မဆိုင်းမတွ ဖျက်ပစ်ရန်အတွက် သတ်မှတ်ချက် အပိုင်း A1]] အရ ဆောင်ရွက်ခြင်းဖြစ်ပါသည်။ အဘယ့်ကြောင့်ဆိုသော် ဆောင်းပါးသည် အလွန်တိုတောင်းကာ ဖတ်ရှုသူအား စကားစပ် အနည်းငယ် သို့မဟုတ် လုံးဝ မပေးနိုင်ခြင်း အတွက်ကြောင့် ဖြစ်သည်။ ဆောင်းပါးတိုများအတွက် စံသတ်မှတ်ချက်များအတွက် ကျေးဇူးပြု၍ [[Wikipedia:Stub|Wikipedia:Stub]] ကို ဖတ်ရှုပါ။ ဆောင်းပါးများ၏ အကြောင်းအရာသည် [[Wikipedia:ထင်ရှားအရေးပါမှု|ထင်ရှားအရေးပါမှု]]ရှိရမည် ဖြစ်ပြီး [[WP:V|စိစစ်အတည်ပြုနိုင်ရန်]]အတွက် [[WP:RS|ခိုင်လုံသော အကိုးအကားများ]] ထည့်သွင်းပေးရန် လိုအပ်ကြောင်းကိုလည်း သတိပြုပါ။ အကယ်၍ သင့်အနေဖြင့် ဤစာမျက်နှာသည် ဤအကြောင်းပြချက်ဖြင့် ဖျက်ရန် မသင့်ဟု ယူဆပါက၊ [[:သူခိုး|စာမျက်နှာသို့ သွားရောက်ကာ]] "ဤမဆိုင်းမတွ ဖျက်ပစ်ခြင်းကို ကန့်ကွက်ရန်"ကို နှိပ်ပြီး '''အဆိုပြုခြင်းကို ကန့်ကွက်နိုင်သည်'''။ ဤသို့ဖြင့် သင်သည် ရှင်းပြနိုင်မည့် အခွင့်အရေး ရရှိမည် ဖြစ်သည်။ သို့သော်လည်း စာမျက်နှာတစ်ခုသည် မဆိုင်းမတွ ဖျက်ပစ်ရန် သတ်မှတ်ခံရပြီးပါက စာမျက်နှာကို ချက်ခြင်း ဖယ်ရှားပစ်နိုင်သည်ကို သတိပြုပါ။ မဆိုင်းမတွ ဖျက်ရန် သတိပေးချက်ကို သင်ကိုယ်တိုင် မဖယ်ရှားပါနှင့်။ အကယ်၍ စာမျက်နှာသည် ဖျက်ပစ်ပြီးဖြစ်ပြီး ဖျက်ပစ်ခံလိုက်ရသော အချက်အလက်များအား နောင်တွင် ကိုးကားရန် ပြန်လည်အလိုရှိပါက ကျေးဇူးပြု၍ ဖျက်ပစ်လိုက်သော စီမံခန့်ခွဲသူ (အက်ဒမင်)အား ဆက်သွယ်ပါ။ <!-- Template:Db-nocontext-notice --> [[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|🌐 Pho Sai®️]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Pho Sai|ဆွေးနွေး]]) ၁၈:၁၈၊ ၁၉ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၃ (UTC) :[[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|@Pho Sai]] ​အက်ဒမင် တို့အမြင် နှင့် မြန်မာဝီကီ မှာဤစာမျက်နှာ ကို ဖျက်ရန် သင့်တော်လျှင် ဖျက်ပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Myanmar Wik|Myanmar Wik]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Myanmar Wik|ဆွေးနွေး]]) ၀၀:၄၈၊ ၂၀ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၃ (UTC) ==[[:ညီမင်းညို]] အား [[Wikipedia:Criteria for speedy deletion|မဆိုင်းမတွ ဖျက်ပစ်ရန်]] အဆိုပြုထားခြင်း== [[File:Ambox warning pn.svg|48px|left|alt=|link=]] {{Quote box|quote=<p>ဤသည်မှာ သင် ပထမဆုံး ဖန်တီးသော ဆောင်းပါးဖြစ်ပါက [[WP:Your first article|သင်၏ ပထမဆုံး ဆောင်းပါးအား ရေးသားနည်း လမ်းညွှန်]]ကို ဖတ်ရှုပေးပါ။</p><!---<p>You may want to consider using the [[Wikipedia:Article wizard|Article Wizard]] to help you create articles.</p> --->|width=20%|align=right}} [[:ညီမင်းညို]] စာမျက်နှာအား ဝီကီပီးဒီးယားမှ မဆိုင်းမတွ ဖျက်ပစ်ရန်အတွက် အဆိုပြုထားပါသည်။ ဤသည်မှာ [[Wikipedia:မဆိုင်းမတွ ဖျက်ပစ်ရန်အတွက် သတ်မှတ်ချက်များ#A7|မဆိုင်းမတွ ဖျက်ပစ်ရန်အတွက် သတ်မှတ်ချက် အပိုင်း A7]] အရ ပြုလုပ်ခြင်း ဖြစ်သည်။ အဘယ့်ကြောင့်ဆိုသော် ဆောင်းပါးသည် ပုဂ္ဂိုလ်တစ်ဦး၊ တိရစ္ဆာန် တစ်ကောင်ချင်း၊ အဖွဲ့အစည်း (တီးဝိုင်းအဖွဲ့၊ ကလပ်၊ ကုမ္ပဏီ စသည်)၊ ဝက်ဘ်အကြောင်းအရာ၊ သို့မဟုတ် ဖြစ်ရပ်တစ်ခုအကြောင်းဖြစ်ပြီး၊ အကြောင်းအရာသည် ထင်ရှားကျော်ကြားခြင်း သို့မဟုတ် အရေးပါခြင်းကို လက်ခံနိုင်လောက်အောင် ပြသနိုင်ခြင်း မရှိသည့်အတွက် ဖြစ်သည်။ [[Wikipedia:မဆိုင်းမတွ ဖျက်ပစ်ရန်အတွက် သတ်မှတ်ချက်များ#ဆောင်းပါးများ|မဆိုင်းမတွ ဖျက်ပစ်ရန်အတွက် သတ်မှတ်ချက်များ]]ဖြင့် ဤသို့သော ဆောင်းပါးများသည် အချိန်မရွေး ဖျက်ပစ်ခြင်း ခံရနိုင်သည်။ ကျေးဇူးပြု၍ [[WP:N|မည်သည့်အချက်များအား ထင်ရှားအရေးပါမှုအဖြစ် လက်ခံသည်]]ဆိုခြင်းအား ဖတ်ရှုပါ။ အကယ်၍ သင့်အနေဖြင့် ဤစာမျက်နှာသည် ဤအကြောင်းပြချက်ဖြင့် ဖျက်ရန် မသင့်ဟု ယူဆပါက၊ [[:ညီမင်းညို|စာမျက်နှာသို့ သွားရောက်ကာ]] "ဤမဆိုင်းမတွ ဖျက်ပစ်ခြင်းကို ကန့်ကွက်ရန်"ကို နှိပ်ပြီး '''အဆိုပြုခြင်းကို ကန့်ကွက်နိုင်သည်'''။ ဤသို့ဖြင့် သင်သည် ရှင်းပြနိုင်မည့် အခွင့်အရေး ရရှိမည် ဖြစ်သည်။ သို့သော်လည်း စာမျက်နှာတစ်ခုသည် မဆိုင်းမတွ ဖျက်ပစ်ရန် သတ်မှတ်ခံရပြီးပါက စာမျက်နှာကို ချက်ခြင်း ဖယ်ရှားပစ်နိုင်သည်ကို သတိပြုပါ။ မဆိုင်းမတွ ဖျက်ရန် သတိပေးချက်ကို သင်ကိုယ်တိုင် မဖယ်ရှားပါနှင့်။ အကယ်၍ စာမျက်နှာသည် ဖျက်ပစ်ပြီးဖြစ်ပြီး ဖျက်ပစ်ခံလိုက်ရသော အချက်အလက်များအား နောင်တွင် ကိုးကားရန် ပြန်လည်အလိုရှိပါက ကျေးဇူးပြု၍ ဖျက်ပစ်လိုက်သော စီမံခန့်ခွဲသူ (အက်ဒမင်)အား ဆက်သွယ်ပါ။ <!-- Template:Db-notability-notice --> [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၀:၅၂၊ ၂၄ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) ==ကျောင်းအမည်== ဆက်သွယ်စကားလာပြောပေးလို့ ကျေးဇူးပါ။ ကျောင်းအမည်တွေက အကုန်လုံးတူနေတာမဟုတ်တော့ ဆောင်းပါးအမည်နောက်မှာ (မြို့နယ်) ထည့်ဖို့ အားလုံးမလိုဘူးလို့ ထင်တယ်။ အမည်တူနေတာ ထပ်နေတာတွေရှိရင်တော့ ကွင်းစကွင်းပိတ်နဲ့ မြို့နယ်အမည်ကို ထည့်ပေးလိုက်တယ်။ ကျောင်းနဲ့ပတ်သက်တဲ့ ဆောင်းပါးတွေကလည်း အတိုလေးတွေ ရေးနေပြီး ဝီကီမှာ ဆောင်းပါးအရေအတွက် တက်လာအောင် ရေးနေတာပါ။ တိုလွန်းလို့ ဆောင်းပါးတစ်ခုလို့တောင် ပြောလို့ မရပါဘူး။ ကျေးဇူးတင်ပါတယ်။ [[အသုံးပြုသူ:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၀၆၊ ၁၇ ဩဂုတ် ၂၀၂၆ (UTC) == နောက်ကြောင်ပြန်ခြင်းများမလုပ်မီသေချာစီစစ်ပေးပါ == အစ်ကို@[[အသုံးပြုသူ:Kyaw Myo Aung|Kyaw Myo Aung]]ခင်ဗျား။ စာမျက်နှာတွေကို နောက်ကြောင်းပြန်တာတွေမလုပ်ခင်သေချာ စိစစ်စေချင်ပါတယ်ခင်ဗျာ။ ကျွန်တော်လုပ်နေတာတွေက မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ အချက်အလက်မှားမပြည့်စုံတာတွေတွေ့လို့ စာတွေဖတ်အချက်အလက်စုပြီး အချိန်ကုန်ခံပြင်ပေးနေတာပါ။ လနဲ့ချီ အချက်အလက်အထောက်အထားတွေ သေချာစုဆောင်းလေ့လာပြီးမှ ပြင်နေတာပါ။ လက်သရမ်း(Vandalism)လုပ်နေတာလုံးဝမဟုတ်ရပါခင်ဗျာ။ ကျေးဇူးပြုပြီး ရေးထားတာပြင်ထားတာတွေ အပြောင်းအလဲတွေကိုသေချာဖတ်စေချင်ပါတယ်ခင်ဗျာ။ မှားနေတာတွေရှိရင် အချိန်ပေးပြီး ထောက်ပြပါ။ [[အသုံးပြုသူ:နေနီဝန်း|နေနီဝန်း]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:နေနီဝန်း|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၅၃၊ ၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၆ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:နေနီဝန်း|နေနီဝန်း]] လက်ရှိ ရွေ့ခဲ့တဲ့ ဆောင်းပါးအမည်က '''ရှမ်းပြည်နယ်ရှိ အထူးဒေသများ''' ထိုဆောင်းပါးထဲမှာ မူရင်း ရေးထားတဲ့ အချက်အလက် အကြောင်းအရာ တွေ့ က ရှမ်းပြည်နယ်ရှိ အထူးဒေသများနဲ့ သက်ဆိုင်တဲ့ အကြောင်းအရာသီးသန့်တွေ့ပဲဖြစ်တယ်။ မိတ်ဆွေ ရွေ့ခဲ့တဲ့ အမည် '''မြန်မာနိုင်ငံရှိ အထူးဒေသများ''' က တစ်နိုင်ငံလုံးအတိုင်းအတာနဲ့ ရေးရမဲ့ ဆောင်းပါးဖြစ်တယ်။ အသစ်မဖန်တီးပဲ သီးသန့်ဆောင်းပါးထဲ ဝင်ရေးလို့ပါ။ အခြား တည်းဖြတ်မှု့တွေ့လည်း ထို့အတူပဲဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Kyaw Myo Aung|Kyaw Myo Aung]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Kyaw Myo Aung|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၀၉၊ ၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၆ (UTC) ::ဒါဆိုမှားယွင်းပြင်ဆင်မှုလို့ ဘာကြောင့်စွပ်စွဲတာလဲဗျ။ ရှမ်းပြည်နယ်ရှိ အထူးဒေသများဟာ ဆောင်းပါသက်သက်မဟုတ်ဘဲ မြန်မာနိုင်ငံရှိ အထူးဒေသများ ရဲ့ ခေါင်းစဉ်ခွဲပဲဖြစ်သင့်ပါတယ်။ ဝီကီပီးဒီးယား ဟာ ဆောင်းပါးအပြိုင်ရေးရမယ့်နေရာမဟုတ်ပါ။ ::"ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရ​စီရင်စုများ" ကို သေချာမဖတ်ဘဲ မှားယွင်းတယ်လို့စွပ်စွဲထားတာကိုလည်းဖြေရှင်းပေးပါဦး။ ::လက်ဖက်ရည်ဆိုင်စကားဝိုင်းမှာadminတွေကို အသိပေးပြီးပါပြီ။ replyပြန်ပေးလို့ကျေးဇူးပါခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:နေနီဝန်း|နေနီဝန်း]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:နေနီဝန်း|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၁၆၊ ၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၆ (UTC) :::@[[အသုံးပြုသူ:နေနီဝန်း|နေနီဝန်း]] အကြံပြုချင်တာက ရွေ့တာ ပြောင်းတာ လုပ်မဲ့ အစား ဆောင်းပါး အသစ် ဖန်တီးစေချင်တာ။ အသစ်ဖန်တီးတော့ တစ်နိုင်ငံလုံးအတိုင်းအတာနဲ့ ရေးလို့ ရတယ်။ မှားယွင်းတာ ဆိုတာ အသစ် မဖန်တီးတာကို ဆိုလို့တာပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Kyaw Myo Aung|Kyaw Myo Aung]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Kyaw Myo Aung|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၂၉၊ ၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၆ (UTC) == Gaza genocide == Hello, can you help me to translate [[:en:Gaza_genocide|this]] article to your language. Thank you! [[အသုံးပြုသူ:Hmsalw111|Hmsalw111]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Hmsalw111|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၂၂၊ ၇ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၆ (UTC) evz1nefqo02vdkdqppiafh0x06cqq05 0 232467 1051677 879908 2026-09-07T08:14:35Z ~2026-48341-03 147893 1051677 wikitext text/x-wiki {{Infobox military person |name = Tar Aik Bong |birth_date = <!--{{birth year and age|}}--> |death_date = |birth_place = |death_place = |image = |caption = |nickname = |allegiance = [[တအောင်း အမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော်]] |serviceyears = {{Start date|1992|1|df=yes}} – လက်ရှိ |rank = Colonel? |commands = |unit = |battles = [[မြန်မာ့ပြည်တွင်းပဋိပက္ခများ]] |laterwork = }} '''တာအိုက်ဘုန်း'''သည် [[ပလောင်ပြည်နယ် လွတ်မြောက်ရေးတပ်ဦး]]၏ နာယကနှင့် [[တအောင်း အမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော်]] (TNLA) ၏ စစ်ဦးစီးချုပ်ဖြစ်သည်။<ref name="MMPeaceMonitor">{{cite web |title=Myanmar Peace Monitor - TNLA |url=http://www.mmpeacemonitor.org/stakeholders/nippon-foundation/156-tnla |access-date=2016-12-16 |archive-date=2018-03-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180310072318/http://www.mmpeacemonitor.org/stakeholders/nippon-foundation/156-tnla |url-status=live }}</ref><ref name="ViceNews">{{cite news|last1=Larsen|first1=Niels|title=On Patrol With Myanmar Rebels Fighting Both the Army and Drug Addiction - VICE News|url=https://news.vice.com/article/on-patrol-with-myanmar-rebels-fighting-both-the-army-and-drug-addiction|work=VICE News|issue=Crime and Drugs|date=23 April 2015|language=en-US|access-date=16 December 2016|archive-date=24 January 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160124160059/https://news.vice.com/article/on-patrol-with-myanmar-rebels-fighting-both-the-army-and-drug-addiction|url-status=live|accessdate=17 September 2022|archivedate=24 January 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160124160059/https://news.vice.com/article/on-patrol-with-myanmar-rebels-fighting-both-the-army-and-drug-addiction}}</ref> သူသည် [[ပလောင်လူမျိုး|တအန်းလူမျိုး]]ဖြစ်သည်။ လူမျိုးကြီးဝါဒကိုဆွဲကိုင်ထားသူဖြစ်သည်။ ==ကိုးကား== {{Reflist}} [[Category:သက်ရှိထင်ရှားပုဂ္ဂိုလ်များ]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာ စစ်ဖက်ဆိုင်ရာ လူပုဂ္ဂိုလ်များ]] {{Myanmar-bio-stub}} hiwe9bhxo9ytfshfcsuar6b1b2fujg9 1051679 1051677 2026-09-07T08:40:22Z Zawzawaungthwin 100038 [[Special:Contributions/~2026-48341-03|~2026-48341-03]] ([[User talk:~2026-48341-03|ဆွေးနွေး]]) ၏ တည်းဖြတ်မူ [[Special:Diff/1051677|1051677]] ကို ပြန်လည်ပယ်ဖျက်လိုက်သည် 1051679 wikitext text/x-wiki {{Infobox military person |name = Tar Aik Bong |birth_date = <!--{{birth year and age|}}--> |death_date = |birth_place = |death_place = |image = |caption = |nickname = |allegiance = [[တအောင်း အမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော်]] |serviceyears = {{Start date|1992|1|df=yes}} – လက်ရှိ |rank = Colonel? |commands = |unit = |battles = [[မြန်မာ့ပြည်တွင်းပဋိပက္ခများ]] |laterwork = }} '''တာအိုက်ဘုန်း'''သည် [[ပလောင်ပြည်နယ် လွတ်မြောက်ရေးတပ်ဦး]]၏ နာယကနှင့် [[တအောင်း အမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော်]] (TNLA) ၏ စစ်ဦးစီးချုပ်ဖြစ်သည်။<ref name="MMPeaceMonitor">{{cite web |title=Myanmar Peace Monitor - TNLA |url=http://www.mmpeacemonitor.org/stakeholders/nippon-foundation/156-tnla |access-date=2016-12-16 |archive-date=2018-03-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180310072318/http://www.mmpeacemonitor.org/stakeholders/nippon-foundation/156-tnla |url-status=live }}</ref><ref name="ViceNews">{{cite news|last1=Larsen|first1=Niels|title=On Patrol With Myanmar Rebels Fighting Both the Army and Drug Addiction - VICE News|url=https://news.vice.com/article/on-patrol-with-myanmar-rebels-fighting-both-the-army-and-drug-addiction|work=VICE News|issue=Crime and Drugs|date=23 April 2015|language=en-US|access-date=16 December 2016|archive-date=24 January 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160124160059/https://news.vice.com/article/on-patrol-with-myanmar-rebels-fighting-both-the-army-and-drug-addiction|url-status=live|accessdate=17 September 2022|archivedate=24 January 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160124160059/https://news.vice.com/article/on-patrol-with-myanmar-rebels-fighting-both-the-army-and-drug-addiction}}</ref> သူသည် [[ပလောင်လူမျိုး|တအန်းလူမျိုး]]ဖြစ်သည်။ ==ကိုးကား== {{Reflist}} [[Category:သက်ရှိထင်ရှားပုဂ္ဂိုလ်များ]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာ စစ်ဖက်ဆိုင်ရာ လူပုဂ္ဂိုလ်များ]] {{Myanmar-bio-stub}} ttpija5ryf3rdiqebuomagjrlch5f8c 0 234762 1051656 1050951 2026-09-06T19:25:37Z CommonsDelinker 115 Removing [[:c:File:NSPUNPT.jpg|NSPUNPT.jpg]], it has been deleted from Commons by [[:c:User:Didym|Didym]] because: Copyright violation; see [[:c:COM:Licensing|Commons:Licensing]] ([[:c:COM:CSD#F1|F1]]). 1051656 wikitext text/x-wiki {{Infobox university|name=နေပြည်တော်ပိုလီတက္ကနစ်တက္ကသိုလ်|image= |image_size=|image_alt=|caption=|former_name=|motto=|established=*{{start date| 2019|12}} {{small|( အစိုးရနည်းပညာကောလိပ်(နေပြည်တော်))}} *၁၂ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၂ {{small|(တက္ကသိုလ်)}}|closed=|type=အများဆိုင်|affiliation=[[အဆင့်မြင့်သိပ္ပံနှင့် နည်းပညာဦးစီးဌာန]]၊ [[သိပ္ပံနှင့် နည်းပညာ ဝန်ကြီးဌာန]]|endowment=|officer_in_charge=|chairman=|chancellor=|president=|vice-president=|superintendent=|provost=|vice_chancellor=|rector|pro_rector=က principal =|dean=|director=|head_label=|head=|academic_staff=|administrative_staff=|students=|undergrad=|postgrad=|doctoral=|other_students=|city=|province=[[မင်္ဂလာဒီပရပ်ကွက်]] [[ပုဗ္ဗသီရိမြို့နယ် ]], [[နေပြည်တော်]]|country=[[မြန်မာနိုင်ငံ]]|coordinates=|campus=|language=|colours=|athletics=|sports=|sports_nickname=|mascot=|website={{URL|https://www.nspu.edu.mm/}}|logo=|logo_size=|logo_alt=|footnotes=}} '''နေပြည်တော်ပိုလီတက္ကနစ်တက္ကသိုလ် ''' ({{lang-en|Naypyitaw State Polytechnic University}}) သည် နေပြည်တော်ကောင်စီနယ်မြေ၊ ပုဗ္ဗသီရိမြို့နယ်ရှိ ကွန်ပျူတာနှင့် [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ နည်းပညာတက္ကသိုလ်များ|နည်းပညာတက္ကသိုလ်]]ဖြစ်သည်။ [[သိပ္ပံနှင့် နည်းပညာ ဝန်ကြီးဌာန]]၊ [[အဆင့်မြင့်သိပ္ပံနှင့် နည်းပညာဦးစီးဌာန|အဆင့်မြင့် သိပ္ပံနှင့်နည်းပညာဦးစီးဌာန]] လက်အောက်ရှိ တက္ကသိုလ်ဖြစ်သည်။[https://www.nspu.edu.mm/?page_id=102] == တည်နေရာ == နေပြည်တော်ပိုလီတက္ကနစ်တက္ကသိုလ်သည် [[နေပြည်တော်မြို့|နေပြည်တော်]] [[ဇမ္ဗူသီရိမြို့နယ်]] ဓနသိဒ္ဓိရပ်ကွက်အတွင်းတွင် တည်ရှိသည်။<ref>{{cite web|url=https://www.moi.gov.mm/news/32270|title=နေပြည်တော်နည်းပညာတက္ကသိုလ် ဖွင့်ပွဲအခမ်းအနားကျင်းပ နိုင်ငံ‌တော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီဥက္ကဋ္ဌ နိုင်ငံတော်ဝန်ကြီးချုပ် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးမင်းအောင်လှိုင် တက်ရောက်ဖွင့်လှစ်|work=MOI|access-date=၇ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၃ |date=၁၂ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၂ }}</ref> == သမိုင်းကြောင်း == နေပြည်တော်ပိုလီတက္ကနစ်တက္ကသိုလ်သည် ၂၀၂၄ ခုနှစ် နိုဝင်လာလ ၂၁ ရက်နေ့တွင် နေပြည်တော်နည်းပညာတက္ကသိုလ် အား ပြောင်းလဲဖွင့်လှစ်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။<ref>{{cite news |title=Naypyitaw State Polytechnic University ကို နိုင်ငံ့ထိပ်တန်းတက္ကသိုလ်ကြီး တစ်ခု ဖြစ်လာစေရန်ရည်ရွယ်၍ တိုးချဲ့ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်ဟု နစကဥက္ကဋ္ဌ ပြော {{!}} Popular |url=https://www.popularmyanmar.com/naypyitaw-state-polytechnic-university-%E1%80%80%E1%80%AD%E1%80%AF-%E1%80%94%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%84%E1%80%B6%E1%80%B7%E1%80%91%E1%80%AD%E1%80%95%E1%80%BA%E1%80%90%E1%80%94/ |access-date=၂၆ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၄ |date=၂၁ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၄}}</ref> နေပြည်တော်နည်းပညာတက္ကသိုလ်ကို ၂၀၂၂ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလ မှ ဖွဲ့စည်းတည်ထောင်ခဲ့သည်။ မြန်မာနိုင်ငံရှိ အင်ဂျင်နီယာပိုင်းဆိုင်ရာ ကျောင်းများအနက် တစ်ခုအပါအဝင်ဖြစ်သည်။ ယခင်က အစိုးရနည်းပညာ ကောလိပ်(နေပြည်တော်)အဖြစ်ရှိခဲ့သည့် ကျောင်းတစ်ခုလည်းဖြစ်သည်။<ref>{{cite web|url=https://myawady.net.mm/node/17263|title=အစိုးရနည်းပညာကောလိပ်(နေပြည်တော်)ကို ကိုဗစ်စည်းကမ်းများနှင့်အညီ ဖွင့်လှစ်နိုင်ရေးပြင်ဆင်နေ|work=MWD Webportal|access-date=၇ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၃ }}</ref> နေပြည်တော်နည်းပညာတက္ကသိုလ် ကို ၂၀၂၂ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာ ၁၂ ရက်နေ့တွင် [[နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ ဥက္ကဋ္ဌ|နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ]]ဥက္ကဋ္ဌက ဖွင့်လှစ်ပေးခဲ့သည်။<ref>{{cite web|url=https://cincds.gov.mm/node/20106?d=1|title=နေပြည်တော်နည်းပညာတက္ကသိုလ် ဖွင့်ပွဲအခမ်းအနားကျင်းပ နိုင်ငံ‌တော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီဥက္ကဋ္ဌ နိုင်ငံတော်ဝန်ကြီးချုပ် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင် တက်ရောက်ဖွင့်လှစ်|work=CINCDS|access-date=၇ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၃ |date=၁၂ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၂ }}</ref> တက္ကသိုလ်အဆင့် မမြှင့်တင်မီ မူလက ၂၀၁၈-၂၀၁၉ ဘဏ္ဍာနှစ် စီမံကိန်းရန်ပုံငွေဖြင့် ၂၀၁၈ ခုနှစ် ဩဂုတ်လတွင် နေပြည်တော် ဇမ္ဗူသီရိမြို့နယ် ဓနသိဒ္ဓိရပ်ကွက်အတွင်းရှိ မြေအကျယ် ၂၂ ဧကပေါ်၌ အစိုးရနည်းပညာကောလိပ်(နေပြည်တော်)ကို တည်ဆောက်ခဲ့ခြင်းဖြစ်ပြီး ၂၀၁၉-၂၀၂၀ ပညာသင်နှစ် ဒီဇင်ဘာလတွင် စတင်ဖွင့်လှစ်သင်ကြားခြင်းများဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ == သင်ကြားရေးဌာနများ == (၁) မြို့ပြအင်ဂျင်နီယာ (၂) အီလက်ထရွန်းနစ်အင်ဂျင်နီယာ (၃) လျှပ်စစ်စွမ်းအားအင်ဂျင်နီယာ (၄) စက်မှုအင်ဂျင်နီယာ (၅) ကွန်ပျူတာအင်ဂျင်နီယာနှင့် သတင်းအချက်အလက်နည်းပညာ (၆) ဗိသုကာ<ref>{{cite web|url=https://www.myanmardigitalnewspaper.com/my/nepnnytteaa-nnnypnnyaattkksiulkiu-2022-2023-pnnyaasngncttng-cttngphnglcmnny|title=နေပြည်တော် နည်းပညာတက္ကသိုလ်ကို (၂၀၂၂-၂၀၂၃) ပညာသင်နှစ်တွင် စတင်ဖွင့်လှစ်မည်|work=Myanmar Digital News|access-date=၇ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၃|date=၂၆ ဩဂုတ် ၂၀၂၂|archive-date=16 November 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221116094009/https://www.myanmardigitalnewspaper.com/my/nepnnytteaa-nnnypnnyaattkksiulkiu-2022-2023-pnnyaasngncttng-cttngphnglcmnny}}</ref> == ဝင်ခွင့်စနစ် == ဘွဲ့သင်တန်းများအား ၂၀၂၂ ခုနှစ်၊ တက္ကသိုလ်ဝင်ခွင့် စာမေးပွဲဖြေဆို အောင်မြင်သူများမှ အင်္ဂလိပ်စာ၊ သင်္ချာ၊ ရူပဗေဒ၊ ဓာတုဗေဒ (၄)ဘာသာ ရမှတ် (အများ/အနည်း)ပေါ်မူတည်၍ ရွေးချယ် တက်ရောက်ခွင့်ပြုသည်။<ref>{{cite web|url=http://dast.edu.mm/?p=254|title=နေပြည်တော်နည်းပညာတက္ကသိုလ် ဝင်ခွင့်လျှောက်ထားနိုင်ရေး အရည်အချင်းသတ်မှတ်ချက်များနှင့် ဝင်ခွင့်ဦးစားပေး ပြောင်းလဲလျှောက်ထားရမည့်လျှောက်လွှာပုံစံ ရယူနိုင်ကြောင်းအသိပေးကြေညာခြင်း|work=အဆင့်မြင့်သိပ္ပံနှင့်နည်းပညာဦးစီးဌာန|access-date=၇ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၃|archive-date=16 November 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221116094010/http://dast.edu.mm/?p=254}}</ref> == ဝေဖန်ချက်များ == ၁၉၉၀ခုနှစ် နောက်ပိုင်းမှစ၍ မြန်မာနိုင်ငံတွင် နည်းပညာတက္ကသိုလ်များ တိုးချဲ့ဖွင့်လှစ်လာရာ အင်ဂျင်နီယာအရေအတွက်သာ များပြာလာပြီး အရည်အသွေးအဆင့်မီရန်လိုအပ်ချက်ကြီးမားနေခြင်းကြောင့် ယခုကဲ့သို့ ထပ်မံဖွင့်လှစ်ခြင်းသည် အကျိုးမရှိနိုင်ကြောင်း နည်းပညာတက္ကသိုလ်ကျောင်းသားများက ဝေဖန်ခဲ့ကြသည်။ အထူးသဖြင့် [[၂၀၂၁ မြန်မာနိုင်ငံစစ်အာဏာသိမ်းခံရခြင်း|၂၀၂၁ ခုနှစ် စစ်အာဏာသိမ်းမှု]]အပြီး ဆရာ၊ ဆရာမများ [[အာဏာဖီဆန်ရေး ပြည်သူ့လှုပ်ရှားမှု|အကြမ်းမဖက်အာဏာဖီဆန်ရေးလှုပ်ရှားမှု]] CDMတွင် ပါဝင်နေကြသဖြင့် ဝန်ထမ်းအင်အား နည်းပါးနေချိန်တွင် [[နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ|အာဏာသိမ်းစစ်ကောင်စီ]]က တက္ကသိုလ်အသစ်ဖွင့်လှစ်လိုက်မှုအပေါ် ဝေဖန်ခြင်းဖြစ်သည်။ <ref>[https://www.bbc.com/burmese/articles/c3gkdz1jprro နေပြည်တော်မှာ နည်းပညာတက္ကသိုလ်အသစ် စစ်ကောင်စီဖွင့်လှစ်]။ ''BBC News မြန်မာ'' (၁၃ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၂)။ ၂၂ ဩဂုတ် ၂၀၂၃တွင် ပြန်စစ်ပြီး။</ref> == ကိုးကား == <references /> {{မြန်မာနိုင်ငံရှိတက္ကသိုလ်များ}} [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ နည်းပညာတက္ကသိုလ်များ]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ကွန်ပျူတာတက္ကသိုလ်များ]] 0o39onunrrcjruwibzxbld1d1s2yfkm 3 245019 1051706 955986 2026-09-07T10:07:32Z Hmsalw111 147897 /* Gaza genocide */ အပိုင်းသစ် 1051706 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် AungLaytu ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၇:၁၁၊ ၁၆ ဇွန် ၂၀၂၃ (UTC) == Gaza genocide == Hello, can you help me to translate [[:en:Gaza_genocide|this]] article to your language. Thank you! [[အသုံးပြုသူ:Hmsalw111|Hmsalw111]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Hmsalw111|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၀၇၊ ၇ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၆ (UTC) stgg3q0z5rcj5nmnwucz4dqn9b2z3ba 3 249834 1051708 809951 2026-09-07T10:09:10Z Hmsalw111 147897 /* Gaza genocide */ အပိုင်းသစ် 1051708 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Yangonian ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၅:၃၈၊ ၁၀ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၃ (UTC) == Gaza genocide == Hello, can you help me to translate [[:en:Gaza_genocide|this]] article to your language. Thank you! [[အသုံးပြုသူ:Hmsalw111|Hmsalw111]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Hmsalw111|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၀၉၊ ၇ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၆ (UTC) gy6rsazcolt36d5mpewe4fjzukpbw10 0 252381 1051648 1051294 2026-09-06T18:42:25Z ~2026-48231-36 147873 Update University Info 1051648 wikitext text/x-wiki {{Infobox university | name = Naypyitaw State Academy | native_name = နေပြည်တော်တက္ကသိုလ် | native_name_lang = | image =[[File:NSA CONVOCATION.jpg|thumb|Naypyitaw State Academy]] | image_upright = | image_alt = | caption = | latin_name = | other_name = NSA | former_name = <!-- or |former_names= --> | motto =ပညာဧဝ အဓိပတိ | motto_lang = | mottoeng = | type = | established = {{Start date|2022|11|09|df=y}} | closed = <!-- {{End date|YYYY|MM|DD}} --> | founder = <!-- or |founders= --> | parent = [[ပညာရေး ဝန်ကြီးဌာန]] | accreditation = | affiliation = | academic_affiliation = <!-- or |academic_affiliations= --> | endowment = | officer_in_charge = | chancellor = | president = | vice_president = | superintendent = | vice_chancellor = | provost = | rector = | principal = | director = | dean = | academic_staff = | total_staff = | students = <!-- or |enrollment= --> | undergrad = | postgrad = | doctoral = | other_students = <!-- or |other= --> | address = | city = [[နေပြည်တော်]] | state = [[နေပြည်တော်ပြည်ထောင်စုနယ်မြေ]] | country = [[မြန်မာနိုင်ငံ]] | campus_type = | campus_size = <!-- use {{Convert}} --> | language = | colors = <!--or |colours= --> | sporting_affiliations = | sports_nickname = <!--or |athletics_nickname= --> | mascot = <!--or |mascots= --> | sports_free_label = <!-- up to |sports_free_label3= --> | sports_free = | logo = | logo_upright = | logo_alt = | logo_size = | website = {{URL|https://www.nsa.edu.mm/}} | footnotes = | embedded = | pushpin_label_position = }} '''နေပြည်တော်တက္ကသိုလ်''' ({{lang-en|Naypyitaw State Academy}}; အတိုကောက် '''NSA''') သည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ မြို့တော် [[နေပြည်တော်]] တွင် တည်ရှိသော နိုင်ငံပိုင်တက္ကသိုလ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ [[ဇမ္ဗူသီရိမြို့နယ်]]တွင် တည်ရှိသော ထိုတက္ကသိုလ်တွင် [[ဝိဇ္ဇာဘွဲ့|ဝိဇ္ဇာပညာ]]၊ [[သိပ္ပံပညာ]]၊ [[ဥပဒေပညာ]]၊ [[စီးပွားရေးနှင့် ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|စီးပွားရေးပညာ]]၊ [[နေပြည်တော်ဆေးသိပ္ပံပညာမဟာဌာန|ဆေးပညာ]]၊ [[လူမှုရေးရာ ပညာ|လူမှုရေးပညာ]] နှင့် [[အားကစားနှင့် လူငယ်ရေးရာ ဝန်ကြီးဌာန|အားကစားပညာ]] မဟာဌာနများ ပါဝင်သည်။<ref>{{Cite web |date=2022-11-12 |title=Naypyitaw State Academy, A Unique Higher Education Institution |url=https://www.gnlm.com.mm/naypyitaw-state-academy-a-unique-higher-education-institution/ |access-date=2023-03-24 |website=Global New Light Of Myanmar |language=en-US |archive-date=2022-12-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221202235723/https://www.gnlm.com.mm/naypyitaw-state-academy-a-unique-higher-education-institution/ |url-status=live }}</ref><ref name=":0">{{Cite web |title=Myanmar opens new university in capital-Xinhua |url=https://english.news.cn/20221110/5bf1d667ee7d4dd7958fb96177422d1c/c.html |access-date=2023-03-24 |website=english.news.cn |archive-date=2022-11-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221126080324/https://english.news.cn/20221110/5bf1d667ee7d4dd7958fb96177422d1c/c.html |url-status=live }}</ref> သင်ကြားရေးအထောက်အကူပြု စက်ကိရိယာများ၊ ကောင်းမွန်သောသင်ကြားရေးစနစ်များ နှင့် ကျောင်းသားဗဟိုပြုသင်ယူမှုလမ်းစဉ်များကို အကောင်အထည်ဖော်နေသည့် ထိပ်တန်းတက္ကသိုလ်တစ်ခုဖြစ်သည်။ ယခုအခါ နေပြည်တော်တွင် [[နေပြည်တော်တက္ကသိုလ်|NSA]] နှင့် အတူ [[နေပြည်တော်ပိုလီတက္ကနစ်တက္ကသိုလ်|Naypyitaw State Polytechnic University (NSPU]]) ပါ အပြိုင် ထွန်းကားလာသည်။ == နောက်ခံသမိုင်း == [[နေပြည်တော်ပြည်ထောင်စုနယ်မြေ]] တွင်နေထိုင်သည့် ကျောင်းသားကျောင်းသူများ အဝေးသို့သွားရောက်ပညာသင်ယူမှု စရိတ်စက များ သက်သာစေရန် နှင့် အစိုးရဝန်ထမ်းများ၏ သားသမီးများ အဆင့်မြင့်ပညာသင်ကြားနိုင်ရန် ရည်ရွယ်၍ တက္ကသိုလ်ကို ၂၀၂၂ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလ ၉ ရက်နေ့တွင် မြန်မာနိုင်ငံအစိုးရ၏ ခွင့်ပြုချက်ဖြင့် ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။<ref name=":0" /><ref name=":1">{{Cite news |date=2022-11-11 |title=NPT State Academy opened and third year courses will be taught in the 2022-2023 academic year |work=Weekly Eleven |url=https://elevenmyanmar.com/news/npt-state-academy-opened-and-third-year-courses-will-be-taught-in-the-2022-2023-academic-year |access-date=2023-03-24 |archive-date=2022-11-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221111225510/https://elevenmyanmar.com/news/npt-state-academy-opened-and-third-year-courses-will-be-taught-in-the-2022-2023-academic-year |url-status=live }}</ref> [[ဖိုင်:NSA_RC.jpg|thumb|နေပြည်တော်တက္ကသိုလ် အပန်းဖြေစင်တာ[[ဖိုင်:NSAuniform.jpg|thumb|နေပြည်တော်တက္ကသိုလ် ၏ တူညီဝတ်စုံ နမူနာပုံစံ]]]] == ပါမောက္ခချုပ်များ == {| class="wikitable" |+ !စဉ် !အမည် ! !တာဝန်စတင်ခြင်း !ရင်းမြစ် |- |၁။ |ဒေါက်တာနုနုလွင် |ပါမောက္ခချုပ် |{{Start date and age|2025|3|21}} |<ref>{{Cite web|url=https://www.moi.gov.mm/ppd/book/3178|title=၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ မေလ ၂ ရက်ထုတ် အတွဲ (၇၈)၊ အမှတ် (၁၈) ပြန်တမ်းစာစောင်ကို စာပေဗိမာန် စာအုပ်အရောင်းဆိုင်များမှ တစ်ဆင့် စတင်ဖြန့်ချိ e-book|publisher=မြန်မာနိုင်ငံပြန်တမ်း|accessdate=2025-7-13}}</ref> |} === တွဲဖက်ပါ‌မောက္ခချုပ်များ === {| class="wikitable" |+ !စဉ် !အမည် !ရာထူး !တာဝန်စတင်ခြင်း |- |၁။ |ဒေါက်တာအောင်ခင်စိုး |တွဲဖက်ပါ‌မောက္ခချုပ် (သင်တန်းရေးရာ) |လက်ရှိ |- |၂။ |ဒေါက်တာအေးသန္တာစိုး |တွဲဖက်ပါ‌မောက္ခချုပ် (အုပ်ချုပ်မှု) |လက်ရှိ |} == စာပေ ပညာ မဟာဌာန များနှင့် ဌာန များ == {| class="wikitable" |+ !စဉ် !မဟာဌာန !ဌာန !သင်ကြား ပေးသည့် ဘွဲ့များ |- | rowspan="6" |၁။ | rowspan="6" |ဝိဇ္ဇာ ပညာ မဟာဌာန |မြန်မာစာ ဌာန | * BA (Myanmar) * BA (Hons.) (Myanmar) * MA (Myanmar) Future Plan * PhD (Myanmar) Future Plan |- |အင်္ဂလိပ်စာ ဌာန | * BA (English) * BA (Hons) (English) * MA (English) Future Plan |- |ပထဝီဝင် ဌာန | * BA (Geography) * MA (Geography) Future Plan |- |သမိုင်း ဌာန | * BA (History) * MA (History) (Future Plan) |- |နိုင်ငံတကာ ဆက်ဆံရေးပညာ ဌာန | * BA (International Relations) * BA (Hons.) (International Relations) * MA (International Relations) (Future Plan) |- |စိတ်ပညာ ဌာန | * BA (Philosophy) * MA (Philosophy) (Future Plan) |- | rowspan="3" |၂။ | rowspan="3" |သိပ္ပံ ပညာ မဟာဌာန |ဓာတုဗေဒ ဌာန | * BSc (Chemistry) * BSc (Hons.) (Chemistry) * MSc (Chemistry) Future Plan * PhD (Chemistry) Future Plan |- |ရူပ ဗေဒ ဌာန | * BSc (Physics) * BSc (Hons.) (Physics) * MSc (Physics) (Future Plan) * PhD (Physics) (Future Plan) |- |သင်္ချာ ဌာန | * BSc (Maths) * BSc (Hons.) (Maths) * MSc (Maths) Future Plan * PhD (Maths) Future Plan |- | rowspan="4" |၃။ | rowspan="4" |စီးပွားရေးပညာ မဟာဌာန |ဘောဂဗေဒ ဌာန | * BEcon (Economics) * MEcon (Economics) Future Plan * PhD (Economics) Future Plan |- |ဝါဏိဇ္ဇဗေဒ ဌာန | * Bachelor of Commerce - BCom * Bachelor of Commerce (Honours) - BCom (Hons.) * Bachelor of Tourism and Hospitality Management - BTHM * Master of Commerce -MCom * Doctor of Philosophy (Commerce) - PhD (Commerce) - (Future Plan) |- |စီမံခန့်ခွဲမှုပညာ ဌာန | * Bachelor of Business Administration (BBA) * Bachelor of Art (Economics) - BA (Eco) * Diploma in Management and Administration (DMA) (Future Plan) * Executive Master of Business Administration (EMBA) (Future Plan) |- |စာရင်းအင်းပညာ ဌာန | * BEcon (Stats) * BEcon (Hons.) (Stats) * MEcon (Stats) Future Plan * PhD (Stats)Future Plan |- |၄ |ဥပဒေပညာ မဟာဌာန |ဥပဒေပညာ ဌာန | * LL.B * BA (Law) * DBL (Future Plan) * LL.M |- | rowspan="3" |၅ | rowspan="3" |ဆေးပညာ မဟာ ဌာန |ဇီဝဓာတုဗေဒ ဌာန | rowspan="3" | * M.B.,B.S. Degree (Bachelor of Medicine, Bachelor of Surgery) * M.Med.Sc (Anatomy) (Future Plan) * Ph.D (Anatomy) (Future Plan) |- |ဇီဝကမ္မဗေဒ ဌာန |- |ခန္ဓာဗေဒ ဌာန |- |၆ |အားကစားပညာ မဟာဌာန |အားကစားပညာ ဌာန | * BSc (Sports) * MSc (Sports) |- |၇ |လူမှုဝန်ထမ်း မဟာဌာန |လူမှုဝန်ထမ်း ဌာန | - |} == ဘွဲ့နှင်းသဘင်ခန်းမ == နေပြည်တော်တက္ကသိုလ် ဘွဲ့နှင်းသဘင်ခန်းမ ကို ၂၀၂၆ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၀ ရက်နေ့ တွင် နိုင်ငံတော်သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင်က ဖွင့်လှစ်ပေးခဲ့သည်။ ဘွဲ့နှင်းသဘင်အပြင် ပညာရေးဆိုင်ရာ နိုင်ငံတော်အဆင့် အခမ်းအနားများကျင်းပရာ အဆင့်မီ ဘက်စုံသုံး ခန်းမကြီးလည်း ဖြစ်သည်။ အဆောက်အဦ ပုံသဏ္ဌာန်ကို ကျောင်းသားကျောင်းသူများကိုယ်တိုင် မဲပေးရွေးချယ်ခဲ့ကြခြင်းဖြစ်သည်။ ၂၀၂၆ ဩဂုတ် ၃၁ ရက်က ကျင်းပသော ၂၀၂၆ ခုနှစ် တက္ကသိုလ်ဝင်စာမေးပွဲနှင့် စက်မှု၊ စိုက်ပျိုး၊ မွေးမြူရေး တက္ကသိုလ်ဝင်စာမေးပွဲများတွင် ထူးချွန်စွာ အောင်မြင်ခဲ့သည့် ကျောင်းသား၊ ကျောင်းသူများအား ဂုဏ်ပြုဆုချီးမြှင့်ပွဲ ကို ထို ခန်းမကြီး၌ပင် ကျင်းပခဲ့သည်။<ref /> [[ဖိုင်:NSA_Hall.webp|thumb|NSA ဘွဲ့နှင်းသဘင်ခန်းမ]] == အခြားသတင်းများ == ၂၀၂၃ မတ် ၁၇ တွင် ၂၀၂၂-၂၀၂၃ ပညာသင်နှစ် Naypyitaw State Academy မှ ကျောင်းသား ကျောင်းသူ ၁,၁၁ ဦးအား China Foundation for Rural Development (CFRD) မှ ပေါက်ဖော်ပညာသင်ဆု ချီးမြှင့်ခဲ့သည်။ <ref>{{Cite web|url=https://www.moi.gov.mm/index.php/news/36706|title=၂၀၂၂-၂၀၂၃ ပညာသင်နှစ် Naypyitaw State Academy မှ ကျောင်းသား ကျောင်းသူ ၁၁၁ ဦးအား ပေါက်ဖော်ပညာသင်ဆု ချီးမြှင့်ပွဲအခမ်းအနားကျင်းပ|publisher=ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာန|accessdate=၂၀၂၅-၇-၁၇}}</ref> == ကိုးကား == {{reflist}} {{မြန်မာနိုင်ငံရှိတက္ကသိုလ်များ}} {{authority control}} [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ တက္ကသိုလ်နှင့်ကောလိပ်များ]] [[Category:နေပြည်တော်]] [[ကဏ္ဍ:၂၀၂၂ ခုနှစ်တွင် မြန်မာနိုင်ငံ၌ တည်ထောင်ဖွဲ့စည်းမှုများ]] ld2081z31fdg2qg2ytcddcdd0pyjsqb 1051649 1051648 2026-09-06T18:45:19Z ~2026-48231-36 147873 /* */ citations corrected to be true 1051649 wikitext text/x-wiki {{Infobox university | name = Naypyitaw State Academy | native_name = နေပြည်တော်တက္ကသိုလ် | native_name_lang = | image =[[File:NSA CONVOCATION.jpg|thumb|Naypyitaw State Academy]] | image_upright = | image_alt = | caption = | latin_name = | other_name = NSA | former_name = <!-- or |former_names= --> | motto =ပညာဧဝ အဓိပတိ | motto_lang = | mottoeng = | type = | established = {{Start date|2022|11|09|df=y}} | closed = <!-- {{End date|YYYY|MM|DD}} --> | founder = <!-- or |founders= --> | parent = [[ပညာရေး ဝန်ကြီးဌာန]] | accreditation = | affiliation = | academic_affiliation = <!-- or |academic_affiliations= --> | endowment = | officer_in_charge = | chancellor = | president = | vice_president = | superintendent = | vice_chancellor = | provost = | rector = | principal = | director = | dean = | academic_staff = | total_staff = | students = <!-- or |enrollment= --> | undergrad = | postgrad = | doctoral = | other_students = <!-- or |other= --> | address = | city = [[နေပြည်တော်]] | state = [[နေပြည်တော်ပြည်ထောင်စုနယ်မြေ]] | country = [[မြန်မာနိုင်ငံ]] | campus_type = | campus_size = <!-- use {{Convert}} --> | language = | colors = <!--or |colours= --> | sporting_affiliations = | sports_nickname = <!--or |athletics_nickname= --> | mascot = <!--or |mascots= --> | sports_free_label = <!-- up to |sports_free_label3= --> | sports_free = | logo = | logo_upright = | logo_alt = | logo_size = | website = {{URL|https://www.nsa.edu.mm/}} | footnotes = | embedded = | pushpin_label_position = }} '''နေပြည်တော်တက္ကသိုလ်''' ({{lang-en|Naypyitaw State Academy}}; အတိုကောက် '''NSA''') သည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ မြို့တော် [[နေပြည်တော်]] တွင် တည်ရှိသော နိုင်ငံပိုင်တက္ကသိုလ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ [[ဇမ္ဗူသီရိမြို့နယ်]]တွင် တည်ရှိသော ထိုတက္ကသိုလ်တွင် [[ဝိဇ္ဇာဘွဲ့|ဝိဇ္ဇာပညာ]]၊ [[သိပ္ပံပညာ]]၊ [[ဥပဒေပညာ]]၊ [[စီးပွားရေးနှင့် ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|စီးပွားရေးပညာ]]၊ [[နေပြည်တော်ဆေးသိပ္ပံပညာမဟာဌာန|ဆေးပညာ]]၊ [[လူမှုရေးရာ ပညာ|လူမှုရေးပညာ]] နှင့် [[အားကစားနှင့် လူငယ်ရေးရာ ဝန်ကြီးဌာန|အားကစားပညာ]] မဟာဌာနများ ပါဝင်သည်။<ref>{{Cite web |date=2022-11-12 |title=Naypyitaw State Academy, A Unique Higher Education Institution |url=https://www.gnlm.com.mm/naypyitaw-state-academy-a-unique-higher-education-institution/ |access-date=2023-03-24 |website=Global New Light Of Myanmar |language=en-US |archive-date=2022-12-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221202235723/https://www.gnlm.com.mm/naypyitaw-state-academy-a-unique-higher-education-institution/ |url-status=live }}</ref><ref name=":0">{{Cite web |title=Myanmar opens new university in capital-Xinhua |url=https://english.news.cn/20221110/5bf1d667ee7d4dd7958fb96177422d1c/c.html |access-date=2023-03-24 |website=english.news.cn |archive-date=2022-11-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221126080324/https://english.news.cn/20221110/5bf1d667ee7d4dd7958fb96177422d1c/c.html |url-status=live }}</ref> သင်ကြားရေးအထောက်အကူပြု စက်ကိရိယာများ၊ ကောင်းမွန်သောသင်ကြားရေးစနစ်များ နှင့် ကျောင်းသားဗဟိုပြုသင်ယူမှုလမ်းစဉ်များကို အကောင်အထည်ဖော်နေသည့် ထိပ်တန်းတက္ကသိုလ်တစ်ခုဖြစ်သည်။ ယခုအခါ နေပြည်တော်တွင် [[နေပြည်တော်တက္ကသိုလ်|NSA]] နှင့် အတူ [[နေပြည်တော်ပိုလီတက္ကနစ်တက္ကသိုလ်|Naypyitaw State Polytechnic University (NSPU]]) ပါ အပြိုင် ထွန်းကားလာသည်။ == နောက်ခံသမိုင်း == [[နေပြည်တော်ပြည်ထောင်စုနယ်မြေ]] တွင်နေထိုင်သည့် ကျောင်းသားကျောင်းသူများ အဝေးသို့သွားရောက်ပညာသင်ယူမှု စရိတ်စက များ သက်သာစေရန် နှင့် အစိုးရဝန်ထမ်းများ၏ သားသမီးများ အဆင့်မြင့်ပညာသင်ကြားနိုင်ရန် ရည်ရွယ်၍ တက္ကသိုလ်ကို ၂၀၂၂ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလ ၉ ရက်နေ့တွင် မြန်မာနိုင်ငံအစိုးရ၏ ခွင့်ပြုချက်ဖြင့် ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။<ref name=":0" /><ref name=":1">{{Cite news |date=2022-11-11 |title=NPT State Academy opened and third year courses will be taught in the 2022-2023 academic year |work=Weekly Eleven |url=https://elevenmyanmar.com/news/npt-state-academy-opened-and-third-year-courses-will-be-taught-in-the-2022-2023-academic-year |access-date=2023-03-24 |archive-date=2022-11-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221111225510/https://elevenmyanmar.com/news/npt-state-academy-opened-and-third-year-courses-will-be-taught-in-the-2022-2023-academic-year |url-status=live }}</ref> [[ဖိုင်:NSA_RC.jpg|thumb|နေပြည်တော်တက္ကသိုလ် အပန်းဖြေစင်တာ[[ဖိုင်:NSAuniform.jpg|thumb|နေပြည်တော်တက္ကသိုလ် ၏ တူညီဝတ်စုံ နမူနာပုံစံ]]]] == ပါမောက္ခချုပ်များ == {| class="wikitable" |+ !စဉ် !အမည် ! !တာဝန်စတင်ခြင်း !ရင်းမြစ် |- |၁။ |ဒေါက်တာနုနုလွင် |ပါမောက္ခချုပ် |{{Start date and age|2025|3|21}} |<ref>{{Cite web|url=https://www.moi.gov.mm/ppd/book/3178|title=၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ မေလ ၂ ရက်ထုတ် အတွဲ (၇၈)၊ အမှတ် (၁၈) ပြန်တမ်းစာစောင်ကို စာပေဗိမာန် စာအုပ်အရောင်းဆိုင်များမှ တစ်ဆင့် စတင်ဖြန့်ချိ e-book|publisher=မြန်မာနိုင်ငံပြန်တမ်း|accessdate=2025-7-13}}</ref> |} === တွဲဖက်ပါ‌မောက္ခချုပ်များ === {| class="wikitable" |+ !စဉ် !အမည် !ရာထူး !တာဝန်စတင်ခြင်း |- |၁။ |ဒေါက်တာအောင်ခင်စိုး |တွဲဖက်ပါ‌မောက္ခချုပ် (သင်တန်းရေးရာ) |လက်ရှိ |- |၂။ |ဒေါက်တာအေးသန္တာစိုး |တွဲဖက်ပါ‌မောက္ခချုပ် (အုပ်ချုပ်မှု) |လက်ရှိ |} == စာပေ ပညာ မဟာဌာန များနှင့် ဌာန များ == {| class="wikitable" |+ !စဉ် !မဟာဌာန !ဌာန !သင်ကြား ပေးသည့် ဘွဲ့များ |- | rowspan="6" |၁။ | rowspan="6" |ဝိဇ္ဇာ ပညာ မဟာဌာန |မြန်မာစာ ဌာန | * BA (Myanmar) * BA (Hons.) (Myanmar) * MA (Myanmar) Future Plan * PhD (Myanmar) Future Plan |- |အင်္ဂလိပ်စာ ဌာန | * BA (English) * BA (Hons) (English) * MA (English) Future Plan |- |ပထဝီဝင် ဌာန | * BA (Geography) * MA (Geography) Future Plan |- |သမိုင်း ဌာန | * BA (History) * MA (History) (Future Plan) |- |နိုင်ငံတကာ ဆက်ဆံရေးပညာ ဌာန | * BA (International Relations) * BA (Hons.) (International Relations) * MA (International Relations) (Future Plan) |- |စိတ်ပညာ ဌာန | * BA (Philosophy) * MA (Philosophy) (Future Plan) |- | rowspan="3" |၂။ | rowspan="3" |သိပ္ပံ ပညာ မဟာဌာန |ဓာတုဗေဒ ဌာန | * BSc (Chemistry) * BSc (Hons.) (Chemistry) * MSc (Chemistry) Future Plan * PhD (Chemistry) Future Plan |- |ရူပ ဗေဒ ဌာန | * BSc (Physics) * BSc (Hons.) (Physics) * MSc (Physics) (Future Plan) * PhD (Physics) (Future Plan) |- |သင်္ချာ ဌာန | * BSc (Maths) * BSc (Hons.) (Maths) * MSc (Maths) Future Plan * PhD (Maths) Future Plan |- | rowspan="4" |၃။ | rowspan="4" |စီးပွားရေးပညာ မဟာဌာန |ဘောဂဗေဒ ဌာန | * BEcon (Economics) * MEcon (Economics) Future Plan * PhD (Economics) Future Plan |- |ဝါဏိဇ္ဇဗေဒ ဌာန | * Bachelor of Commerce - BCom * Bachelor of Commerce (Honours) - BCom (Hons.) * Bachelor of Tourism and Hospitality Management - BTHM * Master of Commerce -MCom * Doctor of Philosophy (Commerce) - PhD (Commerce) - (Future Plan) |- |စီမံခန့်ခွဲမှုပညာ ဌာန | * Bachelor of Business Administration (BBA) * Bachelor of Art (Economics) - BA (Eco) * Diploma in Management and Administration (DMA) (Future Plan) * Executive Master of Business Administration (EMBA) (Future Plan) |- |စာရင်းအင်းပညာ ဌာန | * BEcon (Stats) * BEcon (Hons.) (Stats) * MEcon (Stats) Future Plan * PhD (Stats)Future Plan |- |၄ |ဥပဒေပညာ မဟာဌာန |ဥပဒေပညာ ဌာန | * LL.B * BA (Law) * DBL (Future Plan) * LL.M |- | rowspan="3" |၅ | rowspan="3" |ဆေးပညာ မဟာ ဌာန |ဇီဝဓာတုဗေဒ ဌာန | rowspan="3" | * M.B.,B.S. Degree (Bachelor of Medicine, Bachelor of Surgery) * M.Med.Sc (Anatomy) (Future Plan) * Ph.D (Anatomy) (Future Plan) |- |ဇီဝကမ္မဗေဒ ဌာန |- |ခန္ဓာဗေဒ ဌာန |- |၆ |အားကစားပညာ မဟာဌာန |အားကစားပညာ ဌာန | * BSc (Sports) * MSc (Sports) |- |၇ |လူမှုဝန်ထမ်း မဟာဌာန |လူမှုဝန်ထမ်း ဌာန | - |} == ဘွဲ့နှင်းသဘင်ခန်းမ == နေပြည်တော်တက္ကသိုလ် ဘွဲ့နှင်းသဘင်ခန်းမ ကို ၂၀၂၆ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၀ ရက်နေ့ တွင် နိုင်ငံတော်သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင်က ဖွင့်လှစ်ပေးခဲ့သည်။ ဘွဲ့နှင်းသဘင်အပြင် ပညာရေးဆိုင်ရာ နိုင်ငံတော်အဆင့် အခမ်းအနားများကျင်းပရာ အဆင့်မီ ဘက်စုံသုံး ခန်းမကြီးလည်း ဖြစ်သည်။ အဆောက်အဦ ပုံသဏ္ဌာန်ကို ကျောင်းသားကျောင်းသူများကိုယ်တိုင် မဲပေးရွေးချယ်ခဲ့ကြခြင်းဖြစ်သည်။ ၂၀၂၆ ဩဂုတ် ၃၁ ရက်က ကျင်းပသော ၂၀၂၆ ခုနှစ် တက္ကသိုလ်ဝင်စာမေးပွဲနှင့် စက်မှု၊ စိုက်ပျိုး၊ မွေးမြူရေး တက္ကသိုလ်ဝင်စာမေးပွဲများတွင် ထူးချွန်စွာ အောင်မြင်ခဲ့သည့် ကျောင်းသား၊ ကျောင်းသူများအား ဂုဏ်ပြုဆုချီးမြှင့်ပွဲ ကို ထို ခန်းမကြီး၌ပင် ကျင်းပခဲ့သည်။ [[ဖိုင်:NSA_Hall.webp|thumb|NSA ဘွဲ့နှင်းသဘင်ခန်းမ]] == အခြားသတင်းများ == ၂၀၂၃ မတ် ၁၇ တွင် ၂၀၂၂-၂၀၂၃ ပညာသင်နှစ် Naypyitaw State Academy မှ ကျောင်းသား ကျောင်းသူ ၁,၁၁ ဦးအား China Foundation for Rural Development (CFRD) မှ ပေါက်ဖော်ပညာသင်ဆု ချီးမြှင့်ခဲ့သည်။ <ref>{{Cite web|url=https://www.moi.gov.mm/index.php/news/36706|title=၂၀၂၂-၂၀၂၃ ပညာသင်နှစ် Naypyitaw State Academy မှ ကျောင်းသား ကျောင်းသူ ၁၁၁ ဦးအား ပေါက်ဖော်ပညာသင်ဆု ချီးမြှင့်ပွဲအခမ်းအနားကျင်းပ|publisher=ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာန|accessdate=၂၀၂၅-၇-၁၇}}</ref> == ကိုးကား == {{reflist}} {{မြန်မာနိုင်ငံရှိတက္ကသိုလ်များ}} {{authority control}} [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ တက္ကသိုလ်နှင့်ကောလိပ်များ]] [[Category:နေပြည်တော်]] [[ကဏ္ဍ:၂၀၂၂ ခုနှစ်တွင် မြန်မာနိုင်ငံ၌ တည်ထောင်ဖွဲ့စည်းမှုများ]] 01g488oj1kdoezamzhtu8gwyguqb9ce 1051652 1051649 2026-09-06T18:56:05Z ~2026-48383-68 147876 /* */ final last update 1051652 wikitext text/x-wiki {{Infobox university | name = Naypyitaw State Academy | native_name = နေပြည်တော်တက္ကသိုလ် | native_name_lang = | image =[[File:NSA CONVOCATION.jpg|thumb|Naypyitaw State Academy]] | image_upright = | image_alt = | caption = | latin_name = | other_name = NSA | former_name = <!-- or |former_names= --> | motto =ပညာဧဝ အဓိပတိ | motto_lang = | mottoeng = | type = | established = {{Start date|2022|11|09|df=y}} | closed = <!-- {{End date|YYYY|MM|DD}} --> | founder = <!-- or |founders= --> | parent = [[ပညာရေး ဝန်ကြီးဌာန]] | accreditation = | affiliation = | academic_affiliation = <!-- or |academic_affiliations= --> | endowment = | officer_in_charge = | chancellor = | president = | vice_president = | superintendent = | vice_chancellor = | provost = | rector = | principal = | director = | dean = | academic_staff = | total_staff = | students = <!-- or |enrollment= --> | undergrad = | postgrad = | doctoral = | other_students = <!-- or |other= --> | address = | city = [[နေပြည်တော်]] | state = [[နေပြည်တော်ပြည်ထောင်စုနယ်မြေ]] | country = [[မြန်မာနိုင်ငံ]] | campus_type = | campus_size = <!-- use {{Convert}} --> | language = | colors = <!--or |colours= --> | sporting_affiliations = | sports_nickname = <!--or |athletics_nickname= --> | mascot = <!--or |mascots= --> | sports_free_label = <!-- up to |sports_free_label3= --> | sports_free = | logo = | logo_upright = | logo_alt = | logo_size = | website = {{URL|https://www.nsa.edu.mm/}} | footnotes = | embedded = | pushpin_label_position = }} '''နေပြည်တော်တက္ကသိုလ်''' ({{lang-en|Naypyitaw State Academy}}; အတိုကောက် '''NSA''') သည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ မြို့တော် [[နေပြည်တော်]] တွင် တည်ရှိသော နိုင်ငံပိုင်တက္ကသိုလ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ [[ဇမ္ဗူသီရိမြို့နယ်]]တွင် တည်ရှိသော ထိုတက္ကသိုလ်တွင် [[ဝိဇ္ဇာဘွဲ့|ဝိဇ္ဇာပညာ]]၊ [[သိပ္ပံပညာ]]၊ [[ဥပဒေပညာ]]၊ [[စီးပွားရေးနှင့် ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|စီးပွားရေးပညာ]]၊ [[နေပြည်တော်ဆေးသိပ္ပံပညာမဟာဌာန|ဆေးပညာ]]၊ [[လူမှုရေးရာ ပညာ|လူမှုရေးပညာ]] နှင့် [[အားကစားနှင့် လူငယ်ရေးရာ ဝန်ကြီးဌာန|အားကစားပညာ]] မဟာဌာနများ ပါဝင်သည်။<ref>{{Cite web |date=2022-11-12 |title=Naypyitaw State Academy, A Unique Higher Education Institution |url=https://www.gnlm.com.mm/naypyitaw-state-academy-a-unique-higher-education-institution/ |access-date=2023-03-24 |website=Global New Light Of Myanmar |language=en-US |archive-date=2022-12-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221202235723/https://www.gnlm.com.mm/naypyitaw-state-academy-a-unique-higher-education-institution/ |url-status=live }}</ref><ref name=":0">{{Cite web |title=Myanmar opens new university in capital-Xinhua |url=https://english.news.cn/20221110/5bf1d667ee7d4dd7958fb96177422d1c/c.html |access-date=2023-03-24 |website=english.news.cn |archive-date=2022-11-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221126080324/https://english.news.cn/20221110/5bf1d667ee7d4dd7958fb96177422d1c/c.html |url-status=live }}</ref> သင်ကြားရေးအထောက်အကူပြု စက်ကိရိယာများ၊ ကောင်းမွန်သောသင်ကြားရေးစနစ်များ နှင့် ကျောင်းသားဗဟိုပြုသင်ယူမှုလမ်းစဉ်များကို အကောင်အထည်ဖော်နေသည့် ထိပ်တန်းတက္ကသိုလ်တစ်ခုဖြစ်သည်။ ယခုအခါ နေပြည်တော်တွင် [[နေပြည်တော်တက္ကသိုလ်|NSA]] နှင့် အတူ [[နေပြည်တော်ပိုလီတက္ကနစ်တက္ကသိုလ်|Naypyitaw State Polytechnic University (NSPU]]) ပါ အပြိုင် ထွန်းကားလာသည်။ == နောက်ခံသမိုင်း == [[နေပြည်တော်ပြည်ထောင်စုနယ်မြေ]] တွင်နေထိုင်သည့် ကျောင်းသားကျောင်းသူများ အဝေးသို့သွားရောက်ပညာသင်ယူမှု စရိတ်စက များ သက်သာစေရန် နှင့် အစိုးရဝန်ထမ်းများ၏ သားသမီးများ အဆင့်မြင့်ပညာသင်ကြားနိုင်ရန် ရည်ရွယ်၍ တက္ကသိုလ်ကို ၂၀၂၂ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလ ၉ ရက်နေ့တွင် မြန်မာနိုင်ငံအစိုးရ၏ ခွင့်ပြုချက်ဖြင့် ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။<ref name=":0" /><ref name=":1">{{Cite news |date=2022-11-11 |title=NPT State Academy opened and third year courses will be taught in the 2022-2023 academic year |work=Weekly Eleven |url=https://elevenmyanmar.com/news/npt-state-academy-opened-and-third-year-courses-will-be-taught-in-the-2022-2023-academic-year |access-date=2023-03-24 |archive-date=2022-11-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221111225510/https://elevenmyanmar.com/news/npt-state-academy-opened-and-third-year-courses-will-be-taught-in-the-2022-2023-academic-year |url-status=live }}</ref> [[ဖိုင်:NSA_RC.jpg|thumb|နေပြည်တော်တက္ကသိုလ် အပန်းဖြေစင်တာ[[ဖိုင်:NSAuniform.jpg|thumb|နေပြည်တော်တက္ကသိုလ် ၏ တူညီဝတ်စုံ နမူနာပုံစံ]]]] == ပါမောက္ခချုပ်များ == {| class="wikitable" |+ !စဉ် !အမည် ! !တာဝန်စတင်ခြင်း !ရင်းမြစ် |- |၁။ |ဒေါက်တာနုနုလွင် |ပါမောက္ခချုပ် |{{Start date and age|2025|3|21}} |<ref>{{Cite web|url=https://www.moi.gov.mm/ppd/book/3178|title=၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ မေလ ၂ ရက်ထုတ် အတွဲ (၇၈)၊ အမှတ် (၁၈) ပြန်တမ်းစာစောင်ကို စာပေဗိမာန် စာအုပ်အရောင်းဆိုင်များမှ တစ်ဆင့် စတင်ဖြန့်ချိ e-book|publisher=မြန်မာနိုင်ငံပြန်တမ်း|accessdate=2025-7-13}}</ref> |} === တွဲဖက်ပါ‌မောက္ခချုပ်များ === {| class="wikitable" |+ !စဉ် !အမည် !ရာထူး !တာဝန်စတင်ခြင်း |- |၁။ |ဒေါက်တာအောင်ခင်စိုး |တွဲဖက်ပါ‌မောက္ခချုပ် (သင်တန်းရေးရာ) |လက်ရှိ |- |၂။ |ဒေါက်တာအေးသန္တာစိုး |တွဲဖက်ပါ‌မောက္ခချုပ် (အုပ်ချုပ်မှု) |လက်ရှိ |} == စာပေ ပညာ မဟာဌာန များနှင့် ဌာန များ == {| class="wikitable" |+ !စဉ် !မဟာဌာန !ဌာန !သင်ကြား ပေးသည့် ဘွဲ့များ |- | rowspan="6" |၁။ | rowspan="6" |ဝိဇ္ဇာ ပညာ မဟာဌာန |မြန်မာစာ ဌာန | * BA (Myanmar) * BA (Hons.) (Myanmar) * MA (Myanmar) Future Plan * PhD (Myanmar) Future Plan |- |အင်္ဂလိပ်စာ ဌာန | * BA (English) * BA (Hons) (English) * MA (English) Future Plan |- |ပထဝီဝင် ဌာန | * BA (Geography) * MA (Geography) Future Plan |- |သမိုင်း ဌာန | * BA (History) * MA (History) (Future Plan) |- |နိုင်ငံတကာ ဆက်ဆံရေးပညာ ဌာန | * BA (International Relations) * BA (Hons.) (International Relations) * MA (International Relations) (Future Plan) |- |စိတ်ပညာ ဌာန | * BA (Philosophy) * MA (Philosophy) (Future Plan) |- | rowspan="3" |၂။ | rowspan="3" |သိပ္ပံ ပညာ မဟာဌာန |ဓာတုဗေဒ ဌာန | * BSc (Chemistry) * BSc (Hons.) (Chemistry) * MSc (Chemistry) Future Plan * PhD (Chemistry) Future Plan |- |ရူပ ဗေဒ ဌာန | * BSc (Physics) * BSc (Hons.) (Physics) * MSc (Physics) (Future Plan) * PhD (Physics) (Future Plan) |- |သင်္ချာ ဌာန | * BSc (Maths) * BSc (Hons.) (Maths) * MSc (Maths) Future Plan * PhD (Maths) Future Plan |- | rowspan="4" |၃။ | rowspan="4" |စီးပွားရေးပညာ မဟာဌာန |ဘောဂဗေဒ ဌာန | * BEcon (Economics) * MEcon (Economics) Future Plan * PhD (Economics) Future Plan |- |ဝါဏိဇ္ဇဗေဒ ဌာန | * Bachelor of Commerce - BCom * Bachelor of Commerce (Honours) - BCom (Hons.) * Bachelor of Tourism and Hospitality Management - BTHM * Master of Commerce -MCom * Doctor of Philosophy (Commerce) - PhD (Commerce) - (Future Plan) |- |စီမံခန့်ခွဲမှုပညာ ဌာန | * Bachelor of Business Administration (BBA) * Bachelor of Art (Economics) - BA (Eco) * Diploma in Management and Administration (DMA) (Future Plan) * Executive Master of Business Administration (EMBA) (Future Plan) |- |စာရင်းအင်းပညာ ဌာန | * BEcon (Stats) * BEcon (Hons.) (Stats) * MEcon (Stats) Future Plan * PhD (Stats)Future Plan |- |၄ |ဥပဒေပညာ မဟာဌာန |ဥပဒေပညာ ဌာန | * LL.B * BA (Law) * DBL (Future Plan) * LL.M |- | rowspan="3" |၅ | rowspan="3" |ဆေးပညာ မဟာ ဌာန |ဇီဝဓာတုဗေဒ ဌာန | rowspan="3" | * M.B.,B.S. Degree (Bachelor of Medicine, Bachelor of Surgery) * M.Med.Sc (Anatomy) (Future Plan) * Ph.D (Anatomy) (Future Plan) |- |ဇီဝကမ္မဗေဒ ဌာန |- |ခန္ဓာဗေဒ ဌာန |- |၆ |အားကစားပညာ မဟာဌာန |အားကစားပညာ ဌာန | * BSc (Sports) * MSc (Sports) |- |၇ |လူမှုဝန်ထမ်း မဟာဌာန |လူမှုဝန်ထမ်း ဌာန | - |} == ဘွဲ့နှင်းသဘင်ခန်းမ == နေပြည်တော်တက္ကသိုလ် ဘွဲ့နှင်းသဘင်ခန်းမ ကို ၂၀၂၆ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၀ ရက်နေ့ တွင် နိုင်ငံတော်သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင်က ဖွင့်လှစ်ပေးခဲ့သည်။ ဘွဲ့နှင်းသဘင်အပြင် ပညာရေးဆိုင်ရာ နိုင်ငံတော်အဆင့် အခမ်းအနားများကျင်းပရာ အဆင့်မီ ဘက်စုံသုံး ခန်းမကြီးလည်း ဖြစ်သည်။ အဆောက်အဦ ပုံသဏ္ဌာန်ကို ကျောင်းသားကျောင်းသူများကိုယ်တိုင် မဲပေးရွေးချယ်ခဲ့ကြခြင်းဖြစ်ကြောင်းသိရသည်။ ၂၀၂၆ ဩဂုတ် ၃၁ ရက်က ကျင်းပသော ၂၀၂၆ ခုနှစ် တက္ကသိုလ်ဝင်စာမေးပွဲနှင့် စက်မှု၊ စိုက်ပျိုး၊ မွေးမြူရေး တက္ကသိုလ်ဝင်စာမေးပွဲများတွင် ထူးချွန်စွာ အောင်မြင်ခဲ့သည့် ကျောင်းသား၊ ကျောင်းသူများအား ဂုဏ်ပြုဆုချီးမြှင့်ပွဲ ကို ထို ခန်းမကြီး၌ပင် ကျင်းပခဲ့သည်။ [[ဖိုင်:NSA_convo_Hall.jpg|thumb|ဘွဲ့နှင်းသဘင်ခန်းမ ဖွင့်ပွဲ ကျင်းပနေပုံ]] == အခြားသတင်းများ == ၂၀၂၃ မတ် ၁၇ တွင် ၂၀၂၂-၂၀၂၃ ပညာသင်နှစ် Naypyitaw State Academy မှ ကျောင်းသား ကျောင်းသူ ၁,၁၁ ဦးအား China Foundation for Rural Development (CFRD) မှ ပေါက်ဖော်ပညာသင်ဆု ချီးမြှင့်ခဲ့သည်။ <ref>{{Cite web|url=https://www.moi.gov.mm/index.php/news/36706|title=၂၀၂၂-၂၀၂၃ ပညာသင်နှစ် Naypyitaw State Academy မှ ကျောင်းသား ကျောင်းသူ ၁၁၁ ဦးအား ပေါက်ဖော်ပညာသင်ဆု ချီးမြှင့်ပွဲအခမ်းအနားကျင်းပ|publisher=ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာန|accessdate=၂၀၂၅-၇-၁၇}}</ref> == ကိုးကား == {{reflist}} {{မြန်မာနိုင်ငံရှိတက္ကသိုလ်များ}} {{authority control}} [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ တက္ကသိုလ်နှင့်ကောလိပ်များ]] [[Category:နေပြည်တော်]] [[ကဏ္ဍ:၂၀၂၂ ခုနှစ်တွင် မြန်မာနိုင်ငံ၌ တည်ထောင်ဖွဲ့စည်းမှုများ]] fyd5azr2z7uti96agfzvvb4ylbppijv 1051653 1051652 2026-09-06T19:25:26Z CommonsDelinker 115 Removing [[:c:File:NSA_convo_Hall.jpg|NSA_convo_Hall.jpg]], it has been deleted from Commons by [[:c:User:Didym|Didym]] because: Copyright violation; see [[:c:COM:Licensing|Commons:Licensing]] ([[:c:COM:CSD#F1|F1]]). 1051653 wikitext text/x-wiki {{Infobox university | name = Naypyitaw State Academy | native_name = နေပြည်တော်တက္ကသိုလ် | native_name_lang = | image =[[File:NSA CONVOCATION.jpg|thumb|Naypyitaw State Academy]] | image_upright = | image_alt = | caption = | latin_name = | other_name = NSA | former_name = <!-- or |former_names= --> | motto =ပညာဧဝ အဓိပတိ | motto_lang = | mottoeng = | type = | established = {{Start date|2022|11|09|df=y}} | closed = <!-- {{End date|YYYY|MM|DD}} --> | founder = <!-- or |founders= --> | parent = [[ပညာရေး ဝန်ကြီးဌာန]] | accreditation = | affiliation = | academic_affiliation = <!-- or |academic_affiliations= --> | endowment = | officer_in_charge = | chancellor = | president = | vice_president = | superintendent = | vice_chancellor = | provost = | rector = | principal = | director = | dean = | academic_staff = | total_staff = | students = <!-- or |enrollment= --> | undergrad = | postgrad = | doctoral = | other_students = <!-- or |other= --> | address = | city = [[နေပြည်တော်]] | state = [[နေပြည်တော်ပြည်ထောင်စုနယ်မြေ]] | country = [[မြန်မာနိုင်ငံ]] | campus_type = | campus_size = <!-- use {{Convert}} --> | language = | colors = <!--or |colours= --> | sporting_affiliations = | sports_nickname = <!--or |athletics_nickname= --> | mascot = <!--or |mascots= --> | sports_free_label = <!-- up to |sports_free_label3= --> | sports_free = | logo = | logo_upright = | logo_alt = | logo_size = | website = {{URL|https://www.nsa.edu.mm/}} | footnotes = | embedded = | pushpin_label_position = }} '''နေပြည်တော်တက္ကသိုလ်''' ({{lang-en|Naypyitaw State Academy}}; အတိုကောက် '''NSA''') သည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ မြို့တော် [[နေပြည်တော်]] တွင် တည်ရှိသော နိုင်ငံပိုင်တက္ကသိုလ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ [[ဇမ္ဗူသီရိမြို့နယ်]]တွင် တည်ရှိသော ထိုတက္ကသိုလ်တွင် [[ဝိဇ္ဇာဘွဲ့|ဝိဇ္ဇာပညာ]]၊ [[သိပ္ပံပညာ]]၊ [[ဥပဒေပညာ]]၊ [[စီးပွားရေးနှင့် ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|စီးပွားရေးပညာ]]၊ [[နေပြည်တော်ဆေးသိပ္ပံပညာမဟာဌာန|ဆေးပညာ]]၊ [[လူမှုရေးရာ ပညာ|လူမှုရေးပညာ]] နှင့် [[အားကစားနှင့် လူငယ်ရေးရာ ဝန်ကြီးဌာန|အားကစားပညာ]] မဟာဌာနများ ပါဝင်သည်။<ref>{{Cite web |date=2022-11-12 |title=Naypyitaw State Academy, A Unique Higher Education Institution |url=https://www.gnlm.com.mm/naypyitaw-state-academy-a-unique-higher-education-institution/ |access-date=2023-03-24 |website=Global New Light Of Myanmar |language=en-US |archive-date=2022-12-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221202235723/https://www.gnlm.com.mm/naypyitaw-state-academy-a-unique-higher-education-institution/ |url-status=live }}</ref><ref name=":0">{{Cite web |title=Myanmar opens new university in capital-Xinhua |url=https://english.news.cn/20221110/5bf1d667ee7d4dd7958fb96177422d1c/c.html |access-date=2023-03-24 |website=english.news.cn |archive-date=2022-11-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221126080324/https://english.news.cn/20221110/5bf1d667ee7d4dd7958fb96177422d1c/c.html |url-status=live }}</ref> သင်ကြားရေးအထောက်အကူပြု စက်ကိရိယာများ၊ ကောင်းမွန်သောသင်ကြားရေးစနစ်များ နှင့် ကျောင်းသားဗဟိုပြုသင်ယူမှုလမ်းစဉ်များကို အကောင်အထည်ဖော်နေသည့် ထိပ်တန်းတက္ကသိုလ်တစ်ခုဖြစ်သည်။ ယခုအခါ နေပြည်တော်တွင် [[နေပြည်တော်တက္ကသိုလ်|NSA]] နှင့် အတူ [[နေပြည်တော်ပိုလီတက္ကနစ်တက္ကသိုလ်|Naypyitaw State Polytechnic University (NSPU]]) ပါ အပြိုင် ထွန်းကားလာသည်။ == နောက်ခံသမိုင်း == [[နေပြည်တော်ပြည်ထောင်စုနယ်မြေ]] တွင်နေထိုင်သည့် ကျောင်းသားကျောင်းသူများ အဝေးသို့သွားရောက်ပညာသင်ယူမှု စရိတ်စက များ သက်သာစေရန် နှင့် အစိုးရဝန်ထမ်းများ၏ သားသမီးများ အဆင့်မြင့်ပညာသင်ကြားနိုင်ရန် ရည်ရွယ်၍ တက္ကသိုလ်ကို ၂၀၂၂ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလ ၉ ရက်နေ့တွင် မြန်မာနိုင်ငံအစိုးရ၏ ခွင့်ပြုချက်ဖြင့် ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။<ref name=":0" /><ref name=":1">{{Cite news |date=2022-11-11 |title=NPT State Academy opened and third year courses will be taught in the 2022-2023 academic year |work=Weekly Eleven |url=https://elevenmyanmar.com/news/npt-state-academy-opened-and-third-year-courses-will-be-taught-in-the-2022-2023-academic-year |access-date=2023-03-24 |archive-date=2022-11-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221111225510/https://elevenmyanmar.com/news/npt-state-academy-opened-and-third-year-courses-will-be-taught-in-the-2022-2023-academic-year |url-status=live }}</ref> [[ဖိုင်:NSA_RC.jpg|thumb|နေပြည်တော်တက္ကသိုလ် အပန်းဖြေစင်တာ[[ဖိုင်:NSAuniform.jpg|thumb|နေပြည်တော်တက္ကသိုလ် ၏ တူညီဝတ်စုံ နမူနာပုံစံ]]]] == ပါမောက္ခချုပ်များ == {| class="wikitable" |+ !စဉ် !အမည် ! !တာဝန်စတင်ခြင်း !ရင်းမြစ် |- |၁။ |ဒေါက်တာနုနုလွင် |ပါမောက္ခချုပ် |{{Start date and age|2025|3|21}} |<ref>{{Cite web|url=https://www.moi.gov.mm/ppd/book/3178|title=၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ မေလ ၂ ရက်ထုတ် အတွဲ (၇၈)၊ အမှတ် (၁၈) ပြန်တမ်းစာစောင်ကို စာပေဗိမာန် စာအုပ်အရောင်းဆိုင်များမှ တစ်ဆင့် စတင်ဖြန့်ချိ e-book|publisher=မြန်မာနိုင်ငံပြန်တမ်း|accessdate=2025-7-13}}</ref> |} === တွဲဖက်ပါ‌မောက္ခချုပ်များ === {| class="wikitable" |+ !စဉ် !အမည် !ရာထူး !တာဝန်စတင်ခြင်း |- |၁။ |ဒေါက်တာအောင်ခင်စိုး |တွဲဖက်ပါ‌မောက္ခချုပ် (သင်တန်းရေးရာ) |လက်ရှိ |- |၂။ |ဒေါက်တာအေးသန္တာစိုး |တွဲဖက်ပါ‌မောက္ခချုပ် (အုပ်ချုပ်မှု) |လက်ရှိ |} == စာပေ ပညာ မဟာဌာန များနှင့် ဌာန များ == {| class="wikitable" |+ !စဉ် !မဟာဌာန !ဌာန !သင်ကြား ပေးသည့် ဘွဲ့များ |- | rowspan="6" |၁။ | rowspan="6" |ဝိဇ္ဇာ ပညာ မဟာဌာန |မြန်မာစာ ဌာန | * BA (Myanmar) * BA (Hons.) (Myanmar) * MA (Myanmar) Future Plan * PhD (Myanmar) Future Plan |- |အင်္ဂလိပ်စာ ဌာန | * BA (English) * BA (Hons) (English) * MA (English) Future Plan |- |ပထဝီဝင် ဌာန | * BA (Geography) * MA (Geography) Future Plan |- |သမိုင်း ဌာန | * BA (History) * MA (History) (Future Plan) |- |နိုင်ငံတကာ ဆက်ဆံရေးပညာ ဌာန | * BA (International Relations) * BA (Hons.) (International Relations) * MA (International Relations) (Future Plan) |- |စိတ်ပညာ ဌာန | * BA (Philosophy) * MA (Philosophy) (Future Plan) |- | rowspan="3" |၂။ | rowspan="3" |သိပ္ပံ ပညာ မဟာဌာန |ဓာတုဗေဒ ဌာန | * BSc (Chemistry) * BSc (Hons.) (Chemistry) * MSc (Chemistry) Future Plan * PhD (Chemistry) Future Plan |- |ရူပ ဗေဒ ဌာန | * BSc (Physics) * BSc (Hons.) (Physics) * MSc (Physics) (Future Plan) * PhD (Physics) (Future Plan) |- |သင်္ချာ ဌာန | * BSc (Maths) * BSc (Hons.) (Maths) * MSc (Maths) Future Plan * PhD (Maths) Future Plan |- | rowspan="4" |၃။ | rowspan="4" |စီးပွားရေးပညာ မဟာဌာန |ဘောဂဗေဒ ဌာန | * BEcon (Economics) * MEcon (Economics) Future Plan * PhD (Economics) Future Plan |- |ဝါဏိဇ္ဇဗေဒ ဌာန | * Bachelor of Commerce - BCom * Bachelor of Commerce (Honours) - BCom (Hons.) * Bachelor of Tourism and Hospitality Management - BTHM * Master of Commerce -MCom * Doctor of Philosophy (Commerce) - PhD (Commerce) - (Future Plan) |- |စီမံခန့်ခွဲမှုပညာ ဌာန | * Bachelor of Business Administration (BBA) * Bachelor of Art (Economics) - BA (Eco) * Diploma in Management and Administration (DMA) (Future Plan) * Executive Master of Business Administration (EMBA) (Future Plan) |- |စာရင်းအင်းပညာ ဌာန | * BEcon (Stats) * BEcon (Hons.) (Stats) * MEcon (Stats) Future Plan * PhD (Stats)Future Plan |- |၄ |ဥပဒေပညာ မဟာဌာန |ဥပဒေပညာ ဌာန | * LL.B * BA (Law) * DBL (Future Plan) * LL.M |- | rowspan="3" |၅ | rowspan="3" |ဆေးပညာ မဟာ ဌာန |ဇီဝဓာတုဗေဒ ဌာန | rowspan="3" | * M.B.,B.S. Degree (Bachelor of Medicine, Bachelor of Surgery) * M.Med.Sc (Anatomy) (Future Plan) * Ph.D (Anatomy) (Future Plan) |- |ဇီဝကမ္မဗေဒ ဌာန |- |ခန္ဓာဗေဒ ဌာန |- |၆ |အားကစားပညာ မဟာဌာန |အားကစားပညာ ဌာန | * BSc (Sports) * MSc (Sports) |- |၇ |လူမှုဝန်ထမ်း မဟာဌာန |လူမှုဝန်ထမ်း ဌာန | - |} == ဘွဲ့နှင်းသဘင်ခန်းမ == နေပြည်တော်တက္ကသိုလ် ဘွဲ့နှင်းသဘင်ခန်းမ ကို ၂၀၂၆ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၀ ရက်နေ့ တွင် နိုင်ငံတော်သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင်က ဖွင့်လှစ်ပေးခဲ့သည်။ ဘွဲ့နှင်းသဘင်အပြင် ပညာရေးဆိုင်ရာ နိုင်ငံတော်အဆင့် အခမ်းအနားများကျင်းပရာ အဆင့်မီ ဘက်စုံသုံး ခန်းမကြီးလည်း ဖြစ်သည်။ အဆောက်အဦ ပုံသဏ္ဌာန်ကို ကျောင်းသားကျောင်းသူများကိုယ်တိုင် မဲပေးရွေးချယ်ခဲ့ကြခြင်းဖြစ်ကြောင်းသိရသည်။ ၂၀၂၆ ဩဂုတ် ၃၁ ရက်က ကျင်းပသော ၂၀၂၆ ခုနှစ် တက္ကသိုလ်ဝင်စာမေးပွဲနှင့် စက်မှု၊ စိုက်ပျိုး၊ မွေးမြူရေး တက္ကသိုလ်ဝင်စာမေးပွဲများတွင် ထူးချွန်စွာ အောင်မြင်ခဲ့သည့် ကျောင်းသား၊ ကျောင်းသူများအား ဂုဏ်ပြုဆုချီးမြှင့်ပွဲ ကို ထို ခန်းမကြီး၌ပင် ကျင်းပခဲ့သည်။ == အခြားသတင်းများ == ၂၀၂၃ မတ် ၁၇ တွင် ၂၀၂၂-၂၀၂၃ ပညာသင်နှစ် Naypyitaw State Academy မှ ကျောင်းသား ကျောင်းသူ ၁,၁၁ ဦးအား China Foundation for Rural Development (CFRD) မှ ပေါက်ဖော်ပညာသင်ဆု ချီးမြှင့်ခဲ့သည်။ <ref>{{Cite web|url=https://www.moi.gov.mm/index.php/news/36706|title=၂၀၂၂-၂၀၂၃ ပညာသင်နှစ် Naypyitaw State Academy မှ ကျောင်းသား ကျောင်းသူ ၁၁၁ ဦးအား ပေါက်ဖော်ပညာသင်ဆု ချီးမြှင့်ပွဲအခမ်းအနားကျင်းပ|publisher=ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာန|accessdate=၂၀၂၅-၇-၁၇}}</ref> == ကိုးကား == {{reflist}} {{မြန်မာနိုင်ငံရှိတက္ကသိုလ်များ}} {{authority control}} [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ တက္ကသိုလ်နှင့်ကောလိပ်များ]] [[Category:နေပြည်တော်]] [[ကဏ္ဍ:၂၀၂၂ ခုနှစ်တွင် မြန်မာနိုင်ငံ၌ တည်ထောင်ဖွဲ့စည်းမှုများ]] p2vdvvh3ygshrqh1tkildhvxklsgkr5 1051654 1051653 2026-09-06T19:25:30Z CommonsDelinker 115 Removing [[:c:File:NSA_CONVOCATION.jpg|NSA_CONVOCATION.jpg]], it has been deleted from Commons by [[:c:User:Didym|Didym]] because: Copyright violation; see [[:c:COM:Licensing|Commons:Licensing]] ([[:c:COM:CSD#F1|F1]]). 1051654 wikitext text/x-wiki {{Infobox university | name = Naypyitaw State Academy | native_name = နေပြည်တော်တက္ကသိုလ် | native_name_lang = | image = | image_upright = | image_alt = | caption = | latin_name = | other_name = NSA | former_name = <!-- or |former_names= --> | motto =ပညာဧဝ အဓိပတိ | motto_lang = | mottoeng = | type = | established = {{Start date|2022|11|09|df=y}} | closed = <!-- {{End date|YYYY|MM|DD}} --> | founder = <!-- or |founders= --> | parent = [[ပညာရေး ဝန်ကြီးဌာန]] | accreditation = | affiliation = | academic_affiliation = <!-- or |academic_affiliations= --> | endowment = | officer_in_charge = | chancellor = | president = | vice_president = | superintendent = | vice_chancellor = | provost = | rector = | principal = | director = | dean = | academic_staff = | total_staff = | students = <!-- or |enrollment= --> | undergrad = | postgrad = | doctoral = | other_students = <!-- or |other= --> | address = | city = [[နေပြည်တော်]] | state = [[နေပြည်တော်ပြည်ထောင်စုနယ်မြေ]] | country = [[မြန်မာနိုင်ငံ]] | campus_type = | campus_size = <!-- use {{Convert}} --> | language = | colors = <!--or |colours= --> | sporting_affiliations = | sports_nickname = <!--or |athletics_nickname= --> | mascot = <!--or |mascots= --> | sports_free_label = <!-- up to |sports_free_label3= --> | sports_free = | logo = | logo_upright = | logo_alt = | logo_size = | website = {{URL|https://www.nsa.edu.mm/}} | footnotes = | embedded = | pushpin_label_position = }} '''နေပြည်တော်တက္ကသိုလ်''' ({{lang-en|Naypyitaw State Academy}}; အတိုကောက် '''NSA''') သည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ မြို့တော် [[နေပြည်တော်]] တွင် တည်ရှိသော နိုင်ငံပိုင်တက္ကသိုလ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ [[ဇမ္ဗူသီရိမြို့နယ်]]တွင် တည်ရှိသော ထိုတက္ကသိုလ်တွင် [[ဝိဇ္ဇာဘွဲ့|ဝိဇ္ဇာပညာ]]၊ [[သိပ္ပံပညာ]]၊ [[ဥပဒေပညာ]]၊ [[စီးပွားရေးနှင့် ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|စီးပွားရေးပညာ]]၊ [[နေပြည်တော်ဆေးသိပ္ပံပညာမဟာဌာန|ဆေးပညာ]]၊ [[လူမှုရေးရာ ပညာ|လူမှုရေးပညာ]] နှင့် [[အားကစားနှင့် လူငယ်ရေးရာ ဝန်ကြီးဌာန|အားကစားပညာ]] မဟာဌာနများ ပါဝင်သည်။<ref>{{Cite web |date=2022-11-12 |title=Naypyitaw State Academy, A Unique Higher Education Institution |url=https://www.gnlm.com.mm/naypyitaw-state-academy-a-unique-higher-education-institution/ |access-date=2023-03-24 |website=Global New Light Of Myanmar |language=en-US |archive-date=2022-12-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221202235723/https://www.gnlm.com.mm/naypyitaw-state-academy-a-unique-higher-education-institution/ |url-status=live }}</ref><ref name=":0">{{Cite web |title=Myanmar opens new university in capital-Xinhua |url=https://english.news.cn/20221110/5bf1d667ee7d4dd7958fb96177422d1c/c.html |access-date=2023-03-24 |website=english.news.cn |archive-date=2022-11-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221126080324/https://english.news.cn/20221110/5bf1d667ee7d4dd7958fb96177422d1c/c.html |url-status=live }}</ref> သင်ကြားရေးအထောက်အကူပြု စက်ကိရိယာများ၊ ကောင်းမွန်သောသင်ကြားရေးစနစ်များ နှင့် ကျောင်းသားဗဟိုပြုသင်ယူမှုလမ်းစဉ်များကို အကောင်အထည်ဖော်နေသည့် ထိပ်တန်းတက္ကသိုလ်တစ်ခုဖြစ်သည်။ ယခုအခါ နေပြည်တော်တွင် [[နေပြည်တော်တက္ကသိုလ်|NSA]] နှင့် အတူ [[နေပြည်တော်ပိုလီတက္ကနစ်တက္ကသိုလ်|Naypyitaw State Polytechnic University (NSPU]]) ပါ အပြိုင် ထွန်းကားလာသည်။ == နောက်ခံသမိုင်း == [[နေပြည်တော်ပြည်ထောင်စုနယ်မြေ]] တွင်နေထိုင်သည့် ကျောင်းသားကျောင်းသူများ အဝေးသို့သွားရောက်ပညာသင်ယူမှု စရိတ်စက များ သက်သာစေရန် နှင့် အစိုးရဝန်ထမ်းများ၏ သားသမီးများ အဆင့်မြင့်ပညာသင်ကြားနိုင်ရန် ရည်ရွယ်၍ တက္ကသိုလ်ကို ၂၀၂၂ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလ ၉ ရက်နေ့တွင် မြန်မာနိုင်ငံအစိုးရ၏ ခွင့်ပြုချက်ဖြင့် ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။<ref name=":0" /><ref name=":1">{{Cite news |date=2022-11-11 |title=NPT State Academy opened and third year courses will be taught in the 2022-2023 academic year |work=Weekly Eleven |url=https://elevenmyanmar.com/news/npt-state-academy-opened-and-third-year-courses-will-be-taught-in-the-2022-2023-academic-year |access-date=2023-03-24 |archive-date=2022-11-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221111225510/https://elevenmyanmar.com/news/npt-state-academy-opened-and-third-year-courses-will-be-taught-in-the-2022-2023-academic-year |url-status=live }}</ref> [[ဖိုင်:NSA_RC.jpg|thumb|နေပြည်တော်တက္ကသိုလ် အပန်းဖြေစင်တာ[[ဖိုင်:NSAuniform.jpg|thumb|နေပြည်တော်တက္ကသိုလ် ၏ တူညီဝတ်စုံ နမူနာပုံစံ]]]] == ပါမောက္ခချုပ်များ == {| class="wikitable" |+ !စဉ် !အမည် ! !တာဝန်စတင်ခြင်း !ရင်းမြစ် |- |၁။ |ဒေါက်တာနုနုလွင် |ပါမောက္ခချုပ် |{{Start date and age|2025|3|21}} |<ref>{{Cite web|url=https://www.moi.gov.mm/ppd/book/3178|title=၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ မေလ ၂ ရက်ထုတ် အတွဲ (၇၈)၊ အမှတ် (၁၈) ပြန်တမ်းစာစောင်ကို စာပေဗိမာန် စာအုပ်အရောင်းဆိုင်များမှ တစ်ဆင့် စတင်ဖြန့်ချိ e-book|publisher=မြန်မာနိုင်ငံပြန်တမ်း|accessdate=2025-7-13}}</ref> |} === တွဲဖက်ပါ‌မောက္ခချုပ်များ === {| class="wikitable" |+ !စဉ် !အမည် !ရာထူး !တာဝန်စတင်ခြင်း |- |၁။ |ဒေါက်တာအောင်ခင်စိုး |တွဲဖက်ပါ‌မောက္ခချုပ် (သင်တန်းရေးရာ) |လက်ရှိ |- |၂။ |ဒေါက်တာအေးသန္တာစိုး |တွဲဖက်ပါ‌မောက္ခချုပ် (အုပ်ချုပ်မှု) |လက်ရှိ |} == စာပေ ပညာ မဟာဌာန များနှင့် ဌာန များ == {| class="wikitable" |+ !စဉ် !မဟာဌာန !ဌာန !သင်ကြား ပေးသည့် ဘွဲ့များ |- | rowspan="6" |၁။ | rowspan="6" |ဝိဇ္ဇာ ပညာ မဟာဌာန |မြန်မာစာ ဌာန | * BA (Myanmar) * BA (Hons.) (Myanmar) * MA (Myanmar) Future Plan * PhD (Myanmar) Future Plan |- |အင်္ဂလိပ်စာ ဌာန | * BA (English) * BA (Hons) (English) * MA (English) Future Plan |- |ပထဝီဝင် ဌာန | * BA (Geography) * MA (Geography) Future Plan |- |သမိုင်း ဌာန | * BA (History) * MA (History) (Future Plan) |- |နိုင်ငံတကာ ဆက်ဆံရေးပညာ ဌာန | * BA (International Relations) * BA (Hons.) (International Relations) * MA (International Relations) (Future Plan) |- |စိတ်ပညာ ဌာန | * BA (Philosophy) * MA (Philosophy) (Future Plan) |- | rowspan="3" |၂။ | rowspan="3" |သိပ္ပံ ပညာ မဟာဌာန |ဓာတုဗေဒ ဌာန | * BSc (Chemistry) * BSc (Hons.) (Chemistry) * MSc (Chemistry) Future Plan * PhD (Chemistry) Future Plan |- |ရူပ ဗေဒ ဌာန | * BSc (Physics) * BSc (Hons.) (Physics) * MSc (Physics) (Future Plan) * PhD (Physics) (Future Plan) |- |သင်္ချာ ဌာန | * BSc (Maths) * BSc (Hons.) (Maths) * MSc (Maths) Future Plan * PhD (Maths) Future Plan |- | rowspan="4" |၃။ | rowspan="4" |စီးပွားရေးပညာ မဟာဌာန |ဘောဂဗေဒ ဌာန | * BEcon (Economics) * MEcon (Economics) Future Plan * PhD (Economics) Future Plan |- |ဝါဏိဇ္ဇဗေဒ ဌာန | * Bachelor of Commerce - BCom * Bachelor of Commerce (Honours) - BCom (Hons.) * Bachelor of Tourism and Hospitality Management - BTHM * Master of Commerce -MCom * Doctor of Philosophy (Commerce) - PhD (Commerce) - (Future Plan) |- |စီမံခန့်ခွဲမှုပညာ ဌာန | * Bachelor of Business Administration (BBA) * Bachelor of Art (Economics) - BA (Eco) * Diploma in Management and Administration (DMA) (Future Plan) * Executive Master of Business Administration (EMBA) (Future Plan) |- |စာရင်းအင်းပညာ ဌာန | * BEcon (Stats) * BEcon (Hons.) (Stats) * MEcon (Stats) Future Plan * PhD (Stats)Future Plan |- |၄ |ဥပဒေပညာ မဟာဌာန |ဥပဒေပညာ ဌာန | * LL.B * BA (Law) * DBL (Future Plan) * LL.M |- | rowspan="3" |၅ | rowspan="3" |ဆေးပညာ မဟာ ဌာန |ဇီဝဓာတုဗေဒ ဌာန | rowspan="3" | * M.B.,B.S. Degree (Bachelor of Medicine, Bachelor of Surgery) * M.Med.Sc (Anatomy) (Future Plan) * Ph.D (Anatomy) (Future Plan) |- |ဇီဝကမ္မဗေဒ ဌာန |- |ခန္ဓာဗေဒ ဌာန |- |၆ |အားကစားပညာ မဟာဌာန |အားကစားပညာ ဌာန | * BSc (Sports) * MSc (Sports) |- |၇ |လူမှုဝန်ထမ်း မဟာဌာန |လူမှုဝန်ထမ်း ဌာန | - |} == ဘွဲ့နှင်းသဘင်ခန်းမ == နေပြည်တော်တက္ကသိုလ် ဘွဲ့နှင်းသဘင်ခန်းမ ကို ၂၀၂၆ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၀ ရက်နေ့ တွင် နိုင်ငံတော်သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင်က ဖွင့်လှစ်ပေးခဲ့သည်။ ဘွဲ့နှင်းသဘင်အပြင် ပညာရေးဆိုင်ရာ နိုင်ငံတော်အဆင့် အခမ်းအနားများကျင်းပရာ အဆင့်မီ ဘက်စုံသုံး ခန်းမကြီးလည်း ဖြစ်သည်။ အဆောက်အဦ ပုံသဏ္ဌာန်ကို ကျောင်းသားကျောင်းသူများကိုယ်တိုင် မဲပေးရွေးချယ်ခဲ့ကြခြင်းဖြစ်ကြောင်းသိရသည်။ ၂၀၂၆ ဩဂုတ် ၃၁ ရက်က ကျင်းပသော ၂၀၂၆ ခုနှစ် တက္ကသိုလ်ဝင်စာမေးပွဲနှင့် စက်မှု၊ စိုက်ပျိုး၊ မွေးမြူရေး တက္ကသိုလ်ဝင်စာမေးပွဲများတွင် ထူးချွန်စွာ အောင်မြင်ခဲ့သည့် ကျောင်းသား၊ ကျောင်းသူများအား ဂုဏ်ပြုဆုချီးမြှင့်ပွဲ ကို ထို ခန်းမကြီး၌ပင် ကျင်းပခဲ့သည်။ == အခြားသတင်းများ == ၂၀၂၃ မတ် ၁၇ တွင် ၂၀၂၂-၂၀၂၃ ပညာသင်နှစ် Naypyitaw State Academy မှ ကျောင်းသား ကျောင်းသူ ၁,၁၁ ဦးအား China Foundation for Rural Development (CFRD) မှ ပေါက်ဖော်ပညာသင်ဆု ချီးမြှင့်ခဲ့သည်။ <ref>{{Cite web|url=https://www.moi.gov.mm/index.php/news/36706|title=၂၀၂၂-၂၀၂၃ ပညာသင်နှစ် Naypyitaw State Academy မှ ကျောင်းသား ကျောင်းသူ ၁၁၁ ဦးအား ပေါက်ဖော်ပညာသင်ဆု ချီးမြှင့်ပွဲအခမ်းအနားကျင်းပ|publisher=ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာန|accessdate=၂၀၂၅-၇-၁၇}}</ref> == ကိုးကား == {{reflist}} {{မြန်မာနိုင်ငံရှိတက္ကသိုလ်များ}} {{authority control}} [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ တက္ကသိုလ်နှင့်ကောလိပ်များ]] [[Category:နေပြည်တော်]] [[ကဏ္ဍ:၂၀၂၂ ခုနှစ်တွင် မြန်မာနိုင်ငံ၌ တည်ထောင်ဖွဲ့စည်းမှုများ]] 74ab93lyu2iv2xgvfgdmin1s0z7ihw1 1051655 1051654 2026-09-06T19:25:34Z CommonsDelinker 115 Removing [[:c:File:NSAuniform.jpg|NSAuniform.jpg]], it has been deleted from Commons by [[:c:User:Didym|Didym]] because: Copyright violation; see [[:c:COM:Licensing|Commons:Licensing]] ([[:c:COM:CSD#F1|F1]]). 1051655 wikitext text/x-wiki {{Infobox university | name = Naypyitaw State Academy | native_name = နေပြည်တော်တက္ကသိုလ် | native_name_lang = | image = | image_upright = | image_alt = | caption = | latin_name = | other_name = NSA | former_name = <!-- or |former_names= --> | motto =ပညာဧဝ အဓိပတိ | motto_lang = | mottoeng = | type = | established = {{Start date|2022|11|09|df=y}} | closed = <!-- {{End date|YYYY|MM|DD}} --> | founder = <!-- or |founders= --> | parent = [[ပညာရေး ဝန်ကြီးဌာန]] | accreditation = | affiliation = | academic_affiliation = <!-- or |academic_affiliations= --> | endowment = | officer_in_charge = | chancellor = | president = | vice_president = | superintendent = | vice_chancellor = | provost = | rector = | principal = | director = | dean = | academic_staff = | total_staff = | students = <!-- or |enrollment= --> | undergrad = | postgrad = | doctoral = | other_students = <!-- or |other= --> | address = | city = [[နေပြည်တော်]] | state = [[နေပြည်တော်ပြည်ထောင်စုနယ်မြေ]] | country = [[မြန်မာနိုင်ငံ]] | campus_type = | campus_size = <!-- use {{Convert}} --> | language = | colors = <!--or |colours= --> | sporting_affiliations = | sports_nickname = <!--or |athletics_nickname= --> | mascot = <!--or |mascots= --> | sports_free_label = <!-- up to |sports_free_label3= --> | sports_free = | logo = | logo_upright = | logo_alt = | logo_size = | website = {{URL|https://www.nsa.edu.mm/}} | footnotes = | embedded = | pushpin_label_position = }} '''နေပြည်တော်တက္ကသိုလ်''' ({{lang-en|Naypyitaw State Academy}}; အတိုကောက် '''NSA''') သည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ မြို့တော် [[နေပြည်တော်]] တွင် တည်ရှိသော နိုင်ငံပိုင်တက္ကသိုလ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ [[ဇမ္ဗူသီရိမြို့နယ်]]တွင် တည်ရှိသော ထိုတက္ကသိုလ်တွင် [[ဝိဇ္ဇာဘွဲ့|ဝိဇ္ဇာပညာ]]၊ [[သိပ္ပံပညာ]]၊ [[ဥပဒေပညာ]]၊ [[စီးပွားရေးနှင့် ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|စီးပွားရေးပညာ]]၊ [[နေပြည်တော်ဆေးသိပ္ပံပညာမဟာဌာန|ဆေးပညာ]]၊ [[လူမှုရေးရာ ပညာ|လူမှုရေးပညာ]] နှင့် [[အားကစားနှင့် လူငယ်ရေးရာ ဝန်ကြီးဌာန|အားကစားပညာ]] မဟာဌာနများ ပါဝင်သည်။<ref>{{Cite web |date=2022-11-12 |title=Naypyitaw State Academy, A Unique Higher Education Institution |url=https://www.gnlm.com.mm/naypyitaw-state-academy-a-unique-higher-education-institution/ |access-date=2023-03-24 |website=Global New Light Of Myanmar |language=en-US |archive-date=2022-12-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221202235723/https://www.gnlm.com.mm/naypyitaw-state-academy-a-unique-higher-education-institution/ |url-status=live }}</ref><ref name=":0">{{Cite web |title=Myanmar opens new university in capital-Xinhua |url=https://english.news.cn/20221110/5bf1d667ee7d4dd7958fb96177422d1c/c.html |access-date=2023-03-24 |website=english.news.cn |archive-date=2022-11-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221126080324/https://english.news.cn/20221110/5bf1d667ee7d4dd7958fb96177422d1c/c.html |url-status=live }}</ref> သင်ကြားရေးအထောက်အကူပြု စက်ကိရိယာများ၊ ကောင်းမွန်သောသင်ကြားရေးစနစ်များ နှင့် ကျောင်းသားဗဟိုပြုသင်ယူမှုလမ်းစဉ်များကို အကောင်အထည်ဖော်နေသည့် ထိပ်တန်းတက္ကသိုလ်တစ်ခုဖြစ်သည်။ ယခုအခါ နေပြည်တော်တွင် [[နေပြည်တော်တက္ကသိုလ်|NSA]] နှင့် အတူ [[နေပြည်တော်ပိုလီတက္ကနစ်တက္ကသိုလ်|Naypyitaw State Polytechnic University (NSPU]]) ပါ အပြိုင် ထွန်းကားလာသည်။ == နောက်ခံသမိုင်း == [[နေပြည်တော်ပြည်ထောင်စုနယ်မြေ]] တွင်နေထိုင်သည့် ကျောင်းသားကျောင်းသူများ အဝေးသို့သွားရောက်ပညာသင်ယူမှု စရိတ်စက များ သက်သာစေရန် နှင့် အစိုးရဝန်ထမ်းများ၏ သားသမီးများ အဆင့်မြင့်ပညာသင်ကြားနိုင်ရန် ရည်ရွယ်၍ တက္ကသိုလ်ကို ၂၀၂၂ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလ ၉ ရက်နေ့တွင် မြန်မာနိုင်ငံအစိုးရ၏ ခွင့်ပြုချက်ဖြင့် ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။<ref name=":0" /><ref name=":1">{{Cite news |date=2022-11-11 |title=NPT State Academy opened and third year courses will be taught in the 2022-2023 academic year |work=Weekly Eleven |url=https://elevenmyanmar.com/news/npt-state-academy-opened-and-third-year-courses-will-be-taught-in-the-2022-2023-academic-year |access-date=2023-03-24 |archive-date=2022-11-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221111225510/https://elevenmyanmar.com/news/npt-state-academy-opened-and-third-year-courses-will-be-taught-in-the-2022-2023-academic-year |url-status=live }}</ref> [[ဖိုင်:NSA_RC.jpg|thumb|နေပြည်တော်တက္ကသိုလ် အပန်းဖြေစင်တာ ]] == ပါမောက္ခချုပ်များ == {| class="wikitable" |+ !စဉ် !အမည် ! !တာဝန်စတင်ခြင်း !ရင်းမြစ် |- |၁။ |ဒေါက်တာနုနုလွင် |ပါမောက္ခချုပ် |{{Start date and age|2025|3|21}} |<ref>{{Cite web|url=https://www.moi.gov.mm/ppd/book/3178|title=၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ မေလ ၂ ရက်ထုတ် အတွဲ (၇၈)၊ အမှတ် (၁၈) ပြန်တမ်းစာစောင်ကို စာပေဗိမာန် စာအုပ်အရောင်းဆိုင်များမှ တစ်ဆင့် စတင်ဖြန့်ချိ e-book|publisher=မြန်မာနိုင်ငံပြန်တမ်း|accessdate=2025-7-13}}</ref> |} === တွဲဖက်ပါ‌မောက္ခချုပ်များ === {| class="wikitable" |+ !စဉ် !အမည် !ရာထူး !တာဝန်စတင်ခြင်း |- |၁။ |ဒေါက်တာအောင်ခင်စိုး |တွဲဖက်ပါ‌မောက္ခချုပ် (သင်တန်းရေးရာ) |လက်ရှိ |- |၂။ |ဒေါက်တာအေးသန္တာစိုး |တွဲဖက်ပါ‌မောက္ခချုပ် (အုပ်ချုပ်မှု) |လက်ရှိ |} == စာပေ ပညာ မဟာဌာန များနှင့် ဌာန များ == {| class="wikitable" |+ !စဉ် !မဟာဌာန !ဌာန !သင်ကြား ပေးသည့် ဘွဲ့များ |- | rowspan="6" |၁။ | rowspan="6" |ဝိဇ္ဇာ ပညာ မဟာဌာန |မြန်မာစာ ဌာန | * BA (Myanmar) * BA (Hons.) (Myanmar) * MA (Myanmar) Future Plan * PhD (Myanmar) Future Plan |- |အင်္ဂလိပ်စာ ဌာန | * BA (English) * BA (Hons) (English) * MA (English) Future Plan |- |ပထဝီဝင် ဌာန | * BA (Geography) * MA (Geography) Future Plan |- |သမိုင်း ဌာန | * BA (History) * MA (History) (Future Plan) |- |နိုင်ငံတကာ ဆက်ဆံရေးပညာ ဌာန | * BA (International Relations) * BA (Hons.) (International Relations) * MA (International Relations) (Future Plan) |- |စိတ်ပညာ ဌာန | * BA (Philosophy) * MA (Philosophy) (Future Plan) |- | rowspan="3" |၂။ | rowspan="3" |သိပ္ပံ ပညာ မဟာဌာန |ဓာတုဗေဒ ဌာန | * BSc (Chemistry) * BSc (Hons.) (Chemistry) * MSc (Chemistry) Future Plan * PhD (Chemistry) Future Plan |- |ရူပ ဗေဒ ဌာန | * BSc (Physics) * BSc (Hons.) (Physics) * MSc (Physics) (Future Plan) * PhD (Physics) (Future Plan) |- |သင်္ချာ ဌာန | * BSc (Maths) * BSc (Hons.) (Maths) * MSc (Maths) Future Plan * PhD (Maths) Future Plan |- | rowspan="4" |၃။ | rowspan="4" |စီးပွားရေးပညာ မဟာဌာန |ဘောဂဗေဒ ဌာန | * BEcon (Economics) * MEcon (Economics) Future Plan * PhD (Economics) Future Plan |- |ဝါဏိဇ္ဇဗေဒ ဌာန | * Bachelor of Commerce - BCom * Bachelor of Commerce (Honours) - BCom (Hons.) * Bachelor of Tourism and Hospitality Management - BTHM * Master of Commerce -MCom * Doctor of Philosophy (Commerce) - PhD (Commerce) - (Future Plan) |- |စီမံခန့်ခွဲမှုပညာ ဌာန | * Bachelor of Business Administration (BBA) * Bachelor of Art (Economics) - BA (Eco) * Diploma in Management and Administration (DMA) (Future Plan) * Executive Master of Business Administration (EMBA) (Future Plan) |- |စာရင်းအင်းပညာ ဌာန | * BEcon (Stats) * BEcon (Hons.) (Stats) * MEcon (Stats) Future Plan * PhD (Stats)Future Plan |- |၄ |ဥပဒေပညာ မဟာဌာန |ဥပဒေပညာ ဌာန | * LL.B * BA (Law) * DBL (Future Plan) * LL.M |- | rowspan="3" |၅ | rowspan="3" |ဆေးပညာ မဟာ ဌာန |ဇီဝဓာတုဗေဒ ဌာန | rowspan="3" | * M.B.,B.S. Degree (Bachelor of Medicine, Bachelor of Surgery) * M.Med.Sc (Anatomy) (Future Plan) * Ph.D (Anatomy) (Future Plan) |- |ဇီဝကမ္မဗေဒ ဌာန |- |ခန္ဓာဗေဒ ဌာန |- |၆ |အားကစားပညာ မဟာဌာန |အားကစားပညာ ဌာန | * BSc (Sports) * MSc (Sports) |- |၇ |လူမှုဝန်ထမ်း မဟာဌာန |လူမှုဝန်ထမ်း ဌာန | - |} == ဘွဲ့နှင်းသဘင်ခန်းမ == နေပြည်တော်တက္ကသိုလ် ဘွဲ့နှင်းသဘင်ခန်းမ ကို ၂၀၂၆ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၀ ရက်နေ့ တွင် နိုင်ငံတော်သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင်က ဖွင့်လှစ်ပေးခဲ့သည်။ ဘွဲ့နှင်းသဘင်အပြင် ပညာရေးဆိုင်ရာ နိုင်ငံတော်အဆင့် အခမ်းအနားများကျင်းပရာ အဆင့်မီ ဘက်စုံသုံး ခန်းမကြီးလည်း ဖြစ်သည်။ အဆောက်အဦ ပုံသဏ္ဌာန်ကို ကျောင်းသားကျောင်းသူများကိုယ်တိုင် မဲပေးရွေးချယ်ခဲ့ကြခြင်းဖြစ်ကြောင်းသိရသည်။ ၂၀၂၆ ဩဂုတ် ၃၁ ရက်က ကျင်းပသော ၂၀၂၆ ခုနှစ် တက္ကသိုလ်ဝင်စာမေးပွဲနှင့် စက်မှု၊ စိုက်ပျိုး၊ မွေးမြူရေး တက္ကသိုလ်ဝင်စာမေးပွဲများတွင် ထူးချွန်စွာ အောင်မြင်ခဲ့သည့် ကျောင်းသား၊ ကျောင်းသူများအား ဂုဏ်ပြုဆုချီးမြှင့်ပွဲ ကို ထို ခန်းမကြီး၌ပင် ကျင်းပခဲ့သည်။ == အခြားသတင်းများ == ၂၀၂၃ မတ် ၁၇ တွင် ၂၀၂၂-၂၀၂၃ ပညာသင်နှစ် Naypyitaw State Academy မှ ကျောင်းသား ကျောင်းသူ ၁,၁၁ ဦးအား China Foundation for Rural Development (CFRD) မှ ပေါက်ဖော်ပညာသင်ဆု ချီးမြှင့်ခဲ့သည်။ <ref>{{Cite web|url=https://www.moi.gov.mm/index.php/news/36706|title=၂၀၂၂-၂၀၂၃ ပညာသင်နှစ် Naypyitaw State Academy မှ ကျောင်းသား ကျောင်းသူ ၁၁၁ ဦးအား ပေါက်ဖော်ပညာသင်ဆု ချီးမြှင့်ပွဲအခမ်းအနားကျင်းပ|publisher=ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာန|accessdate=၂၀၂၅-၇-၁၇}}</ref> == ကိုးကား == {{reflist}} {{မြန်မာနိုင်ငံရှိတက္ကသိုလ်များ}} {{authority control}} [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ တက္ကသိုလ်နှင့်ကောလိပ်များ]] [[Category:နေပြည်တော်]] [[ကဏ္ဍ:၂၀၂၂ ခုနှစ်တွင် မြန်မာနိုင်ငံ၌ တည်ထောင်ဖွဲ့စည်းမှုများ]] e9oemsfmves8xx6tg2fcp0kl12r2fst 0 266680 1051740 951478 2026-09-07T11:37:11Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 1051740 wikitext text/x-wiki {{infobox person |name = ဖြူဖြူထွေး |image = |caption = |native_name = {{lang|my|ဖြူဖြူထွေး}} |native_name_lang = my |birth_date = {{birth date and age|df=y|1999|2|20}} |death_date = |other_names = |nationality = ဗမာ |height = |birth_name = |parents = ဒေါ်မိစီ (အမေ) |spouse = |years_active = ၂၀၁၇–လက်ရှိ |birth_place = မြေနီကုန်းကျွေးရွာ၊ [[မလှိုင်မြို့နယ်]]၊[[မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး]] |occupation = မော်ဒယ် ၊ သရုပ်ဆောင် |alma_mater = [[ဒဂုံတက္ကသိုလ်]] }} '''ဖြူဖြူထွေး''' (၂၀ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၉၉ ဖွား)သည် မော်ဒယ်၊ သရုပ်‌ဆောင်တစ်ဦးဖြစ်သည်။၂၀၁၇ ခုနှစ်က သူ မ၏ ဒဂုံတက္ကသိုလ်ပညာရေးပွဲတော် စင်မြင့်ထက် ဖျော်ဖြေရေးဗီဒီယိုဖိုင် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်]] ပေါ်ပျံ့နှံ့ခဲ့ပြီးနောက် ဝေဖန်မှုများနှင့်အတူ လူသိများလာသူဖြစ်သည်။ ဖြူဖြူထွေးသည် ဟာသအကြောင်းအရာများကို အဓိကဖန်တီးသည်။ [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်]] တွင် Follower ၁၁ သန်းကျော်ရှိပြီး သူမသည် မြန်မာ့ပလက်ဖောင်းပေါ်တွင် followers အများဆုံး ဖျော်ဖြေသူဖြစ်လာခဲ့သည်။<ref name="eleven">{{cite news |last1=Khaing |first1=Lin Lin |title=ဆိုရှယ်မီဒီယာကြောင့် အံ့ဩဖွယ် အောင်မြင်မှုရခဲ့သူ သရုပ်ဆောင် ဖြူဖြူထွေး [Actress Phyu Phyu Htwe, who achieved remarkable success through social media.] |url=https://news-eleven.com/article/200831 |work=Eleven Media Group |date=28 December 2020 |language=my}}</ref><ref>{{cite web |title=Tip Top – The Easiest Way to Express Yourself |url=https://www.kf.or.kr/achNewsletter/mgzinSubViewPage.do?mgzinSn=15761&mgzinSubSn=25908&langTy=ENG |publisher=News portal by Korea Foundation}}</ref><ref>{{cite news |title=ဆဲဆိုမှုတွေနဲ့ရင်ဆိုင်ခဲ့ရတဲ့ ဖြူဖြူထွေး |url=https://www.youtube.com/watch?v=shE97DCkSK4&ab_channel=BBCNews%E1%80%99%E1%80%BC%E1%80%94%E1%80%BA%E1%80%99%E1%80%AC |work=[[BBC News|BBC Burmese]] |date=10 May 2019 |language=my}}</ref> == ကိုးကားချက် == {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:၁၉၉၉ မွေးဖွားသူများ]] [[ကဏ္ဍ:သက်ရှိထင်ရှားပုဂ္ဂိုလ်များ]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသမီး သရုပ်ဆောင်များ]] {{Myanmar-bio-stub}} t3ign74q9x4d1cdu2ylwx4qdu7ja9a6 0 273848 1051662 1020738 2026-09-07T04:06:14Z Zawzawaungthwin 100038 ကိုးကားချက်များ ထည့်သွင်း 1051662 wikitext text/x-wiki {{retaining title}} {{Infobox Company |homepage={{URL|http://forevergroup.com.mm/}} |subsid=[[Canal+ Myanmar]] [[MRTV-4 ]] [[Channel-7]] [[FG Entertainment]] |name=Forever Group |logo=Forever Group.jpg |divisions=FG Entertainment Canal+ Myanmar |num_employees= ၁၀၀၀ (၂၀၂၃ စာရင်း) |location=MTRV ခြံဝင်း၊ ဟံသာဝတီလမ်း၊ ဟံသာဝတီအဝိုင်းအနီး၊ ကမာရွတ်မြို့နယ်၊ ရန်ကုန်၊ မြန်မာ။ |location_city=[[ရန်ကုန်]] |location_country={{flag|မြန်မာနိုင်ငံ}} |type=မီဒီယာလုပ်ငန်း |company_type=မိသားစုပိုင် |industry=ရုပ်သံလွှင့်ခြင်း |foundation=၁၉၉၆ခုနှစ် |founder= ဝင်းမော် |area_served={{flag|မြန်မာနိုင်ငံ}} |assets=ရှမ်းပြည်နယ်ရှိရုပ်ရှင်မြို့တော် Heyplay [[Canal+ Myanmar]] |owner= ဝင်းမော် |revenue=အမေရိကန်ဒေါ်လာလာသန်း၁၀၀ကျော်(၂၀၁၆) |products=အခပေးရုပ်သံများ၊ အခမဲ့ရုပ်သံများ၊ ရုပ်ရှင်စာကြည့်တိုက် }} '''Forever Group''' သည် မြန်မာနိုင်ငံရှိ မီဒီယာလုပ်ငန်းတစ်ခု ဖြစ်ပြီး ၁၉၉၆ ခုနှစ်တွင် ဦးဝင်းမော်က တည်ထောင်ခဲ့သည်။အဆိုပါကုမ္ပဏီသည် MRTV-4၊ Channel 7 နှင့် မဟာဗောဓိ ရုပ်သံလိုင်းများအပြင် မန္တလေးအက်ဖ်အမ် (Mandalay FM) နှင့် Teen Radio) တို့ကိုပါ အသံလွှင့်ထုတ်လွှင့်လျက်ရှိသည်။ <ref>{{Cite web |date=2012-02-17 |title=ထိုင်းကုမ္ပဏီနဲ့ မြန်မာ Forever Group ဖက်စပ်လုပ်မည် |url=https://www.rfa.org/burmese/news/thai-forever-group-02162012212838.html |access-date=2026-09-07 |website=မြန်မာဌာန |language=my}}</ref> == နောက်ခံအကြောင်းအရင်း == Forever Group ကုမ္ပဏီကို ၁၉၉၅ ခုနှစ်တွင် ကွန်ပျူတာဂရပ်ဖစ်နှင့် သင်တန်းကျောင်းများ စတင်ဖွင့်လှစ်ရင်း အစပြုခဲ့သည်။ ထို့နောက် [[နိုင်ငံတော်အေးချမ်းသာယာရေးနှင့်ဖွံ့ဖြိုးရေးကောင်စီ|နိုင်ငံတော်အေးချမ်းသာယာရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးကောင်စီ]] (နအဖ) အစိုးရလက်ထက် ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဟောင်း [[ကျော်ဆန်း|ဦးကျော်ဆန်း]]၏ လက်ထက် ၂၀၀၄ ခုနှစ်တွင် [[ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာန]]နှင့် Forever Group တို့ အကျိုးတူပူးပေါင်းကာ MRTV-4 ရုပ်သံလိုင်းကို စတင်လုပ်ကိုင်ခွင့် ရရှိခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=ရုပ်သံလုပ်ငန်းနှင့် လွတ်လပ်စွာလုပ်ကိုင်ခွင့် |url=https://news-eleven.com/article/260810 |access-date=2026-09-07 |website=Eleven Media Group Co., Ltd |language=my}}</ref> == လက်ရှိဆောင်ရွက်နေမှုများ == လက်ရှိအချိန်တွင် အဆိုပါကုမ္ပဏီသည် MRTV-4၊ Channel 7 အစရှိသည့် ရုပ်သံလိုင်းများ အပြင် Pyone Play ဖျော်ဖြေရေးပလက်ဖောင်း၊ Myanmar Magic Media Production Company၊ Niyyayana Creative Content Production၊ FG Entertainment Co., Ltd နှင့် CMB Films Myanmar Services Inc စသည့် ရုပ်ရှင်ထုတ်လုပ်ရေး၊ ကြော်ငြာနှင့် မီဒီယာလုပ်ငန်းများကိုပါ ချဲ့ထွင်လုပ်ကိုင်နေကြောင်း ကုမ္ပဏီ၏ တရားဝင်ဝက်ဘ်ဆိုက်စာမျက်နှာများမှတဆင့် ဖော်ပြထားသည်။<ref>{{Cite web |last=Myint |first=Sithu Aung |date=2018-03-03 |title=ရုပ်သံလိုင်းသစ် ၅ ခု ရှင်သန်နိုင်မလား |url=https://www.frontiermyanmar.net/mm/%e1%80%9b%e1%80%af%e1%80%95%e1%80%ba%e1%80%9e%e1%80%b6%e1%80%9c%e1%80%ad%e1%80%af%e1%80%84%e1%80%ba%e1%80%b8%e1%80%9e%e1%80%85%e1%80%ba-%e1%81%85-%e1%80%81%e1%80%af-%e1%80%9b%e1%80%be%e1%80%84/ |access-date=2026-09-07 |website=Frontier Myanmar |language=mm-MM}}</ref> Forever Group ကုမ္ပဏီ သည် ရှမ်းပြည်နယ်တောင်ပိုင်း ပင်းတယမြို့အနီးတွင် ဧက ၁၀၀ ဝန်းကျင် ကျယ်ဝန်းသည့် "Forever Yay Wadi" စီမံကိန်းကို ဖော်ဆောင်ထားပြီး အဆိုပါနေရာသည် အဆောက်အဦအတွင်းအပြင် ရိုက်ကူးရေးစတူဒီယိုများ အစုံအလင်ပါရှိသည့် အရှေ့တောင်အာရှတွင် အကြီးဆုံးမီဒီယာထုတ်လုပ်ရေး ရိုက်ကူးရေးစခန်းတစ်ခုအဖြစ် ရည်မှန်းချက်ထားရှိထားသည်။ ယင်းအပြင် ကုမ္ပဏီတည်ထောင်သူ ဦးဝင်းမော်သည် စင်ကာပူနိုင်ငံတွင် မှတ်ပုံတင်ထားသော Canal+ Myanmar Holding Company Pte. Ltd နှင့် ပြင်သစ်နိုင်ငံသား မစ္စတာ Erwan Luherne) တို့နှင့် ပူးပေါင်းကာ အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၃၄ သန်းကျော် မြှုပ်နှံ၍ Canal+ Myanmar Ltd ကို တည်ထောင်ခဲ့ပြီး အခပေးရုပ်သံလိုင်း (Pay-TV) ဝန်ဆောင်မှုများကိုပါ တိုးချဲ့ဖြန့်ချိလျက် ရှိသည်။<ref>{{Cite web |title=ရုပ်သံလွှင့် မီဒီယာပြိုင်ပွဲ စပြီလား |url=https://www.bnionline.net/mm/item/news-19179.html |access-date=2026-09-07 |website=နိုင်ငံတကာမြန်မာ့သတင်း |language=my}}</ref> === လုပ်ငန်းခွဲများ ရပ်ဆိုင်းခြင်းနှင့် ဝန်ထမ်းအများအပြား လျှော့ချခြင်း === ပုဂ္ဂလိကပိုင် ရုပ်သံထုတ်လွှင့်ရေးလုပ်ငန်းကြီးတစ်ခုဖြစ်သည့် Forever Group) ကုမ္ပဏီသည် စီးပွားရေးလုပ်ငန်းအချို့ကို ရပ်ဆိုင်းရန် ဆုံးဖြတ်ခဲ့ပြီး ဝန်ထမ်းအများအပြားကို ၂၀၂၄ ခုနှစ် ဇွန်လနှင့် ဇူလိုင်လအတွင်း အသုတ်လိုက်ခွဲ၍ အနားပေးခဲ့ကြောင်း နှင့် ထိုသို့အနားပေးခဲ့ရာတွင် အဆိုပါကုမ္ပဏီသည် ဝန်ထမ်းများကို ကြိုတင်အသိပေးခြင်းမရှိဘဲ အနားပေးခဲ့ခြင်းဖြစ်ကြောင်း အနားပေးခံရသည့် အမည်မဖော်လိုသူ ဝန်ထမ်းတစ်ဦးကို ကိုးကားပြီး Myanmar Now က ဖော်ပြခဲ့သည်။ဖော်ပြချက်၌ ၂၀၂၃ ခုနှစ် စာရင်းအရ ကုမ္ပဏီတွင် ဝန်ထမ်းပေါင်း ၁,၀၀၀ ကျော် ရှိခဲ့သော်လည်း၊ ၂၀၂၄ ခုနှစ် နှစ်လယ်ပိုင်းတွင် လုပ်သက် ၁၀ နှစ်အထက် ရှိသူများအပါအဝင် ဝန်ထမ်းစုစုပေါင်း ၆၀၀ မှ ၇၀၀ ခန့်အထိ အနားပေးခံခဲ့ရကြောင်း ခန့်မှန်းခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |last=မြတ်ကြီး |first=အောင်နိုင် |date=2024-10-15 |title=စီးပွားရေးအကျပ်အတည်းကြောင့် Forever ရုပ်သံကုမ္ပဏီဝန်ထမ်း ရာနှင့်ချီအနားပေးခံရ |url=https://myanmar-now.org/mm/news/58416/ |access-date=2026-09-07 |website=Myanmar Now |language=en-US}}</ref> ==ကိုးကား== {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ကုမ္ပဏီများ]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ရုပ်မြင်သံကြားထုတ်လွှင့်မှု]] 0p63ejtl8mnkddhnbsate5tb8ihaprc 0 274167 1051675 1045725 2026-09-07T08:02:36Z Zawzawaungthwin 100038 ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာနမှ အရာရှိ ၁၉ ဦးအား ခန့်ထားခြင်း 1051675 wikitext text/x-wiki {{Infobox government agency | agency_name = မြန်မာအာကာသအေဂျင်စီ | native_name = Myanmar Space Agency | abbreviation = MSA | seal = Myanmar Space Agency logo.png | seal_width = 150px | seal_caption = မြန်မာ အာကာသအေဂျင်စီ၏ အမှတ်တံဆိပ် | formed = {{start date and age|2025|06|01}} | jurisdiction = {{flagicon|Myanmar}} မြန်မာနိုင်ငံ | headquarters = ပါရမီလမ်း၊[[လှိုင်မြို့နယ်]]၊[[ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး]] | chief1_name ={{Bulleted list | ဒေါက်တာ စိုးမြင့်မောင် <br/> {{small|(အမှုဆောင်အရာရှိချုပ်)}} | ဒေါက်တာ မျိုးသန့် <br/> {{small|(ဒုတိယအမှုဆောင်အရာရှိချုပ်)}} }} | parent_department = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ သမ္မတ]] တိုက်ရိုက် ကွပ်ကဲသည့် အေဂျင်စီ | agency_type = အစိုးရ အေဂျင်စီ | website = http://msa.gov.mm }} '''မြန်မာ အာကာသ အေဂျင်စီ''' (အင်္ဂလိပ်: '''Myanmar Space Agency'''; အတိုကောက် '''MSA''') သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ သမ္မတ]] လက်အောက်ရှိ အစိုးရအေဂျင်စီ ဖြစ်သည်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ် ဇွန်လ ၁ ရက်တွင် [[နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ]] အမိန့်အမှတ် (၃၈/၂၀၂၅) ဖြင့် တရားဝင် စတင် ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။အေဂျင်စီသည် နိုင်ငံတော်အကြီးအကဲ၏ တိုက်ရိုက်ကွပ်ကွဲမှုအောက်တွင် ရှိပြီး အမှုဆောင်အရာရှိချုပ်က ဦးဆောင်သည်။ အမှုဆောင်အရာရှိချုပ်ရာထူးကို ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး အဆင့်နှင့် တူညီစွာထားရှိသော်လည်း သီးသန့်အရာထမ်းအဖြစ် သတ်မှတ်ထားသည်။ လက်ရှိအမှုဆောင်အရာရှိချုပ်မှာ ဒေါက်တာ စိုးမြင့်မောင် ဖြစ်ပြီး၊ ဒုတိယအမှုဆောင်အရာရှိချုပ်မှာ ဒေါက်တာ မျိုးသန့် ဖြစ်သည်။<ref>{{cite web|url=https://bur.mizzima.com/2025/07/09/61570|title=စစ်ကောင်စီက မြန်မာအာကာသအေဂျင်စီ(MSA) ဖွဲ့စည်းတည်ထောင်|work=Mizzima Burmese|access-date=၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၉ ဇူလိုင် ၂၀၂၅}}</ref> == နောက်ခံသမိုင်းအချက်အလက်များ == {{main|မြန်မာနိုင်ငံ၏ အာကာသစီမံကိန်း}} မြန်မာနိုင်ငံသည် ၁၉၇၉ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီ ၁၂ ရက်တွင် ဂြိုဟ်တုဆက်သွယ်ရေးစနစ်အဖြစ် Geostationary ပတ်လမ်း (Indian Ocean Region 60°E) ရှိ Intelsat V ဂြိုဟ်တုကို အသုံးပြုကာ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ တယ်လီဖုန်းဆက်သွယ်ရေးနှင့် ရုပ်မြင်သံကြား လက်ခံရယူခြင်း (TV receiving) လုပ်ငန်းများကို စတင်အသုံးပြုခဲ့သည်။ ထို့နောက် ၂၀၂၁ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀ ရက်တွင် မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပထမဆုံးနန်နိုဂြိုဟ်တုဖြစ်သော [[လောကနတ်-၁|လောကနတ်-၁]] ကို အမေရိကန်အာကာသနာနာနာ (NASA) ၏ နိုင်ငံတကာအာကာသစခန်း (ISS) သို့ အခြားပစ္စည်းကရိယာများနှင့်အတူ အောင်မြင်စွာ လွှတ်တင်နိုင်ခဲ့သည်။ == အေဂျင်စီ၏ ရည်ရွယ်ချက် == အေဂျင်စီ၏ ရည်ရွယ်ချက်မှာ ငြိမ်းချမ်းသော ရည်ရွယ်ချက်ဖြင့် အာကာသစူးစမ်းလေ့လာမှုများ ပြုလုပ်ခြင်းနှင့် နိုင်ငံတကာအဖွဲ့အစည်းများနှင့် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ခြင်း ဖြစ်သည်။ ထိုဆောင်ရွက်မှုများသည် အမျိုးသားလုံခြုံရေး၊သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်နှင့် သယံဇာတထိန်းသိမ်းရေး၊စိုက်ပျိုးရေး၊သဘာဝဘေးအန္တရာယ် စီမံခန့်ခွဲမှုနှင့် တုံ့ပြန်ရေး၊ပြည်သူ့လူမှုဘဝဖွံ့ဖြိုးရေး စသည့် ရည်ရွယ်ချက်များအတွက် အထောက်အကူပြုရန် ဖြစ်သည်ဟု ထုတ်ပြန်ထားသည်။ထို့အပြင် ယင်းအေဂျင်စီသည် အာကာသနည်းပညာကျွမ်းကျင်သူ မျိုးဆက်သစ်များ မွေးထုတ်ပေးခြင်း၊ နိုင်ငံပိုင်နှင့် ပုဂ္ဂလိကပိုင် ဂြိုဟ်တုများ လွှတ်တင်ခြင်း၊ ထိန်းချုပ်ခြင်းနှင့် လည်ပတ်စောင့်ရှောက်ခြင်းစသည့် လုပ်ငန်းများကိုလည်း လက်ခံဆောင်ရွက်သွားမည်ဟုလည်း ကြေညာထားသည်။ == အမှုဆောင်အရာရှိချုပ်များ == {| class="wikitable" !ရာထူး !အမည် !စတင်ထမ်းဆောင်သည့်ရက် !ရာထူးအဆင့်အတန်း |- |အမှုဆောင်အရာရှိချုပ် |ဒေါက်တာ စိုးမြင့်မောင် |၁၇ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ |ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးအဆင့်နှင့် တူညီ |- |ဒုတိယ အမှုဆောင်အရာရှိချုပ် |ဒေါက်တာ မျိုးသန့် |၁ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ |ဒုတိယဝန်ကြီး အဆင့်နှင့် တူညီ |} == အေဂျင်စီ၏ ဆောင်ရွက်မှုများ == မြန်မာအာကာသအေဂျင်စီ (MSA) သည် ၂၀၂၄ ခုနှစ်တွင် ဆောင်ရွက်သည့် နိုင်ငံတော်တစ်ဝန်းလုံးရှိ လူဦးရေနှင့် သန်းခေါင်စာရင်း ကောက်ယူရေးလုပ်ငန်းစဉ်၌ အေဂျင်စီ၏ ERS နည်းပညာနှင့် GIS နည်းပညာများ အသုံးပြုကာ ဂြိုဟ်တုဓာတ်ပုံများ ရယူခဲ့ပြီး အချက်အလက်သိပ္ပံနည်းပညာဌာနမှ အခြားသော ဒေတာများနှင့် ပေါင်းစပ်စိစစ်၍ အနီးစပ်ဆုံးသော လူဦးရေသန်းခေါင်စာရင်းကို ခန့်မှန်းတွက်ချက်ခြင်းလုပ်ငန်းများတွင် ပူးပေါင်းပါဝင် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ ထို့ပြင် ၂၀၂၅ ခုနှစ် မတ်လ ၂၈ ရက်နေ့တွင် လှုပ်ခတ်ခဲ့သည့် အင်အားပြင်းထန်သော [[၂၀၂၅ မြန်မာ ငလျင်|မန္တလေးငလျင်]] နှင့် ပတ်သက်၍လည်း အချက်အလက်သိပ္ပံနည်းပညာနှင့် ဂြိုဟ်တုနည်းပညာများ အသုံးပြုကာ ငလျင်ကြောင့် ပျက်စီးပြောင်းလဲသွားသည့် မြေပြင်အခြေအနေ ဆန်းစစ်ဖော်ထုတ်ချက်များကို ဆောင်ရွက်ခဲ့ပြီး၊ ငလျင်ဒဏ်ကြောင့် ထိခိုက်ခဲ့သည့် မြေမျက်နှာသွင်ပြင်များကို ဂြိုဟ်တုဓာတ်ပုံများ ရိုက်ကူး၍ အချက်အလက်သိပ္ပံနည်းပညာများဖြင့် စိစစ်အကဲဖြတ်ကာ တိကျသည့် ဒေတာများကို ဖော်ထုတ်ခဲ့သည်။ထိုဖော်ထုတ်မှုသည် သဘာဝဘေးအန္တရာယ်ဆိုင်ရာ စီမံခန့်ခွဲမှုများနှင့် ပြန်လည်ထူထောင်ရေး လုပ်ငန်းစဉ်များအတွက် ကောင်းစွာအထောက်အကူပြုနိုင်ခဲ့သည်။ ထို့အတူ ကလေးငယ်များ၏ အာကာသနှင့် သိပ္ပံဆိုင်ရာ စိတ်ကူးစိတ်သန်းများကို လှုံ့ဆော်ပေးရန်နှင့် အနာဂတ်မြန်မာနိုင်ငံတွင် အာကာသယာဉ်မှူးများ၊ သိပ္ပံပညာရှင်များ၊ အင်ဂျင်နီယာများနှင့် ကဏ္ဍအလိုက် ပညာရှင်များ ပေါ်ထွက်လာစေရန် ရည်ရွယ်ချက်များဖြင့် ၂၀၂၅ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလ ၃၀ ရက်နေ့တွင် ရန်ကုန်မြို့၊ [[ပြည်သူ့ရင်ပြင်နှင့် ပြည်သူ့ဥယျာဉ်|ပြည်သူ့ရင်ပြင်]]၌ [[အာကာသပြတိုက် (ရန်ကုန်)]] ကို ဖွင့်လှစ်ပေးခဲ့သည်။လက်ရှိတွင် မြန်မာအကာသအေဂျင်စီသည် [[ပို့ဆောင်ရေးနှင့် ဆက်သွယ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန]]၊ [[စိုက်ပျိုးရေး၊မွေးမြူရေးနှင့် ဆည်မြောင်းဝန်ကြီးဌာန|စိုက်ပျိုးရေး၊ မွေးမြူရေးနှင့် ဆည်မြောင်း ဝန်ကြီးဌာန]]၊ [[သယံဇာတနှင့် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ထိန်းသိမ်းရေး ဝန်ကြီးဌာန]]၊ [[စွမ်းအင် ဝန်ကြီးဌာန]]နှင့် [[လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးနှင့် ပြည်သူ့အင်အား ဝန်ကြီးဌာန]] စသည့် ဝန်ကြီးဌာနများနှင့် ပူးပေါင်းကာ အချက်အလက်သိပ္ပံနှင့် ဂြိုဟ်တုနည်းပညာများကို အသုံးပြု၍ နည်းပညာပိုင်းဆိုင်ရာ အထောက်အကူပြုလုပ်ငန်းများကို ဆောင်ရွက်လျက်ရှိသည်။ == စစ်ဘက်ဆိုင်ရာ အရာရှိများခန့်ထားခြင်း == ၂၀၂၆ ခုနှစ် မေ ၂၆ ရက်တွင် ကျင်းပပြုလုပ်ခဲ့သော ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့ အစည်းအဝေး အမှတ်စဉ် (၃/၂၀၂၆) ၏ အတည်ပြုချက်အရ [[နိုင်ငံတော် သမ္မတရုံး|နိုင်ငံတော်သမ္မတရုံး]]၊မြန်မာအာကာသအေဂျင်စီ က အမိန့်ကြော်ငြာစာအမှတ် (၃/၂၀၂၆) ဖြင့် [[ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန]]မှ အရာရှိ ၁၉ ဦးကို မြန်မာအာကာသအေဂျင်စီ၏ ရုံးနှင့် ဌာနကြီးများတွင် လုပ်ငန်းတာဝန်ထမ်းဆောင်သည့်နေ့မှစ၍ ပြောင်းရွှေ့ခန့်အပ်ခဲ့သည်။ အဆိုပါ အမိန့်ကြော်ငြာစာကို ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇွန် ၃ ရက်တွင် ထုတ်ပြန်ခဲ့ပြီး သြဂုတ် ၂၈ ရက်ထုတ် မြန်မာနိုင်ငံပြန်တမ်းတွင် ဖော်ပြခဲ့သည်။ယင်းကဲ့သို့ ပြောင်းရွှေ့ခန့်အပ်ရာတွင် ဒုတိယဗိုလ်မှူးကြီး ခြောက်ဦး၊ ဗိုလ်မှူး ကိုးဦးနှင့် ဗိုလ်ကြီး လေးဦးတို့ ပါဝင်ပြီး အာကာသသိပ္ပံနှင့် နည်းပညာဗျူရိုနှင့် အုပ်ချုပ်ရေး၊ စီမံရေးနှင့် မဟာဗျူဟာရေးဆွဲရေးဗျူရိုတို့တွင် ဒုတိယညွှန်ကြားရေးမှူးချုပ် နှစ်ဦးကိုလည်းကောင်း၊ မူဝါဒနှင့် မဟာဗျူဟာစီမံကိန်းရေးဆွဲရေးဌာန၊ အမှုဆောင်အရာရှိချုပ်ရုံး၊ အုပ်ချုပ်ရေးဌာနနှင့် စီမံရေးဌာနတို့တွင် ညွှန်ကြားရေးမှူး (ဌာနမှူး) လေးဦးကိုလည်းကောင်း ခန့်အပ်ခဲ့သည်။ ထို့အပြင် ဝန်ထမ်းမူဝါဒနှင့် စည်းမျဉ်းဌာနခွဲ၊ ဝန်ထမ်းအုပ်ချုပ်ရေးရာဌာနခွဲ၊ အချက်အလက်သိပ္ပံနှင့် နည်းပညာလေ့လာရေးနှင့် သုတေသနဌာန၊ ဂြိုဟ်တုဆက်သွယ်ရေးဌာနခွဲ၊ ဗဟိုစာရင်းအင်းဌာနခွဲ၊ စက်ပစ္စည်းစာရင်းအင်းစစ်ဆေးမှုဌာနခွဲ၊ အမှုဆောင်အရာရှိချုပ်ရုံးနှင့် သိပ္ပံနှင့် ဂြိုဟ်တုနည်းပညာ ဆန်းသစ်တီထွင်ရေးဓာတ်ခွဲခန်းဌာနတို့တွင် ဒုတိယညွှန်ကြားရေးမှူး (ဌာနခွဲမှူး) ရှစ်ဦးကို ခန့်အပ်ခဲ့ပြီး၊ ကျန်ရှိသည့် ထိန်းသိမ်းဖြန့်ခွဲရေးဌာနခွဲ၊ လုံခြုံရေးဌာနခွဲ၊ အမှုဆောင်အရာရှိချုပ်ရုံးနှင့် တွက်ချက်ရေးနည်းပညာဌာနတို့တွင် လက်ထောက်ညွှန်ကြားရေးမှူး ငါးဦးကို အသီးသီး ခန့်အပ်တာဝန်ပေးခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=မြန်မာအာကာသအေဂျင်စီတွင် ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာနမှ ဒုတိယဗိုလ်မှူးကြီး​​ခြောက်ဦး၊ ​ဗိုလ်မှူးကိုးဦး၊ ဗိုလ်ကြီး​လေးဦး စုစု​ပေါင်း အရာရှိ (၁၉) ဦးကို ​ပြောင်း​ရွှေ့ခန့်အပ်ထား |url=https://news-eleven.com/article/314786 |access-date=2026-09-07 |website=Eleven Media Group Co., Ltd |language=my}}</ref> {| class="wikitable sortable" |+ အာကာသစီမံကိန်းဆိုင်ရာ တာဝန်ရှိသူများ ! style="width:4%; text-align:center;" | စဉ် ! style="width:12%; text-align:center;" | ကိုယ်ပိုင်အမှတ် ! style="width:20%;" | အဆင့်နှင့် အမည် ! style="width:28%;" | ခန့်အပ်မည့် ရာထူး ! style="width:36%;" | ခန့်ထားသည့် ဌာန |- | style="text-align:center;" | ၁ | style="text-align:center;" | ကြည်း ၂၇၂၉၇ | ဒုမှူးကြီး မျိုးထွန်းလှိုင် | ဒုတိယညွှန်ကြားရေးမှူးချုပ် (ပါမောက္ခ) | အာကာသသိပ္ပံနှင့် နည်းပညာဗျူရို |- | style="text-align:center;" | ၂ | style="text-align:center;" | ကြည်း ၃၄၆၄၀ | ဒုမှူးကြီး ဘဝင်အေး | ဒုတိယညွှန်ကြားရေးမှူးချုပ် (ပါမောက္ခ) | အုပ်ချုပ်ရေး၊ စီမံရေးနှင့် မဟာဗျူဟာရေးဆွဲရေးဗျူရို |- | style="text-align:center;" | ၃ | style="text-align:center;" | ကြည်း ၃၇၁၆၀ | ဒုမှူးကြီး ကျော်မြတ်သူ | ညွှန်ကြားရေးမှူး (ဌာနမှူး) | မူဝါဒနှင့် မဟာဗျူဟာစီမံကိန်းရေးဆွဲရေးဌာန၊ မဟာဗျူဟာရေးဆွဲရေးဌာနကြီး၊အုပ်ချုပ်ရေး၊ စီမံရေးနှင့် မဟာဗျူဟာရေးဆွဲရေးဗျူရို |- | style="text-align:center;" | ၄ | style="text-align:center;" | ကြည်း ၃၉၅၆၆ | ဒုမှူးကြီး သန်းအောင်စိုး | ညွှန်ကြားရေးမှူး (ဌာနမှူး) | အမှုဆောင်အရာရှိချုပ်ရုံး |- | style="text-align:center;" | ၅ | style="text-align:center;" | ကြည်း ၃၉၆၃၆ | ဒုမှူးကြီး တေဇာလင်း | ညွှန်ကြားရေးမှူး (ဌာနမှူး) | အုပ်ချုပ်ရေးဌာန၊ အုပ်ချုပ်ရေးနှင့် စီမံရေးဌာနကြီး၊အုပ်ချုပ်ရေး၊ စီမံရေးနှင့် မဟာဗျူဟာရေးဆွဲရေးဗျူရို |- | style="text-align:center;" | ၆ | style="text-align:center;" | ကြည်း ၃၉၆၈၉ | ဒုမှူးကြီး ထက်ကိုကို | ညွှန်ကြားရေးမှူး (ဌာနမှူး) | စီမံရေးဌာန၊ အုပ်ချုပ်ရေးနှင့် စီမံရေးဌာနကြီး၊အုပ်ချုပ်ရေး၊ စီမံရေးနှင့် မဟာဗျူဟာရေးဆွဲရေးဗျူရို |- | style="text-align:center;" | ၇ | style="text-align:center;" | ကြည်း ၄၃၃၅၃ | ဗိုလ်မှူး အောင်ကျော်ထွန်း | ဒုတိယညွှန်ကြားရေးမှူး (ဌာနခွဲမှူး) | ဝန်ထမ်းမူဝါဒ၊ စည်းမျဉ်းဌာနခွဲစီမံရေးဌာန၊အုပ်ချုပ်ရေးနှင့် စီမံရေးဌာနကြီး၊အုပ်ချုပ်ရေး၊ စီမံရေးနှင့် မဟာဗျူဟာရေးဆွဲရေးဗျူရို |- | style="text-align:center;" | ၈ | style="text-align:center;" | ကြည်း ၄၄၁၃၂ | ဗိုလ်မှူး ကောင်းလှဖြူ | ဒုတိယညွှန်ကြားရေးမှူး (ဌာနခွဲမှူး) | ဝန်ထမ်းအုပ်ချုပ်ရေးရာဌာနခွဲ၊ အုပ်ချုပ်ရေးဌာန၊အုပ်ချုပ်ရေးနှင့် စီမံရေးဌာနကြီး၊အုပ်ချုပ်ရေး၊ စီမံရေးနှင့် မဟာဗျူဟာရေးဆွဲရေးဗျူရို |- | style="text-align:center;" | ၉ | style="text-align:center;" | ကြည်း ၄၅၉၃၀ | ဗိုလ်မှူး ကျော်သူအောင် | ဒုတိယညွှန်ကြားရေးမှူး (တွဲဖက်ပါမောက္ခ)(ဌာနခွဲမှူး) | အချက်အလက်သိပ္ပံနှင့် နည်းပညာလေ့လာရေးနှင့် သုတေသနဌာန၊အချက်အလက်သိပ္ပံ နည်းပညာဌာနကြီး၊မြန်မာအချက်အလက်သိပ္ပံနှင့်ဂြိုလ်တုနည်းပညာဗဟိုဌာန |- | style="text-align:center;" | ၁၀ | style="text-align:center;" | ကြည်း ၅၀၀၁၈ | ဗိုလ်မှူး စိုးပြည့်လွင် | ဒုတိယညွှန်ကြားရေးမှူး (တွဲဖက်ပါမောက္ခ)(ဌာနခွဲမှူး) | ဂြိုဟ်တုဆက်သွယ်ရေးဌာနခွဲ၊ ဂြိုဟ်တုမြေပြင်ထိန်းချုပ်ရေးဌာန၊ဂြိုလ်တုနည်းပညာဌာနကြီး၊မြန်မာအချက်အလက်သိပ္ပံနှင့်ဂြိုလ်တုနည်းပညာဗဟိုဌာန |- | style="text-align:center;" | ၁၁ | style="text-align:center;" | ကြည်း ၅၀၀၃၄ | ဗိုလ်မှူး နေဝင်းထွန်း | ဒုတိယညွှန်ကြားရေးမှူး (ဌာနခွဲမှူး) | ဗဟိုစာရင်းအင်းဌာနခွဲ၊ အုပ်ချုပ်ရေးဌာန၊အုပ်ချုပ်ရေးနှင့်စီမံရေးဌာနကြီး၊အုပ်ချုပ်ရေး၊ စီမံရေးနှင့် မဟာဗျူဟာရေးဆွဲရေးဗျူရို |- | style="text-align:center;" | ၁၂ | style="text-align:center;" | ကြည်း ၅၀၂၆၃ | ဗိုလ်မှူး ပြည့်ဖြိုးအောင် | ဒုတိယညွှန်ကြားရေးမှူး (ဌာနခွဲမှူး) | စက်ပစ္စည်းစာရင်းအင်းစစ်ဆေးမှုဌာနခွဲ၊ စာရင်းစစ်ဌာန၊အုပ်ချုပ်ရေးနှင့် စီမံရေးဌာနကြီး၊အုပ်ချုပ်ရေး၊ စီမံရေးနှင့် မဟာဗျူဟာရေးဆွဲရေးဗျူရို |- | style="text-align:center;" | ၁၃ | style="text-align:center;" | ကြည်း ၅၂၃၆၄ | ဗိုလ်မှူး ဟန်ဇော်ထွန်း | ဒုတိယညွှန်ကြားရေးမှူး (ဌာနခွဲမှူး) | အမှုဆောင်အရာရှိချုပ်ရုံး |- | style="text-align:center;" | ၁၄ | style="text-align:center;" | ကြည်း ၅၂၄၇၃ | ဗိုလ်မှူး ဇွဲသန့်နိုင် | ဒုတိယညွှန်ကြားရေးမှူး (တွဲဖက်ပါမောက္ခ)(ဌာနခွဲမှူး) | သိပ္ပံနှင့် ဂြိုဟ်တုနည်းပညာ ဆန်းသစ်တီထွင်ရေးဓာတ်ခွဲခန်းဌာန၊အာကာသသိပ္ပံနှင့်နည်းပညာဗျူဒို |- | style="text-align:center;" | ၁၅ | style="text-align:center;" | ကြည်း ၅၄၇၄၅ | ဗိုလ်မှူး ထွန်းလင်းအောင် | လက်ထောက်ညွှန်ကြားရေးမှူး | ထိန်းသိမ်းဖြန့်ခွဲရေးဌာနခွဲ၊ ဖြည့်တင်းဝယ်ယူရေးဌာန၊အုပ်ချုပ်ရေးနှင့်စီမံရေးဌာနကြီး၊အုပ်ချုပ်ရေး၊ စီမံရေးနှင့် မဟာဗျူဟာရေးဆွဲရေးဗျူရို |- | style="text-align:center;" | ၁၆ | style="text-align:center;" | ကြည်း ၅၄၈၈၁ | ဗိုလ်ကြီး ဟန်မင်းဦး | လက်ထောက်ညွှန်ကြားရေးမှူး | လုံခြုံရေးဌာနခွဲ၊ အုပ်ချုပ်ရေးဌာန၊အုပ်ချုပ်ရေးနှင့်စီမံရေးဌာနကြီး၊အုပ်ချုပ်ရေး၊ စီမံရေးနှင့် မဟာဗျူဟာရေးဆွဲရေးဗျူရို |- | style="text-align:center;" | ၁၇ | style="text-align:center;" | ကြည်း ၅၈၅၃၃ | ဗိုလ်ကြီး ရဲသော်ထိုက် | လက်ထောက်ညွှန်ကြားရေးမှူး | အမှုဆောင်အရာရှိချုပ်ရုံး |- | style="text-align:center;" | ၁၈ | style="text-align:center;" | ကြည်း ၅၈၆၆၈ | ဗိုလ်ကြီး ရဲမြတ်ဟန် | လက်ထောက်ညွှန်ကြားရေးမှူး (ကထိက)(သုတေသနမှူး) | တွက်ချက်ရေးနည်းပညာဌာန၊အချက်အလက် သိပ္ပံနှင့်နည်းပညာဌာနကြီး၊ မြန်မာအချက်အလက်သိပ္ပံနှင့် ဂြိုဟ်တုနည်းပညာဗဟိုဌာန |- | style="text-align:center;" | ၁၉ | style="text-align:center;" | ကြည်း ၆၃၇၀၀ | ဗိုလ်ကြီး စိုးထက်အောင် | လက်ထောက်ညွန်ကြားရေးမှူး | အမှုဆောင်အရာရှိချုပ်ရုံး |} == ကိုးကား == {{Reflist}} {{မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေး}} [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ အစိုးရအဖွဲ့အစည်းများ]] [[ကဏ္ဍ:အာကာသ အေဂျင်စီများ]] [[ကဏ္ဍ:၂၀၂၅ ခုနှစ်တွင် မြန်မာနိုင်ငံ၌ တည်ထောင်ဖွဲ့စည်းမှုများ]] 8zc160k2fr7gu4tak1zfsf8nrm8r6bz 0 275297 1051678 1020765 2026-09-07T08:39:25Z Zawzawaungthwin 100038 [[ကဏ္ဍ:တီမောလက်စ်တေနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံတော်အကြီးအကဲများ]] ပယ်နုတ် 1051678 wikitext text/x-wiki {{Infobox officeholder | honorific_prefix = | honorific-suffix = | name = ဟိုဆေး ရာမို့စ်ဟောတာ<br> José Ramos-Horta | image = José Ramos-Horta (2023).jpg | caption = ၂၀၂၃ ခုနှစ်ကပုံ | image_size = | order1 = | office1 = ၄ကြိမ်မြောက် နှင့် ၇ကြိမ်မြောက် <br> [[အရှေ့တီမောနိုင်ငံ၏ သမ္မတ|တီမောလက်စ်တေနိုင်ငံ၏သမ္မတ]] | term_start1 = ၂၀ မေ ၂၀၂၂ | term_end1 = | primeminister1 = Taur Matan Ruak<br>Xanana Gusmão | predecessor1 = Francisco Guterres | order2 = | office2 = | term_start2 = ၁၇ ဧပြီ ၂၀၀၈ | term_end2 = ၂၀ မေ ၂၀၁၂ | primeminister2 = Xanana Gusmão | predecessor2 = Fernando de Araújo (East Timorese politician) (acting) | successor2 = Taur Matan Ruak | term_start3 = ၂၀ မေ ၂၀၀၇ | term_end3 = ၁၁ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၀၈ | primeminister3 = Estanislau da Silva <br />Xanana Gusmão | predecessor3 = Xanana Gusmão | successor3 = Vicente Guterres (acting) | office4 = [[တီမောလက်စ်တေနိုင်ငံ|တီမောလက်စ်တေနိုင်ငံ၏]]ဝန်ကြီးချုပ် | term_start4 = ၂၆ ဇွန် ၂၀၀၆ | term_end4 = ၁၉ မေ ၂၀၀၇ | president4 = Xanana Gusmão | predecessor4 = Mari Alkatiri | successor4 = Estanislau da Silva | birth_name = José Manuel Ramos-Horta | birth_date = {{birth date and age|1949|12|26|df=y}} | birth_place = [[ဒေလီမြို့]] | death_date = | death_place = | party = National Congress for Timorese Reconstruction (၂၀၂၂ – လက်ရှိ) | otherparty = Fretilin (၁၉၈၈ မတိုင်မီ)<br/> လွတ်လပ်သည့် နိုင်ငံရေးသမား (၁၉၈၈–၂၀၂၂) | spouse = Ana Pessoa Pinto (ကွာရှင်းထား) | children = ၁ ဦး | alma_mater = Antioch University <br /> The Hague Academy of International Law <br /> International Institute of Human Rights <br /> Columbia University | signature = José Ramos-Horta signature.svg }} '''ဟိုဆေး ရာမို့စ်ဟောတာ''' သို့မဟုတ် '''ဂျူဇဲ မာနွဲလ် ဟာ့မုစ်အော့ရ်တာ'''({{lang-pt|José Manuel Ramos-Horta}}, {{IPA| [ʒu'zɛ 'ʁɐmuz 'oɾtɐ]}}; ၂၆ ဒီဇင်ဘာ ၁၉၄၉ မွေးဖွား) သည် <ref>{{cite web |title=The Nobel Peace Prize 1996 – José Ramos-Horta Facts |url=https://www.nobelprize.org/prizes/peace/1996/ramos-horta/facts/ |access-date=23 April 2022 |website=NobelPrize.org |archive-date=23 April 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220423061448/https://www.nobelprize.org/prizes/peace/1996/ramos-horta/facts/ |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title=José Ramos-Horta President East Timor club madrid member peace nobel |url=https://www.clubmadrid.org/miembro/jose-manuel-ramos-horta/ |access-date=23 April 2022 |website=Club de Madrid |date=22 June 2020 |language=es |archive-date=16 March 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220316233755/https://www.clubmadrid.org/miembro/jose-manuel-ramos-horta/ |url-status=live }}</ref> [[တီမောလက်စ်တေနိုင်ငံ|တီမောလက်စ်တေ]] နိုင်ငံရေးသမား နှင့် လက်ရှိ [[တီမောလက်စ်တေနိုင်ငံ]]၏ သမ္မတ ဖြစ်သည်။သူသည် နိုင်ငံ၏ သမ္မတ၊ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး နှင့် ဝန်ကြီးချုပ် အဖြစ်လည်း တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သူ ဖြစ်သည်။၁၉၉၆ ခုနှစ် တွင် [[နိုဘယ် ငြိမ်းချမ်းရေးဆု|ငြိမ်းချမ်းရေးနိုဘယ်ဆု]] ကို Carlos Filipe Ximenes Belo နှင့်အတူ ပူးတွဲရရှိခဲ့သည့်အပြင်၊Words of Hope in Troubled Times စာအုပ်ကိုလည်း ရေးသားခဲ့သည်။<ref>{{cite news|last=Carvalho|first=Raquel|date=6 September 2018|title=Chinese influence on rise in East Timor? 'Nonsense', says former president José Ramos-Horta|newspaper=[[South China Morning Post]]|url=https://www.scmp.com/week-asia/geopolitics/article/2163107/chinese-influence-rise-east-timor-nonsense-says-former|url-status=live|access-date=7 September 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180906210617/https://www.scmp.com/week-asia/geopolitics/article/2163107/chinese-influence-rise-east-timor-nonsense-says-former|archive-date=6 September 2018|quote=However, Ramos-Horta – who is in Hong Kong to launch his book Words of Hope in Troubled Times – expects greater cooperation in the future.}}</ref> == ငယ်ဘဝနှင့်ပညာရေး == ရာမို့စ်ဟောတာ သည် ၁၉၄၉ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာ ၂၆ ရက်နေ့တွင် [[တီမောလက်စ်တေနိုင်ငံ]]၏ လက်ရှိ မြို့တော် [[ဒီလီမြို့|ဒီလီ]] တွင် မွေးဖွားခဲ့သည်။သူသည် ပေါ်တူဂီ-အရှေ့တီမော လူမျိုး ဖြစ်ပြီး ပေါ်တူဂီ ဖခင်နှင့် ပေါ်တူဂီ-တီမော မိခင်တို့မှ မွေးဖွားခဲ့သည်။၎င်း၏ ညီအစ်ကို မောင်နှမ ၁၁ ဦးအနက် လေးဦးသည် အင်ဒိုနီးရှားစစ်တပ်၏လက်ချက်ကြောင့် အသက်ဆုံးခဲ့ရသည်။ သူသည် ငယ်စဉ်ဘဝပညာရေးအား ကက်သလစ်သာသနာပြုကျောင်း တွင် ပညာသင်ကြားခဲ့ရသည်။ ၁၉၈၃ ခုနှစ်တွင် နိုင်ငံတကာဥပဒေပညာရပ်ကို လေ့လာခဲ့ပြီး၊ ၁၉၈၄ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလတွင် ဘွဲ့ရရှိခဲ့သည်။ သူသည် လူ့အခွင့်အရေးဥပဒေပညာရပ်ကိုလည်း လေ့ကျင့်သင်ကြားခဲ့ပြီး၊အမေရိကန် [[ကိုလံဘီယာ တက္ကသိုလ်]] မှ ဘွဲ့လွန်သင်တန်းများ ပြီးမြောက်ခဲ့သူလည်း ဖြစ်သည်။ == ဘဝဖြတ်သန်းမှုများ == သူသည် [[အောက်စ်ဖိုဒ် တက္ကသိုလ်|အောက်စ်ဖို့ဒ်တက္ကသိုလ်]], St Antony's College တွင် ၁၉၈၇ ခုနှစ်မှစ၍ အကြီးတန်းတွဲဖက်အဖွဲ့ဝင်ဖြစ်ခဲ့သည်။ ပေါ်တူဂီ၊ အင်္ဂလိပ်၊ ပြင်သစ်၊ စပိန်၊ နှင့် အရှေ့တီမောဘာသာစကား အစရှိသည့် ဘာသာစကား(၅)မျိုးအား တတ်ကျွမ်းသည်။<ref>{{cite web|url=http://www.etan.org/et2002c/september/15-21/15joser.htm|title=Jose Ramos-Horta: A reluctant politician|access-date=22 March 2017|archive-date=4 September 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190904211929/http://www.etan.org/et2002c/september/15-21/15joser.htm|url-status=live}}</ref> == နိုင်ငံရေးဖြတ်သန်းမှု == ရာမို့စ်ဟောတာ သည် [[ပေါ်တူဂီနိုင်ငံ|ပေါ်တူဂီ]]အုပ်ချုပ်မှု လက်အောက်ခံ မြို့တော် [[ဒီလီမြို့|ဒီလီ]] တွင် ရှင်သန်ဖြတ်သန်းကြီးပြင်းခဲ့ရသူဖြစ်သည်။သူသည် နိုင်ငံလွတ်မြောက်ရေးကိစ္စရပ် နှင့် နိုင်ငံအရေးကိစ္စတို့တွင် တက်ကြွစွာ ပါဝင်ခဲ့သည်။ထိုသို့ နိုင်ငံရေးပါဝင်လှုပ်ရှားမှုကြောင့်ပင် ၁၉၇၀-၁၉၇၁ ခုနှစ်တွင် ပေါ်တူဂီ၊အရှေ့အာဖရိက သို့ နှစ်နှစ်ကြာ ပြည်နှင်ဒဏ်ပေး ခံခဲ့ရသည်။၎င်းသည် အဖိုးဖြစ်သူ၏ နိုင်ငံရေးသွေး အပြည့်အဝပါခဲ့သူဟု ဆိုရလိမ့်မည်။ အဘယ့်ကြောင့်ဆိုသော် ၎င်း၏ အဖိုးဖြစ်သူသည် နိုင်ငံရေးကြောင့် ပေါ်တူဂီမှ ပြည်နှင် ဒဏ်ခံခဲ့ရသူဖြစ်၍ ဖြစ်သည်။ နိုင်ငံရေးတက်ကြွလှုပ်ရှားသူ ရာမို့စ်ဟော်တာသည် တီမောလွတ်လပ်ရေးအတွက် အဖွဲ့အစည်းဆိုင်ရာ အခြေခံအုတ်မြစ်များကို ညှိနှိုင်းရာတွင် ဦးဆောင်အခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်ခဲ့သည်။၂၀၀၀ ပြည့်နှစ်၊ မတ် ၁ ရက်နေ့တွင် UNTAET နှင့် အရေးကြီးသော ပူးတွဲအလုပ်ရုံဆွေးနွေးပွဲတစ်ခုတွင် တီမောကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့အား ဗျူဟာအသစ်တစ်ခုထုတ်ကာ အဖွဲ့အစည်းဆိုင်ရာလိုအပ်ချက်များကို ဖော်ထုတ်ရန် ဦးဆောင်ခဲ့သည်။ ရလဒ်သည် တီမောပြန်လည်တည်ဆောက်ရေး အမျိုးသားကွန်ဂရက် (CNRT) ခေါင်းဆောင်များ အပါအဝင် အုပ်ချုပ်ရေးအာဏာများနှင့် ပူးတွဲအုပ်ချုပ်မှုအတွက် သဘောတူထားသည့် အသေးစိတ်ပုံစံဖြစ်သည်။ == နိုဘယ်ဆုရှင် == ၁၉၉၆ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလတွင် သူ သည် Timorese Bishop Ximenes Belo နှင့် နိုဘယ်ငြိမ်းချမ်းရေးဆုကို ပူးတွဲရရှိခဲ့သည်။ == နိုင်ငံရေးရာထူးတာဝန်များ == ၂၀၀၂ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလ ၂၇ ရက်နေ့တွင် အရှေ့တီမော (ခ) တီမောလက်စ်တေနိုင်ငံ သည် ကုလသမဂ္ဂသို့ ဝင်ရောက်ခဲ့သည်။ရာမို့စ်ဟော်တာသည် တီမောလက်စ်တေအစိုးရ၏ ပထမဆုံးနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး အဖြစ် တာဝန်ယူခဲ့သည်။ ၂၀၀၆ ခုနှစ် ဇွန် ၃ ရက် တွင် ရာမို့စ်ဟော်တာသည် ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးရာထူးကိုပါ ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။<ref>''Seattle Times'' (3 June 2003). [http://seattletimes.nwsource.com/html/nationworld/2003036599_wdig03.html Nobel laureate takes security posts] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070311013650/http://seattletimes.nwsource.com/html/nationworld/2003036599_wdig03.html|date=11 March 2007}}.</ref>၂၀၀၆ ခုနှစ် ဇွန်လ ၂၅ ရက်နေ့တွင် နိုင်ငံခြားရေးနှင့် ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးအဖြစ်မှ နုတ်ထွက်ခဲ့သည်။ထိုအချိန်ထိုကာလသည် [[၂၀၀၆ တီမောလက်စ်တေ အကျပ်အတည်း]] ကာလ အချိန်ဖြစ်သည်။သူသည် ဝန်ကြီးချုပ် အယ်လ်ကာတီရီ အစိုးရအဖွဲ့ နှင့် စိတ်သဘောထားချင်းတိုက်ဆိုင်မှုမရှိ၍ လမ်းခွဲခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ၂၀၀၆ ခုနှစ်၊ ဇွန် ၂၆ ရက်တွင် ဝန်ကြီးချုပ် အယ်လ်ကာတီရီ နုတ်ထွက်ပြီးနောက်၊ရာမို့စ်ဟော်တာသည် ဝန်ကြီးချုပ်ရာထူးဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သည်။အနိုင်ရခဲ့ပြီးနောက် ဝန်ကြီးချုပ် အယ်လ်ကာတီရီနေရာသို့ ဆက်ခံခဲ့သည်။ ဝန်ကြီးချုပ်အဖြစ် မခန့်အပ်မီက ရာမို့စ်ဟော်တာသည် ကုလသမဂ္ဂ အထွေထွေအတွင်းရေးမှူးချုပ်အဖြစ် [[ကိုဖီအန်နန်]] နေရာ၌ ဆက်ခံရန် ဖြစ်နိုင်ခြေရှိသော ကိုယ်စားလှယ်လောင်းအဖြစ် သတ်မှတ်ခံခဲ့ရသည်။ === သမ္မတရာထူးအတွက် ပထမဆုံး ရွေးကောက်ပွဲ (၂၀၀၇) === ၂၀၀၇ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ ၂၂ ရက်နေ့တွင် ရာမို့စ်ဟော်တာသည် ၂၀၀၇ ရွေးကောက်ပွဲတွင် သမ္မတအဖြစ် ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်မည်ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။၂၀၀၇ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၅ တွင် သမ္မတလောင်းအဖြစ် တရားဝင်ကြေညာခဲ့သည်။သူသည် ဆန္ဒမဲ ၆၉.၁၈ ရာခိုင်နှုန်းဖြင့် အနိုင်ရခဲ့သည်။၂၀၀၇ ခုနှစ် မေ ၂၀ ရက်တွင် မြို့တော်ဒီလီ ၌ အရှေ့တီမောသမ္မတအဖြစ် ကျမ်းသစ္စာကျိန်ဆိုခဲ့သည်။သမ္မတရာထူးကို ၅ နှစ် တာဝန် ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ === သမ္မတရာထူးအတွက် ဒုတိယအကြိမ် ရွေးကောက်ပွဲ (၂၀၁၂) === သူသည် ၂၀၁၂ ခုနှစ်တွင် ကျင်းပသည့် သမ္မတရွေးကောက်ပွဲ တွင် ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သည်။ပြိုင်ဖက်ကို ရှုံးနိမ့်ခဲ့သည်။ === သမ္မတရာထူးအတွက် တတိယအကြိမ် ရွေးကောက်ပွဲ (၂၀၂၂) === ၂၀၂၂ ခုနှစ် တီမောလက်စ်တေ သမ္မတရွေးကောက်ပွဲ သို့ ဝင်ရောက်ရွေးချယ်ခံခဲ့သည်။ ဆန္ဒမဲ ၆၂ ဒသမ ၁၀ ရာခိုင်နှုန်း ရရှိပြီး၊ဒုတိယအကြိမ်မြောက် သမ္မတ သက်တမ်းကို ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ == လုပ်ကြံသတ်ဖြတ်ရန် ကြိုးပမ်းခံရမှု == ၂၀၀၈ ခုနှစ်၊ဖေဖော်ဝါရီ ၁၁ ရက် တွင် သမ္မတ ရာမို့စ်ဟော်တာ သည် သေနတ်ပစ်ခတ်ခံရပြီး လုပ်ကြံ ခံခဲ့ရသည်။ဆရာဝန်များသည် သမ္မတ၏ ညာဘက်အဆုတ်တွင် အပြင်းထန်ဆုံး ဒဏ်ရာမှာ နှစ်ကြိမ် သို့မဟုတ် သုံးကြိမ် ပစ်ခတ်ခံရသည်ဟု မှတ်ချက်ပြုကြသည်။ အခြေအနေမှာ စိုးရိမ်ရသော်လည်း တည်ငြိမ်သည်ဟု စာရင်းသွင်းထားခဲ့ကြသည်။ သမ္မတသည် မေ့မြောနေရာမှ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၁ ရက်တွင် သတိပြန်လည်လာကာ စိုးရိမ်ရသည့် အခြေအနေမှ လွတ်မြောက်သွားခဲ့သည်။<ref name="SMH_wounded">{{cite news|title=Ramos-Horta shot twice|url=https://www.smh.com.au/world/ramos-horta-shot-twice-20080212-gds0kp.html|newspaper=The Sydney Morning Herald|first=Jill|last=Jolliffe|date=12 February 2008|access-date=11 August 2023|archive-date=24 September 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150924204623/http://www.smh.com.au/news/world/ramoshorta-wounded/2008/02/11/1202578639815.html|url-status=live}}</ref><ref>Ed Johnson, [https://www.bloomberg.com/apps/news?pid=20601081&sid=a2RY_dcGiNkA&refer=australia "East Timor's Ramos-Horta Thanks Supporters From Hospital Bed"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220422154753/https://www.bloomberg.com/tosv2.html?vid=&uuid=928907ab-c253-11ec-a0c8-6668554f5a61&url=L2FwcHMvbmV3cz9waWQ9MjA2MDEwODEmc2lkPWEyUllfZGNHaU5rQSZyZWZlcj1hdXN0cmFsaWE=|date=22 April 2022}}, Bloomberg.com, 12 March 2008.</ref> သေနတ်ပစ်ခတ်လုပ်ကြံခံရမှုတွင် သမ္မတ၏ အစောင့်တစ်ဦးဒဏ်ရာရခဲ့ပြီး၊ သူပုန်ခေါင်းဆောင် Alfredo Reinado အပါအဝင် သူပုန်စစ်သားနှစ်ဦးလည်း သေဆုံးခဲ့သည်။ == နိုင်ငံတကာအရေးဆောင်ရွက်မှုများ == ၂၀၁၂ [[ဂင်းနီဗစ်ဆောနိုင်ငံ]] အာဏာသိမ်းပြီးနောက်တွင် ပဋိပက္ခကို ပြေလည်အောင်ဆောင်ရွက်ပေးရန် ကမ်းလှမ်းခံခဲ့ရပြီး၊ ကုလသမဂ္ဂ အထူးသံတမန်အဖြစ်နှင့် ထိုကိစ္စကို ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။<ref>{{cite news|date=1 January 2013|title=E Timor's Jose Ramos-Horta gets UN Guinea-Bissau role|work=BBC News|url=https://www.bbc.co.uk/news/world-africa-20880484|url-status=live|access-date=20 June 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181114191233/https://www.bbc.co.uk/news/world-africa-20880484|archive-date=14 November 2018}}</ref> ရာမို့စ်ဟော်တာသည် ၂၀၀၀ပြည့်နှစ်မှစ၍ ငြိမ်းချမ်းရေးနှင့် လူ့အခွင့်အရေးဆိုင်ရာ ဝဘ်ဆိုက်ဖြစ်သော TheCommunity.com အတွက် အကြံပေးဘုတ်အဖွဲ့ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ ၂၀၀၁ ခုနှစ်တွင် ၎င်းသည် နိုဘယ်လ်ငြိမ်းချမ်းရေးဆုရှင် ၂၈ ဦး၏ ဝဘ်ဆိုက်တွင် 9/11 ကြေညာချက်များကို စုဆောင်းခဲ့ပြီး၊ ၎င်း၏လုပ်ဖော်ကိုင်ဖက်များနှင့်အတူ အခြားသော ငြိမ်းချမ်းရေးအစီအစဉ်များကို ဦးဆောင်ခဲ့သည်။ == မြန်မာအရေးကိစ္စပါဝင်ခဲ့မှု == ၁၉၉၄ ခုနှစ် တွင် ထိုင်းနယ်စပ်မှတဆင့် မြန်မာနိုင်ငံ၊ကရင်ပြည်နယ် မာနယ်ပလောဒေသ၌ လူ့အခွင့်အရေးနှင့်  ဒီမိုကရေစီအရေးခေါင်းစဉ် ဖြင့် သင်တန်းများကို လာရောက်ပို့ချခဲ့သည်။<ref>{{cite web|url=https://www.myawady.net.mm/node/49647|title=ဂျိုဆေးရာမို့စ်ဟော်တာဆိုသူ တီမောလက်စတေသမ္မတကြီးအား သိစေချင်ပါသည်|work=MWD Webportal|access-date=၂၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၁၅ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၃}}</ref> ၂၀၀၉ ခုနှစ်၊မေလတွင် ရာမို့စ်ဟော်တာသည် နိုဘယ်ဆုရှင် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် အား ဆက်လက်ဖမ်းဆီးထားပါက မြန်မာစစ်အစိုးရအား အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ရာဇဝတ်ခုံရုံးအား စုံစမ်းစစ်ဆေးရန် တောင်းဆိုခဲ့သူအဖြစ် ထင်ရှားခဲ့သည်။<ref>{{cite news|url=http://www.irrawaddy.org/article.php?art_id=15688|title=Is it Time to Take Than Shwe to International Criminal Court?|first=Arkar|last=Moe|date=20 May 2009|work=[[The Irrawaddy]]|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20090606190411/http://www.irrawaddy.org/article.php?art_id=15688|archive-date=6 June 2009}}</ref>သို့သော်လည်း ၂၀၁၀ ပြည့်နှစ်၊ ဩဂုတ်လတွင် မြန်မာနိုင်ငံအပေါ် ၎င်း၏အမြင်များ ပျော့ပြောင်းသွားခဲ့ပြီး၊ မြန်မာ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး [[ဉာဏ်ဝင်း|ဦးဉာဏ်ဝင်း]]အား နွေးထွေးစွာ ဆက်ဆံခဲ့ပြီး ဆက်ဆံရေး မြှင့်တင်လိုကြောင်း နှင့် မြန်မာနိုင်ငံနှင့် ခိုင်မာသော ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေးကို ရယူလိုကြောင်း ကမ်းလှမ်းခဲ့သည်။<ref>{{cite news|url=http://www.bt.com.bn/news-asia/2010/08/21/timor-leste-seeks-strong-commercial-ties-myanmar|title=Timor Leste seeks 'strong' commercial ties with Myanmar|date=21 August 2010|newspaper=[[The Brunei Times]]|access-date=4 October 2010|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20130731151611/http://www.bt.com.bn/news-asia/2010/08/21/timor-leste-seeks-strong-commercial-ties-myanmar|archive-date=31 July 2013}}</ref> မြန်မာနိုင်ငံရှိ ရိုဟင်ဂျာ မွတ်စလင်များအပေါ် ဆက်ဆံမှုအပေါ် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် အား စိတ်ပျက်လက်ပျက် ထုတ်ဖော်ပြောဆိုဝေဖန်မှုမရှိသူအဖြစ်လည်း ကျော်ကြားခဲ့သည်။<ref name="auto">{{cite web|date=19 March 2024|title=Jose Ramos-Horta on Gaza, Mandela, J.Lo and how to run a country after liberation {{!}} The InnerView|url=https://www.youtube.com/watch?v=BeWB5zvVY9k&list=PLUW304lJeu3UeNANR9pUHAne2JsRWmo48&index=8|website=YouTube}}</ref> ၂၀၂၁ ခုနှစ်၊မြန်မာနိုင်ငံစစ်အာဏာသိမ်းခံရသည့် အပေါ် ၎င်းသည် မြန်မာစစ်တပ်အား နိုင်ငံတကာသိအောင် အကျယ်လောင်ဆုံး ပြစ်တင်ဝေဖန်သူဖြစ်ခဲ့သည်။<ref>{{cite web|url=https://www.rfa.org/burmese/news/east-timor-myanmar-military-08232024015519.html|title=စစ်ကောင်စီ အဘက်ဘက်က ကျရှုံးနေကြောင်း အရှေ့တီမော သမ္မတပြော|work=RFA|access-date=၂၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၂၃ ဩဂုတ် ၂၀၂၄}}</ref> သူသည် ၂၀၂၂ ခုနှစ်၊စက်တင်ဘာလ ၂၃ ရက်တွင် ကျင်းပခဲ့သည့် ၇၇-ကြိမ်မြောက် ကမ္ဘာ့ကုလသမဂ္ဂအစည်းအဝေး၌ မြန်မာပြည်သူများသည် နိုင်ငံတကာအသိုင်းအဝိုင်း၏ စွန့်ပစ်သစ္စာဖောက်ခြင်းကို ခံနေကြရပြီး၊ယူကရိန်းခုခံစစ်ပွဲကဲ့သို့ ထောက်ပံ့ခြင်းမရှိကြသည့်အကြောင်း၊မြန်မာ၏ ပဋိပက္ခသည် အိမ်နီး ချင်းနိုင်ငံများ၏ လုံခြုံရေးအပေါ် အကျိုးဆက်သက်ရောက်နေပြီး ဘက်စုံပါဝင်တဲ့ ဆွေးနွေးပြောဆိုမှု လိုအပ်နေကြောင်း မိန့်ခွန်းများပြောဆိုခဲ့သည်။ ယင်းအပြင် သူသည် အမျိုးသားညီညွှတ်ရေးအစိုးရကိုလည်း ထောက်ခံခဲ့သည်။၎င်း ဒုတိယအကြိမ် သမ္မတရာထူး စတင်ဆက်ခံသည့် ၂၀၂၃ ခုနှစ် အခမ်းအနားသို့ အမျိုးသားညီညွှတ်ရေးအစိုးရအဖွဲ့ကို တရားဝင်ဖိတ်ကြားကာ၊အရှေ့တောင်အာရှနိုင်ငံများထဲ ပထမဦးဆုံးအသိအမှတ်ပြုခဲ့သည့် နိုင်ငံစာရင်းဝင်ခဲ့သည်။<ref>{{cite web|url=https://www.dvb.no/post/602252|title=အရှေ့တီမော သမ္မတက NUG ဝန်ကြီးကို တရားဝင်ဖိတ်ခေါ် သီးသန့်တွေ့ဆုံမှု သံတမန်ရေးအောင်မြင်မှု ဖြစ်ဟု ဆို |work=DVB|access-date=၂၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၄ ဇူလိုင် ၂၀၂၃}}</ref>ဤသို့သောဖြစ်ရပ်များကြောင့် ၎င်းဦးဆောင်သည့် တီမောလက်စ်တေအစိုးရ နှင့် [[နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ|မြန်မာစစ်ကောင်စီ]] အကြား ဆက်ဆံရေးတင်းမာလာခဲ့ပြီး၊မြန်မာနိုင်ငံဆိုင်ရာ တီမောလက်စ်တေသံရုံးတာဝန်ခံသည် နှင်ထုတ်ခံခဲ့ရသည်။မြန်မာစစ်ကောင်စီဘက်က တီမောလက်စ်တေနိုင်ငံ ၏ အာဆီယံတင်းပြည့်အဖွဲ့ဝင်ဖြစ်ရေးကို ကန့်ကွက်ခဲ့ပြီး၊သံတမန်ဖိအားပေးခဲ့သည်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ဇူလိုင် ၂၄ ရက် တွင် နေပြည်တော်သို့ တီမောလက်စ်တေသံရုံး တာဝန်ခံ Mr Olandino Ruide Andrade သွားရောက်ခြင်းဖြင့်၊ တင်းမာနေသည့် [[တီမောလက်စ်တေ-မြန်မာ ဆက်ဆံရေး|တီမောလက်စ်တေ - မြန်မာ ဆက်ဆံရေး]]အား ပြန်လည်တည်ဆောက်ကြသည်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ် စက်တင်ဘာ ၁၇ တွင် တီမောလက်စ်တေဒီမိုကရက်တစ်သမ္မတနိုင်ငံ နိုင်ငံခြားရေးနှင့် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးဝန်ကြီး မစ္စတာဘန်ဒီတိုဒို့စ်ဆန်းတို့စ်ဖရိတ်တက်စ် ဦးဆောင်သည့် ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့သည် အလုပ်သဘောခရီးစဉ်အဖြစ် မြန်မာနိုင်ငံသို့ လာရောက်ခဲ့ကြပြီး၊၂၀၂၅ ခုနှစ်၊စက်တင်ဘာ ၁၈ ရက် တွင် နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး ဦးသန်းဆွေ နှင့်တွေ့ဆုံကာ၊တီမောလက်စ်တေနိုင်ငံသည် မြန်မာအစိုးရကို ဆန့်ကျင်သည့် အဖွဲ့အစည်းများကို ရုံးဖွင့်လှစ်ခြင်း၊ တရားမဝင်ဆန့်ကျင်သည့် လှုပ်ရှားမှုများဆောင်ရွက်ခြင်းခွင့်ပြုမည်မဟုတ်ကြောင်းနှင့် မြန်မာနိုင်ငံအစိုးရအား တီမောလက်စ်တေနိုင်ငံ မြို့တော်ဒီလီ၌ မြန်မာသံရုံး လာရောက်ဖွင့်လှစ်ရန် ဆွေးနွေး ကမ်းလှမ်းခဲ့ခြင်းဖြင့် မြန်မာအတိုက်အခံများအတွက် သံတမန်တံခါးကို ပိတ်ပစ်ခဲ့သည်။<ref>{{cite web|url=https://www.asianews.it/news-en/Dili-closes-doors-to-Myanmar-opposition-(for-ASEAN-membership)-63905.html|title= Dili closes doors to Myanmar opposition (for ASEAN membership)|work=Asia News|access-date=21 sep 2025|date=19 sep 2025}}</ref> == ပုဂ္ဂိုလ်ရေးဘဝ == သူသည် အိမ်ထောင်သည် တစ်ဦးဖြစ်သည်။ဇနီးဖြစ်သူမှာ တီမောလက်စ်တေနိုင်ငံ၏ ပြည်တွင်းရေးရာဝန်ကြီး Ana Pessoa Pinto ဖြစ်သည်။သူသည် ဇနီးဖြစ်သူ နှင့် ကွာရှင်းထားပြီး၊သားတစ်ဦး မွေးဖွားထားသည်။ == ကိုးကား == {{reflist}} {{lifetime|၁၉၄၉| }} [[ကဏ္ဍ:တီမောလက်စ်တေနိုင်ငံ၏ သမ္မတများ]] [[ကဏ္ဍ:နိုဘယ်ငြိမ်းချမ်းရေးဆုရ ပုဂ္ဂိုလ်များ]] ccgih5dxvqq9cbd98y5uewfi26qf47n 828 281343 1051660 1051410 2026-09-07T02:49:46Z ~2026-48388-40 147886 1051660 Scribunto text/plain return { rail = { default = "Rail Sign.svg", CAN = { default = "Ontario M509.svg", QC = "Québec I-310.svg" }, CHL = "Chile IS-13b.svg", IDN = "Indonesia New Road Sign Info 5A2.png", JPN = "Japanese Road sign 125-C.svg", MEX = "MX road sign SIS-10.svg" }, ["light-rail"] = { default = "Light Rail Sign.svg", MEX = "MX road sign SIS-20.svg" }, bus = { default = "Bus Sign.svg", CAN = { default = "Ontario M506.svg", QC = "Québec I-315.svg" }, FRA = "France road sign C6.svg", HRV = "Croatia road sign C44.svg", HUN = "Hungary road sign E-039.svg", ITA = "Italian traffic sign - fermata autobus.svg", JPN = "Japanese Road sign 124-C.svg", MYS = "Bus_2.png", MEX = "MX road sign SIS-19.svg", NOR = "Norwegian-road-sign-508.1.svg", URY = "Uruguay Road Sign I24.svg" }, ferry = { default = "Ferry Sign.svg", CAN = { default = "Ontario M508.svg", BC = "British Columbia G-050-5.svg" }, CHL = "Chile IS-14b.svg", DNK = "Denmark road sign M11.svg", FRA = "France road sign CE10.svg", HRV = "Croatia road sign C49.svg", ITA = "Italian traffic signs - auto su nave.svg", JPN = "Japan ferry sign.png" }, hospital = { default = "MUTCD D9-2.svg", AUS = "Western Australia MR-SM-1.svg", AUT = "Hinweiszeichen 2.svg", CAN = { default = "Québec I-280-1.svg", ON = "Ontario M401.svg" }, CHE = "CH-Hinweissignal-Spital.svg", CHL = "Chile IS-1b.svg", CZE = "IJ02cr.jpg", ESP = "Spain traffic signal s23.svg", FRA = "France road sign ID3.svg", GBR = "UK traffic sign 827.2.svg", GRC = "Traffic Sign GR - KOK 2009 - P-22.svg", HUN = "Hungary road sign E-045.svg", IDN = "Indonesian Road Sign d9a.png", ISL = "Iceland road sign E01.12.svg", ITA = "Italian traffic signs - ospedale.svg", MYS = "Malaysia road sign GI6.svg", MEX = "MX road sign SIS-17.svg", POL = "Znak D-21.svg", RUS = "7.2 Russian road sign.svg", SVK = "Dopravná značka II5.svg", TUR = "Turkish road sign 84.jpg", UKR = "Ukraine road sign 6.2.gif", URY = "Uruguay Road Sign I16.svg" }, airport = { default = "Airport Sign.svg", AUS = "Western Australia MR-SM-11.svg", CAN = { default = "Ontario M502.svg", QC = "Québec I-300-1.svg " }, CHL = "Chile IS-11b.svg", DNK = "Denmark road sign M12.svg", GBR = "Aircraft Airport ecomo.svg", HRV = "Croatia road sign C47.svg", IDN = "Indonesia New Road Sign Info 5a4.png", MYS = "International Airport 1.png", MEX = "MX road sign SIS-1.svg", NOR = "Norwegian-road-sign-771.0.svg", TWN = "Legenda lotnisko.svg", UKR = "Ukraine road sign 5.65.png", URY = "Uruguay Road Sign I21.svg" }, NSB = { default = "MUTCD D6-4.svg" } } oyl17dtzgcg50xcps8a72znhwcm6937 3 281468 1051736 997347 2026-09-07T11:28:03Z Tanbiruzzaman 112611 [[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:কল্কি]] စာမျက်နှာကို [[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Depot, KG]] သို့ Tanbiruzzamanက ရွှေ့ခဲ့သည်: အသုံးပြုသူ "[[Special:CentralAuth/কল্কি|কল্কি]]" ကို "[[Special:CentralAuth/Depot, KG|Depot, KG]]" သို့ အမည်ပြောင်းလဲစဉ် စာမျက်နှာအား အလိုအလျောက် ရွှေ့ပြောင်းခြင်း 997347 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် কল্কি ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၀:၂၆၊ ၈ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၆ (UTC) 7mcxf19agdv4vpi0rlxpa717xl19140 0 289897 1051665 1047138 2026-09-07T05:03:51Z Zawzawaungthwin 100038 infobox ပြင်ဆင် 1051665 wikitext text/x-wiki {{Infobox space program | name = မြန်မာနိုင်ငံ၏ အာကာသစီမံကိန်း | native_name = Myanmar Space Program | image = Envisat captures Burma Myanmar.jpg | caption = Envisat ဂြိုဟ်တုမှ ရိုက်ကူးထားသော မြန်မာနိုင်ငံ၏ မြေပြင်ပုံရိပ် | country = {{flag|Myanmar}} | organization= * [[File:State Seal of the Republic of the Union of Myanmar.svg|30px]]<br /> [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ သမ္မတ]] <br /><small>ကြီးကြပ်သူ (မဟာဗျူဟာနှင့် မူဝါဒချမှတ်ရေး)</small> * [[File:Myanmar Space Agency logo.png|30px]]<br />[[မြန်မာ အာကာသ အေဂျင်စီ]] <br /><small>တာဝန်ခံသူ (လက်တွေ့အကောင်အထည်ဖော်ရေး)</small> | status = ဆောင်ရွက်ဆဲ / အကောင်အထည်ဖော်ဆဲ | first_launch = ၂၀ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၁ ([[လောကနတ်-၁|လောကနတ် - ၁]]) }} '''မြန်မာနိုင်ငံ၏ အာကာသစီမံကိန်း'''သည် မြန်မာနိုင်ငံပိုင် ဂြိုဟ်တုစနစ် တည်ထောင်နိုင်ရေး အဆင့်အထိ မျှော်မှန်းထားသည့် စီမံကိန်းဖြစ်သည်။ ဤလုပ်ငန်းစဉ်များကို ယခင် နိုင်ငံတော်အကြီးအကဲများနှင့် ယခု [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ သမ္မတ|နိုင်ငံတော် သမ္မတများ]] က တိုက်ရိုက်ကြီးကြပ်အကောင်အထည် ဖော်နေပြီး တရုတ်၊ ရုရှား အစရှိသည့် နိုင်ငံတကာ ဆက်သွယ်ရေးကုမ္ပဏီများနှင့် ပူးပေါင်းနေသည့် စီမံကိန်းတစ်ခုလည်း ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web |date=2026-07-28 |title=မြန်မာပိုင်ဂြိုဟ်တု လွှတ်တင်နိုင်ဖို့ လုပ်နေ |url=https://www.bbc.com/burmese/articles/c5yw5v7ngxyo |access-date=2026-08-02 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}</ref> == မြန်မာနိုင်ငံ အာကာသစနစ် အကျဉ်းချုပ် == မြန်မာနိုင်ငံ၏ အာကာသနှင့် ဆက်သွယ်ရေးကဏ္ဍသည် ၁၉၇၉ ခုနှစ်ကာလများကတည်းက အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ တယ်လီဖုန်းဆက်သွယ်ရေးစနစ်များကို စတင် အသုံးပြုခဲ့ရပြီး၊ ၂၀၁၆ ခုနှစ်မှစတင်ကာ ကိုယ်ပိုင် MyanmarSat ဂြိုဟ်တုစီမံကိန်းများကို နိုင်ငံတကာ ပူးပေါင်းမှုဖြင့် အကောင်အထည်ဖော်နိုင်ခဲ့သည်။ ထို့အပြင် ၂၀၂၁ ခုနှစ်တွင် နိုင်ငံတကာ အာကာသစခန်း (ISS) မှတစ်ဆင့် ပြည်တွင်းပထမဆုံး နန်နိုဂြိုဟ်တုဖြစ်သော [[လောကနတ်-၁]] ကိုပါ အောင်မြင်စွာ လွှင့်တင်နိုင်ခဲ့ကာ စိုက်ပျိုးရေးနှင့် ငါးလုပ်ငန်းကဏ္ဍများအထိ ဂြိုဟ်တုနည်းပညာကို တိုးချဲ့အသုံးပြုလာနိုင်ခဲ့သည်။ {| class="wikitable sortable" !ရက်စွဲ !ဂြိုဟ်တု / စနစ်အမည် !Orbit / ပတ်လမ်း !Launch Site / လွှတ်တင်နေရာ !ပူးပေါင်းလုပ်ဆောင်သူ / ထောက်ပံ့သူ !အဓိက ရည်ရွယ်ချက် |- |<small>၁၂ ဖေဖော်ဝါရီ</small> ၁၉၇၉ |Intelsat V |Geostationary (IOR 60°E) | style="background: #ffcccc;" |အခြားနိုင်ငံစနစ် |<small>အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ အစိုးရ / လွှင့်တင်သူ</small> |<small>အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ တယ်လီဖုန်းဆက်သွယ်ရေး နှင့် TV receiving</small> |- |<small>၁ ဇန်နဝါရီ</small> ၁၉၉၀ |AsiaSat-1 |Geostationary | style="background: #ffcccc;" |အခြားနိုင်ငံစနစ် |<small>အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ အစိုးရ / လွှင့်တင်သူ</small> |<small>ပြည်တွင်း တယ်လီဖုန်းဆက်သွယ်ရေး နှင့် TV လွှင့်မှု</small> |- |<small>၁ ဇွန်</small> ၁၉၉၈ |ThaiCom 3 |Geostationary | style="background: #ffcccc;" |အခြားနိုင်ငံစနစ် |<small>အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ အစိုးရ / လွှင့်တင်သူ</small> |<small>ပြည်တွင်း ဆက်သွယ်ရေးစနစ်</small> |- |<small>၁ မေ</small> ၂၀၁၆ |MyanmarSat-1 |Geostationary |ဂိုင်ယား၊ တောင်အမေရိက |<small>ဂျပန် Hokkaido တက္ကသိုလ်၊ MAEU</small> |<small>တယ်လီဖုန်း၊ TV၊ စိုက်ပျိုးရေး၊ ငါးလုပ်ငန်းစောင့်ကြည့်</small> |- |<small>၇ ဩဂုတ်</small> ၂၀၁၉ |MyanmarSat-2 |Geostationary (62°E) |Arianespace, Ariane 5, ပြင်သစ် |<small>Maxar Technologies, Intelsat 39</small> |<small>ဆက်သွယ်ရေးအတွက် အဓိကဝန်ဆောင်မှု</small> |- |<small>၂၀ ဖေဖော်ဝါရီ</small> ၂၀၂၁ |[[လောကနတ်-၁|လောကနတ် - ၁]] (MAEU & Hokkaido) |ISS / JAXA Kibo module |NASA ISS |<small>JAXA, MAEU</small> |<small>စိုက်ပျိုးရေး နှင့် ငါးလုပ်ငန်း စောင့်ကြည့်</small> |} == နောက်ခံအကြောင်းအရာများ == မြန်မာနိုင်ငံသည် ၁၉၇၉ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၂ ရက် တွင် ဂြိုဟ်တု ဆက်သွယ်ရေး စနစ်ကို   Geostationary ပတ်လမ်း Indian Ocean Region (IOR) 60 Degree East တည်နေရာရှိ Intelsat V ဂြိုဟ်တုကို အသုံးပြုပြီး၊ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ တယ်လီဖုန်း ဆက်သွယ်ရေး နှင့် TV receiving တို့ကို အသုံးပြုခဲ့သည်။၁၉၉၀ ပြည့်နှစ်၊ ဇန်နဝါရီလက စ၍ နယ်စပ်ဒေသဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေး အတွက် ပြည်တွင်း ဂြိုဟ်တု ဆက်သွယ်ရေး စနစ်ကို Geostationary ပတ်လမ်းရှိ AsiaSat-1 ကို အသုံးပြု၍ ပြည်တွင်း တယ်လီဖုန်း ဆက်သွယ်ရေး နှင့် TV ထပ်ဆင့်လွှင့် စနစ်များကို ဆက်လက် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ပြည်တွင်း ဂြိုဟ်တု ဆက်သွယ်ရေး စနစ်ကိုမူ ၁၉၉၈ ခုနှစ်၊ ဇွန်လတွင် Geostationary ပတ်လမ်း ရှိ  ThaiCom 3 အား ပြောင်းလဲပြီး အသုံးပြုခဲ့သည်။အထက်ပါ ဂြိုဟ်တု အသုံးပြုခြင်းများသည် တခြားနိုင်ငံများမှ လွှင့်တင်ထားခြင်းများကို ငှားရမ်း အသုံးပြုခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။<ref>{{cite web|url=https://burmese.voanews.com/a/myanmar-plan-to-set-up-own-satellite-system/3831588.html|title=ဂြိုဟ်တုဆက်သွယ်ရေးစနစ် မြန်မာ စတော့မည်|work=VOA|access-date=၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၃၀ ဧပြီ ၂၀၁၇}}</ref> == ၂၀၁၁ - ၂၀၁၆ ကာလ == ၂၀၁၁ ခုနှစ်၊ဇွန်လ တွင် [[ဦးသိန်းစိန် အစိုးရ|ဦးသိန်းစိန်အစိုးရ]] ၏ [[ဆက်သွယ်ရေး၊ စာတိုက်နှင့် ကြေးနန်းဝန်ကြီးဌာန|ဆက်သွယ်ရေး၊ စာတိုက်နှင့် ကြေးနန်း ဝန်ကြီးဌာန]] ဒုတိယဝန်ကြီး ဦးတင့်လွင် သည် မြန်မာနိုင်ငံအနေဖြင့် အမေရိကန်ဒေါ်လာ သန်း ၂ဝဝ ခန့် ကုန်ကျမည့် ဂြိုဟ်တုတစ်လုံးကို ဝယ်ယူပြီးလျှင်၊ ရုရှား၊ တရုတ်၊ ဂျပန် ဂြိုဟ်တုကုမ္ပဏီ များနှင့် ပူးပေါင်းကာ လွှတ်တင်သွားရန် ရှိကြောင်း ပြောဆိုခဲ့ခြင်းဖြင့် ကိုယ်ပိုင်ဂြိုဟ်တု လွှတ်တင်နိုင်ရေး ခြေလှမ်းသည် အစပျိုးလာခဲ့သည်။<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.com/burmese/burma/2011/06/110614_burma_space|title=မြန်မာပြည်က ဂြိုဟ်တု ပူးတွဲဝယ်မည်|work=BBC|access-date=၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၁၄ ဇွန် ၂၀၁၁}}</ref> ၂၀၁၂ ခုနှစ်၊ဧပြီလ တွင် [[ဦးသိန်းစိန် အစိုးရ|ဦးသိန်းစိန်အစိုးရ]]သည် လက်ကိုင်တယ်လီဖုန်း ဆင်းမ်ကတ် (SIM Card) ဈေးများ ကျဆင်းနိုင်ရေးအား ရည်ရွယ်သည့် မြန်မာနိုင်ငံ အနေဖြင့် ဂြိုဟ်တုတလုံး လွှတ်တင်ရန်အတွက် အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ကြေးနန်းဆက်သွယ်ရေး အဖွဲ့ (International Telecommunication Union – ITU) နှင့် ပူးပေါင်းပြီး ၁၈ လကြာ အကောင်အထည် ဖော်ဆောင်သွားရန် ဆွေးနွေးနေသည့် အစီအစဉ်အား စတင်ချပြခဲ့သည်။<ref>{{cite web|url=https://burma.irrawaddy.com/news/2012/04/19/8694.html|title=ဖုန်းဈေးတွေ ဖြည်းဖြည်းချင်းတော့ ကျသွားမှာပါ|work=The Irrawaddy|access-date=၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၁၉ ဧပြီ ၂၀၁၂}}</ref> ၂၀၁၃ ခုနှစ်၊ဖေဖော်ဝါရီလတွင် ဦးသိန်းစိန်အစိုးရ သည် မြန်မာနိုင်ငံ အတွက် ပထမဆုံး တိုက်ရိုက် သုံးနိုင်မည့် ဂျပန် အကူအညီ ဖြင့် မြန်မာနိုင်ငံ အတွက် ကမ္ဘာ မြေပြင် လေ့လာရေး ဂြိုဟ်တု တစ်ခု ကို ၂ဝ၁၃-၁၄ ခုနှစ် တွင် လွှတ်တင်နိုင်ရန် ကြိုးပမ်းခဲ့သည်။ Earth Observation Satellite ဟုခေါ်သည့် ကမ္ဘာမြေ လေ့လာရေး ဂြိုဟ်တု လွှတ်တင်နိုင်ရေး ကြိုးပမ်းမှုသည် ယခင် တခြားနိုင်ငံဂြိုဟ်တုများမှ တဆင့်ခံ သုံးစရာ မလိုတော့ဘဲ သတင်းအချက်အလက်များကို တိုက်ရိုက်ယူပြီး အသုံးချနိုင်ရန် ရည်ရွယ်ခဲ့သည်။<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.com/burmese/burma/2013/02/130226_burmesesatellite|title=မြန်မာ ဂြိုဟ်တု လွှတ်ဖို့ ဂျပန်ကူ|work=BBC|access-date=၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၂၆ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၁၃}}</ref> ၂၀၁၄ ခုနှစ်၊ဒီဇင်ဘာ တွင် နိုင်ငံ၏ ပထမဆုံး ဂြိုဟ်တုကို ငါးနှစ်အတွင်း ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ပြီး ပတ်လမ်းကြောင်းသို့ လည်ပတ်ရန် အစီအစဉ်ကို ဦးသိန်းစိန်အစိုးရသည် အကြမ်းဖျင်း ဖော်ပြခဲ့သည်။<ref>{{cite web|url=https://www.satellitetoday.com/government-military/2014/12/11/myanmar-to-own-first-satellite-in-five-years-time/|title=Myanmar to Own First Satellite in Five Years Time|work=Via Satellite|access-date=1 Sep 2025|date=11 Dec 2014}}</ref> ၂၀၁၆ ခုနှစ်၊မေ ၁ ရက် တွင် မြန်မာအစိုးရသည် MyanmarSat-1 ကို [[တောင်အမေရိကတိုက်]]၊ [[ဂိုင်ယာနာနိုင်ငံ]]၊ ကော်ရီးကမ်းခြေမြို့ရှိ ဂြိုဟ်တုလွတ်တင်ရေးစခန်းမှ Geostationary orbit သို့ လွှတ်တင်ခဲ့သည်။ထိုဂြိုဟ်တုသည် ငှားရမ်းအသုံးပြုသည့် ဂြိုဟ်တု ဖြစ်သည်။<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.com/burmese/in-depth-49087623|title=ဆက်သွယ်ရေးဂြိုဟ်တု Myanmar Sat-2 ကို ဩဂုတ် ၃ ရက်မှာ လွှတ်တင်မယ်|work=BBC|access-date=၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၂၃ ဇူလိုင် ၂၀၁၉}}</ref> <ref>{{cite web|url=https://news-eleven.com/article/124500|title=မိတ္ထီလာ မြန်မာ့လေကြောင်းနှင့် အာကာသပညာတက္ကသိုလ်က ထိန်းချုပ်မည့် အနိမ့်ပျံ မြေပြင်စူးစမ်း လေ့လာရေး ကိုယ်ပိုင်ဂြိုဟ်တုကို ၂၀၂၀ ပြည့်နှစ် ဒီဇင်ဘာလဆန်းခန့်တွင် မြန်မာနိုင်ငံမှလွှတ်တင်မည်|work=Eleven Media Group|access-date=၁ စစက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၂၄ ဇူလိုင် ၂၀၁၉|archive-date=12 September 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250912210133/https://news-eleven.com/article/124500|url-status=dead}}</ref> == ၂၀၁၇ - ၂၀၂၁ == [[ဦးထင်ကျော်အစိုးရ]] သည်၂၀၁၇ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီ ၂၅ ရက်တွင် မြန်မာနိုင်ငံပိုင်ဂြိုဟ်တုစနစ်တည်ထောင်ရေးဦးဆောင်ကော်မတီ ကို ဒုတိယသမ္မတ [[မြင့်ဆွေ (ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး)|ဦးမြင့်ဆွေ]] ဦးဆောင်၍ အဖွဲ့ဝင်(၁၃)ဦးဖြင့် လည်းကောင်း၊ မြန်မာနိုင်ငံပိုင်ဂြိုဟ်တုစနစ်တည်ထောင်ရေးလုပ်ငန်းကော်မတီကို [[ပို့ဆောင်ရေးနှင့် ဆက်သွယ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပို့ဆောင်ရေးနှင့် ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန]] ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး [[သန့်စင်မောင်|ဦးသန့်စင်မောင်]] ဦးဆောင်၍ (၉)ဦးဖြင့် လည်းကောင်း ဖွဲ့စည်းပေးခဲ့သည်။၂၀၁၇ ခုနှစ်၊ဧပြီ ၂၈ ရက် တွင် မြန်မာအစိုးရသည် မြန်မာနိုင်ငံပိုင်ဂြိုဟ်တုစနစ်တည်ထောင်ရေးဦးဆောင်ကော်မတီ ၏ ပထမအကြိမ် စည်းဝေးပွဲကို ပြုလုပ်ခဲ့သည်။မြန်မာနိုင်ငံ Space Agency အာကာသဌာန တည်ထောင်ရေးအတွက် စတင် အကောင်အထည် ဖော်သွားမည့် သတင်းစကားကိုလည်း တစ်ပါတည်း ဖြန့်ဝေအသိပေးခဲ့ကြသည်။<ref>{{cite web|url=https://burmese.voanews.com/a/myanmar-plan-to-set-up-own-satellite-system/3831588.html|title=ဂြိုဟ်တုဆက်သွယ်ရေးစနစ် မြန်မာ စတော့မည်|work=VOA|access-date=၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၃၀ ဧပြီ ၂၀၁၇}}</ref> ၂၀၁၈ ခုနှစ် ဇွန် ၁ ရက် တွင် Myanmar Sat 2 ဂြိုဟ်တု တည်ဆောက်နိုင်ရေး မြန်မာနိုင်ငံ ပို့ဆောင်ရေးနှင့် ဆက်သွယ်ရေး ဝန်ကြီးဌာနလက်အောက်ရှိ သတင်းအချက်အလက် နည်းပညာ နှင့် ဆိုက်ဘာလုံခြုံရေးဦးစီးဌာန နှင့် Intelsat Global Sales & Marketing Limited တို့ သဘောတူ လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့ကြသည်။ စုစုပေါင်းကုန်ကျစရိတ်သည် အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၁၅၅ ဒသမ ၇ သန်း ရှိသည်။<ref>{{cite web|url=https://mm.myanmartechpress.com/myanmarsatellitesystem/|title=မြန်မာနိုင်ငံတွင် ကိုယ်ပိုင်ဂြိုဟ်တုတည်ထောင်နိုင်ရန် အဆင့်(၃)ဆင့် ဆောင်ရွက်လျက်ရှိ|work=Myanmar Tech Press|access-date=၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၂၂ ဧပြီ ၂၀၁၉}}</ref> <ref>{{cite web|url=https://www.dvb.no/post/341057|title=Myanmar Sat 2 ဂြိုဟ်တု လွှတ်တင် (ရုပ်သံ - Live)|work=DVB|access-date=၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၇ ဩဂုတ် ၂၀၁၉}}</ref> ၂၀၁၉ ခုနှစ် ဇွန်လ နှင့် ဇူလိုင်လတို့တွင် အချိုးကျ ပူးတွဲပိုင်ဆိုင်မည့် အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၁၅၅ ဒသမ ၇ သန်းတန် MyanmarSat-2 ဂြိုဟ်တုကို အာကာသသို့ လွှတ်တင်ရန် လျာထားခဲ့သည်။သို့သော်လည်း ထိုလျာထားဆောင်ရွက်ချက်မှာ အတူတကွ လွှတ်တင်မည့်အခြားအဖွဲ့အစည်းပိုင်ဂြိုဟ်တုများ အဆင်သင့်ဖြစ်မှုနှောင့်နှေးခဲ့ခြင်းကြောင့် ပျက်ပြယ်ခဲ့သည်။<ref>{{cite web|url=https://www.duwun.com.mm/article/mnmaiupiu-kuiypuigiltu-lttmkkui-eui-id17296|title=မြန်မာနိုင်ငံပိုင် ကိုယ်ပိုင်ဂြိုဟ်တု လွှတ်တင်မည့်ရက်ကို ရွှေ့ဆိုင်း|work=Duwun|access-date=၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၂၀၁၉}}</ref> ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လ ၆ ရက်နေ့ အင်္ဂါနေ့ ဒေသ စံတော်ချိန် ညနေ ၄ နာရီခွဲ (၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ် ၇ ရက်၊ မြန်မာစံတော်ချိန် နံနက် ၂ နာရီ အချိန်) တွင် တောင်အမေရိကတိုက် ရှိ ပြင်သစ်နိုင်ငံ Arianespace Launch အာကာသစခန်းမှနေ၍ မြန်မာနိုင်ငံအတွက် ကြေးနန်းဆက်သွယ်ရေး ပိုအားကောင်းလာစေမည့် Myanmar Sat 2 အတွက် အဓိက ဝန်ဆောင်ပေးမည့် Intelsat 39 ဆက်သွယ်ရေး ဂြိုဟ်တုကို အောင်မြင်စွာ လွှတ်တင်ခဲ့သည်။ အချိုးကျ ပူးတွဲပိုင်ဆိုင်မည့် MyanmarSat-2 ဆက်သွယ်ရေး ဂြိုဟ်တု သည် Maxar Technologies က ထုတ်လုပ်ပြီး Arianespace ဂြိုဟ်တု လွှတ်တင်စင်မှ Ariane 5 ဂြိုဟ်တု ဖြင့် ပစ်လွှတ်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။အဆိုပါ Intelsat 39 ဆက်သွယ်ရေး ဂြိုဟ်တုသည် ကမ္ဘာပတ် လမ်းကြောင်း ပေါ်ရှိ ကမ္ဘာကြီး၏ အီကွေတာမျဉ်း နှင့် လောင်တီကျူ့အရှေ့ ၆၂ ဒီဂရီ တွင် လည်ပတ်မည် ဖြစ်သည်။<ref>{{cite web|url=https://burmese.voanews.com/a/myanmar-sat-2-launch-sucessfully-/5032125.html|title=မြန်မာ့ဆက်သွယ်ရေးပိုကောင်းစေမယ့် Intelsat 39 ဂြိုဟ်တုအောင်မြင်စွာ လွှတ်တင်|work=VOA Burmese|access-date=၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၇ ဩဂုတ် ၂၀၁၉}}</ref> ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ဩဂုတ် ၃၀ ရက် တွင် [[ဦးဝင်းမြင့်အစိုးရ|ဦးဝင်းမြင့်အစိုးရ]] သည် မြန်မာနိုင်ငံက အလုံးစုံပိုင်ဆိုင်သည့် ကိုယ်ပိုင်ဂြိုဟ်တုလွှတ်တင်ရေး အတွက် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ Hokkaido တက္ကသိုလ်က ကမ်းလှမ်းထားသည့်အကြောင်း ထုတ်ဖော်ပြောဆိုခဲ့သည်။<ref>{{cite web|url=https://www.mdn.gov.mm/my/duttiysmmtt-uumngche-mnmaaniungngnpiunggiuhttucnc-ttnnytheaangre-uucheaangkeaamttiie-chtttthmakim|title= ဒုတိယသမ္မတ ဦးမြင့်ဆွေ မြန်မာနိုင်ငံပိုင်ဂြိုဟ်တုစနစ် တည်ထောင်ရေး ဦးဆောင်ကော်မတီ၏ ဆဋ္ဌမအကြိမ် လုပ်ငန်းညှိနှိုင်းအစည်းအဝေးသို့ တက်ရောက် အမှာစကားပြောကြား |work=Myanmar Digital News|access-date=၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၃၀ ဩဂုတ် ၂၀၁၉}}</ref> ၂၀၂၀ ပြည့်နှစ်၊မေ ၁၁ ရက် တွင် မြန်မာနိုင်ငံအနေဖြင့် ပထမဆုံးသော ဂြိုဟ်တုလွှတ်တင်မှုကို ဂျပန်နိုင်ငံ ၏ နည်းပညာအကူအညီ ဖြင့် ၂၀၂၁ ခုနှစ် တွင် စတင်နိုင်မည်ဟု ဂျပန်အခြေစိုက် Nikkei Asian Review က သတင်းရေးသား ဖော်ပြခဲ့သည်။<ref>{{cite web|url=https://www.dvb.no/post/387578|title=မြန်မာပိုင် ပထမဆုံးဂြိုဟ်တု ဂျပန်အကူအညီဖြင့် ၂၀၂၁ ခုနှစ်တွင် စတင်လွှတ်တင်မည်|work=DVB|access-date=၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၁၂ မေ ၂၀၂၀}}</ref> ၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀ ရက် တွင် မြန်မာ့ ပထမဆုံးဂြိုဟ်တု ([[လောကနတ်-၁|လောကနတ် -၁]] ) ကို NASA အမေရိကန်အာကာသစူးစမ်းရေးဌာန မှ ISS နိုင်ငံတကာအာကာသစခန်းဆီသို့ တခြား ပစ္စည်းကရိယာများနှင့်အတူ လွှတ်တင်ခဲ့သည်။ဂျပန်အာကာသစူးစမ်းရေး JAXA ၏ Kibo စူးစမ်းရေးယာဉ်ထဲတွင် သိမ်းဆည်းခဲ့သည်။ ထို မြန်မာ့ ပထမဆုံးဂြိုဟ်တု သည် [[မြန်မာနိုင်ငံလေကြောင်းနှင့်အာကာသပညာတက္ကသိုလ်|မြန်မာနိုင်ငံ လေကြောင်း နှင့် အာကာသပညာ တက္ကသိုလ်]] MAEU နှင့် ပူးတွဲပြုလုပ်သည့် စီမံကိန်းအရ ဂျပန်နိုင်ငံ Hokkaido တက္ကသိုလ်က တည်ဆောက်ပေးခဲ့ခြင်းဖြစ်ပြီး၊ဂြိုဟ်တု တွင် ကီလိုဂရမ် ၅၀ လေးသည့် microsatellites ဂြိုဟ်တုသေးလေး ၂ ခုပါဝင်ပြီး နိုင်ငံတွင်း စိုက်ပျိုးရေး နှင့် ငါးလုပ်ငန်းဌာနအတွက် စောင့်ကြည့်လေ့လာမှုများ လုပ်ဆောင်မည့် ကင်မရာများ တပ်ဆင်ထားသည်။<ref>{{cite web|url=https://asia.nikkei.com/business/aerospace-defense-industries/myanmar-to-launch-its-first-satellite-in-2021-with-japan-s-help|title=Myanmar to launch its first satellite in 2021 with Japan's help|work=Nikkei Asia|access-date=1 Sep 2025|date=11 May 2020}}</ref> ၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ဖေဖော်ဝါရီ ၁ ရက် မြန်မာနိုင်ငံ စစ်အာဏာသိမ်းမှုနောက်ဆက်တွဲ သက်ရောက်မှုအနေဖြင့် ထိုနှစ် မတ်လတွင် ကမ္ဘာ့မြေပြင်အထက် မိုင် ၂၅၀ ကျော် တွင် ရှိသည့် မြန်မာ့ ပထမဆုံးဂြိုဟ်တု ([[လောကနတ်-၁|လောကနတ် -၁]] ) ကို ISS [[နိုင်ငံတကာ အာကာသ စခန်း|နိုင်ငံတကာအာကာသ စခန်း]] တွင် အသုံးမပြုသေးဘဲ ယာယီသိမ်းထားရန် ဂျပန် အာကာသအေဂျင်စီ နှင့် ဂျပန်တက္ကသိုလ်တို့က ဆုံးဖြတ်ခဲ့ကြသည်။ <ref>{{cite web|url=https://burmese.voanews.com/a/Myanmar-aero-and-space-satellite-japan-Hokkaido-iss-/5812609.html|title=မြန်မာ့ပထမဆုံးဂြိုဟ်တု နိုင်ငံတကာအာကာသစခန်းမှာ ယာယီသိမ်းထားမည်|work=VOA|access-date=၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၁၂ မတ် ၂၀၂၁}}</ref> == ၂၀၂၁ နောက်ပိုင်း အခြေအနေ == ၂၀၂၂ ခုနှစ်၊ဇူလိုင် ၁၁ ရက် တွင် [[နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ ဥက္ကဋ္ဌ]] ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး [[မင်းအောင်လှိုင်]] သည် ရုရှားနိုင်ငံ၊မော်စကိုမြို့ တွင် ရုရှားသမ္မတ၏ နိုင်ငံတကာအာကာသဆိုင်ရာအထူးသံတမန် နှင့် Roscosmos အထွေထွေညွန်ကြားရေးမှူးချုပ် ဖြစ်သူ Dr.Dmity Rogozin နှင့် တွေ့ဆုံဆွေးနွေးမှုကို ပြုလုပ်ခဲ့ပြီး ယခင် နိုင်ငံအကြီးအကဲများ၏ နိုင်ငံပိုင်ဂြိုဟ်တု လွှတ်တင်နိုင်ရေး မျှော်မှန်းချက်ကို ပြန်လည် အကောင်အထည်ဖော်ခဲ့သည်။<ref>{{cite web|url=https://cincds.gov.mm/node/18647?d=1|title=နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီဥက္ကဋ္ဌ၊ နိုင်ငံတော် ဝန်ကြီးချုပ် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင် ဦးဆောင်သည့် ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့ ရုရှားဖက်ဒရေးရှင်းနိုင်ငံနှင့် နှစ်နိုင်ငံကဏ္ဍပေါင်းစုံ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုများ တိုးမြှင့်နိုင်ရေး ဆွေးနွေးဆောင်ရွက်|work=CINCDS Myanmar|access-date=၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၁၃ ဇူလိုင် ၂၀၂၂}}</ref> ၂၀၂၂ ခုနှစ်၊စက်တင်ဘာ ၉ ရက် တွင် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင် သည် ရုရှားရှိ Vostochny Cosmodrome အာကာသယာဉ် လွှတ်တင်ရေးစခန်းသို့ သွားရောက်လေ့လာခဲ့ပြန် သည်။ထိုစဉ် ရုရှားအာကာသကော်ပိုရေးရှင်း State Space Corporation “Roscosmos” အထွေထွေညွန်ကြားရေးမှူးချုပ် Mr.Yuri Borisov နှင့် တွေ့ဆုံ ဆွေးနွေးမှုများပါ ပြုလုပ်ခဲ့သည်။ထို့နောက် အာကာသဆိုင်ရာလုပ်ငန်းစဉ်များသည် အများပြည်သူထံ သတင်းများ မစီးဆင်းတော့ဘဲ တိတ်ဆိတ်သွားခဲ့သည်။ <ref>{{cite web|url=https://myawady.net.mm/node/30175|title=နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီဥက္ကဋ္ဌ နိုင်ငံတော်ဝန်ကြီးချုပ်ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင် ဦးဆောင်သည့် မြန်မာအဆင့်မြင့်ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့ Vostochny Cosmodrome အာကာသယာဉ်လွှတ်တင်ရေးစခန်းသို့ သွားရောက်လေ့လာ|work=MWD Webportal|access-date=၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၉ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၂}}</ref> ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ဖေဖော်ဝါရီ ၂၁ ရက်အရောက်တွင် စစ်ခေါင်းဆောင် သည် NLD အစိုးရလက်ထက်က ဖွဲ့စည်းထားခဲ့သည့် မြန်မာနိုင်ငံပိုင် ဂြိုဟ်တုစနစ်တည်ထောင်ရေး လုပ်ငန်းကော်မတီကို ဖျက်သိမ်းလိုက်ပြီး၊ယင်းအစား [[မြထွန်းဦး|ဗိုလ်ချုပ်ကြီးမြထွန်းဦး]] ပါဝင်သည့် မြန်မာနိုင်ငံပိုင်ဂြိုဟ်တုစနစ် တည်ထောင်ရေးလုပ်ငန်းကော်မတီ အသစ်ပြန်လည်ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။၂၀၂၅ ခုနှစ်၊မတ် ၄ ရက် တွင် ရုရှားနိုင်ငံ၊မော်စကိုမြို့ တွင် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင် ဦးဆောင်သည့် မြန်မာအစိုးရ နှင့် ရုရှားအစိုးရ တို့အကြား မော်စကိုသဘောတူညီချက် (၁၀)ချက် လက်မှတ်ရေးထိုးကြစဉ်၊ အာကာသစူးစမ်းလေ့လာမှုနှင့်အသုံးပြုမှုနားလည်မှုစာချွန်လွှာ ကိုပါ ထည့်သွင်းချုပ်ဆိုခဲ့သည်။<ref>{{cite web|url=https://burmese.dvb.no/post/700591|title=မြန်မာနိုင်ငံပိုင် ဂြိုဟ်တုစနစ်တည်ထောင်ရေးလုပ်ငန်းကော်မတီကို စစ်ဗိုလ်ချုပ်များဖြင့် အသစ် ပြန်ဖွဲ့|work=DVB|access-date=၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၁၃ ဧပြီ ၂၀၂၅}}</ref> == အာကာက အေဂျင်စီစဖွဲ့ == {{main|မြန်မာ အာကာသ အေဂျင်စီ}} ၂၀၂၅ ခုနှစ် ဇွန် ၁ ရက်တွင် နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ သည် အမိန့်အမှတ် (၃၈/၂၀၂၅) ဖြင့် မြန်မာ အာကာသ အေဂျင်စီ ကို မြန်မာနိုင်ငံအစိုးရအဖွဲ့ လက်အောက်ရှိ အစိုးရအေဂျင်စီတစ်ခု အဖြစ် တရားဝင်ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ဇူလိုင် ၁၇ ရက် တွင် [[နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ]] သည် မြန်မာ အာကာသအေဂျင်စီ ၏ အမှုဆောင်အရာရှိချုပ် ကို ခန့်ထားသည်။၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ဩဂုတ် ၁ ရက် တွင် [[အမျိုးသား ကာကွယ်ရေးနှင့် လုံခြုံရေးကောင်စီ|အမျိုးသားကာကွယ်ရေးနှင့်လုံခြုံရေးကောင်စီ]] သည် မြန်မာ အာကာသအေဂျင်စီ ၏ ဒုတိယ အမှုဆောင်အရာရှိချုပ် ကိုပါ ဆက်လက် ခန့်ထားသည်။၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ဩဂုတ် ၃၁ ရက် တွင် ယာယီသမ္မတ [[နိုင်ငံတော်လုံခြုံရေး နှင့် အေးချမ်းသာယာရေးကော်မရှင်|နိုင်ငံတော်လုံခြုံရေးနှင့် အေးချမ်းသာယာရေးကော်မရှင်ဥက္ကဋ္ဌ]] ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်သည် တရုတ်နိုင်ငံ၊ တီယန်ကျင်းမြို့ရှိ Tangla Hotel ၌ တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ၊ ဝူဟန်တက္ကသိုလ်၏ ဒုတိယအဓိပတိပါမောက္ခ Prof. Gong Wei ဦးဆောင်သော တာဝန်ရှိသူများနှင့် ဂြိုဟ်တုနည်းပညာ ရရှိရေးဆွေးနွေး တွေ့ဆုံဆွေးနွေးခဲ့သည်။<ref>{{cite web|url=https://www.moi.gov.mm/news/74362|title=ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော် ယာယီသမ္မတ နိုင်ငံတော်လုံခြုံရေးနှင့် အေးချမ်းသာယာရေးကော်မရှင် ဥက္ကဋ္ဌ ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင် တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ၊ ဝူဟန်တက္ကသိုလ်မှ ဒုတိယအဓိပတိနှင့် တွေ့ဆုံဆွေးနွေး|work=MOI Myanmar|access-date=၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၃၁ ဩဂုတ် ၂၀၂၅}}</ref> ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊စက်တင်ဘာ ၂၆ ရက် တွင် ယာယီသမ္မတ [[နိုင်ငံတော်လုံခြုံရေး နှင့် အေးချမ်းသာယာရေးကော်မရှင်|နိုင်ငံတော်လုံခြုံရေးနှင့် အေးချမ်းသာယာရေးကော်မရှင်ဥက္ကဋ္ဌ]] ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်သည် ၎င်း၏ရုရှားခရီးစဉ်အတွင်း ရုရှားဖက်ဒရေးရှင်းနိုင်ငံ State Space Corporation “Roscosmos” ညွှန်ကြားရေးမှူးချုပ် Mr. Dmitry V. Bakanov နှင့် Roscosmos ရုံးချုပ်၌ ထပ်မံ တွေ့ဆုံဆွေးနွေးခဲ့သည်။တွေ့ဆုံဆွေးနွေးအပြီး ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်အစိုးရနှင့် ရုရှားဖက်ဒရေးရှင်းနိုင်ငံအစိုးရတို့အကြား ငြိမ်းချမ်းသော ရည်ရွယ်ချက်များအတွက် ပြင်ပအာကာသစူးစမ်း လေ့လာရေးနှင့် အသုံးပြုမှုနယ်ပယ်တွင် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးဆိုင်ရာ သဘောတူညီချက်များကို ရုရှားဖက်ဒရေးရှင်းနိုင်ငံ State Space Corporation “Roscosmos” ညွှန်ကြားရေးမှူးချုပ် Mr. Dmitry V. Bakanov နှင့် မြန်မာအာကာသအေဂျင်စီအမှုဆောင်ချုပ် ဒေါက်တာ စိုးမြင့်မောင်တို့က လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့ကြသည်။<ref>{{cite web|url=https://www.moi.gov.mm/index.php/news/75440|title=ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော် ယာယီသမ္မတ နိုင်ငံတော်လုံခြုံရေးနှင့်အေးချမ်းသာယာရေးကော်မရှင်ဥက္ကဋ္ဌ ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင် ရုရှားဖက်ဒရေးရှင်းနိုင်ငံ State Space Corporation “Roscosmos” ညွှန်ကြားရေးမှူးချုပ် Mr. Dmitry V. Bakanov နှင့် တွေ့ဆုံဆွေးနွေး|work=MOI Myanmar|access-date=၂၈ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၂၆ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅}}</ref>ရုရှားဖက်ဒရေးရှင်းနိုင်ငံ၊ မော်စကိုမြို့တွင် ရုရှား-မြန်မာ ဂြိုဟ်တုနည်းပညာဆိုင်ရာ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးနှင့်စပ်လျဉ်း၍ ညှိနှိုင်းဆွေးနွေးပွဲ ကို ဆက်လက် ပြုလုပ်ခဲ့ပြီး၊ မြန်မာအာကာသအေဂျင်စီမှ အမှုဆောင်အရာရှိချုပ် ဦးဆောင်သော ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့တို့သည် ထိုဆွေးနွေးပွဲအတွက် ၂၀၂၅ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလ ၁၉ ရက်နေ့မှ ၂၆ ရက်နေ့အထိ သွားရောက်ခဲ့ကြသည်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလ ၈ ရက်နေ့ တွင် မြန်မာအာကာသအေဂျင်စီ အမှုဆောင်အရာရှိချုပ် ဒေါက်တာစိုးမြင့်မောင် ဦးဆောင်သော ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့သည် တရုတ်အမျိုးသားအာကာသစီမံအုပ်ချုပ်ရေးအဖွဲ့ (CNSA)၏ ဒုတိယအကြီးအကဲ Mr. Bian Zhigang ဦးဆောင်သော ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့အား သွားရောက်တွေ့ဆုံ၍ နှစ်နိုင်ငံပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေး ဆွေးနွေးခဲ့ကြသည်။၂၀၂၆ ခုနှစ် ဧပြီလ ၂၅ ရက်နေ့တွင် နေပြည်တော်၌ ပြုလုပ်ခဲ့သော မြန်မာ-တရုတ် နှစ်နိုင်ငံ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများ၏ ဆွေးနွေးပွဲအပြီးတွင် တရုတ် အမျိုးသား အာကာသ စီမံခန့်ခွဲမှုဌာန (CNSA) နှင့် မြန်မာအာကာသအေဂျင်စီ တို့အကြား အာကာသပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုနှင့် အာကာသဟင်းလင်းပြင် ငြိမ်းချမ်းစွာ အသုံးပြုမှုဆိုင်ရာ နားလည်မှုစာချွန်လွှာ (MoU) ကို လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့ကြသည်။<ref>{{Cite web |title=မြန်မာအာကာသအေဂျင်စီနှင့် တရုတ်အမျိုးသားအာကာသစီမံခန့်ခွဲမှုဌာနတို့အကြား နားလည်မှုစာချွန်လွှာ လဲလှယ် – မြန်မာအာကာသအေဂျင်စီ |url=https://msa.gov.mm/%E1%80%99%E1%80%BC%E1%80%94%E1%80%BA%E1%80%99%E1%80%AC%E1%80%A1%E1%80%AC%E1%80%80%E1%80%AC%E1%80%9E%E1%80%A1%E1%80%B1%E1%80%82%E1%80%BB%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%85%E1%80%AE%E1%80%94%E1%80%BE%E1%80%84-2/ |access-date=2026-06-03 |website=msa.gov.mm }}{{Dead link|date=July 2026 }}</ref> ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇွန်လ ၁၅ ရက်တွင် တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံသမ္မတ [[ရှီကျင့်ဖျင်|မစ္စတာရှီကျင့်ဖျင်]]၏ ဖိတ်ကြားချက်အရ တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ ပေကျင်းမြို့၌ နိုင်ငံတော်အဆင့် ချစ်ကြည်ရေးခရီးစဉ် (State Visit) ရောက်ရှိခဲ့သည့် သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင် သည် အာကာသမြို့တော် (Aerospace City)သို့ သွားရောက်လေ့လာခဲ့ကြပြီး၊တရုတ်အာကာသသိပ္ပံနှင့် နည်းပညာကော်ပိုရေးရှင်း(CASC)၌ Aerospace City ၏ အမှုဆောင်ချုပ် မစ္စတာကျိုးကျဲနှင့် တွေ့ဆုံခဲ့ကြသည်။<ref>{{Cite web |title=ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော် နိုင်ငံတော်သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင် ဦးဆောင်သည့် မြန်မာအဆင့်မြင့်ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့ တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ ပေကျင်းမြို့ရှိ အာကာသမြို့တော် (Aerospace City) သို့ သွားရောက်လေ့လာ |url=http://www.moi.gov.mm/news/83942 |access-date=2026-08-02 |website=Ministry Of Information |language=en}}</ref>ထိုခရီးစဉ်အတွင်း ဇွန်လ ၁၇ ရက်တွင် ကျောက်ယွီထိုင် နိုင်ငံတော်ဧည့်ဂေဟာဧည့်ခန်းမဆောင်၌ CCTV သတင်းဌာန သတင်းအင်တာဗျူးတွင် နိုင်ငံတော်သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင်က တရုတ်နိုင်ငံနှင့်ပူးပေါင်းကာ ဂြိုဟ်တုငယ်တစ်လုံး လွှတ်တင်ရန်စီစဉ်နေကြောင်း ထည့်သွင်းဖြေကြားခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=NP News |url=https://www.npnewsmm.com/news/6a36153d9848c84e2d1bfe0b |access-date=2026-08-02 |website=www.npnewsmm.com}}</ref> ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇူလိုင် ၂၇ ရက်တွင် နိုင်ငံတော်သမ္မတသည် ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး၊ လှိုင်မြို့နယ်ရှိ မြန်မာအာကာသအေဂျင်စီ (MSA)သို့ သွားရောက်ပြီး မြန်မာနိုင်ငံမှ ပထမဆုံးသော အာကာသယာဉ်မှူး တာဝန်ထမ်းဆောင်ရန်အတွက် ပဏာမရွေးချယ်ထားရှိသော အာကာသယာဉ်မှူးလောင်းများနှင့် တွေ့ဆုံခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော် နိုင်ငံတော်သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင် နိုင်ငံတော်အစိုးရ၏ ရက် ၁ဝဝ စီမံချက်ကာလအတွင်း မြန်မာအာကာသအေဂျင်စီ (MSA) မှ ဆောင်ရွက်ပြီးစီးခဲ့သည့် နည်းပညာလုပ်ငန်းများအပ်နှံခြင်းနှင့် လက်တွေ့သရုပ်ပြခြင်း အခမ်းအနားသို့ တက်ရောက်၍ သုံးသပ်လမ်းညွှန်မှာကြား |url=http://www.moi.gov.mm/news/85894 |access-date=2026-08-02 |website=Ministry Of Information |language=en}}</ref>ဇူလိုင် ၃၁ ရက် တွင် တတိယအကြိမ် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော် ဒုတိယပုံမှန်အစည်းအဝေး၌ နိုင်ငံတော်အစိုးရ၏ ရက်(၁၀၀) ပြည့် နိုင်ငံတော်အခြေပြ မိန့်ခွန်းပြောကြားစဉ်တွင်လည်း တရုတ်နိုင်ငံ နှင့် ပူးပေါင်း၍ မြန်မာနိုင်ငံပိုင်ဂြိုဟ်တု လွှတ်တင်နိုင်ရေးပြင်ဆင်နေကြောင်း ပြောဆိုအသိပေးခဲ့သည်။ == ကိုးကား == {{Reflist}} [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ အာကာသစီမံကိန်း]] o765rbnl33e0l6j4hp3jqk3ncc66sw5 1051668 1051665 2026-09-07T05:11:06Z Zawzawaungthwin 100038 [[Special:Contributions/Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[User talk:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၏ တည်းဖြတ်မူ [[Special:Diff/1051665|1051665]] ကို ပြန်လည်ပယ်ဖျက်လိုက်သည် 1051668 wikitext text/x-wiki {{Infobox space program | name = မြန်မာနိုင်ငံ၏ အာကာသစီမံကိန်း | native_name = Myanmar Space Program | image = Envisat captures Burma Myanmar.jpg | caption = Envisat ဂြိုဟ်တုမှ ရိုက်ကူးထားသော မြန်မာနိုင်ငံ၏ မြေပြင်ပုံရိပ် | country = {{flag|Myanmar}} | organization= * [[File:State Seal of the Republic of the Union of Myanmar.svg|30px]]<br /> [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ သမ္မတ]] <br /><small>ကြီးကြပ်သူ (မဟာဗျူဟာနှင့် မူဝါဒချမှတ်ရေး)</small> * [[File:Myanmar Space Agency logo.png|30px]]<br />[[မြန်မာ အာကာသ အေဂျင်စီ]] <br /><small>တာဝန်ခံသူ (လက်တွေ့အကောင်အထည်ဖော်ရေး)</small> | status = ဆောင်ရွက်ဆဲ / အကောင်အထည်ဖော်ဆဲ | firstflight = ၂၀ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၁ ([[လောကနတ်-၁|လောကနတ် - ၁]]) }} '''မြန်မာနိုင်ငံ၏ အာကာသစီမံကိန်း'''သည် မြန်မာနိုင်ငံပိုင် ဂြိုဟ်တုစနစ် တည်ထောင်နိုင်ရေး အဆင့်အထိ မျှော်မှန်းထားသည့် စီမံကိန်းဖြစ်သည်။ ဤလုပ်ငန်းစဉ်များကို ယခင် နိုင်ငံတော်အကြီးအကဲများနှင့် ယခု [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ သမ္မတ|နိုင်ငံတော် သမ္မတများ]] က တိုက်ရိုက်ကြီးကြပ်အကောင်အထည် ဖော်နေပြီး တရုတ်၊ ရုရှား အစရှိသည့် နိုင်ငံတကာ ဆက်သွယ်ရေးကုမ္ပဏီများနှင့် ပူးပေါင်းနေသည့် စီမံကိန်းတစ်ခုလည်း ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web |date=2026-07-28 |title=မြန်မာပိုင်ဂြိုဟ်တု လွှတ်တင်နိုင်ဖို့ လုပ်နေ |url=https://www.bbc.com/burmese/articles/c5yw5v7ngxyo |access-date=2026-08-02 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}</ref> == မြန်မာနိုင်ငံ အာကာသစနစ် အကျဉ်းချုပ် == မြန်မာနိုင်ငံ၏ အာကာသနှင့် ဆက်သွယ်ရေးကဏ္ဍသည် ၁၉၇၉ ခုနှစ်ကာလများကတည်းက အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ တယ်လီဖုန်းဆက်သွယ်ရေးစနစ်များကို စတင် အသုံးပြုခဲ့ရပြီး၊ ၂၀၁၆ ခုနှစ်မှစတင်ကာ ကိုယ်ပိုင် MyanmarSat ဂြိုဟ်တုစီမံကိန်းများကို နိုင်ငံတကာ ပူးပေါင်းမှုဖြင့် အကောင်အထည်ဖော်နိုင်ခဲ့သည်။ ထို့အပြင် ၂၀၂၁ ခုနှစ်တွင် နိုင်ငံတကာ အာကာသစခန်း (ISS) မှတစ်ဆင့် ပြည်တွင်းပထမဆုံး နန်နိုဂြိုဟ်တုဖြစ်သော [[လောကနတ်-၁]] ကိုပါ အောင်မြင်စွာ လွှင့်တင်နိုင်ခဲ့ကာ စိုက်ပျိုးရေးနှင့် ငါးလုပ်ငန်းကဏ္ဍများအထိ ဂြိုဟ်တုနည်းပညာကို တိုးချဲ့အသုံးပြုလာနိုင်ခဲ့သည်။ {| class="wikitable sortable" !ရက်စွဲ !ဂြိုဟ်တု / စနစ်အမည် !Orbit / ပတ်လမ်း !Launch Site / လွှတ်တင်နေရာ !ပူးပေါင်းလုပ်ဆောင်သူ / ထောက်ပံ့သူ !အဓိက ရည်ရွယ်ချက် |- |<small>၁၂ ဖေဖော်ဝါရီ</small> ၁၉၇၉ |Intelsat V |Geostationary (IOR 60°E) | style="background: #ffcccc;" |အခြားနိုင်ငံစနစ် |<small>အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ အစိုးရ / လွှင့်တင်သူ</small> |<small>အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ တယ်လီဖုန်းဆက်သွယ်ရေး နှင့် TV receiving</small> |- |<small>၁ ဇန်နဝါရီ</small> ၁၉၉၀ |AsiaSat-1 |Geostationary | style="background: #ffcccc;" |အခြားနိုင်ငံစနစ် |<small>အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ အစိုးရ / လွှင့်တင်သူ</small> |<small>ပြည်တွင်း တယ်လီဖုန်းဆက်သွယ်ရေး နှင့် TV လွှင့်မှု</small> |- |<small>၁ ဇွန်</small> ၁၉၉၈ |ThaiCom 3 |Geostationary | style="background: #ffcccc;" |အခြားနိုင်ငံစနစ် |<small>အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ အစိုးရ / လွှင့်တင်သူ</small> |<small>ပြည်တွင်း ဆက်သွယ်ရေးစနစ်</small> |- |<small>၁ မေ</small> ၂၀၁၆ |MyanmarSat-1 |Geostationary |ဂိုင်ယား၊ တောင်အမေရိက |<small>ဂျပန် Hokkaido တက္ကသိုလ်၊ MAEU</small> |<small>တယ်လီဖုန်း၊ TV၊ စိုက်ပျိုးရေး၊ ငါးလုပ်ငန်းစောင့်ကြည့်</small> |- |<small>၇ ဩဂုတ်</small> ၂၀၁၉ |MyanmarSat-2 |Geostationary (62°E) |Arianespace, Ariane 5, ပြင်သစ် |<small>Maxar Technologies, Intelsat 39</small> |<small>ဆက်သွယ်ရေးအတွက် အဓိကဝန်ဆောင်မှု</small> |- |<small>၂၀ ဖေဖော်ဝါရီ</small> ၂၀၂၁ |[[လောကနတ်-၁|လောကနတ် - ၁]] (MAEU & Hokkaido) |ISS / JAXA Kibo module |NASA ISS |<small>JAXA, MAEU</small> |<small>စိုက်ပျိုးရေး နှင့် ငါးလုပ်ငန်း စောင့်ကြည့်</small> |} == နောက်ခံအကြောင်းအရာများ == မြန်မာနိုင်ငံသည် ၁၉၇၉ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၂ ရက် တွင် ဂြိုဟ်တု ဆက်သွယ်ရေး စနစ်ကို   Geostationary ပတ်လမ်း Indian Ocean Region (IOR) 60 Degree East တည်နေရာရှိ Intelsat V ဂြိုဟ်တုကို အသုံးပြုပြီး၊ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ တယ်လီဖုန်း ဆက်သွယ်ရေး နှင့် TV receiving တို့ကို အသုံးပြုခဲ့သည်။၁၉၉၀ ပြည့်နှစ်၊ ဇန်နဝါရီလက စ၍ နယ်စပ်ဒေသဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေး အတွက် ပြည်တွင်း ဂြိုဟ်တု ဆက်သွယ်ရေး စနစ်ကို Geostationary ပတ်လမ်းရှိ AsiaSat-1 ကို အသုံးပြု၍ ပြည်တွင်း တယ်လီဖုန်း ဆက်သွယ်ရေး နှင့် TV ထပ်ဆင့်လွှင့် စနစ်များကို ဆက်လက် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ပြည်တွင်း ဂြိုဟ်တု ဆက်သွယ်ရေး စနစ်ကိုမူ ၁၉၉၈ ခုနှစ်၊ ဇွန်လတွင် Geostationary ပတ်လမ်း ရှိ  ThaiCom 3 အား ပြောင်းလဲပြီး အသုံးပြုခဲ့သည်။အထက်ပါ ဂြိုဟ်တု အသုံးပြုခြင်းများသည် တခြားနိုင်ငံများမှ လွှင့်တင်ထားခြင်းများကို ငှားရမ်း အသုံးပြုခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။<ref>{{cite web|url=https://burmese.voanews.com/a/myanmar-plan-to-set-up-own-satellite-system/3831588.html|title=ဂြိုဟ်တုဆက်သွယ်ရေးစနစ် မြန်မာ စတော့မည်|work=VOA|access-date=၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၃၀ ဧပြီ ၂၀၁၇}}</ref> == ၂၀၁၁ - ၂၀၁၆ ကာလ == ၂၀၁၁ ခုနှစ်၊ဇွန်လ တွင် [[ဦးသိန်းစိန် အစိုးရ|ဦးသိန်းစိန်အစိုးရ]] ၏ [[ဆက်သွယ်ရေး၊ စာတိုက်နှင့် ကြေးနန်းဝန်ကြီးဌာန|ဆက်သွယ်ရေး၊ စာတိုက်နှင့် ကြေးနန်း ဝန်ကြီးဌာန]] ဒုတိယဝန်ကြီး ဦးတင့်လွင် သည် မြန်မာနိုင်ငံအနေဖြင့် အမေရိကန်ဒေါ်လာ သန်း ၂ဝဝ ခန့် ကုန်ကျမည့် ဂြိုဟ်တုတစ်လုံးကို ဝယ်ယူပြီးလျှင်၊ ရုရှား၊ တရုတ်၊ ဂျပန် ဂြိုဟ်တုကုမ္ပဏီ များနှင့် ပူးပေါင်းကာ လွှတ်တင်သွားရန် ရှိကြောင်း ပြောဆိုခဲ့ခြင်းဖြင့် ကိုယ်ပိုင်ဂြိုဟ်တု လွှတ်တင်နိုင်ရေး ခြေလှမ်းသည် အစပျိုးလာခဲ့သည်။<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.com/burmese/burma/2011/06/110614_burma_space|title=မြန်မာပြည်က ဂြိုဟ်တု ပူးတွဲဝယ်မည်|work=BBC|access-date=၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၁၄ ဇွန် ၂၀၁၁}}</ref> ၂၀၁၂ ခုနှစ်၊ဧပြီလ တွင် [[ဦးသိန်းစိန် အစိုးရ|ဦးသိန်းစိန်အစိုးရ]]သည် လက်ကိုင်တယ်လီဖုန်း ဆင်းမ်ကတ် (SIM Card) ဈေးများ ကျဆင်းနိုင်ရေးအား ရည်ရွယ်သည့် မြန်မာနိုင်ငံ အနေဖြင့် ဂြိုဟ်တုတလုံး လွှတ်တင်ရန်အတွက် အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ကြေးနန်းဆက်သွယ်ရေး အဖွဲ့ (International Telecommunication Union – ITU) နှင့် ပူးပေါင်းပြီး ၁၈ လကြာ အကောင်အထည် ဖော်ဆောင်သွားရန် ဆွေးနွေးနေသည့် အစီအစဉ်အား စတင်ချပြခဲ့သည်။<ref>{{cite web|url=https://burma.irrawaddy.com/news/2012/04/19/8694.html|title=ဖုန်းဈေးတွေ ဖြည်းဖြည်းချင်းတော့ ကျသွားမှာပါ|work=The Irrawaddy|access-date=၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၁၉ ဧပြီ ၂၀၁၂}}</ref> ၂၀၁၃ ခုနှစ်၊ဖေဖော်ဝါရီလတွင် ဦးသိန်းစိန်အစိုးရ သည် မြန်မာနိုင်ငံ အတွက် ပထမဆုံး တိုက်ရိုက် သုံးနိုင်မည့် ဂျပန် အကူအညီ ဖြင့် မြန်မာနိုင်ငံ အတွက် ကမ္ဘာ မြေပြင် လေ့လာရေး ဂြိုဟ်တု တစ်ခု ကို ၂ဝ၁၃-၁၄ ခုနှစ် တွင် လွှတ်တင်နိုင်ရန် ကြိုးပမ်းခဲ့သည်။ Earth Observation Satellite ဟုခေါ်သည့် ကမ္ဘာမြေ လေ့လာရေး ဂြိုဟ်တု လွှတ်တင်နိုင်ရေး ကြိုးပမ်းမှုသည် ယခင် တခြားနိုင်ငံဂြိုဟ်တုများမှ တဆင့်ခံ သုံးစရာ မလိုတော့ဘဲ သတင်းအချက်အလက်များကို တိုက်ရိုက်ယူပြီး အသုံးချနိုင်ရန် ရည်ရွယ်ခဲ့သည်။<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.com/burmese/burma/2013/02/130226_burmesesatellite|title=မြန်မာ ဂြိုဟ်တု လွှတ်ဖို့ ဂျပန်ကူ|work=BBC|access-date=၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၂၆ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၁၃}}</ref> ၂၀၁၄ ခုနှစ်၊ဒီဇင်ဘာ တွင် နိုင်ငံ၏ ပထမဆုံး ဂြိုဟ်တုကို ငါးနှစ်အတွင်း ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ပြီး ပတ်လမ်းကြောင်းသို့ လည်ပတ်ရန် အစီအစဉ်ကို ဦးသိန်းစိန်အစိုးရသည် အကြမ်းဖျင်း ဖော်ပြခဲ့သည်။<ref>{{cite web|url=https://www.satellitetoday.com/government-military/2014/12/11/myanmar-to-own-first-satellite-in-five-years-time/|title=Myanmar to Own First Satellite in Five Years Time|work=Via Satellite|access-date=1 Sep 2025|date=11 Dec 2014}}</ref> ၂၀၁၆ ခုနှစ်၊မေ ၁ ရက် တွင် မြန်မာအစိုးရသည် MyanmarSat-1 ကို [[တောင်အမေရိကတိုက်]]၊ [[ဂိုင်ယာနာနိုင်ငံ]]၊ ကော်ရီးကမ်းခြေမြို့ရှိ ဂြိုဟ်တုလွတ်တင်ရေးစခန်းမှ Geostationary orbit သို့ လွှတ်တင်ခဲ့သည်။ထိုဂြိုဟ်တုသည် ငှားရမ်းအသုံးပြုသည့် ဂြိုဟ်တု ဖြစ်သည်။<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.com/burmese/in-depth-49087623|title=ဆက်သွယ်ရေးဂြိုဟ်တု Myanmar Sat-2 ကို ဩဂုတ် ၃ ရက်မှာ လွှတ်တင်မယ်|work=BBC|access-date=၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၂၃ ဇူလိုင် ၂၀၁၉}}</ref> <ref>{{cite web|url=https://news-eleven.com/article/124500|title=မိတ္ထီလာ မြန်မာ့လေကြောင်းနှင့် အာကာသပညာတက္ကသိုလ်က ထိန်းချုပ်မည့် အနိမ့်ပျံ မြေပြင်စူးစမ်း လေ့လာရေး ကိုယ်ပိုင်ဂြိုဟ်တုကို ၂၀၂၀ ပြည့်နှစ် ဒီဇင်ဘာလဆန်းခန့်တွင် မြန်မာနိုင်ငံမှလွှတ်တင်မည်|work=Eleven Media Group|access-date=၁ စစက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၂၄ ဇူလိုင် ၂၀၁၉|archive-date=12 September 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250912210133/https://news-eleven.com/article/124500|url-status=dead}}</ref> == ၂၀၁၇ - ၂၀၂၁ == [[ဦးထင်ကျော်အစိုးရ]] သည်၂၀၁၇ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီ ၂၅ ရက်တွင် မြန်မာနိုင်ငံပိုင်ဂြိုဟ်တုစနစ်တည်ထောင်ရေးဦးဆောင်ကော်မတီ ကို ဒုတိယသမ္မတ [[မြင့်ဆွေ (ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး)|ဦးမြင့်ဆွေ]] ဦးဆောင်၍ အဖွဲ့ဝင်(၁၃)ဦးဖြင့် လည်းကောင်း၊ မြန်မာနိုင်ငံပိုင်ဂြိုဟ်တုစနစ်တည်ထောင်ရေးလုပ်ငန်းကော်မတီကို [[ပို့ဆောင်ရေးနှင့် ဆက်သွယ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|ပို့ဆောင်ရေးနှင့် ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန]] ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး [[သန့်စင်မောင်|ဦးသန့်စင်မောင်]] ဦးဆောင်၍ (၉)ဦးဖြင့် လည်းကောင်း ဖွဲ့စည်းပေးခဲ့သည်။၂၀၁၇ ခုနှစ်၊ဧပြီ ၂၈ ရက် တွင် မြန်မာအစိုးရသည် မြန်မာနိုင်ငံပိုင်ဂြိုဟ်တုစနစ်တည်ထောင်ရေးဦးဆောင်ကော်မတီ ၏ ပထမအကြိမ် စည်းဝေးပွဲကို ပြုလုပ်ခဲ့သည်။မြန်မာနိုင်ငံ Space Agency အာကာသဌာန တည်ထောင်ရေးအတွက် စတင် အကောင်အထည် ဖော်သွားမည့် သတင်းစကားကိုလည်း တစ်ပါတည်း ဖြန့်ဝေအသိပေးခဲ့ကြသည်။<ref>{{cite web|url=https://burmese.voanews.com/a/myanmar-plan-to-set-up-own-satellite-system/3831588.html|title=ဂြိုဟ်တုဆက်သွယ်ရေးစနစ် မြန်မာ စတော့မည်|work=VOA|access-date=၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၃၀ ဧပြီ ၂၀၁၇}}</ref> ၂၀၁၈ ခုနှစ် ဇွန် ၁ ရက် တွင် Myanmar Sat 2 ဂြိုဟ်တု တည်ဆောက်နိုင်ရေး မြန်မာနိုင်ငံ ပို့ဆောင်ရေးနှင့် ဆက်သွယ်ရေး ဝန်ကြီးဌာနလက်အောက်ရှိ သတင်းအချက်အလက် နည်းပညာ နှင့် ဆိုက်ဘာလုံခြုံရေးဦးစီးဌာန နှင့် Intelsat Global Sales & Marketing Limited တို့ သဘောတူ လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့ကြသည်။ စုစုပေါင်းကုန်ကျစရိတ်သည် အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၁၅၅ ဒသမ ၇ သန်း ရှိသည်။<ref>{{cite web|url=https://mm.myanmartechpress.com/myanmarsatellitesystem/|title=မြန်မာနိုင်ငံတွင် ကိုယ်ပိုင်ဂြိုဟ်တုတည်ထောင်နိုင်ရန် အဆင့်(၃)ဆင့် ဆောင်ရွက်လျက်ရှိ|work=Myanmar Tech Press|access-date=၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၂၂ ဧပြီ ၂၀၁၉}}</ref> <ref>{{cite web|url=https://www.dvb.no/post/341057|title=Myanmar Sat 2 ဂြိုဟ်တု လွှတ်တင် (ရုပ်သံ - Live)|work=DVB|access-date=၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၇ ဩဂုတ် ၂၀၁၉}}</ref> ၂၀၁၉ ခုနှစ် ဇွန်လ နှင့် ဇူလိုင်လတို့တွင် အချိုးကျ ပူးတွဲပိုင်ဆိုင်မည့် အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၁၅၅ ဒသမ ၇ သန်းတန် MyanmarSat-2 ဂြိုဟ်တုကို အာကာသသို့ လွှတ်တင်ရန် လျာထားခဲ့သည်။သို့သော်လည်း ထိုလျာထားဆောင်ရွက်ချက်မှာ အတူတကွ လွှတ်တင်မည့်အခြားအဖွဲ့အစည်းပိုင်ဂြိုဟ်တုများ အဆင်သင့်ဖြစ်မှုနှောင့်နှေးခဲ့ခြင်းကြောင့် ပျက်ပြယ်ခဲ့သည်။<ref>{{cite web|url=https://www.duwun.com.mm/article/mnmaiupiu-kuiypuigiltu-lttmkkui-eui-id17296|title=မြန်မာနိုင်ငံပိုင် ကိုယ်ပိုင်ဂြိုဟ်တု လွှတ်တင်မည့်ရက်ကို ရွှေ့ဆိုင်း|work=Duwun|access-date=၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၂၀၁၉}}</ref> ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လ ၆ ရက်နေ့ အင်္ဂါနေ့ ဒေသ စံတော်ချိန် ညနေ ၄ နာရီခွဲ (၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ် ၇ ရက်၊ မြန်မာစံတော်ချိန် နံနက် ၂ နာရီ အချိန်) တွင် တောင်အမေရိကတိုက် ရှိ ပြင်သစ်နိုင်ငံ Arianespace Launch အာကာသစခန်းမှနေ၍ မြန်မာနိုင်ငံအတွက် ကြေးနန်းဆက်သွယ်ရေး ပိုအားကောင်းလာစေမည့် Myanmar Sat 2 အတွက် အဓိက ဝန်ဆောင်ပေးမည့် Intelsat 39 ဆက်သွယ်ရေး ဂြိုဟ်တုကို အောင်မြင်စွာ လွှတ်တင်ခဲ့သည်။ အချိုးကျ ပူးတွဲပိုင်ဆိုင်မည့် MyanmarSat-2 ဆက်သွယ်ရေး ဂြိုဟ်တု သည် Maxar Technologies က ထုတ်လုပ်ပြီး Arianespace ဂြိုဟ်တု လွှတ်တင်စင်မှ Ariane 5 ဂြိုဟ်တု ဖြင့် ပစ်လွှတ်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။အဆိုပါ Intelsat 39 ဆက်သွယ်ရေး ဂြိုဟ်တုသည် ကမ္ဘာပတ် လမ်းကြောင်း ပေါ်ရှိ ကမ္ဘာကြီး၏ အီကွေတာမျဉ်း နှင့် လောင်တီကျူ့အရှေ့ ၆၂ ဒီဂရီ တွင် လည်ပတ်မည် ဖြစ်သည်။<ref>{{cite web|url=https://burmese.voanews.com/a/myanmar-sat-2-launch-sucessfully-/5032125.html|title=မြန်မာ့ဆက်သွယ်ရေးပိုကောင်းစေမယ့် Intelsat 39 ဂြိုဟ်တုအောင်မြင်စွာ လွှတ်တင်|work=VOA Burmese|access-date=၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၇ ဩဂုတ် ၂၀၁၉}}</ref> ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ဩဂုတ် ၃၀ ရက် တွင် [[ဦးဝင်းမြင့်အစိုးရ|ဦးဝင်းမြင့်အစိုးရ]] သည် မြန်မာနိုင်ငံက အလုံးစုံပိုင်ဆိုင်သည့် ကိုယ်ပိုင်ဂြိုဟ်တုလွှတ်တင်ရေး အတွက် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ Hokkaido တက္ကသိုလ်က ကမ်းလှမ်းထားသည့်အကြောင်း ထုတ်ဖော်ပြောဆိုခဲ့သည်။<ref>{{cite web|url=https://www.mdn.gov.mm/my/duttiysmmtt-uumngche-mnmaaniungngnpiunggiuhttucnc-ttnnytheaangre-uucheaangkeaamttiie-chtttthmakim|title= ဒုတိယသမ္မတ ဦးမြင့်ဆွေ မြန်မာနိုင်ငံပိုင်ဂြိုဟ်တုစနစ် တည်ထောင်ရေး ဦးဆောင်ကော်မတီ၏ ဆဋ္ဌမအကြိမ် လုပ်ငန်းညှိနှိုင်းအစည်းအဝေးသို့ တက်ရောက် အမှာစကားပြောကြား |work=Myanmar Digital News|access-date=၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၃၀ ဩဂုတ် ၂၀၁၉}}</ref> ၂၀၂၀ ပြည့်နှစ်၊မေ ၁၁ ရက် တွင် မြန်မာနိုင်ငံအနေဖြင့် ပထမဆုံးသော ဂြိုဟ်တုလွှတ်တင်မှုကို ဂျပန်နိုင်ငံ ၏ နည်းပညာအကူအညီ ဖြင့် ၂၀၂၁ ခုနှစ် တွင် စတင်နိုင်မည်ဟု ဂျပန်အခြေစိုက် Nikkei Asian Review က သတင်းရေးသား ဖော်ပြခဲ့သည်။<ref>{{cite web|url=https://www.dvb.no/post/387578|title=မြန်မာပိုင် ပထမဆုံးဂြိုဟ်တု ဂျပန်အကူအညီဖြင့် ၂၀၂၁ ခုနှစ်တွင် စတင်လွှတ်တင်မည်|work=DVB|access-date=၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၁၂ မေ ၂၀၂၀}}</ref> ၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀ ရက် တွင် မြန်မာ့ ပထမဆုံးဂြိုဟ်တု ([[လောကနတ်-၁|လောကနတ် -၁]] ) ကို NASA အမေရိကန်အာကာသစူးစမ်းရေးဌာန မှ ISS နိုင်ငံတကာအာကာသစခန်းဆီသို့ တခြား ပစ္စည်းကရိယာများနှင့်အတူ လွှတ်တင်ခဲ့သည်။ဂျပန်အာကာသစူးစမ်းရေး JAXA ၏ Kibo စူးစမ်းရေးယာဉ်ထဲတွင် သိမ်းဆည်းခဲ့သည်။ ထို မြန်မာ့ ပထမဆုံးဂြိုဟ်တု သည် [[မြန်မာနိုင်ငံလေကြောင်းနှင့်အာကာသပညာတက္ကသိုလ်|မြန်မာနိုင်ငံ လေကြောင်း နှင့် အာကာသပညာ တက္ကသိုလ်]] MAEU နှင့် ပူးတွဲပြုလုပ်သည့် စီမံကိန်းအရ ဂျပန်နိုင်ငံ Hokkaido တက္ကသိုလ်က တည်ဆောက်ပေးခဲ့ခြင်းဖြစ်ပြီး၊ဂြိုဟ်တု တွင် ကီလိုဂရမ် ၅၀ လေးသည့် microsatellites ဂြိုဟ်တုသေးလေး ၂ ခုပါဝင်ပြီး နိုင်ငံတွင်း စိုက်ပျိုးရေး နှင့် ငါးလုပ်ငန်းဌာနအတွက် စောင့်ကြည့်လေ့လာမှုများ လုပ်ဆောင်မည့် ကင်မရာများ တပ်ဆင်ထားသည်။<ref>{{cite web|url=https://asia.nikkei.com/business/aerospace-defense-industries/myanmar-to-launch-its-first-satellite-in-2021-with-japan-s-help|title=Myanmar to launch its first satellite in 2021 with Japan's help|work=Nikkei Asia|access-date=1 Sep 2025|date=11 May 2020}}</ref> ၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ဖေဖော်ဝါရီ ၁ ရက် မြန်မာနိုင်ငံ စစ်အာဏာသိမ်းမှုနောက်ဆက်တွဲ သက်ရောက်မှုအနေဖြင့် ထိုနှစ် မတ်လတွင် ကမ္ဘာ့မြေပြင်အထက် မိုင် ၂၅၀ ကျော် တွင် ရှိသည့် မြန်မာ့ ပထမဆုံးဂြိုဟ်တု ([[လောကနတ်-၁|လောကနတ် -၁]] ) ကို ISS [[နိုင်ငံတကာ အာကာသ စခန်း|နိုင်ငံတကာအာကာသ စခန်း]] တွင် အသုံးမပြုသေးဘဲ ယာယီသိမ်းထားရန် ဂျပန် အာကာသအေဂျင်စီ နှင့် ဂျပန်တက္ကသိုလ်တို့က ဆုံးဖြတ်ခဲ့ကြသည်။ <ref>{{cite web|url=https://burmese.voanews.com/a/Myanmar-aero-and-space-satellite-japan-Hokkaido-iss-/5812609.html|title=မြန်မာ့ပထမဆုံးဂြိုဟ်တု နိုင်ငံတကာအာကာသစခန်းမှာ ယာယီသိမ်းထားမည်|work=VOA|access-date=၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၁၂ မတ် ၂၀၂၁}}</ref> == ၂၀၂၁ နောက်ပိုင်း အခြေအနေ == ၂၀၂၂ ခုနှစ်၊ဇူလိုင် ၁၁ ရက် တွင် [[နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ ဥက္ကဋ္ဌ]] ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး [[မင်းအောင်လှိုင်]] သည် ရုရှားနိုင်ငံ၊မော်စကိုမြို့ တွင် ရုရှားသမ္မတ၏ နိုင်ငံတကာအာကာသဆိုင်ရာအထူးသံတမန် နှင့် Roscosmos အထွေထွေညွန်ကြားရေးမှူးချုပ် ဖြစ်သူ Dr.Dmity Rogozin နှင့် တွေ့ဆုံဆွေးနွေးမှုကို ပြုလုပ်ခဲ့ပြီး ယခင် နိုင်ငံအကြီးအကဲများ၏ နိုင်ငံပိုင်ဂြိုဟ်တု လွှတ်တင်နိုင်ရေး မျှော်မှန်းချက်ကို ပြန်လည် အကောင်အထည်ဖော်ခဲ့သည်။<ref>{{cite web|url=https://cincds.gov.mm/node/18647?d=1|title=နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီဥက္ကဋ္ဌ၊ နိုင်ငံတော် ဝန်ကြီးချုပ် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင် ဦးဆောင်သည့် ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့ ရုရှားဖက်ဒရေးရှင်းနိုင်ငံနှင့် နှစ်နိုင်ငံကဏ္ဍပေါင်းစုံ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုများ တိုးမြှင့်နိုင်ရေး ဆွေးနွေးဆောင်ရွက်|work=CINCDS Myanmar|access-date=၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၁၃ ဇူလိုင် ၂၀၂၂}}</ref> ၂၀၂၂ ခုနှစ်၊စက်တင်ဘာ ၉ ရက် တွင် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင် သည် ရုရှားရှိ Vostochny Cosmodrome အာကာသယာဉ် လွှတ်တင်ရေးစခန်းသို့ သွားရောက်လေ့လာခဲ့ပြန် သည်။ထိုစဉ် ရုရှားအာကာသကော်ပိုရေးရှင်း State Space Corporation “Roscosmos” အထွေထွေညွန်ကြားရေးမှူးချုပ် Mr.Yuri Borisov နှင့် တွေ့ဆုံ ဆွေးနွေးမှုများပါ ပြုလုပ်ခဲ့သည်။ထို့နောက် အာကာသဆိုင်ရာလုပ်ငန်းစဉ်များသည် အများပြည်သူထံ သတင်းများ မစီးဆင်းတော့ဘဲ တိတ်ဆိတ်သွားခဲ့သည်။ <ref>{{cite web|url=https://myawady.net.mm/node/30175|title=နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီဥက္ကဋ္ဌ နိုင်ငံတော်ဝန်ကြီးချုပ်ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင် ဦးဆောင်သည့် မြန်မာအဆင့်မြင့်ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့ Vostochny Cosmodrome အာကာသယာဉ်လွှတ်တင်ရေးစခန်းသို့ သွားရောက်လေ့လာ|work=MWD Webportal|access-date=၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၉ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၂}}</ref> ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ဖေဖော်ဝါရီ ၂၁ ရက်အရောက်တွင် စစ်ခေါင်းဆောင် သည် NLD အစိုးရလက်ထက်က ဖွဲ့စည်းထားခဲ့သည့် မြန်မာနိုင်ငံပိုင် ဂြိုဟ်တုစနစ်တည်ထောင်ရေး လုပ်ငန်းကော်မတီကို ဖျက်သိမ်းလိုက်ပြီး၊ယင်းအစား [[မြထွန်းဦး|ဗိုလ်ချုပ်ကြီးမြထွန်းဦး]] ပါဝင်သည့် မြန်မာနိုင်ငံပိုင်ဂြိုဟ်တုစနစ် တည်ထောင်ရေးလုပ်ငန်းကော်မတီ အသစ်ပြန်လည်ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။၂၀၂၅ ခုနှစ်၊မတ် ၄ ရက် တွင် ရုရှားနိုင်ငံ၊မော်စကိုမြို့ တွင် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင် ဦးဆောင်သည့် မြန်မာအစိုးရ နှင့် ရုရှားအစိုးရ တို့အကြား မော်စကိုသဘောတူညီချက် (၁၀)ချက် လက်မှတ်ရေးထိုးကြစဉ်၊ အာကာသစူးစမ်းလေ့လာမှုနှင့်အသုံးပြုမှုနားလည်မှုစာချွန်လွှာ ကိုပါ ထည့်သွင်းချုပ်ဆိုခဲ့သည်။<ref>{{cite web|url=https://burmese.dvb.no/post/700591|title=မြန်မာနိုင်ငံပိုင် ဂြိုဟ်တုစနစ်တည်ထောင်ရေးလုပ်ငန်းကော်မတီကို စစ်ဗိုလ်ချုပ်များဖြင့် အသစ် ပြန်ဖွဲ့|work=DVB|access-date=၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၁၃ ဧပြီ ၂၀၂၅}}</ref> == အာကာက အေဂျင်စီစဖွဲ့ == {{main|မြန်မာ အာကာသ အေဂျင်စီ}} ၂၀၂၅ ခုနှစ် ဇွန် ၁ ရက်တွင် နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ သည် အမိန့်အမှတ် (၃၈/၂၀၂၅) ဖြင့် မြန်မာ အာကာသ အေဂျင်စီ ကို မြန်မာနိုင်ငံအစိုးရအဖွဲ့ လက်အောက်ရှိ အစိုးရအေဂျင်စီတစ်ခု အဖြစ် တရားဝင်ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ဇူလိုင် ၁၇ ရက် တွင် [[နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ]] သည် မြန်မာ အာကာသအေဂျင်စီ ၏ အမှုဆောင်အရာရှိချုပ် ကို ခန့်ထားသည်။၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ဩဂုတ် ၁ ရက် တွင် [[အမျိုးသား ကာကွယ်ရေးနှင့် လုံခြုံရေးကောင်စီ|အမျိုးသားကာကွယ်ရေးနှင့်လုံခြုံရေးကောင်စီ]] သည် မြန်မာ အာကာသအေဂျင်စီ ၏ ဒုတိယ အမှုဆောင်အရာရှိချုပ် ကိုပါ ဆက်လက် ခန့်ထားသည်။၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ဩဂုတ် ၃၁ ရက် တွင် ယာယီသမ္မတ [[နိုင်ငံတော်လုံခြုံရေး နှင့် အေးချမ်းသာယာရေးကော်မရှင်|နိုင်ငံတော်လုံခြုံရေးနှင့် အေးချမ်းသာယာရေးကော်မရှင်ဥက္ကဋ္ဌ]] ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်သည် တရုတ်နိုင်ငံ၊ တီယန်ကျင်းမြို့ရှိ Tangla Hotel ၌ တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ၊ ဝူဟန်တက္ကသိုလ်၏ ဒုတိယအဓိပတိပါမောက္ခ Prof. Gong Wei ဦးဆောင်သော တာဝန်ရှိသူများနှင့် ဂြိုဟ်တုနည်းပညာ ရရှိရေးဆွေးနွေး တွေ့ဆုံဆွေးနွေးခဲ့သည်။<ref>{{cite web|url=https://www.moi.gov.mm/news/74362|title=ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော် ယာယီသမ္မတ နိုင်ငံတော်လုံခြုံရေးနှင့် အေးချမ်းသာယာရေးကော်မရှင် ဥက္ကဋ္ဌ ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင် တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ၊ ဝူဟန်တက္ကသိုလ်မှ ဒုတိယအဓိပတိနှင့် တွေ့ဆုံဆွေးနွေး|work=MOI Myanmar|access-date=၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၃၁ ဩဂုတ် ၂၀၂၅}}</ref> ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊စက်တင်ဘာ ၂၆ ရက် တွင် ယာယီသမ္မတ [[နိုင်ငံတော်လုံခြုံရေး နှင့် အေးချမ်းသာယာရေးကော်မရှင်|နိုင်ငံတော်လုံခြုံရေးနှင့် အေးချမ်းသာယာရေးကော်မရှင်ဥက္ကဋ္ဌ]] ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်သည် ၎င်း၏ရုရှားခရီးစဉ်အတွင်း ရုရှားဖက်ဒရေးရှင်းနိုင်ငံ State Space Corporation “Roscosmos” ညွှန်ကြားရေးမှူးချုပ် Mr. Dmitry V. Bakanov နှင့် Roscosmos ရုံးချုပ်၌ ထပ်မံ တွေ့ဆုံဆွေးနွေးခဲ့သည်။တွေ့ဆုံဆွေးနွေးအပြီး ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်အစိုးရနှင့် ရုရှားဖက်ဒရေးရှင်းနိုင်ငံအစိုးရတို့အကြား ငြိမ်းချမ်းသော ရည်ရွယ်ချက်များအတွက် ပြင်ပအာကာသစူးစမ်း လေ့လာရေးနှင့် အသုံးပြုမှုနယ်ပယ်တွင် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးဆိုင်ရာ သဘောတူညီချက်များကို ရုရှားဖက်ဒရေးရှင်းနိုင်ငံ State Space Corporation “Roscosmos” ညွှန်ကြားရေးမှူးချုပ် Mr. Dmitry V. Bakanov နှင့် မြန်မာအာကာသအေဂျင်စီအမှုဆောင်ချုပ် ဒေါက်တာ စိုးမြင့်မောင်တို့က လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့ကြသည်။<ref>{{cite web|url=https://www.moi.gov.mm/index.php/news/75440|title=ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော် ယာယီသမ္မတ နိုင်ငံတော်လုံခြုံရေးနှင့်အေးချမ်းသာယာရေးကော်မရှင်ဥက္ကဋ္ဌ ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင် ရုရှားဖက်ဒရေးရှင်းနိုင်ငံ State Space Corporation “Roscosmos” ညွှန်ကြားရေးမှူးချုပ် Mr. Dmitry V. Bakanov နှင့် တွေ့ဆုံဆွေးနွေး|work=MOI Myanmar|access-date=၂၈ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅|date=၂၆ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅}}</ref>ရုရှားဖက်ဒရေးရှင်းနိုင်ငံ၊ မော်စကိုမြို့တွင် ရုရှား-မြန်မာ ဂြိုဟ်တုနည်းပညာဆိုင်ရာ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးနှင့်စပ်လျဉ်း၍ ညှိနှိုင်းဆွေးနွေးပွဲ ကို ဆက်လက် ပြုလုပ်ခဲ့ပြီး၊ မြန်မာအာကာသအေဂျင်စီမှ အမှုဆောင်အရာရှိချုပ် ဦးဆောင်သော ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့တို့သည် ထိုဆွေးနွေးပွဲအတွက် ၂၀၂၅ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလ ၁၉ ရက်နေ့မှ ၂၆ ရက်နေ့အထိ သွားရောက်ခဲ့ကြသည်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလ ၈ ရက်နေ့ တွင် မြန်မာအာကာသအေဂျင်စီ အမှုဆောင်အရာရှိချုပ် ဒေါက်တာစိုးမြင့်မောင် ဦးဆောင်သော ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့သည် တရုတ်အမျိုးသားအာကာသစီမံအုပ်ချုပ်ရေးအဖွဲ့ (CNSA)၏ ဒုတိယအကြီးအကဲ Mr. Bian Zhigang ဦးဆောင်သော ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့အား သွားရောက်တွေ့ဆုံ၍ နှစ်နိုင်ငံပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေး ဆွေးနွေးခဲ့ကြသည်။၂၀၂၆ ခုနှစ် ဧပြီလ ၂၅ ရက်နေ့တွင် နေပြည်တော်၌ ပြုလုပ်ခဲ့သော မြန်မာ-တရုတ် နှစ်နိုင်ငံ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများ၏ ဆွေးနွေးပွဲအပြီးတွင် တရုတ် အမျိုးသား အာကာသ စီမံခန့်ခွဲမှုဌာန (CNSA) နှင့် မြန်မာအာကာသအေဂျင်စီ တို့အကြား အာကာသပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုနှင့် အာကာသဟင်းလင်းပြင် ငြိမ်းချမ်းစွာ အသုံးပြုမှုဆိုင်ရာ နားလည်မှုစာချွန်လွှာ (MoU) ကို လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့ကြသည်။<ref>{{Cite web |title=မြန်မာအာကာသအေဂျင်စီနှင့် တရုတ်အမျိုးသားအာကာသစီမံခန့်ခွဲမှုဌာနတို့အကြား နားလည်မှုစာချွန်လွှာ လဲလှယ် – မြန်မာအာကာသအေဂျင်စီ |url=https://msa.gov.mm/%E1%80%99%E1%80%BC%E1%80%94%E1%80%BA%E1%80%99%E1%80%AC%E1%80%A1%E1%80%AC%E1%80%80%E1%80%AC%E1%80%9E%E1%80%A1%E1%80%B1%E1%80%82%E1%80%BB%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%85%E1%80%AE%E1%80%94%E1%80%BE%E1%80%84-2/ |access-date=2026-06-03 |website=msa.gov.mm }}{{Dead link|date=July 2026 }}</ref> ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇွန်လ ၁၅ ရက်တွင် တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံသမ္မတ [[ရှီကျင့်ဖျင်|မစ္စတာရှီကျင့်ဖျင်]]၏ ဖိတ်ကြားချက်အရ တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ ပေကျင်းမြို့၌ နိုင်ငံတော်အဆင့် ချစ်ကြည်ရေးခရီးစဉ် (State Visit) ရောက်ရှိခဲ့သည့် သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင် သည် အာကာသမြို့တော် (Aerospace City)သို့ သွားရောက်လေ့လာခဲ့ကြပြီး၊တရုတ်အာကာသသိပ္ပံနှင့် နည်းပညာကော်ပိုရေးရှင်း(CASC)၌ Aerospace City ၏ အမှုဆောင်ချုပ် မစ္စတာကျိုးကျဲနှင့် တွေ့ဆုံခဲ့ကြသည်။<ref>{{Cite web |title=ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော် နိုင်ငံတော်သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင် ဦးဆောင်သည့် မြန်မာအဆင့်မြင့်ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့ တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ ပေကျင်းမြို့ရှိ အာကာသမြို့တော် (Aerospace City) သို့ သွားရောက်လေ့လာ |url=http://www.moi.gov.mm/news/83942 |access-date=2026-08-02 |website=Ministry Of Information |language=en}}</ref>ထိုခရီးစဉ်အတွင်း ဇွန်လ ၁၇ ရက်တွင် ကျောက်ယွီထိုင် နိုင်ငံတော်ဧည့်ဂေဟာဧည့်ခန်းမဆောင်၌ CCTV သတင်းဌာန သတင်းအင်တာဗျူးတွင် နိုင်ငံတော်သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင်က တရုတ်နိုင်ငံနှင့်ပူးပေါင်းကာ ဂြိုဟ်တုငယ်တစ်လုံး လွှတ်တင်ရန်စီစဉ်နေကြောင်း ထည့်သွင်းဖြေကြားခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=NP News |url=https://www.npnewsmm.com/news/6a36153d9848c84e2d1bfe0b |access-date=2026-08-02 |website=www.npnewsmm.com}}</ref> ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇူလိုင် ၂၇ ရက်တွင် နိုင်ငံတော်သမ္မတသည် ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး၊ လှိုင်မြို့နယ်ရှိ မြန်မာအာကာသအေဂျင်စီ (MSA)သို့ သွားရောက်ပြီး မြန်မာနိုင်ငံမှ ပထမဆုံးသော အာကာသယာဉ်မှူး တာဝန်ထမ်းဆောင်ရန်အတွက် ပဏာမရွေးချယ်ထားရှိသော အာကာသယာဉ်မှူးလောင်းများနှင့် တွေ့ဆုံခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော် နိုင်ငံတော်သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင် နိုင်ငံတော်အစိုးရ၏ ရက် ၁ဝဝ စီမံချက်ကာလအတွင်း မြန်မာအာကာသအေဂျင်စီ (MSA) မှ ဆောင်ရွက်ပြီးစီးခဲ့သည့် နည်းပညာလုပ်ငန်းများအပ်နှံခြင်းနှင့် လက်တွေ့သရုပ်ပြခြင်း အခမ်းအနားသို့ တက်ရောက်၍ သုံးသပ်လမ်းညွှန်မှာကြား |url=http://www.moi.gov.mm/news/85894 |access-date=2026-08-02 |website=Ministry Of Information |language=en}}</ref>ဇူလိုင် ၃၁ ရက် တွင် တတိယအကြိမ် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော် ဒုတိယပုံမှန်အစည်းအဝေး၌ နိုင်ငံတော်အစိုးရ၏ ရက်(၁၀၀) ပြည့် နိုင်ငံတော်အခြေပြ မိန့်ခွန်းပြောကြားစဉ်တွင်လည်း တရုတ်နိုင်ငံ နှင့် ပူးပေါင်း၍ မြန်မာနိုင်ငံပိုင်ဂြိုဟ်တု လွှတ်တင်နိုင်ရေးပြင်ဆင်နေကြောင်း ပြောဆိုအသိပေးခဲ့သည်။ == ကိုးကား == {{Reflist}} [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ အာကာသစီမံကိန်း]] 8t4gpeefzemg32e8hsctpj6jpy9rxrz 0 290146 1051676 1051451 2026-09-07T08:12:47Z Zawzawaungthwin 100038 အချက်အလက်များ ထည့်သွင်းခြင်း 1051676 wikitext text/x-wiki {{Infobox | title = ဦးမင်းအောင်လှိုင်၏ နိုင်ငံတော်အဆင့် ခရီးစဉ်များ | image = [[File:PM meeting with the President of the Republic of the Union of Myanmar, Mr. U Min Aung Hlaing at Hyderabad House, in New Delhi on June 01, 2026.jpg|250px|alt=ဦးမင်းအောင်လှိုင်နှင့် အိန္ဒိယဝန်ကြီးချုပ် တွေ့ဆုံစဉ်]] | caption = သမ္မတ၏ ပထမဦးဆုံး ပြည်ပခရီးစဉ်ဖြစ်သည့် အိန္ဒိယခရီးစဉ်အတွင်း တွေ့ဆုံမှုမှတ်တမ်းပုံ | headerstyle = background:#cc3333; color:white; | header1 = အချက်အလက်များ | label2 = ပုဂ္ဂိုလ် | data2 = [[မင်းအောင်လှိုင်]] | label3 = ရာထူး | data3 = [[နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ ဥက္ကဋ္ဌ|စစ်ကောင်စီဥက္ကဋ္ဌ]]<br /> <small>(၂၀၂၁–၂၀၂၆)</small><br />[[မြန်မာနိုင်ငံ၏ သမ္မတ|နိုင်ငံတော်သမ္မတ]]<br /> <small>(၂၀၂၆–လက်ရှိ)</small> | label4 = နိုင်ငံ | data4 = {{flag|Myanmar}} | label5 = ပထမဆုံး ခရီးစဉ် | data5 = [[အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံ]]<br /> <small>([[နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ ဥက္ကဋ္ဌ|စစ်ကောင်စီဥက္ကဋ္ဌ ရာထူးဖြင့်]])</small> <br /><small>(၂၄ ဧပြီ ၂၀၂၁)</small> | label6 = စုစုပေါင်း ခရီးစဉ် | data6 = ၁၆ ကြိမ် }} '''ဦးမင်းအောင်လှိုင်၏ နိုင်ငံတော်အဆင့် ခရီးစဉ်များ''' သည် [[မင်းအောင်လှိုင်|ဦးမင်းအောင်လှိုင်]] (ယခင် [[ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး]]) က [[နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ]] ဥက္ကဋ္ဌ၊ [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးချုပ်|ဝန်ကြီးချုပ်]] နှင့် [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ သမ္မတ|နိုင်ငံတော်သမ္မတ]] တာဝန်များကို ထမ်းဆောင်စဉ် ကာလအတွင်း ပြည်ပနိုင်ငံများသို့ တရားဝင် သွားရောက်ခဲ့သော နိုင်ငံတော်အဆင့် နိုင်ငံခြားခရီးစဉ်များနှင့် နိုင်ငံတကာ ထိပ်သီးအစည်းအဝေးများ တက်ရောက်ခဲ့သည့် မှတ်တမ်းဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web |title=နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီဥက္ကဋ္ဌ၊ တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင် အာဆီယံနိုင်ငံ့ခေါင်းဆောင်များအစည်းအဝေးသို့ တက်ရောက် |url=http://moi.gov.mm/index.php/news/12918 |access-date=2026-08-08 |website=Ministry Of Information |language=en}}</ref> [[၂၀၂၁ မြန်မာနိုင်ငံစစ်အာဏာသိမ်းခံရခြင်း|၂၀၂၁ ခုနှစ် အာဏာရယူ]]အပြီး စစ်ကောင်စီ ဥက္ကဋ္ဌ တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးအဖြစ် ပထမဆုံး ပြည်ပခရီးစဉ်အဖြစ် ၂၀၂၁ ခုနှစ် ဧပြီလ ၂၄ ရက်နေ့တွင် [[အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံ]]၊ ဂျကာတာမြို့၌ ကျင်းပသည့် အာဆီယံခေါင်းဆောင်များ အစည်းအဝေးသို့ တက်ရောက်ခဲ့သည်။ ထို့အပြင် ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဧပြီ ၁၀ ရက် တွင် [[၂၀၂၆ မြန်မာနိုင်ငံ သမ္မတရွေးချယ်တင်မြှောက်ခြင်း|နိုင်ငံတော်သမ္မတ တာဝန်]] ကို စတင်ရယူခဲ့ပြီးနောက် ပထမဦးဆုံး ပြည်ပခရီးစဉ်အဖြစ် ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇွန်လ ၁ ရက်နေ့တွင် [[အိန္ဒိယနိုင်ငံ]]၊ နယူးဒေလီမြို့သို့ တရားဝင် နိုင်ငံတော်အဆင့် ခရီးစဉ်အဖြစ် သွားရောက်ခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |date=2026-06-03 |title=ဦးမင်းအောင်လှိုင်ရဲ့အိန္ဒိယခရီး - ဘယ်လိုကတိကဝတ်တွေပြုနိုင်လဲ |url=https://www.bbc.com/burmese/articles/c62ep6lk4y7o |access-date=2026-08-08 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}</ref> == နိုင်ငံတော်သမ္မတ၏ ပြည်ပခရီးစဥ်များ (၁၀ ဧပြီ ၂၀၂၆ – လက်ရှိ) == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 95%; width: 100%;" |+ style="font-weight: bold; font-size: 110%; padding: 8px;" | နိုင်ငံတော်သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင်၏ ပြည်ပခရီးစဉ်များ (၂၀၂၆ - လက်ရှိ) |- style="background:#e9e9e9; text-align:center;" ! style="width:6%;" | စဉ် ! style="width:15%;" | ရောက်ရှိသည့် နိုင်ငံ ! style="width:24%;" | မြို့များ ! style="width:25%;" | ရက်စွဲ ! style="width:30%;" | အကြောင်းအရာ |- | align="center" | ၁ | {{အလံ|India}} | [[ဗုဒ္ဓဂါယာ]]<br />[[နယူးဒေလီမြို့]]<br />[[မွမ်ဘိုင်းမြို့]] | align="center" | ၃၀ မေ – ၃ ဇွန် ၂၀၂၆<ref>{{Cite web |title=ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော် နိုင်ငံတော်သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင် ဦးဆောင်သည့် မြန်မာအဆင့်မြင့်ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့ အိန္ဒိယနိုင်ငံသို့ တရားဝင်ခရီးစဉ် ရောက်ရှိ |url=http://www.moi.gov.mm/news/83365 |access-date=2026-05-31 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}</ref> | |- | align="center" | ၂ | {{အလံ|China}} | [[ပေကျင်းမြို့]] | align="center" | ၁၅ – ၁၉ ဇွန် ၂၀၂၆<ref>{{Cite web |title=သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင် ဦးဆောင်သည့် မြန်မာအဆင့်မြင့်ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့ တရုတ်နိုင်ငံ ပေကျင်းမြို့သို့ ရောက်ရှိ |url=https://news-eleven.com/article/312702 |access-date=2026-06-15 |website=Eleven Media Group Co., Ltd |language=my}}</ref> | |- | align="center" | ၃ | {{အလံ|Laos}} | [[ဗီယင်ကျန်းမြို့]] | align="center" | ၃ – ၅ ဇူလိုင် ၂၀၂၆<ref>{{Cite web |title=ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော် နိုင်ငံတော်သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင်နှင့် ဇနီး ဒေါ်ကြူကြူလှ ဦးဆောင်သည့် မြန်မာအဆင့်မြင့်ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့ လာအိုပြည်သူ့ဒီမိုရက်တစ်သမ္မတနိုင်ငံသို့ နိုင်ငံတော်အဆင့်ချစ်ကြည်ရေးခရီးစဉ်ရောက်ရှိ |url=http://www.moi.gov.mm/news/84781 |access-date=2026-07-04 |website=Ministry Of Information |language=en}}</ref> | |- | align="center" | ၄ | {{အလံ|Thailand}} | [[ဘန်ကောက်မြို့]] | align="center" | ၆ – ၇ ဩဂုတ် ၂၀၂၆<ref>{{Cite web |date=2026-08-07 |title=၂၀၂၆ ဩဂုတ် ၆ ရက် ဘီဘီစီသတင်းများ တိုက်ရိုက်တင်ဆက်မှု - ကန့်ကွက်မှုတွေနဲ့ ဦးမင်းအောင်လှိုင်ရဲ့ ထိုင်းခရီးစဉ် စတင် |url=https://www.bbc.com/burmese/live/cw20jkkz3y81t |access-date=2026-08-07 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}</ref> | |- | align="center" |၅ |{{flag|Russia}}<hr style="margin: 4px 0; border: 0; border-top: 1px solid #ccc;" />{{flag|Belarus}} | * [[မော်စကိုမြို့]] * [[မင့်စ်မြို့]] | align="center" |၁၇ - ၂၃ ဩဂုတ် ၂၀၂၆ <ref>{{Cite web |title=ပြည်ထောင်စုသမ္မတ မြန်မာနိုင်ငံတော် နိုင်ငံတော်သမ္မတ မင်းအောင်လှိုင် ဦးဆောင်သည့် မြန်မာအဆင့်မြင့်ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့ ရုရှားဖက်ဒရေးရှင်းနိုင်ငံသို့ တရားဝင်ခရီးစဉ်ထွက်ခွာ |url=http://www.moi.gov.mm/news/86799 |access-date=2026-08-19 |website=Ministry Of Information |language=en}}</ref> | |- | align="center" |၆ |{{flag|Vietnam}} |[[ဟနွိုင်းမြို့]] | align="center" |၄ - ၆ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၆ <ref>{{Cite web |title=နိုင်ငံတော်သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင်နှင့် ဇနီး ဒေါ်ကြူကြူလှ ဦးဆောင်သည့် မြန်မာအဆင့်မြင့် ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့ ဗီယက်နမ်ဆိုရှယ်လစ်သမ္မတနိုင်ငံမှ မြန်မာနိုင်ငံသို့ ပြန်လည်ရောက်ရှိ |url=http://moi.gov.mm/news/87790 |access-date=2026-09-07 |website=Ministry Of Information |language=en}}</ref> | |- | align="center" |၇ |{{flag|Cambodia}} | | align="center" | | |} {| class="wikitable" style="width:100%; margin:1em auto; line-height:1.6; font-size: 90%;" |- ! colspan="3" style="background:#4682b4; color:white; text-align:center; font-size:1.15em; padding:0.5em;" |{{flagicon|Myanmar}} {{flagicon|India}} အိန္ဒိယနိုင်ငံ တရားဝင်ခရီးစဉ် အနှစ်ချုပ်မှတ်တမ်း <span style="font-size: 85%; font-weight: normal;">(၃၀ မေ – ၃ ဇွန် ၂၀၂၆)</span> |- style="background:#b0c4de; text-align:center; font-weight:bold;" | style="width:25%;" | ရက်စွဲနှင့် တည်နေရာ | style="width:30%;" | တွေ့ဆုံမှုနှင့် လေ့လာမှုများ | style="width:45%;" | နိုင်ငံတော်သမ္မတ၏ ဆွေးနွေးချက်နှင့် ရလဒ်များ |- | align="center" | '''မေ ၃၀'''<br />[[ဗုဒ္ဓဂါယာ]] | မဟာဗောဓိစေတီတော်နှင့် မြန်မာဘုန်းတော်ကြီးကျောင်းများသို့ သွားရောက်ဖူးမြော်။ | နှစ်နိုင်ငံအကြား ကာလရှည်ကြာ တည်ရှိခဲ့သည့် ဗုဒ္ဓဘာသာဆိုင်ရာ ဆက်နွှယ်မှုနှင့် ပြည်သူအချင်းချင်း ဘာသာရေးအရ ထိတွေ့ဆက်ဆံမှုကို ပိုမိုခိုင်မာစေခဲ့သည်။ |- | align="center" | '''မေ ၃၁'''<br />[[နယူးဒေလီမြို့|နယူးဒေလီ]]နှင့် နွိုင်ဒါ | * မြန်မာ-အိန္ဒိယ စီးပွားရေးဖိုရမ်သို့ တက်ရောက်ခဲ့ခြင်း။<br />* NETRA စွမ်းအင်နည်းပညာအဖွဲ့သို့ သွားရောက်ခဲ့ခြင်း။ | နှစ်နိုင်ငံ ကုန်သွယ်ရေးနှင့် စီးပွားရေးအခွင့်အလမ်းများ တိုးချဲ့ရန် အမှာစကားပြောကြားပြီး သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်ထိန်းသိမ်းရေးနှင့် ပြန်လည်ပြည့်ဖြိုးမြဲစွမ်းအင်ဆိုင်ရာ အဆင့်မြင့်သုတေသနများကို လေ့လာခဲ့သည်။ |- | rowspan="3" align="center" | '''ဇွန် ၁'''<br /> နယူးဒေလီ (သံတမန်ရေးရာ) | အိန္ဒိယဝန်ကြီးချုပ် [[နာရန်ဒရာ မိုဒီ|နရိန္ဒြာ ဒါမိုဒါဒါစ် မိုဒီ]] နှင့် သီးခြားတွေ့ဆုံဆွေးနွေး။ | အိန္ဒိယ၏ "အိမ်နီးချင်းဦးစားပေးမူဝါဒ" အောက်တွင် ကုန်သွယ်ရေး၊ ကာကွယ်ရေးနှင့် နယ်စပ်စီမံခန့်ခွဲမှုများ တိုးမြှင့်ရန် ဆွေးနွေးခဲ့သည်။ မိမိတို့နယ်မြေအား အိန္ဒိယလုံခြုံရေးကို ထိခိုက်စေရန် အသုံးပြုခွင့်ပြုမည်မဟုတ်ကြောင်း အာမခံခဲ့ပြီး ကုလားတန်စီမံကိန်းနှင့် သုံးနိုင်ငံအဝေးပြေးလမ်းမကြီး အမြန်အပြီးသတ်ရန် နှစ်ဖက် သဘောတူခဲ့သည်။ ၂၀၂၆ ခုနှစ်မှစတင်၍ မြန်မာကျောင်းသားများအတွက် မဲခေါင်-ဂင်္ဂါ ICCR ပညာသင်ဆုများကို လက်ရှိပေးအပ်လျက်ရှိသော ပညာသင်ဆု (၃၆) ခုမှ ပညာသင်ဆု (၁၀၀) အထိ တိုးမြှင့်ပေးမည်ဖြစ်ကြောင်း ဝန်ကြီးချုပ်က အသိပေးပြောကြားခဲ့သည်။ |- | အိန္ဒိယနိုင်ငံ သမ္မတ [[ဒရူပါဒီ မာမူ|ရှရီမတီ ဒရောပါတီ မာမူ]] နှင့် တွေ့ဆုံ။ | နှစ်နိုင်ငံ ကာလရှည်ကြာ တည်ရှိခဲ့သည့် ချစ်ကြည်ရင်းနှီးမှုနှင့် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှု ဘုံကတိကဝတ်များကို ထပ်လောင်းအတည်ပြုခဲ့သည်။ |- | နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးနှင့် အမျိုးသားလုံခြုံရေးအကြံပေးပုဂ္ဂိုလ်တို့က လာရောက်ဂါရဝပြုတွေ့ဆုံ။ | ဒေသတွင်း တည်ငြိမ်ရေးနှင့် နယ်စပ်ဒေသ လုံခြုံရေးဆိုင်ရာ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုများကို ပိုမိုနက်ရှိုင်းစေရန် အပြန်အလှန် ဆွေးနွေးခဲ့သည်။ |- | align="center" | '''ဇွန် ၂ – ၃'''<br />မဟာရက်ရှ်ထရာ | ပြည်နယ်အုပ်ချုပ်ရေးမှူး၊ ပြည်နယ်ဝန်ကြီးချုပ်တို့နှင့် မွမ်ဘိုင်းမြို့၌ တွေ့ဆုံ။ | မွမ်ဘိုင်းမြို့ ခရီးစဉ်အတွင်း ရှိရင်းစွဲ နှစ်နိုင်ငံ စီးပွားရေးဆိုင်ရာ ချိတ်ဆက်ဆောင်ရွက်မှုများကို ပိုမိုခိုင်မာအောင် ဆွေးနွေးခဲ့သည်။ |} == တရားဝင် နိုင်ငံတော်အဆင့် ပြည်ပခရီးစဉ်များ (၂၀၂၁-၂၀၂၆) == အောက်ပါတို့သည် ၂၀၂၁ ခုနှစ် စစ်အာဏာသိမ်းပြီးနောက် နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ ဥက္ကဋ္ဌ နှင့် နိုင်ငံတော်ဝန်ကြီးချုပ် အဖြစ် သွားရောက်ခဲ့သည့် ခရီးစဉ်များ ဖြစ်သည်။ {| class="wikitable sortable" style="font-size: 95%; width: 100%;" |+ style="font-weight: bold; font-size: 110%; padding: 8px;" | တရားဝင် နိုင်ငံတော်အဆင့် ပြည်ပခရီးစဉ်များ စာရင်း(၂၀၂၁-၂၀၂၆) |- style="background:#e9e9e9; text-align:center;" ! style="width:5%;" | စဉ် ! style="width:15%;" | ရောက်ရှိသည့် နိုင်ငံ ! style="width:15%;" | မြို့များ ! style="width:20%;" | ရက်စွဲ ! style="width:45%;" | အကြောင်းအရာ |- | align="center" | ၁ | {{flag|Indonesia}} | [[ဂျကာတာမြို့]] | align="center" | ၂၄ ဧပြီ ၂၀၂၁ | အာဏာရယူပြီးနောက် ပထမဆုံး ပြည်ပခရီးစဉ်အဖြစ် အာဆီယံ ခေါင်းဆောင်များ အစည်းအဝေးသို့ တက်ရောက်ခဲ့သည်။ |- | align="center" | ၂ | {{flag|Russia}} | [[မော်စကိုမြို့]] | align="center" | ၂၁–၂၇ ဇွန် ၂၀၂၁ | မော်စကိုမြို့၌ ကျင်းပသော Moscow Conference on International Security 2021 သို့ တက်ရောက်ခဲ့သည်။ |- | align="center" | ၃ | {{flag|Russia}} | [[မော်စကိုမြို့]] | align="center" | ၁၀–၁၆ ဇူလိုင် ၂၀၂၂ | ရုရှားနိုင်ငံသို့ ဒုတိယအကြိမ် ခရီးစဉ်အတွင်း မော်စကိုမြို့တွင် ရွှေစည်းခုံပုံတူ စေတီတော် ထီးတော်တင်လှူခြင်း၊ ရုရှား-မြန်မာ ချစ်ကြည်ရေးအသင်း၊ ရုရှား-အာဆီယံ စီးပွားရေးကောင်စီတို့နှင့် တွေ့ဆုံခြင်းများ ဆောင်ရွက်ခဲ့ပြီး ရုရှား ဒုတိယကာကွယ်ရေးဝန်ကြီး အလက်ဇန်းဒါး ဖိုမင်နှင့် တွေ့ဆုံခဲ့သည်။ |- | align="center" | ၄ | {{flag|Russia}} | ဗလာဒီဗော့စတော့ခ်မြို့ | align="center" | ၄–၁၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၂ | (၇) ကြိမ်မြောက် အရှေ့ဖျားစီးပွားရေးဖိုရမ်သို့ တက်ရောက်ခဲ့ပြီး မျက်နှာစုံညီအစည်းအဝေးတွင် ရုရှားသမ္မတ ဗလာဒီမီရ် ပူတင် နှင့် တွေ့ဆုံခဲ့သည်။ |- | align="center" | ၅ | {{flag|China}} | [[ကူမင်းမြို့]] | align="center" | ၅-၉ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၄ | (၈) ကြိမ်မြောက် မဟာမဲခေါင်ဒေသခွဲ (GMS) ထိပ်သီးအစည်းအဝေးသို့ တက်ရောက်ခဲ့ပြီး တရုတ်ဝန်ကြီးချုပ် မစ္စတာ လီချောင်း နှင့် တွေ့ဆုံခဲ့သည်။ |- | align="center" | ၆ | {{flag|Russia}}<hr style="margin: 4px 0; border: 0; border-top: 1px solid #ccc;" />{{flag|Belarus}} | [[မော်စကိုမြို့]] <br /> မင့်စ်မြို့ | align="center" | ၃–၉ မတ် ၂၀၂၅ | ရုရှားသမ္မတ ဗလာဒီမီရ် ပူတင်၊ ဘယ်လာရုစ်သမ္မတ အလက်ဇန္ဒား လူကာရှန်ကို တို့နှင့် တွေ့ဆုံခဲ့သည်။ |- | align="center" | ၇ | {{flag|Thailand}} | [[ဘန်ကောက်မြို့]] | align="center" | ၃ ဧပြီ ၂၀၂၅ | ထိုင်းနိုင်ငံ၌ ကျင်းပသည့် [[ဘင်းမ်စတက်|BIMSTEC]] ထိပ်သီးအစည်းအဝေးသို့ တက်ရောက်ခဲ့သည်။ |- | align="center" | ၈ | {{flag|Thailand}} | [[ဘန်ကောက်မြို့]] | align="center" | ၁၇ ဧပြီ ၂၀၂၅ | ဘန်ကောက်မြို့တွင် အာဆီယံဥက္ကဋ္ဌ မလေးရှားဝန်ကြီးချုပ် အပါအဝင် အကြံပေး သက်ဆင် တို့နှင့် သုံးပွင့်ဆိုင်တွေ့ဆုံခဲ့ကြသည်။ |- | align="center" | ၉ | {{flag|Russia}} | [[မော်စကိုမြို့]] | align="center" | ၇–၁၀ မေ ၂၀၂၅ | ရုရှားနိုင်ငံ မော်စကိုမြို့၌ ကျင်းပသည့် [[ဒုတိယကမ္ဘာစစ်]] ပြီးဆုံးခြင်း နှစ် (၈၀) ပြည့် အထိမ်းအမှတ် ရင်ပြင်နီ အောင်ပွဲ စစ်ရေးပြအခမ်းအနားသို့ တက်ရောက်ခဲ့သည်။တရုတ်သမ္မတနှင့်ပါ သီးခြားတွေ့ဆုံခဲ့သည်။ |- | align="center" | ၁၀ | {{flag|Russia}}<hr style="margin: 4px 0; border: 0; border-top: 1px solid #ccc;" />{{flag|Belarus}} | မင့်စ်မြို့<br />နိုဗိုစီဗစ်မြို့<br />အူလန်-အူဒေးမြို့ | align="center" | ၂၅–၂၉ ဇွန် ၂၀၂၅ | (၄) ကြိမ်မြောက် ဥရောပ-အာရှ စီးပွားရေးဖိုရမ် (EEF 2025) သို့ တက်ရောက်ခဲ့သည်။ ရုရှားနိုင်ငံ နိုဗိုစီဗစ်ဒေသ အုပ်ချုပ်ရေးမှူး Mr. Travnikov Andrey Aleksandrovich နှင့် တွေ့ဆုံခဲ့သကဲ့သို့ ဘူရားတီးယားပြည်နယ် အူလန်-အူဒေးမြို့သို့လည်း သွားရောက်ခဲ့သည်။ |- | align="center" | ၁၁ | {{flag|China}} | တီယန်ကျင်းမြို့ | align="center" | ၃၀ ဩဂုတ် – ၆ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅ | [[ရှန်ဟိုင်းပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးအဖွဲ့]] ထိပ်သီးအစည်းအဝေး သို့ တက်ရောက်ခဲ့သည်။တရုတ်သမ္မတနှင့်ပါတွေ့ဆုံခဲ့သည်။ |- | align="center" | ၁၂ | {{flag|Russia}}<hr style="margin: 4px 0; border: 0; border-top: 1px solid #ccc;" />{{flag|Kazakhstan}} | [[မော်စကိုမြို့]]<br /> အက်စတာနာမြို့ | align="center" | ၂၄–၂၉ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅ | ကမ္ဘာ့အဏုမြူသီတင်းပတ်ဖိုရမ်-၂၀၂၅ သို့ တက်ရောက်ခဲ့သည်။ရုရှားသမ္မတ အပါအဝင် ကာဇက်စတန်သမ္မတ တို့နှင့်ပါ သီးခြားစီတွေ့ဆုံခဲ့သည်။ |} == ကိုးကား == {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ နိုင်ငံတော်အကြီးအကဲများ၏ နိုင်ငံတော်အဆင့်ခရီးစဉ်များ|​မင်းအောင်လှိုင်]] i82q41elynuojjo0dtjwj4qux77wss6 0 290147 1051725 1047900 2026-09-07T11:11:23Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 [[အ.လ.က (ခွဲ) ဒိုးတန်း]] စာမျက်နှာကို [[အ.လ.က (ခွဲ) ဒိုးတန်း (ကျောက်ကြီးမြို့နယ်)]] သို့ ခင်မောင်မောင်လွင်က ရွှေ့ခဲ့သည် 1047900 wikitext text/x-wiki '''အ.လ.က (ခွဲ) ဒိုးတန်း ''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ကျောက်ကြီးမြို့နယ်]]၊ [[ဒိုးတန်းရွာ၊ ကျောက်ကြီးမြို့နယ်|ဒိုးတန်းရွာ]]ရှိ အခြေခံပညာအလယ်တန်းကျောင်းခွဲ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလတွင် ကျောင်းသား ၁၇၆ ဦး ပညာသင်ကြားလျက်ရှိသည်။<ref name="geo">https://myanmargeographicalsociety.org/kyaukkyi-township/</ref> ==ကိုးကား== {{reflist}} {{coord|18.534667505337264| 96.5823868464784|format=dms|region:MM|display=inline,title}} [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ကျောင်းများ]] {{Myanmar-school-stub}} r471cvxuygea0gy26vtz6qeqpwcohyp 0 291071 1051639 1051029 2026-09-06T16:03:59Z Zawzawaungthwin 100038 [[Special:Contributions/~2026-46052-08|~2026-46052-08]] ([[User talk:~2026-46052-08|ဆွေးနွေး]]) ၏ တည်းဖြတ်မူ [[Special:Diff/1051029|1051029]] ကို ပြန်လည်ပယ်ဖျက်လိုက်သည် 1051639 wikitext text/x-wiki {{Unreferenced}} '''ဒေါ်အေးကြည်''' သည် မြန်မာ့ရုပ်ရှင်လောက၏ ထင်ရှားသော ဇာတ်ပို့သရုပ်ဆောင်တစ်ဦး ဖြစ်သည်။ == မိသားစုဘဝနှင့် ငယ်ဘဝ == ဒေါ်အေးကြည်သည် [[ရန်ကုန်မြို့]]၊ [[၁၁ လမ်း]] ဇာတိဖြစ်သည်။ ဖခင်ဖြစ်သူမှာ ဦးဘအုန်း (ခေါ်) ဦးလူကလေးဖြစ်ပြီး မိခင်မှာ ဒေါ်စိန်သုံ ဖြစ်သည်။ ခင်ပွန်းဖြစ်သူမှာ ဦးသန်းပြေ ဖြစ်ပြီး ဦးသန်းပြေသည် ဒေါ်အေးကြည်ထက် ၁၃ နှစ် ကြီးသည်။ ဦးသန်းပြေသည် [[အေဝမ်းရုပ်ရှင်]]တွင် ကားကူး၊ ကားဆေး ဖြင့် အလုပ်လုပ်ကိုင်ခဲ့သူ ဖြစ်သည်။ ဒေါ်ခင်ခင် မှ ပေးစား၍ ၁၉၄၇ ခုနှစ်တွင် ဦးသန်းပြေနှင့် အိမ်ထောင်ကျခဲ့သည်။ စေ့စပ်ပွဲတွင် မုန့်ဟင်းခါးဖြင့် ဧည့်ခံခဲ့ပြီး၊ မင်္ဂလာဆောင်တွင် အဆိုတော် [[အေဝမ်းခင်မောင်]] နှင့် ရွှေမြိုင်ကြည်တို့မှ သီဆိုခဲ့ကြသည်။ ဦးချင်းစိန် မှ ဩဘာစာဖတ်ခဲ့ပြီး၊ ထိုဩဘာစာကို [[ဒဂုန်ဦးစန်းငွေ]] မှ ရေးပေးခဲ့သည်။ ထိုအချိန်သည် ရုပ်ရှင်နှင့် ပြဇာတ်များ သပိတ်မှောက်ထားသော အချိန်ဖြစ်ပြီး၊ [[ရုပ်ရှင် ငွေရတု]] ပြုလုပ်တော့မည့် အချိန်လည်း ဖြစ်သည်။ == ရုပ်ရှင်လောကသို့ ဝင်ရောက်ခြင်းနှင့် သရုပ်ဆောင်ဘဝ == ရုပ်ရှင်မင်းသမီး [[မေနွဲ့]] ၏ တိုက်တွန်းချက်ဖြင့် တစ်နေ့လျှင် သုံးမတ် ဖြင့် အပျိုတော်အခန်းမှ စတင်ဝင်ရောက် လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။ [[ချစ်မေမေ]] ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားတွင် ပထမဆုံး ပါဝင်ခဲ့သည်။ [[ချစ်တေးသံ]] ဒုတိယဇာတ်ကားတွင် ခင်ပွန်း ဦးသန်းပြေနှင့် အတူ သရုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။ ဒေါ်အေးကြည် ၏ ပထမဆရာမှာ အကယ်ဒမီမင်းသမီး မေနွဲ့၊ ဒုတိယဆရာမှာ အကယ်ဒမီမင်းသမီး [[ကြည်ကြည်ဌေး]] ဖြစ်ပြီး၊ ကျေးဇူးရှင်မှာ [[မြင့်မြင့်ခင်]] ဖြစ်သည်ဟု ဒေါ်အေးကြည်က ဆိုသည်။ အကယ်ဒမီများရှင် အဆိုတော်၊ သရုပ်ဆောင် [[ချိုပြုံး]] သည် ဒေါ်အေးကြည်သည် အလွန်တော်သော ဇာတ်ပို့ သရုပ်ဆောင်ဖြစ်သည်ဟု ဖွင့်ဟခဲ့သည်။ ဒါရိုက်တာ [[ဦးသုခ]] ၏ ''စကားပြောသောအသဲနှလုံး'' ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားတွင် ပါဝင်ရန်အတွက် ဒါရိုက်တာမှ ၆ လ စောင့်ခဲ့ရသည်။ == ပါဝင်ခဲ့သော ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားများ == * ''ချစ်မေမေ'' (ပထမဆုံးဇာတ်ကား) * ''ချစ်တေးသံ'' (ဒုတိယဇာတ်ကား၊ ခင်ပွန်းဦးသန်းပြေနှင့် အတူပါဝင်) * ''ရဲတံခွန်'' * ''ဘုမသိဘမသိ'' * ''မြတ်တဲ့သစ္စာ'' * ''သက်လယ်'' * ''နတ်ပန်းမဉ္ဇူ'' * ''ဝိဇယ'' * ''ချစ်တော့ချစ်တယ်'' * ''သာမာဝတီ'' * ''မြတဘက် ရိုက်သောအခါ'' (ဤဇာတ်ကား ရိုက်ကူးချိန်တွင် ကိုယ်ဝန် ၄ လ ရှိနေခဲ့သည်) * ''တူပြိုင်ပြိုင်'' * ''အကျော်အမော်'' * ''မေတ္တာပုလဲသွယ်'' * ''မောင့်ရူပါ'' * ''ပိတောက်တွေပွင့်ပြန်ပေါ့'' * ''ချစ်ခွင့်မပိုင်'' * ''တွေ့မရှောင်'' * ''ရတနာပုံ'' * ''ဖာတလုံးခေါင်းကျား'' * ''ဖူးစာနှစ်ခိုင်'' * ''မခွဲတမ်းကြင်မယ်'' * ''ဒေါက်တာအောင်ကျော်ဦး'' * ''စိမ်းလဲ့မြေလွှာ'' * ''မိုးနဲ့မျက်ရည်'' * ''စကားပြောသောအသဲနှလုံး'' (ဒါရိုက်တာဦးသုခက ၆ လစောင့်၍ ရိုက်ကူးခဲ့ရသောကား) * ''တကျော့နှစ်ကျော့တေးကိုသီ'' * ''ဪမိန်းမ ဪယောက်ျား'' * ''လှဲကျိုးနဲ့နသိုး'' * ''မိုက်တယ်ဆိုတာလွယ်ပါတယ်'' * ''နွယ်'' * ''ရွှေချည်ငွေချည်တန်းပါလို့'' * ''ချစ်သူရှိသောမြို့တော်'' * ''မုန်းမေ့လေသလား'' * ''ဆုထူးငယ်ပန်ရွယ်သွန်း'' * ''ချစ်အမျှ'' * ''စက္ကောမ'' * ''ရွှေနံသာစံအိမ်'' * ''မိုးညအိမ်မက်မြူ'' * ''ကျနော်နှင့်မောင်လူချော'' == လူမှုရေးလှုပ်ရှားမှုများ == အကယ်ဒမီ ဒေါ်[[နွဲ့နွဲ့စန်း]] တည်ထောင်သော '''အမေများ အဖွဲ့''' တွင် ပါဝင်ခဲ့သည်။ == ကိုးကား == * ဒါရိုက်တာ [[ကြည်စိုးထွန်း]] ၏ Movie Talk ရုပ်သံအစီအစဉ် [[Category:မြန်မာ့ရုပ်ရှင် သရုပ်ဆောင်များ]] 5lsbs1y2o0uxx8o671e533vnt8ybrlf 0 291180 1051627 1051573 2026-09-06T14:49:52Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 /* ဘာသာရေး */ 1051627 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement <!-- See Template:Infobox settlement for additional fields and descriptions -->| name = ဟီရိုရှီးမားခရိုင် | native_name = {{nobold|{{lang|ja|広島県}}}} | settlement_type = [[Prefectures of Japan|Prefecture]] | translit_lang1 = Japanese | translit_lang1_type = [[Japanese language|Japanese]] | translit_lang1_info = {{lang|ja|広島県}} | translit_lang1_type1 = [[Romanization of Japanese|Rōmaji]] | translit_lang1_info1 = {{lang|ja-Latn|Hiroshima-ken}} | image_skyline = {{multiple image | border = infobox | total_width = 270 | image_style = border:1 | perrow = 1/2/2/2/1 | image1 = Peace Memorial Park and Cenotaph, Hiroshima, South view 20190417 1.jpg | caption1 = [[Hiroshima Peace Memorial Park]] | image2 = Tomonoura viewed from Taishiden.jpg | caption2 = [[Tomonoura]] | image3 = 2017安芸津町の牡蠣（収穫）02 442b1b10-0eb4-4dee-9eb3-56a69b0af0c5.jpg | caption3 = Hiroshima Oyster | image4 = アイ・エイチ・アイ マリンユナイテッド呉工場.jpg | caption4 = Shipyard base in [[Kure]] | image5 = Views from Senkoji Park 20190323-1.jpg | caption5 = Panoramic view of Senkoji and [[Onomichi]] | image6 = Hiroshima-jo Castle Keep tower hdsr S5 06.jpg | caption6 = [[Hiroshima Castle]] | image7 = 三段滝.jpg | caption7 = [[Sandan-kyō]] | image8 = 20190318 Itsukushima Shrine.jpg | caption8 = [[Torii Gate]] in [[Itsukushima Shrine]] }} | image_flag = Flag of Hiroshima Prefecture.svg | flag_size = 100px | image_blank_emblem = Emblem of Hiroshima Prefecture.svg | blank_emblem_size = 80px | blank_emblem_type = Emblem | image_map = Map of Japan with highlight on 34 Hiroshima prefecture.svg | coordinates = | subdivision_type = Country | subdivision_name = {{flag|Japan}} | subdivision_type1 = [[List of regions of Japan|Region]] | subdivision_name1 = [[Chūgoku region|Chūgoku]] ([[San'yō region|San'yō]]) | subdivision_type2 = [[List of islands of Japan|Island]] | subdivision_name2 = [[Honshu]] | seat_type = [[List of capitals in Japan|Capital]] | seat = [[Hiroshima]] | parts_type = Subdivisions | parts_style = para | p1 = [[Districts of Japan|Districts]]: 5 | p2 = [[Municipalities of Japan|Municipalities]]: 23 | leader_title = [[List of prefectural governors in Japan|Governor]] | leader_name = [[Mika Yokota]] (since November 2025) | area_total_km2 = 8479.63 | area_water_percent = 0.3 | area_rank = [[List of Japanese prefectures by area|11th]] | population_footnotes = | population_total = 2811410 | population_as_of = June 1, 2019 | population_rank = [[List of Japanese prefectures by population|12th]] | population_density_km2 = auto | demographics_type2 = GDP | demographics2_footnotes = <ref>{{Cite web |title=2020年度国民経済計算（2015年基準・2008SNA） : 経済社会総合研究所 - 内閣府 |url=https://www.esri.cao.go.jp/jp/sna/data/data_list/kakuhou/files/2020/2020_kaku_top.html |access-date=2023-05-18 |website=内閣府ホームページ |language=ja}}</ref> | demographics2_title1 = Total | demographics2_info1 = [[JP¥]]12,476 billion<br />[[US$]]92.1 billion (2022) | iso_code = JP-34 | website = [http://www.pref.hiroshima.lg.jp pref.hiroshima.lg.jp] | module = {{Infobox place symbols| embedded=yes | country = Japan | bird = [[Red-throated Diver|Red-throated&nbsp;diver]] (''Gavia stellata'') | fish = | flower = | tree = [[Japanese maple]] (''Acer&nbsp;palmatum'') }} | population_blank1 = Aki・[[Bingo dialect|Bingo]] | population_blank1_title = Dialects }} '''ဟီရိုရှီးမားခရိုင်''' (広島県, အသံထွက် - ''ဟိရိုရှိမခန်း'') သည် [[ဂျပန်နိုင်ငံ]]၊ [[ဟွန်းရှူးကျွန်း]]၊ [[ချူးဂိုခုဒေသ]]တွင်ရှိသည့် ခရိုင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ လူဦးရေ ၂,၈၁၁,၄၁၀ ဦး (၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၁ ရက်နေ့အရ) ရှိပြီး ဧရိယာ ၈၄၇၉ စတုရန်းကီလိုမီတာ (၃၂၇၄ စတုရန်းမိုင်) ကျယ်ဝန်းသည်။ အရှေ့ဘက်တွင် [[အိုခယမခရိုင်]]၊ အရှေ့မြောက်ဘက်တွင် [[တော့တိုရိခရိုင်]]၊ မြောက်ဘက်တွင် [[ရှိမနဲခရိုင်]]၊ အနောက်တောင်ဘက်တွင် [[ယမဂုချိခရိုင်]]တို့နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။ ဟီရိုရှီးမားခရိုင်သည် [[ဟယောတန်းဂျိမ|ဟယောတန်းဂျိမကျွန်း]]တွင် [[အဲဟိမဲခရိုင်]]နှင့် ၇၄ မီတာ (၂၄၃ ပေ) နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသေးသည်။ [[ဟီရိုရှီးမားမြို့|ဟိရိုရှီးမားမြို့]]သည် ခရိုင်မြို့တော်ဖြစ်ကာ ခရိုင်နှင့် ချူးဂိုခုဒေသတစ်ခုလုံးတွင် အကြီးဆုံးမြို့ ဖြစ်သည်။ အခြားအဓိကကျသည့် မြို့များမှာ ဖုခုယမမြို့၊ ခုရဲမြို့၊ ဟိဂရှိဟီရိုရှီးမားမြို့တို့ ဖြစ်သည်။ ဟီရိုရှီးမားခရိုင်သည် ရှိခိုခုကျွန်းမှစတင်ကာ ဆဲတိုကုန်းတွင်းပင်လယ်တလျောက်တွင် တည်ရှိနေသည်။ ခရိုင်၏ မြောက်ဘက်တွင် ချူးဂိုခုတောင်တန်းများက ကာရံထားသည်။ ဟီရိုရှီးမားခရိုင်သည် ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ယူနက်စကို ကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်များရှိသည့် ခရိုင်သုံးခုထဲမှ တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ၁၉၄၅ ခုနှစ်တွင် နျူကလီးယားဗုံးကြဲချခံခဲ့ရသည့်အတွက် လူသိများသည်။ ထိုအချိန်ကတည်းက ပြန်လည်တည်ဆောက်မှုများ ဆောင်ရွက်ခဲ့ကာ ခရိုင်သည် ဒေသ၏ အဓိကကျသည့် စက်မှု၊ ပညာရေးနှင့် ယဉ်ကျေးမှုနေရာ ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ==ပထဝီသွင်ပြင်== [[File:Map of Hiroshima Prefecture Ja.svg|thumb|right|ဟီရိုရှီးမားခရိုင်မြေပုံ<br />{{legend0|#D8E|Government Ordinance Designated City}} {{legend0|#EAB|City}} {{legend0|#ED9|Town}}]] [[File:Fukuyama-city photo.jpg|thumb|ဖုခုယမမြို့]] [[File:Onomichi city huukei.jpg|thumb|အိုနိုမိချိမြို့]] [[File:Saijyo-cho.jpg|thumb|ဟိဂရှိဟီရိုရှီးမားမြို့]] [[File:Mihara.jpg|thumb|မိဟရမြို့]] ဟီရိုရှီးမားခရိုင်သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၏ အလယ်တွင် တည်ရှိသည်။ ခရိုင်၏ အစိတ်အပိုင်းအများစုသည် တောင်တန်းများဖြစ်ပြီး ထိုတောင်တန်းများသည် [[ရှိမနဲခရိုင်]]အထိ တည်ရှိနေကြသည်။ မြစ်များသည် ကမ်းခြေအနီးရှိ လွင်ပြင်များကို စိုက်ပျိုးဖြစ်ထွန်းသည့် မြေများ ဖြစ်စေသည်။ ဟီရိုရှီးမားခရိုင်တွင် သေးငယ်သည့် ကျွန်းများစွာ တည်ရှိသည်။ ဟီရိုရှီးမားပင်လယ်အော်သည်လည်း ကုန်းတွင်းပင်လယ်အတွင်း တည်ရှိသည်။ ထို့အတွက်ကြောင့် ဟီရိုရှီးမားခရိုင်၏ ရာသီဥတုသည် အလွန်ပျော့ပြောင်းသည့် ရာသီဥတု ရှိသည်။ ၂၀၁၄ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ ၁ ရက်နေ့အချက်အလက်များအရ ခရိုင်ကုန်းမြေဧရိယာ၏ ၄ ရာခိုင်နှုန်း သဘာဝဥယျာဉ်များ ဖြစ်ကြသည်။ ဤပမာဏသည် ဂျပန်နိုင်ငံ အခြားခရိုင်စီရင်စုများနှင့် နှိုင်းယှဉ်ကြည့်ပါက အနည်းဆုံး ဖြစ်သည်။ ၎င်းဥယျာဉ်များတွင် ဆဲဆိုနိုင်းခိုင်းအမျိုးသားဥယျာဉ်၊ ဟိဘ - ဒိုးဂို - တိုင်းရှခုနှင့် နိရှိချူးဂိုခုဆန်းချိအမျိုးသားဥယျာဉ်၊ ခရိုင်အမျိုးသားဥယျာဉ် ၆ ခုတို့ ပါဝင်သည်။<ref>{{cite web |url=http://www.env.go.jp/en/nature/nps/park/doc/files/np_6.pdf |title=General overview of area figures for Natural Parks by prefecture |publisher=[[Ministry of the Environment (Japan)|Ministry of the Environment]] |date=1 April 2014 |access-date=22 February 2015}}</ref> {{Further|ခုနိခနဲမြစ်}} ==မြို့များ== {{See also|ဟီရိုရှီးမားခရိုင်ရှိ လူဦးရေအလိုက်မြို့များ}} ဟီရိုရှီးမားခရိုင်တွင် မြို့ ၁၄ ခု တည်ရှိသည်။ ၎င်းတို့မှာ - {| class="wikitable sortable" ! colspan="2" |အမည် ! rowspan="2" |ဧရိယာ (km²) ! rowspan="2" |လူဦးရေ ! rowspan="2" |မြေပုံ |- ![[ရိုမဂျိ]] ![[ခန်းဂျိ]] |- |[[File:Flag of Akitakata, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Akitakata, Hiroshima|Akitakata]] |安芸高田市 |538.17 |31,565 |[[File:Akitakata in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Etajima, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Etajima, Hiroshima|Etajima]] |江田島市 |100.97 |24,596 |[[File:Etajima in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Fuchu city, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Fuchū, Hiroshima|Fuchū]] |府中市 |195.71 |43,932 |[[File:Fuchu in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Fukuyama, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Fukuyama, Hiroshima|Fukuyama]] |福山市 |518.14 |468,812 |[[File:Fukuyama in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Hatsukaichi.svg|frameless|25x25px]] [[Hatsukaichi]] |廿日市市 |489.36 |117,106 |[[File:Hatsukaichi in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Higashihiroshima, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Higashihiroshima]] |東広島市 |635.32 |185,418 |[[File:Higashihiroshima in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Hiroshima, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Hiroshima]] (capital) |広島市 |906.68 |1,199,391 |[[File:Hiroshima in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Kure, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Kure, Hiroshima|Kure]] |呉市 |352.8 |228,030 |[[File:Kure in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Mihara, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Mihara, Hiroshima|Mihara]] |三原市 |471.03 |97,324 |[[File:Mihara in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Miyoshi, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Miyoshi, Hiroshima|Miyoshi]] |三次市 |778.19 |53,616 |[[File:Miyoshi in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Onomichi, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Onomichi]] |尾道市 |284.85 |141,811 |[[File:Onomichi in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Otake, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Ōtake, Hiroshima|Ōtake]] |大竹市 |78.57 |27,684 |[[File:Otake in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Shōbara, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Shōbara, Hiroshima|Shōbara]] |庄原市 |1,246.6 |35,870 |[[File:Shobara in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Takehara, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Takehara, Hiroshima|Takehara]] |竹原市 |118.3 |26,035 |[[File:Takehara in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |} ==မြို့ငယ်များ== ဟီရိုရှီးမားခရိုင်ရှိ ဒေသများတွင် အောက်ပါမြို့ငယ်များလည်း တည်ရှိသည်။ {| class="wikitable sortable" ! colspan="2" |အမည် ! rowspan="2" |ဧရိယာ (km²) ! rowspan="2" |လူဦးရေ ! rowspan="2" |ဒေသ ! rowspan="2" |အမျိုးအစား ! rowspan="2" |မြေပုံ |- ![[ရိုမဂျိ]] ![[ခန်းဂျိ]] |- |[[File:Flag of Akiōta, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Akiōta, Hiroshima|Akiōta]] |安芸太田町 |342.25 |6,585 |[[Yamagata District, Hiroshima|Yamagata District]] | rowspan="9" |Town |[[File:Akiota in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Fuchū Town, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Fuchū, Hiroshima (town)|Fuchū]] |府中町 |10.45 |52,056 |[[Aki District, Hiroshima|Aki District]] |[[File:Fuchu town in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Jinsekikogen, Hiroshima (Blue).svg|frameless|25x25px]] [[Jinsekikōgen, Hiroshima|Jinsekikōgen]] |神石高原町 |381.81 |9,427 |[[Jinseki District, Hiroshima|Jinseki District]] |[[File:Jinsekikogen in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Kaita, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Kaita, Hiroshima|Kaita]] |海田町 |13.81 |29,082 |[[Aki District, Hiroshima|Aki District]] |[[File:Kaita in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Kitashiroshima, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Kitahiroshima, Hiroshima|Kitahiroshima]] |北広島町 |645.86 |19,115 |[[Yamagata District, Hiroshima|Yamagata District]] |[[File:Kitahiroshima in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Kumano, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Kumano, Hiroshima|Kumano]] |熊野町 |33.62 |24,000 |[[Aki District, Hiroshima|Aki District]] |[[File:Kumano in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Osakikamijima, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Ōsakikamijima, Hiroshima|Ōsakikamijima]] |大崎上島町 |43.24 |7,801 |[[Toyota District, Hiroshima|Toyota District]] |[[File:Osakikamijima in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Saka, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Saka, Hiroshima|Saka]] |坂町 |15.64 |13,265 |[[Aki District, Hiroshima|Aki District]] |[[File:Saka in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Sera Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Sera, Hiroshima|Sera]] |世羅町 |278.29 |19,213 |[[Sera District, Hiroshima|Sera District]] |[[File:Sera in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |} ===ဒေသပေါင်းစပ်မှုများ=== {{main|ဟီရိုရှီးမားခရိုင်ရှိ ဒေသပေါင်းစပ်မှုများ}} ==စီးပွားရေး== {{historical populations|13=1890|14=1,319,507|15=1903|16=1,508,713|17=1913|18=1,691,699|19=1920|20=1,541,905|21=1925|22=1,617,680|23=1930|24=1,692,136|25=1935|26=1,804,916|27=1940|28=1,869,504|29=1945|30=1,885,471|31=1950|32=2,081,967|33=1955|34=2,149,044|35=1960|36=2,184,043|37=1965|38=2,281,146|39=1970|40=2,436,135|41=1975|42=2,646,324|43=1980|44=2,739,161|45=1985|46=2,819,200|47=1990|48=2,849,847|49=1995|50=2,881,748|51=2000|52=2,878,915|53=2005|54=2,876,642|55=2010|56=2,860,750|57=2015|58=2,844,963|percentages=pagr|footnote=source:<ref>[http://www.stat.go.jp/english/index.html Statistics Bureau of Japan]</ref>}} ဟီရိုရှီးမားခရိုင်၏ အဓိကစီးပွားရေးလုပ်ငန်းသည် မော်တော်ယာဉ်လုပ်ငန်းနှင့် ခရီးသွားလုပ်ငန်းတို့ ဖြစ်သည်။ ခရိုင်တွင် မော်တောယာဉ်ထုတ်လုပ်သည့် ကုမ္ပဏီဖြစ်သည့် Mazda ၏ ရုံးချုပ် တည်ရှိသည်။ ထို့အပြင် ကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်နေရာနှစ်ခုလည်း ရှိသည်။ ၎င်းတို့မှာ ဟီရိုရှီးမားငြိမ်းချမ်းရေးအမှတ်တရနေရာနှင့် အိဆွတ်ခုရှိမနတ်ကျောင်းတို့ ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web|url=https://www.pref.hiroshima.lg.jp/uploaded/attachment/271596.pdf|title=平成27年度広島県民経済計算結果について|website=広島県}}</ref> ၂၀၁၆ ခုနှစ်တွင် ခရိုင်၏ ထုတ်လုပ်မှုတန်ဖိုးသည် ယန်း ၁၀,၃၄၃ ဘီလီယံရှိခဲ့ပြီး ဤပမာဏသည် ဂျပန်နိုင်ငံတွင် ၁၀ ခုမြောက်အကြီးဆုံး ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web|url=https://www.pref.hiroshima.lg.jp/uploaded/attachment/265004.pdf|title=平成 28 年経済センサス|website=広島県}}</ref> ==ပညာရေး== ===တက္ကသိုလ်များ=== *[https://www.eikei.ac.jp/english/ Eikei University of Hiroshima] *[[Elisabeth University of Music]] *[[Fukuyama City University]] *[[Fukuyama Heisei University]] *[[Fukuyama University]] *[[Hijiyama University]] *[[Kure University|Hiroshima Bunka Gakuen University]] *[[Hiroshima Bunkyo Women's University]] *[[Hiroshima City University]] *[[Hiroshima Institute of Technology]] *[[Hiroshima Jogakuin University]] *[[Hiroshima Kokusai Gakuin University]] *[[Hiroshima Shudo University]] *[[Hiroshima University of Economics]] *[[Hiroshima University]] *[[Japan Coast Guard Academy]] *[[Onomichi City University]] *[[Prefectural University of Hiroshima]] *[[Yasuda Women's University]] ==ဘာသာရေး== ဂျပန်နိုင်ငံ၏ အခြားသောဒေသများကဲ့သို့ပင် ဟီရိုရှီးမားခရိုင်၏ လူဦးရေအများစုသည် ရှင်းတိုးဘာသာနှင့် ဗုဒ္ဓဘာသာကို ကိုးကွယ်ကြသည်။ ==ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေး== ==ခရီးသွားလုပ်ငန်း== ==ထင်ရှားသည့် ပွဲတော်များ== ==ပြင်ပလင့်များ== {{Commons}} * [https://web.archive.org/web/20070204025716/http://www.pref.hiroshima.jp/index-e.html Official Hiroshima Prefecture homepage] * [https://web.archive.org/web/20041010010332/http://www.hirohurl.net/hiroshima.html Life in Hiroshima and other Japan-related Articles] * {{Deprecated archive|url=https://archive.today/20060521002520/http://www.asinah.org/weather/RJOA.html|title=Hiroshima Weather Forecast|sec=el}} * National Archives of Japan [https://web.archive.org/web/20090327005258/http://jpimg.digital.archives.go.jp/jpg_prg/jgmWeb?%25TmpFileDisp%25Env=jpeg2k_images%2Fezu%2Ffukenchizu%2F025_hiroshima_e.env ... Hiroshima map (1891)] * National Archives of Japan: [https://web.archive.org/web/20080309203119/http://jpimg.digital.archives.go.jp/kouseisai/category/emaki/itsukushima_e.html ''Itsukushima kakei,'' illustrated scroll describing Itsukushima, text by Kaibara Ekiken (circa 1720)] * [https://www.hiroshima-navi.or.jp/en/ hiroshima-navi] {{Hiroshima Prefecture}} {{Regions and administrative divisions of Japan}} {{Authority control}} {{coord|34|26|N|132|45|E|scale:500000|display=title}} ==ကိုးကား== {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ]] pc1ibw3hdoctjyzlttpeps1tlonbxod 1051628 1051627 2026-09-06T14:50:42Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 /* ဘာသာရေး */ 1051628 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement <!-- See Template:Infobox settlement for additional fields and descriptions -->| name = ဟီရိုရှီးမားခရိုင် | native_name = {{nobold|{{lang|ja|広島県}}}} | settlement_type = [[Prefectures of Japan|Prefecture]] | translit_lang1 = Japanese | translit_lang1_type = [[Japanese language|Japanese]] | translit_lang1_info = {{lang|ja|広島県}} | translit_lang1_type1 = [[Romanization of Japanese|Rōmaji]] | translit_lang1_info1 = {{lang|ja-Latn|Hiroshima-ken}} | image_skyline = {{multiple image | border = infobox | total_width = 270 | image_style = border:1 | perrow = 1/2/2/2/1 | image1 = Peace Memorial Park and Cenotaph, Hiroshima, South view 20190417 1.jpg | caption1 = [[Hiroshima Peace Memorial Park]] | image2 = Tomonoura viewed from Taishiden.jpg | caption2 = [[Tomonoura]] | image3 = 2017安芸津町の牡蠣（収穫）02 442b1b10-0eb4-4dee-9eb3-56a69b0af0c5.jpg | caption3 = Hiroshima Oyster | image4 = アイ・エイチ・アイ マリンユナイテッド呉工場.jpg | caption4 = Shipyard base in [[Kure]] | image5 = Views from Senkoji Park 20190323-1.jpg | caption5 = Panoramic view of Senkoji and [[Onomichi]] | image6 = Hiroshima-jo Castle Keep tower hdsr S5 06.jpg | caption6 = [[Hiroshima Castle]] | image7 = 三段滝.jpg | caption7 = [[Sandan-kyō]] | image8 = 20190318 Itsukushima Shrine.jpg | caption8 = [[Torii Gate]] in [[Itsukushima Shrine]] }} | image_flag = Flag of Hiroshima Prefecture.svg | flag_size = 100px | image_blank_emblem = Emblem of Hiroshima Prefecture.svg | blank_emblem_size = 80px | blank_emblem_type = Emblem | image_map = Map of Japan with highlight on 34 Hiroshima prefecture.svg | coordinates = | subdivision_type = Country | subdivision_name = {{flag|Japan}} | subdivision_type1 = [[List of regions of Japan|Region]] | subdivision_name1 = [[Chūgoku region|Chūgoku]] ([[San'yō region|San'yō]]) | subdivision_type2 = [[List of islands of Japan|Island]] | subdivision_name2 = [[Honshu]] | seat_type = [[List of capitals in Japan|Capital]] | seat = [[Hiroshima]] | parts_type = Subdivisions | parts_style = para | p1 = [[Districts of Japan|Districts]]: 5 | p2 = [[Municipalities of Japan|Municipalities]]: 23 | leader_title = [[List of prefectural governors in Japan|Governor]] | leader_name = [[Mika Yokota]] (since November 2025) | area_total_km2 = 8479.63 | area_water_percent = 0.3 | area_rank = [[List of Japanese prefectures by area|11th]] | population_footnotes = | population_total = 2811410 | population_as_of = June 1, 2019 | population_rank = [[List of Japanese prefectures by population|12th]] | population_density_km2 = auto | demographics_type2 = GDP | demographics2_footnotes = <ref>{{Cite web |title=2020年度国民経済計算（2015年基準・2008SNA） : 経済社会総合研究所 - 内閣府 |url=https://www.esri.cao.go.jp/jp/sna/data/data_list/kakuhou/files/2020/2020_kaku_top.html |access-date=2023-05-18 |website=内閣府ホームページ |language=ja}}</ref> | demographics2_title1 = Total | demographics2_info1 = [[JP¥]]12,476 billion<br />[[US$]]92.1 billion (2022) | iso_code = JP-34 | website = [http://www.pref.hiroshima.lg.jp pref.hiroshima.lg.jp] | module = {{Infobox place symbols| embedded=yes | country = Japan | bird = [[Red-throated Diver|Red-throated&nbsp;diver]] (''Gavia stellata'') | fish = | flower = | tree = [[Japanese maple]] (''Acer&nbsp;palmatum'') }} | population_blank1 = Aki・[[Bingo dialect|Bingo]] | population_blank1_title = Dialects }} '''ဟီရိုရှီးမားခရိုင်''' (広島県, အသံထွက် - ''ဟိရိုရှိမခန်း'') သည် [[ဂျပန်နိုင်ငံ]]၊ [[ဟွန်းရှူးကျွန်း]]၊ [[ချူးဂိုခုဒေသ]]တွင်ရှိသည့် ခရိုင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ လူဦးရေ ၂,၈၁၁,၄၁၀ ဦး (၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၁ ရက်နေ့အရ) ရှိပြီး ဧရိယာ ၈၄၇၉ စတုရန်းကီလိုမီတာ (၃၂၇၄ စတုရန်းမိုင်) ကျယ်ဝန်းသည်။ အရှေ့ဘက်တွင် [[အိုခယမခရိုင်]]၊ အရှေ့မြောက်ဘက်တွင် [[တော့တိုရိခရိုင်]]၊ မြောက်ဘက်တွင် [[ရှိမနဲခရိုင်]]၊ အနောက်တောင်ဘက်တွင် [[ယမဂုချိခရိုင်]]တို့နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။ ဟီရိုရှီးမားခရိုင်သည် [[ဟယောတန်းဂျိမ|ဟယောတန်းဂျိမကျွန်း]]တွင် [[အဲဟိမဲခရိုင်]]နှင့် ၇၄ မီတာ (၂၄၃ ပေ) နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသေးသည်။ [[ဟီရိုရှီးမားမြို့|ဟိရိုရှီးမားမြို့]]သည် ခရိုင်မြို့တော်ဖြစ်ကာ ခရိုင်နှင့် ချူးဂိုခုဒေသတစ်ခုလုံးတွင် အကြီးဆုံးမြို့ ဖြစ်သည်။ အခြားအဓိကကျသည့် မြို့များမှာ ဖုခုယမမြို့၊ ခုရဲမြို့၊ ဟိဂရှိဟီရိုရှီးမားမြို့တို့ ဖြစ်သည်။ ဟီရိုရှီးမားခရိုင်သည် ရှိခိုခုကျွန်းမှစတင်ကာ ဆဲတိုကုန်းတွင်းပင်လယ်တလျောက်တွင် တည်ရှိနေသည်။ ခရိုင်၏ မြောက်ဘက်တွင် ချူးဂိုခုတောင်တန်းများက ကာရံထားသည်။ ဟီရိုရှီးမားခရိုင်သည် ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ယူနက်စကို ကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်များရှိသည့် ခရိုင်သုံးခုထဲမှ တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ၁၉၄၅ ခုနှစ်တွင် နျူကလီးယားဗုံးကြဲချခံခဲ့ရသည့်အတွက် လူသိများသည်။ ထိုအချိန်ကတည်းက ပြန်လည်တည်ဆောက်မှုများ ဆောင်ရွက်ခဲ့ကာ ခရိုင်သည် ဒေသ၏ အဓိကကျသည့် စက်မှု၊ ပညာရေးနှင့် ယဉ်ကျေးမှုနေရာ ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ==ပထဝီသွင်ပြင်== [[File:Map of Hiroshima Prefecture Ja.svg|thumb|right|ဟီရိုရှီးမားခရိုင်မြေပုံ<br />{{legend0|#D8E|Government Ordinance Designated City}} {{legend0|#EAB|City}} {{legend0|#ED9|Town}}]] [[File:Fukuyama-city photo.jpg|thumb|ဖုခုယမမြို့]] [[File:Onomichi city huukei.jpg|thumb|အိုနိုမိချိမြို့]] [[File:Saijyo-cho.jpg|thumb|ဟိဂရှိဟီရိုရှီးမားမြို့]] [[File:Mihara.jpg|thumb|မိဟရမြို့]] ဟီရိုရှီးမားခရိုင်သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၏ အလယ်တွင် တည်ရှိသည်။ ခရိုင်၏ အစိတ်အပိုင်းအများစုသည် တောင်တန်းများဖြစ်ပြီး ထိုတောင်တန်းများသည် [[ရှိမနဲခရိုင်]]အထိ တည်ရှိနေကြသည်။ မြစ်များသည် ကမ်းခြေအနီးရှိ လွင်ပြင်များကို စိုက်ပျိုးဖြစ်ထွန်းသည့် မြေများ ဖြစ်စေသည်။ ဟီရိုရှီးမားခရိုင်တွင် သေးငယ်သည့် ကျွန်းများစွာ တည်ရှိသည်။ ဟီရိုရှီးမားပင်လယ်အော်သည်လည်း ကုန်းတွင်းပင်လယ်အတွင်း တည်ရှိသည်။ ထို့အတွက်ကြောင့် ဟီရိုရှီးမားခရိုင်၏ ရာသီဥတုသည် အလွန်ပျော့ပြောင်းသည့် ရာသီဥတု ရှိသည်။ ၂၀၁၄ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ ၁ ရက်နေ့အချက်အလက်များအရ ခရိုင်ကုန်းမြေဧရိယာ၏ ၄ ရာခိုင်နှုန်း သဘာဝဥယျာဉ်များ ဖြစ်ကြသည်။ ဤပမာဏသည် ဂျပန်နိုင်ငံ အခြားခရိုင်စီရင်စုများနှင့် နှိုင်းယှဉ်ကြည့်ပါက အနည်းဆုံး ဖြစ်သည်။ ၎င်းဥယျာဉ်များတွင် ဆဲဆိုနိုင်းခိုင်းအမျိုးသားဥယျာဉ်၊ ဟိဘ - ဒိုးဂို - တိုင်းရှခုနှင့် နိရှိချူးဂိုခုဆန်းချိအမျိုးသားဥယျာဉ်၊ ခရိုင်အမျိုးသားဥယျာဉ် ၆ ခုတို့ ပါဝင်သည်။<ref>{{cite web |url=http://www.env.go.jp/en/nature/nps/park/doc/files/np_6.pdf |title=General overview of area figures for Natural Parks by prefecture |publisher=[[Ministry of the Environment (Japan)|Ministry of the Environment]] |date=1 April 2014 |access-date=22 February 2015}}</ref> {{Further|ခုနိခနဲမြစ်}} ==မြို့များ== {{See also|ဟီရိုရှီးမားခရိုင်ရှိ လူဦးရေအလိုက်မြို့များ}} ဟီရိုရှီးမားခရိုင်တွင် မြို့ ၁၄ ခု တည်ရှိသည်။ ၎င်းတို့မှာ - {| class="wikitable sortable" ! colspan="2" |အမည် ! rowspan="2" |ဧရိယာ (km²) ! rowspan="2" |လူဦးရေ ! rowspan="2" |မြေပုံ |- ![[ရိုမဂျိ]] ![[ခန်းဂျိ]] |- |[[File:Flag of Akitakata, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Akitakata, Hiroshima|Akitakata]] |安芸高田市 |538.17 |31,565 |[[File:Akitakata in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Etajima, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Etajima, Hiroshima|Etajima]] |江田島市 |100.97 |24,596 |[[File:Etajima in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Fuchu city, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Fuchū, Hiroshima|Fuchū]] |府中市 |195.71 |43,932 |[[File:Fuchu in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Fukuyama, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Fukuyama, Hiroshima|Fukuyama]] |福山市 |518.14 |468,812 |[[File:Fukuyama in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Hatsukaichi.svg|frameless|25x25px]] [[Hatsukaichi]] |廿日市市 |489.36 |117,106 |[[File:Hatsukaichi in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Higashihiroshima, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Higashihiroshima]] |東広島市 |635.32 |185,418 |[[File:Higashihiroshima in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Hiroshima, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Hiroshima]] (capital) |広島市 |906.68 |1,199,391 |[[File:Hiroshima in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Kure, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Kure, Hiroshima|Kure]] |呉市 |352.8 |228,030 |[[File:Kure in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Mihara, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Mihara, Hiroshima|Mihara]] |三原市 |471.03 |97,324 |[[File:Mihara in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Miyoshi, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Miyoshi, Hiroshima|Miyoshi]] |三次市 |778.19 |53,616 |[[File:Miyoshi in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Onomichi, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Onomichi]] |尾道市 |284.85 |141,811 |[[File:Onomichi in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Otake, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Ōtake, Hiroshima|Ōtake]] |大竹市 |78.57 |27,684 |[[File:Otake in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Shōbara, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Shōbara, Hiroshima|Shōbara]] |庄原市 |1,246.6 |35,870 |[[File:Shobara in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Takehara, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Takehara, Hiroshima|Takehara]] |竹原市 |118.3 |26,035 |[[File:Takehara in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |} ==မြို့ငယ်များ== ဟီရိုရှီးမားခရိုင်ရှိ ဒေသများတွင် အောက်ပါမြို့ငယ်များလည်း တည်ရှိသည်။ {| class="wikitable sortable" ! colspan="2" |အမည် ! rowspan="2" |ဧရိယာ (km²) ! rowspan="2" |လူဦးရေ ! rowspan="2" |ဒေသ ! rowspan="2" |အမျိုးအစား ! rowspan="2" |မြေပုံ |- ![[ရိုမဂျိ]] ![[ခန်းဂျိ]] |- |[[File:Flag of Akiōta, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Akiōta, Hiroshima|Akiōta]] |安芸太田町 |342.25 |6,585 |[[Yamagata District, Hiroshima|Yamagata District]] | rowspan="9" |Town |[[File:Akiota in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Fuchū Town, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Fuchū, Hiroshima (town)|Fuchū]] |府中町 |10.45 |52,056 |[[Aki District, Hiroshima|Aki District]] |[[File:Fuchu town in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Jinsekikogen, Hiroshima (Blue).svg|frameless|25x25px]] [[Jinsekikōgen, Hiroshima|Jinsekikōgen]] |神石高原町 |381.81 |9,427 |[[Jinseki District, Hiroshima|Jinseki District]] |[[File:Jinsekikogen in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Kaita, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Kaita, Hiroshima|Kaita]] |海田町 |13.81 |29,082 |[[Aki District, Hiroshima|Aki District]] |[[File:Kaita in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Kitashiroshima, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Kitahiroshima, Hiroshima|Kitahiroshima]] |北広島町 |645.86 |19,115 |[[Yamagata District, Hiroshima|Yamagata District]] |[[File:Kitahiroshima in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Kumano, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Kumano, Hiroshima|Kumano]] |熊野町 |33.62 |24,000 |[[Aki District, Hiroshima|Aki District]] |[[File:Kumano in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Osakikamijima, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Ōsakikamijima, Hiroshima|Ōsakikamijima]] |大崎上島町 |43.24 |7,801 |[[Toyota District, Hiroshima|Toyota District]] |[[File:Osakikamijima in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Saka, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Saka, Hiroshima|Saka]] |坂町 |15.64 |13,265 |[[Aki District, Hiroshima|Aki District]] |[[File:Saka in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Sera Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Sera, Hiroshima|Sera]] |世羅町 |278.29 |19,213 |[[Sera District, Hiroshima|Sera District]] |[[File:Sera in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |} ===ဒေသပေါင်းစပ်မှုများ=== {{main|ဟီရိုရှီးမားခရိုင်ရှိ ဒေသပေါင်းစပ်မှုများ}} ==စီးပွားရေး== {{historical populations|13=1890|14=1,319,507|15=1903|16=1,508,713|17=1913|18=1,691,699|19=1920|20=1,541,905|21=1925|22=1,617,680|23=1930|24=1,692,136|25=1935|26=1,804,916|27=1940|28=1,869,504|29=1945|30=1,885,471|31=1950|32=2,081,967|33=1955|34=2,149,044|35=1960|36=2,184,043|37=1965|38=2,281,146|39=1970|40=2,436,135|41=1975|42=2,646,324|43=1980|44=2,739,161|45=1985|46=2,819,200|47=1990|48=2,849,847|49=1995|50=2,881,748|51=2000|52=2,878,915|53=2005|54=2,876,642|55=2010|56=2,860,750|57=2015|58=2,844,963|percentages=pagr|footnote=source:<ref>[http://www.stat.go.jp/english/index.html Statistics Bureau of Japan]</ref>}} ဟီရိုရှီးမားခရိုင်၏ အဓိကစီးပွားရေးလုပ်ငန်းသည် မော်တော်ယာဉ်လုပ်ငန်းနှင့် ခရီးသွားလုပ်ငန်းတို့ ဖြစ်သည်။ ခရိုင်တွင် မော်တောယာဉ်ထုတ်လုပ်သည့် ကုမ္ပဏီဖြစ်သည့် Mazda ၏ ရုံးချုပ် တည်ရှိသည်။ ထို့အပြင် ကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်နေရာနှစ်ခုလည်း ရှိသည်။ ၎င်းတို့မှာ ဟီရိုရှီးမားငြိမ်းချမ်းရေးအမှတ်တရနေရာနှင့် အိဆွတ်ခုရှိမနတ်ကျောင်းတို့ ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web|url=https://www.pref.hiroshima.lg.jp/uploaded/attachment/271596.pdf|title=平成27年度広島県民経済計算結果について|website=広島県}}</ref> ၂၀၁၆ ခုနှစ်တွင် ခရိုင်၏ ထုတ်လုပ်မှုတန်ဖိုးသည် ယန်း ၁၀,၃၄၃ ဘီလီယံရှိခဲ့ပြီး ဤပမာဏသည် ဂျပန်နိုင်ငံတွင် ၁၀ ခုမြောက်အကြီးဆုံး ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web|url=https://www.pref.hiroshima.lg.jp/uploaded/attachment/265004.pdf|title=平成 28 年経済センサス|website=広島県}}</ref> ==ပညာရေး== ===တက္ကသိုလ်များ=== *[https://www.eikei.ac.jp/english/ Eikei University of Hiroshima] *[[Elisabeth University of Music]] *[[Fukuyama City University]] *[[Fukuyama Heisei University]] *[[Fukuyama University]] *[[Hijiyama University]] *[[Kure University|Hiroshima Bunka Gakuen University]] *[[Hiroshima Bunkyo Women's University]] *[[Hiroshima City University]] *[[Hiroshima Institute of Technology]] *[[Hiroshima Jogakuin University]] *[[Hiroshima Kokusai Gakuin University]] *[[Hiroshima Shudo University]] *[[Hiroshima University of Economics]] *[[Hiroshima University]] *[[Japan Coast Guard Academy]] *[[Onomichi City University]] *[[Prefectural University of Hiroshima]] *[[Yasuda Women's University]] ==ဘာသာရေး== {{Pie chart |thumb = right |caption = Religious denominations in the Hiroshima Prefecture (1996)<ref name="1996statistics">[http://www2.ttcn.ne.jp/honkawa/7770.html Religion in Japan by prefecture, 1996]. [[:File:Religion in Japan by prefecture, 1996 statistics.png|English language bar table.]]</ref> |label1 = Pure Land Buddhism |value1 = 35.3 |color1 = DarkOliveGreen |label2 = Zen Buddhism |value2 = 3.6 |color2 = OliveDrab |label3 = Tendai or Shingon Buddhism |value3 = 4.4 |color3 = YellowGreen |label4 = Soka Gakkai |value4 = 4.9 |color4 = Lime |label5 = Nichiren Buddhism |value5 = 3 |color5 = LimeGreen |label6 = Other Buddhist schools |value6 = 1 |color6 = GreenYellow |label7 = Christianity |value7 = 2 |color7 = DodgerBlue |label8 = Shinto sects |value8 = 2 |color8 = DeepPink |label9 = Folk Shinto or no religion |value9 = 44.8 |color9 = FireBrick }} ဂျပန်နိုင်ငံ၏ အခြားသောဒေသများကဲ့သို့ပင် ဟီရိုရှီးမားခရိုင်၏ လူဦးရေအများစုသည် ရှင်းတိုးဘာသာနှင့် ဗုဒ္ဓဘာသာကို ကိုးကွယ်ကြသည်။<ref name="1996statistics"/> ==ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေး== ==ခရီးသွားလုပ်ငန်း== ==ထင်ရှားသည့် ပွဲတော်များ== ==ပြင်ပလင့်များ== {{Commons}} * [https://web.archive.org/web/20070204025716/http://www.pref.hiroshima.jp/index-e.html Official Hiroshima Prefecture homepage] * [https://web.archive.org/web/20041010010332/http://www.hirohurl.net/hiroshima.html Life in Hiroshima and other Japan-related Articles] * {{Deprecated archive|url=https://archive.today/20060521002520/http://www.asinah.org/weather/RJOA.html|title=Hiroshima Weather Forecast|sec=el}} * National Archives of Japan [https://web.archive.org/web/20090327005258/http://jpimg.digital.archives.go.jp/jpg_prg/jgmWeb?%25TmpFileDisp%25Env=jpeg2k_images%2Fezu%2Ffukenchizu%2F025_hiroshima_e.env ... Hiroshima map (1891)] * National Archives of Japan: [https://web.archive.org/web/20080309203119/http://jpimg.digital.archives.go.jp/kouseisai/category/emaki/itsukushima_e.html ''Itsukushima kakei,'' illustrated scroll describing Itsukushima, text by Kaibara Ekiken (circa 1720)] * [https://www.hiroshima-navi.or.jp/en/ hiroshima-navi] {{Hiroshima Prefecture}} {{Regions and administrative divisions of Japan}} {{Authority control}} {{coord|34|26|N|132|45|E|scale:500000|display=title}} ==ကိုးကား== {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ]] 631e6arzomiv3z5qa1qx3t4h3tyalnv 1051629 1051628 2026-09-06T14:52:16Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 /* ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေး */ 1051629 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement <!-- See Template:Infobox settlement for additional fields and descriptions -->| name = ဟီရိုရှီးမားခရိုင် | native_name = {{nobold|{{lang|ja|広島県}}}} | settlement_type = [[Prefectures of Japan|Prefecture]] | translit_lang1 = Japanese | translit_lang1_type = [[Japanese language|Japanese]] | translit_lang1_info = {{lang|ja|広島県}} | translit_lang1_type1 = [[Romanization of Japanese|Rōmaji]] | translit_lang1_info1 = {{lang|ja-Latn|Hiroshima-ken}} | image_skyline = {{multiple image | border = infobox | total_width = 270 | image_style = border:1 | perrow = 1/2/2/2/1 | image1 = Peace Memorial Park and Cenotaph, Hiroshima, South view 20190417 1.jpg | caption1 = [[Hiroshima Peace Memorial Park]] | image2 = Tomonoura viewed from Taishiden.jpg | caption2 = [[Tomonoura]] | image3 = 2017安芸津町の牡蠣（収穫）02 442b1b10-0eb4-4dee-9eb3-56a69b0af0c5.jpg | caption3 = Hiroshima Oyster | image4 = アイ・エイチ・アイ マリンユナイテッド呉工場.jpg | caption4 = Shipyard base in [[Kure]] | image5 = Views from Senkoji Park 20190323-1.jpg | caption5 = Panoramic view of Senkoji and [[Onomichi]] | image6 = Hiroshima-jo Castle Keep tower hdsr S5 06.jpg | caption6 = [[Hiroshima Castle]] | image7 = 三段滝.jpg | caption7 = [[Sandan-kyō]] | image8 = 20190318 Itsukushima Shrine.jpg | caption8 = [[Torii Gate]] in [[Itsukushima Shrine]] }} | image_flag = Flag of Hiroshima Prefecture.svg | flag_size = 100px | image_blank_emblem = Emblem of Hiroshima Prefecture.svg | blank_emblem_size = 80px | blank_emblem_type = Emblem | image_map = Map of Japan with highlight on 34 Hiroshima prefecture.svg | coordinates = | subdivision_type = Country | subdivision_name = {{flag|Japan}} | subdivision_type1 = [[List of regions of Japan|Region]] | subdivision_name1 = [[Chūgoku region|Chūgoku]] ([[San'yō region|San'yō]]) | subdivision_type2 = [[List of islands of Japan|Island]] | subdivision_name2 = [[Honshu]] | seat_type = [[List of capitals in Japan|Capital]] | seat = [[Hiroshima]] | parts_type = Subdivisions | parts_style = para | p1 = [[Districts of Japan|Districts]]: 5 | p2 = [[Municipalities of Japan|Municipalities]]: 23 | leader_title = [[List of prefectural governors in Japan|Governor]] | leader_name = [[Mika Yokota]] (since November 2025) | area_total_km2 = 8479.63 | area_water_percent = 0.3 | area_rank = [[List of Japanese prefectures by area|11th]] | population_footnotes = | population_total = 2811410 | population_as_of = June 1, 2019 | population_rank = [[List of Japanese prefectures by population|12th]] | population_density_km2 = auto | demographics_type2 = GDP | demographics2_footnotes = <ref>{{Cite web |title=2020年度国民経済計算（2015年基準・2008SNA） : 経済社会総合研究所 - 内閣府 |url=https://www.esri.cao.go.jp/jp/sna/data/data_list/kakuhou/files/2020/2020_kaku_top.html |access-date=2023-05-18 |website=内閣府ホームページ |language=ja}}</ref> | demographics2_title1 = Total | demographics2_info1 = [[JP¥]]12,476 billion<br />[[US$]]92.1 billion (2022) | iso_code = JP-34 | website = [http://www.pref.hiroshima.lg.jp pref.hiroshima.lg.jp] | module = {{Infobox place symbols| embedded=yes | country = Japan | bird = [[Red-throated Diver|Red-throated&nbsp;diver]] (''Gavia stellata'') | fish = | flower = | tree = [[Japanese maple]] (''Acer&nbsp;palmatum'') }} | population_blank1 = Aki・[[Bingo dialect|Bingo]] | population_blank1_title = Dialects }} '''ဟီရိုရှီးမားခရိုင်''' (広島県, အသံထွက် - ''ဟိရိုရှိမခန်း'') သည် [[ဂျပန်နိုင်ငံ]]၊ [[ဟွန်းရှူးကျွန်း]]၊ [[ချူးဂိုခုဒေသ]]တွင်ရှိသည့် ခရိုင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ လူဦးရေ ၂,၈၁၁,၄၁၀ ဦး (၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၁ ရက်နေ့အရ) ရှိပြီး ဧရိယာ ၈၄၇၉ စတုရန်းကီလိုမီတာ (၃၂၇၄ စတုရန်းမိုင်) ကျယ်ဝန်းသည်။ အရှေ့ဘက်တွင် [[အိုခယမခရိုင်]]၊ အရှေ့မြောက်ဘက်တွင် [[တော့တိုရိခရိုင်]]၊ မြောက်ဘက်တွင် [[ရှိမနဲခရိုင်]]၊ အနောက်တောင်ဘက်တွင် [[ယမဂုချိခရိုင်]]တို့နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။ ဟီရိုရှီးမားခရိုင်သည် [[ဟယောတန်းဂျိမ|ဟယောတန်းဂျိမကျွန်း]]တွင် [[အဲဟိမဲခရိုင်]]နှင့် ၇၄ မီတာ (၂၄၃ ပေ) နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသေးသည်။ [[ဟီရိုရှီးမားမြို့|ဟိရိုရှီးမားမြို့]]သည် ခရိုင်မြို့တော်ဖြစ်ကာ ခရိုင်နှင့် ချူးဂိုခုဒေသတစ်ခုလုံးတွင် အကြီးဆုံးမြို့ ဖြစ်သည်။ အခြားအဓိကကျသည့် မြို့များမှာ ဖုခုယမမြို့၊ ခုရဲမြို့၊ ဟိဂရှိဟီရိုရှီးမားမြို့တို့ ဖြစ်သည်။ ဟီရိုရှီးမားခရိုင်သည် ရှိခိုခုကျွန်းမှစတင်ကာ ဆဲတိုကုန်းတွင်းပင်လယ်တလျောက်တွင် တည်ရှိနေသည်။ ခရိုင်၏ မြောက်ဘက်တွင် ချူးဂိုခုတောင်တန်းများက ကာရံထားသည်။ ဟီရိုရှီးမားခရိုင်သည် ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ယူနက်စကို ကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်များရှိသည့် ခရိုင်သုံးခုထဲမှ တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ၁၉၄၅ ခုနှစ်တွင် နျူကလီးယားဗုံးကြဲချခံခဲ့ရသည့်အတွက် လူသိများသည်။ ထိုအချိန်ကတည်းက ပြန်လည်တည်ဆောက်မှုများ ဆောင်ရွက်ခဲ့ကာ ခရိုင်သည် ဒေသ၏ အဓိကကျသည့် စက်မှု၊ ပညာရေးနှင့် ယဉ်ကျေးမှုနေရာ ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ==ပထဝီသွင်ပြင်== [[File:Map of Hiroshima Prefecture Ja.svg|thumb|right|ဟီရိုရှီးမားခရိုင်မြေပုံ<br />{{legend0|#D8E|Government Ordinance Designated City}} {{legend0|#EAB|City}} {{legend0|#ED9|Town}}]] [[File:Fukuyama-city photo.jpg|thumb|ဖုခုယမမြို့]] [[File:Onomichi city huukei.jpg|thumb|အိုနိုမိချိမြို့]] [[File:Saijyo-cho.jpg|thumb|ဟိဂရှိဟီရိုရှီးမားမြို့]] [[File:Mihara.jpg|thumb|မိဟရမြို့]] ဟီရိုရှီးမားခရိုင်သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၏ အလယ်တွင် တည်ရှိသည်။ ခရိုင်၏ အစိတ်အပိုင်းအများစုသည် တောင်တန်းများဖြစ်ပြီး ထိုတောင်တန်းများသည် [[ရှိမနဲခရိုင်]]အထိ တည်ရှိနေကြသည်။ မြစ်များသည် ကမ်းခြေအနီးရှိ လွင်ပြင်များကို စိုက်ပျိုးဖြစ်ထွန်းသည့် မြေများ ဖြစ်စေသည်။ ဟီရိုရှီးမားခရိုင်တွင် သေးငယ်သည့် ကျွန်းများစွာ တည်ရှိသည်။ ဟီရိုရှီးမားပင်လယ်အော်သည်လည်း ကုန်းတွင်းပင်လယ်အတွင်း တည်ရှိသည်။ ထို့အတွက်ကြောင့် ဟီရိုရှီးမားခရိုင်၏ ရာသီဥတုသည် အလွန်ပျော့ပြောင်းသည့် ရာသီဥတု ရှိသည်။ ၂၀၁၄ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ ၁ ရက်နေ့အချက်အလက်များအရ ခရိုင်ကုန်းမြေဧရိယာ၏ ၄ ရာခိုင်နှုန်း သဘာဝဥယျာဉ်များ ဖြစ်ကြသည်။ ဤပမာဏသည် ဂျပန်နိုင်ငံ အခြားခရိုင်စီရင်စုများနှင့် နှိုင်းယှဉ်ကြည့်ပါက အနည်းဆုံး ဖြစ်သည်။ ၎င်းဥယျာဉ်များတွင် ဆဲဆိုနိုင်းခိုင်းအမျိုးသားဥယျာဉ်၊ ဟိဘ - ဒိုးဂို - တိုင်းရှခုနှင့် နိရှိချူးဂိုခုဆန်းချိအမျိုးသားဥယျာဉ်၊ ခရိုင်အမျိုးသားဥယျာဉ် ၆ ခုတို့ ပါဝင်သည်။<ref>{{cite web |url=http://www.env.go.jp/en/nature/nps/park/doc/files/np_6.pdf |title=General overview of area figures for Natural Parks by prefecture |publisher=[[Ministry of the Environment (Japan)|Ministry of the Environment]] |date=1 April 2014 |access-date=22 February 2015}}</ref> {{Further|ခုနိခနဲမြစ်}} ==မြို့များ== {{See also|ဟီရိုရှီးမားခရိုင်ရှိ လူဦးရေအလိုက်မြို့များ}} ဟီရိုရှီးမားခရိုင်တွင် မြို့ ၁၄ ခု တည်ရှိသည်။ ၎င်းတို့မှာ - {| class="wikitable sortable" ! colspan="2" |အမည် ! rowspan="2" |ဧရိယာ (km²) ! rowspan="2" |လူဦးရေ ! rowspan="2" |မြေပုံ |- ![[ရိုမဂျိ]] ![[ခန်းဂျိ]] |- |[[File:Flag of Akitakata, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Akitakata, Hiroshima|Akitakata]] |安芸高田市 |538.17 |31,565 |[[File:Akitakata in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Etajima, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Etajima, Hiroshima|Etajima]] |江田島市 |100.97 |24,596 |[[File:Etajima in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Fuchu city, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Fuchū, Hiroshima|Fuchū]] |府中市 |195.71 |43,932 |[[File:Fuchu in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Fukuyama, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Fukuyama, Hiroshima|Fukuyama]] |福山市 |518.14 |468,812 |[[File:Fukuyama in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Hatsukaichi.svg|frameless|25x25px]] [[Hatsukaichi]] |廿日市市 |489.36 |117,106 |[[File:Hatsukaichi in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Higashihiroshima, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Higashihiroshima]] |東広島市 |635.32 |185,418 |[[File:Higashihiroshima in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Hiroshima, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Hiroshima]] (capital) |広島市 |906.68 |1,199,391 |[[File:Hiroshima in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Kure, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Kure, Hiroshima|Kure]] |呉市 |352.8 |228,030 |[[File:Kure in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Mihara, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Mihara, Hiroshima|Mihara]] |三原市 |471.03 |97,324 |[[File:Mihara in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Miyoshi, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Miyoshi, Hiroshima|Miyoshi]] |三次市 |778.19 |53,616 |[[File:Miyoshi in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Onomichi, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Onomichi]] |尾道市 |284.85 |141,811 |[[File:Onomichi in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Otake, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Ōtake, Hiroshima|Ōtake]] |大竹市 |78.57 |27,684 |[[File:Otake in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Shōbara, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Shōbara, Hiroshima|Shōbara]] |庄原市 |1,246.6 |35,870 |[[File:Shobara in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Takehara, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Takehara, Hiroshima|Takehara]] |竹原市 |118.3 |26,035 |[[File:Takehara in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |} ==မြို့ငယ်များ== ဟီရိုရှီးမားခရိုင်ရှိ ဒေသများတွင် အောက်ပါမြို့ငယ်များလည်း တည်ရှိသည်။ {| class="wikitable sortable" ! colspan="2" |အမည် ! rowspan="2" |ဧရိယာ (km²) ! rowspan="2" |လူဦးရေ ! rowspan="2" |ဒေသ ! rowspan="2" |အမျိုးအစား ! rowspan="2" |မြေပုံ |- ![[ရိုမဂျိ]] ![[ခန်းဂျိ]] |- |[[File:Flag of Akiōta, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Akiōta, Hiroshima|Akiōta]] |安芸太田町 |342.25 |6,585 |[[Yamagata District, Hiroshima|Yamagata District]] | rowspan="9" |Town |[[File:Akiota in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Fuchū Town, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Fuchū, Hiroshima (town)|Fuchū]] |府中町 |10.45 |52,056 |[[Aki District, Hiroshima|Aki District]] |[[File:Fuchu town in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Jinsekikogen, Hiroshima (Blue).svg|frameless|25x25px]] [[Jinsekikōgen, Hiroshima|Jinsekikōgen]] |神石高原町 |381.81 |9,427 |[[Jinseki District, Hiroshima|Jinseki District]] |[[File:Jinsekikogen in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Kaita, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Kaita, Hiroshima|Kaita]] |海田町 |13.81 |29,082 |[[Aki District, Hiroshima|Aki District]] |[[File:Kaita in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Kitashiroshima, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Kitahiroshima, Hiroshima|Kitahiroshima]] |北広島町 |645.86 |19,115 |[[Yamagata District, Hiroshima|Yamagata District]] |[[File:Kitahiroshima in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Kumano, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Kumano, Hiroshima|Kumano]] |熊野町 |33.62 |24,000 |[[Aki District, Hiroshima|Aki District]] |[[File:Kumano in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Osakikamijima, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Ōsakikamijima, Hiroshima|Ōsakikamijima]] |大崎上島町 |43.24 |7,801 |[[Toyota District, Hiroshima|Toyota District]] |[[File:Osakikamijima in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Saka, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Saka, Hiroshima|Saka]] |坂町 |15.64 |13,265 |[[Aki District, Hiroshima|Aki District]] |[[File:Saka in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Sera Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Sera, Hiroshima|Sera]] |世羅町 |278.29 |19,213 |[[Sera District, Hiroshima|Sera District]] |[[File:Sera in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |} ===ဒေသပေါင်းစပ်မှုများ=== {{main|ဟီရိုရှီးမားခရိုင်ရှိ ဒေသပေါင်းစပ်မှုများ}} ==စီးပွားရေး== {{historical populations|13=1890|14=1,319,507|15=1903|16=1,508,713|17=1913|18=1,691,699|19=1920|20=1,541,905|21=1925|22=1,617,680|23=1930|24=1,692,136|25=1935|26=1,804,916|27=1940|28=1,869,504|29=1945|30=1,885,471|31=1950|32=2,081,967|33=1955|34=2,149,044|35=1960|36=2,184,043|37=1965|38=2,281,146|39=1970|40=2,436,135|41=1975|42=2,646,324|43=1980|44=2,739,161|45=1985|46=2,819,200|47=1990|48=2,849,847|49=1995|50=2,881,748|51=2000|52=2,878,915|53=2005|54=2,876,642|55=2010|56=2,860,750|57=2015|58=2,844,963|percentages=pagr|footnote=source:<ref>[http://www.stat.go.jp/english/index.html Statistics Bureau of Japan]</ref>}} ဟီရိုရှီးမားခရိုင်၏ အဓိကစီးပွားရေးလုပ်ငန်းသည် မော်တော်ယာဉ်လုပ်ငန်းနှင့် ခရီးသွားလုပ်ငန်းတို့ ဖြစ်သည်။ ခရိုင်တွင် မော်တောယာဉ်ထုတ်လုပ်သည့် ကုမ္ပဏီဖြစ်သည့် Mazda ၏ ရုံးချုပ် တည်ရှိသည်။ ထို့အပြင် ကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်နေရာနှစ်ခုလည်း ရှိသည်။ ၎င်းတို့မှာ ဟီရိုရှီးမားငြိမ်းချမ်းရေးအမှတ်တရနေရာနှင့် အိဆွတ်ခုရှိမနတ်ကျောင်းတို့ ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web|url=https://www.pref.hiroshima.lg.jp/uploaded/attachment/271596.pdf|title=平成27年度広島県民経済計算結果について|website=広島県}}</ref> ၂၀၁၆ ခုနှစ်တွင် ခရိုင်၏ ထုတ်လုပ်မှုတန်ဖိုးသည် ယန်း ၁၀,၃၄၃ ဘီလီယံရှိခဲ့ပြီး ဤပမာဏသည် ဂျပန်နိုင်ငံတွင် ၁၀ ခုမြောက်အကြီးဆုံး ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web|url=https://www.pref.hiroshima.lg.jp/uploaded/attachment/265004.pdf|title=平成 28 年経済センサス|website=広島県}}</ref> ==ပညာရေး== ===တက္ကသိုလ်များ=== *[https://www.eikei.ac.jp/english/ Eikei University of Hiroshima] *[[Elisabeth University of Music]] *[[Fukuyama City University]] *[[Fukuyama Heisei University]] *[[Fukuyama University]] *[[Hijiyama University]] *[[Kure University|Hiroshima Bunka Gakuen University]] *[[Hiroshima Bunkyo Women's University]] *[[Hiroshima City University]] *[[Hiroshima Institute of Technology]] *[[Hiroshima Jogakuin University]] *[[Hiroshima Kokusai Gakuin University]] *[[Hiroshima Shudo University]] *[[Hiroshima University of Economics]] *[[Hiroshima University]] *[[Japan Coast Guard Academy]] *[[Onomichi City University]] *[[Prefectural University of Hiroshima]] *[[Yasuda Women's University]] ==ဘာသာရေး== {{Pie chart |thumb = right |caption = Religious denominations in the Hiroshima Prefecture (1996)<ref name="1996statistics">[http://www2.ttcn.ne.jp/honkawa/7770.html Religion in Japan by prefecture, 1996]. [[:File:Religion in Japan by prefecture, 1996 statistics.png|English language bar table.]]</ref> |label1 = Pure Land Buddhism |value1 = 35.3 |color1 = DarkOliveGreen |label2 = Zen Buddhism |value2 = 3.6 |color2 = OliveDrab |label3 = Tendai or Shingon Buddhism |value3 = 4.4 |color3 = YellowGreen |label4 = Soka Gakkai |value4 = 4.9 |color4 = Lime |label5 = Nichiren Buddhism |value5 = 3 |color5 = LimeGreen |label6 = Other Buddhist schools |value6 = 1 |color6 = GreenYellow |label7 = Christianity |value7 = 2 |color7 = DodgerBlue |label8 = Shinto sects |value8 = 2 |color8 = DeepPink |label9 = Folk Shinto or no religion |value9 = 44.8 |color9 = FireBrick }} ဂျပန်နိုင်ငံ၏ အခြားသောဒေသများကဲ့သို့ပင် ဟီရိုရှီးမားခရိုင်၏ လူဦးရေအများစုသည် ရှင်းတိုးဘာသာနှင့် ဗုဒ္ဓဘာသာကို ကိုးကွယ်ကြသည်။<ref name="1996statistics"/> ==ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေး== === ရထားလမ်း === *[[West Japan Railway Company|JR West]] **[[Fukuen Line]] **[[Geibi Line]] **[[Kabe Line]] **[[Kure Line]] **[[San'yō Main Line]] **[[San'yō Shinkansen]] *[[Ibara Railway Ibara Line|Ibara Railway]] === ဓာတ်ရထား === *[[Astram Line]] *[[Skyrail Service]] === Streetcars === [[File:Hiroden 5200 20190623.JPG|thumb|right|Hiroshima Tramway]] *[[Hiroshima Electric Railway]] === ကားလမ်းများ=== ====အဝေးပြေးလမ်း==== *[[Chūgoku Expressway]] *[[Hamada Expressway]] *[[Hiroshima Expressway (urban expressway)]] *[[Hiroshima Expressway (West Nippon Expressway Company)]] *[[Nishiseto Expressway|Shimanami Expressway]] *[[Onomichi Expressway]] *[[San'yō Expressway]] ====နိုင်ငံအဆင့် အဝေးပြေးလမ်း==== *[[Japan National Route 2|Route 2]] *[[Japan National Route 31|Route 31]] *[[Japan National Route 54|Route 54]] *[[Japan National Route 182|Route 182]] *[[Japan National Route 183|Route 183]] *[[Japan National Route 185|Route 185]] *Route 186 *Route 191 *Route 261 *Route 313 *Route 314 *Route 317 *Route 375 *Route 432 *Route 433 *Route 434 *Route 486 *Route 487 *Route 488 === ဆိပ်ကမ်း=== *Fukuyama Port - International Container hub port *Hiroshima Port - Ferry route to Miyajima, Edajima, Matsuyama, and [[Beppu]], and also International Container hub port *Kure Port - Ferry route to Edajima, [[Matsuyama]] *Mihara Port *Onomichi Port === လေဆိပ်များ=== *[[Hiroshima Airport]] ==ခရီးသွားလုပ်ငန်း== ==ထင်ရှားသည့် ပွဲတော်များ== ==ပြင်ပလင့်များ== {{Commons}} * [https://web.archive.org/web/20070204025716/http://www.pref.hiroshima.jp/index-e.html Official Hiroshima Prefecture homepage] * [https://web.archive.org/web/20041010010332/http://www.hirohurl.net/hiroshima.html Life in Hiroshima and other Japan-related Articles] * {{Deprecated archive|url=https://archive.today/20060521002520/http://www.asinah.org/weather/RJOA.html|title=Hiroshima Weather Forecast|sec=el}} * National Archives of Japan [https://web.archive.org/web/20090327005258/http://jpimg.digital.archives.go.jp/jpg_prg/jgmWeb?%25TmpFileDisp%25Env=jpeg2k_images%2Fezu%2Ffukenchizu%2F025_hiroshima_e.env ... Hiroshima map (1891)] * National Archives of Japan: [https://web.archive.org/web/20080309203119/http://jpimg.digital.archives.go.jp/kouseisai/category/emaki/itsukushima_e.html ''Itsukushima kakei,'' illustrated scroll describing Itsukushima, text by Kaibara Ekiken (circa 1720)] * [https://www.hiroshima-navi.or.jp/en/ hiroshima-navi] {{Hiroshima Prefecture}} {{Regions and administrative divisions of Japan}} {{Authority control}} {{coord|34|26|N|132|45|E|scale:500000|display=title}} ==ကိုးကား== {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ]] 25hb676syv04diohz2b2e3p6uyocplj 1051630 1051629 2026-09-06T14:52:57Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 /* ခရီးသွားလုပ်ငန်း */ 1051630 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement <!-- See Template:Infobox settlement for additional fields and descriptions -->| name = ဟီရိုရှီးမားခရိုင် | native_name = {{nobold|{{lang|ja|広島県}}}} | settlement_type = [[Prefectures of Japan|Prefecture]] | translit_lang1 = Japanese | translit_lang1_type = [[Japanese language|Japanese]] | translit_lang1_info = {{lang|ja|広島県}} | translit_lang1_type1 = [[Romanization of Japanese|Rōmaji]] | translit_lang1_info1 = {{lang|ja-Latn|Hiroshima-ken}} | image_skyline = {{multiple image | border = infobox | total_width = 270 | image_style = border:1 | perrow = 1/2/2/2/1 | image1 = Peace Memorial Park and Cenotaph, Hiroshima, South view 20190417 1.jpg | caption1 = [[Hiroshima Peace Memorial Park]] | image2 = Tomonoura viewed from Taishiden.jpg | caption2 = [[Tomonoura]] | image3 = 2017安芸津町の牡蠣（収穫）02 442b1b10-0eb4-4dee-9eb3-56a69b0af0c5.jpg | caption3 = Hiroshima Oyster | image4 = アイ・エイチ・アイ マリンユナイテッド呉工場.jpg | caption4 = Shipyard base in [[Kure]] | image5 = Views from Senkoji Park 20190323-1.jpg | caption5 = Panoramic view of Senkoji and [[Onomichi]] | image6 = Hiroshima-jo Castle Keep tower hdsr S5 06.jpg | caption6 = [[Hiroshima Castle]] | image7 = 三段滝.jpg | caption7 = [[Sandan-kyō]] | image8 = 20190318 Itsukushima Shrine.jpg | caption8 = [[Torii Gate]] in [[Itsukushima Shrine]] }} | image_flag = Flag of Hiroshima Prefecture.svg | flag_size = 100px | image_blank_emblem = Emblem of Hiroshima Prefecture.svg | blank_emblem_size = 80px | blank_emblem_type = Emblem | image_map = Map of Japan with highlight on 34 Hiroshima prefecture.svg | coordinates = | subdivision_type = Country | subdivision_name = {{flag|Japan}} | subdivision_type1 = [[List of regions of Japan|Region]] | subdivision_name1 = [[Chūgoku region|Chūgoku]] ([[San'yō region|San'yō]]) | subdivision_type2 = [[List of islands of Japan|Island]] | subdivision_name2 = [[Honshu]] | seat_type = [[List of capitals in Japan|Capital]] | seat = [[Hiroshima]] | parts_type = Subdivisions | parts_style = para | p1 = [[Districts of Japan|Districts]]: 5 | p2 = [[Municipalities of Japan|Municipalities]]: 23 | leader_title = [[List of prefectural governors in Japan|Governor]] | leader_name = [[Mika Yokota]] (since November 2025) | area_total_km2 = 8479.63 | area_water_percent = 0.3 | area_rank = [[List of Japanese prefectures by area|11th]] | population_footnotes = | population_total = 2811410 | population_as_of = June 1, 2019 | population_rank = [[List of Japanese prefectures by population|12th]] | population_density_km2 = auto | demographics_type2 = GDP | demographics2_footnotes = <ref>{{Cite web |title=2020年度国民経済計算（2015年基準・2008SNA） : 経済社会総合研究所 - 内閣府 |url=https://www.esri.cao.go.jp/jp/sna/data/data_list/kakuhou/files/2020/2020_kaku_top.html |access-date=2023-05-18 |website=内閣府ホームページ |language=ja}}</ref> | demographics2_title1 = Total | demographics2_info1 = [[JP¥]]12,476 billion<br />[[US$]]92.1 billion (2022) | iso_code = JP-34 | website = [http://www.pref.hiroshima.lg.jp pref.hiroshima.lg.jp] | module = {{Infobox place symbols| embedded=yes | country = Japan | bird = [[Red-throated Diver|Red-throated&nbsp;diver]] (''Gavia stellata'') | fish = | flower = | tree = [[Japanese maple]] (''Acer&nbsp;palmatum'') }} | population_blank1 = Aki・[[Bingo dialect|Bingo]] | population_blank1_title = Dialects }} '''ဟီရိုရှီးမားခရိုင်''' (広島県, အသံထွက် - ''ဟိရိုရှိမခန်း'') သည် [[ဂျပန်နိုင်ငံ]]၊ [[ဟွန်းရှူးကျွန်း]]၊ [[ချူးဂိုခုဒေသ]]တွင်ရှိသည့် ခရိုင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ လူဦးရေ ၂,၈၁၁,၄၁၀ ဦး (၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၁ ရက်နေ့အရ) ရှိပြီး ဧရိယာ ၈၄၇၉ စတုရန်းကီလိုမီတာ (၃၂၇၄ စတုရန်းမိုင်) ကျယ်ဝန်းသည်။ အရှေ့ဘက်တွင် [[အိုခယမခရိုင်]]၊ အရှေ့မြောက်ဘက်တွင် [[တော့တိုရိခရိုင်]]၊ မြောက်ဘက်တွင် [[ရှိမနဲခရိုင်]]၊ အနောက်တောင်ဘက်တွင် [[ယမဂုချိခရိုင်]]တို့နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။ ဟီရိုရှီးမားခရိုင်သည် [[ဟယောတန်းဂျိမ|ဟယောတန်းဂျိမကျွန်း]]တွင် [[အဲဟိမဲခရိုင်]]နှင့် ၇၄ မီတာ (၂၄၃ ပေ) နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသေးသည်။ [[ဟီရိုရှီးမားမြို့|ဟိရိုရှီးမားမြို့]]သည် ခရိုင်မြို့တော်ဖြစ်ကာ ခရိုင်နှင့် ချူးဂိုခုဒေသတစ်ခုလုံးတွင် အကြီးဆုံးမြို့ ဖြစ်သည်။ အခြားအဓိကကျသည့် မြို့များမှာ ဖုခုယမမြို့၊ ခုရဲမြို့၊ ဟိဂရှိဟီရိုရှီးမားမြို့တို့ ဖြစ်သည်။ ဟီရိုရှီးမားခရိုင်သည် ရှိခိုခုကျွန်းမှစတင်ကာ ဆဲတိုကုန်းတွင်းပင်လယ်တလျောက်တွင် တည်ရှိနေသည်။ ခရိုင်၏ မြောက်ဘက်တွင် ချူးဂိုခုတောင်တန်းများက ကာရံထားသည်။ ဟီရိုရှီးမားခရိုင်သည် ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ယူနက်စကို ကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်များရှိသည့် ခရိုင်သုံးခုထဲမှ တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ၁၉၄၅ ခုနှစ်တွင် နျူကလီးယားဗုံးကြဲချခံခဲ့ရသည့်အတွက် လူသိများသည်။ ထိုအချိန်ကတည်းက ပြန်လည်တည်ဆောက်မှုများ ဆောင်ရွက်ခဲ့ကာ ခရိုင်သည် ဒေသ၏ အဓိကကျသည့် စက်မှု၊ ပညာရေးနှင့် ယဉ်ကျေးမှုနေရာ ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ==ပထဝီသွင်ပြင်== [[File:Map of Hiroshima Prefecture Ja.svg|thumb|right|ဟီရိုရှီးမားခရိုင်မြေပုံ<br />{{legend0|#D8E|Government Ordinance Designated City}} {{legend0|#EAB|City}} {{legend0|#ED9|Town}}]] [[File:Fukuyama-city photo.jpg|thumb|ဖုခုယမမြို့]] [[File:Onomichi city huukei.jpg|thumb|အိုနိုမိချိမြို့]] [[File:Saijyo-cho.jpg|thumb|ဟိဂရှိဟီရိုရှီးမားမြို့]] [[File:Mihara.jpg|thumb|မိဟရမြို့]] ဟီရိုရှီးမားခရိုင်သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၏ အလယ်တွင် တည်ရှိသည်။ ခရိုင်၏ အစိတ်အပိုင်းအများစုသည် တောင်တန်းများဖြစ်ပြီး ထိုတောင်တန်းများသည် [[ရှိမနဲခရိုင်]]အထိ တည်ရှိနေကြသည်။ မြစ်များသည် ကမ်းခြေအနီးရှိ လွင်ပြင်များကို စိုက်ပျိုးဖြစ်ထွန်းသည့် မြေများ ဖြစ်စေသည်။ ဟီရိုရှီးမားခရိုင်တွင် သေးငယ်သည့် ကျွန်းများစွာ တည်ရှိသည်။ ဟီရိုရှီးမားပင်လယ်အော်သည်လည်း ကုန်းတွင်းပင်လယ်အတွင်း တည်ရှိသည်။ ထို့အတွက်ကြောင့် ဟီရိုရှီးမားခရိုင်၏ ရာသီဥတုသည် အလွန်ပျော့ပြောင်းသည့် ရာသီဥတု ရှိသည်။ ၂၀၁၄ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ ၁ ရက်နေ့အချက်အလက်များအရ ခရိုင်ကုန်းမြေဧရိယာ၏ ၄ ရာခိုင်နှုန်း သဘာဝဥယျာဉ်များ ဖြစ်ကြသည်။ ဤပမာဏသည် ဂျပန်နိုင်ငံ အခြားခရိုင်စီရင်စုများနှင့် နှိုင်းယှဉ်ကြည့်ပါက အနည်းဆုံး ဖြစ်သည်။ ၎င်းဥယျာဉ်များတွင် ဆဲဆိုနိုင်းခိုင်းအမျိုးသားဥယျာဉ်၊ ဟိဘ - ဒိုးဂို - တိုင်းရှခုနှင့် နိရှိချူးဂိုခုဆန်းချိအမျိုးသားဥယျာဉ်၊ ခရိုင်အမျိုးသားဥယျာဉ် ၆ ခုတို့ ပါဝင်သည်။<ref>{{cite web |url=http://www.env.go.jp/en/nature/nps/park/doc/files/np_6.pdf |title=General overview of area figures for Natural Parks by prefecture |publisher=[[Ministry of the Environment (Japan)|Ministry of the Environment]] |date=1 April 2014 |access-date=22 February 2015}}</ref> {{Further|ခုနိခနဲမြစ်}} ==မြို့များ== {{See also|ဟီရိုရှီးမားခရိုင်ရှိ လူဦးရေအလိုက်မြို့များ}} ဟီရိုရှီးမားခရိုင်တွင် မြို့ ၁၄ ခု တည်ရှိသည်။ ၎င်းတို့မှာ - {| class="wikitable sortable" ! colspan="2" |အမည် ! rowspan="2" |ဧရိယာ (km²) ! rowspan="2" |လူဦးရေ ! rowspan="2" |မြေပုံ |- ![[ရိုမဂျိ]] ![[ခန်းဂျိ]] |- |[[File:Flag of Akitakata, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Akitakata, Hiroshima|Akitakata]] |安芸高田市 |538.17 |31,565 |[[File:Akitakata in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Etajima, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Etajima, Hiroshima|Etajima]] |江田島市 |100.97 |24,596 |[[File:Etajima in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Fuchu city, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Fuchū, Hiroshima|Fuchū]] |府中市 |195.71 |43,932 |[[File:Fuchu in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Fukuyama, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Fukuyama, Hiroshima|Fukuyama]] |福山市 |518.14 |468,812 |[[File:Fukuyama in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Hatsukaichi.svg|frameless|25x25px]] [[Hatsukaichi]] |廿日市市 |489.36 |117,106 |[[File:Hatsukaichi in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Higashihiroshima, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Higashihiroshima]] |東広島市 |635.32 |185,418 |[[File:Higashihiroshima in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Hiroshima, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Hiroshima]] (capital) |広島市 |906.68 |1,199,391 |[[File:Hiroshima in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Kure, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Kure, Hiroshima|Kure]] |呉市 |352.8 |228,030 |[[File:Kure in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Mihara, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Mihara, Hiroshima|Mihara]] |三原市 |471.03 |97,324 |[[File:Mihara in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Miyoshi, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Miyoshi, Hiroshima|Miyoshi]] |三次市 |778.19 |53,616 |[[File:Miyoshi in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Onomichi, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Onomichi]] |尾道市 |284.85 |141,811 |[[File:Onomichi in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Otake, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Ōtake, Hiroshima|Ōtake]] |大竹市 |78.57 |27,684 |[[File:Otake in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Shōbara, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Shōbara, Hiroshima|Shōbara]] |庄原市 |1,246.6 |35,870 |[[File:Shobara in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Takehara, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Takehara, Hiroshima|Takehara]] |竹原市 |118.3 |26,035 |[[File:Takehara in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |} ==မြို့ငယ်များ== ဟီရိုရှီးမားခရိုင်ရှိ ဒေသများတွင် အောက်ပါမြို့ငယ်များလည်း တည်ရှိသည်။ {| class="wikitable sortable" ! colspan="2" |အမည် ! rowspan="2" |ဧရိယာ (km²) ! rowspan="2" |လူဦးရေ ! rowspan="2" |ဒေသ ! rowspan="2" |အမျိုးအစား ! rowspan="2" |မြေပုံ |- ![[ရိုမဂျိ]] ![[ခန်းဂျိ]] |- |[[File:Flag of Akiōta, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Akiōta, Hiroshima|Akiōta]] |安芸太田町 |342.25 |6,585 |[[Yamagata District, Hiroshima|Yamagata District]] | rowspan="9" |Town |[[File:Akiota in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Fuchū Town, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Fuchū, Hiroshima (town)|Fuchū]] |府中町 |10.45 |52,056 |[[Aki District, Hiroshima|Aki District]] |[[File:Fuchu town in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Jinsekikogen, Hiroshima (Blue).svg|frameless|25x25px]] [[Jinsekikōgen, Hiroshima|Jinsekikōgen]] |神石高原町 |381.81 |9,427 |[[Jinseki District, Hiroshima|Jinseki District]] |[[File:Jinsekikogen in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Kaita, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Kaita, Hiroshima|Kaita]] |海田町 |13.81 |29,082 |[[Aki District, Hiroshima|Aki District]] |[[File:Kaita in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Kitashiroshima, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Kitahiroshima, Hiroshima|Kitahiroshima]] |北広島町 |645.86 |19,115 |[[Yamagata District, Hiroshima|Yamagata District]] |[[File:Kitahiroshima in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Kumano, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Kumano, Hiroshima|Kumano]] |熊野町 |33.62 |24,000 |[[Aki District, Hiroshima|Aki District]] |[[File:Kumano in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Osakikamijima, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Ōsakikamijima, Hiroshima|Ōsakikamijima]] |大崎上島町 |43.24 |7,801 |[[Toyota District, Hiroshima|Toyota District]] |[[File:Osakikamijima in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Saka, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Saka, Hiroshima|Saka]] |坂町 |15.64 |13,265 |[[Aki District, Hiroshima|Aki District]] |[[File:Saka in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Sera Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Sera, Hiroshima|Sera]] |世羅町 |278.29 |19,213 |[[Sera District, Hiroshima|Sera District]] |[[File:Sera in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |} ===ဒေသပေါင်းစပ်မှုများ=== {{main|ဟီရိုရှီးမားခရိုင်ရှိ ဒေသပေါင်းစပ်မှုများ}} ==စီးပွားရေး== {{historical populations|13=1890|14=1,319,507|15=1903|16=1,508,713|17=1913|18=1,691,699|19=1920|20=1,541,905|21=1925|22=1,617,680|23=1930|24=1,692,136|25=1935|26=1,804,916|27=1940|28=1,869,504|29=1945|30=1,885,471|31=1950|32=2,081,967|33=1955|34=2,149,044|35=1960|36=2,184,043|37=1965|38=2,281,146|39=1970|40=2,436,135|41=1975|42=2,646,324|43=1980|44=2,739,161|45=1985|46=2,819,200|47=1990|48=2,849,847|49=1995|50=2,881,748|51=2000|52=2,878,915|53=2005|54=2,876,642|55=2010|56=2,860,750|57=2015|58=2,844,963|percentages=pagr|footnote=source:<ref>[http://www.stat.go.jp/english/index.html Statistics Bureau of Japan]</ref>}} ဟီရိုရှီးမားခရိုင်၏ အဓိကစီးပွားရေးလုပ်ငန်းသည် မော်တော်ယာဉ်လုပ်ငန်းနှင့် ခရီးသွားလုပ်ငန်းတို့ ဖြစ်သည်။ ခရိုင်တွင် မော်တောယာဉ်ထုတ်လုပ်သည့် ကုမ္ပဏီဖြစ်သည့် Mazda ၏ ရုံးချုပ် တည်ရှိသည်။ ထို့အပြင် ကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်နေရာနှစ်ခုလည်း ရှိသည်။ ၎င်းတို့မှာ ဟီရိုရှီးမားငြိမ်းချမ်းရေးအမှတ်တရနေရာနှင့် အိဆွတ်ခုရှိမနတ်ကျောင်းတို့ ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web|url=https://www.pref.hiroshima.lg.jp/uploaded/attachment/271596.pdf|title=平成27年度広島県民経済計算結果について|website=広島県}}</ref> ၂၀၁၆ ခုနှစ်တွင် ခရိုင်၏ ထုတ်လုပ်မှုတန်ဖိုးသည် ယန်း ၁၀,၃၄၃ ဘီလီယံရှိခဲ့ပြီး ဤပမာဏသည် ဂျပန်နိုင်ငံတွင် ၁၀ ခုမြောက်အကြီးဆုံး ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web|url=https://www.pref.hiroshima.lg.jp/uploaded/attachment/265004.pdf|title=平成 28 年経済センサス|website=広島県}}</ref> ==ပညာရေး== ===တက္ကသိုလ်များ=== *[https://www.eikei.ac.jp/english/ Eikei University of Hiroshima] *[[Elisabeth University of Music]] *[[Fukuyama City University]] *[[Fukuyama Heisei University]] *[[Fukuyama University]] *[[Hijiyama University]] *[[Kure University|Hiroshima Bunka Gakuen University]] *[[Hiroshima Bunkyo Women's University]] *[[Hiroshima City University]] *[[Hiroshima Institute of Technology]] *[[Hiroshima Jogakuin University]] *[[Hiroshima Kokusai Gakuin University]] *[[Hiroshima Shudo University]] *[[Hiroshima University of Economics]] *[[Hiroshima University]] *[[Japan Coast Guard Academy]] *[[Onomichi City University]] *[[Prefectural University of Hiroshima]] *[[Yasuda Women's University]] ==ဘာသာရေး== {{Pie chart |thumb = right |caption = Religious denominations in the Hiroshima Prefecture (1996)<ref name="1996statistics">[http://www2.ttcn.ne.jp/honkawa/7770.html Religion in Japan by prefecture, 1996]. [[:File:Religion in Japan by prefecture, 1996 statistics.png|English language bar table.]]</ref> |label1 = Pure Land Buddhism |value1 = 35.3 |color1 = DarkOliveGreen |label2 = Zen Buddhism |value2 = 3.6 |color2 = OliveDrab |label3 = Tendai or Shingon Buddhism |value3 = 4.4 |color3 = YellowGreen |label4 = Soka Gakkai |value4 = 4.9 |color4 = Lime |label5 = Nichiren Buddhism |value5 = 3 |color5 = LimeGreen |label6 = Other Buddhist schools |value6 = 1 |color6 = GreenYellow |label7 = Christianity |value7 = 2 |color7 = DodgerBlue |label8 = Shinto sects |value8 = 2 |color8 = DeepPink |label9 = Folk Shinto or no religion |value9 = 44.8 |color9 = FireBrick }} ဂျပန်နိုင်ငံ၏ အခြားသောဒေသများကဲ့သို့ပင် ဟီရိုရှီးမားခရိုင်၏ လူဦးရေအများစုသည် ရှင်းတိုးဘာသာနှင့် ဗုဒ္ဓဘာသာကို ကိုးကွယ်ကြသည်။<ref name="1996statistics"/> ==ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေး== === ရထားလမ်း === *[[West Japan Railway Company|JR West]] **[[Fukuen Line]] **[[Geibi Line]] **[[Kabe Line]] **[[Kure Line]] **[[San'yō Main Line]] **[[San'yō Shinkansen]] *[[Ibara Railway Ibara Line|Ibara Railway]] === ဓာတ်ရထား === *[[Astram Line]] *[[Skyrail Service]] === Streetcars === [[File:Hiroden 5200 20190623.JPG|thumb|right|Hiroshima Tramway]] *[[Hiroshima Electric Railway]] === ကားလမ်းများ=== ====အဝေးပြေးလမ်း==== *[[Chūgoku Expressway]] *[[Hamada Expressway]] *[[Hiroshima Expressway (urban expressway)]] *[[Hiroshima Expressway (West Nippon Expressway Company)]] *[[Nishiseto Expressway|Shimanami Expressway]] *[[Onomichi Expressway]] *[[San'yō Expressway]] ====နိုင်ငံအဆင့် အဝေးပြေးလမ်း==== *[[Japan National Route 2|Route 2]] *[[Japan National Route 31|Route 31]] *[[Japan National Route 54|Route 54]] *[[Japan National Route 182|Route 182]] *[[Japan National Route 183|Route 183]] *[[Japan National Route 185|Route 185]] *Route 186 *Route 191 *Route 261 *Route 313 *Route 314 *Route 317 *Route 375 *Route 432 *Route 433 *Route 434 *Route 486 *Route 487 *Route 488 === ဆိပ်ကမ်း=== *Fukuyama Port - International Container hub port *Hiroshima Port - Ferry route to Miyajima, Edajima, Matsuyama, and [[Beppu]], and also International Container hub port *Kure Port - Ferry route to Edajima, [[Matsuyama]] *Mihara Port *Onomichi Port === လေဆိပ်များ=== *[[Hiroshima Airport]] ==ခရီးသွားလုပ်ငန်း== {{colbegin}} * [[Fukuyama Castle]] * [[Hiroshima Peace Memorial]] * [[Hiroshima Castle]] * [[Itsukushima Shrine]] * [[Jōdo-ji (Onomichi)|Jōdo-ji Temple]] * [[Kure Portopia Park]] * [[Mitaki Temple]] * [[Miyajima Public Aquarium]] * [[Momijidani Park]] * [[Mount Misen]] * [[Onomichi City Museum of Art]] * [[Senkō-ji (Onomichi)|Senkō-ji Temple]] * [[Shukkei-en]] {{colend}} <gallery mode="packed"> File:厳島神社と大鳥居.JPG|Itsukushima Shrine and Torii Gate (Hatsukaichi) File:Genbaku Dome04-r.JPG|Hiroshima Peace Memorial (Hiroshima City) File:Kaisyaku-river.jpg|Taishaku Valley (Shobara) File:Shokei no michi 5.JPG|Road of longing (Shokei no michi) in Takehara on October File:Keep tower of Hiroshima Castle 20121122, 000.jpg|Hiroshima Castle File:Tomonoura08bs3200.jpg|Tomonoura (Fukuyama) </gallery> ==ထင်ရှားသည့် ပွဲတော်များ== ==ပြင်ပလင့်များ== {{Commons}} * [https://web.archive.org/web/20070204025716/http://www.pref.hiroshima.jp/index-e.html Official Hiroshima Prefecture homepage] * [https://web.archive.org/web/20041010010332/http://www.hirohurl.net/hiroshima.html Life in Hiroshima and other Japan-related Articles] * {{Deprecated archive|url=https://archive.today/20060521002520/http://www.asinah.org/weather/RJOA.html|title=Hiroshima Weather Forecast|sec=el}} * National Archives of Japan [https://web.archive.org/web/20090327005258/http://jpimg.digital.archives.go.jp/jpg_prg/jgmWeb?%25TmpFileDisp%25Env=jpeg2k_images%2Fezu%2Ffukenchizu%2F025_hiroshima_e.env ... Hiroshima map (1891)] * National Archives of Japan: [https://web.archive.org/web/20080309203119/http://jpimg.digital.archives.go.jp/kouseisai/category/emaki/itsukushima_e.html ''Itsukushima kakei,'' illustrated scroll describing Itsukushima, text by Kaibara Ekiken (circa 1720)] * [https://www.hiroshima-navi.or.jp/en/ hiroshima-navi] {{Hiroshima Prefecture}} {{Regions and administrative divisions of Japan}} {{Authority control}} {{coord|34|26|N|132|45|E|scale:500000|display=title}} ==ကိုးကား== {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ]] rtppzesjr683zynrkt6ty13xzx425h8 1051632 1051630 2026-09-06T14:53:56Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 /* ထင်ရှားသည့် ပွဲတော်များ */ 1051632 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement <!-- See Template:Infobox settlement for additional fields and descriptions -->| name = ဟီရိုရှီးမားခရိုင် | native_name = {{nobold|{{lang|ja|広島県}}}} | settlement_type = [[Prefectures of Japan|Prefecture]] | translit_lang1 = Japanese | translit_lang1_type = [[Japanese language|Japanese]] | translit_lang1_info = {{lang|ja|広島県}} | translit_lang1_type1 = [[Romanization of Japanese|Rōmaji]] | translit_lang1_info1 = {{lang|ja-Latn|Hiroshima-ken}} | image_skyline = {{multiple image | border = infobox | total_width = 270 | image_style = border:1 | perrow = 1/2/2/2/1 | image1 = Peace Memorial Park and Cenotaph, Hiroshima, South view 20190417 1.jpg | caption1 = [[Hiroshima Peace Memorial Park]] | image2 = Tomonoura viewed from Taishiden.jpg | caption2 = [[Tomonoura]] | image3 = 2017安芸津町の牡蠣（収穫）02 442b1b10-0eb4-4dee-9eb3-56a69b0af0c5.jpg | caption3 = Hiroshima Oyster | image4 = アイ・エイチ・アイ マリンユナイテッド呉工場.jpg | caption4 = Shipyard base in [[Kure]] | image5 = Views from Senkoji Park 20190323-1.jpg | caption5 = Panoramic view of Senkoji and [[Onomichi]] | image6 = Hiroshima-jo Castle Keep tower hdsr S5 06.jpg | caption6 = [[Hiroshima Castle]] | image7 = 三段滝.jpg | caption7 = [[Sandan-kyō]] | image8 = 20190318 Itsukushima Shrine.jpg | caption8 = [[Torii Gate]] in [[Itsukushima Shrine]] }} | image_flag = Flag of Hiroshima Prefecture.svg | flag_size = 100px | image_blank_emblem = Emblem of Hiroshima Prefecture.svg | blank_emblem_size = 80px | blank_emblem_type = Emblem | image_map = Map of Japan with highlight on 34 Hiroshima prefecture.svg | coordinates = | subdivision_type = Country | subdivision_name = {{flag|Japan}} | subdivision_type1 = [[List of regions of Japan|Region]] | subdivision_name1 = [[Chūgoku region|Chūgoku]] ([[San'yō region|San'yō]]) | subdivision_type2 = [[List of islands of Japan|Island]] | subdivision_name2 = [[Honshu]] | seat_type = [[List of capitals in Japan|Capital]] | seat = [[Hiroshima]] | parts_type = Subdivisions | parts_style = para | p1 = [[Districts of Japan|Districts]]: 5 | p2 = [[Municipalities of Japan|Municipalities]]: 23 | leader_title = [[List of prefectural governors in Japan|Governor]] | leader_name = [[Mika Yokota]] (since November 2025) | area_total_km2 = 8479.63 | area_water_percent = 0.3 | area_rank = [[List of Japanese prefectures by area|11th]] | population_footnotes = | population_total = 2811410 | population_as_of = June 1, 2019 | population_rank = [[List of Japanese prefectures by population|12th]] | population_density_km2 = auto | demographics_type2 = GDP | demographics2_footnotes = <ref>{{Cite web |title=2020年度国民経済計算（2015年基準・2008SNA） : 経済社会総合研究所 - 内閣府 |url=https://www.esri.cao.go.jp/jp/sna/data/data_list/kakuhou/files/2020/2020_kaku_top.html |access-date=2023-05-18 |website=内閣府ホームページ |language=ja}}</ref> | demographics2_title1 = Total | demographics2_info1 = [[JP¥]]12,476 billion<br />[[US$]]92.1 billion (2022) | iso_code = JP-34 | website = [http://www.pref.hiroshima.lg.jp pref.hiroshima.lg.jp] | module = {{Infobox place symbols| embedded=yes | country = Japan | bird = [[Red-throated Diver|Red-throated&nbsp;diver]] (''Gavia stellata'') | fish = | flower = | tree = [[Japanese maple]] (''Acer&nbsp;palmatum'') }} | population_blank1 = Aki・[[Bingo dialect|Bingo]] | population_blank1_title = Dialects }} '''ဟီရိုရှီးမားခရိုင်''' (広島県, အသံထွက် - ''ဟိရိုရှိမခန်း'') သည် [[ဂျပန်နိုင်ငံ]]၊ [[ဟွန်းရှူးကျွန်း]]၊ [[ချူးဂိုခုဒေသ]]တွင်ရှိသည့် ခရိုင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ လူဦးရေ ၂,၈၁၁,၄၁၀ ဦး (၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၁ ရက်နေ့အရ) ရှိပြီး ဧရိယာ ၈၄၇၉ စတုရန်းကီလိုမီတာ (၃၂၇၄ စတုရန်းမိုင်) ကျယ်ဝန်းသည်။ အရှေ့ဘက်တွင် [[အိုခယမခရိုင်]]၊ အရှေ့မြောက်ဘက်တွင် [[တော့တိုရိခရိုင်]]၊ မြောက်ဘက်တွင် [[ရှိမနဲခရိုင်]]၊ အနောက်တောင်ဘက်တွင် [[ယမဂုချိခရိုင်]]တို့နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။ ဟီရိုရှီးမားခရိုင်သည် [[ဟယောတန်းဂျိမ|ဟယောတန်းဂျိမကျွန်း]]တွင် [[အဲဟိမဲခရိုင်]]နှင့် ၇၄ မီတာ (၂၄၃ ပေ) နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသေးသည်။ [[ဟီရိုရှီးမားမြို့|ဟိရိုရှီးမားမြို့]]သည် ခရိုင်မြို့တော်ဖြစ်ကာ ခရိုင်နှင့် ချူးဂိုခုဒေသတစ်ခုလုံးတွင် အကြီးဆုံးမြို့ ဖြစ်သည်။ အခြားအဓိကကျသည့် မြို့များမှာ ဖုခုယမမြို့၊ ခုရဲမြို့၊ ဟိဂရှိဟီရိုရှီးမားမြို့တို့ ဖြစ်သည်။ ဟီရိုရှီးမားခရိုင်သည် ရှိခိုခုကျွန်းမှစတင်ကာ ဆဲတိုကုန်းတွင်းပင်လယ်တလျောက်တွင် တည်ရှိနေသည်။ ခရိုင်၏ မြောက်ဘက်တွင် ချူးဂိုခုတောင်တန်းများက ကာရံထားသည်။ ဟီရိုရှီးမားခရိုင်သည် ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ယူနက်စကို ကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်များရှိသည့် ခရိုင်သုံးခုထဲမှ တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ၁၉၄၅ ခုနှစ်တွင် နျူကလီးယားဗုံးကြဲချခံခဲ့ရသည့်အတွက် လူသိများသည်။ ထိုအချိန်ကတည်းက ပြန်လည်တည်ဆောက်မှုများ ဆောင်ရွက်ခဲ့ကာ ခရိုင်သည် ဒေသ၏ အဓိကကျသည့် စက်မှု၊ ပညာရေးနှင့် ယဉ်ကျေးမှုနေရာ ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ==ပထဝီသွင်ပြင်== [[File:Map of Hiroshima Prefecture Ja.svg|thumb|right|ဟီရိုရှီးမားခရိုင်မြေပုံ<br />{{legend0|#D8E|Government Ordinance Designated City}} {{legend0|#EAB|City}} {{legend0|#ED9|Town}}]] [[File:Fukuyama-city photo.jpg|thumb|ဖုခုယမမြို့]] [[File:Onomichi city huukei.jpg|thumb|အိုနိုမိချိမြို့]] [[File:Saijyo-cho.jpg|thumb|ဟိဂရှိဟီရိုရှီးမားမြို့]] [[File:Mihara.jpg|thumb|မိဟရမြို့]] ဟီရိုရှီးမားခရိုင်သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၏ အလယ်တွင် တည်ရှိသည်။ ခရိုင်၏ အစိတ်အပိုင်းအများစုသည် တောင်တန်းများဖြစ်ပြီး ထိုတောင်တန်းများသည် [[ရှိမနဲခရိုင်]]အထိ တည်ရှိနေကြသည်။ မြစ်များသည် ကမ်းခြေအနီးရှိ လွင်ပြင်များကို စိုက်ပျိုးဖြစ်ထွန်းသည့် မြေများ ဖြစ်စေသည်။ ဟီရိုရှီးမားခရိုင်တွင် သေးငယ်သည့် ကျွန်းများစွာ တည်ရှိသည်။ ဟီရိုရှီးမားပင်လယ်အော်သည်လည်း ကုန်းတွင်းပင်လယ်အတွင်း တည်ရှိသည်။ ထို့အတွက်ကြောင့် ဟီရိုရှီးမားခရိုင်၏ ရာသီဥတုသည် အလွန်ပျော့ပြောင်းသည့် ရာသီဥတု ရှိသည်။ ၂၀၁၄ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ ၁ ရက်နေ့အချက်အလက်များအရ ခရိုင်ကုန်းမြေဧရိယာ၏ ၄ ရာခိုင်နှုန်း သဘာဝဥယျာဉ်များ ဖြစ်ကြသည်။ ဤပမာဏသည် ဂျပန်နိုင်ငံ အခြားခရိုင်စီရင်စုများနှင့် နှိုင်းယှဉ်ကြည့်ပါက အနည်းဆုံး ဖြစ်သည်။ ၎င်းဥယျာဉ်များတွင် ဆဲဆိုနိုင်းခိုင်းအမျိုးသားဥယျာဉ်၊ ဟိဘ - ဒိုးဂို - တိုင်းရှခုနှင့် နိရှိချူးဂိုခုဆန်းချိအမျိုးသားဥယျာဉ်၊ ခရိုင်အမျိုးသားဥယျာဉ် ၆ ခုတို့ ပါဝင်သည်။<ref>{{cite web |url=http://www.env.go.jp/en/nature/nps/park/doc/files/np_6.pdf |title=General overview of area figures for Natural Parks by prefecture |publisher=[[Ministry of the Environment (Japan)|Ministry of the Environment]] |date=1 April 2014 |access-date=22 February 2015}}</ref> {{Further|ခုနိခနဲမြစ်}} ==မြို့များ== {{See also|ဟီရိုရှီးမားခရိုင်ရှိ လူဦးရေအလိုက်မြို့များ}} ဟီရိုရှီးမားခရိုင်တွင် မြို့ ၁၄ ခု တည်ရှိသည်။ ၎င်းတို့မှာ - {| class="wikitable sortable" ! colspan="2" |အမည် ! rowspan="2" |ဧရိယာ (km²) ! rowspan="2" |လူဦးရေ ! rowspan="2" |မြေပုံ |- ![[ရိုမဂျိ]] ![[ခန်းဂျိ]] |- |[[File:Flag of Akitakata, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Akitakata, Hiroshima|Akitakata]] |安芸高田市 |538.17 |31,565 |[[File:Akitakata in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Etajima, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Etajima, Hiroshima|Etajima]] |江田島市 |100.97 |24,596 |[[File:Etajima in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Fuchu city, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Fuchū, Hiroshima|Fuchū]] |府中市 |195.71 |43,932 |[[File:Fuchu in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Fukuyama, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Fukuyama, Hiroshima|Fukuyama]] |福山市 |518.14 |468,812 |[[File:Fukuyama in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Hatsukaichi.svg|frameless|25x25px]] [[Hatsukaichi]] |廿日市市 |489.36 |117,106 |[[File:Hatsukaichi in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Higashihiroshima, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Higashihiroshima]] |東広島市 |635.32 |185,418 |[[File:Higashihiroshima in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Hiroshima, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Hiroshima]] (capital) |広島市 |906.68 |1,199,391 |[[File:Hiroshima in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Kure, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Kure, Hiroshima|Kure]] |呉市 |352.8 |228,030 |[[File:Kure in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Mihara, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Mihara, Hiroshima|Mihara]] |三原市 |471.03 |97,324 |[[File:Mihara in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Miyoshi, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Miyoshi, Hiroshima|Miyoshi]] |三次市 |778.19 |53,616 |[[File:Miyoshi in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Onomichi, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Onomichi]] |尾道市 |284.85 |141,811 |[[File:Onomichi in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Otake, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Ōtake, Hiroshima|Ōtake]] |大竹市 |78.57 |27,684 |[[File:Otake in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Shōbara, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Shōbara, Hiroshima|Shōbara]] |庄原市 |1,246.6 |35,870 |[[File:Shobara in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Takehara, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Takehara, Hiroshima|Takehara]] |竹原市 |118.3 |26,035 |[[File:Takehara in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |} ==မြို့ငယ်များ== ဟီရိုရှီးမားခရိုင်ရှိ ဒေသများတွင် အောက်ပါမြို့ငယ်များလည်း တည်ရှိသည်။ {| class="wikitable sortable" ! colspan="2" |အမည် ! rowspan="2" |ဧရိယာ (km²) ! rowspan="2" |လူဦးရေ ! rowspan="2" |ဒေသ ! rowspan="2" |အမျိုးအစား ! rowspan="2" |မြေပုံ |- ![[ရိုမဂျိ]] ![[ခန်းဂျိ]] |- |[[File:Flag of Akiōta, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Akiōta, Hiroshima|Akiōta]] |安芸太田町 |342.25 |6,585 |[[Yamagata District, Hiroshima|Yamagata District]] | rowspan="9" |Town |[[File:Akiota in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Fuchū Town, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Fuchū, Hiroshima (town)|Fuchū]] |府中町 |10.45 |52,056 |[[Aki District, Hiroshima|Aki District]] |[[File:Fuchu town in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Jinsekikogen, Hiroshima (Blue).svg|frameless|25x25px]] [[Jinsekikōgen, Hiroshima|Jinsekikōgen]] |神石高原町 |381.81 |9,427 |[[Jinseki District, Hiroshima|Jinseki District]] |[[File:Jinsekikogen in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Kaita, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Kaita, Hiroshima|Kaita]] |海田町 |13.81 |29,082 |[[Aki District, Hiroshima|Aki District]] |[[File:Kaita in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Kitashiroshima, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Kitahiroshima, Hiroshima|Kitahiroshima]] |北広島町 |645.86 |19,115 |[[Yamagata District, Hiroshima|Yamagata District]] |[[File:Kitahiroshima in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Kumano, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Kumano, Hiroshima|Kumano]] |熊野町 |33.62 |24,000 |[[Aki District, Hiroshima|Aki District]] |[[File:Kumano in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Osakikamijima, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Ōsakikamijima, Hiroshima|Ōsakikamijima]] |大崎上島町 |43.24 |7,801 |[[Toyota District, Hiroshima|Toyota District]] |[[File:Osakikamijima in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Saka, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Saka, Hiroshima|Saka]] |坂町 |15.64 |13,265 |[[Aki District, Hiroshima|Aki District]] |[[File:Saka in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Sera Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Sera, Hiroshima|Sera]] |世羅町 |278.29 |19,213 |[[Sera District, Hiroshima|Sera District]] |[[File:Sera in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |} ===ဒေသပေါင်းစပ်မှုများ=== {{main|ဟီရိုရှီးမားခရိုင်ရှိ ဒေသပေါင်းစပ်မှုများ}} ==စီးပွားရေး== {{historical populations|13=1890|14=1,319,507|15=1903|16=1,508,713|17=1913|18=1,691,699|19=1920|20=1,541,905|21=1925|22=1,617,680|23=1930|24=1,692,136|25=1935|26=1,804,916|27=1940|28=1,869,504|29=1945|30=1,885,471|31=1950|32=2,081,967|33=1955|34=2,149,044|35=1960|36=2,184,043|37=1965|38=2,281,146|39=1970|40=2,436,135|41=1975|42=2,646,324|43=1980|44=2,739,161|45=1985|46=2,819,200|47=1990|48=2,849,847|49=1995|50=2,881,748|51=2000|52=2,878,915|53=2005|54=2,876,642|55=2010|56=2,860,750|57=2015|58=2,844,963|percentages=pagr|footnote=source:<ref>[http://www.stat.go.jp/english/index.html Statistics Bureau of Japan]</ref>}} ဟီရိုရှီးမားခရိုင်၏ အဓိကစီးပွားရေးလုပ်ငန်းသည် မော်တော်ယာဉ်လုပ်ငန်းနှင့် ခရီးသွားလုပ်ငန်းတို့ ဖြစ်သည်။ ခရိုင်တွင် မော်တောယာဉ်ထုတ်လုပ်သည့် ကုမ္ပဏီဖြစ်သည့် Mazda ၏ ရုံးချုပ် တည်ရှိသည်။ ထို့အပြင် ကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်နေရာနှစ်ခုလည်း ရှိသည်။ ၎င်းတို့မှာ ဟီရိုရှီးမားငြိမ်းချမ်းရေးအမှတ်တရနေရာနှင့် အိဆွတ်ခုရှိမနတ်ကျောင်းတို့ ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web|url=https://www.pref.hiroshima.lg.jp/uploaded/attachment/271596.pdf|title=平成27年度広島県民経済計算結果について|website=広島県}}</ref> ၂၀၁၆ ခုနှစ်တွင် ခရိုင်၏ ထုတ်လုပ်မှုတန်ဖိုးသည် ယန်း ၁၀,၃၄၃ ဘီလီယံရှိခဲ့ပြီး ဤပမာဏသည် ဂျပန်နိုင်ငံတွင် ၁၀ ခုမြောက်အကြီးဆုံး ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web|url=https://www.pref.hiroshima.lg.jp/uploaded/attachment/265004.pdf|title=平成 28 年経済センサス|website=広島県}}</ref> ==ပညာရေး== ===တက္ကသိုလ်များ=== *[https://www.eikei.ac.jp/english/ Eikei University of Hiroshima] *[[Elisabeth University of Music]] *[[Fukuyama City University]] *[[Fukuyama Heisei University]] *[[Fukuyama University]] *[[Hijiyama University]] *[[Kure University|Hiroshima Bunka Gakuen University]] *[[Hiroshima Bunkyo Women's University]] *[[Hiroshima City University]] *[[Hiroshima Institute of Technology]] *[[Hiroshima Jogakuin University]] *[[Hiroshima Kokusai Gakuin University]] *[[Hiroshima Shudo University]] *[[Hiroshima University of Economics]] *[[Hiroshima University]] *[[Japan Coast Guard Academy]] *[[Onomichi City University]] *[[Prefectural University of Hiroshima]] *[[Yasuda Women's University]] ==ဘာသာရေး== {{Pie chart |thumb = right |caption = Religious denominations in the Hiroshima Prefecture (1996)<ref name="1996statistics">[http://www2.ttcn.ne.jp/honkawa/7770.html Religion in Japan by prefecture, 1996]. [[:File:Religion in Japan by prefecture, 1996 statistics.png|English language bar table.]]</ref> |label1 = Pure Land Buddhism |value1 = 35.3 |color1 = DarkOliveGreen |label2 = Zen Buddhism |value2 = 3.6 |color2 = OliveDrab |label3 = Tendai or Shingon Buddhism |value3 = 4.4 |color3 = YellowGreen |label4 = Soka Gakkai |value4 = 4.9 |color4 = Lime |label5 = Nichiren Buddhism |value5 = 3 |color5 = LimeGreen |label6 = Other Buddhist schools |value6 = 1 |color6 = GreenYellow |label7 = Christianity |value7 = 2 |color7 = DodgerBlue |label8 = Shinto sects |value8 = 2 |color8 = DeepPink |label9 = Folk Shinto or no religion |value9 = 44.8 |color9 = FireBrick }} ဂျပန်နိုင်ငံ၏ အခြားသောဒေသများကဲ့သို့ပင် ဟီရိုရှီးမားခရိုင်၏ လူဦးရေအများစုသည် ရှင်းတိုးဘာသာနှင့် ဗုဒ္ဓဘာသာကို ကိုးကွယ်ကြသည်။<ref name="1996statistics"/> ==ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေး== === ရထားလမ်း === *[[West Japan Railway Company|JR West]] **[[Fukuen Line]] **[[Geibi Line]] **[[Kabe Line]] **[[Kure Line]] **[[San'yō Main Line]] **[[San'yō Shinkansen]] *[[Ibara Railway Ibara Line|Ibara Railway]] === ဓာတ်ရထား === *[[Astram Line]] *[[Skyrail Service]] === Streetcars === [[File:Hiroden 5200 20190623.JPG|thumb|right|Hiroshima Tramway]] *[[Hiroshima Electric Railway]] === ကားလမ်းများ=== ====အဝေးပြေးလမ်း==== *[[Chūgoku Expressway]] *[[Hamada Expressway]] *[[Hiroshima Expressway (urban expressway)]] *[[Hiroshima Expressway (West Nippon Expressway Company)]] *[[Nishiseto Expressway|Shimanami Expressway]] *[[Onomichi Expressway]] *[[San'yō Expressway]] ====နိုင်ငံအဆင့် အဝေးပြေးလမ်း==== *[[Japan National Route 2|Route 2]] *[[Japan National Route 31|Route 31]] *[[Japan National Route 54|Route 54]] *[[Japan National Route 182|Route 182]] *[[Japan National Route 183|Route 183]] *[[Japan National Route 185|Route 185]] *Route 186 *Route 191 *Route 261 *Route 313 *Route 314 *Route 317 *Route 375 *Route 432 *Route 433 *Route 434 *Route 486 *Route 487 *Route 488 === ဆိပ်ကမ်း=== *Fukuyama Port - International Container hub port *Hiroshima Port - Ferry route to Miyajima, Edajima, Matsuyama, and [[Beppu]], and also International Container hub port *Kure Port - Ferry route to Edajima, [[Matsuyama]] *Mihara Port *Onomichi Port === လေဆိပ်များ=== *[[Hiroshima Airport]] ==ခရီးသွားလုပ်ငန်း== {{colbegin}} * [[Fukuyama Castle]] * [[Hiroshima Peace Memorial]] * [[Hiroshima Castle]] * [[Itsukushima Shrine]] * [[Jōdo-ji (Onomichi)|Jōdo-ji Temple]] * [[Kure Portopia Park]] * [[Mitaki Temple]] * [[Miyajima Public Aquarium]] * [[Momijidani Park]] * [[Mount Misen]] * [[Onomichi City Museum of Art]] * [[Senkō-ji (Onomichi)|Senkō-ji Temple]] * [[Shukkei-en]] {{colend}} <gallery mode="packed"> File:厳島神社と大鳥居.JPG|Itsukushima Shrine and Torii Gate (Hatsukaichi) File:Genbaku Dome04-r.JPG|Hiroshima Peace Memorial (Hiroshima City) File:Kaisyaku-river.jpg|Taishaku Valley (Shobara) File:Shokei no michi 5.JPG|Road of longing (Shokei no michi) in Takehara on October File:Keep tower of Hiroshima Castle 20121122, 000.jpg|Hiroshima Castle File:Tomonoura08bs3200.jpg|Tomonoura (Fukuyama) </gallery> ==ထင်ရှားသည့် ပွဲတော်များ== * Onomichi Port Festival - held in April * Hiroshima Flower Festival - held from May 3 to 5 * Fukuyama Rose Festival - held in May * Enryuji Tokasan Festival - held in June * Gion Festival of Onomichi - held in July * Innoshima Water-naval Festival - held in August * Miyajima Under-water Firework Festival - held on August 14{{Citation needed|date=June 2011}} * Yassa Festival of Mihara - held in August * Saijo Sake Festival - held in October * Onomichi Becher Festival - held on November 3 * Hiroshima Ebisu Festival - held from November 18 to 20 ==ပြင်ပလင့်များ== {{Commons}} * [https://web.archive.org/web/20070204025716/http://www.pref.hiroshima.jp/index-e.html Official Hiroshima Prefecture homepage] * [https://web.archive.org/web/20041010010332/http://www.hirohurl.net/hiroshima.html Life in Hiroshima and other Japan-related Articles] * {{Deprecated archive|url=https://archive.today/20060521002520/http://www.asinah.org/weather/RJOA.html|title=Hiroshima Weather Forecast|sec=el}} * National Archives of Japan [https://web.archive.org/web/20090327005258/http://jpimg.digital.archives.go.jp/jpg_prg/jgmWeb?%25TmpFileDisp%25Env=jpeg2k_images%2Fezu%2Ffukenchizu%2F025_hiroshima_e.env ... Hiroshima map (1891)] * National Archives of Japan: [https://web.archive.org/web/20080309203119/http://jpimg.digital.archives.go.jp/kouseisai/category/emaki/itsukushima_e.html ''Itsukushima kakei,'' illustrated scroll describing Itsukushima, text by Kaibara Ekiken (circa 1720)] * [https://www.hiroshima-navi.or.jp/en/ hiroshima-navi] {{Hiroshima Prefecture}} {{Regions and administrative divisions of Japan}} {{Authority control}} {{coord|34|26|N|132|45|E|scale:500000|display=title}} ==ကိုးကား== {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ]] fehr748s9lshytv0fzujr1z5rptw3v5 1051633 1051632 2026-09-06T14:55:27Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 /* ခရီးသွားလုပ်ငန်း */ 1051633 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement <!-- See Template:Infobox settlement for additional fields and descriptions -->| name = ဟီရိုရှီးမားခရိုင် | native_name = {{nobold|{{lang|ja|広島県}}}} | settlement_type = [[Prefectures of Japan|Prefecture]] | translit_lang1 = Japanese | translit_lang1_type = [[Japanese language|Japanese]] | translit_lang1_info = {{lang|ja|広島県}} | translit_lang1_type1 = [[Romanization of Japanese|Rōmaji]] | translit_lang1_info1 = {{lang|ja-Latn|Hiroshima-ken}} | image_skyline = {{multiple image | border = infobox | total_width = 270 | image_style = border:1 | perrow = 1/2/2/2/1 | image1 = Peace Memorial Park and Cenotaph, Hiroshima, South view 20190417 1.jpg | caption1 = [[Hiroshima Peace Memorial Park]] | image2 = Tomonoura viewed from Taishiden.jpg | caption2 = [[Tomonoura]] | image3 = 2017安芸津町の牡蠣（収穫）02 442b1b10-0eb4-4dee-9eb3-56a69b0af0c5.jpg | caption3 = Hiroshima Oyster | image4 = アイ・エイチ・アイ マリンユナイテッド呉工場.jpg | caption4 = Shipyard base in [[Kure]] | image5 = Views from Senkoji Park 20190323-1.jpg | caption5 = Panoramic view of Senkoji and [[Onomichi]] | image6 = Hiroshima-jo Castle Keep tower hdsr S5 06.jpg | caption6 = [[Hiroshima Castle]] | image7 = 三段滝.jpg | caption7 = [[Sandan-kyō]] | image8 = 20190318 Itsukushima Shrine.jpg | caption8 = [[Torii Gate]] in [[Itsukushima Shrine]] }} | image_flag = Flag of Hiroshima Prefecture.svg | flag_size = 100px | image_blank_emblem = Emblem of Hiroshima Prefecture.svg | blank_emblem_size = 80px | blank_emblem_type = Emblem | image_map = Map of Japan with highlight on 34 Hiroshima prefecture.svg | coordinates = | subdivision_type = Country | subdivision_name = {{flag|Japan}} | subdivision_type1 = [[List of regions of Japan|Region]] | subdivision_name1 = [[Chūgoku region|Chūgoku]] ([[San'yō region|San'yō]]) | subdivision_type2 = [[List of islands of Japan|Island]] | subdivision_name2 = [[Honshu]] | seat_type = [[List of capitals in Japan|Capital]] | seat = [[Hiroshima]] | parts_type = Subdivisions | parts_style = para | p1 = [[Districts of Japan|Districts]]: 5 | p2 = [[Municipalities of Japan|Municipalities]]: 23 | leader_title = [[List of prefectural governors in Japan|Governor]] | leader_name = [[Mika Yokota]] (since November 2025) | area_total_km2 = 8479.63 | area_water_percent = 0.3 | area_rank = [[List of Japanese prefectures by area|11th]] | population_footnotes = | population_total = 2811410 | population_as_of = June 1, 2019 | population_rank = [[List of Japanese prefectures by population|12th]] | population_density_km2 = auto | demographics_type2 = GDP | demographics2_footnotes = <ref>{{Cite web |title=2020年度国民経済計算（2015年基準・2008SNA） : 経済社会総合研究所 - 内閣府 |url=https://www.esri.cao.go.jp/jp/sna/data/data_list/kakuhou/files/2020/2020_kaku_top.html |access-date=2023-05-18 |website=内閣府ホームページ |language=ja}}</ref> | demographics2_title1 = Total | demographics2_info1 = [[JP¥]]12,476 billion<br />[[US$]]92.1 billion (2022) | iso_code = JP-34 | website = [http://www.pref.hiroshima.lg.jp pref.hiroshima.lg.jp] | module = {{Infobox place symbols| embedded=yes | country = Japan | bird = [[Red-throated Diver|Red-throated&nbsp;diver]] (''Gavia stellata'') | fish = | flower = | tree = [[Japanese maple]] (''Acer&nbsp;palmatum'') }} | population_blank1 = Aki・[[Bingo dialect|Bingo]] | population_blank1_title = Dialects }} '''ဟီရိုရှီးမားခရိုင်''' (広島県, အသံထွက် - ''ဟိရိုရှိမခန်း'') သည် [[ဂျပန်နိုင်ငံ]]၊ [[ဟွန်းရှူးကျွန်း]]၊ [[ချူးဂိုခုဒေသ]]တွင်ရှိသည့် ခရိုင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ လူဦးရေ ၂,၈၁၁,၄၁၀ ဦး (၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၁ ရက်နေ့အရ) ရှိပြီး ဧရိယာ ၈၄၇၉ စတုရန်းကီလိုမီတာ (၃၂၇၄ စတုရန်းမိုင်) ကျယ်ဝန်းသည်။ အရှေ့ဘက်တွင် [[အိုခယမခရိုင်]]၊ အရှေ့မြောက်ဘက်တွင် [[တော့တိုရိခရိုင်]]၊ မြောက်ဘက်တွင် [[ရှိမနဲခရိုင်]]၊ အနောက်တောင်ဘက်တွင် [[ယမဂုချိခရိုင်]]တို့နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။ ဟီရိုရှီးမားခရိုင်သည် [[ဟယောတန်းဂျိမ|ဟယောတန်းဂျိမကျွန်း]]တွင် [[အဲဟိမဲခရိုင်]]နှင့် ၇၄ မီတာ (၂၄၃ ပေ) နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသေးသည်။ [[ဟီရိုရှီးမားမြို့|ဟိရိုရှီးမားမြို့]]သည် ခရိုင်မြို့တော်ဖြစ်ကာ ခရိုင်နှင့် ချူးဂိုခုဒေသတစ်ခုလုံးတွင် အကြီးဆုံးမြို့ ဖြစ်သည်။ အခြားအဓိကကျသည့် မြို့များမှာ ဖုခုယမမြို့၊ ခုရဲမြို့၊ ဟိဂရှိဟီရိုရှီးမားမြို့တို့ ဖြစ်သည်။ ဟီရိုရှီးမားခရိုင်သည် ရှိခိုခုကျွန်းမှစတင်ကာ ဆဲတိုကုန်းတွင်းပင်လယ်တလျောက်တွင် တည်ရှိနေသည်။ ခရိုင်၏ မြောက်ဘက်တွင် ချူးဂိုခုတောင်တန်းများက ကာရံထားသည်။ ဟီရိုရှီးမားခရိုင်သည် ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ယူနက်စကို ကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်များရှိသည့် ခရိုင်သုံးခုထဲမှ တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ၁၉၄၅ ခုနှစ်တွင် နျူကလီးယားဗုံးကြဲချခံခဲ့ရသည့်အတွက် လူသိများသည်။ ထိုအချိန်ကတည်းက ပြန်လည်တည်ဆောက်မှုများ ဆောင်ရွက်ခဲ့ကာ ခရိုင်သည် ဒေသ၏ အဓိကကျသည့် စက်မှု၊ ပညာရေးနှင့် ယဉ်ကျေးမှုနေရာ ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ==ပထဝီသွင်ပြင်== [[File:Map of Hiroshima Prefecture Ja.svg|thumb|right|ဟီရိုရှီးမားခရိုင်မြေပုံ<br />{{legend0|#D8E|Government Ordinance Designated City}} {{legend0|#EAB|City}} {{legend0|#ED9|Town}}]] [[File:Fukuyama-city photo.jpg|thumb|ဖုခုယမမြို့]] [[File:Onomichi city huukei.jpg|thumb|အိုနိုမိချိမြို့]] [[File:Saijyo-cho.jpg|thumb|ဟိဂရှိဟီရိုရှီးမားမြို့]] [[File:Mihara.jpg|thumb|မိဟရမြို့]] ဟီရိုရှီးမားခရိုင်သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၏ အလယ်တွင် တည်ရှိသည်။ ခရိုင်၏ အစိတ်အပိုင်းအများစုသည် တောင်တန်းများဖြစ်ပြီး ထိုတောင်တန်းများသည် [[ရှိမနဲခရိုင်]]အထိ တည်ရှိနေကြသည်။ မြစ်များသည် ကမ်းခြေအနီးရှိ လွင်ပြင်များကို စိုက်ပျိုးဖြစ်ထွန်းသည့် မြေများ ဖြစ်စေသည်။ ဟီရိုရှီးမားခရိုင်တွင် သေးငယ်သည့် ကျွန်းများစွာ တည်ရှိသည်။ ဟီရိုရှီးမားပင်လယ်အော်သည်လည်း ကုန်းတွင်းပင်လယ်အတွင်း တည်ရှိသည်။ ထို့အတွက်ကြောင့် ဟီရိုရှီးမားခရိုင်၏ ရာသီဥတုသည် အလွန်ပျော့ပြောင်းသည့် ရာသီဥတု ရှိသည်။ ၂၀၁၄ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ ၁ ရက်နေ့အချက်အလက်များအရ ခရိုင်ကုန်းမြေဧရိယာ၏ ၄ ရာခိုင်နှုန်း သဘာဝဥယျာဉ်များ ဖြစ်ကြသည်။ ဤပမာဏသည် ဂျပန်နိုင်ငံ အခြားခရိုင်စီရင်စုများနှင့် နှိုင်းယှဉ်ကြည့်ပါက အနည်းဆုံး ဖြစ်သည်။ ၎င်းဥယျာဉ်များတွင် ဆဲဆိုနိုင်းခိုင်းအမျိုးသားဥယျာဉ်၊ ဟိဘ - ဒိုးဂို - တိုင်းရှခုနှင့် နိရှိချူးဂိုခုဆန်းချိအမျိုးသားဥယျာဉ်၊ ခရိုင်အမျိုးသားဥယျာဉ် ၆ ခုတို့ ပါဝင်သည်။<ref>{{cite web |url=http://www.env.go.jp/en/nature/nps/park/doc/files/np_6.pdf |title=General overview of area figures for Natural Parks by prefecture |publisher=[[Ministry of the Environment (Japan)|Ministry of the Environment]] |date=1 April 2014 |access-date=22 February 2015}}</ref> {{Further|ခုနိခနဲမြစ်}} ==မြို့များ== {{See also|ဟီရိုရှီးမားခရိုင်ရှိ လူဦးရေအလိုက်မြို့များ}} ဟီရိုရှီးမားခရိုင်တွင် မြို့ ၁၄ ခု တည်ရှိသည်။ ၎င်းတို့မှာ - {| class="wikitable sortable" ! colspan="2" |အမည် ! rowspan="2" |ဧရိယာ (km²) ! rowspan="2" |လူဦးရေ ! rowspan="2" |မြေပုံ |- ![[ရိုမဂျိ]] ![[ခန်းဂျိ]] |- |[[File:Flag of Akitakata, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Akitakata, Hiroshima|Akitakata]] |安芸高田市 |538.17 |31,565 |[[File:Akitakata in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Etajima, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Etajima, Hiroshima|Etajima]] |江田島市 |100.97 |24,596 |[[File:Etajima in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Fuchu city, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Fuchū, Hiroshima|Fuchū]] |府中市 |195.71 |43,932 |[[File:Fuchu in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Fukuyama, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Fukuyama, Hiroshima|Fukuyama]] |福山市 |518.14 |468,812 |[[File:Fukuyama in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Hatsukaichi.svg|frameless|25x25px]] [[Hatsukaichi]] |廿日市市 |489.36 |117,106 |[[File:Hatsukaichi in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Higashihiroshima, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Higashihiroshima]] |東広島市 |635.32 |185,418 |[[File:Higashihiroshima in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Hiroshima, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Hiroshima]] (capital) |広島市 |906.68 |1,199,391 |[[File:Hiroshima in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Kure, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Kure, Hiroshima|Kure]] |呉市 |352.8 |228,030 |[[File:Kure in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Mihara, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Mihara, Hiroshima|Mihara]] |三原市 |471.03 |97,324 |[[File:Mihara in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Miyoshi, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Miyoshi, Hiroshima|Miyoshi]] |三次市 |778.19 |53,616 |[[File:Miyoshi in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Onomichi, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Onomichi]] |尾道市 |284.85 |141,811 |[[File:Onomichi in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Otake, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Ōtake, Hiroshima|Ōtake]] |大竹市 |78.57 |27,684 |[[File:Otake in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Shōbara, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Shōbara, Hiroshima|Shōbara]] |庄原市 |1,246.6 |35,870 |[[File:Shobara in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Takehara, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Takehara, Hiroshima|Takehara]] |竹原市 |118.3 |26,035 |[[File:Takehara in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |} ==မြို့ငယ်များ== ဟီရိုရှီးမားခရိုင်ရှိ ဒေသများတွင် အောက်ပါမြို့ငယ်များလည်း တည်ရှိသည်။ {| class="wikitable sortable" ! colspan="2" |အမည် ! rowspan="2" |ဧရိယာ (km²) ! rowspan="2" |လူဦးရေ ! rowspan="2" |ဒေသ ! rowspan="2" |အမျိုးအစား ! rowspan="2" |မြေပုံ |- ![[ရိုမဂျိ]] ![[ခန်းဂျိ]] |- |[[File:Flag of Akiōta, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Akiōta, Hiroshima|Akiōta]] |安芸太田町 |342.25 |6,585 |[[Yamagata District, Hiroshima|Yamagata District]] | rowspan="9" |Town |[[File:Akiota in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Fuchū Town, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Fuchū, Hiroshima (town)|Fuchū]] |府中町 |10.45 |52,056 |[[Aki District, Hiroshima|Aki District]] |[[File:Fuchu town in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Jinsekikogen, Hiroshima (Blue).svg|frameless|25x25px]] [[Jinsekikōgen, Hiroshima|Jinsekikōgen]] |神石高原町 |381.81 |9,427 |[[Jinseki District, Hiroshima|Jinseki District]] |[[File:Jinsekikogen in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Kaita, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Kaita, Hiroshima|Kaita]] |海田町 |13.81 |29,082 |[[Aki District, Hiroshima|Aki District]] |[[File:Kaita in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Kitashiroshima, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Kitahiroshima, Hiroshima|Kitahiroshima]] |北広島町 |645.86 |19,115 |[[Yamagata District, Hiroshima|Yamagata District]] |[[File:Kitahiroshima in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Kumano, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Kumano, Hiroshima|Kumano]] |熊野町 |33.62 |24,000 |[[Aki District, Hiroshima|Aki District]] |[[File:Kumano in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Osakikamijima, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Ōsakikamijima, Hiroshima|Ōsakikamijima]] |大崎上島町 |43.24 |7,801 |[[Toyota District, Hiroshima|Toyota District]] |[[File:Osakikamijima in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Saka, Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Saka, Hiroshima|Saka]] |坂町 |15.64 |13,265 |[[Aki District, Hiroshima|Aki District]] |[[File:Saka in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Sera Hiroshima.svg|frameless|25x25px]] [[Sera, Hiroshima|Sera]] |世羅町 |278.29 |19,213 |[[Sera District, Hiroshima|Sera District]] |[[File:Sera in Hiroshima Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |} ===ဒေသပေါင်းစပ်မှုများ=== {{main|ဟီရိုရှီးမားခရိုင်ရှိ ဒေသပေါင်းစပ်မှုများ}} ==စီးပွားရေး== {{historical populations|13=1890|14=1,319,507|15=1903|16=1,508,713|17=1913|18=1,691,699|19=1920|20=1,541,905|21=1925|22=1,617,680|23=1930|24=1,692,136|25=1935|26=1,804,916|27=1940|28=1,869,504|29=1945|30=1,885,471|31=1950|32=2,081,967|33=1955|34=2,149,044|35=1960|36=2,184,043|37=1965|38=2,281,146|39=1970|40=2,436,135|41=1975|42=2,646,324|43=1980|44=2,739,161|45=1985|46=2,819,200|47=1990|48=2,849,847|49=1995|50=2,881,748|51=2000|52=2,878,915|53=2005|54=2,876,642|55=2010|56=2,860,750|57=2015|58=2,844,963|percentages=pagr|footnote=source:<ref>[http://www.stat.go.jp/english/index.html Statistics Bureau of Japan]</ref>}} ဟီရိုရှီးမားခရိုင်၏ အဓိကစီးပွားရေးလုပ်ငန်းသည် မော်တော်ယာဉ်လုပ်ငန်းနှင့် ခရီးသွားလုပ်ငန်းတို့ ဖြစ်သည်။ ခရိုင်တွင် မော်တောယာဉ်ထုတ်လုပ်သည့် ကုမ္ပဏီဖြစ်သည့် Mazda ၏ ရုံးချုပ် တည်ရှိသည်။ ထို့အပြင် ကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်နေရာနှစ်ခုလည်း ရှိသည်။ ၎င်းတို့မှာ ဟီရိုရှီးမားငြိမ်းချမ်းရေးအမှတ်တရနေရာနှင့် အိဆွတ်ခုရှိမနတ်ကျောင်းတို့ ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web|url=https://www.pref.hiroshima.lg.jp/uploaded/attachment/271596.pdf|title=平成27年度広島県民経済計算結果について|website=広島県}}</ref> ၂၀၁၆ ခုနှစ်တွင် ခရိုင်၏ ထုတ်လုပ်မှုတန်ဖိုးသည် ယန်း ၁၀,၃၄၃ ဘီလီယံရှိခဲ့ပြီး ဤပမာဏသည် ဂျပန်နိုင်ငံတွင် ၁၀ ခုမြောက်အကြီးဆုံး ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web|url=https://www.pref.hiroshima.lg.jp/uploaded/attachment/265004.pdf|title=平成 28 年経済センサス|website=広島県}}</ref> ==ပညာရေး== ===တက္ကသိုလ်များ=== *[https://www.eikei.ac.jp/english/ Eikei University of Hiroshima] *[[Elisabeth University of Music]] *[[Fukuyama City University]] *[[Fukuyama Heisei University]] *[[Fukuyama University]] *[[Hijiyama University]] *[[Kure University|Hiroshima Bunka Gakuen University]] *[[Hiroshima Bunkyo Women's University]] *[[Hiroshima City University]] *[[Hiroshima Institute of Technology]] *[[Hiroshima Jogakuin University]] *[[Hiroshima Kokusai Gakuin University]] *[[Hiroshima Shudo University]] *[[Hiroshima University of Economics]] *[[Hiroshima University]] *[[Japan Coast Guard Academy]] *[[Onomichi City University]] *[[Prefectural University of Hiroshima]] *[[Yasuda Women's University]] ==ဘာသာရေး== {{Pie chart |thumb = right |caption = Religious denominations in the Hiroshima Prefecture (1996)<ref name="1996statistics">[http://www2.ttcn.ne.jp/honkawa/7770.html Religion in Japan by prefecture, 1996]. [[:File:Religion in Japan by prefecture, 1996 statistics.png|English language bar table.]]</ref> |label1 = Pure Land Buddhism |value1 = 35.3 |color1 = DarkOliveGreen |label2 = Zen Buddhism |value2 = 3.6 |color2 = OliveDrab |label3 = Tendai or Shingon Buddhism |value3 = 4.4 |color3 = YellowGreen |label4 = Soka Gakkai |value4 = 4.9 |color4 = Lime |label5 = Nichiren Buddhism |value5 = 3 |color5 = LimeGreen |label6 = Other Buddhist schools |value6 = 1 |color6 = GreenYellow |label7 = Christianity |value7 = 2 |color7 = DodgerBlue |label8 = Shinto sects |value8 = 2 |color8 = DeepPink |label9 = Folk Shinto or no religion |value9 = 44.8 |color9 = FireBrick }} ဂျပန်နိုင်ငံ၏ အခြားသောဒေသများကဲ့သို့ပင် ဟီရိုရှီးမားခရိုင်၏ လူဦးရေအများစုသည် ရှင်းတိုးဘာသာနှင့် ဗုဒ္ဓဘာသာကို ကိုးကွယ်ကြသည်။<ref name="1996statistics"/> ==ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေး== === ရထားလမ်း === *[[West Japan Railway Company|JR West]] **[[Fukuen Line]] **[[Geibi Line]] **[[Kabe Line]] **[[Kure Line]] **[[San'yō Main Line]] **[[San'yō Shinkansen]] *[[Ibara Railway Ibara Line|Ibara Railway]] === ဓာတ်ရထား === *[[Astram Line]] *[[Skyrail Service]] === Streetcars === [[File:Hiroden 5200 20190623.JPG|thumb|right|Hiroshima Tramway]] *[[Hiroshima Electric Railway]] === ကားလမ်းများ=== ====အဝေးပြေးလမ်း==== *[[Chūgoku Expressway]] *[[Hamada Expressway]] *[[Hiroshima Expressway (urban expressway)]] *[[Hiroshima Expressway (West Nippon Expressway Company)]] *[[Nishiseto Expressway|Shimanami Expressway]] *[[Onomichi Expressway]] *[[San'yō Expressway]] ====နိုင်ငံအဆင့် အဝေးပြေးလမ်း==== *[[Japan National Route 2|Route 2]] *[[Japan National Route 31|Route 31]] *[[Japan National Route 54|Route 54]] *[[Japan National Route 182|Route 182]] *[[Japan National Route 183|Route 183]] *[[Japan National Route 185|Route 185]] *Route 186 *Route 191 *Route 261 *Route 313 *Route 314 *Route 317 *Route 375 *Route 432 *Route 433 *Route 434 *Route 486 *Route 487 *Route 488 === ဆိပ်ကမ်း=== *Fukuyama Port - International Container hub port *Hiroshima Port - Ferry route to Miyajima, Edajima, Matsuyama, and [[Beppu]], and also International Container hub port *Kure Port - Ferry route to Edajima, [[Matsuyama]] *Mihara Port *Onomichi Port === လေဆိပ်များ=== *[[Hiroshima Airport]] ==ခရီးသွားလုပ်ငန်း== {{colbegin}} * [[Fukuyama Castle]] * [[Hiroshima Peace Memorial]] * [[Hiroshima Castle]] * [[Itsukushima Shrine]] * [[Jōdo-ji (Onomichi)|Jōdo-ji Temple]] * [[Kure Portopia Park]] * [[Mitaki Temple]] * [[Miyajima Public Aquarium]] * [[Momijidani Park]] * [[Mount Misen]] * [[Onomichi City Museum of Art]] * [[Senkō-ji (Onomichi)|Senkō-ji Temple]] * [[Shukkei-en]] {{colend}} <gallery mode="packed"> File:厳島神社と大鳥居.JPG|အိဆွတ်ခုရှိမနတ်ကျောင်းနှင့် တိုရိအိဂိတ် (ဟဆွတ်ခအိချိ) File:Genbaku Dome04-r.JPG|Hiroshima Peace Memorial (Hiroshima City) File:Kaisyaku-river.jpg|Taishaku Valley (Shobara) File:Shokei no michi 5.JPG|Road of longing (Shokei no michi) in Takehara on October File:Keep tower of Hiroshima Castle 20121122, 000.jpg|Hiroshima Castle File:Tomonoura08bs3200.jpg|Tomonoura (Fukuyama) </gallery> ==ထင်ရှားသည့် ပွဲတော်များ== * Onomichi Port Festival - held in April * Hiroshima Flower Festival - held from May 3 to 5 * Fukuyama Rose Festival - held in May * Enryuji Tokasan Festival - held in June * Gion Festival of Onomichi - held in July * Innoshima Water-naval Festival - held in August * Miyajima Under-water Firework Festival - held on August 14{{Citation needed|date=June 2011}} * Yassa Festival of Mihara - held in August * Saijo Sake Festival - held in October * Onomichi Becher Festival - held on November 3 * Hiroshima Ebisu Festival - held from November 18 to 20 ==ပြင်ပလင့်များ== {{Commons}} * [https://web.archive.org/web/20070204025716/http://www.pref.hiroshima.jp/index-e.html Official Hiroshima Prefecture homepage] * [https://web.archive.org/web/20041010010332/http://www.hirohurl.net/hiroshima.html Life in Hiroshima and other Japan-related Articles] * {{Deprecated archive|url=https://archive.today/20060521002520/http://www.asinah.org/weather/RJOA.html|title=Hiroshima Weather Forecast|sec=el}} * National Archives of Japan [https://web.archive.org/web/20090327005258/http://jpimg.digital.archives.go.jp/jpg_prg/jgmWeb?%25TmpFileDisp%25Env=jpeg2k_images%2Fezu%2Ffukenchizu%2F025_hiroshima_e.env ... Hiroshima map (1891)] * National Archives of Japan: [https://web.archive.org/web/20080309203119/http://jpimg.digital.archives.go.jp/kouseisai/category/emaki/itsukushima_e.html ''Itsukushima kakei,'' illustrated scroll describing Itsukushima, text by Kaibara Ekiken (circa 1720)] * [https://www.hiroshima-navi.or.jp/en/ hiroshima-navi] {{Hiroshima Prefecture}} {{Regions and administrative divisions of Japan}} {{Authority control}} {{coord|34|26|N|132|45|E|scale:500000|display=title}} ==ကိုးကား== {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ]] 7ajmnb5pw89hbbi3hk4pxolc1qyqnla 2 291225 1051681 1051546 2026-09-07T09:04:27Z CobaltEcho9 113523 1051681 wikitext text/x-wiki {{Infobox |ethnic group = လေးတူချင်း |native_name=လေးတူချင်း |native_name_language=လေးတူချင်းဘာသာစကား |total population= ၃၇၀၀၀ ဝန်းကျင် religions=ဗုဒ္ဓဘာသာ၊ ခရစ်ယာန်ဘာသာနှင့် မိရိုးဖလာ |regions=မြန်မာနိုင်ငံ • ရခိုင်ပြည်နယ် (မင်းပြားမြို့နယ်၊ မြောက်ဦးမြို့နယ်) • ချင်းပြည်နယ်တောင်ပိုင်း၊ ပလက်ဝမြို့နယ်၊ လေးမြို့ဒေသ |related_groups= ဟီယာတွီးချင်း၊ လိုင်းတူချင်း၊ စုမ်းတူချင်း၊ လောက်တူချင်း ဒိုင်ချင်း၊ ဥပူချင်း၊ နှင့် အရှိုချင်း}} = '''လေးတူချင်း''' = [[ဖိုင်:Letu Chin Men in the traditional Attires.jpg|thumb|လေးတူချင်းရိုးရာအကအတွက် ပြင်ဆင်နေကြစဉ်(၂၀၁၉)]] လေးတူချင်း (also Letu, Leitu, Laytu and Ledu) မျိုးနွယ်စုများသည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]] အနောက်ပိုင်း၊ အထူးသဖြင့် ရခိုင်ပြည်နယ်၊ မင်းပြားနှင့် မြောက်ဦးမြို့နယ်များနှင့် ချင်းပြည်နယ်တောင်ပိုင်း၊ ပလက်ဝမြို့နယ်၊ လေးမြို့ဒေသများတွင် မူလ အစဉ်အလာအရ နေထိုင်လာခဲ့သော [[ချင်းလူမျိုး|ချင်းလူမျိုးစုတစ်စု]] ဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့သည် တရုတ်–တိဗက် (Sino-Tibetan) ဘာသာစကားမိသားစု၏ တိဗက်–မြန်မာ (Tibeto-Burman) အကိုင်းအခက်တွင် ပါဝင်သော ချင်းလူမျိုးစုကြီး၏ လူမျိုး–ဘာသာစကား (ethnolinguistic) အသိုက်အဝန်းများထဲမှ တစ်စုဖြစ်သည်။ လေးတူချင်းကို မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း အတွဲ(၂) ၊ (ရန်ကုန်၊ စာပေဗိမာန်၊ ၁၉၅၅)၊ စာ ၃၉၅ တွင် [[ချင်းလူမျိုး| "လဲဒူ" ]] ဟူ၍ လည်းကောင်း၊ ၁၉၇၂ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာ ၉ ရက် ပြည်ထဲရေးနှင့်သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာနက ထုတ်ပြန်ကြေညာသော တိုင်းရင်းသားလူမျိုး ၁၄၄ မျိုးစာရင်းမူရင်းထဲတွင် အမှတ်စဉ်(၉၃)တွင် "လဲဒု" ဟူ၍လည်းကောင်း ဖော်ပြထားခဲ့သည်။ ဤသည်မှာ ကိုလိုနီခေတ်အင်္ဂလိပ်မှတ်တမ်းများကို မြန်မာဘာသာပြန်ဆိုရာတွင် မှားယွင်းခြင်းသည်ဖြစ်သည်။ လေးတူချင်းများသည် အစဉ်အလာအားဖြင့် ယနေ့ ရခိုင်ပြည်နယ်၊ ချင်းပြည်နယ် တောင်ပိုင်းနှင့် မြန်မာနိုင်ငံအနောက်ပိုင်း တောင်တန်းဒေသများ ပါဝင်သည့် အာရကန် (ရခိုင်) ရိုးမဒေသနှင့် နီးကပ်စွာ ဆက်စပ်နေကြသည်။ လေးတူချင်းအား အင်္ဂလိပ်ကိုလိုနီခေတ် သန်းခေါင်စာရင်းများထဲမှ တစ်ခုဖြစ်သော ၁၉၃၁ ခုနှစ်တွင် ကောက်ယူခဲ့သည့် Census of India, Vol-XI, Burma (Part 1)ထဲတွင်  C.40.Ledu ကုဒ်ဖြင့် ကောက်ယူခဲ့ကြောင်း မှတ်တမ်းတင်ထားပါသည်။ သို့သော် ၁၉၈၃ ခုနှစ် နောက်ပိုင်းမှ စပြီး လေးတူ(ချင်း)သည် “လေးမြို့(ချင်း)” ဧရိယာကုဒ်ထဲသို့‌ ရောက်ရှိသွားသည်။ ပြည်ထောင်စု သမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်အတွင်း နေထိုင်ကြသော မူရင်းဌာနေတိုင်းရင်းသား(၁၃၅)မျိုးထဲတွင် “[[မြန်မာတိုင်းရင်းသားမျိုးနွယ်များ|လေးမြို့(ချင်း)]]”မှာ အမှတ်စဉ်(၇၃)၊ ချင်း(၅၃)တွင် အမှတ်စဉ်(၄၀) ဖြစ်ပါသည်။ နိုင်ငံတော်မှ ၎င်းအတွက် ဧရိယာကို အခြေခံလျက် ချပေးထားသော ကုဒ်နံပါတ်မှာ ([https://www.networkmyanmar.org/ESW/Files/Census-Codes-2014.pdf ၄၄၁])ဖြစ်ကာ၊ သန်း‌ခေါင်စာရင်း ကောက်ခံသည့်အချိန်တိုင်း၌ ပလက်ဝမြို့နယ်၊ လေးမြို့ဒေသတွင် နေထိုင် ကြသည့် လေးတူ(ချင်း)၊ ဟီယာတွီး(ချင်း)၊ Vet(Yet)ချင်း၊ Haang(ချင်း)၊ Uppu(ချင်း) စကားပြောသော လူမှုအသိုင်းအဝိုင်းများအတွက် အသုံးပြုသည့် စုပေါင်းကုဒ် အမျိုးအစား ဖြစ်ပါသည်။ == အခြေချနေထိုင်မှု == ရခိုင်ပြည်ရှိ ချင်းလူမျိုးများနှင့် ပတ်သက်သော သမိုင်းသုတေသနများအရ ချင်းအသိုက်အဝန်းများသည် အလယ်ခေတ်ကာလအတွင်း ရခိုင်ဒေသအချို့တွင် အခြေချနေထိုင်နေပြီဖြစ်ကြောင်း တွေ့ရသည်။ ရခိုင်ရာဇဝင်မှတ်တမ်းအချို့၏ အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်များတွင် ၉ ရာစုနှင့် ၁၁ ရာစုအတွင်း ရခိုင်ရိုးမနှင့် အနီးအနားချိုင့်ဝှမ်းဒေသများ၌ နေထိုင်သော ချင်းလူမျိုးစုများကို ရည်ညွှန်းထားသည်ဟု ယူဆကြသည်။ ([https://www.scribd.com/document/687255346/%E1%80%99%E1%80%BC%E1%80%94-%E1%80%99%E1%80%AC-%E1%80%94%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%84-%E1%80%84%E1%80%B6%E1%80%9B%E1%80%B1%E1%80%B8%E1%80%9E%E1%80%99%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%84-%E1%80%B8-%E1%80%95%E1%80%91%E1%80%99%E1%80%90%E1%80%BD%E1%80%B2-%E1%80%A6%E1%80%B8%E1%80%9C%E1%80%B1%E1%80%B8%E1%80%99%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%84 ၁] ) နောက်ပိုင်း ရခိုင်ရာဇဝင်များတွင် လေးတူချင်းနှင့် ဆက်စပ်သည်ဟု သုတေသီအချို့က ယူဆသော “လေးတူ” သို့မဟုတ် ဆင်တူအမည်များကို တွေ့ရှိရသည်။ အချို့သော အစဉ်အလာမှတ်တမ်းများတွင် မြောက်ဦးခေတ်အတွင်း ရခိုင်နိုင်ငံ၏ အရှေ့ဘက်တောင်တန်းဒေသများ၌ “လေးထု၊ လေးထူး” ဟုခေါ်သော လူမျိုးစုများ နေထိုင်ခဲ့ကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။ ([https://www.scribd.com/document/349629612/%E1%80%9B%E1%80%81%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%84-%E1%80%9B%E1%80%AC%E1%80%87%E1%80%9D%E1%80%84-%E1%80%9E%E1%80%85-%E1%80%80-%E1%80%99-%E1%80%B8 ၂])  == လူမှုအဖွဲ့အစည်းနှင့် ယဉ်ကျေးမှု == အစဉ်အလာအရ လေးတူလူမှုအဖွဲ့အစည်းသည် ကျေးရွာအခြေပြု အသိုက်အဝန်းများနှင့် ဆွေမျိုးအခြေပြု ဆက်နွယ်မှုများပေါ်တွင် အခြေခံဖွဲ့စည်း ထားသည်။ ချင်းလူမျိုးစုအများစုကဲ့သို့ပင် တောင်ယာစိုက်ပျိုးရေးကို အဓိက လုပ်ကိုင်ခဲ့ကြပြီး ခိုင်မာသော လူမှုအဖွဲ့အစည်းဆိုင်ရာ စနစ်များကို ထိန်းသိမ်းထားခဲ့ ကြသည်။ လေးတူယဉ်ကျေးမှု၏ အစိတ်အပိုင်းများတွင်— ·               အစိုင်(၆)ခု ပါဝင်သော cluster ဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားခြင်း ·               မျိုးနွယ်စု (Clan) အခြေပြု လူမှုဖွဲ့စည်းပုံ ·               နှုတ်ဖြင့် လက်ဆင့်ကမ်း သမိုင်းနှင့် ရိုးရာပုံပြင်များ ·               ပါးရဲထိုးသည့်ဓလေ့များကျင့်သုံးခြင်း ·               ရိုးရာသီချင်းများနှင့် ဂီတအမွေအနှစ်များ ·               ရက်ကန်းနှင့် အထည်အလိပ်လုပ်ငန်း ·               လူထုအခမ်းအနားများနှင့် ပွဲတော်များ ·               ရိုးရာဓလေ့ထုံးတမ်းဥပဒေများ...တို့ ပါဝင်သည်။ == ကလေးကင်ပွန်းတပ် မင်္ဂလာပြုလုပ်ခြင်း == လေးတူချင်း လူမျိုးများသည် ကလေးမွေးပြီး သားယောကျ်ားလေးဖြစ်ပါက (၃)ရက် မြောက်နေ့မှာ လေး(မြှား)နဲ့ အတူ မြေကြီးအား ဆင်းနင်းစေကြသည်။ ဖခင်ဖြစ်သူက ကရင်/ခရင်ဝါးဖြင့် ပြုလုပ်ထားသော လေးမြှားစင်း (၆)ချောင်းဖြင့် အပင် (သို့) တစ်စုံတစ်ခုခုကို ပစ်ခတ်သည်။ ထို့နောက် မိဘများက အိမ်ပေါ်မှ ဆင်းပြီး ကလေးကို မြေကြီးအား နင်းခိုင်း လိုက်ကြရသည်။ ထို့ကြောင့် “လေးတူချင်းများသည် လေးနဲ့အတူ မွေးဖွားလာသော လူမျိုး ဖြစ်သည်” ဟူသည့် အကြောင်းပြချက်တစ်ခုကို လက်ရှိချိန်အထိ တချို့နေရာမှာ ကျင့်သုံး ကြသေးသည်။ မိန်းကလေး ဖြစ်ပါက ပလိုင်းနှင့် ယက်သေ့တို့ကို ပေးကိုင်စေပြီး မြေကြီးကို နင်းခိုင်းကြသည်။ ဤသည်ကို အိုးကိုမ်း(Ó Kóm) ဟု‌ ခေါ်ကြသည်။ ယခုတိုင်အောင် တချို့သော မိသားစုဝင်များအနေဖြင့် ကျင့်သုံးနေဆဲ ဖြစ်ပါသည်။ ထိုကဲ့သို့ လုပ်ဆောင်ခဲ့ခြင်း၏ အဓိက ရည်ရွယ်ချက်မှာ ယောက်ျား ကလေးဖြစ်ပါက ကြီးပြင်းလာသောအခါ ထက်မြတ်ပြီး အမျိုးဂုဏ်ယူရသည့် ယောကျ်ားကောင်း၊ ယောကျ်ားမြတ်ဖြစ်နိုင်စေရန်နှင့် မိန်းကလေး ဖြစ်ပါက မိန်းကလေး ပီသစေရန်နှင့် လူဝင်ဆံ့သော မိန်းကလေးကောင်းဖြစ်စေရန် ဖြစ်သည်။ လေးတူ ချင်းလူမျိုး များသည် တခြားသော ချင်းလူမျိုးများ ကဲ့သို့ပင် ယောကျ်ားဦးစီးစနစ်(male dominant society)ဖြစ်သည့်အတွက် မိမိတို့မျိုးရိုးအား ယောကျ်ားလေး ဘက်မှသာ သတ်မှတ်သကဲ့သို့၊ ယောက်ျားကလေးကို ပိုဦးစားပေးသည်ဟု ဆိုရမည်ဖြစ်သည်။ ၎င်းမြှား (၃-၆) ချက်ပစ်ခတ် သည့်အချိန်တွင် ပစ်မှတ်အား ပစ်တိုင်းထိပါက လာမည့် သူ့အသက်တာ၌ လုပ်ငန်းများ ဆောင်ရွက်ရာတွင် အထူးချွှန်ဆုံးဖြစ်မည်၊ အများစုထိမှန်ပါက ထူးချွှန်မည်၊ အနည်းဆုံးသာ ထိမှန်ပါက သာမန်အဆင့်သာ ရှိနိုင်သည်ဟုလည်း ယူဆကြပုံရသည်။ ဤသို့ဖြင့် နောင်တွင် လေးတူချင်းဟူ၍ အမည်သွင်သွားကြခြင်း ဖြစ်မည်ဟု မှတ်ယူရပါသည်။ [[ဖိုင်:A Letu Chin Woman with A Tattoo Face.png|thumb|ပါးရဲထိုးထားသည့် ‌လေးတူချင်းအမျိုးသမီးတစ်ဦး]] == လေးတူချင်းပါးရဲထိုးခြင်းဓလေ့ == လေးတူချင်းလူမျိုးများသည် “ပါးမဲချင်း” အုပ်စုဝင်များလည်း ဖြစ်ကြသည်။ လေးတူချင်း လူမျိုးများသည် တောင်ပိုင်းချင်းအုပ်စုဖြစ်သည်နှင့်အညီ၊ ပါးရဲထိုးခြင်းကို Mháwi Sún Ne[[https://www.dylangoldby.com/product/hmae-sun-nae-ti-cengkhu-nu-hardcover/ 1]] လို့ ခေါ်ပါသည်။ “မျက်နှာကို ထိုးထား” သည်ဟု ဆိုလိုသည်။ မိန်းကလေး အသက်အရွယ် အားဖြင့် ၁၂ မှ ၁၅ နှစ်တို့အကြား၊ လက်မထပ်မီး ပါးမဲ (သို့) ပါးရဲထိုးထားကြသည်ဟု အင်္ဂလိပ်မှတ်တမ်းအရ[<nowiki/>[[iarchive:in.gov.ignca.31115|2]]] သိရပါသည်။ သံချောင်းဒေသတွင် မိန်းကလေး အသက် ၁၂ မှ ၁၃ ခုနှစ်များအတွင်း ထိုးနှံကြသည်ဟု သိရပါသည်။ '''မင်းပြားချင်းတောင်တန်းအုပ်ချုပ်ရေး''' မှတ်တမ်းတွင် အသက် ၁၁ မှ ၁၅ နှစ်အတွင်း[[https://letu.ethnosites.com/en/history-identity-culture-lifestyle/articles/letu-history/historical-documents-on-letu-chin 3]] ဟု ဆိုထားသည်။ ခေတ်သစ်ကာလတွင် Jens Parkitny က အထူး‌လေ့လာထားသည်ကို ‌Jens Uwe Parkitny: Marked for Life: Myanmar’s Chin Women and their Facial Tattoos စာအုပ်ထဲတွင် တွေ့ရှိရသည်။ [[https://us.amazon.com/Jens-Uwe-Parkitny-Myanmars-Tattoos/dp/3735603556 3]] ---- == ရိုးရာဝတ်စုံများ == လေးတူချင်း ယောကျ်ားသင်တိုင်းအား Khrangim ဟု ခေါ်ပြီး၊ မိန်းကလေး သင်တိုင်းအား Khrawnghën ဟို ခေါ်သည်။ ဤဝတ်စုံများအား ရှေ့ခေတ်ကာလ များတွင် အထူးနတ်ရိုးရာပွဲများမှသာ ဝတ်ဆင်ကြသည်။ ၎င်းတို့ကို ရိုးရာချည်ထည်များဖြင့် ကိုယ်တိုင်ရက်လုပ်ကြသည်။ ပင်လယ်ခရုအခွံ၊ ကြွေထည်ဖြင့် ပြုလုပ်သော ကြယ်သီးများနှင့် ပုတီးအနီရောင်အလုံးများစွာ တင်ဆင်ရက်လုပ်ထားသည်။ အ‌ရောင်မှာ အနီရင့်‌ရောင်ဖြစ်သည်။ [[https://letu.ethnosites.com/en/history-identity-culture-lifestyle/articles/letu-history/cultures-traditions 4]] == ဘာသာစကားအုပ်စုနှင့် မျိုးနွယ်စုခွဲခြားမှု == လေးတူချင်းများသည် ချင်းလူမျိုး–ဘာသာစကားမိသားစု (Chin ethnolinguistic family) တွင် ပါဝင်ပြီး ယေဘုယျအားဖြင့် တောင်ပိုင်းချင်း (Southern Chin) မျိုးနွယ်စုအဖြစ် သတ်မှတ်ခံရသည်။ ဘာသာဗေဒအရ လေးတူဘာသာစကားသည် တရုတ်–တိဗက် ဘာသာစကားမိသားစုအောက်ရှိ [[ကူကီး-ချင်းနွယ် ဘာသာစကားများ|ကူကီး–ချင်း (Kuki-Chin)]] အကိုင်းအခက်နှင့် ဆက်စပ်သည်ဟု ယူဆကြသည်။ သုတေသနအများအပြားတွင် လေးတူချင်းများကို [[ဆုမ်းတူဘာသာစကား|စုမ်းတူ]]၊ လောက်တူနှင့် ချင်းပုံ လူမျိုးများနှင့်အတူ တောင်ပိုင်းချင်း သို့မဟုတ် [[ရှိုဘာသာစကား|ချိုး]] နှင့် [[အရှိုချင်းလူမျိုး|အရှို]]ချင်းတို့အကြားတွင် ရှိသော [https://brill.com/display/book/edcoll/9789004350519/B9789004350519-s012.xml?language=en&srsltid=AfmBOorRunYPrVIWId4bxJoqjQ0-Ieu4OvtNdVJRVlPjR8YERMbMuvli Hyow] အုပ်စု အဖြစ် ဖော်ပြကြသည်။ ထိုအုပ်စုများသည် မိမိတို့၏ သီးခြားလူမျိုးရေးလက္ခဏာများကို ထိန်းသိမ်းထားကြသော်လည်း ဘာသာစကား၊ ယဉ်ကျေးမှုနှင့် သမိုင်းဆိုင်ရာ ဆက်နွယ်မှုများစွာ ရှိကြသည်။ ဘာသာဗေဒနှင့် လူမျိုးဗေဒဆိုင်ရာ လေ့လာမှုများတွင် ၎င်းတို့ကို Cho–Hyow–Asho အုပ်စု သို့မဟုတ် တောင်ပိုင်းချင်း (Southeastern Chin)အုပ်စုအတွင်း ပါဝင်သည့် မျိုးနွယ်စုများအဖြစ် ဆွေးနွေးဖော်ပြလေ့ရှိသည်။ === '''အက္ခရာနှင့်''' '''သရ၊ သရတွဲများပြဇယား''' === လေးတူ(ချင်း)စာပေအက္ခရာ(Letu Alphabets) {| class="wikitable" | valign="top" | A a | valign="top" | AW aw | valign="top" | B b | valign="top" | C c | valign="top" | D d | valign="top" | E e |- | valign="top" | Ë ë | valign="top" | G g | valign="top" | H h | valign="top" | I i | valign="top" | J j | valign="top" | K k |- | valign="top" | L l | valign="top" | M m | valign="top" | N n | valign="top" | O o | valign="top" | P p | valign="top" | Q q |- | valign="top" | R r | valign="top" | S s | valign="top" | T t | valign="top" | U u | valign="top" | V v | valign="top" | X x |- | valign="top" | | valign="top" | | valign="top" | Y y | valign="top" | Z z | valign="top" | | valign="top" | |} သရ(၁၁) လုံး {| class="wikitable" | valign="top" |A | valign="top" |Aw | valign="top" |E | valign="top" |Ei | valign="top" |Ë | valign="top" |I |- | valign="top" |O | valign="top" |U | valign="top" |X | valign="top" |J | valign="top" |Ä | valign="top" | |} သရတွဲ (၁၆)လုံး {| class="wikitable" | valign="top" |Ai | valign="top" |Awi | valign="top" |Au | valign="top" |Awu | valign="top" |Eu |- | valign="top" |Ëu | valign="top" |Iu | valign="top" |Oi | valign="top" |Uaw | valign="top" |Ui |- | valign="top" |Uj | valign="top" |Xi | valign="top" |Xu | valign="top" |Ji | valign="top" |Ju |- | valign="top" | | valign="top" | | valign="top" |Äi | valign="top" | | valign="top" | |} မြန်မာအသံအခြေပြုအက္ခရာများ (Burmese Script-Based) {| class="wikitable" | valign="top" | K က | valign="top" | Kh ခ | valign="top" | Ng င | valign="top" | C စ | valign="top" | S ဆ |- | valign="top" | Ny ည | valign="top" | T တ/သ | valign="top" | Th ထ | valign="top" | D ဒ/ဓ | valign="top" | N န |- | valign="top" |P ပ | valign="top" |Ph ဖ | valign="top" |B ဘ | valign="top" |M မ | valign="top" |Y ရ/ယ |- | valign="top" |R ရ | valign="top" |L လ | valign="top" |V ဝ | valign="top" |H ဟ | valign="top" | |} == ကိုးကားချက်များ == * Cecil Champain Lowis — ''T[[wikisource:The_Tribes_of_Burma|he Tribes of Burma]]'' * C. M. Enriquez — ''Races of Burma'' * Census of India (1921, 1931) * Kenneth VanBik — ''Proto Kuki-Chin'' * David Peterson — ''On Kuki-Chin Subgrouping'' * Muhammad Zakaria — ''[https://dr.ntu.edu.sg/entities/publication/cbbc5688-738f-4376-a025-8201c99728ac A Grammar of Hyow]'' * Tha Tun Pru — ''The Minbya Chin Hills of the Akyab District'' <references responsive="1"></references> lypj6v01ilrs3obgrmakmrxcusb4mlw 1051684 1051681 2026-09-07T09:12:41Z CobaltEcho9 113523 1051684 wikitext text/x-wiki {Infobox ethnic group | group = လေးတူချင်းမျိုးနွယ်စု<br>(Letu Chin) | regions = [[မြန်မာနိုင်ငံ]]<br>• [[ရခိုင်ပြည်နယ်]] (မင်းပြားမြို့နယ်နှင့် မြောက်ဦးမြို့နယ်)<br>• [[ချင်းပြည်နယ်တောင်ပိုင်း၊]] [[ပလက်ဝမြို့နယ်၊ လေးမြို့ဒေသ]] | languages = [[ချင်းဘာသာစကား|လေးတူချင်းဘာသာစကား]]၊ [[တိဗက်-မြန်မာဘာသာစကား]] | religions = [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]]၊ [[ခရစ်ယာန်ဘာသာ]]၊ [[နတ်ကိုးကွယ်မှု]] = '''လေးတူချင်း''' = [[ဖိုင်:Letu Chin Men in the traditional Attires.jpg|thumb|လေးတူချင်းရိုးရာအကအတွက် ပြင်ဆင်နေကြစဉ်(၂၀၁၉)]] လေးတူချင်း (အင်္ဂလိပ်: ''Asho Chin'') Letu, Leitu, Laytu and Ledu) မျိုးနွယ်စုများသည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]] အနောက်ပိုင်း၊ အထူးသဖြင့် ရခိုင်ပြည်နယ်၊ မင်းပြားနှင့် မြောက်ဦးမြို့နယ်များနှင့် ချင်းပြည်နယ်တောင်ပိုင်း၊ ပလက်ဝမြို့နယ်၊ လေးမြို့ဒေသများတွင် မူလ အစဉ်အလာအရ နေထိုင်လာခဲ့သော [[ချင်းလူမျိုး|ချင်းလူမျိုးစုတစ်စု]] ဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့သည် တရုတ်–တိဗက် (Sino-Tibetan) ဘာသာစကားမိသားစု၏ တိဗက်–မြန်မာ (Tibeto-Burman) အကိုင်းအခက်တွင် ပါဝင်သော ချင်းလူမျိုးစုကြီး၏ လူမျိုး–ဘာသာစကား (ethnolinguistic) အသိုက်အဝန်းများထဲမှ တစ်စုဖြစ်သည်။ လေးတူချင်းကို မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း အတွဲ(၂) ၊ (ရန်ကုန်၊ စာပေဗိမာန်၊ ၁၉၅၅)၊ စာ ၃၉၅ တွင် [[ချင်းလူမျိုး| "လဲဒူ" ]] ဟူ၍ လည်းကောင်း၊ ၁၉၇၂ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာ ၉ ရက် ပြည်ထဲရေးနှင့်သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာနက ထုတ်ပြန်ကြေညာသော တိုင်းရင်းသားလူမျိုး ၁၄၄ မျိုးစာရင်းမူရင်းထဲတွင် အမှတ်စဉ်(၉၃)တွင် "လဲဒု" ဟူ၍လည်းကောင်း ဖော်ပြထားခဲ့သည်။ ဤသည်မှာ ကိုလိုနီခေတ်အင်္ဂလိပ်မှတ်တမ်းများကို မြန်မာဘာသာပြန်ဆိုရာတွင် မှားယွင်းခြင်းသည်ဖြစ်သည်။ လေးတူချင်းများသည် အစဉ်အလာအားဖြင့် ယနေ့ ရခိုင်ပြည်နယ်၊ ချင်းပြည်နယ် တောင်ပိုင်းနှင့် မြန်မာနိုင်ငံအနောက်ပိုင်း တောင်တန်းဒေသများ ပါဝင်သည့် အာရကန် (ရခိုင်) ရိုးမဒေသနှင့် နီးကပ်စွာ ဆက်စပ်နေကြသည်။ လေးတူချင်းအား အင်္ဂလိပ်ကိုလိုနီခေတ် သန်းခေါင်စာရင်းများထဲမှ တစ်ခုဖြစ်သော ၁၉၃၁ ခုနှစ်တွင် ကောက်ယူခဲ့သည့် Census of India, Vol-XI, Burma (Part 1)ထဲတွင်  C.40.Ledu ကုဒ်ဖြင့် ကောက်ယူခဲ့ကြောင်း မှတ်တမ်းတင်ထားပါသည်။ သို့သော် ၁၉၈၃ ခုနှစ် နောက်ပိုင်းမှ စပြီး လေးတူ(ချင်း)သည် “လေးမြို့(ချင်း)” ဧရိယာကုဒ်ထဲသို့‌ ရောက်ရှိသွားသည်။ ပြည်ထောင်စု သမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်အတွင်း နေထိုင်ကြသော မူရင်းဌာနေတိုင်းရင်းသား(၁၃၅)မျိုးထဲတွင် “[[မြန်မာတိုင်းရင်းသားမျိုးနွယ်များ|လေးမြို့(ချင်း)]]”မှာ အမှတ်စဉ်(၇၃)၊ ချင်း(၅၃)တွင် အမှတ်စဉ်(၄၀) ဖြစ်ပါသည်။ နိုင်ငံတော်မှ ၎င်းအတွက် ဧရိယာကို အခြေခံလျက် ချပေးထားသော ကုဒ်နံပါတ်မှာ ([https://www.networkmyanmar.org/ESW/Files/Census-Codes-2014.pdf ၄၄၁])ဖြစ်ကာ၊ သန်း‌ခေါင်စာရင်း ကောက်ခံသည့်အချိန်တိုင်း၌ ပလက်ဝမြို့နယ်၊ လေးမြို့ဒေသတွင် နေထိုင် ကြသည့် လေးတူ(ချင်း)၊ ဟီယာတွီး(ချင်း)၊ Vet(Yet)ချင်း၊ Haang(ချင်း)၊ Uppu(ချင်း) စကားပြောသော လူမှုအသိုင်းအဝိုင်းများအတွက် အသုံးပြုသည့် စုပေါင်းကုဒ် အမျိုးအစား ဖြစ်ပါသည်။ == အခြေချနေထိုင်မှု == ရခိုင်ပြည်ရှိ ချင်းလူမျိုးများနှင့် ပတ်သက်သော သမိုင်းသုတေသနများအရ ချင်းအသိုက်အဝန်းများသည် အလယ်ခေတ်ကာလအတွင်း ရခိုင်ဒေသအချို့တွင် အခြေချနေထိုင်နေပြီဖြစ်ကြောင်း တွေ့ရသည်။ ရခိုင်ရာဇဝင်မှတ်တမ်းအချို့၏ အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်များတွင် ၉ ရာစုနှင့် ၁၁ ရာစုအတွင်း ရခိုင်ရိုးမနှင့် အနီးအနားချိုင့်ဝှမ်းဒေသများ၌ နေထိုင်သော ချင်းလူမျိုးစုများကို ရည်ညွှန်းထားသည်ဟု ယူဆကြသည်။ ([https://www.scribd.com/document/687255346/%E1%80%99%E1%80%BC%E1%80%94-%E1%80%99%E1%80%AC-%E1%80%94%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%84-%E1%80%84%E1%80%B6%E1%80%9B%E1%80%B1%E1%80%B8%E1%80%9E%E1%80%99%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%84-%E1%80%B8-%E1%80%95%E1%80%91%E1%80%99%E1%80%90%E1%80%BD%E1%80%B2-%E1%80%A6%E1%80%B8%E1%80%9C%E1%80%B1%E1%80%B8%E1%80%99%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%84 ၁] ) နောက်ပိုင်း ရခိုင်ရာဇဝင်များတွင် လေးတူချင်းနှင့် ဆက်စပ်သည်ဟု သုတေသီအချို့က ယူဆသော “လေးတူ” သို့မဟုတ် ဆင်တူအမည်များကို တွေ့ရှိရသည်။ အချို့သော အစဉ်အလာမှတ်တမ်းများတွင် မြောက်ဦးခေတ်အတွင်း ရခိုင်နိုင်ငံ၏ အရှေ့ဘက်တောင်တန်းဒေသများ၌ “လေးထု၊ လေးထူး” ဟုခေါ်သော လူမျိုးစုများ နေထိုင်ခဲ့ကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။ ([https://www.scribd.com/document/349629612/%E1%80%9B%E1%80%81%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%84-%E1%80%9B%E1%80%AC%E1%80%87%E1%80%9D%E1%80%84-%E1%80%9E%E1%80%85-%E1%80%80-%E1%80%99-%E1%80%B8 ၂])  == လူမှုအဖွဲ့အစည်းနှင့် ယဉ်ကျေးမှု == အစဉ်အလာအရ လေးတူလူမှုအဖွဲ့အစည်းသည် ကျေးရွာအခြေပြု အသိုက်အဝန်းများနှင့် ဆွေမျိုးအခြေပြု ဆက်နွယ်မှုများပေါ်တွင် အခြေခံဖွဲ့စည်း ထားသည်။ ချင်းလူမျိုးစုအများစုကဲ့သို့ပင် တောင်ယာစိုက်ပျိုးရေးကို အဓိက လုပ်ကိုင်ခဲ့ကြပြီး ခိုင်မာသော လူမှုအဖွဲ့အစည်းဆိုင်ရာ စနစ်များကို ထိန်းသိမ်းထားခဲ့ ကြသည်။ လေးတူယဉ်ကျေးမှု၏ အစိတ်အပိုင်းများတွင်— ·               အစိုင်(၆)ခု ပါဝင်သော cluster ဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားခြင်း ·               မျိုးနွယ်စု (Clan) အခြေပြု လူမှုဖွဲ့စည်းပုံ ·               နှုတ်ဖြင့် လက်ဆင့်ကမ်း သမိုင်းနှင့် ရိုးရာပုံပြင်များ ·               ပါးရဲထိုးသည့်ဓလေ့များကျင့်သုံးခြင်း ·               ရိုးရာသီချင်းများနှင့် ဂီတအမွေအနှစ်များ ·               ရက်ကန်းနှင့် အထည်အလိပ်လုပ်ငန်း ·               လူထုအခမ်းအနားများနှင့် ပွဲတော်များ ·               ရိုးရာဓလေ့ထုံးတမ်းဥပဒေများ...တို့ ပါဝင်သည်။ == ကလေးကင်ပွန်းတပ် မင်္ဂလာပြုလုပ်ခြင်း == လေးတူချင်း လူမျိုးများသည် ကလေးမွေးပြီး သားယောကျ်ားလေးဖြစ်ပါက (၃)ရက် မြောက်နေ့မှာ လေး(မြှား)နဲ့ အတူ မြေကြီးအား ဆင်းနင်းစေကြသည်။ ဖခင်ဖြစ်သူက ကရင်/ခရင်ဝါးဖြင့် ပြုလုပ်ထားသော လေးမြှားစင်း (၆)ချောင်းဖြင့် အပင် (သို့) တစ်စုံတစ်ခုခုကို ပစ်ခတ်သည်။ ထို့နောက် မိဘများက အိမ်ပေါ်မှ ဆင်းပြီး ကလေးကို မြေကြီးအား နင်းခိုင်း လိုက်ကြရသည်။ ထို့ကြောင့် “လေးတူချင်းများသည် လေးနဲ့အတူ မွေးဖွားလာသော လူမျိုး ဖြစ်သည်” ဟူသည့် အကြောင်းပြချက်တစ်ခုကို လက်ရှိချိန်အထိ တချို့နေရာမှာ ကျင့်သုံး ကြသေးသည်။ မိန်းကလေး ဖြစ်ပါက ပလိုင်းနှင့် ယက်သေ့တို့ကို ပေးကိုင်စေပြီး မြေကြီးကို နင်းခိုင်းကြသည်။ ဤသည်ကို အိုးကိုမ်း(Ó Kóm) ဟု‌ ခေါ်ကြသည်။ ယခုတိုင်အောင် တချို့သော မိသားစုဝင်များအနေဖြင့် ကျင့်သုံးနေဆဲ ဖြစ်ပါသည်။ ထိုကဲ့သို့ လုပ်ဆောင်ခဲ့ခြင်း၏ အဓိက ရည်ရွယ်ချက်မှာ ယောက်ျား ကလေးဖြစ်ပါက ကြီးပြင်းလာသောအခါ ထက်မြတ်ပြီး အမျိုးဂုဏ်ယူရသည့် ယောကျ်ားကောင်း၊ ယောကျ်ားမြတ်ဖြစ်နိုင်စေရန်နှင့် မိန်းကလေး ဖြစ်ပါက မိန်းကလေး ပီသစေရန်နှင့် လူဝင်ဆံ့သော မိန်းကလေးကောင်းဖြစ်စေရန် ဖြစ်သည်။ လေးတူ ချင်းလူမျိုး များသည် တခြားသော ချင်းလူမျိုးများ ကဲ့သို့ပင် ယောကျ်ားဦးစီးစနစ်(male dominant society)ဖြစ်သည့်အတွက် မိမိတို့မျိုးရိုးအား ယောကျ်ားလေး ဘက်မှသာ သတ်မှတ်သကဲ့သို့၊ ယောက်ျားကလေးကို ပိုဦးစားပေးသည်ဟု ဆိုရမည်ဖြစ်သည်။ ၎င်းမြှား (၃-၆) ချက်ပစ်ခတ် သည့်အချိန်တွင် ပစ်မှတ်အား ပစ်တိုင်းထိပါက လာမည့် သူ့အသက်တာ၌ လုပ်ငန်းများ ဆောင်ရွက်ရာတွင် အထူးချွှန်ဆုံးဖြစ်မည်၊ အများစုထိမှန်ပါက ထူးချွှန်မည်၊ အနည်းဆုံးသာ ထိမှန်ပါက သာမန်အဆင့်သာ ရှိနိုင်သည်ဟုလည်း ယူဆကြပုံရသည်။ ဤသို့ဖြင့် နောင်တွင် လေးတူချင်းဟူ၍ အမည်သွင်သွားကြခြင်း ဖြစ်မည်ဟု မှတ်ယူရပါသည်။ [[ဖိုင်:A Letu Chin Woman with A Tattoo Face.png|thumb|ပါးရဲထိုးထားသည့် ‌လေးတူချင်းအမျိုးသမီးတစ်ဦး]] == လေးတူချင်းပါးရဲထိုးခြင်းဓလေ့ == လေးတူချင်းလူမျိုးများသည် “ပါးမဲချင်း” အုပ်စုဝင်များလည်း ဖြစ်ကြသည်။ လေးတူချင်း လူမျိုးများသည် တောင်ပိုင်းချင်းအုပ်စုဖြစ်သည်နှင့်အညီ၊ ပါးရဲထိုးခြင်းကို Mháwi Sún Ne[[https://www.dylangoldby.com/product/hmae-sun-nae-ti-cengkhu-nu-hardcover/ 1]] လို့ ခေါ်ပါသည်။ “မျက်နှာကို ထိုးထား” သည်ဟု ဆိုလိုသည်။ မိန်းကလေး အသက်အရွယ် အားဖြင့် ၁၂ မှ ၁၅ နှစ်တို့အကြား၊ လက်မထပ်မီး ပါးမဲ (သို့) ပါးရဲထိုးထားကြသည်ဟု အင်္ဂလိပ်မှတ်တမ်းအရ[<nowiki/>[[iarchive:in.gov.ignca.31115|2]]] သိရပါသည်။ သံချောင်းဒေသတွင် မိန်းကလေး အသက် ၁၂ မှ ၁၃ ခုနှစ်များအတွင်း ထိုးနှံကြသည်ဟု သိရပါသည်။ '''မင်းပြားချင်းတောင်တန်းအုပ်ချုပ်ရေး''' မှတ်တမ်းတွင် အသက် ၁၁ မှ ၁၅ နှစ်အတွင်း[[https://letu.ethnosites.com/en/history-identity-culture-lifestyle/articles/letu-history/historical-documents-on-letu-chin 3]] ဟု ဆိုထားသည်။ ခေတ်သစ်ကာလတွင် Jens Parkitny က အထူး‌လေ့လာထားသည်ကို ‌Jens Uwe Parkitny: Marked for Life: Myanmar’s Chin Women and their Facial Tattoos စာအုပ်ထဲတွင် တွေ့ရှိရသည်။ [[https://us.amazon.com/Jens-Uwe-Parkitny-Myanmars-Tattoos/dp/3735603556 3]] ---- == ရိုးရာဝတ်စုံများ == လေးတူချင်း ယောကျ်ားသင်တိုင်းအား Khrangim ဟု ခေါ်ပြီး၊ မိန်းကလေး သင်တိုင်းအား Khrawnghën ဟို ခေါ်သည်။ ဤဝတ်စုံများအား ရှေ့ခေတ်ကာလ များတွင် အထူးနတ်ရိုးရာပွဲများမှသာ ဝတ်ဆင်ကြသည်။ ၎င်းတို့ကို ရိုးရာချည်ထည်များဖြင့် ကိုယ်တိုင်ရက်လုပ်ကြသည်။ ပင်လယ်ခရုအခွံ၊ ကြွေထည်ဖြင့် ပြုလုပ်သော ကြယ်သီးများနှင့် ပုတီးအနီရောင်အလုံးများစွာ တင်ဆင်ရက်လုပ်ထားသည်။ အ‌ရောင်မှာ အနီရင့်‌ရောင်ဖြစ်သည်။ [[https://letu.ethnosites.com/en/history-identity-culture-lifestyle/articles/letu-history/cultures-traditions 4]] == ဘာသာစကားအုပ်စုနှင့် မျိုးနွယ်စုခွဲခြားမှု == လေးတူချင်းများသည် ချင်းလူမျိုး–ဘာသာစကားမိသားစု (Chin ethnolinguistic family) တွင် ပါဝင်ပြီး ယေဘုယျအားဖြင့် တောင်ပိုင်းချင်း (Southern Chin) မျိုးနွယ်စုအဖြစ် သတ်မှတ်ခံရသည်။ ဘာသာဗေဒအရ လေးတူဘာသာစကားသည် တရုတ်–တိဗက် ဘာသာစကားမိသားစုအောက်ရှိ [[ကူကီး-ချင်းနွယ် ဘာသာစကားများ|ကူကီး–ချင်း (Kuki-Chin)]] အကိုင်းအခက်နှင့် ဆက်စပ်သည်ဟု ယူဆကြသည်။ သုတေသနအများအပြားတွင် လေးတူချင်းများကို [[ဆုမ်းတူဘာသာစကား|စုမ်းတူ]]၊ လောက်တူနှင့် ချင်းပုံ လူမျိုးများနှင့်အတူ တောင်ပိုင်းချင်း သို့မဟုတ် [[ရှိုဘာသာစကား|ချိုး]] နှင့် [[အရှိုချင်းလူမျိုး|အရှို]]ချင်းတို့အကြားတွင် ရှိသော [https://brill.com/display/book/edcoll/9789004350519/B9789004350519-s012.xml?language=en&srsltid=AfmBOorRunYPrVIWId4bxJoqjQ0-Ieu4OvtNdVJRVlPjR8YERMbMuvli Hyow] အုပ်စု အဖြစ် ဖော်ပြကြသည်။ ထိုအုပ်စုများသည် မိမိတို့၏ သီးခြားလူမျိုးရေးလက္ခဏာများကို ထိန်းသိမ်းထားကြသော်လည်း ဘာသာစကား၊ ယဉ်ကျေးမှုနှင့် သမိုင်းဆိုင်ရာ ဆက်နွယ်မှုများစွာ ရှိကြသည်။ ဘာသာဗေဒနှင့် လူမျိုးဗေဒဆိုင်ရာ လေ့လာမှုများတွင် ၎င်းတို့ကို Cho–Hyow–Asho အုပ်စု သို့မဟုတ် တောင်ပိုင်းချင်း (Southeastern Chin)အုပ်စုအတွင်း ပါဝင်သည့် မျိုးနွယ်စုများအဖြစ် ဆွေးနွေးဖော်ပြလေ့ရှိသည်။ === '''အက္ခရာနှင့်''' '''သရ၊ သရတွဲများပြဇယား''' === လေးတူ(ချင်း)စာပေအက္ခရာ(Letu Alphabets) {| class="wikitable" | valign="top" | A a | valign="top" | AW aw | valign="top" | B b | valign="top" | C c | valign="top" | D d | valign="top" | E e |- | valign="top" | Ë ë | valign="top" | G g | valign="top" | H h | valign="top" | I i | valign="top" | J j | valign="top" | K k |- | valign="top" | L l | valign="top" | M m | valign="top" | N n | valign="top" | O o | valign="top" | P p | valign="top" | Q q |- | valign="top" | R r | valign="top" | S s | valign="top" | T t | valign="top" | U u | valign="top" | V v | valign="top" | X x |- | valign="top" | | valign="top" | | valign="top" | Y y | valign="top" | Z z | valign="top" | | valign="top" | |} သရ(၁၁) လုံး {| class="wikitable" | valign="top" |A | valign="top" |Aw | valign="top" |E | valign="top" |Ei | valign="top" |Ë | valign="top" |I |- | valign="top" |O | valign="top" |U | valign="top" |X | valign="top" |J | valign="top" |Ä | valign="top" | |} သရတွဲ (၁၆)လုံး {| class="wikitable" | valign="top" |Ai | valign="top" |Awi | valign="top" |Au | valign="top" |Awu | valign="top" |Eu |- | valign="top" |Ëu | valign="top" |Iu | valign="top" |Oi | valign="top" |Uaw | valign="top" |Ui |- | valign="top" |Uj | valign="top" |Xi | valign="top" |Xu | valign="top" |Ji | valign="top" |Ju |- | valign="top" | | valign="top" | | valign="top" |Äi | valign="top" | | valign="top" | |} မြန်မာအသံအခြေပြုအက္ခရာများ (Burmese Script-Based) {| class="wikitable" | valign="top" | K က | valign="top" | Kh ခ | valign="top" | Ng င | valign="top" | C စ | valign="top" | S ဆ |- | valign="top" | Ny ည | valign="top" | T တ/သ | valign="top" | Th ထ | valign="top" | D ဒ/ဓ | valign="top" | N န |- | valign="top" |P ပ | valign="top" |Ph ဖ | valign="top" |B ဘ | valign="top" |M မ | valign="top" |Y ရ/ယ |- | valign="top" |R ရ | valign="top" |L လ | valign="top" |V ဝ | valign="top" |H ဟ | valign="top" | |} == ကိုးကားချက်များ == * Cecil Champain Lowis — ''T[[wikisource:The_Tribes_of_Burma|he Tribes of Burma]]'' * C. M. Enriquez — ''Races of Burma'' * Census of India (1921, 1931) * Kenneth VanBik — ''Proto Kuki-Chin'' * David Peterson — ''On Kuki-Chin Subgrouping'' * Muhammad Zakaria — ''[https://dr.ntu.edu.sg/entities/publication/cbbc5688-738f-4376-a025-8201c99728ac A Grammar of Hyow]'' * Tha Tun Pru — ''The Minbya Chin Hills of the Akyab District'' <references responsive="1"></references> jvxiyktdesgyfetooxtgbtr6jsvd3mq 1051685 1051684 2026-09-07T09:13:38Z CobaltEcho9 113523 1051685 wikitext text/x-wiki {Infobox ethnic group | group = လေးတူချင်းမျိုးနွယ်စု<br>(Letu Chin) | regions = [[မြန်မာနိုင်ငံ]]<br>• [[ရခိုင်ပြည်နယ်]] (မင်းပြားမြို့နယ်နှင့် မြောက်ဦးမြို့နယ်)<br>• [[ချင်းပြည်နယ်တောင်ပိုင်း၊]] [[ပလက်ဝမြို့နယ်၊ လေးမြို့ဒေသ]] | languages = [[ချင်းဘာသာစကား|လေးတူချင်းဘာသာစကား]]၊ [[တိဗက်-မြန်မာဘာသာစကား]] | religions = [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]]၊ [[ခရစ်ယာန်ဘာသာ]]၊ [[နတ်ကိုးကွယ်မှု]] = '''လေးတူချင်း''' = [[ဖိုင်:Letu Chin Men in the traditional Attires.jpg|thumb|လေးတူချင်းရိုးရာအကအတွက် ပြင်ဆင်နေကြစဉ်(၂၀၁၉)]] လေးတူချင်း (အင်္ဂလိပ်: ''Asho Chin'') Letu, Leitu, Laytu and Ledu) မျိုးနွယ်စုများသည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]] အနောက်ပိုင်း၊ အထူးသဖြင့် ရခိုင်ပြည်နယ်၊ မင်းပြားနှင့် မြောက်ဦးမြို့နယ်များနှင့် ချင်းပြည်နယ်တောင်ပိုင်း၊ ပလက်ဝမြို့နယ်၊ လေးမြို့ဒေသများတွင် မူလ အစဉ်အလာအရ နေထိုင်လာခဲ့သော [[ချင်းလူမျိုး|ချင်းလူမျိုးစုတစ်စု]] ဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့သည် တရုတ်–တိဗက် (Sino-Tibetan) ဘာသာစကားမိသားစု၏ တိဗက်–မြန်မာ (Tibeto-Burman) အကိုင်းအခက်တွင် ပါဝင်သော ချင်းလူမျိုးစုကြီး၏ လူမျိုး–ဘာသာစကား (ethnolinguistic) အသိုက်အဝန်းများထဲမှ တစ်စုဖြစ်သည်။ လေးတူချင်းကို မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း အတွဲ(၂) ၊ (ရန်ကုန်၊ စာပေဗိမာန်၊ ၁၉၅၅)၊ စာ ၃၉၅ တွင် [[ချင်းလူမျိုး| "လဲဒူ" ]] ဟူ၍ လည်းကောင်း၊ ၁၉၇၂ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာ ၉ ရက် ပြည်ထဲရေးနှင့်သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာနက ထုတ်ပြန်ကြေညာသော တိုင်းရင်းသားလူမျိုး ၁၄၄ မျိုးစာရင်းမူရင်းထဲတွင် အမှတ်စဉ်(၉၃)တွင် "လဲဒု" ဟူ၍လည်းကောင်း ဖော်ပြထားခဲ့သည်။ ဤသည်မှာ ကိုလိုနီခေတ်အင်္ဂလိပ်မှတ်တမ်းများကို မြန်မာဘာသာပြန်ဆိုရာတွင် မှားယွင်းခြင်းသည်ဖြစ်သည်။ လေးတူချင်းများသည် အစဉ်အလာအားဖြင့် ယနေ့ ရခိုင်ပြည်နယ်၊ ချင်းပြည်နယ် တောင်ပိုင်းနှင့် မြန်မာနိုင်ငံအနောက်ပိုင်း တောင်တန်းဒေသများ ပါဝင်သည့် အာရကန် (ရခိုင်) ရိုးမဒေသနှင့် နီးကပ်စွာ ဆက်စပ်နေကြသည်။ လေးတူချင်းအား အင်္ဂလိပ်ကိုလိုနီခေတ် သန်းခေါင်စာရင်းများထဲမှ တစ်ခုဖြစ်သော ၁၉၃၁ ခုနှစ်တွင် ကောက်ယူခဲ့သည့် Census of India, Vol-XI, Burma (Part 1)ထဲတွင်  C.40.Ledu ကုဒ်ဖြင့် ကောက်ယူခဲ့ကြောင်း မှတ်တမ်းတင်ထားပါသည်။ သို့သော် ၁၉၈၃ ခုနှစ် နောက်ပိုင်းမှ စပြီး လေးတူ(ချင်း)သည် “လေးမြို့(ချင်း)” ဧရိယာကုဒ်ထဲသို့‌ ရောက်ရှိသွားသည်။ ပြည်ထောင်စု သမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်အတွင်း နေထိုင်ကြသော မူရင်းဌာနေတိုင်းရင်းသား(၁၃၅)မျိုးထဲတွင် “[[မြန်မာတိုင်းရင်းသားမျိုးနွယ်များ|လေးမြို့(ချင်း)]]”မှာ အမှတ်စဉ်(၇၃)၊ ချင်း(၅၃)တွင် အမှတ်စဉ်(၄၀) ဖြစ်ပါသည်။ နိုင်ငံတော်မှ ၎င်းအတွက် ဧရိယာကို အခြေခံလျက် ချပေးထားသော ကုဒ်နံပါတ်မှာ ([https://www.networkmyanmar.org/ESW/Files/Census-Codes-2014.pdf ၄၄၁])ဖြစ်ကာ၊ သန်း‌ခေါင်စာရင်း ကောက်ခံသည့်အချိန်တိုင်း၌ ပလက်ဝမြို့နယ်၊ လေးမြို့ဒေသတွင် နေထိုင် ကြသည့် လေးတူ(ချင်း)၊ ဟီယာတွီး(ချင်း)၊ Vet(Yet)ချင်း၊ Haang(ချင်း)၊ Uppu(ချင်း) စကားပြောသော လူမှုအသိုင်းအဝိုင်းများအတွက် အသုံးပြုသည့် စုပေါင်းကုဒ် အမျိုးအစား ဖြစ်ပါသည်။ == အခြေချနေထိုင်မှု == ရခိုင်ပြည်ရှိ ချင်းလူမျိုးများနှင့် ပတ်သက်သော သမိုင်းသုတေသနများအရ ချင်းအသိုက်အဝန်းများသည် အလယ်ခေတ်ကာလအတွင်း ရခိုင်ဒေသအချို့တွင် အခြေချနေထိုင်နေပြီဖြစ်ကြောင်း တွေ့ရသည်။ ရခိုင်ရာဇဝင်မှတ်တမ်းအချို့၏ အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်များတွင် ၉ ရာစုနှင့် ၁၁ ရာစုအတွင်း ရခိုင်ရိုးမနှင့် အနီးအနားချိုင့်ဝှမ်းဒေသများ၌ နေထိုင်သော ချင်းလူမျိုးစုများကို ရည်ညွှန်းထားသည်ဟု ယူဆကြသည်။ ([https://www.scribd.com/document/687255346/%E1%80%99%E1%80%BC%E1%80%94-%E1%80%99%E1%80%AC-%E1%80%94%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%84-%E1%80%84%E1%80%B6%E1%80%9B%E1%80%B1%E1%80%B8%E1%80%9E%E1%80%99%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%84-%E1%80%B8-%E1%80%95%E1%80%91%E1%80%99%E1%80%90%E1%80%BD%E1%80%B2-%E1%80%A6%E1%80%B8%E1%80%9C%E1%80%B1%E1%80%B8%E1%80%99%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%84 ၁] ) နောက်ပိုင်း ရခိုင်ရာဇဝင်များတွင် လေးတူချင်းနှင့် ဆက်စပ်သည်ဟု သုတေသီအချို့က ယူဆသော “လေးတူ” သို့မဟုတ် ဆင်တူအမည်များကို တွေ့ရှိရသည်။ အချို့သော အစဉ်အလာမှတ်တမ်းများတွင် မြောက်ဦးခေတ်အတွင်း ရခိုင်နိုင်ငံ၏ အရှေ့ဘက်တောင်တန်းဒေသများ၌ “လေးထု၊ လေးထူး” ဟုခေါ်သော လူမျိုးစုများ နေထိုင်ခဲ့ကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။ ([https://www.scribd.com/document/349629612/%E1%80%9B%E1%80%81%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%84-%E1%80%9B%E1%80%AC%E1%80%87%E1%80%9D%E1%80%84-%E1%80%9E%E1%80%85-%E1%80%80-%E1%80%99-%E1%80%B8 ၂])  == လူမှုအဖွဲ့အစည်းနှင့် ယဉ်ကျေးမှု == အစဉ်အလာအရ လေးတူလူမှုအဖွဲ့အစည်းသည် ကျေးရွာအခြေပြု အသိုက်အဝန်းများနှင့် ဆွေမျိုးအခြေပြု ဆက်နွယ်မှုများပေါ်တွင် အခြေခံဖွဲ့စည်း ထားသည်။ ချင်းလူမျိုးစုအများစုကဲ့သို့ပင် တောင်ယာစိုက်ပျိုးရေးကို အဓိက လုပ်ကိုင်ခဲ့ကြပြီး ခိုင်မာသော လူမှုအဖွဲ့အစည်းဆိုင်ရာ စနစ်များကို ထိန်းသိမ်းထားခဲ့ ကြသည်။ လေးတူယဉ်ကျေးမှု၏ အစိတ်အပိုင်းများတွင်— ·               အစိုင်(၆)ခု ပါဝင်သော cluster ဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားခြင်း ·               မျိုးနွယ်စု (Clan) အခြေပြု လူမှုဖွဲ့စည်းပုံ ·               နှုတ်ဖြင့် လက်ဆင့်ကမ်း သမိုင်းနှင့် ရိုးရာပုံပြင်များ ·               ပါးရဲထိုးသည့်ဓလေ့များကျင့်သုံးခြင်း ·               ရိုးရာသီချင်းများနှင့် ဂီတအမွေအနှစ်များ ·               ရက်ကန်းနှင့် အထည်အလိပ်လုပ်ငန်း ·               လူထုအခမ်းအနားများနှင့် ပွဲတော်များ ·               ရိုးရာဓလေ့ထုံးတမ်းဥပဒေများ...တို့ ပါဝင်သည်။ == ကလေးကင်ပွန်းတပ် မင်္ဂလာပြုလုပ်ခြင်း == လေးတူချင်း လူမျိုးများသည် ကလေးမွေးပြီး သားယောကျ်ားလေးဖြစ်ပါက (၃)ရက် မြောက်နေ့မှာ လေး(မြှား)နဲ့ အတူ မြေကြီးအား ဆင်းနင်းစေကြသည်။ ဖခင်ဖြစ်သူက ကရင်/ခရင်ဝါးဖြင့် ပြုလုပ်ထားသော လေးမြှားစင်း (၆)ချောင်းဖြင့် အပင် (သို့) တစ်စုံတစ်ခုခုကို ပစ်ခတ်သည်။ ထို့နောက် မိဘများက အိမ်ပေါ်မှ ဆင်းပြီး ကလေးကို မြေကြီးအား နင်းခိုင်း လိုက်ကြရသည်။ ထို့ကြောင့် “လေးတူချင်းများသည် လေးနဲ့အတူ မွေးဖွားလာသော လူမျိုး ဖြစ်သည်” ဟူသည့် အကြောင်းပြချက်တစ်ခုကို လက်ရှိချိန်အထိ တချို့နေရာမှာ ကျင့်သုံး ကြသေးသည်။ မိန်းကလေး ဖြစ်ပါက ပလိုင်းနှင့် ယက်သေ့တို့ကို ပေးကိုင်စေပြီး မြေကြီးကို နင်းခိုင်းကြသည်။ ဤသည်ကို အိုးကိုမ်း(Ó Kóm) ဟု‌ ခေါ်ကြသည်။ ယခုတိုင်အောင် တချို့သော မိသားစုဝင်များအနေဖြင့် ကျင့်သုံးနေဆဲ ဖြစ်ပါသည်။ ထိုကဲ့သို့ လုပ်ဆောင်ခဲ့ခြင်း၏ အဓိက ရည်ရွယ်ချက်မှာ ယောက်ျား ကလေးဖြစ်ပါက ကြီးပြင်းလာသောအခါ ထက်မြတ်ပြီး အမျိုးဂုဏ်ယူရသည့် ယောကျ်ားကောင်း၊ ယောကျ်ားမြတ်ဖြစ်နိုင်စေရန်နှင့် မိန်းကလေး ဖြစ်ပါက မိန်းကလေး ပီသစေရန်နှင့် လူဝင်ဆံ့သော မိန်းကလေးကောင်းဖြစ်စေရန် ဖြစ်သည်။ လေးတူ ချင်းလူမျိုး များသည် တခြားသော ချင်းလူမျိုးများ ကဲ့သို့ပင် ယောကျ်ားဦးစီးစနစ်(male dominant society)ဖြစ်သည့်အတွက် မိမိတို့မျိုးရိုးအား ယောကျ်ားလေး ဘက်မှသာ သတ်မှတ်သကဲ့သို့၊ ယောက်ျားကလေးကို ပိုဦးစားပေးသည်ဟု ဆိုရမည်ဖြစ်သည်။ ၎င်းမြှား (၃-၆) ချက်ပစ်ခတ် သည့်အချိန်တွင် ပစ်မှတ်အား ပစ်တိုင်းထိပါက လာမည့် သူ့အသက်တာ၌ လုပ်ငန်းများ ဆောင်ရွက်ရာတွင် အထူးချွှန်ဆုံးဖြစ်မည်၊ အများစုထိမှန်ပါက ထူးချွှန်မည်၊ အနည်းဆုံးသာ ထိမှန်ပါက သာမန်အဆင့်သာ ရှိနိုင်သည်ဟုလည်း ယူဆကြပုံရသည်။ ဤသို့ဖြင့် နောင်တွင် လေးတူချင်းဟူ၍ အမည်သွင်သွားကြခြင်း ဖြစ်မည်ဟု မှတ်ယူရပါသည်။ [[ဖိုင်:A Letu Chin Woman with A Tattoo Face.png|thumb|ပါးရဲထိုးထားသည့် ‌လေးတူချင်းအမျိုးသမီးတစ်ဦး]] == လေးတူချင်းပါးရဲထိုးခြင်းဓလေ့ == လေးတူချင်းလူမျိုးများသည် “ပါးမဲချင်း” အုပ်စုဝင်များလည်း ဖြစ်ကြသည်။ လေးတူချင်း လူမျိုးများသည် တောင်ပိုင်းချင်းအုပ်စုဖြစ်သည်နှင့်အညီ၊ ပါးရဲထိုးခြင်းကို Mháwi Sún Ne[[https://www.dylangoldby.com/product/hmae-sun-nae-ti-cengkhu-nu-hardcover/ 1]] လို့ ခေါ်ပါသည်။ “မျက်နှာကို ထိုးထား” သည်ဟု ဆိုလိုသည်။ မိန်းကလေး အသက်အရွယ် အားဖြင့် ၁၂ မှ ၁၅ နှစ်တို့အကြား၊ လက်မထပ်မီး ပါးမဲ (သို့) ပါးရဲထိုးထားကြသည်ဟု အင်္ဂလိပ်မှတ်တမ်းအရ[<nowiki/>[[iarchive:in.gov.ignca.31115|2]]] သိရပါသည်။ သံချောင်းဒေသတွင် မိန်းကလေး အသက် ၁၂ မှ ၁၃ ခုနှစ်များအတွင်း ထိုးနှံကြသည်ဟု သိရပါသည်။ '''မင်းပြားချင်းတောင်တန်းအုပ်ချုပ်ရေး''' မှတ်တမ်းတွင် အသက် ၁၁ မှ ၁၅ နှစ်အတွင်း[[https://letu.ethnosites.com/en/history-identity-culture-lifestyle/articles/letu-history/historical-documents-on-letu-chin 3]] ဟု ဆိုထားသည်။ ခေတ်သစ်ကာလတွင် Jens Parkitny က အထူး‌လေ့လာထားသည်ကို ‌Jens Uwe Parkitny: Marked for Life: Myanmar’s Chin Women and their Facial Tattoos စာအုပ်ထဲတွင် တွေ့ရှိရသည်။ [[https://us.amazon.com/Jens-Uwe-Parkitny-Myanmars-Tattoos/dp/3735603556 3]] ---- == ရိုးရာဝတ်စုံများ == လေးတူချင်း ယောကျ်ားသင်တိုင်းအား Khrangim ဟု ခေါ်ပြီး၊ မိန်းကလေး သင်တိုင်းအား Khrawnghën ဟို ခေါ်သည်။ ဤဝတ်စုံများအား ရှေ့ခေတ်ကာလ များတွင် အထူးနတ်ရိုးရာပွဲများမှသာ ဝတ်ဆင်ကြသည်။ ၎င်းတို့ကို ရိုးရာချည်ထည်များဖြင့် ကိုယ်တိုင်ရက်လုပ်ကြသည်။ ပင်လယ်ခရုအခွံ၊ ကြွေထည်ဖြင့် ပြုလုပ်သော ကြယ်သီးများနှင့် ပုတီးအနီရောင်အလုံးများစွာ တင်ဆင်ရက်လုပ်ထားသည်။ အ‌ရောင်မှာ အနီရင့်‌ရောင်ဖြစ်သည်။ [[https://letu.ethnosites.com/en/history-identity-culture-lifestyle/articles/letu-history/cultures-traditions 4]] == ဘာသာစကားအုပ်စုနှင့် မျိုးနွယ်စုခွဲခြားမှု == လေးတူချင်းများသည် ချင်းလူမျိုး–ဘာသာစကားမိသားစု (Chin ethnolinguistic family) တွင် ပါဝင်ပြီး ယေဘုယျအားဖြင့် တောင်ပိုင်းချင်း (Southern Chin) မျိုးနွယ်စုအဖြစ် သတ်မှတ်ခံရသည်။ ဘာသာဗေဒအရ လေးတူဘာသာစကားသည် တရုတ်–တိဗက် ဘာသာစကားမိသားစုအောက်ရှိ [[ကူကီး-ချင်းနွယ် ဘာသာစကားများ|ကူကီး–ချင်း (Kuki-Chin)]] အကိုင်းအခက်နှင့် ဆက်စပ်သည်ဟု ယူဆကြသည်။ သုတေသနအများအပြားတွင် လေးတူချင်းများကို [[ဆုမ်းတူဘာသာစကား|စုမ်းတူ]]၊ လောက်တူနှင့် ချင်းပုံ လူမျိုးများနှင့်အတူ တောင်ပိုင်းချင်း သို့မဟုတ် [[ရှိုဘာသာစကား|ချိုး]] နှင့် [[အရှိုချင်းလူမျိုး|အရှို]]ချင်းတို့အကြားတွင် ရှိသော [https://brill.com/display/book/edcoll/9789004350519/B9789004350519-s012.xml?language=en&srsltid=AfmBOorRunYPrVIWId4bxJoqjQ0-Ieu4OvtNdVJRVlPjR8YERMbMuvli Hyow] အုပ်စု အဖြစ် ဖော်ပြကြသည်။ ထိုအုပ်စုများသည် မိမိတို့၏ သီးခြားလူမျိုးရေးလက္ခဏာများကို ထိန်းသိမ်းထားကြသော်လည်း ဘာသာစကား၊ ယဉ်ကျေးမှုနှင့် သမိုင်းဆိုင်ရာ ဆက်နွယ်မှုများစွာ ရှိကြသည်။ ဘာသာဗေဒနှင့် လူမျိုးဗေဒဆိုင်ရာ လေ့လာမှုများတွင် ၎င်းတို့ကို Cho–Hyow–Asho အုပ်စု သို့မဟုတ် တောင်ပိုင်းချင်း (Southeastern Chin)အုပ်စုအတွင်း ပါဝင်သည့် မျိုးနွယ်စုများအဖြစ် ဆွေးနွေးဖော်ပြလေ့ရှိသည်။ === '''အက္ခရာနှင့်''' '''သရ၊ သရတွဲများပြဇယား''' === လေးတူ(ချင်း)စာပေအက္ခရာ(Letu Alphabets) {| class="wikitable" | valign="top" | A a | valign="top" | AW aw | valign="top" | B b | valign="top" | C c | valign="top" | D d | valign="top" | E e |- | valign="top" | Ë ë | valign="top" | G g | valign="top" | H h | valign="top" | I i | valign="top" | J j | valign="top" | K k |- | valign="top" | L l | valign="top" | M m | valign="top" | N n | valign="top" | O o | valign="top" | P p | valign="top" | Q q |- | valign="top" | R r | valign="top" | S s | valign="top" | T t | valign="top" | U u | valign="top" | V v | valign="top" | X x |- | valign="top" | | valign="top" | | valign="top" | Y y | valign="top" | Z z | valign="top" | | valign="top" | |} သရ(၁၁) လုံး {| class="wikitable" | valign="top" |A | valign="top" |Aw | valign="top" |E | valign="top" |Ei | valign="top" |Ë | valign="top" |I |- | valign="top" |O | valign="top" |U | valign="top" |X | valign="top" |J | valign="top" |Ä | valign="top" | |} သရတွဲ (၁၆)လုံး {| class="wikitable" | valign="top" |Ai | valign="top" |Awi | valign="top" |Au | valign="top" |Awu | valign="top" |Eu |- | valign="top" |Ëu | valign="top" |Iu | valign="top" |Oi | valign="top" |Uaw | valign="top" |Ui |- | valign="top" |Uj | valign="top" |Xi | valign="top" |Xu | valign="top" |Ji | valign="top" |Ju |- | valign="top" | | valign="top" | | valign="top" |Äi | valign="top" | | valign="top" | |} မြန်မာအသံအခြေပြုအက္ခရာများ (Burmese Script-Based) {| class="wikitable" | valign="top" | K က | valign="top" | Kh ခ | valign="top" | Ng င | valign="top" | C စ | valign="top" | S ဆ |- | valign="top" | Ny ည | valign="top" | T တ/သ | valign="top" | Th ထ | valign="top" | D ဒ/ဓ | valign="top" | N န |- | valign="top" |P ပ | valign="top" |Ph ဖ | valign="top" |B ဘ | valign="top" |M မ | valign="top" |Y ရ/ယ |- | valign="top" |R ရ | valign="top" |L လ | valign="top" |V ဝ | valign="top" |H ဟ | valign="top" | |} == ကိုးကားချက်များ == * Cecil Champain Lowis — ''T[[wikisource:The_Tribes_of_Burma|he Tribes of Burma]]'' * C. M. Enriquez — ''Races of Burma'' * Census of India (1921, 1931) * Kenneth VanBik — ''Proto Kuki-Chin'' * David Peterson — ''On Kuki-Chin Subgrouping'' * Muhammad Zakaria — ''[https://dr.ntu.edu.sg/entities/publication/cbbc5688-738f-4376-a025-8201c99728ac A Grammar of Hyow]'' * Tha Tun Pru — ''The Minbya Chin Hills of the Akyab District'' <references responsive="1"></references> cx8v47z7x5kssqs1iazsgc48ihdke8a 1051686 1051685 2026-09-07T09:14:26Z CobaltEcho9 113523 1051686 wikitext text/x-wiki {Infobox ethnic group | group = လေးတူချင်းမျိုးနွယ်စု<br>(Letu Chin) | regions = [[မြန်မာနိုင်ငံ]]<br>• [[ရခိုင်ပြည်နယ်]] (မင်းပြားမြို့နယ်နှင့် မြောက်ဦးမြို့နယ်) [[ချင်းပြည်နယ်တောင်ပိုင်း၊]] [[ပလက်ဝမြို့နယ်၊ လေးမြို့ဒေသ]] | languages = [[ချင်းဘာသာစကား|လေးတူချင်းဘာသာစကား]]၊ [[တိဗက်-မြန်မာဘာသာစကား]] | religions = [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]]၊ [[ခရစ်ယာန်ဘာသာ]]၊ [[နတ်ကိုးကွယ်မှု]] = '''လေးတူချင်း''' = [[ဖိုင်:Letu Chin Men in the traditional Attires.jpg|thumb|လေးတူချင်းရိုးရာအကအတွက် ပြင်ဆင်နေကြစဉ်(၂၀၁၉)]] လေးတူချင်း (အင်္ဂလိပ်: ''Asho Chin'') Letu, Leitu, Laytu and Ledu) မျိုးနွယ်စုများသည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]] အနောက်ပိုင်း၊ အထူးသဖြင့် ရခိုင်ပြည်နယ်၊ မင်းပြားနှင့် မြောက်ဦးမြို့နယ်များနှင့် ချင်းပြည်နယ်တောင်ပိုင်း၊ ပလက်ဝမြို့နယ်၊ လေးမြို့ဒေသများတွင် မူလ အစဉ်အလာအရ နေထိုင်လာခဲ့သော [[ချင်းလူမျိုး|ချင်းလူမျိုးစုတစ်စု]] ဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့သည် တရုတ်–တိဗက် (Sino-Tibetan) ဘာသာစကားမိသားစု၏ တိဗက်–မြန်မာ (Tibeto-Burman) အကိုင်းအခက်တွင် ပါဝင်သော ချင်းလူမျိုးစုကြီး၏ လူမျိုး–ဘာသာစကား (ethnolinguistic) အသိုက်အဝန်းများထဲမှ တစ်စုဖြစ်သည်။ လေးတူချင်းကို မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း အတွဲ(၂) ၊ (ရန်ကုန်၊ စာပေဗိမာန်၊ ၁၉၅၅)၊ စာ ၃၉၅ တွင် [[ချင်းလူမျိုး| "လဲဒူ" ]] ဟူ၍ လည်းကောင်း၊ ၁၉၇၂ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာ ၉ ရက် ပြည်ထဲရေးနှင့်သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာနက ထုတ်ပြန်ကြေညာသော တိုင်းရင်းသားလူမျိုး ၁၄၄ မျိုးစာရင်းမူရင်းထဲတွင် အမှတ်စဉ်(၉၃)တွင် "လဲဒု" ဟူ၍လည်းကောင်း ဖော်ပြထားခဲ့သည်။ ဤသည်မှာ ကိုလိုနီခေတ်အင်္ဂလိပ်မှတ်တမ်းများကို မြန်မာဘာသာပြန်ဆိုရာတွင် မှားယွင်းခြင်းသည်ဖြစ်သည်။ လေးတူချင်းများသည် အစဉ်အလာအားဖြင့် ယနေ့ ရခိုင်ပြည်နယ်၊ ချင်းပြည်နယ် တောင်ပိုင်းနှင့် မြန်မာနိုင်ငံအနောက်ပိုင်း တောင်တန်းဒေသများ ပါဝင်သည့် အာရကန် (ရခိုင်) ရိုးမဒေသနှင့် နီးကပ်စွာ ဆက်စပ်နေကြသည်။ လေးတူချင်းအား အင်္ဂလိပ်ကိုလိုနီခေတ် သန်းခေါင်စာရင်းများထဲမှ တစ်ခုဖြစ်သော ၁၉၃၁ ခုနှစ်တွင် ကောက်ယူခဲ့သည့် Census of India, Vol-XI, Burma (Part 1)ထဲတွင်  C.40.Ledu ကုဒ်ဖြင့် ကောက်ယူခဲ့ကြောင်း မှတ်တမ်းတင်ထားပါသည်။ သို့သော် ၁၉၈၃ ခုနှစ် နောက်ပိုင်းမှ စပြီး လေးတူ(ချင်း)သည် “လေးမြို့(ချင်း)” ဧရိယာကုဒ်ထဲသို့‌ ရောက်ရှိသွားသည်။ ပြည်ထောင်စု သမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်အတွင်း နေထိုင်ကြသော မူရင်းဌာနေတိုင်းရင်းသား(၁၃၅)မျိုးထဲတွင် “[[မြန်မာတိုင်းရင်းသားမျိုးနွယ်များ|လေးမြို့(ချင်း)]]”မှာ အမှတ်စဉ်(၇၃)၊ ချင်း(၅၃)တွင် အမှတ်စဉ်(၄၀) ဖြစ်ပါသည်။ နိုင်ငံတော်မှ ၎င်းအတွက် ဧရိယာကို အခြေခံလျက် ချပေးထားသော ကုဒ်နံပါတ်မှာ ([https://www.networkmyanmar.org/ESW/Files/Census-Codes-2014.pdf ၄၄၁])ဖြစ်ကာ၊ သန်း‌ခေါင်စာရင်း ကောက်ခံသည့်အချိန်တိုင်း၌ ပလက်ဝမြို့နယ်၊ လေးမြို့ဒေသတွင် နေထိုင် ကြသည့် လေးတူ(ချင်း)၊ ဟီယာတွီး(ချင်း)၊ Vet(Yet)ချင်း၊ Haang(ချင်း)၊ Uppu(ချင်း) စကားပြောသော လူမှုအသိုင်းအဝိုင်းများအတွက် အသုံးပြုသည့် စုပေါင်းကုဒ် အမျိုးအစား ဖြစ်ပါသည်။ == အခြေချနေထိုင်မှု == ရခိုင်ပြည်ရှိ ချင်းလူမျိုးများနှင့် ပတ်သက်သော သမိုင်းသုတေသနများအရ ချင်းအသိုက်အဝန်းများသည် အလယ်ခေတ်ကာလအတွင်း ရခိုင်ဒေသအချို့တွင် အခြေချနေထိုင်နေပြီဖြစ်ကြောင်း တွေ့ရသည်။ ရခိုင်ရာဇဝင်မှတ်တမ်းအချို့၏ အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်များတွင် ၉ ရာစုနှင့် ၁၁ ရာစုအတွင်း ရခိုင်ရိုးမနှင့် အနီးအနားချိုင့်ဝှမ်းဒေသများ၌ နေထိုင်သော ချင်းလူမျိုးစုများကို ရည်ညွှန်းထားသည်ဟု ယူဆကြသည်။ ([https://www.scribd.com/document/687255346/%E1%80%99%E1%80%BC%E1%80%94-%E1%80%99%E1%80%AC-%E1%80%94%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%84-%E1%80%84%E1%80%B6%E1%80%9B%E1%80%B1%E1%80%B8%E1%80%9E%E1%80%99%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%84-%E1%80%B8-%E1%80%95%E1%80%91%E1%80%99%E1%80%90%E1%80%BD%E1%80%B2-%E1%80%A6%E1%80%B8%E1%80%9C%E1%80%B1%E1%80%B8%E1%80%99%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%84 ၁] ) နောက်ပိုင်း ရခိုင်ရာဇဝင်များတွင် လေးတူချင်းနှင့် ဆက်စပ်သည်ဟု သုတေသီအချို့က ယူဆသော “လေးတူ” သို့မဟုတ် ဆင်တူအမည်များကို တွေ့ရှိရသည်။ အချို့သော အစဉ်အလာမှတ်တမ်းများတွင် မြောက်ဦးခေတ်အတွင်း ရခိုင်နိုင်ငံ၏ အရှေ့ဘက်တောင်တန်းဒေသများ၌ “လေးထု၊ လေးထူး” ဟုခေါ်သော လူမျိုးစုများ နေထိုင်ခဲ့ကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။ ([https://www.scribd.com/document/349629612/%E1%80%9B%E1%80%81%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%84-%E1%80%9B%E1%80%AC%E1%80%87%E1%80%9D%E1%80%84-%E1%80%9E%E1%80%85-%E1%80%80-%E1%80%99-%E1%80%B8 ၂])  == လူမှုအဖွဲ့အစည်းနှင့် ယဉ်ကျေးမှု == အစဉ်အလာအရ လေးတူလူမှုအဖွဲ့အစည်းသည် ကျေးရွာအခြေပြု အသိုက်အဝန်းများနှင့် ဆွေမျိုးအခြေပြု ဆက်နွယ်မှုများပေါ်တွင် အခြေခံဖွဲ့စည်း ထားသည်။ ချင်းလူမျိုးစုအများစုကဲ့သို့ပင် တောင်ယာစိုက်ပျိုးရေးကို အဓိက လုပ်ကိုင်ခဲ့ကြပြီး ခိုင်မာသော လူမှုအဖွဲ့အစည်းဆိုင်ရာ စနစ်များကို ထိန်းသိမ်းထားခဲ့ ကြသည်။ လေးတူယဉ်ကျေးမှု၏ အစိတ်အပိုင်းများတွင်— ·               အစိုင်(၆)ခု ပါဝင်သော cluster ဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားခြင်း ·               မျိုးနွယ်စု (Clan) အခြေပြု လူမှုဖွဲ့စည်းပုံ ·               နှုတ်ဖြင့် လက်ဆင့်ကမ်း သမိုင်းနှင့် ရိုးရာပုံပြင်များ ·               ပါးရဲထိုးသည့်ဓလေ့များကျင့်သုံးခြင်း ·               ရိုးရာသီချင်းများနှင့် ဂီတအမွေအနှစ်များ ·               ရက်ကန်းနှင့် အထည်အလိပ်လုပ်ငန်း ·               လူထုအခမ်းအနားများနှင့် ပွဲတော်များ ·               ရိုးရာဓလေ့ထုံးတမ်းဥပဒေများ...တို့ ပါဝင်သည်။ == ကလေးကင်ပွန်းတပ် မင်္ဂလာပြုလုပ်ခြင်း == လေးတူချင်း လူမျိုးများသည် ကလေးမွေးပြီး သားယောကျ်ားလေးဖြစ်ပါက (၃)ရက် မြောက်နေ့မှာ လေး(မြှား)နဲ့ အတူ မြေကြီးအား ဆင်းနင်းစေကြသည်။ ဖခင်ဖြစ်သူက ကရင်/ခရင်ဝါးဖြင့် ပြုလုပ်ထားသော လေးမြှားစင်း (၆)ချောင်းဖြင့် အပင် (သို့) တစ်စုံတစ်ခုခုကို ပစ်ခတ်သည်။ ထို့နောက် မိဘများက အိမ်ပေါ်မှ ဆင်းပြီး ကလေးကို မြေကြီးအား နင်းခိုင်း လိုက်ကြရသည်။ ထို့ကြောင့် “လေးတူချင်းများသည် လေးနဲ့အတူ မွေးဖွားလာသော လူမျိုး ဖြစ်သည်” ဟူသည့် အကြောင်းပြချက်တစ်ခုကို လက်ရှိချိန်အထိ တချို့နေရာမှာ ကျင့်သုံး ကြသေးသည်။ မိန်းကလေး ဖြစ်ပါက ပလိုင်းနှင့် ယက်သေ့တို့ကို ပေးကိုင်စေပြီး မြေကြီးကို နင်းခိုင်းကြသည်။ ဤသည်ကို အိုးကိုမ်း(Ó Kóm) ဟု‌ ခေါ်ကြသည်။ ယခုတိုင်အောင် တချို့သော မိသားစုဝင်များအနေဖြင့် ကျင့်သုံးနေဆဲ ဖြစ်ပါသည်။ ထိုကဲ့သို့ လုပ်ဆောင်ခဲ့ခြင်း၏ အဓိက ရည်ရွယ်ချက်မှာ ယောက်ျား ကလေးဖြစ်ပါက ကြီးပြင်းလာသောအခါ ထက်မြတ်ပြီး အမျိုးဂုဏ်ယူရသည့် ယောကျ်ားကောင်း၊ ယောကျ်ားမြတ်ဖြစ်နိုင်စေရန်နှင့် မိန်းကလေး ဖြစ်ပါက မိန်းကလေး ပီသစေရန်နှင့် လူဝင်ဆံ့သော မိန်းကလေးကောင်းဖြစ်စေရန် ဖြစ်သည်။ လေးတူ ချင်းလူမျိုး များသည် တခြားသော ချင်းလူမျိုးများ ကဲ့သို့ပင် ယောကျ်ားဦးစီးစနစ်(male dominant society)ဖြစ်သည့်အတွက် မိမိတို့မျိုးရိုးအား ယောကျ်ားလေး ဘက်မှသာ သတ်မှတ်သကဲ့သို့၊ ယောက်ျားကလေးကို ပိုဦးစားပေးသည်ဟု ဆိုရမည်ဖြစ်သည်။ ၎င်းမြှား (၃-၆) ချက်ပစ်ခတ် သည့်အချိန်တွင် ပစ်မှတ်အား ပစ်တိုင်းထိပါက လာမည့် သူ့အသက်တာ၌ လုပ်ငန်းများ ဆောင်ရွက်ရာတွင် အထူးချွှန်ဆုံးဖြစ်မည်၊ အများစုထိမှန်ပါက ထူးချွှန်မည်၊ အနည်းဆုံးသာ ထိမှန်ပါက သာမန်အဆင့်သာ ရှိနိုင်သည်ဟုလည်း ယူဆကြပုံရသည်။ ဤသို့ဖြင့် နောင်တွင် လေးတူချင်းဟူ၍ အမည်သွင်သွားကြခြင်း ဖြစ်မည်ဟု မှတ်ယူရပါသည်။ [[ဖိုင်:A Letu Chin Woman with A Tattoo Face.png|thumb|ပါးရဲထိုးထားသည့် ‌လေးတူချင်းအမျိုးသမီးတစ်ဦး]] == လေးတူချင်းပါးရဲထိုးခြင်းဓလေ့ == လေးတူချင်းလူမျိုးများသည် “ပါးမဲချင်း” အုပ်စုဝင်များလည်း ဖြစ်ကြသည်။ လေးတူချင်း လူမျိုးများသည် တောင်ပိုင်းချင်းအုပ်စုဖြစ်သည်နှင့်အညီ၊ ပါးရဲထိုးခြင်းကို Mháwi Sún Ne[[https://www.dylangoldby.com/product/hmae-sun-nae-ti-cengkhu-nu-hardcover/ 1]] လို့ ခေါ်ပါသည်။ “မျက်နှာကို ထိုးထား” သည်ဟု ဆိုလိုသည်။ မိန်းကလေး အသက်အရွယ် အားဖြင့် ၁၂ မှ ၁၅ နှစ်တို့အကြား၊ လက်မထပ်မီး ပါးမဲ (သို့) ပါးရဲထိုးထားကြသည်ဟု အင်္ဂလိပ်မှတ်တမ်းအရ[<nowiki/>[[iarchive:in.gov.ignca.31115|2]]] သိရပါသည်။ သံချောင်းဒေသတွင် မိန်းကလေး အသက် ၁၂ မှ ၁၃ ခုနှစ်များအတွင်း ထိုးနှံကြသည်ဟု သိရပါသည်။ '''မင်းပြားချင်းတောင်တန်းအုပ်ချုပ်ရေး''' မှတ်တမ်းတွင် အသက် ၁၁ မှ ၁၅ နှစ်အတွင်း[[https://letu.ethnosites.com/en/history-identity-culture-lifestyle/articles/letu-history/historical-documents-on-letu-chin 3]] ဟု ဆိုထားသည်။ ခေတ်သစ်ကာလတွင် Jens Parkitny က အထူး‌လေ့လာထားသည်ကို ‌Jens Uwe Parkitny: Marked for Life: Myanmar’s Chin Women and their Facial Tattoos စာအုပ်ထဲတွင် တွေ့ရှိရသည်။ [[https://us.amazon.com/Jens-Uwe-Parkitny-Myanmars-Tattoos/dp/3735603556 3]] ---- == ရိုးရာဝတ်စုံများ == လေးတူချင်း ယောကျ်ားသင်တိုင်းအား Khrangim ဟု ခေါ်ပြီး၊ မိန်းကလေး သင်တိုင်းအား Khrawnghën ဟို ခေါ်သည်။ ဤဝတ်စုံများအား ရှေ့ခေတ်ကာလ များတွင် အထူးနတ်ရိုးရာပွဲများမှသာ ဝတ်ဆင်ကြသည်။ ၎င်းတို့ကို ရိုးရာချည်ထည်များဖြင့် ကိုယ်တိုင်ရက်လုပ်ကြသည်။ ပင်လယ်ခရုအခွံ၊ ကြွေထည်ဖြင့် ပြုလုပ်သော ကြယ်သီးများနှင့် ပုတီးအနီရောင်အလုံးများစွာ တင်ဆင်ရက်လုပ်ထားသည်။ အ‌ရောင်မှာ အနီရင့်‌ရောင်ဖြစ်သည်။ [[https://letu.ethnosites.com/en/history-identity-culture-lifestyle/articles/letu-history/cultures-traditions 4]] == ဘာသာစကားအုပ်စုနှင့် မျိုးနွယ်စုခွဲခြားမှု == လေးတူချင်းများသည် ချင်းလူမျိုး–ဘာသာစကားမိသားစု (Chin ethnolinguistic family) တွင် ပါဝင်ပြီး ယေဘုယျအားဖြင့် တောင်ပိုင်းချင်း (Southern Chin) မျိုးနွယ်စုအဖြစ် သတ်မှတ်ခံရသည်။ ဘာသာဗေဒအရ လေးတူဘာသာစကားသည် တရုတ်–တိဗက် ဘာသာစကားမိသားစုအောက်ရှိ [[ကူကီး-ချင်းနွယ် ဘာသာစကားများ|ကူကီး–ချင်း (Kuki-Chin)]] အကိုင်းအခက်နှင့် ဆက်စပ်သည်ဟု ယူဆကြသည်။ သုတေသနအများအပြားတွင် လေးတူချင်းများကို [[ဆုမ်းတူဘာသာစကား|စုမ်းတူ]]၊ လောက်တူနှင့် ချင်းပုံ လူမျိုးများနှင့်အတူ တောင်ပိုင်းချင်း သို့မဟုတ် [[ရှိုဘာသာစကား|ချိုး]] နှင့် [[အရှိုချင်းလူမျိုး|အရှို]]ချင်းတို့အကြားတွင် ရှိသော [https://brill.com/display/book/edcoll/9789004350519/B9789004350519-s012.xml?language=en&srsltid=AfmBOorRunYPrVIWId4bxJoqjQ0-Ieu4OvtNdVJRVlPjR8YERMbMuvli Hyow] အုပ်စု အဖြစ် ဖော်ပြကြသည်။ ထိုအုပ်စုများသည် မိမိတို့၏ သီးခြားလူမျိုးရေးလက္ခဏာများကို ထိန်းသိမ်းထားကြသော်လည်း ဘာသာစကား၊ ယဉ်ကျေးမှုနှင့် သမိုင်းဆိုင်ရာ ဆက်နွယ်မှုများစွာ ရှိကြသည်။ ဘာသာဗေဒနှင့် လူမျိုးဗေဒဆိုင်ရာ လေ့လာမှုများတွင် ၎င်းတို့ကို Cho–Hyow–Asho အုပ်စု သို့မဟုတ် တောင်ပိုင်းချင်း (Southeastern Chin)အုပ်စုအတွင်း ပါဝင်သည့် မျိုးနွယ်စုများအဖြစ် ဆွေးနွေးဖော်ပြလေ့ရှိသည်။ === '''အက္ခရာနှင့်''' '''သရ၊ သရတွဲများပြဇယား''' === လေးတူ(ချင်း)စာပေအက္ခရာ(Letu Alphabets) {| class="wikitable" | valign="top" | A a | valign="top" | AW aw | valign="top" | B b | valign="top" | C c | valign="top" | D d | valign="top" | E e |- | valign="top" | Ë ë | valign="top" | G g | valign="top" | H h | valign="top" | I i | valign="top" | J j | valign="top" | K k |- | valign="top" | L l | valign="top" | M m | valign="top" | N n | valign="top" | O o | valign="top" | P p | valign="top" | Q q |- | valign="top" | R r | valign="top" | S s | valign="top" | T t | valign="top" | U u | valign="top" | V v | valign="top" | X x |- | valign="top" | | valign="top" | | valign="top" | Y y | valign="top" | Z z | valign="top" | | valign="top" | |} သရ(၁၁) လုံး {| class="wikitable" | valign="top" |A | valign="top" |Aw | valign="top" |E | valign="top" |Ei | valign="top" |Ë | valign="top" |I |- | valign="top" |O | valign="top" |U | valign="top" |X | valign="top" |J | valign="top" |Ä | valign="top" | |} သရတွဲ (၁၆)လုံး {| class="wikitable" | valign="top" |Ai | valign="top" |Awi | valign="top" |Au | valign="top" |Awu | valign="top" |Eu |- | valign="top" |Ëu | valign="top" |Iu | valign="top" |Oi | valign="top" |Uaw | valign="top" |Ui |- | valign="top" |Uj | valign="top" |Xi | valign="top" |Xu | valign="top" |Ji | valign="top" |Ju |- | valign="top" | | valign="top" | | valign="top" |Äi | valign="top" | | valign="top" | |} မြန်မာအသံအခြေပြုအက္ခရာများ (Burmese Script-Based) {| class="wikitable" | valign="top" | K က | valign="top" | Kh ခ | valign="top" | Ng င | valign="top" | C စ | valign="top" | S ဆ |- | valign="top" | Ny ည | valign="top" | T တ/သ | valign="top" | Th ထ | valign="top" | D ဒ/ဓ | valign="top" | N န |- | valign="top" |P ပ | valign="top" |Ph ဖ | valign="top" |B ဘ | valign="top" |M မ | valign="top" |Y ရ/ယ |- | valign="top" |R ရ | valign="top" |L လ | valign="top" |V ဝ | valign="top" |H ဟ | valign="top" | |} == ကိုးကားချက်များ == * Cecil Champain Lowis — ''T[[wikisource:The_Tribes_of_Burma|he Tribes of Burma]]'' * C. M. Enriquez — ''Races of Burma'' * Census of India (1921, 1931) * Kenneth VanBik — ''Proto Kuki-Chin'' * David Peterson — ''On Kuki-Chin Subgrouping'' * Muhammad Zakaria — ''[https://dr.ntu.edu.sg/entities/publication/cbbc5688-738f-4376-a025-8201c99728ac A Grammar of Hyow]'' * Tha Tun Pru — ''The Minbya Chin Hills of the Akyab District'' <references responsive="1"></references> e7e2dbvet96m7d9raqr9exmp2hii24o 1051688 1051686 2026-09-07T09:16:38Z CobaltEcho9 113523 1051688 wikitext text/x-wiki {Infobox ethnic group | group = လေးတူချင်းမျိုးနွယ်စု<br>(Letu Chin) | regions = [[မြန်မာနိုင်ငံ]]<br>• [[ရခိုင်ပြည်နယ်]] (မင်းပြားမြို့နယ်နှင့် မြောက်ဦးမြို့နယ်) [[ချင်းပြည်နယ်]] [[ပလက်ဝမြို့နယ်၊ လေးမြို့ဒေသ]] | languages = [[ချင်းဘာသာစကား|လေးတူချင်းဘာသာစကား]]၊ [[တိဗက်-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများ]] | religions = [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]]၊ [[ခရစ်ယာန်ဘာသာ]]၊ [[နတ်ကိုးကွယ်မှု]] = '''လေးတူချင်း''' = [[ဖိုင်:Letu Chin Men in the traditional Attires.jpg|thumb|လေးတူချင်းရိုးရာအကအတွက် ပြင်ဆင်နေကြစဉ်(၂၀၁၉)]] လေးတူချင်း (အင်္ဂလိပ်: ''Asho Chin'') Letu, Leitu, Laytu and Ledu) မျိုးနွယ်စုများသည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]] အနောက်ပိုင်း၊ အထူးသဖြင့် ရခိုင်ပြည်နယ်၊ မင်းပြားနှင့် မြောက်ဦးမြို့နယ်များနှင့် ချင်းပြည်နယ်တောင်ပိုင်း၊ ပလက်ဝမြို့နယ်၊ လေးမြို့ဒေသများတွင် မူလ အစဉ်အလာအရ နေထိုင်လာခဲ့သော [[ချင်းလူမျိုး|ချင်းလူမျိုးစုတစ်စု]] ဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့သည် တရုတ်–တိဗက် (Sino-Tibetan) ဘာသာစကားမိသားစု၏ တိဗက်–မြန်မာ (Tibeto-Burman) အကိုင်းအခက်တွင် ပါဝင်သော ချင်းလူမျိုးစုကြီး၏ လူမျိုး–ဘာသာစကား (ethnolinguistic) အသိုက်အဝန်းများထဲမှ တစ်စုဖြစ်သည်။ လေးတူချင်းကို မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း အတွဲ(၂) ၊ (ရန်ကုန်၊ စာပေဗိမာန်၊ ၁၉၅၅)၊ စာ ၃၉၅ တွင် [[ချင်းလူမျိုး| "လဲဒူ" ]] ဟူ၍ လည်းကောင်း၊ ၁၉၇၂ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာ ၉ ရက် ပြည်ထဲရေးနှင့်သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာနက ထုတ်ပြန်ကြေညာသော တိုင်းရင်းသားလူမျိုး ၁၄၄ မျိုးစာရင်းမူရင်းထဲတွင် အမှတ်စဉ်(၉၃)တွင် "လဲဒု" ဟူ၍လည်းကောင်း ဖော်ပြထားခဲ့သည်။ ဤသည်မှာ ကိုလိုနီခေတ်အင်္ဂလိပ်မှတ်တမ်းများကို မြန်မာဘာသာပြန်ဆိုရာတွင် မှားယွင်းခြင်းသည်ဖြစ်သည်။ လေးတူချင်းများသည် အစဉ်အလာအားဖြင့် ယနေ့ ရခိုင်ပြည်နယ်၊ ချင်းပြည်နယ် တောင်ပိုင်းနှင့် မြန်မာနိုင်ငံအနောက်ပိုင်း တောင်တန်းဒေသများ ပါဝင်သည့် အာရကန် (ရခိုင်) ရိုးမဒေသနှင့် နီးကပ်စွာ ဆက်စပ်နေကြသည်။ လေးတူချင်းအား အင်္ဂလိပ်ကိုလိုနီခေတ် သန်းခေါင်စာရင်းများထဲမှ တစ်ခုဖြစ်သော ၁၉၃၁ ခုနှစ်တွင် ကောက်ယူခဲ့သည့် Census of India, Vol-XI, Burma (Part 1)ထဲတွင်  C.40.Ledu ကုဒ်ဖြင့် ကောက်ယူခဲ့ကြောင်း မှတ်တမ်းတင်ထားပါသည်။ သို့သော် ၁၉၈၃ ခုနှစ် နောက်ပိုင်းမှ စပြီး လေးတူ(ချင်း)သည် “လေးမြို့(ချင်း)” ဧရိယာကုဒ်ထဲသို့‌ ရောက်ရှိသွားသည်။ ပြည်ထောင်စု သမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်အတွင်း နေထိုင်ကြသော မူရင်းဌာနေတိုင်းရင်းသား(၁၃၅)မျိုးထဲတွင် “[[မြန်မာတိုင်းရင်းသားမျိုးနွယ်များ|လေးမြို့(ချင်း)]]”မှာ အမှတ်စဉ်(၇၃)၊ ချင်း(၅၃)တွင် အမှတ်စဉ်(၄၀) ဖြစ်ပါသည်။ နိုင်ငံတော်မှ ၎င်းအတွက် ဧရိယာကို အခြေခံလျက် ချပေးထားသော ကုဒ်နံပါတ်မှာ ([https://www.networkmyanmar.org/ESW/Files/Census-Codes-2014.pdf ၄၄၁])ဖြစ်ကာ၊ သန်း‌ခေါင်စာရင်း ကောက်ခံသည့်အချိန်တိုင်း၌ ပလက်ဝမြို့နယ်၊ လေးမြို့ဒေသတွင် နေထိုင် ကြသည့် လေးတူ(ချင်း)၊ ဟီယာတွီး(ချင်း)၊ Vet(Yet)ချင်း၊ Haang(ချင်း)၊ Uppu(ချင်း) စကားပြောသော လူမှုအသိုင်းအဝိုင်းများအတွက် အသုံးပြုသည့် စုပေါင်းကုဒ် အမျိုးအစား ဖြစ်ပါသည်။ == အခြေချနေထိုင်မှု == ရခိုင်ပြည်ရှိ ချင်းလူမျိုးများနှင့် ပတ်သက်သော သမိုင်းသုတေသနများအရ ချင်းအသိုက်အဝန်းများသည် အလယ်ခေတ်ကာလအတွင်း ရခိုင်ဒေသအချို့တွင် အခြေချနေထိုင်နေပြီဖြစ်ကြောင်း တွေ့ရသည်။ ရခိုင်ရာဇဝင်မှတ်တမ်းအချို့၏ အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်များတွင် ၉ ရာစုနှင့် ၁၁ ရာစုအတွင်း ရခိုင်ရိုးမနှင့် အနီးအနားချိုင့်ဝှမ်းဒေသများ၌ နေထိုင်သော ချင်းလူမျိုးစုများကို ရည်ညွှန်းထားသည်ဟု ယူဆကြသည်။ ([https://www.scribd.com/document/687255346/%E1%80%99%E1%80%BC%E1%80%94-%E1%80%99%E1%80%AC-%E1%80%94%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%84-%E1%80%84%E1%80%B6%E1%80%9B%E1%80%B1%E1%80%B8%E1%80%9E%E1%80%99%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%84-%E1%80%B8-%E1%80%95%E1%80%91%E1%80%99%E1%80%90%E1%80%BD%E1%80%B2-%E1%80%A6%E1%80%B8%E1%80%9C%E1%80%B1%E1%80%B8%E1%80%99%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%84 ၁] ) နောက်ပိုင်း ရခိုင်ရာဇဝင်များတွင် လေးတူချင်းနှင့် ဆက်စပ်သည်ဟု သုတေသီအချို့က ယူဆသော “လေးတူ” သို့မဟုတ် ဆင်တူအမည်များကို တွေ့ရှိရသည်။ အချို့သော အစဉ်အလာမှတ်တမ်းများတွင် မြောက်ဦးခေတ်အတွင်း ရခိုင်နိုင်ငံ၏ အရှေ့ဘက်တောင်တန်းဒေသများ၌ “လေးထု၊ လေးထူး” ဟုခေါ်သော လူမျိုးစုများ နေထိုင်ခဲ့ကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။ ([https://www.scribd.com/document/349629612/%E1%80%9B%E1%80%81%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%84-%E1%80%9B%E1%80%AC%E1%80%87%E1%80%9D%E1%80%84-%E1%80%9E%E1%80%85-%E1%80%80-%E1%80%99-%E1%80%B8 ၂])  == လူမှုအဖွဲ့အစည်းနှင့် ယဉ်ကျေးမှု == အစဉ်အလာအရ လေးတူလူမှုအဖွဲ့အစည်းသည် ကျေးရွာအခြေပြု အသိုက်အဝန်းများနှင့် ဆွေမျိုးအခြေပြု ဆက်နွယ်မှုများပေါ်တွင် အခြေခံဖွဲ့စည်း ထားသည်။ ချင်းလူမျိုးစုအများစုကဲ့သို့ပင် တောင်ယာစိုက်ပျိုးရေးကို အဓိက လုပ်ကိုင်ခဲ့ကြပြီး ခိုင်မာသော လူမှုအဖွဲ့အစည်းဆိုင်ရာ စနစ်များကို ထိန်းသိမ်းထားခဲ့ ကြသည်။ လေးတူယဉ်ကျေးမှု၏ အစိတ်အပိုင်းများတွင်— ·               အစိုင်(၆)ခု ပါဝင်သော cluster ဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားခြင်း ·               မျိုးနွယ်စု (Clan) အခြေပြု လူမှုဖွဲ့စည်းပုံ ·               နှုတ်ဖြင့် လက်ဆင့်ကမ်း သမိုင်းနှင့် ရိုးရာပုံပြင်များ ·               ပါးရဲထိုးသည့်ဓလေ့များကျင့်သုံးခြင်း ·               ရိုးရာသီချင်းများနှင့် ဂီတအမွေအနှစ်များ ·               ရက်ကန်းနှင့် အထည်အလိပ်လုပ်ငန်း ·               လူထုအခမ်းအနားများနှင့် ပွဲတော်များ ·               ရိုးရာဓလေ့ထုံးတမ်းဥပဒေများ...တို့ ပါဝင်သည်။ == ကလေးကင်ပွန်းတပ် မင်္ဂလာပြုလုပ်ခြင်း == လေးတူချင်း လူမျိုးများသည် ကလေးမွေးပြီး သားယောကျ်ားလေးဖြစ်ပါက (၃)ရက် မြောက်နေ့မှာ လေး(မြှား)နဲ့ အတူ မြေကြီးအား ဆင်းနင်းစေကြသည်။ ဖခင်ဖြစ်သူက ကရင်/ခရင်ဝါးဖြင့် ပြုလုပ်ထားသော လေးမြှားစင်း (၆)ချောင်းဖြင့် အပင် (သို့) တစ်စုံတစ်ခုခုကို ပစ်ခတ်သည်။ ထို့နောက် မိဘများက အိမ်ပေါ်မှ ဆင်းပြီး ကလေးကို မြေကြီးအား နင်းခိုင်း လိုက်ကြရသည်။ ထို့ကြောင့် “လေးတူချင်းများသည် လေးနဲ့အတူ မွေးဖွားလာသော လူမျိုး ဖြစ်သည်” ဟူသည့် အကြောင်းပြချက်တစ်ခုကို လက်ရှိချိန်အထိ တချို့နေရာမှာ ကျင့်သုံး ကြသေးသည်။ မိန်းကလေး ဖြစ်ပါက ပလိုင်းနှင့် ယက်သေ့တို့ကို ပေးကိုင်စေပြီး မြေကြီးကို နင်းခိုင်းကြသည်။ ဤသည်ကို အိုးကိုမ်း(Ó Kóm) ဟု‌ ခေါ်ကြသည်။ ယခုတိုင်အောင် တချို့သော မိသားစုဝင်များအနေဖြင့် ကျင့်သုံးနေဆဲ ဖြစ်ပါသည်။ ထိုကဲ့သို့ လုပ်ဆောင်ခဲ့ခြင်း၏ အဓိက ရည်ရွယ်ချက်မှာ ယောက်ျား ကလေးဖြစ်ပါက ကြီးပြင်းလာသောအခါ ထက်မြတ်ပြီး အမျိုးဂုဏ်ယူရသည့် ယောကျ်ားကောင်း၊ ယောကျ်ားမြတ်ဖြစ်နိုင်စေရန်နှင့် မိန်းကလေး ဖြစ်ပါက မိန်းကလေး ပီသစေရန်နှင့် လူဝင်ဆံ့သော မိန်းကလေးကောင်းဖြစ်စေရန် ဖြစ်သည်။ လေးတူ ချင်းလူမျိုး များသည် တခြားသော ချင်းလူမျိုးများ ကဲ့သို့ပင် ယောကျ်ားဦးစီးစနစ်(male dominant society)ဖြစ်သည့်အတွက် မိမိတို့မျိုးရိုးအား ယောကျ်ားလေး ဘက်မှသာ သတ်မှတ်သကဲ့သို့၊ ယောက်ျားကလေးကို ပိုဦးစားပေးသည်ဟု ဆိုရမည်ဖြစ်သည်။ ၎င်းမြှား (၃-၆) ချက်ပစ်ခတ် သည့်အချိန်တွင် ပစ်မှတ်အား ပစ်တိုင်းထိပါက လာမည့် သူ့အသက်တာ၌ လုပ်ငန်းများ ဆောင်ရွက်ရာတွင် အထူးချွှန်ဆုံးဖြစ်မည်၊ အများစုထိမှန်ပါက ထူးချွှန်မည်၊ အနည်းဆုံးသာ ထိမှန်ပါက သာမန်အဆင့်သာ ရှိနိုင်သည်ဟုလည်း ယူဆကြပုံရသည်။ ဤသို့ဖြင့် နောင်တွင် လေးတူချင်းဟူ၍ အမည်သွင်သွားကြခြင်း ဖြစ်မည်ဟု မှတ်ယူရပါသည်။ [[ဖိုင်:A Letu Chin Woman with A Tattoo Face.png|thumb|ပါးရဲထိုးထားသည့် ‌လေးတူချင်းအမျိုးသမီးတစ်ဦး]] == လေးတူချင်းပါးရဲထိုးခြင်းဓလေ့ == လေးတူချင်းလူမျိုးများသည် “ပါးမဲချင်း” အုပ်စုဝင်များလည်း ဖြစ်ကြသည်။ လေးတူချင်း လူမျိုးများသည် တောင်ပိုင်းချင်းအုပ်စုဖြစ်သည်နှင့်အညီ၊ ပါးရဲထိုးခြင်းကို Mháwi Sún Ne[[https://www.dylangoldby.com/product/hmae-sun-nae-ti-cengkhu-nu-hardcover/ 1]] လို့ ခေါ်ပါသည်။ “မျက်နှာကို ထိုးထား” သည်ဟု ဆိုလိုသည်။ မိန်းကလေး အသက်အရွယ် အားဖြင့် ၁၂ မှ ၁၅ နှစ်တို့အကြား၊ လက်မထပ်မီး ပါးမဲ (သို့) ပါးရဲထိုးထားကြသည်ဟု အင်္ဂလိပ်မှတ်တမ်းအရ[<nowiki/>[[iarchive:in.gov.ignca.31115|2]]] သိရပါသည်။ သံချောင်းဒေသတွင် မိန်းကလေး အသက် ၁၂ မှ ၁၃ ခုနှစ်များအတွင်း ထိုးနှံကြသည်ဟု သိရပါသည်။ '''မင်းပြားချင်းတောင်တန်းအုပ်ချုပ်ရေး''' မှတ်တမ်းတွင် အသက် ၁၁ မှ ၁၅ နှစ်အတွင်း[[https://letu.ethnosites.com/en/history-identity-culture-lifestyle/articles/letu-history/historical-documents-on-letu-chin 3]] ဟု ဆိုထားသည်။ ခေတ်သစ်ကာလတွင် Jens Parkitny က အထူး‌လေ့လာထားသည်ကို ‌Jens Uwe Parkitny: Marked for Life: Myanmar’s Chin Women and their Facial Tattoos စာအုပ်ထဲတွင် တွေ့ရှိရသည်။ [[https://us.amazon.com/Jens-Uwe-Parkitny-Myanmars-Tattoos/dp/3735603556 3]] ---- == ရိုးရာဝတ်စုံများ == လေးတူချင်း ယောကျ်ားသင်တိုင်းအား Khrangim ဟု ခေါ်ပြီး၊ မိန်းကလေး သင်တိုင်းအား Khrawnghën ဟို ခေါ်သည်။ ဤဝတ်စုံများအား ရှေ့ခေတ်ကာလ များတွင် အထူးနတ်ရိုးရာပွဲများမှသာ ဝတ်ဆင်ကြသည်။ ၎င်းတို့ကို ရိုးရာချည်ထည်များဖြင့် ကိုယ်တိုင်ရက်လုပ်ကြသည်။ ပင်လယ်ခရုအခွံ၊ ကြွေထည်ဖြင့် ပြုလုပ်သော ကြယ်သီးများနှင့် ပုတီးအနီရောင်အလုံးများစွာ တင်ဆင်ရက်လုပ်ထားသည်။ အ‌ရောင်မှာ အနီရင့်‌ရောင်ဖြစ်သည်။ [[https://letu.ethnosites.com/en/history-identity-culture-lifestyle/articles/letu-history/cultures-traditions 4]] == ဘာသာစကားအုပ်စုနှင့် မျိုးနွယ်စုခွဲခြားမှု == လေးတူချင်းများသည် ချင်းလူမျိုး–ဘာသာစကားမိသားစု (Chin ethnolinguistic family) တွင် ပါဝင်ပြီး ယေဘုယျအားဖြင့် တောင်ပိုင်းချင်း (Southern Chin) မျိုးနွယ်စုအဖြစ် သတ်မှတ်ခံရသည်။ ဘာသာဗေဒအရ လေးတူဘာသာစကားသည် တရုတ်–တိဗက် ဘာသာစကားမိသားစုအောက်ရှိ [[ကူကီး-ချင်းနွယ် ဘာသာစကားများ|ကူကီး–ချင်း (Kuki-Chin)]] အကိုင်းအခက်နှင့် ဆက်စပ်သည်ဟု ယူဆကြသည်။ သုတေသနအများအပြားတွင် လေးတူချင်းများကို [[ဆုမ်းတူဘာသာစကား|စုမ်းတူ]]၊ လောက်တူနှင့် ချင်းပုံ လူမျိုးများနှင့်အတူ တောင်ပိုင်းချင်း သို့မဟုတ် [[ရှိုဘာသာစကား|ချိုး]] နှင့် [[အရှိုချင်းလူမျိုး|အရှို]]ချင်းတို့အကြားတွင် ရှိသော [https://brill.com/display/book/edcoll/9789004350519/B9789004350519-s012.xml?language=en&srsltid=AfmBOorRunYPrVIWId4bxJoqjQ0-Ieu4OvtNdVJRVlPjR8YERMbMuvli Hyow] အုပ်စု အဖြစ် ဖော်ပြကြသည်။ ထိုအုပ်စုများသည် မိမိတို့၏ သီးခြားလူမျိုးရေးလက္ခဏာများကို ထိန်းသိမ်းထားကြသော်လည်း ဘာသာစကား၊ ယဉ်ကျေးမှုနှင့် သမိုင်းဆိုင်ရာ ဆက်နွယ်မှုများစွာ ရှိကြသည်။ ဘာသာဗေဒနှင့် လူမျိုးဗေဒဆိုင်ရာ လေ့လာမှုများတွင် ၎င်းတို့ကို Cho–Hyow–Asho အုပ်စု သို့မဟုတ် တောင်ပိုင်းချင်း (Southeastern Chin)အုပ်စုအတွင်း ပါဝင်သည့် မျိုးနွယ်စုများအဖြစ် ဆွေးနွေးဖော်ပြလေ့ရှိသည်။ === '''အက္ခရာနှင့်''' '''သရ၊ သရတွဲများပြဇယား''' === လေးတူ(ချင်း)စာပေအက္ခရာ(Letu Alphabets) {| class="wikitable" | valign="top" | A a | valign="top" | AW aw | valign="top" | B b | valign="top" | C c | valign="top" | D d | valign="top" | E e |- | valign="top" | Ë ë | valign="top" | G g | valign="top" | H h | valign="top" | I i | valign="top" | J j | valign="top" | K k |- | valign="top" | L l | valign="top" | M m | valign="top" | N n | valign="top" | O o | valign="top" | P p | valign="top" | Q q |- | valign="top" | R r | valign="top" | S s | valign="top" | T t | valign="top" | U u | valign="top" | V v | valign="top" | X x |- | valign="top" | | valign="top" | | valign="top" | Y y | valign="top" | Z z | valign="top" | | valign="top" | |} သရ(၁၁) လုံး {| class="wikitable" | valign="top" |A | valign="top" |Aw | valign="top" |E | valign="top" |Ei | valign="top" |Ë | valign="top" |I |- | valign="top" |O | valign="top" |U | valign="top" |X | valign="top" |J | valign="top" |Ä | valign="top" | |} သရတွဲ (၁၆)လုံး {| class="wikitable" | valign="top" |Ai | valign="top" |Awi | valign="top" |Au | valign="top" |Awu | valign="top" |Eu |- | valign="top" |Ëu | valign="top" |Iu | valign="top" |Oi | valign="top" |Uaw | valign="top" |Ui |- | valign="top" |Uj | valign="top" |Xi | valign="top" |Xu | valign="top" |Ji | valign="top" |Ju |- | valign="top" | | valign="top" | | valign="top" |Äi | valign="top" | | valign="top" | |} မြန်မာအသံအခြေပြုအက္ခရာများ (Burmese Script-Based) {| class="wikitable" | valign="top" | K က | valign="top" | Kh ခ | valign="top" | Ng င | valign="top" | C စ | valign="top" | S ဆ |- | valign="top" | Ny ည | valign="top" | T တ/သ | valign="top" | Th ထ | valign="top" | D ဒ/ဓ | valign="top" | N န |- | valign="top" |P ပ | valign="top" |Ph ဖ | valign="top" |B ဘ | valign="top" |M မ | valign="top" |Y ရ/ယ |- | valign="top" |R ရ | valign="top" |L လ | valign="top" |V ဝ | valign="top" |H ဟ | valign="top" | |} == ကိုးကားချက်များ == * Cecil Champain Lowis — ''T[[wikisource:The_Tribes_of_Burma|he Tribes of Burma]]'' * C. M. Enriquez — ''Races of Burma'' * Census of India (1921, 1931) * Kenneth VanBik — ''Proto Kuki-Chin'' * David Peterson — ''On Kuki-Chin Subgrouping'' * Muhammad Zakaria — ''[https://dr.ntu.edu.sg/entities/publication/cbbc5688-738f-4376-a025-8201c99728ac A Grammar of Hyow]'' * Tha Tun Pru — ''The Minbya Chin Hills of the Akyab District'' <references responsive="1"></references> 6xojz2134ydvi4vjh1fw3ttrilkf3yc 1051692 1051688 2026-09-07T09:26:10Z CobaltEcho9 113523 1051692 wikitext text/x-wiki {Infobox ethnic group | group = လေးတူချင်းမျိုးနွယ်စု<br>(Letu Chin) | regions = [[မြန်မာနိုင်ငံ]]<br>• [[ရခိုင်ပြည်နယ်]] (မင်းပြားမြို့နယ်နှင့် မြောက်ဦးမြို့နယ်) [[ချင်းပြည်နယ်]] [[ပလက်ဝမြို့နယ်၊ လေးမြို့ဒေသ]] | languages = [[ချင်းဘာသာစကား|လေးတူချင်းဘာသာစကား]]၊ [[တိဗက်-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများ]] | religions = [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]]၊ [[ခရစ်ယာန်ဘာသာ]]၊ [[နတ်ကိုးကွယ်မှု]] = '''လေးတူချင်း''' = [[ဖိုင်:Letu Chin Men in the traditional Attires.jpg|thumb|လေးတူချင်းရိုးရာအကအတွက် ပြင်ဆင်နေကြစဉ်(၂၀၁၉)]] လေးတူချင်း (အင်္ဂလိပ်: ''Asho Chin'') Letu, Leitu, Laytu and Ledu) မျိုးနွယ်စုများသည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]] အနောက်ပိုင်း၊ အထူးသဖြင့် ရခိုင်ပြည်နယ်၊ မင်းပြားနှင့် မြောက်ဦးမြို့နယ်များနှင့် ချင်းပြည်နယ်တောင်ပိုင်း၊ ပလက်ဝမြို့နယ်၊ လေးမြို့ဒေသများတွင် မူလ အစဉ်အလာအရ နေထိုင်လာခဲ့သော [[ချင်းလူမျိုး|ချင်းလူမျိုးစုတစ်စု]] ဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့သည် တရုတ်–တိဗက် (Sino-Tibetan) ဘာသာစကားမိသားစု၏ တိဗက်–မြန်မာ (Tibeto-Burman) အကိုင်းအခက်တွင် ပါဝင်သော ချင်းလူမျိုးစုကြီး၏ လူမျိုး–ဘာသာစကား (ethnolinguistic) အသိုက်အဝန်းများထဲမှ တစ်စုဖြစ်သည်။ လေးတူချင်းကို မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း အတွဲ(၂) ၊ (ရန်ကုန်၊ စာပေဗိမာန်၊ ၁၉၅၅)၊ စာ ၃၉၅ တွင် [[ချင်းလူမျိုး| "လဲဒူ" ]] ဟူ၍ လည်းကောင်း၊ ၁၉၇၂ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာ ၉ ရက် ပြည်ထဲရေးနှင့်သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာနက ထုတ်ပြန်ကြေညာသော တိုင်းရင်းသားလူမျိုး ၁၄၄ မျိုးစာရင်းမူရင်းထဲတွင် အမှတ်စဉ်(၉၃)တွင် "လဲဒု" ဟူ၍လည်းကောင်း ဖော်ပြထားခဲ့သည်။ ဤသည်မှာ ကိုလိုနီခေတ်အင်္ဂလိပ်မှတ်တမ်းများကို မြန်မာဘာသာပြန်ဆိုရာတွင် မှားယွင်းခြင်းသည်ဖြစ်သည်။ လေးတူချင်းများသည် အစဉ်အလာအားဖြင့် ယနေ့ ရခိုင်ပြည်နယ်၊ ချင်းပြည်နယ် တောင်ပိုင်းနှင့် မြန်မာနိုင်ငံအနောက်ပိုင်း တောင်တန်းဒေသများ ပါဝင်သည့် အာရကန် (ရခိုင်) ရိုးမဒေသနှင့် နီးကပ်စွာ ဆက်စပ်နေကြသည်။ လေးတူချင်းအား အင်္ဂလိပ်ကိုလိုနီခေတ် သန်းခေါင်စာရင်းများထဲမှ တစ်ခုဖြစ်သော ၁၉၃၁ ခုနှစ်တွင် ကောက်ယူခဲ့သည့် Census of India, Vol-XI, Burma (Part 1)ထဲတွင်  C.40.Ledu ကုဒ်ဖြင့် ကောက်ယူခဲ့ကြောင်း မှတ်တမ်းတင်ထားပါသည်။ သို့သော် ၁၉၈၃ ခုနှစ် နောက်ပိုင်းမှ စပြီး လေးတူ(ချင်း)သည် “လေးမြို့(ချင်း)” ဧရိယာကုဒ်ထဲသို့‌ ရောက်ရှိသွားသည်။ ပြည်ထောင်စု သမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်အတွင်း နေထိုင်ကြသော မူရင်းဌာနေတိုင်းရင်းသား(၁၃၅)မျိုးထဲတွင် “[[မြန်မာတိုင်းရင်းသားမျိုးနွယ်များ|လေးမြို့(ချင်း)]]”မှာ အမှတ်စဉ်(၇၃)၊ ချင်း(၅၃)တွင် အမှတ်စဉ်(၄၀) ဖြစ်ပါသည်။ နိုင်ငံတော်မှ ၎င်းအတွက် ဧရိယာကို အခြေခံလျက် ချပေးထားသော ကုဒ်နံပါတ်မှာ ([https://www.networkmyanmar.org/ESW/Files/Census-Codes-2014.pdf ၄၄၁])ဖြစ်ကာ၊ သန်း‌ခေါင်စာရင်း ကောက်ခံသည့်အချိန်တိုင်း၌ ပလက်ဝမြို့နယ်၊ လေးမြို့ဒေသတွင် နေထိုင် ကြသည့် လေးတူ(ချင်း)၊ ဟီယာတွီး(ချင်း)၊ Vet(Yet)ချင်း၊ Haang(ချင်း)၊ Uppu(ချင်း) စကားပြောသော လူမှုအသိုင်းအဝိုင်းများအတွက် အသုံးပြုသည့် စုပေါင်းကုဒ် အမျိုးအစား ဖြစ်ပါသည်။ == အခြေချနေထိုင်မှု == ရခိုင်ပြည်ရှိ ချင်းလူမျိုးများနှင့် ပတ်သက်သော သမိုင်းသုတေသနများအရ ချင်းအသိုက်အဝန်းများသည် အလယ်ခေတ်ကာလအတွင်း ရခိုင်ဒေသအချို့တွင် အခြေချနေထိုင်နေပြီဖြစ်ကြောင်း တွေ့ရသည်။ ရခိုင်ရာဇဝင်မှတ်တမ်းအချို့၏ အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်များတွင် ၉ ရာစုနှင့် ၁၁ ရာစုအတွင်း ရခိုင်ရိုးမနှင့် အနီးအနားချိုင့်ဝှမ်းဒေသများ၌ နေထိုင်သော ချင်းလူမျိုးစုများကို ရည်ညွှန်းထားသည်ဟု ယူဆကြသည်။ ([https://www.scribd.com/document/687255346/%E1%80%99%E1%80%BC%E1%80%94-%E1%80%99%E1%80%AC-%E1%80%94%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%84-%E1%80%84%E1%80%B6%E1%80%9B%E1%80%B1%E1%80%B8%E1%80%9E%E1%80%99%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%84-%E1%80%B8-%E1%80%95%E1%80%91%E1%80%99%E1%80%90%E1%80%BD%E1%80%B2-%E1%80%A6%E1%80%B8%E1%80%9C%E1%80%B1%E1%80%B8%E1%80%99%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%84 ၁] ) နောက်ပိုင်း ရခိုင်ရာဇဝင်များတွင် လေးတူချင်းနှင့် ဆက်စပ်သည်ဟု သုတေသီအချို့က ယူဆသော “လေးတူ” သို့မဟုတ် ဆင်တူအမည်များကို တွေ့ရှိရသည်။ အချို့သော အစဉ်အလာမှတ်တမ်းများတွင် မြောက်ဦးခေတ်အတွင်း ရခိုင်နိုင်ငံ၏ အရှေ့ဘက်တောင်တန်းဒေသများ၌ “လေးထု၊ လေးထူး” ဟုခေါ်သော လူမျိုးစုများ နေထိုင်ခဲ့ကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။ ([https://www.scribd.com/document/349629612/%E1%80%9B%E1%80%81%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%84-%E1%80%9B%E1%80%AC%E1%80%87%E1%80%9D%E1%80%84-%E1%80%9E%E1%80%85-%E1%80%80-%E1%80%99-%E1%80%B8 ၂])  == လူမှုအဖွဲ့အစည်းနှင့် ယဉ်ကျေးမှု == အစဉ်အလာအရ လေးတူလူမှုအဖွဲ့အစည်းသည် ကျေးရွာအခြေပြု အသိုက်အဝန်းများနှင့် ဆွေမျိုးအခြေပြု ဆက်နွယ်မှုများပေါ်တွင် အခြေခံဖွဲ့စည်း ထားသည်။ ချင်းလူမျိုးစုအများစုကဲ့သို့ပင် တောင်ယာစိုက်ပျိုးရေးကို အဓိက လုပ်ကိုင်ခဲ့ကြပြီး ခိုင်မာသော လူမှုအဖွဲ့အစည်းဆိုင်ရာ စနစ်များကို ထိန်းသိမ်းထားခဲ့ ကြသည်။ လေးတူယဉ်ကျေးမှု၏ အစိတ်အပိုင်းများတွင်— ·               အစိုင်(၆)ခု ပါဝင်သော cluster ဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားခြင်း ·               မျိုးနွယ်စု (Clan) အခြေပြု လူမှုဖွဲ့စည်းပုံ ·               နှုတ်ဖြင့် လက်ဆင့်ကမ်း သမိုင်းနှင့် ရိုးရာပုံပြင်များ ·               ပါးရဲထိုးသည့်ဓလေ့များကျင့်သုံးခြင်း ·               ရိုးရာသီချင်းများနှင့် ဂီတအမွေအနှစ်များ ·               ရက်ကန်းနှင့် အထည်အလိပ်လုပ်ငန်း ·               လူထုအခမ်းအနားများနှင့် ပွဲတော်များ ·               ရိုးရာဓလေ့ထုံးတမ်းဥပဒေများ...တို့ ပါဝင်သည်။ <gallery> </[[ဖိုင်:Letu Chin Men in the traditional Attires.jpg|thumb|လေးတူချင်းရိုးရာအကအတွက် ပြင်ဆင်နေကြစဉ်(၂၀၁၉)]]> == ကလေးကင်ပွန်းတပ် မင်္ဂလာပြုလုပ်ခြင်း == လေးတူချင်း လူမျိုးများသည် ကလေးမွေးပြီး သားယောကျ်ားလေးဖြစ်ပါက (၃)ရက် မြောက်နေ့မှာ လေး(မြှား)နဲ့ အတူ မြေကြီးအား ဆင်းနင်းစေကြသည်။ ဖခင်ဖြစ်သူက ကရင်/ခရင်ဝါးဖြင့် ပြုလုပ်ထားသော လေးမြှားစင်း (၆)ချောင်းဖြင့် အပင် (သို့) တစ်စုံတစ်ခုခုကို ပစ်ခတ်သည်။ ထို့နောက် မိဘများက အိမ်ပေါ်မှ ဆင်းပြီး ကလေးကို မြေကြီးအား နင်းခိုင်း လိုက်ကြရသည်။ ထို့ကြောင့် “လေးတူချင်းများသည် လေးနဲ့အတူ မွေးဖွားလာသော လူမျိုး ဖြစ်သည်” ဟူသည့် အကြောင်းပြချက်တစ်ခုကို လက်ရှိချိန်အထိ တချို့နေရာမှာ ကျင့်သုံး ကြသေးသည်။ မိန်းကလေး ဖြစ်ပါက ပလိုင်းနှင့် ယက်သေ့တို့ကို ပေးကိုင်စေပြီး မြေကြီးကို နင်းခိုင်းကြသည်။ ဤသည်ကို အိုးကိုမ်း(Ó Kóm) ဟု‌ ခေါ်ကြသည်။ ယခုတိုင်အောင် တချို့သော မိသားစုဝင်များအနေဖြင့် ကျင့်သုံးနေဆဲ ဖြစ်ပါသည်။ ထိုကဲ့သို့ လုပ်ဆောင်ခဲ့ခြင်း၏ အဓိက ရည်ရွယ်ချက်မှာ ယောက်ျား ကလေးဖြစ်ပါက ကြီးပြင်းလာသောအခါ ထက်မြတ်ပြီး အမျိုးဂုဏ်ယူရသည့် ယောကျ်ားကောင်း၊ ယောကျ်ားမြတ်ဖြစ်နိုင်စေရန်နှင့် မိန်းကလေး ဖြစ်ပါက မိန်းကလေး ပီသစေရန်နှင့် လူဝင်ဆံ့သော မိန်းကလေးကောင်းဖြစ်စေရန် ဖြစ်သည်။ လေးတူ ချင်းလူမျိုး များသည် တခြားသော ချင်းလူမျိုးများ ကဲ့သို့ပင် ယောကျ်ားဦးစီးစနစ်(male dominant society)ဖြစ်သည့်အတွက် မိမိတို့မျိုးရိုးအား ယောကျ်ားလေး ဘက်မှသာ သတ်မှတ်သကဲ့သို့၊ ယောက်ျားကလေးကို ပိုဦးစားပေးသည်ဟု ဆိုရမည်ဖြစ်သည်။ ၎င်းမြှား (၃-၆) ချက်ပစ်ခတ် သည့်အချိန်တွင် ပစ်မှတ်အား ပစ်တိုင်းထိပါက လာမည့် သူ့အသက်တာ၌ လုပ်ငန်းများ ဆောင်ရွက်ရာတွင် အထူးချွှန်ဆုံးဖြစ်မည်၊ အများစုထိမှန်ပါက ထူးချွှန်မည်၊ အနည်းဆုံးသာ ထိမှန်ပါက သာမန်အဆင့်သာ ရှိနိုင်သည်ဟုလည်း ယူဆကြပုံရသည်။ ဤသို့ဖြင့် နောင်တွင် လေးတူချင်းဟူ၍ အမည်သွင်သွားကြခြင်း ဖြစ်မည်ဟု မှတ်ယူရပါသည်။ [[ဖိုင်:A Letu Chin Woman with A Tattoo Face.png|thumb|ပါးရဲထိုးထားသည့် ‌လေးတူချင်းအမျိုးသမီးတစ်ဦး]] == လေးတူချင်းပါးရဲထိုးခြင်းဓလေ့ == လေးတူချင်းလူမျိုးများသည် “ပါးမဲချင်း” အုပ်စုဝင်များလည်း ဖြစ်ကြသည်။ လေးတူချင်း လူမျိုးများသည် တောင်ပိုင်းချင်းအုပ်စုဖြစ်သည်နှင့်အညီ၊ ပါးရဲထိုးခြင်းကို Mháwi Sún Ne[[https://www.dylangoldby.com/product/hmae-sun-nae-ti-cengkhu-nu-hardcover/ 1]] လို့ ခေါ်ပါသည်။ “မျက်နှာကို ထိုးထား” သည်ဟု ဆိုလိုသည်။ မိန်းကလေး အသက်အရွယ် အားဖြင့် ၁၂ မှ ၁၅ နှစ်တို့အကြား၊ လက်မထပ်မီး ပါးမဲ (သို့) ပါးရဲထိုးထားကြသည်ဟု အင်္ဂလိပ်မှတ်တမ်းအရ[<nowiki/>[[iarchive:in.gov.ignca.31115|2]]] သိရပါသည်။ သံချောင်းဒေသတွင် မိန်းကလေး အသက် ၁၂ မှ ၁၃ ခုနှစ်များအတွင်း ထိုးနှံကြသည်ဟု သိရပါသည်။ '''မင်းပြားချင်းတောင်တန်းအုပ်ချုပ်ရေး''' မှတ်တမ်းတွင် အသက် ၁၁ မှ ၁၅ နှစ်အတွင်း[[https://letu.ethnosites.com/en/history-identity-culture-lifestyle/articles/letu-history/historical-documents-on-letu-chin 3]] ဟု ဆိုထားသည်။ ခေတ်သစ်ကာလတွင် Jens Parkitny က အထူး‌လေ့လာထားသည်ကို ‌Jens Uwe Parkitny: Marked for Life: Myanmar’s Chin Women and their Facial Tattoos စာအုပ်ထဲတွင် တွေ့ရှိရသည်။ [[https://us.amazon.com/Jens-Uwe-Parkitny-Myanmars-Tattoos/dp/3735603556 3]] ---- == ရိုးရာဝတ်စုံများ == လေးတူချင်း ယောကျ်ားသင်တိုင်းအား Khrangim ဟု ခေါ်ပြီး၊ မိန်းကလေး သင်တိုင်းအား Khrawnghën ဟို ခေါ်သည်။ ဤဝတ်စုံများအား ရှေ့ခေတ်ကာလ များတွင် အထူးနတ်ရိုးရာပွဲများမှသာ ဝတ်ဆင်ကြသည်။ ၎င်းတို့ကို ရိုးရာချည်ထည်များဖြင့် ကိုယ်တိုင်ရက်လုပ်ကြသည်။ ပင်လယ်ခရုအခွံ၊ ကြွေထည်ဖြင့် ပြုလုပ်သော ကြယ်သီးများနှင့် ပုတီးအနီရောင်အလုံးများစွာ တင်ဆင်ရက်လုပ်ထားသည်။ အ‌ရောင်မှာ အနီရင့်‌ရောင်ဖြစ်သည်။ [[https://letu.ethnosites.com/en/history-identity-culture-lifestyle/articles/letu-history/cultures-traditions 4]] == ဘာသာစကားအုပ်စုနှင့် မျိုးနွယ်စုခွဲခြားမှု == လေးတူချင်းများသည် ချင်းလူမျိုး–ဘာသာစကားမိသားစု (Chin ethnolinguistic family) တွင် ပါဝင်ပြီး ယေဘုယျအားဖြင့် တောင်ပိုင်းချင်း (Southern Chin) မျိုးနွယ်စုအဖြစ် သတ်မှတ်ခံရသည်။ ဘာသာဗေဒအရ လေးတူဘာသာစကားသည် တရုတ်–တိဗက် ဘာသာစကားမိသားစုအောက်ရှိ [[ကူကီး-ချင်းနွယ် ဘာသာစကားများ|ကူကီး–ချင်း (Kuki-Chin)]] အကိုင်းအခက်နှင့် ဆက်စပ်သည်ဟု ယူဆကြသည်။ သုတေသနအများအပြားတွင် လေးတူချင်းများကို [[ဆုမ်းတူဘာသာစကား|စုမ်းတူ]]၊ လောက်တူနှင့် ချင်းပုံ လူမျိုးများနှင့်အတူ တောင်ပိုင်းချင်း သို့မဟုတ် [[ရှိုဘာသာစကား|ချိုး]] နှင့် [[အရှိုချင်းလူမျိုး|အရှို]]ချင်းတို့အကြားတွင် ရှိသော [https://brill.com/display/book/edcoll/9789004350519/B9789004350519-s012.xml?language=en&srsltid=AfmBOorRunYPrVIWId4bxJoqjQ0-Ieu4OvtNdVJRVlPjR8YERMbMuvli Hyow] အုပ်စု အဖြစ် ဖော်ပြကြသည်။ ထိုအုပ်စုများသည် မိမိတို့၏ သီးခြားလူမျိုးရေးလက္ခဏာများကို ထိန်းသိမ်းထားကြသော်လည်း ဘာသာစကား၊ ယဉ်ကျေးမှုနှင့် သမိုင်းဆိုင်ရာ ဆက်နွယ်မှုများစွာ ရှိကြသည်။ ဘာသာဗေဒနှင့် လူမျိုးဗေဒဆိုင်ရာ လေ့လာမှုများတွင် ၎င်းတို့ကို Cho–Hyow–Asho အုပ်စု သို့မဟုတ် တောင်ပိုင်းချင်း (Southeastern Chin)အုပ်စုအတွင်း ပါဝင်သည့် မျိုးနွယ်စုများအဖြစ် ဆွေးနွေးဖော်ပြလေ့ရှိသည်။ === '''အက္ခရာနှင့်''' '''သရ၊ သရတွဲများပြဇယား''' === လေးတူ(ချင်း)စာပေအက္ခရာ(Letu Alphabets) {| class="wikitable" | valign="top" | A a | valign="top" | AW aw | valign="top" | B b | valign="top" | C c | valign="top" | D d | valign="top" | E e |- | valign="top" | Ë ë | valign="top" | G g | valign="top" | H h | valign="top" | I i | valign="top" | J j | valign="top" | K k |- | valign="top" | L l | valign="top" | M m | valign="top" | N n | valign="top" | O o | valign="top" | P p | valign="top" | Q q |- | valign="top" | R r | valign="top" | S s | valign="top" | T t | valign="top" | U u | valign="top" | V v | valign="top" | X x |- | valign="top" | | valign="top" | | valign="top" | Y y | valign="top" | Z z | valign="top" | | valign="top" | |} သရ(၁၁) လုံး {| class="wikitable" | valign="top" |A | valign="top" |Aw | valign="top" |E | valign="top" |Ei | valign="top" |Ë | valign="top" |I |- | valign="top" |O | valign="top" |U | valign="top" |X | valign="top" |J | valign="top" |Ä | valign="top" | |} သရတွဲ (၁၆)လုံး {| class="wikitable" | valign="top" |Ai | valign="top" |Awi | valign="top" |Au | valign="top" |Awu | valign="top" |Eu |- | valign="top" |Ëu | valign="top" |Iu | valign="top" |Oi | valign="top" |Uaw | valign="top" |Ui |- | valign="top" |Uj | valign="top" |Xi | valign="top" |Xu | valign="top" |Ji | valign="top" |Ju |- | valign="top" | | valign="top" | | valign="top" |Äi | valign="top" | | valign="top" | |} မြန်မာအသံအခြေပြုအက္ခရာများ (Burmese Script-Based) {| class="wikitable" | valign="top" | K က | valign="top" | Kh ခ | valign="top" | Ng င | valign="top" | C စ | valign="top" | S ဆ |- | valign="top" | Ny ည | valign="top" | T တ/သ | valign="top" | Th ထ | valign="top" | D ဒ/ဓ | valign="top" | N န |- | valign="top" |P ပ | valign="top" |Ph ဖ | valign="top" |B ဘ | valign="top" |M မ | valign="top" |Y ရ/ယ |- | valign="top" |R ရ | valign="top" |L လ | valign="top" |V ဝ | valign="top" |H ဟ | valign="top" | |} == ကိုးကားချက်များ == * Cecil Champain Lowis — ''T[[wikisource:The_Tribes_of_Burma|he Tribes of Burma]]'' * C. M. Enriquez — ''Races of Burma'' * Census of India (1921, 1931) * Kenneth VanBik — ''Proto Kuki-Chin'' * David Peterson — ''On Kuki-Chin Subgrouping'' * Muhammad Zakaria — ''[https://dr.ntu.edu.sg/entities/publication/cbbc5688-738f-4376-a025-8201c99728ac A Grammar of Hyow]'' * Tha Tun Pru — ''The Minbya Chin Hills of the Akyab District'' <references responsive="1"></references> 5hhdznkhqmuxsessfnox2301sua1nox 1051693 1051692 2026-09-07T09:26:54Z CobaltEcho9 113523 1051693 wikitext text/x-wiki {Infobox ethnic group | group = လေးတူချင်းမျိုးနွယ်စု<br>(Letu Chin) | regions = [[မြန်မာနိုင်ငံ]]<br>• [[ရခိုင်ပြည်နယ်]] (မင်းပြားမြို့နယ်နှင့် မြောက်ဦးမြို့နယ်) [[ချင်းပြည်နယ်]] [[ပလက်ဝမြို့နယ်၊ လေးမြို့ဒေသ]] | languages = [[ချင်းဘာသာစကား|လေးတူချင်းဘာသာစကား]]၊ [[တိဗက်-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများ]] | religions = [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]]၊ [[ခရစ်ယာန်ဘာသာ]]၊ [[နတ်ကိုးကွယ်မှု]] = '''လေးတူချင်း''' = လေးတူချင်း (အင်္ဂလိပ်: ''Asho Chin'') Letu, Leitu, Laytu and Ledu) မျိုးနွယ်စုများသည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]] အနောက်ပိုင်း၊ အထူးသဖြင့် ရခိုင်ပြည်နယ်၊ မင်းပြားနှင့် မြောက်ဦးမြို့နယ်များနှင့် ချင်းပြည်နယ်တောင်ပိုင်း၊ ပလက်ဝမြို့နယ်၊ လေးမြို့ဒေသများတွင် မူလ အစဉ်အလာအရ နေထိုင်လာခဲ့သော [[ချင်းလူမျိုး|ချင်းလူမျိုးစုတစ်စု]] ဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့သည် တရုတ်–တိဗက် (Sino-Tibetan) ဘာသာစကားမိသားစု၏ တိဗက်–မြန်မာ (Tibeto-Burman) အကိုင်းအခက်တွင် ပါဝင်သော ချင်းလူမျိုးစုကြီး၏ လူမျိုး–ဘာသာစကား (ethnolinguistic) အသိုက်အဝန်းများထဲမှ တစ်စုဖြစ်သည်။ လေးတူချင်းကို မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း အတွဲ(၂) ၊ (ရန်ကုန်၊ စာပေဗိမာန်၊ ၁၉၅၅)၊ စာ ၃၉၅ တွင် [[ချင်းလူမျိုး| "လဲဒူ" ]] ဟူ၍ လည်းကောင်း၊ ၁၉၇၂ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာ ၉ ရက် ပြည်ထဲရေးနှင့်သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာနက ထုတ်ပြန်ကြေညာသော တိုင်းရင်းသားလူမျိုး ၁၄၄ မျိုးစာရင်းမူရင်းထဲတွင် အမှတ်စဉ်(၉၃)တွင် "လဲဒု" ဟူ၍လည်းကောင်း ဖော်ပြထားခဲ့သည်။ ဤသည်မှာ ကိုလိုနီခေတ်အင်္ဂလိပ်မှတ်တမ်းများကို မြန်မာဘာသာပြန်ဆိုရာတွင် မှားယွင်းခြင်းသည်ဖြစ်သည်။ လေးတူချင်းများသည် အစဉ်အလာအားဖြင့် ယနေ့ ရခိုင်ပြည်နယ်၊ ချင်းပြည်နယ် တောင်ပိုင်းနှင့် မြန်မာနိုင်ငံအနောက်ပိုင်း တောင်တန်းဒေသများ ပါဝင်သည့် အာရကန် (ရခိုင်) ရိုးမဒေသနှင့် နီးကပ်စွာ ဆက်စပ်နေကြသည်။ လေးတူချင်းအား အင်္ဂလိပ်ကိုလိုနီခေတ် သန်းခေါင်စာရင်းများထဲမှ တစ်ခုဖြစ်သော ၁၉၃၁ ခုနှစ်တွင် ကောက်ယူခဲ့သည့် Census of India, Vol-XI, Burma (Part 1)ထဲတွင်  C.40.Ledu ကုဒ်ဖြင့် ကောက်ယူခဲ့ကြောင်း မှတ်တမ်းတင်ထားပါသည်။ သို့သော် ၁၉၈၃ ခုနှစ် နောက်ပိုင်းမှ စပြီး လေးတူ(ချင်း)သည် “လေးမြို့(ချင်း)” ဧရိယာကုဒ်ထဲသို့‌ ရောက်ရှိသွားသည်။ ပြည်ထောင်စု သမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်အတွင်း နေထိုင်ကြသော မူရင်းဌာနေတိုင်းရင်းသား(၁၃၅)မျိုးထဲတွင် “[[မြန်မာတိုင်းရင်းသားမျိုးနွယ်များ|လေးမြို့(ချင်း)]]”မှာ အမှတ်စဉ်(၇၃)၊ ချင်း(၅၃)တွင် အမှတ်စဉ်(၄၀) ဖြစ်ပါသည်။ နိုင်ငံတော်မှ ၎င်းအတွက် ဧရိယာကို အခြေခံလျက် ချပေးထားသော ကုဒ်နံပါတ်မှာ ([https://www.networkmyanmar.org/ESW/Files/Census-Codes-2014.pdf ၄၄၁])ဖြစ်ကာ၊ သန်း‌ခေါင်စာရင်း ကောက်ခံသည့်အချိန်တိုင်း၌ ပလက်ဝမြို့နယ်၊ လေးမြို့ဒေသတွင် နေထိုင် ကြသည့် လေးတူ(ချင်း)၊ ဟီယာတွီး(ချင်း)၊ Vet(Yet)ချင်း၊ Haang(ချင်း)၊ Uppu(ချင်း) စကားပြောသော လူမှုအသိုင်းအဝိုင်းများအတွက် အသုံးပြုသည့် စုပေါင်းကုဒ် အမျိုးအစား ဖြစ်ပါသည်။ == အခြေချနေထိုင်မှု == ရခိုင်ပြည်ရှိ ချင်းလူမျိုးများနှင့် ပတ်သက်သော သမိုင်းသုတေသနများအရ ချင်းအသိုက်အဝန်းများသည် အလယ်ခေတ်ကာလအတွင်း ရခိုင်ဒေသအချို့တွင် အခြေချနေထိုင်နေပြီဖြစ်ကြောင်း တွေ့ရသည်။ ရခိုင်ရာဇဝင်မှတ်တမ်းအချို့၏ အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်များတွင် ၉ ရာစုနှင့် ၁၁ ရာစုအတွင်း ရခိုင်ရိုးမနှင့် အနီးအနားချိုင့်ဝှမ်းဒေသများ၌ နေထိုင်သော ချင်းလူမျိုးစုများကို ရည်ညွှန်းထားသည်ဟု ယူဆကြသည်။ ([https://www.scribd.com/document/687255346/%E1%80%99%E1%80%BC%E1%80%94-%E1%80%99%E1%80%AC-%E1%80%94%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%84-%E1%80%84%E1%80%B6%E1%80%9B%E1%80%B1%E1%80%B8%E1%80%9E%E1%80%99%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%84-%E1%80%B8-%E1%80%95%E1%80%91%E1%80%99%E1%80%90%E1%80%BD%E1%80%B2-%E1%80%A6%E1%80%B8%E1%80%9C%E1%80%B1%E1%80%B8%E1%80%99%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%84 ၁] ) နောက်ပိုင်း ရခိုင်ရာဇဝင်များတွင် လေးတူချင်းနှင့် ဆက်စပ်သည်ဟု သုတေသီအချို့က ယူဆသော “လေးတူ” သို့မဟုတ် ဆင်တူအမည်များကို တွေ့ရှိရသည်။ အချို့သော အစဉ်အလာမှတ်တမ်းများတွင် မြောက်ဦးခေတ်အတွင်း ရခိုင်နိုင်ငံ၏ အရှေ့ဘက်တောင်တန်းဒေသများ၌ “လေးထု၊ လေးထူး” ဟုခေါ်သော လူမျိုးစုများ နေထိုင်ခဲ့ကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။ ([https://www.scribd.com/document/349629612/%E1%80%9B%E1%80%81%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%84-%E1%80%9B%E1%80%AC%E1%80%87%E1%80%9D%E1%80%84-%E1%80%9E%E1%80%85-%E1%80%80-%E1%80%99-%E1%80%B8 ၂])  == လူမှုအဖွဲ့အစည်းနှင့် ယဉ်ကျေးမှု == အစဉ်အလာအရ လေးတူလူမှုအဖွဲ့အစည်းသည် ကျေးရွာအခြေပြု အသိုက်အဝန်းများနှင့် ဆွေမျိုးအခြေပြု ဆက်နွယ်မှုများပေါ်တွင် အခြေခံဖွဲ့စည်း ထားသည်။ ချင်းလူမျိုးစုအများစုကဲ့သို့ပင် တောင်ယာစိုက်ပျိုးရေးကို အဓိက လုပ်ကိုင်ခဲ့ကြပြီး ခိုင်မာသော လူမှုအဖွဲ့အစည်းဆိုင်ရာ စနစ်များကို ထိန်းသိမ်းထားခဲ့ ကြသည်။ လေးတူယဉ်ကျေးမှု၏ အစိတ်အပိုင်းများတွင်— ·               အစိုင်(၆)ခု ပါဝင်သော cluster ဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားခြင်း ·               မျိုးနွယ်စု (Clan) အခြေပြု လူမှုဖွဲ့စည်းပုံ ·               နှုတ်ဖြင့် လက်ဆင့်ကမ်း သမိုင်းနှင့် ရိုးရာပုံပြင်များ ·               ပါးရဲထိုးသည့်ဓလေ့များကျင့်သုံးခြင်း ·               ရိုးရာသီချင်းများနှင့် ဂီတအမွေအနှစ်များ ·               ရက်ကန်းနှင့် အထည်အလိပ်လုပ်ငန်း ·               လူထုအခမ်းအနားများနှင့် ပွဲတော်များ ·               ရိုးရာဓလေ့ထုံးတမ်းဥပဒေများ...တို့ ပါဝင်သည်။ </[[ဖိုင်:Letu Chin Men in the traditional Attires.jpg|thumb|လေးတူချင်းရိုးရာအကအတွက် ပြင်ဆင်နေကြစဉ်(၂၀၁၉)]]> == ကလေးကင်ပွန်းတပ် မင်္ဂလာပြုလုပ်ခြင်း == လေးတူချင်း လူမျိုးများသည် ကလေးမွေးပြီး သားယောကျ်ားလေးဖြစ်ပါက (၃)ရက် မြောက်နေ့မှာ လေး(မြှား)နဲ့ အတူ မြေကြီးအား ဆင်းနင်းစေကြသည်။ ဖခင်ဖြစ်သူက ကရင်/ခရင်ဝါးဖြင့် ပြုလုပ်ထားသော လေးမြှားစင်း (၆)ချောင်းဖြင့် အပင် (သို့) တစ်စုံတစ်ခုခုကို ပစ်ခတ်သည်။ ထို့နောက် မိဘများက အိမ်ပေါ်မှ ဆင်းပြီး ကလေးကို မြေကြီးအား နင်းခိုင်း လိုက်ကြရသည်။ ထို့ကြောင့် “လေးတူချင်းများသည် လေးနဲ့အတူ မွေးဖွားလာသော လူမျိုး ဖြစ်သည်” ဟူသည့် အကြောင်းပြချက်တစ်ခုကို လက်ရှိချိန်အထိ တချို့နေရာမှာ ကျင့်သုံး ကြသေးသည်။ မိန်းကလေး ဖြစ်ပါက ပလိုင်းနှင့် ယက်သေ့တို့ကို ပေးကိုင်စေပြီး မြေကြီးကို နင်းခိုင်းကြသည်။ ဤသည်ကို အိုးကိုမ်း(Ó Kóm) ဟု‌ ခေါ်ကြသည်။ ယခုတိုင်အောင် တချို့သော မိသားစုဝင်များအနေဖြင့် ကျင့်သုံးနေဆဲ ဖြစ်ပါသည်။ ထိုကဲ့သို့ လုပ်ဆောင်ခဲ့ခြင်း၏ အဓိက ရည်ရွယ်ချက်မှာ ယောက်ျား ကလေးဖြစ်ပါက ကြီးပြင်းလာသောအခါ ထက်မြတ်ပြီး အမျိုးဂုဏ်ယူရသည့် ယောကျ်ားကောင်း၊ ယောကျ်ားမြတ်ဖြစ်နိုင်စေရန်နှင့် မိန်းကလေး ဖြစ်ပါက မိန်းကလေး ပီသစေရန်နှင့် လူဝင်ဆံ့သော မိန်းကလေးကောင်းဖြစ်စေရန် ဖြစ်သည်။ လေးတူ ချင်းလူမျိုး များသည် တခြားသော ချင်းလူမျိုးများ ကဲ့သို့ပင် ယောကျ်ားဦးစီးစနစ်(male dominant society)ဖြစ်သည့်အတွက် မိမိတို့မျိုးရိုးအား ယောကျ်ားလေး ဘက်မှသာ သတ်မှတ်သကဲ့သို့၊ ယောက်ျားကလေးကို ပိုဦးစားပေးသည်ဟု ဆိုရမည်ဖြစ်သည်။ ၎င်းမြှား (၃-၆) ချက်ပစ်ခတ် သည့်အချိန်တွင် ပစ်မှတ်အား ပစ်တိုင်းထိပါက လာမည့် သူ့အသက်တာ၌ လုပ်ငန်းများ ဆောင်ရွက်ရာတွင် အထူးချွှန်ဆုံးဖြစ်မည်၊ အများစုထိမှန်ပါက ထူးချွှန်မည်၊ အနည်းဆုံးသာ ထိမှန်ပါက သာမန်အဆင့်သာ ရှိနိုင်သည်ဟုလည်း ယူဆကြပုံရသည်။ ဤသို့ဖြင့် နောင်တွင် လေးတူချင်းဟူ၍ အမည်သွင်သွားကြခြင်း ဖြစ်မည်ဟု မှတ်ယူရပါသည်။ [[ဖိုင်:A Letu Chin Woman with A Tattoo Face.png|thumb|ပါးရဲထိုးထားသည့် ‌လေးတူချင်းအမျိုးသမီးတစ်ဦး]] == လေးတူချင်းပါးရဲထိုးခြင်းဓလေ့ == လေးတူချင်းလူမျိုးများသည် “ပါးမဲချင်း” အုပ်စုဝင်များလည်း ဖြစ်ကြသည်။ လေးတူချင်း လူမျိုးများသည် တောင်ပိုင်းချင်းအုပ်စုဖြစ်သည်နှင့်အညီ၊ ပါးရဲထိုးခြင်းကို Mháwi Sún Ne[[https://www.dylangoldby.com/product/hmae-sun-nae-ti-cengkhu-nu-hardcover/ 1]] လို့ ခေါ်ပါသည်။ “မျက်နှာကို ထိုးထား” သည်ဟု ဆိုလိုသည်။ မိန်းကလေး အသက်အရွယ် အားဖြင့် ၁၂ မှ ၁၅ နှစ်တို့အကြား၊ လက်မထပ်မီး ပါးမဲ (သို့) ပါးရဲထိုးထားကြသည်ဟု အင်္ဂလိပ်မှတ်တမ်းအရ[<nowiki/>[[iarchive:in.gov.ignca.31115|2]]] သိရပါသည်။ သံချောင်းဒေသတွင် မိန်းကလေး အသက် ၁၂ မှ ၁၃ ခုနှစ်များအတွင်း ထိုးနှံကြသည်ဟု သိရပါသည်။ '''မင်းပြားချင်းတောင်တန်းအုပ်ချုပ်ရေး''' မှတ်တမ်းတွင် အသက် ၁၁ မှ ၁၅ နှစ်အတွင်း[[https://letu.ethnosites.com/en/history-identity-culture-lifestyle/articles/letu-history/historical-documents-on-letu-chin 3]] ဟု ဆိုထားသည်။ ခေတ်သစ်ကာလတွင် Jens Parkitny က အထူး‌လေ့လာထားသည်ကို ‌Jens Uwe Parkitny: Marked for Life: Myanmar’s Chin Women and their Facial Tattoos စာအုပ်ထဲတွင် တွေ့ရှိရသည်။ [[https://us.amazon.com/Jens-Uwe-Parkitny-Myanmars-Tattoos/dp/3735603556 3]] ---- == ရိုးရာဝတ်စုံများ == လေးတူချင်း ယောကျ်ားသင်တိုင်းအား Khrangim ဟု ခေါ်ပြီး၊ မိန်းကလေး သင်တိုင်းအား Khrawnghën ဟို ခေါ်သည်။ ဤဝတ်စုံများအား ရှေ့ခေတ်ကာလ များတွင် အထူးနတ်ရိုးရာပွဲများမှသာ ဝတ်ဆင်ကြသည်။ ၎င်းတို့ကို ရိုးရာချည်ထည်များဖြင့် ကိုယ်တိုင်ရက်လုပ်ကြသည်။ ပင်လယ်ခရုအခွံ၊ ကြွေထည်ဖြင့် ပြုလုပ်သော ကြယ်သီးများနှင့် ပုတီးအနီရောင်အလုံးများစွာ တင်ဆင်ရက်လုပ်ထားသည်။ အ‌ရောင်မှာ အနီရင့်‌ရောင်ဖြစ်သည်။ [[https://letu.ethnosites.com/en/history-identity-culture-lifestyle/articles/letu-history/cultures-traditions 4]] == ဘာသာစကားအုပ်စုနှင့် မျိုးနွယ်စုခွဲခြားမှု == လေးတူချင်းများသည် ချင်းလူမျိုး–ဘာသာစကားမိသားစု (Chin ethnolinguistic family) တွင် ပါဝင်ပြီး ယေဘုယျအားဖြင့် တောင်ပိုင်းချင်း (Southern Chin) မျိုးနွယ်စုအဖြစ် သတ်မှတ်ခံရသည်။ ဘာသာဗေဒအရ လေးတူဘာသာစကားသည် တရုတ်–တိဗက် ဘာသာစကားမိသားစုအောက်ရှိ [[ကူကီး-ချင်းနွယ် ဘာသာစကားများ|ကူကီး–ချင်း (Kuki-Chin)]] အကိုင်းအခက်နှင့် ဆက်စပ်သည်ဟု ယူဆကြသည်။ သုတေသနအများအပြားတွင် လေးတူချင်းများကို [[ဆုမ်းတူဘာသာစကား|စုမ်းတူ]]၊ လောက်တူနှင့် ချင်းပုံ လူမျိုးများနှင့်အတူ တောင်ပိုင်းချင်း သို့မဟုတ် [[ရှိုဘာသာစကား|ချိုး]] နှင့် [[အရှိုချင်းလူမျိုး|အရှို]]ချင်းတို့အကြားတွင် ရှိသော [https://brill.com/display/book/edcoll/9789004350519/B9789004350519-s012.xml?language=en&srsltid=AfmBOorRunYPrVIWId4bxJoqjQ0-Ieu4OvtNdVJRVlPjR8YERMbMuvli Hyow] အုပ်စု အဖြစ် ဖော်ပြကြသည်။ ထိုအုပ်စုများသည် မိမိတို့၏ သီးခြားလူမျိုးရေးလက္ခဏာများကို ထိန်းသိမ်းထားကြသော်လည်း ဘာသာစကား၊ ယဉ်ကျေးမှုနှင့် သမိုင်းဆိုင်ရာ ဆက်နွယ်မှုများစွာ ရှိကြသည်။ ဘာသာဗေဒနှင့် လူမျိုးဗေဒဆိုင်ရာ လေ့လာမှုများတွင် ၎င်းတို့ကို Cho–Hyow–Asho အုပ်စု သို့မဟုတ် တောင်ပိုင်းချင်း (Southeastern Chin)အုပ်စုအတွင်း ပါဝင်သည့် မျိုးနွယ်စုများအဖြစ် ဆွေးနွေးဖော်ပြလေ့ရှိသည်။ === '''အက္ခရာနှင့်''' '''သရ၊ သရတွဲများပြဇယား''' === လေးတူ(ချင်း)စာပေအက္ခရာ(Letu Alphabets) {| class="wikitable" | valign="top" | A a | valign="top" | AW aw | valign="top" | B b | valign="top" | C c | valign="top" | D d | valign="top" | E e |- | valign="top" | Ë ë | valign="top" | G g | valign="top" | H h | valign="top" | I i | valign="top" | J j | valign="top" | K k |- | valign="top" | L l | valign="top" | M m | valign="top" | N n | valign="top" | O o | valign="top" | P p | valign="top" | Q q |- | valign="top" | R r | valign="top" | S s | valign="top" | T t | valign="top" | U u | valign="top" | V v | valign="top" | X x |- | valign="top" | | valign="top" | | valign="top" | Y y | valign="top" | Z z | valign="top" | | valign="top" | |} သရ(၁၁) လုံး {| class="wikitable" | valign="top" |A | valign="top" |Aw | valign="top" |E | valign="top" |Ei | valign="top" |Ë | valign="top" |I |- | valign="top" |O | valign="top" |U | valign="top" |X | valign="top" |J | valign="top" |Ä | valign="top" | |} သရတွဲ (၁၆)လုံး {| class="wikitable" | valign="top" |Ai | valign="top" |Awi | valign="top" |Au | valign="top" |Awu | valign="top" |Eu |- | valign="top" |Ëu | valign="top" |Iu | valign="top" |Oi | valign="top" |Uaw | valign="top" |Ui |- | valign="top" |Uj | valign="top" |Xi | valign="top" |Xu | valign="top" |Ji | valign="top" |Ju |- | valign="top" | | valign="top" | | valign="top" |Äi | valign="top" | | valign="top" | |} မြန်မာအသံအခြေပြုအက္ခရာများ (Burmese Script-Based) {| class="wikitable" | valign="top" | K က | valign="top" | Kh ခ | valign="top" | Ng င | valign="top" | C စ | valign="top" | S ဆ |- | valign="top" | Ny ည | valign="top" | T တ/သ | valign="top" | Th ထ | valign="top" | D ဒ/ဓ | valign="top" | N န |- | valign="top" |P ပ | valign="top" |Ph ဖ | valign="top" |B ဘ | valign="top" |M မ | valign="top" |Y ရ/ယ |- | valign="top" |R ရ | valign="top" |L လ | valign="top" |V ဝ | valign="top" |H ဟ | valign="top" | |} == ကိုးကားချက်များ == * Cecil Champain Lowis — ''T[[wikisource:The_Tribes_of_Burma|he Tribes of Burma]]'' * C. M. Enriquez — ''Races of Burma'' * Census of India (1921, 1931) * Kenneth VanBik — ''Proto Kuki-Chin'' * David Peterson — ''On Kuki-Chin Subgrouping'' * Muhammad Zakaria — ''[https://dr.ntu.edu.sg/entities/publication/cbbc5688-738f-4376-a025-8201c99728ac A Grammar of Hyow]'' * Tha Tun Pru — ''The Minbya Chin Hills of the Akyab District'' <references responsive="1"></references> 360nn5x3sk5fqeiv26sszn1913yueo2 1051694 1051693 2026-09-07T09:28:07Z CobaltEcho9 113523 1051694 wikitext text/x-wiki {Infobox ethnic group | group = လေးတူချင်းမျိုးနွယ်စု<br>(Letu Chin) | regions = [[မြန်မာနိုင်ငံ]]<br>• [[ရခိုင်ပြည်နယ်]] (မင်းပြားမြို့နယ်နှင့် မြောက်ဦးမြို့နယ်) [[ချင်းပြည်နယ်]] [[ပလက်ဝမြို့နယ်၊ လေးမြို့ဒေသ]] | languages = [[ချင်းဘာသာစကား|လေးတူချင်းဘာသာစကား]]၊ [[တိဗက်-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများ]] | religions = [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]]၊ [[ခရစ်ယာန်ဘာသာ]]၊ [[နတ်ကိုးကွယ်မှု]] = '''လေးတူချင်း''' = လေးတူချင်း (အင်္ဂလိပ်: ''Asho Chin'') Letu, Leitu, Laytu and Ledu) မျိုးနွယ်စုများသည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]] အနောက်ပိုင်း၊ အထူးသဖြင့် ရခိုင်ပြည်နယ်၊ မင်းပြားနှင့် မြောက်ဦးမြို့နယ်များနှင့် ချင်းပြည်နယ်တောင်ပိုင်း၊ ပလက်ဝမြို့နယ်၊ လေးမြို့ဒေသများတွင် မူလ အစဉ်အလာအရ နေထိုင်လာခဲ့သော [[ချင်းလူမျိုး|ချင်းလူမျိုးစုတစ်စု]] ဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့သည် တရုတ်–တိဗက် (Sino-Tibetan) ဘာသာစကားမိသားစု၏ တိဗက်–မြန်မာ (Tibeto-Burman) အကိုင်းအခက်တွင် ပါဝင်သော ချင်းလူမျိုးစုကြီး၏ လူမျိုး–ဘာသာစကား (ethnolinguistic) အသိုက်အဝန်းများထဲမှ တစ်စုဖြစ်သည်။ လေးတူချင်းကို မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း အတွဲ(၂) ၊ (ရန်ကုန်၊ စာပေဗိမာန်၊ ၁၉၅၅)၊ စာ ၃၉၅ တွင် [[ချင်းလူမျိုး| "လဲဒူ" ]] ဟူ၍ လည်းကောင်း၊ ၁၉၇၂ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာ ၉ ရက် ပြည်ထဲရေးနှင့်သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာနက ထုတ်ပြန်ကြေညာသော တိုင်းရင်းသားလူမျိုး ၁၄၄ မျိုးစာရင်းမူရင်းထဲတွင် အမှတ်စဉ်(၉၃)တွင် "လဲဒု" ဟူ၍လည်းကောင်း ဖော်ပြထားခဲ့သည်။ ဤသည်မှာ ကိုလိုနီခေတ်အင်္ဂလိပ်မှတ်တမ်းများကို မြန်မာဘာသာပြန်ဆိုရာတွင် မှားယွင်းခြင်းသည်ဖြစ်သည်။ လေးတူချင်းများသည် အစဉ်အလာအားဖြင့် ယနေ့ ရခိုင်ပြည်နယ်၊ ချင်းပြည်နယ် တောင်ပိုင်းနှင့် မြန်မာနိုင်ငံအနောက်ပိုင်း တောင်တန်းဒေသများ ပါဝင်သည့် အာရကန် (ရခိုင်) ရိုးမဒေသနှင့် နီးကပ်စွာ ဆက်စပ်နေကြသည်။ လေးတူချင်းအား အင်္ဂလိပ်ကိုလိုနီခေတ် သန်းခေါင်စာရင်းများထဲမှ တစ်ခုဖြစ်သော ၁၉၃၁ ခုနှစ်တွင် ကောက်ယူခဲ့သည့် Census of India, Vol-XI, Burma (Part 1)ထဲတွင်  C.40.Ledu ကုဒ်ဖြင့် ကောက်ယူခဲ့ကြောင်း မှတ်တမ်းတင်ထားပါသည်။ သို့သော် ၁၉၈၃ ခုနှစ် နောက်ပိုင်းမှ စပြီး လေးတူ(ချင်း)သည် “လေးမြို့(ချင်း)” ဧရိယာကုဒ်ထဲသို့‌ ရောက်ရှိသွားသည်။ ပြည်ထောင်စု သမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်အတွင်း နေထိုင်ကြသော မူရင်းဌာနေတိုင်းရင်းသား(၁၃၅)မျိုးထဲတွင် “[[မြန်မာတိုင်းရင်းသားမျိုးနွယ်များ|လေးမြို့(ချင်း)]]”မှာ အမှတ်စဉ်(၇၃)၊ ချင်း(၅၃)တွင် အမှတ်စဉ်(၄၀) ဖြစ်ပါသည်။ နိုင်ငံတော်မှ ၎င်းအတွက် ဧရိယာကို အခြေခံလျက် ချပေးထားသော ကုဒ်နံပါတ်မှာ ([https://www.networkmyanmar.org/ESW/Files/Census-Codes-2014.pdf ၄၄၁])ဖြစ်ကာ၊ သန်း‌ခေါင်စာရင်း ကောက်ခံသည့်အချိန်တိုင်း၌ ပလက်ဝမြို့နယ်၊ လေးမြို့ဒေသတွင် နေထိုင် ကြသည့် လေးတူ(ချင်း)၊ ဟီယာတွီး(ချင်း)၊ Vet(Yet)ချင်း၊ Haang(ချင်း)၊ Uppu(ချင်း) စကားပြောသော လူမှုအသိုင်းအဝိုင်းများအတွက် အသုံးပြုသည့် စုပေါင်းကုဒ် အမျိုးအစား ဖြစ်ပါသည်။ == အခြေချနေထိုင်မှု == ရခိုင်ပြည်ရှိ ချင်းလူမျိုးများနှင့် ပတ်သက်သော သမိုင်းသုတေသနများအရ ချင်းအသိုက်အဝန်းများသည် အလယ်ခေတ်ကာလအတွင်း ရခိုင်ဒေသအချို့တွင် အခြေချနေထိုင်နေပြီဖြစ်ကြောင်း တွေ့ရသည်။ ရခိုင်ရာဇဝင်မှတ်တမ်းအချို့၏ အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်များတွင် ၉ ရာစုနှင့် ၁၁ ရာစုအတွင်း ရခိုင်ရိုးမနှင့် အနီးအနားချိုင့်ဝှမ်းဒေသများ၌ နေထိုင်သော ချင်းလူမျိုးစုများကို ရည်ညွှန်းထားသည်ဟု ယူဆကြသည်။ ([https://www.scribd.com/document/687255346/%E1%80%99%E1%80%BC%E1%80%94-%E1%80%99%E1%80%AC-%E1%80%94%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%84-%E1%80%84%E1%80%B6%E1%80%9B%E1%80%B1%E1%80%B8%E1%80%9E%E1%80%99%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%84-%E1%80%B8-%E1%80%95%E1%80%91%E1%80%99%E1%80%90%E1%80%BD%E1%80%B2-%E1%80%A6%E1%80%B8%E1%80%9C%E1%80%B1%E1%80%B8%E1%80%99%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%84 ၁] ) နောက်ပိုင်း ရခိုင်ရာဇဝင်များတွင် လေးတူချင်းနှင့် ဆက်စပ်သည်ဟု သုတေသီအချို့က ယူဆသော “လေးတူ” သို့မဟုတ် ဆင်တူအမည်များကို တွေ့ရှိရသည်။ အချို့သော အစဉ်အလာမှတ်တမ်းများတွင် မြောက်ဦးခေတ်အတွင်း ရခိုင်နိုင်ငံ၏ အရှေ့ဘက်တောင်တန်းဒေသများ၌ “လေးထု၊ လေးထူး” ဟုခေါ်သော လူမျိုးစုများ နေထိုင်ခဲ့ကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။ ([https://www.scribd.com/document/349629612/%E1%80%9B%E1%80%81%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%84-%E1%80%9B%E1%80%AC%E1%80%87%E1%80%9D%E1%80%84-%E1%80%9E%E1%80%85-%E1%80%80-%E1%80%99-%E1%80%B8 ၂])  == လူမှုအဖွဲ့အစည်းနှင့် ယဉ်ကျေးမှု == အစဉ်အလာအရ လေးတူလူမှုအဖွဲ့အစည်းသည် ကျေးရွာအခြေပြု အသိုက်အဝန်းများနှင့် ဆွေမျိုးအခြေပြု ဆက်နွယ်မှုများပေါ်တွင် အခြေခံဖွဲ့စည်း ထားသည်။ ချင်းလူမျိုးစုအများစုကဲ့သို့ပင် တောင်ယာစိုက်ပျိုးရေးကို အဓိက လုပ်ကိုင်ခဲ့ကြပြီး ခိုင်မာသော လူမှုအဖွဲ့အစည်းဆိုင်ရာ စနစ်များကို ထိန်းသိမ်းထားခဲ့ ကြသည်။ လေးတူယဉ်ကျေးမှု၏ အစိတ်အပိုင်းများတွင်— ·               အစိုင်(၆)ခု ပါဝင်သော cluster ဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားခြင်း ·               မျိုးနွယ်စု (Clan) အခြေပြု လူမှုဖွဲ့စည်းပုံ ·               နှုတ်ဖြင့် လက်ဆင့်ကမ်း သမိုင်းနှင့် ရိုးရာပုံပြင်များ ·               ပါးရဲထိုးသည့်ဓလေ့များကျင့်သုံးခြင်း ·               ရိုးရာသီချင်းများနှင့် ဂီတအမွေအနှစ်များ ·               ရက်ကန်းနှင့် အထည်အလိပ်လုပ်ငန်း ·               လူထုအခမ်းအနားများနှင့် ပွဲတော်များ ·               ရိုးရာဓလေ့ထုံးတမ်းဥပဒေများ...တို့ ပါဝင်သည်။ [[ဖိုင်:Letu Chin Men in the traditional Attires.jpg|thumb|လေးတူချင်းရိုးရာအကအတွက် ပြင်ဆင်နေကြစဉ်(၂၀၁၉)]] == ကလေးကင်ပွန်းတပ် မင်္ဂလာပြုလုပ်ခြင်း == လေးတူချင်း လူမျိုးများသည် ကလေးမွေးပြီး သားယောကျ်ားလေးဖြစ်ပါက (၃)ရက် မြောက်နေ့မှာ လေး(မြှား)နဲ့ အတူ မြေကြီးအား ဆင်းနင်းစေကြသည်။ ဖခင်ဖြစ်သူက ကရင်/ခရင်ဝါးဖြင့် ပြုလုပ်ထားသော လေးမြှားစင်း (၆)ချောင်းဖြင့် အပင် (သို့) တစ်စုံတစ်ခုခုကို ပစ်ခတ်သည်။ ထို့နောက် မိဘများက အိမ်ပေါ်မှ ဆင်းပြီး ကလေးကို မြေကြီးအား နင်းခိုင်း လိုက်ကြရသည်။ ထို့ကြောင့် “လေးတူချင်းများသည် လေးနဲ့အတူ မွေးဖွားလာသော လူမျိုး ဖြစ်သည်” ဟူသည့် အကြောင်းပြချက်တစ်ခုကို လက်ရှိချိန်အထိ တချို့နေရာမှာ ကျင့်သုံး ကြသေးသည်။ မိန်းကလေး ဖြစ်ပါက ပလိုင်းနှင့် ယက်သေ့တို့ကို ပေးကိုင်စေပြီး မြေကြီးကို နင်းခိုင်းကြသည်။ ဤသည်ကို အိုးကိုမ်း(Ó Kóm) ဟု‌ ခေါ်ကြသည်။ ယခုတိုင်အောင် တချို့သော မိသားစုဝင်များအနေဖြင့် ကျင့်သုံးနေဆဲ ဖြစ်ပါသည်။ ထိုကဲ့သို့ လုပ်ဆောင်ခဲ့ခြင်း၏ အဓိက ရည်ရွယ်ချက်မှာ ယောက်ျား ကလေးဖြစ်ပါက ကြီးပြင်းလာသောအခါ ထက်မြတ်ပြီး အမျိုးဂုဏ်ယူရသည့် ယောကျ်ားကောင်း၊ ယောကျ်ားမြတ်ဖြစ်နိုင်စေရန်နှင့် မိန်းကလေး ဖြစ်ပါက မိန်းကလေး ပီသစေရန်နှင့် လူဝင်ဆံ့သော မိန်းကလေးကောင်းဖြစ်စေရန် ဖြစ်သည်။ လေးတူ ချင်းလူမျိုး များသည် တခြားသော ချင်းလူမျိုးများ ကဲ့သို့ပင် ယောကျ်ားဦးစီးစနစ်(male dominant society)ဖြစ်သည့်အတွက် မိမိတို့မျိုးရိုးအား ယောကျ်ားလေး ဘက်မှသာ သတ်မှတ်သကဲ့သို့၊ ယောက်ျားကလေးကို ပိုဦးစားပေးသည်ဟု ဆိုရမည်ဖြစ်သည်။ ၎င်းမြှား (၃-၆) ချက်ပစ်ခတ် သည့်အချိန်တွင် ပစ်မှတ်အား ပစ်တိုင်းထိပါက လာမည့် သူ့အသက်တာ၌ လုပ်ငန်းများ ဆောင်ရွက်ရာတွင် အထူးချွှန်ဆုံးဖြစ်မည်၊ အများစုထိမှန်ပါက ထူးချွှန်မည်၊ အနည်းဆုံးသာ ထိမှန်ပါက သာမန်အဆင့်သာ ရှိနိုင်သည်ဟုလည်း ယူဆကြပုံရသည်။ ဤသို့ဖြင့် နောင်တွင် လေးတူချင်းဟူ၍ အမည်သွင်သွားကြခြင်း ဖြစ်မည်ဟု မှတ်ယူရပါသည်။ [[ဖိုင်:A Letu Chin Woman with A Tattoo Face.png|thumb|ပါးရဲထိုးထားသည့် ‌လေးတူချင်းအမျိုးသမီးတစ်ဦး]] == လေးတူချင်းပါးရဲထိုးခြင်းဓလေ့ == လေးတူချင်းလူမျိုးများသည် “ပါးမဲချင်း” အုပ်စုဝင်များလည်း ဖြစ်ကြသည်။ လေးတူချင်း လူမျိုးများသည် တောင်ပိုင်းချင်းအုပ်စုဖြစ်သည်နှင့်အညီ၊ ပါးရဲထိုးခြင်းကို Mháwi Sún Ne[[https://www.dylangoldby.com/product/hmae-sun-nae-ti-cengkhu-nu-hardcover/ 1]] လို့ ခေါ်ပါသည်။ “မျက်နှာကို ထိုးထား” သည်ဟု ဆိုလိုသည်။ မိန်းကလေး အသက်အရွယ် အားဖြင့် ၁၂ မှ ၁၅ နှစ်တို့အကြား၊ လက်မထပ်မီး ပါးမဲ (သို့) ပါးရဲထိုးထားကြသည်ဟု အင်္ဂလိပ်မှတ်တမ်းအရ[<nowiki/>[[iarchive:in.gov.ignca.31115|2]]] သိရပါသည်။ သံချောင်းဒေသတွင် မိန်းကလေး အသက် ၁၂ မှ ၁၃ ခုနှစ်များအတွင်း ထိုးနှံကြသည်ဟု သိရပါသည်။ '''မင်းပြားချင်းတောင်တန်းအုပ်ချုပ်ရေး''' မှတ်တမ်းတွင် အသက် ၁၁ မှ ၁၅ နှစ်အတွင်း[[https://letu.ethnosites.com/en/history-identity-culture-lifestyle/articles/letu-history/historical-documents-on-letu-chin 3]] ဟု ဆိုထားသည်။ ခေတ်သစ်ကာလတွင် Jens Parkitny က အထူး‌လေ့လာထားသည်ကို ‌Jens Uwe Parkitny: Marked for Life: Myanmar’s Chin Women and their Facial Tattoos စာအုပ်ထဲတွင် တွေ့ရှိရသည်။ [[https://us.amazon.com/Jens-Uwe-Parkitny-Myanmars-Tattoos/dp/3735603556 3]] ---- == ရိုးရာဝတ်စုံများ == လေးတူချင်း ယောကျ်ားသင်တိုင်းအား Khrangim ဟု ခေါ်ပြီး၊ မိန်းကလေး သင်တိုင်းအား Khrawnghën ဟို ခေါ်သည်။ ဤဝတ်စုံများအား ရှေ့ခေတ်ကာလ များတွင် အထူးနတ်ရိုးရာပွဲများမှသာ ဝတ်ဆင်ကြသည်။ ၎င်းတို့ကို ရိုးရာချည်ထည်များဖြင့် ကိုယ်တိုင်ရက်လုပ်ကြသည်။ ပင်လယ်ခရုအခွံ၊ ကြွေထည်ဖြင့် ပြုလုပ်သော ကြယ်သီးများနှင့် ပုတီးအနီရောင်အလုံးများစွာ တင်ဆင်ရက်လုပ်ထားသည်။ အ‌ရောင်မှာ အနီရင့်‌ရောင်ဖြစ်သည်။ [[https://letu.ethnosites.com/en/history-identity-culture-lifestyle/articles/letu-history/cultures-traditions 4]] == ဘာသာစကားအုပ်စုနှင့် မျိုးနွယ်စုခွဲခြားမှု == လေးတူချင်းများသည် ချင်းလူမျိုး–ဘာသာစကားမိသားစု (Chin ethnolinguistic family) တွင် ပါဝင်ပြီး ယေဘုယျအားဖြင့် တောင်ပိုင်းချင်း (Southern Chin) မျိုးနွယ်စုအဖြစ် သတ်မှတ်ခံရသည်။ ဘာသာဗေဒအရ လေးတူဘာသာစကားသည် တရုတ်–တိဗက် ဘာသာစကားမိသားစုအောက်ရှိ [[ကူကီး-ချင်းနွယ် ဘာသာစကားများ|ကူကီး–ချင်း (Kuki-Chin)]] အကိုင်းအခက်နှင့် ဆက်စပ်သည်ဟု ယူဆကြသည်။ သုတေသနအများအပြားတွင် လေးတူချင်းများကို [[ဆုမ်းတူဘာသာစကား|စုမ်းတူ]]၊ လောက်တူနှင့် ချင်းပုံ လူမျိုးများနှင့်အတူ တောင်ပိုင်းချင်း သို့မဟုတ် [[ရှိုဘာသာစကား|ချိုး]] နှင့် [[အရှိုချင်းလူမျိုး|အရှို]]ချင်းတို့အကြားတွင် ရှိသော [https://brill.com/display/book/edcoll/9789004350519/B9789004350519-s012.xml?language=en&srsltid=AfmBOorRunYPrVIWId4bxJoqjQ0-Ieu4OvtNdVJRVlPjR8YERMbMuvli Hyow] အုပ်စု အဖြစ် ဖော်ပြကြသည်။ ထိုအုပ်စုများသည် မိမိတို့၏ သီးခြားလူမျိုးရေးလက္ခဏာများကို ထိန်းသိမ်းထားကြသော်လည်း ဘာသာစကား၊ ယဉ်ကျေးမှုနှင့် သမိုင်းဆိုင်ရာ ဆက်နွယ်မှုများစွာ ရှိကြသည်။ ဘာသာဗေဒနှင့် လူမျိုးဗေဒဆိုင်ရာ လေ့လာမှုများတွင် ၎င်းတို့ကို Cho–Hyow–Asho အုပ်စု သို့မဟုတ် တောင်ပိုင်းချင်း (Southeastern Chin)အုပ်စုအတွင်း ပါဝင်သည့် မျိုးနွယ်စုများအဖြစ် ဆွေးနွေးဖော်ပြလေ့ရှိသည်။ === '''အက္ခရာနှင့်''' '''သရ၊ သရတွဲများပြဇယား''' === လေးတူ(ချင်း)စာပေအက္ခရာ(Letu Alphabets) {| class="wikitable" | valign="top" | A a | valign="top" | AW aw | valign="top" | B b | valign="top" | C c | valign="top" | D d | valign="top" | E e |- | valign="top" | Ë ë | valign="top" | G g | valign="top" | H h | valign="top" | I i | valign="top" | J j | valign="top" | K k |- | valign="top" | L l | valign="top" | M m | valign="top" | N n | valign="top" | O o | valign="top" | P p | valign="top" | Q q |- | valign="top" | R r | valign="top" | S s | valign="top" | T t | valign="top" | U u | valign="top" | V v | valign="top" | X x |- | valign="top" | | valign="top" | | valign="top" | Y y | valign="top" | Z z | valign="top" | | valign="top" | |} သရ(၁၁) လုံး {| class="wikitable" | valign="top" |A | valign="top" |Aw | valign="top" |E | valign="top" |Ei | valign="top" |Ë | valign="top" |I |- | valign="top" |O | valign="top" |U | valign="top" |X | valign="top" |J | valign="top" |Ä | valign="top" | |} သရတွဲ (၁၆)လုံး {| class="wikitable" | valign="top" |Ai | valign="top" |Awi | valign="top" |Au | valign="top" |Awu | valign="top" |Eu |- | valign="top" |Ëu | valign="top" |Iu | valign="top" |Oi | valign="top" |Uaw | valign="top" |Ui |- | valign="top" |Uj | valign="top" |Xi | valign="top" |Xu | valign="top" |Ji | valign="top" |Ju |- | valign="top" | | valign="top" | | valign="top" |Äi | valign="top" | | valign="top" | |} မြန်မာအသံအခြေပြုအက္ခရာများ (Burmese Script-Based) {| class="wikitable" | valign="top" | K က | valign="top" | Kh ခ | valign="top" | Ng င | valign="top" | C စ | valign="top" | S ဆ |- | valign="top" | Ny ည | valign="top" | T တ/သ | valign="top" | Th ထ | valign="top" | D ဒ/ဓ | valign="top" | N န |- | valign="top" |P ပ | valign="top" |Ph ဖ | valign="top" |B ဘ | valign="top" |M မ | valign="top" |Y ရ/ယ |- | valign="top" |R ရ | valign="top" |L လ | valign="top" |V ဝ | valign="top" |H ဟ | valign="top" | |} == ကိုးကားချက်များ == * Cecil Champain Lowis — ''T[[wikisource:The_Tribes_of_Burma|he Tribes of Burma]]'' * C. M. Enriquez — ''Races of Burma'' * Census of India (1921, 1931) * Kenneth VanBik — ''Proto Kuki-Chin'' * David Peterson — ''On Kuki-Chin Subgrouping'' * Muhammad Zakaria — ''[https://dr.ntu.edu.sg/entities/publication/cbbc5688-738f-4376-a025-8201c99728ac A Grammar of Hyow]'' * Tha Tun Pru — ''The Minbya Chin Hills of the Akyab District'' <references responsive="1"></references> m08is3vyewift35g5v1xz0250gx7wab 1051695 1051694 2026-09-07T09:30:16Z CobaltEcho9 113523 1051695 wikitext text/x-wiki {Infobox ethnic group | group = လေးတူချင်းမျိုးနွယ်စု<br>(Letu Chin) | regions = [[မြန်မာနိုင်ငံ]]<br>• [[ရခိုင်ပြည်နယ်]] (မင်းပြားမြို့နယ်နှင့် မြောက်ဦးမြို့နယ်) [[ချင်းပြည်နယ်]] [[ပလက်ဝမြို့နယ်၊ လေးမြို့ဒေသ]] | languages = [[ချင်းဘာသာစကား|လေးတူချင်းဘာသာစကား]]၊ [[တိဗက်-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများ]] | religions = [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]]၊ [[ခရစ်ယာန်ဘာသာ]]၊ [[နတ်ကိုးကွယ်မှု]] = '''လေးတူချင်း''' = လေးတူချင်း (အင်္ဂလိပ်: ''Asho Chin'') Letu, Leitu, Laytu and Ledu) မျိုးနွယ်စုများသည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]] အနောက်ပိုင်း၊ အထူးသဖြင့် ရခိုင်ပြည်နယ်၊ မင်းပြားနှင့် မြောက်ဦးမြို့နယ်များနှင့် ချင်းပြည်နယ်တောင်ပိုင်း၊ ပလက်ဝမြို့နယ်၊ လေးမြို့ဒေသများတွင် မူလ အစဉ်အလာအရ နေထိုင်လာခဲ့သော [[ချင်းလူမျိုး|ချင်းလူမျိုးစုတစ်စု]] ဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့သည် တရုတ်–တိဗက် (Sino-Tibetan) ဘာသာစကားမိသားစု၏ တိဗက်–မြန်မာ (Tibeto-Burman) အကိုင်းအခက်တွင် ပါဝင်သော ချင်းလူမျိုးစုကြီး၏ လူမျိုး–ဘာသာစကား (ethnolinguistic) အသိုက်အဝန်းများထဲမှ တစ်စုဖြစ်သည်။ လေးတူချင်းကို မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း အတွဲ(၂) ၊ (ရန်ကုန်၊ စာပေဗိမာန်၊ ၁၉၅၅)၊ စာ ၃၉၅ တွင် [[ချင်းလူမျိုး| "လဲဒူ" ]] ဟူ၍ လည်းကောင်း၊ ၁၉၇၂ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာ ၉ ရက် ပြည်ထဲရေးနှင့်သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာနက ထုတ်ပြန်ကြေညာသော တိုင်းရင်းသားလူမျိုး ၁၄၄ မျိုးစာရင်းမူရင်းထဲတွင် အမှတ်စဉ်(၉၃)တွင် "လဲဒု" ဟူ၍လည်းကောင်း ဖော်ပြထားခဲ့သည်။ ဤသည်မှာ ကိုလိုနီခေတ်အင်္ဂလိပ်မှတ်တမ်းများကို မြန်မာဘာသာပြန်ဆိုရာတွင် မှားယွင်းခြင်းသည်ဖြစ်သည်။ လေးတူချင်းများသည် အစဉ်အလာအားဖြင့် ယနေ့ ရခိုင်ပြည်နယ်၊ ချင်းပြည်နယ် တောင်ပိုင်းနှင့် မြန်မာနိုင်ငံအနောက်ပိုင်း တောင်တန်းဒေသများ ပါဝင်သည့် အာရကန် (ရခိုင်) ရိုးမဒေသနှင့် နီးကပ်စွာ ဆက်စပ်နေကြသည်။ လေးတူချင်းအား အင်္ဂလိပ်ကိုလိုနီခေတ် သန်းခေါင်စာရင်းများထဲမှ တစ်ခုဖြစ်သော ၁၉၃၁ ခုနှစ်တွင် ကောက်ယူခဲ့သည့် Census of India, Vol-XI, Burma (Part 1)ထဲတွင်  C.40.Ledu ကုဒ်ဖြင့် ကောက်ယူခဲ့ကြောင်း မှတ်တမ်းတင်ထားပါသည်။ သို့သော် ၁၉၈၃ ခုနှစ် နောက်ပိုင်းမှ စပြီး လေးတူ(ချင်း)သည် “လေးမြို့(ချင်း)” ဧရိယာကုဒ်ထဲသို့‌ ရောက်ရှိသွားသည်။ ပြည်ထောင်စု သမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်အတွင်း နေထိုင်ကြသော မူရင်းဌာနေတိုင်းရင်းသား(၁၃၅)မျိုးထဲတွင် “[[မြန်မာတိုင်းရင်းသားမျိုးနွယ်များ|လေးမြို့(ချင်း)]]”မှာ အမှတ်စဉ်(၇၃)၊ ချင်း(၅၃)တွင် အမှတ်စဉ်(၄၀) ဖြစ်ပါသည်။ နိုင်ငံတော်မှ ၎င်းအတွက် ဧရိယာကို အခြေခံလျက် ချပေးထားသော ကုဒ်နံပါတ်မှာ ([https://www.networkmyanmar.org/ESW/Files/Census-Codes-2014.pdf ၄၄၁])ဖြစ်ကာ၊ သန်း‌ခေါင်စာရင်း ကောက်ခံသည့်အချိန်တိုင်း၌ ပလက်ဝမြို့နယ်၊ လေးမြို့ဒေသတွင် နေထိုင် ကြသည့် လေးတူ(ချင်း)၊ ဟီယာတွီး(ချင်း)၊ Vet(Yet)ချင်း၊ Haang(ချင်း)၊ Uppu(ချင်း) စကားပြောသော လူမှုအသိုင်းအဝိုင်းများအတွက် အသုံးပြုသည့် စုပေါင်းကုဒ် အမျိုးအစား ဖြစ်ပါသည်။ == အခြေချနေထိုင်မှု == ရခိုင်ပြည်ရှိ ချင်းလူမျိုးများနှင့် ပတ်သက်သော သမိုင်းသုတေသနများအရ ချင်းအသိုက်အဝန်းများသည် အလယ်ခေတ်ကာလအတွင်း ရခိုင်ဒေသအချို့တွင် အခြေချနေထိုင်နေပြီဖြစ်ကြောင်း တွေ့ရသည်။ ရခိုင်ရာဇဝင်မှတ်တမ်းအချို့၏ အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်များတွင် ၉ ရာစုနှင့် ၁၁ ရာစုအတွင်း ရခိုင်ရိုးမနှင့် အနီးအနားချိုင့်ဝှမ်းဒေသများ၌ နေထိုင်သော ချင်းလူမျိုးစုများကို ရည်ညွှန်းထားသည်ဟု ယူဆကြသည်။ ([https://www.scribd.com/document/687255346/%E1%80%99%E1%80%BC%E1%80%94-%E1%80%99%E1%80%AC-%E1%80%94%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%84-%E1%80%84%E1%80%B6%E1%80%9B%E1%80%B1%E1%80%B8%E1%80%9E%E1%80%99%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%84-%E1%80%B8-%E1%80%95%E1%80%91%E1%80%99%E1%80%90%E1%80%BD%E1%80%B2-%E1%80%A6%E1%80%B8%E1%80%9C%E1%80%B1%E1%80%B8%E1%80%99%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%84 ၁] ) နောက်ပိုင်း ရခိုင်ရာဇဝင်များတွင် လေးတူချင်းနှင့် ဆက်စပ်သည်ဟု သုတေသီအချို့က ယူဆသော “လေးတူ” သို့မဟုတ် ဆင်တူအမည်များကို တွေ့ရှိရသည်။ အချို့သော အစဉ်အလာမှတ်တမ်းများတွင် မြောက်ဦးခေတ်အတွင်း ရခိုင်နိုင်ငံ၏ အရှေ့ဘက်တောင်တန်းဒေသများ၌ “လေးထု၊ လေးထူး” ဟုခေါ်သော လူမျိုးစုများ နေထိုင်ခဲ့ကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။ ([https://www.scribd.com/document/349629612/%E1%80%9B%E1%80%81%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%84-%E1%80%9B%E1%80%AC%E1%80%87%E1%80%9D%E1%80%84-%E1%80%9E%E1%80%85-%E1%80%80-%E1%80%99-%E1%80%B8 ၂])  == လူမှုအဖွဲ့အစည်းနှင့် ယဉ်ကျေးမှု == အစဉ်အလာအရ လေးတူလူမှုအဖွဲ့အစည်းသည် ကျေးရွာအခြေပြု အသိုက်အဝန်းများနှင့် ဆွေမျိုးအခြေပြု ဆက်နွယ်မှုများပေါ်တွင် အခြေခံဖွဲ့စည်း ထားသည်။ ချင်းလူမျိုးစုအများစုကဲ့သို့ပင် တောင်ယာစိုက်ပျိုးရေးကို အဓိက လုပ်ကိုင်ခဲ့ကြပြီး ခိုင်မာသော လူမှုအဖွဲ့အစည်းဆိုင်ရာ စနစ်များကို ထိန်းသိမ်းထားခဲ့ ကြသည်။ * လေးတူယဉ်ကျေးမှု၏ အစိတ်အပိုင်းများတွင်— * အစိုင်(၆)ခု ပါဝင်သော cluster ဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားခြင်း * မျိုးနွယ်စု (Clan) အခြေပြု လူမှုဖွဲ့စည်းပုံ * နှုတ်ဖြင့် လက်ဆင့်ကမ်း သမိုင်းနှင့် ရိုးရာပုံပြင်များ * ကလေးကင်ပွန်းတပ် မင်္ဂလာပြုလုပ်ခြင်း * ပါးရဲထိုးသည့်ဓလေ့များကျင့်သုံးခြင်း * ရိုးရာသီချင်းများနှင့် ဂီတအမွေအနှစ်များ * ရက်ကန်းနှင့် အထည်အလိပ်လုပ်ငန်း * လူထုအခမ်းအနားများနှင့် ပွဲတော်များ * ရိုးရာဓလေ့ထုံးတမ်းဥပဒေများ...တို့ ပါဝင်သည်။ [[ဖိုင်:Letu Chin Men in the traditional Attires.jpg|thumb|လေးတူချင်းရိုးရာအကအတွက် ပြင်ဆင်နေကြစဉ်(၂၀၁၉)]] == ကလေးကင်ပွန်းတပ် မင်္ဂလာပြုလုပ်ခြင်း == လေးတူချင်း လူမျိုးများသည် ကလေးမွေးပြီး သားယောကျ်ားလေးဖြစ်ပါက (၃)ရက် မြောက်နေ့မှာ လေး(မြှား)နဲ့ အတူ မြေကြီးအား ဆင်းနင်းစေကြသည်။ ဖခင်ဖြစ်သူက ကရင်/ခရင်ဝါးဖြင့် ပြုလုပ်ထားသော လေးမြှားစင်း (၆)ချောင်းဖြင့် အပင် (သို့) တစ်စုံတစ်ခုခုကို ပစ်ခတ်သည်။ ထို့နောက် မိဘများက အိမ်ပေါ်မှ ဆင်းပြီး ကလေးကို မြေကြီးအား နင်းခိုင်း လိုက်ကြရသည်။ ထို့ကြောင့် “လေးတူချင်းများသည် လေးနဲ့အတူ မွေးဖွားလာသော လူမျိုး ဖြစ်သည်” ဟူသည့် အကြောင်းပြချက်တစ်ခုကို လက်ရှိချိန်အထိ တချို့နေရာမှာ ကျင့်သုံး ကြသေးသည်။ မိန်းကလေး ဖြစ်ပါက ပလိုင်းနှင့် ယက်သေ့တို့ကို ပေးကိုင်စေပြီး မြေကြီးကို နင်းခိုင်းကြသည်။ ဤသည်ကို အိုးကိုမ်း(Ó Kóm) ဟု‌ ခေါ်ကြသည်။ ယခုတိုင်အောင် တချို့သော မိသားစုဝင်များအနေဖြင့် ကျင့်သုံးနေဆဲ ဖြစ်ပါသည်။ ထိုကဲ့သို့ လုပ်ဆောင်ခဲ့ခြင်း၏ အဓိက ရည်ရွယ်ချက်မှာ ယောက်ျား ကလေးဖြစ်ပါက ကြီးပြင်းလာသောအခါ ထက်မြတ်ပြီး အမျိုးဂုဏ်ယူရသည့် ယောကျ်ားကောင်း၊ ယောကျ်ားမြတ်ဖြစ်နိုင်စေရန်နှင့် မိန်းကလေး ဖြစ်ပါက မိန်းကလေး ပီသစေရန်နှင့် လူဝင်ဆံ့သော မိန်းကလေးကောင်းဖြစ်စေရန် ဖြစ်သည်။ လေးတူ ချင်းလူမျိုး များသည် တခြားသော ချင်းလူမျိုးများ ကဲ့သို့ပင် ယောကျ်ားဦးစီးစနစ်(male dominant society)ဖြစ်သည့်အတွက် မိမိတို့မျိုးရိုးအား ယောကျ်ားလေး ဘက်မှသာ သတ်မှတ်သကဲ့သို့၊ ယောက်ျားကလေးကို ပိုဦးစားပေးသည်ဟု ဆိုရမည်ဖြစ်သည်။ ၎င်းမြှား (၃-၆) ချက်ပစ်ခတ် သည့်အချိန်တွင် ပစ်မှတ်အား ပစ်တိုင်းထိပါက လာမည့် သူ့အသက်တာ၌ လုပ်ငန်းများ ဆောင်ရွက်ရာတွင် အထူးချွှန်ဆုံးဖြစ်မည်၊ အများစုထိမှန်ပါက ထူးချွှန်မည်၊ အနည်းဆုံးသာ ထိမှန်ပါက သာမန်အဆင့်သာ ရှိနိုင်သည်ဟုလည်း ယူဆကြပုံရသည်။ ဤသို့ဖြင့် နောင်တွင် လေးတူချင်းဟူ၍ အမည်သွင်သွားကြခြင်း ဖြစ်မည်ဟု မှတ်ယူရပါသည်။ [[ဖိုင်:A Letu Chin Woman with A Tattoo Face.png|thumb|ပါးရဲထိုးထားသည့် ‌လေးတူချင်းအမျိုးသမီးတစ်ဦး]] == လေးတူချင်းပါးရဲထိုးခြင်းဓလေ့ == လေးတူချင်းလူမျိုးများသည် “ပါးမဲချင်း” အုပ်စုဝင်များလည်း ဖြစ်ကြသည်။ လေးတူချင်း လူမျိုးများသည် တောင်ပိုင်းချင်းအုပ်စုဖြစ်သည်နှင့်အညီ၊ ပါးရဲထိုးခြင်းကို Mháwi Sún Ne[[https://www.dylangoldby.com/product/hmae-sun-nae-ti-cengkhu-nu-hardcover/ 1]] လို့ ခေါ်ပါသည်။ “မျက်နှာကို ထိုးထား” သည်ဟု ဆိုလိုသည်။ မိန်းကလေး အသက်အရွယ် အားဖြင့် ၁၂ မှ ၁၅ နှစ်တို့အကြား၊ လက်မထပ်မီး ပါးမဲ (သို့) ပါးရဲထိုးထားကြသည်ဟု အင်္ဂလိပ်မှတ်တမ်းအရ[<nowiki/>[[iarchive:in.gov.ignca.31115|2]]] သိရပါသည်။ သံချောင်းဒေသတွင် မိန်းကလေး အသက် ၁၂ မှ ၁၃ ခုနှစ်များအတွင်း ထိုးနှံကြသည်ဟု သိရပါသည်။ '''မင်းပြားချင်းတောင်တန်းအုပ်ချုပ်ရေး''' မှတ်တမ်းတွင် အသက် ၁၁ မှ ၁၅ နှစ်အတွင်း[[https://letu.ethnosites.com/en/history-identity-culture-lifestyle/articles/letu-history/historical-documents-on-letu-chin 3]] ဟု ဆိုထားသည်။ ခေတ်သစ်ကာလတွင် Jens Parkitny က အထူး‌လေ့လာထားသည်ကို ‌Jens Uwe Parkitny: Marked for Life: Myanmar’s Chin Women and their Facial Tattoos စာအုပ်ထဲတွင် တွေ့ရှိရသည်။ [[https://us.amazon.com/Jens-Uwe-Parkitny-Myanmars-Tattoos/dp/3735603556 3]] ---- == ရိုးရာဝတ်စုံများ == လေးတူချင်း ယောကျ်ားသင်တိုင်းအား Khrangim ဟု ခေါ်ပြီး၊ မိန်းကလေး သင်တိုင်းအား Khrawnghën ဟို ခေါ်သည်။ ဤဝတ်စုံများအား ရှေ့ခေတ်ကာလ များတွင် အထူးနတ်ရိုးရာပွဲများမှသာ ဝတ်ဆင်ကြသည်။ ၎င်းတို့ကို ရိုးရာချည်ထည်များဖြင့် ကိုယ်တိုင်ရက်လုပ်ကြသည်။ ပင်လယ်ခရုအခွံ၊ ကြွေထည်ဖြင့် ပြုလုပ်သော ကြယ်သီးများနှင့် ပုတီးအနီရောင်အလုံးများစွာ တင်ဆင်ရက်လုပ်ထားသည်။ အ‌ရောင်မှာ အနီရင့်‌ရောင်ဖြစ်သည်။ [[https://letu.ethnosites.com/en/history-identity-culture-lifestyle/articles/letu-history/cultures-traditions 4]] == ဘာသာစကားအုပ်စုနှင့် မျိုးနွယ်စုခွဲခြားမှု == လေးတူချင်းများသည် ချင်းလူမျိုး–ဘာသာစကားမိသားစု (Chin ethnolinguistic family) တွင် ပါဝင်ပြီး ယေဘုယျအားဖြင့် တောင်ပိုင်းချင်း (Southern Chin) မျိုးနွယ်စုအဖြစ် သတ်မှတ်ခံရသည်။ ဘာသာဗေဒအရ လေးတူဘာသာစကားသည် တရုတ်–တိဗက် ဘာသာစကားမိသားစုအောက်ရှိ [[ကူကီး-ချင်းနွယ် ဘာသာစကားများ|ကူကီး–ချင်း (Kuki-Chin)]] အကိုင်းအခက်နှင့် ဆက်စပ်သည်ဟု ယူဆကြသည်။ သုတေသနအများအပြားတွင် လေးတူချင်းများကို [[ဆုမ်းတူဘာသာစကား|စုမ်းတူ]]၊ လောက်တူနှင့် ချင်းပုံ လူမျိုးများနှင့်အတူ တောင်ပိုင်းချင်း သို့မဟုတ် [[ရှိုဘာသာစကား|ချိုး]] နှင့် [[အရှိုချင်းလူမျိုး|အရှို]]ချင်းတို့အကြားတွင် ရှိသော [https://brill.com/display/book/edcoll/9789004350519/B9789004350519-s012.xml?language=en&srsltid=AfmBOorRunYPrVIWId4bxJoqjQ0-Ieu4OvtNdVJRVlPjR8YERMbMuvli Hyow] အုပ်စု အဖြစ် ဖော်ပြကြသည်။ ထိုအုပ်စုများသည် မိမိတို့၏ သီးခြားလူမျိုးရေးလက္ခဏာများကို ထိန်းသိမ်းထားကြသော်လည်း ဘာသာစကား၊ ယဉ်ကျေးမှုနှင့် သမိုင်းဆိုင်ရာ ဆက်နွယ်မှုများစွာ ရှိကြသည်။ ဘာသာဗေဒနှင့် လူမျိုးဗေဒဆိုင်ရာ လေ့လာမှုများတွင် ၎င်းတို့ကို Cho–Hyow–Asho အုပ်စု သို့မဟုတ် တောင်ပိုင်းချင်း (Southeastern Chin)အုပ်စုအတွင်း ပါဝင်သည့် မျိုးနွယ်စုများအဖြစ် ဆွေးနွေးဖော်ပြလေ့ရှိသည်။ === '''အက္ခရာနှင့်''' '''သရ၊ သရတွဲများပြဇယား''' === လေးတူ(ချင်း)စာပေအက္ခရာ(Letu Alphabets) {| class="wikitable" | valign="top" | A a | valign="top" | AW aw | valign="top" | B b | valign="top" | C c | valign="top" | D d | valign="top" | E e |- | valign="top" | Ë ë | valign="top" | G g | valign="top" | H h | valign="top" | I i | valign="top" | J j | valign="top" | K k |- | valign="top" | L l | valign="top" | M m | valign="top" | N n | valign="top" | O o | valign="top" | P p | valign="top" | Q q |- | valign="top" | R r | valign="top" | S s | valign="top" | T t | valign="top" | U u | valign="top" | V v | valign="top" | X x |- | valign="top" | | valign="top" | | valign="top" | Y y | valign="top" | Z z | valign="top" | | valign="top" | |} သရ(၁၁) လုံး {| class="wikitable" | valign="top" |A | valign="top" |Aw | valign="top" |E | valign="top" |Ei | valign="top" |Ë | valign="top" |I |- | valign="top" |O | valign="top" |U | valign="top" |X | valign="top" |J | valign="top" |Ä | valign="top" | |} သရတွဲ (၁၆)လုံး {| class="wikitable" | valign="top" |Ai | valign="top" |Awi | valign="top" |Au | valign="top" |Awu | valign="top" |Eu |- | valign="top" |Ëu | valign="top" |Iu | valign="top" |Oi | valign="top" |Uaw | valign="top" |Ui |- | valign="top" |Uj | valign="top" |Xi | valign="top" |Xu | valign="top" |Ji | valign="top" |Ju |- | valign="top" | | valign="top" | | valign="top" |Äi | valign="top" | | valign="top" | |} မြန်မာအသံအခြေပြုအက္ခရာများ (Burmese Script-Based) {| class="wikitable" | valign="top" | K က | valign="top" | Kh ခ | valign="top" | Ng င | valign="top" | C စ | valign="top" | S ဆ |- | valign="top" | Ny ည | valign="top" | T တ/သ | valign="top" | Th ထ | valign="top" | D ဒ/ဓ | valign="top" | N န |- | valign="top" |P ပ | valign="top" |Ph ဖ | valign="top" |B ဘ | valign="top" |M မ | valign="top" |Y ရ/ယ |- | valign="top" |R ရ | valign="top" |L လ | valign="top" |V ဝ | valign="top" |H ဟ | valign="top" | |} == ကိုးကားချက်များ == * Cecil Champain Lowis — ''T[[wikisource:The_Tribes_of_Burma|he Tribes of Burma]]'' * C. M. Enriquez — ''Races of Burma'' * Census of India (1921, 1931) * Kenneth VanBik — ''Proto Kuki-Chin'' * David Peterson — ''On Kuki-Chin Subgrouping'' * Muhammad Zakaria — ''[https://dr.ntu.edu.sg/entities/publication/cbbc5688-738f-4376-a025-8201c99728ac A Grammar of Hyow]'' * Tha Tun Pru — ''The Minbya Chin Hills of the Akyab District'' <references responsive="1"></references> phyvjae3dayvxg7dftsqe3xuzmb0195 1051697 1051695 2026-09-07T09:31:50Z CobaltEcho9 113523 1051697 wikitext text/x-wiki {{Infobox ethnic group | group = လေးတူချင်းမျိုးနွယ်စု<br>(Letu Chin) | regions = [[မြန်မာနိုင်ငံ]]<br>• [[ရခိုင်ပြည်နယ်]] (မင်းပြားမြို့နယ်နှင့် မြောက်ဦးမြို့နယ်) [[ချင်းပြည်နယ်]] [[ပလက်ဝမြို့နယ်၊ လေးမြို့ဒေသ]] | languages = [[ချင်းဘာသာစကား|လေးတူချင်းဘာသာစကား]]၊ [[တိဗက်-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများ]] | religions = [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]]၊ [[ခရစ်ယာန်ဘာသာ]]၊ [[နတ်ကိုးကွယ်မှု]] }} = '''လေးတူချင်း''' = လေးတူချင်း (အင်္ဂလိပ်: ''Asho Chin'') Letu, Leitu, Laytu and Ledu) မျိုးနွယ်စုများသည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]] အနောက်ပိုင်း၊ အထူးသဖြင့် ရခိုင်ပြည်နယ်၊ မင်းပြားနှင့် မြောက်ဦးမြို့နယ်များနှင့် ချင်းပြည်နယ်တောင်ပိုင်း၊ ပလက်ဝမြို့နယ်၊ လေးမြို့ဒေသများတွင် မူလ အစဉ်အလာအရ နေထိုင်လာခဲ့သော [[ချင်းလူမျိုး|ချင်းလူမျိုးစုတစ်စု]] ဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့သည် တရုတ်–တိဗက် (Sino-Tibetan) ဘာသာစကားမိသားစု၏ တိဗက်–မြန်မာ (Tibeto-Burman) အကိုင်းအခက်တွင် ပါဝင်သော ချင်းလူမျိုးစုကြီး၏ လူမျိုး–ဘာသာစကား (ethnolinguistic) အသိုက်အဝန်းများထဲမှ တစ်စုဖြစ်သည်။ လေးတူချင်းကို မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း အတွဲ(၂) ၊ (ရန်ကုန်၊ စာပေဗိမာန်၊ ၁၉၅၅)၊ စာ ၃၉၅ တွင် [[ချင်းလူမျိုး| "လဲဒူ" ]] ဟူ၍ လည်းကောင်း၊ ၁၉၇၂ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာ ၉ ရက် ပြည်ထဲရေးနှင့်သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာနက ထုတ်ပြန်ကြေညာသော တိုင်းရင်းသားလူမျိုး ၁၄၄ မျိုးစာရင်းမူရင်းထဲတွင် အမှတ်စဉ်(၉၃)တွင် "လဲဒု" ဟူ၍လည်းကောင်း ဖော်ပြထားခဲ့သည်။ ဤသည်မှာ ကိုလိုနီခေတ်အင်္ဂလိပ်မှတ်တမ်းများကို မြန်မာဘာသာပြန်ဆိုရာတွင် မှားယွင်းခြင်းသည်ဖြစ်သည်။ လေးတူချင်းများသည် အစဉ်အလာအားဖြင့် ယနေ့ ရခိုင်ပြည်နယ်၊ ချင်းပြည်နယ် တောင်ပိုင်းနှင့် မြန်မာနိုင်ငံအနောက်ပိုင်း တောင်တန်းဒေသများ ပါဝင်သည့် အာရကန် (ရခိုင်) ရိုးမဒေသနှင့် နီးကပ်စွာ ဆက်စပ်နေကြသည်။ လေးတူချင်းအား အင်္ဂလိပ်ကိုလိုနီခေတ် သန်းခေါင်စာရင်းများထဲမှ တစ်ခုဖြစ်သော ၁၉၃၁ ခုနှစ်တွင် ကောက်ယူခဲ့သည့် Census of India, Vol-XI, Burma (Part 1)ထဲတွင်  C.40.Ledu ကုဒ်ဖြင့် ကောက်ယူခဲ့ကြောင်း မှတ်တမ်းတင်ထားပါသည်။ သို့သော် ၁၉၈၃ ခုနှစ် နောက်ပိုင်းမှ စပြီး လေးတူ(ချင်း)သည် “လေးမြို့(ချင်း)” ဧရိယာကုဒ်ထဲသို့‌ ရောက်ရှိသွားသည်။ ပြည်ထောင်စု သမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်အတွင်း နေထိုင်ကြသော မူရင်းဌာနေတိုင်းရင်းသား(၁၃၅)မျိုးထဲတွင် “[[မြန်မာတိုင်းရင်းသားမျိုးနွယ်များ|လေးမြို့(ချင်း)]]”မှာ အမှတ်စဉ်(၇၃)၊ ချင်း(၅၃)တွင် အမှတ်စဉ်(၄၀) ဖြစ်ပါသည်။ နိုင်ငံတော်မှ ၎င်းအတွက် ဧရိယာကို အခြေခံလျက် ချပေးထားသော ကုဒ်နံပါတ်မှာ ([https://www.networkmyanmar.org/ESW/Files/Census-Codes-2014.pdf ၄၄၁])ဖြစ်ကာ၊ သန်း‌ခေါင်စာရင်း ကောက်ခံသည့်အချိန်တိုင်း၌ ပလက်ဝမြို့နယ်၊ လေးမြို့ဒေသတွင် နေထိုင် ကြသည့် လေးတူ(ချင်း)၊ ဟီယာတွီး(ချင်း)၊ Vet(Yet)ချင်း၊ Haang(ချင်း)၊ Uppu(ချင်း) စကားပြောသော လူမှုအသိုင်းအဝိုင်းများအတွက် အသုံးပြုသည့် စုပေါင်းကုဒ် အမျိုးအစား ဖြစ်ပါသည်။ == အခြေချနေထိုင်မှု == ရခိုင်ပြည်ရှိ ချင်းလူမျိုးများနှင့် ပတ်သက်သော သမိုင်းသုတေသနများအရ ချင်းအသိုက်အဝန်းများသည် အလယ်ခေတ်ကာလအတွင်း ရခိုင်ဒေသအချို့တွင် အခြေချနေထိုင်နေပြီဖြစ်ကြောင်း တွေ့ရသည်။ ရခိုင်ရာဇဝင်မှတ်တမ်းအချို့၏ အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်များတွင် ၉ ရာစုနှင့် ၁၁ ရာစုအတွင်း ရခိုင်ရိုးမနှင့် အနီးအနားချိုင့်ဝှမ်းဒေသများ၌ နေထိုင်သော ချင်းလူမျိုးစုများကို ရည်ညွှန်းထားသည်ဟု ယူဆကြသည်။ ([https://www.scribd.com/document/687255346/%E1%80%99%E1%80%BC%E1%80%94-%E1%80%99%E1%80%AC-%E1%80%94%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%84-%E1%80%84%E1%80%B6%E1%80%9B%E1%80%B1%E1%80%B8%E1%80%9E%E1%80%99%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%84-%E1%80%B8-%E1%80%95%E1%80%91%E1%80%99%E1%80%90%E1%80%BD%E1%80%B2-%E1%80%A6%E1%80%B8%E1%80%9C%E1%80%B1%E1%80%B8%E1%80%99%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%84 ၁] ) နောက်ပိုင်း ရခိုင်ရာဇဝင်များတွင် လေးတူချင်းနှင့် ဆက်စပ်သည်ဟု သုတေသီအချို့က ယူဆသော “လေးတူ” သို့မဟုတ် ဆင်တူအမည်များကို တွေ့ရှိရသည်။ အချို့သော အစဉ်အလာမှတ်တမ်းများတွင် မြောက်ဦးခေတ်အတွင်း ရခိုင်နိုင်ငံ၏ အရှေ့ဘက်တောင်တန်းဒေသများ၌ “လေးထု၊ လေးထူး” ဟုခေါ်သော လူမျိုးစုများ နေထိုင်ခဲ့ကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။ ([https://www.scribd.com/document/349629612/%E1%80%9B%E1%80%81%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%84-%E1%80%9B%E1%80%AC%E1%80%87%E1%80%9D%E1%80%84-%E1%80%9E%E1%80%85-%E1%80%80-%E1%80%99-%E1%80%B8 ၂])  == လူမှုအဖွဲ့အစည်းနှင့် ယဉ်ကျေးမှု == အစဉ်အလာအရ လေးတူလူမှုအဖွဲ့အစည်းသည် ကျေးရွာအခြေပြု အသိုက်အဝန်းများနှင့် ဆွေမျိုးအခြေပြု ဆက်နွယ်မှုများပေါ်တွင် အခြေခံဖွဲ့စည်း ထားသည်။ ချင်းလူမျိုးစုအများစုကဲ့သို့ပင် တောင်ယာစိုက်ပျိုးရေးကို အဓိက လုပ်ကိုင်ခဲ့ကြပြီး ခိုင်မာသော လူမှုအဖွဲ့အစည်းဆိုင်ရာ စနစ်များကို ထိန်းသိမ်းထားခဲ့ ကြသည်။ * လေးတူယဉ်ကျေးမှု၏ အစိတ်အပိုင်းများတွင်— * အစိုင်(၆)ခု ပါဝင်သော cluster ဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားခြင်း * မျိုးနွယ်စု (Clan) အခြေပြု လူမှုဖွဲ့စည်းပုံ * နှုတ်ဖြင့် လက်ဆင့်ကမ်း သမိုင်းနှင့် ရိုးရာပုံပြင်များ * ကလေးကင်ပွန်းတပ် မင်္ဂလာပြုလုပ်ခြင်း * ပါးရဲထိုးသည့်ဓလေ့များကျင့်သုံးခြင်း * ရိုးရာသီချင်းများနှင့် ဂီတအမွေအနှစ်များ * ရက်ကန်းနှင့် အထည်အလိပ်လုပ်ငန်း * လူထုအခမ်းအနားများနှင့် ပွဲတော်များ * ရိုးရာဓလေ့ထုံးတမ်းဥပဒေများ...တို့ ပါဝင်သည်။ [[ဖိုင်:Letu Chin Men in the traditional Attires.jpg|thumb|လေးတူချင်းရိုးရာအကအတွက် ပြင်ဆင်နေကြစဉ်(၂၀၁၉)]] == ကလေးကင်ပွန်းတပ် မင်္ဂလာပြုလုပ်ခြင်း == လေးတူချင်း လူမျိုးများသည် ကလေးမွေးပြီး သားယောကျ်ားလေးဖြစ်ပါက (၃)ရက် မြောက်နေ့မှာ လေး(မြှား)နဲ့ အတူ မြေကြီးအား ဆင်းနင်းစေကြသည်။ ဖခင်ဖြစ်သူက ကရင်/ခရင်ဝါးဖြင့် ပြုလုပ်ထားသော လေးမြှားစင်း (၆)ချောင်းဖြင့် အပင် (သို့) တစ်စုံတစ်ခုခုကို ပစ်ခတ်သည်။ ထို့နောက် မိဘများက အိမ်ပေါ်မှ ဆင်းပြီး ကလေးကို မြေကြီးအား နင်းခိုင်း လိုက်ကြရသည်။ ထို့ကြောင့် “လေးတူချင်းများသည် လေးနဲ့အတူ မွေးဖွားလာသော လူမျိုး ဖြစ်သည်” ဟူသည့် အကြောင်းပြချက်တစ်ခုကို လက်ရှိချိန်အထိ တချို့နေရာမှာ ကျင့်သုံး ကြသေးသည်။ မိန်းကလေး ဖြစ်ပါက ပလိုင်းနှင့် ယက်သေ့တို့ကို ပေးကိုင်စေပြီး မြေကြီးကို နင်းခိုင်းကြသည်။ ဤသည်ကို အိုးကိုမ်း(Ó Kóm) ဟု‌ ခေါ်ကြသည်။ ယခုတိုင်အောင် တချို့သော မိသားစုဝင်များအနေဖြင့် ကျင့်သုံးနေဆဲ ဖြစ်ပါသည်။ ထိုကဲ့သို့ လုပ်ဆောင်ခဲ့ခြင်း၏ အဓိက ရည်ရွယ်ချက်မှာ ယောက်ျား ကလေးဖြစ်ပါက ကြီးပြင်းလာသောအခါ ထက်မြတ်ပြီး အမျိုးဂုဏ်ယူရသည့် ယောကျ်ားကောင်း၊ ယောကျ်ားမြတ်ဖြစ်နိုင်စေရန်နှင့် မိန်းကလေး ဖြစ်ပါက မိန်းကလေး ပီသစေရန်နှင့် လူဝင်ဆံ့သော မိန်းကလေးကောင်းဖြစ်စေရန် ဖြစ်သည်။ လေးတူ ချင်းလူမျိုး များသည် တခြားသော ချင်းလူမျိုးများ ကဲ့သို့ပင် ယောကျ်ားဦးစီးစနစ်(male dominant society)ဖြစ်သည့်အတွက် မိမိတို့မျိုးရိုးအား ယောကျ်ားလေး ဘက်မှသာ သတ်မှတ်သကဲ့သို့၊ ယောက်ျားကလေးကို ပိုဦးစားပေးသည်ဟု ဆိုရမည်ဖြစ်သည်။ ၎င်းမြှား (၃-၆) ချက်ပစ်ခတ် သည့်အချိန်တွင် ပစ်မှတ်အား ပစ်တိုင်းထိပါက လာမည့် သူ့အသက်တာ၌ လုပ်ငန်းများ ဆောင်ရွက်ရာတွင် အထူးချွှန်ဆုံးဖြစ်မည်၊ အများစုထိမှန်ပါက ထူးချွှန်မည်၊ အနည်းဆုံးသာ ထိမှန်ပါက သာမန်အဆင့်သာ ရှိနိုင်သည်ဟုလည်း ယူဆကြပုံရသည်။ ဤသို့ဖြင့် နောင်တွင် လေးတူချင်းဟူ၍ အမည်သွင်သွားကြခြင်း ဖြစ်မည်ဟု မှတ်ယူရပါသည်။ [[ဖိုင်:A Letu Chin Woman with A Tattoo Face.png|thumb|ပါးရဲထိုးထားသည့် ‌လေးတူချင်းအမျိုးသမီးတစ်ဦး]] == လေးတူချင်းပါးရဲထိုးခြင်းဓလေ့ == လေးတူချင်းလူမျိုးများသည် “ပါးမဲချင်း” အုပ်စုဝင်များလည်း ဖြစ်ကြသည်။ လေးတူချင်း လူမျိုးများသည် တောင်ပိုင်းချင်းအုပ်စုဖြစ်သည်နှင့်အညီ၊ ပါးရဲထိုးခြင်းကို Mháwi Sún Ne[[https://www.dylangoldby.com/product/hmae-sun-nae-ti-cengkhu-nu-hardcover/ 1]] လို့ ခေါ်ပါသည်။ “မျက်နှာကို ထိုးထား” သည်ဟု ဆိုလိုသည်။ မိန်းကလေး အသက်အရွယ် အားဖြင့် ၁၂ မှ ၁၅ နှစ်တို့အကြား၊ လက်မထပ်မီး ပါးမဲ (သို့) ပါးရဲထိုးထားကြသည်ဟု အင်္ဂလိပ်မှတ်တမ်းအရ[<nowiki/>[[iarchive:in.gov.ignca.31115|2]]] သိရပါသည်။ သံချောင်းဒေသတွင် မိန်းကလေး အသက် ၁၂ မှ ၁၃ ခုနှစ်များအတွင်း ထိုးနှံကြသည်ဟု သိရပါသည်။ '''မင်းပြားချင်းတောင်တန်းအုပ်ချုပ်ရေး''' မှတ်တမ်းတွင် အသက် ၁၁ မှ ၁၅ နှစ်အတွင်း[[https://letu.ethnosites.com/en/history-identity-culture-lifestyle/articles/letu-history/historical-documents-on-letu-chin 3]] ဟု ဆိုထားသည်။ ခေတ်သစ်ကာလတွင် Jens Parkitny က အထူး‌လေ့လာထားသည်ကို ‌Jens Uwe Parkitny: Marked for Life: Myanmar’s Chin Women and their Facial Tattoos စာအုပ်ထဲတွင် တွေ့ရှိရသည်။ [[https://us.amazon.com/Jens-Uwe-Parkitny-Myanmars-Tattoos/dp/3735603556 3]] ---- == ရိုးရာဝတ်စုံများ == လေးတူချင်း ယောကျ်ားသင်တိုင်းအား Khrangim ဟု ခေါ်ပြီး၊ မိန်းကလေး သင်တိုင်းအား Khrawnghën ဟို ခေါ်သည်။ ဤဝတ်စုံများအား ရှေ့ခေတ်ကာလ များတွင် အထူးနတ်ရိုးရာပွဲများမှသာ ဝတ်ဆင်ကြသည်။ ၎င်းတို့ကို ရိုးရာချည်ထည်များဖြင့် ကိုယ်တိုင်ရက်လုပ်ကြသည်။ ပင်လယ်ခရုအခွံ၊ ကြွေထည်ဖြင့် ပြုလုပ်သော ကြယ်သီးများနှင့် ပုတီးအနီရောင်အလုံးများစွာ တင်ဆင်ရက်လုပ်ထားသည်။ အ‌ရောင်မှာ အနီရင့်‌ရောင်ဖြစ်သည်။ [[https://letu.ethnosites.com/en/history-identity-culture-lifestyle/articles/letu-history/cultures-traditions 4]] == ဘာသာစကားအုပ်စုနှင့် မျိုးနွယ်စုခွဲခြားမှု == လေးတူချင်းများသည် ချင်းလူမျိုး–ဘာသာစကားမိသားစု (Chin ethnolinguistic family) တွင် ပါဝင်ပြီး ယေဘုယျအားဖြင့် တောင်ပိုင်းချင်း (Southern Chin) မျိုးနွယ်စုအဖြစ် သတ်မှတ်ခံရသည်။ ဘာသာဗေဒအရ လေးတူဘာသာစကားသည် တရုတ်–တိဗက် ဘာသာစကားမိသားစုအောက်ရှိ [[ကူကီး-ချင်းနွယ် ဘာသာစကားများ|ကူကီး–ချင်း (Kuki-Chin)]] အကိုင်းအခက်နှင့် ဆက်စပ်သည်ဟု ယူဆကြသည်။ သုတေသနအများအပြားတွင် လေးတူချင်းများကို [[ဆုမ်းတူဘာသာစကား|စုမ်းတူ]]၊ လောက်တူနှင့် ချင်းပုံ လူမျိုးများနှင့်အတူ တောင်ပိုင်းချင်း သို့မဟုတ် [[ရှိုဘာသာစကား|ချိုး]] နှင့် [[အရှိုချင်းလူမျိုး|အရှို]]ချင်းတို့အကြားတွင် ရှိသော [https://brill.com/display/book/edcoll/9789004350519/B9789004350519-s012.xml?language=en&srsltid=AfmBOorRunYPrVIWId4bxJoqjQ0-Ieu4OvtNdVJRVlPjR8YERMbMuvli Hyow] အုပ်စု အဖြစ် ဖော်ပြကြသည်။ ထိုအုပ်စုများသည် မိမိတို့၏ သီးခြားလူမျိုးရေးလက္ခဏာများကို ထိန်းသိမ်းထားကြသော်လည်း ဘာသာစကား၊ ယဉ်ကျေးမှုနှင့် သမိုင်းဆိုင်ရာ ဆက်နွယ်မှုများစွာ ရှိကြသည်။ ဘာသာဗေဒနှင့် လူမျိုးဗေဒဆိုင်ရာ လေ့လာမှုများတွင် ၎င်းတို့ကို Cho–Hyow–Asho အုပ်စု သို့မဟုတ် တောင်ပိုင်းချင်း (Southeastern Chin)အုပ်စုအတွင်း ပါဝင်သည့် မျိုးနွယ်စုများအဖြစ် ဆွေးနွေးဖော်ပြလေ့ရှိသည်။ === '''အက္ခရာနှင့်''' '''သရ၊ သရတွဲများပြဇယား''' === လေးတူ(ချင်း)စာပေအက္ခရာ(Letu Alphabets) {| class="wikitable" | valign="top" | A a | valign="top" | AW aw | valign="top" | B b | valign="top" | C c | valign="top" | D d | valign="top" | E e |- | valign="top" | Ë ë | valign="top" | G g | valign="top" | H h | valign="top" | I i | valign="top" | J j | valign="top" | K k |- | valign="top" | L l | valign="top" | M m | valign="top" | N n | valign="top" | O o | valign="top" | P p | valign="top" | Q q |- | valign="top" | R r | valign="top" | S s | valign="top" | T t | valign="top" | U u | valign="top" | V v | valign="top" | X x |- | valign="top" | | valign="top" | | valign="top" | Y y | valign="top" | Z z | valign="top" | | valign="top" | |} သရ(၁၁) လုံး {| class="wikitable" | valign="top" |A | valign="top" |Aw | valign="top" |E | valign="top" |Ei | valign="top" |Ë | valign="top" |I |- | valign="top" |O | valign="top" |U | valign="top" |X | valign="top" |J | valign="top" |Ä | valign="top" | |} သရတွဲ (၁၆)လုံး {| class="wikitable" | valign="top" |Ai | valign="top" |Awi | valign="top" |Au | valign="top" |Awu | valign="top" |Eu |- | valign="top" |Ëu | valign="top" |Iu | valign="top" |Oi | valign="top" |Uaw | valign="top" |Ui |- | valign="top" |Uj | valign="top" |Xi | valign="top" |Xu | valign="top" |Ji | valign="top" |Ju |- | valign="top" | | valign="top" | | valign="top" |Äi | valign="top" | | valign="top" | |} မြန်မာအသံအခြေပြုအက္ခရာများ (Burmese Script-Based) {| class="wikitable" | valign="top" | K က | valign="top" | Kh ခ | valign="top" | Ng င | valign="top" | C စ | valign="top" | S ဆ |- | valign="top" | Ny ည | valign="top" | T တ/သ | valign="top" | Th ထ | valign="top" | D ဒ/ဓ | valign="top" | N န |- | valign="top" |P ပ | valign="top" |Ph ဖ | valign="top" |B ဘ | valign="top" |M မ | valign="top" |Y ရ/ယ |- | valign="top" |R ရ | valign="top" |L လ | valign="top" |V ဝ | valign="top" |H ဟ | valign="top" | |} == ကိုးကားချက်များ == * Cecil Champain Lowis — ''T[[wikisource:The_Tribes_of_Burma|he Tribes of Burma]]'' * C. M. Enriquez — ''Races of Burma'' * Census of India (1921, 1931) * Kenneth VanBik — ''Proto Kuki-Chin'' * David Peterson — ''On Kuki-Chin Subgrouping'' * Muhammad Zakaria — ''[https://dr.ntu.edu.sg/entities/publication/cbbc5688-738f-4376-a025-8201c99728ac A Grammar of Hyow]'' * Tha Tun Pru — ''The Minbya Chin Hills of the Akyab District'' <references responsive="1"></references> gsgalfqhuq1l4gkcusux484yzdadwan 1051698 1051697 2026-09-07T09:34:02Z CobaltEcho9 113523 1051698 wikitext text/x-wiki {{Infobox ethnic group | group = လေးတူချင်းမျိုးနွယ်စု<br>(Letu Chin) | regions = [[မြန်မာနိုင်ငံ]]<br>• [[ရခိုင်ပြည်နယ်]] (မင်းပြားမြို့နယ်နှင့် မြောက်ဦးမြို့နယ်) [[ချင်းပြည်နယ်]] [[ပလက်ဝမြို့နယ်၊ လေးမြို့ဒေသ]] | languages = [[ချင်းဘာသာစကား|လေးတူချင်းဘာသာစကား]]၊ [[တိဗက်-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများ]] | religions = [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]]၊ [[ခရစ်ယာန်ဘာသာ]]၊ [[နတ်ကိုးကွယ်မှု]] |related = [[ချင်းလူမျိုး]]၊ [[ဟီယာတွီးချင်း၊ လိုင်းတူချင်း၊ စုမ်းတူချင်း၊ လောက်တူချင်း ဒိုင်ချင်း၊ ဥပူချင်း၊ နှင့် အရှိုချင်း]] }} = '''လေးတူချင်း''' = လေးတူချင်း (အင်္ဂလိပ်: ''Asho Chin'') Letu, Leitu, Laytu and Ledu) မျိုးနွယ်စုများသည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]] အနောက်ပိုင်း၊ အထူးသဖြင့် ရခိုင်ပြည်နယ်၊ မင်းပြားနှင့် မြောက်ဦးမြို့နယ်များနှင့် ချင်းပြည်နယ်တောင်ပိုင်း၊ ပလက်ဝမြို့နယ်၊ လေးမြို့ဒေသများတွင် မူလ အစဉ်အလာအရ နေထိုင်လာခဲ့သော [[ချင်းလူမျိုး|ချင်းလူမျိုးစုတစ်စု]] ဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့သည် တရုတ်–တိဗက် (Sino-Tibetan) ဘာသာစကားမိသားစု၏ တိဗက်–မြန်မာ (Tibeto-Burman) အကိုင်းအခက်တွင် ပါဝင်သော ချင်းလူမျိုးစုကြီး၏ လူမျိုး–ဘာသာစကား (ethnolinguistic) အသိုက်အဝန်းများထဲမှ တစ်စုဖြစ်သည်။ လေးတူချင်းကို မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း အတွဲ(၂) ၊ (ရန်ကုန်၊ စာပေဗိမာန်၊ ၁၉၅၅)၊ စာ ၃၉၅ တွင် [[ချင်းလူမျိုး| "လဲဒူ" ]] ဟူ၍ လည်းကောင်း၊ ၁၉၇၂ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာ ၉ ရက် ပြည်ထဲရေးနှင့်သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာနက ထုတ်ပြန်ကြေညာသော တိုင်းရင်းသားလူမျိုး ၁၄၄ မျိုးစာရင်းမူရင်းထဲတွင် အမှတ်စဉ်(၉၃)တွင် "လဲဒု" ဟူ၍လည်းကောင်း ဖော်ပြထားခဲ့သည်။ ဤသည်မှာ ကိုလိုနီခေတ်အင်္ဂလိပ်မှတ်တမ်းများကို မြန်မာဘာသာပြန်ဆိုရာတွင် မှားယွင်းခြင်းသည်ဖြစ်သည်။ လေးတူချင်းများသည် အစဉ်အလာအားဖြင့် ယနေ့ ရခိုင်ပြည်နယ်၊ ချင်းပြည်နယ် တောင်ပိုင်းနှင့် မြန်မာနိုင်ငံအနောက်ပိုင်း တောင်တန်းဒေသများ ပါဝင်သည့် အာရကန် (ရခိုင်) ရိုးမဒေသနှင့် နီးကပ်စွာ ဆက်စပ်နေကြသည်။ လေးတူချင်းအား အင်္ဂလိပ်ကိုလိုနီခေတ် သန်းခေါင်စာရင်းများထဲမှ တစ်ခုဖြစ်သော ၁၉၃၁ ခုနှစ်တွင် ကောက်ယူခဲ့သည့် Census of India, Vol-XI, Burma (Part 1)ထဲတွင်  C.40.Ledu ကုဒ်ဖြင့် ကောက်ယူခဲ့ကြောင်း မှတ်တမ်းတင်ထားပါသည်။ သို့သော် ၁၉၈၃ ခုနှစ် နောက်ပိုင်းမှ စပြီး လေးတူ(ချင်း)သည် “လေးမြို့(ချင်း)” ဧရိယာကုဒ်ထဲသို့‌ ရောက်ရှိသွားသည်။ ပြည်ထောင်စု သမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်အတွင်း နေထိုင်ကြသော မူရင်းဌာနေတိုင်းရင်းသား(၁၃၅)မျိုးထဲတွင် “[[မြန်မာတိုင်းရင်းသားမျိုးနွယ်များ|လေးမြို့(ချင်း)]]”မှာ အမှတ်စဉ်(၇၃)၊ ချင်း(၅၃)တွင် အမှတ်စဉ်(၄၀) ဖြစ်ပါသည်။ နိုင်ငံတော်မှ ၎င်းအတွက် ဧရိယာကို အခြေခံလျက် ချပေးထားသော ကုဒ်နံပါတ်မှာ ([https://www.networkmyanmar.org/ESW/Files/Census-Codes-2014.pdf ၄၄၁])ဖြစ်ကာ၊ သန်း‌ခေါင်စာရင်း ကောက်ခံသည့်အချိန်တိုင်း၌ ပလက်ဝမြို့နယ်၊ လေးမြို့ဒေသတွင် နေထိုင် ကြသည့် လေးတူ(ချင်း)၊ ဟီယာတွီး(ချင်း)၊ Vet(Yet)ချင်း၊ Haang(ချင်း)၊ Uppu(ချင်း) စကားပြောသော လူမှုအသိုင်းအဝိုင်းများအတွက် အသုံးပြုသည့် စုပေါင်းကုဒ် အမျိုးအစား ဖြစ်ပါသည်။ == အခြေချနေထိုင်မှု == ရခိုင်ပြည်ရှိ ချင်းလူမျိုးများနှင့် ပတ်သက်သော သမိုင်းသုတေသနများအရ ချင်းအသိုက်အဝန်းများသည် အလယ်ခေတ်ကာလအတွင်း ရခိုင်ဒေသအချို့တွင် အခြေချနေထိုင်နေပြီဖြစ်ကြောင်း တွေ့ရသည်။ ရခိုင်ရာဇဝင်မှတ်တမ်းအချို့၏ အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်များတွင် ၉ ရာစုနှင့် ၁၁ ရာစုအတွင်း ရခိုင်ရိုးမနှင့် အနီးအနားချိုင့်ဝှမ်းဒေသများ၌ နေထိုင်သော ချင်းလူမျိုးစုများကို ရည်ညွှန်းထားသည်ဟု ယူဆကြသည်။ ([https://www.scribd.com/document/687255346/%E1%80%99%E1%80%BC%E1%80%94-%E1%80%99%E1%80%AC-%E1%80%94%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%84-%E1%80%84%E1%80%B6%E1%80%9B%E1%80%B1%E1%80%B8%E1%80%9E%E1%80%99%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%84-%E1%80%B8-%E1%80%95%E1%80%91%E1%80%99%E1%80%90%E1%80%BD%E1%80%B2-%E1%80%A6%E1%80%B8%E1%80%9C%E1%80%B1%E1%80%B8%E1%80%99%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%84 ၁] ) နောက်ပိုင်း ရခိုင်ရာဇဝင်များတွင် လေးတူချင်းနှင့် ဆက်စပ်သည်ဟု သုတေသီအချို့က ယူဆသော “လေးတူ” သို့မဟုတ် ဆင်တူအမည်များကို တွေ့ရှိရသည်။ အချို့သော အစဉ်အလာမှတ်တမ်းများတွင် မြောက်ဦးခေတ်အတွင်း ရခိုင်နိုင်ငံ၏ အရှေ့ဘက်တောင်တန်းဒေသများ၌ “လေးထု၊ လေးထူး” ဟုခေါ်သော လူမျိုးစုများ နေထိုင်ခဲ့ကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။ ([https://www.scribd.com/document/349629612/%E1%80%9B%E1%80%81%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%84-%E1%80%9B%E1%80%AC%E1%80%87%E1%80%9D%E1%80%84-%E1%80%9E%E1%80%85-%E1%80%80-%E1%80%99-%E1%80%B8 ၂])  == လူမှုအဖွဲ့အစည်းနှင့် ယဉ်ကျေးမှု == အစဉ်အလာအရ လေးတူလူမှုအဖွဲ့အစည်းသည် ကျေးရွာအခြေပြု အသိုက်အဝန်းများနှင့် ဆွေမျိုးအခြေပြု ဆက်နွယ်မှုများပေါ်တွင် အခြေခံဖွဲ့စည်း ထားသည်။ ချင်းလူမျိုးစုအများစုကဲ့သို့ပင် တောင်ယာစိုက်ပျိုးရေးကို အဓိက လုပ်ကိုင်ခဲ့ကြပြီး ခိုင်မာသော လူမှုအဖွဲ့အစည်းဆိုင်ရာ စနစ်များကို ထိန်းသိမ်းထားခဲ့ ကြသည်။ * လေးတူယဉ်ကျေးမှု၏ အစိတ်အပိုင်းများတွင်— * အစိုင်(၆)ခု ပါဝင်သော cluster ဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားခြင်း * မျိုးနွယ်စု (Clan) အခြေပြု လူမှုဖွဲ့စည်းပုံ * နှုတ်ဖြင့် လက်ဆင့်ကမ်း သမိုင်းနှင့် ရိုးရာပုံပြင်များ * ကလေးကင်ပွန်းတပ် မင်္ဂလာပြုလုပ်ခြင်း * ပါးရဲထိုးသည့်ဓလေ့များကျင့်သုံးခြင်း * ရိုးရာသီချင်းများနှင့် ဂီတအမွေအနှစ်များ * ရက်ကန်းနှင့် အထည်အလိပ်လုပ်ငန်း * လူထုအခမ်းအနားများနှင့် ပွဲတော်များ * ရိုးရာဓလေ့ထုံးတမ်းဥပဒေများ...တို့ ပါဝင်သည်။ [[ဖိုင်:Letu Chin Men in the traditional Attires.jpg|thumb|လေးတူချင်းရိုးရာအကအတွက် ပြင်ဆင်နေကြစဉ်(၂၀၁၉)]] == ကလေးကင်ပွန်းတပ် မင်္ဂလာပြုလုပ်ခြင်း == လေးတူချင်း လူမျိုးများသည် ကလေးမွေးပြီး သားယောကျ်ားလေးဖြစ်ပါက (၃)ရက် မြောက်နေ့မှာ လေး(မြှား)နဲ့ အတူ မြေကြီးအား ဆင်းနင်းစေကြသည်။ ဖခင်ဖြစ်သူက ကရင်/ခရင်ဝါးဖြင့် ပြုလုပ်ထားသော လေးမြှားစင်း (၆)ချောင်းဖြင့် အပင် (သို့) တစ်စုံတစ်ခုခုကို ပစ်ခတ်သည်။ ထို့နောက် မိဘများက အိမ်ပေါ်မှ ဆင်းပြီး ကလေးကို မြေကြီးအား နင်းခိုင်း လိုက်ကြရသည်။ ထို့ကြောင့် “လေးတူချင်းများသည် လေးနဲ့အတူ မွေးဖွားလာသော လူမျိုး ဖြစ်သည်” ဟူသည့် အကြောင်းပြချက်တစ်ခုကို လက်ရှိချိန်အထိ တချို့နေရာမှာ ကျင့်သုံး ကြသေးသည်။ မိန်းကလေး ဖြစ်ပါက ပလိုင်းနှင့် ယက်သေ့တို့ကို ပေးကိုင်စေပြီး မြေကြီးကို နင်းခိုင်းကြသည်။ ဤသည်ကို အိုးကိုမ်း(Ó Kóm) ဟု‌ ခေါ်ကြသည်။ ယခုတိုင်အောင် တချို့သော မိသားစုဝင်များအနေဖြင့် ကျင့်သုံးနေဆဲ ဖြစ်ပါသည်။ ထိုကဲ့သို့ လုပ်ဆောင်ခဲ့ခြင်း၏ အဓိက ရည်ရွယ်ချက်မှာ ယောက်ျား ကလေးဖြစ်ပါက ကြီးပြင်းလာသောအခါ ထက်မြတ်ပြီး အမျိုးဂုဏ်ယူရသည့် ယောကျ်ားကောင်း၊ ယောကျ်ားမြတ်ဖြစ်နိုင်စေရန်နှင့် မိန်းကလေး ဖြစ်ပါက မိန်းကလေး ပီသစေရန်နှင့် လူဝင်ဆံ့သော မိန်းကလေးကောင်းဖြစ်စေရန် ဖြစ်သည်။ လေးတူ ချင်းလူမျိုး များသည် တခြားသော ချင်းလူမျိုးများ ကဲ့သို့ပင် ယောကျ်ားဦးစီးစနစ်(male dominant society)ဖြစ်သည့်အတွက် မိမိတို့မျိုးရိုးအား ယောကျ်ားလေး ဘက်မှသာ သတ်မှတ်သကဲ့သို့၊ ယောက်ျားကလေးကို ပိုဦးစားပေးသည်ဟု ဆိုရမည်ဖြစ်သည်။ ၎င်းမြှား (၃-၆) ချက်ပစ်ခတ် သည့်အချိန်တွင် ပစ်မှတ်အား ပစ်တိုင်းထိပါက လာမည့် သူ့အသက်တာ၌ လုပ်ငန်းများ ဆောင်ရွက်ရာတွင် အထူးချွှန်ဆုံးဖြစ်မည်၊ အများစုထိမှန်ပါက ထူးချွှန်မည်၊ အနည်းဆုံးသာ ထိမှန်ပါက သာမန်အဆင့်သာ ရှိနိုင်သည်ဟုလည်း ယူဆကြပုံရသည်။ ဤသို့ဖြင့် နောင်တွင် လေးတူချင်းဟူ၍ အမည်သွင်သွားကြခြင်း ဖြစ်မည်ဟု မှတ်ယူရပါသည်။ [[ဖိုင်:A Letu Chin Woman with A Tattoo Face.png|thumb|ပါးရဲထိုးထားသည့် ‌လေးတူချင်းအမျိုးသမီးတစ်ဦး]] == လေးတူချင်းပါးရဲထိုးခြင်းဓလေ့ == လေးတူချင်းလူမျိုးများသည် “ပါးမဲချင်း” အုပ်စုဝင်များလည်း ဖြစ်ကြသည်။ လေးတူချင်း လူမျိုးများသည် တောင်ပိုင်းချင်းအုပ်စုဖြစ်သည်နှင့်အညီ၊ ပါးရဲထိုးခြင်းကို Mháwi Sún Ne[[https://www.dylangoldby.com/product/hmae-sun-nae-ti-cengkhu-nu-hardcover/ 1]] လို့ ခေါ်ပါသည်။ “မျက်နှာကို ထိုးထား” သည်ဟု ဆိုလိုသည်။ မိန်းကလေး အသက်အရွယ် အားဖြင့် ၁၂ မှ ၁၅ နှစ်တို့အကြား၊ လက်မထပ်မီး ပါးမဲ (သို့) ပါးရဲထိုးထားကြသည်ဟု အင်္ဂလိပ်မှတ်တမ်းအရ[<nowiki/>[[iarchive:in.gov.ignca.31115|2]]] သိရပါသည်။ သံချောင်းဒေသတွင် မိန်းကလေး အသက် ၁၂ မှ ၁၃ ခုနှစ်များအတွင်း ထိုးနှံကြသည်ဟု သိရပါသည်။ '''မင်းပြားချင်းတောင်တန်းအုပ်ချုပ်ရေး''' မှတ်တမ်းတွင် အသက် ၁၁ မှ ၁၅ နှစ်အတွင်း[[https://letu.ethnosites.com/en/history-identity-culture-lifestyle/articles/letu-history/historical-documents-on-letu-chin 3]] ဟု ဆိုထားသည်။ ခေတ်သစ်ကာလတွင် Jens Parkitny က အထူး‌လေ့လာထားသည်ကို ‌Jens Uwe Parkitny: Marked for Life: Myanmar’s Chin Women and their Facial Tattoos စာအုပ်ထဲတွင် တွေ့ရှိရသည်။ [[https://us.amazon.com/Jens-Uwe-Parkitny-Myanmars-Tattoos/dp/3735603556 3]] ---- == ရိုးရာဝတ်စုံများ == လေးတူချင်း ယောကျ်ားသင်တိုင်းအား Khrangim ဟု ခေါ်ပြီး၊ မိန်းကလေး သင်တိုင်းအား Khrawnghën ဟို ခေါ်သည်။ ဤဝတ်စုံများအား ရှေ့ခေတ်ကာလ များတွင် အထူးနတ်ရိုးရာပွဲများမှသာ ဝတ်ဆင်ကြသည်။ ၎င်းတို့ကို ရိုးရာချည်ထည်များဖြင့် ကိုယ်တိုင်ရက်လုပ်ကြသည်။ ပင်လယ်ခရုအခွံ၊ ကြွေထည်ဖြင့် ပြုလုပ်သော ကြယ်သီးများနှင့် ပုတီးအနီရောင်အလုံးများစွာ တင်ဆင်ရက်လုပ်ထားသည်။ အ‌ရောင်မှာ အနီရင့်‌ရောင်ဖြစ်သည်။ [[https://letu.ethnosites.com/en/history-identity-culture-lifestyle/articles/letu-history/cultures-traditions 4]] == ဘာသာစကားအုပ်စုနှင့် မျိုးနွယ်စုခွဲခြားမှု == လေးတူချင်းများသည် ချင်းလူမျိုး–ဘာသာစကားမိသားစု (Chin ethnolinguistic family) တွင် ပါဝင်ပြီး ယေဘုယျအားဖြင့် တောင်ပိုင်းချင်း (Southern Chin) မျိုးနွယ်စုအဖြစ် သတ်မှတ်ခံရသည်။ ဘာသာဗေဒအရ လေးတူဘာသာစကားသည် တရုတ်–တိဗက် ဘာသာစကားမိသားစုအောက်ရှိ [[ကူကီး-ချင်းနွယ် ဘာသာစကားများ|ကူကီး–ချင်း (Kuki-Chin)]] အကိုင်းအခက်နှင့် ဆက်စပ်သည်ဟု ယူဆကြသည်။ သုတေသနအများအပြားတွင် လေးတူချင်းများကို [[ဆုမ်းတူဘာသာစကား|စုမ်းတူ]]၊ လောက်တူနှင့် ချင်းပုံ လူမျိုးများနှင့်အတူ တောင်ပိုင်းချင်း သို့မဟုတ် [[ရှိုဘာသာစကား|ချိုး]] နှင့် [[အရှိုချင်းလူမျိုး|အရှို]]ချင်းတို့အကြားတွင် ရှိသော [https://brill.com/display/book/edcoll/9789004350519/B9789004350519-s012.xml?language=en&srsltid=AfmBOorRunYPrVIWId4bxJoqjQ0-Ieu4OvtNdVJRVlPjR8YERMbMuvli Hyow] အုပ်စု အဖြစ် ဖော်ပြကြသည်။ ထိုအုပ်စုများသည် မိမိတို့၏ သီးခြားလူမျိုးရေးလက္ခဏာများကို ထိန်းသိမ်းထားကြသော်လည်း ဘာသာစကား၊ ယဉ်ကျေးမှုနှင့် သမိုင်းဆိုင်ရာ ဆက်နွယ်မှုများစွာ ရှိကြသည်။ ဘာသာဗေဒနှင့် လူမျိုးဗေဒဆိုင်ရာ လေ့လာမှုများတွင် ၎င်းတို့ကို Cho–Hyow–Asho အုပ်စု သို့မဟုတ် တောင်ပိုင်းချင်း (Southeastern Chin)အုပ်စုအတွင်း ပါဝင်သည့် မျိုးနွယ်စုများအဖြစ် ဆွေးနွေးဖော်ပြလေ့ရှိသည်။ === '''အက္ခရာနှင့်''' '''သရ၊ သရတွဲများပြဇယား''' === လေးတူ(ချင်း)စာပေအက္ခရာ(Letu Alphabets) {| class="wikitable" | valign="top" | A a | valign="top" | AW aw | valign="top" | B b | valign="top" | C c | valign="top" | D d | valign="top" | E e |- | valign="top" | Ë ë | valign="top" | G g | valign="top" | H h | valign="top" | I i | valign="top" | J j | valign="top" | K k |- | valign="top" | L l | valign="top" | M m | valign="top" | N n | valign="top" | O o | valign="top" | P p | valign="top" | Q q |- | valign="top" | R r | valign="top" | S s | valign="top" | T t | valign="top" | U u | valign="top" | V v | valign="top" | X x |- | valign="top" | | valign="top" | | valign="top" | Y y | valign="top" | Z z | valign="top" | | valign="top" | |} သရ(၁၁) လုံး {| class="wikitable" | valign="top" |A | valign="top" |Aw | valign="top" |E | valign="top" |Ei | valign="top" |Ë | valign="top" |I |- | valign="top" |O | valign="top" |U | valign="top" |X | valign="top" |J | valign="top" |Ä | valign="top" | |} သရတွဲ (၁၆)လုံး {| class="wikitable" | valign="top" |Ai | valign="top" |Awi | valign="top" |Au | valign="top" |Awu | valign="top" |Eu |- | valign="top" |Ëu | valign="top" |Iu | valign="top" |Oi | valign="top" |Uaw | valign="top" |Ui |- | valign="top" |Uj | valign="top" |Xi | valign="top" |Xu | valign="top" |Ji | valign="top" |Ju |- | valign="top" | | valign="top" | | valign="top" |Äi | valign="top" | | valign="top" | |} မြန်မာအသံအခြေပြုအက္ခရာများ (Burmese Script-Based) {| class="wikitable" | valign="top" | K က | valign="top" | Kh ခ | valign="top" | Ng င | valign="top" | C စ | valign="top" | S ဆ |- | valign="top" | Ny ည | valign="top" | T တ/သ | valign="top" | Th ထ | valign="top" | D ဒ/ဓ | valign="top" | N န |- | valign="top" |P ပ | valign="top" |Ph ဖ | valign="top" |B ဘ | valign="top" |M မ | valign="top" |Y ရ/ယ |- | valign="top" |R ရ | valign="top" |L လ | valign="top" |V ဝ | valign="top" |H ဟ | valign="top" | |} == ကိုးကားချက်များ == * Cecil Champain Lowis — ''T[[wikisource:The_Tribes_of_Burma|he Tribes of Burma]]'' * C. M. Enriquez — ''Races of Burma'' * Census of India (1921, 1931) * Kenneth VanBik — ''Proto Kuki-Chin'' * David Peterson — ''On Kuki-Chin Subgrouping'' * Muhammad Zakaria — ''[https://dr.ntu.edu.sg/entities/publication/cbbc5688-738f-4376-a025-8201c99728ac A Grammar of Hyow]'' * Tha Tun Pru — ''The Minbya Chin Hills of the Akyab District'' <references responsive="1"></references> m273wf41jb50rb3oqtd92ylb43i5kv5 1051699 1051698 2026-09-07T09:34:59Z CobaltEcho9 113523 1051699 wikitext text/x-wiki {{Infobox ethnic group | group = လေးတူချင်းမျိုးနွယ်စု<br>(Letu Chin) | regions = [[မြန်မာနိုင်ငံ]]<br>• [[ရခိုင်ပြည်နယ်]] (မင်းပြားမြို့နယ်နှင့် မြောက်ဦးမြို့နယ်) [[ချင်းပြည်နယ်]] [[ပလက်ဝမြို့နယ်၊ လေးမြို့ဒေသ]] | languages = [[ချင်းဘာသာစကား|လေးတူချင်းဘာသာစကား]]၊ [[တိဗက်-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများ]] | religions = [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]]၊ [[ခရစ်ယာန်ဘာသာ]]၊ [[နတ်ကိုးကွယ်မှု]] |related = [[ချင်းလူမျိုး၊ ဟီယာတွီးချင်း၊ လိုင်းတူချင်း၊ စုမ်းတူချင်း၊ လောက်တူချင်း ဒိုင်ချင်း၊ ဥပူချင်း၊ နှင့် အရှိုချင်း]] }} = '''လေးတူချင်း''' = လေးတူချင်း (အင်္ဂလိပ်: ''Asho Chin'') Letu, Leitu, Laytu and Ledu) မျိုးနွယ်စုများသည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]] အနောက်ပိုင်း၊ အထူးသဖြင့် ရခိုင်ပြည်နယ်၊ မင်းပြားနှင့် မြောက်ဦးမြို့နယ်များနှင့် ချင်းပြည်နယ်တောင်ပိုင်း၊ ပလက်ဝမြို့နယ်၊ လေးမြို့ဒေသများတွင် မူလ အစဉ်အလာအရ နေထိုင်လာခဲ့သော [[ချင်းလူမျိုး|ချင်းလူမျိုးစုတစ်စု]] ဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့သည် တရုတ်–တိဗက် (Sino-Tibetan) ဘာသာစကားမိသားစု၏ တိဗက်–မြန်မာ (Tibeto-Burman) အကိုင်းအခက်တွင် ပါဝင်သော ချင်းလူမျိုးစုကြီး၏ လူမျိုး–ဘာသာစကား (ethnolinguistic) အသိုက်အဝန်းများထဲမှ တစ်စုဖြစ်သည်။ လေးတူချင်းကို မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း အတွဲ(၂) ၊ (ရန်ကုန်၊ စာပေဗိမာန်၊ ၁၉၅၅)၊ စာ ၃၉၅ တွင် [[ချင်းလူမျိုး| "လဲဒူ" ]] ဟူ၍ လည်းကောင်း၊ ၁၉၇၂ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာ ၉ ရက် ပြည်ထဲရေးနှင့်သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာနက ထုတ်ပြန်ကြေညာသော တိုင်းရင်းသားလူမျိုး ၁၄၄ မျိုးစာရင်းမူရင်းထဲတွင် အမှတ်စဉ်(၉၃)တွင် "လဲဒု" ဟူ၍လည်းကောင်း ဖော်ပြထားခဲ့သည်။ ဤသည်မှာ ကိုလိုနီခေတ်အင်္ဂလိပ်မှတ်တမ်းများကို မြန်မာဘာသာပြန်ဆိုရာတွင် မှားယွင်းခြင်းသည်ဖြစ်သည်။ လေးတူချင်းများသည် အစဉ်အလာအားဖြင့် ယနေ့ ရခိုင်ပြည်နယ်၊ ချင်းပြည်နယ် တောင်ပိုင်းနှင့် မြန်မာနိုင်ငံအနောက်ပိုင်း တောင်တန်းဒေသများ ပါဝင်သည့် အာရကန် (ရခိုင်) ရိုးမဒေသနှင့် နီးကပ်စွာ ဆက်စပ်နေကြသည်။ လေးတူချင်းအား အင်္ဂလိပ်ကိုလိုနီခေတ် သန်းခေါင်စာရင်းများထဲမှ တစ်ခုဖြစ်သော ၁၉၃၁ ခုနှစ်တွင် ကောက်ယူခဲ့သည့် Census of India, Vol-XI, Burma (Part 1)ထဲတွင်  C.40.Ledu ကုဒ်ဖြင့် ကောက်ယူခဲ့ကြောင်း မှတ်တမ်းတင်ထားပါသည်။ သို့သော် ၁၉၈၃ ခုနှစ် နောက်ပိုင်းမှ စပြီး လေးတူ(ချင်း)သည် “လေးမြို့(ချင်း)” ဧရိယာကုဒ်ထဲသို့‌ ရောက်ရှိသွားသည်။ ပြည်ထောင်စု သမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်အတွင်း နေထိုင်ကြသော မူရင်းဌာနေတိုင်းရင်းသား(၁၃၅)မျိုးထဲတွင် “[[မြန်မာတိုင်းရင်းသားမျိုးနွယ်များ|လေးမြို့(ချင်း)]]”မှာ အမှတ်စဉ်(၇၃)၊ ချင်း(၅၃)တွင် အမှတ်စဉ်(၄၀) ဖြစ်ပါသည်။ နိုင်ငံတော်မှ ၎င်းအတွက် ဧရိယာကို အခြေခံလျက် ချပေးထားသော ကုဒ်နံပါတ်မှာ ([https://www.networkmyanmar.org/ESW/Files/Census-Codes-2014.pdf ၄၄၁])ဖြစ်ကာ၊ သန်း‌ခေါင်စာရင်း ကောက်ခံသည့်အချိန်တိုင်း၌ ပလက်ဝမြို့နယ်၊ လေးမြို့ဒေသတွင် နေထိုင် ကြသည့် လေးတူ(ချင်း)၊ ဟီယာတွီး(ချင်း)၊ Vet(Yet)ချင်း၊ Haang(ချင်း)၊ Uppu(ချင်း) စကားပြောသော လူမှုအသိုင်းအဝိုင်းများအတွက် အသုံးပြုသည့် စုပေါင်းကုဒ် အမျိုးအစား ဖြစ်ပါသည်။ == အခြေချနေထိုင်မှု == ရခိုင်ပြည်ရှိ ချင်းလူမျိုးများနှင့် ပတ်သက်သော သမိုင်းသုတေသနများအရ ချင်းအသိုက်အဝန်းများသည် အလယ်ခေတ်ကာလအတွင်း ရခိုင်ဒေသအချို့တွင် အခြေချနေထိုင်နေပြီဖြစ်ကြောင်း တွေ့ရသည်။ ရခိုင်ရာဇဝင်မှတ်တမ်းအချို့၏ အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်များတွင် ၉ ရာစုနှင့် ၁၁ ရာစုအတွင်း ရခိုင်ရိုးမနှင့် အနီးအနားချိုင့်ဝှမ်းဒေသများ၌ နေထိုင်သော ချင်းလူမျိုးစုများကို ရည်ညွှန်းထားသည်ဟု ယူဆကြသည်။ ([https://www.scribd.com/document/687255346/%E1%80%99%E1%80%BC%E1%80%94-%E1%80%99%E1%80%AC-%E1%80%94%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%84-%E1%80%84%E1%80%B6%E1%80%9B%E1%80%B1%E1%80%B8%E1%80%9E%E1%80%99%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%84-%E1%80%B8-%E1%80%95%E1%80%91%E1%80%99%E1%80%90%E1%80%BD%E1%80%B2-%E1%80%A6%E1%80%B8%E1%80%9C%E1%80%B1%E1%80%B8%E1%80%99%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%84 ၁] ) နောက်ပိုင်း ရခိုင်ရာဇဝင်များတွင် လေးတူချင်းနှင့် ဆက်စပ်သည်ဟု သုတေသီအချို့က ယူဆသော “လေးတူ” သို့မဟုတ် ဆင်တူအမည်များကို တွေ့ရှိရသည်။ အချို့သော အစဉ်အလာမှတ်တမ်းများတွင် မြောက်ဦးခေတ်အတွင်း ရခိုင်နိုင်ငံ၏ အရှေ့ဘက်တောင်တန်းဒေသများ၌ “လေးထု၊ လေးထူး” ဟုခေါ်သော လူမျိုးစုများ နေထိုင်ခဲ့ကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။ ([https://www.scribd.com/document/349629612/%E1%80%9B%E1%80%81%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%84-%E1%80%9B%E1%80%AC%E1%80%87%E1%80%9D%E1%80%84-%E1%80%9E%E1%80%85-%E1%80%80-%E1%80%99-%E1%80%B8 ၂])  == လူမှုအဖွဲ့အစည်းနှင့် ယဉ်ကျေးမှု == အစဉ်အလာအရ လေးတူလူမှုအဖွဲ့အစည်းသည် ကျေးရွာအခြေပြု အသိုက်အဝန်းများနှင့် ဆွေမျိုးအခြေပြု ဆက်နွယ်မှုများပေါ်တွင် အခြေခံဖွဲ့စည်း ထားသည်။ ချင်းလူမျိုးစုအများစုကဲ့သို့ပင် တောင်ယာစိုက်ပျိုးရေးကို အဓိက လုပ်ကိုင်ခဲ့ကြပြီး ခိုင်မာသော လူမှုအဖွဲ့အစည်းဆိုင်ရာ စနစ်များကို ထိန်းသိမ်းထားခဲ့ ကြသည်။ * လေးတူယဉ်ကျေးမှု၏ အစိတ်အပိုင်းများတွင်— * အစိုင်(၆)ခု ပါဝင်သော cluster ဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားခြင်း * မျိုးနွယ်စု (Clan) အခြေပြု လူမှုဖွဲ့စည်းပုံ * နှုတ်ဖြင့် လက်ဆင့်ကမ်း သမိုင်းနှင့် ရိုးရာပုံပြင်များ * ကလေးကင်ပွန်းတပ် မင်္ဂလာပြုလုပ်ခြင်း * ပါးရဲထိုးသည့်ဓလေ့များကျင့်သုံးခြင်း * ရိုးရာသီချင်းများနှင့် ဂီတအမွေအနှစ်များ * ရက်ကန်းနှင့် အထည်အလိပ်လုပ်ငန်း * လူထုအခမ်းအနားများနှင့် ပွဲတော်များ * ရိုးရာဓလေ့ထုံးတမ်းဥပဒေများ...တို့ ပါဝင်သည်။ [[ဖိုင်:Letu Chin Men in the traditional Attires.jpg|thumb|လေးတူချင်းရိုးရာအကအတွက် ပြင်ဆင်နေကြစဉ်(၂၀၁၉)]] == ကလေးကင်ပွန်းတပ် မင်္ဂလာပြုလုပ်ခြင်း == လေးတူချင်း လူမျိုးများသည် ကလေးမွေးပြီး သားယောကျ်ားလေးဖြစ်ပါက (၃)ရက် မြောက်နေ့မှာ လေး(မြှား)နဲ့ အတူ မြေကြီးအား ဆင်းနင်းစေကြသည်။ ဖခင်ဖြစ်သူက ကရင်/ခရင်ဝါးဖြင့် ပြုလုပ်ထားသော လေးမြှားစင်း (၆)ချောင်းဖြင့် အပင် (သို့) တစ်စုံတစ်ခုခုကို ပစ်ခတ်သည်။ ထို့နောက် မိဘများက အိမ်ပေါ်မှ ဆင်းပြီး ကလေးကို မြေကြီးအား နင်းခိုင်း လိုက်ကြရသည်။ ထို့ကြောင့် “လေးတူချင်းများသည် လေးနဲ့အတူ မွေးဖွားလာသော လူမျိုး ဖြစ်သည်” ဟူသည့် အကြောင်းပြချက်တစ်ခုကို လက်ရှိချိန်အထိ တချို့နေရာမှာ ကျင့်သုံး ကြသေးသည်။ မိန်းကလေး ဖြစ်ပါက ပလိုင်းနှင့် ယက်သေ့တို့ကို ပေးကိုင်စေပြီး မြေကြီးကို နင်းခိုင်းကြသည်။ ဤသည်ကို အိုးကိုမ်း(Ó Kóm) ဟု‌ ခေါ်ကြသည်။ ယခုတိုင်အောင် တချို့သော မိသားစုဝင်များအနေဖြင့် ကျင့်သုံးနေဆဲ ဖြစ်ပါသည်။ ထိုကဲ့သို့ လုပ်ဆောင်ခဲ့ခြင်း၏ အဓိက ရည်ရွယ်ချက်မှာ ယောက်ျား ကလေးဖြစ်ပါက ကြီးပြင်းလာသောအခါ ထက်မြတ်ပြီး အမျိုးဂုဏ်ယူရသည့် ယောကျ်ားကောင်း၊ ယောကျ်ားမြတ်ဖြစ်နိုင်စေရန်နှင့် မိန်းကလေး ဖြစ်ပါက မိန်းကလေး ပီသစေရန်နှင့် လူဝင်ဆံ့သော မိန်းကလေးကောင်းဖြစ်စေရန် ဖြစ်သည်။ လေးတူ ချင်းလူမျိုး များသည် တခြားသော ချင်းလူမျိုးများ ကဲ့သို့ပင် ယောကျ်ားဦးစီးစနစ်(male dominant society)ဖြစ်သည့်အတွက် မိမိတို့မျိုးရိုးအား ယောကျ်ားလေး ဘက်မှသာ သတ်မှတ်သကဲ့သို့၊ ယောက်ျားကလေးကို ပိုဦးစားပေးသည်ဟု ဆိုရမည်ဖြစ်သည်။ ၎င်းမြှား (၃-၆) ချက်ပစ်ခတ် သည့်အချိန်တွင် ပစ်မှတ်အား ပစ်တိုင်းထိပါက လာမည့် သူ့အသက်တာ၌ လုပ်ငန်းများ ဆောင်ရွက်ရာတွင် အထူးချွှန်ဆုံးဖြစ်မည်၊ အများစုထိမှန်ပါက ထူးချွှန်မည်၊ အနည်းဆုံးသာ ထိမှန်ပါက သာမန်အဆင့်သာ ရှိနိုင်သည်ဟုလည်း ယူဆကြပုံရသည်။ ဤသို့ဖြင့် နောင်တွင် လေးတူချင်းဟူ၍ အမည်သွင်သွားကြခြင်း ဖြစ်မည်ဟု မှတ်ယူရပါသည်။ [[ဖိုင်:A Letu Chin Woman with A Tattoo Face.png|thumb|ပါးရဲထိုးထားသည့် ‌လေးတူချင်းအမျိုးသမီးတစ်ဦး]] == လေးတူချင်းပါးရဲထိုးခြင်းဓလေ့ == လေးတူချင်းလူမျိုးများသည် “ပါးမဲချင်း” အုပ်စုဝင်များလည်း ဖြစ်ကြသည်။ လေးတူချင်း လူမျိုးများသည် တောင်ပိုင်းချင်းအုပ်စုဖြစ်သည်နှင့်အညီ၊ ပါးရဲထိုးခြင်းကို Mháwi Sún Ne[[https://www.dylangoldby.com/product/hmae-sun-nae-ti-cengkhu-nu-hardcover/ 1]] လို့ ခေါ်ပါသည်။ “မျက်နှာကို ထိုးထား” သည်ဟု ဆိုလိုသည်။ မိန်းကလေး အသက်အရွယ် အားဖြင့် ၁၂ မှ ၁၅ နှစ်တို့အကြား၊ လက်မထပ်မီး ပါးမဲ (သို့) ပါးရဲထိုးထားကြသည်ဟု အင်္ဂလိပ်မှတ်တမ်းအရ[<nowiki/>[[iarchive:in.gov.ignca.31115|2]]] သိရပါသည်။ သံချောင်းဒေသတွင် မိန်းကလေး အသက် ၁၂ မှ ၁၃ ခုနှစ်များအတွင်း ထိုးနှံကြသည်ဟု သိရပါသည်။ '''မင်းပြားချင်းတောင်တန်းအုပ်ချုပ်ရေး''' မှတ်တမ်းတွင် အသက် ၁၁ မှ ၁၅ နှစ်အတွင်း[[https://letu.ethnosites.com/en/history-identity-culture-lifestyle/articles/letu-history/historical-documents-on-letu-chin 3]] ဟု ဆိုထားသည်။ ခေတ်သစ်ကာလတွင် Jens Parkitny က အထူး‌လေ့လာထားသည်ကို ‌Jens Uwe Parkitny: Marked for Life: Myanmar’s Chin Women and their Facial Tattoos စာအုပ်ထဲတွင် တွေ့ရှိရသည်။ [[https://us.amazon.com/Jens-Uwe-Parkitny-Myanmars-Tattoos/dp/3735603556 3]] ---- == ရိုးရာဝတ်စုံများ == လေးတူချင်း ယောကျ်ားသင်တိုင်းအား Khrangim ဟု ခေါ်ပြီး၊ မိန်းကလေး သင်တိုင်းအား Khrawnghën ဟို ခေါ်သည်။ ဤဝတ်စုံများအား ရှေ့ခေတ်ကာလ များတွင် အထူးနတ်ရိုးရာပွဲများမှသာ ဝတ်ဆင်ကြသည်။ ၎င်းတို့ကို ရိုးရာချည်ထည်များဖြင့် ကိုယ်တိုင်ရက်လုပ်ကြသည်။ ပင်လယ်ခရုအခွံ၊ ကြွေထည်ဖြင့် ပြုလုပ်သော ကြယ်သီးများနှင့် ပုတီးအနီရောင်အလုံးများစွာ တင်ဆင်ရက်လုပ်ထားသည်။ အ‌ရောင်မှာ အနီရင့်‌ရောင်ဖြစ်သည်။ [[https://letu.ethnosites.com/en/history-identity-culture-lifestyle/articles/letu-history/cultures-traditions 4]] == ဘာသာစကားအုပ်စုနှင့် မျိုးနွယ်စုခွဲခြားမှု == လေးတူချင်းများသည် ချင်းလူမျိုး–ဘာသာစကားမိသားစု (Chin ethnolinguistic family) တွင် ပါဝင်ပြီး ယေဘုယျအားဖြင့် တောင်ပိုင်းချင်း (Southern Chin) မျိုးနွယ်စုအဖြစ် သတ်မှတ်ခံရသည်။ ဘာသာဗေဒအရ လေးတူဘာသာစကားသည် တရုတ်–တိဗက် ဘာသာစကားမိသားစုအောက်ရှိ [[ကူကီး-ချင်းနွယ် ဘာသာစကားများ|ကူကီး–ချင်း (Kuki-Chin)]] အကိုင်းအခက်နှင့် ဆက်စပ်သည်ဟု ယူဆကြသည်။ သုတေသနအများအပြားတွင် လေးတူချင်းများကို [[ဆုမ်းတူဘာသာစကား|စုမ်းတူ]]၊ လောက်တူနှင့် ချင်းပုံ လူမျိုးများနှင့်အတူ တောင်ပိုင်းချင်း သို့မဟုတ် [[ရှိုဘာသာစကား|ချိုး]] နှင့် [[အရှိုချင်းလူမျိုး|အရှို]]ချင်းတို့အကြားတွင် ရှိသော [https://brill.com/display/book/edcoll/9789004350519/B9789004350519-s012.xml?language=en&srsltid=AfmBOorRunYPrVIWId4bxJoqjQ0-Ieu4OvtNdVJRVlPjR8YERMbMuvli Hyow] အုပ်စု အဖြစ် ဖော်ပြကြသည်။ ထိုအုပ်စုများသည် မိမိတို့၏ သီးခြားလူမျိုးရေးလက္ခဏာများကို ထိန်းသိမ်းထားကြသော်လည်း ဘာသာစကား၊ ယဉ်ကျေးမှုနှင့် သမိုင်းဆိုင်ရာ ဆက်နွယ်မှုများစွာ ရှိကြသည်။ ဘာသာဗေဒနှင့် လူမျိုးဗေဒဆိုင်ရာ လေ့လာမှုများတွင် ၎င်းတို့ကို Cho–Hyow–Asho အုပ်စု သို့မဟုတ် တောင်ပိုင်းချင်း (Southeastern Chin)အုပ်စုအတွင်း ပါဝင်သည့် မျိုးနွယ်စုများအဖြစ် ဆွေးနွေးဖော်ပြလေ့ရှိသည်။ === '''အက္ခရာနှင့်''' '''သရ၊ သရတွဲများပြဇယား''' === လေးတူ(ချင်း)စာပေအက္ခရာ(Letu Alphabets) {| class="wikitable" | valign="top" | A a | valign="top" | AW aw | valign="top" | B b | valign="top" | C c | valign="top" | D d | valign="top" | E e |- | valign="top" | Ë ë | valign="top" | G g | valign="top" | H h | valign="top" | I i | valign="top" | J j | valign="top" | K k |- | valign="top" | L l | valign="top" | M m | valign="top" | N n | valign="top" | O o | valign="top" | P p | valign="top" | Q q |- | valign="top" | R r | valign="top" | S s | valign="top" | T t | valign="top" | U u | valign="top" | V v | valign="top" | X x |- | valign="top" | | valign="top" | | valign="top" | Y y | valign="top" | Z z | valign="top" | | valign="top" | |} သရ(၁၁) လုံး {| class="wikitable" | valign="top" |A | valign="top" |Aw | valign="top" |E | valign="top" |Ei | valign="top" |Ë | valign="top" |I |- | valign="top" |O | valign="top" |U | valign="top" |X | valign="top" |J | valign="top" |Ä | valign="top" | |} သရတွဲ (၁၆)လုံး {| class="wikitable" | valign="top" |Ai | valign="top" |Awi | valign="top" |Au | valign="top" |Awu | valign="top" |Eu |- | valign="top" |Ëu | valign="top" |Iu | valign="top" |Oi | valign="top" |Uaw | valign="top" |Ui |- | valign="top" |Uj | valign="top" |Xi | valign="top" |Xu | valign="top" |Ji | valign="top" |Ju |- | valign="top" | | valign="top" | | valign="top" |Äi | valign="top" | | valign="top" | |} မြန်မာအသံအခြေပြုအက္ခရာများ (Burmese Script-Based) {| class="wikitable" | valign="top" | K က | valign="top" | Kh ခ | valign="top" | Ng င | valign="top" | C စ | valign="top" | S ဆ |- | valign="top" | Ny ည | valign="top" | T တ/သ | valign="top" | Th ထ | valign="top" | D ဒ/ဓ | valign="top" | N န |- | valign="top" |P ပ | valign="top" |Ph ဖ | valign="top" |B ဘ | valign="top" |M မ | valign="top" |Y ရ/ယ |- | valign="top" |R ရ | valign="top" |L လ | valign="top" |V ဝ | valign="top" |H ဟ | valign="top" | |} == ကိုးကားချက်များ == * Cecil Champain Lowis — ''T[[wikisource:The_Tribes_of_Burma|he Tribes of Burma]]'' * C. M. Enriquez — ''Races of Burma'' * Census of India (1921, 1931) * Kenneth VanBik — ''Proto Kuki-Chin'' * David Peterson — ''On Kuki-Chin Subgrouping'' * Muhammad Zakaria — ''[https://dr.ntu.edu.sg/entities/publication/cbbc5688-738f-4376-a025-8201c99728ac A Grammar of Hyow]'' * Tha Tun Pru — ''The Minbya Chin Hills of the Akyab District'' <references responsive="1"></references> 3ggwmvucle5blooo5lqzehrqbkk3z2n 0 291244 1051690 1051590 2026-09-07T09:18:33Z Zawzawaungthwin 100038 မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံ၏ အမြင့်ဆုံးခေါင်းဆောင် 1051690 wikitext text/x-wiki {{About|၁၉၇၂ ခုနှစ်မှ ၁၉၉၄ ခုနှစ်အထိ အသုံးပြုခဲ့သော ရာထူးအကြောင်း|အခြားသော အသုံးအနှုန်းများအတွက်|မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံ၏ အမြင့်ဆုံးခေါင်းဆောင်}} {{Infobox official post | post = သမ္မတ | body = ဒီမိုကရက်တစ် ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ (မြောက်ကိုရီးယား) | native_name = 조선민주주의인민공화국 주석 | insignia = Emblem of North Korea.svg | insigniasize = 100px | insigniacaption = မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံ၏ အထိမ်းအမှတ်တံဆိပ် | flag = Flag of North Korea.svg | flagsize = 125px | flagcaption = မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံ၏ အလံ | image = Kim Il-sung in 1950.jpg | imagecaption = '''ရာထူးကို လက်ခံထမ်းဆောင်ခဲ့သူ တစ်ဦးတည်းသာ'''<br />'''[[ကင်အီဆွန်း]]'''<br />၂၈ ဒီဇင်ဘာ ၁၉၇၂ – ၈ ဇူလိုင် ၁၉၉၄ | member_of = ဗဟို ပြည်သူ့ကော်မတီ | residence = လွှတ်တော်ခန်းမ | seat = [[ပြုံယမ်းမြို့]] | appointer = အမြင့်ဆုံး ပြည်သူ့ညီလာခံ | termlength = လေးနှစ် သက်တမ်း၊ ပြန်လည်ရွေးချယ်ခံနိုင်သည် (၁၉၉၂ ခုနှစ်အထိ)<br />ငါးနှစ် သက်တမ်း၊ ပြန်လည်ရွေးချယ်ခံနိုင်သည် (၁၉၉၂ ခုနှစ်မှစ၍) | constituting_instrument = မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံ၏ အခြေခံဥပဒေ (၁၉၇၂) | formation = ၂၇ ဒီဇင်ဘာ ၁၉၇၂ | first = ကင်အီဆွန်း | last = ကင်အီဆွန်း | abolished = ၅ စက်တင်ဘာ ၁၉၉၈ | deputy = မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံ၏ ဒုတိယသမ္မတ }} '''မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံ၏ သမ္မတ''' (သို့မဟုတ်) [[ကိုရီးယား ဒီမိုကရက်တစ် ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ]] ၏ သမ္မတသည် ၁၉၇၂ ခုနှစ်မှ ၁၉၉၈ ခုနှစ်အထိ မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံတော် အကြီးအကဲ ရာထူး ဖြစ်သည်။ ဤရာထူးကို ၁၉၇၂ ခုနှစ်မှ ၁၉၉၄ ခုနှစ် အထိ [[ကင်အီဆွန်း]] တစ်ဦးတည်းသာ ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ သမ္မတရာထူးအပြင် ကင်သည် ကိုရီးယား အလုပ်သမားပါတီ အထွေထွေအတွင်းရေးမှူး၊ အမျိုးသား ကာကွယ်ရေး ကော်မရှင် ဥက္ကဋ္ဌ (၁၉၉၃ ခုနှစ်အထိ) နှင့် ကိုရီးယား ပြည်သူ့တပ်မတော် အမြင့်ဆုံး စစ်သေနာပတိ (၁၉၉၁ ခုနှစ်အထိ) တာဝန်များကိုလည်း ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=Chronology of U.S.-North Korean Nuclear and Missile Diplomacy |url=https://www.armscontrol.org/factsheets/dprkchron |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20120422115356/http://www.armscontrol.org/factsheets/dprkchron |archive-date=22 April 2012 |publisher=Arms Control Association}}</ref> ၁၉၉၄ ခုနှစ်တွင် သူကွယ်လွန်ပြီးနောက် သမ္မတရာထူးသည် ၁၉၉၈ ခုနှစ်အထိ လစ်လပ်နေခဲ့ပြီး သူ၏သားဖြစ်သူ [[ကင်ဂျုံအီ]]ကို နေရာဆက်ခံရန် အဆိုပါဘွဲ့ကို ပေးအပ်ခဲ့ခြင်း မရှိပေ။ ၁၉၉၈ ခုနှစ် အခြေခံဥပဒေ ပြင်ဆင်ချက်အရ ကင်အီဆွန်း ကို "ထာဝရသမ္မတ" အဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့ပြီး သမ္မတရာထူးကို ဖျက်သိမ်းခဲ့သည်။<ref>{{cite book |last=Buzo |first=Adrian |year=2016 |title=The Making of Modern Korea |url=https://books.google.com/books?id=lDolDwAAQBAJ&pg=PA270 |publisher=Routledge |isbn=978-1-317-42278-5 |edition=3rd |location=London |page=270 |access-date=7 November 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221014020445/https://books.google.com/books?id=lDolDwAAQBAJ&pg=PA270 |archive-date=14 October 2022 |url-status=live}}</ref> == ရွေးကောက်ပွဲ == ၁၉၇၂ ခုနှစ် အခြေခံဥပဒေအရ သမ္မတကို အမြင့်ဆုံး ပြည်သူ့ညီလာခံ က လေးနှစ် သက်တမ်းအတွက် ရွေးကောက်တင်မြှောက်သည်ဟု ပြဋ္ဌာန်းထားသည်။ ၁၉၉၂ ခုနှစ် အခြေခံဥပဒေ ပြင်ဆင်ချက်အရ သမ္မတ၏ သက်တမ်းကို ငါးနှစ်အထိ တိုးမြှင့်ခဲ့ပြီး ၎င်းမှာ အမြင့်ဆုံး ပြည်သူ့ညီလာခံ၏ သက်တမ်းနှင့် တိုက်ဆိုင်နေသည်။ အခြေခံဥပဒေတွင် သမ္မတကို အကြိမ်မည်မျှ ပြန်လည်ရွေးကောက်တင်မြှောက်နိုင်သည်ဟူသော ကန့်သတ်ချက်ကို ပြဋ္ဌာန်းထားခြင်း မရှိသကဲ့သို့ ဆက်ခံမည့် အစဉ်အလာကိုသော်လည်းကောင်း၊ သမ္မတ မရှိတော့သည့်အခါ သို့မဟုတ် သမ္မတရာထူး လစ်လပ်နေသည့်အခါ မည်သူက သမ္မတကိုယ်စား တာဝန်ယူမည်ဟူသည်ကိုသော်လည်းကောင်း အတိအကျ သတ်မှတ်ထားခြင်း မရှိပေ။ == အာဏာနှင့် လုပ်ပိုင်ခွင့်များ == ၁၉၇၂ ခုနှစ် အခြေခံဥပဒေအရ သမ္မတသည် နိုင်ငံတော်၏ အာဏာကို ကိုယ်စားပြုသော နိုင်ငံတော် အကြီးအကဲ ဖြစ်သည်။ သမ္မတသည် မြောက်ကိုရီးယား၏ ပြည်တွင်းရေးရာ မူဝါဒများကို ချမှတ်ရာတွင် အဓိက တာဝန်ရှိသည့် ဗဟို ပြည်သူ့ကော်မတီ၏ အကြီးအကဲ ဖြစ်သည်။ လိုအပ်သော အခြေအနေများတွင် သမ္မတသည် အစိုးရ အဖွဲ့အစည်းအဝေးများ (Administration Council) ကိုလည်း ဦးဆောင်လမ်းပြခဲ့သည်။ သမ္မတသည် လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့များ၏ အမြင့်ဆုံး စစ်သေနာပတိနှင့် အမျိုးသား ကာကွယ်ရေး ကော်မရှင် ဥက္ကဋ္ဌအနေဖြင့် နိုင်ငံ၏ လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့များကို ကွပ်ကဲအုပ်ချုပ်သည့် အာဏာ ရှိသည်။သမ္မတသည် ဒုတိယသမ္မတ သို့မဟုတ် ဒုတိယသမ္မတများ၊ အထွေထွေအတွင်းရေးမှူး၊ ဗဟို ပြည်သူ့ကော်မတီဝင်များနှင့် ဝန်ကြီးချုပ်တို့ကို အမည်စာရင်း တင်သွင်းပိုင်ခွင့်ရှိပြီး ၎င်းတို့ကို အမြင့်ဆုံး ပြည်သူ့ညီလာခံက ရွေးကောက်တင်မြှောက်ရသည်။ သမ္မတသည် အမြင့်ဆုံး ပြည်သူ့ညီလာခံ၏ အမိန့်ကြော်ငြာစာများ၊ ဗဟို ပြည်သူ့ကော်မတီ၏ အမိန့်ဒီကရီများနှင့် အမြင့်ဆုံး ပြည်သူ့ညီလာခံ အမြဲတမ်းကော်မတီ၏ ဆုံးဖြတ်ချက်များကို ထုတ်ပြန်ကြေညာသည်။ သမ္မတအား အမြင့်ဆုံး ပြည်သူ့ညီလာခံ အစည်းအဝေးများတွင် အဆိုပြုချက်များ တင်သွင်းရန်နှင့် အမိန့်များ ထုတ်ပြန်ရန် လုပ်ပိုင်ခွင့်ကိုလည်း အပ်နှင်းထားသည်။သမ္မတသည် နိုင်ငံတကာ သဘောတူစာချုပ်များကို အတည်ပြုရန် သို့မဟုတ် ပယ်ဖျက်ရန် အာဏာ ရှိသည်။ ထို့အပြင် နိုင်ငံခြား သံအမတ်ကြီးများထံမှ ယုံကြည်အပ်နှံလွှာ သို့မဟုတ် ပြန်လည်ခေါ်ယူလွှာများကို လက်ခံရယူရန် တာဝန်ရှိသည်။သမ္မတသည် အထူးလွတ်ငြိမ်းချမ်းသာခွင့် ပေးပိုင်ခွင့် အာဏာကို ကျင့်သုံးပိုင်ခွင့် ရှိသည်။ ၁၉၇၂ ခုနှစ် အခြေခံဥပဒေကို ၁၉၉၂ ခုနှစ်တွင် ပြင်ဆင်ခဲ့ရာ၌ သမ္မတ၏ လုပ်ပိုင်ခွင့်များနှင့် ပတ်သက်၍ အပြောင်းအလဲများ ဖြစ်ပေါ်လာခဲ့သည်။ အဆိုပါ ပြင်ဆင်ချက်အရ နိုင်ငံ၏ လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့များကို ကွပ်ကဲရသည့် အမျိုးသား ကာကွယ်ရေး ကော်မရှင် ဥက္ကဋ္ဌရာထူးကို သမ္မတက အလိုအလျောက် ရယူနိုင်ခြင်း မရှိတော့ပေ။သမ္မတ၏ နိုင်ငံတကာ သဘောတူစာချုပ်များ ချုပ်ဆိုပိုင်ခွင့် အာဏာကို ဗဟို ပြည်သူ့ကော်မတီသို့ လွှဲပြောင်းပေးခဲ့သည်။ ယင်းအစား အတည်ပြုပြီး သို့မဟုတ် ပယ်ဖျက်ပြီးသော နိုင်ငံတကာ သဘောတူစာချုပ်များကို ထုတ်ပြန်ကြေညာရန် တာဝန်ကို သမ္မတက ဆောင်ရွက်ရသည်။ သမ္မတအား အခြားနိုင်ငံများသို့ နိုင်ငံ၏ သံအမတ်များနှင့် ဝန်ကြီးများကို ခန့်အပ်ရန် သို့မဟုတ် ပြန်လည်ခေါ်ယူရန် ထပ်ဆောင်း အာဏာကို ပေးအပ်ခဲ့ပြီး ၎င်းမှာ ယခင်က ဗဟို ပြည်သူ့ကော်မတီ၏ လုပ်ပိုင်ခွင့် ဖြစ်ခဲ့သည်။လက်တွေ့တွင်မူ ကင်သည် သူ၏ ကိုရီးယား အလုပ်သမားပါတီ (WPK) ခေါင်းဆောင် ရာထူးမှတစ်ဆင့် အာဏာအများစုကို ရယူခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ == သမ္မတများ စာရင်း == {| class="wikitable" style="text-align:center" |- ! rowspan="2" |စဉ် ! rowspan="2" | ပုံ ! rowspan="2" width="150" |အမည်<br>{{Small|(မွေးဖွား–ကွယ်လွန်)}} ! colspan="2" |ရာထူးသက်တမ်း ! colspan="2" rowspan="2" |ပါတီ ! rowspan="2" width="50" |ညီလာခံ |- ! width="85" |{{Small|စတင်ထမ်းဆောင်}} ! width="85" |{{Small|ရာထူးမှထွက်ခွာ}} |- | rowspan="5" |'''၁''' | rowspan="5" |[[File:Kim Il-sung in 1950.jpg|135x135px]] | rowspan="5" |[[ကင်အီဆွန်း]]<br><span style="font-size:100%;">김일성</span><br>{{small|(၁၉၁၂–၁၉၉၄)}} | rowspan="5" | {{Small|၂၈ ဒီဇင်ဘာ}}<br>၁၉၇၂ | rowspan="5" | {{Small|၈ ဇူလိုင်}}<br>၁၉၉၄ | rowspan="5" style="background:{{party color|Workers' Party of Korea}}" | | rowspan="5" width="100" |မြောက်ကိုရီးယား အလုပ်သမားပါတီ | ပဉ္စမ |- |ဆဋ္ဌမ |- |သတ္တမ |- |အဋ္ဌမ |- | rowspan="2" |နဝမ |- | colspan="7" |''လစ်လပ်''<br /><small>(၈ ဇူလိုင် ၁၉၉၄ &ndash; ၅ စက်တင်ဘာ ၁၉၉၈)</small> |} ==ကိုးကား== {{reflist}} [[Category:မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေး]] [[Category:မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံ၏ သမ္မတများ]] [[ကဏ္ဍ:မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံတော်အကြီးအကဲများ]] 5fsg9j054wfazwjitlp40z0wopheaox 3 291249 1051624 2026-09-06T13:53:03Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1051624 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &#126;2026-48337-78 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၅၃၊ ၆ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၆ (UTC) smcwmx0bccyzcpk7lh5b0j5pochdfsp 3 291250 1051625 2026-09-06T13:53:13Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1051625 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &#126;2026-48518-07 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၅၃၊ ၆ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၆ (UTC) 40edezkxt7mrib784s2wsclzt0grljc 3 291251 1051631 2026-09-06T14:53:22Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1051631 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Better Triphop Jaratrod ʚìɞ ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၅၃၊ ၆ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၆ (UTC) p17119oushofjzfsiwe6vnks32z88tg 1051634 1051631 2026-09-06T14:55:51Z Better Triphop Jaratrod ʚìɞ 147865 အကြောင်းအရာ "-" ဖြင့် အစားထိုးခဲ့သည် 1051634 wikitext text/x-wiki - 6za6z27cqk2qatlebqsiz85czbjf3rd 1051635 1051634 2026-09-06T14:56:36Z Better Triphop Jaratrod ʚìɞ 147865 1051635 wikitext text/x-wiki . 6t9fg2gmch401ldtk8m7pyzz632ixbb 0 291252 1051636 2026-09-06T15:01:14Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 "'''အဲဟိမဲခရိုင်''' (愛媛県, Ehime-ken) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ရှိခိုခုကျွန်းရှိ ခရိုင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ အဲဟိမဲခရိုင်တွင် လူဦးရေ ၁,၃၃၄,၈၄၁ ဦး ရှိသည..." အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 1051636 wikitext text/x-wiki '''အဲဟိမဲခရိုင်''' (愛媛県, Ehime-ken) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ရှိခိုခုကျွန်းရှိ ခရိုင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ အဲဟိမဲခရိုင်တွင် လူဦးရေ ၁,၃၃၄,၈၄၁ ဦး ရှိသည်။ ဧရိယာ ၅,၆၇၆ စတုရန်းကီလိုမီတာ (၂,၁၉၁ စတုရန်းမိုင်) ရှိသည်။ ခရိုင်သည် အရှေ့မြောက်ဘက်တွင် ခနဂဝခရိုင်၊ အရှေ့ဘက်တွင် တိုခုရှိမခရိုင်၊ အရှေ့တောင်ဘက်တွင် ခိုးချိခရိုင်တို့နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။ အဲဟိမဲခရိုင်သည် ဟီရိုရှီးမားခရိုင်နှင့် ဟယောတန်းဂျိမကျွန်းတွင် ၇၄ မီတာ (၂၄၃ ပေ) နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။ ==ပြင်ပလင့်များ== ==ကိုးကား== {{reflist}} 1ze3ost8d5iycahd48fn29xaglcvdmh 1051637 1051636 2026-09-06T15:01:48Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 [[commons:Help:Gadget-HotCat|HotCat]]ကို အသုံးပြု၍ [[Category:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ]]ကို ပေါင်းထည့်ခဲ့သည် 1051637 wikitext text/x-wiki '''အဲဟိမဲခရိုင်''' (愛媛県, Ehime-ken) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ရှိခိုခုကျွန်းရှိ ခရိုင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ အဲဟိမဲခရိုင်တွင် လူဦးရေ ၁,၃၃၄,၈၄၁ ဦး ရှိသည်။ ဧရိယာ ၅,၆၇၆ စတုရန်းကီလိုမီတာ (၂,၁၉၁ စတုရန်းမိုင်) ရှိသည်။ ခရိုင်သည် အရှေ့မြောက်ဘက်တွင် ခနဂဝခရိုင်၊ အရှေ့ဘက်တွင် တိုခုရှိမခရိုင်၊ အရှေ့တောင်ဘက်တွင် ခိုးချိခရိုင်တို့နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။ အဲဟိမဲခရိုင်သည် ဟီရိုရှီးမားခရိုင်နှင့် ဟယောတန်းဂျိမကျွန်းတွင် ၇၄ မီတာ (၂၄၃ ပေ) နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။ ==ပြင်ပလင့်များ== ==ကိုးကား== {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ]] n6tgurf6ycxgsj6ij7p970grt90zk3a 1051741 1051637 2026-09-07T11:43:09Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 1051741 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement <!-- See Template:Infobox settlement for additional fields and descriptions -->| name = အဲဟိမဲခရိုင် | native_name = {{nobold|{{lang|ja|愛媛県}}}} | settlement_type = [[Prefectures of Japan|Prefecture]] | translit_lang1 = Japanese | translit_lang1_type = [[Japanese language|Japanese]] | translit_lang1_info = {{lang|ja|愛媛県}} | translit_lang1_type1 = [[Romanization of Japanese|Rōmaji]] | translit_lang1_info1 = {{lang|ja-Latn|Ehime-ken}} | image_skyline = {{multiple image | border = infobox | total_width = 290 | image_style = border:1; | perrow = 1/2/2/1 | image1 = Isidutisan20220226 1.jpg | caption1 = View of [[Mount Ishizuchi]] | image2 = Dogo Onsen 2017-04-05 (34099934150).jpg | caption2 = [[Dogo Onsen]] | image3 = Matsuyama Castle Keep Tower 20170123-1.jpg | caption3 = [[Matsuyama Castle (Iyo)|Matsuyama Castle]] | image4 = Tensyaen20210406 12.jpg | caption4 = Uwajima Tensya Garden | image5 = Tounaru 20230526 3.jpg | caption5 = [[Besshi copper mine]] heritage site | image6 = Godankougen05.jpg | caption6 = Shikoku Karst (Godan Plateau) }} | image_caption = | image_flag = Flag of Ehime Prefecture.svg | flag_size = 100px | image_blank_emblem = Emblem of Ehime prefecture.svg | blank_emblem_size = 80px | blank_emblem_type = Emblem | image_map = Map of Japan with highlight on 38 Ehime prefecture.svg | coordinates = {{Coord|33|50|N|132|50|E|region:JP-38_scale:500000|display=inline, title}} | subdivision_type = Country | subdivision_name = [[Japan]] | subdivision_type1 = [[List of regions of Japan|Region]] | subdivision_name1 = [[Shikoku]] | subdivision_type2 = [[List of islands of Japan|Island]] | subdivision_name2 = [[Shikoku]] | seat_type = [[List of capitals in Japan|Capital]] | seat = [[Matsuyama]] | parts_type = Subdivisions | parts_style = para | p1 = [[Districts of Japan|Districts]]: 7 | p2 = [[Municipalities of Japan|Municipalities]]: 20 | leader_title = [[List of prefectural governors in Japan|Governor]] | leader_name = [[Tokihiro Nakamura]] (since December 2010) | area_total_km2 = 5,676.23 | area_water_percent = | area_rank = [[List of Japanese prefectures by area|26th]] | population_footnotes = | population_total = 1,334,841 | population_as_of = October 1, 2020 | population_rank = [[List of Japanese prefectures by population|28th]] | population_density_km2 = auto | demographics_type2 = GDP | demographics2_footnotes = <ref>{{Cite web |title=2020年度国民経済計算（2015年基準・2008SNA） : 経済社会総合研究所 - 内閣府 |url=https://www.esri.cao.go.jp/jp/sna/data/data_list/kakuhou/files/2020/2020_kaku_top.html |access-date=2023-05-18 |website=内閣府ホームページ |language=ja}}</ref> | demographics2_title1 = Total | demographics2_info1 = [[JP¥]]5,138 billion<br />[[US$]]37.9 billion (2022) | iso_code = JP-38 | website = {{URL|https://www.pref.ehime.jp/index-e.html}} | module = {{Infobox place symbols| embedded=yes | country = Japan | bird = [[Japanese robin]] (''Erithacus akahige'')<ref name=symbols /> | fish = [[Pagrus major|Red sea bream]] (''Pagrus major'')<ref name=symbols /> | flower = Satsuma mandarin (''[[Citrus unshiu]]'')<ref name=symbols>{{cite web|script-title=ja:愛媛県の紹介 ＞ 愛媛県のシンボル |url=http://www.pref.ehime.jp/shokai/sinboru.html |work=Ehime prefectural website |publisher=Ehime Prefecture |access-date=9 September 2011 |language=ja |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20080109163141/http://www.pref.ehime.jp/shokai/sinboru.html |archive-date=9 January 2008 }}</ref> | tree = [[Pine]] (''Pinus'')<ref name=symbols /> | mammal = [[Japanese river otter]] ("Lutra lutra whiteleyi")<ref name=symbols /><ref>{{Cite web|url=http://extinct-animals-facts.com/Recently-Extinct-Animal-Facts/Extinct-Japanese-River-Otter-Facts.html|title=Japanese River Otter Facts}}</ref> }} | anthem = [[:ja:愛媛の歌|Ehime no uta]] }} '''အဲဟိမဲခရိုင်''' (愛媛県, အဲဟိမဲခန်း<ref>{{cite book|script-title=ja:NHK日本語発音アクセント新辞典|publisher=NHK Publishing|editor=NHK Broadcasting Culture Research Institute|date=24 May 2016|lang=ja}}</ref>) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ရှိခိုခုကျွန်းရှိ ခရိုင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။<ref>Nussbaum, Louis-Frédéric. (2005). "Ehime" in {{Google books|p2QnPijAEmEC|''Japan Encyclopedia'', p. 170|page=170}}.</ref> အဲဟိမဲခရိုင်တွင် လူဦးရေ ၁,၃၃၄,၈၄၁ ဦး ရှိသည်။<ref name="population1">{{cite web |url=https://www.citypopulation.de/en/japan/ehime/ |title= Ehime Population}}</ref> ဧရိယာ ၅,၆၇၆ စတုရန်းကီလိုမီတာ (၂,၁၉၁ စတုရန်းမိုင်) ရှိသည်။ ခရိုင်သည် အရှေ့မြောက်ဘက်တွင် ခနဂဝခရိုင်၊ အရှေ့ဘက်တွင် တိုခုရှိမခရိုင်၊ အရှေ့တောင်ဘက်တွင် ခိုးချိခရိုင်တို့နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။ အဲဟိမဲခရိုင်သည် ဟီရိုရှီးမားခရိုင်နှင့် ဟယောတန်းဂျိမကျွန်းတွင် ၇၄ မီတာ (၂၄၃ ပေ) နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။<ref>{{cite news |script-title=ja:愛媛県～広島県の“隠れ県境”がまさかの日本最短!? 最長県境も愛媛県!? 意外と知らない県境の“魅力”と“可能性” |url=https://newsdig.tbs.co.jp/articles/itv/1567351 |access-date=31 August 2025 |work=[[TBS News]] |date=17 February 2025 |language=ja}}</ref> မဆွတ်ယမမြို့သည် ခရိုင်မြို့တော်ဖြစ်ပြီး ခရိုင်နှင့် ရှိခိုခုကျွန်းတစ်ခုလုံးတွင် အကြီးဆုံးမြို့ ဖြစ်သည်။ အခြားအဓိကကျသည့် မြို့များမှာ အိမဘရိမြို့၊ နိအိဟမမြို့နှင့် ဆိုင်းဂျောမြို့တို့ ဖြစ်သည်။<ref>Nussbaum, "Matsuyama" at {{Google books|p2QnPijAEmEC|p. 621|page=621}}.</ref> အဲဟိမဲခရိုင်တွင် နေထိုင်ကြသူများထဲတွင် နိုဘဲဆုရရှိခဲ့သူ သုံးဦးရှိသည်။ ထိုသူများမှာ ခန်းဇဘုရို အိုအဲ (၁၉၉၄ ခုနှစ် စာပေနိုဘယ်ဆု)၊ ရှုဂျိ နခမုရ (၂၀၁၄ ခုနှစ် ရူပဗေဒနိုဘယ်ဆု) နှင့် ရှုခုရို မနဘဲ (၂၀၂၁ ခုနှစ် ရူပဗေဒနိုဘယ်ဆု) တို့ ဖြစ်သည်။ ==သမိုင်းကြောင်း== {{See also|အဲဟိမဲခရိုင်ရှိ သမိုင်းဝင်နေရာများ}} ==ပြင်ပလင့်များ== ==ကိုးကား== {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ]] kn0nds0ypyqcxr6dt6kn5meb87l7ss8 1051742 1051741 2026-09-07T11:50:23Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 /* သမိုင်းကြောင်း */ 1051742 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement <!-- See Template:Infobox settlement for additional fields and descriptions -->| name = အဲဟိမဲခရိုင် | native_name = {{nobold|{{lang|ja|愛媛県}}}} | settlement_type = [[Prefectures of Japan|Prefecture]] | translit_lang1 = Japanese | translit_lang1_type = [[Japanese language|Japanese]] | translit_lang1_info = {{lang|ja|愛媛県}} | translit_lang1_type1 = [[Romanization of Japanese|Rōmaji]] | translit_lang1_info1 = {{lang|ja-Latn|Ehime-ken}} | image_skyline = {{multiple image | border = infobox | total_width = 290 | image_style = border:1; | perrow = 1/2/2/1 | image1 = Isidutisan20220226 1.jpg | caption1 = View of [[Mount Ishizuchi]] | image2 = Dogo Onsen 2017-04-05 (34099934150).jpg | caption2 = [[Dogo Onsen]] | image3 = Matsuyama Castle Keep Tower 20170123-1.jpg | caption3 = [[Matsuyama Castle (Iyo)|Matsuyama Castle]] | image4 = Tensyaen20210406 12.jpg | caption4 = Uwajima Tensya Garden | image5 = Tounaru 20230526 3.jpg | caption5 = [[Besshi copper mine]] heritage site | image6 = Godankougen05.jpg | caption6 = Shikoku Karst (Godan Plateau) }} | image_caption = | image_flag = Flag of Ehime Prefecture.svg | flag_size = 100px | image_blank_emblem = Emblem of Ehime prefecture.svg | blank_emblem_size = 80px | blank_emblem_type = Emblem | image_map = Map of Japan with highlight on 38 Ehime prefecture.svg | coordinates = {{Coord|33|50|N|132|50|E|region:JP-38_scale:500000|display=inline, title}} | subdivision_type = Country | subdivision_name = [[Japan]] | subdivision_type1 = [[List of regions of Japan|Region]] | subdivision_name1 = [[Shikoku]] | subdivision_type2 = [[List of islands of Japan|Island]] | subdivision_name2 = [[Shikoku]] | seat_type = [[List of capitals in Japan|Capital]] | seat = [[Matsuyama]] | parts_type = Subdivisions | parts_style = para | p1 = [[Districts of Japan|Districts]]: 7 | p2 = [[Municipalities of Japan|Municipalities]]: 20 | leader_title = [[List of prefectural governors in Japan|Governor]] | leader_name = [[Tokihiro Nakamura]] (since December 2010) | area_total_km2 = 5,676.23 | area_water_percent = | area_rank = [[List of Japanese prefectures by area|26th]] | population_footnotes = | population_total = 1,334,841 | population_as_of = October 1, 2020 | population_rank = [[List of Japanese prefectures by population|28th]] | population_density_km2 = auto | demographics_type2 = GDP | demographics2_footnotes = <ref>{{Cite web |title=2020年度国民経済計算（2015年基準・2008SNA） : 経済社会総合研究所 - 内閣府 |url=https://www.esri.cao.go.jp/jp/sna/data/data_list/kakuhou/files/2020/2020_kaku_top.html |access-date=2023-05-18 |website=内閣府ホームページ |language=ja}}</ref> | demographics2_title1 = Total | demographics2_info1 = [[JP¥]]5,138 billion<br />[[US$]]37.9 billion (2022) | iso_code = JP-38 | website = {{URL|https://www.pref.ehime.jp/index-e.html}} | module = {{Infobox place symbols| embedded=yes | country = Japan | bird = [[Japanese robin]] (''Erithacus akahige'')<ref name=symbols /> | fish = [[Pagrus major|Red sea bream]] (''Pagrus major'')<ref name=symbols /> | flower = Satsuma mandarin (''[[Citrus unshiu]]'')<ref name=symbols>{{cite web|script-title=ja:愛媛県の紹介 ＞ 愛媛県のシンボル |url=http://www.pref.ehime.jp/shokai/sinboru.html |work=Ehime prefectural website |publisher=Ehime Prefecture |access-date=9 September 2011 |language=ja |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20080109163141/http://www.pref.ehime.jp/shokai/sinboru.html |archive-date=9 January 2008 }}</ref> | tree = [[Pine]] (''Pinus'')<ref name=symbols /> | mammal = [[Japanese river otter]] ("Lutra lutra whiteleyi")<ref name=symbols /><ref>{{Cite web|url=http://extinct-animals-facts.com/Recently-Extinct-Animal-Facts/Extinct-Japanese-River-Otter-Facts.html|title=Japanese River Otter Facts}}</ref> }} | anthem = [[:ja:愛媛の歌|Ehime no uta]] }} '''အဲဟိမဲခရိုင်''' (愛媛県, အဲဟိမဲခန်း<ref>{{cite book|script-title=ja:NHK日本語発音アクセント新辞典|publisher=NHK Publishing|editor=NHK Broadcasting Culture Research Institute|date=24 May 2016|lang=ja}}</ref>) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ရှိခိုခုကျွန်းရှိ ခရိုင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။<ref>Nussbaum, Louis-Frédéric. (2005). "Ehime" in {{Google books|p2QnPijAEmEC|''Japan Encyclopedia'', p. 170|page=170}}.</ref> အဲဟိမဲခရိုင်တွင် လူဦးရေ ၁,၃၃၄,၈၄၁ ဦး ရှိသည်။<ref name="population1">{{cite web |url=https://www.citypopulation.de/en/japan/ehime/ |title= Ehime Population}}</ref> ဧရိယာ ၅,၆၇၆ စတုရန်းကီလိုမီတာ (၂,၁၉၁ စတုရန်းမိုင်) ရှိသည်။ ခရိုင်သည် အရှေ့မြောက်ဘက်တွင် ခနဂဝခရိုင်၊ အရှေ့ဘက်တွင် တိုခုရှိမခရိုင်၊ အရှေ့တောင်ဘက်တွင် ခိုးချိခရိုင်တို့နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။ အဲဟိမဲခရိုင်သည် ဟီရိုရှီးမားခရိုင်နှင့် ဟယောတန်းဂျိမကျွန်းတွင် ၇၄ မီတာ (၂၄၃ ပေ) နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။<ref>{{cite news |script-title=ja:愛媛県～広島県の“隠れ県境”がまさかの日本最短!? 最長県境も愛媛県!? 意外と知らない県境の“魅力”と“可能性” |url=https://newsdig.tbs.co.jp/articles/itv/1567351 |access-date=31 August 2025 |work=[[TBS News]] |date=17 February 2025 |language=ja}}</ref> မဆွတ်ယမမြို့သည် ခရိုင်မြို့တော်ဖြစ်ပြီး ခရိုင်နှင့် ရှိခိုခုကျွန်းတစ်ခုလုံးတွင် အကြီးဆုံးမြို့ ဖြစ်သည်။ အခြားအဓိကကျသည့် မြို့များမှာ အိမဘရိမြို့၊ နိအိဟမမြို့နှင့် ဆိုင်းဂျောမြို့တို့ ဖြစ်သည်။<ref>Nussbaum, "Matsuyama" at {{Google books|p2QnPijAEmEC|p. 621|page=621}}.</ref> အဲဟိမဲခရိုင်တွင် နေထိုင်ကြသူများထဲတွင် နိုဘဲဆုရရှိခဲ့သူ သုံးဦးရှိသည်။ ထိုသူများမှာ ခန်းဇဘုရို အိုအဲ (၁၉၉၄ ခုနှစ် စာပေနိုဘယ်ဆု)၊ ရှုဂျိ နခမုရ (၂၀၁၄ ခုနှစ် ရူပဗေဒနိုဘယ်ဆု) နှင့် ရှုခုရို မနဘဲ (၂၀၂၁ ခုနှစ် ရူပဗေဒနိုဘယ်ဆု) တို့ ဖြစ်သည်။ ==သမိုင်းကြောင်း== {{See also|အဲဟိမဲခရိုင်ရှိ သမိုင်းဝင်နေရာများ}} ==ပထဝီသွင်ပြင်== အဲဟိမဲခရိုင်သည် [[ရှိခိုခုကျွန်း]]၏ အနောက်မြောက်ဘက်ပိုင်းတွင် တည်ရှိသည်။ မြောက်ဘက်တွင် [[ဆဲတိုကုန်းတွင်းပင်လယ်]]ကို မျက်နှာမူ တည်ရှိသည်။ အရှေ့ဘက်တွင် [[ခဂဝခရိုင်]]၊ တောင်ဘက်တွင် [[ခိုးချိခရိုင်]]တို့နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။ ခရိုင်သည် ကုန်းတွင်းပိုင်းဒေသ၏ တောင်ထူထပ်သည့်ဒေသနှင့် ရှည်လျားသည့် ကမ်းရိုးတန်းဒေသနှစ်ခုစလုံးတွင် တည်ရှိနေသည်။ ခရိုင်အတွင်းတွင် ဆဲတိုကုန်းတွင်းပင်လယ်ရှိ ကျွန်းများစွာလည်း ပါဝင်နေသည်။ အဲဟိမဲခရိုင်၏ အနောက်ဘက်ဆုံးနေရာတွင် တည်ရှိသည့် [[ဆဒမိဆခိကျွန်းဆွယ်]]သည် ဂျပန်နိုင်ငံတွင် အကျဉ်းမြောင်းဆုံး ကျွန်းဆွယ် ဖြစ်သည်။ ၂၀၂၀ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၃၁ ရက်နေ့တွင် ခရိုင်ကုန်းမြေ၏ ၇ ရာခိုင်နှုန်းသည် အမျိုးသားဥယျာဉ်များ ဖြစ်သည်ဟု သတ်မှတ်ထားသည်။ ၎င်းတို့မှာ အရှိဇုရိ - အုဝခအိနှင့် ဆဲတိုနိုင်းခိုင်းအမျိုးသားဥယျာဉ်များ၊ အိရှိဇုချိအမျိုးသားဥယျာဉ်၊ ဟိဂျိခဝ၊ ခင်ရှခို၊ အိုခုဒိုးဂေါ့တမဂဝ၊ ဆဒမိဆခိဟန်းတိုး - အုဝခအိ၊ ဆရဂမိနဲရင်းပိုး၊ ဆဆယမနှင့် ရှိခိုခုကာ့ခရိုင်အမျိုးသားဥယျာဉ်များတို့ ဖြစ်သည်။<ref>{{cite web |url=https://www.env.go.jp/park/doc/data/natural/naturalpark_4.pdf |script-title=ja:自然公園都道府県別面積総括 |trans-title=General overview of area figures for Natural Parks by prefecture |language=ja |publisher=[[Ministry of the Environment (Japan)|Ministry of the Environment]] |date=31 March 2020 |access-date=23 September 2020}}</ref> ==ပြင်ပလင့်များ== ==ကိုးကား== {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ]] bbbgcxhbdqap8rh56a6jtrwk6q9ah46 1051743 1051742 2026-09-07T11:51:51Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 /* ပထဝီသွင်ပြင် */ 1051743 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement <!-- See Template:Infobox settlement for additional fields and descriptions -->| name = အဲဟိမဲခရိုင် | native_name = {{nobold|{{lang|ja|愛媛県}}}} | settlement_type = [[Prefectures of Japan|Prefecture]] | translit_lang1 = Japanese | translit_lang1_type = [[Japanese language|Japanese]] | translit_lang1_info = {{lang|ja|愛媛県}} | translit_lang1_type1 = [[Romanization of Japanese|Rōmaji]] | translit_lang1_info1 = {{lang|ja-Latn|Ehime-ken}} | image_skyline = {{multiple image | border = infobox | total_width = 290 | image_style = border:1; | perrow = 1/2/2/1 | image1 = Isidutisan20220226 1.jpg | caption1 = View of [[Mount Ishizuchi]] | image2 = Dogo Onsen 2017-04-05 (34099934150).jpg | caption2 = [[Dogo Onsen]] | image3 = Matsuyama Castle Keep Tower 20170123-1.jpg | caption3 = [[Matsuyama Castle (Iyo)|Matsuyama Castle]] | image4 = Tensyaen20210406 12.jpg | caption4 = Uwajima Tensya Garden | image5 = Tounaru 20230526 3.jpg | caption5 = [[Besshi copper mine]] heritage site | image6 = Godankougen05.jpg | caption6 = Shikoku Karst (Godan Plateau) }} | image_caption = | image_flag = Flag of Ehime Prefecture.svg | flag_size = 100px | image_blank_emblem = Emblem of Ehime prefecture.svg | blank_emblem_size = 80px | blank_emblem_type = Emblem | image_map = Map of Japan with highlight on 38 Ehime prefecture.svg | coordinates = {{Coord|33|50|N|132|50|E|region:JP-38_scale:500000|display=inline, title}} | subdivision_type = Country | subdivision_name = [[Japan]] | subdivision_type1 = [[List of regions of Japan|Region]] | subdivision_name1 = [[Shikoku]] | subdivision_type2 = [[List of islands of Japan|Island]] | subdivision_name2 = [[Shikoku]] | seat_type = [[List of capitals in Japan|Capital]] | seat = [[Matsuyama]] | parts_type = Subdivisions | parts_style = para | p1 = [[Districts of Japan|Districts]]: 7 | p2 = [[Municipalities of Japan|Municipalities]]: 20 | leader_title = [[List of prefectural governors in Japan|Governor]] | leader_name = [[Tokihiro Nakamura]] (since December 2010) | area_total_km2 = 5,676.23 | area_water_percent = | area_rank = [[List of Japanese prefectures by area|26th]] | population_footnotes = | population_total = 1,334,841 | population_as_of = October 1, 2020 | population_rank = [[List of Japanese prefectures by population|28th]] | population_density_km2 = auto | demographics_type2 = GDP | demographics2_footnotes = <ref>{{Cite web |title=2020年度国民経済計算（2015年基準・2008SNA） : 経済社会総合研究所 - 内閣府 |url=https://www.esri.cao.go.jp/jp/sna/data/data_list/kakuhou/files/2020/2020_kaku_top.html |access-date=2023-05-18 |website=内閣府ホームページ |language=ja}}</ref> | demographics2_title1 = Total | demographics2_info1 = [[JP¥]]5,138 billion<br />[[US$]]37.9 billion (2022) | iso_code = JP-38 | website = {{URL|https://www.pref.ehime.jp/index-e.html}} | module = {{Infobox place symbols| embedded=yes | country = Japan | bird = [[Japanese robin]] (''Erithacus akahige'')<ref name=symbols /> | fish = [[Pagrus major|Red sea bream]] (''Pagrus major'')<ref name=symbols /> | flower = Satsuma mandarin (''[[Citrus unshiu]]'')<ref name=symbols>{{cite web|script-title=ja:愛媛県の紹介 ＞ 愛媛県のシンボル |url=http://www.pref.ehime.jp/shokai/sinboru.html |work=Ehime prefectural website |publisher=Ehime Prefecture |access-date=9 September 2011 |language=ja |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20080109163141/http://www.pref.ehime.jp/shokai/sinboru.html |archive-date=9 January 2008 }}</ref> | tree = [[Pine]] (''Pinus'')<ref name=symbols /> | mammal = [[Japanese river otter]] ("Lutra lutra whiteleyi")<ref name=symbols /><ref>{{Cite web|url=http://extinct-animals-facts.com/Recently-Extinct-Animal-Facts/Extinct-Japanese-River-Otter-Facts.html|title=Japanese River Otter Facts}}</ref> }} | anthem = [[:ja:愛媛の歌|Ehime no uta]] }} '''အဲဟိမဲခရိုင်''' (愛媛県, အဲဟိမဲခန်း<ref>{{cite book|script-title=ja:NHK日本語発音アクセント新辞典|publisher=NHK Publishing|editor=NHK Broadcasting Culture Research Institute|date=24 May 2016|lang=ja}}</ref>) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ရှိခိုခုကျွန်းရှိ ခရိုင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။<ref>Nussbaum, Louis-Frédéric. (2005). "Ehime" in {{Google books|p2QnPijAEmEC|''Japan Encyclopedia'', p. 170|page=170}}.</ref> အဲဟိမဲခရိုင်တွင် လူဦးရေ ၁,၃၃၄,၈၄၁ ဦး ရှိသည်။<ref name="population1">{{cite web |url=https://www.citypopulation.de/en/japan/ehime/ |title= Ehime Population}}</ref> ဧရိယာ ၅,၆၇၆ စတုရန်းကီလိုမီတာ (၂,၁၉၁ စတုရန်းမိုင်) ရှိသည်။ ခရိုင်သည် အရှေ့မြောက်ဘက်တွင် ခနဂဝခရိုင်၊ အရှေ့ဘက်တွင် တိုခုရှိမခရိုင်၊ အရှေ့တောင်ဘက်တွင် ခိုးချိခရိုင်တို့နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။ အဲဟိမဲခရိုင်သည် ဟီရိုရှီးမားခရိုင်နှင့် ဟယောတန်းဂျိမကျွန်းတွင် ၇၄ မီတာ (၂၄၃ ပေ) နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။<ref>{{cite news |script-title=ja:愛媛県～広島県の“隠れ県境”がまさかの日本最短!? 最長県境も愛媛県!? 意外と知らない県境の“魅力”と“可能性” |url=https://newsdig.tbs.co.jp/articles/itv/1567351 |access-date=31 August 2025 |work=[[TBS News]] |date=17 February 2025 |language=ja}}</ref> မဆွတ်ယမမြို့သည် ခရိုင်မြို့တော်ဖြစ်ပြီး ခရိုင်နှင့် ရှိခိုခုကျွန်းတစ်ခုလုံးတွင် အကြီးဆုံးမြို့ ဖြစ်သည်။ အခြားအဓိကကျသည့် မြို့များမှာ အိမဘရိမြို့၊ နိအိဟမမြို့နှင့် ဆိုင်းဂျောမြို့တို့ ဖြစ်သည်။<ref>Nussbaum, "Matsuyama" at {{Google books|p2QnPijAEmEC|p. 621|page=621}}.</ref> အဲဟိမဲခရိုင်တွင် နေထိုင်ကြသူများထဲတွင် နိုဘဲဆုရရှိခဲ့သူ သုံးဦးရှိသည်။ ထိုသူများမှာ ခန်းဇဘုရို အိုအဲ (၁၉၉၄ ခုနှစ် စာပေနိုဘယ်ဆု)၊ ရှုဂျိ နခမုရ (၂၀၁၄ ခုနှစ် ရူပဗေဒနိုဘယ်ဆု) နှင့် ရှုခုရို မနဘဲ (၂၀၂၁ ခုနှစ် ရူပဗေဒနိုဘယ်ဆု) တို့ ဖြစ်သည်။ ==သမိုင်းကြောင်း== {{See also|အဲဟိမဲခရိုင်ရှိ သမိုင်းဝင်နေရာများ}} ==ပထဝီသွင်ပြင်== အဲဟိမဲခရိုင်သည် [[ရှိခိုခုကျွန်း]]၏ အနောက်မြောက်ဘက်ပိုင်းတွင် တည်ရှိသည်။ မြောက်ဘက်တွင် [[ဆဲတိုကုန်းတွင်းပင်လယ်]]ကို မျက်နှာမူ တည်ရှိသည်။ အရှေ့ဘက်တွင် [[ခဂဝခရိုင်]]၊ တောင်ဘက်တွင် [[ခိုးချိခရိုင်]]တို့နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။ ခရိုင်သည် ကုန်းတွင်းပိုင်းဒေသ၏ တောင်ထူထပ်သည့်ဒေသနှင့် ရှည်လျားသည့် ကမ်းရိုးတန်းဒေသနှစ်ခုစလုံးတွင် တည်ရှိနေသည်။ ခရိုင်အတွင်းတွင် ဆဲတိုကုန်းတွင်းပင်လယ်ရှိ ကျွန်းများစွာလည်း ပါဝင်နေသည်။ အဲဟိမဲခရိုင်၏ အနောက်ဘက်ဆုံးနေရာတွင် တည်ရှိသည့် [[ဆဒမိဆခိကျွန်းဆွယ်]]သည် ဂျပန်နိုင်ငံတွင် အကျဉ်းမြောင်းဆုံး ကျွန်းဆွယ် ဖြစ်သည်။ ၂၀၂၀ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၃၁ ရက်နေ့တွင် ခရိုင်ကုန်းမြေ၏ ၇ ရာခိုင်နှုန်းသည် အမျိုးသားဥယျာဉ်များ ဖြစ်သည်ဟု သတ်မှတ်ထားသည်။ ၎င်းတို့မှာ အရှိဇုရိ - အုဝခအိနှင့် ဆဲတိုနိုင်းခိုင်းအမျိုးသားဥယျာဉ်များ၊ အိရှိဇုချိအမျိုးသားဥယျာဉ်၊ ဟိဂျိခဝ၊ ခင်ရှခို၊ အိုခုဒိုးဂေါ့တမဂဝ၊ ဆဒမိဆခိဟန်းတိုး - အုဝခအိ၊ ဆရဂမိနဲရင်းပိုး၊ ဆဆယမနှင့် ရှိခိုခုကာ့ခရိုင်အမျိုးသားဥယျာဉ်များတို့ ဖြစ်သည်။<ref>{{cite web |url=https://www.env.go.jp/park/doc/data/natural/naturalpark_4.pdf |script-title=ja:自然公園都道府県別面積総括 |trans-title=General overview of area figures for Natural Parks by prefecture |language=ja |publisher=[[Ministry of the Environment (Japan)|Ministry of the Environment]] |date=31 March 2020 |access-date=23 September 2020}}</ref> ==မြို့များ [[File:Ehime prefecture population pyramid 2020.svg|thumb|အဲဟိမဲခရိုင်၏ လူဦးရေပိရမစ်၊ ၂၀၂၀ ခုနှစ်]] {{See also|List of cities in Ehime Prefecture by population}}[[File:Map of Ehime Prefecture Ja.svg|thumb|250px|Map of Ehime Prefecture.<br />{{legend0|#EAB|City}} {{legend0|#ED9|Town}}]] [[Image:Views from Matsuyama Castle (Iyo) in 2010-9-6 No,3.JPG|thumb|right|Matsuyama]] [[Image:Uwajima City view.JPG|thumb|right|Uwajima]][[Image:Ehime Prefectural Government Office 20241205 001.jpg|right|thumb|The Ehime Prefectural Capitol Building]] Eleven cities are located in Ehime Prefecture: {| class="wikitable sortable" ! colspan="2" |အမည် ! rowspan="2" |ဧရိယာ (km²) ! rowspan="2" |လူဦးရေ(2020)<ref name="population1" /> ! rowspan="2" |မြေပုံ |- ![[ရိုမဂျိ]] ![[ခန်းဂျိ]] |- |[[File:Flag of Imabari, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Imabari, Ehime|Imabari]] |今治市 |419.56 |151,672 |[[File:Imabari in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Iyo, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Iyo, Ehime|Iyo]] |伊予市 |194.44 |35,133 |[[File:Ehime-iyo-city.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Matsuyama, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Matsuyama]] (capital) |松山市 |429.4 |511,192 |[[File:Ehime-matsuyama-city.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Niihama, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Niihama]] |新居浜市 |234.3 |115,938 |[[File:Niihama in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Ōzu, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Ōzu, Ehime|Ōzu]] |大洲市 |432.24 |40,575 |[[File:Ozu in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Saijō, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Saijō, Ehime|Saijō]] |西条市 |509.07 |104,791 |[[File:Saijo in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Seiyo, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Seiyo, Ehime|Seiyo]] |西予市 |514.78 |35,388 |[[File:Seiyo in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Shikokuchūō, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Shikokuchūō]] |四国中央市 |421.24 |82,754 |[[File:Ehime-shikokuchuo-city.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Tōon, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Tōon, Ehime|Tōon]] |東温市 |211.45 |33,903 |[[File:Toon in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Uwajima, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Uwajima, Ehime|Uwajima]] |宇和島市 |469.48 |70,809 |[[File:Uwajima in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Yawatahama, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Yawatahama]] |八幡浜市 |133.03 |31,987 |[[File:Yawatahama in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |} ==ပြင်ပလင့်များ== ==ကိုးကား== {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ]] 3yufqztnptnwxhbn38rtesrwq5seji1 1051745 1051743 2026-09-07T11:54:07Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 /* ပထဝီသွင်ပြင် */ 1051745 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement <!-- See Template:Infobox settlement for additional fields and descriptions -->| name = အဲဟိမဲခရိုင် | native_name = {{nobold|{{lang|ja|愛媛県}}}} | settlement_type = [[Prefectures of Japan|Prefecture]] | translit_lang1 = Japanese | translit_lang1_type = [[Japanese language|Japanese]] | translit_lang1_info = {{lang|ja|愛媛県}} | translit_lang1_type1 = [[Romanization of Japanese|Rōmaji]] | translit_lang1_info1 = {{lang|ja-Latn|Ehime-ken}} | image_skyline = {{multiple image | border = infobox | total_width = 290 | image_style = border:1; | perrow = 1/2/2/1 | image1 = Isidutisan20220226 1.jpg | caption1 = View of [[Mount Ishizuchi]] | image2 = Dogo Onsen 2017-04-05 (34099934150).jpg | caption2 = [[Dogo Onsen]] | image3 = Matsuyama Castle Keep Tower 20170123-1.jpg | caption3 = [[Matsuyama Castle (Iyo)|Matsuyama Castle]] | image4 = Tensyaen20210406 12.jpg | caption4 = Uwajima Tensya Garden | image5 = Tounaru 20230526 3.jpg | caption5 = [[Besshi copper mine]] heritage site | image6 = Godankougen05.jpg | caption6 = Shikoku Karst (Godan Plateau) }} | image_caption = | image_flag = Flag of Ehime Prefecture.svg | flag_size = 100px | image_blank_emblem = Emblem of Ehime prefecture.svg | blank_emblem_size = 80px | blank_emblem_type = Emblem | image_map = Map of Japan with highlight on 38 Ehime prefecture.svg | coordinates = {{Coord|33|50|N|132|50|E|region:JP-38_scale:500000|display=inline, title}} | subdivision_type = Country | subdivision_name = [[Japan]] | subdivision_type1 = [[List of regions of Japan|Region]] | subdivision_name1 = [[Shikoku]] | subdivision_type2 = [[List of islands of Japan|Island]] | subdivision_name2 = [[Shikoku]] | seat_type = [[List of capitals in Japan|Capital]] | seat = [[Matsuyama]] | parts_type = Subdivisions | parts_style = para | p1 = [[Districts of Japan|Districts]]: 7 | p2 = [[Municipalities of Japan|Municipalities]]: 20 | leader_title = [[List of prefectural governors in Japan|Governor]] | leader_name = [[Tokihiro Nakamura]] (since December 2010) | area_total_km2 = 5,676.23 | area_water_percent = | area_rank = [[List of Japanese prefectures by area|26th]] | population_footnotes = | population_total = 1,334,841 | population_as_of = October 1, 2020 | population_rank = [[List of Japanese prefectures by population|28th]] | population_density_km2 = auto | demographics_type2 = GDP | demographics2_footnotes = <ref>{{Cite web |title=2020年度国民経済計算（2015年基準・2008SNA） : 経済社会総合研究所 - 内閣府 |url=https://www.esri.cao.go.jp/jp/sna/data/data_list/kakuhou/files/2020/2020_kaku_top.html |access-date=2023-05-18 |website=内閣府ホームページ |language=ja}}</ref> | demographics2_title1 = Total | demographics2_info1 = [[JP¥]]5,138 billion<br />[[US$]]37.9 billion (2022) | iso_code = JP-38 | website = {{URL|https://www.pref.ehime.jp/index-e.html}} | module = {{Infobox place symbols| embedded=yes | country = Japan | bird = [[Japanese robin]] (''Erithacus akahige'')<ref name=symbols /> | fish = [[Pagrus major|Red sea bream]] (''Pagrus major'')<ref name=symbols /> | flower = Satsuma mandarin (''[[Citrus unshiu]]'')<ref name=symbols>{{cite web|script-title=ja:愛媛県の紹介 ＞ 愛媛県のシンボル |url=http://www.pref.ehime.jp/shokai/sinboru.html |work=Ehime prefectural website |publisher=Ehime Prefecture |access-date=9 September 2011 |language=ja |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20080109163141/http://www.pref.ehime.jp/shokai/sinboru.html |archive-date=9 January 2008 }}</ref> | tree = [[Pine]] (''Pinus'')<ref name=symbols /> | mammal = [[Japanese river otter]] ("Lutra lutra whiteleyi")<ref name=symbols /><ref>{{Cite web|url=http://extinct-animals-facts.com/Recently-Extinct-Animal-Facts/Extinct-Japanese-River-Otter-Facts.html|title=Japanese River Otter Facts}}</ref> }} | anthem = [[:ja:愛媛の歌|Ehime no uta]] }} '''အဲဟိမဲခရိုင်''' (愛媛県, အဲဟိမဲခန်း<ref>{{cite book|script-title=ja:NHK日本語発音アクセント新辞典|publisher=NHK Publishing|editor=NHK Broadcasting Culture Research Institute|date=24 May 2016|lang=ja}}</ref>) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ရှိခိုခုကျွန်းရှိ ခရိုင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။<ref>Nussbaum, Louis-Frédéric. (2005). "Ehime" in {{Google books|p2QnPijAEmEC|''Japan Encyclopedia'', p. 170|page=170}}.</ref> အဲဟိမဲခရိုင်တွင် လူဦးရေ ၁,၃၃၄,၈၄၁ ဦး ရှိသည်။<ref name="population1">{{cite web |url=https://www.citypopulation.de/en/japan/ehime/ |title= Ehime Population}}</ref> ဧရိယာ ၅,၆၇၆ စတုရန်းကီလိုမီတာ (၂,၁၉၁ စတုရန်းမိုင်) ရှိသည်။ ခရိုင်သည် အရှေ့မြောက်ဘက်တွင် ခနဂဝခရိုင်၊ အရှေ့ဘက်တွင် တိုခုရှိမခရိုင်၊ အရှေ့တောင်ဘက်တွင် ခိုးချိခရိုင်တို့နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။ အဲဟိမဲခရိုင်သည် ဟီရိုရှီးမားခရိုင်နှင့် ဟယောတန်းဂျိမကျွန်းတွင် ၇၄ မီတာ (၂၄၃ ပေ) နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။<ref>{{cite news |script-title=ja:愛媛県～広島県の“隠れ県境”がまさかの日本最短!? 最長県境も愛媛県!? 意外と知らない県境の“魅力”と“可能性” |url=https://newsdig.tbs.co.jp/articles/itv/1567351 |access-date=31 August 2025 |work=[[TBS News]] |date=17 February 2025 |language=ja}}</ref> မဆွတ်ယမမြို့သည် ခရိုင်မြို့တော်ဖြစ်ပြီး ခရိုင်နှင့် ရှိခိုခုကျွန်းတစ်ခုလုံးတွင် အကြီးဆုံးမြို့ ဖြစ်သည်။ အခြားအဓိကကျသည့် မြို့များမှာ အိမဘရိမြို့၊ နိအိဟမမြို့နှင့် ဆိုင်းဂျောမြို့တို့ ဖြစ်သည်။<ref>Nussbaum, "Matsuyama" at {{Google books|p2QnPijAEmEC|p. 621|page=621}}.</ref> အဲဟိမဲခရိုင်တွင် နေထိုင်ကြသူများထဲတွင် နိုဘဲဆုရရှိခဲ့သူ သုံးဦးရှိသည်။ ထိုသူများမှာ ခန်းဇဘုရို အိုအဲ (၁၉၉၄ ခုနှစ် စာပေနိုဘယ်ဆု)၊ ရှုဂျိ နခမုရ (၂၀၁၄ ခုနှစ် ရူပဗေဒနိုဘယ်ဆု) နှင့် ရှုခုရို မနဘဲ (၂၀၂၁ ခုနှစ် ရူပဗေဒနိုဘယ်ဆု) တို့ ဖြစ်သည်။ ==သမိုင်းကြောင်း== {{See also|အဲဟိမဲခရိုင်ရှိ သမိုင်းဝင်နေရာများ}} ==ပထဝီသွင်ပြင်== အဲဟိမဲခရိုင်သည် [[ရှိခိုခုကျွန်း]]၏ အနောက်မြောက်ဘက်ပိုင်းတွင် တည်ရှိသည်။ မြောက်ဘက်တွင် [[ဆဲတိုကုန်းတွင်းပင်လယ်]]ကို မျက်နှာမူ တည်ရှိသည်။ အရှေ့ဘက်တွင် [[ခဂဝခရိုင်]]၊ တောင်ဘက်တွင် [[ခိုးချိခရိုင်]]တို့နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။ ခရိုင်သည် ကုန်းတွင်းပိုင်းဒေသ၏ တောင်ထူထပ်သည့်ဒေသနှင့် ရှည်လျားသည့် ကမ်းရိုးတန်းဒေသနှစ်ခုစလုံးတွင် တည်ရှိနေသည်။ ခရိုင်အတွင်းတွင် ဆဲတိုကုန်းတွင်းပင်လယ်ရှိ ကျွန်းများစွာလည်း ပါဝင်နေသည်။ အဲဟိမဲခရိုင်၏ အနောက်ဘက်ဆုံးနေရာတွင် တည်ရှိသည့် [[ဆဒမိဆခိကျွန်းဆွယ်]]သည် ဂျပန်နိုင်ငံတွင် အကျဉ်းမြောင်းဆုံး ကျွန်းဆွယ် ဖြစ်သည်။ ၂၀၂၀ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၃၁ ရက်နေ့တွင် ခရိုင်ကုန်းမြေ၏ ၇ ရာခိုင်နှုန်းသည် အမျိုးသားဥယျာဉ်များ ဖြစ်သည်ဟု သတ်မှတ်ထားသည်။ ၎င်းတို့မှာ အရှိဇုရိ - အုဝခအိနှင့် ဆဲတိုနိုင်းခိုင်းအမျိုးသားဥယျာဉ်များ၊ အိရှိဇုချိအမျိုးသားဥယျာဉ်၊ ဟိဂျိခဝ၊ ခင်ရှခို၊ အိုခုဒိုးဂေါ့တမဂဝ၊ ဆဒမိဆခိဟန်းတိုး - အုဝခအိ၊ ဆရဂမိနဲရင်းပိုး၊ ဆဆယမနှင့် ရှိခိုခုကာ့ခရိုင်အမျိုးသားဥယျာဉ်များတို့ ဖြစ်သည်။<ref>{{cite web |url=https://www.env.go.jp/park/doc/data/natural/naturalpark_4.pdf |script-title=ja:自然公園都道府県別面積総括 |trans-title=General overview of area figures for Natural Parks by prefecture |language=ja |publisher=[[Ministry of the Environment (Japan)|Ministry of the Environment]] |date=31 March 2020 |access-date=23 September 2020}}</ref> ===မြို့များ=== [[File:Ehime prefecture population pyramid 2020.svg|thumb|အဲဟိမဲခရိုင်၏ လူဦးရေပိရမစ်၊ ၂၀၂၀ ခုနှစ်]] {{See also|List of cities in Ehime Prefecture by population}}[[File:Map of Ehime Prefecture Ja.svg|thumb|250px|Map of Ehime Prefecture.<br />{{legend0|#EAB|City}} {{legend0|#ED9|Town}}]] [[Image:Views from Matsuyama Castle (Iyo) in 2010-9-6 No,3.JPG|thumb|right|Matsuyama]] [[Image:Uwajima City view.JPG|thumb|right|Uwajima]][[Image:Ehime Prefectural Government Office 20241205 001.jpg|right|thumb|The Ehime Prefectural Capitol Building]] Eleven cities are located in Ehime Prefecture: {| class="wikitable sortable" ! colspan="2" |အမည် ! rowspan="2" |ဧရိယာ (km²) ! rowspan="2" |လူဦးရေ(2020)<ref name="population1" /> ! rowspan="2" |မြေပုံ |- ![[ရိုမဂျိ]] ![[ခန်းဂျိ]] |- |[[File:Flag of Imabari, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Imabari, Ehime|Imabari]] |今治市 |419.56 |151,672 |[[File:Imabari in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Iyo, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Iyo, Ehime|Iyo]] |伊予市 |194.44 |35,133 |[[File:Ehime-iyo-city.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Matsuyama, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Matsuyama]] (capital) |松山市 |429.4 |511,192 |[[File:Ehime-matsuyama-city.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Niihama, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Niihama]] |新居浜市 |234.3 |115,938 |[[File:Niihama in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Ōzu, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Ōzu, Ehime|Ōzu]] |大洲市 |432.24 |40,575 |[[File:Ozu in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Saijō, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Saijō, Ehime|Saijō]] |西条市 |509.07 |104,791 |[[File:Saijo in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Seiyo, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Seiyo, Ehime|Seiyo]] |西予市 |514.78 |35,388 |[[File:Seiyo in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Shikokuchūō, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Shikokuchūō]] |四国中央市 |421.24 |82,754 |[[File:Ehime-shikokuchuo-city.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Tōon, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Tōon, Ehime|Tōon]] |東温市 |211.45 |33,903 |[[File:Toon in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Uwajima, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Uwajima, Ehime|Uwajima]] |宇和島市 |469.48 |70,809 |[[File:Uwajima in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Yawatahama, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Yawatahama]] |八幡浜市 |133.03 |31,987 |[[File:Yawatahama in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |} ===မြို့ငယ်နှင့် ရွာများ=== ==ပြင်ပလင့်များ== ==ကိုးကား== {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ]] tdi2ewnf5i4oufimxt19jjuflh5rzll 1051746 1051745 2026-09-07T11:55:10Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 /* မြို့ငယ်နှင့် ရွာများ */ 1051746 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement <!-- See Template:Infobox settlement for additional fields and descriptions -->| name = အဲဟိမဲခရိုင် | native_name = {{nobold|{{lang|ja|愛媛県}}}} | settlement_type = [[Prefectures of Japan|Prefecture]] | translit_lang1 = Japanese | translit_lang1_type = [[Japanese language|Japanese]] | translit_lang1_info = {{lang|ja|愛媛県}} | translit_lang1_type1 = [[Romanization of Japanese|Rōmaji]] | translit_lang1_info1 = {{lang|ja-Latn|Ehime-ken}} | image_skyline = {{multiple image | border = infobox | total_width = 290 | image_style = border:1; | perrow = 1/2/2/1 | image1 = Isidutisan20220226 1.jpg | caption1 = View of [[Mount Ishizuchi]] | image2 = Dogo Onsen 2017-04-05 (34099934150).jpg | caption2 = [[Dogo Onsen]] | image3 = Matsuyama Castle Keep Tower 20170123-1.jpg | caption3 = [[Matsuyama Castle (Iyo)|Matsuyama Castle]] | image4 = Tensyaen20210406 12.jpg | caption4 = Uwajima Tensya Garden | image5 = Tounaru 20230526 3.jpg | caption5 = [[Besshi copper mine]] heritage site | image6 = Godankougen05.jpg | caption6 = Shikoku Karst (Godan Plateau) }} | image_caption = | image_flag = Flag of Ehime Prefecture.svg | flag_size = 100px | image_blank_emblem = Emblem of Ehime prefecture.svg | blank_emblem_size = 80px | blank_emblem_type = Emblem | image_map = Map of Japan with highlight on 38 Ehime prefecture.svg | coordinates = {{Coord|33|50|N|132|50|E|region:JP-38_scale:500000|display=inline, title}} | subdivision_type = Country | subdivision_name = [[Japan]] | subdivision_type1 = [[List of regions of Japan|Region]] | subdivision_name1 = [[Shikoku]] | subdivision_type2 = [[List of islands of Japan|Island]] | subdivision_name2 = [[Shikoku]] | seat_type = [[List of capitals in Japan|Capital]] | seat = [[Matsuyama]] | parts_type = Subdivisions | parts_style = para | p1 = [[Districts of Japan|Districts]]: 7 | p2 = [[Municipalities of Japan|Municipalities]]: 20 | leader_title = [[List of prefectural governors in Japan|Governor]] | leader_name = [[Tokihiro Nakamura]] (since December 2010) | area_total_km2 = 5,676.23 | area_water_percent = | area_rank = [[List of Japanese prefectures by area|26th]] | population_footnotes = | population_total = 1,334,841 | population_as_of = October 1, 2020 | population_rank = [[List of Japanese prefectures by population|28th]] | population_density_km2 = auto | demographics_type2 = GDP | demographics2_footnotes = <ref>{{Cite web |title=2020年度国民経済計算（2015年基準・2008SNA） : 経済社会総合研究所 - 内閣府 |url=https://www.esri.cao.go.jp/jp/sna/data/data_list/kakuhou/files/2020/2020_kaku_top.html |access-date=2023-05-18 |website=内閣府ホームページ |language=ja}}</ref> | demographics2_title1 = Total | demographics2_info1 = [[JP¥]]5,138 billion<br />[[US$]]37.9 billion (2022) | iso_code = JP-38 | website = {{URL|https://www.pref.ehime.jp/index-e.html}} | module = {{Infobox place symbols| embedded=yes | country = Japan | bird = [[Japanese robin]] (''Erithacus akahige'')<ref name=symbols /> | fish = [[Pagrus major|Red sea bream]] (''Pagrus major'')<ref name=symbols /> | flower = Satsuma mandarin (''[[Citrus unshiu]]'')<ref name=symbols>{{cite web|script-title=ja:愛媛県の紹介 ＞ 愛媛県のシンボル |url=http://www.pref.ehime.jp/shokai/sinboru.html |work=Ehime prefectural website |publisher=Ehime Prefecture |access-date=9 September 2011 |language=ja |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20080109163141/http://www.pref.ehime.jp/shokai/sinboru.html |archive-date=9 January 2008 }}</ref> | tree = [[Pine]] (''Pinus'')<ref name=symbols /> | mammal = [[Japanese river otter]] ("Lutra lutra whiteleyi")<ref name=symbols /><ref>{{Cite web|url=http://extinct-animals-facts.com/Recently-Extinct-Animal-Facts/Extinct-Japanese-River-Otter-Facts.html|title=Japanese River Otter Facts}}</ref> }} | anthem = [[:ja:愛媛の歌|Ehime no uta]] }} '''အဲဟိမဲခရိုင်''' (愛媛県, အဲဟိမဲခန်း<ref>{{cite book|script-title=ja:NHK日本語発音アクセント新辞典|publisher=NHK Publishing|editor=NHK Broadcasting Culture Research Institute|date=24 May 2016|lang=ja}}</ref>) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ရှိခိုခုကျွန်းရှိ ခရိုင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။<ref>Nussbaum, Louis-Frédéric. (2005). "Ehime" in {{Google books|p2QnPijAEmEC|''Japan Encyclopedia'', p. 170|page=170}}.</ref> အဲဟိမဲခရိုင်တွင် လူဦးရေ ၁,၃၃၄,၈၄၁ ဦး ရှိသည်။<ref name="population1">{{cite web |url=https://www.citypopulation.de/en/japan/ehime/ |title= Ehime Population}}</ref> ဧရိယာ ၅,၆၇၆ စတုရန်းကီလိုမီတာ (၂,၁၉၁ စတုရန်းမိုင်) ရှိသည်။ ခရိုင်သည် အရှေ့မြောက်ဘက်တွင် ခနဂဝခရိုင်၊ အရှေ့ဘက်တွင် တိုခုရှိမခရိုင်၊ အရှေ့တောင်ဘက်တွင် ခိုးချိခရိုင်တို့နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။ အဲဟိမဲခရိုင်သည် ဟီရိုရှီးမားခရိုင်နှင့် ဟယောတန်းဂျိမကျွန်းတွင် ၇၄ မီတာ (၂၄၃ ပေ) နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။<ref>{{cite news |script-title=ja:愛媛県～広島県の“隠れ県境”がまさかの日本最短!? 最長県境も愛媛県!? 意外と知らない県境の“魅力”と“可能性” |url=https://newsdig.tbs.co.jp/articles/itv/1567351 |access-date=31 August 2025 |work=[[TBS News]] |date=17 February 2025 |language=ja}}</ref> မဆွတ်ယမမြို့သည် ခရိုင်မြို့တော်ဖြစ်ပြီး ခရိုင်နှင့် ရှိခိုခုကျွန်းတစ်ခုလုံးတွင် အကြီးဆုံးမြို့ ဖြစ်သည်။ အခြားအဓိကကျသည့် မြို့များမှာ အိမဘရိမြို့၊ နိအိဟမမြို့နှင့် ဆိုင်းဂျောမြို့တို့ ဖြစ်သည်။<ref>Nussbaum, "Matsuyama" at {{Google books|p2QnPijAEmEC|p. 621|page=621}}.</ref> အဲဟိမဲခရိုင်တွင် နေထိုင်ကြသူများထဲတွင် နိုဘဲဆုရရှိခဲ့သူ သုံးဦးရှိသည်။ ထိုသူများမှာ ခန်းဇဘုရို အိုအဲ (၁၉၉၄ ခုနှစ် စာပေနိုဘယ်ဆု)၊ ရှုဂျိ နခမုရ (၂၀၁၄ ခုနှစ် ရူပဗေဒနိုဘယ်ဆု) နှင့် ရှုခုရို မနဘဲ (၂၀၂၁ ခုနှစ် ရူပဗေဒနိုဘယ်ဆု) တို့ ဖြစ်သည်။ ==သမိုင်းကြောင်း== {{See also|အဲဟိမဲခရိုင်ရှိ သမိုင်းဝင်နေရာများ}} ==ပထဝီသွင်ပြင်== အဲဟိမဲခရိုင်သည် [[ရှိခိုခုကျွန်း]]၏ အနောက်မြောက်ဘက်ပိုင်းတွင် တည်ရှိသည်။ မြောက်ဘက်တွင် [[ဆဲတိုကုန်းတွင်းပင်လယ်]]ကို မျက်နှာမူ တည်ရှိသည်။ အရှေ့ဘက်တွင် [[ခဂဝခရိုင်]]၊ တောင်ဘက်တွင် [[ခိုးချိခရိုင်]]တို့နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။ ခရိုင်သည် ကုန်းတွင်းပိုင်းဒေသ၏ တောင်ထူထပ်သည့်ဒေသနှင့် ရှည်လျားသည့် ကမ်းရိုးတန်းဒေသနှစ်ခုစလုံးတွင် တည်ရှိနေသည်။ ခရိုင်အတွင်းတွင် ဆဲတိုကုန်းတွင်းပင်လယ်ရှိ ကျွန်းများစွာလည်း ပါဝင်နေသည်။ အဲဟိမဲခရိုင်၏ အနောက်ဘက်ဆုံးနေရာတွင် တည်ရှိသည့် [[ဆဒမိဆခိကျွန်းဆွယ်]]သည် ဂျပန်နိုင်ငံတွင် အကျဉ်းမြောင်းဆုံး ကျွန်းဆွယ် ဖြစ်သည်။ ၂၀၂၀ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၃၁ ရက်နေ့တွင် ခရိုင်ကုန်းမြေ၏ ၇ ရာခိုင်နှုန်းသည် အမျိုးသားဥယျာဉ်များ ဖြစ်သည်ဟု သတ်မှတ်ထားသည်။ ၎င်းတို့မှာ အရှိဇုရိ - အုဝခအိနှင့် ဆဲတိုနိုင်းခိုင်းအမျိုးသားဥယျာဉ်များ၊ အိရှိဇုချိအမျိုးသားဥယျာဉ်၊ ဟိဂျိခဝ၊ ခင်ရှခို၊ အိုခုဒိုးဂေါ့တမဂဝ၊ ဆဒမိဆခိဟန်းတိုး - အုဝခအိ၊ ဆရဂမိနဲရင်းပိုး၊ ဆဆယမနှင့် ရှိခိုခုကာ့ခရိုင်အမျိုးသားဥယျာဉ်များတို့ ဖြစ်သည်။<ref>{{cite web |url=https://www.env.go.jp/park/doc/data/natural/naturalpark_4.pdf |script-title=ja:自然公園都道府県別面積総括 |trans-title=General overview of area figures for Natural Parks by prefecture |language=ja |publisher=[[Ministry of the Environment (Japan)|Ministry of the Environment]] |date=31 March 2020 |access-date=23 September 2020}}</ref> ===မြို့များ=== [[File:Ehime prefecture population pyramid 2020.svg|thumb|အဲဟိမဲခရိုင်၏ လူဦးရေပိရမစ်၊ ၂၀၂၀ ခုနှစ်]] {{See also|List of cities in Ehime Prefecture by population}}[[File:Map of Ehime Prefecture Ja.svg|thumb|250px|Map of Ehime Prefecture.<br />{{legend0|#EAB|City}} {{legend0|#ED9|Town}}]] [[Image:Views from Matsuyama Castle (Iyo) in 2010-9-6 No,3.JPG|thumb|right|Matsuyama]] [[Image:Uwajima City view.JPG|thumb|right|Uwajima]][[Image:Ehime Prefectural Government Office 20241205 001.jpg|right|thumb|The Ehime Prefectural Capitol Building]] Eleven cities are located in Ehime Prefecture: {| class="wikitable sortable" ! colspan="2" |အမည် ! rowspan="2" |ဧရိယာ (km²) ! rowspan="2" |လူဦးရေ(2020)<ref name="population1" /> ! rowspan="2" |မြေပုံ |- ![[ရိုမဂျိ]] ![[ခန်းဂျိ]] |- |[[File:Flag of Imabari, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Imabari, Ehime|Imabari]] |今治市 |419.56 |151,672 |[[File:Imabari in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Iyo, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Iyo, Ehime|Iyo]] |伊予市 |194.44 |35,133 |[[File:Ehime-iyo-city.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Matsuyama, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Matsuyama]] (capital) |松山市 |429.4 |511,192 |[[File:Ehime-matsuyama-city.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Niihama, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Niihama]] |新居浜市 |234.3 |115,938 |[[File:Niihama in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Ōzu, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Ōzu, Ehime|Ōzu]] |大洲市 |432.24 |40,575 |[[File:Ozu in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Saijō, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Saijō, Ehime|Saijō]] |西条市 |509.07 |104,791 |[[File:Saijo in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Seiyo, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Seiyo, Ehime|Seiyo]] |西予市 |514.78 |35,388 |[[File:Seiyo in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Shikokuchūō, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Shikokuchūō]] |四国中央市 |421.24 |82,754 |[[File:Ehime-shikokuchuo-city.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Tōon, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Tōon, Ehime|Tōon]] |東温市 |211.45 |33,903 |[[File:Toon in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Uwajima, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Uwajima, Ehime|Uwajima]] |宇和島市 |469.48 |70,809 |[[File:Uwajima in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Yawatahama, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Yawatahama]] |八幡浜市 |133.03 |31,987 |[[File:Yawatahama in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |} ===မြို့ငယ်နှင့် ရွာများ=== အဲဟိမဲခရိုင်ရှိ ဒေသများတွင် အောက်ပါမြို့ငယ်များနှင့် ရွာများ တည်ရှိသည်။ {| class="wikitable sortable" ! colspan="2" |အမည် ! rowspan="2" |ဧရိယာ (km²) ! rowspan="2" |လူဦးရေ(2020)<ref name="population1" /> ! rowspan="2" |ဒေသ ! rowspan="2" |မြေပုံ |- ![[ရိုမဂျိ]] ![[ခန်းဂျိ]] |- |[[File:Flag of Ainan, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Ainan, Ehime|Ainan]] |愛南町 |239.58 |19,601 |[[Minamiuwa District, Ehime|Minamiuwa District]] |[[File:Ainan in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Ikata, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Ikata]] |伊方町 |94.37 |8,397 |[[Nishiuwa District, Ehime|Nishiuwa District]] |[[File:Ikata in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Kamijima, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Kamijima, Ehime|Kamijima]] |上島町 |30.38 |6,509 |[[Ochi District, Ehime|Ochi District]] |[[File:Kamijima in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Kihoku, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Kihoku, Ehime|Kihoku]] |鬼北町 |241.87 |9,682 |[[Kitauwa District, Ehime|Kitauwa District]] |[[File:Kihoku in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Kumakōgen, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Kumakōgen, Ehime|Kumakōgen]] |久万高原町 |583.66 |7,404 |[[Kamiukena District, Ehime|Kamiukena District]] |[[File:Kumakogen in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Masaki, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Masaki, Ehime|Masaki]] |松前町 |20.41 |29,630 |[[Iyo District, Ehime|Iyo District]] |[[File:Masaki in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Matsuno, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Matsuno, Ehime|Matsuno]] |松野町 |98.5 |3,674 |[[Kitauwa District, Ehime|Kitauwa District]] |[[File:Matsuno in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Tobe, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Tobe, Ehime|Tobe]] |砥部町 |101.57 |20,480 |[[Iyo District, Ehime|Iyo District]] |[[File:Tobe in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Uchiko, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Uchiko, Ehime|Uchiko]] |内子町 |299.5 |15,322 |[[Kita District, Ehime|Kita District]] |[[File:Uchiko in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |} ==ပြင်ပလင့်များ== ==ကိုးကား== {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ]] qlic960f97oomlglwma7svbd9gi2cfp 1051747 1051746 2026-09-07T11:56:01Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 /* မြို့ငယ်နှင့် ရွာများ */ 1051747 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement <!-- See Template:Infobox settlement for additional fields and descriptions -->| name = အဲဟိမဲခရိုင် | native_name = {{nobold|{{lang|ja|愛媛県}}}} | settlement_type = [[Prefectures of Japan|Prefecture]] | translit_lang1 = Japanese | translit_lang1_type = [[Japanese language|Japanese]] | translit_lang1_info = {{lang|ja|愛媛県}} | translit_lang1_type1 = [[Romanization of Japanese|Rōmaji]] | translit_lang1_info1 = {{lang|ja-Latn|Ehime-ken}} | image_skyline = {{multiple image | border = infobox | total_width = 290 | image_style = border:1; | perrow = 1/2/2/1 | image1 = Isidutisan20220226 1.jpg | caption1 = View of [[Mount Ishizuchi]] | image2 = Dogo Onsen 2017-04-05 (34099934150).jpg | caption2 = [[Dogo Onsen]] | image3 = Matsuyama Castle Keep Tower 20170123-1.jpg | caption3 = [[Matsuyama Castle (Iyo)|Matsuyama Castle]] | image4 = Tensyaen20210406 12.jpg | caption4 = Uwajima Tensya Garden | image5 = Tounaru 20230526 3.jpg | caption5 = [[Besshi copper mine]] heritage site | image6 = Godankougen05.jpg | caption6 = Shikoku Karst (Godan Plateau) }} | image_caption = | image_flag = Flag of Ehime Prefecture.svg | flag_size = 100px | image_blank_emblem = Emblem of Ehime prefecture.svg | blank_emblem_size = 80px | blank_emblem_type = Emblem | image_map = Map of Japan with highlight on 38 Ehime prefecture.svg | coordinates = {{Coord|33|50|N|132|50|E|region:JP-38_scale:500000|display=inline, title}} | subdivision_type = Country | subdivision_name = [[Japan]] | subdivision_type1 = [[List of regions of Japan|Region]] | subdivision_name1 = [[Shikoku]] | subdivision_type2 = [[List of islands of Japan|Island]] | subdivision_name2 = [[Shikoku]] | seat_type = [[List of capitals in Japan|Capital]] | seat = [[Matsuyama]] | parts_type = Subdivisions | parts_style = para | p1 = [[Districts of Japan|Districts]]: 7 | p2 = [[Municipalities of Japan|Municipalities]]: 20 | leader_title = [[List of prefectural governors in Japan|Governor]] | leader_name = [[Tokihiro Nakamura]] (since December 2010) | area_total_km2 = 5,676.23 | area_water_percent = | area_rank = [[List of Japanese prefectures by area|26th]] | population_footnotes = | population_total = 1,334,841 | population_as_of = October 1, 2020 | population_rank = [[List of Japanese prefectures by population|28th]] | population_density_km2 = auto | demographics_type2 = GDP | demographics2_footnotes = <ref>{{Cite web |title=2020年度国民経済計算（2015年基準・2008SNA） : 経済社会総合研究所 - 内閣府 |url=https://www.esri.cao.go.jp/jp/sna/data/data_list/kakuhou/files/2020/2020_kaku_top.html |access-date=2023-05-18 |website=内閣府ホームページ |language=ja}}</ref> | demographics2_title1 = Total | demographics2_info1 = [[JP¥]]5,138 billion<br />[[US$]]37.9 billion (2022) | iso_code = JP-38 | website = {{URL|https://www.pref.ehime.jp/index-e.html}} | module = {{Infobox place symbols| embedded=yes | country = Japan | bird = [[Japanese robin]] (''Erithacus akahige'')<ref name=symbols /> | fish = [[Pagrus major|Red sea bream]] (''Pagrus major'')<ref name=symbols /> | flower = Satsuma mandarin (''[[Citrus unshiu]]'')<ref name=symbols>{{cite web|script-title=ja:愛媛県の紹介 ＞ 愛媛県のシンボル |url=http://www.pref.ehime.jp/shokai/sinboru.html |work=Ehime prefectural website |publisher=Ehime Prefecture |access-date=9 September 2011 |language=ja |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20080109163141/http://www.pref.ehime.jp/shokai/sinboru.html |archive-date=9 January 2008 }}</ref> | tree = [[Pine]] (''Pinus'')<ref name=symbols /> | mammal = [[Japanese river otter]] ("Lutra lutra whiteleyi")<ref name=symbols /><ref>{{Cite web|url=http://extinct-animals-facts.com/Recently-Extinct-Animal-Facts/Extinct-Japanese-River-Otter-Facts.html|title=Japanese River Otter Facts}}</ref> }} | anthem = [[:ja:愛媛の歌|Ehime no uta]] }} '''အဲဟိမဲခရိုင်''' (愛媛県, အဲဟိမဲခန်း<ref>{{cite book|script-title=ja:NHK日本語発音アクセント新辞典|publisher=NHK Publishing|editor=NHK Broadcasting Culture Research Institute|date=24 May 2016|lang=ja}}</ref>) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ရှိခိုခုကျွန်းရှိ ခရိုင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။<ref>Nussbaum, Louis-Frédéric. (2005). "Ehime" in {{Google books|p2QnPijAEmEC|''Japan Encyclopedia'', p. 170|page=170}}.</ref> အဲဟိမဲခရိုင်တွင် လူဦးရေ ၁,၃၃၄,၈၄၁ ဦး ရှိသည်။<ref name="population1">{{cite web |url=https://www.citypopulation.de/en/japan/ehime/ |title= Ehime Population}}</ref> ဧရိယာ ၅,၆၇၆ စတုရန်းကီလိုမီတာ (၂,၁၉၁ စတုရန်းမိုင်) ရှိသည်။ ခရိုင်သည် အရှေ့မြောက်ဘက်တွင် ခနဂဝခရိုင်၊ အရှေ့ဘက်တွင် တိုခုရှိမခရိုင်၊ အရှေ့တောင်ဘက်တွင် ခိုးချိခရိုင်တို့နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။ အဲဟိမဲခရိုင်သည် ဟီရိုရှီးမားခရိုင်နှင့် ဟယောတန်းဂျိမကျွန်းတွင် ၇၄ မီတာ (၂၄၃ ပေ) နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။<ref>{{cite news |script-title=ja:愛媛県～広島県の“隠れ県境”がまさかの日本最短!? 最長県境も愛媛県!? 意外と知らない県境の“魅力”と“可能性” |url=https://newsdig.tbs.co.jp/articles/itv/1567351 |access-date=31 August 2025 |work=[[TBS News]] |date=17 February 2025 |language=ja}}</ref> မဆွတ်ယမမြို့သည် ခရိုင်မြို့တော်ဖြစ်ပြီး ခရိုင်နှင့် ရှိခိုခုကျွန်းတစ်ခုလုံးတွင် အကြီးဆုံးမြို့ ဖြစ်သည်။ အခြားအဓိကကျသည့် မြို့များမှာ အိမဘရိမြို့၊ နိအိဟမမြို့နှင့် ဆိုင်းဂျောမြို့တို့ ဖြစ်သည်။<ref>Nussbaum, "Matsuyama" at {{Google books|p2QnPijAEmEC|p. 621|page=621}}.</ref> အဲဟိမဲခရိုင်တွင် နေထိုင်ကြသူများထဲတွင် နိုဘဲဆုရရှိခဲ့သူ သုံးဦးရှိသည်။ ထိုသူများမှာ ခန်းဇဘုရို အိုအဲ (၁၉၉၄ ခုနှစ် စာပေနိုဘယ်ဆု)၊ ရှုဂျိ နခမုရ (၂၀၁၄ ခုနှစ် ရူပဗေဒနိုဘယ်ဆု) နှင့် ရှုခုရို မနဘဲ (၂၀၂၁ ခုနှစ် ရူပဗေဒနိုဘယ်ဆု) တို့ ဖြစ်သည်။ ==သမိုင်းကြောင်း== {{See also|အဲဟိမဲခရိုင်ရှိ သမိုင်းဝင်နေရာများ}} ==ပထဝီသွင်ပြင်== အဲဟိမဲခရိုင်သည် [[ရှိခိုခုကျွန်း]]၏ အနောက်မြောက်ဘက်ပိုင်းတွင် တည်ရှိသည်။ မြောက်ဘက်တွင် [[ဆဲတိုကုန်းတွင်းပင်လယ်]]ကို မျက်နှာမူ တည်ရှိသည်။ အရှေ့ဘက်တွင် [[ခဂဝခရိုင်]]၊ တောင်ဘက်တွင် [[ခိုးချိခရိုင်]]တို့နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။ ခရိုင်သည် ကုန်းတွင်းပိုင်းဒေသ၏ တောင်ထူထပ်သည့်ဒေသနှင့် ရှည်လျားသည့် ကမ်းရိုးတန်းဒေသနှစ်ခုစလုံးတွင် တည်ရှိနေသည်။ ခရိုင်အတွင်းတွင် ဆဲတိုကုန်းတွင်းပင်လယ်ရှိ ကျွန်းများစွာလည်း ပါဝင်နေသည်။ အဲဟိမဲခရိုင်၏ အနောက်ဘက်ဆုံးနေရာတွင် တည်ရှိသည့် [[ဆဒမိဆခိကျွန်းဆွယ်]]သည် ဂျပန်နိုင်ငံတွင် အကျဉ်းမြောင်းဆုံး ကျွန်းဆွယ် ဖြစ်သည်။ ၂၀၂၀ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၃၁ ရက်နေ့တွင် ခရိုင်ကုန်းမြေ၏ ၇ ရာခိုင်နှုန်းသည် အမျိုးသားဥယျာဉ်များ ဖြစ်သည်ဟု သတ်မှတ်ထားသည်။ ၎င်းတို့မှာ အရှိဇုရိ - အုဝခအိနှင့် ဆဲတိုနိုင်းခိုင်းအမျိုးသားဥယျာဉ်များ၊ အိရှိဇုချိအမျိုးသားဥယျာဉ်၊ ဟိဂျိခဝ၊ ခင်ရှခို၊ အိုခုဒိုးဂေါ့တမဂဝ၊ ဆဒမိဆခိဟန်းတိုး - အုဝခအိ၊ ဆရဂမိနဲရင်းပိုး၊ ဆဆယမနှင့် ရှိခိုခုကာ့ခရိုင်အမျိုးသားဥယျာဉ်များတို့ ဖြစ်သည်။<ref>{{cite web |url=https://www.env.go.jp/park/doc/data/natural/naturalpark_4.pdf |script-title=ja:自然公園都道府県別面積総括 |trans-title=General overview of area figures for Natural Parks by prefecture |language=ja |publisher=[[Ministry of the Environment (Japan)|Ministry of the Environment]] |date=31 March 2020 |access-date=23 September 2020}}</ref> ===မြို့များ=== [[File:Ehime prefecture population pyramid 2020.svg|thumb|အဲဟိမဲခရိုင်၏ လူဦးရေပိရမစ်၊ ၂၀၂၀ ခုနှစ်]] {{See also|List of cities in Ehime Prefecture by population}}[[File:Map of Ehime Prefecture Ja.svg|thumb|250px|Map of Ehime Prefecture.<br />{{legend0|#EAB|City}} {{legend0|#ED9|Town}}]] [[Image:Views from Matsuyama Castle (Iyo) in 2010-9-6 No,3.JPG|thumb|right|Matsuyama]] [[Image:Uwajima City view.JPG|thumb|right|Uwajima]][[Image:Ehime Prefectural Government Office 20241205 001.jpg|right|thumb|The Ehime Prefectural Capitol Building]] Eleven cities are located in Ehime Prefecture: {| class="wikitable sortable" ! colspan="2" |အမည် ! rowspan="2" |ဧရိယာ (km²) ! rowspan="2" |လူဦးရေ(2020)<ref name="population1" /> ! rowspan="2" |မြေပုံ |- ![[ရိုမဂျိ]] ![[ခန်းဂျိ]] |- |[[File:Flag of Imabari, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Imabari, Ehime|Imabari]] |今治市 |419.56 |151,672 |[[File:Imabari in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Iyo, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Iyo, Ehime|Iyo]] |伊予市 |194.44 |35,133 |[[File:Ehime-iyo-city.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Matsuyama, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Matsuyama]] (capital) |松山市 |429.4 |511,192 |[[File:Ehime-matsuyama-city.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Niihama, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Niihama]] |新居浜市 |234.3 |115,938 |[[File:Niihama in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Ōzu, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Ōzu, Ehime|Ōzu]] |大洲市 |432.24 |40,575 |[[File:Ozu in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Saijō, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Saijō, Ehime|Saijō]] |西条市 |509.07 |104,791 |[[File:Saijo in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Seiyo, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Seiyo, Ehime|Seiyo]] |西予市 |514.78 |35,388 |[[File:Seiyo in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Shikokuchūō, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Shikokuchūō]] |四国中央市 |421.24 |82,754 |[[File:Ehime-shikokuchuo-city.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Tōon, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Tōon, Ehime|Tōon]] |東温市 |211.45 |33,903 |[[File:Toon in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Uwajima, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Uwajima, Ehime|Uwajima]] |宇和島市 |469.48 |70,809 |[[File:Uwajima in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Yawatahama, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Yawatahama]] |八幡浜市 |133.03 |31,987 |[[File:Yawatahama in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |} ===မြို့ငယ်နှင့် ရွာများ=== အဲဟိမဲခရိုင်ရှိ ဒေသများတွင် အောက်ပါမြို့ငယ်များနှင့် ရွာများ တည်ရှိသည်။ {| class="wikitable sortable" ! colspan="2" |အမည် ! rowspan="2" |ဧရိယာ (km²) ! rowspan="2" |လူဦးရေ(2020)<ref name="population1" /> ! rowspan="2" |ဒေသ ! rowspan="2" |မြေပုံ |- ![[ရိုမဂျိ]] ![[ခန်းဂျိ]] |- |[[File:Flag of Ainan, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Ainan, Ehime|Ainan]] |愛南町 |239.58 |19,601 |[[Minamiuwa District, Ehime|Minamiuwa District]] |[[File:Ainan in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Ikata, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Ikata]] |伊方町 |94.37 |8,397 |[[Nishiuwa District, Ehime|Nishiuwa District]] |[[File:Ikata in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Kamijima, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Kamijima, Ehime|Kamijima]] |上島町 |30.38 |6,509 |[[Ochi District, Ehime|Ochi District]] |[[File:Kamijima in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Kihoku, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Kihoku, Ehime|Kihoku]] |鬼北町 |241.87 |9,682 |[[Kitauwa District, Ehime|Kitauwa District]] |[[File:Kihoku in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Kumakōgen, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Kumakōgen, Ehime|Kumakōgen]] |久万高原町 |583.66 |7,404 |[[Kamiukena District, Ehime|Kamiukena District]] |[[File:Kumakogen in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Masaki, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Masaki, Ehime|Masaki]] |松前町 |20.41 |29,630 |[[Iyo District, Ehime|Iyo District]] |[[File:Masaki in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Matsuno, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Matsuno, Ehime|Matsuno]] |松野町 |98.5 |3,674 |[[Kitauwa District, Ehime|Kitauwa District]] |[[File:Matsuno in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Tobe, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Tobe, Ehime|Tobe]] |砥部町 |101.57 |20,480 |[[Iyo District, Ehime|Iyo District]] |[[File:Tobe in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Uchiko, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Uchiko, Ehime|Uchiko]] |内子町 |299.5 |15,322 |[[Kita District, Ehime|Kita District]] |[[File:Uchiko in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |} ===ဒေသပေါင်းစပ်မှုများ=== {{main|အဲဟိမဲခရိုင်ရှိ ဒေသပေါင်းစပ်မှုများ}} ==ပြင်ပလင့်များ== ==ကိုးကား== {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ]] oo8jpkl9l1f3xpoydbd6h0s11rzyzql 1051748 1051747 2026-09-07T11:56:19Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 /* ဒေသပေါင်းစပ်မှုများ */ 1051748 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement <!-- See Template:Infobox settlement for additional fields and descriptions -->| name = အဲဟိမဲခရိုင် | native_name = {{nobold|{{lang|ja|愛媛県}}}} | settlement_type = [[Prefectures of Japan|Prefecture]] | translit_lang1 = Japanese | translit_lang1_type = [[Japanese language|Japanese]] | translit_lang1_info = {{lang|ja|愛媛県}} | translit_lang1_type1 = [[Romanization of Japanese|Rōmaji]] | translit_lang1_info1 = {{lang|ja-Latn|Ehime-ken}} | image_skyline = {{multiple image | border = infobox | total_width = 290 | image_style = border:1; | perrow = 1/2/2/1 | image1 = Isidutisan20220226 1.jpg | caption1 = View of [[Mount Ishizuchi]] | image2 = Dogo Onsen 2017-04-05 (34099934150).jpg | caption2 = [[Dogo Onsen]] | image3 = Matsuyama Castle Keep Tower 20170123-1.jpg | caption3 = [[Matsuyama Castle (Iyo)|Matsuyama Castle]] | image4 = Tensyaen20210406 12.jpg | caption4 = Uwajima Tensya Garden | image5 = Tounaru 20230526 3.jpg | caption5 = [[Besshi copper mine]] heritage site | image6 = Godankougen05.jpg | caption6 = Shikoku Karst (Godan Plateau) }} | image_caption = | image_flag = Flag of Ehime Prefecture.svg | flag_size = 100px | image_blank_emblem = Emblem of Ehime prefecture.svg | blank_emblem_size = 80px | blank_emblem_type = Emblem | image_map = Map of Japan with highlight on 38 Ehime prefecture.svg | coordinates = {{Coord|33|50|N|132|50|E|region:JP-38_scale:500000|display=inline, title}} | subdivision_type = Country | subdivision_name = [[Japan]] | subdivision_type1 = [[List of regions of Japan|Region]] | subdivision_name1 = [[Shikoku]] | subdivision_type2 = [[List of islands of Japan|Island]] | subdivision_name2 = [[Shikoku]] | seat_type = [[List of capitals in Japan|Capital]] | seat = [[Matsuyama]] | parts_type = Subdivisions | parts_style = para | p1 = [[Districts of Japan|Districts]]: 7 | p2 = [[Municipalities of Japan|Municipalities]]: 20 | leader_title = [[List of prefectural governors in Japan|Governor]] | leader_name = [[Tokihiro Nakamura]] (since December 2010) | area_total_km2 = 5,676.23 | area_water_percent = | area_rank = [[List of Japanese prefectures by area|26th]] | population_footnotes = | population_total = 1,334,841 | population_as_of = October 1, 2020 | population_rank = [[List of Japanese prefectures by population|28th]] | population_density_km2 = auto | demographics_type2 = GDP | demographics2_footnotes = <ref>{{Cite web |title=2020年度国民経済計算（2015年基準・2008SNA） : 経済社会総合研究所 - 内閣府 |url=https://www.esri.cao.go.jp/jp/sna/data/data_list/kakuhou/files/2020/2020_kaku_top.html |access-date=2023-05-18 |website=内閣府ホームページ |language=ja}}</ref> | demographics2_title1 = Total | demographics2_info1 = [[JP¥]]5,138 billion<br />[[US$]]37.9 billion (2022) | iso_code = JP-38 | website = {{URL|https://www.pref.ehime.jp/index-e.html}} | module = {{Infobox place symbols| embedded=yes | country = Japan | bird = [[Japanese robin]] (''Erithacus akahige'')<ref name=symbols /> | fish = [[Pagrus major|Red sea bream]] (''Pagrus major'')<ref name=symbols /> | flower = Satsuma mandarin (''[[Citrus unshiu]]'')<ref name=symbols>{{cite web|script-title=ja:愛媛県の紹介 ＞ 愛媛県のシンボル |url=http://www.pref.ehime.jp/shokai/sinboru.html |work=Ehime prefectural website |publisher=Ehime Prefecture |access-date=9 September 2011 |language=ja |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20080109163141/http://www.pref.ehime.jp/shokai/sinboru.html |archive-date=9 January 2008 }}</ref> | tree = [[Pine]] (''Pinus'')<ref name=symbols /> | mammal = [[Japanese river otter]] ("Lutra lutra whiteleyi")<ref name=symbols /><ref>{{Cite web|url=http://extinct-animals-facts.com/Recently-Extinct-Animal-Facts/Extinct-Japanese-River-Otter-Facts.html|title=Japanese River Otter Facts}}</ref> }} | anthem = [[:ja:愛媛の歌|Ehime no uta]] }} '''အဲဟိမဲခရိုင်''' (愛媛県, အဲဟိမဲခန်း<ref>{{cite book|script-title=ja:NHK日本語発音アクセント新辞典|publisher=NHK Publishing|editor=NHK Broadcasting Culture Research Institute|date=24 May 2016|lang=ja}}</ref>) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ရှိခိုခုကျွန်းရှိ ခရိုင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။<ref>Nussbaum, Louis-Frédéric. (2005). "Ehime" in {{Google books|p2QnPijAEmEC|''Japan Encyclopedia'', p. 170|page=170}}.</ref> အဲဟိမဲခရိုင်တွင် လူဦးရေ ၁,၃၃၄,၈၄၁ ဦး ရှိသည်။<ref name="population1">{{cite web |url=https://www.citypopulation.de/en/japan/ehime/ |title= Ehime Population}}</ref> ဧရိယာ ၅,၆၇၆ စတုရန်းကီလိုမီတာ (၂,၁၉၁ စတုရန်းမိုင်) ရှိသည်။ ခရိုင်သည် အရှေ့မြောက်ဘက်တွင် ခနဂဝခရိုင်၊ အရှေ့ဘက်တွင် တိုခုရှိမခရိုင်၊ အရှေ့တောင်ဘက်တွင် ခိုးချိခရိုင်တို့နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။ အဲဟိမဲခရိုင်သည် ဟီရိုရှီးမားခရိုင်နှင့် ဟယောတန်းဂျိမကျွန်းတွင် ၇၄ မီတာ (၂၄၃ ပေ) နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။<ref>{{cite news |script-title=ja:愛媛県～広島県の“隠れ県境”がまさかの日本最短!? 最長県境も愛媛県!? 意外と知らない県境の“魅力”と“可能性” |url=https://newsdig.tbs.co.jp/articles/itv/1567351 |access-date=31 August 2025 |work=[[TBS News]] |date=17 February 2025 |language=ja}}</ref> မဆွတ်ယမမြို့သည် ခရိုင်မြို့တော်ဖြစ်ပြီး ခရိုင်နှင့် ရှိခိုခုကျွန်းတစ်ခုလုံးတွင် အကြီးဆုံးမြို့ ဖြစ်သည်။ အခြားအဓိကကျသည့် မြို့များမှာ အိမဘရိမြို့၊ နိအိဟမမြို့နှင့် ဆိုင်းဂျောမြို့တို့ ဖြစ်သည်။<ref>Nussbaum, "Matsuyama" at {{Google books|p2QnPijAEmEC|p. 621|page=621}}.</ref> အဲဟိမဲခရိုင်တွင် နေထိုင်ကြသူများထဲတွင် နိုဘဲဆုရရှိခဲ့သူ သုံးဦးရှိသည်။ ထိုသူများမှာ ခန်းဇဘုရို အိုအဲ (၁၉၉၄ ခုနှစ် စာပေနိုဘယ်ဆု)၊ ရှုဂျိ နခမုရ (၂၀၁၄ ခုနှစ် ရူပဗေဒနိုဘယ်ဆု) နှင့် ရှုခုရို မနဘဲ (၂၀၂၁ ခုနှစ် ရူပဗေဒနိုဘယ်ဆု) တို့ ဖြစ်သည်။ ==သမိုင်းကြောင်း== {{See also|အဲဟိမဲခရိုင်ရှိ သမိုင်းဝင်နေရာများ}} ==ပထဝီသွင်ပြင်== အဲဟိမဲခရိုင်သည် [[ရှိခိုခုကျွန်း]]၏ အနောက်မြောက်ဘက်ပိုင်းတွင် တည်ရှိသည်။ မြောက်ဘက်တွင် [[ဆဲတိုကုန်းတွင်းပင်လယ်]]ကို မျက်နှာမူ တည်ရှိသည်။ အရှေ့ဘက်တွင် [[ခဂဝခရိုင်]]၊ တောင်ဘက်တွင် [[ခိုးချိခရိုင်]]တို့နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။ ခရိုင်သည် ကုန်းတွင်းပိုင်းဒေသ၏ တောင်ထူထပ်သည့်ဒေသနှင့် ရှည်လျားသည့် ကမ်းရိုးတန်းဒေသနှစ်ခုစလုံးတွင် တည်ရှိနေသည်။ ခရိုင်အတွင်းတွင် ဆဲတိုကုန်းတွင်းပင်လယ်ရှိ ကျွန်းများစွာလည်း ပါဝင်နေသည်။ အဲဟိမဲခရိုင်၏ အနောက်ဘက်ဆုံးနေရာတွင် တည်ရှိသည့် [[ဆဒမိဆခိကျွန်းဆွယ်]]သည် ဂျပန်နိုင်ငံတွင် အကျဉ်းမြောင်းဆုံး ကျွန်းဆွယ် ဖြစ်သည်။ ၂၀၂၀ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၃၁ ရက်နေ့တွင် ခရိုင်ကုန်းမြေ၏ ၇ ရာခိုင်နှုန်းသည် အမျိုးသားဥယျာဉ်များ ဖြစ်သည်ဟု သတ်မှတ်ထားသည်။ ၎င်းတို့မှာ အရှိဇုရိ - အုဝခအိနှင့် ဆဲတိုနိုင်းခိုင်းအမျိုးသားဥယျာဉ်များ၊ အိရှိဇုချိအမျိုးသားဥယျာဉ်၊ ဟိဂျိခဝ၊ ခင်ရှခို၊ အိုခုဒိုးဂေါ့တမဂဝ၊ ဆဒမိဆခိဟန်းတိုး - အုဝခအိ၊ ဆရဂမိနဲရင်းပိုး၊ ဆဆယမနှင့် ရှိခိုခုကာ့ခရိုင်အမျိုးသားဥယျာဉ်များတို့ ဖြစ်သည်။<ref>{{cite web |url=https://www.env.go.jp/park/doc/data/natural/naturalpark_4.pdf |script-title=ja:自然公園都道府県別面積総括 |trans-title=General overview of area figures for Natural Parks by prefecture |language=ja |publisher=[[Ministry of the Environment (Japan)|Ministry of the Environment]] |date=31 March 2020 |access-date=23 September 2020}}</ref> ===မြို့များ=== [[File:Ehime prefecture population pyramid 2020.svg|thumb|အဲဟိမဲခရိုင်၏ လူဦးရေပိရမစ်၊ ၂၀၂၀ ခုနှစ်]] {{See also|List of cities in Ehime Prefecture by population}}[[File:Map of Ehime Prefecture Ja.svg|thumb|250px|Map of Ehime Prefecture.<br />{{legend0|#EAB|City}} {{legend0|#ED9|Town}}]] [[Image:Views from Matsuyama Castle (Iyo) in 2010-9-6 No,3.JPG|thumb|right|Matsuyama]] [[Image:Uwajima City view.JPG|thumb|right|Uwajima]][[Image:Ehime Prefectural Government Office 20241205 001.jpg|right|thumb|The Ehime Prefectural Capitol Building]] Eleven cities are located in Ehime Prefecture: {| class="wikitable sortable" ! colspan="2" |အမည် ! rowspan="2" |ဧရိယာ (km²) ! rowspan="2" |လူဦးရေ(2020)<ref name="population1" /> ! rowspan="2" |မြေပုံ |- ![[ရိုမဂျိ]] ![[ခန်းဂျိ]] |- |[[File:Flag of Imabari, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Imabari, Ehime|Imabari]] |今治市 |419.56 |151,672 |[[File:Imabari in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Iyo, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Iyo, Ehime|Iyo]] |伊予市 |194.44 |35,133 |[[File:Ehime-iyo-city.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Matsuyama, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Matsuyama]] (capital) |松山市 |429.4 |511,192 |[[File:Ehime-matsuyama-city.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Niihama, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Niihama]] |新居浜市 |234.3 |115,938 |[[File:Niihama in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Ōzu, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Ōzu, Ehime|Ōzu]] |大洲市 |432.24 |40,575 |[[File:Ozu in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Saijō, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Saijō, Ehime|Saijō]] |西条市 |509.07 |104,791 |[[File:Saijo in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Seiyo, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Seiyo, Ehime|Seiyo]] |西予市 |514.78 |35,388 |[[File:Seiyo in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Shikokuchūō, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Shikokuchūō]] |四国中央市 |421.24 |82,754 |[[File:Ehime-shikokuchuo-city.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Tōon, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Tōon, Ehime|Tōon]] |東温市 |211.45 |33,903 |[[File:Toon in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Uwajima, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Uwajima, Ehime|Uwajima]] |宇和島市 |469.48 |70,809 |[[File:Uwajima in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Yawatahama, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Yawatahama]] |八幡浜市 |133.03 |31,987 |[[File:Yawatahama in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |} ===မြို့ငယ်နှင့် ရွာများ=== အဲဟိမဲခရိုင်ရှိ ဒေသများတွင် အောက်ပါမြို့ငယ်များနှင့် ရွာများ တည်ရှိသည်။ {| class="wikitable sortable" ! colspan="2" |အမည် ! rowspan="2" |ဧရိယာ (km²) ! rowspan="2" |လူဦးရေ(2020)<ref name="population1" /> ! rowspan="2" |ဒေသ ! rowspan="2" |မြေပုံ |- ![[ရိုမဂျိ]] ![[ခန်းဂျိ]] |- |[[File:Flag of Ainan, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Ainan, Ehime|Ainan]] |愛南町 |239.58 |19,601 |[[Minamiuwa District, Ehime|Minamiuwa District]] |[[File:Ainan in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Ikata, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Ikata]] |伊方町 |94.37 |8,397 |[[Nishiuwa District, Ehime|Nishiuwa District]] |[[File:Ikata in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Kamijima, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Kamijima, Ehime|Kamijima]] |上島町 |30.38 |6,509 |[[Ochi District, Ehime|Ochi District]] |[[File:Kamijima in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Kihoku, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Kihoku, Ehime|Kihoku]] |鬼北町 |241.87 |9,682 |[[Kitauwa District, Ehime|Kitauwa District]] |[[File:Kihoku in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Kumakōgen, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Kumakōgen, Ehime|Kumakōgen]] |久万高原町 |583.66 |7,404 |[[Kamiukena District, Ehime|Kamiukena District]] |[[File:Kumakogen in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Masaki, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Masaki, Ehime|Masaki]] |松前町 |20.41 |29,630 |[[Iyo District, Ehime|Iyo District]] |[[File:Masaki in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Matsuno, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Matsuno, Ehime|Matsuno]] |松野町 |98.5 |3,674 |[[Kitauwa District, Ehime|Kitauwa District]] |[[File:Matsuno in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Tobe, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Tobe, Ehime|Tobe]] |砥部町 |101.57 |20,480 |[[Iyo District, Ehime|Iyo District]] |[[File:Tobe in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Uchiko, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Uchiko, Ehime|Uchiko]] |内子町 |299.5 |15,322 |[[Kita District, Ehime|Kita District]] |[[File:Uchiko in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |} ===ဒေသပေါင်းစပ်မှုများ=== {{main|အဲဟိမဲခရိုင်ရှိ ဒေသပေါင်းစပ်မှုများ}} ==စီးပွားရေး== ==ပြင်ပလင့်များ== ==ကိုးကား== {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ]] 2sn4ytp6c6nl8ebdoae6qcc1gxe84wq 1051749 1051748 2026-09-07T11:56:37Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 /* ဒေသပေါင်းစပ်မှုများ */ 1051749 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement <!-- See Template:Infobox settlement for additional fields and descriptions -->| name = အဲဟိမဲခရိုင် | native_name = {{nobold|{{lang|ja|愛媛県}}}} | settlement_type = [[Prefectures of Japan|Prefecture]] | translit_lang1 = Japanese | translit_lang1_type = [[Japanese language|Japanese]] | translit_lang1_info = {{lang|ja|愛媛県}} | translit_lang1_type1 = [[Romanization of Japanese|Rōmaji]] | translit_lang1_info1 = {{lang|ja-Latn|Ehime-ken}} | image_skyline = {{multiple image | border = infobox | total_width = 290 | image_style = border:1; | perrow = 1/2/2/1 | image1 = Isidutisan20220226 1.jpg | caption1 = View of [[Mount Ishizuchi]] | image2 = Dogo Onsen 2017-04-05 (34099934150).jpg | caption2 = [[Dogo Onsen]] | image3 = Matsuyama Castle Keep Tower 20170123-1.jpg | caption3 = [[Matsuyama Castle (Iyo)|Matsuyama Castle]] | image4 = Tensyaen20210406 12.jpg | caption4 = Uwajima Tensya Garden | image5 = Tounaru 20230526 3.jpg | caption5 = [[Besshi copper mine]] heritage site | image6 = Godankougen05.jpg | caption6 = Shikoku Karst (Godan Plateau) }} | image_caption = | image_flag = Flag of Ehime Prefecture.svg | flag_size = 100px | image_blank_emblem = Emblem of Ehime prefecture.svg | blank_emblem_size = 80px | blank_emblem_type = Emblem | image_map = Map of Japan with highlight on 38 Ehime prefecture.svg | coordinates = {{Coord|33|50|N|132|50|E|region:JP-38_scale:500000|display=inline, title}} | subdivision_type = Country | subdivision_name = [[Japan]] | subdivision_type1 = [[List of regions of Japan|Region]] | subdivision_name1 = [[Shikoku]] | subdivision_type2 = [[List of islands of Japan|Island]] | subdivision_name2 = [[Shikoku]] | seat_type = [[List of capitals in Japan|Capital]] | seat = [[Matsuyama]] | parts_type = Subdivisions | parts_style = para | p1 = [[Districts of Japan|Districts]]: 7 | p2 = [[Municipalities of Japan|Municipalities]]: 20 | leader_title = [[List of prefectural governors in Japan|Governor]] | leader_name = [[Tokihiro Nakamura]] (since December 2010) | area_total_km2 = 5,676.23 | area_water_percent = | area_rank = [[List of Japanese prefectures by area|26th]] | population_footnotes = | population_total = 1,334,841 | population_as_of = October 1, 2020 | population_rank = [[List of Japanese prefectures by population|28th]] | population_density_km2 = auto | demographics_type2 = GDP | demographics2_footnotes = <ref>{{Cite web |title=2020年度国民経済計算（2015年基準・2008SNA） : 経済社会総合研究所 - 内閣府 |url=https://www.esri.cao.go.jp/jp/sna/data/data_list/kakuhou/files/2020/2020_kaku_top.html |access-date=2023-05-18 |website=内閣府ホームページ |language=ja}}</ref> | demographics2_title1 = Total | demographics2_info1 = [[JP¥]]5,138 billion<br />[[US$]]37.9 billion (2022) | iso_code = JP-38 | website = {{URL|https://www.pref.ehime.jp/index-e.html}} | module = {{Infobox place symbols| embedded=yes | country = Japan | bird = [[Japanese robin]] (''Erithacus akahige'')<ref name=symbols /> | fish = [[Pagrus major|Red sea bream]] (''Pagrus major'')<ref name=symbols /> | flower = Satsuma mandarin (''[[Citrus unshiu]]'')<ref name=symbols>{{cite web|script-title=ja:愛媛県の紹介 ＞ 愛媛県のシンボル |url=http://www.pref.ehime.jp/shokai/sinboru.html |work=Ehime prefectural website |publisher=Ehime Prefecture |access-date=9 September 2011 |language=ja |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20080109163141/http://www.pref.ehime.jp/shokai/sinboru.html |archive-date=9 January 2008 }}</ref> | tree = [[Pine]] (''Pinus'')<ref name=symbols /> | mammal = [[Japanese river otter]] ("Lutra lutra whiteleyi")<ref name=symbols /><ref>{{Cite web|url=http://extinct-animals-facts.com/Recently-Extinct-Animal-Facts/Extinct-Japanese-River-Otter-Facts.html|title=Japanese River Otter Facts}}</ref> }} | anthem = [[:ja:愛媛の歌|Ehime no uta]] }} '''အဲဟိမဲခရိုင်''' (愛媛県, အဲဟိမဲခန်း<ref>{{cite book|script-title=ja:NHK日本語発音アクセント新辞典|publisher=NHK Publishing|editor=NHK Broadcasting Culture Research Institute|date=24 May 2016|lang=ja}}</ref>) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ရှိခိုခုကျွန်းရှိ ခရိုင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။<ref>Nussbaum, Louis-Frédéric. (2005). "Ehime" in {{Google books|p2QnPijAEmEC|''Japan Encyclopedia'', p. 170|page=170}}.</ref> အဲဟိမဲခရိုင်တွင် လူဦးရေ ၁,၃၃၄,၈၄၁ ဦး ရှိသည်။<ref name="population1">{{cite web |url=https://www.citypopulation.de/en/japan/ehime/ |title= Ehime Population}}</ref> ဧရိယာ ၅,၆၇၆ စတုရန်းကီလိုမီတာ (၂,၁၉၁ စတုရန်းမိုင်) ရှိသည်။ ခရိုင်သည် အရှေ့မြောက်ဘက်တွင် ခနဂဝခရိုင်၊ အရှေ့ဘက်တွင် တိုခုရှိမခရိုင်၊ အရှေ့တောင်ဘက်တွင် ခိုးချိခရိုင်တို့နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။ အဲဟိမဲခရိုင်သည် ဟီရိုရှီးမားခရိုင်နှင့် ဟယောတန်းဂျိမကျွန်းတွင် ၇၄ မီတာ (၂၄၃ ပေ) နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။<ref>{{cite news |script-title=ja:愛媛県～広島県の“隠れ県境”がまさかの日本最短!? 最長県境も愛媛県!? 意外と知らない県境の“魅力”と“可能性” |url=https://newsdig.tbs.co.jp/articles/itv/1567351 |access-date=31 August 2025 |work=[[TBS News]] |date=17 February 2025 |language=ja}}</ref> မဆွတ်ယမမြို့သည် ခရိုင်မြို့တော်ဖြစ်ပြီး ခရိုင်နှင့် ရှိခိုခုကျွန်းတစ်ခုလုံးတွင် အကြီးဆုံးမြို့ ဖြစ်သည်။ အခြားအဓိကကျသည့် မြို့များမှာ အိမဘရိမြို့၊ နိအိဟမမြို့နှင့် ဆိုင်းဂျောမြို့တို့ ဖြစ်သည်။<ref>Nussbaum, "Matsuyama" at {{Google books|p2QnPijAEmEC|p. 621|page=621}}.</ref> အဲဟိမဲခရိုင်တွင် နေထိုင်ကြသူများထဲတွင် နိုဘဲဆုရရှိခဲ့သူ သုံးဦးရှိသည်။ ထိုသူများမှာ ခန်းဇဘုရို အိုအဲ (၁၉၉၄ ခုနှစ် စာပေနိုဘယ်ဆု)၊ ရှုဂျိ နခမုရ (၂၀၁၄ ခုနှစ် ရူပဗေဒနိုဘယ်ဆု) နှင့် ရှုခုရို မနဘဲ (၂၀၂၁ ခုနှစ် ရူပဗေဒနိုဘယ်ဆု) တို့ ဖြစ်သည်။ ==သမိုင်းကြောင်း== {{See also|အဲဟိမဲခရိုင်ရှိ သမိုင်းဝင်နေရာများ}} ==ပထဝီသွင်ပြင်== အဲဟိမဲခရိုင်သည် [[ရှိခိုခုကျွန်း]]၏ အနောက်မြောက်ဘက်ပိုင်းတွင် တည်ရှိသည်။ မြောက်ဘက်တွင် [[ဆဲတိုကုန်းတွင်းပင်လယ်]]ကို မျက်နှာမူ တည်ရှိသည်။ အရှေ့ဘက်တွင် [[ခဂဝခရိုင်]]၊ တောင်ဘက်တွင် [[ခိုးချိခရိုင်]]တို့နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည်။ ခရိုင်သည် ကုန်းတွင်းပိုင်းဒေသ၏ တောင်ထူထပ်သည့်ဒေသနှင့် ရှည်လျားသည့် ကမ်းရိုးတန်းဒေသနှစ်ခုစလုံးတွင် တည်ရှိနေသည်။ ခရိုင်အတွင်းတွင် ဆဲတိုကုန်းတွင်းပင်လယ်ရှိ ကျွန်းများစွာလည်း ပါဝင်နေသည်။ အဲဟိမဲခရိုင်၏ အနောက်ဘက်ဆုံးနေရာတွင် တည်ရှိသည့် [[ဆဒမိဆခိကျွန်းဆွယ်]]သည် ဂျပန်နိုင်ငံတွင် အကျဉ်းမြောင်းဆုံး ကျွန်းဆွယ် ဖြစ်သည်။ ၂၀၂၀ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၃၁ ရက်နေ့တွင် ခရိုင်ကုန်းမြေ၏ ၇ ရာခိုင်နှုန်းသည် အမျိုးသားဥယျာဉ်များ ဖြစ်သည်ဟု သတ်မှတ်ထားသည်။ ၎င်းတို့မှာ အရှိဇုရိ - အုဝခအိနှင့် ဆဲတိုနိုင်းခိုင်းအမျိုးသားဥယျာဉ်များ၊ အိရှိဇုချိအမျိုးသားဥယျာဉ်၊ ဟိဂျိခဝ၊ ခင်ရှခို၊ အိုခုဒိုးဂေါ့တမဂဝ၊ ဆဒမိဆခိဟန်းတိုး - အုဝခအိ၊ ဆရဂမိနဲရင်းပိုး၊ ဆဆယမနှင့် ရှိခိုခုကာ့ခရိုင်အမျိုးသားဥယျာဉ်များတို့ ဖြစ်သည်။<ref>{{cite web |url=https://www.env.go.jp/park/doc/data/natural/naturalpark_4.pdf |script-title=ja:自然公園都道府県別面積総括 |trans-title=General overview of area figures for Natural Parks by prefecture |language=ja |publisher=[[Ministry of the Environment (Japan)|Ministry of the Environment]] |date=31 March 2020 |access-date=23 September 2020}}</ref> ===မြို့များ=== [[File:Ehime prefecture population pyramid 2020.svg|thumb|အဲဟိမဲခရိုင်၏ လူဦးရေပိရမစ်၊ ၂၀၂၀ ခုနှစ်]] {{See also|List of cities in Ehime Prefecture by population}}[[File:Map of Ehime Prefecture Ja.svg|thumb|250px|Map of Ehime Prefecture.<br />{{legend0|#EAB|City}} {{legend0|#ED9|Town}}]] [[Image:Views from Matsuyama Castle (Iyo) in 2010-9-6 No,3.JPG|thumb|right|Matsuyama]] [[Image:Uwajima City view.JPG|thumb|right|Uwajima]][[Image:Ehime Prefectural Government Office 20241205 001.jpg|right|thumb|The Ehime Prefectural Capitol Building]] Eleven cities are located in Ehime Prefecture: {| class="wikitable sortable" ! colspan="2" |အမည် ! rowspan="2" |ဧရိယာ (km²) ! rowspan="2" |လူဦးရေ(2020)<ref name="population1" /> ! rowspan="2" |မြေပုံ |- ![[ရိုမဂျိ]] ![[ခန်းဂျိ]] |- |[[File:Flag of Imabari, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Imabari, Ehime|Imabari]] |今治市 |419.56 |151,672 |[[File:Imabari in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Iyo, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Iyo, Ehime|Iyo]] |伊予市 |194.44 |35,133 |[[File:Ehime-iyo-city.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Matsuyama, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Matsuyama]] (capital) |松山市 |429.4 |511,192 |[[File:Ehime-matsuyama-city.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Niihama, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Niihama]] |新居浜市 |234.3 |115,938 |[[File:Niihama in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Ōzu, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Ōzu, Ehime|Ōzu]] |大洲市 |432.24 |40,575 |[[File:Ozu in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Saijō, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Saijō, Ehime|Saijō]] |西条市 |509.07 |104,791 |[[File:Saijo in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Seiyo, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Seiyo, Ehime|Seiyo]] |西予市 |514.78 |35,388 |[[File:Seiyo in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Shikokuchūō, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Shikokuchūō]] |四国中央市 |421.24 |82,754 |[[File:Ehime-shikokuchuo-city.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Tōon, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Tōon, Ehime|Tōon]] |東温市 |211.45 |33,903 |[[File:Toon in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Uwajima, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Uwajima, Ehime|Uwajima]] |宇和島市 |469.48 |70,809 |[[File:Uwajima in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Yawatahama, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Yawatahama]] |八幡浜市 |133.03 |31,987 |[[File:Yawatahama in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |} ===မြို့ငယ်နှင့် ရွာများ=== အဲဟိမဲခရိုင်ရှိ ဒေသများတွင် အောက်ပါမြို့ငယ်များနှင့် ရွာများ တည်ရှိသည်။ {| class="wikitable sortable" ! colspan="2" |အမည် ! rowspan="2" |ဧရိယာ (km²) ! rowspan="2" |လူဦးရေ(2020)<ref name="population1" /> ! rowspan="2" |ဒေသ ! rowspan="2" |မြေပုံ |- ![[ရိုမဂျိ]] ![[ခန်းဂျိ]] |- |[[File:Flag of Ainan, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Ainan, Ehime|Ainan]] |愛南町 |239.58 |19,601 |[[Minamiuwa District, Ehime|Minamiuwa District]] |[[File:Ainan in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Ikata, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Ikata]] |伊方町 |94.37 |8,397 |[[Nishiuwa District, Ehime|Nishiuwa District]] |[[File:Ikata in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Kamijima, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Kamijima, Ehime|Kamijima]] |上島町 |30.38 |6,509 |[[Ochi District, Ehime|Ochi District]] |[[File:Kamijima in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Kihoku, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Kihoku, Ehime|Kihoku]] |鬼北町 |241.87 |9,682 |[[Kitauwa District, Ehime|Kitauwa District]] |[[File:Kihoku in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Kumakōgen, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Kumakōgen, Ehime|Kumakōgen]] |久万高原町 |583.66 |7,404 |[[Kamiukena District, Ehime|Kamiukena District]] |[[File:Kumakogen in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Masaki, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Masaki, Ehime|Masaki]] |松前町 |20.41 |29,630 |[[Iyo District, Ehime|Iyo District]] |[[File:Masaki in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Matsuno, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Matsuno, Ehime|Matsuno]] |松野町 |98.5 |3,674 |[[Kitauwa District, Ehime|Kitauwa District]] |[[File:Matsuno in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Tobe, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Tobe, Ehime|Tobe]] |砥部町 |101.57 |20,480 |[[Iyo District, Ehime|Iyo District]] |[[File:Tobe in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |- |[[File:Flag of Uchiko, Ehime.svg|frameless|25x25px]] [[Uchiko, Ehime|Uchiko]] |内子町 |299.5 |15,322 |[[Kita District, Ehime|Kita District]] |[[File:Uchiko in Ehime Prefecture Ja.svg|frameless|50x50px]] |} ===ဒေသပေါင်းစပ်မှုများ=== {{main|အဲဟိမဲခရိုင်ရှိ ဒေသပေါင်းစပ်မှုများ}} ==စီးပွားရေး== ==ပြင်ပလင့်များ== ==ကိုးကား== {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ]] 1ezgu0f0t11wixrtqgx6a20dzpe1axy 10 291253 1051640 2026-09-06T16:20:08Z Dr Lotus Black 31011 "<includeonly>{{#invoke:template wrapper|wrap|_template=cite web|_exclude=id | url = https://speciesplus.net/#/taxon_concepts/{{{id|}}} | website = Species+ | publisher = UN Environment Programme World Conservation Monitoring Centre | language = en }}</includeonly><noinclude> {{Documentation}} </noinclude>" အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 1051640 wikitext text/x-wiki <includeonly>{{#invoke:template wrapper|wrap|_template=cite web|_exclude=id | url = https://speciesplus.net/#/taxon_concepts/{{{id|}}} | website = Species+ | publisher = UN Environment Programme World Conservation Monitoring Centre | language = en }}</includeonly><noinclude> {{Documentation}} </noinclude> 22pub4vssq369yevj3dbl4pyfxqfnt0 10 291254 1051641 2026-09-06T16:21:24Z Dr Lotus Black 31011 "{{Don't edit this line {{{machine code|}}} |rank=genus |link=Mellivora |parent=Mellivorinae |extinct=<!--leave blank or delete this line for "not extinct"; put "yes" for "extinct" --> |refs=<!--Shown on this page only; don't include <ref> tags --> }}" အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 1051641 wikitext text/x-wiki {{Don't edit this line {{{machine code|}}} |rank=genus |link=Mellivora |parent=Mellivorinae |extinct=<!--leave blank or delete this line for "not extinct"; put "yes" for "extinct" --> |refs=<!--Shown on this page only; don't include <ref> tags --> }} kvnba0l6k8zf4cmgidzsu647gsia4j9 10 291255 1051642 2026-09-06T16:22:06Z Dr Lotus Black 31011 "{{Don't edit this line {{{machine code|}}} |rank=subfamilia |link=Mellivorinae |parent=Mustelidae |extinct=<!--leave blank or delete this line for "not extinct"; put "yes" for "extinct" --> |refs=<!--Shown on this page only; don't include <ref> tags --> }}" အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 1051642 wikitext text/x-wiki {{Don't edit this line {{{machine code|}}} |rank=subfamilia |link=Mellivorinae |parent=Mustelidae |extinct=<!--leave blank or delete this line for "not extinct"; put "yes" for "extinct" --> |refs=<!--Shown on this page only; don't include <ref> tags --> }} 202fpltvsbmdyr70ueexy0g48op1oae 0 291256 1051643 2026-09-06T16:23:36Z Dr Lotus Black 31011 "{{Speciesbox | fossil_range = middle [[Pliocene]] – Recent | image = Honey Badger.jpg | image_caption = Adult at Satara camp in Kruger National Park, South Africa. | status = LC | status_system = IUCN3.1 | status_ref = <ref name=iucn>{{cite iucn|title=''Mellivora capensis''|name-list-style=amp|last1=Do Linh San |first1=E.|last2=Begg |firs..." အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 1051643 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox | fossil_range = middle [[Pliocene]] – Recent | image = Honey Badger.jpg | image_caption = Adult at Satara camp in Kruger National Park, South Africa. | status = LC | status_system = IUCN3.1 | status_ref = <ref name=iucn>{{cite iucn|title=''Mellivora capensis''|name-list-style=amp|last1=Do Linh San |first1=E.|last2=Begg |first2=C.|last3=Begg |first3=K.|last4=Abramov |first4=A. V.|date=2016|article-number=e.T41629A45210107|doi=10.2305/IUCN.UK.2016-1.RLTS.T41629A45210107.en|access-date=19 November 2021}}</ref> | status2 = CITES_A3 | status2_system = CITES | status2_ref = <ref>{{cite Species+ |id=9613 |title=''Mellivora capensis'' (Schreber, 1776) |access-date=25 November 2025}}</ref> | genus = Mellivora | species = capensis | authority = ([[:en:Johann Christian Daniel von Schreber|Schreber]], 1776) | range_map = {{maplink|frame=yes|plain=yes|from=Ratel range.map}} | range_map_caption = Ratel distribution {{leftlegend|#1e5833|Extant (resident)}} }} '''ပျားဖွတ် ခွေးတူဝက်တူ''' ({{lang-en|Honey badger}}) (''Mellivora capensis'') သည် အာဖရိကတိုက်အနှံ့၊ အနောက်တောင်အာရှနှင့် အိန္ဒိယတိုက်ငယ်တို့တွင် ကျယ်ပြန့်စွာ ကျက်စားတတ်သော [[နို့တိုက်သတ္တဝါ]]တမျိုးဖြစ်သည်၊ ရှည်မျောသော ခန္ဓာကိုယ်နှင့် ထူးခြားချက်မှာ ယင်းတို့၏ လျော့တွဲနေသော အရေးပြားကို ပိုင်ဆိုင်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ အခြားသားရဲကောင်များဖြင့် တိုက်ခိုက်ရသောအခါ ယင်း၏ အရေပြားအတွင်း လွတ်လပ်စွာ လှည့်ပတ် လိမ်ခေါက်နိုင်စေနိုင်သည်။ ဟန်နီဘက်ဂျာသည် {{cvt|55|to|77|cm}} အထိ ရှည်ပြီး အလေးချိန် {{cvt|16|kg}} အထိ ရှိသည်။ အဖိုသည် အမထက် ပိုမိုကြိးမားသည်။ ဟန်နီဘက်ဂျာများသည် တည်နေရာပေါ်မူတည်ပြီး တနေ့တာ၏ မည်သည့်အချိန်တွင်မဆို တက်ကြွလှုပ်ရှားတတ်သော တကိုယ်တည်းနေထိုင်တတ်သည့် သတ္တဝါဖြစ်သည်။ ဟန်နီဘက်ဂျာများသည် အသားစား သတ္တဝါဖြစ်ပြီး ထူသောအရေးပြား၊ အရှုံးမပေးတတ်သော ခုခံကာကွယ်နိုင်သည့်စွမ်းရည်များကို ပိုင်ဆိုင်ထားသောကြောင့် ယင်းတို့အား သဘာဝအလျောက် ဖမ်းယူစားသောက်သည့် သားရဲများမှာ အနည်းငယ်သာ ရှိသည်။ အရွယ်ရောက်ပြီးသော ဟန်နီဘက်ဂျာများသည် ကျယ်ပြန့်သော နယ်နမိတ်များကို ပိုင်ဆိုင်ပြီး အနံ့ဖြင့် နယ်နမိတ်သတ်မှတ်သည့် အလေ့လအထ ရှိသည်။ ယင်းမျိုးစိတ်တွင် သားပေါက်ကာလ သတ်သတ်မှတ်မှတ် မရှိပေ။ ရက်ပေါင်း ၅၀ မှ ၇၀ အတွင်း ကိုယ်ဝန်ဆောင်ပြီးပါက ဟန်နီဘက်ဂျာအမတကောင်သည် ပျမ်းမျှအားဖြင့် သားပေါက် ၁ ကောင်မှ ၂ ကောင်အထိ မွေးဖွားလေ့ရှိသည်။ သားပေါက်များကို ၁ နှစ်မှ {{frac|၁|၁|၄}} အထိ ပြုစုပျိုးထောင်ပေးလေ့ရှိသည်။ ဟန်နီဘက်ဂျာများ၏ နေထိုင်ကျက်စားရာနယ်မြေ များပြားခြင်းတို့ကြောင့် [[IUCN အနီရောင်စာရင်း]]တွင် ယင်းတို့သည် [[မျိုးသုဉ်းမှုအန္တရာယ်ကျရောက်ခြင်းမရှိနိုင်သေးသော မျိုးစိတ်|မျိုးသုဉ်းမှုအန္တရာယ် စိုးရိမ်ရမှု အနည်းဆုံး]]အဆင့်အဖြစ် သတ်မှတ်ခံရသည်။ နာမည်ကြီး မီဒီယာများတွင် ဟန်နီဘက်ဂျာကို ရန်လိုသော၊ ဉာဏ်ရှိသော တိရစ္ဆာန်အဖြစ်လည်းကောင်း၊ သဘာဝတွင် မာကြောပြီး မကြောက်တတ်သော တိရစ္ဆာန်အဖြစ်လည်းကောင်း ပုံဖော်ခြင်း ခံရသည်။ ==ကိုးကား== {{Reflist}} [[ကဏ္ဍ:အာဖရိကတိုက်တွင် တွေ့ရှိရသော နို့တိုက်သတ္တဝါများ]] [[ကဏ္ဍ:တောင်အာရှတွင် တွေ့ရသော နို့တိုက်သတ္တဝါများ]] [[ကဏ္ဍ:အရှေ့အလယ်ပိုင်းဒေသတွင် တွေ့ရှိရသော နို့တိုက်သတ္တဝါများ]] 0facs7u9gz5b7xa8jpukr5isz9hmsz6 1051645 1051643 2026-09-06T16:35:04Z Dr Lotus Black 31011 1051645 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox | fossil_range = middle [[Pliocene]] – Recent | image = Honey Badger.jpg | image_caption = Adult at Satara camp in Kruger National Park, South Africa. | status = LC | status_system = IUCN3.1 | status_ref = <ref name=iucn>{{cite iucn|title=''Mellivora capensis''|name-list-style=amp|last1=Do Linh San |first1=E.|last2=Begg |first2=C.|last3=Begg |first3=K.|last4=Abramov |first4=A. V.|date=2016|article-number=e.T41629A45210107|doi=10.2305/IUCN.UK.2016-1.RLTS.T41629A45210107.en|access-date=19 November 2021}}</ref> | status2 = CITES_A3 | status2_system = CITES | status2_ref = <ref>{{cite Species+ |id=9613 |title=''Mellivora capensis'' (Schreber, 1776) |access-date=25 November 2025}}</ref> | genus = Mellivora | species = capensis | authority = ([[:en:Johann Christian Daniel von Schreber|Schreber]], 1776) | range_map = {{maplink|frame=yes|plain=yes|from=Ratel range.map}} | range_map_caption = Ratel distribution {{leftlegend|#1e5833|Extant (resident)}} }} '''ပျားဖွတ် ခွေးတူဝက်တူ''' ({{lang-en|Honey badger}}) (''Mellivora capensis'') သည် အာဖရိကတိုက်အနှံ့၊ အနောက်တောင်အာရှနှင့် အိန္ဒိယတိုက်ငယ်တို့တွင် ကျယ်ပြန့်စွာ ကျက်စားတတ်သော [[နို့တိုက်သတ္တဝါ]]တမျိုးဖြစ်သည်၊ ရှည်မျောသော ခန္ဓာကိုယ်နှင့် ထူးခြားချက်မှာ ယင်းတို့၏ လျော့တွဲနေသော အရေးပြားကို ပိုင်ဆိုင်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ အခြားသားရဲကောင်များဖြင့် တိုက်ခိုက်ရသောအခါ ယင်း၏ အရေပြားအတွင်း လွတ်လပ်စွာ လှည့်ပတ် လိမ်ခေါက်နိုင်စွမ်းရှိသည်။ ဟန်နီဘက်ဂျာသည် {{cvt|55|မှ|77|cm}} အထိ ရှည်ပြီး အလေးချိန် {{cvt|16|kg}} အထိ ရှိသည်။ အဖိုသည် အမထက် ပိုမိုကြီးမားသည်။ ဟန်နီဘက်ဂျာများသည် တည်နေရာပေါ်မူတည်ပြီး တနေ့တာ၏ မည်သည့်အချိန်တွင်မဆို တက်ကြွလှုပ်ရှားတတ်သော တကိုယ်တည်းနေထိုင်တတ်သည့် သတ္တဝါဖြစ်သည်။ ဟန်နီဘက်ဂျာများသည် အသားစား သတ္တဝါဖြစ်ပြီး ထူသောအရေးပြား၊ အရှုံးမပေးတတ်သော ခုခံကာကွယ်နိုင်သည့်စွမ်းရည်များကို ပိုင်ဆိုင်ထားသောကြောင့် ယင်းတို့အား သဘာဝအလျောက် ဖမ်းယူစားသောက်သည့် သားရဲများမှာ အနည်းငယ်သာ ရှိသည်။ အရွယ်ရောက်ပြီးသော ဟန်နီဘက်ဂျာများသည် ကျယ်ပြန့်သော နယ်နမိတ်များကို ပိုင်ဆိုင်ပြီး အနံ့ဖြင့် နယ်နမိတ်သတ်မှတ်သည့် အလေ့လအထ ရှိသည်။ ယင်းမျိုးစိတ်တွင် သားပေါက်ကာလ သတ်သတ်မှတ်မှတ် မရှိပေ။ ရက်ပေါင်း ၅၀ မှ ၇၀ အတွင်း ကိုယ်ဝန်ဆောင်ပြီးပါက ဟန်နီဘက်ဂျာအမတကောင်သည် ပျမ်းမျှအားဖြင့် သားပေါက် ၁ ကောင်မှ ၂ ကောင်အထိ မွေးဖွားလေ့ရှိသည်။ သားပေါက်များကို ၁ နှစ်မှ {{frac|၁|၁|၄}} အထိ ပြုစုပျိုးထောင်ပေးလေ့ရှိသည်။ ဟန်နီဘက်ဂျာများ၏ နေထိုင်ကျက်စားရာနယ်မြေ များပြားခြင်းတို့ကြောင့် [[IUCN အနီရောင်စာရင်း]]တွင် ယင်းတို့သည် [[မျိုးသုဉ်းမှုအန္တရာယ်ကျရောက်ခြင်းမရှိနိုင်သေးသော မျိုးစိတ်|မျိုးသုဉ်းမှုအန္တရာယ် စိုးရိမ်ရမှု အနည်းဆုံး]]အဆင့်အဖြစ် သတ်မှတ်ခံရသည်။ နာမည်ကြီး မီဒီယာများတွင် ဟန်နီဘက်ဂျာကို ရန်လိုသော၊ ဉာဏ်ရှိသော တိရစ္ဆာန်အဖြစ်လည်းကောင်း၊ သဘာဝတွင် မာကြောပြီး မကြောက်တတ်သော တိရစ္ဆာန်အဖြစ်လည်းကောင်း ပုံဖော်ခြင်း ခံရသည်။ ==ကိုးကား== {{Reflist}} [[ကဏ္ဍ:အာဖရိကတိုက်တွင် တွေ့ရှိရသော နို့တိုက်သတ္တဝါများ]] [[ကဏ္ဍ:တောင်အာရှတွင် တွေ့ရသော နို့တိုက်သတ္တဝါများ]] [[ကဏ္ဍ:အရှေ့အလယ်ပိုင်းဒေသတွင် တွေ့ရှိရသော နို့တိုက်သတ္တဝါများ]] jrb4swkuh69oghnwphqqco156484dik 0 291257 1051644 2026-09-06T16:26:24Z Dr Lotus Black 31011 စာမျက်နှာကို [[ပျားဖွတ် ခွေးတူဝက်တူ]] သို့ ပြန်ညွှန်းလိုက်သည် 1051644 wikitext text/x-wiki #Redirect[[ပျားဖွတ် ခွေးတူဝက်တူ]] l0cg9i92awpvfedb52392v30qr3g51p 3 291258 1051650 2026-09-06T18:53:51Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1051650 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &#126;2026-48231-36 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၈:၅၃၊ ၆ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၆ (UTC) 746l4vil15wzjuvkg60vx40koaib80t 3 291259 1051651 2026-09-06T18:54:01Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1051651 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &#126;2026-48224-28 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၈:၅၄၊ ၆ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၆ (UTC) c97qzeto934y9m5yqlclt672t1mwq8c 3 291260 1051657 2026-09-06T19:54:09Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1051657 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &#126;2026-48383-68 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၉:၅၄၊ ၆ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၆ (UTC) ec9qexh9d0r8jlesombkryqp0dnb2vf 0 291261 1051658 2026-09-07T00:28:38Z Echeveria6 147573 "[[:en:Special:Redirect/revision/1336874841|Tungsten hexacarbonyl]]" စာမျက်နှာကို ဘာသာပြန်ရင်း ဖန်တီးခဲ့သည် 1051658 wikitext text/x-wiki {{Chembox|Watchedfields=changed|verifiedrevid=428739950|ImageFile=Tungsten carbonyl powder.jpg|ImageFile1=Tungsten hexacarbonyl.svg|ImageFileL1=Tungsten hexacarbonyl 3D.png|ImageFileR1=Tungsten-hexacarbonyl-from-xtal-3D-SF.png|IUPACName=Hexacarbonyltungsten|OtherNames=Tungsten carbonyl<br />Hexacarbonylwolfram|Section1={{Chembox Identifiers |CASNo = 14040-11-0 |CASNo_Ref = {{cascite|correct|CAS}} |ChemSpiderID = 89313 |EINECS = 237-880-2 |PubChem = 98884 |InChI = 1/6CO.W/c6*1-2; |InChIKey = FQNHWXHRAUXLFU-UHFFFAOYSA-N |SMILES = O=C=[W](=C=O)(=C=O)(=C=O)(=C=O)=C=O }}|Section2={{Chembox Properties |Formula = C₆O₆W |MolarMass = 351.901 g/mol |Appearance = Colorless solid |Density = 2.65 g/cm³ |MeltingPtC = 170 |MeltingPt_notes = (decomposes) |Solubility = insoluble |SolubleOther = sparingly in [[THF]] }}|Section3={{Chembox Hazards |MainHazards = Flammable, CO source}}|Section4={{Chembox Hazards |ExternalSDS = [https://ereztech.com/wp-content/uploads/chemical_sds/SDS-W0110.pdf External SDS] |NFPA-H = 2 |NFPA-F = 0 |NFPA-R = 0 }}|Section5={{Chembox Related |OtherCations = [[Chromium hexacarbonyl]]<br/>[[Molybdenum hexacarbonyl]]<br/> <br/>[[Seaborgium hexacarbonyl]]<ref name="carbonyl">{{Cite journal | doi = 10.1126/science.1255720| pmid = 25237098| title = Synthesis and detection of a seaborgium carbonyl complex| journal = Science| volume = 345| issue = 6203| pages = 1491–3| year = 2014| last1 = Even | first1 = J.| last2 = Yakushev | first2 = A.| last3 = Dullmann | first3 = C. E.| last4 = Haba | first4 = H.| last5 = Asai | first5 = M.| last6 = Sato | first6 = T. K.| last7 = Brand | first7 = H.| last8 = Di Nitto | first8 = A.| last9 = Eichler | first9 = R.| last10 = Fan | first10 = F. L.| last11 = Hartmann | first11 = W.| last12 = Huang | first12 = M.| last13 = Jager | first13 = E.| last14 = Kaji | first14 = D.| last15 = Kanaya | first15 = J.| last16 = Kaneya | first16 = Y.| last17 = Khuyagbaatar | first17 = J.| last18 = Kindler | first18 = B.| last19 = Kratz | first19 = J. V.| last20 = Krier | first20 = J.| last21 = Kudou | first21 = Y.| last22 = Kurz | first22 = N.| last23 = Lommel | first23 = B.| last24 = Miyashita | first24 = S.| last25 = Morimoto | first25 = K.| last26 = Morita | first26 = K.| last27 = Murakami | first27 = M.| last28 = Nagame | first28 = Y.| last29 = Nitsche | first29 = H.| last30 = Ooe | first30 = K.| display-authors = 29| bibcode = 2014Sci...345.1491E| s2cid = 206558746}} {{subscription required}}</ref> }}}}ဟုလည်း ခေါ်ဆိုသည်) သည် W(CO)6 ဟူသော ဓာတုဗေဒပုံသေနည်းရှိသည့် organometallic ဒြပ်ပေါင်းတစ်မျိုး ဖြစ်သည်။ ဤ complex ဒြပ်ပေါင်းသည် dihydrogen complex တစ်ခု၏ ပထမဆုံး ဥပမာကို ဖြစ်ပေါ်စေခဲ့သည်။[၁] Chromium နှင့် molybdenum တို့မှ ဆင်းသက်လာသော အလားတူဒြပ်ပေါင်းများနည်းတူ၊ အရောင်မဲ့သော ဤဒြပ်ပေါင်းသည် oxidation state သုည (zero oxidation state) ရှိသည့် tungsten ၏ လေနှင့်ထိတွေ့ရာတွင် တည်ငြိမ်မှုရှိပြီး အလွယ်တကူ အငွေ့ပျံနိုင်သော (volatile) ဒြပ်ပေါင်းတစ်ခုအနေဖြင့် ထူးခြားထင်ရှားပါသည်။ == ပြင်ဆင်ထုတ်လုပ်ခြင်း၊ ဂုဏ်သတ္တိများနှင့် ဖွဲ့စည်းပုံ == အခြားသော metal carbonyl ဒြပ်ပေါင်းများစွာနည်းတူ W(CO)6 ကိုလည်း ယေဘုယျအားဖြင့် "reductive carbonylation" (လျှော့ချမှုဖြစ်စေသော ကာဗွန်နိုင်းလ်ဖြစ်ပေါ်စေသည့် လုပ်ငန်းစဉ်) ဖြင့် ပြုလုပ်ထုတ်လုပ်ကြပြီး၊ ၎င်းတွင် carbon monoxide (CO) ဓာတ်ငွေ့ဝန်းကျင်အခြေအနေအောက်၌ metal halide တစ်ခုကို လျှော့ချခြင်း (reduction) လုပ်ငန်းစဉ် ပါဝင်ပါသည်။ ၂၀၂၃ ခုနှစ်က ပြုလုပ်ခဲ့သော နည်းလမ်းများဆိုင်ရာ လေ့လာချက်တစ်ခုတွင် ဖော်ပြထားသည့်အတိုင်း "Group 6 hexacarbonyl ဒြပ်ပေါင်းများကို ထုတ်လုပ်ရာတွင် ကုန်ကျစရိတ်အသက်သာဆုံး နည်းလမ်းအများစုမှာ... CO ဖိအားအောက်တွင် magnesium၊ zinc သို့မဟုတ် aluminium အမှုန့်များဖြင့် metal chloride များ (CrCl3၊ MoCl5 သို့မဟုတ် WCl6) ကို လျှော့ချခြင်း (reduction) လုပ်ငန်းစဉ်အပေါ် အခြေခံထားပါသည်"။[၁] ထုတ်လုပ်နိုင်သည့် နောက်နည်းလမ်းတစ်ခုမှာ iron pentacarbonyl နှင့် WCl6 တို့ကို အပူပေးခြင်းဖြစ်ပြီး၊ ဤလုပ်ငန်းစဉ်တွင် ferrous chloride ဖြစ်ပေါ်လာစေပါသည်။[၂] ဤဒြပ်ပေါင်းသည် လေထုနှင့်ထိတွေ့ရာတွင် အတော်အတန် တည်ငြိမ်မှုရှိပါသည်။ ၎င်းသည် nonpolar organic solvent များတွင် အနည်းငယ်သာ ပျော်ဝင်နိုင်ပါသည်။ Tungsten carbonyl ကို electron beam-induced deposition (အီလက်ထရွန်ရောင်ခြည်သုံး အနည်ချခြင်း) နည်းပညာတွင် တွင်ကျယ်စွာ အသုံးပြုကြသည် - အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် ၎င်းသည် အလွယ်တကူ အငွေ့ပျံနိုင်ပြီး electron beam ကြောင့် ပြိုကွဲကာ tungsten အက်တမ်များ ရရှိစေမည့် အဆင်ပြေသော အရင်းအမြစ်တစ်ခု ဖြစ်စေသောကြောင့် ဖြစ်ပါသည်။[၃] W(CO)6 သည် ဗဟို W အက်တမ်မှ ဖြာထွက်နေသော တုတ်ချောင်းပုံစံ CO လီဂင် (ligand) ခြောက်ခုဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည့် octahedral ပုံသဏ္ဍာန်ရှိပြီး ၎င်း၏ dipole moment မှာ 0 debye ဖြစ်သည်။ == ဓာတ်ပြုနိုင်စွမ်း == W(CO)6 ၏ ဓာတ်ပြုမှုအားလုံးသည် W(CO)6 ရှိ CO ligand အချို့ကို အစားထိုးခြင်းဖြင့် စတင်ပါသည်။ W(CO)6 သည် Mo(CO)6 နှင့် ဆင်တူစွာ ပြုမူသော်လည်း kinetic အရ ပိုမိုခိုင်ခံ့သော ဒြပ်ပေါင်းများကို ဖြစ်ပေါ်စေလေ့ရှိပါသည်။ [[ဖိုင်:CP2W2(CO)6.svg|left|thumb|144x144px| Cyclopentadienyltungsten tricarbonyl dimer ((C ₅ H ₅ ) ₂ W ₂ (CO) ₆ ) ကို W(CO) ₆ မှ ထုတ်လုပ်သည်။]] Tungsten hexacarbonyl ကို sodium cyclopentadienide နှင့် ဓာတ်ပြုစေပြီးနောက် ရရှိလာသော NaW(CO)3(C5H5) ကို ဓာတ်တိုးစေခြင်းအားဖြင့် cyclopentadienyltungsten tricarbonyl dimer ကို ရရှိစေပါသည်။[၁] ၎င်း၏ ဆင်းသက်ပစ္စည်း (derivative) တစ်ခုမှာ dihydrogen complex ဖြစ်သည့် W(CO)3[P(C6H11)3]2(H2) ပင် ဖြစ်ပါသည်။[၁] ၎င်းတွင်ပါဝင်သော CO ligand သုံးခုကို acetonitrile ဖြင့် အစားထိုးနိုင်ပါသည်။[၁] W(CO)6 ကို organosulfur ဒြပ်ပေါင်းများမှ ဆာလဖာကို ဖယ်ရှားရာတွင်လည်းကောင်း၊ alkene metathesis ဓာတ်ပြုမှုအတွက် ဓာတ်ကူပစ္စည်းများ (catalysts) ပြုလုပ်ရာတွင် အခြေခံပစ္စည်း (precursor) အဖြစ်လည်းကောင်း အသုံးပြုကြပါသည်။ == ဘေးကင်းလုံခြုံရေးနှင့် ကိုင်တွယ်အသုံးပြုပုံ == သတ္တုကာဗွန်နိုင်းအားလုံးကဲ့သို့ပင် W(CO) ₆ သည် CO အပြင် ပျံ့လွင့်လွယ်သောသတ္တု၏ အန္တရာယ်ရှိသောရင်းမြစ်တစ်ခုဖြစ်သည်။ <references /> [[ကဏ္ဍ:အသင်းဝင်မှသာ ရနိုင်သည့် အကြောင်းအရာသို့ လင့်ချိတ်ထားသော စာမျက်နှာများ]] [[ကဏ္ဍ:ဝီကီဒေတာနှင့် ကိုက်ညီသော ဖော်ပြချက်တိုများ]] [[ကဏ္ဍ:ဖော်ပြချက်တို ပါဝင်သော ဆောင်းပါးများ]] fsefne4hhf0no46k2zk03anoh13ab4v 1051667 1051658 2026-09-07T05:09:45Z Dr Lotus Black 31011 1051667 wikitext text/x-wiki {{Rough translation}} {{Chembox|Watchedfields=changed|verifiedrevid=428739950|ImageFile=Tungsten carbonyl powder.jpg|ImageFile1=Tungsten hexacarbonyl.svg|ImageFileL1=Tungsten hexacarbonyl 3D.png|ImageFileR1=Tungsten-hexacarbonyl-from-xtal-3D-SF.png|IUPACName=Hexacarbonyltungsten|OtherNames=Tungsten carbonyl<br />Hexacarbonylwolfram|Section1={{Chembox Identifiers |CASNo = 14040-11-0 |CASNo_Ref = {{cascite|correct|CAS}} |ChemSpiderID = 89313 |EINECS = 237-880-2 |PubChem = 98884 |InChI = 1/6CO.W/c6*1-2; |InChIKey = FQNHWXHRAUXLFU-UHFFFAOYSA-N |SMILES = O=C=[W](=C=O)(=C=O)(=C=O)(=C=O)=C=O }}|Section2={{Chembox Properties |Formula = C₆O₆W |MolarMass = 351.901 g/mol |Appearance = Colorless solid |Density = 2.65 g/cm³ |MeltingPtC = 170 |MeltingPt_notes = (decomposes) |Solubility = insoluble |SolubleOther = sparingly in [[THF]] }}|Section3={{Chembox Hazards |MainHazards = Flammable, CO source}}|Section4={{Chembox Hazards |ExternalSDS = [https://ereztech.com/wp-content/uploads/chemical_sds/SDS-W0110.pdf External SDS] |NFPA-H = 2 |NFPA-F = 0 |NFPA-R = 0 }}|Section5={{Chembox Related |OtherCations = [[Chromium hexacarbonyl]]<br/>[[Molybdenum hexacarbonyl]]<br/> <br/>[[Seaborgium hexacarbonyl]]<ref name="carbonyl">{{Cite journal | doi = 10.1126/science.1255720| pmid = 25237098| title = Synthesis and detection of a seaborgium carbonyl complex| journal = Science| volume = 345| issue = 6203| pages = 1491–3| year = 2014| last1 = Even | first1 = J.| last2 = Yakushev | first2 = A.| last3 = Dullmann | first3 = C. E.| last4 = Haba | first4 = H.| last5 = Asai | first5 = M.| last6 = Sato | first6 = T. K.| last7 = Brand | first7 = H.| last8 = Di Nitto | first8 = A.| last9 = Eichler | first9 = R.| last10 = Fan | first10 = F. L.| last11 = Hartmann | first11 = W.| last12 = Huang | first12 = M.| last13 = Jager | first13 = E.| last14 = Kaji | first14 = D.| last15 = Kanaya | first15 = J.| last16 = Kaneya | first16 = Y.| last17 = Khuyagbaatar | first17 = J.| last18 = Kindler | first18 = B.| last19 = Kratz | first19 = J. V.| last20 = Krier | first20 = J.| last21 = Kudou | first21 = Y.| last22 = Kurz | first22 = N.| last23 = Lommel | first23 = B.| last24 = Miyashita | first24 = S.| last25 = Morimoto | first25 = K.| last26 = Morita | first26 = K.| last27 = Murakami | first27 = M.| last28 = Nagame | first28 = Y.| last29 = Nitsche | first29 = H.| last30 = Ooe | first30 = K.| display-authors = 29| bibcode = 2014Sci...345.1491E| s2cid = 206558746}} {{subscription required}}</ref> }}}} '''တန်စတင် ဟက်ဆာကာဗွန်နိုင်း'''သည် W(CO)6 ဟူသော ဓာတုဗေဒပုံသေနည်းရှိသည့် organometallic ဒြပ်ပေါင်းတစ်မျိုး ဖြစ်သည်။ ဤ complex ဒြပ်ပေါင်းသည် dihydrogen complex တစ်ခု၏ ပထမဆုံး ဥပမာကို ဖြစ်ပေါ်စေခဲ့သည်။[၁] Chromium နှင့် molybdenum တို့မှ ဆင်းသက်လာသော အလားတူဒြပ်ပေါင်းများနည်းတူ၊ အရောင်မဲ့သော ဤဒြပ်ပေါင်းသည် oxidation state သုည (zero oxidation state) ရှိသည့် tungsten ၏ လေနှင့်ထိတွေ့ရာတွင် တည်ငြိမ်မှုရှိပြီး အလွယ်တကူ အငွေ့ပျံနိုင်သော (volatile) ဒြပ်ပေါင်းတစ်ခုအနေဖြင့် ထူးခြားထင်ရှားပါသည်။ == ပြင်ဆင်ထုတ်လုပ်ခြင်း၊ ဂုဏ်သတ္တိများနှင့် ဖွဲ့စည်းပုံ == အခြားသော metal carbonyl ဒြပ်ပေါင်းများစွာနည်းတူ W(CO)6 ကိုလည်း ယေဘုယျအားဖြင့် "reductive carbonylation" (လျှော့ချမှုဖြစ်စေသော ကာဗွန်နိုင်းလ်ဖြစ်ပေါ်စေသည့် လုပ်ငန်းစဉ်) ဖြင့် ပြုလုပ်ထုတ်လုပ်ကြပြီး၊ ၎င်းတွင် carbon monoxide (CO) ဓာတ်ငွေ့ဝန်းကျင်အခြေအနေအောက်၌ metal halide တစ်ခုကို လျှော့ချခြင်း (reduction) လုပ်ငန်းစဉ် ပါဝင်ပါသည်။ ၂၀၂၃ ခုနှစ်က ပြုလုပ်ခဲ့သော နည်းလမ်းများဆိုင်ရာ လေ့လာချက်တစ်ခုတွင် ဖော်ပြထားသည့်အတိုင်း "Group 6 hexacarbonyl ဒြပ်ပေါင်းများကို ထုတ်လုပ်ရာတွင် ကုန်ကျစရိတ်အသက်သာဆုံး နည်းလမ်းအများစုမှာ... CO ဖိအားအောက်တွင် magnesium၊ zinc သို့မဟုတ် aluminium အမှုန့်များဖြင့် metal chloride များ (CrCl3၊ MoCl5 သို့မဟုတ် WCl6) ကို လျှော့ချခြင်း (reduction) လုပ်ငန်းစဉ်အပေါ် အခြေခံထားပါသည်"။[၁] ထုတ်လုပ်နိုင်သည့် နောက်နည်းလမ်းတစ်ခုမှာ iron pentacarbonyl နှင့် WCl6 တို့ကို အပူပေးခြင်းဖြစ်ပြီး၊ ဤလုပ်ငန်းစဉ်တွင် ferrous chloride ဖြစ်ပေါ်လာစေပါသည်။[၂] ဤဒြပ်ပေါင်းသည် လေထုနှင့်ထိတွေ့ရာတွင် အတော်အတန် တည်ငြိမ်မှုရှိပါသည်။ ၎င်းသည် nonpolar organic solvent များတွင် အနည်းငယ်သာ ပျော်ဝင်နိုင်ပါသည်။ Tungsten carbonyl ကို electron beam-induced deposition (အီလက်ထရွန်ရောင်ခြည်သုံး အနည်ချခြင်း) နည်းပညာတွင် တွင်ကျယ်စွာ အသုံးပြုကြသည် - အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် ၎င်းသည် အလွယ်တကူ အငွေ့ပျံနိုင်ပြီး electron beam ကြောင့် ပြိုကွဲကာ tungsten အက်တမ်များ ရရှိစေမည့် အဆင်ပြေသော အရင်းအမြစ်တစ်ခု ဖြစ်စေသောကြောင့် ဖြစ်ပါသည်။[၃] W(CO)6 သည် ဗဟို W အက်တမ်မှ ဖြာထွက်နေသော တုတ်ချောင်းပုံစံ CO လီဂင် (ligand) ခြောက်ခုဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည့် octahedral ပုံသဏ္ဍာန်ရှိပြီး ၎င်း၏ dipole moment မှာ 0 debye ဖြစ်သည်။ == ဓာတ်ပြုနိုင်စွမ်း == W(CO)6 ၏ ဓာတ်ပြုမှုအားလုံးသည် W(CO)6 ရှိ CO ligand အချို့ကို အစားထိုးခြင်းဖြင့် စတင်ပါသည်။ W(CO)6 သည် Mo(CO)6 နှင့် ဆင်တူစွာ ပြုမူသော်လည်း kinetic အရ ပိုမိုခိုင်ခံ့သော ဒြပ်ပေါင်းများကို ဖြစ်ပေါ်စေလေ့ရှိပါသည်။ [[ဖိုင်:CP2W2(CO)6.svg|left|thumb|144x144px| Cyclopentadienyltungsten tricarbonyl dimer ((C ₅ H ₅ ) ₂ W ₂ (CO) ₆ ) ကို W(CO) ₆ မှ ထုတ်လုပ်သည်။]] Tungsten hexacarbonyl ကို sodium cyclopentadienide နှင့် ဓာတ်ပြုစေပြီးနောက် ရရှိလာသော NaW(CO)3(C5H5) ကို ဓာတ်တိုးစေခြင်းအားဖြင့် cyclopentadienyltungsten tricarbonyl dimer ကို ရရှိစေပါသည်။[၁] ၎င်း၏ ဆင်းသက်ပစ္စည်း (derivative) တစ်ခုမှာ dihydrogen complex ဖြစ်သည့် W(CO)3[P(C6H11)3]2(H2) ပင် ဖြစ်ပါသည်။[၁] ၎င်းတွင်ပါဝင်သော CO ligand သုံးခုကို acetonitrile ဖြင့် အစားထိုးနိုင်ပါသည်။[၁] W(CO)6 ကို organosulfur ဒြပ်ပေါင်းများမှ ဆာလဖာကို ဖယ်ရှားရာတွင်လည်းကောင်း၊ alkene metathesis ဓာတ်ပြုမှုအတွက် ဓာတ်ကူပစ္စည်းများ (catalysts) ပြုလုပ်ရာတွင် အခြေခံပစ္စည်း (precursor) အဖြစ်လည်းကောင်း အသုံးပြုကြပါသည်။ == ဘေးကင်းလုံခြုံရေးနှင့် ကိုင်တွယ်အသုံးပြုပုံ == သတ္တုကာဗွန်နိုင်းအားလုံးကဲ့သို့ပင် W(CO) ₆ သည် CO အပြင် ပျံ့လွင့်လွယ်သောသတ္တု၏ အန္တရာယ်ရှိသောရင်းမြစ်တစ်ခုဖြစ်သည်။ ==ကိုးကား== {{Reflist}} [[ကဏ္ဍ:ကာဗွန်မိုနောက်ဆိုက်]] [[ကဏ္ဍ:အသင်းဝင်မှသာ ရနိုင်သည့် အကြောင်းအရာသို့ လင့်ချိတ်ထားသော စာမျက်နှာများ]] [[ကဏ္ဍ:ဝီကီဒေတာနှင့် ကိုက်ညီသော ဖော်ပြချက်တိုများ]] [[ကဏ္ဍ:ဖော်ပြချက်တို ပါဝင်သော ဆောင်းပါးများ]] 40x8fm0945etmpy2d5cpgihqozx33dx 3 291262 1051661 2026-09-07T02:54:56Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1051661 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &#126;2026-48388-40 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၂:၅၄၊ ၇ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၆ (UTC) t3wme4swpbsexjqp50ovg3mhhxrs74t 14 291263 1051666 2026-09-07T05:05:37Z Dr Lotus Black 31011 "{{Commons category|Carbon monoxide}} {{CatRel|ကာဗွန်ဒိုင်အောက်ဆိုက်}} [[ကဏ္ဍ:စက်မှုသုံး ဓာတ်ငွေ့များ]]" အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 1051666 wikitext text/x-wiki {{Commons category|Carbon monoxide}} {{CatRel|ကာဗွန်ဒိုင်အောက်ဆိုက်}} [[ကဏ္ဍ:စက်မှုသုံး ဓာတ်ငွေ့များ]] 2bkh9yf1tu7lw2bha39h8ahbpbh9ugf 3 291264 1051670 2026-09-07T05:55:17Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1051670 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &#126;2026-48446-98 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၅:၅၅၊ ၇ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၆ (UTC) 0yakakv4og4cobpxd3yrzjpl2cty8kg 3 291265 1051674 2026-09-07T07:55:31Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1051674 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &#126;2026-48420-21 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၇:၅၅၊ ၇ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၆ (UTC) gmq1vphqv3afijesihf3qc7q1dx4ngw 3 291266 1051680 2026-09-07T08:55:40Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1051680 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &#126;2026-48341-03 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၅၅၊ ၇ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၆ (UTC) gzpbaoquab810mdgmnmupjw5edz0vjm 3 291267 1051702 2026-09-07T09:55:48Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1051702 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &#126;2026-48429-20 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၅၅၊ ၇ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၆ (UTC) m7qlpn2fodq5ibq89v3krb8kcm025bw 3 291268 1051703 2026-09-07T09:55:58Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1051703 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &#126;2026-48301-65 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၅၅၊ ၇ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၆ (UTC) 13i32rwlzu02bgd0xt7jq89ty2i476p 0 291269 1051709 2026-09-07T10:09:52Z Zawzawaungthwin 100038 မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံ၏ အမြင့်ဆုံးခေါင်းဆောင် (အင်္ဂလိပ်: Supreme Leader (North Korean title); ကိုရီးယား: 최고령도자) ဆိုသည်မှာ 1051709 wikitext text/x-wiki {{Infobox official post | post = အမြင့်ဆုံးခေါင်းဆောင် | body = [[ကိုရီးယား ဒီမိုကရက်တစ် ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ|ကိုရီးယားဒီမိုကရက်တစ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ]] | native_name = | insignia = WPK symbol.svg | insigniacaption = ကိုရီးယားအလုပ်သမားပါတီ၏ အမှတ်တံဆိပ် | image = Kim_Jong-un_(2025)_(cropped).jpg | imagesize = 200px | imagecaption = [[ကင်ဂျုံအွန်]] (၂၀၂၅) | incumbent = [[ကင်ဂျုံအွန်]] | incumbentsince = ၁၇ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၁၁ | style = {{ubl|လေးစားအပ်သော ရဲဘော် (အလွတ်သဘော)|အထွေထွေအတွင်းရေးမှူး (တရားဝင်)}} | type = {{ubl| * ပါတီခေါင်းဆောင် * နိုင်ငံတော်အကြီးအကဲ * အစိုးရအကြီးအကဲ * တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် }} | residence = Ryongsong Residence | seat = [[ပြုံယမ်းမြို့]] | nominator = | appointer = အမွေဆက်ခံခြင်း | termlength = တစ်သက်တာရာထူး | formation = {{start date and age|df=y|1948|9|9}} | first = [[ကင်အီဆွန်း]] | last = | abolished = | deputy = ဒုတိယအဆင့် ခေါင်းဆောင် (အငြင်းပွားဖွယ်) }} '''မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံ၏ အမြင့်ဆုံးခေါင်းဆောင်''' ({{lang-en|'''Supreme Leader (North Korean title)'''}}; ကိုရီးယား: 최고령도자) ဆိုသည်မှာ မြောက်ကိုရီးယား အလုပ်သမားပါတီ၊ [[ကိုရီးယား ဒီမိုကရက်တစ် ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ]] (မြောက်ကိုရီးယား) နှင့် မြောက်ကိုရီးယားပြည်သူ့တပ်မတော်တို့၏ အမွေဆက်ခံ အုပ်ချုပ်သူခေါင်းဆောင်ကို ရည်ညွှန်းသော အသုံးအနှုန်းဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web |date=January 1982 |title=North Korea in 1981: First Year for De Facto Successor Kim Jong Il |url=https://www.jstor.org/stable/2643714 |work=Rin-Sup Shinn}}</ref><ref>{{Cite web |date=2011-12-30 |title=North Korea Officially Names Kim Jong Un Supreme Commander |url=https://www.voanews.com/a/north-korea-officially-names-kim-jong-un-supreme-commander-136472188/150138.html |access-date=2026-09-07 |website=Voice of America |language=en}}</ref> “အမြင့်ဆုံးခေါင်းဆောင်” ဟူသော ဘွဲ့အမည်သည် ဂုဏ်ပြုခေါ်ဝေါ်သည့် အမည်ဖြစ်ပြီး ပထမအဖွဲ့အစည်းနှစ်ခုတွင်သာ ခေါင်းဆောင်တစ်ဦး ကွယ်လွန်ပြီးနောက် အသုံးပြုခဲ့ကြသည်။ ပိုမိုကျယ်ပြန့်သော အဓိပ္ပာယ်အရ “အမြင့်ဆုံးခေါင်းဆောင်စနစ်”ကိုလည်း ရည်ညွှန်းနိုင်သည်။ ယင်းစနစ်ကို “မျိုးဆက်အဆက်ဆက် အမြင့်ဆုံးခေါင်းဆောင်၏ အုပ်ချုပ်မှုကို ဆက်လက်တည်တံ့စေရန် ရည်ရွယ်သည့် စနစ်” ဟု အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုထားသည်။မြောက်ကိုရီးယား၏ ဝါဒဖြန့်ချိရေးတွင် ခေါင်းဆောင်ကို ရည်ညွှန်းရန် အမျိုးမျိုးသော ဘွဲ့အမည်များကို အသုံးပြုခဲ့ပြီး ကိုရီးယားဘာသာမှ ဘာသာပြန်ပါက “မဟာခေါင်းဆောင်”၊ “ချစ်ခင်ရသောခေါင်းဆောင်” သို့မဟုတ် “အမြင့်ဆုံးခေါင်းဆောင်” ဟူ၍ ဖြစ်နိုင်သည်။အခြား တစ်ပါတီစနစ်နိုင်ငံများ နှင့် ဆင်တူစွာ ကိုရီးယားအလုပ်သမားပါတီ၏ အထွေထွေအတွင်းရေးမှူး ရာထူးသည် ခေါင်းဆောင်၏ နိုင်ငံရေးရာထူးများအနက် အရေးအကြီးဆုံး ရာထူးဖြစ်သည်။ ထိုရာထူးကို ၁၉၄၈ ခုနှစ်မှ ၁၉၆၆ ခုနှစ်အထိ ဥက္ကဋ္ဌ၊ ၂၀၁၂ ခုနှစ်မှ ၂၀၁၆ ခုနှစ်အထိ ပထမအတွင်းရေးမှူး၊ ၂၀၁၆ ခုနှစ်မှ ၂၀၂၁ ခုနှစ်အထိ ဥက္ကဋ္ဌ ဟူ၍ အမည်အမျိုးမျိုးဖြင့် ခေါ်ဝေါ်ခဲ့ကြသည်။<ref name="General Secretary">{{cite news |date=17 April 2022 |title=Respected Comrade Kim Jong Un Observes Test-fire of New-type Tactical Guided Weapon |url=https://kcnawatch.org/newstream/1650174620-898316673/respected-comrade-kim-jong-un-observes-test-fire-of-new-type-tactical-guided-weapon/ |access-date=17 April 2022 |website=[[NK News]] |quote=Kim Jong Un, ① general secretary of the Workers' Party of Korea (WPK), ② president of the State Affairs of the Democratic People's Republic of Korea (DPRK) and ③ supreme commander of the armed forces of the DPRK, observed the test-fire of a new-type tactical guided weapon. |agency=[[Korean Central News Agency]] (KCNA)}}</ref> == သမိုင်းကြောင်း == မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံ၏ အမြင့်ဆုံးခေါင်းဆောင် ဟူသော အသုံးအနှုန်းကို မူလက ကင်အီဆွန်း တစ်ဦးတည်းအတွက်သာ အသုံးပြုခဲ့ပြီး၊ ၎င်းကွယ်လွန်ပြီးနောက်မှသာ အသုံးပြုခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ၎င်း၏ သက်ရှိထင်ရှားရှိစဉ်ကာလတွင် “မဟာခေါင်းဆောင်” ဟူသော ဘွဲ့အမည်ဖြင့် ခေါ်ဝေါ်ခဲ့ပြီး ယနေ့တိုင် ကင်အီဆွန်း ကို ရည်ညွှန်းရာတွင် အများဆုံးအသုံးပြုသည့် ဘွဲ့အမည်ဖြစ်သည်။ ၎င်း၏သားဖြစ်သူ [[ကင်ဂျုံအီ]] ကို သက်ရှိထင်ရှားရှိစဉ်ကာလတွင် “ချစ်ခင်ရသောခေါင်းဆောင်” ဟူ၍ ခေါ်ဝေါ်ခဲ့ပြီး၊ ကွယ်လွန်ပြီးနောက်မှသာ မြောက်ကိုရီးယားမီဒီယာများက ၎င်း၏ဖခင်၏ အစဉ်အလာအတိုင်း “အမြင့်ဆုံးခေါင်းဆောင်” ဟူ၍ စတင်ခေါ်ဝေါ်ခဲ့သည်။မြေးဖြစ်သူ [[ကင်ဂျုံအွန်]] ကို ၂၀၂၀ ပြည့်နှစ် အောက်တိုဘာလ ၃ ရက်နေ့ ရက်စွဲပါ မြောက်ကိုရီးယားသတင်းစာ ဆောင်းပါးတစ်ပုဒ်တွင် ပထမဆုံးအကြိမ် “အမြင့်ဆုံးခေါင်းဆောင်” ဟူ၍ ခေါ်ဝေါ်ခဲ့ပြီး ထိုနောက်ပိုင်းတွင် ယင်းအသုံးအနှုန်းကို ပိုမိုမကြာခဏ အသုံးပြုလာခဲ့သည်။ တစ်ခါတစ်ရံတွင် “မဟာအမြင့်ဆုံးခေါင်းဆောင်” ဟူ၍ပင် ခေါ်ဝေါ်ခဲ့သည်။[၎င်းသည် အသက်ရှင်လျက်ရှိစဉ် “အမြင့်ဆုံးခေါင်းဆောင်” ဟူ၍ မကြာခဏ ခေါ်ဝေါ်ခံရသော ပထမဆုံးခေါင်းဆောင်ဖြစ်ပြီး ထိုအချိန်တွင် အသက် ၃၇ နှစ်သာ ရှိသေးသည်။ ၂၀၂၀ ပြည့်နှစ် သတင်းစာဆောင်းပါးသည် ကိုရီးယားအလုပ်သမားပါတီ ၏ အထွေထွေအတွင်းရေးမှူးအဖြစ် ကင်ဂျုံအွန် အား ခန့်အပ်ရန်အတွက် တရားဝင်ပြင်ဆင်မှုများ၏ တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းဖြစ်သည်။ အထွေထွေအတွင်းရေးမှူးရာထူးသည် နိုင်ငံအတွင်း တစ်ခုတည်းသော နိုင်ငံရေးအဖွဲ့အစည်းဖြစ်သည့် ကိုရီးယားအလုပ်သမားပါတီ၏ ခေါင်းဆောင်ရာထူးဖြစ်ပြီး အမြင့်ဆုံးခေါင်းဆောင်ရာထူးလည်း ဖြစ်သည်။<ref name="Kim's titles">{{cite news |date=2 May 2020 |title=Supreme Leader Kim Jong Un Cuts Tape for Completion of Sunchon Phosphatic Fertilizer Factory |url=http://www.ryongnamsan.edu.kp/univ/en/revolution_activity/47d1e990583c9c67424d369f3414728e |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20200517074501/http://www.ryongnamsan.edu.kp/univ/en/revolution_activity/47d1e990583c9c67424d369f3414728e |archive-date=17 May 2020 |access-date=2 May 2020 |website=[[Kim Il Sung University]] |quote=Kim Jong Un, chairman of the Workers' Party of Korea (WPK), chairman of the State Affairs Commission of the Democratic People's Republic of Korea and supreme commander of the armed forces of the DPRK, attended the ceremony. |agency=[[Korean Central News Agency]] (KCNA)}}</ref> ၂၀၂၁ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလတွင် ကျင်းပခဲ့သော ကိုရီးယားအလုပ်သမားပါတီ၏ အဋ္ဌမအကြိမ်မြောက် ညီလာခံ အပြီးတွင် မြောက်ကိုရီးယားသည် ကင်ဂျုံအွန် ကို “အမြင့်ဆုံးခေါင်းဆောင်” ဟူ၍ ခေါ်ဝေါ်ခြင်းကို ရပ်တန့်ခဲ့သည်။ ထိုညီလာခံတွင် ကိုရီးယားအလုပ်သမားပါတီ အထွေထွေအတွင်းရေးမှူး၏ ဘွဲ့အမည်ကို “ပါတီ၏ အမြင့်ဆုံးခေါင်းဆောင်” မှ “ကိုရီးယားအလုပ်သမားပါတီ၏ ခေါင်းဆောင်” ဟူ၍ ပြောင်းလဲခဲ့သည်။ ၂၀၂၄ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလမှစ၍ မြောက်ကိုရီးယားအစိုးရပိုင် မီဒီယာများက ကင်မ်ဂျုံအန်းကို “နိုင်ငံတော်အကြီးအကဲ” ဟူ၍ ရည်ညွှန်းလာခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |last=Lee |first=Rachel Minyoung |date=2026-02-03 |title=Is Kim Jong Un Headed for “DPRK President” Title? |url=https://www.38north.org/2026/02/is-kim-jong-un-headed-for-dprk-president-title/ |access-date=2026-02-27 |website=[[38 North]] |language=en}}</ref> ၂၀၂၁ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလမှစ၍ တောင်ကိုရီးယားရှိ မီဒီယာအဖွဲ့အစည်းအားလုံးနီးပါးက မြောက်ကိုရီးယားတွင် ကင်မ်ဂျုံအန်းကို “အမြင့်ဆုံးခေါင်းဆောင်” ဟူ၍ ခေါ်ဝေါ်ကြောင်း ဖော်ပြခဲ့ကြသည်။ ၂၀၂၆ ခုနှစ် မတ်လ ၂၃ ရက်နေ့တွင် South China Morning Post ၏ ဖော်ပြခဲ့သည့်အရ နိုင်ငံတော်ရေးရာကော်မရှင် ဥက္ကဋ္ဌ သည် မြောက်ကိုရီးယားဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ အရ “အမြင့်ဆုံးခေါင်းဆောင်” ဖြစ်သည်ဟု ဖော်ပြခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |date=23 March 2026 |title=North Korea reappoints Kim Jong-Un as Supreme Leader |url=https://www.scmp.com/news/asia/east-asia/article/3347517/north-korea-reappoints-kim-jong-un-supreme-leader |work=[[South China Morning Post]]}}</ref><ref>{{Cite web |last=Lee |first=Joyce |date=2026-09-07 |title=North Korea’s Kim Jong Un says new destroyer part of nuclear response system |url=https://www.japantimes.co.jp/news/2026/09/07/asia-pacific/north-korea-destroyer-nuclear-response/ |access-date=2026-09-07 |website=The Japan Times |language=en}}</ref> ==ခေါင်းဆောင်များစာရင်း== {| class="wikitable" style="text-align:center;" ! scope="col"| စဥ် ! scope="col"| ပုံ ! scope="col"| အမည်<br />{{small|(မွေးဖွား–ကွယ်လွန်)}} ! scope="col"| ရာထူးများ ! scope="col"| တာဝန်ထမ်းဆောင်မှုများ ! ရာထူးတာဝန် ထမ်းဆောင်ခဲ့သည့် ကာလ |- ! rowspan="4" style="background:{{party color|Workers' Party of Korea}}; color:white;"| ၁ ! scope="row" rowspan="4"| [[File:Kim Il-sung in 1950.jpg|100px]] | rowspan="4" | [[ကင်အီဆွန်း]]<br />김일성<br />{{smaller|(၁၉၁၂–၁၉၉၄)}}<br />[[File:Kim Il Sung Signature.svg|100x100px|class=skin-invert]] | style="text-align:left;"| မြောက်ကိုရီးယားဝန်ကြီးချုပ် | ၉ စက်တင်ဘာ ၁၉၄၈<ref name="Dept of State" /> – ၂၈ ဒီဇင်ဘာ ၁၉၇၂<ref>Based on the creation of the [[Constitution of North Korea]], which established the Presidency of North Korea and abolished the Premier of North Korea position.</ref> | rowspan="4" | ၉ စက်တင်ဘာ ၁၉၄၈<ref name="Dept of State">{{cite web |url=https://2001-2009.state.gov/r/pa/ei/bgn/2792.htm |title=Background Note: North Korea |work=Bureau of East Asian and Pacific Affairs |publisher=[[United States Department of State]] |date=August 2008 |access-date=2023-09-18}}</ref><br />—<br />၈ ဇူလိုင် ၁၉၉၄<ref name="Death of Kim Il-Sung">Based on date of death of Kim Il-Sung</ref><br />''({{Age in years and days|1948|9|9|1994|7|8}})'' |- | style="text-align:left;"| ကိုရီးယားအလုပ်သမားပါတီ ဥက္ကဋ္ဌ | ၂၄ ဇွန် ၁၉၄၉<ref>{{cite web |url=https://files.eric.ed.gov/fulltext/ED055491.pdf |title=Korean: Basic Course: Area Background |publisher=[[U. S. Department of Health, Education and Welfare]] |author=[[Defense Language Institute]] |date=July 1971 |access-date=2023-09-18|page=254|quote=the Korean Workers Party, under the chairmanship of Kim Il-sung, was formed on June 24, 1949, as the result of a merger between the North Korean Workers Party and the South Korean Workers Party}}</ref> – ၁၂ အောက်တိုဘာ ၁၉၆၆<ref name="Yang" /> |- | style="text-align:left;"| ကိုရီးယားအလုပ်သမားပါတီ အထွေထွေအတွင်းရေးမှူး | ၁၂ အောက်တိုဘာ ၁၉၆၆<ref name="Yang">{{cite book |url=https://archive.org/details/northsouthkorean0000yang/page/270/mode/2up |title=The North and South Korean Political Aystems: A Comparative Analysis |publisher=Hollym |location=Elizabeth, NJ |first=Sŏng-chʻŏl |last=Yang |year=1999 |page=270 |isbn=978-1-56591-105-5 |quote=The chairmanship post was replaced by the office of the general secretary at the Fourteenth Plenum of the WPK Fourth Central Committee (CC) on October 12, 1966, and Kim has been the WPK’s general secretary ever since}}</ref> – ၈ ဇူလိုင် ၁၉၉၄<ref name="Death of Kim Il-Sung" /> |- | style="text-align:left;"| [[မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံ၏ သမ္မတ]] | ၂၈ ဒီဇင်ဘာ ၁၉၇၂<ref>Based on the outcome of the [[1972 North Korean parliamentary election]]</ref> – ၈ ဇူလိုင် ၁၉၉၄<ref name="Death of Kim Il-Sung" /> |- ! rowspan="2" style="background:{{party color|Workers' Party of Korea}}; color:white;"| ၂ ! scope="row" rowspan="2"| [[File:Kim Jong-il on 24 August 2011 (cropped).jpg|100px]] | rowspan="2" | [[ကင်ဂျုံအီ]]<br />김정일<br />{{smaller|(၁၉၄၁–၂၀၁၁)}}<br />[[File:Kim Jong-il Signature.svg|100x100px|class=skin-invert]] | style="text-align:left;"| အမျိုးသားကာကွယ်ရေးကော်မရှင် ဥက္ကဋ္ဌ | ၉ ဧပြီ ၁၉၉၃<ref name="The Guardian 2011" /> – ၁၇ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၁၁<ref name="Death of Kim Jong-Il" /> | rowspan="2" | ၈ ဇူလိုင် ၁၉၉၄<ref name="The Guardian 2011">{{cite web |url=https://www.theguardian.com/world/2011/dec/19/timeline-kim-jong-il |title=Timeline: Kim Jong-il |work=[[The Guardian]] |agency=[[The Associated Press]] |date=19 December 2011 |access-date=2023-09-18}}</ref><ref>{{Cite web | title=Why North Korean leader Kim Jong Un never talks about his mother, Ko Yong Hui | url=https://www.bbc.com/news/articles/cpvp3xn489no | access-date=2026-07-19 | website=www.bbc.com}}</ref><br />—<br />၁၇ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၁၁<ref name="Death of Kim Jong-Il" /><br />''({{Age in years and days|1994|7|8|2011|12|17}})'' |- | style="text-align:left;"| ကိုရီးယားအလုပ်သမားပါတီ အထွေထွေအတွင်းရေးမှူး | ၈ အောက်တိုဘာ ၁၉၉၇<ref name="The Guardian 2011" /> – ၁၇ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၁၁<ref name="Death of Kim Jong-Il">Based on date of death of Kim Jong-Il</ref> |- ! rowspan="5" style="background:{{party color|Workers' Party of Korea}}; color:white;"| ၃ ! scope="row" rowspan="5"| [[File:Kim Jong-un and Vladimir Putin (2023-09-13) 12 (cropped).jpg|100px]] | rowspan="5" | [[ကင်ဂျုံအွန်]]<br />김정은<br />{{smaller|(မွေးဖွားရက် အတိအကျမသိရှိရ)}}<br />[[File:Kim Jong-un Signature.svg|100x100px|class=skin-invert]] | style="text-align:left;"| ကိုရီးယားအလုပ်သမားပါတီ ပထမအတွင်းရေးမှူး | ၁၁ ဧပြီ ၂၀၁၂<ref name="Sang-Hun">{{cite web |url=https://www.nytimes.com/2012/04/12/world/asia/young-north-korean-leader-kim-jong-un-chosen-as-head-of-ruling-party.html |title=As Rocket Launching Nears, North Korea Continues Shift to New 'Supreme Leader' |work=[[The New York Times]] |first=Choe |last=Sang-Hun |date=11 April 2012 |access-date=2023-09-18|quote=The governing Workers’ Party ... declared Mr. Kim “supreme leader” on Wednesday and awarded him the title of first secretary.}}</ref> – ၉ မေ ၂၀၁၆<ref>{{Cite news |date=9 May 2016 |title=North Korea leader Kim becomes chairman of ruling Workers' Party: NHK |language=en |work=[[Reuters]] |url=https://www.reuters.com/article/us-northkorea-congress-kim-idUSKCN0Y015Y |url-status=live |access-date=6 January 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170829053930/http://www.reuters.com/article/us-northkorea-congress-kim-idUSKCN0Y015Y |archive-date=29 August 2017}}</ref> | rowspan="5" | ၁၇ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၁၁<ref>{{cite web |url=https://www.history.com/this-day-in-history/kim-jong-il-leader-of-north-korea-dies|title=Kim Jong Il, leader of North Korea, dies|work=[[History (American TV network)]]|date=15 December 2020 |access-date=27 November 2023}}</ref><ref>{{Cite web | title=Kim Jong-un {{!}} Politics and Government {{!}} Research Starters {{!}} EBSCO Research | url=https://www.ebsco.com/research-starters/politics-and-government/kim-jong-un | access-date=2026-07-19 | website=www.ebsco.com}}</ref><br />—<br />လက်ရှိ<br />''({{Age in years and days|2011|12|17}})'' |- | style="text-align:left;"| အမျိုးသားကာကွယ်ရေးကော်မရှင် ပထမဥက္ကဋ္ဌ | ၁၁ ဧပြီ ၂၀၁၂<ref name="Sang-Hun Correction">{{cite web |url=https://www.nytimes.com/2012/04/12/world/asia/young-north-korean-leader-kim-jong-un-chosen-as-head-of-ruling-party.html |title=As Rocket Launching Nears, North Korea Continues Shift to New 'Supreme Leader' |work=[[The New York Times]] |first=Choe |last=Sang-Hun |date=11 April 2012 |access-date=2023-09-18}}</ref> – ၂၉ ဇွန် ၂၀၁၆<ref name="Choe 19 June 2016" /> |- | style="text-align:left;"| ကိုရီးယားအလုပ်သမားပါတီ ဥက္ကဋ္ဌ | ၉ မေ ၂၀၁၆<ref name="38north">{{cite web | url = https://www.38north.org/2016/05/mmadden052016/ | title = Deciphering the 7th Party Congress: A Teaser for Greater Change? | access-date = 12 February 2021 | publisher = [[38 North]] | date = 20 May 2016 | author = Madden, Michael|archive-date= 12 February 2021|archive-url = https://web.archive.org/web/20210212100223/https://www.38north.org/2016/05/mmadden052016/ |quote=The major organizational change announced at the 7th Party Congress was the reinstatement of the WPK chairmanship, to which Kim Jong Un was elected}}</ref> – ၁၀ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၁<ref name="Frank Rudiger 2">{{cite web | url = https://www.38north.org/2021/01/key-results-of-the-eighth-party-congress-in-north-korea-part-2-of-2 | title = Key Results of The Eighth Party Congress in North Korea (Part 2 of 2) | access-date = 12 February 2021 | publisher = [[38 North]] | date = 19 January 2021 | author = [[Rüdiger Frank|Frank, Rüdiger]] |archive-date= 12 February 2021|archive-url = https://web.archive.org/web/20210212100223/https://www.38north.org/2021/01/key-results-of-the-eighth-party-congress-in-north-korea-part-2-of-2/ |quote=Titles throughout all party levels were changed from “chairman” to three levels of “secretary”.}}</ref> |- | style="text-align:left;"| နိုင်ငံတော်ရေးရာကော်မရှင် ဥက္ကဋ္ဌ<ref>{{Cite web |title=ကင်မ်ဂျုံအန်းကို နိုင်ငံတော်ရေးရာကော်မရှင်ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် ပြန်လည်ခန့်အပ် |url=https://burmese.dvb.no/post/173325 |access-date=2026-09-07 |website=DVB Burmese |language=my}}</ref> | ၂၉ ဇွန် ၂၀၁၆<ref name="Choe 19 June 2016">{{cite web |url=https://www.nytimes.com/2016/06/30/world/asia/north-korea-new-agency.html |title=Kim Jong-un Takes an Additional Title in North Korea |work=[[The New York Times]] |first=Choe |last=Sang-Hun |date=29 June 2016 |access-date=2023-09-18}}</ref> – လက်ရှိ |- | style="text-align:left;"| ကိုရီးယားအလုပ်သမားပါတီ အထွေထွေအတွင်းရေးမှူး<ref>{{Cite web |title=ကင်မ်ဂျုံအန်းကို ပါတီအထွေထွေအတွင်းရေးမှူးအဖြစ် ကန့်ကွက်သူမရှိ ပြန်ရွေးချယ် |url=https://burmese.dvb.no/post/747471 |access-date=2026-09-07 |website=DVB Burmese |language=my}}</ref><ref>{{Cite web |title=မြောက်ကိုရီးယား အလုပ်သမားပါတီ အထွေထွေ အတွင်းရေးမှူးအဖြစ် ကင်ဂျုံအွန် ထပ်မံ အရွေးခံရခြင်း အတွက် ရှီကျင့်ဖိန်သည် ဂုဏ်ပြုကြောင်း သဝဏ်လွှာ ပေးပို့ |url=https://myanmar.cgtn.com/2026/02/23/ARTI1771824663151241 |access-date=2026-09-07 |website=myanmar.cgtn.com |language=my}}</ref> | ၁၀ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၁<ref name="Frank Rudiger">{{cite web | url = https://www.38north.org/2021/01/key-results-of-the-eighth-party-congress-in-north-korea-part-2-of-2 | title = Key Results of The Eighth Party Congress in North Korea (Part 2 of 2) | access-date = 12 February 2021 | publisher = [[38 North]] | date = 19 January 2021 | author = [[Rüdiger Frank|Frank, Rüdiger]] |archive-date= 12 February 2021|archive-url = https://web.archive.org/web/20210212100223/https://www.38north.org/2021/01/key-results-of-the-eighth-party-congress-in-north-korea-part-2-of-2/ |quote=Kim Jong Un was elected as general secretary of the party. This is remarkable, considering that on April 11, 2012, Kim Jong Il had been named the “eternal general secretary”.}}</ref> – လက်ရှိ |} == ကိုးကား == {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေး]] [[ကဏ္ဍ:မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံရေး]] [[ကဏ္ဍ:မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံတော်အကြီးအကဲများ|မြောက်ကိုရီးယား]] 3gviwyrgbthtnk7crjy0f1wrtz0zowu 3 291270 1051720 2026-09-07T10:56:06Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1051720 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Hmsalw111 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၅၆၊ ၇ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၆ (UTC) n9yvnj47f9enwi31h92nyx4wu5kfl6t 100 291271 1051721 2026-09-07T11:09:51Z Salai Rungtoi 22844 "{{Current events|year=2026|month=09|day=04|content= <!-- All news items below this line --> <!-- All news items above this line -->}}" အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 1051721 wikitext text/x-wiki {{Current events|year=2026|month=09|day=04|content= <!-- All news items below this line --> <!-- All news items above this line -->}} 8lhv1w5ufizuhgtd5ur0h755tosod63 100 291272 1051722 2026-09-07T11:10:28Z Salai Rungtoi 22844 "{{Current events|year=2026|month=09|day=06|content= <!-- All news items below this line --> <!-- All news items above this line -->}}" အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 1051722 wikitext text/x-wiki {{Current events|year=2026|month=09|day=06|content= <!-- All news items below this line --> <!-- All news items above this line -->}} 2m8oacbeo95ib81cvrwtjybr62olik6 100 291273 1051723 2026-09-07T11:10:49Z Salai Rungtoi 22844 "{{Current events|year=2026|month=09|day=07|content= <!-- All news items below this line --> <!-- All news items above this line -->}}" အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 1051723 wikitext text/x-wiki {{Current events|year=2026|month=09|day=07|content= <!-- All news items below this line --> <!-- All news items above this line -->}} f14be32zdmqwyvbjrbdgpw1g1sicuhj 100 291274 1051724 2026-09-07T11:11:17Z Salai Rungtoi 22844 "{{Current events|year=2026|month=09|day=05|content= <!-- All news items below this line --> <!-- All news items above this line -->}}" အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 1051724 wikitext text/x-wiki {{Current events|year=2026|month=09|day=05|content= <!-- All news items below this line --> <!-- All news items above this line -->}} trz49uwpibi3ynfpkx7ttlnwlerldmj 0 291275 1051726 2026-09-07T11:11:24Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 [[အ.လ.က (ခွဲ) ဒိုးတန်း]] စာမျက်နှာကို [[အ.လ.က (ခွဲ) ဒိုးတန်း (ကျောက်ကြီးမြို့နယ်)]] သို့ ခင်မောင်မောင်လွင်က ရွှေ့ခဲ့သည် 1051726 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[အ.လ.က (ခွဲ) ဒိုးတန်း (ကျောက်ကြီးမြို့နယ်)]] l8g5md36w4t4ytjmt7wyoapfb2iaet0 1051727 1051726 2026-09-07T11:12:45Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 [[အ.လ.က (ခွဲ) ဒိုးတန်း (ကျောက်ကြီးမြို့နယ်)]] သို့ ပြန်ညွှန်းကို ဖယ်ရှားခဲ့သည် 1051727 wikitext text/x-wiki {{သံတူကြောင်းကွဲ}} မြန်မာနိုင်ငံတွင် '''အ.လ.က (ခွဲ) ဒိုးတန်း''' အမည်ဖြင့် အောက်ပါအခြေခံပညာအလယ်တန်းကျောင်းများ ရှိသည်။ *[[အ.လ.က (ခွဲ) ဒိုးတန်း (ဒိုက်ဦးမြို့နယ်)]] *[[အ.လ.က (ခွဲ) ဒိုးတန်း (ကျောက်ကြီးမြို့နယ်)]] 7cqgqwjke5d95t4h1da0zh22lgxgoq1 0 291276 1051728 2026-09-07T11:14:29Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 "'''အ.လ.က (ခွဲ) ဒိုးတန်း''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ဒိုက်ဦးမြို့နယ်]]၊ [[ဒိုးတန်းရွာ၊ ဒိုက်ဦးမြို့နယ်|ဒိုးတန်းရွာ]]ရှိ အခြေခံပညာအ..." အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 1051728 wikitext text/x-wiki '''အ.လ.က (ခွဲ) ဒိုးတန်း''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ဒိုက်ဦးမြို့နယ်]]၊ [[ဒိုးတန်းရွာ၊ ဒိုက်ဦးမြို့နယ်|ဒိုးတန်းရွာ]]ရှိ အခြေခံပညာအလယ်တန်းကျောင်းခွဲ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၈ ခုနှစ်၊ မတ်လတွင် ကျောင်းသား ၁၈၃ ဦး ပညာသင်ကြားလျက်ရှိသည်။<ref name="geo">https://myanmargeographicalsociety.org/daik-u-township/</ref> ==ကိုးကား== {{reflist}} {{coord|17.866585980043094| 96.58754548158682|format=dms|region:MM|display=inline,title}} [[ကဏ္ဍ:ဒိုက်ဦးမြို့နယ်ရှိ စာသင်ကျောင်းများ]] {{Myanmar-school-stub}} taiop2u0lis7pwu7b7q367oj50qk292 0 291277 1051729 2026-09-07T11:15:34Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 "'''အ.လ.က (ခွဲ) တကောင်း''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ဒိုက်ဦးမြို့နယ်]]၊ [[တကောင်းရွာ၊ ဒိုက်ဦးမြို့နယ်|တကောင်းရွာ]]ရှိ အခြေခံပညာအလယ်..." အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 1051729 wikitext text/x-wiki '''အ.လ.က (ခွဲ) တကောင်း''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ဒိုက်ဦးမြို့နယ်]]၊ [[တကောင်းရွာ၊ ဒိုက်ဦးမြို့နယ်|တကောင်းရွာ]]ရှိ အခြေခံပညာအလယ်တန်းကျောင်းခွဲ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၈ ခုနှစ်၊ မတ်လတွင် ကျောင်းသား ၂၀၂ ဦး ပညာသင်ကြားလျက်ရှိသည်။<ref name="geo">https://myanmargeographicalsociety.org/daik-u-township/</ref> ==ကိုးကား== {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:ဒိုက်ဦးမြို့နယ်ရှိ စာသင်ကျောင်းများ]] {{Myanmar-school-stub}} ky2s1f287nirpb0y3k90yjfcvo0h1w5 0 291278 1051730 2026-09-07T11:16:40Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 "'''အ.လ.က (ခွဲ) ပွင့်တကောင်း''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ဒိုက်ဦးမြို့နယ်]]၊ [[ပွင့်တကောင်းရွာ၊ ဒိုက်ဦးမြို့နယ်|ပွင့်တကောင်းရွာ]]ရှ..." အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 1051730 wikitext text/x-wiki '''အ.လ.က (ခွဲ) ပွင့်တကောင်း''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ဒိုက်ဦးမြို့နယ်]]၊ [[ပွင့်တကောင်းရွာ၊ ဒိုက်ဦးမြို့နယ်|ပွင့်တကောင်းရွာ]]ရှိ အခြေခံပညာအလယ်တန်းကျောင်းခွဲ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၈ ခုနှစ်၊ မတ်လတွင် ကျောင်းသား ၂၅၈ ဦး ပညာသင်ကြားလျက်ရှိသည်။<ref name="geo">https://myanmargeographicalsociety.org/daik-u-township/</ref> ==ကိုးကား== {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:ဒိုက်ဦးမြို့နယ်ရှိ စာသင်ကျောင်းများ]] {{Myanmar-school-stub}} 71ujmxm5xic64gcu5h4st1awjyhgbw4 0 291279 1051731 2026-09-07T11:18:07Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 "'''အ.လ.က (ခွဲ) လက်ခုတ်ကွင်း''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ဒိုက်ဦးမြို့နယ်]]၊ [[လက်ခုတ်ကွင်းရွာ၊ ဒိုက်ဦးမြို့နယ်|လက်ခုတ်ကွင်းရွာ]]ရှ..." အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 1051731 wikitext text/x-wiki '''အ.လ.က (ခွဲ) လက်ခုတ်ကွင်း''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ဒိုက်ဦးမြို့နယ်]]၊ [[လက်ခုတ်ကွင်းရွာ၊ ဒိုက်ဦးမြို့နယ်|လက်ခုတ်ကွင်းရွာ]]ရှိ အခြေခံပညာအလယ်တန်းကျောင်းခွဲ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၈ ခုနှစ်၊ မတ်လတွင် ကျောင်းသား ၄၂၉ ဦး ပညာသင်ကြားလျက်ရှိသည်။<ref name="geo">https://myanmargeographicalsociety.org/daik-u-township/</ref> ==ကိုးကား== {{reflist}} {{coord|17.65825591137684| 96.58430111428794|format=dms|region:MM|display=inline,title}} [[ကဏ္ဍ:ဒိုက်ဦးမြို့နယ်ရှိ စာသင်ကျောင်းများ]] {{Myanmar-school-stub}} ko3zfpzy4gqdbaprtk2yccr2uyw6hb3 0 291280 1051732 2026-09-07T11:21:11Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 "'''အ.လ.က (ခွဲ) ဦးဒေါင်းစု''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ဒိုက်ဦးမြို့နယ်]]၊ [[ဦးဒေါင်းစုရွာ၊ ဒိုက်ဦးမြို့နယ်|ဦးဒေါင်းစုရွာ]]ရှိ အခြေ..." အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 1051732 wikitext text/x-wiki '''အ.လ.က (ခွဲ) ဦးဒေါင်းစု''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ဒိုက်ဦးမြို့နယ်]]၊ [[ဦးဒေါင်းစုရွာ၊ ဒိုက်ဦးမြို့နယ်|ဦးဒေါင်းစုရွာ]]ရှိ အခြေခံပညာအလယ်တန်းကျောင်းခွဲ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၈ ခုနှစ်၊ မတ်လတွင် ကျောင်းသား ၄၃၇ ဦး ပညာသင်ကြားလျက်ရှိသည်။<ref name="geo">https://myanmargeographicalsociety.org/daik-u-township/</ref> ==ကိုးကား== {{reflist}} {{coord|17.691430151660743| 96.60156547888057|format=dms|region:MM|display=inline,title}} [[ကဏ္ဍ:ဒိုက်ဦးမြို့နယ်ရှိ စာသင်ကျောင်းများ]] {{Myanmar-school-stub}} hazly6i4k16ev4v5xx2ndhnyxecbnug 0 291281 1051733 2026-09-07T11:22:37Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 "'''အ.လ.က (ခွဲ) နတ်ကင်း''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ဒိုက်ဦးမြို့နယ်]]၊ [[နတ်ကင်းရွာ၊ ဒိုက်ဦးမြို့နယ်|နတ်ကင်းရွာ]]ရှိ အခြေခံပညာအလယ်..." အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 1051733 wikitext text/x-wiki '''အ.လ.က (ခွဲ) နတ်ကင်း''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ဒိုက်ဦးမြို့နယ်]]၊ [[နတ်ကင်းရွာ၊ ဒိုက်ဦးမြို့နယ်|နတ်ကင်းရွာ]]ရှိ အခြေခံပညာအလယ်တန်းကျောင်းခွဲ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၈ ခုနှစ်၊ မတ်လတွင် ကျောင်းသား ၂၅၁ ဦး ပညာသင်ကြားလျက်ရှိသည်။<ref name="geo">https://myanmargeographicalsociety.org/daik-u-township/</ref> ==ကိုးကား== {{reflist}} {{coord|17.75732912039121| 96.65982881334142|format=dms|region:MM|display=inline,title}} [[ကဏ္ဍ:ဒိုက်ဦးမြို့နယ်ရှိ စာသင်ကျောင်းများ]] {{Myanmar-school-stub}} 3hqavbuiqk1c23zz74oipmdq76p3vew 0 291282 1051734 2026-09-07T11:24:35Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 "'''အ.လ.က (ခွဲ) ဘုတရာ''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ဒိုက်ဦးမြို့နယ်]]၊ [[ဘုတရာရွာ၊ ဒိုက်ဦးမြို့နယ်|ဘုတရာရွာ]]ရှိ အခြေခံပညာအလယ်တန်းကျ..." အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 1051734 wikitext text/x-wiki '''အ.လ.က (ခွဲ) ဘုတရာ''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ဒိုက်ဦးမြို့နယ်]]၊ [[ဘုတရာရွာ၊ ဒိုက်ဦးမြို့နယ်|ဘုတရာရွာ]]ရှိ အခြေခံပညာအလယ်တန်းကျောင်းခွဲ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၈ ခုနှစ်၊ မတ်လတွင် ကျောင်းသား ၁၃၇ ဦး ပညာသင်ကြားလျက်ရှိသည်။<ref name="geo">https://myanmargeographicalsociety.org/daik-u-township/</ref> ==ကိုးကား== {{reflist}} {{coord|17.741596622730437| 96.68457094330033|format=dms|region:MM|display=inline,title}} [[ကဏ္ဍ:ဒိုက်ဦးမြို့နယ်ရှိ စာသင်ကျောင်းများ]] {{Myanmar-school-stub}} 4ml096ug8bfq2dto9fhbp18gy0lzuz4 0 291283 1051735 2026-09-07T11:26:04Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 "'''အ.လ.က (ခွဲ) သပြေတော''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ဒိုက်ဦးမြို့နယ်]]၊ [[သပြေတောရွာ၊ ဒိုက်ဦးမြို့နယ်|သပြေတောရွာ]]ရှိ အခြေခံပညာအလယ်..." အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 1051735 wikitext text/x-wiki '''အ.လ.က (ခွဲ) သပြေတော''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ဒိုက်ဦးမြို့နယ်]]၊ [[သပြေတောရွာ၊ ဒိုက်ဦးမြို့နယ်|သပြေတောရွာ]]ရှိ အခြေခံပညာအလယ်တန်းကျောင်းခွဲ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၈ ခုနှစ်၊ မတ်လတွင် ကျောင်းသား ၈၁ ဦး ပညာသင်ကြားလျက်ရှိသည်။<ref name="geo">https://myanmargeographicalsociety.org/daik-u-township/</ref> ==ကိုးကား== {{reflist}} {{coord|17.846442722830364| 96.58471046720717|format=dms|region:MM|display=inline,title}} [[ကဏ္ဍ:ဒိုက်ဦးမြို့နယ်ရှိ စာသင်ကျောင်းများ]] {{Myanmar-school-stub}} an3a8w470igggid306xvum3s199ill1 3 291284 1051737 2026-09-07T11:28:03Z Tanbiruzzaman 112611 [[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:কল্কি]] စာမျက်နှာကို [[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Depot, KG]] သို့ Tanbiruzzamanက ရွှေ့ခဲ့သည်: အသုံးပြုသူ "[[Special:CentralAuth/কল্কি|কল্কি]]" ကို "[[Special:CentralAuth/Depot, KG|Depot, KG]]" သို့ အမည်ပြောင်းလဲစဉ် စာမျက်နှာအား အလိုအလျောက် ရွှေ့ပြောင်းခြင်း 1051737 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Depot, KG]] etkmuy8olpktpk3klw5wpglzh15ylcr 0 291285 1051738 2026-09-07T11:28:25Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 "'''အ.လ.က (ခွဲ) ကမာဖရုံ''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ဒိုက်ဦးမြို့နယ်]]၊ [[ကမာဖရုံရွာ၊ ဒိုက်ဦးမြို့နယ်|ကမာဖရုံရွာ]]ရှိ အခြေခံပညာအလယ်..." အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 1051738 wikitext text/x-wiki '''အ.လ.က (ခွဲ) ကမာဖရုံ''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ဒိုက်ဦးမြို့နယ်]]၊ [[ကမာဖရုံရွာ၊ ဒိုက်ဦးမြို့နယ်|ကမာဖရုံရွာ]]ရှိ အခြေခံပညာအလယ်တန်းကျောင်းခွဲ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၈ ခုနှစ်၊ မတ်လတွင် ကျောင်းသား ၄၀၂ ဦး ပညာသင်ကြားလျက်ရှိသည်။<ref name="geo">https://myanmargeographicalsociety.org/daik-u-township/</ref> ==ကိုးကား== {{reflist}} {{coord|17.850344987402266| 96.713374546513|format=dms|region:MM|display=inline,title}} [[ကဏ္ဍ:ဒိုက်ဦးမြို့နယ်ရှိ စာသင်ကျောင်းများ]] {{Myanmar-school-stub}} fzroasz1gw2mjl1nd04cx34j9e0a90v 0 291286 1051739 2026-09-07T11:29:55Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 "'''အ.လ.က (ခွဲ) ကျွန်းဒိတ်''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ဒိုက်ဦးမြို့နယ်]]၊ [[ကျွန်းဒိတ်ရွာ၊ ဒိုက်ဦးမြို့နယ်|ကျွန်းဒိတ်ရွာ]]ရှိ အခြေ..." အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 1051739 wikitext text/x-wiki '''အ.လ.က (ခွဲ) ကျွန်းဒိတ်''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ဒိုက်ဦးမြို့နယ်]]၊ [[ကျွန်းဒိတ်ရွာ၊ ဒိုက်ဦးမြို့နယ်|ကျွန်းဒိတ်ရွာ]]ရှိ အခြေခံပညာအလယ်တန်းကျောင်းခွဲ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၈ ခုနှစ်၊ မတ်လတွင် ကျောင်းသား ၃၀၀ ဦး ပညာသင်ကြားလျက်ရှိသည်။<ref name="geo">https://myanmargeographicalsociety.org/daik-u-township/</ref> ==ကိုးကား== {{reflist}} {{coord|17.931406127868605| 96.52219657265275|format=dms|region:MM|display=inline,title}} [[ကဏ္ဍ:ဒိုက်ဦးမြို့နယ်ရှိ စာသင်ကျောင်းများ]] {{Myanmar-school-stub}} svh6kep6ywtubgrlt4njy7qzyjiv00y 0 291287 1051744 2026-09-07T11:52:48Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 စာမျက်နှာကို [[ခန်းဂျီး]] သို့ ပြန်ညွှန်းလိုက်သည် 1051744 wikitext text/x-wiki #REDIRECT[[ခန်းဂျီး]] 1w6ri5bhouowtvczpdm4m76tqarl87d