विकिपिडिया newiki https://ne.wikipedia.org/wiki/%E0%A4%AE%E0%A5%81%E0%A4%96%E0%A5%8D%E0%A4%AF_%E0%A4%AA%E0%A5%83%E0%A4%B7%E0%A5%8D%E0%A4%A0 MediaWiki 1.47.0-wmf.19 first-letter मीडिया विशेष वार्तालाप प्रयोगकर्ता प्रयोगकर्ता वार्ता विकिपिडिया विकिपिडिया वार्ता चित्र चित्र वार्ता मीडियाविकि मीडियाविकि वार्ता ढाँचा ढाँचा वार्ता मद्दत मद्दत वार्ता श्रेणी श्रेणी वार्ता पोर्टल पोर्टल वार्ता मस्यौदा मस्यौदा वार्ता TimedText TimedText talk मोड्युल मोड्युल वार्तालाप Event Event talk 0 5141 1378819 1348913 2026-09-10T11:56:12Z पर्वत सुवेदी 31224 पर्वत सुवेदीद्वारा [[भौतिक पूर्वाधार तथा यातायात मन्त्रालय]] पृष्ठलाई [[पूर्वाधार विकास मन्त्रालय (नेपाल)]]मा सारियो 1348913 wikitext text/x-wiki {{Infobox Government agency |agency_name = भौतिक पूर्वाधार तथा यातायात मन्त्रालय | seal = Emblem of Nepal.svg |image= |seal_width = |formed = |preceding2 = |dissolved = |superseding = |jurisdiction = [[नेपाल सरकार]] |headquarters = [[सिंहदरबार|सिंहदरबार, काठमाडौँ]] |latd = 28 |latm = 36 |lats = 50 |latNS = N |longd = 17 |longm = 12 |longs = 32 |longEW = E |employees = |budget = |chief1_name = [[सुनिल लम्साल]] |chief1_position = भौतिक पूर्वाधार तथा यातायात मन्त्री |website = [http://www.mopit.gov.np www.mopit.gov.np] }} '''भौतिक पूर्वाधार तथा यातायात मन्त्रालय''' [[नेपाल सरकार]]को सबैभन्दा माथिल्लो सरकारी निकाय हो जसले भौतिक पूर्वाधारहरू निर्माण, योजन्बद्ध शहरी विकाश, निर्माण कार्यमा किफायती तथा उच्च स्तरीय प्रविधिको प्रयोग, निर्माण मापदण्डहरू निर्धारण तथा त्यस सम्बन्धि नीति नियमहरू वनाउने गर्दछ। पहिलेको निर्माण तथा यातायात मन्त्रालयलाई हेरफेर गरेर यो मन्त्रालयको स्थापना भएको हो। ==उद्देश्यहरू== भौतिक योजना तथा निर्माण मन्त्रालयका उद्देश्यहरू यस प्रकार छन्। *देशका विभिन्न भौगोलिक क्षेत्रहरूलाई आर्थिक विकासका भौतिक पूर्वाधारहरूलाई परिपूरक गर्ने गरी विभिन्न मार्गहरूलाई एक अर्कोसँग आबद्ध गरी आर्थिक तथा सामाजिक क्षेत्रको विकासमा टेवा पुर्‍याउन सडक, पुल, मूलबाटोहरू, रोपमार्ग र जलमार्गहरूको समष्टिगतविकास, विस्तार, प्रवर्द्धन र सर्म्बर्द्धन गरी राष्ट्रिय यातायात प्रणालीको विकास गर्ने। *देशका ग्रामीण क्षेत्रका गाउँहरूलाई बजारसँग आबद्ध गर्नुको साथै पर्यटन, कृषि, विद्युतआदि विभिन्न आर्थिक क्षेत्रसँग सम्बन्धित राष्ट्रिय महत्त्वका र अन्य आर्थिक क्षेत्रको विविध क्रियाकलाप एवमं आयाजे नाहरूमा टेवा पुर्‍याई सन्तुलन कायम गर्ने। *सहर-ग्रामीण अर्न्तर्सम्बन्ध तथा सन्तुलित क्षेत्रीय विकासको आवश्यकता अनुरूप ग्रामीणविकासको परिपूरकको रूपमा योजनाबद्ध सहरी विकासलाई अगाडि बढाउने। *सहरी क्षेत्र वा नयाँ क्षेत्रको भौतिक विकासको निमित्त आवास तथा भौतिक परियोजना तयारगर्ने। *सम्पूर्ण नेपाली जनताको स्वास्थ्य रक्षाको लागि स्वच्छ पिउने पानी तथा र्सार्वजनिक सरसफाईकोसमुचित प्रबन्ध मिलाउने। ==कार्यक्षेत्र र जिम्मेवारी== नेपाल सरकार (कार्य विभाजन) नियमावली, २०६४ बमोजिम यस मन्त्रालयलाई देहाय बमोजिमको जिम्मेवारी र कार्यहरू तोकिएका छन्। *भौतिक पूर्वाधारको विकास सम्बन्धी नीति योजना तथा कार्यक्रमको तर्जुमा कार्यान्वयन अनुगमन र मूल्याङ्कन *आवास नीति योजना र कार्यान्वयन *सरकारी भवनको निर्माण तथा मर्मत सम्भार *सरकारी भवनको रेखदेख र सुरक्षा *भवन एवं अन्य निर्माण सामग्रीहरूको प्रविधि अनुसन्धान तथा विकासका मापदण्डहरूको तयारी तथा कार्यान्वयन *शहरीकरण वा नगर विकास सम्बन्धी नीति योजना तथा कार्यक्रमहरू तयार गरी कार्यान्वयन गर्ने गराउने *बसोबास र बस्ती विकास *खानेपानी र ढल निकास *केन्द्रीय सचिवालयको भवन व्यवस्थापन *मन्त्रिपरिषद्का सदस्य संवैधानिक अङ्गका प्रमुख आदिको आवास व्यवस्था *नगर विकास समितिहरू तथा सरकारी क्षेत्रका आवास निर्माण सम्बन्धी संस्थाहरूको रेखदेख *आवास निर्माण सम्बन्धी गैरसरकारी क्षेत्रका संस्थाहरूको प्रवद्र्धन तथा विकास *आवास तथा भौतिक योजना क्षेत्रहरूका अन्तर्राष्ट्रिय वा क्षेत्रीय सङ्घ-संस्थाहरूसँग सम्पर्क र सहयोग *स्थल-मार्ग जल-मार्ग तथा रज्जु-मार्गको निर्माण तथा विकास सम्बन्धी नीति र योजनाको कार्यान्वयन *सडक घोडेटो बाटो बाहेक तथा पुल झोलुङ्गे पुल बाहेक निर्माण मर्मत सम्भार एवं संरक्षण *विभिन्न स्थल-मार्ग जल-मार्ग तथा रज्जु-मार्गको निर्माण *ईन्जिनियरिङ्ग परिषद् तथा ईाजनियरिङ्ग परामर्श सेवा कन्सल्टेन्सी र सो सम्बन्धी संस्थाहरू *स्थल-मार्ग तथा रज्जु-मार्गको निर्माणसँग सम्बन्धित अन्तर्राष्ट्रिय संस्थाहरूसँगको सम्पर्क *स्टोर्मवाटर ड्रेनेज पानी ढल कार्य *अञ्चल र जिल्लास्थित सरकारी भवनहरूको रेखदेख र सुरक्षा *नेपाल इन्जिनियरिङ्ग सेवाको ट्रान्सपोर्टेशन उपसमूह जनरल विल्डिङ एण्ड आर्किटेक्ट तथा स्यानिटरी उपसमूहको सेवा साचालन। <br> ==मन्त्रालय अर्न्तर्गतका निकायहरू== *[[सडक विभाग (नेपाल)|सडक विभाग]], [[बबरमहल]]। *[[खानेपानी मन्त्रालय (नेपाल)|खानेपानी तथा ढल निकास विभाग]]। *[[सहरी विकास तथा भवन निर्माण विभाग]]। *[[काठमाडौ उपत्यका नगर विकास समिति]], बानेश्वर। *[[ग्रामीण खानेपानी तथा सरसफाई कोष विकास समिति]], पानीपोखरी। *[[नेपाल खानेपानी संस्थान]], [[त्रिपुरेश्वर]]। *[[मेलम्ची खानेपानी विकास समिति]], [[नयाँ बानेश्वर]]। *अधिकार सम्पन्न वागमती क्षेत्र ढल निर्माण/सुधार आयोजना कार्यान्वयन तथा अनुगमनसमिति, गुहेश्वरी। *[[नगर विकास कोष]], नयाँ बानेश्वर। *[[संयुक्त राष्ट्रसङ्घ पार्क विकास समिति]], नयाँ बानेश्वर। *सिंहदरबार सचिवालय पुनः निर्माण प्रोजेक्ट, सिंहदरबार। *[[सडक बोर्ड]]। *[[ग्रामीण आवास कम्पनी लिमिटेड]], [[श्रीमहल]] पुल्चोक। *[[नेपाल आवास विकास वित्त कम्पनी लि.]], नयाँ बानेश्वर। *[[नेशनल कन्स्ट्रक्सन कम्पनी नेपाल]] लि., भद्रकाली प्लाजा। *[[नेपाल इन्जिनियरिङ्ग कन्सल्टेन्सी सेवा केन्द्र]] लि., बुद्धनगर। *[[अन्तर्राष्ट्रिय सम्मेलन केन्द्र, नेपाल|अन्तर्राष्ट्रिय सम्मेलन केन्द्र]], नयाँ बानेश्वर। *[[रेल विभाग]],बिशालनगर,काठमाडाैं । ==सम्पर्क ठेगाना== भौतिक योजना तथा निर्माण मन्त्रालय<br/> सिहदरवार, काठमाडौँ, नेपाल<br/> फोन : ४२११७८२, ४२११९३१, ४२११७३२, ४२११६५५<br/> फ्याक्स : ४२११७२०<br/> ईमेल : info@moppw.gov.np; moppwnp@ntc.net.np<br/> ===आधिकारीक वेबसाईट=== [http://www.moppw.gov.np moppw.gov.np] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120807085715/http://www.moppw.gov.np/ |date=2012-08-07 }} [[श्रेणी:नेपाल सरकारका मन्त्रालयहरू]] [[श्रेणी:निर्माण]] [[श्रेणी:सरकारी कार्यालयहरू]] [[श्रेणी:नेपाल सरकार]] 5zp3bmfku1f6xwm0an19elvgwif21es 0 5258 1378775 1204418 2026-09-09T13:48:34Z Biplab Anand 13653 Synced 1 category from enwiki ([[:m:User:Saroj/CatSync|CatSync]]) 1378775 wikitext text/x-wiki {{Infobox historic site | name = ताजमहल | image = Taj Mahal, Agra, India edit2.jpg | image_size = 250px | caption = ताजमहलको दक्षिणी दृश्य | designation1 = WHS | designation1_date = १९८३ | designation1_number = [http://whc.unesco.org/en/list/252 २५२] | designation1_criteria = i | designation1_type = सांस्कृतिक | designation1_free1name = राष्ट्र | designation1_free1value = [[भारत]] | designation1_free2name = क्षेत्र | designation1_free2value = एसिया-प्रशान्त | location = [[आगरा]], भारत | elevation = १७१ मिटर (५६१ फिट) | built = १६३२-१६५३ | architect = उस्ताद अहमद लाहुरी | architecture = मुगल बास्तुशैली | lat_degrees = 27 | lat_minutes = 10 | lat_seconds = 30 | lat_direction = N | long_degrees = 78 | long_minutes = 02 | long_seconds = 31 | long_direction = E | locmapin = India | map_caption = भारतमा स्थिति ताजमहल | coord_display = inline | visitation_num = ३० लाख भन्दा बढी | visitation_year = २००३ }} '''ताज महल''' (تاج محل) [[भारत]]को [[आगरा]] शहरमा स्थित एक समाधिस्थल हो । यसको निर्माण [[मुगल साम्राज्य|मुगल]] [[मुगल बादशाहहरूको सूची|सम्राट]] [[शाहजहाँ]]ले, आफ्नो रानी [[मुमताज महल]]को सम्झनामा गराए।<ref name="भारत अन्तर्जाल">{{cite web |url=http://bharat.gov.in/knowindia/taj_mahal.php|title= भारतको बारेमा जानहरू - ताजमहल |accessdate= अगस्त १९ २०११|last= |first= |authorlink= |coauthors= |date= |year= |month= |format= पीएचपी |work= |publisher=राष्ट्रिय पोर्टल विषयवस्तु प्रबंधन दल |pages= |language= नेपाली |archiveurl= |archivedate= |quote= }}</ref> ताज महल [[मुगल वास्तुकला]]को उत्कृष्ट नमूना हो । यसको वास्तुकला शैली [[फारसी वास्तुकला|फारसी]], टर्की, भारतीय तथा इस्लामिक [[वास्तुकला]]को घटकहरूको अनौठो मिश्रण हो । सन् १९८३ मा, ताजमहल [[विश्व सम्पदा क्षेत्र|युनेस्को विश्व सम्पदा क्षेत्र]] बन्यो । यसको साथै, यसलाई विश्व सम्पदाको सर्वत्र प्रशंसा पाउने, '''अत्युत्तम मानवीय कृति'''हरू मध्येको एक बताइएको छ । ताजमहललाई [[भारत]]को [[इस्लामी कला]]को रत्न पनि घोषित गरिएको छ । साधारणतया देखीएको सिङ्गमर्मरको पातोहरूको ठुलो-ठुलो तहबाट छोप्न बनाएको भवनहरूको सरह नबनाएर यसको श्वेत गुम्बद तथा टाइल आकारमा [[सिङ्गमर्मर]]बाट <ref>टाइल आकारमा, अर्थात सिङ्गमर्मरको सानो साना ईंट रूपी आयताकार टाइलहरूबाट छोपिएको छ ।</ref> छोपिएको छ । केन्द्रमा बनाईएको समाधिस्थल आफ्नो वास्तु श्रेष्ठतामा सौन्दर्यको संयोजनको परिचय दिन्छन् । ताजमहल भवन समूहको संरचनाको खास कुरा छ, कि यो पूर्णतया समतिताकार छ । यसको निर्माण सन १६४८को लगभगमा पुरा भएको थियो ।<ref name="भारत अन्तर्जाल"/> [[त्यस्ताद अहमद लाहौरी]]लाई प्रायः यसको प्रधान डिजायनकर्ता मानिन्छ।<ref name="unesco">[http://whc.unesco.org/archive/advisory_body_evaluation/252.pdf UNESCO सलाहकार संस्था आँकलन]</ref> == वास्तु कला == === समाधिस्थल === [[चित्र:Taj floorplan.svg|right|thumb|ताजमहलको भुईँँ/ तलको योजनाको नक्सा]] ताज महलको केन्द्र बिंदु हो, एक [[वर्गाकार]] [[आधार आधार]]मा बनाईएको श्वेत सिङ्गमर्मरको समाधिस्थल। यो एक सममितीय भवन हो, जसमा एक ईवान अथवा भब्य विशाल वक्राकार (छत जस्तो) द्वार छ। यस भवनको माथि एक वृहत गुम्बद सुशोभित छ। धेरै जसो [[मुगल साम्राज्य|मुगल]] [[समाधिस्थल|समाधिस्थलहरू]] जस्तै, यसको मूल अवयव फारसी उद्गमबाट नै छ। ==== मूल - आधार ==== यसको '''मूल-आधार''' एक विशाल बहु-कक्षीय संरचना हो। यो प्रधान कक्ष घनाकार छ, जसको प्रत्येक किनारा ५५ मीटर छ (हेर्नुहोस्: तल नक्सा, दाया)। लामो किनारहरूमा एक धेरै ठुलो ''[[पिश्ताक]]'', वा मेहराबाकार छाना भएका कक्ष द्वार छन्। यो माथि बनेको मेहराब भएका छतहरूसंग सामेल छ। ==== मुख्य-मेहराब ==== '''मुख्य मेहराब'''को दुबै तर्फ, ''एकका माथि अर्को शैली''मा, दुइटैतर्फ दुइवटा अतिरिक्त पिश्ताक बनेका छन्। यसै शैलीमा, कक्षको चार किनारहरूमा दुइवटा पिश्ताक (एकका माथि अर्को) बनेका छन्। यो रचना भवनको प्रत्येकतर्फ पूर्णतया सममितीय छ, जो कि यस भवनलाई वर्गको बद्ला अष्टकोण बनाउँछ, तर कुनाको चार भुजाहरू बाकी चार किनारहरूदेखि पर्याप्त सानो भएको कारण, यसलाई वर्गाकार भन्न उचित नै हुनेछ। समाधिस्थलको चारैतर्फ चार [[धरहरा]] मूल आधार चौकीको चार कुनाहरूमा, भवनको दृश्यलाई एक आवरणमा बाधेको प्रतीत हुन्छ। मुख्य कक्षमा [[मुमताज महल]] एवं शाहजहाँको नकली समाधिहरू छन्। यी धेरै अलंकृत छन, एवं यसको सक्कली तल्लो तलमा स्थित छ। ==== गुम्बद ==== समाधिस्थलमा सर्वोच्च शोभायमान सिङ्गमर्मरको '''गुम्बद''' (हेर्नुहोस् बांया), यसको सर्वाधिक शानदार भाग हो। यसको उचाई लगभग भवनको आधारको बराबर, ३५ मीटर छ, र यो एक ७ मीटर अग्लो बेलनाकार आधारमा स्थित छ। यो आफ्नो आकार अनुसार प्रायः [[प्याज]]-आकार (अम्बक आकार पनि भनिन्छ)को गुम्बद पनि भनिने गरिन्छ। यसको शिखर एक उल्टो राखिएको [[कमल]]संग अलंकृत छ। यसले गुम्बदको किनारहरूलाई शिखरमा सम्मिलन दिन्छ। ==== छानाहरू ==== गुम्बदको आकारलाई यसको चार किनारहरूमा स्थित चार सानो गुम्बदाकारी '''छानाहरू''' (हेर्नुहोस् दाया)बाट अरु बल मिल्दछ। छानाहरूको गुम्बद, मुख्य गुम्बदको आकारको प्रतिलिपिहरू नैं हो, केवल नापको फरक छ। यिनको स्तम्भाकार आधार, छानामा आन्तरिक प्रकाशको व्यवस्थाको निमित्त खुला छ। सिङ्गमर्मरको अग्लो सुसज्जित फुलको गुच्छा, गुम्बदको उचाईलाई अरु बल दिन्छन्। मुख्य गुम्बदको साथ-साथै छानाहरू एवं फुलको गुच्छाहरूमा पनि कमल जसो शिखर शोभा दिन्छ। गुम्बद एवं छानाहरूको शिखरमा परम्परागत फारसी एवं [[हिन्दु धर्म|हिन्दू]] वास्तु कलाको प्रसिद्ध घटक एक धात्विक [[कलश]] किरीटरूपमा शोभायमान छ। ==== किरीट कलश ==== मुख्य गुम्बदको '''किरीटमा [[कलश]]''' छ (''हेर्नुहोस् दाया'')। यो शिखर कलश शुरुको १८०० सम्म सुनको थियो, र अहिले यो [[कांसा|कांसे]]को बनाईएको छ। यो किरीट-कलश फारसी एवं हिंन्दू वास्तु कलाको घटकहरूको एकीकृत संयोजन हो। यो हिन्दू मन्दिरहरूको शिखरमा पनि पाइन्छ। यस कलशमा [[चन्द्रमा]] बनाईएको छ, जसको टुप्पो [[स्वर्ग]]तर्फ इशारा गर्दछ। आफ्नो नियोजनको कारण चन्द्रमा एवं कलशको टुप्पो मिलेर एक [[त्रिशूल]]को आकार बनाउद छ, जो कि [[हिन्दु धर्म|हिन्दू]] [[भगवान]] [[शिव]]को चिह्न हो।<ref>टिलिट्सन, जी.एच.आर। (१९९०)। आर्किटेक्चरल गाइड टू मुगल इण्डिया, क्रनिकल बुक्स</ref> ==== धरहराहरू ==== [[चित्र:Taj Mahal in India.jpg|thumb||अस्ताउदै गरेको सूर्यको साथ ताजको अद्वितीय दृश्य]] मुख्य आधारको चार कुनाहरूमा चार '''विशाल धरहराहरू''' (''हेर्नुहोस् बाहिरु)'' स्थित छन्। यो प्रत्येक ४० मीटर अग्लो छ। यो धरहराहरू ताजमहलको बनावटको सममितीय प्रवृत्ति दर्शित गर्दछ्न्। यो धरहराहरू मस्जिदमा अजान दिनको निमित्त बनाईने धरहराहरूको समान नैं बनाईएको छ। प्रत्येक धरहरा दुइवटा छज्जीहरूद्वारा तीन समान भागहरूमा बाडिएको छ। धरहराको माथि अन्तिम छज्जी छ, जसमा मुख्य भवनको समान नैं छाना बनेको छन। यसमा त्यही कमल जस्तो आकृति एवं किरीट कलश पनि छ। यी धरहराहरूमा एक खास कुरा छ, यो चार बटै बाहिरतर्फ थोरै जस्तो झुकेको छ, जसबाट कि कहिले लड्ला स्थितिमा, यो बाहिरतर्फ नैं लडोस, एवं मुख्य भवनलाई कुनै क्षति नपुगोस। ==== बाह्य सजावट ==== [[चित्र:TajCalligraphy3.jpg|thumb|100px|वृहत पिश्ताकमा सुलेखन]]ताजमहलको बाह्य सजावब्ट, मुगल वास्तुकलाको उत्कृष्टतम उदाहरण हो। जसरी सतहको क्षेत्रफल बदल्दछ, ठुलो [[पिश्ताक]]को क्षेत्र साना भन्दा धेरै हुन्छ, र त्यसको सजावट पनि यसै अनुपातमा बदल्दछ। सजावट घटक रोगन वा लियनबाट अथवा नक्काशी एवं रत्न जडेर निर्मित छन्। इस्लामको मानव श्वरिय आकृतिको प्रतिबन्धलाई पूर्ण पालन गरिएको छ। सजावटलाई केवल सुलेखन, निराकार, ज्यामितीय वा पादप रूपांकनबाट नैं गरिएको छ। ताजमहलमा पाईने '''सुलेखन''' फ्लोरिड ''थुलुठ'' लिपिका छ। यो फारसी लिपि बेत्ता अमानत खां द्वारा सृजित हो। यो सुलेख [[:en:Jasper|जैस्प‍र]]लाई श्वेत सिङ्गमर्मरको फलकहरूमा जडेर गरिएको छ। सिङ्गमर्मरको सेनोटैफमा गरिएको कार्य अतिनै नाजुक , कोमल एवं महीन छ। उचाईलाई ध्यान राखिएको छ। अग्लो फलकहरूमा त्यसै अनुपातमा ठुलो लेखन गरिएको छ, जसबाट कि तलबाट हेर्दा टेढापन प्रतीत नहोस। पूरा क्षेत्रमा कुरानको श्लोकहरू, सजावटको निमित्त प्रयोग भएकहरू छन्। हालै भएको शोधहरूबाट थाहा भएकोछ, कि अमानत खाँले नैं ती श्लोकहरूको चुनाव पनि गरेका थिए। <ref>[http://www.tajmahal.org.uk/calligraphy.html ताजमहल सुलेखन]</ref><ref name="k100">कोच, पृष्ठ.१००</ref> ==चित्र दिर्घा== <gallery> File:Taj Mahal, People, Agra, India.jpg|ताजमहल File:Taj Mahal East Side.JPG| ताजको पूर्व तिरको दृश्य File:Taj Mahal sunrise.jpg|ताज महल सूर्योदयमा </gallery> ==सन्दर्भ सामग्रीहरू== {{reflist}} ==यो पनि हेर्नुहोस्== {{आधुनिक विश्वका सात आश्चर्यहरू}} {{Commonscat|Taj Mahal}} [[श्रेणी:स्मारक]] [[श्रेणी:आगरा]] [[श्रेणी:पर्यटन स्थल]] [[श्रेणी:ताजमहल]] [[श्रेणी:कला]] [[श्रेणी:विश्व सम्पदा]] [[श्रेणी:विश्वका आश्चर्यहरू]] [[श्रेणी:भारतका विश्व सम्पदा क्षेत्रहरू]] fzwhptln4ve8lr12z6tfdshylab0ibs 0 8381 1378788 1316963 2026-09-10T02:43:29Z Ziv 70366 ([[c:GR|GR]]) [[File:Bharrison.gif]] → [[File:Eastman Johnson - Benjamin Harrison - Google Art Project.jpg]] File replacement. 1378788 wikitext text/x-wiki == राष्ट्रपतिहरू == {{legend2|#ffffff|निर्दलीय|border=1px solid #AAAAAA}} {{legend2|#E6E6AA|[[फेडरेलिस्ट पार्टी (अमेरिका)|फेडरेलिस्ट]]|border=1px solid #AAAAAA}} {{legend2|#AACC99|[[डेमोक्रेटिक-रिपब्लिकन पार्टी (अमेरिका)|डेमोक्रेटिक-रिपब्लिकन पार्टी]]|border=1px solid #AAAAAA}} {{legend2|#CCEEFF|[[डेमोक्रेटिक-रिपब्लिकन पार्टी (अमेरिका)|डेमोक्रेटिक-रिपब्लिकन पार्टी]]|border=1px solid #AAAAAA}} {{legend2|#FFFFCC|[[हुइग पार्टी (अमेरिका)|हुइग]]|border=1px solid #AAAAAA}} {{legend2|#FFB6B6|[[रिपब्लिकन पार्टी (अमेरिका)|रिपब्लिकन]]|border=1px solid #AAAAAA}} <onlyinclude> {| class="wikitable" style="text-align:center" |- style="background:#cccccc" ! # !! राष्ट्रपतिको नाम !! आधिकारिक तस्वीर !! कार्यकाल सुरु !! कार्यकाल अन्त्य !! राजनैतिक दल !! उप-राष्ट्रपति !! म्याद |- {{party shading/निर्दलीय}} | rowspan=2 | '''१''' | rowspan=2 | [[जर्ज वासिङ्टन]] | rowspan=2 | [[चित्र:Washington (3).jpg|100px]] | rowspan=2 | अप्रिल ३०, १७८९ | rowspan=2 | मार्च ४, १७९७ | rowspan=2 | [[প্রো-অ্যাডমিনিস্ট্রেশন पार्टी (अमेरिका)|निर्दलीय]] | rowspan=2 | [[जोन एडम्स]] | align=center | १ |- {{party shading/निर्दलीय}} | align=center | २ |- {{party shading/फेडरेलिस्ट}} || '''२''' | [[जोन एडम्स]] | [[चित्र:Adamstrumbull.jpg|100px]] | मार्च ४, १७९७ | मार्च ४, १८०१ | [[फेडरेलिस्ट Party (अमेरिका)|फेडरेलिस्ट]]<br />[[প্রো-অ্যাডমিনিস্ট্রেশন पार्टी (अमेरिका)|निर्दलीय]] | [[थोमस जेफरसन]] | align=center | ३ |- {{party shading/डेमोक्रेटिक-रिपब्लिकन}} |- {{party shading/डेमोक्रेटिक-रिपब्लिकन}} | rowspan=2 | '''३''' | rowspan=2 | [[थोमस जेफर्सन]] | rowspan=2 | [[चित्र:Thomas Jefferson by Rembrandt Peale, 1800.jpg|100px]] | rowspan=2 | मार्च ४, १८०१ | rowspan=2 | मार्च ४, १८०९ | rowspan=2 | [[डेमोक्रेटिक-रिपब्लिकन पार्टी (अमेरिका)|डेमोक्रेटिक-रिपब्लिकन]] | [[एरन ब्युर]] | align=center | ४ |- {{party shading/डेमोक्रेटिक-रिपब्लिकन}} | [[जर्ज क्लिन्टन]] | align=center | ५<includeonly> |}</includeonly></onlyinclude> |- {{party shading/डेमोक्रेटिक-रिपब्लिकन}} | rowspan=2 | '''४''' | rowspan=2 | [[जेम्स म्याडिसन]] | rowspan=2 | [[चित्र:James Madison (cropped 3x4 close).jpg|100px]] | rowspan=2 | मार्च ४, १८०९ | rowspan=2 | मार्च ४, १८१७ | rowspan=2 | [[डेमोक्रेटिक-रिपब्लिकन पार्टी (अमेरिका)|डेमोक्रेटिक-रिपब्लिकन]] | [[जर्ज क्लिन्टन]]<ref name="D">Died in office of natural causes.</ref><br /><small>''शुन्य''</small> | align=center | ६ |- {{party shading/डेमोक्रेटिक-रिपब्लिकन}} | [[एलब्रिज ग्यारी]]<ref name = "D"/><br /><small>''शुन्य''</small> | align=center | ७ |- {{party shading/डेमोक्रेटिक-रिपब्लिकन}} | rowspan=2 | '''५''' | rowspan=2 | [[जेम्स मुनरो|जेम्स मनरो]] | rowspan=2 | [[चित्र:jm5.gif|100px]] | rowspan=2 | मार्च ४, १८१७ | rowspan=2 | मार्च ४, १८२५ | rowspan=2 | [[डेमोक्रेटिक-रिपब्लिकन पार्टी (अमेरिका)|डेमोक्रेटिक-रिपब्लिकन]] | rowspan=2 | [[डेनियल डि थम्किन्स]] | align=center | ८ |- {{party shading/डेमोक्रेटिक-रिपब्लिकन}} | align=center | ९ |- {{party shading/डेमोक्रेटिक-रिपब्लिकन}} | '''६''' || [[जोन क्विन्से एडम्स|जोन क्विन्सी एडम्स]] | [[चित्र:John Quincy Adams by GPA Healy, 1858.jpg|100px]] | मार्च ४, १८२५ | मार्च ४, १८२९ | [[डेमोक्रेटिक-रिपब्लिकन पार्टी (अमेरिका)|डेमोक्रेटिक-रिपब्लिकन]] | [[जोन सि क्यालोन]] | align=center | १० |- {{party shading/डेमोक्रेटिक}} | rowspan=2 | '''७''' | rowspan=2 | [[एन्ड्रयु ज्याक्सन|एन्ड्रु ज्याक्सन]] | rowspan=2 | [[चित्र:Andrew Jackson.jpg|100px]] | rowspan=2 | मार्च ४, १८२९ | rowspan=2 | मार्च ४, १८३७ | rowspan=2 | [[डेमोक्रेटिक पार्टी (अमेरिका)|डेमोक्रेटिक]] | [[जोन सि क्यालोन]]<ref name = "R">Resigned.</ref><br /><small>''शुन्य''</small> | align=center | ११ |- {{party shading/डेमोक्रेटिक}} | [[मार्टिन भान बरेन|मार्टिन भ्यान ब्युरोन]] | align=center | १२ |- {{party shading/डेमोक्रेटिक}} | '''८''' | [[मार्टिन भान बरेन|मार्टिन भ्यान ब्युरोन]] | [[चित्र:mb8.gif|100px]] | [[मार्च ४]] १८३७ | [[मार्च ४]] १८४१ | [[डेमोक्रेटिक पार्टी (अमेरिका)|डेमोक्रेटिक]] | [[रिचार्ड मेन्टर जोनसन]] | align=center | १३ |- {{party shading/हुइग}} | '''९''' | [[विलियम हेनरी ह्यारिसन]] | [[चित्र:William Henry Harrison by James Reid Lambdin, 1835.jpg|100px]] | मार्च ४, १८४१ | अप्रिल ४, १८४१<ref name = "D"/> | [[हुइग पार्टी (अमेरिका)|हुइग]] | [[जोन टेलर]] | rowspan=2 align=center | १४ |- {{party shading/हुइग}} | '''१०''' | [[जोन टेलर]] | [[चित्र:WHOportTyler.jpg|100px]] | अप्रिल ४, १८४१ | मार्च ४, १८४५ | [[हुइग पार्टी (अमेरिका)|हुइग]]<br />निर्दलीय<ref>Former Democrat who ran for Vice President on हुइग ticket. Clashed with हुइग congressional leaders and was expelled from the हुइग पार्टी in १८४१.</ref> |<small>''शुन्य''</small> |- {{party shading/डेमोक्रेटिक}} | '''११''' | [[जेम्स के. पोल्क|जेम्स नक्स पोक]] | [[चित्र:James Knox Polk by GPA Healy, 1858.jpg|100px]] | मार्च ४, १८४५ | मार्च ४, १८४९ | [[डेमोक्रेटिक पार्टी (अमेरिका)|डेमोक्रेटिक]] | [[जर्ज एम डालस]] | align=center | १५ |- {{party shading/हुइग}} | '''१२''' | [[ज्याचरी टेलर|ज्याकरी टेलर]] | [[चित्र:Zachary Taylor by Joseph Henry Bush, c1848.jpg|100px]] | मार्च ४, १८४९ | जुलाई ९, १८५०<ref name = "D"/> | [[हुइग पार्टी (अमेरिका)|हुइग]] | [[मिलार्ड फिलमोर|मिलर्ड फिलमोर]] | rowspan=2 align=center | १६ |- {{party shading/हुइग}} | '''१३''' | [[मिलार्ड फिलमोर|मिलर्ड फिलमोर]] | [[चित्र:Millard Fillmore White House portrait.png|100px]] | जुलाई ९, १८५० | मार्च ४, १८५३ | [[हुइग पार्टी (अमेरिका)|हुइग]] | <small>''शुन्य''</small> |- {{party shading/डेमोक्रेटिक}} | '''१४''' | [[फ्र्याङ्लिन पियेर्स]] | [[चित्र:Franklin Pierce by GPA Healy, 1858.jpg|100px]] | मार्च ४, १८५३ | मार्च ४, १८५७ | [[डेमोक्रेटिक पार्टी (अमेरिका)|डेमोक्रेटिक]] | [[विलियम आर किङ]]<ref name = "D"/><br /><small>''शुन्य''</small> | align=center | १७ |- {{party shading/डेमोक्रेटिक}} | '''१५''' | [[जेम्स ब्युकानान]] | [[चित्र:Jb15.gif|100px]] | मार्च ४, १८५७ | मार्च ४, १८६१ | [[डेमोक्रेटिक पार्टी (अमेरिका)|डेमोक्रेटिक]] | [[जोन सि ब्रेकिनरिज]] | align=center | १८ |- {{party shading/रिपब्लिकन}} | rowspan=2 | '''१६''' | rowspan=2 | [[अब्राहम लिङ्कन]] | rowspan=2 | [[चित्र:Abraham Lincoln by George Peter Alexander Healy.jpg|100px]] | rowspan=2 | मार्च ४, १८६१ | rowspan=2 | अप्रिल १५, १८६५<ref name="A">Assassinated.</ref> | rowspan=2 | [[रिपब्लिकन पार्टी (अमेरिका)|रिपब्लिकन]]<br />[[नेसनल युनियन पार्टी (अमेरिका)|नेसनल युनियन]]<ref name = "U">Abraham Lincoln and Andrew Johnson were, respectively, a रिपब्लिकन and a Democrat who ran on the National Union ticket in १८६४.</ref> | [[ह्यानिबल ह्यामलिन]] | align=center | १९ |- {{party shading/डेमोक्रेटिक}} | [[एन्ड्रु जोनसन]] || rowspan=2 align=center | २० |- {{party shading/डेमोक्रेटिक}} | '''१७''' | [[एन्ड्रु जोनसोन]] | [[चित्र:aj17.gif|100px]] | अप्रिल १५, १८६५ | मार्च ४, १८६९ | [[डेमोक्रेटिक पार्टी (अमेरिका)|डेमोक्रेटिक]]<br />[[नेसनल युनियन पार्टी (अमेरिका)|नेसनल युनियन]]<ref name="U"/> | <small>''शुन्य''</small> |- {{party shading/रिपब्लिकन}} | rowspan=2 | '''१८''' | rowspan=2 | [[विलिसिस एस ग्रान्ट]] | rowspan=2 | [[चित्र:Ugrant.jpeg|100px]] | rowspan=2 | मार्च ४, १८६९ | rowspan=2 | मार्च ४, १८७७ | rowspan=2 | [[रिपब्लिकन पार्टी (अमेरिका)|रिपब्लिकन]] | [[शुइलर कोलफ्र्याङ्क्स]] | align=center | २१ |- {{party shading/रिपब्लिकन}} | [[हनरी विलिसन]]<ref name="D"/><br /><small>''शुन्य''</small> | align=center | २२ |- {{party shading/रिपब्लिकन}} | '''१९''' | [[रदर्फोर्ड बि हेज]] | [[चित्र:Rhayes.png|100px]] | [[मार्च ४]] १८७७ | [[मार्च ४]] १८८१ | [[रिपब्लिकन पार्टी (अमेरिका)|रिपब्लिकन]] | [[विलियम ए ह्विलर]] | align=center | २३ |- {{party shading/रिपब्लिकन}} | '''२०''' | [[जेम्स गारफिल्ड]] | [[चित्र:James Garfield portrait.jpg|100px]] | मार्च ४, १८८१ | सेप्टेम्बर १९, १८८१<ref name="A"/> | [[रिपब्लिकन पार्टी (अमेरिका)|रिपब्लिकन]] | [[चेस्टर ए आर्थर]] | rowspan=2 align=center | २४ |- {{party shading/रिपब्लिकन}} | '''२१''' | [[चेस्टर ए आर्थर]] | [[चित्र:Chester A Arthur by Daniel Huntington.jpeg|100px]] | सेप्टेम्बर १९, १८८१ | मार्च ४, १८८५ | [[रिपब्लिकन पार्टी (अमेरिका)|रिपब्लिकन]] | <small>''शुन्य''</small> |- {{party shading/डेमोक्रेटिक}} | '''२२''' | [[गोभर क्लेभल्यान्ड]] | [[चित्र:Grover Cleveland portrait2.jpg|100px]] | मार्च ४, १८८५ | मार्च ४, १८८९ | [[डेमोक्रेटिक पार्टी (अमेरिका)|डेमोक्रेटिक]] | [[थोमस ए हेन्ड्रिक्स]]<ref name="D"/><br /><small>''शुन्य''</small> | align=center | २५ |- {{party shading/रिपब्लिकन}} | '''२३''' | [[बेन्जमिन ह्यारिसन]] | [[चित्र:Eastman Johnson - Benjamin Harrison - Google Art Project.jpg|100px]] | मार्च ४, १८८९ | मार्च ४, १८९३ | [[रिपब्लिकन पार्टी (अमेरिका)|रिपब्लिकन]] | [[लेडी पि मर्टन]] | align=center | २६ |- {{party shading/डेमोक्रेटिक}} | '''२४''' | [[गोभर क्लेभल्यान्ड]]<br /><small>''(दोस्रोपटक)''</small> | [[चित्र:Grover Cleveland, painting by Anders Zorn.jpg|100px]] | मार्च ४, १८९३ | मार्च ४, १८९७ | [[डेमोक्रेटिक पार्टी (अमेरिका)|डेमोक्रेटिक]] | [[एडलाई इ स्टोभेन्सन]] | align=center | २७ |- {{party shading/रिपब्लिकन}} | rowspan=2 | '''२५''' | rowspan=2 | [[विलियम म्याकिन्ली]] | rowspan=2 | [[चित्र:Official White House portrait of William McKinley.jpg|100px]] | rowspan=2 | मार्च ४, १८९७ | rowspan=2 | सेप्टेम्बर १४, १९०१<ref name="A"/> | rowspan=2 | [[रिपब्लिकन पार्टी (अमेरिका)|रिपब्लिकन]] | [[ग्यारेथ होवर्ट]]<ref name="D"/><br /><small>''शुन्य''</small> | align=center | २८ |- {{party shading/रिपब्लिकन}} | [[थिओडोर रुजभेल्ट]] | rowspan=2 align=center | २९ |- style="background:#ffc२e१" |- {{party shading/रिपब्लिकन}} | rowspan=2 | '''२६''' | rowspan=2 | [[थिओडोर रुजभेल्ट]] | rowspan=2 | [[चित्र:John Singer Sargent - Theodore Roosevelt - Google Art Project.jpg|100px]] | rowspan=2 | सेप्टेम्बर १४, १९०१ | rowspan=2 | मार्च ४ १९०९ | rowspan=2 | [[रिपब्लिकन पार्टी (अमेरिका)|रिपब्लिकन]] | <small>''शुन्य''</small> |- {{party shading/रिपब्लिकन}} | [[चार्ल्स डब्ल्यु फेयरब्याङ्कस]] | align=center | ३० |- {{party shading/रिपब्लिकन}} | '''२७''' | [[विलियम्स हवार्ड ट्याफ्ट]] | [[चित्र:Anders Zorn - Portrait of William Howard Taft (1911).jpg|100px]] | [[मार्च ४]] १९०९ | [[मार्च ४]] १९१३ | [[रिपब्लिकन पार्टी (अमेरिका)|रिपब्लिकन]] | [[जेम्स एस सार्मन]]<ref name="D"/><br /><small>''शुन्य''</small> | align=center | ३१ |- {{party shading/डेमोक्रेटिक}} | rowspan=2 | '''२८''' | rowspan=2 | [[उड्रो विल्सन]] | rowspan=2 | [[चित्र:Ww28.jpg|100px]] | rowspan=2 | [[मार्च ४]] १९१३ | rowspan=2 | [[मार्च ४]] १९२१ | rowspan=2 | [[डेमोक्रेटिक पार्टी (अमेरिका)|डेमोक्रेटिक]] | rowspan=2 | [[थोमस आर मार्सल]] | align=center | ३२ |- {{party shading/डेमोक्रेटिक}} | align=center | ३३ |- {{party shading/रिपब्लिकन}} | '''२९''' | [[वारेन जि. हर्डिङ]] | [[चित्र:wh29.gif|100px]] | [[मार्च ४]] १९२१ | अगस्ट २ १९२३<ref name="D"/> | [[रिपब्लिकन पार्टी (अमेरिका)|रिपब्लिकन]] | [[क्यालभिन कुलिज]] | rowspan=2 align=center | ३४ |- {{party shading/रिपब्लिकन}} | rowspan=2 | '''३०''' | rowspan=2 | [[क्यालभिन कुलिज]] | rowspan=2 | [[चित्र:Calvin Coolidge.jpg|100px]] | rowspan=2 | अगस्ट २, १९२३ | rowspan=2 | मार्च ४, १९२९ | rowspan=2 | [[रिपब्लिकन पार्टी (अमेरिका)|रिपब्लिकन]] | <small>''शुन्य''</small> |- {{party shading/रिपब्लिकन}} | [[चार्ल्स जि डयेस]] | align=center | ३५ |- {{party shading/रिपब्लिकन}} | '''३१''' | [[हर्वर्ट हुभर]] | [[चित्र:Herbert Clark Hoover by Greene, 1956.jpg|100px]] | मार्च ४, १९२९ | मार्च ४, १९३३ | [[रिपब्लिकन पार्टी (अमेरिका)|रिपब्लिकन]] | [[चार्ल्स कार्टिस]] | align=center | ३६ |- {{party shading/डेमोक्रेटिक}} | rowspan=4 | '''३२''' | rowspan=4 | [[फ्र्याङ्लिन डि रुजभेल्ट]] | rowspan=4 | | rowspan=4 | मार्च ४, १९३३ | rowspan=4 | अप्रिल १२, १९४५<ref name="D"/> | rowspan=4 | [[डेमोक्रेटिक पार्टी (अमेरिका)|डेमोक्रेटिक]] | rowspan=2 | [[जोन न्यान्स गार्नर]] | align=center | ३७ |- {{party shading/डेमोक्रेटिक}} | align=center | ३८ |- {{party shading/डेमोक्रेटिक}} | [[हेनरी ए. वालेस]] | align=center |३९ |- {{party shading/डेमोक्रेटिक}} | [[ह्यारी एस ट्रुम्यान]] | rowspan=2 align=center | ४० |- {{party shading/डेमोक्रेटिक}} | rowspan=2 | '''३३''' | rowspan=2 | [[ह्यारी एस ट्रुम्यान]] | rowspan=2 | [[चित्र:HarryTruman.jpg|100px]] | rowspan=2 | अप्रिल १२, १९४५ | rowspan=2 | जनवरी २०, १९५३ | rowspan=2 | [[डेमोक्रेटिक पार्टी (अमेरिका)|डेमोक्रेटिक]] | <small>''शुन्य''</small> |- {{party shading/डेमोक्रेटिक}} | [[एलबेन बार्किल]] | align=center | ४१ |- {{party shading/रिपब्लिकन}} | rowspan=2 | '''३४''' | rowspan=2 | [[ड्वीट डेभिड आइजेनहावर]] | rowspan=2 | [[चित्र:Dwight D. Eisenhower, official Presidential portrait.jpg|100px]] | rowspan=2 | जनवरी २०, १९५३ | rowspan=2 | जनवरी २०, १९६१ | rowspan=2 | [[रिपब्लिकन पार्टी (अमेरिका)|रिपब्लिकन]] | rowspan=2 | [[रिचार्ड निक्सन]] | align=center | ४२ |- {{party shading/रिपब्लिकन}} | align=center | ४३ |- {{party shading/डेमोक्रेटिक}} | '''३५''' | [[जोन एफ. केनेडी|जोन एफ केनेडी]] | [[चित्र:John F Kennedy Official Portrait.jpg|100px]] | जनवरी २०, १९६१ | नोभेम्बर २२, १९६३<ref name="A"/> | [[डेमोक्रेटिक पार्टी (अमेरिका)|डेमोक्रेटिक]] | [[लिन्डन बि. जनसन]] | rowspan=2 align=center | ४४ |- {{party shading/डेमोक्रेटिक}} | rowspan=2 | '''३६''' | rowspan=2 | [[लिन्डन बि. जोनसन]] | rowspan=2 | [[चित्र:Ljohnson.jpeg|100px]] | rowspan=2 | नोभेम्बर २२, १९६३ | rowspan=2 | जनवरी २०, १९६९ | rowspan=2 | [[डेमोक्रेटिक पार्टी (अमेरिका)|डेमोक्रेटिक]] | <small>''शुन्य''</small> |- {{party shading/डेमोक्रेटिक}} | [[हुवर्ट हास्फरे]] | align=center | ४५ |- {{party shading/रिपब्लिकन}} | rowspan=2 | '''३७''' | rowspan=2 | [[रिचार्ड निक्सन]] | rowspan=2 | [[चित्र:Richard Nixon - Presidential portrait.jpg|100px]] | rowspan=2 | जनवरी २०, १९६९ | rowspan=2 | अगस्ट ९, १९७४<ref name="R"/> | rowspan=2 | [[रिपब्लिकन पार्टी (अमेरिका)|रिपब्लिकन]] | [[स्पिरो गग्न्यु]] | align=center | ४६ |- {{party shading/रिपब्लिकन}} | [[स्पिरो एग्न्यु]]<ref name="R"/><br /><small>''शुन्य''</small><br />[[जेराल्ड फोर्ड]] | rowspan=2 align=center | ४७ |- {{party shading/रिपब्लिकन}} | '''३८''' | [[जेरान्ड फोर्ड]] | [[चित्र:Gerald Ford.jpg|100px]] | अगस्ट ९, १९७४ | जनवरी २०, १९७७ | [[रिपब्लिकन पार्टी (अमेरिका)|रिपब्लिकन]] | <small>''शुन्य''</small><br />[[नेलसन रकफेलर्ड]] |- {{party shading/डेमोक्रेटिक}} | '''३९''' | [[जिम्मी कार्टर|जिमी कार्टर]] | [[चित्र:James E. Carter - portrait.gif|100px]] | जनवरी २०, १९७७ | जनवरी २०, १९८१ | [[डेमोक्रेटिक पार्टी (अमेरिका)|डेमोक्रेटिक]] | [[वाल्टन मन्डेल]] | align=center | ४८ |- {{party shading/रिपब्लिकन}} | rowspan=2 | '''[[रेगनको प्रशासकत्व|४०]]''' | rowspan=2 | [[रोनान्ड रेगन]] | rowspan=2 | [[चित्र:Ronald Reagan 1981 presidential portrait.jpg|100px]] | rowspan=2 | जनवरी २०, १९८१ | rowspan=2 | जनवरी २०, १९८९ | rowspan=2 | [[रिपब्लिकन पार्टी (अमेरिका)|रिपब्लिकन]] | rowspan=2 | [[जर्ज एच डब्लू बुस]] | align=center | ४९ |- {{party shading/रिपब्लिकन}} | align=center | ५० |- {{party shading/रिपब्लिकन}} | '''४१''' | [[जर्ज एच डब्ल्यु बुस]] | [[चित्र:George H. W. Bush, President of the United States, 1989 official portrait (cropped).jpg|100px]] | जनवरी २०, १९८९ | जनवरी २०, १९९३ | [[रिपब्लिकन पार्टी (अमेरिका)|रिपब्लिकन]] | [[ड्यान कोवायेल]] | align=center | ५१ |- {{party shading/डेमोक्रेटिक}} | rowspan=2 | '''[[बिल क्लिन्टनको राष्ट्रपतित्व|४२]]''' | rowspan=2 | [[बिल क्लिन्टन]] | rowspan=2 | [[चित्र:Bill Clinton.jpg|100px]] | rowspan=2 | जनवरी २० १९९९३ | rowspan=2 | जनवरी २०, २००१ | rowspan=2 | [[डेमोक्रेटिक पार्टी (अमेरिका)|डेमोक्रेटिक]] | rowspan=2 | [[आल गोर]] | align=center | ५२ |- {{party shading/डेमोक्रेटिक}} | align=center | ५३ |- {{party shading/रिपब्लिकन}} | rowspan=2 | '''[[जर्ज डब्ल्यु बुसको राष्ट्रपतित्व|४३]]''' | rowspan=2 | [[जर्ज डब्लू बुस]] | rowspan=2 | [[चित्र:George-W-Bush.jpeg|100px]] | rowspan=2 | जनवरी २० २००१ | rowspan=2 | जनवरी २०, २००९ | rowspan=2 | [[रिपब्लिकन पार्टी (अमेरिका)|रिपब्लिकन]] | rowspan=2 | [[डिक चेनी]] | align=center | [[जर्ज डब्ल्यु बुसको दोस्रो कार्यकालको राष्ट्रपतित्व|५४]] |- {{party shading/रिपब्लिकन}} | align=center | [[जर्ज डब्ल्यु बुसको दोस्रो कार्यकालको राष्ट्रपतित्व|५५]] |- {{party shading/डेमोक्रेटिक}} | rowspan=2 | '''[[बाराक ओबामाको राष्ट्रपतित्व|४४]]''' | rowspan=2 | [[बाराक ओबामा]] | rowspan=2 | [[चित्र:Official portrait of Barack Obama.jpg|100px]] | rowspan=2 | जनवरी २०, २००९ | rowspan=2 | जनवरी २०, २०१७ | rowspan=2 | [[डेमोक्रेटिक पार्टी (अमेरिका)|डेमोक्रेटिक]] | rowspan=2 | [[जो बाइडेन]] | align=center | [[बाराक ओबामाको राष्ट्रपतित्व|५६]] |- {{party shading/डेमोक्रेटिक}} | align=center | ५७ |- {{party shading/रिपब्लिकन}} | '''[[डोनाल्ड ट्रम्पको राष्ट्रपतित्व|४५]]''' | [[डोनाल्ड ट्रम्प]] | [[चित्र:Donald Trump Pentagon 2017.jpg|100px]] | जनवरी २०, २०१७ | जनवरी २०, २०२१ | [[रिपब्लिकन पार्टी (अमेरिका)|रिपब्लिकन]] | [[माइक पेन्स]] | align=center | ५८ |- {{party shading/रिपब्लिकन}} |- style="background:#cccccc" |} ==टिप्पणीहरू== {{reflist|group=n|colwidth=30em}} == सन्दर्भ सामग्रीहरू == {{reflist|2}} ==बाह्य कडीहरू == {{कमन्स|President of the United States|संयुक्त राज्य अमेरिकाका राष्ट्रपतिहरूको सूची}} {{Wikiquote|List of Presidents of the United States|संयुक्त राज्य अमेरिकाका राष्ट्रपतिहरूको सूची}} * [https://www.whitehouse.gov/1600/presidents राष्ट्रपतिहरू] * [http://www.ipl.org/div/potus/ अमेरिकाका राष्ट्रपतिहरू] {{कमन्सश्रेणी|Presidents of the United States}} [[श्रेणी:अमेरिका]] [[श्रेणी:अमेरिकाका राष्ट्रपतिहरू]] qf8bcvyr11oulkram6vvc3v4cbxkqbm 0 13688 1378781 1362485 2026-09-09T15:28:55Z Summershell67 80799 /* */ 1378781 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement | name = साङ्घाई | native_name = 上海市 <!-- | other_name = हुआङपु (वाङपु) -->| native_name_lang = zh | settlement_type = [[नगरपालिका]] | image_skyline = {{multiple image | border = infobox | total_width = 290 | perrow = 1/2/2/2 | caption_align = center | image1 = Huangpu Park 20124-Shanghai (32208802494).jpg | caption1 = ओरिएन्टल पर्ल टावर (बायाँ) र साङ्घाई टावर (दायाँ) सहित झापुलु पुलबाट लुजियाजुई | image2 = 2024-Apr Shanghai Yu Yuan Garden 豫园 - img 20.jpg | caption2 = [[यु बगैचा]] | image3 = 2024-Apr Shanghai East Nanjing Road morning 01.jpg | caption3 = [[नान्जिङ सडक]] | image4 = 上海展览中心·上海.jpg | caption4 = [[साङ्घाई प्रदर्शनी केन्द्र]] | image5 = Old City of Shanghai, China (December 2015) - 13.JPG | caption5 = [[साङ्घाईको पुरानो सहर]] | image6 = 上海外滩汇丰银行大楼2021.jpg | caption6 = एचएसबीसी भवन | image7 = Jing'an Temple Shanghai 6.jpg | caption7 = [[जिङआन मन्दिर]] }} | image_map = {{maplink|frame=yes|plain=yes|type=shape|stroke-width=2|stroke-color=#000000|zoom=7|frame-lat=31.22|frame-long=122.1}} | image_map1 = Shanghai in China (+all claims hatched).svg | map_caption1 = चीनमा साङ्घाई नगरपालिकाको स्थान | coordinates = {{coord|31|13|43|N|121|28|29|E|type:adm1st_region:CN-31|display=it}} | subdivision_type = देश | subdivision_name = {{flag|चीन}} | subdivision_type2 = [[चीनको क्षेत्र|क्षेत्र]] | subdivision_name2 = [[पूर्वी चीन]] | seat_type = नगरपालिका आसन | seat = ह्वाङ्पु जिल्ला | government_type = [[नगरपालिका]] | governing_body = [[साङ्घाई नगर जन काङ्ग्रेस]] | leader_title4 = [[राष्ट्रिय जन काङ्ग्रेस]] प्रतिनिधित्व | leader_name4 = ५७ जना प्रतिनिधिहरू | total_type = नगरपालिका | area_footnotes = <ref name="mofcom">{{cite web |title = Doing Business in China – Survey |url = http://english.mofcom.gov.cn/article/zt_business/lanmub/ |publisher = [[Ministry of Commerce of the People's Republic of China]] |access-date = 5 August 2013 |archive-url = https://web.archive.org/web/20140526181645/http://english.mofcom.gov.cn/article/zt_business/lanmub/ |archive-date = 26 May 2014 |url-status = live }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140526181645/http://english.mofcom.gov.cn/article/zt_business/lanmub/ |date=26 May 2014 }}</ref><ref name="landarea">{{cite web |url = http://www.shanghai.gov.cn/shanghai/node23919/node24059/node24061/userobject22ai36484.html |title = 地域 (in Chinese) |publisher = Government of Shanghai |access-date = 4 January 2024 |archive-url = https://web.archive.org/web/20240508135319/https://www.shtong.gov.cn/difangzhi-front/book/detailNew?oneId=2&bookId=344775&parentNodeId=344806&nodeId=641940&type=-1 |archive-date = 8 May 2024 |url-status = live}}</ref><ref>{{cite web |url = https://www.shtong.gov.cn/difangzhi-front/book/detailNew?oneId=2&bookId=344775&parentNodeId=344806&nodeId=641942&type=-1 |publisher = Government of Shanghai |title = 水文 (in Chinese) |access-date = 4 January 2024 |archive-url = https://web.archive.org/web/20240508141431/https://www.shtong.gov.cn/difangzhi-front/book/detailNew?oneId=2&bookId=344775&parentNodeId=344806&nodeId=641942&type=-1 |archive-date = 8 May 2024 |url-status=live}}</ref> | area_total_km2 = ६३४१ | area_water_km2 = ६५३ | area_metro_km2 = १४९२२.७ | area_urban_footnotes = &nbsp;(2018)<ref name="demog14">{{cite book |url = http://www.demographia.com/db-worldua.pdf |title = Demographia World Urban Areas. 14th Annual Edition |last = Cox |first = W. |publisher = Demographia |year = 2018 |location = St. Louis |page = 22 |access-date = 15 June 2018 |archive-url = https://web.archive.org/web/20180503021711/http://www.demographia.com/db-worldua.pdf |archive-date = 3 May 2018 |url-status = live}}</ref> | elevation_m = ४ | elevation_max_m = ११८ | elevation_max_point = [[शेषन पहाड]] | population_total = २४८७४५०० | population_as_of = सन् २०२३ | population_footnotes = <ref>{{Cite web|date=21 March 2024|title=2023年上海市国民经济和社会发展统计公报|url=https://tjj.sh.gov.cn/tjgb/20240321/f66c5b25ce604a1f9af755941d5f454a.html|access-date=14 July 2024|publisher=[[Shanghai Statistics Bureau]]|archive-date=30 May 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240530163249/https://tjj.sh.gov.cn/tjgb/20240321/f66c5b25ce604a1f9af755941d5f454a.html|url-status=live}}</ref> | population_density_km2 = auto | population_density_metro_km2 = auto | population_rank = [[चीनका सहरहरूको सूची|पहिलो]] | population_demonym = साङ्घाईनी | website = {{ubl|{{URL|https://www.shanghai.gov.cn|shanghai.gov.cn}}|{{URL|https://english.shanghai.gov.cn|en.shanghai.gov.cn}}}} | timezone = [[चीन मानक समय]] | utc_offset = +०८:०० | official_name = साङ्घाई नगरपालिका | image_seal = | seal_link = | flag_size = 150px }} '''साङ्घाई''' ({{lang-zh|上海市}}) [[चीन]]को [[चीनका सहरहरूको सूची|सबैभन्दा बढी जनसङ्ख्या भएको सहरी]] क्षेत्र हो। यो सहर [[याङ्त्से नदी|याङ्त्से नदी]]को दक्षिणी मुहानमा चिनियाँ तटमा अवस्थित छ, जहाँ हुआङपु नदी बग्छ। २०२३ मा लगभग २ करोड ४८ लाख ७० हजार बासिन्दा भएको यस सहरको जनसङ्ख्या [[चोङकिङ]] पछि विश्वको दोस्रो ठुलो हो, जबकि सहरी क्षेत्र चीनको सबैभन्दा जनसङ्ख्या भएको क्षेत्र हो, जसमा २ करोड ९८ लाख ७० हजार बासिन्दा छन्। २०२२ सम्म, अधिक साङ्घाईमहानगरीय क्षेत्रले लगभग १३ खर्ब आरएमबी ($१.९ खर्ब) को कुल महानगरीय उत्पादन (नाममात्र) उत्पादन गर्ने अनुमान गरिएको थियो। साङ्घाईवित्त, व्यवसाय र अर्थशास्त्र, अनुसन्धान, विज्ञान र प्रविधि, निर्माण, यातायात, पर्यटन र संस्कृतिको लागि विश्वको प्रमुख केन्द्रहरू मध्ये एक हो। साङ्घाईबन्दरगाह विश्वको सबैभन्दा व्यस्त बन्दरगाह हो। मूल रूपमा माछा मार्ने गाउँ र [[बजार अर्थव्यवस्था|बजार]] सहरको रूपमा रहेको साङ्घाई १९औँ शताब्दीमा घरेलु र विदेशी व्यापार र यसको अनुकूल बन्दरगाह स्थानको कारण विश्वव्यापी रूपमा प्रसिद्ध भयो। यो सहर [[पहिलो अफिम युद्ध]] पछि युरोपेलीहरूसँग व्यापार गर्न खोल्न बाध्य भएका पाँच सन्धि बन्दरगाहहरू मध्ये एक थियो। साङ्घाईअन्तर्राष्ट्रिय बस्ती र फ्रान्सेली छुट पछि स्थापित भयो। त्यसपछि यो सहर फस्टाउँदै गयो, १९३० को दशकमा एसियाको प्राथमिक व्यावसायिक र वित्तीय केन्द्र बन्यो। [[दोस्रो विश्व युद्ध|दोस्रो विश्वयुद्ध]]को समयमा, यो सहर साङ्घाईको प्रमुख युद्धको स्थल थियो। युद्ध पछि, कम्युनिस्टहरूले सहर र मुख्य भूमिको अधिकांश भाग कब्जा गरेपछि कम्युनिस्ट क्रान्ति चाँडै नै पुनः सुरु भयो। १९५० देखि १९७० को दशकसम्म, व्यापार प्रायः पूर्वी ब्लकका अन्य समाजवादी देसहरूमा सीमित थियो, जसले गर्दा शीतयुद्धको समयमा सहरको विश्वव्यापी प्रभाव घट्यो। यो सहरले चार फरक ऋतुहरूको अनुभव गर्छ। जाडोयाम समशीतोष्णदेखि चिसो र ओसिलो हुन्छ—[[साइबेरिया]]बाट आउने उत्तरपश्चिमी हावाले रातको तापक्रम शून्यभन्दा तल झर्छ। प्रत्येक वर्ष, औसत ४.७ दिन हिउँ पर्ने र १.६ दिन हिउँले ढाकिएको हुन्छ। गर्मी ऋतु तातो र आर्द्र हुन्छ, र कहिलेकाहीँ मुसलधारे वर्षा वा मेघगर्जन हुने अपेक्षा गर्न सकिन्छ। औसतमा, १४.५ दिन वार्षिक तापक्रम ३५ से (९५ °फा) भन्दा बढी हुन्छ। गर्मी र शरद ऋतुको सुरुवातमा, सहर आँधीबेहरीको जोखिममा हुन्छ।<ref name="wiphatelegraph">{{cite news|url=https://www.telegraph.co.uk/news/main.jhtml?xml=/news/2007/09/19/wtyphoon119.xml|title=1.6m flee Shanghai typhoon|last=Spencer|first=Richard|date=19 September 2008|work=The Daily Telegraph|access-date=20 March 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20071013183032/http://www.telegraph.co.uk/news/main.jhtml?xml=%2Fnews%2F2007%2F09%2F19%2Fwtyphoon119.xml|archive-date=13 October 2007|location=UK|url-status=dead}}</ref> ==सन्दर्भ सामग्रीहरू== {{सन्दर्भसूची}} {{जनगणतन्त्र चीनका प्रशासनिक क्षेत्रहरू}} {{चीनका प्रादेशिक राजधानीहरू}} [[श्रेणी:पूर्वी चीन]] [[श्रेणी:चीनका नगरपालिकाहरू]] 3omsj87c1o5i0tmm45va0f7cphug2sn 1378782 1378781 2026-09-09T15:29:15Z Summershell67 80799 /* */ 1378782 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement | name = साङ्घाई | native_name = 上海市 <!-- | other_name = हुआङपु (वाङपु) -->| native_name_lang = zh | settlement_type = [[नगरपालिका]] | image_skyline = {{multiple image | border = infobox | total_width = 290 | perrow = 1/2/2/2 | caption_align = center | image1 = Huangpu Park 20124-Shanghai (32208802494).jpg | caption1 = ओरिएन्टल पर्ल टावर (बायाँ) र साङ्घाई टावर (दायाँ) सहित झापुलु पुलबाट लुजियाजुई | image2 = 2024-Apr Shanghai Yu Yuan Garden 豫园 - img 20.jpg | caption2 = [[यु बगैचा]] | image3 = 2024-Apr Shanghai East Nanjing Road morning 01.jpg | caption3 = [[नान्जिङ सडक]] | image4 = 上海展览中心·上海.jpg | caption4 = [[साङ्घाई प्रदर्शनी केन्द्र]] | image5 = Old City of Shanghai, China (December 2015) - 13.JPG | caption5 = [[साङ्घाईको पुरानो सहर]] | image6 = 上海外滩汇丰银行大楼2021.jpg | caption6 = एचएसबीसी भवन | image7 = Jing'an Temple Shanghai 6.jpg | caption7 = [[जिङआन मन्दिर]] }} | image_map = {{maplink|frame=yes|plain=yes|type=shape|stroke-width=2|stroke-color=#000000|zoom=7|frame-lat=31.22|frame-long=122.1}} | image_map1 = Shanghai in China (+all claims hatched).svg | map_caption1 = चीनमा साङ्घाई नगरपालिकाको स्थान | coordinates = {{coord|31|13|43|N|121|28|29|E|type:adm1st_region:CN-31|display=it}} | subdivision_type = देश | subdivision_name = {{flag|चीन}} | subdivision_type2 = [[चीनको क्षेत्र|क्षेत्र]] | subdivision_name2 = [[पूर्वी चीन]] | seat_type = नगरपालिका आसन | seat = ह्वाङ्पु जिल्ला | government_type = [[नगरपालिका]] | governing_body = [[साङ्घाई नगर जन काङ्ग्रेस]] | leader_title4 = [[राष्ट्रिय जन काङ्ग्रेस]] प्रतिनिधित्व | leader_name4 = ५७ जना प्रतिनिधिहरू | total_type = नगरपालिका | area_footnotes = <ref name="mofcom">{{cite web |title = Doing Business in China – Survey |url = http://english.mofcom.gov.cn/article/zt_business/lanmub/ |publisher = [[Ministry of Commerce of the People's Republic of China]] |access-date = 5 August 2013 |archive-url = https://web.archive.org/web/20140526181645/http://english.mofcom.gov.cn/article/zt_business/lanmub/ |archive-date = 26 May 2014 |url-status = live }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140526181645/http://english.mofcom.gov.cn/article/zt_business/lanmub/ |date=26 May 2014 }}</ref><ref name="landarea">{{cite web |url = http://www.shanghai.gov.cn/shanghai/node23919/node24059/node24061/userobject22ai36484.html |title = 地域 (in Chinese) |publisher = Government of Shanghai |access-date = 4 January 2024 |archive-url = https://web.archive.org/web/20240508135319/https://www.shtong.gov.cn/difangzhi-front/book/detailNew?oneId=2&bookId=344775&parentNodeId=344806&nodeId=641940&type=-1 |archive-date = 8 May 2024 |url-status = live}}</ref><ref>{{cite web |url = https://www.shtong.gov.cn/difangzhi-front/book/detailNew?oneId=2&bookId=344775&parentNodeId=344806&nodeId=641942&type=-1 |publisher = Government of Shanghai |title = 水文 (in Chinese) |access-date = 4 January 2024 |archive-url = https://web.archive.org/web/20240508141431/https://www.shtong.gov.cn/difangzhi-front/book/detailNew?oneId=2&bookId=344775&parentNodeId=344806&nodeId=641942&type=-1 |archive-date = 8 May 2024 |url-status=live}}</ref> | area_total_km2 = ६३४१ | area_water_km2 = ६५३ | area_metro_km2 = १४९२२.७ | area_urban_footnotes = &nbsp;(2018)<ref name="demog14">{{cite book |url = http://www.demographia.com/db-worldua.pdf |title = Demographia World Urban Areas. 14th Annual Edition |last = Cox |first = W. |publisher = Demographia |year = 2018 |location = St. Louis |page = 22 |access-date = 15 June 2018 |archive-url = https://web.archive.org/web/20180503021711/http://www.demographia.com/db-worldua.pdf |archive-date = 3 May 2018 |url-status = live}}</ref> | elevation_m = ४ | elevation_max_m = ११८ | elevation_max_point = [[शेषन पहाड]] | population_total = २४८७४५०० | population_as_of = सन् २०२३ | population_footnotes = <ref>{{Cite web|date=21 March 2024|title=2023年上海市国民经济和社会发展统计公报|url=https://tjj.sh.gov.cn/tjgb/20240321/f66c5b25ce604a1f9af755941d5f454a.html|access-date=14 July 2024|publisher=[[Shanghai Statistics Bureau]]|archive-date=30 May 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240530163249/https://tjj.sh.gov.cn/tjgb/20240321/f66c5b25ce604a1f9af755941d5f454a.html|url-status=live}}</ref> | population_density_km2 = auto | population_density_metro_km2 = auto | population_rank = [[चीनका सहरहरूको सूची|पहिलो]] | population_demonym = साङ्घाईनी | website = {{ubl|{{URL|https://www.shanghai.gov.cn|shanghai.gov.cn}}|{{URL|https://english.shanghai.gov.cn|en.shanghai.gov.cn}}}} | timezone = [[चीन मानक समय]] | utc_offset = +०८:०० | official_name = साङ्घाई नगरपालिका | image_seal = Shanghai Municipal seal.png | seal_link = | flag_size = 150px }} '''साङ्घाई''' ({{lang-zh|上海市}}) [[चीन]]को [[चीनका सहरहरूको सूची|सबैभन्दा बढी जनसङ्ख्या भएको सहरी]] क्षेत्र हो। यो सहर [[याङ्त्से नदी|याङ्त्से नदी]]को दक्षिणी मुहानमा चिनियाँ तटमा अवस्थित छ, जहाँ हुआङपु नदी बग्छ। २०२३ मा लगभग २ करोड ४८ लाख ७० हजार बासिन्दा भएको यस सहरको जनसङ्ख्या [[चोङकिङ]] पछि विश्वको दोस्रो ठुलो हो, जबकि सहरी क्षेत्र चीनको सबैभन्दा जनसङ्ख्या भएको क्षेत्र हो, जसमा २ करोड ९८ लाख ७० हजार बासिन्दा छन्। २०२२ सम्म, अधिक साङ्घाईमहानगरीय क्षेत्रले लगभग १३ खर्ब आरएमबी ($१.९ खर्ब) को कुल महानगरीय उत्पादन (नाममात्र) उत्पादन गर्ने अनुमान गरिएको थियो। साङ्घाईवित्त, व्यवसाय र अर्थशास्त्र, अनुसन्धान, विज्ञान र प्रविधि, निर्माण, यातायात, पर्यटन र संस्कृतिको लागि विश्वको प्रमुख केन्द्रहरू मध्ये एक हो। साङ्घाईबन्दरगाह विश्वको सबैभन्दा व्यस्त बन्दरगाह हो। मूल रूपमा माछा मार्ने गाउँ र [[बजार अर्थव्यवस्था|बजार]] सहरको रूपमा रहेको साङ्घाई १९औँ शताब्दीमा घरेलु र विदेशी व्यापार र यसको अनुकूल बन्दरगाह स्थानको कारण विश्वव्यापी रूपमा प्रसिद्ध भयो। यो सहर [[पहिलो अफिम युद्ध]] पछि युरोपेलीहरूसँग व्यापार गर्न खोल्न बाध्य भएका पाँच सन्धि बन्दरगाहहरू मध्ये एक थियो। साङ्घाईअन्तर्राष्ट्रिय बस्ती र फ्रान्सेली छुट पछि स्थापित भयो। त्यसपछि यो सहर फस्टाउँदै गयो, १९३० को दशकमा एसियाको प्राथमिक व्यावसायिक र वित्तीय केन्द्र बन्यो। [[दोस्रो विश्व युद्ध|दोस्रो विश्वयुद्ध]]को समयमा, यो सहर साङ्घाईको प्रमुख युद्धको स्थल थियो। युद्ध पछि, कम्युनिस्टहरूले सहर र मुख्य भूमिको अधिकांश भाग कब्जा गरेपछि कम्युनिस्ट क्रान्ति चाँडै नै पुनः सुरु भयो। १९५० देखि १९७० को दशकसम्म, व्यापार प्रायः पूर्वी ब्लकका अन्य समाजवादी देसहरूमा सीमित थियो, जसले गर्दा शीतयुद्धको समयमा सहरको विश्वव्यापी प्रभाव घट्यो। यो सहरले चार फरक ऋतुहरूको अनुभव गर्छ। जाडोयाम समशीतोष्णदेखि चिसो र ओसिलो हुन्छ—[[साइबेरिया]]बाट आउने उत्तरपश्चिमी हावाले रातको तापक्रम शून्यभन्दा तल झर्छ। प्रत्येक वर्ष, औसत ४.७ दिन हिउँ पर्ने र १.६ दिन हिउँले ढाकिएको हुन्छ। गर्मी ऋतु तातो र आर्द्र हुन्छ, र कहिलेकाहीँ मुसलधारे वर्षा वा मेघगर्जन हुने अपेक्षा गर्न सकिन्छ। औसतमा, १४.५ दिन वार्षिक तापक्रम ३५ से (९५ °फा) भन्दा बढी हुन्छ। गर्मी र शरद ऋतुको सुरुवातमा, सहर आँधीबेहरीको जोखिममा हुन्छ।<ref name="wiphatelegraph">{{cite news|url=https://www.telegraph.co.uk/news/main.jhtml?xml=/news/2007/09/19/wtyphoon119.xml|title=1.6m flee Shanghai typhoon|last=Spencer|first=Richard|date=19 September 2008|work=The Daily Telegraph|access-date=20 March 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20071013183032/http://www.telegraph.co.uk/news/main.jhtml?xml=%2Fnews%2F2007%2F09%2F19%2Fwtyphoon119.xml|archive-date=13 October 2007|location=UK|url-status=dead}}</ref> ==सन्दर्भ सामग्रीहरू== {{सन्दर्भसूची}} {{जनगणतन्त्र चीनका प्रशासनिक क्षेत्रहरू}} {{चीनका प्रादेशिक राजधानीहरू}} [[श्रेणी:पूर्वी चीन]] [[श्रेणी:चीनका नगरपालिकाहरू]] r9qadkdse13iaqgbz7cdnwfiipnxzyc 1378791 1378782 2026-09-10T07:04:53Z CommonsDelinker 144 Shanghai_Municipal_seal.png हटाईंदै, कमन्समा [[c:User:Túrelio|Túrelio]]ले [[:c:COM:DW|Derivative work]] of non-free content ([[:c:COM:CSD#F3|F3]]): [[:c:COM:CSD#F1|F1]]: Clear copyright violation को कारणले हटाएका कारण । 1378791 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement | name = साङ्घाई | native_name = 上海市 <!-- | other_name = हुआङपु (वाङपु) -->| native_name_lang = zh | settlement_type = [[नगरपालिका]] | image_skyline = {{multiple image | border = infobox | total_width = 290 | perrow = 1/2/2/2 | caption_align = center | image1 = Huangpu Park 20124-Shanghai (32208802494).jpg | caption1 = ओरिएन्टल पर्ल टावर (बायाँ) र साङ्घाई टावर (दायाँ) सहित झापुलु पुलबाट लुजियाजुई | image2 = 2024-Apr Shanghai Yu Yuan Garden 豫园 - img 20.jpg | caption2 = [[यु बगैचा]] | image3 = 2024-Apr Shanghai East Nanjing Road morning 01.jpg | caption3 = [[नान्जिङ सडक]] | image4 = 上海展览中心·上海.jpg | caption4 = [[साङ्घाई प्रदर्शनी केन्द्र]] | image5 = Old City of Shanghai, China (December 2015) - 13.JPG | caption5 = [[साङ्घाईको पुरानो सहर]] | image6 = 上海外滩汇丰银行大楼2021.jpg | caption6 = एचएसबीसी भवन | image7 = Jing'an Temple Shanghai 6.jpg | caption7 = [[जिङआन मन्दिर]] }} | image_map = {{maplink|frame=yes|plain=yes|type=shape|stroke-width=2|stroke-color=#000000|zoom=7|frame-lat=31.22|frame-long=122.1}} | image_map1 = Shanghai in China (+all claims hatched).svg | map_caption1 = चीनमा साङ्घाई नगरपालिकाको स्थान | coordinates = {{coord|31|13|43|N|121|28|29|E|type:adm1st_region:CN-31|display=it}} | subdivision_type = देश | subdivision_name = {{flag|चीन}} | subdivision_type2 = [[चीनको क्षेत्र|क्षेत्र]] | subdivision_name2 = [[पूर्वी चीन]] | seat_type = नगरपालिका आसन | seat = ह्वाङ्पु जिल्ला | government_type = [[नगरपालिका]] | governing_body = [[साङ्घाई नगर जन काङ्ग्रेस]] | leader_title4 = [[राष्ट्रिय जन काङ्ग्रेस]] प्रतिनिधित्व | leader_name4 = ५७ जना प्रतिनिधिहरू | total_type = नगरपालिका | area_footnotes = <ref name="mofcom">{{cite web |title = Doing Business in China – Survey |url = http://english.mofcom.gov.cn/article/zt_business/lanmub/ |publisher = [[Ministry of Commerce of the People's Republic of China]] |access-date = 5 August 2013 |archive-url = https://web.archive.org/web/20140526181645/http://english.mofcom.gov.cn/article/zt_business/lanmub/ |archive-date = 26 May 2014 |url-status = live }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140526181645/http://english.mofcom.gov.cn/article/zt_business/lanmub/ |date=26 May 2014 }}</ref><ref name="landarea">{{cite web |url = http://www.shanghai.gov.cn/shanghai/node23919/node24059/node24061/userobject22ai36484.html |title = 地域 (in Chinese) |publisher = Government of Shanghai |access-date = 4 January 2024 |archive-url = https://web.archive.org/web/20240508135319/https://www.shtong.gov.cn/difangzhi-front/book/detailNew?oneId=2&bookId=344775&parentNodeId=344806&nodeId=641940&type=-1 |archive-date = 8 May 2024 |url-status = live}}</ref><ref>{{cite web |url = https://www.shtong.gov.cn/difangzhi-front/book/detailNew?oneId=2&bookId=344775&parentNodeId=344806&nodeId=641942&type=-1 |publisher = Government of Shanghai |title = 水文 (in Chinese) |access-date = 4 January 2024 |archive-url = https://web.archive.org/web/20240508141431/https://www.shtong.gov.cn/difangzhi-front/book/detailNew?oneId=2&bookId=344775&parentNodeId=344806&nodeId=641942&type=-1 |archive-date = 8 May 2024 |url-status=live}}</ref> | area_total_km2 = ६३४१ | area_water_km2 = ६५३ | area_metro_km2 = १४९२२.७ | area_urban_footnotes = &nbsp;(2018)<ref name="demog14">{{cite book |url = http://www.demographia.com/db-worldua.pdf |title = Demographia World Urban Areas. 14th Annual Edition |last = Cox |first = W. |publisher = Demographia |year = 2018 |location = St. Louis |page = 22 |access-date = 15 June 2018 |archive-url = https://web.archive.org/web/20180503021711/http://www.demographia.com/db-worldua.pdf |archive-date = 3 May 2018 |url-status = live}}</ref> | elevation_m = ४ | elevation_max_m = ११८ | elevation_max_point = [[शेषन पहाड]] | population_total = २४८७४५०० | population_as_of = सन् २०२३ | population_footnotes = <ref>{{Cite web|date=21 March 2024|title=2023年上海市国民经济和社会发展统计公报|url=https://tjj.sh.gov.cn/tjgb/20240321/f66c5b25ce604a1f9af755941d5f454a.html|access-date=14 July 2024|publisher=[[Shanghai Statistics Bureau]]|archive-date=30 May 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240530163249/https://tjj.sh.gov.cn/tjgb/20240321/f66c5b25ce604a1f9af755941d5f454a.html|url-status=live}}</ref> | population_density_km2 = auto | population_density_metro_km2 = auto | population_rank = [[चीनका सहरहरूको सूची|पहिलो]] | population_demonym = साङ्घाईनी | website = {{ubl|{{URL|https://www.shanghai.gov.cn|shanghai.gov.cn}}|{{URL|https://english.shanghai.gov.cn|en.shanghai.gov.cn}}}} | timezone = [[चीन मानक समय]] | utc_offset = +०८:०० | official_name = साङ्घाई नगरपालिका | image_seal = | seal_link = | flag_size = 150px }} '''साङ्घाई''' ({{lang-zh|上海市}}) [[चीन]]को [[चीनका सहरहरूको सूची|सबैभन्दा बढी जनसङ्ख्या भएको सहरी]] क्षेत्र हो। यो सहर [[याङ्त्से नदी|याङ्त्से नदी]]को दक्षिणी मुहानमा चिनियाँ तटमा अवस्थित छ, जहाँ हुआङपु नदी बग्छ। २०२३ मा लगभग २ करोड ४८ लाख ७० हजार बासिन्दा भएको यस सहरको जनसङ्ख्या [[चोङकिङ]] पछि विश्वको दोस्रो ठुलो हो, जबकि सहरी क्षेत्र चीनको सबैभन्दा जनसङ्ख्या भएको क्षेत्र हो, जसमा २ करोड ९८ लाख ७० हजार बासिन्दा छन्। २०२२ सम्म, अधिक साङ्घाईमहानगरीय क्षेत्रले लगभग १३ खर्ब आरएमबी ($१.९ खर्ब) को कुल महानगरीय उत्पादन (नाममात्र) उत्पादन गर्ने अनुमान गरिएको थियो। साङ्घाईवित्त, व्यवसाय र अर्थशास्त्र, अनुसन्धान, विज्ञान र प्रविधि, निर्माण, यातायात, पर्यटन र संस्कृतिको लागि विश्वको प्रमुख केन्द्रहरू मध्ये एक हो। साङ्घाईबन्दरगाह विश्वको सबैभन्दा व्यस्त बन्दरगाह हो। मूल रूपमा माछा मार्ने गाउँ र [[बजार अर्थव्यवस्था|बजार]] सहरको रूपमा रहेको साङ्घाई १९औँ शताब्दीमा घरेलु र विदेशी व्यापार र यसको अनुकूल बन्दरगाह स्थानको कारण विश्वव्यापी रूपमा प्रसिद्ध भयो। यो सहर [[पहिलो अफिम युद्ध]] पछि युरोपेलीहरूसँग व्यापार गर्न खोल्न बाध्य भएका पाँच सन्धि बन्दरगाहहरू मध्ये एक थियो। साङ्घाईअन्तर्राष्ट्रिय बस्ती र फ्रान्सेली छुट पछि स्थापित भयो। त्यसपछि यो सहर फस्टाउँदै गयो, १९३० को दशकमा एसियाको प्राथमिक व्यावसायिक र वित्तीय केन्द्र बन्यो। [[दोस्रो विश्व युद्ध|दोस्रो विश्वयुद्ध]]को समयमा, यो सहर साङ्घाईको प्रमुख युद्धको स्थल थियो। युद्ध पछि, कम्युनिस्टहरूले सहर र मुख्य भूमिको अधिकांश भाग कब्जा गरेपछि कम्युनिस्ट क्रान्ति चाँडै नै पुनः सुरु भयो। १९५० देखि १९७० को दशकसम्म, व्यापार प्रायः पूर्वी ब्लकका अन्य समाजवादी देसहरूमा सीमित थियो, जसले गर्दा शीतयुद्धको समयमा सहरको विश्वव्यापी प्रभाव घट्यो। यो सहरले चार फरक ऋतुहरूको अनुभव गर्छ। जाडोयाम समशीतोष्णदेखि चिसो र ओसिलो हुन्छ—[[साइबेरिया]]बाट आउने उत्तरपश्चिमी हावाले रातको तापक्रम शून्यभन्दा तल झर्छ। प्रत्येक वर्ष, औसत ४.७ दिन हिउँ पर्ने र १.६ दिन हिउँले ढाकिएको हुन्छ। गर्मी ऋतु तातो र आर्द्र हुन्छ, र कहिलेकाहीँ मुसलधारे वर्षा वा मेघगर्जन हुने अपेक्षा गर्न सकिन्छ। औसतमा, १४.५ दिन वार्षिक तापक्रम ३५ से (९५ °फा) भन्दा बढी हुन्छ। गर्मी र शरद ऋतुको सुरुवातमा, सहर आँधीबेहरीको जोखिममा हुन्छ।<ref name="wiphatelegraph">{{cite news|url=https://www.telegraph.co.uk/news/main.jhtml?xml=/news/2007/09/19/wtyphoon119.xml|title=1.6m flee Shanghai typhoon|last=Spencer|first=Richard|date=19 September 2008|work=The Daily Telegraph|access-date=20 March 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20071013183032/http://www.telegraph.co.uk/news/main.jhtml?xml=%2Fnews%2F2007%2F09%2F19%2Fwtyphoon119.xml|archive-date=13 October 2007|location=UK|url-status=dead}}</ref> ==सन्दर्भ सामग्रीहरू== {{सन्दर्भसूची}} {{जनगणतन्त्र चीनका प्रशासनिक क्षेत्रहरू}} {{चीनका प्रादेशिक राजधानीहरू}} [[श्रेणी:पूर्वी चीन]] [[श्रेणी:चीनका नगरपालिकाहरू]] qt3rjtjx1ir0jmfp4b47kr4l95t5h43 0 27847 1378800 1377591 2026-09-10T07:46:09Z Bishaldev100 28807 1378800 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement <!-- आधारभूत जानकारी --> |name = |other_name = |native_name = |nickname = |settlement_type = पूर्व गाविस |motto = <!-- चित्र र नक्सा--> |image_skyline = |image_caption = |image_flag = |image_seal = |image_map = <!-- NepalPalpaDistrictmap.png --> |mapsize = 300px |map_caption = पाल्पा जिल्लाका गाउँ विकास समितिहरूको नक्सा |pushpin_map = पाल्पा जिल्ला (गाविस तह)#लुम्बिनी अञ्चल#पश्चिमाञ्चल विकास क्षेत्र#नेपाल |pushpin_label_position = bottom |pushpin_mapsize = 300 |pushpin_map_caption = नेपालको नक्सामा {{पृष्ठको नाम}}को अवस्थिति <!-- अवस्थिति --> |subdivision_type = देश |subdivision_name = {{झण्डा|नेपाल}} |subdivision_type1 = [[नेपालका प्रदेशहरू|प्रदेश]] |subdivision_name1 = [[लुम्बिनी प्रदेश]] |subdivision_type2 = [[नेपालका जिल्लाहरू|जिल्ला]] |subdivision_name2 = [[पाल्पा जिल्ला]] <!-- राजनीति --> |government_footnotes = |government_type = |leader_title = |leader_name = |leader_title1 = <!-- for places with, say, both a mayor and a city manager --> |leader_name1 = |established_title = <!-- Settled --> |established_date = <!-- क्षेत्रफल --> |unit_pref = <!--Enter: Imperial, if Imperial (metric) is desired--> |area_footnotes = |area_total_km2 = १०.८३<!-- ALL fields dealing with a measurements are subject to automatic unit conversion--> |area_total_sq_mi = <!-- जनसङ्ख्या --> |population_as_of = [[नेपालको एघारौँ राष्ट्रिय जनगणना, २०६८|वि.सं २०६८]] |population_footnotes = |population_note = |population_total = 3393 |population_density_km2 = auto |population_blank1_title = जातीयता |population_blank2_title = Religions <!-- साधारण जानकारी --> |timezone = [[नेपालको प्रमाणिक समय|नेपाली समय]] |utc_offset = +५:४५ |timezone_DST = |utc_offset_DST = |coordinates = {{coord|27.77|83.85|type:adm2nd_region:NP_source:unmaps-enwiki|display=inline,title}} |elevation_footnotes = <!--for references: use <ref> </ref> tags--> |elevation_m = <!-- Area/postal codes & others --> |postal_code_type = <!-- enter ZIP code, Postcode, Post code, Postal code... --> |postal_code = |area_code = |blank_name = |blank_info = |website = |footnotes = }} '''{{पृष्ठको नाम}}''' [[नेपालको पूर्व प्रशासनिक विभाजन]] अनुसार, [[पश्चिमाञ्चल विकास क्षेत्र|पश्चिमाञ्चल]] विकास क्षेत्रको [[लुम्बिनी अञ्चल]], [[पाल्पा जिल्ला]]मा अवस्थित एक [[गाउँ विकास समिति (नेपाल)|गाविस]] थियो। [[नेपालको एघारौँ राष्ट्रिय जनगणना, २०६८|एघारौँ राष्ट्रिय जनगणना २०६८]]मा यहाँको जनसङ्ख्या ३३९३ रहेको थियो जसमध्ये १४२९ पुरुष र १९६४ महिला रहेका थिए भने यहाँ ८१९ घरधुरी रहेको थियो।<ref>{{वेब स्रोत|युआरएल=https://cbs.gov.np/wp-content/upLoads/2019/07/pulationandhousing-census-2011.pdf|शीर्षक=राष्ट्रिय जनगणना २०६८| प्रकाशक=[[नेपाल सरकार]] '''केन्द्रिय तथ्याङ्क विभाग'''|प्रारूप=पिडिएफ |कार्य=राष्ट्रिय योजना आयोग सचिवालय}}</ref> यो हाल [[तानसेन नगरपालिका]] पर्दछ। यो तानसेन नगरपालिकाको वडा नम्बर १४ हो। अर्गली [[पहाड]]हरूबाट घेरिएको सुन्दर समथर क्षेत्र हो। [[ख्याहा]], [[रुरु क्षेत्र|रिडी]], कालीपार यसका छिमेकि गाउँहरू हुन। [[कालीगण्डकी नदी]] अर्गली हुँदै बग्दछ भने ऐतिहासिक श्री ३ जुद्द शमसेरले बनाएको [[अर्गली दरबार|अर्गली दरवार]] पनि यही गाविसमा छ । अहिले अर्गली दरवारमा [[श्री त्रिभुवन उ.मा.वि.]] विद्यालय सञ्चालनमा रहेको छ। अर्गलीमा [[यातायात]], [[पानी]], [[स्वास्थ्य]], [[सञ्चार]] सबैकुराको सुबिधा पुगेको छ । सिंचाइको लागि [[राजकुलो]]को ब्यवस्था रहिआएकोले बाह्रैमासे कृषि उत्पादन हुन्छ । प्रशिद्द श्री ऋषिकेश भगवानको मन्दिर अर्गली गाउँ विकास समिति मै पर्दछ भने [[रूरू क्षेत्र]] पनि अर्गलीबाट जम्मा ५ किलोमिटर दुरिमा रहेको छ । धार्मिक तथा ऐतिहासिक महत्त्व बोकेको अर्गलीमा पर्यटनको राम्रो सम्भावना बोकेको ठाँउ हो । अर्गलीको वडा नं १ पुजेरीगाँउ हो, २ नं फोस्रान, ३ नं रनुवा, ५ र ६ रविदास, ८ पुरानागाउँ हुन । अर्गलीमा ४ वटा [[प्राथमिक विद्यालय]], एक [[उच्च माध्यमिक विद्यालय|उच्च माध्यमिक]] र एक [[बहुमुखी क्याम्पस]] रहेको छ । ==अर्गलीको नामाकरण== अर्गलीका बुढापाका तथा जान्ने बुझ्नेहरूका अनुसार धेरै समय पहिले अर्गलीको मुस्लुक भन्ने डाँडामा रहेको सिद्धबाबाको मन्दिरमा और्व ऋषीले तपस्या गर्न आएर बसेका थिए गरे उनले बिहान बेलुका [[कालीगण्डकी नदी]]को पबित्र जलमा स्नान गरेर पुन सिद्धबाबाको मन्दिरमा आइ तपस्या गर्दथे गरे । त्यसैले और्व ऋषीले काली गण्डकी स्नान गर्न जाने समयमा गल्लीको रूपमा प्रयोग भएकोले और्व गल्लिको रूपमा प्रचलित हुन थाल्यो ।पछि त्यै और्व गल्ली अपभ्रंश भइ अर्गली भएको भन्ने जनबिश्वास रहेको छ । [[File:Argali,Palpa.jpg|अर्गली गाउँ|thumb|left]] ==सुबिधाहरू== अर्गलीमा आधारभुत सबै कुराहरूको सुबिधा रहेको छ । यातायतमा [[तानसेन नगरपालिका|तानसेन]] देखि [[गुल्मी जिल्ला|गुल्मी]] जिल्लाको सदरमुकाम तम्धास जाने राजमार्ग अर्गलीलाई समेटेर गएको छ । अर्गलीकै प्रत्येक वडाहरूमा बाटो स्थानिय जनताहरूको सक्रियतामा चारैतिर पुग्नुका साथै ग्राभेल पनि भएको छ । खानेपानीको सुबिधा, टेलिफोनको सुबिधा, संचाइको सबिधा लगायत हर किसमका सुबिधाहरू पुगेको छ । केबल टेलिभिजन पनि स्थानिय जनताको सक्रियतामा चलेको हुनाले अर्गलीका जनताले देशी तथा विदेशि च्यानलहरू आफ्नो टेलिभिजनमा देख्न पाउछन । हालैका दिनहरूमा सञ्चारको ब्यापक विकासले हाते मोबाइले सूचना आदान प्रदान गर्न निकै साहयता गरेको छ । ==अर्गलीका मठ मन्दिर== अर्गली मठ मन्दिरहरूले धनि ठाउँ हो । यहाँ भगवती देविको मन्दिर, अष्टभुजा मन्दिर, ऋषिकेश भगवानको मन्दिर, बद्रिनाथको मन्दिर, सिद्धबाबाको मन्दिर लगायत साना ठुला धेरै मठमन्दिरहरू रहेका छन । ==अर्गलीमा कृषि== सिंचाइको लागि राजकुलो ब्यवस्था भएकोले अर्गलीमा खेतिपातिको राम्रो उत्पादन हुन्छ । अर्गलीका किसानहरूले परम्परागत खेतिपाति मात्र होइन बेमौसमी खेतीपाति पनि गर्दछन । मुख्य उब्जाउ हुने भनेको [[धान]], [[मकै]], [[गहुँ]], [[आलु]] हो । अर्गलीमा तरकाली खेतीको राम्रो उब्जाउ हुन्छ । अर्गलीमा मुख्यरूपमा उत्पादनहुने तरकालीहरूमा [[फूलकोबी|काउली]], [[बन्दागोभी|बन्दा]], [[आलु]], काक्रो, [[मूला|मुला]], [[धनियाँ]] इत्यादि हुन भने फलफुलहुरुको पनि राम्रो उत्पादन हुन्छ । फलफुलहरूमा [[आँप]], [[नास्पाती]], [[उखु]] हुन मुख्यरूपमा उत्पादनहुने । यहाँ उत्पादित तरकाली [[रुरु क्षेत्र|रिडी]], [[तानसेन नगरपालिका|तानसेन]], [[तम्घास]], [[बुटवल उपमहानगरपालिका|बुटवल]] सम्म आइपुग्दछ । खेतीपाती अर्गलीका समुदायको मुख्य पेशा हो । तरकारी खेती गरेर नै यहाँका किसानहरूले आर्थिक समविर्द्धिको बाटो समाएका प्रशस्त उदाहरणहरू पनि छन । खेतीपाती तथा तरकारी उत्पादनलाई प्रभाकारी र उन्नत बिउ बिजनको सहयोग तथा प्राबिधिक सहयोग [[लुम्ले]]ले गर्ने भएकोले पनि यहाँका किसानहरू खेतीपातीलाई आफ्नो जीविकोपार्जनको रूपमा अगाडि बडाउन हौसिएका हुन तथा बजारको राम्रो प्रर्बधन अनि उब्जाउ भएका तरकारी र खेतीपाती यातायातको सुविधाले गर्दा खेत र बारी बाटै धुबानि हुने कारणले पनि खेतीपातिमा आर्षण बढेको अनुमान लगाउन सकिन्छ । [[File:Argali Siddababa Temple1.JPG|thumb|right|सिद्धबाबाको मन्दिर-अर्गली]] ==मौसम== अर्गलीको मौसम मध्यम स्तरको रहेको छ । न त यहाँ अत्यधिक जाडो हुन्छ न त गर्मी नै । यहाँको तापक्रम गर्मीमा ३३-३४ डिग्री सेल्सियस सम्म पग्ने अनुमान गरिएको छ भने जाडोमा भने १४-१८ डिग्री सेल्सियस हुने गर्दछ । पानी नियमति रूपमा पर्ने गर्छ भने हावामा मध्यम स्तरको आध्रता मिश्रित हुन्छ । फाल्गुन चैतको समयमा हुरि चल्छ भने रुखहरूमा पतझर भएको पनि देख्न सकिन्छ । ==सन्दर्भ सामग्रीहरू== {{सन्दर्भसूची}} ==बाह्य कडीहरू== *[http://ddcpalpa.gov.np/ जिल्ला विकास समिति, पाल्पा] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170530035720/http://www.ddcpalpa.gov.np/ |date=2017-05-30 }} ==यो पनि हेर्नुहोस== *[[अर्गली दरबार|अर्गली दरवार]] {{पाल्पा जिल्लाका गाविसहरू}} {{कमन्सश्रेणी|Argali, Palpa}} {{ढाँचा:पाल्पा जिल्लाका गाविसहरू}} [[श्रेणी:पाल्पा जिल्लाका ठाउँहरू]] ak4cvhfam5uvcn31u4f8zvygur4rzqx 0 31983 1378792 1163135 2026-09-10T07:23:50Z ~2026-48966-94 80812 1378792 wikitext text/x-wiki {{Orphan|date=जुन २०११}} कागती गाउँ कागती गाउँ नेपालको बागमती प्रदेशअन्तर्गत नुवाकोट जिल्लाको ककनी गाउँपालिका–१ मा पर्ने एक स्थानीय बस्ती हो। यो बस्ती साविकको ओखरपौवा गाविस अन्तर्गत पर्दथ्यो। कागती गाउँ काठमाडौँ उपत्यकाको पश्चिमतर्फ, काठमाडौँबाट करिब १५ किलोमिटरको दूरीमा रहेको उल्लेख पाइन्छ। कागती गाउँमा बलामी समुदायको उल्लेख्य बसोबास रहेको छ। बलामी समुदायलाई नेपालको नेवार समाजसँग सम्बन्धित एक जातीय समुदायका रूपमा पनि उल्लेख गरिन्छ। काठमाडौँ उपत्यका तथा आसपासका क्षेत्रमा बलामी समुदायको ऐतिहासिक बसोबास रहेको पाइन्छ। कागती गाउँमा पनि बलामी समुदायको लामो समयदेखि बसोबास रहँदै आएको स्थानीय विवरणहरूमा उल्लेख छ। बलामी समुदायको आफ्नै सामाजिक, सांस्कृतिक तथा पारम्परिक पहिचान रहेको छ। स्थानीय चाडपर्व, जात्रा, धार्मिक तथा सामाजिक संस्कार र सामुदायिक गतिविधिमा यहाँका बासिन्दाहरूको सहभागिता रहँदै आएको छ। समयसँगै शिक्षा, यातायात तथा सामाजिक चेतनाको विकाससँगै परम्परागत सामाजिक अभ्यासहरूमा समेत परिवर्तन आएको देखिन्छ। पुरानो स्थानीय विवरणअनुसार कागती गाउँमा करिब साढे ६ सय बलामी परिवारको बसोबास रहेको उल्लेख गरिएको थियो। यो तथ्याङ्क पुरानो भएकाले हालको परिवार तथा जनसङ्ख्या यसभन्दा फरक हुन सक्छ। जनसङ्ख्या तथा समुदाय २०७५ सालमा प्रकाशित स्थानीय विवरणअनुसार कागती गाउँमा करिब ४ हजार जनसंख्या र करिब साढे ६ सय बलामी परिवार रहेको उल्लेख गरिएको थियो। यो तथ्याङ्क पुरानो भएकाले हालको जनसंख्या फरक हुन सक्छ। प्रशासनिक स्थिति • देश: नेपाल • प्रदेश: बागमती प्रदेश • जिल्ला: नुवाकोट • स्थानीय तह: ककनी गाउँपालिका • वडा: वडा नं. १ • स्थानीय पहिचान: कागती गाउँ / कागतीगाउँ <ref>[http://www.gorkhapatra.org.np/mag/yubamanch.detail.php?article_id=1060&cat_id=28 देवेन्द्र अर्याल,उज्यालोको बाटोमा कागती गाउँ,युवामञ्च माघ, २०६७]{{Dead link|date=September 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ==सन्दर्भ सामग्रीहरू== {{reflist}} {{stub}} drc9sz9szxm1jpipoy3u5phvs6gcpaw 1378793 1378792 2026-09-10T07:25:40Z ~2026-48966-94 80812 1378793 wikitext text/x-wiki {{Orphan|date=जुन २०११}} कागती गाउँ नेपालको बागमती प्रदेशअन्तर्गत नुवाकोट जिल्लाको ककनी गाउँपालिका–१ मा पर्ने एक स्थानीय बस्ती हो। यो बस्ती साविकको ओखरपौवा गाविस अन्तर्गत पर्दथ्यो। कागती गाउँ काठमाडौँ उपत्यकाको पश्चिमतर्फ, काठमाडौँबाट करिब १५ किलोमिटरको दूरीमा रहेको उल्लेख पाइन्छ। कागती गाउँमा बलामी समुदायको उल्लेख्य बसोबास रहेको छ। बलामी समुदायलाई नेपालको नेवार समाजसँग सम्बन्धित एक जातीय समुदायका रूपमा पनि उल्लेख गरिन्छ। काठमाडौँ उपत्यका तथा आसपासका क्षेत्रमा बलामी समुदायको ऐतिहासिक बसोबास रहेको पाइन्छ। कागती गाउँमा पनि बलामी समुदायको लामो समयदेखि बसोबास रहँदै आएको स्थानीय विवरणहरूमा उल्लेख छ। बलामी समुदायको आफ्नै सामाजिक, सांस्कृतिक तथा पारम्परिक पहिचान रहेको छ। स्थानीय चाडपर्व, जात्रा, धार्मिक तथा सामाजिक संस्कार र सामुदायिक गतिविधिमा यहाँका बासिन्दाहरूको सहभागिता रहँदै आएको छ। समयसँगै शिक्षा, यातायात तथा सामाजिक चेतनाको विकाससँगै परम्परागत सामाजिक अभ्यासहरूमा समेत परिवर्तन आएको देखिन्छ। पुरानो स्थानीय विवरणअनुसार कागती गाउँमा करिब साढे ६ सय बलामी परिवारको बसोबास रहेको उल्लेख गरिएको थियो। यो तथ्याङ्क पुरानो भएकाले हालको परिवार तथा जनसङ्ख्या यसभन्दा फरक हुन सक्छ। जनसङ्ख्या तथा समुदाय २०७५ सालमा प्रकाशित स्थानीय विवरणअनुसार कागती गाउँमा करिब ४ हजार जनसंख्या र करिब साढे ६ सय बलामी परिवार रहेको उल्लेख गरिएको थियो। यो तथ्याङ्क पुरानो भएकाले हालको जनसंख्या फरक हुन सक्छ। प्रशासनिक स्थिति • देश: नेपाल • प्रदेश: बागमती प्रदेश • जिल्ला: नुवाकोट • स्थानीय तह: ककनी गाउँपालिका • वडा: वडा नं. १ • स्थानीय पहिचान: कागती गाउँ / कागतीगाउँ <ref>[http://www.gorkhapatra.org.np/mag/yubamanch.detail.php?article_id=1060&cat_id=28 देवेन्द्र अर्याल,उज्यालोको बाटोमा कागती गाउँ,युवामञ्च माघ, २०६७]{{Dead link|date=September 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ==सन्दर्भ सामग्रीहरू== {{reflist}} {{stub}} p91qbstzdv0ci3rjmtczei5pv99z082 1378794 1378793 2026-09-10T07:26:47Z ~2026-48966-94 80812 1378794 wikitext text/x-wiki {{Orphan|date=जुन २०११}} कागती गाउँ नेपालको बागमती प्रदेशअन्तर्गत नुवाकोट जिल्लाको ककनी गाउँपालिका–१ मा पर्ने एक स्थानीय बस्ती हो। यो बस्ती साविकको ओखरपौवा गाविस अन्तर्गत पर्दथ्यो। कागती गाउँ काठमाडौँ उपत्यकाको पश्चिमतर्फ, काठमाडौँबाट करिब १५ किलोमिटरको दूरीमा रहेको उल्लेख पाइन्छ। कागती गाउँमा बलामी समुदायको उल्लेख्य बसोबास रहेको छ। बलामी समुदायलाई नेपालको नेवार समाजसँग सम्बन्धित एक जातीय समुदायका रूपमा पनि उल्लेख गरिन्छ। काठमाडौँ उपत्यका तथा आसपासका क्षेत्रमा बलामी समुदायको ऐतिहासिक बसोबास रहेको पाइन्छ। कागती गाउँमा पनि बलामी समुदायको लामो समयदेखि बसोबास रहँदै आएको स्थानीय विवरणहरूमा उल्लेख छ। बलामी समुदायको आफ्नै सामाजिक, सांस्कृतिक तथा पारम्परिक पहिचान रहेको छ। स्थानीय चाडपर्व, जात्रा, धार्मिक तथा सामाजिक संस्कार र सामुदायिक गतिविधिमा यहाँका बासिन्दाहरूको सहभागिता रहँदै आएको छ। समयसँगै शिक्षा, यातायात तथा सामाजिक चेतनाको विकाससँगै परम्परागत सामाजिक अभ्यासहरूमा समेत परिवर्तन आएको देखिन्छ। पुरानो स्थानीय विवरणअनुसार कागती गाउँमा करिब साढे ६ सय बलामी परिवारको बसोबास रहेको उल्लेख गरिएको थियो। यो तथ्याङ्क पुरानो भएकाले हालको परिवार तथा जनसङ्ख्या यसभन्दा फरक हुन सक्छ। जनसङ्ख्या तथा समुदाय २०७५ सालमा प्रकाशित स्थानीय विवरणअनुसार कागती गाउँमा करिब ४ हजार जनसंख्या र करिब साढे ६ सय बलामी परिवार रहेको उल्लेख गरिएको थियो। यो तथ्याङ्क पुरानो भएकाले हालको जनसंख्या फरक हुन सक्छ। प्रशासनिक स्थिति • देश: नेपाल • प्रदेश: बागमती प्रदेश • जिल्ला: नुवाकोट • स्थानीय तह: ककनी गाउँपालिका • वडा: वडा नं. १ • स्थानीय पहिचान: कागती गाउँ / कागतीगाउँ <ref>[http://www.gorkhapatra.org.np/mag/yubamanch.detail.php?article_id=1060&cat_id=28 देवेन्द्र अर्याल,उज्यालोको बाटोमा कागती गाउँ,युवामञ्च माघ, २०६७]{{Dead link|date=September 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ==सन्दर्भ सामग्रीहरू== {{reflist}} {{stub}} lxjfx262r1fos5wyqyvz7lxc8qx8cwz 0 43484 1378776 1318528 2026-09-09T13:49:24Z Biplab Anand 13653 Synced 1 category from enwiki ([[:m:User:Saroj/CatSync|CatSync]]) 1378776 wikitext text/x-wiki {{ज्ञानबाकस भारतीय क्षेत्र | | नगरको नाम = आगरा | प्रकार = जिल्ला | latd = 27.18 | longd= 78.02 | प्रदेश = उत्तर प्रदेश | जिल्ला = | शासक पद = [[उपायुक्त]] | शासकको नाम = | शासक पद 2 = [[सांसद]] | शासकको नाम 2 = [[राम शंकर कठेरिय, प्रॊफ. (डाँ.)]] | उचाई = १७१ | जनगणनाको वर्ष = २००१ | जनगणना स्तर = | जनसङ्ख्या = १४,००,००० | घनत्व = | क्षेत्रफल = | दूरभाष कोड = 91-562 | पिनकोड = 282XXX | वाहन रेजिस्ट्रेशन कोड = UP 80 | unlocode = | वेबसाइट = | skyline =Taj_Mahal_(south_view,_2006).jpg | skyline_caption = आगरा स्थित [[ताजमहल]] | टिप्पणीहरू = | }} '''आगरा''' [[उत्तर प्रदेश]] [[प्रदेश|प्रान्त]]को एक जिल्ला शहर अनि तहसील हो। [[ताजमहल]] आगराको पहचान हो र यो [[यमुना नदी|यमुना]] [[नदी]]का किनार बसेको छ आगरा २७.१८° उत्तर ७८.०२° पूर्वमा यमुना नदीका तटमा स्थित छ। समुद्र-तलदेखि यसको औसत उचाई करीब १७१ मीटर (५६१ फीट) छ। यो उत्तरमा मथुरा, दक्षिणमा धौलपुर, पूर्वमा फेरिोजाबाद, शिकोहाबाद, दक्षिणपूर्वमा फतेहाबाद र पश्चिममा भरतपुरदेखि घेरिएको छ। आगरा [[उत्तर प्रदेश]]को तेस्रो सबैभन्दा ठूलो शहर हो। == इतिहास == आगरा एक ऐतिहासिक नगर हो, जसका प्रमाण यो आफ्नो चारहरूतर्फ समेटेको छ। त्यस्तो त आगराको इतिहास मुख्य रूपले मुगल कालदेखि जानिन्छ तर यसको सम्बन्ध महिर्शि अन्गिरादेखि छ जो १००० वर्श ईसा पूर्व भएका थिए। [[इतिहास]]मा पहिलो उल्लेख आगराको [[महाभारत]]का समयदेखि मानिन्छ, जब यसलाई अग्रबाण वा ''अग्रवन''का नामले सम्बोधित गरिन्थ्यो। भन्दछन् कि पहिला यो नगर आयॅग्रहका नामले पनि जानिन्थ्यो। तौलमी पहिलो ज्ञात व्यक्ति थियो जसले यसलाई आगरा नामले सम्बोधित गरे। आगरा शहरलाई [[सिकन्दर लोदी]]ले सन् [[१५०६]] ई. मा बसाएका थिए। आगरा [[मुगल साम्राज्य]]लाई मन पर्ने ठाउँ थियो। आगरा [[१५२६]] देखि [[१६५८]] सम्म मुगल साम्राज्यको [[राजधानी]] रह्यो। आज पनि आगरा मुगलकालीन संरचना भवनहरु जस्तै - [[ताजमहल|ताज महल]], [[आगराको रातो किला|लाल किला]], [[फतेहपुर सिकरी|फतेहपुर सीकरी]] आदिको कारणले एक विख्यात पर्यटन-स्थल हो। यी तीनहरू भवनहरू [[यूनेस्को विश्व धरोहर स्थल]]को सुचीमा सामेल छन्। [[बाबर]] (मुगल साम्राज्यको जनक)ले यहाँ चौकोर (आयताकार एवं वर्गाकार) बगैंचाहरूको निर्माण गराए। == जनसांख्यिकीय आँकडा == सन् २००१को जनगणनाका अनुसार, आगराको जनसङ्ख्या १,२५९,९७९ छ। आगराको जनसङ्ख्याको ५३% पुरूष र ४७% महिलाहरू छन्। यहाँको औसत साक्षरता दर ६५% छ, जसमा ७६% पुरुष र ५३% महिलाहरू साक्षर छन्। यो राष्ट्रिय औसत ५९.५% भन्दा अधिक छ। आगराको ११% जनसङ्ख्या ६ वर्षदेखि तलका बच्चाहरूको छ। == दर्शनीय स्थल == [[चित्र:TM from Red Fort.jpg|thumb|240px|आगराका किल्लादेखि ताजमहलको दृश्य]] {{main|आगराका दर्शनीय स्थल}} === ताजमहल === {{main|ताजमहल|ताजमहलको मूल एवं वास्तु}} [[चित्र:Taj Mahal at dawn.jpg|thumb|ताजमहल]] आगराको [[ताजमहल]], [[शाहजहाँ]]को प्रिय बेगम [[मुमताज महल]]को मकबरा, विश्वको सबैभन्दा प्रसिद्ध भवनहरू मध्ये एक हो। यो विश्वका [[नयाँ ७ अजूबे|नयाँ ७ अजूबों]] मध्येको एक हो र आगराको तीन [[विश्व सांस्क्रतिक धरोहर|विश्व सांस्क्रतिक धरोहरहरू]] मध्ये एक हो। अन्य दुई धरोहरहरू [[आगरा किला]] र [[फतेहपुर सिकरी|फतेहपुर सीकरी]] हुन। यसको [[१६५३]] मा निर्माण पूरा भएको थियो। यो [[मुगल साम्राज्य|मुगल]] [[बादशाह]] [[शाहजहाँ]]ले आफ्नो बेगम [[मुमताज महल]]को सम्झनामा बनाए। पूरा श्वेत संगमर्मरमा तराशा भयो, यो भारसम्मो नैं छैन विश्वको पनि अत्युत्तम कृति हो। पूर्णतया सममितीय स्मारकका बन्नमा बाइस वर्ष लागोस् (१६३०-१६५२), अनि बीस हजार कारीगरहरूको अथक मेहनत पनि। यो मुगल शैलीका चार बगैंचाका साथ स्थित छ। फारसी वास्तुकार त्यस्ताद ईसा खांका दिशा निर्देशमा यसलाई [[यमुना नदी|यमुना]] नदीका किनारमा बनाइएको छ। यसलाई मृगतृष्णा रूपमा [[आगराको किला|आगराका किले]]देखि हेर्न सकिन्छ, जहाँदेखि शाहजहाँ जीवनका अन्तिम आठ वर्षहरूमा, आफ्नो पुत्र [[अनिंगजेब]] द्वारा कैद गरिनमा देखा गर्थ्यो। यो सममितिको आदर्श नमूना छ, जो कि केही दूरीदेखि हेर्नमा हावामा तैरता भयो प्रतीत हुन्छ। यसका मुख्य द्वारमा कुरआनको आयतहरू आफूी भएका हुन्। त्यसको माथि बाइस साना गुम्बद छन्, जो कि यसका निर्माणका वर्षहरूको संख्या बताउँछन्। ताजलाई एक लालबलुआ पत्थरका चबूतरेमा बनेका श्वेत संगमर्मरका चबूतरेमा बनाइएको छ। ताजको सर्वाधिक सुन्दरता, यसका इमारसम्मा बराबर उँचा महान गुम्बदमा बसी छ। यो ६० फीट व्यास का, ८० फीट ऊंचा छ। यसका तल नैं मुमताजको कब्र छ। यसका बराबर हीमा शाहजहाँको पनि कब्र छ। भित्री क्षेत्रमा रत्नहरू अनि बहुमूल्य पत्थरहरूको कार्य छ। खुलने समय : ६ प्रातःदेखि ७:३० साँयः (शुक्रवार बन्द) === आगराको किला === {{main|आगराको किला}} आगराको एक अन्य [[विश्व धरोहर स्थल]] छ आगराको किला। यो आगराको एक प्रधान निर्माण छ, जो शहरका बीच सर उठाए खडा छ। यसलाई कहिले कभार रातो किला भि भनिन्छ। यो [[अकबर]] द्वारा [[१५६५]] मा बनाइएको थियो। पछि [[शाहजहाँ]] द्वारा यस किल्लाको पुनरोद्धार रातो बलुआ पत्थरदेखि गराइएको, अनि यसलाई किल्लादेखि प्रासादमा बदलिएको छ। यहाँ [[संगमर्मर]] र [[पीट्रा ड्यूरा]] नक्काशीको क्महीन कार्य गरिएको छ। यस किल्लाको मुख्य भवनहरूमा [[मोती मस्जिद]], [[दीवान-ए-सामान्य]], [[दीवान-ए-खास]], [[जहाँगीर मह्ल]], [[खास महल]], [[शीश महल]] एवं [[मुसम्मन बुर्ज]] आउँछन्। महान मुगल सम्राट [[अकबर]]ले यसलाई [[१५६५]] मा बनाए, जसमा त्यसको पौत्र [[शाहजहाँ]]का समयसम्म निर्माण कार्य बढ्दै रहे। यस किल्लाका निषिद्ध क्षेत्रहरूमा भित्री छिपा भयो स्वर्ग जस्तो स्थान छ। यो किला अर्ध-चन्द्राकार छ, जो पूर्वमा केही चपटा छ, नजीकको सीधी देवल नदीतर्फ वाली छ। यसको पूर्ण परिधि छ २.४ किलो मीटर, जो दोहरिया परकोटे वाली किलेनुमा चहारदेवलीदेखि घिरी छ। यस देवलमा साना अन्तरालहरूमा बुर्जीहरू छन्, जिनपर रक्षा छानाहरू बनेका छन्। यस देवललाई ओएक ९ नीटर चौडी अनि १० मीटर गहरी खाडलले घेरेको छ। [[शिवाजी]] यहाँ १६६६मा पुरंदर सन्धि हेतु आएका थिए। तिनको यादमा एक बडि मूर्ति यहाँ स्थापित छ। यो किला मुगल स्थापत्य कलाको एक जीवंत उदाहरण छ। यहीं देखि्दछ, कसरी उत्तर भारतीय दुर्ग शैली दक्षिणदेखि पृथक थियो। दक्षिण भारतमा अनेकहरू दुर्ग छन्, जसमा भन्दा अधिकांश सागर तटमा छन्। === फतेहपुर सीकरी === {{main|फतेहपुर सीकरी}} [[मुगल साम्राज्य|मुगल]] सम्राट [[अकबर]]ले फतेहपुर सीकरी बसाई, अनि आफ्नो राजधानी वहाँ स्थानान्तरित गरे यो आगरादेखि ३५ कि.मी. टाडा छ। यहाँ अनेकहरू भव्य इमारतहरू बनवायीं। पछि पानीको कमीका चलते, वापस आगरा फर्के। यहाँ भि [[बुलंद ढोका]], एक [[विश्व धरोहर स्थल]] छ। बुलंद ढोका वा 'उदात्त प्रवेश द्वार' महान मुगल सम्राट द्वारा बनाइएको थियो,बुलंद ढोका ५२ कदमदेखि संपर्क गरेकोछ.बुलंद ढोका ५३.६३ मीटर उँचा र ३५ मीटर चौडा छ. यो रातो र शौकीन बलुआ पत्थरदेखि बनाएको छ, नक्काशी र कालो र सेतो संगमरमर द्वारा सजाया.बुलंद ढोकाका मध्य चेहरियामा एक शिलालेख अकबर धार्मिक समझको दायरा दर्शाउँदछ. === इत्तेमादुल्ला मकबरा === {{main|एतमादुद्दौलाको मकबरा}} सम्राज्ञी [[नूरजहाँ]]ले [[एतमादुद्दौलाको मकबरा]] बनाए। यो त्यसको पिता घियास-उद-दीन बेग, जो जहाँगीरका दरबारमा मन्त्री पनि थिए,को यादमा बनाइएको थियो। मुगल कालका अन्य मकबरहरूदेखि अपेक्षाकृत सानो हुने से, यसलाई धेरै बार श्रङ्गारदान पनि भनिन्छ। यहाँका बाग, पीट्रा ड्यूरा पच्चीकारी, अनि धेरै घटक [[ताजमहल]]देखि मिल्दै छन्। === जामा मस्जिद === {{main| जामा मस्जिद (आगरा)}} [[चित्र:Jama Masjid in Agra.jpg|thumb|जामा मस्जिद]] [[चित्र:Streets of Agra (Jama Masjid).jpg|thumb|जामा मस्जिद]] [[जामा मस्जिद (आगरा)|जामा मस्जिद]] एक विशाल मस्जिद छ, जो शाहजहाँको पुत्री, शाहजादी [[जहाँआरा बेगम]]लाई समर्पित छ। यसको निर्माण १६४८ मा भएको थियो, र यो आफ्नो मीनार रहित ढाँचे तथा विषेश प्रकारका गुम्बदका लागि जानी जान्छ। === चीनीको रोजा === [[चीनीको रोजा]] [[शाहजहाँ]]का मन्त्री, [[अल्लामा अफजल खान शकरउल्ला शिराज]],लाई समर्पित छ र आफ्नो [[पारसी शिल्पकार|पारसी शिल्पकारी]] भएका चमकिला निला रंगका गुम्बदका लागि दर्शनीय छ। === रामबाग === भारसम्मो सबैभन्दा पुराना [[मुगल उद्यान]], [[रामबाग]], मुगल शासक [[बाबर]]ले सन् [[१५२८]] मा बनाए। यो उद्यान [[ताजमहल]] देखि २.३४ किमी. टाडा उत्तर दिशामा स्थित छ। === सोसामान्यी बाग === {{main|स्वामी बाग|दयाल बाग}} स्वामीबाग समाधि हुजूर [[शिव दयाल सिंह|स्वामी महाराज]] (श्री शिव दयाल सिंह सेठ)को स्मारक/ समाधि छ। यो नगरका बाह्य क्षेत्रमा छ, जसलाई [[स्वामी बाग]] भन्दछन्। ती [[राधास्वामी मत]]का संस्थापक थिए। तिनको समाधि तिनको अनुयाइहरूका लागि पवित्र छ। यसको निर्माण [[सन् १९०८|1908]] मा आरम्भ भएको थियो, र भन्दछन्, कि यो कहिले समाप्त छैनगा। यसमा पनि श्वेत संगमर्मरको प्रयोग भएको छ। साथै नक्काशी अनि बेलबूटहरूका लागि रङ्गीन संगमर्मर अनि केही अन्य रङ्गीन पत्थरहरूको प्रयोग गरिएको छ। यो नक्काशी अनि बेल बूटे एकदम जीवंत लाग्दछन्। यो भारत भरमा कहीं छैन देखि्दछन्। पूण भएमा यस समाधिमा एक नक्काशीकृत गुम्बद शिखरका साथ एक महाद्वार हुनेछ। यसलाई कहिले कभार अर्को ताज पनि भनिन्छ। === सिकंदरा (अकबरको मकबरा) === {{main|सिकंदरा}} [[आगरा किले|आगरा किला]]देखि मात्र १३ किलोमीटरको दूरी पर, [[सिकंदरा,आगरा|सिकंदरा]]मा महान [[मुगल साम्राज्य|मुगल]] सम्राट [[अकबर]]को मकबरा छ। यो मकबरा त्यसको व्यकतित्वको पूर्णतालाई दर्शाउँदछ। सुन्दर वृत्तखंडका आकारमा, रातो बलुआ-पत्थरदेखि निर्मित यो विशाल मकबरा हरिया भरे उद्यानका बीच स्थित छ। अकबरले स्वयं नैं आफ्नो मकबरेको रूपरेखा तैयार गरवाई थियो र स्थानको चुनाव पनि त्यसले स्वयं नैं गरेको थियो। आफ्नो जीवनकालमा नैं आफ्नो मकबरेको निर्माण गरवाना एक [[टर्की|तुर्की]] प्रथा थियो, जसको [[मुगल साम्राज्य|मुगल]] शासकुन्ले धर्मको प्रकार पालन गरे। अकबरका पुत्र [[जहाँगीऱ]]ले यस मकबरेको निर्माण कार्य १६१३मा सम्पन्न गराए। === मरियम मकबरा === [[मरियम मकबरा]], अकबरको ईसाई बेगमको मकबरा छ, जो आगरा र सिकन्दराका बीचमा छ। === मेहताब बाग === [[चित्र:Mehtab Bagh (Moonlight Garden).jpg|thumb|मेहताब बाग]] [[मेहताब बाग]], यमुनाका ताजमहलदेखि विपरीत अर्का किनारमा छ। == यो पनि हेर्नुहोस् == *[[उत्तर प्रदेश]] *[[भारतको शहर]] {{आगरा}} {{उत्तर प्रदेशका जिल्लाहरू}} {{आगरा जिल्लाहरूको तहसीलहरू}} {{भारतको मिलियन+ नगर}} == वाह्य सूत्र == * [http://agra.nic.in/ राष्ट्रिय सूचना केन्द्र द्वारा बनायी गयी आगरेको आधिकारिक जालस्थल] * [http://wikimapia.org/#y=27190000&x=78010000&z=12&l=0&m=a&v=2 विकिमैपियामा आगरा] आगरानामा :ळेखक सतीश चन्द्र चतुर्वेदी {{कमन्सश्रेणी|Agra}} [[श्रेणी:सहरहरू]] [[श्रेणी:उत्तर प्रदेशका सहरहरू]] [[श्रेणी:उत्तर प्रदेश]] [[श्रेणी:विकिथन-५ मा बनाइएका वा सुधारिएका लेखहरू]] [[श्रेणी:भारतका महानगरहरू]] [[श्रेणी:भारतका पूर्व राजधानी सहरहरू]] [[श्रेणी:भारतका स्मार्ट सहरहरू]] q0h4033leqgy4m69ct7moev04gy9mde 0 50436 1378774 1297056 2026-09-09T13:47:28Z Biplab Anand 13653 Synced 1 category from enwiki ([[:m:User:Saroj/CatSync|CatSync]]) 1378774 wikitext text/x-wiki {{सफाई काल|date=सेप्टेम्बर २०२०}} {{Infobox person | name = अक्षय कुमार | image = Akshay Kumar.jpg | caption = सन् २०१५ मा अक्षय कुमार | birth_name = राजिव हरि ओम भाटिया | birth_date = {{Birth date and age|1967|9|9}} | birth_place = [[अमृतसर]], [[पन्जाब, भारत|पञ्जाब]], [[भारत]] | children = २ | religion = [[सिख धर्म]]<ref name="Celebrity Measurements">{{cite web|url=http://www.celebheightweight.com/2015/09/akshay-kumar-height-weight-age-measurements-net-worth/|title=Akshay Kumar Height, Weight, Age, Measurements, Net Worth|publisher=Celebrity Measurements|date= |accessdate=2015-09-29}}</ref> | other names = {{Plainlist| * अक्की * खिलाडी * खिलाडी कुमार * किङ अफ बलिउड (२००७)<ref>{{cite news|last1=Mishra|first1=Somen|title=Akshay Kumar crowned 2007 King of Bollywood|url=http://ibnlive.in.com/news/akshay-kumar-crowned-2007-king-of-bollywood/55446-8.html|accessdate=6 November 2014|publisher=[[CNN-IBN]]|date=2 January 2008|location=Mumbai}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141113014759/http://ibnlive.in.com/news/akshay-kumar-crowned-2007-king-of-bollywood/55446-8.html |date=13 November 2014 }}</ref><ref>{{cite news|last1=Singh|first1=Mauli|last2=Shah|first2=Jigar|title=Khiladi is King|url=http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-cinemaplus/khiladi-is-king/article3023231.ece|accessdate=6 November 2014|work=The Hindu|publisher=[[The Hindu Group]]|date=15 August 2008}}</ref><ref>{{cite news|title=Akshay- the undisputed king of Bollywood, bags Rs72 crore deal|url=http://zeenews.india.com/entertainment/bollywood/akshay-the-undisputed-king-of-bollywood-bags-rs72-crore-deal_8541.html|accessdate=6 November 2014|publisher=[[Zee News]]|date=22 August 2008|location=Mumbai}}</ref> }} | occupation = [[अभिनेता]], [[चलचित्र निर्माता|निर्माता]], [[प्रस्तोता]] | years_active = (१९९१–हाल) | spouse = [[ट्विङ्कल खन्ना]] (२००१–हाल) | height = {{height|ft=5|in=11}} <ref name="Celebrity Measurements"/> | website = | signature = AkshayKumarSignature.png }} '''राजीव हरि ओम भाटिया''' (जन्म ९ सेप्टेम्बर १९६७),<ref name=birth>{{cite book|title=Britannica Book of the Year 2010|editor1-last=Sparks|editor1-first=Karen Jacobs|url=https://books.google.com/books?id=QeKbAAAAQBAJ&pg=PA95|date=2010|location=[[Chicago]]|publisher=[[Encyclopædia Britannica]], Inc.|isbn=978-1-61535-366-8|oclc=799040256|page=95}}</ref>'''अक्षय कुमार '''({{IPA-hi|əkˈʂɛː kʊˈmaːr|pron}}) एक भारतीय [[अभिनेता]] हुन् ।<ref name=National-Post-21-May-2019/><ref name=National-Post-May-2019>{{citation|last=Blackwell|first=Tom|date=13 May 2019|url=https://nationalpost.com/news/world/canadian-passport-sparks-controversy-for-modi-supporting-brad-pitt-of-bollywood|title=Canadian passport sparks controversy for Modi-supporting 'Brad Pitt of Bollywood'|publisher=National Post|access-date=29 May 2020|quote=''एक असुविधाजनक तथ्यले अक्षय कुमारको राष्ट्रवादी प्रमाणपत्रलाई चुनौती दिएको थियो: दबाबमा उनले स्वीकार गरे कि उनले आफ्नो भारतीय नागरिकता क्यानाडाको राहदानीको लागि लिएका थिए। वास्तवमा उनी ओन्टभिलमा एउटा हवेलीको मालिक छन्। उनले भनेका थिए" टोरोन्टो मेरो घर हो, र २०११ मा। त्यतिबेला क्यानाडाका आफ्नै प्रधानमन्त्री स्टीफन हार्परको लागि अभियान चलाइएको थियो, 'म्याग्गिल विश्वविद्यालयका एक राजनीतिक नरेन्द्र सुब्रमण्यनले भने,' कुन भारतीय व्यक्तिले चुनावमा जान आग्रह गर्ने काममा उनी संलग्न छन र सबैभन्दा लाजमर्दो कुरा हो। वैज्ञानिक''}}</ref><ref name=cbc-3-2020>{{citation|last=Dyer|first=Evan (Parliamentary Affairs Bureau)|title=Canada's politicians have stayed mostly silent about a wave of anti-Muslim violence in India|publisher=Canadian Broadcasting Corporation (CBC) News|date=7 March 2020|access-date=14 September 2020|url=https://www.cbc.ca/news/politics/canada-india-modi-1.5484349}} Quote: "(पूर्व प्रधानमन्त्री स्टीफन) हार्परले २०११ मा मोदीको सबैभन्दा ठूला सेलिब्रिटी समर्थक, बलिउड स्टार अक्षय कुमारसँगै अभियान गरे जसलाई पछि क्यानाडाको नागरिकताको विशेष अनुदान दिइयो। "</ref> अभिनेता, निर्माता, मार्शल कलाकार र टेलिभिजन व्यक्तित्व जसले [[बलिउड]], वाणिज्यिक [[हिन्दी भाषा]] फिल्म उद्योग मुख्य रूपमा [[मुम्बई]], भारतमा काम गर्दछ। २९ बर्ष भन्दा बढीको करियरमा कुमार १०० भन्दा बढी फिल्महरूमा देखा परे र उनले धेरै पुरस्कारहरू जितेका छन्, जसमा ''[[रुस्तम]]'' (२०१६) मा अभिनयका लागि सर्वश्रेष्ठ अभिनेताको लागि राष्ट्रिय फिल्म पुरस्कार र दुई फिल्मफेयर पुरस्कार ''[[अजनबी]]'' (२००१) र ''[[गरम मसला]]''(२००५) को लागी हो। == बाल्यकाल == कुमारको जन्म [[अमृतसर]],[[पन्जाब, भारत|पञ्जाब]], भारत <ref name=birth />मा हरि ओम भाटिया र अरुणा भाटियाको एउटा पंजाबी परिवारमा भएको थियो। <ref name="HTMKhalid"/><ref name="25years">{{cite web|author=Verma, Sukanya|title=40 things you didn't know about Akki|date=5 September 2007 |url=http://www.rediff.com/movies/2007/sep/05akshay.htm|publisher=[[Rediff.com]]|accessdate=14 March 2008| archiveurl= https://web.archive.org/web/20080219044744/http://www.rediff.com/movies/2007/sep/05akshay.htm| archivedate= 19 February 2008}}</ref>उनको बुबा एक सेना अधिकारी थिए।<ref>{{cite news|author1=Ritika Handoo|title=Lesser known facts about Akshay Kumar|url=http://zeenews.india.com/entertainment/celebrity/lesser-known-facts-about-akshay-kumar_1668704.html|accessdate=5 May 2016|work=Zee News|date=8 September 2015}}</ref> कलिलो उमेरदेखि नै कुमारलाई खेलकुदमा रुचि थियो। उनका बुबा पनि कुश्तीको आनन्द उठाउँथे। उनी दिल्लीको चाँदनी चौकमा हुर्केका थिए र पछि उनी बम्बई (वर्तमान मुम्बई) सरेका थिए जब उनका पिताले सेना छोडेर युनिसेफमा एकाउन्टेन्ट बने।<ref name="rstv">{{cite news |last1=S |first1=Irfan |title=Guftagoo with Akshay Kumar |publisher=Rajya Sabha TV |date=3 June 2014}}</ref>चाँडै नै, उनकी बहिनीको जन्म भयो र उनको परिवार मध्य बम्बईको पंजाबी बहुल क्षेत्र कोलीवाडामा बस्थ्यो।<ref name="HTMKhalid">{{cite news|last1=Mohammad|first1=Khalid|title=Akshay Kumar is a Punjabi by nature|url=http://www.hindustantimes.com/news-feed/entertainment/akshay-kumar-is-a-punjabi-by-nature/article1-211213.aspx|work=Hindustan Times|accessdate=17 June 2014|location=Mumbai|date=22 March 2007|archiveurl=https://web.archive.org/web/20131225000554/http://www.hindustantimes.com/News-Feed/Entertainment/Akshay-Kumar-is-a-Punjabi-by-nature/Article1-211213.aspx|archivedate=25 December 2013}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131225000554/http://www.hindustantimes.com/News-Feed/Entertainment/Akshay-Kumar-is-a-Punjabi-by-nature/Article1-211213.aspx |date=25 December 2013 }}</ref> उनले स्कुल शिक्षा डोन बोस्को हाई स्कूल, माटुंगाबाट प्राप्त गरे<ref>{{cite web |title=Notable Alumni {{!}} Don Bosco High School |url=https://donboscomatunga.com/alumni/notable-alumni/ |website=donboscomatunga.com }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200817202648/https://donboscomatunga.com/alumni/notable-alumni/ |date=2020-08-17 }}</ref> सँगै कराटे सिक्दै। उनले उच्च शिक्षाको लागि गुरु नानक खालसा कलेजमा भर्ना गरे, तर उनी पढाइमा खास चासो नभएकोले पढ्न छाडे। उनले आफ्नो बुबालाई अनुरोध गरे कि उनी अझै मार्शल आर्ट सिक्न चाहन्छन्, र उनको बुबाले उनलाई थाइल्याण्ड पठाउन पैसा बचाए। कुमार मार्शल आर्ट सिक्न बैंकक गएका थिए र थाईल्याण्डमा ५ बर्ष थाई बक्सिंग सिक्नको लागि बसे। .<ref name="HTMKhalid" /><ref>{{cite news|last1=Gupta|first1=Priya|title=I've got more than what I had ever dreamt of: Akshay Kumar|url=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/Ive-got-more-than-what-I-had-ever-dreamt-of-Akshay-Kumar/articleshow/21776783.cms|accessdate=19 August 2015|work=[[The Times of India]]|publisher=[[The Times Group]]|date=13 August 2013}}</ref> कुमारको बहिनी अलका भाटिया हुन्।<ref>{{cite news|url=http://www.ndtv.com/photos/entertainment/akshay-twinkle-at-pre-karva-chauth-bash-8460 |title=Akshay, Twinkle at pre-Karva Chauth bash|publisher=[[NDTV]]|accessdate=9 March 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130524134015/http://www.ndtv.com/photos/entertainment/akshay-twinkle-at-pre-karva-chauth-bash-8460|archivedate=24 May 2013}}</ref> कुमार किशोर छँदा, उनको बुबाले उनलाई के हुनको लागी सोधे। कुमारले एक अभिनेता बन्ने चाहना व्यक्त गरे।<ref>{{cite news|title=Unplugged: Akshay Kumar|url=http://timesofindia.indiatimes.com/life-style/people/Unplugged-Akshay-Kumar/articleshow/4328069.cms|work=[[The Times of India]]|publisher=[[The Times Group]]|accessdate=9 October 2014|date=21 September 2009}}</ref> == फिल्म == {| class="wikitable sortable" |- style="background:#ccc; text-align:center;" ! वर्ष !! फ़िल्म !! अभिनय !! class="unsortable"| टिप्पणी |- | १९९१ || ''सौगंध'' || शिवा || |- | १९९२ || ''डांसर'' || राजु 'राजा' || |- | १९९२ || ''मिस्टर बॉन्ड'' || मिस्टर बॉन्ड |- | २९९२ || ''खिलाड़ी'' || राज मल्होत्रा || |- | १९९२ || ''दीदार'' || आनन्द मल्होत्रा || |- | १९९३ || ''अशांत'' || विजय || |- | १९९३ || ''दिल की बाज़ी'' || विजय || |- | १९९३ || ''कायदा कनून'' || डी॰डी॰ दूरानी || |- | १९९३ || ''वक्त हमारा है'' || विकास सुबकुचवाला || |- | १९९३ || ''सैनिक'' || सुरज दत्त || |- | १९९४ || ''एलान'' || विशाल चौधरी || |- | १९९४ || ''ये दिल्लगी'' || विजय सैगल || नामित |- | १९९४ || ''जय किशन'' || जय/किशन || |- | १९९४ || ''मोहरा'' || अमर सक्सेना || |- | १९९४ || ''मैं खिलाड़ी तू अनाड़ी'' || करन जोगलेकर || |- | १९९४ || ''इक्के पे इक्का '' || राजीव || |- | १९९४ || ''अमानत'' || अमर || |- | १९९४ || ''सुहाग'' || राज || |- | १९९४ || ''[[नज़र के सामने (1994 फ़िल्म)|नज़र के सामने]]'' || जय कुमार || |- | १९९४ || ''[[ज़ख्मी दिल (1994 फ़िल्म)|ज़ख्मी दिल]]'' || जयदेव आनन्द || |- | १९९४ || ''[[ज़ालिम (1994 फ़िल्म)|ज़ालिम]]'' || रवि || |- | १९९४ || ''[[हम हैं बेमिसाल (1994 फ़िल्म)|हम हैं बेमिसाल]]'' || विजय सिन्हा || |- | १९९५ || ''[[पाँडव (1995 फ़िल्म)|पाँडव]]'' || विजय || |- | १९९५ || ''[[मैदान-ए-जंग (1995 फ़िल्म)|मैदान-ए-जंग]]'' || करण || |- | १९९५ || ''[[सबसे बड़ा खिलाड़ी (1995 फ़िल्म)|सबसे बड़ा खिलाड़ी]]'' || विजय कुमार/लल्लू || |- | १९९६ || ''[[तू चोर मैं सिपाही (1996 फ़िल्म)|तू चोर मैं सिपाही]]'' || अमर वर्मा || |- | १९९६ ||''[[खिलाड़ियों का खिलाड़ी (1996 फ़िल्म)|खिलाड़ियों का खिलाड़ी]]'' || अक्षय मल्होत्रा || |- | १९९६ || ''[[सपूत (फ़िल्म)|सपूत]]'' || प्रेम || |- | १९९७ || ''[[लहू के दो रंग (1997 फ़िल्म)|लहू के दो रंग]]'' || सिकन्द्र दवाई || |- | १९९७ || ''[[इंसाफ (1997 फ़िल्म)|इंसाफ]]'' || विक्रम || |- | १९९७ || ''[[दावा (1997 फ़िल्म)|दावा]]'' || अर्जुन || |- | १९९७ || ''[[तराज़ू (1997 फ़िल्म)|तराज़ू]]'' || इंस्पेक्टर राम यादव || |- | १९९७ ||''[[मिस्टर एंड मिसेज़ खिलाड़ी (1997 फ़िल्म)|मिस्टर एंड मिसेज़ खिलाड़ी]]'' || राजा || तेलुगु फ़िल्म ''आ ओक्काटी अडाक्कु'' का पुनर्निर्माण |- | १९९७ || ''[[दिल तो पागल है (1997 फ़िल्म)|दिल तो पागल है]]'' || अजय || विस्तृत विशेष उपस्थिति नामित—[[फ़िल्मफ़ेयर सर्वश्रेष्ठ सहायक अभिनेता पुरस्कार]] |- | १९९७ || ''[[अफ़लातून (1997 फ़िल्म)|अफ़लातून]]'' || रॉकी/राजा || दूहरा अभिनय |- | १९९८ || ''[[कीमत (1998 फ़िल्म)|कीमत]]'' || देव || |- | १९९८ || ''[[अंगारे (1998 फ़िल्म)|अंगारे]]'' || अमर || |- | १९९८ || ''बारूद'' || जय शर्मा || |- | १९९९ || ''आरज़ू'' || विजय खन्ना || |- | १९९९ || ''इन्टरनेशनल खिलाड़ी'' || राहुल 'देवराज' || |- | १९९९ || ''ज़ुल्मी'' || राज || |- | १९९९ || ''संघर्ष'' || प्रोफेसर अमन वर्मा || |- | १९९९ || ''जानवर'' || बादशाह/बाबू लोहार || |- | २००० || ''हेरा फेरी'' || राजु || मलयाली फ़िल्म ''रामजी राव स्पिकिंग'' का पुनर्निर्माण |- | २००० || ''धड़कन'' || राम || |- | २००० || ''खिलाड़ी ४२०'' || देव कुमार/आनन्द कुमार || दोहरा अभिनय |- | २००१ || ''एक रिश्ता'' || अजय कपूर || |- | २००१ || ''अज़नबी'' || विक्रम बजाज || फ़िल्मफ़ेयर सर्वश्रेष्ठ खलनायक पुरस्कार |- | २००२ || ''हाँ मैंने भी प्यार किया'' || राज मल्होत्रा || |- | २००२ || ''आँखें'' || विश्वास प्रजापति || |- | २००२ || ''आवारा पागल दीवाना'' || गुरु गुलाब खत्री || |- | २००२ || ''जानी दुश्मन'' || अतुल || |- | २००३ || ''तलाश'' || अर्जुन || |- | २००३ || ''अंदाज़ '' || राज मल्होत्रा || |- | २००४ || ''ख़ाकी '' || सर इन्सपेक्टर शेखर वर्मा || नामित—फ़िल्मफ़ेयर सर्वश्रेष्ठ सहायक अभिनेता पुरस्कार |- | २००४ || ''[[पुलिस फोर्स (2004 फ़िल्म)|पुलिस फोर्स]]'' || विजय सिंह || |- | २००४ || ''[[आन (2004 फ़िल्म)|आन]]'' || डीसीपी हरि ओम पटनायक || |- | २००४ ||''[[मेरी बीवी का जवाब नहीं (2004 फ़िल्म)|मेरी बीवी का जवाब नहीं]]'' || इन्सपेक्टर अजय || |- | २००४ || ''[[मुझसे शादी करोगी (2004 फ़िल्म)|मुझसे शादी करोगी]]'' || अरुण खन्ना/सनी || नामित—[[फ़िल्मफ़ेयर सर्वश्रेष्ठ सहायक अभिनेता पुरस्कार]]<br /> नामित—[[फ़िल्मफ़ेयर सर्वश्रेष्ठ हास्य अभिनेता पुरस्कार]] |- | २००४ || ''[[एतराज़ (2004 फ़िल्म)|एतराज़]]'' || राज मल्होत्रा || |- | २००४ || ''[[अब तुम्हारे हवाले वतन साथियों (2004 फ़िल्म)|अब तुम्हारे हवाले वतन साथियों]]'' || मैजर राजीव || |- | २००५ || ''[[बेवफा (2005 फ़िल्म)|बेवफा]]'' || राजा || |- | २००५ || ''[[वक़्त (२००५ फ़िल्म)|वक़्त]]'' || आदित्य ठाकुर || |- | २००५ || ''[[इन्सान (2005 फ़िल्म)|इन्सान]]'' || अमजद || |- | २००५ || ''[[गरम मसाला (2005 फ़िल्म)|गरम मसाला]]'' || मकरंद "मैक" देशपांडे || [[फ़िल्मफ़ेयर सर्वश्रेष्ठ हास्य अभिनेता पुरस्कार]] |- | २००५ || ''[[दीवाने हुए पागल (2005 फ़िल्म)|दीवाने हुए पागल]]'' || रॉकी हिरनन्दानी || |- | २००५ || ''[[दोस्ती (2005 फ़िल्म)|दोस्ती]]'' || राज मल्होत्रा || |- | २००६ || ''[[फैमिली: खून के रिश्ते (2006 फ़िल्म)|फैमिली: खून के रिश्ते]]'' || शेखर भाटिया || विस्तारित उपस्थिति |- | २००६ || ''[[मेरे जीवन साथी (2006 फ़िल्म)|मेरे जीवन साथी]]'' || विकी || |- | २००६ || ''[[फिर हेरा फेरी (2006 फ़िल्म)|फिर हेरा फेरी]]'' || राजु || |- | २००६ || ''[[हमको दीवाना कर गये (2006 फ़िल्म)|हमको दीवाना कर गये]]'' || आदित्य मल्होत्रा || |- | २००६ || ''[[जानेमन (2006 फ़िल्म)|जानेमन]]'' || अगस्त्य राव || |- | २००६ || ''[[भागम भाग (2006 फ़िल्म)|भागम भाग]]'' || बंटी || |- | २००७ || ''[[नमस्ते लंदन]]'' || अर्जुन सिंह || नामित—[[फ़िल्मफ़ेयर सर्वश्रेष्ठ अभिनेता पुरस्कार]] |- | २००७ || ''[[हे बेबी (2007 फ़िल्म)|हे बेबी]]'' || आरुष मेहरा || |- | २००७ || ''[[भूल भुलैया (2007 फ़िल्म)|भूल भुलैया]]'' || डॉ॰ [[आदित्य श्रीवास्तव]] || |- | २००७ || ''[[वेलकम (2007 फ़िल्म)|वेलकम]]'' || राजीव सैनी || |- | २००८ || ''[[टशन (फ़िल्म)|टशन]]'' || बच्चन पाण्डे || |- | २००८ || ''[[सिंह इज़ किंग]]'' || हैप्पी सिंह || नामित—[[फ़िल्मफ़ेयर सर्वश्रेष्ठ अभिनेता पुरस्कार]]; चीनी फ़िल्म ''मिराक्ल्स'' का पुनर्निर्माण |- | २००८ || ''[[जम्बो (फ़िल्म)|जम्बो]]'' || जम्बो {{small|(ध्वनी)}} || |- | २००९ || ''[[चाँदनी चौक टू चाइना]]'' || सिधु शर्मा || |- | २००९ || ''[[८x१० तस्वीर|8 x 10 तस्वीर]]'' || जय पुरी/जीत पुरी || दोहरा अभिनय |- | ३००९ || ''[[कमबख़्त इश्क़]]'' || विराज शेरगिल || |- | २००९ || ''[[ब्लू]]'' || आरव मल्होत्रा || |- | २००९ || ''[[दे दना दन]]'' || नितिन बांकड़ || |- | २०१० || ''[[हाउसफुल (2010 फ़िल्म)|हाउसफुल]]'' || आरुष || |- | २०१० || ''[[खट्टा मीठा (2010 फ़िल्म)|खट्टा मीठा]]'' || सचिन टिचकुले || |- | २०१० || ''[[एक्शन रिप्ले]]'' || किशन कुमार || |- | २०१० || ''[[तीसमार खां]]'' || तेब्रेज़ मिर्ज़ा खान/<br />तीसमार खां || |- | २०११ || ''[[पटियाला हाउस (फ़िल्म)|पटियाला हाउस]]'' || प्रगट सिंह कहलोन/गट्टू/काली || |- | २०११ || ''[[थैंक यू (२०११ फ़िल्म)|थैंक यू]]'' || किशन || |- | २०११ || ''[[देसी बॉयज]]'' || जिगनेश पटेल/जैरी/रॉको || |- | २०१२ || ''[[हाउसफुल २]]'' || जॉली न॰ 1/ सनी |- | २०१२ || ''[[रावड़ी राठौर]]'' || एएसपी विक्रम राठौड़/शिवा || तेलुगू फ़िल्म विक्रमारकुडु का पुनर्निर्माण |- | २०१२ || ''[[जोकर (2012 फ़िल्म)|जोकर]]'' || राजकुमार/अगस्त्य || |- | २०१२ || ''[[ओएमजी – ओ माय गॉड|ओ माय गॉड]]'' || [[भगवान कृष्ण]] || नामित—[[फ़िल्मफ़ेयर सर्वश्रेष्ठ सहायक अभिनेता पुरस्कार]] |- | २०१२ || ''[[खिलाड़ी ७८६]]'' || बहत्तर सिंह/तेहत्तर सिंह || दोहरा अभिनय |- | २०१३ || ''[[स्पेशल २६]]'' || अजय सिंह/अज्जु || |- | २०१३ || ''[[वंस अपॉन अ टाइम इन बम्बाइ-दोबारा]]'' || शौयब खान || |- | २०१३ || ''[[बॉस (२०१३ हिन्दी फ़िल्म)|बॉस]]'' || बॉस || मलयाली फ़िल्म [[पोकरी राजा]] का पुनर्निर्माण |- | २०१४ || ''[[हॉलीडे]]'' || विराट बक्शी || |- | २०१४ || ''इट्स एंटरटेनमेंट'' || अखिल || |- | २०१५ || ''[[गब्बर इज़ बैक]]'' || आदित्य सिंह राजपूत || |- | ३०१५ || ''बेबि'' || अजय || |- | २०१५ || ''[[ब्रदर्स (२०१५ चलचित्र)|ब्रोदर्स]]'' || डेबिड || || |- | २०१५ || ''सिङ इज ब्लिङ'' || रफ्तार || |- | २०१६ || ''एयरलिफ्ट'' || रन्जित कटियाल || |- |२०१६ || ''हाउसफुल 3'' || स्यान्डी/सुन्डी || |- |२०१६ || ''[[रुस्तम]]'' || रुस्तम पव्री || |- |२०१७ || ''[[जोली एलएलबी २ (२०१७ चलचित्र) | जोली एलएलबी २]]'' || जगदीश्वर 'जोली' मिश्रा || |} == सन्दर्भ सामग्रीहरू == {{reflist}} ==यो पनि हेर्नु होस== {{FilmfareAwardBestVillain}} == बाह्य लिङ्कहरू== {{कमन्सश्रेणी|Akshay Kumar|अक्षय कुमार}} * {{IMDb name|id=0474774}} {{Authority control|VIAF=56201763}} {{Persondata |NAME=Kumar, Akshay |ALTERNATIVE NAMES=Akki |SHORT DESCRIPTION=Film actor |DATE OF BIRTH=September 9, 1967 |PLACE OF BIRTH=[[Amritsar]], [[Punjab (India)|Punjab]], India |DATE OF DEATH= |PLACE OF DEATH= }} [[श्रेणी:भारतीय चलचित्र अभिनेताहरू]] [[श्रेणी:हिन्दी चलचित्र अभिनेताहरू]] [[श्रेणी:भारतीय स्टन्ट प्रदर्शनकर्ताहरू]] [[श्रेणी:जीवित मानिसहरू]] [[श्रेणी:भारतीय चलचित्र निर्माताहरू]] [[श्रेणी:भारतीय मूलका क्यानडेली अभिनेताहरू]] [[श्रेणी:भारतीय पुरुष मार्सल कलाकारहरू]] [[श्रेणी:अमृतसरका अभिनेताहरू]] [[श्रेणी:सन् १९६७ मा जन्म]] [[श्रेणी:पन्जाबी मानिसहरू]] [[श्रेणी:फिल्मफेयर पुरस्कार विजेताहरू]] [[श्रेणी:क्यानडेली आवाज अभिनेताहरू]] [[श्रेणी:हिन्दी चलचित्र निर्माताहरू]] [[श्रेणी:भारतीय हिन्दुहरू]] [[श्रेणी:भारतीय आवाज अभिनेताहरू]] rhl6auhbla4cksgctgi09w175g3qpfi 0 50857 1378765 1378758 2026-09-09T12:28:13Z Rajeeb bastola 39875 1378765 wikitext text/x-wiki {{Orphan|date=अगस्ट २०१२}} {{Infobox person |name = एलिसा कुथबर्ट | image = Elisha Cuthbert in 2009.jpg | caption = २००९ मेमा एलिसा कुथबर्ट | birth_name = एलिसा एन कुथबर्ट | birth_date = {{Birth date|1982|11|30}} | birth_place = [[क्याल्ग्यारी]], अल्बेर्टा, [[क्यानडा]] | occupation = अभिनेत्री | yearsactive = १९९६–हाल | signature = Elisha Cuthbert signature.svg }} '''एलिसा कुथबर्ट''' (जन्म ३० नोभेम्बर १९८२) [[क्यानडा|क्यानडियन]] चलचित्र तथा टेलिभिजन [[अभिनेत्री]] हुन्। == बाल्यकाल == ==शुरुवात== उनले डरलाग्दो बाल श्रृंखला 'आर यू फ्राइड अफ द डार्क' मा अतिरिक्तको रूपमा आफ्नो पहिलो टेलिभिजन उपस्थिति देखाइन् र बच्चाहरूको लोकप्रिय मेकानिक्स सह-होस्ट गरिन्। उनले आफ्नो फिचर-फिल्म डेब्यू सन् १९९७ क्यानेडियन पारिवारिक नाटक डान्सिङ अन द मुनबाट गरेकी थिइन्। उनको पहिलो प्रमुख भूमिका सन् १९९८ ड्रामा फिल्म एयरस्पीड (नो कन्ट्रोल) मा जो मान्टेग्नाको विपरित आयो। सन् २००१ मा, उनले फिल्म 'लकी गर्ल'मा अभिनय गरेकि थिईन, जसको लागि उनले आफ्नो पहिलो पुरस्कार, 'जेमिनी पुरस्कार' जितिन्। उनले डरलाग्दो बाल श्रृंखला 'आर यू फ्राइड अफ द डार्क' मा अतिरिक्तको रूपमा आफ्नो पहिलो टेलिभिजन उपस्थिति देखाइन् र बच्चाहरूको लोकप्रिय मेकानिक्स सह-होस्ट गरिन्। उनले आफ्नो फिचर-फिल्म डेब्यू सन् १९९७ क्यानेडियन पारिवारिक नाटक 'डान्सिङ अन द मुन'बाट गरेकी थिइन्। उनको पहिलो प्रमुख भूमिका सन् १९९८ ड्रामा फिल्म एयरस्पीड (नो कन्ट्रोल) मा जो मान्टेग्नाको विपरित आयो। [[File:Elisha Cuthbert at 24 finale 2009.jpg|right|thumb|सन् २००९, '२४' सिजन फिनालेमा]] == टेलिभिजन [[अभिनेत्री]]को रूपमा == == चलचित्र अभिनेत्रीको रूपमा == == व्यक्तिगत जीवन == === विवहा === == प्रसिद्धि == ==फिल्मोग्राफी== ==सन्दर्भ सामग्रीहरू== {{Reflist|colwidth=30em}} ==बाहिरी लिङ्कहरू== {{Commons category|Elisha Cuthbert}} * {{IMDb name|193846}} *[http://www.complex.com/GIRLS/Cover-Girls/ELISHA-CUTHBERT Elisha Cuthbert] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090216123437/http://www.complex.com/GIRLS/Cover-Girls/ELISHA-CUTHBERT |date=2009-02-16 }} at [[Complex Magazine]] *[http://showbiz.sky.com/celeb/Elisha-Cuthbert Elisha Cuthbert] at [[British Sky Broadcasting|Sky TV]] <!-- Metadata: see Wikipedia:Persondata --> ==यी पनि हेर्नुहोस्== {{Commonscat|Elisha Cuthbert}} {{Persondata |NAME= Cuthbert, Elisha |ALTERNATIVE NAMES= |SHORT DESCRIPTION=Actor |DATE OF BIRTH= November 30, 1982 |PLACE OF BIRTH= [[Calgary]], Alberta, Canada |DATE OF DEATH= |PLACE OF DEATH= }} {{DEFAULTSORT:Cuthbert, Elisha}} [[श्रेणी:क्यानडेली चलचित्र अभिनेत्रीहरू]] [[श्रेणी:जीवित मानिसहरू]] [[श्रेणी:सन् १९८२ मा जन्म]] [[श्रेणी:क्यानडेली बाल अभिनेत्रीहरू]] [[श्रेणी:क्यानडेली टेलिभिजन अभिनेत्रीहरू]] tjf6oaxqolpv50ccs6v6idwjlwhlqgy 0 56615 1378816 1265855 2026-09-10T11:26:45Z बडा काजी 52836 बडा काजी ले [[सारौँ]] बाट पुनर्निर्देश हटाएर [[सारौं]] लाई त्यसमाथि सारेको हो 1265855 wikitext text/x-wiki [[File:Common myna, Chandigarh, India.jpg|thumb|डाङ्ग्रे सारौं,चन्डिगड भारतमा]]रुपी डाङ्ग्रे सारौं वा डाङ्ग्रे रुपी‎ (Acridotheres tristis) नेपालमा पाइने एक प्रकारको चराको नाम हो । यो चरा लाई सुदुरपश्चिम नेपाल तिर "सिन्टोला" र "सिँटोला" भनिन्छ। नेपालको कुनै भेगमा यो "मैना" नामले पनि चिनिन्छ भने कतै "सारौँ", "डाङ्ग्रे","रुपी" आदि बिभिन्न नामले चिनिन्छ। यो चरा मान्छेहरूको नजिक बस्न रुचाउने भएकाले घरको दलिनमा गूँड बनाउने गर्छ। कतै कतै यसलाई पालेर मान्छेको भाषा बोल्न सिकाएको पनि पाइन्छ। सुगा पछि मान्छेको भाषा बोल्न सिक्न सक्ने पन्क्षीमा यो चरा पनि एक हो। == प्रजातीहरु == === '''किनारे रुपी''' ( '''''Acridotheres ginginianus''''' ) === दक्षिण एसियाको उत्तरी भागमा पाइने रुपी हो । यो सानो हुन्छ तर रङमा सामान्य रुपीसँग मिल्दोजुल्दो छ , पहेँलोको सट्टा आँखाको पछाडि इट्टा-रातो नाङ्गो छाला भएकोमा मात्र फरक छ। यो तलको भागमा खैरो हुन्छ र यसमा र हल्का प्वाँखहरूको उपस्थितिमा जङ्गली मैनासँग मिल्दोजुल्दो हुन्छ । तिनीहरू उत्तरी र मध्य भारतको मैदानहरूमा पाइन्छ, प्रायः शहरहरूमा तिनीहरूको दायरा दक्षिणतिर भारतसम्म फैलिएको देखिन्छ । यो नाम नदीको माटोको किनारमा लगभग विशेष रूपमा गुँड बनाउने उनीहरूको बानीबाट आएको हो, जहाँ उनीहरूले ठूला उपनिवेशहरूमा बरोहरू उत्खनन गर्छन् र प्रजनन गर्छन्। === महान रुपी ( एक्रिडोथेरेस ग्रान्डिस ), === जसलाई सेतो-भेन्टेड रुपी पनि भनिन्छ , स्टर्निडे परिवारमा स्टार्लिङको प्रजाति हो । यो नेपाल र उत्तरपूर्वी भारत , बंगलादेश हुँदै दक्षिणपूर्व एशियामा पाइन्छ । यो लामो निधारको प्वाँखको साथ कालो हुन्छ, अगाडिको उच्च बनाउँछ जुन पछाडि घुम्न सक्छ। यसको चुच्चो र खुट्टा पहेंलो हुन्छ। यसमा मलद्वार देखि पुच्छरको टुप्पोसम्म सेतो र सेतो पखेटाको प्वाँख हुन्छ। ३. फिक्का पेट भएको रुपी ( Acridotheres cinereus ) Sturnidae परिवारमा रुपीको प्रजाति हो । यो सुलावेसीको दक्षिणपश्चिमी प्रायद्वीप (रान्टेपोबाट दक्षिण), इन्डोनेसियामा स्थानीय छ । यो Tawau, Sabah ( बोर्नियो ) मा पेश गरिएको छ । यो रुपीको ढाडमा खैरो र खरानी खैरो छाती सेतो मलद्वारको साथ पेटमा हल्का-खैरो रंगको हुन्छ। मुकुट र गालाहरू कालो-कालो पखेटा र पुच्छरको साथ कालो हुन्छ। धेरै रुपीहरू जस्तै, फिक्का पेट भएको रुपीमा सेतो पखेटा बार र पुच्छर पट्टी हुन्छ। खुट्टा पहेंलो छन्। अपरिपक्वहरू पनि खैरो हुन्छन्। ४. रङ्गिन रुपी( Acridotheres albocinctus ) Sturnidae परिवारमा स्टार्लिङको प्रजाति हो । यो चीन , भारत र म्यानमारमा पाइन्छ । यो सर्वभक्षी हो। म्यानमार , भारत र मुख्य भूमि चीनको युनानमा वितरण गरिएको , यो प्रायः बाँध क्षेत्रहरूको किनारमा सवाना घाँसे मैदानहरूमा बस्छ, खेतको बाँधहरूमा पनि पाइन्छ, र रूखको प्वालहरूमा गुँडहरू पाइन्छ। यस प्रजातिको प्रकार इलाका मणिपुर, भारत हो। ५. ब्राह्मणी स्टार्लिङ वा ब्राह्मणी म्याना ( स्टुर्निया प्यागोडारम ) चराहरूको स्टारलिंग परिवारको सदस्य हो । यो सामान्यतया भारतीय उपमहाद्वीपको मैदानहरूमा खुला बासस्थानहरूमा जोडी वा सानो बगालमा देखिन्छ ।यो मैना कालो टोपी र खुकुलो क्रेस्ट भएको फिक्का बफ क्रीमी छ। बिल एक नीलो आधार संग पहेंलो छ। आइरिस पहेंलो हुन्छ र आँखाको वरिपरि छालाको नीलो प्याच हुन्छ। बाहिरी पुच्छरको प्वाँख सेतो हुन्छ र पखेटाको कालो प्राइमरीमा सेतो दाग हुँदैन। वयस्क पुरुषमा महिलाको तुलनामा बढी प्रख्यात क्रेस्ट हुन्छ र घाँटीमा घाँटी लामो हुन्छ। किशोरहरू नीरस हुन्छन् र टोपी खैरो हुन्छ। प्रजातिको नाम प्यागोडारम दक्षिणी भारतमा भवन र मन्दिर प्यागोडाहरूमा प्रजातिहरूको घटनामा आधारित मानिन्छ। यो नेपाल र भारतमा बसोबास गर्ने प्रजननकर्ता हो , श्रीलंकामा जाडोमा आउने पर्यटक र पश्चिम र उत्तरपूर्वी हिमालयका केही भागहरूमा ग्रीष्मकालीन आगन्तुक हो। उनीहरु पाकिस्तानको मैदानमा पनि भेटिन्छन् । तिनीहरूसँग म्युजिकल कल नोटहरू छन् जुन लामो छन्, अस्पष्ट नोटहरूको श्रृंखलाबाट बनेको छ जुन अचानक समाप्त हुन्छ। मुख्यतया मैदानमा देखिए पनि ३,००० मिटरभन्दा माथिका केही रेकर्डहरू छन्, मुख्यतया लद्दाखबाट । ६. सामान्य रुपी "विशिष्ट" रुपी , जो Sturnidae परिवार को उष्णकटिबंधीय सदस्य हो यो प्रजातिको उष्णकटिबंधीय दक्षिणी एशियामा ईरान पूर्वदेखि दक्षिणी चीन र इन्डोनेसियामा प्रतिनिधिहरू छन् । दुई प्रजातिहरू अन्यत्र व्यापक रूपमा प्रस्तुत गरिएको छ। साझा रुपी दक्षिण अफ्रिका , इजरायल , हवाई , उत्तरी अमेरिका , अष्ट्रेलिया र न्युजिल्यान्डमा र ब्रिटिश कोलम्बियाको भ्यानकुभर क्षेत्रमा पेश गरिएको छ ।सामान्य "बिशिष्ट " रुपी सामान्यतया अँध्यारो वा सुस्त चराहरू हुन् जसमा धेरै ताराहरू जस्तै बांसुरी कलहरू हुन्छन् । लिङ्ग समान छन्। तिनीहरू हिँड्छन् र हप गर्छन्, र स्टर्नस रुपीहरूसँग अनुकूलनहरू साझा गर्न सक्छन्। तिनीहरू पहाडी रुपी ( ग्राकुला )सँग मिल्दोजुल्दो हुन्छन् जसको साथमा तिनीहरू प्रायः सँगै हुन्छन्, ठूला सेतो वा हल्का पखेटा पाटे हुन्छन् जुन उडानमा स्पष्ट देखिन्छ। आँखा चम्किलो हुन्छ, र मुनिका भागहरू पहेंलो हुन्छन्। सामान्य रुपी पनि Gracula भन्दा धेरै स्थलीय छन् । धेरै प्रजातिहरूमा अगाडिको शिलाहरू हुन्छन् जुन परागले ढाकिन्छन् जब चराहरूले फूलहरूबाट रस लिन्छ र परागकणमा भूमिका खेल्न सक्छ। ७. बर्मी म्याना ( Acridotheres burmannicus ) Sturnidae परिवारमा स्टार्लिङको एक प्रजाति हो । यो म्यानमार र युनान , चीनमा पाइन्छ । बर्मी मैनालाई भिनस-ब्रेस्टेड मैनासँग विशेष मानिन्थ्यो । दुई विभाजित प्रजातिहरूको साझा नामहरू प्रजातीसँग मेल खानको लागि "स्टारलिंग" को सट्टा "रुपी" मा परिवर्तन गरियो। ८. खैरो रुपी ( स्टर्निया मालाबारिका ), जसलाई ग्रे-हेडेड स्टार्लिङ र ग्रे-हेडेड म्याना पनि भनिन्छ, स्टार्लिङ परिवारको सदस्य हो । यो भारत र दक्षिणपूर्व एशियाको जंगली बासस्थानहरूमा पाइने बासिन्दा वा आंशिक रूपमा प्रवासी प्रजाति हो । प्रजातिको नाम मालाबार क्षेत्रमा पुरानो उप-प्रजातिको वितरण पछि हो । खैरो रुपी प्रायद्वीपीय भारतको जाडो आगन्तुक हो, सेतो टाउको भएको नजिकको सम्बन्धित निवासी प्रजनन जनसंख्यालाई अब पूर्ण प्रजाति, मालाबार स्टार्लिङ ( स्टर्निया ब्लिथि ) मानिन्छ। ९. पहेँलो अनुहार भएको रुपी ( मिनो डुमोन्टी ) स्टर्निडे परिवारमा रहेको स्टार्लिङको प्रजाति हो । यो न्यू गिनी र नजिकैका साना टापुहरूमा पाइन्छ , जहाँ यसको प्राकृतिक बासस्थान उपोष्णकटिबंधीय वा उष्णकटिबंधीय आर्द्र तल्लो भूमि वन हो । लामो पुच्छर रुपी पहिले उप-प्रजातिको रूपमा समावेश गरिएको थियो । स्टार्लिङको सबैभन्दा ठूलो प्रजाति मध्ये एक, यो प्रजातिको लम्बाइ २३ देखि २६ सेमी (९ देखि १० इन्च) हुन्छ र यसको तौल लगभग २१७ ग्राम (७.७ औंस) हुन्छ। तिनीहरूसँग धातुको चमक र उज्यालो सुन्तला रङको अनुहारको चिन्ह र चुच्चो भएको गाढा हुन्छ। यी चराहरू सामाजिक र सर्वभक्षी हुन् । तिनीहरूको आहारमा फलफूल र कीराहरू हुन्छन्। यिनीहरू व्यापक दायरा भएका सामान्य चराहरू हुन् र प्रकृति संरक्षणका लागि अन्तर्राष्ट्रिय संघले तिनीहरूको संरक्षण स्थितिलाई " कम से कम चिन्ताको विषय " भनेर मूल्याङ्कन गरेको छ । १०. सुनौलो टाउके रुपी ( एम्पेलिसेप्स कोरोनटस ) स्टार्लिङ र मैना परिवार , स्टर्निडेमा रहेको प्रजाति हो । यो उत्तर-पूर्वी भारतबाट इन्डोचीनामा पाइन्छ ब्रिटिश हिन्द महासागर क्षेत्रमा परिचय गराइएको छ । यसको मुख्य बासस्थान उप-उष्णकटिबंधीय वा उष्णकटिबंधीय आर्द्र तल्लो भूमि वन हो , तर यो धेरै ह्रास भएको पुरानो वनमा पनि पाइन्छ। ११. कालो पखेटा भएको रुपी ( Acridotheres melanopterus ) Sturnidae परिवारमा स्टार्लिङको प्रजाति हो । यो प्रजातिलाई कालो पखेटा भएको स्टार्लिङ वा सेतो छातीको तारालिंग पनि भनिन्छ । यो इन्डोनेसियाको लागि स्थानिक छ । त्यहाँ तीन मान्यता प्राप्त उप-प्रजातिहरू छन्: मनोनीत दौड, जुन जाभा टापुको धेरै भागमा हुन्छ ; तिरंगा , जुन दक्षिण पूर्व जाभामा प्रतिबन्धित छ र टर्टियस , जुन बाली र सम्भवतः लोम्बोकमा पाइन्छ । लोम्बोकमा रेकर्डहरूको वैधतालाई प्रश्नमा बोलाइएको छ, किनकि त्यहाँ केही रेकर्डहरू मात्र छन् र ती पिंजरा-पक्षी व्यापार वा प्राकृतिक आवाराहरूबाट भागेकाहरूलाई प्रतिनिधित्व गर्न सक्छन्। प्रजातिहरू प्रायः स्टार्लिङ जीनस स्टर्नसलाई तोकिएको छ , तर अब यसलाई एक्रिडोथेरेसमा राखिएको छ किनभने यो व्यवहार र स्वरमा त्यो प्रजातिका चराहरूसँग नजिक छ।कालो पखेटा भएको रुपी सानो रुपी हो, लम्बाइ २३ सेन्टिमिटर (९.१ इन्च)। टाउको, छाती, ढाड र रम्प सेतो र पुच्छर र पखेटाका भागहरू चम्किलो कालो भएको यस प्रजातिको प्लुमेज आकर्षक हुन्छ। पुच्छरको टुप्पो र पखेटाका भागहरू पनि सेतो हुन्छन्। आँखा वरपरको छाला पहेंलो हुन्छ। बिल पहेंलो हुन्छ, र आधार तिर थोरै गाढा छ। लिङ्गहरू उस्तै हुन्छन्, र जवान चराहरू वयस्कहरू जस्तै हुन्छन्, बाहेक किशोरहरूको मुकुट र पछाडि खैरो हुन्छ। उप-प्रजातिको तिरंगा मनोनीत जस्तै हुन्छ तर पखेटामा खैरो र धेरै कालो हुन्छ। उप-प्रजाति टर्टियस तिरंगा जस्तै छ, बाहेक पछाडिको खरानी पुच्छरमा झर्छ। १२. मदिरा छाती भएको रुपी वा भिनस-ब्रेस्टेड स्टार्लिङ ( Acridotheres leucocephalus ) स्टर्निडे परिवारमा रहेको स्टार्लिङको प्रजाति हो । यो थाइल्याण्ड , लाओस , कम्बोडिया र भियतनाममा पाइन्छ । यसमा पहेंलो रङ र माथिल्लो भाग खैरो छ। १३. जुरे रुपी ( Acridotheres cristatellus ), जसलाई चिनियाँ स्टारलिंग पनि भनिन्छ , दक्षिणपूर्वी चीन र इन्डोचीनाको मूल निवासी Acridotheres जीनसमा स्टार्लिङको प्रजाति हो ।निधारमा प्वाँखको टुक्राको नामबाट यो नाम राखिएको हो जुन जुरो जस्तो देखिन्छ। जुरे मैना सामान्यतया सहरी र कृषि क्षेत्रहरू नजिक खुला ठाउँहरूमा पाइन्छ। यो एक लोकप्रिय पिंजरा चरा हो र परिणाम स्वरूप, संयोगवश यसको सामान्य दायरा भन्दा बाहिर केही स्थानहरूमा छोडिएको छ। १४. गुलाबी रुपी ( पास्टर रोजस ) स्टारलिंग परिवार , स्टर्निडे , जसलाई गुलाब-रंगको तारालिंग वा गुलाब - रङ्गको पास्टर पनि भनिन्छ । प्रजाति हालै यसको आफ्नै मोनोटाइपिक जीनस , पास्टर , र स्टर्नसबाट विभाजित भएको थियो । यो विभाजन हालैका अध्ययनहरूद्वारा समर्थित छ, यद्यपि यसको नयाँ प्रजाति भित्रका अन्य सम्बन्धित प्रजातिहरू अझै निश्चित रूपमा ज्ञात छैनन्।वयस्क गुलाबी रुपी यसको गुलाबी शरीर, फिक्का सुन्तला रङको खुट्टा र बिल, चम्किलो कालो टाउको, पखेटा र पुच्छरको साथ अत्यधिक विशिष्ट हुन्छ। प्रजनन मौसममा भालेहरूको टाउकोको प्वाँखहरू लामो हुन्छन् जसले चराहरू उत्तेजित हुँदा फ्लफ्फ हुने र अझ प्रख्यात हुने पातलो जुरो बनाउँछ। जाडोमा, जुरो छोटो हुन्छ, र पक्षती भित्र कालो प्वाँखका किनारहरू पहेंलो हुन जान्छ किनकि यी प्वाँखका किनारहरू क्षय हुन्छन्। पुरुषहरूमा जाडोमा पक्षती तुलनात्मक रूपमा सुस्त हुन्छ। यसको विपरित महिलाहरूमा छोटो जुरो हुन्छ र गुलाबी र कालो बीचको तीव्र विभाजनको कमी हुन्छ। किशोर चराहरूलाई सामान्य रुपी ( स्टर्नस भल्गारिस ) बाट स्पष्ट रूपमा पहेंलो पहेंलो र छोटो पहेंलो बिलद्वारा छुट्याउन सकिन्छ। जवान चराहरू शरद ऋतुमा वयस्क पक्षति दबिएको संस्करणमा पल्टिन्छन्, तर तिनीहरूमा जुरोको अभाव हुन्छ। तिनीहरूले आफ्नो वयस्क पक्षती प्राप्त गर्दैनन् जबसम्म तिनीहरू महिलाहरूमा लगभग एक वर्ष र पुरुषहरूमा लगभग दुई वर्ष पुरानो हुँदैनन्। पछिल्ला प्वालहरू तिनीहरूको दोस्रो वर्षमा वयस्क महिलाहरू जस्तै धेरै मिल्दोजुल्दो हुन्छ, तर महिला किशोर चराहरूको तुलनामा लामो शिलाहरू र उल्लेखनीय रूपमा फिक्का प्वाँखको किनारहरूद्वारा छुट्याइन्छ। १५. दक्षिणी पहाडी रुपी ( ग्राकुला इंडिका ) स्टारलिंग परिवारको सदस्य हो । यो दक्षिण भारत र श्रीलंकाको वन क्षेत्रको बासिन्दा हो । यो प्रजाति जंगलमा बगालमा घुम्छ, र बगालका सदस्यहरू विभिन्न स्वरहरूको साथ सम्पर्कमा रहन्छन्। दक्षिणी पहाडी मैनामा चम्किलो कालो प्वाल छ। यो सामान्यतया लगभग बीस सेन्टिमिटर मापन गर्दछ। यो १५ देखि ३० वर्षसम्म बाँच्न सक्छ। खुट्टा पहेंलो, चुच्चो आधारमा उज्यालो सुन्तला र टुप्पोमा पहेंलो हुन्छ। यसको प्राथमिक रेमिजेसमा सेतो दागहरू छन् । पहाडी मैनाका अन्य प्रजातिहरू जस्तै, दक्षिणी पहाडी मैनाको टाउकोमा पहेँलो बाटाहरू हुन्छन्। १६. डाउरियन रुपी ( Agropsar sturninus ), वा बैजनी-ब्याक स्टार्लिङ , पूर्वी मंगोलिया र दक्षिणपूर्वी रूसदेखि उत्तर कोरिया र मध्य चीनसम्म पूर्वी प्यालेर्कटिकमा पाइने स्टार्लिङ परिवारमा पाइने चराको प्रजाति हो । डाउरियन स्टार्लिङ अन्य स्टार्लिङ प्रजातिहरू भन्दा यसको गाढा आवरण र मुकुट र साँघुरो पखेटा बारहरू द्वारा भिन्न छ। १७. मालाबार रुपी ( Sturnia blythii ) दक्षिणपश्चिम भारतमा पाइने स्टार्लिङको प्रजाति हो । यसलाई पहिले चेस्टनट-टेल्ड स्टार्लिङको उप-प्रजाति मानिन्थ्यो । तिनीहरूले जमिनबाट 3-15 मिमी माथि रूखको प्वालहरूमा गुँड बनाउँछन्। गुँडले कीरा , लेपिडोप्टेरन लार्भा , बीटल , साना कशेरुका र रस खान्छ । १८. बाली रुपी ( ल्युकोप्सर रोथ्सचिल्डी ), जसलाई रोथस्चाइल्डको म्याना , बाली स्टार्लिङ , वा बाली म्यानाह पनि भनिन्छ , जसलाई स्थानीय रूपमा जलक बाली भनेर चिनिन्छ , मध्यम आकारको (२५ सेन्टीमिटर (९.८ इन्च) लामो), स्टक मैना , लगभग पूरै सेतो हो। पखेटा र पुच्छरमा कालो टिप्स र लामो, झुकेको क्रेस्टको साथ। चराको आँखाको वरिपरि नीलो नाङ्गो छाला, खैरो खुट्टा र पहेँलो छाला हुन्छ । दुवै लिङ्ग समान छन्। यो आलोचनात्मक रूपमा लोपोन्मुख छ र सन् २०२० मा, ५० भन्दा कम वयस्कहरू जङ्गलमा अवस्थित रहेको अनुमान गरिएको थियो। बाली रुपी इन्डोनेसियाको उत्तरपश्चिम बाली (र यसको अपतटीय टापुहरू) मा सीमित छ , जहाँ यो टापुको एकमात्र स्थानीय कशेरुका प्रजाति हो। १९९१ मा, चरा बाली को faunal प्रतीक नामित गरिएको थियो। इन्डोनेसियाली २०० रुपिया सिक्कामा चित्रित, यसको स्थानीय नाम जलक बाली ( बालीनी लिपि : ᬚᬮᬓ᭄ᬩᬮᬶ) हो। १९. भारतीय चितकबरा रुपी ( Gracupica contra ) भारतीय उपमहाद्वीपमा पाइने स्टार्लिङको प्रजाति हो । यो सामान्यतया साना समूहहरूमा मुख्यतया मैदानी र तल्लो पहाडहरूमा पाइन्छ। यो प्रायः सहर र गाउँहरूमा देखिन्छ, यद्यपि यो सामान्य मैना जस्तो बोल्ड छैन । यसले तरल नोटहरू बनेको कलहरूको दायरा उत्पादन गर्दछ। २०. सामान्य पहाडी मैना ( ग्राकुला रिलिजियोसा ), कहिलेकाहीँ "mynah" हिज्जे र पहिले मात्र हिल मैना वा म्याना चरा भनेर चिनिन्थ्यो , माइना हो जुन प्राय: पशुपालनमा देखिन्छ , जहाँ यसलाई प्राय: पछिल्ला दुई नामहरूले मात्र उल्लेख गरिन्छ। यो स्टारलिंग परिवार (स्टर्निडे) को सदस्य हो , जो दक्षिण एशिया र दक्षिणपूर्व एशियाको पहाडी क्षेत्रहरूमा बसोबास गर्दछ । G. religiosa को पुरानो उप-प्रजाति श्रीलंका हिल मैना , अहिले सामान्यतया G. ptilogenys को छुट्टै प्रजातिको रूपमा स्वीकार गरिएको छ । एङ्गानो हिल मैना ( G. enganensis ) र नियास हिल मैना ( G. robusta ) लाई पनि विशेष रूपमा फरक रूपमा स्वीकार गरिन्छ, र धेरै लेखकहरूले दक्षिणी पहाडी मैना ( G. indica ) लाई नीलगिरिस र पश्चिमी घाटको अन्य ठाउँमा उपचार गर्ने पक्षमा छन् । भारत एक अलग प्रजातिको रूपमा। सामान्य पहाडी मैना एक लोकप्रिय कुरा गर्ने चरा हो । यसको विशिष्ट नाम रिलिजियोसाले म्यानाहरूलाई प्रार्थना दोहोर्याउन सिकाउने अभ्यासलाई संकेत गर्न सक्छ। २१. स्पट पखेटे रुपी ( सरोग्लोसा स्पिलोप्टेरस ) स्टर्निडे परिवारमा रहेको स्टार्लिङको प्रजाति हो । यसले उत्तरी भारत र पश्चिम नेपालमा प्रजनन गर्छ ; यो उत्तरपूर्वी भारत , उत्तर-पूर्वी बंगलादेश र म्यानमारमा जाडो हुन्छ । यसको प्राकृतिक बासस्थान उपोष्णकटिबंधीय वा उष्णकटिबंधीय आर्द्र तराई वन र उपोष्णकटिबंधीय वा उष्णकटिबंधीय आर्द्र पर्वतीय वन हो । यो प्रजाति पहिलो पटक बेलायतमा सन् १९६९ मा श्रीमती केएम स्क्यामेलद्वारा प्रजनन गरिएको थियो। प्रजननको विस्तृत विवरण विदेशी पक्षी लिगको जर्नल, जनवरी/फेब्रुअरी १९७० को संस्करणमा फेला पार्न सकिन्छ ।{{Taxobox | name = डाङ्ग्रे सारौं | status = LC | status_system = IUCN3.1 | status_ref = <ref>{{IUCN|id=22710921 |title=''Acridotheres tristis'' |assessors=BirdLife International |version=2013.2 |year=2012 |accessdate=26 November 2013}}</ref> | image = Acridotheres tristis, Common Myna.jpg | image_caption=गुण बनाउने सामाग्री लैजादै गरेको। | regnum = [[जनावर|जन्तु]] जगत | phylum = हाड भएका | classis = [[चरा|पंक्षी]] | ordo = [[Passeriformes]] | familia = [[Sturnidae]] | genus = ''[[Acridotheres]]'' | species = '''''A. tristis''''' | binomial = ''Acridotheres tristis'' | binomial_authority = ([[Carolus Linnaeus|Linnaeus]], 1766) | range_map = Common Mynah distribution map.png | range_map_caption = Distribution of the common myna. Native distribution in blue, introduced in red. | subdivision_ranks = [[Subspecies]] | subdivision = ''Acridotheres tristis melanosternus <br/> Acridotheres tristis naumanni <br/> Acridotheres tristis tristis <br/> Acridotheres tristis tristoides'' }} ==यो पनि हेर्नुहोस्== ==सन्दर्भ सामग्रीहरू== {{reflist}} ==बाह्य कडीहरू== {{ठुटो}} [[श्रेणी:नेपालमा पाइने चराहरू]] iz462bxuwwcw4wvxsfh3bcirepqe4qp 0 83945 1378815 1319175 2026-09-10T10:06:31Z Janak Bhatta 10885 विस्तार गरियो 1378815 wikitext text/x-wiki {{छोटो विवरण|नेपाली क्रिकेट खेलाडी}} {{Infobox cricketer | name = {{पृष्ठको नाम}} | image =Kushal-bhurtel.jpg | country = नेपाल | birth_date = {{birth date and age|1997|1|22|df=yes}} | birth_place = [[बुटवल उपमहानगरपालिका|बुटवल]], [[रुपन्देही जिल्ला]], नेपाल | death_date = | death_place = | batting = दायाँ-हाते | bowling = दायाँ-हाते [[लेग ब्रेक]] | role = शीर्ष ब्याटर | international = true | odidebutdate = ७ सेप्टेम्बर | odidebutyear = २०२१ | odidebutagainst = पपुवा न्युगिनी | odicap = २५ | lastodidate = १६ सेप्टेम्बर | lastodiyear = २०२४ | lastodiagainst = क्यानडा | T20Idebutdate = १७ अप्रिल | T20Idebutyear = २०२१ | T20Idebutagainst = नेदरल्यान्ड | T20Icap = ३३ | lastT20Idate = ३० अक्टोबर | lastT20Iyear = २०२४ | lastT20Iagainst = अमेरिका | columns = 3 | column1 = [[एकदिवसीय अन्तर्राष्ट्रिय|एकदिवसीय]] | matches1 = ५३ | runs1 = १,२२० | bat avg1 = २३.४६ | 100s/50s1 = १/८ | top score1 = ११५ | catches/stumpings1 = ३९/– | column2 = [[ट्वान्टी२० अन्तर्राष्ट्रिय|टिट्वान्टी]] | matches2 = ५३ | runs2 = १२९८ | bat avg2 = ३८.२१ | 100s/50s2 = १/९ | top score2 = १०४[[अविजित|*]] | catches/stumpings2 = ३१/– | column3 = [[क बर्गको क्रिकेट|क वर्ग]] | matches3 = ६२ | runs3 = १४३४ | bat avg3 = २३.९० | 100s/50s3 = १/१० | top score3 = ११५ | catches/stumpings3 = ४३/– | date = १२ फेब्रुअरी | source = http://www.espncricinfo.com/ci/content/player/794713.html क्रिकइन्फो | module = {{Infobox medal templates | titlestyle = background-color: lightsteelblue; | expand=yes | medals = {{MedalCountry| {{NEP}}}} {{MedalSport|पुरुष [[क्रिकेट]]}} {{MedalCompetition|[[दक्षिण एसियाली खेलकुद]]}} {{MedalBronze|[[दक्षिण एसियाली खेलकुद २०१९|सन् २०१९ काठमाडौँ/पोखरा]]|[[दक्षिण एसियाली खेलकुद २०१९|टोली]]}} }} |caption=कुशल भुर्तेल [[जिम्बाब्वे]] विरुद्धको खेलमा|deliveries1=३१८|deliveries2=१८०|deliveries3=२७८|wickets1=११|wickets2=१९|wickets3=१७|bowl avg1=२३.३६|bowl avg2=९.४७|bowl avg3=१७.४७|fivefor1=०|fivefor2=०|fivefor3=१|tenfor1=०|tenfor2=०|tenfor3=०|best bowling1=४/२०|best bowling2=३/१२|best bowling3=६/४०|year=२०२४|club1=[[नेपाल पुलिस फुटबल क्लब|नेपाल पुलिस क्लब]]|club2=[[फ्र्याङ्कस्टोन पेनिनसुला क्रिकेट क्लब]]}} '''कुशल भुर्तेल''' (जन्म: २०५३ माघ ९) एक नेपाली [[क्रिकेट]] खेलाडी हुन्।<ref name="Bio">{{Cite web|url=http://www.espncricinfo.com/ci/content/player/794713.html |title=Kushal Bhurtel |access-date=14 November 2019 |work=ESPN Cricinfo}}</ref> उनले १७ अप्रिल २०२१ मा [[नेदरल्यान्ड राष्ट्रिय क्रिकेट टोली|नेदरल्यान्ड]] विरुद्ध [[ट्वान्टी२० अन्तर्राष्ट्रिय|टी-२० अन्तर्राष्ट्रिय]]मा र ७ सेप्टेम्बर २०२१ मा [[पपुवा न्युगिनी]] विरुद्ध [[एकदिवसीय अन्तर्राष्ट्रिय]]मा पहिलो खेल खेलेका थिए। == खेल जीवन == नोभेम्बर २०१९ मा, उनलाई बङ्गलादेशमा सन् २०१९ एसीसी इमर्जिङ टिम्स एसिया कपको लागि नेपाली टोलीमा समावेश गरिएको थियो। उनले १४ नोभेम्बर २०१९ मा इमर्जिङ टिम्स कपमा भारतविरुद्ध नेपालको लागि क वर्गको खेलाडीको रूपमा डेब्यु गरेका थिए। क वर्गको खेलाडीको रूपमा पहिलो खेल खेल्नु अगाडि उनी [[२०१६ अन्डर-१९ क्रिकेट विश्वकप|सन् २०१६ को यु–१९ विश्वकप]]का लागि नेपाली टोलीमा समावेश भएका थिए। उनी सन् २०१९ को [[दक्षिण एसियाली खेलकुद]] (साग)मा पुरुष क्रिकेट प्रतियोगिताका लागि नेपाली टोलीमा पनि थिए। तेस्रो स्थानका लागि भएको प्लेअफ खेलमा [[माल्दिभ्स]]लाई पाँच विकेटले पराजित गर्दै नेपालले कास्य पदक जितेको थियो।<ref>{{cite web|url=https://cricketingnepal.com/shahab-sneaks-in-for-first-time-as-nepal-name-final-squad-for-tri-nation-series/ |title=Shahab sneaks in for first time as Nepal name final squad for Tri-Nation Series |work=Cricketing Nepal |access-date=14 April 2021}}</ref> उनी सन् २०२०–२१ को त्रिकोणात्मक शृङ्खलाका लागि नेपालको ट्वान्टी–२० अन्तर्राष्ट्रिय टोलीमा थिए। पूर्वकप्तान [[पारस खड्का]]को चोटका कारण उनले खेलमा ओपनिङ गर्ने मौका पाएका थिए। त्यसयता उनी नेपालका लागि एक प्रमुख खेलाडी हुन्। उनले सन् २०२१ अप्रिल १७ मा नेदरल्यान्ड विरुद्ध टी–२० अन्तर्राष्ट्रिय क्रिकेटमा डेब्यु गरेका थिए।<ref>{{cite web|url=https://www.espncricinfo.com/ci/engine/match/1257945.html |title=1st Match, Kirtipur, Apr 17 2021, Nepal Tri-Nation T20I Series |work=ESPN Cricinfo |access-date=17 April 2021}}</ref> नेपालले नेदरल्यान्डलाई ९ विकेटले हराएको थियो भने, भुर्तेलले सर्वाधिक ६२ रन बनाएका थिए।<ref>{{cite web|url=https://kathmandupost.com/cricket/2021/04/17/nepal-defeat-netherlands-by-nine-wickets-in-the-tri-nations-t20-series-opener |title=Nepal defeat Netherlands by nine wickets in the Tri-Nations T20 Series opener |work=Kathmandu Post |access-date=17 April 2021}}</ref> <ref>{{Cite web|last=Online|first=T. H. T.|date=20 April 2021|title=Kushal Bhurtel sets record with three consecutive T20I 50s|url=https://thehimalayantimes.com/sports/kushal-bhurtel-sets-record-with-three-consecutive-t20i-50s|access-date=21 April 2021|website=The Himalayan Times|language=en}}</ref> उनले खेलेका पाँच खेलमा ६९.५० को औसतमा २७८ रन बनाएपछि उनी म्यान अफ द सिरिज घोषित भएका थिए।<ref>{{cite web|url=https://emergingcricket.com/news/nepal-demolish-the-netherlands-to-claim-historic-tri-nations-triumph/ |title=Nepal demolish the Netherlands to claim historic Tri-Nations triumph |work=Emerging Cricket |access-date=25 April 2021}}</ref> मे २०२१ मा, त्रिकोणात्मक शृङ्खलामा उनको प्रदर्शनपछि, भुर्तेल [[अन्तर्राष्ट्रिय क्रिकेट परिषद्|आइसीसी]]को पुरुष खेलाडीको पुरस्कारको लागि मनोनित भएका थिए।<ref>{{cite web|url=https://www.icc-cricket.com/news/2129449 |title=Who is Kushal Bhurtel, the Nepalese sensation up for ICC POTM? |work=International Cricket Council |access-date=5 May 2021}}</ref> अगस्ट २०२१ मा, भुर्तेललाई ओमानमा [[पपुवा न्युगिनी]] विरुद्धको शृङ्खलाको लागि नेपालको एक दिवसीय अन्तर्राष्ट्रिय (ओडीआई) टोलीमा र ओमानमा पनि २०१९-२०२३ आइसिसी क्रिकेट विश्वकप लिग २ प्रतियोगिताको छैटौँ चरणका लागि उनीहरूको टोलीमा पनि परेका थिए।<ref>{{cite web|url=https://emergingcricket.com/news/nepal-announces-squad-for-the-cwcl2-series |title=Nepal announces squad for the CWCL2 series |work=Emerging Cricket |access-date=21 August 2021}}</ref> उनले ७ सेप्टेम्बर २०२१ मा पपुवा न्युगिनी विरुद्ध नेपालको लागि [[एकदिवसीय अन्तर्राष्ट्रिय|एकदिवसीय क्रिकेट]]मा डेब्यु गरेका थिए।<ref>{{cite web|url=https://www.espncricinfo.com/ci/engine/match/1276295.html |title=1st ODI, Al Amerat, Sep 7 2021, Nepal v Papua New Guinea ODI Series |work=ESPN Cricinfo |access-date=7 September 2021}}</ref> फेब्रुअरी २०२२ मा, उनलाई ओमानमा २०२२ आइसिसी पुरुष टी-२० विश्वकप ग्लोबल क्वालिफायर ए प्रतियोगिताको लागि नेपालको टी-२० आई टोलीमा समावेश गरिएको थियो।<ref>{{cite web|url=https://kathmandupost.com/cricket/2022/02/16/nepal-name-final-squad-for-t20-global-qualifiers |title=Nepal name final squad for T20 Global Qualifiers |work=The Kathmandu Post |access-date=16 February 2022}}</ref> नेपालको दोस्रो खेलमा, फिलिपिन्स विरुद्ध, भुर्तेलले टी-२० खेलमा आफ्नो पहिलो शतक बनाएका थिए।<ref>{{cite web| url=https://www.thenationalnews.com/sport/cricket/2022/02/19/kushal-bhurtel-century-pushes-nepal-closer-to-t20-world-cup-qualifier-semi-finals/ |title=Kushal Bhurtel century pushes Nepal closer to T20 World Cup Qualifier semi-finals |work=The National |access-date=19 February 2022}}</ref> ==[[नेपाल टेलिकम]]को ब्रान्ड एम्बेसडर== [[नेपाल टेलिकम]]ले राष्ट्रिय क्रिकेट टोलीका प्रारम्भिक ब्याट्सम्यान कुशल भुर्तेललाई ब्रान्ड एम्बेसडर नियुक्त गरेको छ।<ref name=Onlinekhabar>{{cite news|Online Khabar|title=क्रिकेटर कुशल भुर्तेल नेपाल टेलिकमको ब्रान्ड एम्बासडर नियुक्त|url=https://www.onlinekhabar.com/2026/08/1990117/kushal-bhurtel-appointed-as-nepal-telecoms-brand-ambassador|accessdate=2 December 2013|newspaper=Onlinekhabar|date=२०८३ साउन २१}}</ref> == सम्मान तथा पुरूस्कार == == सन्दर्भ सामग्रीहरू == {{सन्दर्भसूची}} == बाह्य कडीहरू == * {{ESPNcricinfo|id=794713}} [[श्रेणी:नेपाली क्रिकेट खेलाडीहरू]] [[श्रेणी:नेपालका एकदिवसीय अन्तर्राष्ट्रिय क्रिकेट खेलाडीहरू]] [[श्रेणी:नेपालका ट्वान्टी ट्वान्टी अन्तर्राष्ट्रिय क्रिकेट खेलाडीहरू]] [[श्रेणी:बुटवलका मानिसहरू]] [[श्रेणी:रुपन्देही जिल्लाका मानिसहरू]] m78nu69nsmzjdxbmrxfrjdtslp0m4ud 0 92112 1378784 1309670 2026-09-09T21:28:48Z Sunlightson 66105 1378784 wikitext text/x-wiki {{Infobox cricketer | name = मनन वोहरा | image = | country = भारत | fullname = मनन वोहरा | heightft = | heightinch = | heightm = | batting = दायाँ हाते | bowling = दायाँ हाते तेज-मध्यम | role = [[बलिङ (क्रिकेट)|बलर]] | club1 = [[पञ्जाब क्रिकेट टिम (भारत)|पञ्जाब]] | year1 = २०११–वर्तमान | clubnumber1 = | club2 = [[पन्जाब किङ्स|किङ्स इलाभेन पञ्जाब]] | year2 = २०१३–वर्तमान | type1 = [[प्रथम श्रेणी क्रिकेट]] मा | debutdate1 = १७ नोभेम्बर | debutyear1 = २०११ | debutfor1 = पञ्जाब | debutagainst1 = [[सौराष्ट्र क्रिकेट टिम|सौराष्ट्र]] | type2 = [[लिस्ट ए क्रिकेट]] मा | debutdate2 = २७ फेब्रुअरी | debutyear2 = २०१४ | debutfor2 = पञ्जाब | debutagainst2 = [[हरयाणा क्रिकेट टिम|हरयाणा]] | columns = 3 | column1 = [[प्रथम श्रेणी क्रिकेट|एफ सि]] | matches1 = ८ | runs1 = ४५२ | bat avg1 = ३२.४२ | 100s/50s1 = १/३ | top score1 = १८६ | deliveries1 = ६ | wickets1 = ० | bowl avg1 = – | fivefor1 = – | tenfor1 = – | best bowling1 = – | catches/stumpings1 = ३/– | column2 = [[लिस्ट ए क्रिकेट|एल ए]] | matches2 = ६ | runs2 = १३४ | bat avg2 = २२.३३ | 100s/50s2 = ०/१ | top score2 = ८९ | deliveries2 = – | wickets2 = – | bowl avg2 = – | fivefor2 = – | tenfor2 = n/a | best bowling2 = – | catches/stumpings2 = १/– | column3 = [[ट्वान्टी२०|टी२०]] | matches3 = २८ | runs3 = ७२७ | bat avg3 = ३०.२४ | 100s/50s3 = ०/२ | top score3 = ६७ | deliveries3 = – | wickets3 = – | bowl avg3 = – | fivefor3 = – | tenfor3 = n/a | best bowling3 = – | catches/stumpings3 = ७/– | date = १० जुन | year = २०१४ | source = http://www.cricketarchive.com/Archive/Players/395/395536/395536.html क्रिकेट आर्चिव }} '''मनन वोहरा''' भारतीय क्रिकेट खेलाडी हुन् । उनी आईपीएलमा अप्रिल २०१३ मा आएका थिए र [[पन्जाब किङ्स|किङ्स इलाभेन पञ्जाब]]को लागि २६ बलमा अविजित ४३ रन बनाएका थिए । २०१४ मा आईपीएलको फाइनलमा उनी वृद्धिमान साहासँग मिलेर १२९ रन बनाउन सफल रहेका थिए र यसै कारण किङ्स इलाभेन १९९ रन बनाउन पाएको थियो । ==क्यारियर== उनी पंजाब U16, U19 र U22 टिमको हिस्सा रहेका छन्। उनी ध्रुवे पंडोवे ट्रफीमा पनि सहभागी भएका थिए। उनलाई पंजाब U19 टिमको कप्तान बनाइयो। उनले आफ्नो टिमलाई Vinoo Mankad Trophy जित्न नेतृत्व दिए। मननले एक्लै U22 प्रतियोगितामा Chandigarh को चुनौती अगाडि बढाए र 108, 129 र 179 का रन बनाएका थिए। उनी 2008 मा पंजाब रणजी क्याम्पमा समावेश भएका थिए। 2011 मा Bangalore मा आयोजित U-19 NCA क्याम्पमा उनी चयन भए। उनी भारत U19 टिममा पनि समावेश थिए जुन Vishakhapatnam मा आयोजित क्वाड्राङ्गुलर सिरिजमा सहभागी भएको थियो। अरू ३ टोलीहरू [[श्रीलंका]], [[वेस्ट इन्डिज]] र [[अष्ट्रेलिया]] का U19 टोलीहरू थिए। मननले अष्ट्रेलिया U19 विरुद्ध ३५ बलमा ७९ रन बनाए र १५ चौका र २ छक्का प्रहार गरे। मननले रणजी ट्रफी २०११–१२ सिजनमा पंजाबको विकेटकिपर–ब्याट्सम्यान गीतांश केराला साटो खेले। उनले २७ फेब्रुअरी २०१४ मा २०१३–१४ विजय हजारे ट्रफी मा पंजाबका लागि आफ्नो List A डेब्यू गरे।<ref name="LA">{{cite web |url=http://www.espncricinfo.com/ci/engine/match/671095.html |title=North Zone, Delhi, Feb 27 2014, Vijay Hazare Trophy |access-date=14 November 2020 |work=ESPNcricinfo}}</ref> ==भारतीय प्रिमियर लिग== वोहराले अप्रिल 2013 मा किङ्स इलेवन पंजाबको खेलाडीको रूपमा [[इन्डियन प्रिमियर लिग|आईपीएल]]मा डेब्यु गरे र 26 बलमा नटआउट 43 रन बनाएर राम्रो प्रदर्शन गरे। उनले 2014 आईपीएल फाइनलमा 67 रन बनाए र वृद्धिमान साहा सँगको 129 रनको साझेदारीले किङ्स इलेवन पंजाबलाई 20 ओभरमा 199 रन बनाउन मद्दत गर्यो। 17 अप्रिल 2017 मा, उनले मात्र 50 बलमा 95 रन बनाउँदै 9 चौका र 5 छक्का प्रहार गरे, [[सनराइजर्स हैदराबाद]] विरुद्ध हैदराबादमा। तर, उनको टोली 5 रनले हार्यो। ==सन्दर्भ सामग्रीहरू== {{reflist}} [[श्रेणी:जीवित मानिसहरू]] [[श्रेणी:भारतीय क्रिकेट खेलाडीहरू]] [[श्रेणी:सन् १९९३ मा जन्म]] b71zvop65punvfv3vgdbg19bljbk8p3 0 99394 1378802 1343547 2026-09-10T07:47:13Z Bishaldev100 28807 /* नरहरि शाह */ 1378802 wikitext text/x-wiki {{Infobox former country |native_name =लमजुङ राज्य <!-- Name in a modern syntax of native language(s). Leave blank if name is only in English. Separate with line breaks<br/> or use Template:Plainlist. If language uses Latin characters, place name(s) in italics. --> |conventional_long_name = <!-- Full name in English --> |common_name =लमजुङ <!-- Name to be used in constructing links and category names; not for display --> |continent = एसिया<!-- Generates categories of the type "Former countries in Europe" --> |region =हिन्दु <!-- Reserved for generating categories on subregions of continents --> |era = <!-- Use: "Napoleonic Wars", "Cold War", etc. --> |status = <!-- Status: see Category list on template page --> |status_text = <!-- A free text to describe status at the top of the infobox. Use sparingly. --> |empire = <!-- The empire or country to which the entity was in a state of dependency --> |government_type = राजतन्त्र<!-- To generate categories: "Monarchy", "Republic", etc. to generate categories --> <!-- Rise and fall, events, years and dates --> <!-- only fill in the start/end event entry if a specific article exists. Don't just say "abolition" or "declaration" --> |event_start =स्थापना <!-- Default: "Established" --> |date_start = <!-- Optional: Date of establishment, in format 1 January (no year) --> |year_start = विसं १५५०<!-- Year of establishment --> |event_end = विलयकाल<!-- Default: "Disestablished" --> |date_end = विसं १८४२<!-- Optional: Date of disestablishment, in format 1 January (no year) --> |year_end = विसं १८४२<!-- Year of disestablishment --> |year_exile_start = <!-- Year of start of exile (if dealing with exiled government: status="Exile") --> |year_exile_end = <!-- Year of end of exile (leave blank if still in exile) --> |event1 = <!-- Optional: other events between "start" and "end" --> |date_event1 = |event2 = |date_event2 = |event3 = |date_event3 = |event4 = |date_event4 = |event5 = |date_event5 = |event_pre = <!-- Optional: A crucial event that took place before "event_start" --> |date_pre = |event_post = <!-- Optional: A crucial event that took place after "event_end" --> |date_post = <!-- Flag navigation: Preceding and succeeding entities p1 to p5 and s1 to s5 --> |p1 = <!-- Name of the article for preceding entity, numbered 1-5 --> |flag_p1 = <!-- Default: "Flag of {{{p1}}}.svg" (size 30) --> |image_p1 = <!-- Use: [[File:Sin escudo.svg|20px|Image missing]] --> |p2 = |flag_p2 = |p3 = |flag_p3 = |p4 = |flag_p4 = |p5 = |flag_p5 = |s1 = <!-- Name of the article for succeeding entity, numbered 1-5 --> |flag_s1 = <!-- Default: "Flag of {{{s1}}}.svg" (size 30) --> |image_s1 = <!-- Use: [[File:Sin escudo.svg|20px|Image missing]] --> |s2 = |flag_s2 = |s3 = |flag_s3 = |s4 = |flag_s4 = |s5 = |flag_s5 = |image_flag = <!-- Default: Flag of {{{common_name}}}.svg --> |flag_alt = <!-- Alt text for flag --> |image_flag2 = <!-- Second flag --> |flag_alt2 = <!-- Alt text for second flag --> |flag = <!-- Link target under flag image. Default: Flag of {{{common_name}}} --> |flag2 = <!-- Link target under flag2 image. Default: Flag of {{{common_name}}} --> |flag_type = <!-- Displayed text for link under flag. Default "Flag" --> |flag2_type = <!-- Displayed text for link under flag2. Default "Flag" --> |image_coat = <!-- Default: Coat of arms of {{{common_name}}}.svg --> |coa_size = <!-- Size of coat of arms --> |coat_alt = <!-- Alt text for coat of arms --> |symbol_type = <!-- Displayed text for link under symbol. Default "Coat of arms" --> |symbol_type_article = <!-- Link target under symbol image. Default: Coat of arms of {{{common_name}}} --> |image_map = Lamjung district location.png |image_map_alt = |image_map_caption = नेपालको नक्शामा लमजुङ जिल्ला (रातो) |image_map2 = <!-- If second map is needed; does not appear by default --> |image_map2_alt = |image_map2_caption = |capital = |capital_exile = <!-- If status="Exile" --> |national_motto = |national_anthem = |common_languages = |religion = |demonym = |currency = <!-- Titles and names of the first and last leaders and their deputies --> |leader1 = [[यशोब्रम्ह शाह|यशोब्रह्म शाही]]<!-- Name of king or president --> |leader2 = [[नरहरि शाह|नरहरी शाही]] |leader3 = चूडा शाही |leader4 = अचिन्द्र शाही |year_leader1 = <!-- Years served --> |year_leader2 = |year_leader3 = |year_leader4 = |title_leader = राजा<!-- Default: "King" for monarchy, otherwise "President" --> |representative1 = <!-- Name of representative of head of state (e.g. colonial governor) --> |representative2 = |representative3 = |representative4 = |year_representative1 = <!-- Years served --> |year_representative2 = |year_representative3 = |year_representative4 = |title_representative = <!-- Default: "Governor" --> |deputy1 = <!-- Name of prime minister --> |deputy2 = |deputy3 = |deputy4 = |year_deputy1 = <!-- Years served --> |year_deputy2 = |year_deputy3 = |year_deputy4 = |title_deputy = <!-- Default: "Prime minister" --> <!-- Legislature --> |legislature = <!-- Name of legislature --> |house1 = <!-- Name of first chamber --> |type_house1 = <!-- Default: "Upper house" --> |house2 = <!-- Name of second chamber --> |type_house2 = <!-- Default: "Lower house" --> <!-- Area and population of a given year --> |stat_year1 = <!-- year of the statistic, specify either area, population or both --> |stat_area1 = <!-- area in square kílometres (w/o commas or spaces), area in square miles is calculated --> |stat_pop1 = <!-- population (w/o commas or spaces), population density is calculated if area is also given --> |stat_year2 = |stat_area2 = |stat_pop2 = |stat_year3 = |stat_area3 = |stat_pop3 = |stat_year4 = |stat_area4 = |stat_pop4 = |stat_year5 = |stat_area5 = |stat_pop5 = |today = <!-- Overlapping modern countries, if no more than four of these --><!-- Do NOT add flags, per MOS:INFOBOXFLAG --> |footnote_a = <!-- Accepts wikilinks --> |footnote_b = <!-- Accepts wikilinks --> ... |footnote_h = <!-- Accepts wikilinks --> |footnotes = <!-- Accepts wikilinks --> |today=[[नेपाल]] }} '''लमजुङ राज्य''' [[नेपालको एकीकरण|नेपालको एकिकरण]] पुर्व [[चौबिसी राज्यहरू|चौबीसी राज्य]] थियो। कास्कीका राजा कुलमन्डन शाहले १५५० मा यशोब्रम्ह शाहलाई राजा बनाई पठाएपछि लमजुङ राज्य औपचारिक रुपमा स्थापना भएको थियो। वि.सं. १८३९ कार्तिक १८ लमजुङ राज्य पूर्णत: नेपालमा सम्मिलित भयो । लमजुङका अन्तिम राजा बीरमर्दन शाह एक साहसी, स्वाभिमानी र योद्धा थिए । नेपालले चौबीसी नलिई नछोड्ने वातावरण बनाएको हुनाले लमजुङले नेपाल सामु हार स्वीकार्नै पर्यो । सके सम्म लमजुङ राज्यको रक्षा गर्न वीरमर्दन शाहले चाहेका भए पनि केही लागेन । चौबीसीहरूमा स्थायी एकता नहुनाले र ती राज्यहरू टाढा पर्नाले पनि आपसमा मद्दत मिल्न कठीन परेको थियो । परिणामस्वरूप तनहूँको साथै लमजुङ पनि नेपालको गास बन्यो । वि.सं. १५५० देखि १८३९ सम्म ३०० वर्ष सम्म लमजुङ स्वतन्त्र राज्यको रूपमा रही विशाल नेपालमा सम्मिलित हुन पुगेको थियो ।<ref name=":1" /> ==नामाकरण== "लमजुङ" शब्द [[मगर भाषा]]बाट आएको मानिन्छ । यसको अर्थ अग्ला, लामा तथा ठूला पहाड तथा पर्वतहरूले बनेको भूमि भन्ने बुझिन्छ ।<ref name="जिल्ला विकास समिति, लमजुङ (संक्षिप्त परिचय)">{{cite web|title=जिल्ला विकास समिति, लमजुङ (संक्षिप्त परिचय)|url=http://www.ddclamjung.gov.np/index.php?option=com_content&view=article&id=78&Itemid=69|website=जिल्ला विकास समिति, लमजुङ|publisher=http://www.ddclamjung.gov.np/index.php?option=com_content&view=article&id=78&Itemid=69|ref=जिल्ला विकास समिति, लमजुङ}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150702203901/http://www.ddclamjung.gov.np/index.php?option=com_content&view=article&id=78&Itemid=69 |date=2015-07-02 }}</ref> ==ऐतिहासिक पृष्ठभुमि== प्राचीनकालबाटै लमजुङ क्षेत्र [[लिच्छवि राज्य|लिच्छवि शासन]]अन्तर्गत पर्थ्यो । त्यसको पुष्टी गर्ने सामग्रीको अभाव रहे पनि त्यसबेला नेपाल राज्य हालको भन्दा विशाल भएबाट भन्न सकिएको हो । लमजुङमा [[मगर जाति|मगर]], [[दुरा भाषा|दुरा]], [[गुरुङ जाति|गुरूङ]] र [[ब्राह्मण|ब्राम्हण]]हरू कहिले बसोबास गरे भनी स्पष्ट गर्न सकिने स्थिति रहेको छैन । लिच्छविकालबाटै ती सबै जातिको उपस्थिति नेपालमापाइन्छ । कर्णाली प्रदेशमा नागराजवंशीय खसमल्ल राजाहरूको राज्य स्थापनापूर्व पनि त्यहाँ धेरै जाति बस्दथे । कर्णाली प्रदेशको सवा लाख पर्वत ओगटेको साम्राज्य तीन शताब्दीसम्मरहेपछि पन्ध्रौं शताब्दीको मध्यतिर त्यो साम्राज्य छिन्नभिन्न हुन थाल्यो । त्यसै क्रममा [[गढवाल मण्डल|गढवाल]]मा बाह्र, अठार ठकुराई,कुमाउँमा तेह्र ठकुराई, कर्णाली प्रदेशमा बाइसी र गण्डकी प्रदेशमा चौबीसी राज्यको स्थापना भयो । त्यसै सिलसिलामा वि.सं. १५२४ मा [[कास्की राज्य]]को स्थापना भएको थियो । कास्कीका राजा [[कुलमण्डन खाँ|कुलमण्डन शाह]]का दुई छोराको विवाह गुल्मी धुर्कोटका राजा माणिक्य मल्लकी दुई छोरीसँग भएको थियो । लमजुङ राज्यमा राज्य स्थापना गर्न उनै कुलमण्डन शाहले आफ्ना माहिला छोरा कालू शाहलाई पठाए । ती कालू शाहलाई त्यताका हिउँ निथ्रिने शेषलेक क्षेत्रमा बस्नेले छकाएर मारे । कालू शाहलाई सिमसिम ढुंगामा मारिएको भन्ने पनि सुनिन्छ । उनका साथ गएका नारायण दुरालाई पनि शेषान्त(गुरूङ) हरूले मारे। त्यसैले नारायण दुराका छोरा लक्ष्मण दुराले लमजुङमा घलेको हुकुम मेटी शाही हुकुम कायम गर्ने प्रतिज्ञा गरे । उनैको सक्रियतामा लमजुङ चिसंखुका कुश्माकरघिमिरे, दुराडाँडाका खाजेदुरा, नारायण दुरा, चामु धिङ्गल,शुक्रबार क्याब्साको गोल बनाई ठकुरी राजा माग्न भनी कास्कीकोटतिर लागे ।' कास्कीका राजाले लमजुङेहरूलाई आफ्नो माहिलो छोरो मारिएकोमा बेस्सरी हकारे । अन्त्यमा कान्छो छोरा यशोब्रम्ह शाहलाई लमजुङको राजा बनाउन खटाएपछि लमजुङेहरूले राजालाई जालीथैलो जावीमा राखी लमजुङतिर हिंडे (सानै उमेरका हुनाले) । कालू शाहकी रानीलाई राम्चे र मिदुम खोलाको दोभानमा सुरक्षा दिईपालेका दुराहरूले [[यशोब्रम्ह शाह]]लाई लमजुङको ठूलो स्वाँरामा लगी ढुंगामाथि बसाली सिंदुर अविर जात्रा गरे । त्यसढुंगालाई हालसम्म सिंदूरे ढुंगा भनिदै छ ।" इतिहासमा खासगरी लमजुङको शाहवंशीय शासन कालको इतिहासलाई हेर्दा लडाकु, साहसी, वीर तथा विरङ्गनाहरूको राज्यको रूपमा लमजुङलाई लिइएको पाइन्छ । त्यो समयमा [[स्याङ्जा जिल्ला|स्याङ्जा]]लाई सिकारी, लमजुङलाई गरुड, [[गोरखाली|गोरखा]]लाई सर्प र [[कास्की राज्य|कास्की]]लाई भ्यागुताको रूपमा इतिहासमा उल्लेख गरेको पाइन्छ ।<ref name="जिल्ला विकास समिति, लमजुङ (संक्षिप्त परिचय)" /> === यशोब्रम्ह शाह === [[चित्र:Lamjung_Durbar.jpg|thumb|336x336px|लमजुङ दरबार]] राजा यशोब्रम्ह शाह वि.सं. १५५० आषाढ १५ गते रविबार दशमीका दिन सूर्योदयारिष्ट घटिषु ९।२५ सिंह लग्न पारेर लमजुङको गद्दीमा बसेका थिए। आफू लमजुङका राजा भए पनि दाजु कालू शाह मारिए झैं मारिने त्राश थियो । तसर्थ सिक्लिस क्षेत्रका ल्होचन गुरूङसँग मित्यारी गरी कविक्याल,सवक्याल, पुरूक्याल र कोकिल गुरूङलाई हात लिई पोंजो भन्ने ठाउँमा घलेका सन्तानलाई मास्न लगाए। त्यसरी मद्दत गर्ने ल्होचन र दुराहरूलाई राजा यशोब्रम्ह शाहले हले, पाटे,कोदाले, त्रिशाली, पञ्चसाली खोरिया फाँड्ने र शिकार गर्ने च्यांग्रा पाल्ने र व्यापार गर्ने सहुलियत प्रदान गरे। राजा यशोब्रम्ह शाहले वशन्तावतीसँग विवाह गरेका थिए। उनले तुर्लुङकोट र पुरानोडाँडामा राजमुकाम गराएर पनि सुरक्षित ठानेनन्। हाल ती ठाउँहरूमा पुरानाकिल्ला र घरका अवशेषहरू छँदैछन् । त्यसपछि उनले गाउँशहरलाई राजमुकाम गराई गुप्तकालीदेवीको स्थापना गरे । उनको पालामा बनेको [[लमजुङ दरबार]] अद्यापि छँदै छ । राजा यशोब्रम्ह शाहका २ छोरा थिए [[नरहरि शाह]] र [[द्रव्य शाह]] । कालू शाहका छोरा नरपति शाहले लमजुङको उत्तरतिरका चार गाउँको हुकुम पाएका थिए र पछि नरहरि शाह विरूद्ध कुल गरेकाले मारिएका थिए । द्रव्य शाह [[गोरखा राज्य|गोरखा]]का राजा भएका हुनाले नरहरि शाहले उनलाई पनि मार्ने षडयन्त्र गर्दा असफल भए । कुनै ठाउँमा यशोब्रम्हशाहलाई जसवम्म र रानीलाई जसन्तावती पनि भनिएकोछ । कहिं त जस्मजिजू पनि भनिएको छ ।' बेंशीशहरबाट गाउँशहर जाँदा उकालोमा विश्राम गरी छहारी लिने चौतारी उनै यशोब्रम्ह शाहले बनाएको कुरा त्यसताका बूढापाकाहरू भन्दछन् । राजा यशोब्रम्ह शाहले गाउँहशहरमा कालिकामन्दिर, गोरखनाथ गुफा, दरबार र किल्ला, चौतारी, सिंढी र धर्मपानीको बन्दोबस्त गरेकाले अद्यापि त्यता त्यो परम्परा कायम छ । कालीका पूजारीमा बोहरा, बराल, आले जोगीहरूरहेका छन् । यशोब्रम्ह शाहले लमजुङ दरबारमा बाइससुसारेको दरबन्दी बसालेका थिए र लमजुङ राज्य नेपालमा मिलेपछि पनि उक्त परम्परा बाँकी रहेकोले यहाँ त्यसैआधारमा उल्लेख गरिन्छ : <ref>लमजुङ दरबार हेरचाह अड्डाको फाइलबाट</ref> #आलेमगर-सुसारे #रानामगर-प्रसाद जुटाउने #बोहरा-भण्डारे #गुरूजी-सुवेदी #मूलपूरोहित-बराल #बेदुवा-घिमिरे #ज्योतिष-घिमिरे #नगार्जी #मौल्यानी- खवास #बिहारे #भजनीया भाट #राँगापाठा खोज्ने-मुखिया #दूधकुभेण्डे- #कन्याबर्ने-क्षेत्री #चन्दने-गोरखनाथ पूजारी #गंगाजले - फूलपाते #चिराके-निशाने #समिधे - कामी- कटुवाल #सार्की-मिझार #बहिदार #सुनार-विश्वकर्मा #बढाई गर्ने - दमाईं #गाइने-[[गन्धर्व जाति|गन्धर्व कलाकार]] [[मालश्री (राग)|मालश्री]]सँगै आर्वाजो र [[सारङ्गी|सारंगी]] रेट्ने । उपर्युक्त तेइस सुसारेलाई आवश्यक गुठीको व्यवस्था थियो । राजा यशोब्रम्ह शाह लमजुङलाई ८००० लमजुङको स्थापना गर्न समर्थ भए । उनैले लमजुङलाई शक्तिशाली र आँटिलो बनाएका थिए ।<ref name=":0">{{cite book|title=इतिहास प्रकाश २:३|author=[[योगी नरहरिनाथ]]|page=५८६-८७|date=२०१३|publisher=इतिहास प्रकाश मंडल|isbn=|url=}}</ref> उनैले गाउँशहर गर्मीको राजधानी र बेंसीशहर जाडोको राजधानी बनाई निर्माण कार्य गरेका थिए, जो अद्यापि छन् । वि.सं. १५९८मा उनले लमजुङमा तोप ढाल्न लगाई सैनिक मजबुती गराएको कुरा ऐतिहासिक कालक्रमबाट जानकारी हुन्छ ।<ref>{{cite book|title=लमजुङको ऐतिहासिक झलक|author=धनबज्र बज्राचार्य र टेक बहादुर श्रेष्ठ|page=३०|date=२०३४|publisher=भ्वायस अफ हिष्ट्री भोलम |isbn=|url=}}</ref> सोर्हौं सताब्दीमा शाह वंशीय राजाका पूर्वज [[यशोब्रम्ह शाह]]ले लमजुङ जिल्लामा शासन गरेका थिए । यसैलाई [[शाह वंश|शाहवंश]]को उद्गम विन्दु मानिन्छ । त्यति बेला भद्र, शान्त तथा इमान्दार जातिको रूपमा चिनिने [[मगर जाति]]लाई राजदरवारको सेवामा राखिएको र त्यसैले गर्दा [[मगर भाषा]] एवं भेषभुषा र संस्कृतिको सामान्य प्रभाव राजदरवार एवं राज्य शासन सञ्चालनमा रहेको कुरालाई कतिपय सामाजिक तथा सांस्कृतिक संस्कार र परम्पराले पुष्टि पनि गरेको पाइन्छ ।<ref name="जिल्ला विकास समिति, लमजुङ (संक्षिप्त परिचय)" /> === नरहरि शाह === [[चित्र:उदिपुर_कालिका.jpg|thumb|268x268px|उदिपुर कालिका]] लमजुङको राजगद्दीमा नरहरि शाह कहिले बसे भन्नेकुरा पुष्टी गर्ने सामग्री प्राप्त भएका छैनन् । यद्यपि वि.सं.१६१६ सालमा गोरखामा द्रव्य शाहले राज्य स्थापना गर्दा लमजुङमा नरहरि शाह पनि गद्दीमा बसीसकेको कुरा तत्कालीन विवादबाट जानकारी हुन्छ । नरहरि शाहले [[बेसीसहर नगरपालिका|बेसीशहर]]को [[राजकुलो]] कर्पुटारको राजकुलो, भोर्लेटारको राजकुलो र भोटें ओडारको कुलो निर्माण गराएका थिए । लमजुङ कोटमा कचरीघर, पूजाकोठा, अखण्डदीप कोठा,दशैंघर आदि पनि नरहरि शाहले नै निर्माण गराएका थिए । लमजुङ कालीकामा वडादशैं र चैतेदशैंमा पूजा गर्ने राँगा ६,बोका २५, भेडाथुमे १०, सुँगुर १, चैतेदशैंमा बोका १९, भेडो१, राँगा २ र सुँगुर १ बलिको पनि व्यवस्था गरेका थिए । त्यहाँ पर्व-पर्वमा वेद, चण्डी, दुर्गाकवच, रूद्री पाठ गर्ने, पूजा आरतीको पनि व्यवस्था गरिदिए । उनले लक्ष्मीनारायण,त्रिपुरेश्वर, कर्पुरेश्वर, ईशानेश्वेर जस्ता मन्दिरहरूको पुनर्निर्माण गराए । लमजुङस्थित लक्ष्मीनारायण मन्दिरको ईंट ९०० वर्ष पुरानो भएको चर्चा पनि पाइएको छ । <ref>{{cite book|title=लोक संस्कृतिको घेरामा लमजुङ|author=[[धर्मराज थापा]]|page=२८८- ९|date=बि.सं .२०४१|publisher=काठमाडौं: [[नेपाल प्रज्ञा प्रतिष्ठान|नेपाल राजकीय प्रज्ञा प्रतिष्ठान]]|isbn=|url=}}</ref> गोरखाक्षेत्र लमजुङको प्रभावमा थियो । नरहरि शाह लमजुङका राजा भएपछि द्रव्य शाहले विद्रोह गरी गोरखाको स्थापना गर्दा लमजुङले पछिसम्म दावा गरी रहयो तर गोरखाले लमजुङ प्रति प्रत्याक्रमण गरेन । त्यसको मनोवैज्ञानिक कारण छ । नरहरि शाहले आफ्ना भाइ द्रव्य शाहलाई बाबुको श्राद्धसँगै गर्ने सल्लाह गरी [[चेपे]]पारि लमजुङतर्फ बोलाए । त्यस दिन श्राद्ध भयो र धाईकी छोरीले आँखा सन्काई दिएकाले द्रव्य शाह भागे । त्यस छलले नरहरि शाह र द्रव्य शाहको चेपेमा आमाको दूध बगाई सीमाना गरेको धर्म भूटियो<ref>{{cite book|title=गोरखाको इतिहास १|author=दिनेशराज पन्त|page=55|date=बि.सं .२०४१|publisher=दिनेशराज पन्त|isbn=|url=}}</ref> राजा नरहरि शाहले मनाङबाट मुक्तिनाथ जाने बाटो सुधार गरेका थिए । त्यति हुँदा पनि राजा नरहरि शाहका पालाको अभिलेख प्राप्त भएको छैन । जे जति जानकारी भएको छ, त्यो कि त लोकइतिहास हो या त अरू लेखकले प्रकाशन गरेका र वंशावलीकोअपुष्ट टिपोट मात्र हो । त्यति हुँदा पनि नरहरि शाहको इतिहास गोरखाका राजा द्रव्य शाहका दाजुका नाताले तत्काल गरेका षडयन्त्र र गोरखालाई लमजुङमा मिलाउने प्रयत्न गरेका वर्णनबाट अस्तित्व प्रमाणित हुन गएको छ र लमजुङ रहेसम्म उनैका वंशजले त्यहाँ राज्य गरेका थिए । <ref name=":1">{{cite journal |last1=सुवेदी |first1=राजाराम |last2= |first2= |date=बि.सं .२०५९ असार (2002 Nov) |title=लमजुङ्ग राज्य |url=https://himalaya.socanth.cam.ac.uk/collections/journals/ancientnepal/pdf/ancient_nepal_150_04.pdf |journal=प्राचीन नेपाल |publisher=पुरातत्व विभाग नेपाल |volume= |issue= |page=55 |doi= |access-date= }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20231118055329/https://himalaya.socanth.cam.ac.uk/collections/journals/ancientnepal/pdf/ancient_nepal_150_04.pdf |date=2023-11-18 }}</ref> === चूडा शाह === लमजुङका राजा चूडा शाहको नाउँ वंशावलीमा उल्लेख गरिएको छ । त्यस बाहेक उनको राज्यकाललाई पुष्टी गर्ने अन्य श्रोतहरू प्राप्त हुन सकेका छैनन् । उपलब्ध नभएसम्मका निम्ति चूडा शाह लमजुङ राज्यका राजा रहेको भन्नेसम्म जानकारी भएको छ ।<ref>{{cite book|title=इतिहास प्रकाश|author=[[योगी नरहरिनाथ]]|page=६७|date=बि.सं. २०१०|publisher=इतिहास प्रकाशक संघ, काठमाडौं|isbn=|url=}}</ref> ऐतिहासिक कालक्रमका आधारमा गोरखाका [[पूर्ण शाह]] लमजुङका राजा चूडा शाहका समकालीक देखिन्छन् । पूर्ण शाहको पालामा पनि बाबु द्रव्य शाहका जस्तै लमजुङ र गोरखाको युद्ध चल्यो । लमजुङले गोरखाको लिगलिगमा कब्जा गरेको हुँदा गोरखाली सेनाले हटाएको कुरा गोरखा वंशावलीमा उल्लेख छ । त्यसरी विचार गर्दा वि.सं. १६४५ देखि १६६२ सम्म लमजुङमा पनि चूडा`शाह राजा रहेको संकेत पाइन्छ । राजा चूडा शाहका पालामारनसिं र देउदास भण्डारी रहेको एउटा टिपोटबाट जानकारी भएको छ । ती व्यक्तिहरू लमजुङ राज्यको स्थापनाकाल देखिका भँडारे थिए । === अचिन्द्र शाह === लमजुङका राजा अचिन्द्रलाई चन्द्र शाह पनि भनिएको छ । उनका समकालीक गोरखाली राजा [[राम शाह]] थिए ।अचिन्द्र शाह बुद्धिमान र राजनीति निपुण थिए । लमजुङको सेनालाई उनले लिगलिग, लकाङ, भिर्कोट, देउराली, धुँवाकोटर च्याङली गोरखाले लमजुङबाट लुटी लिएको थाहा पाई त्यसको रक्षार्थ खटाए । गोरखाका राजा राम शाहले तीक्षेत्रहरूलाई सम्झाई, धम्काई आफ्नो अधिनमा पारेकाले लमजुङेहरूले त्यहाँ आक्रमण गराउनु परेको थियो । तर त्यस युद्धमा गोरखालीहरू विजयी भएकाले लमजुङे सेना रित्तो हात फर्किनु पयो । त्यसको बदला लिन लमजुङका राजा अचिन्द्र'शाहले [[वार्पाक|वारपाक]] निवासीहरूलाई उचालेर गोरखाको सरहदमा वागी भई घुस्न लगाए । त्यो षडयन्त्रबाट गोरखाली शंकालू देखिंदा राम शाह बालुवा व्याशीमा शिकारमा गएको मौकापारी उनमाथि हमला गरी मार्न लगाए । तर त्यो योजना पनि सफल भएन । यसरी हरेक क्षेत्रमा गोरखाबाट लमजुङ ठगिदै जान थाल्यो ।१६. त्यस घटनाबाट लमजुङका राजा अचिन्द्र शाहको राज्यकाल वि.सं. १६६२ पछि १६९३ सम्म रहेकोअनुमान गर्न सकिने स्थिति छ । लमजुङले मझुवालाई आफ्नो कब्जामा लिन सफलता पाएको थियो । अचिन्द्र शाहका देउदास र सिरै भण्डारीहरू लमजुङका भँडारे थिए ।<ref>{{cite book|title=गोरखाको इतिहास १|author=दिनेशराज पन्त|page=28|date=बि.सं. २०४१|publisher=दिनेशराज पन्त|isbn=|url=}}</ref> === नरेन्द्र शाह === लमजुङका राजा नरेन्द्र शाह अचिन्द्र शाहका छोरा हुन् । वंशावलीमा उनको राज्यकालका बारेमा उल्लेख गरिएको पाइदैन । नरेन्द्र शाहको अर्को नाउँ नराज शाह पनिरहेको बुझिन्छ भने कुनै ठाउँमा नरेन्द्र शाहका छोरा नराज शाह भन्ने उल्लेख गरिएको छ ।<ref>{{cite book|title=गोरखाको इतिहास १|author=दिनेशराज पन्त|page=198|date=बि.सं .२०४१|publisher=दिनेशराज पन्त|isbn=|url=}}</ref> लमजुङका राजा नरेन्द्र शाहका समकालीन गोरखाली राजा [[कृष्ण शाह]] रहेको थाहा पाइन्छ । गोरखाका राजा कृष्ण शाहपछि रूद्र शाह राजा हुँदा पनि लमजुङमा राजा नरेन्द्र शाह थिए । राजा नरेन्द्र शाहले गोरखाले राम शाहका पालामा मिलाइएको मझुवामाथि अधिकार गरे । तर [[रूद्र शाह]]को राज्यकालमा गोरखाले मझुवा क्षेत्र लिएरै छोड्यो <ref name=":1" /> === केहरीनारायण शाह === गोरखाका राजा [[पृथ्वीपति शाह]]का समकालीक लमजुङका राजा केहरीनारायण शाहले गोरखासँग लामै संघर्ष गर्नुपयो । राजा केहरीनारायण शाहले ६१ वर्ष राज्य गरेकोकुरा प्रकाशित भएको छ ।<ref>{{cite book|title=इतिहास प्रकाश २:३|author=[[योगी नरहरिनाथ]]|page=417|date=वि.सं.२०१३|publisher=इतिहास प्रकाश मंडल|isbn=|url=}}</ref> तर उनको राज्यकाल कहिले आरम्भ भयो वा कहिले अन्त्य भयो भन्ने श्रोतहरू प्राप्त भएका छैनन् । वि.सं. १७२४ मा गोरखाका राजा रूद्र शाहको परलोक भएको देखिनाले र उनका बाबु कृष्ण शाहका समकालीक राजा नरेन्द्र शाह हुँदा वि.सं. १७३०-३१ तिरकेहरीनारायण शाह राजा भएको सम्भावना महसुस हुन जान्छ । त्यसरी विचार गर्दा वि.सं. १७३१-४१ गर्दा १७७२ सम्म उनको राज्यकाल रहेको ठानिएको छ । राजा केहरीनारायण शाहले वि.सं. १७४१ मा रू.२४०० रकम लिई नारायणदास उपाध्यायलाई केही जमीनबेचेका र केही रजबन्दकी राखी कागत गरिदिएका थिए । <ref>{{cite book|title=ऐतिहासिक पत्र संग्रह २|author=रामजी तेवारी र अरू|page=16-17|date=वि.सं.२०१३|publisher=काठमाडौंः नेपाल सांस्कृतिक परिषद्,|isbn=|url=}}</ref> लमजुङ राज्यलाई गोरखाले अँचेटीरहेको र आफ्नो रक्षाको निम्ति राजा केहरीनारायण शाहले प्रशस्त रकम जम्मा पारी सामरिक उपकरणहरू जम्मा पार्ने र निर्माण गर्ने गर्दा खर्चिलो पर्न गएको थियो । त्यस आवश्यकतालाई पूर्ति गर्नका निम्तिराज्यका मलिला जमीन या त बिक्री गर्ने या बन्दकी दिने गरेकोपाइन्छ । त्यस प्रकारको क्रम अन्य [[बाइसे राज्यहरू|बाइसी]], चौबीसी र [[सेन राज्य|सेन]]राजाहरूका राज्यमा पनि रहेको पाइन्छ । गोरखाका राजा पृथ्वीपति शाह वि.सं. १७३४ देखि१७७३ सम्म राजा रहेको प्रमाणित भएको छ । त्यसअन्तरालमा लमजुङका राजा केहरीनारायण शाहले वि.सं.१७४१ देखि ९ वर्षसम्म ११ पटक गोरखामाथि आक्रमण गरेका थिए । त्यसको प्रतिकार गर्न गोरखाले १२ वर्षमाथि ८० वर्ष मुनिका मानिसलाई जम्मा पारी लिगलिग, लकाङ, भिर्कोट, धुँवाकोट, द्यौरालीमा रहेका लमजुङको फौजमाथि अचानक हमला गरेका थिए । २१ ती गाउँहरूमा लमजुङले ३ वर्षसम्म लगातार शासन चलाएको थियो । त्यस क्षेत्रमा पुनः१७५२ मा गोरखाले विजय गर्दा लमजुङ खिस्रिक्क परेकोले सहन नसक्ने अवस्थामा पुग्यो । त्यसको ५-६ वर्षपछि लमजुङले बलपूर्वक गोरखाले खोसेको इलाकामा हमला गरी लिगलिगमा लमजुङका राजकुमार भीम शाह तैनाथ रहेका थिए । त्यसबाट गोरखालाई निराशा लाग्यो ।<ref name=":1" /> लमजुङले आफ्नो भू-भाग फिर्ता लगेकोले गोरखाकाराजा पृथ्वीपति शाहका कान्छा छोरा रणदुर्लभ शाहलाई गोरखाबाट धपाए जस्तो गरी लमजुङमा प्रवेश गराइयो ।उनका साथमा गौरेश्वर पन्त वलि कडरियाहरू लमजुङको लिगलिग पुगेका बेलामा गोरखाबाट धपिई आएको स्पष्ट पारी ५-७ महिना लमजुङ बसे । लमजुङे राजकुमारले विश्वासगरी लिगलिगको जिम्मा रणदुर्लभ शाहलाई दिए । त्यसैमौकामा गोरखामा सुटुक्क खवर गरी हमला गर्न लगाई लिगलिग गोरखाको पारे । यसरी गोरखा र लमजुङबीचमा छिमेकी बस्तीहरूका अधिकार गर्ने होड जस्तै चलेकोदेखिन्छ । राजा केहरीनारायण शाहको नाउँ लमजुङ बेसीशहरस्थित नारायण मन्दिरको पटाङ्गिनीमा रहेको आठपंक्तिको अभिलेखमा पनि परेको छ । सो अभिलेख शाके १६६७ वि.सं. १८०२ को हुनाले त्यति बेलासम्ममा केहरीनारायण`शाहको मृत्यु भई उनका छोरा दशिवंत शाह राजा भइसकेकोप्रमाणित भएको छ । राजा केहरीनारायण शाहले छिमेकी राज्यहरूसँग राम्रो सम्बन्ध बसालेका थिए । विशेष गरी लमजुङ राज्यलाई गोरखाले एकोहोरो दपेटेकोले छिमेकी [[चौबिसी राज्यहरू|चौबीसी राज्यहरू]]सँग मद्दत लिई गोरखालाई कमजोर पार्नु पर्नेस्थिति थियो । सामरिक शक्तिमा लमजुङ सक्षम भएर पनि।गोरखाले त्यसलाई बेला-बेलामा हेप्दथ्यो । त्यसबाट दुवैको।सीमा क्षेत्रमा गोरखाको स्थापनाकालदेखि नै तनाव चलिरहेकोले लमजुङका जनता पनि जुझारू बन्ने बानी परेका थिए ।<ref name=":1" /> === भीम शाह (दशिवन्त शाह) === लमजुङका राजा दशिवन्त शाह (भीम शाह)को वि.सं.१८०२ को एउटा अभिलेख प्राप्त भएको छ । उक्त अभिलेखमाश्री केहरीनारायण शाहकी बुहारी दशिवन्त शाहकी रानी हेमदासीपट्टिबाट जन्मेकी छोरी जवावतीले लमजुङमा निर्माण गरेको धर्मशाला भन्ने कुरा उल्लेख गरिएको छ । सो अभिलेखले लमजुङका राजा दशिवन्त र रानी हेमदासीको नामप्रकट गर्न सकेर पनि राजा केहरीनारायण शाहको राज्यकालर जशिवन्त शाहको मृत्यु मिति पनि खुलेको छैन । लमजुङका राजा भीम शाह (दशिवन्त) गोरखाका राजा [[नरभूपाल शाह]]का समकालीक थिए । त्यति भएर पनि वि.सं. १७९६ भन्दा अगाडि नै राजा भीम शाह (दशिवन्त) को मृत्यु भएको कुराप्रकाशमा आएको र त्यसपछि लमजुङमा रिपुमर्दन शाह राजा भएका थिए ।<ref name=":1" /> === रिपुमर्दन शाह === वि.सं १७८२ देखि १७८८ को अन्तरालमा लमजुङ,कास्की तनहूँ मिलेर गोरखाको धुवाकोट पट्टिबाट एक मुख,च्याङली पट्टिबाट अर्कोमुख, लकाङ भिर्कोटपट्टिबाट एकमुखगरी गोरखामा आक्रमण गरे । त्यस्तो अवस्थामा ती क्षेत्रकामानिस जुटी चौबीसीलाई लखेटे । त्यसपटक लमजुङकोगोरखासँग जमेर युद्ध हुन पाएन । गोरखा र लमजुङकोबीचमा बेला-बेलामा खटपट परिरहेको थियो । विशेष गरीसीमाक्षेत्रमा कहिले लमजुङले त कहिले गोरखाले आक्रमणगरिरहन्थे । गोरखाले लमजुङसँग युद्ध गर्नुभन्दा पूर्व र दक्षिणतिर चेप्न चाहन्थ्यो । लमजुङले गोरखासंग आफ्नो क्षेत्रखोसेको फिर्ता लिन चाहन्थ्यो । गोरखाले दखल गरेको ठाउँ छोड्न चाहदैनथ्यो । त्यसै अवस्थामा वि.सं. १७९६ माघ ११ गते गोरखा र लमजुङको बीचमा कास्कीको अधमाथि अधिकार गर्न लमजुङलाई दिने र गोरखाले पूर्वको काम गर्दा लमजुङले हमला नगर्नु भन्ने सर्त राखिएको थियो । त्यस सन्धिपत्रमा उल्लेख भएको व्यहोरा गोरखाले पालन नगरेमा ४०,००० रूपैयाँ लमजुङलाई तिर्नुपर्ने सर्तबन्दी गरिएकोथियो । त्यसका साथै लमजुङका राजा रिपुमर्दन शाहसँग गोरखासँगको सीमाक्षेत्रमा [[पृथ्वीनारायण शाह]]सँग भेटी पूर्वसिन्धुसम्म गोरखा बढ्दा लमजुङले मद्दत गर्ने र अर्घौ लमजुङले जित्दा गोरखाले मद्दत गर्ने स्पष्ट सर्त राखिएकोथियो । [[कालु पाँडे|कालु पांडे]] भन्ने गोरखाली काजीले लमजुङसँग सन्धि गर्ने काममा विशेष भूमिका खेलेका थिए । त्यसो गर्नलाई कालु पांडेको छोरा वंशीधर पाण्डे र लमजुङका युवराज वीरमर्दन शाहसँग मित्यारी सम्बन्ध गरिएको थियो ।। राजा रिपुमर्दन शाहले लमजुङलाई शासनमा सजिलो रहोस् भनी २७ मौजामा विभक्त गरिदिएका थिए । मौजा भन्नाले सानो राज्य, प्रदेश, अंचल र जिल्लाको सुविधाजनक इलाकाहरूलाई एकै ठाउँमा राखी विभाजन गर्ने पद्दतिलाई व्यवहार गरेको इलाकालाई जनाउँछ । वि.सं. १७९७ मा गोरखा र लमजुङको सम्बन्ध राम्रो हुँदा ती दुवै राज्यले [[ललितपुर जिल्ला|ललितपुर राज्य]]को लामिडाँडा क्षेत्रसँग जोडिएको देउराली भन्ने ठाउँ कब्जा गरेका थिए । वि.सं.१७९६ मा ती दुवै लमजुङ र गोरखाको बीचमा सन्धि भएको थियो । वि.सं. १७९९ मा गोरखामा नरभूपाल शाहको मृत्युभई युवराज पृथ्वीनारायण शाह राजा भए । त्यसको एक वर्षपछि वा १८०० मा गोरखाको काजी पदमा कालु पांडेलाई नियुक्त गरेका थिए ।<ref>{{cite book|title=राष्ट्र भक्तिको झलक |author=[[भीमबहादुर पांडे]]|page=16-17|date=वि.सं.२०३४|publisher=काठमाडौंः रत्न पुस्तक भण्डार|isbn=|url=}}</ref> त्यसै नियुक्तिपछि १८०१ मा गोरखाका राजा पृथ्वीनारायण शाह र लमजुङका राजा सन्धि गरेका थिए । यसबाट लमजुङका राजा रिपुमर्दन शाहलाई गोरखाका राजाले महत्व दिएको देखिन्छ । गोरखाका राजाले काशी यात्रा जाँदा र पूर्वतिर बढ्दा लमजुङबाट खतरा नपरोस् भन्ने नै त्यस सन्धिको लक्ष्य थियो किनभने लमजुङ सामरिक शक्तिमा सम्पन्न भएको गरूड भनिन्थ्यो भने गोरखा सर्प अनि काठमाडौं उपत्यका भ्यागुतो । वि.सं. १८०२ सम्म लमजुङका राजा रिपुमर्दन 'शाहको राज्यकाल रहेको र त्यसै वर्ष वीरनारायण शाहको राज्यकाल रहेको प्रमाणित भएको छ । === बीरमर्दन शाह (बीरनारायण शाह) === लमजुङका राजा बीरमर्दन शाहका काजी जयसिंह भण्डारी थिए ।<ref>{{cite book|title=गोरखाको इतिहास १|author=दिनेशराज पन्त|page=29|date=बि.सं .२०४१|publisher=दिनेशराज पन्त|isbn=|url=}}</ref> यिनको मीत्यारी गोर्खाका काजी [[कालु पाँडे|कालू पांडे]]का छोरा वंशीधर पांडेसँग लगाएको थियो । वीरमर्दनशाहको जन्म मिति थाहा भएको छैन तापनि वि.सं. १८०२मा यिनी लमजुङका राजा भइसकेकाले उनका बाबु रिपुमर्दन शाहको मृत्यु भइसकेको बुझिन्छ । लमजुङका राजाहरू गोरखालीका पुस्तैनी शत्रु बनेका थिए । गोरखाका राजा पृथ्वीनारायण शाहले लमजुङ सँगभएको पुरानो सन्धिपत्रलाई तोडीदिए । त्यो समाचार सुनेका लमजुङका राजा बीरमर्दन शाहले [[तनहुँ राज्य|तनहूँ]], [[कास्की राज्य|कास्की]] र पर्वतका राजाहरूलाई हात लिई एकत्व गर्न थाले । तदनुसार त्यस [[चौबिसी राज्यहरू|चौबीसी संगठन]]ले गोरखामाथि आक्रमण गर्ने तयारी पनि गर्न थाल्यो । लमजुङ र पर्वतका राजाहरू मिलेर कास्कीका राजा सिद्धिनारायण शाहलाई हैरान पारेका थिए । फलस्वरूप कास्की चौबीसीबाट फुटेर गोरखातिर मिल्ने लक्षण थियो । गोरखाले कास्कीमा आफ्नो दूत पठाएर सम्बन्ध बढाउँदै लगेको थियो । उता चौबीसीको संयुक्त शक्तिले गोरखाको सिहानचोकमाथि दखल गर्न सफल भएको थियो । गोरखाका नरभूपालकी भित्रिनीपट्टिका रणरुद्र शाह र काजी कालू पांडेको युक्तिले सिहानचोकबाट चौबीसी फौज हट्न बाध्य भयो । वि.सं. १८११ को त्यो घटनाले लमजुङलाई ज्यादै मर्का पयो । <ref>{{cite book|title=नेपालको संक्षिप्त वृत्तान्त|author=[[बाबुराम आचार्य]]|page=18-19|date=बि.सं. २०२९|publisher=काठमाडौंः प्रमोद शम्शेर राणा र नीरविक्रम प्यासी|isbn=|url=}}</ref> वि.सं. १८१५ मा लमजुङ, कास्की, तनहूँ, भीरकोटजस्ता राज्य मिलेर पुनः गोरखामाथि आक्रमण गरे । कीर्तिपुरको दोस्रो आक्रमण १८१४ मा गोरखाको पराजीत भईसकेको थियो । त्यो रिस फेर्न चौबीसीको एकगठ भई सो आक्रमण गरिएको थियो । चेपेको किनारमा पुगेको चौबीसी सेनालाई रागिनाश गढीमा किल्लाबन्दी बनाइरहेको देखेर गोरखाले सिरानचोकगढी बनाएको थियो । गढी निर्माण गरी सकेर गोरखाले चौबीसीमाथि रागिनाशगढीमा घेराउ गर्दा लमजुङको धेरै योद्धा काटिए । त्यसै अवस्थामा कुञ्जर भण्डारी, [[पारथ भण्डारी]] लगाएत २५० जना लमजुङे पक्राउ पर्न गए । रागिनाशगढी र लाखाजुङ पनि गोरखाले दखल गर्दा लमजुङलाई साह्रै मर्का पर्यो ।<ref>{{cite book|title=नेपालको संक्षिप्त वृत्तान्त|author=[[बाबुराम आचार्य]]|page=33|date=बि.सं. २०२९|publisher=काठमाडौंः प्रमोद शम्शेर राणा र नीरविक्रम प्यासी|isbn=|url=}}</ref> लमजुङलाई गोरखा बढ्दै गएकोमा प्रत्यक्ष खतरा बढीरहेको थियो र लमजुङ हडबडाउन थाल्यो । वि.सं. १८१९ मा [[मकवानपुर गढी|मकवानपुर]]लाई [[गोरखा राज्य|गोरखा]]ले विजय गरेपछि त्यसको प्रत्यक्ष प्रभाव चौबीसी र विशेष असर [[तनहुँ राज्य|तनहूँ]]लाई परेकोले [[चौबिसी राज्यहरू|चौवीसी राज्यहरू]] त्रशित हुन थाले । त्यसैले विभिन्न बहाना पारी चौबीसीका सल्लाह बमोजिम हर्मी, धुवाकोट, च्याङली, [[भीरकोट राज्य|भिरकोट]], देउराली र लकाङ जस्तागाउँमा दिउसै लूटपाट मच्चाउन थाले । वि.सं. १८२० फागुन -चैतमा भएको त्यस काण्डमा उता गोरखालीले [[शूरप्रताप शाह]]को नेतृत्वमा आक्रमण गर्दा दुवै पक्षमा केही हताहत भए ।<ref>{{cite book|title=श्री ५ बडामहाराजाधिराज पृथ्वीनारायण शाहको संक्षिप्त जीवनी, भाग ३|author=[[बाबुराम आचार्य]]|page=428|date=बि.सं. २०२५|publisher=काठमाडौंः श्री ५ महाराजाधिराजका प्रमुख सम्वाद सचिवालय, राजदरबार|isbn=|url=}}</ref> लमजुङलाई गोरखा बढ्दै गएकोमा प्रत्यक्ष खतरा बढीरहेको थियो र लमजुङ हडबडाउन थाल्यो । वि.सं. १८२२ मा [[कीर्तिपुरको युद्ध|कीर्तिपुरमाथि गोरखालीले अधिकार]] गरेको थाहा पाएका लमजुङका राजा बीरमर्दन'शाहले गोरखामा आक्रमण गर्न सेना खटाउँदा गोरखाले पनि प्रत्याक्रमण गरे । दुवैको लाखाजुङमा भेट भएर युद्ध हुँदा लमजुङको सेना कमजोर भएकोले त्यहाँबाट हट्नुपर्यो ।<ref>{{cite book|title=श्री ५ बडामहाराजाधिराज पृथ्वीनारायण शाहको संक्षिप्त जीवनी, भाग ३|author=[[बाबुराम आचार्य]]|page=438|date=बि.सं. २०२५|publisher=काठमाडौंः श्री ५ महाराजाधिराजका प्रमुख सम्वाद सचिवालय, राजदरबार|isbn=|url=}}</ref> वि.सं. १८२९ (शाके १६९४) लमजुङका राजा बीरनारायण`शाह र आफ्ना दुई रानी सालधरा र श्रीसकलानकुमारी सहित तीन जनाले ईशानेश्वर महादेवको नाममा धर्मकर्म परब्रम्हार्थ १४० खेतको अन्न संकल्प गरेका थिए । लमजुङको कर्पुटारफाँटमा उभ्याइएको शिलालेखमा उत्कीर्ण अभिलेखले अतीत, बटुवा, फकीर, कुखुरा चल्ला सदावर्त राख्ने कामधर्ममा तत्पर रहने राजा रानीले जीवरक्षा तथा भवानीविश्वनाथ (शिवपार्वती) का नाउँमा गुठ राखिदिएका थिए ।<ref>{{cite book|title=लोक संस्कृतिको घेरामा लमजुङ|author=[[धर्मराज थापा]]|page=71|date=बि.सं .२०४१|publisher=काठमाडौं: [[नेपाल प्रज्ञा प्रतिष्ठान|नेपाल राजकीय प्रज्ञा प्रतिष्ठान]]|isbn=|url=}}</ref> उपर्युक्त वर्णनबाट लमजुङ कर्पुटारस्थित प्राचीन ईशानेश्वर मन्दिरमाजाने जोगीहरूको पनि बस्ने खाने बन्दोबस्त त्यहाँका राजारानीले गरेको स्पष्ट भएको छ । ईशानेश्वर महादेवका अधिकृत पूजारीमा उपाध्याय सोती ब्राम्हणहरू रहेको पनि प्रमाणित भएको छ । ती सोतीहरूलाई ६० मुरी खेतलमजुङका राजाहरूले राखी नित्य नैमित्य पूजा चलाई बाँकी बचेको भोग गर्नु भन्ने लालमोहर नेपाल सरकारले गरिदिएको पनि पाइन्छ । त्यसरी मठ मन्दिरमा गुठी र ईश्वरका नाउमा तीर्थालू र जोगी जालन्धरलाई सुविधा पुऱ्याउने सदावर्त राखेको पाइनाले राजा वीरनारायण शाह धार्मिक, समाजसेवी र उदार भएको कुरा पनि प्रमाणित हुन गएको छ ।<ref name=":1" /> लमजुङका राजा बीरनारायण शाहको राज्यकाल वि.सं. १८२५ मा गोरखाले [[कान्तिपुर राज्य|कान्तिपुर]] र ललितपुरलाई वशमा पारेपछि [[तनहुँ राज्य|तनहूँ]]का राजा हरकुमारदत्त सेनले गोरखासँगआश्रित सन्धि गरे । === नेपालमा विलय === गोरखाको पश्चिम विजय वि.सं. १८२७देखि शुरूभयो र त्यसको पहिलो धक्का तनहूँलाई नै पयो । वि.सं. १८२८ मा [[केहरसिंह बस्न्यात]]को नेतृत्वमा ६०० जति तालिमे र २००० जति बेतालिमे सिपाहीसहित तनहूँबाट,त्यति नै सिपाहीसाथ [[वंशराज पाँडे|वंशराज पाण्डे]]ले कास्कीको बाटो लाग्ने भए । यस्तो गोरखालीको ओइरो लाग्न गएको अवस्थामा लमजुङका राजा बीरनारायण शाहले सामना गर्नु ठीक नठानी गोरखा (नेपाल) को आश्रयमा रहन स्वीकार गरे । तदनुसार उनको जमानतस्वरूप आफ्ना छोरा बीरभूपाल शाहलाई काठमाडौं बस्न पठाउनु पर्ने भयो । लमजुङको रागिनाश गोरखाले लियो र [[केहरसिंह बस्न्यात|केहरसिं बस्न्यात]]लाई लमजुङे राजाले शिरपाउ दिई लमजुङभित्रको चारनाल खेत फिर्ता गरिदिए । [[नेपाली सेना]]लाई तनहूँको सेना मद्दत गर्न पुग्यो र रिसिङ,भिर्कोट, गह्रौं, पैयूँ दखल गन्यो । वंशराज पांडेले कास्कीलाई वशमा लिई वर्षादमा केहरसिंह बस्न्यातसँग मिले । वर्षा आरम्भ भएको हुनाले पर्वतले लमजुङ र तनहूँलाई हात लिन खोजेका बेलामा क्याक्मी गह्रौं कोटमा ९६ जना तनहूँका सिपाही काटिए । त्यही निहुँमा [[तनहुँ राज्य|तनहूँ]] नेपाल विरूद्ध भड्कियो । २००० चौबीसी र त्यति नै गोरखाली सतहूँमा भिडन्त हुँदा ५०० नेपाली काटिए भने केहरसिं बस्न्यात पनि मारिए । वंशराज पांडे मूर्छा पर्दा पक्रिए । नेपाली सेनामा भागदौड मच्चियो । भागेकालाई सेतीको छेउमा १४ दिन थुनिए । ढोर,सतहूँ, भिर्कोट, गहूँ र पैयूबाट भागाभाग भएपछि नेपालले पश्चिमतिर विजय गर्ने अभियान परित्याग गर्नुपयो । लमजुङले पनि गोरखाको विरूद्ध विद्रोह गर्यो र चौबीसीतिर लाग्यो ।/| वि.सं. १८३१ मा गोरखाका राजा पृथ्वीनारायण' शाह र १८३४ मा उनका उत्तराधिकारी प्रतापसिंह शाहको मृत्यु हुँदा नाबालक रणबहादुर शाहलाई गद्दीमा राखी नायब मुमा महारानी [[रानी राजेन्द्र लक्ष्मी|राजेन्द्रलक्ष्मीदेवी]]ले नेपालको शासन चलाउन थालिन् । त्यसै अवसरमा वि.सं. १८३८ माघ २५ गते [[चौबिसी राज्यहरू|चौबीसी]]ले [[नेपाल]]माथि आक्रमण गरे । [[कास्की राज्य|कास्की]]को सम्बन्ध गोरखासँग भएको हुनाले चौबीसीलाई साथ दिन अनकनाइरहेको बेलामा पर्वत र लमजुङका सेनाले बाध्य गराई आफ्नो खेमामा ल्याए । तनहूँको सिजुङमा ठाना बनाई बसेका नेपालीसेनालाई चौबीसीले लघारेर गोरखाको सिरानचोक गढीतिर बढ्यो । नेपाली सेना सिरानचोकमा जमेर बसेको हुनाले चौबीसी त्यहाँ नपुग्दै कास्कीका राजा सिद्धिनारायण शाहले युद्धमैदानबाट हात झिके । चिप्लेटीमा नेपाल र चौबीसीको युद्ध भयो । झिमऱ्याक र सिजुङमा भएको युद्धमा चौबीसीको हार भयो । पर्वतका राजा कीर्तिबम मल्ल साह्रै रिसाएकाले कास्कीमाथि लूट मच्चाए । त्यसपछि चौबीसीमा एकताको अभाव हुँदै गयो । वि.सं. १८३९ मा वंशराज पांडेले.लमजुङको राजधानीमा घेराउ गर्दा तनहूँ र लमजुङका राजाहरू मनाङको बाटो भाग्दै पर्वत दाखिल भएर [[रामनगर]].पुगे ।II।गते लमजुङका राजा बीरमर्दन शाह भाग्दा उनका छोरा बीरभूपाल शाह लमजुङमा परिवारसाथ थिए । नेपालसँग राजा बीरमर्दन शाहले काशीवास जान परिवार मगाउँदा पठाइएकोले उनी त्यतै लागे । त्यसरी १८३९ कार्तिक १८ लमजुङ राज्य पूर्णत: नेपालमा सम्मिलित भयो । लमजुङका अन्तिम राजा बीरमर्दन शाह एक साहसी, स्वाभिमानी र योद्धाथिए । नेपालले चौबीसी नलिई नछोड्ने वातावरण बनाएको हुनाले लमजुङले नेपाल सामु हार स्वीकार्नै पर्यो । सके सम्म लमजुङ राज्यको रक्षा गर्न वीरमर्दन शाहले चाहेका भए पनि केही लागेन । चौबीसीहरूमा स्थायी एकता नहुनाले र ती राज्यहरू टाढा पर्नाले पनि आपसमा मद्दत मिल्न कठीन परेको थियो । परिणामस्वरूप तनहूँको साथै लमजुङ पनि नेपालको गास बन्यो । वि.सं. १५५० देखि १८३९ सम्म ३०० वर्ष सम्म लमजुङ स्वतन्त्र राज्यको रूपमा रही विशाल नेपालमा सम्मिलित हुन पुगेको थियो । === राणा कालिन समय === [[जङ्गबहादुर राणा]] वि. सं. १९१४ सम्ममा ज्यादै शक्तिशाली वने जसको फलस्वरुप राजाको लाल मोहर प्राप्त गरी कास्की तथा लमजुङको श्री ३ महाराज तथा मुलुकको प्रधानमन्त्री बन्न पुगे । == प्रशासनिक विभाजन == राजा रिपुमर्दन शाहले लमजुङलाई शासनमा सजिलो रहोस् भनी २७ मौजामा विभक्त गरिदिएका थिए । मौजा भन्नाले सानो राज्य, प्रदेश, अंचल र जिल्लाको सुविधाजनक इलाकाहरूलाई एकै ठाउँमा राखी विभाजन गर्ने पद्दतिलाई व्यवहार गरेको इलाकालाई जनाउँछ । लमजुङका २० मौजाहरू यसप्रकार छन् ।<ref name=":1" />[[चित्र:Lamjung_Kalika.jpg|thumb|लमजुङ कालिका]] # रजस्थल = राजा बस्ने ठाउँ वा राजधानी राजमुकाम हुने ठाउँ। गौंडा निर्माण गरेको ठाउँ । # सराञ्चोक= राजाका सिपाहीले सरायँ खेल्ने त्रिवेणी परेको मेला लाग्ने ठाउँ । # चौथर = गौंडाकोट भनी लमजुङ राज्यले सैनिक # नौथर = लमजुङको दोर्दीखोलाको मुहान दूधपोखरी # तार्कू = [[महाशिवरात्रि|शिवरात्री]]मा मेला लाग्ने र देवस्थल रहेकोठाउँ । # तान्द्राङ= नागभैरव मन्दिरस्थित पुरानो ठाउँ । # जीता = भैरवस्थान र सातधारा रहेको ऐतिहासिक ठाउँ # कुन्छा = कुन्छा सिरानगढी, कालिका मन्दिरमा ३६ गुठियार रहेका र [[महाशिवरात्रि|शिवरात्री]] तथा फागू पूर्णिमाको दिनमा मेला लाग्ने ठाउँ । # बाह्रथर = लमजुङको फौज बस्ने र तालिम गर्ने ठाउँ । # चौघरखोला = भिरालो र खोलाले चारैतिर घेरेको ठाउँ । # दशथर = उत्तरकन्या मन्दिर, स्थायीकुवा, मिदिम खोलाको र खुदी खोलाको शिर दूधपोखरीमा जनैपूर्णिमाको दिन मेला लाग्दछ । # अलकाटार = चेपे नदीको पश्चिमतिर चक्रतीर्थमा [[माघे सङ्क्रान्ति|माघेसंक्रान्ति]]मा मेला लाग्दछ र टार परेको लेरविवाली गर्न सकिने पुरानो ठाउँ हो # लुपुटार = धमिली कूवा र कडरियाहरूको बसोबास क्षेत्र हो । # थन्सिङ राजराजेश्वरी मन्दिर रहेको प्रशस्त गुठीसाँगे, बांग्रे, भोर्लेटार धोद्रे गाउँमा धेरै मानिस बसोबास गर्ने ठाउँ # करापू = इशानेश्वर महादेव मन्दिर र चिसंकु क्षेत्र ।शिवरात्रीमा यहाँ ठूलो मेला लाग्दछ । “शिवरात्री कर्पूटार [[चैते दसैँ|चैते दशैं]] बाग्लुङ बजार” भन्ने उखान बनेकोहो । #चारनाल पाँचगाउँ = चारगाउँका मानिसले कुलपूजा गर्ने महत्वको ठाउँ #दूराडाँडा तुर्लुङकोट र दूराहरूको दूल्लूवाट आएपछिको पहिलो बस्ती । #चिती : राजाको चिताईदारहरूलाई बसोबास गर्न खटाइएको ठाउँ । #पुस्तुन = कालिका मन्दिर, देउरालीकोट, लटेश्वरमहादेवको मन्दिरस्थल र बाहुनडाँडा नामले प्रसिद्धरहेको प्राचीन ऐतिहासिक स्थल । #खासुर = गोखुरेश्वर महादेवको मन्दिरस्थित रहेको गाउँ ठाउँ । #तारकाङ (मकैखोला) हाल [[कास्की जिल्ला]] अन्तर्गत पर्न गएको । #नामर्जुङ = गुरूङहरूको पुरानो बस्ती रहेको ठाउँ। हाल [[कास्की जिल्ला|कास्की]]मा) #मकैखोला= पुरानो लमजुङे राजाका गुरूहरूको बसोबास क्षेत्र । #गहने = राजाका गहनागुरिया निर्माण गर्ने सुनारहरू बस्ने ठाउँ । #गोर्जे = कास्की जिल्लामा पर्न गएको पुरानो बस्ती भएको ठाउँ । #ताङतिङ= पुराना जमानामा भीरबाट दाउरा काठभीरबाट लडाउने ठाउँ । #धाङजाकोट = याङजाकोट= असिना तर्काउने तान्त्रिकहरू बस्ने ठाउँ । == बाह्य सम्बन्ध == === गोरखासँगको सम्बन्ध=== ===चौबिसी संगको सम्बन्ध === == राजा सूची == ==सन्दर्भ सूची== {{reflist}} [[श्रेणी:प्राचीन नेपालका राज्यहरू]] gihi5g7lgxgyeo1u384l86bhyk8hcdf 0 99819 1378801 1313461 2026-09-10T07:46:22Z Bishaldev100 28807 /* सुधार कार्य */ 1378801 wikitext text/x-wiki '''राजा नरहरि शाह''' प्राचीन [[लमजुङ राज्य]]का राजा थिए। यिनी [[कुलमण्डन खाँ|कुलमण्डन शाह]]का नाति तथा [[यशोब्रम्ह शाह|यशोब्रह्मा शाह]]का छोरा थिए। विक्रम संवत्् १६१६ मा गोर्खाका राजा बनेका [[द्रव्य शाह|द्रव्य]] शाह सँग सीमा विवाद हुँदा यिनी राजा बनिसकेका थिए।<ref>{{cite book |last=सुवेदी |first=[[राजाराम सुवेदी|डा. राजाराम]] |date= |title=प्राचीन नेपाल |url=http://himalaya.socanth.cam.ac.uk/collections/journals/ancientnepal/pdf/ancient_nepal_150_04.pdf |location= |publisher= |page=51 |isbn= |author-link= }}</ref> राजा [[कुलमण्डन खाँ|कुलमण्डन शाह]]का माहिला छोरा कालु शाह, कुलमण्डनको अनुमतिमा गण्डकी प्रदेशको लमजुङमा राजा हुन लमजुङेहरूले ल्याएकोमा, लमजुङका विपक्षी जाति शेखान्तहरूले झुक्याएर हत्या गरेकाले पुनः कान्छा छोरा [[यशोब्रम्ह शाह]] [[लमजुङ राज्य|लमजुङ]]का राजाका लागि पठाइए। यशोब्रम्ह शाहका दुई छोरा थिए नरहरि शाह र [[द्रव्य शाह]]। यशोब्रम्ह शाहको मृत्युपछि जेठा नरहरि शाह लमजुङका राजा भए। == द्रव्य शाहसंग विवाद == [[द्रव्य शाह]]ले [[गोरखा राज्य]]को स्थापना गरे पछि दाजु नरहरि शाहले ´´भाइ द्रव्य शाहले मेरै सरदारको रूपमा गोरखा विजय गरेकाले गोरखामाथि लमजुङकै अधिकार हुन्छ´´भनी खिचलो उठाए। द्रव्य शाह भने आफुले ठुलो कठिनाइका साथ स्थापना गरेको गोरखा राज्यलाई लमजुङमा गाभ्ने पक्षमा थिएनन्। यसबाट नरहरि शाह र द्रव्य शाहबीच विवाद बढ्यो र आपसमा ठुलो शत्रुता भयो। यसपछि लमजुङले द्रव्य शाहको हत्या गर्ने र गोरखामाथि आक्रमण गर्ने लगायतका योजनाहरू बनाइ पटक पटक प्रयास गर्यो तर उसलाई सफलता भएन। यसै विवादका कारण गोरखा र लमजुङबीच पछिसम्म पनि शत्रुता थियो। दुई भाइबीच झगडा भए पछि दुबै राजाकी आमाले दूधपोखरीमा पुगी चेपे नदीमा आफ्नो दूधको धारा बगाइ दुई भाइलाई सीमा छुट्ट्याएको किंबदन्ती छ। [[चेपे नदी]]को किनारमा रहेको [[चक्रतीर्थ|चक्र तीर्थ]]मा नरहरि शाह तथा द्रव्य शाहले आफ्ना मातापिता यशोब्रह्मा र बसन्तावतीको श्राद्ध गर्ने गरेको इतिहास पाइन्छ।<ref>{{cite web |url=http://cbs.gov.np/image/data/2018/District%20Profile%20Of%20Lamjung,%202074%20(based%20on%20Local%20level).pdf |title=जिल्ला वस्तुगत विवरण, लमजुङ |last= |first= |date=२०७४ |website= |publisher=नेपाल सरकार, केन्द्रीय तथ्याङ्क विभाग |access-date=5 October 2018 |quote= }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180902213951/http://cbs.gov.np/image/data/2018/District%20Profile%20Of%20Lamjung,%202074%20(based%20on%20Local%20level).pdf |date=2 September 2018 }}</ref> नरहरी शाहको जीवनकाल भरी गोर्खा र लमजुङ बीच राम्रो सम्बन्ध कायम हुन सकेन। == सुधार कार्य == नरहरी शाहले [[लमजुङ जिल्ला|लमजुङ]]बाट [[मुक्तिनाथ]] जाने बाटो सुधार, विभिन्न [[राजकुलो]] हरूको निर्माण लगायतका विकासका कामहरू गरेका थिए। त्यसैगरी राज कचहरीको स्थापना, दशै‌मा बलि दिने पशुप‌क्षीको व्यवस्था आदि काम पनि यिनको पालामा भएको थियो।<ref>{{cite book |last=सुवेदी |first=डा. राजाराम |date= |title=प्राचीन नेपाल |url=http://himalaya.socanth.cam.ac.uk/collections/journals/ancientnepal/pdf/ancient_nepal_150_04.pdf |location= |publisher= |page=51 |isbn= |author-link= }}</ref> == सन्दर्भ सामग्रीहरू == {{सन्दर्भसूची}} [[श्रेणी:नेपाली राजाहरू]] [[श्रेणी:नेपालको एकिकरणकाल]] [[श्रेणी:शाहवंश]] cirxpyv98zjqquf48teuylenqbhfcxq 4 111589 1378780 1374066 2026-09-09T14:28:04Z Paudeldai 80469 /* हटाईएका लेखबारे */ नयाँ खण्ड 1378780 wikitext text/x-wiki {{विकिपिडिया:चिया घर/हेडर}} {{Archive box |image=[[Image:Crystal Clear app file-manager.png|35px]] | *[[/अभिलेख १|अभिलेख १]] }} [[श्रेणी:विकिपिडिया]] == नयाँ पृष्ठ सृजना र गतिशील विकिपीडिया बारे == म नेपाली चलचित्र क्षेत्रमा विगत २५ बर्षदेखि अटूट रुपमा क्रियाशील छु। म विकिपीडियामा नयाँ हुँ। यसअघि सृजना गरिएको पृष्ठ मेटाइएको छ। १. नयाँ पृष्ठ र विवरण मिलाउने बारे मद्दत चाहन्छु। २. नेपाली विकिपीडियाले विश्वसनीयता कायम गर्न र गतिशीलता बढाउन विकिपीडिया प्रबन्धक, प्रशासक र अन्य प्रयोगकर्ताहरू सामाजिक संरचनाको जानकार र सही विवरणको आँकडा मूल्याङ्कनमा विशिष्ट क्षमता बढाउन थप मेहनत गर्न जोड दिन चाहन्छु। ३. विकिपीडिया प्रबन्धक दुलालजीसँग संवाद गर्न चाहन्छु। Jindgi ma yadi safal hunu chha bhane NO. 1 mehanat No. 2 imandarita No. 3 biswas hajurko safalta pakka chha मैले _जेति:चा कर्ण बहादुर सुनुवार _ नया लेख राखेको थिए। सर्च गर्दा भेटिएन । किन होला ? Mero pailo lekh wa dosro lekh thyo tyo. [ https://en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Subjective_importance#Popularity कृपया यहाँ केही कुराहरू पढ्नुहोला। ] धन्यवाद! <span style="color:green;">^:)</span>'''[[user:Learnerktm|लर्नर]]'''<span style="color:red;">^ktm</span> १६:१५, ९ सेप्टेम्बर २०२३ (नेपाली समय) == पृष्ठ डिलिट भएको बारेमा == मैले लोकप्रिय पत्रकार गिरिजा अधिकारीको बारेमा ‘गिरिजा अधिकारी’ शिर्षकको पृष्ठ तयार पारेको थिएँ । तर अहिले त्यो पृष्ठ हटाइएको छ । यो पृष्ठ के कारणले हटाईयो होला ? यसलाई पून समावेश गर्न मिल्छ कि मिल्दैन ? कृपया जानकारी दिनुहुन अनुरोध गर्दछु । - [[User:Chandraghalan|Chandraghalan]] ([[User talk:Chandraghalan|कुरा गर्ने]]) १३:४७, २० डिसेम्बर २०२१ (नेपाली समय) :: [[User:Chandraghalan|Chandraghalan]]जी, तपाईले तयार गर्नु भएको 'गिरिजा अधिकारी' शिर्षकको पृष्ठमा समेटिएको विषय महत्व नभएका व्यक्तिसँग सम्बन्धित रहेको कारणले यस अघि नै मेटाइएको हुनाले तपाईबाट पुनः तयार गरिएकोले उक्त पृष्ठ मेटाइएको जानकारी दिन चाहन्छु।nShrestha २१:३२, २० डिसेम्बर २०२१ (नेपाली समय) == प्रयोग सम्बन्धी जानकारी लिन चाहेको । == मैले रिजाल बन्धुहरुको कुनै विज्ञापन नभई उनिहरुको संस्कार सम्बन्धी जानकारी होस भनि लेख जस्तो बनाएर राखेको थिए पटक पटक राख्दा नि मेटाइ यो खास के कारणले हो जान्न सकिन कृपया जानकारी दिनुहुन्छ की [[User:राज कुमार रिजाल|राज कुमार रिजाल]] ([[User talk:राज कुमार रिजाल|कुरा गर्ने]]) १८:४०, ८ अगस्ट २०२२ (नेपाली समय) :[ https://en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Subjective_importance#Popularity कृपया यहाँ केही कुराहरू पढ्नुहोला। ] :धन्यवाद! <span style="color:green;">^:)</span>'''[[user:Learnerktm|लर्नर]]'''<span style="color:red;">^ktm</span> १६:१४, ९ सेप्टेम्बर २०२३ (नेपाली समय) == नयाँ लेख सिर्जना गर्दै == म नेपाली विकिपिडियामा कस्तो प्रकारको लेख बनाउन सक्छु भन्ने प्रश्न छ कसैले मलाई सुझाव दिन सक्नुहुन्छ। [[User:KnowledgeHarvest|KnowledgeHarvest]] ([[User talk:KnowledgeHarvest|कुरा गर्नुहोस्]]) १९:०१, १७ जुन २०२३ (नेपाली समय) :लेख कस्तो हुन्छन् वा हुन्छन् भनेर विकिपीडियाको यस जानकारी हेर्न सक्नुहुन्छ। :[https://en.wikipedia.org/wiki/Help:Your_first_article लेख अंग्रेजी विकि बाट हो] : <span style="color:green;">^:)</span>'''[[user:Learnerktm|लर्नर]]'''<span style="color:red;">^ktm</span> १६:०६, ९ सेप्टेम्बर २०२३ (नेपाली समय) == डिजिटल चेक जाँच को माध्यमबाट पार्दशीता छानबिनका कानुन नेपाल सरकारले नेपाली जनता लाई कहिले सुविधा दिनेछौं । == नेपाल संविधान अनुसार लोकतान्त्रिक व्यवस्था मा सबन्धित डिजिटल चेकजाँच हुनुपर्नेछ । [[User:शलहेश फुलवारी राजनीतिक दल|शलहेश फुलवारी राजनीतिक दल]] ([[User talk:शलहेश फुलवारी राजनीतिक दल|कुरा गर्नुहोस्]]) १४:०७, १८ सेप्टेम्बर २०२३ (नेपाली समय) == नेपालीको स्वतन्त्रताको अधिकार कसैले पनि खोस्नु या दमन गर्नय भएन । == नेपाली नागरिक स्वतन्त्र हुन । [[User:शलहेश फुलवारी राजनीतिक दल|शलहेश फुलवारी राजनीतिक दल]] ([[User talk:शलहेश फुलवारी राजनीतिक दल|कुरा गर्नुहोस्]]) १४:०९, १८ सेप्टेम्बर २०२३ (नेपाली समय) == विशाल नेपाल वनाउने हाम्रो युवा राष्ट्र वादी मोर्चा नेपाल को अग्रसर हुनेछौं । == विशाल नेपाल निर्माणकार्य हुनुपर्नेछ । [[Special:Contributions/2400:9500:C029:C801:1:0:614:F3A3|2400:9500:C029:C801:1:0:614:F3A3]] ([[User talk:2400:9500:C029:C801:1:0:614:F3A3|कुरा गर्नुहोस्]]) १६:५४, १८ सेप्टेम्बर २०२३ (नेपाली समय) :राष्ट्रिय अख्त :ार अनुसन्धान आयोग माथि कसैलाई हस्तक्षेप गर्ने अधिकार कुनै राजनीतिक शक्ति को दमनको अनुभुति हुनुभएन ।य :[[Special:Contributions/2400:9500:C029:C801:1:0:614:F3A3|2400:9500:C029:C801:1:0:614:F3A3]] ([[User talk:2400:9500:C029:C801:1:0:614:F3A3|कुरा गर्नुहोस्]]) १८:३०, १८ सेप्टेम्बर २०२३ (नेपाली समय) == राष्ट्रिय सतर्कता केन्द्र स्थानीय तहमै जोडिएको हुनुपर्नेछ ! == नेपाली समाजको विकासको योजनाको अधाारमा तथा प्रदेश स्तरीय सरकारी कार्यलय विकासका डिभिजन कार्यलय मार्फत ठुुलो रकमको वजेट विनियोजन हुनेगरेको तथाकथित छन त्यहीँबाट सुरुवात हुने गरेको छन अनियमितता भ्राष्ट्राचार वेथिति नियन्त्रण गर्ने र्राष्ट्रिय सतर्कता केन्द्र लाई स्थानीय निकाय प्रदेश निकाय हुँद राष्ट्रिय स्तरमै मुल कानुन को स्थापन गर्नेछौं । [[Special:Contributions/2400:9500:C029:C801:1:0:614:F3A3|2400:9500:C029:C801:1:0:614:F3A3]] ([[User talk:2400:9500:C029:C801:1:0:614:F3A3|कुरा गर्नुहोस्]]) १८:४०, १८ सेप्टेम्बर २०२३ (नेपाली समय) == नेपाल राष्ट्र का अवैध तरिकाबाट राजस्वको छलि रोक्नुपर्छ । == नेपाल देश एउटा ल्याण्ड लक्क सार्वभौम राष्ट्र हुन । जो विश्वका भुपरिवेष्ठित राष्ट्र मा पर्छन । देशको जनतालाई देैनिकि उपभोग्य समाग्री हरुको आवश्यक्ता पर्छन जुन नेपाल वाहेक अन्य राष्ट्र हरुवाट निर्यात हुन्छन् । नेपाली को दैनिकी उपभोगमा चाहिने नुन देखि सुन सम्म विदेश बाट ाआउने गरिन्छ । जब विदेश वाट निर्यातको वाटो नेपाल भन्सार विभाग को निगरानीमा निर्यात हुन्छन् । त्यहीँबाट सुरुवात हुनछन राजस्वको घोटाला नुन भन्दै सुन ल्याउने र पितल भन्दै सुन निर्यात गर्ने ब्यापारी हरुको मिलोमतोमा नेपाल भन्सार का सरकारी कर्मचारीले घुु खाएसर सजिलोसँग निर्यातमा सहजै घोोटला हुनेगरी राजस्वको छलि हुँदै ाआइरहेको छन । [[User:शलहेश फुलवारी राजनीतिक दल|शलहेश फुलवारी राजनीतिक दल]] ([[User talk:शलहेश फुलवारी राजनीतिक दल|कुरा गर्नुहोस्]]) १६:४१, १९ सेप्टेम्बर २०२३ (नेपाली समय) == थर समाबेश गर्नु पर्यो। == थर- वाजी स्थान- दुर्दिम्बा पाचँथर वाराङ्गि लेटाङ् मोरङ [[User:अनुप वाजी लिम्बू|अनुप वाजी लिम्बू]] ([[User talk:अनुप वाजी लिम्बू|कुरा गर्नुहोस्]]) १४:१०, २० सेप्टेम्बर २०२३ (नेपाली समय) == बिप्पा == @NarayanDotel [[User:Narayan Dotel|Narayan Dotel]] ([[User talk:Narayan Dotel|कुरा गर्नुहोस्]]) १०:१४, ४ नोभेम्बर २०२३ (नेपाली समय) The Bilateral Investment Promotion and Protection Agreement (BIPPA) is a treaty between Nepal and India. BIPPA is designed to promote and protect investments made by investors from each country in the other. It provides a framework for resolving disputes and ensuring that investments are treated fairly. The agreement aims to create a conducive environment for investment by offering certain protections and benefits to investors. It typically includes provisions related to non-discrimination, compensation for expropriation, and mechanisms for resolving investment disputes. The specific details and terms of the BIPPA between Nepal and India may vary and would be outlined in the agreement itself. It's worth noting that such agreements are common between countries to encourage cross-border investments and provide legal protection for investors. However, the exact terms and conditions of each BIPPA can vary from one agreement to another. == Hsha == wnhaunwhw [[Special:Contributions/2400:1A00:BC10:258D:25E5:48DF:6ACC:9CA1|2400:1A00:BC10:258D:25E5:48DF:6ACC:9CA1]] ([[User talk:2400:1A00:BC10:258D:25E5:48DF:6ACC:9CA1|कुरा गर्नुहोस्]]) १०:२२, ४ नोभेम्बर २०२३ (नेपाली समय) == कसरी कुसल मिडियाक्रर्मि बन्ने ? == म मिडियाँमा बिगत लामो समय देखि क्रियासिल छु म थप सिक्न चाहान्छु । [[User:Lank dhama|Lank dhama]] ([[User talk:Lank dhama|कुरा गर्नुहोस्]]) १९:४५, ४ जुलाई २०२४ (नेपाली समय) == Home loan == special लोन लिएको केहि महिना पछि वा केहि दिन पछि नया घर बनाउन को लागि home लोंन लिन मिल्छ कि मिल्दैन ???? [[Special:Contributions/103.95.18.24|103.95.18.24]] ([[User talk:103.95.18.24|कुरा गर्नुहोस्]]) २१:१४, १४ सेप्टेम्बर २०२४ (नेपाली समय) == घृतकौशिक गोत्र == कृतकौशिक गोत्र अन्तरगता थरहरूमा बुढा थर पनि थप्दिनुस ल जुन कर्णाली तथा सुदुरपश्चिम प्रदेशका अधिकाँस जिल्लामा बसोबास गर्दछन [[User:Budhadalbudha|Budhadalbudha]] ([[User talk:Budhadalbudha|कुरा गर्नुहोस्]]) ११:०२, २४ डिसेम्बर २०२४ (नेपाली समय) [[अङ्गुठाकार]] == आकाश देवि मन्दिर ताराखसे == सन्धिखर्क तम्घास सडक खण्डमा पर्ने अर्घाखाँची जिल्लाको छत्रदेव गाउँपालिका–७ बाईगाउँको मुटु ताराखसेमा अवस्थित आकाश देवि मन्दिर हिन्दु धर्मालम्बिहरूको आश्थाको केन्द्र हो । विसं २००८ मा स्थापना भएको उक्त मन्दिरलाई अहिले मन्दिर व्यवस्थापन समितिले पुनःनिर्माण गरी जिल्लाकै अग्लो १३ तले मन्दिरका रूपमा विस्तार गरेको छ ।मन्दिर परिसरभित्र विभिन्न देवीका साथै शिव, गणेश र नागका मूर्ति छन् । यहाँ तीज, शिवरात्रि, रामनवमी, बाला चतुर्दशी, जन्माष्टमी र दसैँमा ठूलो मेला लाग्ने गर्दछ । मन्दिर परिसरमा किंवदन्तीअनुसार परापूर्वकालमा उल्का पात हुँदा उक्त स्थानमा एक प्राकृतिक पोखरीको स्थापना भएको थियो । सोही उल्काको एउटा टुक्रा केही तल गई अर्को प्राकृतिक पोखरी बनेको थियो । उक्त पोखरीलाई चुरनपोखरी नामकरण गरिएको जनविश्वास रहिआएको छ । “अहिले उक्त पोखरी यहाँ भेटिँदैन । यति ठूलो महत्व बोकेको पोखरी पुरिएको छ । ताराखसे पोखरीको उत्तर पूर्वमा परापूर्वकालदेखिको एउटा लेवास को गाज रहेको छ, जहाँ दैबिक सत्ति अनुसार नाग भगवान्को स्थापना भएको छ ,नागदेवताले रगतको बलि नखाने हुँदा उक्त पोखरीमा बलिको रगत पारिँदैन । यो लेवासको गाजमा ठूलो दैविक शक्ति रहेको जनविश्वास छ । विशेषगरी दुर्गापूजाको समयमा नाग भएको स्थानमा धिपधिप बत्ती बलेको देखिएपछि धर्मागत न्यौपाने, देउदत्त न्यौपाने, टीका न्यौपानेका सन्तानले पूजा गर्ने, नयाँ अन्नबाली भित्र्याउँदा उक्त स्थानमा चढाउने प्रचलन बसालेर पूजाको सुरुआत गरेका थिए । पछि धर्मागत न्यौपाने र रेणु पाण्डेको अगुवाइमा गाउँको सहयोगमा खरको छानो भएको कोट निर्माण गरी पूजाको सुरुआत भएको स्थानीयहरू बताउँछन् । पछिल्लो समय मन्दिरको बारेमा गप जानकारी दिन को लागि भिडियो डकुमेन्ट्र् ि सम्म निर्माण गरियको छ ।। भिडियो लिङ A one hd digital को Youtubeमा रहेको छ । [[User:Sujan neopane|Sujan neopane]] ([[User talk:Sujan neopane|कुरा गर्नुहोस्]]) १७:२७, २९ जनवरी २०२५ (नेपाली समय) == कसरी यहाँ काम गर्न सकिन्छ होला ? == मैले यहाँ १-२ ओटा लेख लेख्न खोजेको तर समस्या भएर अहिले त्यो नामहरु नै block लिस्ट मा छ के अब त्यसमा काम गर्न सकिन्दैन वा कसरी काम गर्न सकिएला साथी मलाई अझ यसमा के कसरी काम गर्न सकिन्छ ? मैले youtube मा हेरेर काम गर्न खोजेको थिए . धन्यवाद pustamedia@gmail.com [[User:Hamropusta|Hamropusta]] ([[User talk:Hamropusta|कुरा गर्नुहोस्]]) २२:५९, ५ नोभेम्बर २०२५ (नेपाली समय) == जुन कर्णाली तथा सुदुरपश्चिम प्रदेशका अधिकाँस जिल्लामा बसोबास गर्दछन Budhadalbudha (कुरा गर्नुहोस्) ११:०२, २४ डिसेम्बर २०२४ (नेपाली समय) == == कसरी यहाँ काम गर्न सकिन्छ होला ? == पछिल्लो टिप्पणी: [[विकिपिडिया:चिया घर#c-Hamropusta-20251105171400-कसरी यहाँ काम गर्न सकिन्छ होला|२ महिना पहिले]] लेखिएको थियो१ टिप्पणी१ जनाले बहस गरिरहेका छन् मैले यहाँ १-२ ओटा लेख लेख्न खोजेको तर समस्या भएर अहिले त्यो नामहरु नै block लिस्ट मा छ के अब त्यसमा काम गर्न सकिन्दैन वा कसरी काम गर्न सकिएला साथी मलाई अझ यसमा के कसरी काम गर्न सकिन्छ ? मैले youtube मा हेरेर काम गर्न खोजेको थिए . धन्यवाद pustamedia@gmail.com [[प्रयोगकर्ता:Hamropusta|Hamropusta]] ([[प्रयोगकर्ता वार्ता:Hamropusta|कुरा गर्नुहोस्]]) [[विकिपिडिया:चिया घर#c-Hamropusta-20251105171400-कसरी यहाँ काम गर्न सकिन्छ होला|२२:५९, ५ नोभेम्बर २०२५ (नेपाली समय)]] [[विशेष:Contributions/&#126;2026-47546-6|&#126;2026-47546-6]] ([[प्रयोगकर्ता वार्ता:&#126;2026-47546-6|वार्तालाप]]) २०:५१, २२ जनवरी २०२६ (नेपाली समय) == Our knowledge is spoken, not written. Help us change how Wikipedia cites them! == Namaste to all Nepali Wikimedians! Apologies for writing in English. South Asia has nearly 800 languages, most of which are spoken, not written. The knowledge of these communities is oral — yet Wikipedia and other Wikimedia projects require written citations. We are building a process that lets Wikimedians cite oral knowledge from Adivasi and other low-resourced language communities. We have documented oral histories in nearly 20 languages from India, Nepal, and Sri Lanka. Read our proposal and, if you support this work, [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Grants_talk:Programs/Wikimedia_Community_Fund/General_Support_Fund/Building_multimedia,_technological,_educational_%26_citable_resources_for_South_Asian_%26_other_low-resourced_languages&action=edit&section=2 '''endorse'''] it. === Proposal Summary === Proposal summary (read [[metawiki:Grants:Programs/Wikimedia Community Fund/General Support Fund/Building multimedia, technological, educational & citable resources for South Asian & other low-resourced languages|full proposal]]): This proposed 2nd phase (July 2026–June 2027) will build on a successful Phase 1 to bring oral histories from Indigenous and low-resourced South Asian languages into Wikimedia projects. The audio and video are community-reviewed and can be cited on Wikimedia projects as sources. ; Problem we're addressing * Oral knowledge from Indigenous and minoritised language communities is largely absent from Wikimedia projects — not because it doesn't exist, but because there are no clear, trusted process to document, subtitle, and cite it. * Existing Wikimedia citation rules benefit written, institutionally published sources such as books, leaving oral traditions structurally excluded. * Communities with existing audio/video archives (radio programmes, field recordings) cannot use them on Wikipedia due to gaps in digitisation tools, subtitling capacity, and citation infrastructure. * Collaborating with Wikimedia communities to organise [[m:Wiki_Loves_Languages/2026|Wiki Loves Languages]] campaign and improve Wikipedia content about languages. ; What we are building * Support OpenSpeaks Fellows across five language clusters (eastern, northern, and southern India; Nepal; Sri Lanka) to record, subtitle, review, and bring oral histories on Wikimedia Commons, and improve Wikipedia, Wikidata, and Wikisource. * Help pilot WikiVoice: experimental infrastructure (from the Wikimedia Futures Lab) for language archivists to publish oral knowledge and generate references for Wikimedia projects. * Explore AI-assisted speech-to-text for languages with legacy audio-video archives. * Produce open educational resources (OERs) on Meta/Wikiversity so other archivist-Wikimedians can replicate the model. ; Timeline (July 2026–June 2027) * '''Q1''': Onboard fellows and partners; co-design WikiVoice roadmap; run FAIR–CARE training * '''Q2''': Begin documentation and digitisation pilots; start subtitling with AI-STT where appropriate * '''Q3''': Scale documentation across all clusters; test WikiVoice citation workflows * '''Q4''': Consolidate outputs; publish documentation; evaluate and plan for Year 3 [[User:Psubhashish|Psubhashish]] ([[User talk:Psubhashish|कुरा गर्नुहोस्]]) १६:४७, ३ अप्रिल २०२६ (नेपाली समय) == आफ्नो बारेमा == म नेपाली पुर्बेली लोक गायक हु । र मेरो बारेमा विकिपिडिया मा मेरोमा बारेमा पनि छापियोस भन्ने मेरो चाहाना हो अब कसरी गर्ने [[User:Soonzooy|Soonzooy]] ([[User talk:Soonzooy|कुरा गर्नुहोस्]]) २३:४०, ८ अप्रिल २०२६ (नेपाली समय) == बिन्द किशोर साह पृष्ठ मेटाउने निर्णयबारे पुनर्विचार सम्बन्धमा == नमस्ते सरोजजी, मैले भर्खरै सिर्जना गरेको '''<nowiki/>'बिन्द किशोर साह'''' पृष्ठ तपाईँले 'उल्लेखनीयता' (Notability) को आधारमा मेटाउनुभएको रहेछ। म यो जानकारी गराउन चाहन्छु कि म नेपाल सरकारको '''पूर्व उपप्रधानमन्त्रीको स्वकीय सचिव''' (परिचय पत्र नं ७९६) को रूपमा कार्य गरिसकेको र हाल '''राष्ट्रिय मुक्ति पार्टी नेपाल'''को केन्द्रीय सदस्य तथा केन्द्रीय कार्यालय सचिवको जिम्मेवारीमा सक्रिय व्यक्ति हुँ। मसँग मेरो राजनीतिक यात्रा र सामाजिक योगदानका बारेमा विभिन्न राष्ट्रिय सञ्चारमाध्यमहरूमा प्रकाशित समाचारका सन्दर्भहरू (References) पनि छन्। मलाई लाग्छ, एउटा राजनीतिक व्यक्तित्व र लेखक (किशोर गुरु) को रूपमा मेरो विवरण विकिपिडियामा रहनु सान्दर्भिक हुन्छ। यदि मेरो उल्लेखनीयतामा केही कमी देखिएमा मलाई सुधारका लागि मार्गदर्शन गरिदिनुहुन विनम्र अनुरोध गर्दछु। धन्यवाद। [[User:किशोर गुरु|किशोर गुरु]] ([[User talk:किशोर गुरु|कुरा गर्नुहोस्]]) १२:३७, १५ अप्रिल २०२६ (नेपाली समय) :नमस्ते, [[प्रयोगकर्ता:किशोर गुरु|किशोर गुरु]] जी, आफू सम्बन्धित लेखमा सम्पादन गर्दा COI ([[विकिपिडिया:चासोको अन्तरद्वन्द|चासोको अन्तरद्वन्द]]) लागू हुन्छ, जसले निष्पक्षता प्रभावित गर्न सक्छ। यस्तो COI सम्पादन विकिपिडियामा कडा रूपमा निरुत्साहित गरिएको हुन्छ। कृपया प्रत्यक्ष सम्पादन गर्नुको सट्टा परिवर्तनहरू सुझावका रूपमा प्रस्तुत गर्नुहोस् वा स्वतन्त्र सम्पादकमार्फत सुधार गराउनुहोस्। विकिपिडियामा उल्लेखनीयता व्यक्तिगत पद, जिम्मेवारी वा आत्मवर्णनका आधारमा होइन, स्वतन्त्र र विश्वसनीय तेस्रो-पक्ष स्रोतहरूमा प्रकाशित पर्याप्त कभरेजका आधारमा निर्धारण गरिन्छ। धन्यवाद। [[User:Saroj|Saroj]] ([[User talk:Saroj|कुरा गर्नुहोस्]]) १५:५०, १५ अप्रिल २०२६ (नेपाली समय) == प्रयोगकर्ता वार्ता: डायमण्ड जोशी नाम परिवर्तन गर्नुपर्ने परिस्थिति == प्रयोगकर्ता वार्ता: डायमण्ड जोशी पृष्ठमा केही व्याकरणिक त्रुटी र स्वयम् उनले पनि इमेल बिर्सिएको कारण त्यो पृष्ठको नाम परिवर्तन गर्ने भन्दै उनको अनुरोधले मैले पृष्ठको नाम परिवर्तन गरेको छु . [[User:Prahlad Nepal|Prahlad Nepal]] ([[User talk:Prahlad Nepal|कुरा गर्नुहोस्]]) १८:५५, १२ अगस्ट २०२६ (नेपाली समय) :@[[प्रयोगकर्ता:Prahlad Nepal|Prahlad Nepal]] विकिपिडियामा 'हिरालाल जैसी' नामक कुनै प्रयोगकर्ता नभएकाले र प्रयोगकर्ता नाम परिवर्तनका लागि सम्बन्धित प्रयोगकर्ताले स्वयं अनुरोध गर्नुपर्ने हुँदा पृष्ठ सारेर प्रयोगकर्ताको नाम परिवर्तन गर्नु उचित हुँदैन। तपाईंले यसअघि पनि प्रयोगकर्ता वार्ता:डायमण्ड जोशी पृष्ठलाई प्रयोगकर्ता वार्ता:प्रल्हाद नेपाल मा सार्नुभएको थियो। प्रयोगकर्ता नाम परिवर्तन आवश्यक भए सम्बन्धित प्रयोगकर्ताले स्वयं त्यसका लागि अनुरोध गर्नुपर्छ। :कृपया आगामी दिनमा यस्तो कार्य नगर्नुहोला। यस्तो कार्य पुनः दोहोरिएमा यसलाई बर्बरता मानी आवश्यक कारबाही गर्नुपर्ने हुन सक्छ। [[User:Saroj|Saroj]] ([[User talk:Saroj|कुरा गर्नुहोस्]]) १९:१९, १२ अगस्ट २०२६ (नेपाली समय) ::आदरणीय सरोज सर नमस्ते, ::हजुरले विकिपिडियामा गर्नुभएको योगदान स्मरणीय र प्रशंसनीय छ. म तपाईंको पेज धेरै हेर्नेहरू मध्ये पर्दछु. प्रयोगकर्ता डायमण्ड जोशी मेरा आफ्नै साथी अनि एउतै कार्यालयमा काम गर्ने सहकर्मी भएकाले अनुरोध गरेको हुँ. म गोपनियता र व्यक्तिगत प्रसङ्ग बुझ्छु. यद्यपि म बाट भएको त्यो गल्ति होइन कमजोरी पक्कै हो. डायमण्ड आफैं पनि सुरुमा विकिपिडियामा सम्पादन गर्ने योगदान गर्न खुब रुचाउँछन्. मलाई सिकाउने पनि उनी हुन् . अनि डायमण्डले त्यो प्रयोगकर्ता पृष्ठको इमेल बिर्सिएको भनेका छन्. मलाई हस्तान्तण गर्न पक्कै मिल्दैन म जानकार छु. कि त डायमण्डले त्यो पृष्ठको इमेल याद पाउनुपर्यो. कि त्यो त्यस्तै रहनेछ. उनि फेरी योगदान दिन चाहिरहेका छन्. उनि चर्चित पत्रकार हुन्. पत्रिका नेपालका. उनि माननीय रवि लामिछानेका संचार सचिवालयका सदस्य पनि हुन्.त्यो इमेल पत्ता लगाउने कुनै उपाय भए तत्काल जानकारी गराईदिनुहुन हार्दिक अनुरोध गर्दछु. [[User:Prahlad Nepal|Prahlad Nepal]] ([[User talk:Prahlad Nepal|कुरा गर्नुहोस्]]) १६:४३, ३० अगस्ट २०२६ (नेपाली समय) ::आदरणीय @[[प्रयोगकर्ता:Saroj|Saroj]] सर नमस्ते, ::हजुरले विकिपिडियामा गर्नुभएको योगदान स्मरणीय र प्रशंसनीय छ. म तपाईंको पेज धेरै हेर्नेहरू मध्ये पर्दछु. प्रयोगकर्ता डायमण्ड जोशी मेरा आफ्नै साथी अनि एउतै कार्यालयमा काम गर्ने सहकर्मी भएकाले अनुरोध गरेको हुँ. म गोपनियता र व्यक्तिगत प्रसङ्ग बुझ्छु. यद्यपि म बाट भएको त्यो गल्ति होइन कमजोरी पक्कै हो. डायमण्ड आफैं पनि सुरुमा विकिपिडियामा सम्पादन गर्ने योगदान गर्न खुब रुचाउँछन्. मलाई सिकाउने पनि उनी हुन् . अनि डायमण्डले त्यो प्रयोगकर्ता पृष्ठको इमेल बिर्सिएको भनेका छन्. मलाई हस्तान्तण गर्न पक्कै मिल्दैन म जानकार छु. कि त डायमण्डले त्यो पृष्ठको इमेल याद पाउनुपर्यो. कि त्यो त्यस्तै रहनेछ. उनि फेरी योगदान दिन चाहिरहेका छन्. उनि चर्चित पत्रकार हुन्. पत्रिका नेपालका. उनि माननीय रवि लामिछानेका संचार सचिवालयका सदस्य पनि हुन्.त्यो इमेल पत्ता लगाउने कुनै उपाय भए तत्काल जानकारी गराईदिनुहुन हार्दिक अनुरोध गर्दछु. [[User:Prahlad Nepal|Prahlad Nepal]] ([[User talk:Prahlad Nepal|कुरा गर्नुहोस्]]) १६:५१, ५ सेप्टेम्बर २०२६ (नेपाली समय) == हटाईएका लेखबारे == म नेपाली विकिपिडियाकाे नयाँ सदस्य हुँ । नेपाली विकिपिडियाम योगदान गर्नका लागि मैले अर्घाखाँची र गुल्मीका केहि पर्यटकीय स्थलबारे लेख स्रोत सहित लेखेकोमा पर्वत सुवेदी विकिपिडिया सम्पादकद्वारा पृष्ठ हटाइएको रहेछ । हटाउनुकाे कारण र लेखमा भएका त्रुटि थाहा भए आगामी लेखमा सुधार गर्न सकिने थियो । अन्यथा म जस्ता सदस्य लेख लेख्न निरुत्साहित हुनेछैा । पर्वत सुवेदीबाट प्रतिउत्तरको अपेक्षा गरेको छु । [[User:Paudeldai|Paudeldai]] ([[User talk:Paudeldai|कुरा गर्नुहोस्]]) २०:१३, ९ सेप्टेम्बर २०२६ (नेपाली समय) pbf0zd9468fqap5fgd572kjegg6je5j 4 120717 1378787 1373297 2026-09-10T01:25:40Z ListeriaBot 52294 Wikidata list updated [V2] 1378787 wikitext text/x-wiki {{Wikidata list |sparql=SELECT ?item (COUNT(distinct ?sitelink) as ?count) WHERE { ?item wdt:P31 wd:Q5 . ?item wdt:P21 wd:Q6581072 . ?item wdt:P27 wd:Q837 . ?sitelink schema:about ?item . FILTER NOT EXISTS { ?wne schema:about ?item . ?wne schema:inLanguage "ne" } MINUS {?item wdt:P106 wd:Q10833314} } GROUP BY ?item ORDER BY DESC(?count) |columns=number:#,label:Article,description,p106,p569,p570,p18,item |thumb=100 |links=red }} {| class='wikitable sortable' ! # ! Article ! description ! व्यवसाय ! जन्म मिति ! देहान्त मिति ! तस्वीर ! item |- | style='text-align:right'| 1 | [[Shilshila Acharya]] | | [[उद्यमी]]<br/>[[environmental scientist]] | data-sort-value="1901" | 20th century | | [[चित्र:Shilshila acharya 2 cropped.jpg|center|100px]] | [[:d:Q131389521|Q131389521]] |- | style='text-align:right'| 2 | [[भूमिका गिरी]] | एक नेपाली लोक गायिका हुन् | [[गायक]] | | | | [[:d:Q94413431|Q94413431]] |- | style='text-align:right'| 3 | [[सपना रोका मगर]] | | | data-sort-value="2002" | 2002-02-10 | | | [[:d:Q102271811|Q102271811]] |- | style='text-align:right'| 4 | [[गीता शाही]] | नेपाली अभिनेत्री र मोडल | [[अभिनेता]]<br/>[[मोडल (मानिस)|मोडल]] | data-sort-value="1984" | 1984-02-03 | | [[चित्र:Gita Shahi 2.jpg|center|100px]] | [[:d:Q37467229|Q37467229]] |- | style='text-align:right'| 5 | [[दावा याङ्जुम शेर्पा]] | नेपाली पर्वतारोही सहयोगी | [[पर्वतारोही सहयोगी]] | data-sort-value="1990" | 1990 | | [[चित्र:Dawa Yangzum Sherpa 1.jpg|center|100px]] | [[:d:Q64406217|Q64406217]] |- | style='text-align:right'| 6 | [[तेजश्री थापा]] | मानव अधिकारकर्मी, वकिल र खोजकर्ता | [[मानव अधिकार कार्यकर्ता]]<br/>[[अधिवक्ता]]<br/>[[लेखक]] | data-sort-value="1966" | 1966-11-10 | data-sort-value="2019" | 2019-03-26 | | [[:d:Q62581438|Q62581438]] |- | style='text-align:right'| 7 | [[शान्ति मिश्र]] | नेपाली लाइब्रेरियन तथा लेखक (१९३८–२०१९) | [[लेखक]]<br/>[[librarian]]<br/>[[अनुवादक]]<br/>[[lecturer]]<br/>[[historian]] | data-sort-value="1938" | 1938-06-22 | data-sort-value="2019" | 2019-05-15 | [[चित्र:Shanti Mishra graduation.jpg|center|100px]] | [[:d:Q94508889|Q94508889]] |- | style='text-align:right'| 8 | [[पेम्बा डोमा शेर्पा]] | नेपाली हिमाल आरोही | [[पर्वतारोही]] | data-sort-value="1970" | 1970-07-07 | data-sort-value="2007" | 2007-05-22 | [[चित्र:Pemba Doma Sherpa.jpg|center|100px]] | [[:d:Q4357604|Q4357604]] |- | style='text-align:right'| 9 | [[योग माया]] | नेपाली अभियन्ता, समाजसेविका | [[अभियानी]] | data-sort-value="1861" | 1861 | data-sort-value="1942" | 1942 | [[चित्र:Yogmaya in Sanctum.JPG|center|100px]] | [[:d:Q8054419|Q8054419]] |- | style='text-align:right'| 10 | [[मोतिलक्ष्मी उपासिका]] | | [[लेखक]]<br/>[[कवि]] | data-sort-value="1909" | 1909-06-30 | data-sort-value="1997" | 1997 | [[चित्र:Moti laxmi upasika.jpg|center|100px]] | [[:d:Q16013979|Q16013979]] |- | style='text-align:right'| 11 | [[पासाङ ल्हामु शेर्पा अकिता]] | नेपाली महिला पर्वतारोही | [[पर्वतारोही]] | data-sort-value="1984" | 1984 | | | [[:d:Q27975671|Q27975671]] |- | style='text-align:right'| 12 | [[सङ्गीता श्रेष्ठ]] | नेपाली महिला चलचित्र निर्देशक | [[चलचित्र निर्देशक]] | data-sort-value="1976" | 1976-10-16 | | [[चित्र:Sangita Shrestha 02.jpg|center|100px]] | [[:d:Q56190200|Q56190200]] |- | style='text-align:right'| 13 | [[उपासना सिंह ठकुरी]] | | [[अभिनेता]] | data-sort-value="1998" | 1998-09-20 | | | [[:d:Q61778826|Q61778826]] |- | style='text-align:right'| 14 | [[सङ्गीता मगर]] | नेपाली महिला अधिकारकर्मी | [[मानव अधिकार कार्यकर्ता]] | data-sort-value="1995" | 1990s | | | [[:d:Q63384810|Q63384810]] |- | style='text-align:right'| 15 | [[सरस्वती चौधरी]] | नेपाली महिला एथलेटिक्स खेलाडी | [[sprinter]] | data-sort-value="1997" | 1997-02-12 | | | [[:d:Q68973687|Q68973687]] |- | style='text-align:right'| 16 | [[उषा शेरचन]] | | [[कवि]]<br/>[[lyricist]] | data-sort-value="1955" | 1955-08-22 | | [[चित्र:Usha Sherchan1.JPG|center|100px]] | [[:d:Q110983836|Q110983836]] |- | style='text-align:right'| 17 | [[केल्साङ चुकी तेथोङ]] | अभिनेत्री र चलचित्र निर्देशक | [[अभिनेता]]<br/>[[चलचित्र कलाकार]]<br/>[[गायक]] | data-sort-value="1957" | 1957-11 | | [[चित्र:CHUCKIE KESLANG TETHONG.jpg|center|100px]] | [[:d:Q3194932|Q3194932]] |- | style='text-align:right'| 18 | [[अधिराजकुमारी प्रेरणा]] | नेपाली अधिराजकुमारी | [[शाही सदस्य]] | data-sort-value="1978" | 1978-02-20 | | | [[:d:Q4202325|Q4202325]] |- | style='text-align:right'| 19 | [[नाङ्सल तामाङ]] | ब्याडमिन्टन खेलाडी | [[ब्याडमिन्टन खेलाडी]] | data-sort-value="1987" | 1987-12-28 | | | [[:d:Q18175685|Q18175685]] |- | style='text-align:right'| 20 | [[Srijana Regmi]] | | [[अभिनेता]]<br/>[[मोडल (मानिस)|मोडल]]<br/>[[सौन्दर्य प्रतियोगिता प्रतियोगी]] | data-sort-value="1992" | 1992-12-28 | | | [[:d:Q23796629|Q23796629]] |- | style='text-align:right'| 21 | [[करुणा भण्डारी]] | नेपाली राष्ट्रिय महिला क्रिकेट टोलि को सदस्य | [[क्रिकेट खेलाडी]] | data-sort-value="1988" | 1988-11-24 | | | [[:d:Q47089258|Q47089258]] |- | style='text-align:right'| 22 | [[धनकुमारी बज्राचार्य]] | कुमारी | [[कुमारी (जीवित देवी)|कुमारी]] | | | | [[:d:Q68005618|Q68005618]] |- | style='text-align:right'| 23 | [[सोनिया भट्ट]] | नेपाली जुडो खेलाडी | [[जुडोका]] | data-sort-value="2002" | 2002-01-04 | | | [[:d:Q107456052|Q107456052]] |- | style='text-align:right'| 24 | [[रेणु कुमारी यादव]] | नेपाली राजनीतिज्ञ | [[राजनीतिज्ञ]] | data-sort-value="1963" | 1963-06-19 | | | [[:d:Q3425614|Q3425614]] |- | style='text-align:right'| 25 | [[चन्द्रकला थापा]] | नेपाली खेलाडी | [[एथ्लेटिक्स प्रतियोगी]] | data-sort-value="1980" | 1980-09-02<br/>1984-01-30 | | | [[:d:Q5071283|Q5071283]] |- | style='text-align:right'| 26 | [[मिङ किपा]] | नेपाली हिमाल आरोही | [[पर्वतारोही]] | data-sort-value="1988" | 1988 | | | [[:d:Q6864647|Q6864647]] |- | style='text-align:right'| 27 | [[नगमा श्रेष्ठ]] | मिस नेपाल प्रतियोगी | [[मोडल (मानिस)|मोडल]]<br/>[[सौन्दर्य प्रतियोगिता प्रतियोगी]] | data-sort-value="1991" | 1991-11-10 | | | [[:d:Q6958877|Q6958877]] |- | style='text-align:right'| 28 | [[Chandra Kumari Gurung]] | | | data-sort-value="1956" | 1956 | | | [[:d:Q16166617|Q16166617]] |- | style='text-align:right'| 29 | [[देवु थापा]] | ओलम्पिक जुडो खेलाडी | [[जुडोका]] | data-sort-value="1974" | 1974-02-07 | | | [[:d:Q16215125|Q16215125]] |- | style='text-align:right'| 30 | [[Nimdoma Sherpa]] | | [[पर्वतारोही]] | data-sort-value="1991" | 1991 | | | [[:d:Q16762305|Q16762305]] |- | style='text-align:right'| 31 | [[दिलमाया कार्की]] | नेपाली महिला खेलाडी | [[एथ्लेटिक्स प्रतियोगी]] | data-sort-value="1988" | 1988-10-05<br/>1988-08-05<br/>1988-08-03 | | | [[:d:Q20895958|Q20895958]] |- | style='text-align:right'| 32 | [[निशा रावल]] | नेपाली तेक्वान्दो खेलाडी | [[तेक्वान्दो खेलाडी]] | data-sort-value="1995" | 1995-09-11 | | [[चित्र:Olynisharawal.jpg|center|100px]] | [[:d:Q24678840|Q24678840]] |- | style='text-align:right'| 33 | [[Samita Bajracharya]] | | [[schoolchild]] | | | [[चित्र:Kumari.jpg|center|100px]] | [[:d:Q27990214|Q27990214]] |- | style='text-align:right'| 34 | [[Laxmi Kunwar]] | | [[पौडी खेलाडी]] | data-sort-value="1989" | 1989-03-29 | | | [[:d:Q28718095|Q28718095]] |- | style='text-align:right'| 35 | [[रोनाली अमात्य]] | नेपाली महिला मोडल | [[मोडल (मानिस)|मोडल]] | data-sort-value="1995" | 1995-12-18 | | [[चित्र:Ronali Amatya.png|center|100px]] | [[:d:Q51757185|Q51757185]] |- | style='text-align:right'| 36 | [[Khandro Lhamo]] | | [[चिकित्सक]] | data-sort-value="1914" | 1914 | data-sort-value="2003" | 2003-03-30 | [[चित्र:Dilgo Khyentse Family.jpg|center|100px]] | [[:d:Q59877941|Q59877941]] |- | style='text-align:right'| 37 | [[रवीना देसराज श्रेष्ठ]] | नेपाली बैंकर तथा पब्लिक फिगर | [[banker]]<br/>[[अभिनेता]] | data-sort-value="1970" | 1970-04-27 | | | [[:d:Q62570956|Q62570956]] |- | style='text-align:right'| 38 | [[Bandana Nepal]] | | [[dancer]] | data-sort-value="2001" | 2001 | | | [[:d:Q96059398|Q96059398]] |- | style='text-align:right'| 39 | [[Sonika Manandhar]] | | [[environmentalist]]<br/>[[programmer]] | data-sort-value="1990" | 1990-01-17 | | [[चित्र:Sonika Manandhar UN Award Speech.jpg|center|100px]] | [[:d:Q104420892|Q104420892]] |- | style='text-align:right'| 40 | [[बेलमाया नेपाली]] | | [[documentary filmmaker]] | | | | [[:d:Q109283523|Q109283523]] |- | style='text-align:right'| 41 | [[रोशनी रसाइली]] | नेपाली गायीका | [[गायक]] | data-sort-value="1984" | 1984-11-05 | | [[चित्र:Singer roshani rasaili.jpg|center|100px]] | [[:d:Q120496223|Q120496223]] |- | style='text-align:right'| 42 | [[प्रेक्ष्या शाह]] | नेपाल शाह वंशीय सदस्य | | data-sort-value="1952" | 1952-01-19 | data-sort-value="2001" | 2001-11-12 | | [[:d:Q3910252|Q3910252]] |- | style='text-align:right'| 43 | [[मोनी मुलेपती]] | नेपाली महिला पर्वतारोही | [[पर्वतारोही]] | data-sort-value="1980" | 1980 | | [[चित्र:41214461 everestlarga.jpg|center|100px]] | [[:d:Q6899850|Q6899850]] |- | style='text-align:right'| 44 | [[सुष्मा जोशी]] | नेपाली लेखिका | [[लेखक]]<br/>[[director]]<br/>[[कलाकार]] | data-sort-value="1973" | 1973-05-26 | | [[चित्र:Sushma Joshi.jpg|center|100px]] | [[:d:Q7648973|Q7648973]] |- | style='text-align:right'| 45 | [[बिभाश्वरी राई]] | नेपाली महिला खेल सुटर | [[खेल सुटर]] | data-sort-value="1970" | 1970-03-25 | | | [[:d:Q11854223|Q11854223]] |- | style='text-align:right'| 46 | [[सोफिया शाह]] | पौडी खेलाडी | [[पौडी खेलाडी]] | data-sort-value="1997" | 1997-08-09 | | | [[:d:Q16239784|Q16239784]] |- | style='text-align:right'| 47 | [[मणिकला राई]] | नेपाली अल्ट्राम्याराथन धावक | [[अल्ट्राम्याराथन धावक]] | data-sort-value="1988" | 1988-11-27 | | [[चित्र:Manikala Rai.jpg|center|100px]] | [[:d:Q20127296|Q20127296]] |- | style='text-align:right'| 48 | [[Princess Shanti Singh of Nepal]] | | | data-sort-value="1941" | 1941-11-20 | data-sort-value="2001" | 2001-06-01 | | [[:d:Q21009742|Q21009742]] |- | style='text-align:right'| 49 | [[Princess Jayanti of Nepal]] | | [[सामाजिक कार्यकर्ता]] | data-sort-value="1946" | 1946-08-04 | data-sort-value="2001" | 2001-06-01 | | [[:d:Q21009741|Q21009741]] |- | style='text-align:right'| 50 | [[Nilu Doma Sherpa]] | | [[चलचित्र निर्देशक]] | data-sort-value="1985" | 1985 | data-sort-value="2017" | 2017-07-01 | [[चित्र:Nilu Doma Sherpa, Filmmaker, IVLP participant from Nepal (27700381796).png|center|100px]] | [[:d:Q23769975|Q23769975]] |- | style='text-align:right'| 51 | [[सोनी राजभण्डारी]] | मिस नेपाल २०१४ प्रतियोगी | [[मोडल (मानिस)|मोडल]]<br/>[[सौन्दर्य प्रतियोगिता प्रतियोगी]] | data-sort-value="1989" | 1989 | | | [[:d:Q23883481|Q23883481]] |- | style='text-align:right'| 52 | [[Raj Kumari Pandey]] | | [[एथ्लेटिक्स प्रतियोगी]] | data-sort-value="1969" | 1969-12-13 | | | [[:d:Q29995877|Q29995877]] |- | style='text-align:right'| 53 | [[प्रिया सिग्देल]] | सौन्दर्य प्रतियोगिता प्रतियोगी | [[मोडल (मानिस)|मोडल]] | data-sort-value="1995" | 1995-12-08 | | | [[:d:Q51756966|Q51756966]] |- | style='text-align:right'| 54 | [[कञ्चन अमात्य]] | महिला मानव अधिकारकर्मी | [[social entrepreneur]] | data-sort-value="1996" | 1996 | | | [[:d:Q53870564|Q53870564]] |- | style='text-align:right'| 55 | [[प्रदिप्ता अधिकारी]] | नेपाली महिला सौन्दर्य प्रतियोगिता प्रतियोगी | [[मोडल (मानिस)|मोडल]] | data-sort-value="1996" | 1996-06-03 | | | [[:d:Q64009491|Q64009491]] |- | style='text-align:right'| 56 | [[Shova Kumari Lama]] | | [[राजनीतिज्ञ]] | data-sort-value="1974" | 1974-05-17 | | [[चित्र:Shova Kumari Lama (1) (cropped).jpg|center|100px]] | [[:d:Q64015981|Q64015981]] |- | style='text-align:right'| 57 | [[करिमा बेगम]] | | [[राजनीतिज्ञ]] | data-sort-value="1976" | 1976-03-23 | | [[चित्र:Karima Begam (cropped).jpg|center|100px]] | [[:d:Q64063158|Q64063158]] |- | style='text-align:right'| 58 | [[रुबी कर्ण]] | नेपाली राजनीतिज्ञ | [[राजनीतिज्ञ]] | data-sort-value="1981" | 1981-07-06 | | [[चित्र:Rubi Karna (cropped).jpg|center|100px]] | [[:d:Q64133042|Q64133042]] |- | style='text-align:right'| 59 | [[Prashna Shakya]] | | [[गायक]] | | | [[चित्र:Prashna Shakya.png|center|100px]] | [[:d:Q64746550|Q64746550]] |- | style='text-align:right'| 60 | [[हसिमा खातुन]] | नेपाली राजनीतिज्ञ | [[राजनीतिज्ञ]] | | | [[चित्र:Hasima Khatun (1).jpg|center|100px]] | [[:d:Q67911139|Q67911139]] |- | style='text-align:right'| 61 | [[सृजना सुब्बा]] | नेपाली अभिनेत्री | [[अभिनेता]] | | | | [[:d:Q93439703|Q93439703]] |- | style='text-align:right'| 62 | [[गिता राना]] | | [[फुटबल खेलाडी]] | data-sort-value="1996" | 1996-09-10 | | | [[:d:Q106003615|Q106003615]] |- | style='text-align:right'| 63 | [[Sanu Siva]] | | [[राजनीतिज्ञ]] | | data-sort-value="2020" | 2020 | | [[:d:Q107026786|Q107026786]] |- | style='text-align:right'| 64 | [[Manita Shrestha Pradhan]] | | [[जुडोका]] | data-sort-value="1999" | 1999-06-01 | | | [[:d:Q127690896|Q127690896]] |- | style='text-align:right'| 65 | [[सम्पदा घिमिरे]] | नेपाली सौन्दर्य प्रतियोगिता विजेता | [[सौन्दर्य प्रतियोगिता प्रतियोगी]]<br/>[[मोडल (मानिस)|मोडल]]<br/>[[marketer]]<br/>[[climate activist]]<br/>[[योगिनी]] | data-sort-value="2001" | 2001 | | | [[:d:Q130289252|Q130289252]] |- | style='text-align:right'| 66 | [[Luna Luitel]] | | [[मोडल (मानिस)|मोडल]] | data-sort-value="1999" | 1999-03-03 | | | [[:d:Q136031827|Q136031827]] |- | style='text-align:right'| 67 | [[जनक कुमारी चालिसे]] | | [[राजनीतिज्ञ]] | | | | [[:d:Q6150649|Q6150649]] |- | style='text-align:right'| 68 | [[देविका बन्दना]] | नेपाली गायिका | [[गायक]] | | | | [[:d:Q16197783|Q16197783]] |- | style='text-align:right'| 69 | [[नयना शाक्य]] | ओलम्पिक पौडी खेलाडी | [[पौडी खेलाडी]] | data-sort-value="1982" | 1982-05-10 | | | [[:d:Q16222041|Q16222041]] |- | style='text-align:right'| 70 | [[सम्पदा मल्ल]] | | [[चलचित्र निर्माता]]<br/>[[लेखक]] | data-sort-value="1987" | 1987-02-19 | | | [[:d:Q16231931|Q16231931]] |- | style='text-align:right'| 71 | [[Supriya Maskey]] | | [[मोडल (मानिस)|मोडल]] | data-sort-value="2000" | 2000-06-17 | | | [[:d:Q16240366|Q16240366]] |- | style='text-align:right'| 72 | [[Lily Thapa]] | | [[अभियानी]] | | | | [[:d:Q16886068|Q16886068]] |- | style='text-align:right'| 73 | [[प्रिन्सा श्रेष्ठ]] | नेपाली महिला मोडल | [[सौन्दर्य प्रतियोगिता प्रतियोगी]] | data-sort-value="1992" | 1992-09-11 | | | [[:d:Q19661026|Q19661026]] |- | style='text-align:right'| 74 | [[सीता कुमारी राई]] | नेपाली खेलाडी | [[तेक्वान्दो खेलाडी]] | data-sort-value="1968" | 1968-02-16 | | | [[:d:Q19830111|Q19830111]] |- | style='text-align:right'| 75 | [[Princess Princep Shah of Nepal]] | | | data-sort-value="1930" | 1930-03-16 | data-sort-value="1982" | 1982-05-22 | | [[:d:Q21070386|Q21070386]] |- | style='text-align:right'| 76 | [[सुशीला सिंह]] | | [[न्यायाधीश|न्यायधिश]] | | data-sort-value="2020" | 2020-05-22 | | [[:d:Q21459157|Q21459157]] |- | style='text-align:right'| 77 | [[बिनिता बराल]] | | [[अभिनेता]] | data-sort-value="1989" | 1989-10-08 | | [[चित्र:Binita Baral actress.jpg|center|100px]] | [[:d:Q27924720|Q27924720]] |- | style='text-align:right'| 78 | [[अञ्जुकुमारी बिष्ट]] | | [[अभिनेता]] | | | | [[:d:Q31314642|Q31314642]] |- | style='text-align:right'| 79 | [[देवीमाया पनेरू]] | नेपाली महिला धावक | [[sprinter]] | data-sort-value="1978" | 1978-08-25 | | | [[:d:Q32381507|Q32381507]] |- | style='text-align:right'| 80 | [[Tisa Shakya]] | | [[पौडी खेलाडी]] | data-sort-value="2003" | 2003-02-04 | | | [[:d:Q33320546|Q33320546]] |- | style='text-align:right'| 81 | [[कान्छीमाया कोजु]] | नेपाली एथलेटिक्स खेलाडी | [[खेलकुद विज्ञ]]<br/>[[एथ्लेटिक्स प्रतियोगी]] | data-sort-value="1981" | 1981-02-03 | | | [[:d:Q42667977|Q42667977]] |- | style='text-align:right'| 82 | [[पार्वती थापा]] | नेपाली महिला खेल सुटर | [[खेल सुटर]] | data-sort-value="1970" | 1970 | | | [[:d:Q43120853|Q43120853]] |- | style='text-align:right'| 83 | [[दुर्गा पौडेल]] | नेपालको संविधान सभा सदस्य | [[राजनीतिज्ञ]] | data-sort-value="1971" | 1971-09-21 | | | [[:d:Q44783325|Q44783325]] |- | style='text-align:right'| 84 | [[सुजाता परियार]] | नेपालको दोश्रो संविधान सभा सदस्य | [[राजनीतिज्ञ]] | data-sort-value="1973" | 1973-02-15 | | | [[:d:Q44802020|Q44802020]] |- | style='text-align:right'| 85 | [[सिता देवी यादव]] | संबिधान सभा सदस्य | [[राजनीतिज्ञ]] | | | | [[:d:Q45086943|Q45086943]] |- | style='text-align:right'| 86 | [[सोभा आले]] | नेपाल महिला राष्ट्रिय क्रिकेट टिम | [[क्रिकेट खेलाडी]] | data-sort-value="1989" | 1989-06-29 | | | [[:d:Q47087984|Q47087984]] |- | style='text-align:right'| 87 | [[अनिता श्रेष्ठ]] | नेपाली खेल सुटर | [[खेलकुद विज्ञ]]<br/>[[खेल सुटर]] | | | | [[:d:Q48869417|Q48869417]] |- | style='text-align:right'| 88 | [[Nishma Gurung]] | | [[पौडी खेलाडी]] | data-sort-value="1980" | 1980-03-11 | | | [[:d:Q48869749|Q48869749]] |- | style='text-align:right'| 89 | [[रमा सिंह]] | नेपाली टेलिभिजन व्यक्तित्व र महिला फुटबल खेलाडी | [[फुटबल खेलाडी]] | | | [[चित्र:Rama Singh.jpg|center|100px]] | [[:d:Q51655395|Q51655395]] |- | style='text-align:right'| 90 | [[शशिला महर्जन]] | नेपाली जीवरासायनिक शास्त्री | [[biochemist]]<br/>[[biotechnologist]] | | | | [[:d:Q51845108|Q51845108]] |- | style='text-align:right'| 91 | [[Anju Kumari]] | | [[राजनीतिज्ञ]] | data-sort-value="1979" | 1979-02-12 | | [[चित्र:Anju Kumari (1) (cropped).jpg|center|100px]] | [[:d:Q64015754|Q64015754]] |- | style='text-align:right'| 92 | [[भीमा यादव]] | नेपाली राजनीतिज्ञ | [[राजनीतिज्ञ]] | data-sort-value="1958" | 1958-06-29 | | [[चित्र:Bhima Yadav (1).jpg|center|100px]] | [[:d:Q64039326|Q64039326]] |- | style='text-align:right'| 93 | [[निलम देवी भुमिहारनी]] | नेपाली राजनीतिज्ञ | [[राजनीतिज्ञ]] | data-sort-value="1954" | 1954-05-08 | | [[चित्र:Nilam Devi Bhumiharin (cropped).jpg|center|100px]] | [[:d:Q64117314|Q64117314]] |- | style='text-align:right'| 94 | [[शशिकला दाहाल]] | | | data-sort-value="1957" | 1957-05-28 | | | [[:d:Q66486498|Q66486498]] |- | style='text-align:right'| 95 | [[अनिता कुमारी]] | नेपाली राजनीतिज्ञ | [[राजनीतिज्ञ]] | data-sort-value="1966" | 1966-08-13 | | | [[:d:Q67867869|Q67867869]] |- | style='text-align:right'| 96 | [[असिया देवी थरुनी]] | नेपाली राजनीतिज्ञ | [[राजनीतिज्ञ]] | data-sort-value="1957" | 1957-05-13 | | | [[:d:Q67868468|Q67868468]] |- | style='text-align:right'| 97 | [[गीता कुमारी यादव]] | नेपाली राजनीतिज्ञ | [[राजनीतिज्ञ]] | data-sort-value="1971" | 1971 | | [[चित्र:Gita Kumari Yadav.jpg|center|100px]] | [[:d:Q67871177|Q67871177]] |- | style='text-align:right'| 98 | [[जगतारेण देवी सुडिन]] | नेपाली राजनीतिज्ञ | [[राजनीतिज्ञ]] | | | [[चित्र:Jaktarain Devi Sah Sudin (2).jpg|center|100px]] | [[:d:Q67911690|Q67911690]] |- | style='text-align:right'| 99 | [[मन्जु कुमारी]] | नेपाली राजनीतिज्ञ | [[राजनीतिज्ञ]] | | | | [[:d:Q67915651|Q67915651]] |- | style='text-align:right'| 100 | [[मन्जु कुमारी यादव]] | नेपाली राजनीतिज्ञ | [[राजनीतिज्ञ]] | data-sort-value="1982" | 1982-01-11 | | | [[:d:Q67915719|Q67915719]] |- | style='text-align:right'| 101 | [[Chandra Kala Lamgade]] | | [[एथ्लेटिक्स प्रतियोगी]]<br/>[[javelin thrower]] | data-sort-value="1993" | 1993-09-10 | | | [[:d:Q80046291|Q80046291]] |- | style='text-align:right'| 102 | [[रानी कुमारी तिवारी]] | नेपाली राजनीतिज्ञ | [[राजनीतिज्ञ]] | data-sort-value="1979" | 1979-10-26 | | | [[:d:Q105942772|Q105942772]] |- | style='text-align:right'| 103 | [[Surita Kumari Shah]] | | [[राजनीतिज्ञ]] | data-sort-value="1966" | 1966-03-03 | | | [[:d:Q105942922|Q105942922]] |- | style='text-align:right'| 104 | [[Gyani Maiya Sen-Kusunda]] | | [[किसान|कृषक]] | data-sort-value="1937" | 1937 | data-sort-value="2020" | 2020-01-25 | [[चित्र:Gyani Maiya Sen Kusunda-"Gyani Maiya" (2019 documentary).jpg|center|100px]] | [[:d:Q106811256|Q106811256]] |- | style='text-align:right'| 105 | [[Sarita Neupane]] | | [[राजनीतिज्ञ]] | | | | [[:d:Q107026755|Q107026755]] |- | style='text-align:right'| 106 | [[Chandra Kanta Devi Malla]] | | [[शिक्षक]]<br/>[[educator]] | data-sort-value="1897" | 1897 | data-sort-value="1986" | 1986 | | [[:d:Q109332415|Q109332415]] |- | style='text-align:right'| 107 | [[Saru Limbu]] | | [[फुटबल खेलाडी]] | data-sort-value="1999" | 1999-03-06 | | | [[:d:Q113040053|Q113040053]] |- | style='text-align:right'| 108 | [[Sabita Dangol]] | | [[कलाकार]]<br/>[[चित्रकार]] | data-sort-value="1984" | 1984 | | [[चित्र:Sabita Dangol Contemporary Artist from Nepal WikiProfile.jpg|center|100px]] | [[:d:Q116250871|Q116250871]] |- | style='text-align:right'| 109 | [[Bidya Chamling Rai]] | | [[राजनीतिज्ञ]] | | | | [[:d:Q117471294|Q117471294]] |- | style='text-align:right'| 110 | [[Indu Kadariya]] | | [[राजनीतिज्ञ]] | | | | [[:d:Q123382520|Q123382520]] |- | style='text-align:right'| 111 | [[Sony Pakhrin]] | | [[क्रिकेट खेलाडी]] | data-sort-value="2007" | 2007-11-02 | | | [[:d:Q131698540|Q131698540]] |- | style='text-align:right'| 112 | [[गौरी कुमारी]] | नेपाली राजनीतिज्ञ | [[राजनीतिज्ञ]] | data-sort-value="1972" | 1972-01-19 | | | [[:d:Q138798005|Q138798005]] |- | style='text-align:right'| 113 | [[Sahara Sharma]] | | [[चलचित्र निर्माता]] | | | | [[:d:Q139583451|Q139583451]] |- | style='text-align:right'| 114 | [[सुजना श्रेष्ठ]] | ब्याडमिन्टन खेलाडी | [[ब्याडमिन्टन खेलाडी]] | data-sort-value="1988" | 1988-12-05 | | | [[:d:Q1342014|Q1342014]] |- | style='text-align:right'| 115 | [[सारा देवी तामाङ]] | ब्याडमिन्टन खेलाडी | [[ब्याडमिन्टन खेलाडी]] | data-sort-value="1984" | 1984-06-04 | | | [[:d:Q2224151|Q2224151]] |- | style='text-align:right'| 116 | [[अमिशा बस्नेत]] | | [[अभिनेता]]<br/>[[मोडल (मानिस)|मोडल]] | data-sort-value="1981" | 1981-04-19 | | | [[:d:Q4746814|Q4746814]] |- | style='text-align:right'| 117 | [[सरिता श्रेष्ठ]] | नेपाली चिकित्सक | [[चिकित्सक]] | data-sort-value="1957" | 1957-07-07 | | [[चित्र:Dr Sarita Shrestha.jpg|center|100px]] | [[:d:Q4794239|Q4794239]] |- | style='text-align:right'| 118 | [[दामा कुमारी शर्मा]] | | [[राजनीतिज्ञ]] | | | | [[:d:Q5211861|Q5211861]] |- | style='text-align:right'| 119 | [[धर्मशिला चापागाईं]] | | [[राजनीतिज्ञ]] | data-sort-value="1973" | 1973-01-18 | | | [[:d:Q5269249|Q5269249]] |- | style='text-align:right'| 120 | [[दुर्गा कुमारी बि.क]] | | [[राजनीतिज्ञ]] | | | | [[:d:Q5316379|Q5316379]] |- | style='text-align:right'| 121 | [[हसिना मिया]] | | [[राजनीतिज्ञ]] | | | | [[:d:Q5679156|Q5679156]] |- | style='text-align:right'| 122 | [[जुन कुमारी रोका]] | | [[राजनीतिज्ञ]] | | | | [[:d:Q6311490|Q6311490]] |- | style='text-align:right'| 123 | [[लीला कुमारी भण्डारी]] | | [[राजनीतिज्ञ]] | | | | [[:d:Q6547472|Q6547472]] |- | style='text-align:right'| 124 | [[निलम केसी खँड्का]] | | [[राजनीतिज्ञ]] | | | | [[:d:Q7036868|Q7036868]] |- | style='text-align:right'| 125 | [[फूलमाया क्याप्छाकी]] | | [[खेल सुटर]] | data-sort-value="1980" | 1980-11-24 | | | [[:d:Q7187340|Q7187340]] |- | style='text-align:right'| 126 | [[फूलमती देवी चौधरी]] | | [[राजनीतिज्ञ]] | | | | [[:d:Q7188331|Q7188331]] |- | style='text-align:right'| 127 | [[पूर्णाकुमारी सुवेदी]] | | [[राजनीतिज्ञ]] | | | | [[:d:Q7261334|Q7261334]] |- | style='text-align:right'| 128 | [[रेनु चन्द]] | | [[राजनीतिज्ञ]] | | | | [[:d:Q7313568|Q7313568]] |- | style='text-align:right'| 129 | [[रुपा सोसी चौधरी]] | | [[राजनीतिज्ञ]] | | | | [[:d:Q7380185|Q7380185]] |- | style='text-align:right'| 130 | [[सदिच्छा श्रेष्ठ]] | | [[मोडल (मानिस)|मोडल]]<br/>[[सौन्दर्य प्रतियोगिता प्रतियोगी]] | data-sort-value="1991" | 1991-11-23 | | | [[:d:Q7397907|Q7397907]] |- | style='text-align:right'| 131 | [[सरला रेग्मी]] | | [[राजनीतिज्ञ]] | | | | [[:d:Q7423017|Q7423017]] |- | style='text-align:right'| 132 | [[सबकी देवी दास तात्मा]] | | [[राजनीतिज्ञ]] | | | | [[:d:Q7442335|Q7442335]] |- | style='text-align:right'| 133 | [[सीतादेबी बौडेल]] | | [[राजनीतिज्ञ]] | | | | [[:d:Q7531571|Q7531571]] |- | style='text-align:right'| 134 | [[सुष्मा शर्मा घिमिरे]] | | [[राजनीतिज्ञ]] | | | | [[:d:Q7648977|Q7648977]] |- | style='text-align:right'| 135 | [[उर्मिला अर्याल]] | नेपाली राजनीतिज्ञ | [[राजनीतिज्ञ]] | | | | [[:d:Q7900743|Q7900743]] |- | style='text-align:right'| 136 | [[सरिता डङ्गोल]] | नेपाली चित्रकार | [[चित्रकार]] | data-sort-value="1974" | 1974 | | | [[:d:Q11305353|Q11305353]] |- | style='text-align:right'| 137 | [[अप्साना गिरी]] | नेपाली महिला एस्पेरान्तोभाषी | [[Esperantist]] | data-sort-value="1981" | 1981-04-21 | data-sort-value="2008" | 2008-01-02 | | [[:d:Q12345243|Q12345243]] |- | style='text-align:right'| 138 | [[मिनाक्षी झा]] | संविधान सभा सदस्य | [[राजनीतिज्ञ]] | data-sort-value="1960" | 1960-06-07 | | | [[:d:Q13184904|Q13184904]] |- | style='text-align:right'| 139 | [[काशी पौडेल]] | | [[राजनीतिज्ञ]] | | | | [[:d:Q16191006|Q16191006]] |- | style='text-align:right'| 140 | [[सलमा खातुन मिकरानी]] | | [[राजनीतिज्ञ]] | data-sort-value="1976" | 1976-01-25 | | | [[:d:Q16215941|Q16215941]] |- | style='text-align:right'| 141 | [[रुना प्रधान]] | | [[पौडी खेलाडी]] | data-sort-value="1984" | 1984-12-05 | | | [[:d:Q16223375|Q16223375]] |- | style='text-align:right'| 142 | [[लिला कुमारी बगाले सोमई]] | | [[राजनीतिज्ञ]] | | | | [[:d:Q16239920|Q16239920]] |- | style='text-align:right'| 143 | [[Sarita Gurung]] | | [[philanthropist]]<br/>[[सामाजिक कार्यकर्ता]] | | | [[चित्र:SaritaGurung.jpg|center|100px]] | [[:d:Q16256873|Q16256873]] |- | style='text-align:right'| 144 | [[ज्ञानकुमारी छन्त्याल]] | | [[राजनीतिज्ञ]] | data-sort-value="1953" | 1953 | data-sort-value="2020" | 2020-07-01 | | [[:d:Q17385735|Q17385735]] |- | style='text-align:right'| 145 | [[राधा ज्ञवाली]] | | [[राजनीतिज्ञ]] | data-sort-value="1954" | 1954 | | | [[:d:Q17386003|Q17386003]] |- | style='text-align:right'| 146 | [[निज्मा खुतान]] | नेपालको दोश्रो संविधान सभा सदस्य | [[राजनीतिज्ञ]] | | | | [[:d:Q17386175|Q17386175]] |- | style='text-align:right'| 147 | [[शिक्षा श्रेष्ठ]] | ब्याडमिन्टन खेलाडी | [[ब्याडमिन्टन खेलाडी]] | data-sort-value="1997" | 1997-01-09 | | | [[:d:Q18171093|Q18171093]] |- | style='text-align:right'| 148 | [[पुनम गुरुङ]] | ब्याडमिन्टन खेलाडी | [[ब्याडमिन्टन खेलाडी]] | data-sort-value="1992" | 1992-10-17 | | | [[:d:Q18175684|Q18175684]] |- | style='text-align:right'| 149 | [[Shashi Kumary Adhikary]] | | | | | | [[:d:Q19917629|Q19917629]] |- | style='text-align:right'| 150 | [[पूर्ण शोभा चित्रकार]] | नेपाली महिला शान्तिकर्मी | | | | [[चित्र:4MSP Lusaka 2013 ©CMC (9967354346).jpg|center|100px]] | [[:d:Q19921542|Q19921542]] |- | style='text-align:right'| 151 | [[Indu Devi Thapaliya]] | | [[Esperantist]] | data-sort-value="1962" | 1962-06-20 | | [[चित्र:Indu Devi Thapaliya.jpg|center|100px]] | [[:d:Q20479334|Q20479334]] |- | style='text-align:right'| 152 | [[Nirjala Tamrakar]] | | [[sport cyclist]] | data-sort-value="1979" | 1979-08-24 | | [[चित्र:Worldcup France 2012.jpg|center|100px]] | [[:d:Q24898424|Q24898424]] |- | style='text-align:right'| 153 | [[Bhagawati Khatri]] | | [[खेल सुटर]] | data-sort-value="1972" | 1972 | | | [[:d:Q27907431|Q27907431]] |- | style='text-align:right'| 154 | [[Shweta Punjali]] | | [[सङ्गीतकार|संगीतकार]] | data-sort-value="1984" | 1984 | | | [[:d:Q28183951|Q28183951]] |- | style='text-align:right'| 155 | [[रोजिना श्रेष्ठ]] | | [[मोडल (मानिस)|मोडल]] | data-sort-value="1994" | 1994-03-19 | | [[चित्र:Rojina Shrestha.jpg|center|100px]] | [[:d:Q30110052|Q30110052]] |- | style='text-align:right'| 156 | [[सहारा बस्नेत]] | नेपाली महिला मोडल | [[मोडल (मानिस)|मोडल]] | | | [[चित्र:Sahara Basnet.jpg|center|100px]] | [[:d:Q30110208|Q30110208]] |- | style='text-align:right'| 157 | [[मदन कुमारी शाह (गरिमा शाह)]] | संबिधान सभा सदस्य | [[राजनीतिज्ञ]] | | | | [[:d:Q44148576|Q44148576]] |- | style='text-align:right'| 158 | [[मिथिला चौधरी]] | संविधान सभा सदस्य | [[राजनीतिज्ञ]] | data-sort-value="1966" | 1966-03-25 | data-sort-value="2022" | 2022 | | [[:d:Q44160565|Q44160565]] |- | style='text-align:right'| 159 | [[रञ्जु कुमारी झा]] | नेपालको दोश्रो संविधान सभा सदस्य | [[राजनीतिज्ञ]] | data-sort-value="1965" | 1965-09-07 | | [[चित्र:Ranju Kumari Jha.jpg|center|100px]] | [[:d:Q44271483|Q44271483]] |- | style='text-align:right'| 160 | [[निर्जला राउत]] | नेपालको दोश्रो संविधान सभा सदस्य | [[राजनीतिज्ञ]] | data-sort-value="1968" | 1968-10-13 | | | [[:d:Q44274982|Q44274982]] |- | style='text-align:right'| 161 | [[लक्ष्मी कुमारी चौधरी]] | नेपालको दोश्रो संविधान सभा सदस्य | [[राजनीतिज्ञ]] | data-sort-value="1982" | 1982-04-03 | | | [[:d:Q44279370|Q44279370]] |- | style='text-align:right'| 162 | [[दुलारी देवी]] | नेपालको संविधान सभा सदस्य | [[राजनीतिज्ञ]] | data-sort-value="1970" | 1970 | data-sort-value="2017" | 2017-03-23 | | [[:d:Q44789020|Q44789020]] |- | style='text-align:right'| 163 | [[ईश्वरी न्यौपाने]] | नेपालको संविधान सभा सदस्य | [[राजनीतिज्ञ]] | | | [[चित्र:सांसद ईश्वरी न्यौपाने Ishwari Neupane.jpg|center|100px]] | [[:d:Q45004136|Q45004136]] |- | style='text-align:right'| 164 | [[शोभा गौचन]] | ब्याडमिन्टन खेलाडी | [[ब्याडमिन्टन खेलाडी]] | data-sort-value="1993" | 1993-04-18 | | | [[:d:Q46902413|Q46902413]] |- | style='text-align:right'| 165 | [[सरस्वती कुमारी चौधरी]] | नेपाली राष्ट्रिय महिला क्रिकेट टोलि को सदस्य | [[क्रिकेट खेलाडी]] | data-sort-value="1997" | 1997-01-28 | | | [[:d:Q47087995|Q47087995]] |- | style='text-align:right'| 166 | [[Rejina Uprety]] | | [[अभिनेता]]<br/>[[चलचित्र निर्माता]] | | | [[चित्र:Rejina Uprety (cropped).jpeg|center|100px]] | [[:d:Q47464928|Q47464928]] |- | style='text-align:right'| 167 | [[स्नेहा श्रेष्ठ]] | | [[basketball player]] | data-sort-value="1995" | 1995-03-01<br/>1995-01-21 | | | [[:d:Q50717791|Q50717791]] |- | style='text-align:right'| 168 | [[Thinley Lhamo]] | | [[अभिनेता]] | | | [[चित्र:Shambhala (Premiere Berlinale 2024) 1.jpg|center|100px]] | [[:d:Q54958039|Q54958039]] |- | style='text-align:right'| 169 | [[Sabita Rajbhandari]] | | [[तेक्वान्दो खेलाडी]] | | | | [[:d:Q56318222|Q56318222]] |- | style='text-align:right'| 170 | [[सुवेक्षा खड्का]] | नेपाली महिला सौन्दर्य प्रतियोगिता प्रतियोगी | [[मोडल (मानिस)|मोडल]]<br/>[[सौन्दर्य प्रतियोगिता प्रतियोगी]] | data-sort-value="1994" | 1994 | | [[चित्र:Subeksha Khadka.jpg|center|100px]] | [[:d:Q59656231|Q59656231]] |- | style='text-align:right'| 171 | [[नैनकला ओझा]] | | | | | | [[:d:Q66370970|Q66370970]] |- | style='text-align:right'| 172 | [[Bodhmaya Kumari Yadav]] | | [[राजनीतिज्ञ]] | | | | [[:d:Q66391512|Q66391512]] |- | style='text-align:right'| 173 | [[विना पोखरेल]] | | | | | | [[:d:Q66606785|Q66606785]] |- | style='text-align:right'| 174 | [[कलिला खातुन]] | नेपाली राजनीतिज्ञ | [[राजनीतिज्ञ]] | | | [[चित्र:Kalila Khatun PP.jpg|center|100px]] | [[:d:Q66659072|Q66659072]] |- | style='text-align:right'| 175 | [[थारु, शिवानी सिंह]] | | [[television presenter]]<br/>[[उपन्यासकार]]<br/>[[पत्रकार]]<br/>[[नाटककार]] | | | | [[:d:Q66860332|Q66860332]] |- | style='text-align:right'| 176 | [[बबिता कुमारी]] | नेपाली राजनीतिज्ञ | [[राजनीतिज्ञ]] | data-sort-value="1975" | 1975-07-18 | | | [[:d:Q67868805|Q67868805]] |- | style='text-align:right'| 177 | [[Bechi Lungeli]] | | [[राजनीतिज्ञ]] | data-sort-value="1978" | 1978-10-28 | | | [[:d:Q67869573|Q67869573]] |- | style='text-align:right'| 178 | [[चमेली देवी दास]] | नेपाली राजनीतिज्ञ | [[राजनीतिज्ञ]] | data-sort-value="1977" | 1977-07-07 | | | [[:d:Q67870449|Q67870449]] |- | style='text-align:right'| 179 | [[Fuliya Devi Saday]] | | [[राजनीतिज्ञ]] | data-sort-value="1978" | 1978-06-03 | | | [[:d:Q67871104|Q67871104]] |- | style='text-align:right'| 180 | [[किरण कुमारी राई]] | नेपाल राजनीतिज्ञ | [[राजनीतिज्ञ]] | data-sort-value="1978" | 1978-10-01 | | | [[:d:Q67915184|Q67915184]] |- | style='text-align:right'| 181 | [[निरा कुमारी शाह]] | नेपाली राजनीतिज्ञ | [[राजनीतिज्ञ]] | data-sort-value="1987" | 1987-06-12 | | | [[:d:Q67935365|Q67935365]] |- | style='text-align:right'| 182 | [[दिलकुमारी रावल थापा]] | नेपाली राजनीतिज्ञ | | | | | [[:d:Q69524324|Q69524324]] |- | style='text-align:right'| 183 | [[केशरी चौधरी]] | नेपाली महिला खेलाडी | [[एथ्लेटिक्स प्रतियोगी]] | data-sort-value="1991" | 1991-07-25 | | | [[:d:Q96249806|Q96249806]] |- | style='text-align:right'| 184 | [[शेषकला पाण्डे]] | समाजसेवी | | | | | [[:d:Q106205604|Q106205604]] |- | style='text-align:right'| 185 | [[पूर्णिमा श्रेष्ठ]] | | [[photographer]]<br/>[[photojournalist]] | | | | [[:d:Q109324620|Q109324620]] |- | style='text-align:right'| 186 | [[पल्पसा डङ्गोल]] | नेपाली अभिनेत्री | [[अभिनेता]] | | | [[चित्र:Palpasa Dangol.jpg|center|100px]] | [[:d:Q109389899|Q109389899]] |- | style='text-align:right'| 187 | [[Monalisha Khamboo]] | | [[chess player]] | data-sort-value="1992" | 1992 | | | [[:d:Q109419600|Q109419600]] |- | style='text-align:right'| 188 | [[आशा मगराती]] | नेपाली कलाकार | [[अभिनेता]]<br/>[[casting director]]<br/>[[चलचित्र निर्माता]]<br/>[[पटकथाकार]] | | | [[चित्र:Actress Asha Magrati at 81st Venice International Film Festival for Pouja, Sir EDITED.jpg|center|100px]] | [[:d:Q110620940|Q110620940]] |- | style='text-align:right'| 189 | [[Kamala Panta]] | | [[राजनीतिज्ञ]] | | | | [[:d:Q110700869|Q110700869]] |- | style='text-align:right'| 190 | [[Kamala Sen-Khatri]] | | | | | | [[:d:Q113585474|Q113585474]] |- | style='text-align:right'| 191 | [[Nirmala Sharma]] | | [[राजनीतिज्ञ]]<br/>[[पत्रकार]] | data-sort-value="1958" | 1958-08-29 | | [[चित्र:Nirmala Sharma2.JPG|center|100px]] | [[:d:Q113729137|Q113729137]] |- | style='text-align:right'| 192 | [[Kanta Rizal]] | | [[diplomat]] | | | [[चित्र:Kanta Rizal (GPOHZ0 2834) (cropped).jpg|center|100px]] | [[:d:Q115764140|Q115764140]] |- | style='text-align:right'| 193 | [[लक्ष्मी तिवारी]] | नेपाली राजनीतिज्ञ | [[राजनीतिज्ञ]] | | | | [[:d:Q115857024|Q115857024]] |- | style='text-align:right'| 194 | [[Chanda Karki]] | | [[राजनीतिज्ञ]] | | | | [[:d:Q115857184|Q115857184]] |- | style='text-align:right'| 195 | [[Maya Panta]] | | [[राजनीतिज्ञ]] | | | | [[:d:Q117471297|Q117471297]] |- | style='text-align:right'| 196 | [[Sabina Bajagain]] | | [[राजनीतिज्ञ]] | | | | [[:d:Q117824504|Q117824504]] |- | style='text-align:right'| 197 | [[Nilam Karn]] | | [[banker]]<br/>[[Wikimedian]]<br/>[[Wikipedian]] | | | [[चित्र:Nilam Karn And Biplab Anand - Hyderabad 2023-04-28 7865 (cropped).jpg|center|100px]] | [[:d:Q121503206|Q121503206]] |- | style='text-align:right'| 198 | [[सुनमाया बुढा]] | नेपाली महिला धाविका | [[धावक]] | data-sort-value="1998" | 1998 | | | [[:d:Q123690167|Q123690167]] |- | style='text-align:right'| 199 | [[Sheila Dixit Karki]] | | [[राजनीतिज्ञ]] | | | | [[:d:Q123945408|Q123945408]] |- | style='text-align:right'| 200 | [[Nimsari Rajbanshi]] | | [[राजनीतिज्ञ]] | | | | [[:d:Q124006702|Q124006702]] |- | style='text-align:right'| 201 | [[बबिना भट्टराई]] | नेपाली गायिका | [[गायक]] | data-sort-value="1990" | 1990-09-17 | | [[चित्र:Babina bhattarai.jpg|center|100px]] | [[:d:Q124396920|Q124396920]] |- | style='text-align:right'| 202 | [[बन्दना झाँगड]] | नेपाली राजनीतिज्ञ | [[राजनीतिज्ञ]] | | | | [[:d:Q128784714|Q128784714]] |- | style='text-align:right'| 203 | [[शुक माया तामाङ]] | | [[राजनीतिज्ञ]] | data-sort-value="1975" | 1975-07-09 | | [[चित्र:Hon'able Minister Shuk Maya Tamang.jpg|center|100px]] | [[:d:Q130266573|Q130266573]] |- | style='text-align:right'| 204 | [[Ashmina Ranjit]] | | [[interdisciplinary artist]] | data-sort-value="1966" | 1966 | | | [[:d:Q133226301|Q133226301]] |- | style='text-align:right'| 205 | [[ᱠᱚᱢᱟᱞ ᱚᱞᱤ]] | | [[मनोरञ्जनकर्ता]]<br/>[[contemporary folk singer]]<br/>[[रेडियो व्यक्तित्व]]<br/>[[समाचार प्रस्तोता]]<br/>[[राजनीतिज्ञ]]<br/>[[गायक]] | | | [[चित्र:Komal oli.jpg|center|100px]] | [[:d:Q133759654|Q133759654]] |- | style='text-align:right'| 206 | [[पुष्पा कुमारी चौधरी]] | नेपाली राजनीतिज्ञ | [[Auxiliary nurse midwife]]<br/>[[राजनीतिज्ञ]] | data-sort-value="1989" | 1989-11-20 | | | [[:d:Q138664900|Q138664900]] |- | style='text-align:right'| 207 | [[नीतिमा भण्डारी]] | नेपाली राजनीतिज्ञ तथा उद्यमी | [[राजनीतिज्ञ]]<br/>[[उद्यमी]] | data-sort-value="1982" | 1982-07-17 | | | [[:d:Q138798022|Q138798022]] |} {{Wikidata list end}} sax3te2u5usfuks31s8uopkr9gn815u 0 123199 1378811 1357678 2026-09-10T08:59:33Z Bishaldev100 28807 1378811 wikitext text/x-wiki [[चित्र:Chest X-ray.jpg|alt=X-ray|thumb|मानव फोक्सोको एक्सरे इमेज (चित्र)]] '''एक्स-रे''', अथवा '''एक्स-विकिरण''', उच्च शक्ति (उर्जा) भएको [[विद्युतचुम्बकीय विकिरण|विद्युतचुम्बकीय विकिरण]] हो। यसको वेभलेन्थ १० पिकोमिटर देखि १० नानोमिटरको आसपासमा हुन्छ र फ्रिक्वेन्सी ३० पेटाहर्ज देखि ३० जेटाहर्ज र शक्ति १२४ इलेक्ट्रोनभोल्ट देखि १२४ किलो इलेक्ट्रोनभोल्टको हाराहारीमा हुन्छ। एक्स-रेको वेभलेन्थ [[परावैजनी किरण]]को भन्दा लामो र "[[गामा-रे]]"को भन्दा छोटो हुन्छ। कयौं देशमा एक्स-रे लाई यसको खोजकर्ता जर्मन बैज्ञानिक [[विल्हेल्म रोन्ट्जेन|विलियम रोन्टजेन]]को नामबाट रोन्टजेन विकिरणको नामले समेत जानिन्छ। यसको खोज उनले १८९५ नोभेम्बर ८ मा गरेका थिए। <ref>{{Cite web |title=X-Rays |url=https://science.nasa.gov/ems/11_xrays |publisher=[[NASA]] |website = Science Mission Directorate}}</ref> उनले अज्ञात किसिमको विकिरणलाई चिनाउन यसको नाम "एक्स-रे" राखेका थिए।<ref name="squires">Novelline, Robert (1997). ''Squire's Fundamentals of Radiology''. Harvard University Press. 5th edition. {{ISBN|0-674-83339-2}}.</ref> यो उपलब्धिबाट उनले १९०१ को पहिलो [[भौतिक शास्त्रमा नोबेल पुरस्कार|भौतिकशास्त्र तर्फको नोबल पुरस्कार]] पाएका थिए।<ref name="squires">Novelize, Robert. ''Squire's Fundamentals of Radiology''. [[Harvard University Press]]. 5th edition. 1997. {{ISBN|0-674-83339-2}} p. 1.</ref> उनको सम्मानमा एटोमिक नम्बर १११ भएको तत्त्वलाई टेन्टजेनियम राखिएको छ। ==यो पनि हेर्नुहोस्== * [[अल्फा कण]] ==सन्दर्भ सामग्रीहरू== {{reflist}} {{कमन्सश्रेणी|X-rays}} 24ddersybjagth01jiern2va2ghfcqb 0 137547 1378785 1199658 2026-09-10T00:09:22Z Xqbot 2106 बोट: दोहोरो अनुप्रेषणलाई [[सुरुवाल]]मा ठिक गर्दै 1378785 wikitext text/x-wiki #अनुप्रेषण [[सुरुवाल]] cs7z6fnn6x1n2b51r120kzm6c07rvld 0 141312 1378814 1251366 2026-09-10T09:23:34Z EmausBot 4055 बोट: दोहोरो अनुप्रेषणलाई [[सबैला नगरपालिका]]मा ठिक गर्दै 1378814 wikitext text/x-wiki #अनुप्रेषण [[सबैला नगरपालिका]] golbcdvd57lu6x57c51hfnnvim90ef7 0 143011 1378821 1331705 2026-09-10T11:56:42Z पर्वत सुवेदी 31224 पर्वत सुवेदीद्वारा [[भौतिक पूर्वाधार तथा यातायात मन्त्री]] पृष्ठलाई [[पूर्वाधार विकास मन्त्री (नेपाल)]]मा सारियो 1331705 wikitext text/x-wiki {{Infobox official post | post = | body = | native_name = '''भौतिक पूर्वाधार तथा यातायात मन्त्री''' | insignia = Emblem of Nepal (alternative).svg | insigniasize = 150px | insigniacaption = [[नेपालको निसानछाप]] | flag = Flag of Nepal.svg | flagsize = 100px | flagcaption = [[नेपालको झन्डा]] | image = | imagesize = | incumbent = [[देवेन्द्र दाहाल]] | incumbentsince = ३१ असार २०८० | department = [[भौतिक पूर्वाधार तथा यातायात मन्त्रालय]] | style = [[माननीय]] | member_of = [[नेपालको मन्त्रिपरिषद्|मन्त्रिपरिषद्]] | reports_to = [[नेपालको प्रधानमन्त्री|प्रधानमन्त्री]], [[नेपालको सङ्घीय संसद|संसद]] | seat = [[सिंहदरबार]], [[नेपाल]] | nominator = [[नेपालको प्रधानमन्त्री|प्रधानमन्त्री]] | appointer = [[नेपालको राष्ट्रपति|राष्ट्रपति]] | precursor = भौतिक योजना तथा निर्माण मन्त्री | termlength = कुनै निश्चित अवधि छैन | formation = <!--{{Start date and years ago|}}--> | first = | deputy = }} '''भौतिक पूर्वाधार तथा यातायात मन्त्री''' [[भौतिक पूर्वाधार तथा यातायात मन्त्रालय]]को प्रमुख हुन्। सङ्घीय क्याबिनेटका वरिष्ठ अधिकारीहरूमध्ये एक, मन्त्रीले देशको प्रमुख भौतिक पूर्वाधारहरूको विकास जस्तै राष्ट्रिय सार्वजनिक सडकहरू, राष्ट्रिय रेल्वे, जलमार्गहरू, जसले देशका ग्रामीण क्षेत्रहरूलाई बजार, पर्यटन, कृषि, विद्युत, औद्योगिक र देशका सम्बन्धित परियोजनाहरूसँग जोड्दछन्, विभिन्न आर्थिक गतिविधिहरू र परियोजनाहरूलाई समर्थन गर्न जिम्मेवार छन्। वर्तमान मन्त्री [[देवेन्द्र दाहाल]]<ref name=":2" /><ref name=":3" /> हुन् जसले ३१ असार २०८० मा पदभार ग्रहण गरेका थिए।<ref>{{Cite web |title=Council of Ministers {{!}} Office of the Prime Minister and Council of Ministers |url=https://www.opmcm.gov.np/en/cabinet/ |access-date=2025-02-06 |language=en-US }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250908132331/https://www.opmcm.gov.np/en/cabinet/ |date=2025-09-08 }}</ref> == पूर्व मन्त्रीहरूको नामावली == {|class="wikitable" style="text-align:center" |- !width=280px colspan="2"|# !width=280px |नाम !width=280px colspan="3"|पदभार ग्रहण !width=280px colspan="2"|प्रधानमन्त्री !width=280px |मन्त्री दल |- !१ |style="background-color: lightgreen | |[[विजयकुमार गच्छदार]]<br/><ref>{{Cite web |title=Oli sworn in as PM; Thapa, Gachhadar take oath as DPMs (in pictures) |url=https://kathmandupost.com/national/2015/10/12/oli-sworn-in-as-pm |access-date=2025-02-06 |website=kathmandupost.com |language=English}}</ref><ref>{{Cite web |last=Keshav |date=२०१५-१०-१२ |title=Oli sworn in as Prime Minister; forms Cabinet with two DPMs and five ministers |url=https://thehimalayantimes.com/kathmandu/newly-elected-pm-oli-takes-oath |access-date=2025-02-06 |website=The Himalayan Times |language=en}}</ref> |असोज २५, २०७२ |साउन २०,२०७३ !{{age in days|12 October 2015|4 August 2016}} |style="background-color: {{party color|Communist Party of Nepal (Unified Marxist–Leninist)}}" | |[[खड्गप्रसाद ओली]] |[[नेपाल लोकतान्त्रिक फोरम]] |- !२ |rowspan="2" style="background-color: {{party color|Nepali Congress}}" | |[[रमेश लेखक]]<br/><ref>{{Cite web |last=Sureis |date=2016-08-26 |title=13 new ministers take oath from President |url=https://thehimalayantimes.com/kathmandu/13-new-ministers-take-oath-president |access-date=2025-02-06 |website=The Himalayan Times |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2016-08-26 |title=Nepali Congress ministers in Prachanda Cabinet take oath of office - OnlineKhabar English News |url=https://english.onlinekhabar.com/nepali-congress-ministers-prachanda-cabinet-take-oath-office.html |access-date=2025-02-06 |language=en-GB}}</ref> |साउन २०,२० ७३ |जेठ १७,२० ७४ !{{age in days|4 August 2016 |31 May 2017}} |style="background-color: {{party color|Communist Party of Nepal (Maoist Centre)}}" | |[[पुष्पकमल दाहाल]] |rowspan="2" |[[नेपाली काङ्ग्रेस]] |- !३ |[[विर बहादुर बलायर|विरबहादुर बलायर]]<br/><ref>{{Cite web |title=PM Deuba inducts 19 ministers |url=https://kathmandupost.com/national/2017/07/27/pm-deuba-inducts-19-ministers |access-date=2025-02-06 |website=kathmandupost.com |language=English}}</ref><ref>{{Cite web |last=Dhungana |first=Smriti |title=PM Deuba expands his cabinet, finally |url=http://myrepublica.nagariknetwork.com/news/24508/ |access-date=2025-02-06 |website=My Republica |language=en}}</ref> |साउन १०, २०७४ |फागुन ३, २०७४ !{{age in days|25 July 2017|15 February 2018}} |style="background-color: {{party color|Nepali Congress}}" | |[[शेरबहादुर देउवा]] |- !rowspan="2" |४ |style="background-color: {{party color|Communist Party of Nepal (Unified Marxist–Leninist)}}" | |rowspan="2" |[[रघुबीर महासेठ]]<br/><ref>{{Cite web |title=PM Oli appoints 15 ministers |url=https://kathmandupost.com/national/2018/03/17/pm-oli-appoints-15-ministers |access-date=2025-02-06 |website=kathmandupost.com |language=English}}</ref><ref>{{Cite web |last=Koirala |first=Kosh Raj |title=PM inducts 15 members to cabinet |url=http://myrepublica.nagariknetwork.com/news/38157/ |access-date=2025-02-06 |website=My Republica |language=en }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230501064515/https://myrepublica.nagariknetwork.com/news/38157/ |date=2023-05-01 }}</ref> |rowspan="2" |चैत २, २०७४ |rowspan="2" |मङ्सिर ४, २०७६ !rowspan="2" |{{age in days|16 March 2018|20 November 2019}} |rowspan="4" style="background-color: {{party color|Communist Party of Nepal (Unified Marxist–Leninist)}}" | |rowspan="4" |[[खड्गप्रसाद ओली]] |[[नेकपा (एमाले)]] |- |rowspan="2" bgcolor="{{party color|Nepal Communist Party}}" | |rowspan="2" |[[नेपाल कम्युनिस्ट पार्टी|नेकपा]] |- !rowspan="2" |५ |rowspan="2" |[[वसन्तकुमार नेम्वाङ]]<br/><ref>{{Cite web |last=Adhikari |first=Priyanka |date=2019-11-21 |title=Newly appointed ministers take oath |url=https://thehimalayantimes.com/kathmandu/newly-appointed-ministers-take-oath |access-date=2025-02-06 |website=The Himalayan Times |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Republica |title=Cabinet members assigned additional portfolios two days after Supreme Court dismissed 20 ministers |url=http://myrepublica.nagariknetwork.com/news/112933/ |access-date=2025-02-06 |website=My Republica |language=en}}</ref> |rowspan="2" |मङ्सिर ५, २०७६ |rowspan="2" |असार २८, २०७८ !rowspan="2" |{{age in days|21 November 2019|12 July 2021}} |- |style="background-color: {{party color|Communist Party of Nepal (Unified Marxist–Leninist)}}" | |[[नेकपा (एमाले)]] |- !६ |rowspan="2" style="background-color: {{party color|People's Socialist Party, Nepal}}" | |[[रेणु कुमारी यादव|रेणुकुमारी यादव]]<br/><ref>{{Cite web |last=ONLINE |first=THT |date=2021-10-08 |title=PM Deuba expands cabinet, new ministers take oath |url=https://thehimalayantimes.com/nepal/pm-deuba-expands-cabinet-new-ministers-take-oath |access-date=2025-02-06 |website=The Himalayan Times |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=President Bhandari administers oath of office to newly appointed ministers |url=https://old.risingnepaldaily.com/nation/president-bhandari-administers-oath-of-office-to-newly-appoint-ministers |access-date=2025-02-06 |website=GorakhaPatra |language=en }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240423080835/https://old.risingnepaldaily.com/nation/president-bhandari-administers-oath-of-office-to-newly-appoint-ministers |date=2024-04-23 }}</ref> |असोज २२, २०७८ |असार २०, २०७९ !{{age in days|8 October 2021|4 July 2022}} |rowspan="3" style="background-color: {{party color|Nepali Congress}}" | |rowspan="3" |[[शेरबहादुर देउवा]] |rowspan="2" |[[जनता समाजवादी पार्टी, नेपाल]] |- !७ |मोहम्मद इश्तियाक राई<br/><ref>{{Cite web |title=President administers oath to three Janata Samajbadi ministers |url=https://kathmandupost.com/national/2022/07/04/president-administers-oath-to-three-janata-samajbadi-ministers |access-date=2025-02-06 |website=kathmandupost.com |language=English}}</ref><ref>{{Cite web |last=Samiti |first=Rastriya Samachar |date=2022-07-04 |title=Newly appointed ministers take oath of office |url=https://thehimalayantimes.com/nepal/newly-appointed-ministers-take-oath-of-office |access-date=2025-02-06 |website=The Himalayan Times |language=en}}</ref> |साउन १९, २०७९ |असोज २८, २०७९ !{{age in days|4 August 2022|14 October 2022}} |- !– |style="background-color: {{party color|Nepali Congress}}" | |[[शेरबहादुर देउवा]]<br/><ref>{{Cite web |title=Prime minister sacks four Janata Samajbadi ministers |url=https://kathmandupost.com/politics/2022/10/13/prime-minister-sacks-four-janata-samajbadi-ministers?verify=False |access-date=2025-02-06 |website=kathmandupost.com |language=English}}</ref><ref>{{Cite web |date=2022-10-14 |title=PM sacks four JSP-N ministers |url=https://thehimalayantimes.com/nepal/pm-sacks-four-jsp-n-ministers |access-date=2025-02-06 |website=himalayantimes}}</ref> |असोज २८, २०७९ |पुस ११, २०७९ !{{age in days|14 October 2022|26 December 2022}} |[[नेपाली काङ्ग्रेस]] |- !९ |style="background-color: {{party color|Communist Party of Nepal (Maoist Centre)}}" | |[[नारायणकाजी श्रेष्ठ]]<br/><ref>{{Cite web |last=Samiti |first=Rastriya Samachar |date=2022-12-26 |title=Newly appointed deputy prime ministers, ministers take oath |url=https://thehimalayantimes.com/nepal/newly-appointed-deputy-prime-ministers-ministers-take-oath |access-date=2025-02-06 |website=The Himalayan Times |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Newly appointed Transport Minister Shrestha assumes office |url=https://english.pardafas.com/newly-appointed-transport-minister-shrestha-assumes-office/ |access-date=2025-02-06 |website=epardafas.com |language=en-US}}</ref> |पुस ११, २०७९ |चैत १७, २०७९ !{{age in days|26 December 2022|31 March 2023}} |rowspan="5" style="background-color: {{party color|Communist Party of Nepal (Maoist Centre)}}" | |rowspan="5" |[[पुष्पकमल दाहाल]] |[[नेकपा (माओवादी केन्द्र)]] |- !९ |style="background-color: {{party color|Communist Party of Nepal (Unified Socialist)}}" | |[[प्रकाश ज्वाला]]<br/><ref>{{Cite web |last=Samiti |first=Rastriya Samachar |date=2023-03-31 |title=Newly-appointed Deputy Prime Minister and ministers sworn in |url=https://thehimalayantimes.com/nepal/newly-appointed-deputy-prime-minister-and-ministers-sworn-in |access-date=2025-02-06 |website=The Himalayan Times |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Republica |title=Newly-appointed ministers take oath of office and secrecy |url=http://myrepublica.nagariknetwork.com/news/138563/ |access-date=2025-02-06 |website=My Republica |language=en }}{{Dead link|date=February 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |चैत १७, २०७९ |फागुन २१, २०८० !{{age in days|31 March 2023|4 March 2024}} |[[नेकपा (एकीकृत समाजवादी)]] |- !– |style="background-color: {{party color|Communist Party of Nepal (Maoist Centre)}}" | |[[पुष्पकमल दाहाल]]<br/><ref>{{Cite web |title=मन्त्रिपरिषद् चार सदस्यीय, तर २२ वटै मन्त्रालयका मन्त्री प्रचण्ड |url=https://www.nepalpress.com/2024/03/04/438114/ |access-date=2025-02-06 |website=Nepal Press |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=merolagani - प्रधानमन्त्री प्रचण्डले २२ वटै मन्त्रालयकाे जिम्मेवारी लिने, चार सदस्यीय मन्त्रीमण्डल बन्याे |url=https://aichart.merolagani.com/NewsDetail.aspx?newsID=100104 |access-date=2025-02-06 |website=aichart.merolagani.com}}</ref> |फागुन २१, २०८० |फागुन २३, २०८० !{{age in days|4 March 2024|6 March 2024}} |[[नेकपा (माओवादी केन्द्र)]] |- !१० |style="background-color: {{party color|Communist Party of Nepal (Unified Marxist–Leninist)}}" | |[[रघुबीर महासेठ]]<br/><ref name=":1">{{Cite web |last= |first= |date= |title=Newly appointed DPM and Ministers take oath |url=https://thehimalayantimes.com/nepal/newly-appointed-dpm-and-ministers-take-oath |access-date=2025-02-06 |website=The Himalayan Times |language=en}}</ref><ref name=":0">{{Cite web |title=CPN-UML's Raghubir Mahaseth named Deputy PM and Transport Minister |url=https://english.ratopati.com/story/31978 |access-date=2025-02-06 |website=english.ratopati.com |language=Nepali}}</ref> |फागुन २३, २०८० |असार १९, २०८१ !{{age in days|6 March 2024|3 July 2024}} |[[नेकपा (एमाले)]] |- !– |style="background-color: {{party color|Communist Party of Nepal (Maoist Centre)}}" | |[[पुष्पकमल दाहाल]]<br/><ref>{{Cite web |title=Prime Minister assigned additional portfolios |url=https://english.khabarhub.com/2024/04/363929/ |access-date=2025-02-06 |website=Khabarhub |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Prime Minister gets additional portfolios |url=http://myrepublica.nagariknetwork.com/news/157018/ |access-date=2025-02-06 |website=My Republica |language=en}}</ref> |असार २०, २०८१ |असार ३१, २०८१ !{{age in days|3 July 2024|15 July 2024}} |[[नेकपा (माओवादी केन्द्र)]] |- !११ |style="background-color: {{party color|Communist Party of Nepal (Unified Marxist–Leninist)}}" | |[[देवेन्द्र दाहाल]]<br/><ref name=":2">{{Cite web |last=Republica |title=Here is the list of Oli-led Cabinet |url=http://myrepublica.nagariknetwork.com/news/157380/ |access-date=2025-02-06 |website=My Republica |language=en}}</ref><ref name=":3">{{Cite web |title=Prime Minister Oli forms 22-member Cabinet |url=https://kathmandupost.com/national/2024/07/15/prime-minister-oli-forms-22-member-cabinet |access-date=2025-02-06 |website=kathmandupost.com |language=English}}</ref> |असार ३०, २०८१ |बहालवाला !{{age in days|15 July 2024|}} |rowspan="1" style="background-color: {{party color|Communist Party of Nepal (Unified Marxist-Leninist)}}" | |rowspan="1" |[[खड्गप्रसाद ओली]] |[[नेकपा (एमाले)]] |} ==सन्दर्भ सामग्रीहरू== {{सन्दर्भसूची}} [[श्रेणी:नेपाल सरकारका मन्त्रालयहरू]] kwpajdjzuq3dyuunk619ir94kw9rf6s 0 144615 1378813 1288496 2026-09-10T09:23:24Z EmausBot 4055 बोट: दोहोरो अनुप्रेषणलाई [[लोहरपट्टी नगरपालिका]]मा ठिक गर्दै 1378813 wikitext text/x-wiki #अनुप्रेषण [[लोहरपट्टी नगरपालिका]] 6z2tcrvuoky20fs5111tqsuzq6nfupg 0 148043 1378818 1365121 2026-09-10T11:35:11Z Bishaldev100 28807 /* ललिता घाट */ 1378818 wikitext text/x-wiki [[चित्र:Ahilya_Ghat_by_the_Ganges,_Varanasi.jpg|अङ्गुठाकार|184x184पिक्सेल|गंगा नदी किनारमा रहेको अहिल्या घाट, वाराणसी]] [[चित्र:Chet_Singh_Ghat_in_Varanasi.jpg|अङ्गुठाकार|185x185पिक्सेल|चेत सिंह घाट, वाराणसी]] [[चित्र:Kedar_Ghat_in_Varanasi.jpg|अङ्गुठाकार|183x183पिक्सेल|केदार मणिकर्णिका घाट, वाराणसी]] '''वाराणसीमा रहेका घाटहरू''' [[गङ्गा नदी|गङ्गा]] नदीको किनारमा पुग्ने नदी किनारका सिँढीहरू हुन्। सहरमा ८४ वटा घाटहरू छन्। अधिकांश घाटहरू स्नान र [[पूजा]] समारोह घाटहरू हुन्, जबकि दुई घाटहरू, मणिकर्णिका [[मणिकर्णिका घाट|मणिकर्णिका]] र हरिशचन्द्र, विशेष रूपमा दाहसंस्कार स्थलहरूको रूपमा प्रयोग गरिन्छ।<ref>Rob Bowden (2003), The Ganges, {{ISBN|978-0739860700}}, Heinemann</ref> वाराणसीका अधिकांश घाटहरू १८ औँ शताब्दीमा [[मराठी जाति|मराठा]] संरक्षणमा पुनर्निर्माण गरिएको थियो। वर्तमान घाटका संरक्षकहरू बनारसका महाराजा, मराठा, सिन्देस ([[सिन्धिया|सिन्धिया)]] होल्कर, भोँसले र पेशवे (पेशवा) थिए। धेरै घाटहरू किंवदन्ती वा पौराणिक कथाहरूसँग सम्बन्धित छन् जबकि अन्य घाटहरूको निजी इतिहास र प्रयोगकर्ताहरू छन्। घाटको किनारमा गङ्गामा बिहानको डुङ्गा सवारी पर्यटकहरूको लोकप्रिय आकर्षण हो। == व्युत्पत्ति == यो [[संस्कृत]] आएको हो, "घट" (संस्कृतः घट) । यसको अर्थ तटबन्ध वा अवतरण स्थान हो।<ref name=":2">{{Cite book|title=Kashi ke Ghat|date=1996|location=Varanasi}}</ref> ''घाट'', [[भारतीय उपमहाद्वीप]] प्रयोग हुने शब्द, सन्दर्भको आधारमा [[पूर्वी घाट|पूर्वी]] घाट र [[पश्चिमी घाट]] जस्तो पाइला चालेका पहाडहरूको दायरा वा पानी वा घाटको निकायमा जाने चरणहरूको श्रृंखलालाई बुझाउन सकिन्छ, स्नान वा दाहसंस्कारका लागि वाराणसीको घाट, धोबी घाट वा [[आप्रवासी घाट|अप्रवासी घाट]] जस्ता नदी वा पोखरीको किनारमा।.<ref name="dict1">Sunithi L. Narayan, Revathy Nagaswami, 1992, [https://books.google.com/books?id=miZuAAAAMAAJ&q=ghat+means Discover sublime India: handbook for tourists], Page 5.</ref><ref name="dict2">[https://dictionary.cambridge.org/dictionary/english/ghat Ghat definition] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190130053346/https://dictionary.cambridge.org/dictionary/english/ghat|date=30 January 2019}}, Cambridge dictionary.</ref> घाट हुँदै जाने सडकलाई घाट सडक भनिन्छ। == घाटहरूको सूची == वाराणसी सहरले नाम दिएका र गणना गरेका घाटहरू तिनीहरूको स्थान अनुसार आरोही क्रममा सूचीबद्ध छन् (अस्सी घाटदेखि आदि केशव घाटसम्म) भाग १: अस्सी घाट देखि प्रयाग घाट (१-४१) {{colbegin}} {| class="wikitable sortable" width=50% ! नम्बर ! नाम !class="unsortable"|तस्वीर |- | १ | [[अस्सी घाट]] | [[File:Assi Ghat, Varanasi.JPG|150px|]] |- | २ | [[गंगा महल घाट (I)]] | [[File:Ganga Mahal Ghat Assi, Varanasi.JPG|150px|]] |- | ३ | [[रिवान घाट]] | [[File:Rewa Ghat, Varanasi.JPG|150px|]] |- | ४ | [[तुलसी घाट]] | [[File:Tulasi Ghat, Varanasi.JPG|150px|]] |- | ५ | भदैनी घाट | [[File:Bhadaini Ghat, Varanasi.JPG|150px|]] |- | ६ | जानकी घाट | [[File:Janaki Ghat, Varanasi.JPG|150px|]] |- | ७ | [[आनन्दमयी मा|माता आनन्दमाई]] | [[File:Anandamayi,Varanasi.JPG|150px|]] |- | ८ | वच्छराजा घाट | [[File:Vaccharaja Ghat, Varanasi.JPG|150px|]] |- | ९ | जैन घाट | [[File:Jain Ghat, Varanasi.JPG|150px|]] |- | १० | निषादराज घाट | [[File:Nishadraj Ghat, Varanasi.JPG|150px|]] |- | ११ | प्रभु घाट | [[File:Prabhu Ghat, Varanasi.JPG|150px|]] |- | १२ | पञ्चकोटा घाट | [[File:Panchakot Ghat, Varanasi.JPG|150px|]] |- | १३ | चेतसिंह घाट | [[File:Chet Singh Ghat, Varanasi.JPG|150px|]] |- | १४ | निरञ्जनी घाट | [[File:Niranjani Ghat, Varanasi.JPG|150px|]] |- | १५ | महानिरवानी घाट | not available |- | १६ | शिवला घाट | [[File:Shivala Ghat, Varanasi.JPG|150px|]] |- | १७ | गुलरिया घाट | [[File:Gulariya Ghat, Varanasi.JPG|150px|]] |- | १८ | डाँडी घाट |- | १९ | हनुमान घाट | not available |- | २० | प्राचीना (पुरानो) हनुमान घाट | [[File:Prachin Hanuman Ghat, Varanasi.JPG|150px|]] |- | २१ | कर्नाटक घाट | [[File:Karnataka Ghat, Varanasi.JPG|150px|]] |- | २२ | हरिश्चन्द्र घाट | [[File:Harishchandra Ghat, Varanasi.JPG|150px|]] |- | २३ | लाली घाट | [[File:Lali Ghat, Varanasi.JPG|150px|]] |- | २४ | विजयनगरम घाट | [[File:Vijayanagaram Ghat, Varanasi.JPG|150px|]] |- | २५ | केदार घाट | [[File:Kedar Ghat, Varanasi.JPG|150px|]] |- | २६ | काउकी (चौकी) घाट | [[File:Chauki Ghat, Varanasi.JPG|150px|]] |- | २७ | क्षेमेश्वर / सोमेश्वर घाट | [[File:Kshemeshvara Ghat, Varanasi.JPG|150px|]] |- | २८ | मानसरोवर घाट | [[File:Mansarovar Ghat, Varanasi.JPG|150px|]] |- | २९ | नारद घाट | [[File:Narada_Ghat, Varanasi.JPG|150px|]] |- | ३० | राजा घाट अमृत राव [[पेशवा]] द्वारा पुनर्निर्माण | [[File:Raja Ghat, Varanasi.JPG|150px|]] |- | ३१ | खोरी घाट | not available |- | ३२ | पाण्डे घाट | [[File:Pandey Ghat, Varanasi.JPG|150px|]] |- | ३३ | सर्वेश्वर घाट | not available |- | ३४ | दिग्पातिया घाट | [[File:Diigpatiya Ghat, Varanasi.JPG|150px|]] |- | ३५ | कौसठी घाट | [[File:Chausatthi Ghat, Varanasi.JPG|150px|]] |- | ३६ | राणा महल घाट | [[File:Ranamahal Ghat, Varanasi.JPG|150px|]] |- | ३७ | [[दरभंगा घाट]] | [[File:Darbhanga Ghat, Varanasi.JPG|150px|]] |- | ३८ | [[मुन्शी घाट]] | [[File:Munshi Ghat.JPG|150px|]] |- | ३९ | अहिल्याबाई घाट | [[File:Ahilyabai Ghat, Varanasi.JPG|150px|]] |- | ४० | सितला घाट | [[File:Shitala Ghat, Varanasi.JPG|150px|]] |- | ४१ | [[दशाश्वमेध घाट]] | [[File:Dashashvamedh Ghat, Varanasi.JPG|150px|]] |- |} {{colend}} भाग २ः प्रयागदेखि आदि केशव घाटसम्म (४२–८४) {| class="wikitable sortable" width="50%" !नम्बर !नाम ! class="unsortable" |तस्विर |- |४२ |प्रयाग घाट |उपलब्ध छैन |- |४३ |राजेन्द्र प्रसाद घाट |.. |- |४४ |मान मन्दिर घाट |[[चित्र:Man_Mandir_Ghat,_Varanasi.JPG|150x150पिक्सेल]] |- |४५ |त्रिपुरा भैरवी घाट |[[चित्र:Tripurabhairavi_Ghat,_Varanasi.JPG|150x150पिक्सेल]] |- |४६ |मीरा (मीर) घाट |[[चित्र:Meer_Ghat_2.JPG|150x150पिक्सेल]] |- |४७ |यज्ञेश्वर/नया घाट |यज्ञेश्वर घाटको पुरानो स्थल |- |४८ |नेपाली घाट |उपलब्ध छैन |- |४९ |ललिता घाट |[[चित्र:Lalita_Ghat,_Varanasi.JPG|150x150पिक्सेल]] |- |५० |बाउली/उमरोगिरी/अमरोहा घाट |उपलब्ध छैन |- |५१ |जलसेन (जलसायी घाट) |[[चित्र:Jalasen_Ghat,_Varanasi.JPG|150x150पिक्सेल]] |- |५२ |क्षीरिकी घाट |उपलब्ध छैन |- |५३ |मणिकर्णिका घाट |[[चित्र:Manikarnika_Ghat,_Varanas.JPG|150x150पिक्सेल]] |- |५४ |बाजीराव घाट |उपलब्ध छैन |- |५५ |सिन्धिया घाट |[[चित्र:Scindia_Ghat,_Varanasi.JPG|150x150पिक्सेल]] |- |५६ |सङ्कथा घाट |[[चित्र:Sanktha_Ghat,_Varanasi.JPG|150x150पिक्सेल]] |- |५७ |गंगा महल घाट (II) |[[चित्र:Benares-_Temple_on_Ganges_in_state_of_collapse,_India,_ca._1906_(IMP-CSCNWW33-OS14-59).jpg|150x150पिक्सेल]] |- |५८ |भोन्सले घाट |[[चित्र:Bhonsale_Ghat_(13535658844).jpg|150x150पिक्सेल]] |- |५९ |नया घाट |सन् 1822 को प्रिन्सेपको नक्सामा यसलाई गुलेरिया घाट नाम दिइएको थियो। |- |६० |जिनेसा/अग्निश्वर घाट | |- |६१ |मेहता घाट |औपचारिक रूपमा यो अघिल्लो घाटको हिस्सा थियो, तर V.S.Mehta अस्पताल (1962) निर्माण पछि यो पछिल्लो घाटको नामबाट चिनिन्छ। |- |६२ |रामा घाट |[[चित्र:Ram_Ghat,_Varanasi.JPG|150x150पिक्सेल]] |- |६३ |जटारा घाट |[[चित्र:Jatar_Ghat,_Varanasi.JPG|150x150पिक्सेल]] |- |६४ |राजा ग्वालियर घाट |[[चित्र:Raja_Gwalior_Ghat,_Varanasi.JPG|150x150पिक्सेल]] |- |६५ |मङ्गला गौरी घाट (बाला घाटको नामले पनि चिनिन्छ) |[[चित्र:Balaji_Ghat,_Varanasi.JPG|150x150पिक्सेल]] |- |६६ |वेनिमाधव घाट |पञ्चगङ्गा घाटको भाग र जसलाई बिन्दु माधव घाट पनि भनिन्छ |- |६७ |पञ्चगङ्गा घाट |[[चित्र:PanchaGanga_Ghat,_Varanasi_(2).JPG|150x150पिक्सेल]] |- |६८ |दुर्गा घाट |[[चित्र:Durga_Ghat,_Varanasi.JPG|150x150पिक्सेल]] |- |६९ |ब्रह्मा घाट |[[चित्र:Brahma_Ghat,_Varanasi.JPG|150x150पिक्सेल]] |- |७० |बुन्दी परकोटा घाट |[[चित्र:Bundi_Parkota_Ghat,_Varanasi.JPG|150x150पिक्सेल]] |- |७१ | (आदित्य शीतल घाट) |यो अघिल्लो घाटको विस्तारित भाग हो। |- |७२ |लाल घाट |[[चित्र:Lal_Ghat,_Varanasi.JPG|150x150पिक्सेल]] |- |७३ |हनुमानगढ घाट |[[चित्र:Hanumangarhi_Ghat,_Varanasi.JPG|150x150पिक्सेल]] |- |७४ |गया/गाई घाट |[[चित्र:Gai_Ghat,_Varanasi.JPG|150x150पिक्सेल]] |- |७५ |बद्री नायर घाट |[[चित्र:Badrinarayan_Ghat,_Varanasi.JPG|200x200पिक्सेल]] |- |७६ |त्रिलोचन घाट |[[चित्र:Trilochan_Ghat,_Varanasi.JPG|150x150पिक्सेल]] |- |७७ |गोला घाट |12 औँ शताब्दीको अन्त्यदेखि। यो साइट फेरी पोइन्टको रूपमा प्रयोग गरिएको थियो र धेरै अन्न भण्डारहरूका लागि पनि चिनिन्थ्यो (गोल्ड) |- |७८ |नन्देश्वर/नन्दु घाट |[[चित्र:Nandesvara_Ghat,_Varanasi.JPG|150x150पिक्सेल]] |- |७९ |सक्का घाट |[[चित्र:Sakka_Ghat,_Varanasi.JPG|150x150पिक्सेल]] |- |८० |तेलिया नाला घाट |[[चित्र:Telianala_Ghat,_Varanasi.JPG|150x150पिक्सेल]] |- |८१ |नया/फुटा घाट |18 औँ शताब्दीमा घाट-क्षेत्र सुनसान भयो (फुटाह) तर पछि यसलाई नवीकरण गरियो। यसरी घाटलाई पहिले फुटा र पछि नया भनेर चिनिन्थ्यो। |- |८२ |प्रहलाद घाट |[[चित्र:Prahlad_Ghat,_Varanasi.JPG|150x150पिक्सेल]] |- |८३ |राजा घाट (भैसासुर राजघाट/लर्ड डफरिन पुल/मालवीय पुल | |- |८४ |आदि केशव घाट | |- | |सन्त रविदास घाट | |- | |निषाद घाट (प्रहलादबाट विभाजित) | |- | |रानी घाट | |- | |श्री पञ्च अग्नि अखाडा घाट | |- | |तथागट घाट/बुद्ध घाट | |- |८९ |ना मो घाट |हालैको निर्माण, [[भारतको प्रधानमन्त्री|भारतीय प्रधानमन्त्री]] [[नरेन्द्र मोदी]] उपनाम (नमो) पछि राखिएको छ। |- |} == लोकप्रिय घाटहरू == पौराणिक स्रोतहरूका अनुसार, यस नदीको किनारमा पाँचवटा प्रमुख घाटहरू छन् जुन पवित्र सहर ''काशी'' परिभाषित विशेषतासँग सम्बन्धित भएकाले महत्त्वपूर्ण छन्ः अस्सी घाट, दशाश्वमेध घाट, मणिकर्णिका घाट, पञ्चगङ्गा घाट, राजेन्द्र प्रसाद घाट र आदि केशव घाट।<ref name=":2">{{Cite book|title=Kashi ke Ghat|date=1996|location=Varanasi}}</ref> === अस्सी घाट === सुख्खा नदी असीसँग गङ्गाको सङ्गममा अवस्थित हुने यो घाटले सहरको परम्परागत दक्षिणी सीमालाई चिह्नित गर्दछ। घाटमा रहेको ''असि'' मन्दिरको उल्लेख स्कन्दमहापुरानको ''काशी खण्ड'' पाइन्छ। यो घाट धेरै लोकप्रिय छ किनभने यो धेरै थोरै घाटहरू मध्ये एक हो जुन फराकिलो सडकबाट सहरसँग जोडिएको छ। यो [[काशी हिन्दु विश्वविद्यालय|बनारस हिन्दू विश्वविद्यालय]] सबैभन्दा नजिकको प्रमुख घाट पनि हो। अस्सी घाटको नाम अस्सी नदीबाट आएको हो। यस स्थानमा दुईवटा लिङ्गको पूजा गरिन्छ। अस्सी घाटलाई केही [[पुराण|पुराणहरू]] देवी [[दुर्गा]] दुई असुर, सुम्बा र निशुम्बालाई पराजित गरेको स्थानको रूपमा वर्णन गरिएको छ। अस्सी घाट त्यो स्थान पनि हो जहाँ [[तुलसीदास]] ''[[रामचरितमानस]]'' पूरा गरेका थिए।<ref name=":04">{{Cite book|last=Warrier|first=Shrikala|url=|title=Kamandalu : the seven sacred rivers of Hinduism|publisher=Mayur University London|year=2014|isbn=|location=London|pages=59|oclc=}}</ref> प्रधानमन्त्री [[नरेन्द्र मोदी]] ले १७ सेप्टेम्बर २०१५ मा प्रधानमन्त्रीको जन्मदिनको अवसरमा यहाँ पानीको एटीएम सुरु गरेका थिए।<ref>Rob Bowden (2003), The Ganges, {{ISBN|978-0739860700}}, Heinemann</ref> === दशाश्वमेध घाट === [[चित्र:Ganga_Aarti_at_Varanasi_ghats.jpg|अङ्गुठाकार|267x267पिक्सेल|दशश्वमेध घाट, वाराणसीमा [[गङ्गा नदी|गङ्गा]] [[आरती]]]] दशाश्वमेध घाट [[काशी विश्वनाथ|विश्वनाथ मन्दिर]] नजिक अवस्थित छ र सबैभन्दा लोकप्रिय घाट हो। पौराणिक कथाअनुसार [[ब्रह्मा]] यहाँ दस [[अश्वमेध यज्ञ|अश्वमेध]] यज्ञहरू गरे।.<ref name=":03">{{Cite book|last=Warrier|first=Shrikala|url=|title=Kamandalu : the seven sacred rivers of Hinduism|publisher=Mayur University London|year=2014|isbn=|location=London|pages=59|oclc=}}</ref> शिव, देवी गङ्गा, सूर्य, अग्नि, साथै सम्पूर्ण ब्रह्माण्डलाई समर्पण गर्दै प्रत्येक साँझ यस घाटमा आरती गरिन्छ। === मणिकर्णिका घाट === {{main|मणिकर्णिका घाट}} मणिकर्णिका घाट दाहसंस्कार स्थलहरू मध्ये एक हो।.<ref name=":0">{{Cite book|last=Warrier|first=Shrikala|url=|title=Kamandalu : the seven sacred rivers of Hinduism|publisher=Mayur University London|year=2014|isbn=|location=London|pages=59|oclc=}}</ref> त्यहाँ दुई किंवदन्तीहरू छन, जुन मणिकर्णिका घाटसँग सम्बन्धित छन्।<ref>{{cite web |last=Varanasi Guru |date=5 September 2020 |title=Manikarnika Kund |url=https://www.varanasiguru.com/manikarnika-ghat/ |via=Varanasi Guru}}</ref> एकका अनुसार, [[विष्णु]] आफ्नो चक्र प्रयोग गरेर खाडल खोसेर विभिन्न तपस्या गर्दा आफ्नो पसिनाले भरिदिए। विष्णुलाई हेर्दै गर्दा शिवको एउटा कानको झुम्का वा मणिकर्णिका खाडलमा खस्यो। दोस्रो किंवदन्ती अनुसार, शिवलाई संसारभरि यात्रा गर्नबाट रोक्नका लागि [[पार्वती]] यस स्थानमा आफ्ना कानका झुम्काहरू लुकाएकी थिइन्। उनले उनलाई गङ्गाको किनारमा कानका झुम्काहरू गुमाएको बताइन्। यस किंवदन्तीमा, जब पनि मणिकर्णिका घाटमा शरीर दाहसंस्कार गरिन्छ, शिवले आत्मालाई सोध्छन् कि उसले कानका झुम्काहरू देखेको छ कि छैन।<ref name=":02">{{Cite book|last=Warrier|first=Shrikala|url=|title=Kamandalu : the seven sacred rivers of Hinduism|publisher=Mayur University London|year=2014|isbn=|location=London|pages=59|oclc=}}</ref> === राजघाट === काशी रेलवे स्टेसन नजिकै अवस्थित यो वाराणसीको प्रसिद्ध घाटहरू मध्ये एक हो। यो राजघाट पुलको छेउमा अवस्थित छ। प्रसिद्ध रविदास मन्दिर यस घाटमा अवस्थित छ। यो पिण्ड दान र अस्थि-विसर्जन समारोहहरूका लागि पनि प्रसिद्ध छ। काशीका प्रसिद्ध पुजारीहरू यहाँ बस्छन्। घाटमा पार्किङ सुविधा उपलब्ध गराएर यातायातका विभिन्न साधनहरूद्वारा सजिलै पुग्न सकिन्छ। यो घाट काशीको साँघुरो गल्लीबाट हिँड्न नसक्ने अपाङ्गता भएका मानिसहरूका लागि पनि अनुकूल छ। तिनीहरू यहाँ सजिलै कार वा बाइकबाट पुग्न सक्छन्। === सिन्धिया घाट === [[चित्र:Meditation_on_a_Ghat_on_the_Ganges,_Varanasi.jpg|अङ्गुठाकार|225x225पिक्सेल|बिहान गङ्गा घाटमा ध्यान, वाराणसी]] सिन्धिया घाट ग्वालियरकी महारानी बैजाबाई सिन्धिया ले निर्माण गरेकी हुन्। यसको उत्तरमा मणिकर्णिकाको सिमानामा रहेको छ, यसको शिव मन्दिर लगभग १५० वर्ष पहिले घाटको निर्माणको अत्यधिक वजनको कारण आंशिक रूपमा नदीमा डुबेको छ। घाटको माथि, काशीका धेरै प्रभावशाली मन्दिरहरू सिद्ध क्षेत्र (पूरा गर्ने क्षेत्र) को गल्लीहरूको कडा भूलभुलैयाभित्र अवस्थित छन्। परम्परा अनुसार हिन्दू [[अग्नी (देव)|अग्नि]] देवता अग्नि यहाँ जन्मिएका थिए। हिन्दू भक्तहरूले यस ठाउँमा सबै नायकहरूका भगवान विरेश्वरलाई पुत्रका लागि प्रसन्न पार्छन्। === मान-मन्दिर घाट === माना-मन्दिर घाटः [[जयपुर]] महाराजा जय सिंह द्वितीयले सन् १७७० मा यो घाट निर्माण गरेका थिए, साथै दिल्ली, जयपुर, उज्जैन र मथुरामा अलंकृत झ्यालका आवरणहरूसहित जन्तर मन्तर पनि निर्माण गरेका थिए। घाटको उत्तरी भागमा एउटा राम्रा ढुङ्गाको बालकनी छ। भक्तहरूले यहाँ चन्द्रमाका भगवान सोमेश्वरको [[शिवलिङ्ग|लिङ्गम]] श्रद्धाञ्जलि अर्पण गर्छन्। === ललिता घाट === [[चित्र:Lalita_Ghat.jpg|अङ्गुठाकार|ललिता घाट]] ललिता घाट नेपालका स्वर्गीय राजाले वाराणसीको उत्तरी क्षेत्रमा यो घाट बनाएका थिए। यो गङ्गा केशव मन्दिरको स्थल हो, [[नेपाली मन्दिर|काठको मन्दिर]] विशिष्ट काठमाडौँ शैलीमा निर्माण गरिएको छ, मन्दिरमा भगवान शिवको अवतार पशुपतिश्वरको छवि छ। घाटहरूको निरन्तर रेखाको अन्त्यमा रहेको सुन्दर अस्सी घाट साङ्गीतिक पार्टीहरू र खेलहरूसहित स्थानीय चाडपर्वहरू नियमित रूपमा हुन्छन्। यो चित्रकार र फोटोग्राफरहरूको मनपर्ने साइट हो। यही अस्सी घाटमा भारत सेवाश्रम सङ्घका संस्थापक स्वामी प्रणबानन्दले गोरखपुरका गुरु गम्भीरानन्दको आश्रयमा आफ्नो तपस्या (भगवान शिवको प्रयास) मा 'सिद्धि' (पूर्णता/सफलता) प्राप्त गरे। === जैन घाट अथवा बचराज घाट === [[चित्र:Jain_Ghat,_Varanasi,_UP,_India.jpg|अङ्गुठाकार|बछराज घाट]] जैन घाट वा बचराज घाट एउटा जैन घाट हो र नदीको किनारमा तिनवटा जैन मन्दिरहरू छन्। जैन महाराजाहरूले यी घाटहरूको स्वामित्व लिने गरेको विश्वास गरिन्छ। बाचराज घाटमा नदीको किनारमा तिनवटा जैन मन्दिरहरू छन् र ती मध्ये एउटा तीर्थङ्कर सुपरस्वनाथको धेरै पुरानो मन्दिर हो। === तथागट घाट अथवा बुद्ध घाट === सराइ मोहनमा अवस्थित वाराणसीको प्रसिद्ध घाट तथागट घाट हो। सराय मोहना सारनाथ नजिकै अवस्थित छ। सारनाथ त्यो स्थान हो जहाँ तथागता बुद्धले आफ्ना पाँचजना शिष्यहरूलाई पहिलो प्रवचन दिए। यो घाट गौतम बुद्धको नाममा राखिएको हो। 'तथागता' शब्द गौतम बुद्धको पर्यायवाची हो। त्यसैले यसलाई बुद्ध घाट पनि भनिन्छ। बौद्धहरूले यो घाटहरू प्रयोग गर्थे भन्ने विश्वास गरिन्छ। घाट परिसरमा एउटा तथागता बुद्ध (भगवान) को मूर्ति अवस्थित छ। === अन्य === * मान-सरोवर घाट अम्बर [[राजा मान सिंह|मान सिंह]] बनाएका थिए। * दरभङ्गा घाट दरभङ्गाका महाराजा निर्माण गरिएको थियो। * [[तुलसीदास]] तुलसीघाटमा [[रामचरितमानस]] लेखे। * भव्य किल्ला जस्तो दरबार भएको चेत सिंह घाटको नाम चैत सिंह नाममा राखिएको छ। घाटको मूल नाम शिवाला घाट हो। यद्यपि, उनको विद्रोहको सम्झनामा सम्मान गर्न यसलाई चेत सिंह घाट भनिन्छ। * [[कोङ्कणी भाषा|कोङ्कणी]] भाषी गौड़ सरस्वती ब्राह्मण पछ्याइएको आध्यात्मिक विद्यालय श्री काशी मठ संस्थान मुख्यालय ब्रह्मा घाटमा अवस्थित छ। == घाटमा दाहसंस्कार == [[चित्र:Burning_ghats_of_Manikarnika,_Varanasi.jpg|दायाँ|अङ्गुठाकार|[[बनारस|वाराणसी]] मणिकर्णिका घाटमा अन्तिम संस्कार भइरहेको छ।]] [[हिन्दु धर्म|हिन्दू परम्परा]] मा, दाहसंस्कार एउटा संस्कार हो<ref name="Natgeo 20142">{{cite magazine |last=McBride |first=Pete |date=7 August 2014 |title=The Pyres of Varanasi: Breaking the Cycle of Death and Rebirth |url=https://www.nationalgeographic.com/photography/article/the-pyres-of-varanasi-breaking-the-cycle-of-death-and-rebirth |url-status=live |location=[[Washington, D.C.]] |publisher=[[National Geographic Society]] |issn=0027-9358 |oclc=643483454 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220425202234/https://www.nationalgeographic.com/photography/article/the-pyres-of-varanasi-breaking-the-cycle-of-death-and-rebirth |archive-date=25 April 2022 |access-date=1 October 2022 |magazine=[[National Geographic]]}}</ref>, र वाराणसीको घाटलाई यस अनुष्ठानका लागि शुभ स्थानहरू मध्ये एक मानिन्छ।<ref name=":1">Diana Eck, Banaras - City of Light, {{ISBN|978-0231114479}}, Columbia University Press</ref><ref name="Natgeo 20143">{{cite magazine |last=McBride |first=Pete |date=7 August 2014 |title=The Pyres of Varanasi: Breaking the Cycle of Death and Rebirth |url=https://www.nationalgeographic.com/photography/article/the-pyres-of-varanasi-breaking-the-cycle-of-death-and-rebirth |url-status=live |location=[[Washington, D.C.]] |publisher=[[National Geographic Society]] |issn=0027-9358 |oclc=643483454 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220425202234/https://www.nationalgeographic.com/photography/article/the-pyres-of-varanasi-breaking-the-cycle-of-death-and-rebirth |archive-date=25 April 2022 |access-date=1 October 2022 |magazine=[[National Geographic]]}}</ref> दाहसंस्कार वा "अन्तिम संस्कार" को समयमा, ''[[पूजा]]'' (प्रार्थना) एक वा बढी हिन्दू पुजारीहरू गरिन्छ। संस्कारको समयमा संस्कारको चिन्ह लगाउन पवित्र भजन र [[मन्त्र|मन्त्रहरू]] पठन गरिन्छ। मणिकर्णिका र हरिश्चन्द्र घाट दाहसंस्कार अनुष्ठानमा समर्पित छन्। वार्षिक रूपमा, [[भारत]] मर्ने १००० मध्ये २ भन्दा कम मानिसहरू, वा २५,००० देखि ३०,००० शवहरू वाराणसीका विभिन्न घाटहरूमा लगभग प्रति दिन औसत ८० वटा दाहसंस्कार गरिन्छ। == घाटको प्रदूषण == वाराणसीमा दाहसंस्कारको प्रथा गङ्गा नदीमा हुने वातावरणीय प्रदूषणका कारण विवादास्पद भएको छ। सन् १९८० को दशकमा भारत सरकारले वाराणसीको घाटमा दाहसंस्कार र पानी प्रदूषणका अन्य स्रोतहरूलाई सम्बोधन गर्न स्वच्छ गङ्गा पहललाई आर्थिक सहयोग गऱ्यो। धेरै अवस्थामा दाहसंस्कार अन्यत्र गरिन्छ र केवल खरानी यी घाटहरू नजिकै नदीमा छरिन्छ। यस बाहेक, अनुपचारित ढल भारतमा नदी प्रदूषणको व्यापक स्रोत हो। सहरको नगरपालिका फोहोर र उपचार नगरिएको ढल वाराणसीको घाट नजिकै गङ्गा नदीको प्रदूषणको सबैभन्दा ठुलो स्रोत हो।<ref>O. Singh, Frontiers in Environmental Geography, {{ISBN|978-8170224624}}, pp 246-256</ref><ref>{{cite web|url=http://www.indiaholidaymall.com/highlights/detail/ghats-in-varanasi|title=Ghats of Varanasi|access-date=3 November 2017|archive-date=5 October 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181005111955/https://www.indiaholidaymall.com/highlights/detail/ghats-in-varanasi|url-status=dead}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20181005111955/https://www.indiaholidaymall.com/highlights/detail/ghats-in-varanasi |date=5 October 2018 }}</ref> == पनि हेर्नुहोस् == * [[Ghats in Bhagalpur|भागलपुरमा घाट]] == सन्दर्भहरू == == बाह्य लिङ्कहरू == * ''[[बनारस|वाराणसी]]'' घाट, वाराणसीको आधिकारिक वेबसाइटमा वेबपेज। [[श्रेणी:पुनरावलोकन नगरिएको अनुवादहरू रहेको पृष्ठ]] fzko16qwru0r9ef7jvh20vht8m69qlr 0 150888 1378766 1368457 2026-09-09T13:13:18Z Xministrator 70636 /* */ 1378766 wikitext text/x-wiki '''सुमन राई''' एक नेपाली चर्चित गायक हुन, उनले नेपाली साङगीतिक क्षेत्रमा आधुनिक, लोक, पप तथा युगल गीतहरू मार्फत ख्याती कमाएका छन्। {{Infobox musical artist|name=सुमन राई|image=Singer_Suman_Rai.jpg|caption=Suman Rai|image_size=150|background=एकल तथा युगल गायन|birth_name=|birth_date=असार ७, June 21|death_date=|origin=[[संखुवासभा|संखुवासभा]], [[नेपाल]]|instrument=[[स्वर]], [[गितार]], [[हार्मोनियम]]|genre=[[पप सङ्गीत|पप]], [[आधुनिक सङ्गीत|आधुनिक]]|occupation=[[गायक]], [[संगीतकार]], [[इन्जिनियर]]|years_active=सन् २०२०–हाल|label=Suman Rai|associated_acts=|website=https://sumanrai.com|notable_instruments=[[मादल]]}} '''चर्चित गीतहरू''' * '''<nowiki/>'आऊन माया'''': [[मेलिना राई]] र सुमन राईको स्वर रहेको यो गीत निकै लोकप्रिय छ, जसमा [[दयाहाङ राई]] र बिमला खजुमले अभिनय गरेका छन्।<ref>{{Cite news|url=https://www.ratopati.com/story/153856/song|title=गायिका मेलिना राई र गायक सुमन राईको स्वर रहेको गीत ‘आउन माया’को म्युजिक भिडियो सार्वजनिक भएको छ ।|first=रातोपाटी|date=शनिबार, २२ कात्तिक २०७७, १२ : ५८}}</ref> * '''<nowiki/>'होकी भनेर'''': यो एक सालाइजो लोकगीत हो जुन उनले मेलिना राईसँग सहकार्य गरेर गाएका छन्।<ref>{{Cite web |title=Suman Rai – Nepali Music Artists {{!}} Biography, Career, Works & Profile {{!}} ArtistNepal |url=https://artistnepal.com/artist/sumanrai-1 |access-date=2026-07-22 |website=Artist Nepal |language=en}}</ref> '''सन्दर्भहरु''' [[Source: Artist Nepal]] [https://artistnepal.com/artist/sumanrai-1 आर्टिस्ट नेपाल] el8h3dp9ok7sk1wiwagmxox8om6hj9g 1378767 1378766 2026-09-09T13:13:51Z Xministrator 70636 /* */ 1378767 wikitext text/x-wiki '''सुमन राई''' एक नेपाली चर्चित गायक हुन, उनले नेपाली साङगीतिक क्षेत्रमा आधुनिक, लोक, पप तथा युगल गीतहरू मार्फत ख्याती कमाएका छन्। {{Infobox musical artist|name=सुमन राई|image=Singer_Suman_Rai.jpg|caption=Suman Rai|image_size=150|background=एकल तथा युगल गायन|birth_name=|birth_date=असार ७, June 21|death_date=|origin=[[संखुवासभा|संखुवासभा]], [[नेपाल]]|instrument=[[स्वर]], [[गितार]], [[हार्मोनियम]]|genre=[[पप सङ्गीत|पप]], [[आधुनिक सङ्गीत|आधुनिक]]|occupation=[[गायक]], [[संगीतकार]], [[इन्जिनियर]]|years_active=सन् २०२०–हाल|label=Suman Rai|associated_acts=|website=https://sumanrai.com|notable_instruments=[[मादल]]}} '''चर्चित गीतहरू''' * '''<nowiki/>'आऊन माया'''': [[मेलिना राई]] र सुमन राईको स्वर रहेको यो गीत निकै लोकप्रिय छ, जसमा [[दयाहाङ राई]] र बिमला खजुमले अभिनय गरेका छन्।<ref>{{Cite news|url=https://www.ratopati.com/story/153856/song|title=गायिका मेलिना राई र गायक सुमन राईको स्वर रहेको गीत ‘आउन माया’को म्युजिक भिडियो सार्वजनिक भएको छ ।|first=रातोपाटी|date=शनिबार, २२ कात्तिक २०७७, १२ : ५८}}</ref> * '''<nowiki/>'होकी भनेर'''': यो एक सालाइजो लोकगीत हो जुन उनले मेलिना राईसँग सहकार्य गरेर गाएका छन्।<ref>{{Cite web |title=Suman Rai – Nepali Music Artists {{!}} Biography, Career, Works & Profile {{!}} ArtistNepal |url=https://artistnepal.com/artist/sumanrai-1 |access-date=2026-07-22 |website=Artist Nepal |language=en}}</ref> '''सन्दर्भहरु''' lqx3r8b37zhyqceato8roigvr61wg2e 1378768 1378767 2026-09-09T13:18:38Z Xministrator 70636 /* */ 1378768 wikitext text/x-wiki '''सुमन राई''' एक नेपाली चर्चित गायक हुन, उनले नेपाली साङगीतिक क्षेत्रमा आधुनिक, लोक, पप तथा युगल गीतहरू मार्फत ख्याती कमाएका छन्। {{Infobox musical artist|name=सुमन राई|image=Singer_Suman_Rai.jpg|caption=Suman Rai|image_size=150|background=एकल तथा युगल गायन|birth_name=|birth_date=असार ७, June 21|death_date=|origin=[[संखुवासभा|संखुवासभा]], [[नेपाल]]|instrument=[[स्वर]], [[गितार]], [[हार्मोनियम]]|genre=[[पप सङ्गीत|पप]], [[आधुनिक सङ्गीत|आधुनिक]]|occupation=[[गायक]], [[संगीतकार]], [[इन्जिनियर]]|years_active=सन् २०२०–हाल|label=Suman Rai|associated_acts=|website=https://sumanrai.com|notable_instruments=[[मादल]]}} '''चर्चित गीतहरू''' * '''<nowiki/>'आऊन माया'''': [[मेलिना राई]] र सुमन राईको स्वर रहेको यो गीत निकै लोकप्रिय छ, जसमा [[दयाहाङ राई]] र बिमला खजुमले अभिनय गरेका छन्।<ref>{{Cite news|url=https://annapurnapost.com/story/169216/|title=मेलिना र सुमनको गीतमा दयाहाङ र विमलाको अभिनय|first=Annapurna Post|date=कात्तिक १५, २०७७ शनिबार २१:३५:०}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.ratopati.com/story/153856/song|title=गायिका मेलिना राई र गायक सुमन राईको स्वर रहेको गीत ‘आउन माया’को म्युजिक भिडियो सार्वजनिक भएको छ ।|first=रातोपाटी|date=शनिबार, २२ कात्तिक २०७७, १२ : ५८}}</ref> * '''<nowiki/>'होकी भनेर'''': यो एक सालाइजो लोकगीत हो जुन उनले मेलिना राईसँग सहकार्य गरेर गाएका छन्।<ref>{{Cite web |title=Suman Rai – Nepali Music Artists {{!}} Biography, Career, Works & Profile {{!}} ArtistNepal |url=https://artistnepal.com/artist/sumanrai-1 |access-date=2026-07-22 |website=Artist Nepal |language=en}}</ref> '''सन्दर्भहरु''' f2h43p0lcfxft8cv7bm7jvv7nni0ssk 1378769 1378768 2026-09-09T13:22:15Z Xministrator 70636 /* */ 1378769 wikitext text/x-wiki '''सुमन राई''' एक नेपाली चर्चित गायक हुन, उनले नेपाली साङगीतिक क्षेत्रमा आधुनिक, लोक, पप तथा युगल गीतहरू मार्फत ख्याती कमाएका छन्।<ref>{{Cite web |last=Rai |first=Suman |title=Suman Rai - सुमन राई |url=https://sumanrai.com |website=सुमन राई - Suman Rai}}</ref> {{Infobox musical artist|name=सुमन राई|image=Singer_Suman_Rai.jpg|caption=Suman Rai|image_size=150|background=एकल तथा युगल गायन|birth_name=|birth_date=असार ७, June 21|death_date=|origin=[[संखुवासभा|संखुवासभा]], [[नेपाल]]|instrument=[[स्वर]], [[गितार]], [[हार्मोनियम]]|genre=[[पप सङ्गीत|पप]], [[आधुनिक सङ्गीत|आधुनिक]]|occupation=[[गायक]], [[संगीतकार]], [[इन्जिनियर]]|years_active=सन् २०२०–हाल|label=Suman Rai|associated_acts=|website=https://sumanrai.com|notable_instruments=[[मादल]]}} '''चर्चित गीतहरू''' * '''<nowiki/>'आऊन माया'''': [[मेलिना राई]] र सुमन राईको स्वर रहेको यो गीत निकै लोकप्रिय छ, जसमा [[दयाहाङ राई]] र बिमला खजुमले अभिनय गरेका छन्।<ref>{{Cite news|url=https://annapurnapost.com/story/169216/|title=मेलिना र सुमनको गीतमा दयाहाङ र विमलाको अभिनय|first=Annapurna Post|date=कात्तिक १५, २०७७ शनिबार २१:३५:०}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.ratopati.com/story/153856/song|title=गायिका मेलिना राई र गायक सुमन राईको स्वर रहेको गीत ‘आउन माया’को म्युजिक भिडियो सार्वजनिक भएको छ ।|first=रातोपाटी|date=शनिबार, २२ कात्तिक २०७७, १२ : ५८}}</ref> * '''<nowiki/>'होकी भनेर'''': यो एक सालाइजो लोकगीत हो जुन उनले मेलिना राईसँग सहकार्य गरेर गाएका छन्।<ref>{{Cite web |title=Suman Rai – Nepali Music Artists {{!}} Biography, Career, Works & Profile {{!}} ArtistNepal |url=https://artistnepal.com/artist/sumanrai-1 |access-date=2026-07-22 |website=Artist Nepal |language=en}}</ref> '''सन्दर्भहरु''' ojofsb17laupxhrjpyi1n1juo7khra6 0 151218 1378789 1374065 2026-09-10T03:35:59Z ~2026-48959-46 80807 1378789 wikitext text/x-wiki {{Infobox film | name = गौँथली | native_name = | image = Gauthali Film Poster.jpg | caption = चलचित्रको प्रदर्शन पोस्टर | director = डा. कपिल रिजाल | screenplay = डा. कपिल रिजाल | story = [[भोला रिजाल|डा. भोला रिजाल]] | producer = [[सुमन गिरी]] <br> कपिल रिजाल | starring = [[अरुण क्षेत्री]] <br> सिम्रन खड्का <br> [[मदनकृष्ण श्रेष्ठ]] <br> प्रकाश घिमिरे | cinematography = हरि हुमागईँ | editing = मिलन श्रेष्ठ | music = आशिष कार्की | studio = भोला रिजाल प्रोडक्सन <br> सुमन गिरी प्रोडक्सन | distributor = रिच इन्टरटेनमेन्ट <br> एप्पल इन्टरटेनमेन्ट <br> एफ.डी. कम्पनी | released = {{प्रदर्शन मिति|२०८३ साउन १}} | runtime = १४० मिनेट <ref>{{वेब स्रोत |मिति=4 August 2026 |शीर्षक=''Gauthali'' (12A) |युआरएल=https://www.ifco.ie/en/ifco/pages/F30E0A12004A94FF |पहुँच मिति=4 August 2026 |प्रकाशक=Irish Film Classification Office |भाषा=अङ्ग्रेजी}}</ref> | country = [[नेपाल]] | language = नेपाली | budget = रू. २.७५ करोड (अनुमानित) | gross = {{estimation}} {{NPRConvert|25.86|c|1k=}}<ref>{{Cite web |title=Film Development Board {{!}} साप्ताहिक स्वदेशी चलचित्रको बक्स अफिस रिपोर्ट – मिति २०८३ भदौ १४ गते आइतबार सम्मको आधिकारिक बक्स अफिस रिपोर्ट सिनेपाः@ बक्सअफिस कलेक्सन |url=https://film.gov.np/notices/371/ |access-date=2026-08-31 |website=film.gov.np}}</ref><ref>{{Cite web |date=23 August 2026 |title=''Gauthali'' crosses 250 million|url=https://english.onlinekhabar.com/gauthali-cross-rs-250-million.html|language=en |access-date=23 August 2026|publisher=onlinekhabar}}</ref><ref>{{Cite web |date=23 August 2026 |title='Gauthali' Film Grosses Over 25 Crore Rupees|url=https://english.ratopati.com/story/76080/gauthali-earns-over-rs-250-million-sells-over-900000-tickets|access-date=24 August 2026|language=en|publisher=ratopati}}</ref> <ref>{{Cite web |title=२५ करोड ८० लाख बढी कमाएको फिल्म ‘गौँथली’ले मनायो ५१औँ दिन|url=https://himalpress.com/2026/09/the-film-gauthali-which-grossed-over-rs-258-million-celebrated-its-51st-day/|website=himalpress|access-date=2026-09-05}}</ref> }} '''गौँथली''' वि.सं २०८३ साउन १ बाट प्रदर्शनमा आएको एक नेपाली सामाजिक नाटक चलचित्र हो, जसलाई डा. कपिल रिजालले लेखेका र निर्देशन गरेका हुन् तथा यसको कथा [[भोला रिजाल|डा. भोला रिजाल]]को रहेको छ। भोला रिजाल प्रोडक्सन र सुमन गिरी प्रोडक्सनको ब्यानरमा निर्मित यस चलचित्रमा [[अरुण क्षेत्री]] र सिम्रन खड्काले मुख्य भूमिका निभाएका छन् भने [[मदनकृष्ण श्रेष्ठ]], प्रकाश घिमिरे, लुनिभा तुलाधर र [[रविन्द्र झा]] लगायतका कलाकारहरूको समष्टिगत अभिनय रहेको छ।<ref>{{वेब स्रोत |शीर्षक=चलचित्र ‘गौथली’काे कथा के हाे ? |युआरएल=https://kendrabindu.com/entertainment-world/519130/ |पहुँच मिति=2026-07-31 |वेबसाइट=केन्द्र बिन्दु|भाषा=अङ्ग्रेजी}}</ref><ref>{{वेब स्रोत |शीर्षक=शाे बढाउँदै चलचित्र ‘गौँथली’ |युआरएल=https://www.ratopati.com/story/579825/movie-gauthali-increasing-its-popularity |पहुँच मिति=2026-07-31 |वेबसाइट=www.ratopati.com |भाषा=नेपाली}}</ref> यस चलचित्रले एक असामान्य जोडीले सामना गर्ने सामाजिक गतिशीलता र भावनात्मक अवरोधहरूको खोजी गर्छ, जसले पारिवारिक संरचनाभित्र विवाह, मानसिक र व्यावहारिक स्वास्थ्य चुनौतीहरू, तथा शिक्षाको रूपान्तरणकारी शक्ति जस्ता विषयवस्तुहरूलाई उजागर गर्छ। यो वि.सं २०८३ साउन १ मा नेपाल भर हलहरूमा प्रदर्शन गरिएको थियो।<ref>{{वेब स्रोत |शीर्षक=‘गौंथली’ र हलिउडको ‘द ओडिसी’ हलमा लागे |युआरएल=https://www.onlinekhabar.com/2026/07/1977371/gauthali-and-hollywoods-the-odyssey-hit-the-theatres |पहुँच मिति=2026-07-31 |वेबसाइट=अनलाइन खबर |भाषा=नेपाली}}</ref><ref>{{वेब स्रोत |शीर्षक=New movie ‘Gauthali’ explores social challenges and triumph of an unusual couple |युआरएल=https://english.nepalnews.com/s/entertainment-lifestyle/new-movie-gauthali-explores-social-challenges-and-triumph-of-an-unusual-couple/ |पहुँच मिति=2026-07-31 |वेबसाइट=Nepal News |भाषा=अङ्ग्रेजी}}</ref> डा. कपिल रिजाल द्वारा निर्देशित यस चलचित्रले घरेलु बक्स अफिसमा रु. २५.०६ करोडभन्दा बढीको व्यापार गरेको छ। करिब ९,०९,४२६ टिकट बिक्री गर्दै यो सबै समयको दोस्रो सर्वाधिक कमाउने नेपाली चलचित्रको रूपमा रहे⁠को छ। == कथावस्तु == वि.सं २०५६-५७ को आसपासको ग्रामीण नेपालको एक रुढिवादी गाउँमा, कक्षा आठमा अध्ययनरत गौँथली (सिमरन खड्का) आफ्नो समुदायबाट [[प्रवेशिका परीक्षा|एसएलसी परीक्षा]] उत्तीर्ण गर्ने पहिलो बालिका बन्ने सपना देख्छिन। तर तीव्र स्वभावका र सामाजिक रूपमा एक्लिएका तथा गम्भीर किसिमका व्यावहारिक स्वास्थ्य समस्याहरूसँग सङ्घर्ष गरिरहेका ठुलेसँग बालविवाह गर्न बाध्य पारिएपछि उनका ती महत्वाकांक्षामा पूर्णविराम लाग्छ। घरको काममा मात्र ध्यान दिन अपेक्षा गर्दै गौँथलीकी सासूले उनलाई पठनपाठन जारी राख्न कडा प्रतिबन्ध लगाउँछिन्। सबैतिरबाट भएको शत्रुतापूर्ण व्यवहारका बावजुद, गौँथली घरको दैनिक कामकाज सम्हाल्दै गोप्य रूपमा स्व-अध्ययन गर्छिन्। समय बित्दै जाँदा, थुले उनको दृढता महसुस गर्छन् र उनलाई दैनिक कामहरूमा सहयोग गर्न थाल्छन्, जसले गर्दा उनले कक्षा नौ उत्तीर्ण गर्न केही समय पाउँछिन्। गोप्य रूपमा अध्ययन गरिरहेकी गौँथलीको बारेमा थाहा पाएपछि, सासूले (लुनिभा तुलाधर) किताबहरू च्यातेर टुक्रा-टुक्रा पार्छिन्, जसले गर्दा ठूलेले लुकीछिपी उनका लागि कक्षा १० का पाठ्यपुस्तकहरू ल्याइदिन्छन्। पछि गौँथली गर्भवती हुन्छिन् र आफ्नो पढाइ छोड्ने विचार गर्छिन्, तर उनका पूर्व विद्यालय शिक्षक (मदनकृष्ण श्रेष्ठ)ले उनलाई निरन्तरता दिन सम्झाउँछन्। बच्चा जन्माउने क्रममा भएका दुखद जटिलताहरूका कारण उनको नवजात शिशुको मृत्यु हुन्छ र उनको शारीरिक स्वास्थ्यमा गम्भीर असर पर्छ। मृत शिशु जन्मिएकोमा मर्माहत भएकी गौँथलीलाई सासूले निर्दयतापूर्वक सराप्छिन् र उनलाई घरबाट निकालिदिन्छिन्। निराश भएर गौंथली माइतीघर फर्किन्छिन्, तर उनको परिवारले पनि कुनै सान्त्वना दिँदैन र उल्टै आफ्नो भाग्य स्वीकार गरेर पतिको घर फर्कन जोड दिन्छ। निराश भएर उनी गोप्य रूपमा जिल्ला सदरमुकामतिर भाग्छिन्। थकित र कुपोषणले ग्रस्त गौंथली सहरमा ढल्छिन् र एक अस्पतालमा ब्युँझन्छिन्, जहाँ उनले आफ्नो खुट्टाको कार्यक्षमता स्थायी रूपमा गुमाएको थाहा पाउँछिन्। यता, विक्षिप्त बनेका ठूले उनलाई खोज्न गाउँ छोड्छन्। दुवैले सहरमा स्वतन्त्र रूपमा बाँच्न सङ्घर्ष गर्छन्: गौँथलीले राति आफ्नो अध्ययन पुनः सुरु गर्दै एउटा खाजा घरमा सहयोगी काम पाउँछिन् भने ठूले मजदुरको रूपमा सडकमा भारी बोक्ने काम गर्छन्। अन्त्यमा, गौंथलीको भेट उनका पूर्व विद्यालय शिक्षकसँग हुन्छ, जसले स्थानीय सहरी विद्यालयमार्फत उनलाई आधिकारिक रूपमा एुएलसी परीक्षामा सहभागी हुने व्यवस्था मिलाइदिन्छिन्। राष्ट्रिय नतिजा सार्वजनिक हुँदा, गौंथली देशमै सर्वोत्कृष्ट अङ्क ल्याएर प्रथम हुन्छिन्। उनको ऐतिहासिक उपलब्धिको सम्मान गर्न, उनको विद्यालयले सहरका सडकहरूमा एक भव्य विजय र्‍यालीको आयोजना गर्दछ। उत्सवको क्रममा, ठूलेले भीडमा गौंथलीलाई देख्छन्, जसले गर्दा उनीहरूको पुनःमिलन हुन्छ। आफ्नो सफलताबाट सशक्त भएर, उनीहरू समान सर्तहरूमा नयाँ जीवन सुरु गर्न आफ्नो गाउँ फर्कन्छन्। == पात्रहरू == * [[अरुण क्षेत्री]] ठूलेको भूमिकामा * सिम्रन खड्का गौँथलीको भूमिकामा * [[मदनकृष्ण श्रेष्ठ]] विद्यालय शिक्षकको भूमिकामा * प्रकाश घिमिरे ठूलेको बुबाको भूमिकामा * लुनिभा तुलाधर ठूलेको आमाको भूमिकामा * [[रविन्द्र झा]] * ईश्वरी बराल * संजोक रसाइली * सीतादेवी तिमिल्सिना == गीतहरू == चलचित्रको गीत सङ्गीत [[शम्भुजित बास्कोटा]], थानेश्वर गौतम र प्रशान्त सिवाकोटीद्वारा सङ्गीतवद्ध गीतहरू रहेका छन् भने चलचित्रको पृष्ठभूमि सङ्गीत आशिष कार्कीले तयार गरेका हुन्।<ref>{{वेब स्रोत |last=डटकम |first=ठुलोपर्दा |मिति=2026-04-28 |शीर्षक=पुरानै विरासत बोकेर नयाँ स्वरूपमा आउँदै ‘गौथली’, प्रदर्शन मिति साउन १ लाई तय |युआरएल=https://www.thuloparda.com/news/nepali-cinema/%E0%A4%AA%E0%A5%81%E0%A4%B0%E0%A4%BE%E0%A4%A8%E0%A5%88-%E0%A4%B5%E0%A4%BF%E0%A4%B0%E0%A4%BE%E0%A4%B8%E0%A4%A4-%E0%A4%AC%E0%A5%8B%E0%A4%95%E0%A5%80-%E0%A4%A8%E0%A4%AF%E0%A4%BE%E0%A4%81/ |पहुँच मिति=2026-07-31 |वेबसाइट=Film, Music and Entertainment News Portal From Nepal |भाषा=नेपाली}}</ref> {{Track listing | extra_column = गायक/गायिका | शीर्षक1 = आँखा भरी आँसु | length1 = ४:५९ | lyrics1 = भोला रिजाल | extra1 = थानेश्वर गौतम, [[शान्तिश्री परियार]] | शीर्षक2 = सपना हरायो | length2 = ४:२३ | lyrics2 = प्रशान्त सिवाकोटी | extra2 = प्रशान्त सिवाकोटी, शान्तिश्री परियार }} == बक्स अफिस == सामान्य सुरुआतका बावजुद, यस चलचित्रले सकारात्मक प्रतिक्रिया प्राप्त गर्दै नेपालमा मात्र १० दिनमा रु. ७ करोड ४२ लाख ग्रस आम्दानी गरेको थियो।<ref>{{समाचार स्रोत |शीर्षक=‘गौंथली’ को आक्रामक व्यापार, १० दिनमै कमायो ७ करोड ४२ लाख |युआरएल=https://nagariknews.nagariknetwork.com/arts/aggressive-business-of-gauthali-earning-rs-74-2-crore-in-10-days-br-19-58.html?click_from=popular |पहुँच मिति=2026-07-31 |language=नेपाली}}</ref> तेस्रो सप्ताहन्त पछि यस चलचित्रले रु. १३ करोड ६४ लाख कमाउँदै वर्षको सर्वाधिक कमाइ गर्ने चलचित्र बन्न सफल भएको थियो।<ref>{{वेब स्रोत |शीर्षक=Film Development Board {{!}} साप्ताहिक स्वदेशी चलचित्रको बक्स अफिस रिपोर्ट – मिति २०८३ श्रावण १७ गते आइतबार , ११ः५९ राति सम्मको आधिकारिक बक्स अफिस रिपोर्ट सिनेपाः@ बक्सअफिस कलेक्सन |युआरएल=https://film.gov.np/notices/357/ |पहुँच मिति=2026-08-03 |वेबसाइट=film.gov.np}}</ref> २४ दिन पछि, यसले रु. १९ करोड ७१ लाख आम्दानी गरेर [[नेपालमा सर्वाधिक कमाइ गरेका चलचित्रहरूको सूची|तेस्रो सर्वाधिक कमाइ गर्ने]] नेपाली चलचित्रको कीर्तिमान बनाएको थियो।<ref name="d24">{{वेब स्रोत |शीर्षक=Film Development Board {{!}} साप्ताहिक स्वदेशी चलचित्रको बक्स अफिस रिपोर्ट – मिति २०८३ श्रावण २४ गते आइतबार , ११ः५९ राति सम्मको आधिकारिक बक्स अफिस रिपोर्ट सिनेपाः@ बक्सअफिस कलेक्सन |युआरएल=https://film.gov.np/notices/363/ |पहुँच मिति=2026-08-10 |वेबसाइट=film.gov.np}}</ref> चलचित्र विकास बोर्डको आधिकारिक तथ्याङ्क अनुसार नेपाली चलचित्र 'गौथली' ले ९,०९,४२६ भन्दा बढी टिकट बिक्री गर्दै आन्तरिक बक्स अफिसमा रु २५.०६ करोडको कोशढुङ्गा पार गरेको छ। == सन्दर्भ सामग्रीहरू == {{सन्दर्भसूची}} == बाह्य कडीहरू == * {{imdb title|42975603|गौँथली }} [[श्रेणी:नेपाली नाटक चलचित्रहरू]] [[श्रेणी:सन् २०२६ का चलचित्रहरू]] [[श्रेणी:नेपाली भाषाका चलचित्रहरू]] [[श्रेणी:वि.सं २०८३ का नेपाली चलचित्रहरू]] 2gumpuxr8mrzpupuwlpiys910blmdfo 1378790 1378789 2026-09-10T03:40:19Z ~2026-48799-65 80808 /* बक्स अफिस */ 1378790 wikitext text/x-wiki {{Infobox film | name = गौँथली | native_name = | image = Gauthali Film Poster.jpg | caption = चलचित्रको प्रदर्शन पोस्टर | director = डा. कपिल रिजाल | screenplay = डा. कपिल रिजाल | story = [[भोला रिजाल|डा. भोला रिजाल]] | producer = [[सुमन गिरी]] <br> कपिल रिजाल | starring = [[अरुण क्षेत्री]] <br> सिम्रन खड्का <br> [[मदनकृष्ण श्रेष्ठ]] <br> प्रकाश घिमिरे | cinematography = हरि हुमागईँ | editing = मिलन श्रेष्ठ | music = आशिष कार्की | studio = भोला रिजाल प्रोडक्सन <br> सुमन गिरी प्रोडक्सन | distributor = रिच इन्टरटेनमेन्ट <br> एप्पल इन्टरटेनमेन्ट <br> एफ.डी. कम्पनी | released = {{प्रदर्शन मिति|२०८३ साउन १}} | runtime = १४० मिनेट <ref>{{वेब स्रोत |मिति=4 August 2026 |शीर्षक=''Gauthali'' (12A) |युआरएल=https://www.ifco.ie/en/ifco/pages/F30E0A12004A94FF |पहुँच मिति=4 August 2026 |प्रकाशक=Irish Film Classification Office |भाषा=अङ्ग्रेजी}}</ref> | country = [[नेपाल]] | language = नेपाली | budget = रू. २.७५ करोड (अनुमानित) | gross = {{estimation}} {{NPRConvert|25.86|c|1k=}}<ref>{{Cite web |title=Film Development Board {{!}} साप्ताहिक स्वदेशी चलचित्रको बक्स अफिस रिपोर्ट – मिति २०८३ भदौ १४ गते आइतबार सम्मको आधिकारिक बक्स अफिस रिपोर्ट सिनेपाः@ बक्सअफिस कलेक्सन |url=https://film.gov.np/notices/371/ |access-date=2026-08-31 |website=film.gov.np}}</ref><ref>{{Cite web |date=23 August 2026 |title=''Gauthali'' crosses 250 million|url=https://english.onlinekhabar.com/gauthali-cross-rs-250-million.html|language=en |access-date=23 August 2026|publisher=onlinekhabar}}</ref><ref>{{Cite web |date=23 August 2026 |title='Gauthali' Film Grosses Over 25 Crore Rupees|url=https://english.ratopati.com/story/76080/gauthali-earns-over-rs-250-million-sells-over-900000-tickets|access-date=24 August 2026|language=en|publisher=ratopati}}</ref> <ref>{{Cite web |title=२५ करोड ८० लाख बढी कमाएको फिल्म ‘गौँथली’ले मनायो ५१औँ दिन|url=https://himalpress.com/2026/09/the-film-gauthali-which-grossed-over-rs-258-million-celebrated-its-51st-day/|website=himalpress|access-date=2026-09-05}}</ref> }} '''गौँथली''' वि.सं २०८३ साउन १ बाट प्रदर्शनमा आएको एक नेपाली सामाजिक नाटक चलचित्र हो, जसलाई डा. कपिल रिजालले लेखेका र निर्देशन गरेका हुन् तथा यसको कथा [[भोला रिजाल|डा. भोला रिजाल]]को रहेको छ। भोला रिजाल प्रोडक्सन र सुमन गिरी प्रोडक्सनको ब्यानरमा निर्मित यस चलचित्रमा [[अरुण क्षेत्री]] र सिम्रन खड्काले मुख्य भूमिका निभाएका छन् भने [[मदनकृष्ण श्रेष्ठ]], प्रकाश घिमिरे, लुनिभा तुलाधर र [[रविन्द्र झा]] लगायतका कलाकारहरूको समष्टिगत अभिनय रहेको छ।<ref>{{वेब स्रोत |शीर्षक=चलचित्र ‘गौथली’काे कथा के हाे ? |युआरएल=https://kendrabindu.com/entertainment-world/519130/ |पहुँच मिति=2026-07-31 |वेबसाइट=केन्द्र बिन्दु|भाषा=अङ्ग्रेजी}}</ref><ref>{{वेब स्रोत |शीर्षक=शाे बढाउँदै चलचित्र ‘गौँथली’ |युआरएल=https://www.ratopati.com/story/579825/movie-gauthali-increasing-its-popularity |पहुँच मिति=2026-07-31 |वेबसाइट=www.ratopati.com |भाषा=नेपाली}}</ref> यस चलचित्रले एक असामान्य जोडीले सामना गर्ने सामाजिक गतिशीलता र भावनात्मक अवरोधहरूको खोजी गर्छ, जसले पारिवारिक संरचनाभित्र विवाह, मानसिक र व्यावहारिक स्वास्थ्य चुनौतीहरू, तथा शिक्षाको रूपान्तरणकारी शक्ति जस्ता विषयवस्तुहरूलाई उजागर गर्छ। यो वि.सं २०८३ साउन १ मा नेपाल भर हलहरूमा प्रदर्शन गरिएको थियो।<ref>{{वेब स्रोत |शीर्षक=‘गौंथली’ र हलिउडको ‘द ओडिसी’ हलमा लागे |युआरएल=https://www.onlinekhabar.com/2026/07/1977371/gauthali-and-hollywoods-the-odyssey-hit-the-theatres |पहुँच मिति=2026-07-31 |वेबसाइट=अनलाइन खबर |भाषा=नेपाली}}</ref><ref>{{वेब स्रोत |शीर्षक=New movie ‘Gauthali’ explores social challenges and triumph of an unusual couple |युआरएल=https://english.nepalnews.com/s/entertainment-lifestyle/new-movie-gauthali-explores-social-challenges-and-triumph-of-an-unusual-couple/ |पहुँच मिति=2026-07-31 |वेबसाइट=Nepal News |भाषा=अङ्ग्रेजी}}</ref> डा. कपिल रिजाल द्वारा निर्देशित यस चलचित्रले घरेलु बक्स अफिसमा रु. २५.०६ करोडभन्दा बढीको व्यापार गरेको छ। करिब ९,०९,४२६ टिकट बिक्री गर्दै यो सबै समयको दोस्रो सर्वाधिक कमाउने नेपाली चलचित्रको रूपमा रहे⁠को छ। == कथावस्तु == वि.सं २०५६-५७ को आसपासको ग्रामीण नेपालको एक रुढिवादी गाउँमा, कक्षा आठमा अध्ययनरत गौँथली (सिमरन खड्का) आफ्नो समुदायबाट [[प्रवेशिका परीक्षा|एसएलसी परीक्षा]] उत्तीर्ण गर्ने पहिलो बालिका बन्ने सपना देख्छिन। तर तीव्र स्वभावका र सामाजिक रूपमा एक्लिएका तथा गम्भीर किसिमका व्यावहारिक स्वास्थ्य समस्याहरूसँग सङ्घर्ष गरिरहेका ठुलेसँग बालविवाह गर्न बाध्य पारिएपछि उनका ती महत्वाकांक्षामा पूर्णविराम लाग्छ। घरको काममा मात्र ध्यान दिन अपेक्षा गर्दै गौँथलीकी सासूले उनलाई पठनपाठन जारी राख्न कडा प्रतिबन्ध लगाउँछिन्। सबैतिरबाट भएको शत्रुतापूर्ण व्यवहारका बावजुद, गौँथली घरको दैनिक कामकाज सम्हाल्दै गोप्य रूपमा स्व-अध्ययन गर्छिन्। समय बित्दै जाँदा, थुले उनको दृढता महसुस गर्छन् र उनलाई दैनिक कामहरूमा सहयोग गर्न थाल्छन्, जसले गर्दा उनले कक्षा नौ उत्तीर्ण गर्न केही समय पाउँछिन्। गोप्य रूपमा अध्ययन गरिरहेकी गौँथलीको बारेमा थाहा पाएपछि, सासूले (लुनिभा तुलाधर) किताबहरू च्यातेर टुक्रा-टुक्रा पार्छिन्, जसले गर्दा ठूलेले लुकीछिपी उनका लागि कक्षा १० का पाठ्यपुस्तकहरू ल्याइदिन्छन्। पछि गौँथली गर्भवती हुन्छिन् र आफ्नो पढाइ छोड्ने विचार गर्छिन्, तर उनका पूर्व विद्यालय शिक्षक (मदनकृष्ण श्रेष्ठ)ले उनलाई निरन्तरता दिन सम्झाउँछन्। बच्चा जन्माउने क्रममा भएका दुखद जटिलताहरूका कारण उनको नवजात शिशुको मृत्यु हुन्छ र उनको शारीरिक स्वास्थ्यमा गम्भीर असर पर्छ। मृत शिशु जन्मिएकोमा मर्माहत भएकी गौँथलीलाई सासूले निर्दयतापूर्वक सराप्छिन् र उनलाई घरबाट निकालिदिन्छिन्। निराश भएर गौंथली माइतीघर फर्किन्छिन्, तर उनको परिवारले पनि कुनै सान्त्वना दिँदैन र उल्टै आफ्नो भाग्य स्वीकार गरेर पतिको घर फर्कन जोड दिन्छ। निराश भएर उनी गोप्य रूपमा जिल्ला सदरमुकामतिर भाग्छिन्। थकित र कुपोषणले ग्रस्त गौंथली सहरमा ढल्छिन् र एक अस्पतालमा ब्युँझन्छिन्, जहाँ उनले आफ्नो खुट्टाको कार्यक्षमता स्थायी रूपमा गुमाएको थाहा पाउँछिन्। यता, विक्षिप्त बनेका ठूले उनलाई खोज्न गाउँ छोड्छन्। दुवैले सहरमा स्वतन्त्र रूपमा बाँच्न सङ्घर्ष गर्छन्: गौँथलीले राति आफ्नो अध्ययन पुनः सुरु गर्दै एउटा खाजा घरमा सहयोगी काम पाउँछिन् भने ठूले मजदुरको रूपमा सडकमा भारी बोक्ने काम गर्छन्। अन्त्यमा, गौंथलीको भेट उनका पूर्व विद्यालय शिक्षकसँग हुन्छ, जसले स्थानीय सहरी विद्यालयमार्फत उनलाई आधिकारिक रूपमा एुएलसी परीक्षामा सहभागी हुने व्यवस्था मिलाइदिन्छिन्। राष्ट्रिय नतिजा सार्वजनिक हुँदा, गौंथली देशमै सर्वोत्कृष्ट अङ्क ल्याएर प्रथम हुन्छिन्। उनको ऐतिहासिक उपलब्धिको सम्मान गर्न, उनको विद्यालयले सहरका सडकहरूमा एक भव्य विजय र्‍यालीको आयोजना गर्दछ। उत्सवको क्रममा, ठूलेले भीडमा गौंथलीलाई देख्छन्, जसले गर्दा उनीहरूको पुनःमिलन हुन्छ। आफ्नो सफलताबाट सशक्त भएर, उनीहरू समान सर्तहरूमा नयाँ जीवन सुरु गर्न आफ्नो गाउँ फर्कन्छन्। == पात्रहरू == * [[अरुण क्षेत्री]] ठूलेको भूमिकामा * सिम्रन खड्का गौँथलीको भूमिकामा * [[मदनकृष्ण श्रेष्ठ]] विद्यालय शिक्षकको भूमिकामा * प्रकाश घिमिरे ठूलेको बुबाको भूमिकामा * लुनिभा तुलाधर ठूलेको आमाको भूमिकामा * [[रविन्द्र झा]] * ईश्वरी बराल * संजोक रसाइली * सीतादेवी तिमिल्सिना == गीतहरू == चलचित्रको गीत सङ्गीत [[शम्भुजित बास्कोटा]], थानेश्वर गौतम र प्रशान्त सिवाकोटीद्वारा सङ्गीतवद्ध गीतहरू रहेका छन् भने चलचित्रको पृष्ठभूमि सङ्गीत आशिष कार्कीले तयार गरेका हुन्।<ref>{{वेब स्रोत |last=डटकम |first=ठुलोपर्दा |मिति=2026-04-28 |शीर्षक=पुरानै विरासत बोकेर नयाँ स्वरूपमा आउँदै ‘गौथली’, प्रदर्शन मिति साउन १ लाई तय |युआरएल=https://www.thuloparda.com/news/nepali-cinema/%E0%A4%AA%E0%A5%81%E0%A4%B0%E0%A4%BE%E0%A4%A8%E0%A5%88-%E0%A4%B5%E0%A4%BF%E0%A4%B0%E0%A4%BE%E0%A4%B8%E0%A4%A4-%E0%A4%AC%E0%A5%8B%E0%A4%95%E0%A5%80-%E0%A4%A8%E0%A4%AF%E0%A4%BE%E0%A4%81/ |पहुँच मिति=2026-07-31 |वेबसाइट=Film, Music and Entertainment News Portal From Nepal |भाषा=नेपाली}}</ref> {{Track listing | extra_column = गायक/गायिका | शीर्षक1 = आँखा भरी आँसु | length1 = ४:५९ | lyrics1 = भोला रिजाल | extra1 = थानेश्वर गौतम, [[शान्तिश्री परियार]] | शीर्षक2 = सपना हरायो | length2 = ४:२३ | lyrics2 = प्रशान्त सिवाकोटी | extra2 = प्रशान्त सिवाकोटी, शान्तिश्री परियार }} == बक्स अफिस == सामान्य सुरुआतका बावजुद, यस चलचित्रले सकारात्मक प्रतिक्रिया प्राप्त गर्दै नेपालमा मात्र १० दिनमा रु. ७ करोड ४२ लाख ग्रस आम्दानी गरेको थियो।<ref>{{समाचार स्रोत |शीर्षक=‘गौंथली’ को आक्रामक व्यापार, १० दिनमै कमायो ७ करोड ४२ लाख |युआरएल=https://nagariknews.nagariknetwork.com/arts/aggressive-business-of-gauthali-earning-rs-74-2-crore-in-10-days-br-19-58.html?click_from=popular |पहुँच मिति=2026-07-31 |language=नेपाली}}</ref> तेस्रो सप्ताहन्त पछि यस चलचित्रले रु. १३ करोड ६४ लाख कमाउँदै वर्षको सर्वाधिक कमाइ गर्ने चलचित्र बन्न सफल भएको थियो।<ref>{{वेब स्रोत |शीर्षक=Film Development Board {{!}} साप्ताहिक स्वदेशी चलचित्रको बक्स अफिस रिपोर्ट – मिति २०८३ श्रावण १७ गते आइतबार , ११ः५९ राति सम्मको आधिकारिक बक्स अफिस रिपोर्ट सिनेपाः@ बक्सअफिस कलेक्सन |युआरएल=https://film.gov.np/notices/357/ |पहुँच मिति=2026-08-03 |वेबसाइट=film.gov.np}}</ref> २४ दिन पछि, यसले रु. १९ करोड ७१ लाख आम्दानी गरेर [[नेपालमा सर्वाधिक कमाइ गरेका चलचित्रहरूको सूची|तेस्रो सर्वाधिक कमाइ गर्ने]] नेपाली चलचित्रको कीर्तिमान बनाएको थियो।<ref name="d24">{{वेब स्रोत |शीर्षक=Film Development Board {{!}} साप्ताहिक स्वदेशी चलचित्रको बक्स अफिस रिपोर्ट – मिति २०८३ श्रावण २४ गते आइतबार , ११ः५९ राति सम्मको आधिकारिक बक्स अफिस रिपोर्ट सिनेपाः@ बक्सअफिस कलेक्सन |युआरएल=https://film.gov.np/notices/363/ |पहुँच मिति=2026-08-10 |वेबसाइट=film.gov.np}}</ref> चलचित्र विकास बोर्डको आधिकारिक तथ्याङ्क अनुसार नेपाली चलचित्र 'गौथली' ले ९,०९,४२६ भन्दा बढी टिकट बिक्री गर्दै आन्तरिक बक्स अफिसमा रु २५.०६ करोडको कोशढुङ्गा पार गरेको छ। नेपाली फिल्म गौथलीले विश्वव्यापी रूपमा लगभग ३५ करोड रुपैयाँ कमाएको छ, जसमध्ये २५.८६ करोड रुपैयाँभन्दा बढी घरेलु बक्स अफिसबाट आएको छ। == सन्दर्भ सामग्रीहरू == {{सन्दर्भसूची}} == बाह्य कडीहरू == * {{imdb title|42975603|गौँथली }} [[श्रेणी:नेपाली नाटक चलचित्रहरू]] [[श्रेणी:सन् २०२६ का चलचित्रहरू]] [[श्रेणी:नेपाली भाषाका चलचित्रहरू]] [[श्रेणी:वि.सं २०८३ का नेपाली चलचित्रहरू]] ixelfegjm41l49pg5o32v1o6g2ja8fm 0 151467 1378770 1372868 2026-09-09T13:28:35Z Biplab Anand 13653 Biplab Anand ले [[लज्जित नहुनुहोस्]] मा पुनर्निर्देश नछोडि त्यसलाई [[डोन्ट बी साय (चलचित्र)]] मा सारेको हो: [[विकिपिडिया:लेख शीर्षकहरू|लेख शीर्षक]] नीति अनुरूप शीर्षक कायम गर्न 1372868 wikitext text/x-wiki {| class="infobox vevent" ! colspan="2" class="infobox-above summary" style="font-size: 125%; font-style: italic;" |लज्जित नहुनुहोस् |- | colspan="2" class="infobox-image" | |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |द्वारा निर्देशित | class="infobox-data" |श्रीती मुखर्जी |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |अभिनय गर्दै | class="infobox-data" |<templatestyles src="Plainlist/styles.css" /><div class="plainlist"> * आरुषि बजाज * अंश दुग्गल * बियाङ्का अरोरा * पियुष खाटी * कुणाल रोय कपुर * अनुराग बसु * [[नेहा धूपिया|नेहा धुपिया]] * अञ्जु अल्वा नाइक </div> |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |सङ्गीत द्वारा | class="infobox-data" |राम सम्पत |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |<div style="display: inline-block; line-height: 1.2em; padding: .1em 0; ">उत्पादन कम्पनी<br /></div> | class="infobox-data" |<div style="vertical-align: middle;"><templatestyles src="Plainlist/styles.css" /><div class="plainlist"> * अनन्त सनशाइन प्रोडक्शन्स </div></div> |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |द्वारा वितरित | class="infobox-data" |[[प्राइम भिडियो]] |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |<div style="display: inline-block; line-height: 1.2em; padding: .1em 0; white-space: normal;">रिलिज मिति</div> | class="infobox-data" |<templatestyles src="Plainlist/styles.css" /><div class="plainlist film-date"> * सेप्टेम्बर 25,2026 (ID1) &nbsp;&nbsp;<span style="display: none;"> (<span class="bday dtstart published updated itvstart">2026-09-25</span>)&nbsp;</span> </div> |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |देश | class="infobox-data" |भारत |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |भाषा | class="infobox-data" |[[हिन्दी भाषा|हिन्दी]] |} डोन्ट बी शाइ एक आगामी भारतीय [[हिन्दी भाषा|हिन्दी]] भाषाको रोमान्टिक कमेडी फिल्म हो जुन श्रीती मुखर्जीले आफ्नो निर्देशनमा पहिलो पटक लेखन र निर्देशन गरेकी छिन्। यो चलचित्र [[आलिया भट्ट]] र शाहिन भट्टले आफ्नो ब्यानर इटर्नल सनशाइन प्रोडक्सन अन्तर्गत निर्माण गरेका हुन्, जसमा ग्रिस्मा शाह र विकेस भुटानी सह-निर्माताका रूपमा कार्यरत छन्। फिल्ममा आरुषि बजाज, अन्स दुग्गल, बियान्का अरोरा र पियुष खाटी मुख्य भूमिकामा छन् भने कुणाल रोय कपुर, अनुराग बसु, [[नेहा धूपिया|नेहा धुपिया]] र अञ्जु अल्वा नाइक सहायक भूमिकामा छन्।<ref name="IndiaToday">{{Cite web |date=25 August 2026 |title='Don't Be Shy': Alia Bhatt-backed romcom set for Prime Video debut, check date |url=https://www.indiatoday.in/entertainment/ott/story/alia-bhatt-dont-be-shy-prime-video-release-date-september-25-2979134-2026-08-25 |access-date=31 August 2026 |website=[[India Today]]}}</ref> यो चलचित्र 25 सेप्टेम्बर 2026 मा अङ्ग्रेजी उपशीर्षकसहित हिन्दीमा [[प्राइम भिडियो|अमेजन प्राइम भिडियो]] विश्वव्यापी रूपमा प्रिमियर हुने कार्यक्रम छ।<ref name="Prime">{{Cite web |date=24 August 2026 |title=Prime Video sets September 25 as global premiere for 'Don’t Be Shy', a young adult romantic comedy film |url=https://www.adgully.com/post/19661/prime-videos-dont-be-shy-a-young-adult-romantic-comedy-film |access-date=31 August 2026 |website=Adgully}}</ref> == प्लट == यस चलचित्रले 20 वर्षीया श्यामिली "शाइ" दासलाई पछ्याउँछ, जो एउटी युवती हुन् जसले आफ्नो जीवन पत्ता लगाएको छ भन्ने विश्वास गर्छिन्। यद्यपि, जब उनको सावधानीपूर्वक योजनाबद्ध जीवनले अप्रत्याशित मोड लिन्छ, उनी युवा वयस्कताको अनिश्चितता र अप्रत्याशितताको सामना गर्न बाध्य हुन्छन्।<ref name="Plot">{{Cite web |title=Don't Be Shy! (2026) |url=https://letterboxd.com/film/dont-be-shy-2026/ |access-date=31 August 2026 |website=[[Letterboxd]]}}</ref> कथाले मित्रता, पहिलो प्रेम, हृदयविदारक, सपनाहरू र बढ्दै जाँदा कसैको पहिचान पत्ता लगाउने प्रक्रियाको अन्वेषण गर्दछ।<ref name="Prime" /> == कास्ट == * आरुषि बजाज श्यामिली "शाइ" दासको रूपमा * अंश दुग्गल * बियाङ्का अरोरा * पियुष खाटी * कुणाल रोय कपुर * अनुराग बसु * [[नेहा धूपिया|नेहा धुपिया]] * अञ्जु अल्वा नायक <ref name="Prime" /> == उत्पादन == === विकास === यो चलचित्र श्रीती मुखर्जीद्वारा लिखित र निर्देशित थियो, जसले उनको निर्देशनको सुरुवातलाई चिह्नित गरेको थियो। सहज कौर मैनीलाई लेखकको रूपमा पनि श्रेय दिइन्छ।<ref name="IMDb">{{Cite web |title=Don't Be Shy (2026) - Full cast & crew |url=https://www.imdb.com/title/tt39528902/fullcredits/ |access-date=31 August 2026 |website=[[IMDb]]}}</ref> इटर्नल सनसाइन प्रोडक्सनमार्फत [[आलिया भट्ट]] र शाहिन भट्टले निर्माण गरेका हुन्। ग्रिस्मा शाह र विकेस भुटानीले सह-निर्माताका रूपमा काम गर्छन्। डार्लिङ्स, जिग्रा र पोचर लगायत यसका अघिल्लो परियोजनाहरू पछ्याउँदै, निर्माणले इटर्नल सनशाइन प्रोडक्सनको युवा-वयस्क रोमान्टिक कमेडीमा कदम चाल्छ।<ref name="ET">{{Cite web |date=25 August 2026 |title=Don’t Be Shy OTT release date announced: When and where to watch Alia Bhatt-backed movie online |url=https://m.economictimes.com/magazines/panache/dont-be-shy-ott-release-date-announced-when-and-where-to-watch-alia-bhatt-backed-movie-online/articleshow/133501059.cms |access-date=31 August 2026 |website=[[The Economic Times]]}}</ref> यस चलचित्रले मुख्य भूमिकामा चारजना नयाँ कलाकारहरूः आरुषि बजाज, अन्स दुग्गल, बियाङ्का अरोरा र पियुष खाटीलाई परिचय गराउँछ।<ref name="Variety">{{Cite web |date=24 August 2026 |title=Alia Bhatt’s Young-Adult Rom-Com ‘Don’t Be Shy’ Sets September Prime Video Premiere |url=https://variety.com/2026/tv/news/alia-bhatt-dont-be-shy-prime-video-premiere-date-1236841347/ |access-date=31 August 2026 |website=[[Variety (magazine)|Variety]]}}</ref> === सङ्गीत === फिल्मको मूल स्कोर र सङ्गीत राम सम्पथद्वारा रचना गरिएको छ।<ref name="IMDb" /> == रिलीज == डोन्ट बी शाइ 25 सेप्टेम्बर 2026 मा [[प्राइम भिडियो]] विशेष रूपमा प्रिमियर हुने निर्धारित गरिएको छ। यो चलचित्र भारतभर र विश्वभरका 240 भन्दा बढी देश र क्षेत्रहरूमा अङ्ग्रेजी उपशीर्षकहरूसहित हिन्दीमा उपलब्ध हुनेछ।<ref name="Prime" /> फिल्म परम्परागत थिएटर रिलिज प्राप्त गर्नुको सट्टा सिधा स्ट्रिमिङको माध्यमबाट रिलिज भइरहेको छ।<ref name="IndiaToday" /> == सन्दर्भहरू == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} == बाह्य लिङ्कहरू == * {{IMDb title|39528902|Don't Be Shy}} [[श्रेणी:सन् २०२६ का चलचित्रहरू]] [[श्रेणी:आगामी चलचित्रहरू]] [[श्रेणी:सङ्क्षिप्त विवरण भएका लेखहरू]] [[श्रेणी:पुनरावलोकन नगरिएको अनुवादहरू रहेको पृष्ठ]] 53205sgxmv0431ab1qgwuzr2cw0pbuf 1378771 1378770 2026-09-09T13:33:48Z Biplab Anand 13653 सुधार गरियो 1378771 wikitext text/x-wiki {| class="infobox vevent" ! colspan="2" class="infobox-above summary" style="font-size: 125%; font-style: italic;" |डोन्ट बी साय |- | colspan="2" class="infobox-image" | |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |द्वारा निर्देशित | class="infobox-data" |श्रीती मुखर्जी |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |अभिनय गर्दै | class="infobox-data" |<templatestyles src="Plainlist/styles.css" /><div class="plainlist"> * आरुषि बजाज * अंश दुग्गल * बियाङ्का अरोरा * पियुष खाटी * कुणाल रोय कपुर * अनुराग बसु * [[नेहा धूपिया|नेहा धुपिया]] * अञ्जु अल्वा नाइक </div> |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |सङ्गीत द्वारा | class="infobox-data" |राम सम्पत |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |<div style="display: inline-block; line-height: 1.2em; padding: .1em 0; ">उत्पादन कम्पनी<br /></div> | class="infobox-data" |<div style="vertical-align: middle;"><templatestyles src="Plainlist/styles.css" /><div class="plainlist"> * अनन्त सनशाइन प्रोडक्शन्स </div></div> |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |द्वारा वितरित | class="infobox-data" |[[प्राइम भिडियो]] |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |<div style="display: inline-block; line-height: 1.2em; padding: .1em 0; white-space: normal;">रिलिज मिति</div> | class="infobox-data" |<templatestyles src="Plainlist/styles.css" /><div class="plainlist film-date"> * सेप्टेम्बर 25,2026 (ID1) &nbsp;&nbsp;<span style="display: none;"> (<span class="bday dtstart published updated itvstart">2026-09-25</span>)&nbsp;</span> </div> |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |देश | class="infobox-data" |भारत |- ! class="infobox-label" scope="row" style="white-space: nowrap; padding-right: 0.65em;" |भाषा | class="infobox-data" |[[हिन्दी भाषा|हिन्दी]] |} '''डोन्ट बी साय''' एक आगामी भारतीय [[हिन्दी भाषा|हिन्दी]] भाषाको हास्य प्रेमकथा चलचित्र हो जुन श्रीती मुखर्जीले आफ्नो निर्देशनमा पहिलो पटक लेखन र निर्देशन गरेकी छिन्। यो चलचित्र [[आलिया भट्ट]] र साहिन भट्टले आफ्नो ब्यानर इटर्नल सनशाइन प्रोडक्सन अन्तर्गत निर्माण गरेका हुन्, जसमा ग्रिस्मा शाह र विकेस भुटानी सह-निर्माताका रूपमा कार्यरत छन्। चलचित्रमा आरुषि बजाज, अन्स दुग्गल, बियान्का अरोरा र पियुष खाटी मुख्य भूमिकामा छन् भने कुणाल रोय कपुर, अनुराग बसु, [[नेहा धूपिया|नेहा धुपिया]] र अञ्जु अल्वा नाइक सहायक भूमिकामा छन्।<ref name="IndiaToday">{{Cite web |date=25 August 2026 |title='Don't Be Shy': Alia Bhatt-backed romcom set for Prime Video debut, check date |url=https://www.indiatoday.in/entertainment/ott/story/alia-bhatt-dont-be-shy-prime-video-release-date-september-25-2979134-2026-08-25 |access-date=31 August 2026 |website=[[India Today]]}}</ref> यो चलचित्र 25 सेप्टेम्बर 2026 मा अङ्ग्रेजी उपशीर्षकसहित हिन्दीमा [[प्राइम भिडियो|अमेजन प्राइम भिडियो]] विश्वव्यापी रूपमा प्रिमियर हुने कार्यक्रम छ।<ref name="Prime">{{Cite web |date=24 August 2026 |title=Prime Video sets September 25 as global premiere for 'Don’t Be Shy', a young adult romantic comedy film |url=https://www.adgully.com/post/19661/prime-videos-dont-be-shy-a-young-adult-romantic-comedy-film |access-date=31 August 2026 |website=Adgully}}</ref> == कथावस्तु == यस चलचित्रले 20 वर्षीया श्यामिली 'साय' दासलाई पछ्याउँछ, जो एउटी युवती हुन् जसले आफ्नो जीवन पत्ता लगाएको छ भन्ने विश्वास गर्छिन्। यद्यपि, जब उनको सावधानीपूर्वक योजनाबद्ध जीवनले अप्रत्याशित मोड लिन्छ, उनी युवा वयस्कताको अनिश्चितता र अप्रत्याशितताको सामना गर्न बाध्य हुन्छन्।<ref name="Plot">{{Cite web |title=Don't Be Shy! (2026) |url=https://letterboxd.com/film/dont-be-shy-2026/ |access-date=31 August 2026 |website=[[Letterboxd]]}}</ref> कथाले मित्रता, पहिलो प्रेम, हृदयविदारक, सपनाहरू र बढ्दै जाँदा कसैको पहिचान पत्ता लगाउने प्रक्रियाको अन्वेषण गर्दछ।<ref name="Prime" /> == कलाकारहरू == * आरुषि बजाज श्यामिली 'साय' दासको रूपमा * अंश दुग्गल * बियाङ्का अरोरा * पियुष खाटी * कुणाल रोय कपुर * अनुराग बसु * [[नेहा धूपिया|नेहा धुपिया]] * अञ्जु अल्वा नायक <ref name="Prime" /> == उत्पादन == === विकास === यो चलचित्र श्रीती मुखर्जीद्वारा लिखित र निर्देशित थियो, जसले उनको निर्देशनको सुरुवातलाई चिह्नित गरेको थियो। सहज कौर मैनीलाई लेखकको रूपमा पनि श्रेय दिइन्छ।<ref name="IMDb">{{Cite web |title=Don't Be Shy (2026) - Full cast & crew |url=https://www.imdb.com/title/tt39528902/fullcredits/ |access-date=31 August 2026 |website=[[IMDb]]}}</ref> इटर्नल सनसाइन प्रोडक्सनमार्फत [[आलिया भट्ट]] र शाहिन भट्टले निर्माण गरेका हुन्। ग्रिस्मा शाह र विकेस भुटानीले सह-निर्माताका रूपमा काम गर्छन्। डार्लिङ्स, जिग्रा र पोचर लगायत यसका अघिल्लो परियोजनाहरू पछ्याउँदै, निर्माणले इटर्नल सनशाइन प्रोडक्सनको युवा-वयस्क रोमान्टिक कमेडीमा कदम चाल्छ।<ref name="ET">{{Cite web |date=25 August 2026 |title=Don’t Be Shy OTT release date announced: When and where to watch Alia Bhatt-backed movie online |url=https://m.economictimes.com/magazines/panache/dont-be-shy-ott-release-date-announced-when-and-where-to-watch-alia-bhatt-backed-movie-online/articleshow/133501059.cms |access-date=31 August 2026 |website=[[The Economic Times]]}}</ref> यस चलचित्रले मुख्य भूमिकामा चारजना नयाँ कलाकारहरूः आरुषि बजाज, अन्स दुग्गल, बियाङ्का अरोरा र पियुष खाटीलाई परिचय गराउँछ।<ref name="Variety">{{Cite web |date=24 August 2026 |title=Alia Bhatt’s Young-Adult Rom-Com ‘Don’t Be Shy’ Sets September Prime Video Premiere |url=https://variety.com/2026/tv/news/alia-bhatt-dont-be-shy-prime-video-premiere-date-1236841347/ |access-date=31 August 2026 |website=[[Variety (magazine)|Variety]]}}</ref> === सङ्गीत === चलचित्रको मूल स्कोर र सङ्गीत राम सम्पथद्वारा रचना गरिएको छ।<ref name="IMDb" /> == रिलीज == डोन्ट बी साय चलचित्र सन् २०२६ सेप्टेम्बर २५ मा [[प्राइम भिडियो]] विशेष रूपमा प्रिमियर हुने निर्धारित गरिएको छ। यो चलचित्र भारतभर र विश्वभरका 240 भन्दा बढी देश र क्षेत्रहरूमा अङ्ग्रेजी उपशीर्षकहरूसहित हिन्दीमा उपलब्ध हुनेछ।<ref name="Prime" /> चलचित्र परम्परागत थिएटर रिलिज प्राप्त गर्नुको सट्टा सिधा स्ट्रिमिङको माध्यमबाट रिलिज भइरहेको छ।<ref name="IndiaToday" /> == सन्दर्भ सामग्रीहरू == {{Reflist}} == बाह्य कडीहरू == * {{IMDb title|39528902|Don't Be Shy}} [[श्रेणी:सन् २०२६ का चलचित्रहरू]] [[श्रेणी:आगामी चलचित्रहरू]] [[श्रेणी:सङ्क्षिप्त विवरण भएका लेखहरू]] [[श्रेणी:पुनरावलोकन नगरिएको अनुवादहरू रहेको पृष्ठ]] hvtioskoosk08s6v8g0e45upkzna2uz 1378772 1378771 2026-09-09T13:38:06Z Biplab Anand 13653 इन्फोबक्स थपियो 1378772 wikitext text/x-wiki {{Infobox film | name = डोन्ट बी साय | image = | caption = | director = श्रीती मुखर्जी | writer = {{Plainlist| * श्रीती मुखर्जी * सेहज कौर मिनी}} | producer = {{Plainlist| * [[आलिया भट्ट]] * साहिन भट्ट * विकेश भुटानी * गृष्मा साह}} | starring = {{Plainlist| * आरुषि बजाज * अंश दुग्गल * बियाङ्का अरोरा * पियुष खाटी * कुणाल रोय कपुर * अनुराग बसु * [[नेहा धूपिया|नेहा धुपिया]] * अञ्जु अल्वा नाइक}} | cinematography = | editing = | music = राम सम्पत | studio = इटर्नल सनसाइन<br />चकबोर्ड इन्टरटेनमेन्ट | distributor = [[अमेजन प्राइम भिडियो]] | released = {{Film date|2026|09|25|df=y}} | country = भारत | language = [[हिन्दी भाषा|हिन्दी]] }} '''डोन्ट बी साय''' एक आगामी भारतीय [[हिन्दी भाषा|हिन्दी]] भाषाको हास्य प्रेमकथा चलचित्र हो जुन श्रीती मुखर्जीले आफ्नो निर्देशनमा पहिलो पटक लेखन र निर्देशन गरेकी छिन्। यो चलचित्र [[आलिया भट्ट]] र साहिन भट्टले आफ्नो ब्यानर इटर्नल सनशाइन प्रोडक्सन अन्तर्गत निर्माण गरेका हुन्, जसमा ग्रिस्मा शाह र विकेस भुटानी सह-निर्माताका रूपमा कार्यरत छन्। चलचित्रमा आरुषि बजाज, अन्स दुग्गल, बियान्का अरोरा र पियुष खाटी मुख्य भूमिकामा छन् भने कुणाल रोय कपुर, अनुराग बसु, [[नेहा धूपिया|नेहा धुपिया]] र अञ्जु अल्वा नाइक सहायक भूमिकामा छन्।<ref name="IndiaToday">{{Cite web |date=25 August 2026 |title='Don't Be Shy': Alia Bhatt-backed romcom set for Prime Video debut, check date |url=https://www.indiatoday.in/entertainment/ott/story/alia-bhatt-dont-be-shy-prime-video-release-date-september-25-2979134-2026-08-25 |access-date=31 August 2026 |website=[[India Today]]}}</ref> यो चलचित्र 25 सेप्टेम्बर 2026 मा अङ्ग्रेजी उपशीर्षकसहित हिन्दीमा [[प्राइम भिडियो|अमेजन प्राइम भिडियो]] विश्वव्यापी रूपमा प्रिमियर हुने कार्यक्रम छ।<ref name="Prime">{{Cite web |date=24 August 2026 |title=Prime Video sets September 25 as global premiere for 'Don’t Be Shy', a young adult romantic comedy film |url=https://www.adgully.com/post/19661/prime-videos-dont-be-shy-a-young-adult-romantic-comedy-film |access-date=31 August 2026 |website=Adgully}}</ref> == कथावस्तु == यस चलचित्रले 20 वर्षीया श्यामिली 'साय' दासलाई पछ्याउँछ, जो एउटी युवती हुन् जसले आफ्नो जीवन पत्ता लगाएको छ भन्ने विश्वास गर्छिन्। यद्यपि, जब उनको सावधानीपूर्वक योजनाबद्ध जीवनले अप्रत्याशित मोड लिन्छ, उनी युवा वयस्कताको अनिश्चितता र अप्रत्याशितताको सामना गर्न बाध्य हुन्छन्।<ref name="Plot">{{Cite web |title=Don't Be Shy! (2026) |url=https://letterboxd.com/film/dont-be-shy-2026/ |access-date=31 August 2026 |website=[[Letterboxd]]}}</ref> कथाले मित्रता, पहिलो प्रेम, हृदयविदारक, सपनाहरू र बढ्दै जाँदा कसैको पहिचान पत्ता लगाउने प्रक्रियाको अन्वेषण गर्दछ।<ref name="Prime" /> == कलाकारहरू == * आरुषि बजाज श्यामिली 'साय' दासको रूपमा * अंश दुग्गल * बियाङ्का अरोरा * पियुष खाटी * कुणाल रोय कपुर * अनुराग बसु * [[नेहा धूपिया|नेहा धुपिया]] * अञ्जु अल्वा नायक <ref name="Prime" /> == उत्पादन == === विकास === यो चलचित्र श्रीती मुखर्जीद्वारा लिखित र निर्देशित थियो, जसले उनको निर्देशनको सुरुवातलाई चिह्नित गरेको थियो। सहज कौर मैनीलाई लेखकको रूपमा पनि श्रेय दिइन्छ।<ref name="IMDb">{{Cite web |title=Don't Be Shy (2026) - Full cast & crew |url=https://www.imdb.com/title/tt39528902/fullcredits/ |access-date=31 August 2026 |website=[[IMDb]]}}</ref> इटर्नल सनसाइन प्रोडक्सनमार्फत [[आलिया भट्ट]] र शाहिन भट्टले निर्माण गरेका हुन्। ग्रिस्मा शाह र विकेस भुटानीले सह-निर्माताका रूपमा काम गर्छन्। डार्लिङ्स, जिग्रा र पोचर लगायत यसका अघिल्लो परियोजनाहरू पछ्याउँदै, निर्माणले इटर्नल सनशाइन प्रोडक्सनको युवा-वयस्क रोमान्टिक कमेडीमा कदम चाल्छ।<ref name="ET">{{Cite web |date=25 August 2026 |title=Don’t Be Shy OTT release date announced: When and where to watch Alia Bhatt-backed movie online |url=https://m.economictimes.com/magazines/panache/dont-be-shy-ott-release-date-announced-when-and-where-to-watch-alia-bhatt-backed-movie-online/articleshow/133501059.cms |access-date=31 August 2026 |website=[[The Economic Times]]}}</ref> यस चलचित्रले मुख्य भूमिकामा चारजना नयाँ कलाकारहरूः आरुषि बजाज, अन्स दुग्गल, बियाङ्का अरोरा र पियुष खाटीलाई परिचय गराउँछ।<ref name="Variety">{{Cite web |date=24 August 2026 |title=Alia Bhatt’s Young-Adult Rom-Com ‘Don’t Be Shy’ Sets September Prime Video Premiere |url=https://variety.com/2026/tv/news/alia-bhatt-dont-be-shy-prime-video-premiere-date-1236841347/ |access-date=31 August 2026 |website=[[Variety (magazine)|Variety]]}}</ref> === सङ्गीत === चलचित्रको मूल स्कोर र सङ्गीत राम सम्पथद्वारा रचना गरिएको छ।<ref name="IMDb" /> == रिलीज == डोन्ट बी साय चलचित्र सन् २०२६ सेप्टेम्बर २५ मा [[प्राइम भिडियो]] विशेष रूपमा प्रिमियर हुने निर्धारित गरिएको छ। यो चलचित्र भारतभर र विश्वभरका 240 भन्दा बढी देश र क्षेत्रहरूमा अङ्ग्रेजी उपशीर्षकहरूसहित हिन्दीमा उपलब्ध हुनेछ।<ref name="Prime" /> चलचित्र परम्परागत थिएटर रिलिज प्राप्त गर्नुको सट्टा सिधा स्ट्रिमिङको माध्यमबाट रिलिज भइरहेको छ।<ref name="IndiaToday" /> == सन्दर्भ सामग्रीहरू == {{Reflist}} == बाह्य कडीहरू == * {{IMDb title|39528902|Don't Be Shy}} [[श्रेणी:सन् २०२६ का चलचित्रहरू]] [[श्रेणी:आगामी चलचित्रहरू]] [[श्रेणी:सङ्क्षिप्त विवरण भएका लेखहरू]] [[श्रेणी:पुनरावलोकन नगरिएको अनुवादहरू रहेको पृष्ठ]] bh8rngbl2ji5ojob282ljlpfo969l9i 1378773 1378772 2026-09-09T13:43:07Z Biplab Anand 13653 सुधार गरियो 1378773 wikitext text/x-wiki {{Infobox film | name = डोन्ट बी साय | image = | caption = | director = श्रीती मुखर्जी | writer = {{Plainlist| * श्रीती मुखर्जी * सेहज कौर मिनी}} | producer = {{Plainlist| * [[आलिया भट्ट]] * साहिन भट्ट * विकेस भुटानी * गृष्मा साह}} | starring = {{Plainlist| * आरुषि बजाज * अंश दुग्गल * बियाङ्का अरोरा * पियुष खाटी * कुणाल रोय कपुर * अनुराग बसु * [[नेहा धूपिया|नेहा धुपिया]] * अञ्जु अल्वा नाइक}} | cinematography = | editing = | music = राम सम्पत | studio = इटर्नल सनसाइन<br />चकबोर्ड इन्टरटेनमेन्ट | distributor = [[अमेजन प्राइम भिडियो]] | released = {{Film date|2026|09|25|df=y}} | country = भारत | language = [[हिन्दी भाषा|हिन्दी]] }} '''डोन्ट बी साय''' एक आगामी भारतीय [[हिन्दी भाषा|हिन्दी]] भाषाको हास्य प्रेमकथा चलचित्र हो जुन श्रीती मुखर्जीले आफ्नो निर्देशनमा पहिलो पटक लेखन र निर्देशन गरेकी छिन्। यो चलचित्र [[आलिया भट्ट]] र साहिन भट्टले आफ्नो चलचित्र कम्पनी इटर्नल सनसाइन प्रोडक्सनमार्फत निर्माण गरेका हुन्, जसमा गृष्मा साह र विकेस भुटानी सह-निर्माताका रूपमा रहेका छन्। चलचित्रमा आरुषि बजाज, अंश दुग्गल, बियाङ्का अरोरा र पियुष खाटी मुख्य भूमिकामा छन् भने कुणाल रोय कपुर, अनुराग बसु, [[नेहा धूपिया|नेहा धुपिया]] र अञ्जु अल्वा नाइक सहायक भूमिकामा छन्।<ref name="IndiaToday">{{Cite web |date=25 August 2026 |title='Don't Be Shy': Alia Bhatt-backed romcom set for Prime Video debut, check date |url=https://www.indiatoday.in/entertainment/ott/story/alia-bhatt-dont-be-shy-prime-video-release-date-september-25-2979134-2026-08-25 |access-date=31 August 2026 |website=[[India Today]]}}</ref> यो चलचित्र सन् २०२६ सेप्टेम्बर २५ मा अङ्ग्रेजी उपशीर्षकसहित हिन्दीमा [[प्राइम भिडियो|अमेजन प्राइम भिडियो]] विश्वव्यापी रूपमा प्रिमियर हुने कार्यक्रम रहेको छ।<ref name="Prime">{{Cite web |date=24 August 2026 |title=Prime Video sets September 25 as global premiere for 'Don’t Be Shy', a young adult romantic comedy film |url=https://www.adgully.com/post/19661/prime-videos-dont-be-shy-a-young-adult-romantic-comedy-film |access-date=31 August 2026 |website=Adgully}}</ref> == कथावस्तु == यस चलचित्रले २० वर्षीया श्यामिली 'साय' दासलाई पछ्याउँछ, जो एउटी युवती हुन् जसले आफ्नो जीवन पत्ता लगाएको छ भन्ने विश्वास गर्छिन्। यद्यपि, जब उनको सावधानीपूर्वक योजनाबद्ध जीवनले अप्रत्याशित मोड लिन्छ, उनी युवा वयस्कताको अनिश्चितता र अप्रत्याशितताको सामना गर्न बाध्य हुन्छन्।<ref name="Plot">{{Cite web |title=Don't Be Shy! (2026) |url=https://letterboxd.com/film/dont-be-shy-2026/ |access-date=31 August 2026 |website=[[Letterboxd]]}}</ref> कथाले मित्रता, पहिलो प्रेम, हृदयविदारक, सपनाहरू र बढ्दै जाँदा कसैको पहिचान पत्ता लगाउने प्रक्रियाको अन्वेषण गर्दछ।<ref name="Prime" /> == कलाकारहरू == * आरुषि बजाज श्यामिली 'साय' दासको रूपमा * अंश दुग्गल * बियाङ्का अरोरा * पियुष खाटी * कुणाल रोय कपुर * अनुराग बसु * [[नेहा धूपिया|नेहा धुपिया]] * अञ्जु अल्वा नायक <ref name="Prime" /> == उत्पादन == === विकास === यो चलचित्र श्रीती मुखर्जीद्वारा लिखित र निर्देशित थियो, जसले उनको निर्देशनको सुरुवातलाई चिह्नित गरेको थियो। सहज कौर मैनीलाई लेखकको रूपमा पनि श्रेय दिइन्छ।<ref name="IMDb">{{Cite web |title=Don't Be Shy (2026) - Full cast & crew |url=https://www.imdb.com/title/tt39528902/fullcredits/ |access-date=31 August 2026 |website=[[IMDb]]}}</ref> इटर्नल सनसाइन प्रोडक्सनमार्फत [[आलिया भट्ट]] र शाहिन भट्टले निर्माण गरेका हुन्। ग्रिस्मा शाह र विकेस भुटानीले सह-निर्माताका रूपमा काम गर्छन्। डार्लिङ्स, जिग्रा र पोचर लगायत यसका अघिल्लो परियोजनाहरू पछ्याउँदै, निर्माणले इटर्नल सनशाइन प्रोडक्सनको युवा-वयस्क रोमान्टिक कमेडीमा कदम चाल्छ।<ref name="ET">{{Cite web |date=25 August 2026 |title=Don’t Be Shy OTT release date announced: When and where to watch Alia Bhatt-backed movie online |url=https://m.economictimes.com/magazines/panache/dont-be-shy-ott-release-date-announced-when-and-where-to-watch-alia-bhatt-backed-movie-online/articleshow/133501059.cms |access-date=31 August 2026 |website=[[The Economic Times]]}}</ref> यस चलचित्रले मुख्य भूमिकामा चारजना नयाँ कलाकारहरूः आरुषि बजाज, अंश दुग्गल, बियाङ्का अरोरा र पियुष खाटीलाई पदार्पण गराउने भएको छ।<ref name="Variety">{{Cite web |date=24 August 2026 |title=Alia Bhatt’s Young-Adult Rom-Com ‘Don’t Be Shy’ Sets September Prime Video Premiere |url=https://variety.com/2026/tv/news/alia-bhatt-dont-be-shy-prime-video-premiere-date-1236841347/ |access-date=31 August 2026 |website=[[Variety (magazine)|Variety]]}}</ref> === सङ्गीत === चलचित्रको मूल गीत र सङ्गीत राम सम्पतद्वारा रचना गरिएको छ।<ref name="IMDb" /> == रिलीज == डोन्ट बी साय चलचित्र सन् २०२६ सेप्टेम्बर २५ मा [[प्राइम भिडियो]] विशेष रूपमा प्रिमियर हुने निर्धारित गरिएको छ। यो चलचित्र भारतभर र विश्वभरका २४० भन्दा बढी देश र क्षेत्रहरूमा अङ्ग्रेजी उपशीर्षकहरूसहित हिन्दीमा उपलब्ध हुनेछ।<ref name="Prime" /> यो चलचित्रलाई परम्परागत सिनेमाघरमा प्रदर्शित नगरेर अनलाइन अनुप्रयोगको माध्यमबाट प्रदर्शित गरिने भएको छ।<ref name="IndiaToday" /> == सन्दर्भ सामग्रीहरू == {{Reflist}} == बाह्य कडीहरू == * {{IMDb title|39528902|Don't Be Shy}} [[श्रेणी:सन् २०२६ का चलचित्रहरू]] [[श्रेणी:आगामी चलचित्रहरू]] 6cfi6ekosqkmspbgpgfs8dzls405xtd 1378779 1378773 2026-09-09T14:02:08Z Saroj 31493 1378779 wikitext text/x-wiki {{Infobox film | name = डोन्ट बी साय | image = Don't Be Shy Poster.png | caption = रङ्गमञ्च प्रदर्शित पोस्टर | director = श्रीती मुखर्जी | writer = {{Plainlist| * श्रीती मुखर्जी * सेहज कौर मिनी}} | producer = {{Plainlist| * [[आलिया भट्ट]] * साहिन भट्ट * विकेस भुटानी * गृष्मा साह}} | starring = {{Plainlist| * आरुषि बजाज * अंश दुग्गल * बियाङ्का अरोरा * पियुष खाटी * कुणाल रोय कपुर * अनुराग बसु * [[नेहा धूपिया|नेहा धुपिया]] * अञ्जु अल्वा नाइक}} | cinematography = | editing = | music = राम सम्पत | studio = इटर्नल सनसाइन<br />चकबोर्ड इन्टरटेनमेन्ट | distributor = [[अमेजन प्राइम भिडियो]] | released = {{Film date|2026|09|25|df=y}} | country = भारत | language = [[हिन्दी भाषा|हिन्दी]] }} '''डोन्ट बी साय''' एक आगामी भारतीय [[हिन्दी भाषा|हिन्दी]] भाषाको हास्य प्रेमकथा चलचित्र हो जुन श्रीती मुखर्जीले आफ्नो निर्देशनमा पहिलो पटक लेखन र निर्देशन गरेकी छिन्। यो चलचित्र [[आलिया भट्ट]] र साहिन भट्टले आफ्नो चलचित्र कम्पनी इटर्नल सनसाइन प्रोडक्सनमार्फत निर्माण गरेका हुन्, जसमा गृष्मा साह र विकेस भुटानी सह-निर्माताका रूपमा रहेका छन्। चलचित्रमा आरुषि बजाज, अंश दुग्गल, बियाङ्का अरोरा र पियुष खाटी मुख्य भूमिकामा छन् भने कुणाल रोय कपुर, अनुराग बसु, [[नेहा धूपिया|नेहा धुपिया]] र अञ्जु अल्वा नाइक सहायक भूमिकामा छन्।<ref name="IndiaToday">{{Cite web |date=25 August 2026 |title='Don't Be Shy': Alia Bhatt-backed romcom set for Prime Video debut, check date |url=https://www.indiatoday.in/entertainment/ott/story/alia-bhatt-dont-be-shy-prime-video-release-date-september-25-2979134-2026-08-25 |access-date=31 August 2026 |website=[[India Today]]}}</ref> यो चलचित्र सन् २०२६ सेप्टेम्बर २५ मा अङ्ग्रेजी उपशीर्षकसहित हिन्दीमा [[प्राइम भिडियो|अमेजन प्राइम भिडियो]] विश्वव्यापी रूपमा प्रिमियर हुने कार्यक्रम रहेको छ।<ref name="Prime">{{Cite web |date=24 August 2026 |title=Prime Video sets September 25 as global premiere for 'Don’t Be Shy', a young adult romantic comedy film |url=https://www.adgully.com/post/19661/prime-videos-dont-be-shy-a-young-adult-romantic-comedy-film |access-date=31 August 2026 |website=Adgully}}</ref> == कथावस्तु == यस चलचित्रले २० वर्षीया श्यामिली 'साय' दासलाई पछ्याउँछ, जो एउटी युवती हुन् जसले आफ्नो जीवन पत्ता लगाएको छ भन्ने विश्वास गर्छिन्। यद्यपि, जब उनको सावधानीपूर्वक योजनाबद्ध जीवनले अप्रत्याशित मोड लिन्छ, उनी युवा वयस्कताको अनिश्चितता र अप्रत्याशितताको सामना गर्न बाध्य हुन्छन्।<ref name="Plot">{{Cite web |title=Don't Be Shy! (2026) |url=https://letterboxd.com/film/dont-be-shy-2026/ |access-date=31 August 2026 |website=[[Letterboxd]]}}</ref> कथाले मित्रता, पहिलो प्रेम, हृदयविदारक, सपनाहरू र बढ्दै जाँदा कसैको पहिचान पत्ता लगाउने प्रक्रियाको अन्वेषण गर्दछ।<ref name="Prime" /> == कलाकारहरू == * आरुषि बजाज श्यामिली 'साय' दासको रूपमा * अंश दुग्गल * बियाङ्का अरोरा * पियुष खाटी * कुणाल रोय कपुर * अनुराग बसु * [[नेहा धूपिया|नेहा धुपिया]] * अञ्जु अल्वा नायक <ref name="Prime" /> == उत्पादन == === विकास === यो चलचित्र श्रीती मुखर्जीद्वारा लिखित र निर्देशित थियो, जसले उनको निर्देशनको सुरुवातलाई चिह्नित गरेको थियो। सहज कौर मैनीलाई लेखकको रूपमा पनि श्रेय दिइन्छ।<ref name="IMDb">{{Cite web |title=Don't Be Shy (2026) - Full cast & crew |url=https://www.imdb.com/title/tt39528902/fullcredits/ |access-date=31 August 2026 |website=[[IMDb]]}}</ref> इटर्नल सनसाइन प्रोडक्सनमार्फत [[आलिया भट्ट]] र शाहिन भट्टले निर्माण गरेका हुन्। ग्रिस्मा शाह र विकेस भुटानीले सह-निर्माताका रूपमा काम गर्छन्। डार्लिङ्स, जिग्रा र पोचर लगायत यसका अघिल्लो परियोजनाहरू पछ्याउँदै, निर्माणले इटर्नल सनशाइन प्रोडक्सनको युवा-वयस्क रोमान्टिक कमेडीमा कदम चाल्छ।<ref name="ET">{{Cite web |date=25 August 2026 |title=Don’t Be Shy OTT release date announced: When and where to watch Alia Bhatt-backed movie online |url=https://m.economictimes.com/magazines/panache/dont-be-shy-ott-release-date-announced-when-and-where-to-watch-alia-bhatt-backed-movie-online/articleshow/133501059.cms |access-date=31 August 2026 |website=[[The Economic Times]]}}</ref> यस चलचित्रले मुख्य भूमिकामा चारजना नयाँ कलाकारहरूः आरुषि बजाज, अंश दुग्गल, बियाङ्का अरोरा र पियुष खाटीलाई पदार्पण गराउने भएको छ।<ref name="Variety">{{Cite web |date=24 August 2026 |title=Alia Bhatt’s Young-Adult Rom-Com ‘Don’t Be Shy’ Sets September Prime Video Premiere |url=https://variety.com/2026/tv/news/alia-bhatt-dont-be-shy-prime-video-premiere-date-1236841347/ |access-date=31 August 2026 |website=[[Variety (magazine)|Variety]]}}</ref> === सङ्गीत === चलचित्रको मूल गीत र सङ्गीत राम सम्पतद्वारा रचना गरिएको छ।<ref name="IMDb" /> == रिलीज == डोन्ट बी साय चलचित्र सन् २०२६ सेप्टेम्बर २५ मा [[प्राइम भिडियो]] विशेष रूपमा प्रिमियर हुने निर्धारित गरिएको छ। यो चलचित्र भारतभर र विश्वभरका २४० भन्दा बढी देश र क्षेत्रहरूमा अङ्ग्रेजी उपशीर्षकहरूसहित हिन्दीमा उपलब्ध हुनेछ।<ref name="Prime" /> यो चलचित्रलाई परम्परागत सिनेमाघरमा प्रदर्शित नगरेर अनलाइन अनुप्रयोगको माध्यमबाट प्रदर्शित गरिने भएको छ।<ref name="IndiaToday" /> == सन्दर्भ सामग्रीहरू == {{Reflist}} == बाह्य कडीहरू == * {{IMDb title|39528902|Don't Be Shy}} [[श्रेणी:सन् २०२६ का चलचित्रहरू]] [[श्रेणी:आगामी चलचित्रहरू]] i4qltbaennbop265sazu74m93l5f62f 6 151605 1378777 2026-09-09T13:58:07Z Saroj 31493 1378777 wikitext text/x-wiki ==Summary== {{Non-free use rationale 2 |Description = Official (season 1) poster of [[स्टर्लिङ पोइन्ट]] |Source = https://press.amazonmgmstudios.com/us/en/original-series/sterling-point/1#keyArtGallery |Author = [[प्राइम भिडियो]] |Article = स्टर्लिङ पोइन्ट |Purpose = to serve as the primary means of visual identification at the top of the article dedicated to the work in question. |Replaceability = Any derivative work based upon the cover art would be a copyright violation, so creation of a free image is not possible. |Minimality = Only in [[Sterling Point]] |Commercial = The use of a low resolution image of a work's cover will not impact the commercial viability of the work. |Other information = {{trademarked}} }} == Licensing == {{Non-free poster|image_has_rationale=yes|2020s American television series posters}} 8fgushaysu9332pu8s1qdiyln8114ls 6 151606 1378778 2026-09-09T14:01:12Z Saroj 31493 1378778 wikitext text/x-wiki ==Summary== {{Non-free use rationale poster | Article = डोन्ट बी साय (चलचित्र) | Name = [[डोन्ट बी साय (चलचित्र)|डोन्ट बी साय]] | Use = Infobox | Owner = Eternal Sunshine Productions | Source = अमेजन प्राइम भिडियो }} ==Licensing== {{Non-free film poster|image has rationale=yes|2020s Indian film posters}} 7bk3zi76kluyfy8297jqmy296m4k9tg 0 151607 1378783 2026-09-09T16:39:47Z Ramesh Deuba 37151 नया लेख 1378783 wikitext text/x-wiki {| class="infobox" style="width:300px; float:right; margin:0 0 1em 1em;" |- ! colspan="2" style="text-align:center; font-size:125%;" | '''रामरक्षा स्तोत्र''' |- ! colspan="2" style="text-align:center;" | ''रामरक्षास्तोत्रम्'' |- | colspan="2" style="text-align:center;" | [[चित्र:Pushpakviman.jpg|280px]] |- | colspan="2" style="text-align:center; font-size:90%;" | [[राम]] र [[सीता]] [[पुष्पक विमान]]मा विराजमान रहेको चित्र |- ! भाषा | [[संस्कृत भाषा|संस्कृत]] |- ! धर्म [[हिन्दू धर्म]] ! रचयिता [[बुध कौशिक]] ! कालखण्ड वैदिक काल ! |} '''रामरक्षा स्तोत्र'''[[संस्कृत]] भाषामा रचित एक [[स्तोत्र]] हो, जुन [[हिन्दू धर्म|हिन्दू]] देवता [[राम]]को स्तुतिमा समर्पित छ।<ref>{{Cite book |last1=Stietencron |first1=Heinrich von Stietencron |url=https://books.google.com/books?id=kgpLBpUCufwC&pg=PA256 |title=Epic and Purāṇic bibliography: S-Z, Indexes |last2=Flamm |first2=Peter |date=1992 |publisher=Otto Harrassowitz Verlag |isbn=978-3-447-03028-1 |pages=256 |language=en |access-date=2023-05-28 |archive-date=2023-07-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230704153351/https://books.google.com/books?id=kgpLBpUCufwC&pg=PA256 |url-status=live }}</ref> हिन्दू धर्मावलम्बीहरूले यस स्तोत्रलाई प्रायः [[प्रार्थना]] तथा सुरक्षाका लागि पाठ गर्ने गर्छन्।<ref>{{Cite book |last=Stainton |first=Hamsa |url=https://books.google.com/books?id=NbSmDwAAQBAJ&dq=R%C4%81marak%E1%B9%A3%C4%81stotra&pg=PA34 |title=Poetry as Prayer in the Sanskrit Hymns of Kashmir |date=2019-08-05 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-088982-1 |pages=34 |language=en |access-date=2023-05-28 |archive-date=2023-07-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230704154626/https://books.google.com/books?id=NbSmDwAAQBAJ&dq=R%C4%81marak%E1%B9%A3āstotra&pg=PA34 |url-status=live }}</ref> यसको रचना [[विश्वामित्र]] ऋषिको अर्को नाम मानिने श्रद्धेय ऋषि बुध कौशिकद्वारा गरिएको मानिन्छ।<ref>{{cite book |author=Carrigan, Brad |title=2012 Enlightened |publisher=Trafford Publishing |year=2010 |isbn=9781426933240}} [https://books.google.com/books?id=EryDUYkoTH8C&dq=budha+kaushik&pg=PA202] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230704153331/https://books.google.com/books?id=EryDUYkoTH8C&dq=budha+kaushik&pg=PA202|date=2023-07-04}}</ref><ref>{{Cite book |last1=Brockington |first1=John |url=https://books.google.com/books?id=GgQzDAAAQBAJ&dq=R%C4%81marak%E1%B9%A3%C4%81stotra&pg=PA17 |title=The Other Ramayana Women: Regional Rejection and Response |last2=Brockington |first2=Mary |date=2016-05-20 |publisher=Routledge |isbn=978-1-317-39063-3 |pages=17 |language=en |access-date=2023-05-28 |archive-date=2023-07-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230704154626/https://books.google.com/books?id=GgQzDAAAQBAJ&dq=R%C4%81marak%E1%B9%A3%C4%81stotra&pg=PA17 |url-status=live }}</ref> ==स्तोत्र== स्तोत्रका पहिलो तीन श्लोकहरू यसप्रकार छन्:<ref>{{Cite book |last=SUVRATSUT |url=http://archive.org/details/RamaRakshaStotramEngV1 |title=Rama Raksha Stotram Eng |date=2017-09-07}}</ref> {| class="wikitable" ! मूल संस्कृत श्लोक ! नेपाली अनुवाद |- | चरितं रघुनाथस्य शतकोटिप्रविस्तरम् ।<br> एकैकमक्षरं पुंसां महापातकनाशनम् ॥ | रघुनाथ रामको चरित्र करोडौँ अक्षरमा विस्तारित छ।<br> यसका प्रत्येक अक्षरले मानिसका महापापहरू नाश गर्ने सामर्थ्य राख्छ। |- | ध्यात्वा नीलोत्पलश्यामं रामं राजीवलोचनम् ।<br> जानकीलक्ष्मणोपेतं जटामुकुटमण्डितम् ॥ | नीलकमलजस्तै श्यामवर्ण तथा कमलजस्ता नेत्र भएका रामको ध्यान गरौँ,<br> जो जानकी (सीता) र लक्ष्मणसहित तथा जटाको मुकुटले सुशोभित हुनुहुन्छ। |- | सासितूणधनुर्बाणपाणिं नक्तञ्चरान्तकम् ।<br> स्वलीलया जगत्त्रातुं भाविर्भूतमजं विभुम् ॥ | तरबार, धनुष र बाण धारण गर्नुभएका तथा राक्षसहरूका संहारक राम,<br> जो अजन्मा र सर्वव्यापी हुनुहुन्छ तथा आफ्नो लीलाद्वारा संसारको रक्षा गर्न प्रकट हुनुभएको हो। |} == सन्दर्भ == {{Reflist}} == बाह्य लिङ्कहरू == *[https://stotra.in/translation/en/sri-ram/ram-raksha-stotra रामरक्षा स्तोत्रको पूर्ण अंग्रेजी अनुवाद] {{DEFAULTSORT:Rama_Raksha_Stotra}} 9md7yh4ea8dh56qbad884cxbthunr9k 3 151608 1378786 2026-09-10T00:58:24Z नेपाली विकिपिडिया स्वागत 28168 [[ढाँचा:नमस्ते|स्वागतम्]] 1378786 wikitext text/x-wiki ==विकिपिडियामा स्वागत छ!== <div style="width: 99%; color: #111; {{box-shadow|0|1px|3px|rgba(0, 0, 0, 0.35)}} {{border-radius|2px}}"> <div style="overflow:hidden; height:auto; background: #fff; width: 100%; padding-bottom:18px;"> <div style="font-size: 36px; margin-top: 24px;margin-left: 16px; font-family: 'Linux Libertine',Georgia,Times,serif; line-height: 1.2em;">नमस्ते, Biraj Pariyarज्यू</div> <div style="font-size: 24px; padding-top: 0px; margin-left: 16px; font-family: 'Linux Libertine',Georgia,Times,serif; line-height:1.2em; color: #666; "> [[नेपाली विकिपिडिया]]मा हार्दिक [[विकिपिडिया:स्वागत|स्वागत]] छ! </div></div> <div style="vertical-align:middle; color: black; background-color:#fff"> <div style="display: flex; flex-flow: row wrap; background-color:#EAECF0; padding: 10px; padding-left: 25px; "> <div style="font-size: 18px; padding-top: 0px; margin-left: 0px; text-align: center; font-family: 'Linux Libertine',Georgia,Times,serif; line-height:1.5em; color: #111; "> हालसम्म नेपाली विकिपिडियामा [[विशेष:Statistics|३०,०५१]] लेखहरू छन्। यसलाई बढाउन तपाईंको योगदानको आवश्यकता रहेको छ। आउनुहोस् तपाईं हामी सबै मिलेर नेपाली विकिपिडियालाई विश्वका अन्य प्रमुख [[:meta:List_of_Wikipedias/ne|भाषाका विकिपिडिया जत्ति कै धनी]] बनाऔँ। विकिपिडियाले कुनै पनि व्यक्तिलाई सम्पादन गर्ने अधिकार दिन्छ। मलाई आशा छ कि तपाईंले यहाँ मन पराउनुहुन्छ र योगदान गर्ने निर्णय गर्नुहुन्छ।</div> <div style="flex: 1 1 300px;"><br/> <div style="font-size: 17px; font-family: 'Linux Libertine',Georgia,Times,serif; line-height:1.2em; font-weight:normal;">[[चित्र:Symbol support2 vote.svg|25px|alt=|link=]] सुरुवात</div> <div style="font-size: 15px;"> * पहिले [[विकिपिडिया:विकिपिडियाको बारेमा|विकिपिडियाको परिचय पृष्ठ]] पढ्नुहोस्। * तपाईंले कसरी [[मद्दत:सहायता विषयसूचि|विकिपिडियामा योगदान गर्न सक्नुहुन्छ]] जान्नुहोस्। * आफ्नो परिचय दिनको लागि तपाईंको [[प्रयोगकर्ता:Biraj Pariyar|प्रयोगकर्ता पृष्ठ]] बनाउनुहोला ताकि हामी तपाईंलाई अझ राम्रोसँग चिन्न सक्छौँ। (परिचय दिइरहनु आवश्यक नै भने छैन) </div> </div> <div style="flex: 1 1 300px;"><br/> <div style="font-size: 17px; font-family: 'Linux Libertine',Georgia,Times,serif; line-height:1.2em; font-weight:normal;">[[चित्र:Artículo bueno-blue.svg|25px|alt=|link=]] सुझावहरू</div> <div style="font-size: 15px;"> * कृपया [[विकिपिडिया:स्वशिक्षा/वार्तालाप पृष्ठ|वार्तालाप पृष्ठ]]मा चारवटा वक्र (<code><nowiki>~~~~</nowiki></code>) प्रयोग गरि हस्ताक्षर गर्नुहोला। यसो गर्नाले वार्तालाप पृष्ठमा स्वत: तपाईंको नाम, वार्ता पृष्ठसूत्र र मिति थपिने छ। * यदि तपाईंलाई विकिपिडियामा केही समस्या परेको छ भने आफ्नो वार्तालाप पृष्ठमा <code>'''<nowiki>{{मद्दत}}</nowiki>'''</code> राख्नु होला। हाम्रा प्रयोगकर्ताहरूले तपाईंको समस्याको समाधान बताउने छन्। * नयाँ पृष्ठहरू [[विकिपिडिया:स्वशिक्षा/सम्पादन|सम्पादन गर्दा]] वा [[विकिपिडिया:कसरी लेख बनाउने?|सिर्जना गर्दा]], [[विकिपिडिया:स्वशिक्षा/सन्दर्भ|सन्दर्भ]]हरू थप्दा वा मेटाउँदा गल्ती गर्न डराउनु पर्दैन किनकि गल्ती जो कोहीबाट हुन् सक्छ। </div> </div> </div> <div style="padding: 10px; padding-left: 25px; "> <div style="text-align: center;"> {{clickable button 2|विकिपिडिया:कसरी लेख बनाउने?|कसरी लेख बनाउने?|class=mw-ui-constructive center}} </div> <div style="text-align: center;"> {{clickable button 2|विकिपिडिया:चिया घर|यदि तपाईंसँग प्रश्नहरू छन् भने यहाँ सोध्नुहोस्|class=mw-ui-constructive center}} </div> </div> </div> </div> '''स्वागतम्''', हामी नेपाली विकिपिडियामा तपाईंको सम्पादनको लागि पर्खिरहेका छौँ! -- [[User:नेपाली विकिपिडिया स्वागत|नेपाली विकिपिडिया स्वागत]] ([[User talk:नेपाली विकिपिडिया स्वागत|कुरा गर्नुहोस्]]) ०६:४३, १० सेप्टेम्बर २०२६ (नेपाली समय) f53pu85p5hmbkzw48h0udfdse8o78i5 0 151609 1378795 2026-09-10T07:36:39Z Bishaldev100 28807 "[[:en:Special:Redirect/revision/1282280668|Rajkulo]]"पृष्ठलाई अनुवाद गरि सृजना गरियो 1378795 wikitext text/x-wiki [[File:Water_stream_-_Muktinath,_Nepal_-_panoramio.jpg|अङ्गुठाकार|[[मुक्तिनाथ]] राजकुलो जस्तै एउटा नहर।]] '''राजकुलो''' [[नेपाल]] पाइने एक प्रकारको [[नहर]] वा कुलो हो। यसले सिँचाइ, [[ढुङ्गे धारा]] र पोखरीका लागि पानी उपलब्ध गराउँछ। यसको इतिहास [[लिच्छवि काल]] (लगभग सन् ४५०–७५०) सम्म जोडिएको छ।<ref name=":0">{{Cite web |title=Renovating Kathmandu's ancient canals |url=http://ecs.com.np/features/renovating-kathmandus-ancient-canals |access-date=22 March 2021 |website=ECS NEPAL |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nepali town turns to the past for solutions to current water crisis |url=https://english.onlinekhabar.com/nepali-town-turns-to-the-past-for-solutions-to-current-water-crisis.html |access-date=22 March 2021 |website=OnlineKhabar |language=en-GB}}</ref> == '''प्रारम्भिक राजकुलोहरू''' == सबैभन्दा पुराना ज्ञात कुलोहरू लिच्छवि कालमा निर्माण गरिएका थिए। त्यस समयमा तिनीहरूलाई 'तिलमका' भनिन्थ्यो र तिनीहरूको प्राथमिक उद्देश्य सिँचाइ थियो। यी सबै कुलोहरू अहिले लोप भइसकेका छन्।<ref>Nepal Mandala: A Cultural Study of the Kathmandu Valley by Mary Shepherd Slusser, Princeton University Press, 1982, p 168, 176</ref> == '''प्रमुख राजकुलोहरू''' == १७औँ शताब्दीमा काठमाडौँ, पाटन र भक्तपुरका राजाहरूले काठमाडौँ उपत्यकाको फेदीबाट आफ्ना सहरहरूमा पानी ल्याउन लामो दूरीका कुलोहरू निर्माण गराएका थिए।<ref name="Raimund1995">Water Conduits in the Kathmandu Valley (2 vols.) by Raimund O.A. Becker-Ritterspach, {{ISBN|9788121506908}}, Published by Munshiram Manoharlal Publishers Pvt. Ltd., New Delhi, India, 1995</ref> === टीकाभैरव नहर === टीकाभैरव कुलोले लेले र नाल्डु खोलाबाट [[पाटन दरबार क्षेत्र]]सम्म पानी पुर्‍याउँथ्यो।<ref name="UNHABITAT2007">[http://un.info.np/Net/NeoDocs/View/6229 UN-HABITAT, 2007. Water Movement in Patan with reference to Traditional Stone Spouts] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210322165449/https://un.info.np/Net/NeoDocs/View/6229|date=2021-03-22}}, {{ISBN|9789937203913}}</ref><ref name="Reviving">{{Cite web |title=Reviving Patan's royal canal |url=http://archive.nepalitimes.com/news.php?id=9129 |access-date=22 March 2021 |website=Nepali Times}}</ref><ref name="manna2015">[https://www.academia.edu/30813771/Exploring_the_rhythms_of_public_life_through_public_water_structures_within_Kathmandu_valley Exploring the rhythms of public life through public water structures within Kathmandu valley], submitted by Ashim Kumar Manna, 2015-2016</ref> === बागेश्वरी '''कुलो''' === बागेश्वरी कुलोले महादेव पोखरीको मूलबाट भक्तपुरमा पानी ल्याउँथ्यो।<ref name=":02">{{Cite web |title=Renovating Kathmandu's ancient canals |url=http://ecs.com.np/features/renovating-kathmandus-ancient-canals |access-date=22 March 2021 |website=ECS NEPAL |language=en}}</ref><ref name="manna20152">[https://www.academia.edu/30813771/Exploring_the_rhythms_of_public_life_through_public_water_structures_within_Kathmandu_valley Exploring the rhythms of public life through public water structures within Kathmandu valley], submitted by Ashim Kumar Manna, 2015-2016</ref><ref name="Gautam">Indigenous water management system in Nepal: cultural dimensions of water distribution, cascaded reuse and harvesting in Bhaktapur City by Dipendra Gautam, Bhesh Raj Thapa and Raghu N. Prajapati, Environment Development and Sustainability, August 2018</ref> सन् १६७८ मा राजा [[जितामित्र मल्ल]]ले भक्तपुरमा पानी ल्याउन एउटा राजकुलो निर्माण गरेका थिए। यो कुलोको मुख्य उद्देश्य तलेजु मन्दिरमा पूजाआजाका लागि पानी पुर्‍याउनु भए तापनि, यसको प्रयोग बाटोमा सिँचाइ, पानीघट्ट सञ्चालन र माछा मार्नका लागि पनि गरिन्थ्यो।<ref name="Khaniya2005">[https://jvs-nwp.org.np/wp-content/uploads/2018/07/Number-28.pdf Traditional Water Management Practices. A Case Study Of Bhaktapur City] by Ganesh Khaniya, Farmer Managed Irrigation Systems Promotion Trust, Kathmandu, Nepal, February 2005, retrieved 13 March 2025</ref><ref name="Raimund1996">Dhunge-Dharas in the Kathmandu Valley. Continuity and Development of Architectural Design by Raimund O.A. Becker-Ritterspach, Change and Continuity, 1996</ref> भक्तपुरका करिब आधा ढुङ्गेधाराहरूले यही कुलोबाट पानी प्राप्त गर्दथे।<ref name="Raimund1995" /> === '''बुढीकान्ता कुलो''' === बुढीकान्ता कुलोले काठमाडौँमा पानी ल्याउँथ्यो।<ref name="manna20153">[https://www.academia.edu/30813771/Exploring_the_rhythms_of_public_life_through_public_water_structures_within_Kathmandu_valley Exploring the rhythms of public life through public water structures within Kathmandu valley], submitted by Ashim Kumar Manna, 2015-2016</ref> राजा प्रताप मल्ललाई पनि धार्मिक कारणले पानीको आवश्यकता परेको थियो।<ref name="Raimund19952">Water Conduits in the Kathmandu Valley (2 vols.) by Raimund O.A. Becker-Ritterspach, {{ISBN|9788121506908}}, Published by Munshiram Manoharlal Publishers Pvt. Ltd., New Delhi, India, 1995</ref> यो कुलो हाल सञ्चालनमा छैन।<ref name="Aryal2005">[http://archive.nepalitimes.com/news.php?id=9129 Reviving Patan's royal canal] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210322165457/https://s7.addthis.com/js/250/addthis_widget.js|date=2021-03-22}} by Mallika Aryal, Nepali Times, November 2005, retrieved 10 September 2019</ref> == पनि हेर्नुहोस् == * [[ढुङ्गे धारा|धुङ्गे धारा]] * जलस्रोत तथा सिँचाइ विभाग == सन्दर्भहरू == [[श्रेणी:नेपालका नहरहरू]] [[श्रेणी:नेपालको संस्कृति]] [[श्रेणी:नेपालको वास्तुकला]] dodwk44irbfvsbxxwfq6ck5b42434jr 1378796 1378795 2026-09-10T07:37:33Z Bishaldev100 28807 1378796 wikitext text/x-wiki [[File:Water_stream_-_Muktinath,_Nepal_-_panoramio.jpg|अङ्गुठाकार|[[मुक्तिनाथ]] राजकुलो जस्तै एउटा नहर।]] '''राजकुलो''' [[नेपाल]] पाइने एक प्रकारको [[नहर]] वा कुलो हो। यसले सिँचाइ, [[ढुङ्गे धारा]] र पोखरीका लागि पानी उपलब्ध गराउँछ। यसको इतिहास [[लिच्छवि काल]] (लगभग सन् ४५०–७५०) सम्म जोडिएको छ।<ref name=":0">{{Cite web |title=Renovating Kathmandu's ancient canals |url=http://ecs.com.np/features/renovating-kathmandus-ancient-canals |access-date=22 March 2021 |website=ECS NEPAL |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nepali town turns to the past for solutions to current water crisis |url=https://english.onlinekhabar.com/nepali-town-turns-to-the-past-for-solutions-to-current-water-crisis.html |access-date=22 March 2021 |website=OnlineKhabar |language=en-GB}}</ref> == प्रारम्भिक राजकुलोहरू == सबैभन्दा पुराना ज्ञात कुलोहरू लिच्छवि कालमा निर्माण गरिएका थिए। त्यस समयमा तिनीहरूलाई 'तिलमका' भनिन्थ्यो र तिनीहरूको प्राथमिक उद्देश्य सिँचाइ थियो। यी सबै कुलोहरू अहिले लोप भइसकेका छन्।<ref>Nepal Mandala: A Cultural Study of the Kathmandu Valley by Mary Shepherd Slusser, Princeton University Press, 1982, p 168, 176</ref> == प्रमुख राजकुलोहरू == १७औँ शताब्दीमा काठमाडौँ, पाटन र भक्तपुरका राजाहरूले काठमाडौँ उपत्यकाको फेदीबाट आफ्ना सहरहरूमा पानी ल्याउन लामो दूरीका कुलोहरू निर्माण गराएका थिए।<ref name="Raimund1995">Water Conduits in the Kathmandu Valley (2 vols.) by Raimund O.A. Becker-Ritterspach, {{ISBN|9788121506908}}, Published by Munshiram Manoharlal Publishers Pvt. Ltd., New Delhi, India, 1995</ref> === टीकाभैरव नहर === टीकाभैरव कुलोले लेले र नाल्डु खोलाबाट [[पाटन दरबार क्षेत्र]]सम्म पानी पुर्‍याउँथ्यो।<ref name="UNHABITAT2007">[http://un.info.np/Net/NeoDocs/View/6229 UN-HABITAT, 2007. Water Movement in Patan with reference to Traditional Stone Spouts] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210322165449/https://un.info.np/Net/NeoDocs/View/6229|date=2021-03-22}}, {{ISBN|9789937203913}}</ref><ref name="Reviving">{{Cite web |title=Reviving Patan's royal canal |url=http://archive.nepalitimes.com/news.php?id=9129 |access-date=22 March 2021 |website=Nepali Times}}</ref><ref name="manna2015">[https://www.academia.edu/30813771/Exploring_the_rhythms_of_public_life_through_public_water_structures_within_Kathmandu_valley Exploring the rhythms of public life through public water structures within Kathmandu valley], submitted by Ashim Kumar Manna, 2015-2016</ref> === बागेश्वरी कुलो === बागेश्वरी कुलोले महादेव पोखरीको मूलबाट भक्तपुरमा पानी ल्याउँथ्यो।<ref name=":02">{{Cite web |title=Renovating Kathmandu's ancient canals |url=http://ecs.com.np/features/renovating-kathmandus-ancient-canals |access-date=22 March 2021 |website=ECS NEPAL |language=en}}</ref><ref name="manna20152">[https://www.academia.edu/30813771/Exploring_the_rhythms_of_public_life_through_public_water_structures_within_Kathmandu_valley Exploring the rhythms of public life through public water structures within Kathmandu valley], submitted by Ashim Kumar Manna, 2015-2016</ref><ref name="Gautam">Indigenous water management system in Nepal: cultural dimensions of water distribution, cascaded reuse and harvesting in Bhaktapur City by Dipendra Gautam, Bhesh Raj Thapa and Raghu N. Prajapati, Environment Development and Sustainability, August 2018</ref> सन् १६७८ मा राजा [[जितामित्र मल्ल]]ले भक्तपुरमा पानी ल्याउन एउटा राजकुलो निर्माण गरेका थिए। यो कुलोको मुख्य उद्देश्य तलेजु मन्दिरमा पूजाआजाका लागि पानी पुर्‍याउनु भए तापनि, यसको प्रयोग बाटोमा सिँचाइ, पानीघट्ट सञ्चालन र माछा मार्नका लागि पनि गरिन्थ्यो।<ref name="Khaniya2005">[https://jvs-nwp.org.np/wp-content/uploads/2018/07/Number-28.pdf Traditional Water Management Practices. A Case Study Of Bhaktapur City] by Ganesh Khaniya, Farmer Managed Irrigation Systems Promotion Trust, Kathmandu, Nepal, February 2005, retrieved 13 March 2025</ref><ref name="Raimund1996">Dhunge-Dharas in the Kathmandu Valley. Continuity and Development of Architectural Design by Raimund O.A. Becker-Ritterspach, Change and Continuity, 1996</ref> भक्तपुरका करिब आधा ढुङ्गेधाराहरूले यही कुलोबाट पानी प्राप्त गर्दथे।<ref name="Raimund1995" /> === '''बुढीकान्ता कुलो''' === बुढीकान्ता कुलोले काठमाडौँमा पानी ल्याउँथ्यो।<ref name="manna20153">[https://www.academia.edu/30813771/Exploring_the_rhythms_of_public_life_through_public_water_structures_within_Kathmandu_valley Exploring the rhythms of public life through public water structures within Kathmandu valley], submitted by Ashim Kumar Manna, 2015-2016</ref> राजा प्रताप मल्ललाई पनि धार्मिक कारणले पानीको आवश्यकता परेको थियो।<ref name="Raimund19952">Water Conduits in the Kathmandu Valley (2 vols.) by Raimund O.A. Becker-Ritterspach, {{ISBN|9788121506908}}, Published by Munshiram Manoharlal Publishers Pvt. Ltd., New Delhi, India, 1995</ref> यो कुलो हाल सञ्चालनमा छैन।<ref name="Aryal2005">[http://archive.nepalitimes.com/news.php?id=9129 Reviving Patan's royal canal] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210322165457/https://s7.addthis.com/js/250/addthis_widget.js|date=2021-03-22}} by Mallika Aryal, Nepali Times, November 2005, retrieved 10 September 2019</ref> ==यो पनि हेर्नुहोस्== * [[ढुङ्गे धारा]] * जलस्रोत तथा सिँचाइ विभाग == सन्दर्भहरू == [[श्रेणी:नेपालका नहरहरू]] [[श्रेणी:नेपालको संस्कृति]] [[श्रेणी:नेपालको वास्तुकला]] k8mfce2n5g8sjwh5qlm4e09eb8er14d 1378797 1378796 2026-09-10T07:38:00Z Bishaldev100 28807 /* बुढीकान्ता कुलो */ 1378797 wikitext text/x-wiki [[File:Water_stream_-_Muktinath,_Nepal_-_panoramio.jpg|अङ्गुठाकार|[[मुक्तिनाथ]] राजकुलो जस्तै एउटा नहर।]] '''राजकुलो''' [[नेपाल]] पाइने एक प्रकारको [[नहर]] वा कुलो हो। यसले सिँचाइ, [[ढुङ्गे धारा]] र पोखरीका लागि पानी उपलब्ध गराउँछ। यसको इतिहास [[लिच्छवि काल]] (लगभग सन् ४५०–७५०) सम्म जोडिएको छ।<ref name=":0">{{Cite web |title=Renovating Kathmandu's ancient canals |url=http://ecs.com.np/features/renovating-kathmandus-ancient-canals |access-date=22 March 2021 |website=ECS NEPAL |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nepali town turns to the past for solutions to current water crisis |url=https://english.onlinekhabar.com/nepali-town-turns-to-the-past-for-solutions-to-current-water-crisis.html |access-date=22 March 2021 |website=OnlineKhabar |language=en-GB}}</ref> == प्रारम्भिक राजकुलोहरू == सबैभन्दा पुराना ज्ञात कुलोहरू लिच्छवि कालमा निर्माण गरिएका थिए। त्यस समयमा तिनीहरूलाई 'तिलमका' भनिन्थ्यो र तिनीहरूको प्राथमिक उद्देश्य सिँचाइ थियो। यी सबै कुलोहरू अहिले लोप भइसकेका छन्।<ref>Nepal Mandala: A Cultural Study of the Kathmandu Valley by Mary Shepherd Slusser, Princeton University Press, 1982, p 168, 176</ref> == प्रमुख राजकुलोहरू == १७औँ शताब्दीमा काठमाडौँ, पाटन र भक्तपुरका राजाहरूले काठमाडौँ उपत्यकाको फेदीबाट आफ्ना सहरहरूमा पानी ल्याउन लामो दूरीका कुलोहरू निर्माण गराएका थिए।<ref name="Raimund1995">Water Conduits in the Kathmandu Valley (2 vols.) by Raimund O.A. Becker-Ritterspach, {{ISBN|9788121506908}}, Published by Munshiram Manoharlal Publishers Pvt. Ltd., New Delhi, India, 1995</ref> === टीकाभैरव नहर === टीकाभैरव कुलोले लेले र नाल्डु खोलाबाट [[पाटन दरबार क्षेत्र]]सम्म पानी पुर्‍याउँथ्यो।<ref name="UNHABITAT2007">[http://un.info.np/Net/NeoDocs/View/6229 UN-HABITAT, 2007. Water Movement in Patan with reference to Traditional Stone Spouts] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210322165449/https://un.info.np/Net/NeoDocs/View/6229|date=2021-03-22}}, {{ISBN|9789937203913}}</ref><ref name="Reviving">{{Cite web |title=Reviving Patan's royal canal |url=http://archive.nepalitimes.com/news.php?id=9129 |access-date=22 March 2021 |website=Nepali Times}}</ref><ref name="manna2015">[https://www.academia.edu/30813771/Exploring_the_rhythms_of_public_life_through_public_water_structures_within_Kathmandu_valley Exploring the rhythms of public life through public water structures within Kathmandu valley], submitted by Ashim Kumar Manna, 2015-2016</ref> === बागेश्वरी कुलो === बागेश्वरी कुलोले महादेव पोखरीको मूलबाट भक्तपुरमा पानी ल्याउँथ्यो।<ref name=":02">{{Cite web |title=Renovating Kathmandu's ancient canals |url=http://ecs.com.np/features/renovating-kathmandus-ancient-canals |access-date=22 March 2021 |website=ECS NEPAL |language=en}}</ref><ref name="manna20152">[https://www.academia.edu/30813771/Exploring_the_rhythms_of_public_life_through_public_water_structures_within_Kathmandu_valley Exploring the rhythms of public life through public water structures within Kathmandu valley], submitted by Ashim Kumar Manna, 2015-2016</ref><ref name="Gautam">Indigenous water management system in Nepal: cultural dimensions of water distribution, cascaded reuse and harvesting in Bhaktapur City by Dipendra Gautam, Bhesh Raj Thapa and Raghu N. Prajapati, Environment Development and Sustainability, August 2018</ref> सन् १६७८ मा राजा [[जितामित्र मल्ल]]ले भक्तपुरमा पानी ल्याउन एउटा राजकुलो निर्माण गरेका थिए। यो कुलोको मुख्य उद्देश्य तलेजु मन्दिरमा पूजाआजाका लागि पानी पुर्‍याउनु भए तापनि, यसको प्रयोग बाटोमा सिँचाइ, पानीघट्ट सञ्चालन र माछा मार्नका लागि पनि गरिन्थ्यो।<ref name="Khaniya2005">[https://jvs-nwp.org.np/wp-content/uploads/2018/07/Number-28.pdf Traditional Water Management Practices. A Case Study Of Bhaktapur City] by Ganesh Khaniya, Farmer Managed Irrigation Systems Promotion Trust, Kathmandu, Nepal, February 2005, retrieved 13 March 2025</ref><ref name="Raimund1996">Dhunge-Dharas in the Kathmandu Valley. Continuity and Development of Architectural Design by Raimund O.A. Becker-Ritterspach, Change and Continuity, 1996</ref> भक्तपुरका करिब आधा ढुङ्गेधाराहरूले यही कुलोबाट पानी प्राप्त गर्दथे।<ref name="Raimund1995" /> === बुढीकान्ता कुलो === बुढीकान्ता कुलोले काठमाडौँमा पानी ल्याउँथ्यो।<ref name="manna20153">[https://www.academia.edu/30813771/Exploring_the_rhythms_of_public_life_through_public_water_structures_within_Kathmandu_valley Exploring the rhythms of public life through public water structures within Kathmandu valley], submitted by Ashim Kumar Manna, 2015-2016</ref> राजा [[प्रताप मल्ल]]लाई पनि धार्मिक कारणले पानीको आवश्यकता परेको थियो।<ref name="Raimund19952">Water Conduits in the Kathmandu Valley (2 vols.) by Raimund O.A. Becker-Ritterspach, {{ISBN|9788121506908}}, Published by Munshiram Manoharlal Publishers Pvt. Ltd., New Delhi, India, 1995</ref> यो कुलो हाल सञ्चालनमा छैन।<ref name="Aryal2005">[http://archive.nepalitimes.com/news.php?id=9129 Reviving Patan's royal canal] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210322165457/https://s7.addthis.com/js/250/addthis_widget.js|date=2021-03-22}} by Mallika Aryal, Nepali Times, November 2005, retrieved 10 September 2019</ref> ==यो पनि हेर्नुहोस्== * [[ढुङ्गे धारा]] * जलस्रोत तथा सिँचाइ विभाग == सन्दर्भहरू == [[श्रेणी:नेपालका नहरहरू]] [[श्रेणी:नेपालको संस्कृति]] [[श्रेणी:नेपालको वास्तुकला]] mao1vuli4t339tse1jlqbal1vcv3geo 1378798 1378797 2026-09-10T07:40:34Z Bishaldev100 28807 1378798 wikitext text/x-wiki [[File:Water_stream_-_Muktinath,_Nepal_-_panoramio.jpg|अङ्गुठाकार|[[मुक्तिनाथ]] राजकुलो जस्तै एउटा नहर।]] '''राजकुलो''' [[नेपाल]] पाइने एक प्रकारको [[नहर]] वा कुलो हो। यसले सिँचाइ, [[ढुङ्गे धारा]] र पोखरीका लागि पानी उपलब्ध गराउँछ। यसको इतिहास [[लिच्छवि काल]] (लगभग सन् ४५०–७५०) सम्म जोडिएको छ।<ref name=":0">{{Cite web |title=Renovating Kathmandu's ancient canals |url=http://ecs.com.np/features/renovating-kathmandus-ancient-canals |access-date=22 March 2021 |website=ECS NEPAL |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nepali town turns to the past for solutions to current water crisis |url=https://english.onlinekhabar.com/nepali-town-turns-to-the-past-for-solutions-to-current-water-crisis.html |access-date=22 March 2021 |website=OnlineKhabar |language=en-GB}}</ref> == प्रारम्भिक राजकुलोहरू == [[किराँत काल|किराँतकाल]]मै कुलो निर्माणको इतिहास शुरु भई लिच्छविकालमा तिलमक नामले विस्तार हुँदै मध्यकाल र पछिल्लाकालमा समेत राजकुलो निर्माण भइरहे । मध्यकालमा राजकुलोको निर्माणका साथै तिनको मर्मत सो कुलोको प्रयोगकर्ता स्वयं जनताले नै गर्नुपर्ने तथा नगरेमा आर्थिक दण्ड तिर्नु पर्ने व्यवस्थाका कारण लामो कालखण्डसम्म राजकुलोहरू सुरक्षित रहन सफल भए । सबैभन्दा पुराना ज्ञात कुलोहरू लिच्छवि कालमा निर्माण गरिएका थिए। त्यस समयमा तिनीहरूलाई 'तिलमक' भनिन्थ्यो र तिनीहरूको प्राथमिक उद्देश्य सिँचाइ थियो। यी सबै कुलोहरू अहिले लोप भइसकेका छन्।<ref>Nepal Mandala: A Cultural Study of the Kathmandu Valley by Mary Shepherd Slusser, Princeton University Press, 1982, p 168, 176</ref> == प्रमुख राजकुलोहरू == १७औँ शताब्दीमा काठमाडौँ, पाटन र भक्तपुरका राजाहरूले काठमाडौँ उपत्यकाको फेदीबाट आफ्ना सहरहरूमा पानी ल्याउन लामो दूरीका कुलोहरू निर्माण गराएका थिए।<ref name="Raimund1995">Water Conduits in the Kathmandu Valley (2 vols.) by Raimund O.A. Becker-Ritterspach, {{ISBN|9788121506908}}, Published by Munshiram Manoharlal Publishers Pvt. Ltd., New Delhi, India, 1995</ref> === टीकाभैरव नहर === टीकाभैरव कुलोले लेले र नाल्डु खोलाबाट [[पाटन दरबार क्षेत्र]]सम्म पानी पुर्‍याउँथ्यो।<ref name="UNHABITAT2007">[http://un.info.np/Net/NeoDocs/View/6229 UN-HABITAT, 2007. Water Movement in Patan with reference to Traditional Stone Spouts] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210322165449/https://un.info.np/Net/NeoDocs/View/6229|date=2021-03-22}}, {{ISBN|9789937203913}}</ref><ref name="Reviving">{{Cite web |title=Reviving Patan's royal canal |url=http://archive.nepalitimes.com/news.php?id=9129 |access-date=22 March 2021 |website=Nepali Times}}</ref><ref name="manna2015">[https://www.academia.edu/30813771/Exploring_the_rhythms_of_public_life_through_public_water_structures_within_Kathmandu_valley Exploring the rhythms of public life through public water structures within Kathmandu valley], submitted by Ashim Kumar Manna, 2015-2016</ref> === बागेश्वरी कुलो === बागेश्वरी कुलोले महादेव पोखरीको मूलबाट भक्तपुरमा पानी ल्याउँथ्यो।<ref name=":02">{{Cite web |title=Renovating Kathmandu's ancient canals |url=http://ecs.com.np/features/renovating-kathmandus-ancient-canals |access-date=22 March 2021 |website=ECS NEPAL |language=en}}</ref><ref name="manna20152">[https://www.academia.edu/30813771/Exploring_the_rhythms_of_public_life_through_public_water_structures_within_Kathmandu_valley Exploring the rhythms of public life through public water structures within Kathmandu valley], submitted by Ashim Kumar Manna, 2015-2016</ref><ref name="Gautam">Indigenous water management system in Nepal: cultural dimensions of water distribution, cascaded reuse and harvesting in Bhaktapur City by Dipendra Gautam, Bhesh Raj Thapa and Raghu N. Prajapati, Environment Development and Sustainability, August 2018</ref> सन् १६७८ मा राजा [[जितामित्र मल्ल]]ले भक्तपुरमा पानी ल्याउन एउटा राजकुलो निर्माण गरेका थिए। यो कुलोको मुख्य उद्देश्य तलेजु मन्दिरमा पूजाआजाका लागि पानी पुर्‍याउनु भए तापनि, यसको प्रयोग बाटोमा सिँचाइ, पानीघट्ट सञ्चालन र माछा मार्नका लागि पनि गरिन्थ्यो।<ref name="Khaniya2005">[https://jvs-nwp.org.np/wp-content/uploads/2018/07/Number-28.pdf Traditional Water Management Practices. A Case Study Of Bhaktapur City] by Ganesh Khaniya, Farmer Managed Irrigation Systems Promotion Trust, Kathmandu, Nepal, February 2005, retrieved 13 March 2025</ref><ref name="Raimund1996">Dhunge-Dharas in the Kathmandu Valley. Continuity and Development of Architectural Design by Raimund O.A. Becker-Ritterspach, Change and Continuity, 1996</ref> भक्तपुरका करिब आधा ढुङ्गेधाराहरूले यही कुलोबाट पानी प्राप्त गर्दथे।<ref name="Raimund1995" /> === बुढीकान्ता कुलो === बुढीकान्ता कुलोले काठमाडौँमा पानी ल्याउँथ्यो।<ref name="manna20153">[https://www.academia.edu/30813771/Exploring_the_rhythms_of_public_life_through_public_water_structures_within_Kathmandu_valley Exploring the rhythms of public life through public water structures within Kathmandu valley], submitted by Ashim Kumar Manna, 2015-2016</ref> राजा [[प्रताप मल्ल]]लाई पनि धार्मिक कारणले पानीको आवश्यकता परेको थियो।<ref name="Raimund19952">Water Conduits in the Kathmandu Valley (2 vols.) by Raimund O.A. Becker-Ritterspach, {{ISBN|9788121506908}}, Published by Munshiram Manoharlal Publishers Pvt. Ltd., New Delhi, India, 1995</ref> यो कुलो हाल सञ्चालनमा छैन।<ref name="Aryal2005">[http://archive.nepalitimes.com/news.php?id=9129 Reviving Patan's royal canal] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210322165457/https://s7.addthis.com/js/250/addthis_widget.js|date=2021-03-22}} by Mallika Aryal, Nepali Times, November 2005, retrieved 10 September 2019</ref> ==यो पनि हेर्नुहोस्== * [[ढुङ्गे धारा]] * जलस्रोत तथा सिँचाइ विभाग == सन्दर्भहरू == [[श्रेणी:नेपालका नहरहरू]] [[श्रेणी:नेपालको संस्कृति]] [[श्रेणी:नेपालको वास्तुकला]] h35bwatnyyfrvhv0vy366lqe2hckctd 1378799 1378798 2026-09-10T07:43:15Z Bishaldev100 28807 1378799 wikitext text/x-wiki [[File:Water_stream_-_Muktinath,_Nepal_-_panoramio.jpg|अङ्गुठाकार|[[मुक्तिनाथ]] राजकुलो जस्तै एउटा नहर।]] '''राजकुलो''' [[नेपाल]] पाइने एक प्रकारको [[नहर]] वा कुलो हो। यसले सिँचाइ, [[ढुङ्गे धारा]] र पोखरीका लागि पानी उपलब्ध गराउँछ। यसको इतिहास [[लिच्छवि काल]] (लगभग सन् ४५०–७५०) सम्म जोडिएको छ।<ref name=":0">{{Cite web |title=Renovating Kathmandu's ancient canals |url=http://ecs.com.np/features/renovating-kathmandus-ancient-canals |access-date=22 March 2021 |website=ECS NEPAL |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Nepali town turns to the past for solutions to current water crisis |url=https://english.onlinekhabar.com/nepali-town-turns-to-the-past-for-solutions-to-current-water-crisis.html |access-date=22 March 2021 |website=OnlineKhabar |language=en-GB}}</ref> == प्रारम्भिक राजकुलोहरू == [[किराँत काल|किराँतकाल]]मै कुलो निर्माणको इतिहास शुरु भई लिच्छविकालमा तिलमक नामले विस्तार हुँदै मध्यकाल र पछिल्लाकालमा समेत राजकुलो निर्माण भइरहे । मध्यकालमा राजकुलोको निर्माणका साथै तिनको मर्मत सो कुलोको प्रयोगकर्ता स्वयं जनताले नै गर्नुपर्ने तथा नगरेमा आर्थिक दण्ड तिर्नु पर्ने व्यवस्थाका कारण लामो कालखण्डसम्म राजकुलोहरू सुरक्षित रहन सफल भए ।<ref>{{Cite journal |last=खनाल |first=सन्ध्या |date=2019-12-02 |title=काठमाडौं उपत्यकाका ऐतिहासिक राजकुलो |journal=Nepal Journals Online |volume=13 |pages=29-42}}</ref> सबैभन्दा पुराना ज्ञात कुलोहरू लिच्छवि कालमा निर्माण गरिएका थिए। त्यस समयमा तिनीहरूलाई 'तिलमक' भनिन्थ्यो र तिनीहरूको प्राथमिक उद्देश्य सिँचाइ थियो। यी सबै कुलोहरू अहिले लोप भइसकेका छन्।<ref>Nepal Mandala: A Cultural Study of the Kathmandu Valley by Mary Shepherd Slusser, Princeton University Press, 1982, p 168, 176</ref> == प्रमुख राजकुलोहरू == १७औँ शताब्दीमा काठमाडौँ, पाटन र भक्तपुरका राजाहरूले काठमाडौँ उपत्यकाको फेदीबाट आफ्ना सहरहरूमा पानी ल्याउन लामो दूरीका कुलोहरू निर्माण गराएका थिए।<ref name="Raimund1995">Water Conduits in the Kathmandu Valley (2 vols.) by Raimund O.A. Becker-Ritterspach, {{ISBN|9788121506908}}, Published by Munshiram Manoharlal Publishers Pvt. Ltd., New Delhi, India, 1995</ref> === टीकाभैरव नहर === टीकाभैरव कुलोले लेले र नाल्डु खोलाबाट [[पाटन दरबार क्षेत्र]]सम्म पानी पुर्‍याउँथ्यो।<ref name="UNHABITAT2007">[http://un.info.np/Net/NeoDocs/View/6229 UN-HABITAT, 2007. Water Movement in Patan with reference to Traditional Stone Spouts] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210322165449/https://un.info.np/Net/NeoDocs/View/6229|date=2021-03-22}}, {{ISBN|9789937203913}}</ref><ref name="Reviving">{{Cite web |title=Reviving Patan's royal canal |url=http://archive.nepalitimes.com/news.php?id=9129 |access-date=22 March 2021 |website=Nepali Times}}</ref><ref name="manna2015">[https://www.academia.edu/30813771/Exploring_the_rhythms_of_public_life_through_public_water_structures_within_Kathmandu_valley Exploring the rhythms of public life through public water structures within Kathmandu valley], submitted by Ashim Kumar Manna, 2015-2016</ref> === बागेश्वरी कुलो === बागेश्वरी कुलोले महादेव पोखरीको मूलबाट भक्तपुरमा पानी ल्याउँथ्यो।<ref name=":02">{{Cite web |title=Renovating Kathmandu's ancient canals |url=http://ecs.com.np/features/renovating-kathmandus-ancient-canals |access-date=22 March 2021 |website=ECS NEPAL |language=en}}</ref><ref name="manna20152">[https://www.academia.edu/30813771/Exploring_the_rhythms_of_public_life_through_public_water_structures_within_Kathmandu_valley Exploring the rhythms of public life through public water structures within Kathmandu valley], submitted by Ashim Kumar Manna, 2015-2016</ref><ref name="Gautam">Indigenous water management system in Nepal: cultural dimensions of water distribution, cascaded reuse and harvesting in Bhaktapur City by Dipendra Gautam, Bhesh Raj Thapa and Raghu N. Prajapati, Environment Development and Sustainability, August 2018</ref> सन् १६७८ मा राजा [[जितामित्र मल्ल]]ले भक्तपुरमा पानी ल्याउन एउटा राजकुलो निर्माण गरेका थिए। यो कुलोको मुख्य उद्देश्य तलेजु मन्दिरमा पूजाआजाका लागि पानी पुर्‍याउनु भए तापनि, यसको प्रयोग बाटोमा सिँचाइ, पानीघट्ट सञ्चालन र माछा मार्नका लागि पनि गरिन्थ्यो।<ref name="Khaniya2005">[https://jvs-nwp.org.np/wp-content/uploads/2018/07/Number-28.pdf Traditional Water Management Practices. A Case Study Of Bhaktapur City] by Ganesh Khaniya, Farmer Managed Irrigation Systems Promotion Trust, Kathmandu, Nepal, February 2005, retrieved 13 March 2025</ref><ref name="Raimund1996">Dhunge-Dharas in the Kathmandu Valley. Continuity and Development of Architectural Design by Raimund O.A. Becker-Ritterspach, Change and Continuity, 1996</ref> भक्तपुरका करिब आधा ढुङ्गेधाराहरूले यही कुलोबाट पानी प्राप्त गर्दथे।<ref name="Raimund1995" /> === बुढीकान्ता कुलो === बुढीकान्ता कुलोले काठमाडौँमा पानी ल्याउँथ्यो।<ref name="manna20153">[https://www.academia.edu/30813771/Exploring_the_rhythms_of_public_life_through_public_water_structures_within_Kathmandu_valley Exploring the rhythms of public life through public water structures within Kathmandu valley], submitted by Ashim Kumar Manna, 2015-2016</ref> राजा [[प्रताप मल्ल]]लाई पनि धार्मिक कारणले पानीको आवश्यकता परेको थियो।<ref name="Raimund19952">Water Conduits in the Kathmandu Valley (2 vols.) by Raimund O.A. Becker-Ritterspach, {{ISBN|9788121506908}}, Published by Munshiram Manoharlal Publishers Pvt. Ltd., New Delhi, India, 1995</ref> यो कुलो हाल सञ्चालनमा छैन।<ref name="Aryal2005">[http://archive.nepalitimes.com/news.php?id=9129 Reviving Patan's royal canal] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210322165457/https://s7.addthis.com/js/250/addthis_widget.js|date=2021-03-22}} by Mallika Aryal, Nepali Times, November 2005, retrieved 10 September 2019</ref> ==यो पनि हेर्नुहोस्== * [[ढुङ्गे धारा]] * जलस्रोत तथा सिँचाइ विभाग == सन्दर्भहरू == [[श्रेणी:नेपालका नहरहरू]] [[श्रेणी:नेपालको संस्कृति]] [[श्रेणी:नेपालको वास्तुकला]] hrkb0mhnzfdd2srrr5t8xz7b6t5mhys 0 151610 1378803 2026-09-10T08:08:05Z Bishaldev100 28807 "[[:en:Special:Redirect/revision/1367127473|Nepali Mandir]]"पृष्ठलाई अनुवाद गरि सृजना गरियो 1378803 wikitext text/x-wiki '''श्री समरजेश्वर पशुपतिनाथ महादेव मन्दिर''', [क] जसलाई '''नेपाली मन्दिर''', [ख] '''काँठवाला मन्दिर''', [ग] र '''मिनी खजुराहो''' पनि भनिन्छ, [घ] पवित्र सहर [[बनारस|वाराणसी]] सबैभन्दा पुरानो र सबैभन्दा प्रसिद्ध मन्दिरहरू मध्ये एक हो।'''{{Efn|{{langx|ne|श्री साम्राजेश्वर पशुपतिनाथ महादेव मन्दिर}}; {{langx|hi|श्री साम्राजेश्वर पशुपतिनाथ महादेव मंदिर}}}}{{Efn|{{langx|ne|नेपाली मन्दिर}}; {{langx|hi|नेपाली मंदिर}}}}{{Efn|{{langx|ne|कन्थवाला मन्दिर}}; {{langx|hi|कन्थवाला मंदिर}}}}{{Efn|{{langx|ne|मिनी खजुराहो}}; {{langx|hi|मिनी खजुराहो}}}}''' मन्दिरले [[हिन्दु धर्म|हिन्दू धर्म]] ठुलो धार्मिक महत्त्व राख्छ र [[शिव|भगवान शिव]] समर्पित छ। [[नेपालका राजा|नेपालका राजाहरू]] 19औँ शताब्दीमा निर्माण गरेको यो मन्दिर टेराकोटा, ढुङ्गा र काठ प्रयोग गरेर निर्माण गरिएको हो र नेपालको [[काठमाडौँ]] रहेको [[पशुपतिनाथ मन्दिर]] प्रतिकृति हो।<ref name="Information" /> '''श्री साम्राज्येश्वर पशुपतिनाथ महादेव मन्दिर''','''{{efn|{{langx|ne|श्री साम्राजेश्वर पशुपतिनाथ महादेव मन्दिर}}; {{langx|hi|श्री साम्राजेश्वर पशुपतिनाथ महादेव मंदिर}}}}''' जसलाई '''नेपाली मन्दिर''','''{{efn|{{langx|ne|नेपाली मन्दिर}}; {{langx|hi|नेपाली मंदिर}}}}''' '''काठवाला मन्दिर''','''{{efn|{{langx|ne|कन्थवाला मन्दिर}}; {{langx|hi|कन्थवाला मंदिर}}}}''' र '''मिनी खजुराहो''' '''{{efn|{{langx|ne|मिनी खजुराहो}}; {{langx|hi|मिनी खजुराहो}}}}''' को नामले पनि चिनिन्छ, पवित्र शहर [[बनारस|वाराणसी]]का सबैभन्दा पुराना र प्रसिद्ध मन्दिरहरूमध्ये एक हो। हिन्दू धर्ममा यस मन्दिरको ठूलो धार्मिक महत्त्व छ र यो भगवान शिवलाई समर्पित छ। १९औं शताब्दीमा [[नेपालका राजा]]द्वारा निर्मित यो मन्दिर टेराकोटा (माटो), ढुङ्गा र काठको प्रयोग गरी बनाइएको छ र यो काठमाडौँ, नेपालमा रहेको पशुपतिनाथ मन्दिरको प्रतिरूप (हुबहु ढाँचा) हो।<ref name="Nepali Mandir">{{cite news|url=https://www.ixigo.com/nepali-temple-varanasi-india-ne-1652334|title=Nepali Mandir|access-date=2 August 2015|publisher=ixigo.com}}</ref><ref name="A piece of Nepal in Varanasi">{{cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/A-piece-of-Nepal-in-Varanasi/articleshow/5938486.cms|title=A piece of Nepal in Varanasi|work=[[The Times of India]]|access-date=2 August 2015}}</ref><ref name="A piece of Nepal in Varanasi2">{{cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/A-piece-of-Nepal-in-Varanasi/articleshow/5938486.cms|title=A piece of Nepal in Varanasi|work=[[The Times of India]]|access-date=2 August 2015}}</ref><ref name="Kathwala Temple">{{cite news|url=http://www.tripadvisor.com/Travel-g297685-d2431881/Varanasi:India:Nepali.Temple.Kathwala.Temple.html|title=Kathwala Temple|access-date=8 August 2015|publisher=[[TripAdvisor]]}}</ref><ref name="Information2">{{cite news|url=http://www.buzzntravel.com/nepali-temple|title=Information|access-date=8 August 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304003759/http://www.buzzntravel.com/nepali-temple|archive-date=4 March 2016|publisher=buzzntravel|url-status=dead}}</ref> == इतिहास == <gallery class="center" widths="200" heights="200"> File:Rana_Bahadur_Shah.jpg|[[रणबहादुर शाह|Rana Bahadur Shah]] (1775–1806). File:Girvan_Yuddha_Bikram_Shah.jpg|[[गीर्वाणयुद्ध विक्रम शाह|Girvan Yuddha Bikram Shah]] (1797–1816). </gallery>नेपालका राजा रणबहादुर शाहले सन् १८०० देखि १८०४ सम्म वाराणसीमा निर्वासन जीवन बिताएका थिए र आफूलाई "स्वामी निर्गुणानन्द" को नामकरण गरेका थिए। निर्वासनका क्रममा उनले [[बनारस|वाराणसी]]मा [[पशुपतिनाथ मन्दिर]]को प्रतिरूप बनाउने निर्णय गरे। उनी त्यहाँ बस्दा नै निर्माण कार्य सुरु भएको थियो। यद्यपि, मन्दिर पूरा हुनुअघि नै मार्च १८०४ मा शाह नेपाल राज्य फर्किए। २५ अप्रिल १८०६ मा, रणबहादुर शाहलाई उनका भाइ [[शेरबहादुर शाह]]ले काटेर हत्या गरे। पछि उनका छोरा [[गीर्वाणयुद्ध विक्रम शाह|गीर्वाणयुद्ध बिक्रम शाह]]ले मूल रूपमा तय गरिएको निर्माण मितिको करिब २० वर्षपछि यो परियोजना पूरा गरे। सन् १८४२ मा काशी नरेशद्वारा यो जमिन रणबहादुर शाहका नाममा हस्तान्तरण गरिएको थियो। मन्दिर परिसरका साथै वरपरको क्षेत्र, ललिता घाट र एक धर्मशालाको स्वामित्व [[नेपाल सरकार]]सँग रहेको छ। <ref name="Information">{{Cite news|url=http://www.buzzntravel.com/nepali-temple|title=Information|access-date=8 August 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304003759/http://www.buzzntravel.com/nepali-temple|archive-date=4 March 2016|publisher=buzzntravel}}</ref> == निर्माण == <gallery class="center" widths="200" heights="200"> File:Nepali_Temple,_Varanasi_(8716407449).jpg|नेपाली मन्दिर, ललिता घाट, वाराणसी। </gallery>यो मन्दिर टेराकोटा, ढुङ्गा र काठको प्रयोग गरी बनाइएको हो र यसलाई पूरा हुन तीन दशक लागेको थियो। यसमा प्रयोग गरिएको काठ धमिरा नलाग्ने (टर्माइट प्रुफ) किसिमको छ। यो नेपाली वास्तुकला शैलीमा निर्माण गरिएको छ र यसको वरपर [[तित्री]] अमिलो र [[पिपल]]का रुखहरू छन्। मन्दिरमा मुख्यतया काठबाट कुँदिएको [[छाने शैली|प्यागोडा शैली]]को वास्तुकला छ। यसमा खजुराहो स्मारक समूहमा प्रदर्शित मूर्तिहरू जस्तै मूर्तिहरू छन्, त्यसैले यसलाई "मिनी खजुराहो" पनि भनिन्छ।<ref name="Nepali Mandir2">{{cite news|url=https://www.ixigo.com/nepali-temple-varanasi-india-ne-1652334|title=Nepali Mandir|access-date=2 August 2015|publisher=ixigo.com}}</ref><ref name="Nepali Mandir3">{{cite news|url=https://www.ixigo.com/nepali-temple-varanasi-india-ne-1652334|title=Nepali Mandir|access-date=2 August 2015|publisher=ixigo.com}}</ref> [[File:Benares,_The_Nepalese_Temple_LACMA_M.90.24.65.jpg|अङ्गुठाकार|291x291पिक्सेल|नेपाली मन्दिर – वाराणसी, १८६० को दशकको उत्तरार्धमा स्यामुअल बोर्नद्वारा खिचिएको तस्बिर।]] नेपाली मन्दिर वाराणसीको ललिता घाटमा अवस्थित छ। यो वाराणसी जंक्शन रेलवे स्टेशनबाट ३.८ किलोमिटर दक्षिण-पूर्व र [[मणिकर्णिका घाट]]बाट १०० मिटर दक्षिण-पश्चिममा पर्छ।<ref name="Location">{{Cite news|url=https://www.google.co.uk/maps|title=Location|access-date=8 August 2015|publisher=Google Maps}}</ref>{{हिन्दु धर्म बाकस}} == नोट == {{Notelist}} [[श्रेणी:Coordinates on Wikidata]] hfspnvxdrox9gombeoyg7zsleoe409w 1378804 1378803 2026-09-10T08:08:31Z Bishaldev100 28807 /* इतिहास */ 1378804 wikitext text/x-wiki '''श्री समरजेश्वर पशुपतिनाथ महादेव मन्दिर''', [क] जसलाई '''नेपाली मन्दिर''', [ख] '''काँठवाला मन्दिर''', [ग] र '''मिनी खजुराहो''' पनि भनिन्छ, [घ] पवित्र सहर [[बनारस|वाराणसी]] सबैभन्दा पुरानो र सबैभन्दा प्रसिद्ध मन्दिरहरू मध्ये एक हो।'''{{Efn|{{langx|ne|श्री साम्राजेश्वर पशुपतिनाथ महादेव मन्दिर}}; {{langx|hi|श्री साम्राजेश्वर पशुपतिनाथ महादेव मंदिर}}}}{{Efn|{{langx|ne|नेपाली मन्दिर}}; {{langx|hi|नेपाली मंदिर}}}}{{Efn|{{langx|ne|कन्थवाला मन्दिर}}; {{langx|hi|कन्थवाला मंदिर}}}}{{Efn|{{langx|ne|मिनी खजुराहो}}; {{langx|hi|मिनी खजुराहो}}}}''' मन्दिरले [[हिन्दु धर्म|हिन्दू धर्म]] ठुलो धार्मिक महत्त्व राख्छ र [[शिव|भगवान शिव]] समर्पित छ। [[नेपालका राजा|नेपालका राजाहरू]] 19औँ शताब्दीमा निर्माण गरेको यो मन्दिर टेराकोटा, ढुङ्गा र काठ प्रयोग गरेर निर्माण गरिएको हो र नेपालको [[काठमाडौँ]] रहेको [[पशुपतिनाथ मन्दिर]] प्रतिकृति हो।<ref name="Information" /> '''श्री साम्राज्येश्वर पशुपतिनाथ महादेव मन्दिर''','''{{efn|{{langx|ne|श्री साम्राजेश्वर पशुपतिनाथ महादेव मन्दिर}}; {{langx|hi|श्री साम्राजेश्वर पशुपतिनाथ महादेव मंदिर}}}}''' जसलाई '''नेपाली मन्दिर''','''{{efn|{{langx|ne|नेपाली मन्दिर}}; {{langx|hi|नेपाली मंदिर}}}}''' '''काठवाला मन्दिर''','''{{efn|{{langx|ne|कन्थवाला मन्दिर}}; {{langx|hi|कन्थवाला मंदिर}}}}''' र '''मिनी खजुराहो''' '''{{efn|{{langx|ne|मिनी खजुराहो}}; {{langx|hi|मिनी खजुराहो}}}}''' को नामले पनि चिनिन्छ, पवित्र शहर [[बनारस|वाराणसी]]का सबैभन्दा पुराना र प्रसिद्ध मन्दिरहरूमध्ये एक हो। हिन्दू धर्ममा यस मन्दिरको ठूलो धार्मिक महत्त्व छ र यो भगवान शिवलाई समर्पित छ। १९औं शताब्दीमा [[नेपालका राजा]]द्वारा निर्मित यो मन्दिर टेराकोटा (माटो), ढुङ्गा र काठको प्रयोग गरी बनाइएको छ र यो काठमाडौँ, नेपालमा रहेको पशुपतिनाथ मन्दिरको प्रतिरूप (हुबहु ढाँचा) हो।<ref name="Nepali Mandir">{{cite news|url=https://www.ixigo.com/nepali-temple-varanasi-india-ne-1652334|title=Nepali Mandir|access-date=2 August 2015|publisher=ixigo.com}}</ref><ref name="A piece of Nepal in Varanasi">{{cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/A-piece-of-Nepal-in-Varanasi/articleshow/5938486.cms|title=A piece of Nepal in Varanasi|work=[[The Times of India]]|access-date=2 August 2015}}</ref><ref name="A piece of Nepal in Varanasi2">{{cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/A-piece-of-Nepal-in-Varanasi/articleshow/5938486.cms|title=A piece of Nepal in Varanasi|work=[[The Times of India]]|access-date=2 August 2015}}</ref><ref name="Kathwala Temple">{{cite news|url=http://www.tripadvisor.com/Travel-g297685-d2431881/Varanasi:India:Nepali.Temple.Kathwala.Temple.html|title=Kathwala Temple|access-date=8 August 2015|publisher=[[TripAdvisor]]}}</ref><ref name="Information2">{{cite news|url=http://www.buzzntravel.com/nepali-temple|title=Information|access-date=8 August 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304003759/http://www.buzzntravel.com/nepali-temple|archive-date=4 March 2016|publisher=buzzntravel|url-status=dead}}</ref> == इतिहास == <gallery class="center" widths="200" heights="200"> File:Rana_Bahadur_Shah.jpg|[[रणबहादुर शाह]]. File:Girvan_Yuddha_Bikram_Shah.jpg|[[गीर्वाणयुद्ध विक्रम शाह]]. </gallery>नेपालका राजा रणबहादुर शाहले सन् १८०० देखि १८०४ सम्म वाराणसीमा निर्वासन जीवन बिताएका थिए र आफूलाई "स्वामी निर्गुणानन्द" को नामकरण गरेका थिए। निर्वासनका क्रममा उनले [[बनारस|वाराणसी]]मा [[पशुपतिनाथ मन्दिर]]को प्रतिरूप बनाउने निर्णय गरे। उनी त्यहाँ बस्दा नै निर्माण कार्य सुरु भएको थियो। यद्यपि, मन्दिर पूरा हुनुअघि नै मार्च १८०४ मा शाह नेपाल राज्य फर्किए। २५ अप्रिल १८०६ मा, रणबहादुर शाहलाई उनका भाइ [[शेरबहादुर शाह]]ले काटेर हत्या गरे। पछि उनका छोरा [[गीर्वाणयुद्ध विक्रम शाह|गीर्वाणयुद्ध बिक्रम शाह]]ले मूल रूपमा तय गरिएको निर्माण मितिको करिब २० वर्षपछि यो परियोजना पूरा गरे। सन् १८४२ मा काशी नरेशद्वारा यो जमिन रणबहादुर शाहका नाममा हस्तान्तरण गरिएको थियो। मन्दिर परिसरका साथै वरपरको क्षेत्र, ललिता घाट र एक धर्मशालाको स्वामित्व [[नेपाल सरकार]]सँग रहेको छ। <ref name="Information">{{Cite news|url=http://www.buzzntravel.com/nepali-temple|title=Information|access-date=8 August 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304003759/http://www.buzzntravel.com/nepali-temple|archive-date=4 March 2016|publisher=buzzntravel}}</ref> == निर्माण == <gallery class="center" widths="200" heights="200"> File:Nepali_Temple,_Varanasi_(8716407449).jpg|नेपाली मन्दिर, ललिता घाट, वाराणसी। </gallery>यो मन्दिर टेराकोटा, ढुङ्गा र काठको प्रयोग गरी बनाइएको हो र यसलाई पूरा हुन तीन दशक लागेको थियो। यसमा प्रयोग गरिएको काठ धमिरा नलाग्ने (टर्माइट प्रुफ) किसिमको छ। यो नेपाली वास्तुकला शैलीमा निर्माण गरिएको छ र यसको वरपर [[तित्री]] अमिलो र [[पिपल]]का रुखहरू छन्। मन्दिरमा मुख्यतया काठबाट कुँदिएको [[छाने शैली|प्यागोडा शैली]]को वास्तुकला छ। यसमा खजुराहो स्मारक समूहमा प्रदर्शित मूर्तिहरू जस्तै मूर्तिहरू छन्, त्यसैले यसलाई "मिनी खजुराहो" पनि भनिन्छ।<ref name="Nepali Mandir2">{{cite news|url=https://www.ixigo.com/nepali-temple-varanasi-india-ne-1652334|title=Nepali Mandir|access-date=2 August 2015|publisher=ixigo.com}}</ref><ref name="Nepali Mandir3">{{cite news|url=https://www.ixigo.com/nepali-temple-varanasi-india-ne-1652334|title=Nepali Mandir|access-date=2 August 2015|publisher=ixigo.com}}</ref> [[File:Benares,_The_Nepalese_Temple_LACMA_M.90.24.65.jpg|अङ्गुठाकार|291x291पिक्सेल|नेपाली मन्दिर – वाराणसी, १८६० को दशकको उत्तरार्धमा स्यामुअल बोर्नद्वारा खिचिएको तस्बिर।]] नेपाली मन्दिर वाराणसीको ललिता घाटमा अवस्थित छ। यो वाराणसी जंक्शन रेलवे स्टेशनबाट ३.८ किलोमिटर दक्षिण-पूर्व र [[मणिकर्णिका घाट]]बाट १०० मिटर दक्षिण-पश्चिममा पर्छ।<ref name="Location">{{Cite news|url=https://www.google.co.uk/maps|title=Location|access-date=8 August 2015|publisher=Google Maps}}</ref>{{हिन्दु धर्म बाकस}} == नोट == {{Notelist}} [[श्रेणी:Coordinates on Wikidata]] 3qf5rhwn9ph84wh9qdb1pwd95tp41va 1378805 1378804 2026-09-10T08:08:50Z Bishaldev100 28807 /* नोट */ 1378805 wikitext text/x-wiki '''श्री समरजेश्वर पशुपतिनाथ महादेव मन्दिर''', [क] जसलाई '''नेपाली मन्दिर''', [ख] '''काँठवाला मन्दिर''', [ग] र '''मिनी खजुराहो''' पनि भनिन्छ, [घ] पवित्र सहर [[बनारस|वाराणसी]] सबैभन्दा पुरानो र सबैभन्दा प्रसिद्ध मन्दिरहरू मध्ये एक हो।'''{{Efn|{{langx|ne|श्री साम्राजेश्वर पशुपतिनाथ महादेव मन्दिर}}; {{langx|hi|श्री साम्राजेश्वर पशुपतिनाथ महादेव मंदिर}}}}{{Efn|{{langx|ne|नेपाली मन्दिर}}; {{langx|hi|नेपाली मंदिर}}}}{{Efn|{{langx|ne|कन्थवाला मन्दिर}}; {{langx|hi|कन्थवाला मंदिर}}}}{{Efn|{{langx|ne|मिनी खजुराहो}}; {{langx|hi|मिनी खजुराहो}}}}''' मन्दिरले [[हिन्दु धर्म|हिन्दू धर्म]] ठुलो धार्मिक महत्त्व राख्छ र [[शिव|भगवान शिव]] समर्पित छ। [[नेपालका राजा|नेपालका राजाहरू]] 19औँ शताब्दीमा निर्माण गरेको यो मन्दिर टेराकोटा, ढुङ्गा र काठ प्रयोग गरेर निर्माण गरिएको हो र नेपालको [[काठमाडौँ]] रहेको [[पशुपतिनाथ मन्दिर]] प्रतिकृति हो।<ref name="Information" /> '''श्री साम्राज्येश्वर पशुपतिनाथ महादेव मन्दिर''','''{{efn|{{langx|ne|श्री साम्राजेश्वर पशुपतिनाथ महादेव मन्दिर}}; {{langx|hi|श्री साम्राजेश्वर पशुपतिनाथ महादेव मंदिर}}}}''' जसलाई '''नेपाली मन्दिर''','''{{efn|{{langx|ne|नेपाली मन्दिर}}; {{langx|hi|नेपाली मंदिर}}}}''' '''काठवाला मन्दिर''','''{{efn|{{langx|ne|कन्थवाला मन्दिर}}; {{langx|hi|कन्थवाला मंदिर}}}}''' र '''मिनी खजुराहो''' '''{{efn|{{langx|ne|मिनी खजुराहो}}; {{langx|hi|मिनी खजुराहो}}}}''' को नामले पनि चिनिन्छ, पवित्र शहर [[बनारस|वाराणसी]]का सबैभन्दा पुराना र प्रसिद्ध मन्दिरहरूमध्ये एक हो। हिन्दू धर्ममा यस मन्दिरको ठूलो धार्मिक महत्त्व छ र यो भगवान शिवलाई समर्पित छ। १९औं शताब्दीमा [[नेपालका राजा]]द्वारा निर्मित यो मन्दिर टेराकोटा (माटो), ढुङ्गा र काठको प्रयोग गरी बनाइएको छ र यो काठमाडौँ, नेपालमा रहेको पशुपतिनाथ मन्दिरको प्रतिरूप (हुबहु ढाँचा) हो।<ref name="Nepali Mandir">{{cite news|url=https://www.ixigo.com/nepali-temple-varanasi-india-ne-1652334|title=Nepali Mandir|access-date=2 August 2015|publisher=ixigo.com}}</ref><ref name="A piece of Nepal in Varanasi">{{cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/A-piece-of-Nepal-in-Varanasi/articleshow/5938486.cms|title=A piece of Nepal in Varanasi|work=[[The Times of India]]|access-date=2 August 2015}}</ref><ref name="A piece of Nepal in Varanasi2">{{cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/A-piece-of-Nepal-in-Varanasi/articleshow/5938486.cms|title=A piece of Nepal in Varanasi|work=[[The Times of India]]|access-date=2 August 2015}}</ref><ref name="Kathwala Temple">{{cite news|url=http://www.tripadvisor.com/Travel-g297685-d2431881/Varanasi:India:Nepali.Temple.Kathwala.Temple.html|title=Kathwala Temple|access-date=8 August 2015|publisher=[[TripAdvisor]]}}</ref><ref name="Information2">{{cite news|url=http://www.buzzntravel.com/nepali-temple|title=Information|access-date=8 August 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304003759/http://www.buzzntravel.com/nepali-temple|archive-date=4 March 2016|publisher=buzzntravel|url-status=dead}}</ref> == इतिहास == <gallery class="center" widths="200" heights="200"> File:Rana_Bahadur_Shah.jpg|[[रणबहादुर शाह]]. File:Girvan_Yuddha_Bikram_Shah.jpg|[[गीर्वाणयुद्ध विक्रम शाह]]. </gallery>नेपालका राजा रणबहादुर शाहले सन् १८०० देखि १८०४ सम्म वाराणसीमा निर्वासन जीवन बिताएका थिए र आफूलाई "स्वामी निर्गुणानन्द" को नामकरण गरेका थिए। निर्वासनका क्रममा उनले [[बनारस|वाराणसी]]मा [[पशुपतिनाथ मन्दिर]]को प्रतिरूप बनाउने निर्णय गरे। उनी त्यहाँ बस्दा नै निर्माण कार्य सुरु भएको थियो। यद्यपि, मन्दिर पूरा हुनुअघि नै मार्च १८०४ मा शाह नेपाल राज्य फर्किए। २५ अप्रिल १८०६ मा, रणबहादुर शाहलाई उनका भाइ [[शेरबहादुर शाह]]ले काटेर हत्या गरे। पछि उनका छोरा [[गीर्वाणयुद्ध विक्रम शाह|गीर्वाणयुद्ध बिक्रम शाह]]ले मूल रूपमा तय गरिएको निर्माण मितिको करिब २० वर्षपछि यो परियोजना पूरा गरे। सन् १८४२ मा काशी नरेशद्वारा यो जमिन रणबहादुर शाहका नाममा हस्तान्तरण गरिएको थियो। मन्दिर परिसरका साथै वरपरको क्षेत्र, ललिता घाट र एक धर्मशालाको स्वामित्व [[नेपाल सरकार]]सँग रहेको छ। <ref name="Information">{{Cite news|url=http://www.buzzntravel.com/nepali-temple|title=Information|access-date=8 August 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304003759/http://www.buzzntravel.com/nepali-temple|archive-date=4 March 2016|publisher=buzzntravel}}</ref> == निर्माण == <gallery class="center" widths="200" heights="200"> File:Nepali_Temple,_Varanasi_(8716407449).jpg|नेपाली मन्दिर, ललिता घाट, वाराणसी। </gallery>यो मन्दिर टेराकोटा, ढुङ्गा र काठको प्रयोग गरी बनाइएको हो र यसलाई पूरा हुन तीन दशक लागेको थियो। यसमा प्रयोग गरिएको काठ धमिरा नलाग्ने (टर्माइट प्रुफ) किसिमको छ। यो नेपाली वास्तुकला शैलीमा निर्माण गरिएको छ र यसको वरपर [[तित्री]] अमिलो र [[पिपल]]का रुखहरू छन्। मन्दिरमा मुख्यतया काठबाट कुँदिएको [[छाने शैली|प्यागोडा शैली]]को वास्तुकला छ। यसमा खजुराहो स्मारक समूहमा प्रदर्शित मूर्तिहरू जस्तै मूर्तिहरू छन्, त्यसैले यसलाई "मिनी खजुराहो" पनि भनिन्छ।<ref name="Nepali Mandir2">{{cite news|url=https://www.ixigo.com/nepali-temple-varanasi-india-ne-1652334|title=Nepali Mandir|access-date=2 August 2015|publisher=ixigo.com}}</ref><ref name="Nepali Mandir3">{{cite news|url=https://www.ixigo.com/nepali-temple-varanasi-india-ne-1652334|title=Nepali Mandir|access-date=2 August 2015|publisher=ixigo.com}}</ref> [[File:Benares,_The_Nepalese_Temple_LACMA_M.90.24.65.jpg|अङ्गुठाकार|291x291पिक्सेल|नेपाली मन्दिर – वाराणसी, १८६० को दशकको उत्तरार्धमा स्यामुअल बोर्नद्वारा खिचिएको तस्बिर।]] नेपाली मन्दिर वाराणसीको ललिता घाटमा अवस्थित छ। यो वाराणसी जंक्शन रेलवे स्टेशनबाट ३.८ किलोमिटर दक्षिण-पूर्व र [[मणिकर्णिका घाट]]बाट १०० मिटर दक्षिण-पश्चिममा पर्छ।<ref name="Location">{{Cite news|url=https://www.google.co.uk/maps|title=Location|access-date=8 August 2015|publisher=Google Maps}}</ref>{{हिन्दु धर्म बाकस}} ==सन्दर्भ सामग्रीहरू== {{सन्दर्भसूची}} == नोट == {{Notelist}} [[श्रेणी:Coordinates on Wikidata]] gsd4tb2lu5r05vqgslxfaulc8s92es6 1378806 1378805 2026-09-10T08:09:12Z Bishaldev100 28807 1378806 wikitext text/x-wiki '''श्री साम्राज्येश्वर पशुपतिनाथ महादेव मन्दिर''','''{{efn|{{langx|ne|श्री साम्राजेश्वर पशुपतिनाथ महादेव मन्दिर}}; {{langx|hi|श्री साम्राजेश्वर पशुपतिनाथ महादेव मंदिर}}}}''' जसलाई '''नेपाली मन्दिर''','''{{efn|{{langx|ne|नेपाली मन्दिर}}; {{langx|hi|नेपाली मंदिर}}}}''' '''काठवाला मन्दिर''','''{{efn|{{langx|ne|कन्थवाला मन्दिर}}; {{langx|hi|कन्थवाला मंदिर}}}}''' र '''मिनी खजुराहो''' '''{{efn|{{langx|ne|मिनी खजुराहो}}; {{langx|hi|मिनी खजुराहो}}}}''' को नामले पनि चिनिन्छ, पवित्र शहर [[बनारस|वाराणसी]]का सबैभन्दा पुराना र प्रसिद्ध मन्दिरहरूमध्ये एक हो। हिन्दू धर्ममा यस मन्दिरको ठूलो धार्मिक महत्त्व छ र यो भगवान शिवलाई समर्पित छ। १९औं शताब्दीमा [[नेपालका राजा]]द्वारा निर्मित यो मन्दिर टेराकोटा (माटो), ढुङ्गा र काठको प्रयोग गरी बनाइएको छ र यो काठमाडौँ, नेपालमा रहेको पशुपतिनाथ मन्दिरको प्रतिरूप (हुबहु ढाँचा) हो।<ref name="Nepali Mandir">{{cite news|url=https://www.ixigo.com/nepali-temple-varanasi-india-ne-1652334|title=Nepali Mandir|access-date=2 August 2015|publisher=ixigo.com}}</ref><ref name="A piece of Nepal in Varanasi">{{cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/A-piece-of-Nepal-in-Varanasi/articleshow/5938486.cms|title=A piece of Nepal in Varanasi|work=[[The Times of India]]|access-date=2 August 2015}}</ref><ref name="A piece of Nepal in Varanasi2">{{cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/A-piece-of-Nepal-in-Varanasi/articleshow/5938486.cms|title=A piece of Nepal in Varanasi|work=[[The Times of India]]|access-date=2 August 2015}}</ref><ref name="Kathwala Temple">{{cite news|url=http://www.tripadvisor.com/Travel-g297685-d2431881/Varanasi:India:Nepali.Temple.Kathwala.Temple.html|title=Kathwala Temple|access-date=8 August 2015|publisher=[[TripAdvisor]]}}</ref><ref name="Information2">{{cite news|url=http://www.buzzntravel.com/nepali-temple|title=Information|access-date=8 August 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304003759/http://www.buzzntravel.com/nepali-temple|archive-date=4 March 2016|publisher=buzzntravel|url-status=dead}}</ref> == इतिहास == <gallery class="center" widths="200" heights="200"> File:Rana_Bahadur_Shah.jpg|[[रणबहादुर शाह]]. File:Girvan_Yuddha_Bikram_Shah.jpg|[[गीर्वाणयुद्ध विक्रम शाह]]. </gallery>नेपालका राजा रणबहादुर शाहले सन् १८०० देखि १८०४ सम्म वाराणसीमा निर्वासन जीवन बिताएका थिए र आफूलाई "स्वामी निर्गुणानन्द" को नामकरण गरेका थिए। निर्वासनका क्रममा उनले [[बनारस|वाराणसी]]मा [[पशुपतिनाथ मन्दिर]]को प्रतिरूप बनाउने निर्णय गरे। उनी त्यहाँ बस्दा नै निर्माण कार्य सुरु भएको थियो। यद्यपि, मन्दिर पूरा हुनुअघि नै मार्च १८०४ मा शाह नेपाल राज्य फर्किए। २५ अप्रिल १८०६ मा, रणबहादुर शाहलाई उनका भाइ [[शेरबहादुर शाह]]ले काटेर हत्या गरे। पछि उनका छोरा [[गीर्वाणयुद्ध विक्रम शाह|गीर्वाणयुद्ध बिक्रम शाह]]ले मूल रूपमा तय गरिएको निर्माण मितिको करिब २० वर्षपछि यो परियोजना पूरा गरे। सन् १८४२ मा काशी नरेशद्वारा यो जमिन रणबहादुर शाहका नाममा हस्तान्तरण गरिएको थियो। मन्दिर परिसरका साथै वरपरको क्षेत्र, ललिता घाट र एक धर्मशालाको स्वामित्व [[नेपाल सरकार]]सँग रहेको छ। <ref name="Information">{{Cite news|url=http://www.buzzntravel.com/nepali-temple|title=Information|access-date=8 August 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304003759/http://www.buzzntravel.com/nepali-temple|archive-date=4 March 2016|publisher=buzzntravel}}</ref> == निर्माण == <gallery class="center" widths="200" heights="200"> File:Nepali_Temple,_Varanasi_(8716407449).jpg|नेपाली मन्दिर, ललिता घाट, वाराणसी। </gallery>यो मन्दिर टेराकोटा, ढुङ्गा र काठको प्रयोग गरी बनाइएको हो र यसलाई पूरा हुन तीन दशक लागेको थियो। यसमा प्रयोग गरिएको काठ धमिरा नलाग्ने (टर्माइट प्रुफ) किसिमको छ। यो नेपाली वास्तुकला शैलीमा निर्माण गरिएको छ र यसको वरपर [[तित्री]] अमिलो र [[पिपल]]का रुखहरू छन्। मन्दिरमा मुख्यतया काठबाट कुँदिएको [[छाने शैली|प्यागोडा शैली]]को वास्तुकला छ। यसमा खजुराहो स्मारक समूहमा प्रदर्शित मूर्तिहरू जस्तै मूर्तिहरू छन्, त्यसैले यसलाई "मिनी खजुराहो" पनि भनिन्छ।<ref name="Nepali Mandir2">{{cite news|url=https://www.ixigo.com/nepali-temple-varanasi-india-ne-1652334|title=Nepali Mandir|access-date=2 August 2015|publisher=ixigo.com}}</ref><ref name="Nepali Mandir3">{{cite news|url=https://www.ixigo.com/nepali-temple-varanasi-india-ne-1652334|title=Nepali Mandir|access-date=2 August 2015|publisher=ixigo.com}}</ref> [[File:Benares,_The_Nepalese_Temple_LACMA_M.90.24.65.jpg|अङ्गुठाकार|291x291पिक्सेल|नेपाली मन्दिर – वाराणसी, १८६० को दशकको उत्तरार्धमा स्यामुअल बोर्नद्वारा खिचिएको तस्बिर।]] नेपाली मन्दिर वाराणसीको ललिता घाटमा अवस्थित छ। यो वाराणसी जंक्शन रेलवे स्टेशनबाट ३.८ किलोमिटर दक्षिण-पूर्व र [[मणिकर्णिका घाट]]बाट १०० मिटर दक्षिण-पश्चिममा पर्छ।<ref name="Location">{{Cite news|url=https://www.google.co.uk/maps|title=Location|access-date=8 August 2015|publisher=Google Maps}}</ref>{{हिन्दु धर्म बाकस}} ==सन्दर्भ सामग्रीहरू== {{सन्दर्भसूची}} == नोट == {{Notelist}} [[श्रेणी:Coordinates on Wikidata]] 06cpi9a5h1yayy39mq0o95t3x3seq2l 1378807 1378806 2026-09-10T08:37:13Z Bishaldev100 28807 1378807 wikitext text/x-wiki {{Infobox Hindu temple | name = नेपाली मन्दिर | image = File:Nepali Temple exterior, Varanasi.jpg | alt = | caption = Nepali Mandir in Varanasi | pushpin_map = India Uttar Pradesh Varanasi | pushpin_caption = Temple location on [[Varanasi district]] map | coordinates = {{coord|25.309821|83.012859|type:landmark|display=inline,title}} | native_name = | country = {{flag|India}} | state = [[Uttar Pradesh]] | district = [[वाराणसी]] | location = [[Lalita Ghat]], [[वाराणसी]] | elevation_m = 78.161 | deity = [[Shiva|Lord Shiva]] | facade_direction = | temple_tank = | tower = | festival = [[Mahashivratri]]<br />[[Nag Panchami]] | architecture = [[छाने शैली|प्यागोडा शैली]] | temple_quantity = | monument_quantity = | inscriptions = | completed = 1843 | creator = [[रणबहादुर शाह]] &<br />[[गीर्वाणयुद्ध विक्रम शाह]]<br />[[नेपालका राजा]] | website = <!--{{URL|example.com}} --> }} '''श्री साम्राज्येश्वर पशुपतिनाथ महादेव मन्दिर''','''{{efn|{{langx|ne|श्री साम्राजेश्वर पशुपतिनाथ महादेव मन्दिर}}; {{langx|hi|श्री साम्राजेश्वर पशुपतिनाथ महादेव मंदिर}}}}''' जसलाई '''नेपाली मन्दिर''','''{{efn|{{langx|ne|नेपाली मन्दिर}}; {{langx|hi|नेपाली मंदिर}}}}''' '''काठवाला मन्दिर''','''{{efn|{{langx|ne|कन्थवाला मन्दिर}}; {{langx|hi|कन्थवाला मंदिर}}}}''' र '''मिनी खजुराहो''' '''{{efn|{{langx|ne|मिनी खजुराहो}}; {{langx|hi|मिनी खजुराहो}}}}''' को नामले पनि चिनिन्छ, पवित्र शहर [[बनारस|वाराणसी]]का सबैभन्दा पुराना र प्रसिद्ध मन्दिरहरूमध्ये एक हो। हिन्दू धर्ममा यस मन्दिरको ठूलो धार्मिक महत्त्व छ र यो भगवान शिवलाई समर्पित छ। १९औं शताब्दीमा [[नेपालका राजा]]द्वारा निर्मित यो मन्दिर टेराकोटा (माटो), ढुङ्गा र काठको प्रयोग गरी बनाइएको छ र यो काठमाडौँ, नेपालमा रहेको पशुपतिनाथ मन्दिरको प्रतिरूप (हुबहु ढाँचा) हो।<ref name="Nepali Mandir">{{cite news|url=https://www.ixigo.com/nepali-temple-varanasi-india-ne-1652334|title=Nepali Mandir|access-date=2 August 2015|publisher=ixigo.com}}</ref><ref name="A piece of Nepal in Varanasi">{{cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/A-piece-of-Nepal-in-Varanasi/articleshow/5938486.cms|title=A piece of Nepal in Varanasi|work=[[The Times of India]]|access-date=2 August 2015}}</ref><ref name="A piece of Nepal in Varanasi2">{{cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/A-piece-of-Nepal-in-Varanasi/articleshow/5938486.cms|title=A piece of Nepal in Varanasi|work=[[The Times of India]]|access-date=2 August 2015}}</ref><ref name="Kathwala Temple">{{cite news|url=http://www.tripadvisor.com/Travel-g297685-d2431881/Varanasi:India:Nepali.Temple.Kathwala.Temple.html|title=Kathwala Temple|access-date=8 August 2015|publisher=[[TripAdvisor]]}}</ref><ref name="Information2">{{cite news|url=http://www.buzzntravel.com/nepali-temple|title=Information|access-date=8 August 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304003759/http://www.buzzntravel.com/nepali-temple|archive-date=4 March 2016|publisher=buzzntravel|url-status=dead}}</ref> == इतिहास == <gallery class="center" widths="200" heights="200"> File:Rana_Bahadur_Shah.jpg|[[रणबहादुर शाह]]. File:Girvan_Yuddha_Bikram_Shah.jpg|[[गीर्वाणयुद्ध विक्रम शाह]]. </gallery>नेपालका राजा रणबहादुर शाहले सन् १८०० देखि १८०४ सम्म वाराणसीमा निर्वासन जीवन बिताएका थिए र आफूलाई "स्वामी निर्गुणानन्द" को नामकरण गरेका थिए। निर्वासनका क्रममा उनले [[बनारस|वाराणसी]]मा [[पशुपतिनाथ मन्दिर]]को प्रतिरूप बनाउने निर्णय गरे। उनी त्यहाँ बस्दा नै निर्माण कार्य सुरु भएको थियो। यद्यपि, मन्दिर पूरा हुनुअघि नै मार्च १८०४ मा शाह नेपाल राज्य फर्किए। २५ अप्रिल १८०६ मा, रणबहादुर शाहलाई उनका भाइ [[शेरबहादुर शाह]]ले काटेर हत्या गरे। पछि उनका छोरा [[गीर्वाणयुद्ध विक्रम शाह|गीर्वाणयुद्ध बिक्रम शाह]]ले मूल रूपमा तय गरिएको निर्माण मितिको करिब २० वर्षपछि यो परियोजना पूरा गरे। सन् १८४२ मा काशी नरेशद्वारा यो जमिन रणबहादुर शाहका नाममा हस्तान्तरण गरिएको थियो। मन्दिर परिसरका साथै वरपरको क्षेत्र, ललिता घाट र एक धर्मशालाको स्वामित्व [[नेपाल सरकार]]सँग रहेको छ। <ref name="Information">{{Cite news|url=http://www.buzzntravel.com/nepali-temple|title=Information|access-date=8 August 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304003759/http://www.buzzntravel.com/nepali-temple|archive-date=4 March 2016|publisher=buzzntravel}}</ref> == निर्माण == <gallery class="center" widths="200" heights="200"> File:Nepali_Temple,_Varanasi_(8716407449).jpg|नेपाली मन्दिर, ललिता घाट, वाराणसी। </gallery>यो मन्दिर टेराकोटा, ढुङ्गा र काठको प्रयोग गरी बनाइएको हो र यसलाई पूरा हुन तीन दशक लागेको थियो। यसमा प्रयोग गरिएको काठ धमिरा नलाग्ने (टर्माइट प्रुफ) किसिमको छ। यो नेपाली वास्तुकला शैलीमा निर्माण गरिएको छ र यसको वरपर [[तित्री]] अमिलो र [[पिपल]]का रुखहरू छन्। मन्दिरमा मुख्यतया काठबाट कुँदिएको [[छाने शैली|प्यागोडा शैली]]को वास्तुकला छ। यसमा खजुराहो स्मारक समूहमा प्रदर्शित मूर्तिहरू जस्तै मूर्तिहरू छन्, त्यसैले यसलाई "मिनी खजुराहो" पनि भनिन्छ।<ref name="Nepali Mandir2">{{cite news|url=https://www.ixigo.com/nepali-temple-varanasi-india-ne-1652334|title=Nepali Mandir|access-date=2 August 2015|publisher=ixigo.com}}</ref><ref name="Nepali Mandir3">{{cite news|url=https://www.ixigo.com/nepali-temple-varanasi-india-ne-1652334|title=Nepali Mandir|access-date=2 August 2015|publisher=ixigo.com}}</ref> [[File:Benares,_The_Nepalese_Temple_LACMA_M.90.24.65.jpg|अङ्गुठाकार|291x291पिक्सेल|नेपाली मन्दिर – वाराणसी, १८६० को दशकको उत्तरार्धमा स्यामुअल बोर्नद्वारा खिचिएको तस्बिर।]] नेपाली मन्दिर वाराणसीको ललिता घाटमा अवस्थित छ। यो वाराणसी जंक्शन रेलवे स्टेशनबाट ३.८ किलोमिटर दक्षिण-पूर्व र [[मणिकर्णिका घाट]]बाट १०० मिटर दक्षिण-पश्चिममा पर्छ।<ref name="Location">{{Cite news|url=https://www.google.co.uk/maps|title=Location|access-date=8 August 2015|publisher=Google Maps}}</ref>{{हिन्दु धर्म बाकस}} ==सन्दर्भ सामग्रीहरू== {{सन्दर्भसूची}} == नोट == {{Notelist}} [[श्रेणी:Coordinates on Wikidata]] 3pn0383s3hh9mk9vvam9ko850g8rq97 1378808 1378807 2026-09-10T08:40:08Z Bishaldev100 28807 1378808 wikitext text/x-wiki {{Infobox Hindu temple | name = नेपाली मन्दिर | image = File:Rhesus macaques on the Nepali Mandir - panoramio (3243).jpg | alt = | caption = Nepali Mandir in Varanasi | pushpin_map = India Uttar Pradesh Varanasi | pushpin_caption = Temple location on [[Varanasi district]] map | coordinates = {{coord|25.309821|83.012859|type:landmark|display=inline,title}} | native_name = | country = {{flag|India}} | state = [[Uttar Pradesh]] | district = [[वाराणसी]] | location = [[Lalita Ghat]], [[वाराणसी]] | elevation_m = 78.161 | deity = [[Shiva|Lord Shiva]] | facade_direction = | temple_tank = | tower = | festival = [[Mahashivratri]]<br />[[Nag Panchami]] | architecture = [[छाने शैली|प्यागोडा शैली]] | temple_quantity = | monument_quantity = | inscriptions = | completed = 1843 | creator = [[रणबहादुर शाह]] &<br />[[गीर्वाणयुद्ध विक्रम शाह]]<br />[[नेपालका राजा]] | website = <!--{{URL|example.com}} --> }} '''श्री साम्राज्येश्वर पशुपतिनाथ महादेव मन्दिर''','''{{efn|{{langx|ne|श्री साम्राजेश्वर पशुपतिनाथ महादेव मन्दिर}}; {{langx|hi|श्री साम्राजेश्वर पशुपतिनाथ महादेव मंदिर}}}}''' जसलाई '''नेपाली मन्दिर''','''{{efn|{{langx|ne|नेपाली मन्दिर}}; {{langx|hi|नेपाली मंदिर}}}}''' '''काठवाला मन्दिर''','''{{efn|{{langx|ne|कन्थवाला मन्दिर}}; {{langx|hi|कन्थवाला मंदिर}}}}''' र '''मिनी खजुराहो''' '''{{efn|{{langx|ne|मिनी खजुराहो}}; {{langx|hi|मिनी खजुराहो}}}}''' को नामले पनि चिनिन्छ, पवित्र शहर [[बनारस|वाराणसी]]का सबैभन्दा पुराना र प्रसिद्ध मन्दिरहरूमध्ये एक हो। हिन्दू धर्ममा यस मन्दिरको ठूलो धार्मिक महत्त्व छ र यो भगवान शिवलाई समर्पित छ। १९औं शताब्दीमा [[नेपालका राजा]]द्वारा निर्मित यो मन्दिर टेराकोटा (माटो), ढुङ्गा र काठको प्रयोग गरी बनाइएको छ र यो काठमाडौँ, नेपालमा रहेको पशुपतिनाथ मन्दिरको प्रतिरूप (हुबहु ढाँचा) हो।<ref name="Nepali Mandir">{{cite news|url=https://www.ixigo.com/nepali-temple-varanasi-india-ne-1652334|title=Nepali Mandir|access-date=2 August 2015|publisher=ixigo.com}}</ref><ref name="A piece of Nepal in Varanasi">{{cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/A-piece-of-Nepal-in-Varanasi/articleshow/5938486.cms|title=A piece of Nepal in Varanasi|work=[[The Times of India]]|access-date=2 August 2015}}</ref><ref name="A piece of Nepal in Varanasi2">{{cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/A-piece-of-Nepal-in-Varanasi/articleshow/5938486.cms|title=A piece of Nepal in Varanasi|work=[[The Times of India]]|access-date=2 August 2015}}</ref><ref name="Kathwala Temple">{{cite news|url=http://www.tripadvisor.com/Travel-g297685-d2431881/Varanasi:India:Nepali.Temple.Kathwala.Temple.html|title=Kathwala Temple|access-date=8 August 2015|publisher=[[TripAdvisor]]}}</ref><ref name="Information2">{{cite news|url=http://www.buzzntravel.com/nepali-temple|title=Information|access-date=8 August 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304003759/http://www.buzzntravel.com/nepali-temple|archive-date=4 March 2016|publisher=buzzntravel|url-status=dead}}</ref> == इतिहास == <gallery class="center" widths="200" heights="200"> File:Rana_Bahadur_Shah.jpg|[[रणबहादुर शाह]]. File:Girvan_Yuddha_Bikram_Shah.jpg|[[गीर्वाणयुद्ध विक्रम शाह]]. </gallery>नेपालका राजा रणबहादुर शाहले सन् १८०० देखि १८०४ सम्म वाराणसीमा निर्वासन जीवन बिताएका थिए र आफूलाई "स्वामी निर्गुणानन्द" को नामकरण गरेका थिए। निर्वासनका क्रममा उनले [[बनारस|वाराणसी]]मा [[पशुपतिनाथ मन्दिर]]को प्रतिरूप बनाउने निर्णय गरे। उनी त्यहाँ बस्दा नै निर्माण कार्य सुरु भएको थियो। यद्यपि, मन्दिर पूरा हुनुअघि नै मार्च १८०४ मा शाह नेपाल राज्य फर्किए। २५ अप्रिल १८०६ मा, रणबहादुर शाहलाई उनका भाइ [[शेरबहादुर शाह]]ले काटेर हत्या गरे। पछि उनका छोरा [[गीर्वाणयुद्ध विक्रम शाह|गीर्वाणयुद्ध बिक्रम शाह]]ले मूल रूपमा तय गरिएको निर्माण मितिको करिब २० वर्षपछि यो परियोजना पूरा गरे। सन् १८४२ मा काशी नरेशद्वारा यो जमिन रणबहादुर शाहका नाममा हस्तान्तरण गरिएको थियो। मन्दिर परिसरका साथै वरपरको क्षेत्र, ललिता घाट र एक धर्मशालाको स्वामित्व [[नेपाल सरकार]]सँग रहेको छ। <ref name="Information">{{Cite news|url=http://www.buzzntravel.com/nepali-temple|title=Information|access-date=8 August 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304003759/http://www.buzzntravel.com/nepali-temple|archive-date=4 March 2016|publisher=buzzntravel}}</ref> == निर्माण == <gallery class="center" widths="200" heights="200"> File:Nepali_Temple,_Varanasi_(8716407449).jpg|नेपाली मन्दिर, ललिता घाट, वाराणसी। </gallery>यो मन्दिर टेराकोटा, ढुङ्गा र काठको प्रयोग गरी बनाइएको हो र यसलाई पूरा हुन तीन दशक लागेको थियो। यसमा प्रयोग गरिएको काठ धमिरा नलाग्ने (टर्माइट प्रुफ) किसिमको छ। यो नेपाली वास्तुकला शैलीमा निर्माण गरिएको छ र यसको वरपर [[तित्री]] अमिलो र [[पिपल]]का रुखहरू छन्। मन्दिरमा मुख्यतया काठबाट कुँदिएको [[छाने शैली|प्यागोडा शैली]]को वास्तुकला छ। यसमा खजुराहो स्मारक समूहमा प्रदर्शित मूर्तिहरू जस्तै मूर्तिहरू छन्, त्यसैले यसलाई "मिनी खजुराहो" पनि भनिन्छ।<ref name="Nepali Mandir2">{{cite news|url=https://www.ixigo.com/nepali-temple-varanasi-india-ne-1652334|title=Nepali Mandir|access-date=2 August 2015|publisher=ixigo.com}}</ref><ref name="Nepali Mandir3">{{cite news|url=https://www.ixigo.com/nepali-temple-varanasi-india-ne-1652334|title=Nepali Mandir|access-date=2 August 2015|publisher=ixigo.com}}</ref> [[File:Benares,_The_Nepalese_Temple_LACMA_M.90.24.65.jpg|अङ्गुठाकार|291x291पिक्सेल|नेपाली मन्दिर – वाराणसी, १८६० को दशकको उत्तरार्धमा स्यामुअल बोर्नद्वारा खिचिएको तस्बिर।]] नेपाली मन्दिर वाराणसीको ललिता घाटमा अवस्थित छ। यो वाराणसी जंक्शन रेलवे स्टेशनबाट ३.८ किलोमिटर दक्षिण-पूर्व र [[मणिकर्णिका घाट]]बाट १०० मिटर दक्षिण-पश्चिममा पर्छ।<ref name="Location">{{Cite news|url=https://www.google.co.uk/maps|title=Location|access-date=8 August 2015|publisher=Google Maps}}</ref>{{हिन्दु धर्म बाकस}} ==सन्दर्भ सामग्रीहरू== {{सन्दर्भसूची}} == नोट == {{Notelist}} [[श्रेणी:Coordinates on Wikidata]] 5srm6ut321sfcq300ql5frwh0cig8os 1378809 1378808 2026-09-10T08:41:22Z Bishaldev100 28807 1378809 wikitext text/x-wiki {{Infobox Hindu temple | name = नेपाली मन्दिर | image = File:Rhesus macaques on the Nepali Mandir - panoramio (3243).jpg | alt = | caption = Nepali Mandir in Varanasi | pushpin_map = India Uttar Pradesh Varanasi | pushpin_caption = Temple location on [[Varanasi district]] map | coordinates = {{coord|25.309821|83.012859|type:landmark|display=inline,title}} | native_name = | country = {{flag|India}} | state = [[Uttar Pradesh]] | district = [[वाराणसी]] | location = [[Lalita Ghat]], [[वाराणसी]] | elevation_m = 78.161 | deity = [[Shiva|Lord Shiva]] | facade_direction = | temple_tank = | tower = | festival = [[Mahashivratri]]<br />[[Nag Panchami]] | architecture = [[छाने शैली|प्यागोडा शैली]] | temple_quantity = | monument_quantity = | inscriptions = | completed = 1843 | creator = [[रणबहादुर शाह]] &<br />[[गीर्वाणयुद्ध विक्रम शाह]]<br />[[नेपालका राजा]] | website = <!--{{URL|example.com}} --> }} '''श्री साम्राज्येश्वर पशुपतिनाथ महादेव मन्दिर''','''{{efn|{{langx|ne|श्री साम्राजेश्वर पशुपतिनाथ महादेव मन्दिर}}; {{langx|hi|श्री साम्राजेश्वर पशुपतिनाथ महादेव मंदिर}}}}''' जसलाई '''नेपाली मन्दिर''','''{{efn|{{langx|ne|नेपाली मन्दिर}}; {{langx|hi|नेपाली मंदिर}}}}''' '''काठवाला मन्दिर''','''{{efn|{{langx|ne|कन्थवाला मन्दिर}}; {{langx|hi|कन्थवाला मंदिर}}}}''' र '''मिनी खजुराहो''' '''{{efn|{{langx|ne|मिनी खजुराहो}}; {{langx|hi|मिनी खजुराहो}}}}''' को नामले पनि चिनिन्छ, पवित्र शहर [[बनारस|वाराणसी]]का सबैभन्दा पुराना र प्रसिद्ध मन्दिरहरूमध्ये एक हो। हिन्दू धर्ममा यस मन्दिरको ठूलो धार्मिक महत्त्व छ र यो भगवान शिवलाई समर्पित छ। १९औं शताब्दीमा [[नेपालका राजा]]द्वारा निर्मित यो मन्दिर टेराकोटा (माटो), ढुङ्गा र काठको प्रयोग गरी बनाइएको छ र यो काठमाडौँ, नेपालमा रहेको पशुपतिनाथ मन्दिरको प्रतिरूप (हुबहु ढाँचा) हो।<ref name="Nepali Mandir">{{cite news|url=https://www.ixigo.com/nepali-temple-varanasi-india-ne-1652334|title=Nepali Mandir|access-date=2 August 2015|publisher=ixigo.com}}</ref><ref name="A piece of Nepal in Varanasi">{{cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/A-piece-of-Nepal-in-Varanasi/articleshow/5938486.cms|title=A piece of Nepal in Varanasi|work=[[The Times of India]]|access-date=2 August 2015}}</ref><ref name="A piece of Nepal in Varanasi2">{{cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/A-piece-of-Nepal-in-Varanasi/articleshow/5938486.cms|title=A piece of Nepal in Varanasi|work=[[The Times of India]]|access-date=2 August 2015}}</ref><ref name="Kathwala Temple">{{cite news|url=http://www.tripadvisor.com/Travel-g297685-d2431881/Varanasi:India:Nepali.Temple.Kathwala.Temple.html|title=Kathwala Temple|access-date=8 August 2015|publisher=[[TripAdvisor]]}}</ref><ref name="Information2">{{cite news|url=http://www.buzzntravel.com/nepali-temple|title=Information|access-date=8 August 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304003759/http://www.buzzntravel.com/nepali-temple|archive-date=4 March 2016|publisher=buzzntravel|url-status=dead}}</ref> == इतिहास == <gallery class="center" widths="200" heights="200"> File:Rana_Bahadur_Shah.jpg|[[रणबहादुर शाह]]. File:Girvan_Yuddha_Bikram_Shah.jpg|[[गीर्वाणयुद्ध विक्रम शाह]]. </gallery>नेपालका राजा रणबहादुर शाहले सन् १८०० देखि १८०४ सम्म वाराणसीमा निर्वासन जीवन बिताएका थिए र आफूलाई "स्वामी निर्गुणानन्द" को नामकरण गरेका थिए। निर्वासनका क्रममा उनले [[बनारस|वाराणसी]]मा [[पशुपतिनाथ मन्दिर]]को प्रतिरूप बनाउने निर्णय गरे। उनी त्यहाँ बस्दा नै निर्माण कार्य सुरु भएको थियो। यद्यपि, मन्दिर पूरा हुनुअघि नै मार्च १८०४ मा शाह नेपाल राज्य फर्किए। २५ अप्रिल १८०६ मा, रणबहादुर शाहलाई उनका भाइ [[शेरबहादुर शाह]]ले काटेर हत्या गरे। पछि उनका छोरा [[गीर्वाणयुद्ध विक्रम शाह|गीर्वाणयुद्ध बिक्रम शाह]]ले मूल रूपमा तय गरिएको निर्माण मितिको करिब २० वर्षपछि यो परियोजना पूरा गरे। सन् १८४२ मा काशी नरेशद्वारा यो जमिन रणबहादुर शाहका नाममा हस्तान्तरण गरिएको थियो। मन्दिर परिसरका साथै वरपरको क्षेत्र, ललिता घाट र एक धर्मशालाको स्वामित्व [[नेपाल सरकार]]सँग रहेको छ। <ref name="Information">{{Cite news|url=http://www.buzzntravel.com/nepali-temple|title=Information|access-date=8 August 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304003759/http://www.buzzntravel.com/nepali-temple|archive-date=4 March 2016|publisher=buzzntravel}}</ref> [[File:Benares,_The_Nepalese_Temple_LACMA_M.90.24.65.jpg|अङ्गुठाकार|291x291पिक्सेल|नेपाली मन्दिर – वाराणसी, १८६० को दशकको उत्तरार्धमा स्यामुअल बोर्नद्वारा खिचिएको तस्बिर।]] == निर्माण == <gallery class="center" widths="200" heights="200"> File:Nepali_Temple,_Varanasi_(8716407449).jpg|नेपाली मन्दिर, ललिता घाट, वाराणसी। </gallery>यो मन्दिर टेराकोटा, ढुङ्गा र काठको प्रयोग गरी बनाइएको हो र यसलाई पूरा हुन तीन दशक लागेको थियो। यसमा प्रयोग गरिएको काठ धमिरा नलाग्ने (टर्माइट प्रुफ) किसिमको छ। यो नेपाली वास्तुकला शैलीमा निर्माण गरिएको छ र यसको वरपर [[तित्री]] अमिलो र [[पिपल]]का रुखहरू छन्। मन्दिरमा मुख्यतया काठबाट कुँदिएको [[छाने शैली|प्यागोडा शैली]]को वास्तुकला छ। यसमा खजुराहो स्मारक समूहमा प्रदर्शित मूर्तिहरू जस्तै मूर्तिहरू छन्, त्यसैले यसलाई "मिनी खजुराहो" पनि भनिन्छ।<ref name="Nepali Mandir2">{{cite news|url=https://www.ixigo.com/nepali-temple-varanasi-india-ne-1652334|title=Nepali Mandir|access-date=2 August 2015|publisher=ixigo.com}}</ref><ref name="Nepali Mandir3">{{cite news|url=https://www.ixigo.com/nepali-temple-varanasi-india-ne-1652334|title=Nepali Mandir|access-date=2 August 2015|publisher=ixigo.com}}</ref> नेपाली मन्दिर वाराणसीको ललिता घाटमा अवस्थित छ। यो वाराणसी जंक्शन रेलवे स्टेशनबाट ३.८ किलोमिटर दक्षिण-पूर्व र [[मणिकर्णिका घाट]]बाट १०० मिटर दक्षिण-पश्चिममा पर्छ।<ref name="Location">{{Cite news|url=https://www.google.co.uk/maps|title=Location|access-date=8 August 2015|publisher=Google Maps}}</ref> {{हिन्दु धर्म बाकस}} ==सन्दर्भ सामग्रीहरू== {{सन्दर्भसूची}} == नोट == {{Notelist}} [[श्रेणी:Coordinates on Wikidata]] 21wogik2qv2rwso36yyx5g3k1iylmb0 0 151611 1378810 2026-09-10T08:58:38Z Bishaldev100 28807 "[[:en:Special:Redirect/revision/1352010719|Alpha particle]]"पृष्ठलाई अनुवाद गरि सृजना गरियो 1378810 wikitext text/x-wiki '''अल्फा कण''', जसलाई '''अल्फा किरण''' वा '''अल्फा विकिरण''' पनि भनिन्छ, दुईवटा [[प्रोटोन]] र दुईवटा [[न्यूट्रोन|न्युट्रोन]] मिलेर बनेका हुन्छन् जुन हिलियम-४ परमाणुको न्युक्लियससँग पूर्ण रूपमा समान हुन्छन्। यी सामान्यतया अल्फा क्षय (alpha decay) को प्रक्रियामा उत्पन्न हुन्छन्, तर अन्य तरिकाहरूबाट पनि उत्पन्न हुन सक्छन्। अल्फा कणहरूको नाम ग्रीक वर्णमालाको पहिलो अक्षर 'α' बाट राखिएको हो। अल्फा कणको प्रतीक α वा α2 + हो। हिलियम न्युक्लियससँग समान हुने भएकाले, यिनीहरूलाई कहिलेकाहीँ +२ चार्ज भएको हिलियम आयन (जसमा दुईवटा इलेक्ट्रोन हुँदैनन्) जनाउन He2+ वा {{Chem|4|2|He}}+ को रूपमा पनि लेखिन्छ। जब यो [[आयन]]ले आफ्नो वरपरको वातावरणबाट [[इलेक्ट्रोन]]हरू प्राप्त गर्छ, तब अल्फा कण एउटा सामान्य (विद्युतीय रूपमा तटस्थ) हिलियम परमाणु {{Chem|4|2|He}} बन्छ। अल्फा कणहरूको शुद्ध स्पिन (net spin) शून्य हुन्छ। मानक अल्फा रेडियोधर्मी क्षयमा उत्पन्न हुँदा, अल्फा कणहरूको [[चाल शक्ति|गतिज ऊर्जा]] (kinetic energy) सामान्यतया लगभग ५ MeV र [[गति]] [[प्रकाशको गति]]को लगभग ४% हुन्छ। यी उच्च आयनीकरण क्षमता भएका कण विकिरणका रूप हुन्, जसको भेदन क्षमता (penetration depth) कम हुन्छ (यिनीहरूलाई केही सेन्टिमिटर हावा वा [[छाला]]ले नै रोक्न सक्छ)। यद्यपि, टर्नरी फिसन बाट निस्कने लामो दूरीका अल्फा कणहरूमा तीन गुणा बढी ऊर्जा हुन्छ र यिनीहरू तीन गुणा बढी भित्री भागसम्म भेदन गर्न सक्छन्। == नाम == अल्फा कण" (alpha particle) शब्दको प्रयोग सर्वप्रथम [[अर्नेस्ट रदरफोर्ड]] ले [[युरेनियम]] विकिरणका गुणहरूको अध्ययन प्रतिवेदन प्रस्तुत गर्ने क्रममा गरेका थिए।<ref name="RutherfordAlpha2">Rutherford distinguished and named α and β rays on page 116 of: E. Rutherford (1899) [https://books.google.com/books?id=ipMOAAAAIAAJ&pg=PA109 "Uranium radiation and the electrical conduction produced by it"], ''Philosophical Magazine'', Series 5, vol.</ref> उक्त विकिरणमा दुईवटा फरक विशेषताहरू देखिएका थिए, जसमध्ये पहिलोलाई उनले "α विकिरण" र बढी भेदन क्षमता भएको दोस्रोलाई "β विकिरण" भने। थप पाँच वर्षको प्रयोगात्मक कार्यपछि, रदरफोर्ड र हान्स गिगरले "अल्फा कणले आफ्नो धनात्मक चार्ज (positive charge) गुमाएपछि यो एउटा हिलियम परमाणु बन्छ" भन्ने कुरा पत्ता लगाए। अल्फा विकिरणका कणहरू दोहोरो-आयनित हिलियम न्युक्लियस (He2+) सँग समान हुन्छन्। पृथ्वीमा पाइने धेरैजसो हिलियम ग्यास (4 He) थोरियम र युरेनियमको अल्फा कण रेडियोधर्मी क्षय, र त्यसपछि वरपरका पदार्थबाट इलेक्ट्रोन प्राप्त गर्ने प्रक्रियाबाट प्राप्त हुन्छ।<ref>{{cite journal |last1=Morrison |first1=P. |last2=Pine |first2=J. |date=1955 |title=Radiogenic Origin of the Helium Isotopes in Rock |url=https://nyaspubs.onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1111/j.1749-6632.1955.tb35366.x |journal=Annals of the New York Academy of Sciences |language=en |volume=62 |issue=3 |pages=71–92 |bibcode=1955NYASA..62...71M |doi=10.1111/j.1749-6632.1955.tb35366.x |issn=0077-8923 |url-access=subscription}}</ref> == उपयोग == === उपकरणहरू === * '''धुवाँ पत्ता लगाउने यन्त्र (Smoke detectors):''' केही धुवाँ पत्ता लगाउने यन्त्रहरूमा थोरै मात्रामा अल्फा-उत्सर्जक 'अमेरिसियम-२४१' (americium-241) हुन्छ। अल्फा कणहरूले यन्त्रभित्रको सानो खाली ठाउँमा हावालाई आयनीकरण (ionize) गर्छन् र त्यो आयनीकृत हावाबाट सानो विद्युतीय प्रवाह बग्छ। आगो लाग्दा आउने धुवाँका कणहरू उक्त ठाउँमा प्रवेश गर्दा विद्युतीय प्रवाह घट्छ, जसले गर्दा अलार्म बज्छ। यो आइसोटोप सासबाट भित्र गएमा वा निलेमा अत्यन्तै खतरनाक हुन्छ, तर यसको स्रोतलाई सिल गरेर राख्दासम्म खतरा न्यूनतम हुन्छ। * '''रेडियोआइसोटोप थर्मोइलेक्ट्रिक जेनेरेटर:''' अल्फा क्षयले अन्तरिक्षयानहरूमा प्रयोग हुने रेडियोआइसोटोप थर्मोइलेक्ट्रिक जेनेरेटरहरूका लागि अपेक्षाकृत सुरक्षित ऊर्जा स्रोत प्रदान गर्न सक्छ। रेडियोधर्मी क्षयका अन्य रूपहरूको तुलनामा अल्फा क्षयबाट बचावट (shielding) गर्न धेरै सजिलो हुन्छ। अल्फा कणको स्रोत 'प्लुटोनियम-२३८' बाट अनावश्यक विकिरण रोक्नका लागि केवल २.५ मिमी सिसाको घेरा पर्याप्त हुन्छ। === क्यान्सरको उपचार === क्यान्सरका ट्युमरहरू नष्ट गर्न हाल तीन फरक तरिकाले अल्फा-उत्सर्जक रेडियोन्यूक्लाइडहरू प्रयोग भइरहेका छन्: १. लक्षित तन्तुहरूलाई लक्षित गरी इन्फ्युज गर्न सकिने (शरीरमा पठाउन सकिने) रेडियोधर्मी उपचारको रूपमा (रेडियम-२२३)। २. ठोस ट्युमरहरूभित्र सिधै राखिने विकिरणको स्रोतको रूपमा (रेडियम-२२४)। ३. ट्युमरसँग सम्बन्धित एन्टिजेनको एन्टिबडी जस्तै ट्युमरलाई लक्षित गर्ने अणुमा जोडिने तत्वको रूपमा 575e7vv6dtuio2npcain32oqawekf88 1378812 1378810 2026-09-10T09:00:21Z Bishaldev100 28807 1378812 wikitext text/x-wiki '''अल्फा कण''', जसलाई '''अल्फा किरण''' वा '''अल्फा विकिरण''' पनि भनिन्छ, दुईवटा [[प्रोटोन]] र दुईवटा [[न्यूट्रोन|न्युट्रोन]] मिलेर बनेका हुन्छन् जुन हिलियम-४ परमाणुको न्युक्लियससँग पूर्ण रूपमा समान हुन्छन्। यी सामान्यतया अल्फा क्षय (alpha decay) को प्रक्रियामा उत्पन्न हुन्छन्, तर अन्य तरिकाहरूबाट पनि उत्पन्न हुन सक्छन्। अल्फा कणहरूको नाम ग्रीक वर्णमालाको पहिलो अक्षर 'α' बाट राखिएको हो। अल्फा कणको प्रतीक α वा α2 + हो। हिलियम न्युक्लियससँग समान हुने भएकाले, यिनीहरूलाई कहिलेकाहीँ +२ चार्ज भएको हिलियम आयन (जसमा दुईवटा इलेक्ट्रोन हुँदैनन्) जनाउन He2+ वा {{Chem|4|2|He}}+ को रूपमा पनि लेखिन्छ। जब यो [[आयन]]ले आफ्नो वरपरको वातावरणबाट [[इलेक्ट्रोन]]हरू प्राप्त गर्छ, तब अल्फा कण एउटा सामान्य (विद्युतीय रूपमा तटस्थ) हिलियम परमाणु {{Chem|4|2|He}} बन्छ। अल्फा कणहरूको शुद्ध स्पिन (net spin) शून्य हुन्छ। मानक अल्फा रेडियोधर्मी क्षयमा उत्पन्न हुँदा, अल्फा कणहरूको [[चाल शक्ति|गतिज ऊर्जा]] (kinetic energy) सामान्यतया लगभग ५ MeV र [[गति]] [[प्रकाशको गति]]को लगभग ४% हुन्छ। यी उच्च आयनीकरण क्षमता भएका कण विकिरणका रूप हुन्, जसको भेदन क्षमता (penetration depth) कम हुन्छ (यिनीहरूलाई केही सेन्टिमिटर हावा वा [[छाला]]ले नै रोक्न सक्छ)। यद्यपि, टर्नरी फिसन बाट निस्कने लामो दूरीका अल्फा कणहरूमा तीन गुणा बढी ऊर्जा हुन्छ र यिनीहरू तीन गुणा बढी भित्री भागसम्म भेदन गर्न सक्छन्। == नाम == अल्फा कण" (alpha particle) शब्दको प्रयोग सर्वप्रथम [[अर्नेस्ट रदरफोर्ड]] ले [[युरेनियम]] विकिरणका गुणहरूको अध्ययन प्रतिवेदन प्रस्तुत गर्ने क्रममा गरेका थिए।<ref name="RutherfordAlpha2">Rutherford distinguished and named α and β rays on page 116 of: E. Rutherford (1899) [https://books.google.com/books?id=ipMOAAAAIAAJ&pg=PA109 "Uranium radiation and the electrical conduction produced by it"], ''Philosophical Magazine'', Series 5, vol.</ref> उक्त विकिरणमा दुईवटा फरक विशेषताहरू देखिएका थिए, जसमध्ये पहिलोलाई उनले "α विकिरण" र बढी भेदन क्षमता भएको दोस्रोलाई "β विकिरण" भने। थप पाँच वर्षको प्रयोगात्मक कार्यपछि, रदरफोर्ड र हान्स गिगरले "अल्फा कणले आफ्नो धनात्मक चार्ज (positive charge) गुमाएपछि यो एउटा हिलियम परमाणु बन्छ" भन्ने कुरा पत्ता लगाए। अल्फा विकिरणका कणहरू दोहोरो-आयनित हिलियम न्युक्लियस (He2+) सँग समान हुन्छन्। पृथ्वीमा पाइने धेरैजसो हिलियम ग्यास (4 He) थोरियम र युरेनियमको अल्फा कण रेडियोधर्मी क्षय, र त्यसपछि वरपरका पदार्थबाट इलेक्ट्रोन प्राप्त गर्ने प्रक्रियाबाट प्राप्त हुन्छ।<ref>{{cite journal |last1=Morrison |first1=P. |last2=Pine |first2=J. |date=1955 |title=Radiogenic Origin of the Helium Isotopes in Rock |url=https://nyaspubs.onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1111/j.1749-6632.1955.tb35366.x |journal=Annals of the New York Academy of Sciences |language=en |volume=62 |issue=3 |pages=71–92 |bibcode=1955NYASA..62...71M |doi=10.1111/j.1749-6632.1955.tb35366.x |issn=0077-8923 |url-access=subscription}}</ref> == उपयोग == === उपकरणहरू === * '''धुवाँ पत्ता लगाउने यन्त्र (Smoke detectors):''' केही धुवाँ पत्ता लगाउने यन्त्रहरूमा थोरै मात्रामा अल्फा-उत्सर्जक 'अमेरिसियम-२४१' (americium-241) हुन्छ। अल्फा कणहरूले यन्त्रभित्रको सानो खाली ठाउँमा हावालाई आयनीकरण (ionize) गर्छन् र त्यो आयनीकृत हावाबाट सानो विद्युतीय प्रवाह बग्छ। आगो लाग्दा आउने धुवाँका कणहरू उक्त ठाउँमा प्रवेश गर्दा विद्युतीय प्रवाह घट्छ, जसले गर्दा अलार्म बज्छ। यो आइसोटोप सासबाट भित्र गएमा वा निलेमा अत्यन्तै खतरनाक हुन्छ, तर यसको स्रोतलाई सिल गरेर राख्दासम्म खतरा न्यूनतम हुन्छ। * '''रेडियोआइसोटोप थर्मोइलेक्ट्रिक जेनेरेटर:''' अल्फा क्षयले अन्तरिक्षयानहरूमा प्रयोग हुने रेडियोआइसोटोप थर्मोइलेक्ट्रिक जेनेरेटरहरूका लागि अपेक्षाकृत सुरक्षित ऊर्जा स्रोत प्रदान गर्न सक्छ। रेडियोधर्मी क्षयका अन्य रूपहरूको तुलनामा अल्फा क्षयबाट बचावट (shielding) गर्न धेरै सजिलो हुन्छ। अल्फा कणको स्रोत 'प्लुटोनियम-२३८' बाट अनावश्यक विकिरण रोक्नका लागि केवल २.५ मिमी सिसाको घेरा पर्याप्त हुन्छ। === क्यान्सरको उपचार === क्यान्सरका ट्युमरहरू नष्ट गर्न हाल तीन फरक तरिकाले अल्फा-उत्सर्जक रेडियोन्यूक्लाइडहरू प्रयोग भइरहेका छन्: # लक्षित तन्तुहरूलाई लक्षित गरी इन्फ्युज गर्न सकिने (शरीरमा पठाउन सकिने) रेडियोधर्मी उपचारको रूपमा (रेडियम-२२३)। # ठोस ट्युमरहरूभित्र सिधै राखिने विकिरणको स्रोतको रूपमा (रेडियम-२२४)। # ट्युमरसँग सम्बन्धित एन्टिजेनको एन्टिबडी जस्तै ट्युमरलाई लक्षित गर्ने अणुमा जोडिने तत्वको रूपमा ==सन्दर्भ सामग्रीहरू== {{सन्दर्भसूची}} ==यो पनि हेर्नुहोस्== * [[एक्स-रे]] 7anxe39ln0wj93dpctqo8b5pmvvwdyz 0 151612 1378817 2026-09-10T11:26:45Z बडा काजी 52836 बडा काजी ले [[सारौँ]] बाट पुनर्निर्देश हटाएर [[सारौं]] लाई त्यसमाथि सारेको हो 1378817 wikitext text/x-wiki #अनुप्रेषण [[सारौँ]] 6f285xysktkav43vxfr4q42m4z09zii 0 151613 1378820 2026-09-10T11:56:12Z पर्वत सुवेदी 31224 पर्वत सुवेदीद्वारा [[भौतिक पूर्वाधार तथा यातायात मन्त्रालय]] पृष्ठलाई [[पूर्वाधार विकास मन्त्रालय (नेपाल)]]मा सारियो 1378820 wikitext text/x-wiki #अनुप्रेषण [[पूर्वाधार विकास मन्त्रालय (नेपाल)]] 9to9ld7pz2wvobjgwb3v8fvpw68zy8w 0 151614 1378822 2026-09-10T11:56:42Z पर्वत सुवेदी 31224 पर्वत सुवेदीद्वारा [[भौतिक पूर्वाधार तथा यातायात मन्त्री]] पृष्ठलाई [[पूर्वाधार विकास मन्त्री (नेपाल)]]मा सारियो 1378822 wikitext text/x-wiki #अनुप्रेषण [[पूर्वाधार विकास मन्त्री (नेपाल)]] hnc3jmdvvo06ozfgbeksynddul6kxfa