Wikisource:De kroeg

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="nl">
  <siteinfo>
    <sitename>Wikisource</sitename>
    <dbname>nlwikisource</dbname>
    <base>https://nl.wikisource.org/wiki/Hoofdpagina</base>
    <generator>MediaWiki 1.47.0-wmf.18</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">Media</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">Speciaal</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">Overleg</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">Gebruiker</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">Overleg gebruiker</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">Wikisource</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">Overleg Wikisource</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">Bestand</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">Overleg bestand</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">MediaWiki</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">Overleg MediaWiki</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">Sjabloon</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">Overleg sjabloon</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">Help</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">Overleg help</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">Categorie</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">Overleg categorie</namespace>
      <namespace key="100" case="first-letter">Hoofdportaal</namespace>
      <namespace key="101" case="first-letter">Overleg hoofdportaal</namespace>
      <namespace key="102" case="first-letter">Auteur</namespace>
      <namespace key="103" case="first-letter">Overleg auteur</namespace>
      <namespace key="104" case="first-letter">Pagina</namespace>
      <namespace key="105" case="first-letter">Overleg pagina</namespace>
      <namespace key="106" case="first-letter">Index</namespace>
      <namespace key="107" case="first-letter">Overleg index</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">Module</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">Overleg module</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Event</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Event talk</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>Wikisource:De kroeg</title>
    <ns>4</ns>
    <id>1304</id>
    <revision>
      <id>226515</id>
      <parentid>226250</parentid>
      <timestamp>2026-09-07T18:44:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>MediaWiki message delivery</username>
        <id>4189</id>
      </contributor>
      <comment>/* Tech News: 2026-37 */ nieuwe subkop</comment>
      <origin>226515</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="209851" sha1="qilximwrz9nsy83l3b6plsv2anq4pxi" xml:space="preserve">{{kroeg}}

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-03&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W03&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/03|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* The Wikimedia Foundation has shared some guiding questions for the July 2026–June 2027 Annual Plan on [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Annual Plan/2026-2027/Product &amp; Technology OKRs|Meta]] and ''[[diffblog:2025/12/10/shaping-wikimedia-foundations-2026-2027-annual-goals-key-questions-for-the-wikimedia-movement/|Diff]]''. These focus on global trends, faster and healthier experimentation, better support for newcomers, strengthening editors and advanced users, improving collaboration across projects, and growing and retaining readership. Feedback and ideas are welcome on the [[m:Talk:Wikimedia Foundation Annual Plan/2026-2027|talk page]].

'''Updates for editors'''
* As part of the current work of Community Tech team on the [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/W372|Multiple watchlists]] project, the display of [[Special:EditWatchlist|EditWatchlist]] will be updated as a first step towards multiple watchlists. Additionally, the pagination on [[Special:Search|Search]] will be updated too, as a part of the work on the [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/W186|Revamp pagination / page navigation]] wish. [https://phabricator.wikimedia.org/T411596]
* [[m:Special:GlobalWatchlist|The Global Watchlist]] is a MediaWiki [[mw:Special:MyLanguage/Extension:GlobalWatchlist|extension]] that lets you see your watchlists from different wikis on the same page. It was recently updated to look more like the regular [[Special:Watchlist|Watchlist]], such as preparing it for temporary accounts in IP masking (including rerouting user links to contributions pages), making page titles bold, and opening links in edit summaries and tags in new browser tabs. [https://phabricator.wikimedia.org/T398361][https://phabricator.wikimedia.org/T298919][https://phabricator.wikimedia.org/T273526][https://phabricator.wikimedia.org/T286309]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:28}} community-submitted {{PLURAL:28|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the issue where global blocks did not have the option to disable sending emails, has now been fixed, and will be available for use in the week of January 13. [https://phabricator.wikimedia.org/T401293]

'''Updates for technical contributors'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/VisualEditor/Citation tool|VisualEditor citation tool]] and [[mw:Special:MyLanguage/Help:Reference Previews|Reference Previews]] now support &quot;map&quot; as a reference type. [https://phabricator.wikimedia.org/T411083]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.10|MediaWiki]]/[[mw:MediaWiki 1.46/wmf.11|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/03|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W03&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 12 jan 2026 20:33 (CET)
&lt;!-- Bericht verzonden door User:STei (WMF)@metawiki via de lijst op de pagina https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=29907192 --&gt;

== Thank You for Last Year – Join Wiki Loves Ramadan 2026 ==

Dear Wikimedia communities,

We hope you are doing well, and we wish you a happy New Year.

''Last year, we captured light. This year, we’ll capture legacy.''

In 2025, communities around the world shared the glow of Ramadan nights and the warmth of collective iftars. In 2026, ''Wiki Loves Ramadan'' is expanding, bringing more stories, more cultures, and deeper global connections across Wikimedia projects.

We invite you to explore the ''Wiki Loves Ramadan 2026'' [[m:Special:MyLanguage/Wiki Loves Ramadan 2026|Meta page]] to learn how you can participate and [[m:Special:MyLanguage/Wiki Loves Ramadan 2026/Participating communities|sign up]] your community.

📷 ''Photo campaign on '' [[c:Special:MyLanguage/Commons:Wiki Loves Ramadan 2026|Wikimedia Commons]]

If you have questions about the project, please refer to the FAQs:  
* [[m:Special:MyLanguage/Wiki Loves Ramadan/FAQ/|Meta-Wiki]]
* [[c:Special:MyLanguage/Commons:Wiki Loves Ramadan/FAQ|Wikimedia Commons]]

''Early registration for updates is now open via the '''[[m:Special:RegisterForEvent/2710|Event page]]'''''

''Stay connected and receive updates:''  
* [https://t.me/WikiLovesRamadan Telegram channel]  
* [https://lists.wikimedia.org/postorius/lists/wikilovesramadan.lists.wikimedia.org/ Mailing list]

We look forward to collaborating with you and your community.


'''The Wiki Loves Ramadan 2026 Organizing Team''' 16 jan 2026 20:45 (CET)
&lt;!-- Bericht verzonden door User:ZI Jony@metawiki via de lijst op de pagina https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Non-Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=29879549 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-04&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W04&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/04|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''
* The tray shown on [[Special:Diff|Special:Diff]] in mobile view has been redesigned. It is now collapsed by default, and incorporates a link to undo the edit being viewed, making it easier for mobile editors and reviewers to take action while keeping the interface uncluttered. [https://phabricator.wikimedia.org/T402297] 
* [[m:Special:GlobalWatchlist|The Global Watchlist]] lets you view your watchlists from multiple wikis on one page. The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:GlobalWatchlist|extension]] continues to improve — it now automatically determines the text direction (ensuring correct display of sites with unusual domain names) and shows detailed descriptions for log actions. Later this week, a new permanent link for page creations and CSS classes for each entry element will be added. [https://phabricator.wikimedia.org/T412505][https://phabricator.wikimedia.org/T287929][https://phabricator.wikimedia.org/T262768][https://phabricator.wikimedia.org/T414135]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:32}} community-submitted {{PLURAL:32|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the previously observed issue in Vector 2022, where anchor link targets were obscured by the sticky header, has now been addressed. [https://phabricator.wikimedia.org/T406114]

'''Updates for technical contributors'''
* As mentioned in the [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/44|October 2025 deprecation announcement]], MediaWiki Interfaces team will begin sunsetting all transform endpoints containing a trailing slash from the MediaWiki REST API the week of January 26. Changes are expected to roll out to all wikis on or before January 30th. All API users currently calling them are encouraged to transition to the non-trailing slash versions. Both endpoint variations can be found, compared, and tested using the [https://test.wikipedia.org/wiki/Special:RestSandbox REST Sandbox]. If you have questions or encounter any problems, please file a ticket in Phabricator to the [https://phabricator.wikimedia.org/project/view/6931/ #MW-Interfaces-Team board].
* Interactive reference documentation for the [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia REST API|Wikimedia REST API]] has moved. Requests to API docs previously hosted through [[mw:Special:MyLanguage/RESTBase|RESTBase]] (e.g.: &lt;code dir=ltr&gt;https://en.wikipedia.org/api/rest_v1/&lt;/code&gt;) are now redirected to the [[w:en:Special:RestSandbox|REST Sandbox]].
* The [[mw:Special:MyLanguage/Wikidata Platform|WMF Wikidata Platform team]] (WDP) has published its [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Wikidata Platform team/Newsletter|January 2026 newsletter]]. It includes updates on the legacy full-graph endpoint decommissioning, the User-Agent policy change, the monthly Blazegraph migration office hours, and efforts to reduce regressions caused by the legacy endpoint shutdown. As a reminder, you can [[m:Special:MyLanguage/Global message delivery/Targets/WDP team updates|subscribe to the WDP newsletter]]!
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.12|MediaWiki]]

'''Meetings and events'''
* The [[mw:Wikimedia Hackathon Northwestern Europe 2026|Wikimedia Hackathon Northwestern Europe 2026]] will take place on 13-14 March 2026 in Arnhem, the Netherlands. Applications opened mid-December and will close soon or when capacity is reached. It's a two-day, technically oriented hackathon bringing together Wikimedians from the region. Hope to see you there!

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/04|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W04&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 19 jan 2026 21:29 (CET)
&lt;!-- Bericht verzonden door User:STei (WMF)@metawiki via de lijst op de pagina https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=29943403 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Annual review of the Universal Code of Conduct and Enforcement Guidelines&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
I am writing to you to let you know the annual review period for the Universal Code of Conduct and Enforcement Guidelines is open now. You can make suggestions for changes through 9 February 2026. This is the first step of several to be taken for the annual review. [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Annual review/2026|Read more information and find a conversation to join on the UCoC page on Meta]].

The [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] (U4C) is a global group dedicated to providing an equitable and consistent implementation of the UCoC. This annual review was planned and implemented by the U4C. For more information and the responsibilities of the U4C, [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Charter|you may review the U4C Charter]].

Please share this information with other members in your community wherever else might be appropriate.

-- In cooperation with the U4C, [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]])&lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

19 jan 2026 22:02 (CET)
&lt;!-- Bericht verzonden door User:Keegan (WMF)@metawiki via de lijst op de pagina https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=29905753 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-05&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W05&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/05|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''
* Wikimedia Foundation invites comments on [[m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council/Year1 Reflections and Proposed Way Forward 2026 Update|proposed future]] of the [[:m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council|Product and Technology Advisory Council]] until 28 February.
* All users with registered accounts can now use passkeys for [[m:Special:MyLanguage/Help:Two-factor authentication|two-factor authentication]] (2FA). Passkeys are a simple way to log in without using a second device. They verify the user's identity using a fingerprint, face scan, or a PIN code. To set up a passkey, first set up a regular 2FA method. Currently, to log in with a passkey, users must also use a password. Later this quarter, passwordless login will allow users to log in with a single click and a passkey. Users with advanced rights will also be required to have 2FA enabled. This is part of the [[mw:Special:MyLanguage/Product Safety and Integrity/Account Security|Account Security]] project.
* Unregistered contributors on blocked IPs or blocked IP ranges can now interact on-wiki to appeal a block by creating a temporary account to appeal a block on the user talk page, unless the &quot;prevent this user from editing their own talk page&quot; is enabled. This solves the problem of logged-out users unable to use the default unblock process via user talk page. [https://phabricator.wikimedia.org/T398673]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:20}} community-submitted {{PLURAL:20|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the Two-Factor Authentication (2FA) methods description on the management page has been updated. It is now clearer and easier for users to understand and make use of. [https://phabricator.wikimedia.org/T332385]

'''Updates for technical contributors'''
* A new AbuseFilter variable, &lt;code&gt;account_type&lt;/code&gt;, has been added to provide a reliable way to determine the account type being created in the &lt;code&gt;createaccount&lt;/code&gt; and &lt;code&gt;autocreateaccount&lt;/code&gt; actions. As part of this change, the variable &lt;code&gt;accountname&lt;/code&gt; has been renamed to &lt;code&gt;account_name&lt;/code&gt;, and &lt;code&gt;accountname&lt;/code&gt; is now deprecated. Edit filter managers should update any filters that use hardcoded account type checks or the deprecated variable. [https://phabricator.wikimedia.org/T414049]
* Image thumbnails that are requested in non-standard sizes, and using non-standard methods such as direct requests to &lt;code dir=ltr&gt;&lt;nowiki&gt;upload.wikimedia.org/…&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; will stop working in the near future. This change is to prevent ongoing external abuse by web-scrapers and bots. Some users with custom CSS/JS, Interface Admins who can fix gadgets and local skins, and Tool-authors, will need to update their code to use standard thumbnail sizes. [[phab:T414805|Details, search-links, and examples of how to fix them, are available in the task]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.13|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/05|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W05&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 26 jan 2026 22:17 (CET)
&lt;!-- Bericht verzonden door User:UOzurumba (WMF)@metawiki via de lijst op de pagina https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=29969530 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-06&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W06&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/06|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''
* The &quot;{{int:pageinfo-toolboxlink}}&quot; feature, which gives validating information about a page ([{{fullurl:{{FULLPAGENAME}}|action=info}} example]), now automatically includes a table of contents. If there is a local [[{{ns:8}}:Pageinfo-header]] page created by individual users, it can now be removed. [https://phabricator.wikimedia.org/T363726]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:21}} community-submitted {{PLURAL:21|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, VisualEditor previously added bold or italic formatting inside link descriptions, making the wikicode complex. This has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T409669]

'''Updates for technical contributors'''
* There was no XML dump on 20 January. Additionally, from now on, dumps will be generated once per month only. [https://phabricator.wikimedia.org/T414389]
* The MediaWiki Interfaces team removed support for all transform endpoints containing a trailing slash from the [https://www.mediawiki.org/wiki/Special:MyLanguage/API:REST%20API MediaWiki REST API]. All API users currently calling those endpoints are encouraged to transition to the non-trailing slash versions. If you have questions or encounter any problems, please file a ticket in phabricator to the [https://phabricator.wikimedia.org/project/view/6931/ #MW-Interfaces-Team board].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.14|MediaWiki]]

'''Weekly highlight'''
* Users are reminded that the Wikimedia Foundation has shared some guiding questions for the July 2026–June 2027 Annual Plan on [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Annual Plan/2026-2027/Product &amp; Technology OKRs|Meta]] and ''[[diffblog:2025/12/10/shaping-wikimedia-foundations-2026-2027-annual-goals-key-questions-for-the-wikimedia-movement/|Diff]]''. These focus on global trends, faster and healthier experimentation, better support for newcomers, strengthening editors and advanced users, improving collaboration across projects, and growing and retaining readership. Feedback and ideas are welcome on the [[m:Talk:Wikimedia Foundation Annual Plan/2026-2027|talk page]].

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/06|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W06&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 2 feb 2026 18:43 (CET)
&lt;!-- Bericht verzonden door User:STei (WMF)@metawiki via de lijst op de pagina https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30000986 --&gt;

== Hello from Belgium (and France…) ==

Dear wikisource contributors, I’m french wikimedian who have organized the Missie Gourmande (Mission Gourmande in french), an operation to numerize the Gourmet Museum and Library (museum van de gastronomie). And we scanned some flemish books. I put their here : [[:Categorie:Missie Gourmande - Mission Gourmande]]. If I mis something or made a mistake don’t hesitate to correct. Thank you (and sorry for my bad english). [[Gebruiker:Lyokoï|Lyokoï]] ([[Overleg gebruiker:Lyokoï|overleg]]) 6 feb 2026 23:27 (CET)

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-07&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W07&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/07|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''
* [[File:Maki-gift-15.svg|12px|link=|class=skin-invert|Wishlist item]] Logged-in contributors who manage large or complex watchlists can now organise and filter watched pages in ways that improve their workflows with the new [[mw:Special:MyLanguage/Help:Watchlist labels|Watchlist labels]] feature. By adding custom labels (for example: pages you created, pages being monitored for vandalism, or discussion pages) users can more quickly identify what needs attention, reduce cognitive load, and respond more efficiently. This improves watchlist usability, especially for highly active editors.
* A new feature available on [[Special:Contributions|Special:Contributions]] shows [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts|temporary accounts]] that are likely operated by the same person, and so makes patrolling less time-consuming. Upon checking contributions of a temporary account, users with access to temporary account IP addresses can now see a view of contributions from the related temporary accounts. The feature looks up all the IPs associated with a given temporary account within the data retention period and shows all the contributions of all temporary accounts that have used these IPs. [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts#February 2026: Improvements to the patroller tooling|Learn more]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T415674] 
* When editors preview a wikitext edit, the reminder box that they are only seeing a preview (which is shown at the top), now has a grey/neutral background instead of a yellow/warning background. This makes it easier to distinguish preview notes from actual warnings (for example, edit conflicts or problematic redirect targets), which will now be shown in separate warning or error boxes. [https://phabricator.wikimedia.org/T414742]
* The [[m:Special:GlobalWatchlist|Global Watchlist]] lets you view your watchlists from multiple wikis on one page. The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:GlobalWatchlist|extension]] continues to improve — it now properly supports more than one Wikibase site, for example both [[d:|Wikidata]] and [[testwikidata:|testwikidata]]. In addition, issues regarding text direction have been fixed for users who prefer Wikidata or other Wikibase sites in right-to-left (RTL) languages. [https://phabricator.wikimedia.org/T415440][https://phabricator.wikimedia.org/T415458]
* The automatic &quot;magic links&quot; for ISBN, RFC, and PMID numbers have been [[mw:Special:MyLanguage/Help:Magic links|deprecated in wikitext since 2021]] due to inflexibility and difficulties with localization. Several wikis have successfully replaced RFC and PMID magic links with equivalent external links, but a template was often required to replace the functionality of the ISBN magic link. There is now a new [[mw:Special:MyLanguage/Help:Magic words#isbn|built-in parser function]] &lt;code dir=ltr&gt;&lt;nowiki&gt;{{#isbn}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; available to replace the basic functionality of the ISBN magic link. This makes it easier for wikis who wish to migrate off of the deprecated magic link functionality to do so. [https://phabricator.wikimedia.org/T145604]
* Two new wikis have been created: 
** a {{int:project-localized-name-group-wikipedia}} in [[d:Q35401|Jju]] ([[w:kaj:|&lt;code&gt;w:kaj:&lt;/code&gt;]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T413283]
** a {{int:project-localized-name-group-wikipedia}} in [[d:Q1186896|Nawat]] ([[w:ppl:|&lt;code&gt;w:ppl:&lt;/code&gt;]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T413273]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:23}} community-submitted {{PLURAL:23|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. 

'''Updates for technical contributors'''
* A new global user group has been created: [[{{int:grouppage-local-bot}}|{{int:group-local-bot}}]]. It will be used internally by the software to allow community bots to bypass rate limits that are applied to abusive [[w:en:Web scraping|web scrapers]]. Accounts that are approved as bots on at least one Wikimedia wiki will be automatically added to this group. It will not change what user permissions the bot has. [https://phabricator.wikimedia.org/T415588]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.15|MediaWiki]]

'''Meetings and events'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/MediaWiki Users and Developers Conference Spring 2026|MediaWiki Users and Developers Conference, Spring 2026]] will be held March 25–27 in Salt Lake City, USA. This event is organized by and for the third-party MediaWiki community. You can propose sessions and register to attend. [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/AZBWVI46SDEB65PGR5J6E4TYOQQEZXM7/]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/07|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W07&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 10 feb 2026 00:30 (CET)
&lt;!-- Bericht verzonden door User:Quiddity (WMF)@metawiki via de lijst op de pagina https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30026671 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-08&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W08&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/08|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Site Reliability Engineering|SRE Team]] will be performing a cleanup of Wikimedia's [[m:Special:MyLanguage/Etherpad|Etherpad]] instance, the web-based editor for real-time collaborative document editing. All pads will be permanently deleted after 30 April, 2026 – if there are still migration projects in progress at that point the team can revisit the date on a case by case basis. Please create local backups of any content you wish to keep, as deleted data cannot be recovered. This cleanup helps reduce database size and minimize infrastructure footprint. Etherpad will continue to support real-time collaboration, but long-term storage should not be expected. Additional cleanups may occur in the future without prior notice. [https://phabricator.wikimedia.org/T415237]

'''Updates for editors'''
* The Information Retrieval team will be launching an [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Information Retrieval/Phase 1|Android mobile app experiment]] that tests hybrid search capabilities which can handle both semantic and keyword queries. The improvement of on-platform search will enable readers to find what they’re looking for directly on Wikipedia more easily. The experiment will first be launched on Greek Wikipedia in late February, followed by English, French, and Portuguese in March. [https://diff.wikimedia.org/2026/01/08/semantic-search-making-it-easier-to-find-the-information-readers-want/ Read more] on Diff blog. [https://www.mediawiki.org/wiki/Readers/Information_Retrieval]
* The Reader Growth team will run [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/WE3.10.2 Mobile Table of Contents|an experiment]] for mobile web users, that adds a table of contents and automatically expands all article sections, to learn more about navigation issues they face. The test will be available on Arabic, Chinese, English, French, Indonesian, and Vietnamese Wikipedias.
* Previously, site notices ([[{{ns:8}}:Sitenotice]] and [[{{ns:8}}:Anonnotice]]) would only render on the desktop site. Now, they will render on all platforms. Users on mobile web will now see these notices and be informed. Site administrators should be prepared to test and fix notices on mobile devices to avoid interference with articles. To opt out, interface admins can add &lt;code dir=&quot;ltr&quot;&gt;#siteNotice { display: none; }&lt;/code&gt; to [[{{ns:8}}:Minerva.css]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T138572][https://phabricator.wikimedia.org/T416644]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:19}} community-submitted {{PLURAL:19|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue on [[Special:RecentChanges|Special:RecentChanges]] has been fixed. Previously, clicking hide in the active filters caused the &quot;view new changes since…&quot; button to disappear, though it should have remained visible. The button now behaves as expected. [https://phabricator.wikimedia.org/T406339]

'''Updates for technical contributors'''
* New documentation is now available to help editors debug on-site search features. It supports troubleshooting when pages do not appear in results, when ranking seems unexpected, and when you need to inspect what content is being indexed, helping make search behavior easier to understand and analyze. [[mw:Help:CirrusSearch/Debug|Learn more]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T411169]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.16|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/08|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W08&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 16 feb 2026 20:17 (CET)
&lt;!-- Bericht verzonden door User:STei (WMF)@metawiki via de lijst op de pagina https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30086330 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-09&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W09&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/09|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* [[mw:Special:MyLanguage/Edit check/Reference Check|Reference Check]] has been deployed to English Wikipedia, completing its rollout across all Wikipedias. The feature prompts newcomers to add a citation before publishing new content, helping reduce common citation-related reverts and improve verifiability. In A/B testing, the impact was substantial: newcomers shown Reference Check were approximately 2.2 times more likely to include a reference on desktop and about 17.5 times more likely on mobile web. [https://analytics.wikimedia.org/published/reports/editing/reference_check_ab_test_report_final_2025.html]
'''Updates for editors'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:InterwikiSorting|InterwikiSorting extension]], which allowed for the [[m:Special:MyLanguage/Interwiki sorting order|sorting of interwiki links]], has been undeployed from Wikipedia. As a result, editors who had enabled interwiki link sorting in non-compact mode (full list format) will now see links reordered. The links moving forward will be listed in the alphabetical order of language code. [https://phabricator.wikimedia.org/T253764]
* Later this week, people who are editing a page-section using the mobile visual editor, will notice a new &quot;Edit full page&quot; button. When tapped, you will be able to edit the entire article. This helps when the change you want to make is outside the section you initially opened. [https://phabricator.wikimedia.org/T387175][https://phabricator.wikimedia.org/T409112]
* [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience|The Reader Experience team]] is inviting editors to assess whether dark mode should still be considered &quot;beta&quot; on their wiki, based on their experience of how well it functions on desktop and mobile. If the feature is deemed mature, editors can update the interface messages in &lt;code dir=ltr&gt;MediaWiki:skin-theme-description&lt;/code&gt; and &lt;code dir=ltr&gt;MediaWiki:Vector-night-mode-beta-tag&lt;/code&gt; to indicate that dark mode is ready and no longer considered beta.
* The improved [[mw:Wikimedia_Apps/Team/iOS/Activity_Tab|Activity tab]] which displays user-insights is now available to all users of the Wikipedia iOS app (version 7.9.0 and later). Following earlier A/B testing that showed higher account creation among users with access to the feature, it has been rolled out to 100% of users along with some updates. The Activity tab now shows your edited articles in the timeline, offers editing impact insights like contribution counts and article view trends, and customization options to improve in-app experience for users.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:21}} community-submitted {{PLURAL:21|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, a bug that prevented [[mw:Special:MyLanguage/Extension:DiscussionTools|DiscussionTools]] from working on mobile has now been fixed, restoring full functionality. [https://phabricator.wikimedia.org/T415303]

'''Updates for technical contributors'''
* The [[m:Special:GlobalWatchlist|Global Watchlist]] lets you view your watchlists from multiple wikis on one page. The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:GlobalWatchlist|extension]] that makes this possible continues to improve. The latest upgrade is the inclusion of a [[mw:Extension:GlobalWatchlist#hook|new hook]], &lt;code dir=ltr&gt;ext.globalwatchlist.rebuild&lt;/code&gt;, which fires after each watchlist rebuild. This allows you to run gadgets and user scripts for the Special page. [https://phabricator.wikimedia.org/T275159]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.17|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/09|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W09&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 23 feb 2026 20:03 (CET)
&lt;!-- Bericht verzonden door User:STei (WMF)@metawiki via de lijst op de pagina https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30119102 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-10&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W10&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/10|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* Wikipedia 25 [[m:Special:MyLanguage/Wikipedia 25/Easter egg experiments|Birthday mode]] is now live on Betawi, Breton, Chinese, Czech, Dutch, English, French, Gorontalo, Indonesian, Italian, Luxembourgish, Madurese, Sicilian, Spanish, Thai, and Vietnamese Wikipedias! This limited-time campaign feature celebrates 25 years of Wikipedia with a birthday mascot, Baby Globe. When turned on, Baby Globe is shown on [[m:Special:MyLanguage/Wikipedia 25/Easter egg experiments/article configuration|~2,500 articles]], waiting to be discovered by readers. Communities can choose to turn Birthday mode on by getting consensus from their community and asking an admin to enable the feature and customize it via [[m:Special:MyLanguage/Wikipedia 25/Easter egg experiments#Community Configuration Demo|community configuration]] on the local wiki.

'''Updates for editors'''
* [[:m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|Sub-referencing]], a new feature to re-use references with different details has been released to Swedish Wikipedia, Polish Wikipedia and [[:phab:T418209|a couple of other wikis]]. You can [[:m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing#test|try the feature]] on these projects or on testwiki and [https://en.wikipedia.beta.wmcloud.org/wiki/Sub-referencing betawiki]. Learnings from the first pilot wiki German Wikipedia have been [[:m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing/Learnings|published in a report]]. Reach out to the Wikimedia Deutschland team if you are [[:m:Talk:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing#Pilot wikis|interested in becoming a pilot wiki]].
* [[mw:Special:MyLanguage/Help:Edit check#Paste check|Paste Check]] will become available at all Wikipedias this week. The feature prompts newcomers who are pasting text they are not likely to have written into VisualEditor to consider whether doing so risks a copyright violation. Paste Check [[mw:Special:MyLanguage/Edit check/Tags|tags]] all edits where it is shown for potential review. Local administrators can configure various aspects of the feature via [[{{#special:EditChecks}}]]. [[mw:Special:MyLanguage/Edit check/Paste Check#A/B Experiment|Research]] across 22 wikis found that Paste Check resulted in an 18% decrease in relative reverted-edits compared to the control group. Translators can [https://translatewiki.net/w/i.php?title=Special%3ATranslate&amp;group=ext-visualeditor-ve-mw-editcheck&amp;filter=&amp;optional=1&amp;action=translate help to localize] this and related features.
* The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience|Reader Experience team]] will be standardizing the user menu in the top right for all mobile users so that it is closer to the desktop experience. Currently this user menu is only visible to users with Advanced Mobile Controls (AMC) turned on. The only change is that a couple buttons previously in the left-side menu will move to the top right for users who do not have AMC turned on. This change is expected to go out March 9 and seeks to improve the user interface. [https://phabricator.wikimedia.org/T413912]
* Starting in the week of March 2, the emails sent out when an email address was added, removed, or changed for an account will switch to a substantially nicer and clearer HTML email from the prior plaintext one. [https://phabricator.wikimedia.org/T410807]
* Notifications are currently limited to 2,000 historic entries per user, and extend back to 2013 when the feature was released. This is going to be changed to only store Notifications from the last 5 years, but up to 10,000 of them. This will help with long-term infrastructure health and help to prevent more recent notifications from disappearing too soon. [https://phabricator.wikimedia.org/T383948]
* The [[m:Special:GlobalWatchlist|Global Watchlist]] which lets you view your watchlists from multiple wikis on a single page continues to see improvements. The latest update improves label usage experience. The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:GlobalWatchlist|extension]] now allows activating the [[mw:Special:MyLanguage/Manual:Language#Fallback languages|language fallback system]] for Wikidata items without labels in the viewed language, and showing those labels in the user’s preferred Wikidata language if no &lt;code dir=ltr&gt;uselang=&lt;/code&gt; URL parameter is provided. [https://phabricator.wikimedia.org/T373686][https://phabricator.wikimedia.org/T416111]
* The Wikipedia Android team has started a beta test of [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Information Retrieval/Phase 1|hybrid search]] on Greek Wikipedia. Hybrid search capabilities can handle both semantic and keyword queries enabling readers to find what they’re looking for directly on Wikipedia more easily.
* For security reasons, members of certain user groups are [[m:Special:MyLanguage/Mandatory two-factor authentication for users with some extended rights|required to have two-factor authentication]] (2FA) enabled. Currently, 2FA is required to use the group, but not to be a member of it. Given that this model still has some vulnerabilities, the situation will [[phab:T418580|gradually change in March]]. Members of these groups will be unable to disable last 2FA method on their account, and it will be impossible to add users without 2FA to these groups. Users will still be able to add new authentication methods or remove them, as long as at least one method is continuously enabled. In the second half of March, users without 2FA will be removed from these groups. This applies to: CentralNotice administrators, checkusers, interface administrators, suppressors, Wikidata staff, Wikifunctions staff, WMF Office IT and WMF Trust &amp; Safety. Nothing will change for other users. See the linked task for deployment schedule. [https://phabricator.wikimedia.org/T418580]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:27}} community-submitted {{PLURAL:27|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the issue preventing users from creating an instance in [https://www.wikibase.cloud/ Wikibase.cloud] has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T416807]

'''Updates for technical contributors'''
* To help ensure [[mw:Special:MyLanguage/MediaWiki Product Insights/Responsible Reuse|fair use of infrastructure]], over the next month the Wikimedia Foundation will implement global API rate limits across our APIs. In early March, stricter limits will be applied to unidentified requests from outside Toolforge/WMCS and API requests that are made from web browsers. In April, higher limits will be applied to identified traffic. These limits are intentionally set as high as possible to minimise impact on the community. Bots running in Toolforge/WMCS or with the bot user right on any wiki should not be affected for now. However, all developers are advised to follow updated best practices. For more information, see [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Rate limits|Wikimedia APIs/Rate limits]].
* The Wikidata Query Service Linked Data Fragment (LDF) endpoint will be decommissioned in February. This endpoint served limited traffic, which was successfully migrated to other data access methods that were better suited to support existing use cases. The hardware used to support the LDF endpoint will be reallocated to support the ongoing backend migration efforts. [https://phabricator.wikimedia.org/T415696]
* The new Parsoid parser [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser Unification/Updates|continues to be deployed to additional wikis]], improving platform sustainability and making it easier to introduce new reading and editing features. Parsoid is now the default parser on 488 WMF wikis (268 Wikipedias), now covering more than 10% of all Wikipedia page views.
* The process and criteria for [[Special:MyLanguage/Wikimedia Enterprise#Access|requesting exceptional access]] to the high volume feed of the ''Wikimedia Enterprise'' APIs (at no cost for mission-aligned usecases), [[m:Talk:Wikimedia Enterprise#Exceptional access criteria|have now been published]]. This is to provide more thorough and clearer documentation for users.
* [https://techblog.wikimedia.org/ Tech Blog], the blog dedicated to the Wikimedia technical community [https://techblog.wikimedia.org/2026/02/24/a-tech-blog-diff/ will be migrating] to [[diffblog:|Diff]], the community news and event blog. The migration should be complete in April 2026, after which new posts will be accepted for publishing. Readers will be able to access posts – old and new – on the landing page at https://diff.wikimedia.org/techblog.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.18|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/10|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W10&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 2 mrt 2026 18:51 (CET)
&lt;!-- Bericht verzonden door User:STei (WMF)@metawiki via de lijst op de pagina https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30137798 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-11&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W11&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/11|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* [[m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|All wikis will be read-only]] for a few minutes on Wednesday, 25 March 2026 at [https://zonestamp.toolforge.org/1774450800 15:00 UTC]. This is for the datacenter server switchover backup tests, [[wikitech:Deployments/Yearly calendar|which happen twice a year]]. During the switchover, all Wikimedia website traffic is shifted from one primary data center to the backup data center to test availability and prevent service disruption even in emergencies.
* Last week, all wikis had 2 hours of read-only time, and extended unavailability for user-scripts and gadgets. This was due to a security incident which has since been resolved. Work is ongoing to prevent re-occurrences. For current information please see the [[m:Steward's noticeboard#Statement on Meta about today's user script security incident|post on the Stewards' noticeboard]] ([[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation/Product and Technology/Product Safety and Integrity/March 2026 User Script Incident|translations]]).

'''Updates for editors'''
* Users facing multiple blocks on mobile will now see the reasons for each block separately, instead of a generic message. This helps them understand why they are blocked and what steps they can take to resolve the issue. For example, users affected for using common VPNs (such as [[Special:MyLanguage/Apple iCloud Private Relay|iCloud Private Relay]]) will receive clearer guidance on what they need to do to start editing again. [https://phabricator.wikimedia.org/T357118]
* Later this week, [[mw:Special:MyLanguage/VisualEditor/Suggestion Mode|Suggestion Mode]] will become available as a beta feature within the visual editor at all Wikipedias. This feature proactively suggests various types of actions that people can consider taking to improve Wikipedia articles, and learn about related guidelines. The feature is locally configurable, and can also be locally expanded with custom Suggestions. Current settings can be seen at [[Special:EditChecks]] and there are [[mw:Special:MyLanguage/Help:Suggestion mode#For administrators %E2%80%93 local customization|instructions for how administrators can customize]] the links to point to local guidelines. The feature is connected to [[mw:Special:MyLanguage/Help:Edit check|Edit check]] which suggests improvements while someone is writing new content. In the future, the Editing team plans to evaluate the feature's impact with newcomers through a controlled experiment. [https://phabricator.wikimedia.org/T404600]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:23}} community-submitted {{PLURAL:23|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the issue where the cursor became misaligned during the use of CodeMirror’s syntax highlighting, which makes wikitext and code easier to read, has now been fixed. This problem specifically affected users who defined a font rule in a custom stylesheet while creating a new topic with DiscussionTools. [https://phabricator.wikimedia.org/T418793]

'''Updates for technical contributors'''
* API rate limiting update: To help ensure [[mw:Special:MyLanguage/MediaWiki Product Insights/Responsible Reuse|fair use of infrastructure]], global API rate limits will be applied this week to requests without a compliant User-Agent that originate from outside Toolforge/WMCS and to unauthenticated requests made from web browsers. Higher limits will be applied to identified traffic in April. Bots running in Toolforge/WMCS or with the bot user right on any wiki should not be affected for now. However, all developers are advised to follow updated best practices. For more information, see [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Rate limits|Wikimedia APIs/Rate limits]].
* The new GraphQL API has been released. The API was developed as a flexible alternative to select features of the Wikidata Query Service (WDQS), to improve developer experience and foster adaptability, and efficient data access. Try it out and [[d:Wikidata:Wikibase GraphQL#Feedback and development|give feedback]]. You can also [https://greatquestion.co/wikimediadeutschland/GraphQLAPI/apply sign up for usability tests].
* The [[m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council/Unsupported Tools Working Group|PTAC Unsupported Tools Working Group]] continued improvements to [[commons:Special:MyLanguage/Commons:Video2commons#|Video2Commons]] in February, with fixes addressing authentication errors, large-file handling, task queue visibility, and clearer upload behavior. Work is still ongoing in some areas, including changes related to deprecated server-side uploads. Read [[m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council/Unsupported Tools Working Group#February 2026|this update]] to learn more.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.19|MediaWiki]]

'''In depth'''
* The Article Guidance team invites experienced Wikipedia editors from selected [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance/Pilot wikis and collaborators#Collaborators|pilot wikis]] and interested contributors from other Wikipedias to fill out this questionnaire which is available in [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSfmLeVWnxmsCbPoI_UF2jyRcn73WRGWCVPHzerXb4Cz97X_Ag/viewform English], [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSd6rzr4XXQw8r4024fE3geTPFe13M_6w7Mitj-YJi0sOlWTAw/viewform?usp=header Arabic], [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSdok3-RfB18lcugYTUMGkpwmqG_8p760Wv4dCXitOXOszjUDw/viewform?usp=header Bengali], [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSfjTfYp4jEo0akA4B1e-Nfg3QZPCudUjhJzHzzDi6AHyAaMGA/viewform?usp=header Japanese], [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLScteVoI29Aue4xc72dekk-6RYtvmMgQxzMI900UOawrFrSTWg/viewform?usp=header Portuguese], [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSetdxnYwL3ub2vqA7awCg5hJZPMIYcDPaiTe12rY9h0GYnVlw/viewform?usp=header Persian], and [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLScNvfJF-Ot-4pzA4qAN771_0QDJ4Li19YcUsaTgSKW8Nc7U_Q/viewform?usp=header Turkish]. Your answers will help the team customize guidance for less experienced editors and help them learn community policies and practices while creating an article. Learn more [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance|on the project page]].

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/11|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W11&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 9 mrt 2026 19:53 (CET)
&lt;!-- Bericht verzonden door User:STei (WMF)@metawiki via de lijst op de pagina https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30213008 --&gt;

== Save the Date: zaterdag 20 juni 2026 Verjaardagsfeest Wikipedia 25 jaar! ==

Op 19 juni bestaat de Nederlandstalige Wikipedia precies 25 jaar en dat willen we vieren! 

Daarom nodigen we je van harte uit voor het verjaardagsfeest op zaterdag 20 juni van 12:00 tot 17:00 uur bij restaurant LE:EN in Utrecht. 

Inschrijving is geopend! Op [[wmnl:Verjaardagsfeest_Wikipedia_25_jaar!|deze pagina]] vind je meer informatie alsmede het inschrijfformulier.

We hopen dat je erbij kunt zijn en kijken ernaar uit je te mogen verwelkomen. Tot dan!

Met vriendelijke groet,

Team Wikimedia Nederland [[Gebruiker:JansenKirsten|JansenKirsten]] ([[Overleg gebruiker:JansenKirsten|overleg]]) 12 mrt 2026 11:55 (CET)

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-12&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W12&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/12|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror|{{int:codemirror-beta-feature-title}}]] beta feature, also known as [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror|CodeMirror 6]], has been used for wikitext syntax highlighting since November 2024. It will be promoted out of beta by May 2026 in order to bring improvements and new [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror#Features|features]] to all editors who use the standard syntax highlighter. If you have any questions or concerns about promoting the feature out of beta, [[mw:Special:MyLanguage/Help talk:Extension:CodeMirror|please share]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T259059]
* Some changes to local user groups are performed by stewards on Meta-Wiki and logged there only. Now, interwiki rights changes will be logged both on Meta-Wiki and the wiki of the target user to make it easier to access a full record of user's rights changes on a local wiki. Past log entries for such changes will be backfilled in the coming weeks. [https://phabricator.wikimedia.org/T6055]
* On wikis using [[m:Special:MyLanguage/Flagged Revisions|Flagged Revisions]], the number of pending changes shown on [[{{#Special:PendingChanges}}]] previously counted pages which were no longer pending review, because they have been removed from the system without being reviewed, e.g. due to being deleted, moved to a different namespace, or due to wiki configuration changes. The count will be correct now. On some wikis the number shown will be much smaller than before. There should be no change to the list of pages itself. [https://phabricator.wikimedia.org/T413016]
* Wikifunctions composition language has been rewritten, resulting in a new version of the language. This change aims to increase service stability by reducing the orchestrator's memory consumption. This rewrite also enables substantial latency reduction, code simplification, and better abstractions, which will open the door to later feature additions. Read more about [[f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-03-11|the changes]].
* Users can now sort search results alphabetically by page title. The update gives an additional option to finding pages more easily and quickly. Previously, results could be sorted by Edit date, Creation date, or Relevance. To use the new option, open 'Advanced Search' on the search results page and select 'Alphabetically' under 'Sorting Order'. [https://phabricator.wikimedia.org/T403775]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:28}} community-submitted {{PLURAL:28|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the bug that prevented UploadWizard on Wikimedia Commons from importing files from Flickr has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T419263]
'''Updates for technical contributors'''
* A new special page, [[{{#special:LintTemplateErrors}}]], has been created to list transcluded pages that are flagged as containing lint errors to help users discover them easily. The list is sorted by the number of transclusions with errors. For example: [[{{#special:LintTemplateErrors}}/night-mode-unaware-background-color]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T170874]
* Users of the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror|{{int:codemirror-beta-feature-title}}]] beta feature have been using [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror|CodeMirror]] instead of [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeEditor|CodeEditor]] for syntax highlighting when editing JavaScript, CSS, JSON, Vue and Lua content pages, for some time now. Along with promoting CodeMirror 6 out of beta, the plan is to replace CodeEditor as the standard editor for these content models by May 2026. [[mw:Special:MyLanguage/Help talk:Extension:CodeMirror|Feedback or concerns are welcome]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T419332]
* The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror|CodeMirror]] JavaScript modules will soon be upgraded to CodeMirror 6. Leading up to the upgrade, loading the &lt;code dir=ltr&gt;ext.CodeMirror&lt;/code&gt; or &lt;code dir=ltr&gt;ext.CodeMirror.lib&lt;/code&gt; modules from gadgets and user scripts was deprecated in July 2025. The use of the &lt;code dir=ltr&gt;ext.CodeMirror.switch&lt;/code&gt; hook was also deprecated in March 2025. Contributors can now make their scripts or gadgets compatible with CodeMirror 6. See the [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror#Gadgets and user scripts|migration guide]] for more information. [https://phabricator.wikimedia.org/T373720]
* The MediaWiki Interfaces team is expanding coverage of REST API module definitions to include [[mw:Special:MyLanguage/API:REST API/Extensions|extension APIs]]. REST API modules are groups of related endpoints that can be independently managed and versioned. Modules now exist for [https://phabricator.wikimedia.org/T414470 GrowthExperiments] and [https://phabricator.wikimedia.org/T419053 Wikifunctions] APIs. As we migrate extension APIs to this structure, documentation will move out of the main MediaWiki OpenAPI spec and REST Sandbox view, and will instead be accessible via module-specific options in the dropdown on the [https://test.wikipedia.org/wiki/Special:RestSandbox REST Sandbox] (i.e., [[{{#Special:RestSandbox}}]], available on all wiki projects).
* The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Scribunto|Scribunto]] extension provides different pieces of information about the wiki where the module is being used via the [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Scribunto/Lua reference manual|mw.site]] library. Starting last week, the library also provides a [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Scribunto/Lua reference manual#mw.site.wikiId|way]] of accessing the [[mw:Special:MyLanguage/Manual:Wiki ID|wiki ID]] that can be used to facilitate cross-wiki module maintenance. [https://phabricator.wikimedia.org/T146616]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.20|MediaWiki]]

'''In depth'''
* The [[m:Special:MyLanguage/Coolest Tool Award|2026 Coolest Tool Award]] celebrating outstanding community tools, is now open for nominations! Nominate your favorite tool using the [https://wikimediafoundation.limesurvey.net/435684?lang=en nomination survey] form by 23 March 2026. For more information on privacy and data handling, please see the [[foundation:Special:MyLanguage/Legal:Coolest_Tool_Award_2026_Survey_Privacy_Statement|survey privacy statement]].

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/12|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W12&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 16 mrt 2026 20:35 (CET)
&lt;!-- Bericht verzonden door User:STei (WMF)@metawiki via de lijst op de pagina https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30260505 --&gt;

== Wikimania Parijs ==

Beste Wikimedianen,

Dit jaar vindt [[wikimania:2026:Wikimania|Wikimania]] van 21-25 juli plaats in Parijs. Wikimedia Nederland stelt een beperkt aantal beurzen beschikbaar voor het hoofdprogramma dat plaatsvindt tussen 23-25 juli. Hiervoor kun je vóór 12 april een FOKA- aanvraag indienen. Meer informatie hierover vind je op [[wmnl:Wikimania_2026|de verenigingswiki]].

Vriendelijke groet,

Cristina

[[Gebruiker:C.A.Fodor|C.A.Fodor]] ([[Overleg gebruiker:C.A.Fodor|overleg]]) 23 mrt 2026 14:05 (CET)

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-13&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W13&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/13|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* Wikimedia site users can now log in without a password using passkeys. This is a secure method supported by fingerprint, facial recognition, or PIN. With this change, all users who opt for passwordless login will find it easier, faster, and more secure to log in to their accounts using any device. The new passkey login option currently appears as an autofill suggestion in the username field. An additional [[phab:T417120|&quot;Log in with passkey&quot; button]] will soon be available for users who have already registered a passkey. This update will improve security and user experience. The [[c:File:Passwordless_login_screencast.webm|screen recording]] demonstrates the passwordless login process step by step.
* [[m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|All wikis will be read-only]] for a few minutes on Wednesday, 25 March 2026 at [https://zonestamp.toolforge.org/1774450800 15:00 UTC]. This is for the datacenter server switchover backup tests, [[wikitech:Deployments/Yearly calendar|which happen twice a year]]. During the switchover, all Wikimedia website traffic is shifted from one primary data center to the backup data center to test availability and prevent service disruption even in emergencies.

'''Updates for editors'''
* Wikimedia site users can now export their notifications older than 5 years using a [[toolforge:echo-chamber|new Toolforge tool]]. This will ensure that users retain their important notifications and avoid them being lost based on the planned change to delete notifications older than 5 years, as previously announced. [https://phabricator.wikimedia.org/T383948]
* Wikipedia editors in Indonesian, Thai, Turkish, and Simple English now have access to Special:PersonalDashboard. This is an [[mw:Special:MyLanguage/Moderator Tools/Dashboard|early version of an experience]] that introduces newer editors to patrolling workflows, making it easier for them to move from making edits to participating in more advanced moderation work on their project. [https://phabricator.wikimedia.org/T402647]
* The [[Special:Block]] now has two minor interface changes. Administrators can now easily perform indefinite blocks through a dedicated radio button in the expiry section. Also, choosing an indefinite expiry provides a different set of common reasons to select from, which can be changed at: [[MediaWiki:Ipbreason-indef-dropdown]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T401823]
* Mobile editors [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Account Creation Experiments#Logged-out|at several wikis]] can now see an improved logged-out edit warning, thanks to the recent updates from the Growth team. These changes released last week are part of ongoing efforts and tests to enhance [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Account Creation Experiments|account creation experience on mobile]] and then increase participation. [https://phabricator.wikimedia.org/T408484]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:36}} community-submitted {{PLURAL:36|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the bug that prevented mobile web users from seeing the block information when affected by multiple blocks has been fixed. They can now see messages of all the blocks currently affecting them when they access Wikipedia.

'''Updates for technical contributors'''
* Images built using Toolforge will soon get the upgraded buildpacks version, bringing support for newer language versions and other upstream improvements and fixes. If you use Toolforge Build Service, review the recent [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/cloud-announce@lists.wikimedia.org/thread/EMYTA32EV2V5SQ2JIEOD2CL66YFIZEKV/ cloud-announce email] and update your build configuration as necessary to ensure your tools are compatible. [https://wikitech.wikimedia.org/w/index.php?title=Help:Toolforge/Building_container_images&amp;oldid=2392097#Buildpack_environment_upgrade_process][https://phabricator.wikimedia.org/T380127]

* The [https://api.wikimedia.org/wiki/Main_Page API Portal] documentation wiki will shut down in June 2026. API keys created on the API Portal will continue to work normally. api.wikimedia.org endpoints will be deprecated gradually starting in July 2026. Documentation on the API Portal is moving to [[mw:Wikimedia APIs|mediawiki.org]]. Learn more on the [[wikitech:API Portal/Deprecation|project page]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.21|MediaWiki]]

'''In depth'''
* [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]] is considering improvements to [[m:WMDE Technical Wishes/References/VisualEditor automatic reference names|automatically generated reference names in VisualEditor]]. Please check out the [[m:WMDE Technical Wishes/References/VisualEditor automatic reference names#Proposed solutions|proposed solutions]] and participate in the [[m:Talk:WMDE Technical Wishes/References/VisualEditor automatic reference names#Request for comment|request for comment]].

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/13|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W13&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 23 mrt 2026 17:51 (CET)
&lt;!-- Bericht verzonden door User:UOzurumba (WMF)@metawiki via de lijst op de pagina https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30268305 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-14&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W14&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/14|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* The Beta version of [[abstract:|Abstract Wikipedia]] a new Wikimedia project which is language-independent, was launched last week. The project allows communities to build Wikipedia articles in their native language, which can be readily accessed by other users in their own languages. The wiki is powered by instructions from Wikifunctions and also based on structured content from Wikidata. [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-03-26|Read more]].

'''Updates for editors'''
* The Growth team is running an A/B test to evaluate a clearer, more user-friendly message that promotes account creation on wikis. Currently when logged-out mobile users begin editing, they see a jarring warning message that can feel abrupt and discouraging. This also presents temporary account editing as the default rather than encouraging account creation. The test is running on ten Wikipedias, including Arabic, French, Spanish and German. [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Account Creation Experiments#2. Improve logged-out warning message (T415160)|Read more]].
* The Wikimedia Apps team is inviting feedback on [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/Future of Editing on the Mobile Apps|how editing should work on the Wikipedia mobile apps]]. The discussion focuses on improving how users access editing tools when they tap &quot;Edit&quot;. This is part of a broader effort to convert readers who develop an interest in editing, to access a more user-friendly pathway to start contributing.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:45}} community-submitted {{PLURAL:45|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where citation fetching from the large newspaper archive [https://www.newspapers.com Newspapers.com] was no longer working, due to a block in [[mw:Special:MyLanguage/Citoid|Citoid]] requests, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T419903]

'''Updates for technical contributors'''
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.22|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/14|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W14&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 30 mrt 2026 21:25 (CEST)
&lt;!-- Bericht verzonden door User:STei (WMF)@metawiki via de lijst op de pagina https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30329462 --&gt;

== Action Required: Update templates/modules for electoral maps (Migrating from P1846 to P14226) ==

Hello everyone,

This is a notice regarding an ongoing data migration on Wikidata that may affect your election-related templates and Lua modules (such as &lt;code&gt;Module:Itemgroup/list&lt;/code&gt;).

'''The Change:'''&lt;br /&gt;
Currently, many templates pull electoral maps from Wikidata using the property [[:d:Property:P1846|P1846]], combined with the qualifier [[:d:Property:P180|P180]]: [[:d:Q19571328|Q19571328]]. 

We are migrating this data (across roughly 4,000 items) to a newly created, dedicated property: '''[[:d:Property:P14226|P14226]]'''.

'''What You Need To Do:'''&lt;br /&gt;
To ensure your templates and infoboxes do not break or lose their maps, please update your local code to fetch data from [[:d:Property:P14226|P14226]] instead of the old [[:d:Property:P1846|P1846]] + [[:d:Property:P180|P180]] structure. A [[m:Wikidata/Property Migration: P1846 to P14226/List|list of pages]] was generated using Wikimedia Global Search.

'''Deadline:'''&lt;br /&gt;
We are temporarily retaining the old data on [[:d:Property:P1846|P1846]] to allow for a smooth transition. However, to complete the data cleanup on Wikidata, the old [[:d:Property:P1846|P1846]] statements will be removed after '''May 1, 2026'''. Please update your modules and templates before this date to prevent any disruption to your wiki's election articles.

Let us know if you have any questions or need assistance with the query logic. Thank you for your help! [[User:ZI Jony|ZI Jony]] using [[Gebruiker:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Overleg gebruiker:MediaWiki message delivery|overleg]]) 3 apr 2026 19:11 (CEST)
&lt;!-- Bericht verzonden door User:ZI Jony@metawiki via de lijst op de pagina https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Non-Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=29941252 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-15&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W15&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/15|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''

* The [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CampaignEvents|CampaignEvents extension]] now includes a new group goal-setting feature, enabling organizers to set and track event goals such as the number of articles created and participating contributors in real time. Similarly, participants can work toward shared targets and see their collective impact as the event unfolds. The feature is now available on all Wikimedia wikis. Learn more in [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CampaignEvents/Registration/Collaborative contributions#Goal setting|the documentation]].
* [[File:Maki-gift-15.svg|12px|link=|class=skin-invert|Wishlist item]] The new [[mw:Special:MyLanguage/Help:Watchlist labels|watchlist labels]] feature (announced in [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/07|Tech News 2026-07]]) is now available via VisualEditor, the source editor, and the 'watchstar' (or watch link, for skins that don't have a star icon). Previously it was only possible to assign labels via [[Special:EditWatchlist|EditWatchlist]]. In all three places it is a new field following the expiry field.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:23}} community-submitted {{PLURAL:23|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the issue where talk pages on mobile with Parsoid are unusable after empty section headers, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T419171]

'''Updates for technical contributors'''
* The [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|sub-referencing feature]], which lets editors add details to an existing reference without duplicating it, will be gradually rolled out to [[phab:T414094|more wikis]] later this year. Wikis using the [[mw:Special:MyLanguage/Reference Tooltips|Reference Tooltips]] gadget are encouraged to update their version (typically at [[m:MediaWiki:Gadget-ReferenceTooltips.js|MediaWiki:Gadget-ReferenceTooltips.js]] as shown [https://en.wikipedia.org/w/index.php?diff=1344408362 here]) to ensure compatibility. Other reference-related gadgets may also be affected. [https://phabricator.wikimedia.org/T416304]
* All Wikinews editions will be closed and switched to read-only mode on 4 May 2026. Content will remain accessible, but no new edits or articles can be added. This closure was approved by the Board of Trustees of the Wikimedia Foundation following extended discussions. [[m:Wikimedia Foundation Board noticeboard#Board of Trustees Approves Closure of Wikinews|Read more]].
* The [[:mw:Special:MyLanguage/API:Action API|Action API]] has had several formats for requested output. One of them, &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;format=php&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;, is being removed soon. Please ensure your scripts or bots use the [[mw:Special:MyLanguage/API:Data formats#Output|JSON format]]. This removal should affect very few scripts and bots. [https://phabricator.wikimedia.org/T118538]
* The [[Special:NamespaceInfo|Special:NamespaceInfo]] page now includes namespace aliases. For example &quot;WP&quot; for the &quot;Project&quot; (&quot;Wikipedia&quot;) namespace on the German Wikipedia. [https://phabricator.wikimedia.org/T381455]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.23|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/15|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W15&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 6 apr 2026 18:19 (CEST)
&lt;!-- Bericht verzonden door User:STei (WMF)@metawiki via de lijst op de pagina https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30362761 --&gt;

== Nodig je oud-collega’s uit voor het verjaardagsfeest van Wikipedia ==

[[Bestand:Header Wikipedia 25 jaar 02.png|miniatuur|rechts]]

Beste Wikisource-collega,

Als het goed is, staat het al in je agenda voor zaterdag 20 juni 2026, het verjaardagsfeest van Wikipedia. 

Kom jij op het feest in Utrecht? En zou je het leuk vinden als je dan niet alleen huidige collega’s kan ontmoeten, maar ook mensen van vroeger? Mensen die je de laatste jaren niet meer ziet? Ook door hen is Wikipedia gegroeid en sterk geworden. Help jij mee om hen uit te nodigen voor het feest, zodat we samen kunnen proosten op de toekomst?

Ik zou je daarom willen vragen om oud-collega’s, mensen die de Nederlandstalige Wikipedia of Wikisource om wat voor reden dan ook verlaten hebben, uit te nodigen. Mensen met wie jij het goed kon vinden. Heb je een mailadres? Stuur zo iemand een persoonlijk mailtje, waarin je zegt hoe leuk je het zou vinden als die persoon komt. [[Wikipedia:Feestjaar 2026/uitnodiging#Voorbeeld e-email|Hier]] kan je een voorbeeldmail vinden, maar pas het vooral aan, zodat het persoonlijk wordt. Heb je geen mailadres, dan kan je het natuurlijk ook sturen via de overlegpagina van die persoon, maar er bestaat natuurlijk een grote kans dat die niet gelezen wordt. 

Heb je inspiratie nodig wie je wil uitnodigen? Dan hier wat tips.
*Kijk in de geschiedenis van je eigen overlegpagina. Wie heeft jou welkom geheten? Wie heeft je aangemoedigd?
*Kijk op de pagina met [[w:nl:Wikipedia:Sterren voor bewezen diensten/Jubileumster|jubilea]] of op de andere pagina’s met [[w:nl:Wikipedia:Sterren voor bewezen diensten/Inzet voor de inhoud van de encyclopedie|Wikipedia-sterren]]; zijn er mensen die je mist de laatste tijd?
*Kijk naar je oudste bijdragen: wie heeft die destijds verbeterd?
*Kijk wie er allemaal vertrokken zijn via [https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Speciaal:VerwijzingenNaarHier/Sjabloon:Vertrokken&amp;namespace=2&amp;limit=500 het sjabloon &quot;vertrokken&quot;]. 
*En zoek natuurlijk in je eigen mailarchief met wie je ooit gecorrespondeerd hebt.

Het is handig als je [[w:nl:Wikipedia:Feestjaar 2026/uitnodiging#Uitgenodigd|hier aangeeft]] met welke Wikipediaan jij contact hebt opgenomen. Dan ontvangt de persoon niet al te veel dubbele uitnodigingen. 

N.B. Van iedereen die deelneemt aan dit evenement wordt verwacht dat zij het Beleid Vriendelijke Ruimtes respecteren. Je kunt er [https://nl.wikimedia.org/wiki/BVR_-_startpagina hier] meer over lezen.

P.S. Heb jij je zelf nog niet aangemeld? Je kan je [https://nl.wikimedia.org/wiki/Verjaardagsfeest_Wikipedia_25_jaar! hier nog inschrijven]. 

Dank je wel alvast en hopelijk tot ziens 20 juni! Met feestelijke groet, [[Gebruiker:Ellywa|Elly]] &lt;sub&gt;([[Overleg gebruiker:Ellywa|Overleg]])&lt;/sub&gt; 12 apr 2026 21:22 (CEST)

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-16&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W16&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/16|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* Experienced editors are invited to [https://b24e11a4f1.catalyst.wmcloud.org/wiki/Main_Page test] the [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance|Article guidance]] feature, designed to help less-experienced editors create well-structured, policy-compliant Wikipedia articles. Testing instructions are [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance/Test feature guide|available]]. Also, after reviewing [https://b24e11a4f1.catalyst.wmcloud.org/wiki/Category:Pages_using_article_guidance the outlines], please provide feedback on the [[mw:Talk:Article guidance|project talk page]]. Based on your input, the feature will be refined and transferred to the pilot Wikipedias to translate and adapt. Check out [[c:File:Article Guidance workflow demo - April 2026.webm|the video]] explaining the feature.
'''Updates for editors'''
* On most wikis, all autoconfirmed users can now use [[Special:ChangeContentModel|Special:ChangeContentModel]] page to [[mw:Special:MyLanguage/Help:ChangeContentModel|create new pages with custom content models]], such as mass message lists, making custom page formats more accessible. Check [[Special:ListGroupRights|Special:ListGroupRights]] for the status of your wiki. [https://phabricator.wikimedia.org/T248294]
* The Growth team has launched an [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Account_Creation_Experiments|account creation experiment]] to evaluate whether adding an account creation button to the mobile web header increases new account registrations and encourages more mobile users to contribute to the wikis. The experiment is currently live on Hindi, Indonesian, Bengali, Thai, and Hebrew Wikipedia, and targets 10% of logged-out mobile web users.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:30}} community-submitted {{PLURAL:30|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where VisualEditor could get stuck loading on Windows devices with animations turned off, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T382856]

'''Updates for technical contributors'''
* Starting later this week, {{int:group-abusefilter}} who have the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror|{{int:codemirror-beta-feature-title}}]] beta feature enabled will have [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror|CodeMirror]] instead of [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeEditor|CodeEditor]] as the editor at [[Special:AbuseFilter|Special:AbuseFilter]]. This is part of the broader effort to make the user experience more consistent across all editors. [https://phabricator.wikimedia.org/T399673][https://phabricator.wikimedia.org/T419332]
* Tools and bots that access the [[mw:Special:MyLanguage/Notifications/API|Notifications API]] (&lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;action=query&amp;meta=notifications&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;) will need to update their OAuth or BotPassword grants to also include access to private notifications. [https://phabricator.wikimedia.org/T421991]
* Due to a library upgrade, listings on category pages may be displayed out of order starting on Monday, 20th April. A migration script will be run to correct this, and will take hours to days depending on the size of the wiki (up to a week for English Wikipedia). [https://phabricator.wikimedia.org/T422544]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.24|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/16|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W16&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 13 apr 2026 17:19 (CEST)
&lt;!-- Bericht verzonden door User:STei (WMF)@metawiki via de lijst op de pagina https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30380527 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-17&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W17&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/17|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* After two years of development, [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror|{{int:codemirror-beta-feature-title}}]], also known as [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror|CodeMirror 6]], is to be promoted out of beta on Tuesday, April 21. It brings better code and wikitext readability, reduction in typing errors, and other [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror|benefits]] to all users of the standard syntax highlighter. A huge thank you to volunteer [https://phabricator.wikimedia.org/p/Bhsd/ Bhsd] who developed many of the new features, including [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror#Code folding|code folding]], [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror#Autocompletion|autocompletion]], and [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror#Linting|linting]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T259059]
* A major update to the Wikipedia app for iOS is now rolling out, redesigning the interface to align with Apple's latest &quot;Liquid Glass&quot; visual design. [https://apps.apple.com/us/app/wikipedia/id324715238 Download the latest version] and explore the update.

'''Updates for editors'''
* [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/WE3.3.4 Reading lists|Reading lists]] is a feature which allows readers to save articles to a list for reading later. This feature is now in beta on Arabic, French, Indonesian, Vietnamese, and Chinese Wikipedias and by default for all new accounts on all Wikipedias.
* An experiment which explores extending [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/Mobile page previews|Page Previews to mobile web]] will be launched in the week of April 20 on Arabic, English, French, Italian, Polish, and Vietnamese Wikipedias. Page Previews are pop-ups that display a thumbnail, lead paragraph, and a link to open the full article of a blue link, thereby improving content discovery. The feature is already available on desktop and in the apps. [[m:Special:MyLanguage/List of experiments in Product and Technology#Template|Read more about this experiment and others]].
* On several wikis, logged-in editors who haven't [[mw:Special:MyLanguage/Help:Email confirmation|confirmed their email addresses]] can now see a banner encouraging them to do so. Having the email address confirmed allows a user to restore access to the account if they lose it. [[mw:Special:MyLanguage/Product Safety and Integrity/Account Security#Encouraging users to confirm their email addresses|Learn more]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T421366]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:15}} community-submitted {{PLURAL:15|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where editing very large wiki pages in the 2017 wikitext editor caused slow loading, preview and scrolling lag, and performance issues when selecting, cutting, or pasting content, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T184857]

'''Updates for technical contributors'''
* As part of the promotion of [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror|CodeMirror]] from a beta feature, all users will use [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror|CodeMirror]] instead of [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeEditor|CodeEditor]] for syntax highlighting when editing JavaScript, CSS, JSON, Vue and Lua content pages. [https://phabricator.wikimedia.org/T419332]
* The &lt;code&gt;mirrors.wikimedia.org&lt;/code&gt; service for Debian and Ubuntu users will sunset and stop working on May 15. The resources for the service will be replaced with new and better options. Some users may need to switch to a different server which should take about a minute. [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/LJYRIS4WB66HIRCAO4GIDTXCMDVZRBMA/ You can read more]. [https://phabricator.wikimedia.org/T416707]
* The &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;image&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; and &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;oldimage&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; table will be removed from [[wikitech:Help:Wiki Replicas|wikireplicas]]. If your tools or queries access &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;image&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; or &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;oldimage&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; directly, please update them to use the &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;file&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; and &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;filerevision&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; table before 28 May. [https://phabricator.wikimedia.org/T28741]
* Following the recent implementation of global API rate limits on unidentified traffic, the Wikimedia Foundation will continue efforts to ensure [[mw:Special:MyLanguage/MediaWiki Product Insights/Responsible Reuse|fair use of infrastructure]] by applying global limits to identified API traffic beginning the last week of April. These limits are intentionally set as high as possible to minimise impact on the community. Bots running in Toolforge/WMCS or with the bot user right on any wiki should not be affected for now. However, all developers are advised to follow updated best practices. For more information, see [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Rate limits|Wikimedia APIs/Rate limits]] and [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Rate limits/FAQ|Frequently Asked Questions]].
* The [[mw:Special:MyLanguage/Attribution API|Attribution API]] is now available as a [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Stability policy|beta]]. The API fetches information for crediting Wikimedia articles and media files wherever they are used. Reference documentation is available through the REST Sandbox special page available on all Wikimedia wikis (such as the [https://en.wikipedia.org/w/index.php?api=attribution.v0-beta&amp;title=Special%3ARestSandbox REST sandbox on English Wikipedia]). Share your feedback on the [[mw:Talk:Attribution API|project talk page]].
* There is no new MediaWiki version this week.

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/17|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W17&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 20 apr 2026 17:00 (CEST)
&lt;!-- Bericht verzonden door User:STei (WMF)@metawiki via de lijst op de pagina https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30432763 --&gt;

== Request for comment (global AI policy) ==

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
Apologies for writing in English. {{int:Please-translate}}
A [[:m:Requests for comment/Artificial intelligence policy|request for comment]] is currently being held to decide on a global AI policy. {{int:Feedback-thanks-title}}
[[Gebruiker:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Overleg gebruiker:MediaWiki message delivery|overleg]]) 26 apr 2026 02:58 (CEST)
&lt;/bdi&gt;
&lt;!-- Bericht verzonden door User:Codename Noreste@metawiki via de lijst op de pagina https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=30424282 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-18&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W18&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/18|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''
* There is a change in how new users are autoconfirmed that will improve anti-vandalism protection. Currently, users who have had an account for a few days and made a few edits are automatically added to the [[{{int:grouppage-autoconfirmed/{{CONTENTLANGUAGE}}}}|{{int:group-autoconfirmed}}]] group. This configuration tends to be exploited by some vandals, who create accounts and start to use them only after some time. To mitigate this, the configuration will be updated next week so that – for the purpose of becoming autoconfirmed – the account age will be counted from their first edit, instead of registration date. The numeric value of the age threshold will remain the same. This change will be deployed only to wikis which require at least one edit as part of the autoconfirmation conditions. [https://phabricator.wikimedia.org/T418484]
* All Wikipedia users with new accounts and those who activated the &quot;automatically enable most beta features&quot; option in their preference can now use the [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/WE3.3.4 Reading lists|reading lists]] beta feature to save articles for later reading. This helps organize reading interests in one place for convenient access. 
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:30}} community-submitted {{PLURAL:30|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the issue where infobox images have huge padding in Firefox, has been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T423676]

'''Updates for technical contributors'''
* As a reminder, the global API rate limits will be applied this week to identified API traffic. This is to help ensure [[mw:MediaWiki Product Insights/Responsible Reuse|fair use of infrastructure]]. Bots running in Toolforge/WMCS or with the bot user right on any wiki should not be affected for now. However, all developers are advised to follow updated best practices. For more information, including the actual rate limits, see [[mw:Wikimedia APIs/Rate limits|Wikimedia APIs/Rate limits]] and [[mw:Wikimedia APIs/Rate limits/FAQ|Frequently Asked Questions]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.26|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/18|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W18&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 27 apr 2026 20:06 (CEST)
&lt;!-- Bericht verzonden door User:UOzurumba (WMF)@metawiki via de lijst op de pagina https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30458046 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-19&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W19&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/19|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance|Article guidance]] team invites experienced editors of [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance/Pilot wikis and collaborators|pilot Wikipedias]]—Arabic, Bangla, Japanese, Portuguese, Persian, Turkish, Simple English, Spanish, and French—to help translate and adapt [https://b24e11a4f1.catalyst.wmcloud.org/wiki/Category:Pages_using_article_guidance sample outlines]. These outlines will guide editors in creating clear, well-structured, and policy-compliant articles when using [https://b24e11a4f1.catalyst.wmcloud.org/wiki/Special:NewArticle the feature] once it is launched in May 2026. [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance#Adapting a sample outline in a Wikipedia|Simple instructions]] on how to translate and adapt the outlines are available.
'''Updates for editors'''
* The [[:m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council|Product and Technology Advisory Council]] has published [[:m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council/May 2026 draft PTAC recommendation for feedback|draft recommendations]] on a model that affiliates can follow when contributing to the technical space. Community members are invited to provide feedback on the recommendation until May 8th [[:m:Talk:Product and Technology Advisory Council/May 2026 draft PTAC recommendation for feedback|on the talk page]].
* The number of available thumbnail size preferences in MediaWiki is being reduced to three standardized options—Small (180px), Regular (250px), and Large (400px), as part of ongoing efforts to improve performance and reduce strain on thumbnail services. As a result, existing preferences will be mapped to the nearest new size (for example, smaller selections like 120px or 150px will render at 180px, while larger ones like 300px or 360px will render at 400px). The preferences interface will soon be updated to reflect these changes, and users who wish to opt out or provide feedback can do so. [https://phabricator.wikimedia.org/T424909]
* From now on, even when a permission expires automatically, users will receive an Echo notification similar to the standard notification for permission changes. There is a difference between this and [[m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]] in that the latter reminds users a week ''before'' the rights are due to expire, so that they can renew the rights.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:32}} community-submitted {{PLURAL:32|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the problem where the ULS language selector in [[m:Special:Translate|Special:Translate]] would scroll vertically when it shouldn't, has been resolved. Previously, when users opened the &quot;Translate to English&quot; dropdown and typed certain inputs, the dialog would scroll vertically by a few pixels even when there was enough space to display all results. The dropdown no longer shifts unnecessarily when filtering languages. [https://phabricator.wikimedia.org/T358864] 
* The [[m:Special:GlobalWatchlist|Global Watchlist]], which lets you view your watchlists from multiple wikis on a single page, continues to improve. For example, watchlists for Wikibase sites such as [[:d:|Wikidata]] now support [[mw:Special:MyLanguage/Extension:EntitySchema|EntitySchema]] elements for better tracking. The Live Updates mode now refreshes the special page every 60 seconds to comply with the updated [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Rate limits|global API rate limits]] for improved real-time responsiveness. Additionally, a directionality bug that displayed links as &quot;changes 3&quot; instead of &quot;3 changes&quot; in mixed-direction lists has been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T415450][https://phabricator.wikimedia.org/T424422][https://phabricator.wikimedia.org/T418091]
'''Updates for technical contributors'''
* The second phase of [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Rate limits|global API rate limits]] has been rolled out to reduce the [[diffblog:2026/03/26/quo-vadis-crawlers-progress-and-whats-next-on-safeguarding-our-infrastructure/|impact of AI crawlers]] and ensure fair, sustainable access to Wikimedia resources, prioritising human and mission-aligned traffic. [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Rate limits#Limits|Limits]] have been shifted from per-hour to per-minute, producing smoother traffic patterns and more predictable API load. Community users are not expected to be affected, and no action is required. Early indications show some User-Agent-based requestors are adjusting behaviour, and around 64% of automated API traffic has been identified. Monitoring continues, and Wikimedia Enterprise remains available for commercial support.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.27|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/19|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W19&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 4 mei 2026 22:43 (CEST)
&lt;!-- Bericht verzonden door User:STei (WMF)@metawiki via de lijst op de pagina https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30498077 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-20&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W20&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/20|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* Community Tech has published [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/How to write a good wish|new guidance]] explaining how wishes on Community Wishlist are triaged and prioritized. The documentation is intended to help contributors write stronger proposals by clarifying the factors that influence prioritization decisions. Beyond vote counts, the guidance highlights considerations such as potential impact on the community when determining which wishes move forward.

'''Updates for editors'''
* The Reader Growth team is launching an experiment to test a new [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader_Growth/Share_Card|Share Card feature]] that allows readers to create visually engaging cards from Wikipedia articles or selected article sections and share them online, with each card linking back to the original article to help expand readership and article discovery. The mobile-only A/B test will be available to a portion of readers on Arabic, Chinese, French, Vietnamese, and English Wikipedia to better understand reading and sharing habits, and is scheduled to begin the week of May 18 and run for four weeks.
* The Android and iOS Wikipedia apps recently released the [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia_Apps/Team/25th_Birthday_Reading_Challenge|25-day reading challenge]] into Beta, as part of efforts to drive reader engagement by encouraging users to complete reading milestones. To track their reading streak during the challenge, App users can add a widget featuring Baby Globe to their home screen. The challenge officially begins May 11.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:17}} community-submitted {{PLURAL:17|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where the global preference for enabling syntax highlighting in wikitext could unexpectedly disable itself after being turned on, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T425286]

'''Updates for technical contributors'''
* [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] The ResourceLoader module &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;mediawiki.ui.input&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;, deprecated since [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/39|September 2023]], will be removed this week. There is a [[mw:Special:MyLanguage/Codex/Migrating_from_MediaWiki_UI|guide for migrating from MediaWiki UI to Codex]] for any tools that use it. [https://phabricator.wikimedia.org/T420125]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.2|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/20|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W20&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 11 mei 2026 21:20 (CEST)
&lt;!-- Bericht verzonden door User:STei (WMF)@metawiki via de lijst op de pagina https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30524429 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-21&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W21&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/21|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* The Abstract Wikipedia team has identified five potential pilot wikis to assess their interest in adopting abstract articles on their wikis. The pilots are Malayalam, Bengali, Dagbani, Arabic, and Indonesian Wikipedia. The feedback period will be open until May 22. If your community is interested in becoming a pilot, [[m:Talk:Abstract Wikipedia|let us know on Meta]].

'''Updates for editors'''
* An experiment to show [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/Reading lists|Reading Lists]] to logged-out readers on mobile web will launch on May 18 across German, Spanish, Italian, Portuguese, Polish, Dutch, Turkish, and Urdu Wikipedias, and will run for one month. The effort supports broader goals of helping readers save and organize articles for later reading, while encouraging habits that could lead to future Wikipedia contributions.
* To support a bookmark button in the Reading List beta feature, the &quot;Tools &gt; Action&quot; menu has been updated to display icons, including the watch star indicator that helps editors identify temporarily watched articles. The icons now also match those used on mobile, improving consistency across platforms. The change is currently limited to the actions menu and mainly affects editors with privileged user rights. [https://phabricator.wikimedia.org/T426008]
* [[mw:Special:MyLanguage/VisualEditor/Suggestion Mode|Suggestion Mode]] was released as an [[w:en:A/B test|A/B test]] for newcomer editors on the mobile website at [[phab:T421189|~15 Wikipedias]]. The experiment will measure the impact that Suggestion Mode has on the proportion of newcomer mobile web edit sessions that result in constructive (un-reverted) article edits. The experiment will also evaluate the feature's impact on editor retention, and monitor changes in revert and block rates.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:27}} community-submitted {{PLURAL:27|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue in the Wikipedia Android app where images could sometimes fail to load after opening a recommended reading list notification, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T418231]

'''Updates for technical contributors'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Wikidata Platform|Wikidata Platform team]] has published its [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:SPARQL query service/WDQS backend update/Backend Replacement|backend replacement recommendation]] and accompanying [[wikitech:Wikidata Query Service/WDQS Architecture re-design|technical architecture]] for the migration of the Wikidata Query Service (WDQS) away from Blazegraph. Feedback is invited until May 25th 2026, especially on potential gaps and impacts on advanced use cases. Wikidata community members and WDQS users are also encouraged to help identify high-impact tools and workflows that may need attention on [[d:Wikidata:SPARQL query service/WDQS backend update/High-Impact Use Cases|this page]]. Feedback can be shared on the [[d:Wikidata talk:SPARQL query service/WDQS backend update|Migration talk page]] or during the [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Blazegraph Migration Office Hours|next office hour]]. See the [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Wikidata Platform team/Newsletter|WDP team newsletter]] for more details.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.3|MediaWiki]]

'''In depth'''

* On English, French, Japanese, and a few other Wikipedias, there was a [[diffblog:2025/09/02/better-detecting-bots-and-replacing-our-captcha/|trial of hCaptcha]], a third-party bot detection service. The trial showed that hCaptcha effectively detects and deters some bad-faith automated activity, on its own and by giving [[w:en:Wikipedia:Village pump (technical)/Archive 225#Introducing SuggestedInvestigations|checkusers and stewards]] signals to look into. Because the results were positive, hCaptcha will be rolled out across all wikis over the next few weeks. [[mw:Special:MyLanguage/Product Safety and Integrity/Anti-abuse signals/hCaptcha|See the hCaptcha project page]] for technical information about the implementation and privacy protections. [[diffblog:2026/05/04/better-detecting-bots-and-replacing-our-captcha-part-2/|Learn more]].
* The latest Community Tech update is now available, with progress across several Community Wishlist initiatives, including Reading Lists expansion from the mobile app to the website, new language support for &quot;Who Wrote That&quot; and the Personal Dashboard, improvements to 3D rendering and Charts, and upcoming work on talk page sorting, audio playback, and editing workflows. The update also shares current priorities, wishlist status trends, and opportunities for community feedback on future focus areas and the Wikimedia Foundation’s 2026–2027 Annual Plan. [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Updates#May 13, 2026: Latest updates from the Community Tech team|Read the full newsletter for details]].

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/21|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W21&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 18 mei 2026 22:21 (CEST)
&lt;!-- Bericht verzonden door User:STei (WMF)@metawiki via de lijst op de pagina https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30539262 --&gt;

== Technieuws: 2026-22 ==

&lt;section begin=&quot;technews-2026-W22&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Het laatste '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|technieuws]]''' van de technische gemeenschap van Wikimedia. Niet alle wijzigingen hebben een merkbaar effect op alle projecten. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/22|Meer vertalingen]] zijn beschikbaar.

'''Hoogtepunt van de week'''
* Na een [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Account Creation Experiments#LOWM|succesvol experiment met het aanmaken van accounts]] wordt een verbeterd waarschuwingsbericht voor niet aangemelde bewerkers in de eerste week van juni worden uitgerold naar alle Wikimedia-wiki's. De wijziging treft alleen niet aangemelde gebruikers op mobiel die een bewerkingssessie openen. De bijgewerkte ervaring is ontworpen om het aanmaken van een account duidelijker aan te moedigen, terwijl gebruikers nog steeds kunnen bewerken met tijdelijke accounts. Resultaten van het experiment lieten een significante toename zien in het aanmaken van accounts, met een relatieve stijging van 27% onder gebruikers die het bijgewerkte bericht te zien kregen. Zoals verwacht namen tijdelijke accounts relatief af met 16% doordat meer mensen een account aanmaakten. Het experiment liet geen significante veranderingen zien in het aantal constructieve bewerkingen of andere gemonitorde bijdragerstatistieken. [https://phabricator.wikimedia.org/T424595] 

'''Updates voor moderatoren'''
* Om veiligheidsredenen moeten leden van bepaalde gebruikersgroepen [[m:Special:MyLanguage/Mandatory two-factor authentication for users with some extended rights|tweetrapsauthenticatie]] (2FA) ingeschakeld hebben. Leden van deze groepen kunnen de laatste 2FA-methode op hun account niet uitschakelen, en het is onmogelijk om gebruikers zonder 2FA aan deze groepen toe te voegen. Gebruikers kunnen nog steeds nieuwe authenticatiemethoden toevoegen of verwijderen, zolang er ten minste één methode continu ingeschakeld blijft. In de komende weken worden gebruikers zonder 2FA uit deze groepen verwijderd. Dit geldt met name voor bureaucraten. Zie de gekoppelde taken voor uitrolschema's. [https://phabricator.wikimedia.org/T423119][https://phabricator.wikimedia.org/T423120]
* [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes|WMDE Technische Wensen]] voert een [[w:nl:A/B-test|A/B-test]] uit op [[:phab:T415904|10 wiki's]], waarbij [[m:WMDE Technical Wishes/References/Reference Previews|mogelijke verbeteringen voor Referentievoorvertoningen]] worden getest. Het experiment duurt ongeveer 2 weken aan het einde van mei / begin juni en treft 10% van de desktoplezers op de deelnemende wiki's.
* Na twee succesvolle experimenten rolt het Reader Growth-team op 25 mei een bètafunctie [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/Image Browsing|Afbeeldingen bladeren]] uit voor alle Wikipedia's op mobiel. Dit betekent dat iedereen die standaard alle bètafuncties ingeschakeld heeft deze functie te zien krijgt, en anderen kunnen het vakje aanvinken om het in te schakelen in hun voorkeuren. De bètafunctie bevat een carrousel van alle afbeeldingen van een pagina bovenaan de pagina, met opties voor redacteuren om [[mw:Readers/Reader_Growth/Image_Browsing#Phase_2.1_beta_feature|afbeeldingen uit te sluiten van de carrousel van de pagina of om een pagina volledig uit te sluiten van de functie]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Terugkerend onderwerp]] Bekijk alle {{formatnum:30}} door de gemeenschap ingediende {{PLURAL:30|taak|taken}} die vorige week [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|opgelost]] {{PLURAL:30|is|zijn}}. Zo werden driedimensionale STL-bestanden incorrect weergegeven door de 3D-uitbreiding van de mediaviewer, wat nu is opgelost. [https://phabricator.wikimedia.org/T416723]

'''Updates voor technische bijdragers'''
* De verouderde CSS-klassen &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;tleft&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; en &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;tright&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; zijn vervangen door &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;floatleft&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; en &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;floatright&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; omdat de eerste niet consistent werken op alle MediaWiki-platforms, met name mobiel en mobiele apps. Projecten die deze klassen gebruiken worden aangemoedigd om gerelateerd gebruik te bekijken en een migratie te plannen. Houd er rekening mee dat &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;floatleft&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; en &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;floatright&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; in de toekomst ook verouderd kunnen worden verklaard, hoewel er momenteel geen plannen zijn om dit te doen. [[phab:T426452|Meer informatie]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Terugkerend onderwerp]] Gedetailleerde code updates later deze week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.4|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Technieuws]]''' is samengesteld door [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|technieuws schrijvers]] en gepost door een [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Draag bij]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/22|Vertaal]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Vraag hulp]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Geef feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Abonneren en afmelden]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W22&quot;/&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 25 mei 2026 23:52 (CEST)
&lt;!-- Bericht verzonden door User:Quiddity (WMF)@metawiki via de lijst op de pagina https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30584502 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Vote now in the 2026 U4C election&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
Eligible voters are asked to participate in the 2026 [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] election. More information–including an eligibility check, voting process information, candidate information, and a link to the vote–are available on Meta at the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|2026 Election information page]]. The vote closes on 2 June 2026 at [https://zonestamp.toolforge.org/1780358400 00:00 UTC].

Please vote if your account is eligible. Results will be available by 14 June 2026. -- In cooperation with the U4C,&lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

[[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 27 mei 2026 19:15 (CEST)
&lt;!-- Bericht verzonden door User:Keegan (WMF)@metawiki via de lijst op de pagina https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=30513860 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-23&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W23&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/23|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience|Reader Experience team]] is conducting an experiment to show the [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/Reading lists|reading lists]] feature, which is still in development, to logged-out mobile readers to test whether it encourages account creation at a higher rate compared to the watchstar button. The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/Reading lists#Experiment timeline|experiment]] was launched on May 18th on German, Spanish, Italian, Portuguese, Polish, Dutch, Turkish, and Urdu wikis, and it will run for a month.
* The Wikimedia Apps team released [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/Explore Feed Refresh/Phase 1|Phase 1]] of the redesigned Home Feed to the Android Beta app. The new Home Feed includes a refreshed &quot;Community&quot; tab and a personalized &quot;For You&quot; tab featuring daily updated reading recommendations. The redesign is part of a broader effort to improve content discovery and create more engaging learning experiences in the Wikipedia apps.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:18}} community-submitted {{PLURAL:18|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where images could fail to load for some suggested edits on [[w:Special:Homepage|Special:Homepage]], leaving the thumbnail stuck in a loading state, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T424048]

'''Updates for technical contributors'''
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.5|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/23|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W23&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 1 jun 2026 23:08 (CEST)
&lt;!-- Bericht verzonden door User:STei (WMF)@metawiki via de lijst op de pagina https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30613639 --&gt;

== Controle gewenst! ==

Ik heb zojuist de proeflezing van [[Index:Description of Ukraine (Borysthenes) Atlas Maior NL 1664.pdf]] voltooid! Zou iemand de tekst willen controleren? Wellicht @[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]], die reeds de eerste pagina heeft gecorrigeerd? Of @[[Gebruiker:Vincent Steenberg|Vincent Steenberg]], die me hielp met de paginalijst? :) Mvg, [[Gebruiker:Nederlandse Leeuw|Nederlandse Leeuw]] ([[Overleg gebruiker:Nederlandse Leeuw|overleg]]) 2 jun 2026 15:38 (CEST)

:Kun je de afbeeldingen eerst nog toevoegen? --[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 2 jun 2026 15:55 (CEST)
::@[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] Hoe bedoel je? De afbeelding linksonder op [[Pagina:Description of Ukraine (Borysthenes) Atlas Maior NL 1664.pdf/21|p. 21]] en die rechtsmidden op [[Pagina:Description of Ukraine (Borysthenes) Atlas Maior NL 1664.pdf/6|p. 6]]? Dat kan, dan zal ik die eerst uitknippen, apart uploaden op Commons en dan in de tekst voegen. Maar is dat wat je bedoelt? [[Gebruiker:Nederlandse Leeuw|Nederlandse Leeuw]] ([[Overleg gebruiker:Nederlandse Leeuw|overleg]]) 2 jun 2026 16:00 (CEST)
::::::Ja, dat is de werkwijze, voor de kaarten en de overige afbeeldingen. Je kunt [[Commons:CropTool]] activeren en gebruiken, dan hoef je niet eerst te downloaden ion je computer en wordt de afbeelding meteen ook geupload op commons.
:::[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 2 jun 2026 16:09 (CEST)
::::@[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] Bedankt voor de tip om CropTool te gebruiken, daar had ik in dit geval niet aan gedacht!
::::Ok ik heb de genoemde afbeeldingen uitgeknipt en toegevoegd (met een extra afbeelding voor het hutframe, want die kwam uit een andere druk en had daardoor afwijkende kleuren. Hetzelfde zouden we kunnen doen bij de boot op [[Pagina:Description of Ukraine (Borysthenes) Atlas Maior NL 1664.pdf/16|pagina 16]], maar dat lijkt me niet nodig.)
::::Is dat goed zo?
::::En wat doen we dan met de kaarten? Bij p. 2 heb ik nu dit gedaan: [[Pagina:Description of Ukraine (Borysthenes) Atlas Maior NL 1664.pdf/2]]. center + 800px. Weet niet wat de normen zijn? En moet dat bijschrift boven, onder of rechtsonder de kaart komen? Mvg, [[Gebruiker:Nederlandse Leeuw|Nederlandse Leeuw]] ([[Overleg gebruiker:Nederlandse Leeuw|overleg]]) 2 jun 2026 16:32 (CEST)
:::::De kaarten kunnen gewoon als afbeelding behandeld worden, dus via croptool met verwijdering van de witte marges. 800px is de volle paginabreedte bij full page, 450 past voor de halve pagina weergave naast het venster van de scanweergave en heeft daarom voorkeur. Men kan via commons altijd volle breedte openen. Gebruik van Pagina:Description of Ukraine (Borysthenes) Atlas Maior NL 1664.pdf/2 is toegestaan, maar schijnt de hele pdf op te halen, wat een nadeel is. [[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 2 jun 2026 16:48 (CEST)
::::::@[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] Bedankt! {{uitgevoerd}}. En nu? [[Gebruiker:Nederlandse Leeuw|Nederlandse Leeuw]] ([[Overleg gebruiker:Nederlandse Leeuw|overleg]]) 2 jun 2026 17:12 (CEST)
:::::::Nu nog de inhoudsopgave, welke titels wil je gebruiken ? IK stel voor: [[Borysthenes (Dniepr)]] en [[Taurica Chersonesus]], maar dat kun je op de indexpagina wijzigen, vóórdat je die pagina's aanmaakt. Daarna komt valideren: dat moet door andere gebruikers gedaan worden. Voor jouw: nu nog op de Franse wikisource de afbeeldingen toevoegen...--[[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 2 jun 2026 23:06 (CEST)
::::::::Hah, je had gezien dat ik daar ook al bezig was. ;)
::::::::De titel van het boek als geheel zou ik wel ''Beschrijving van Oekraïne'' willen houden, zoals het in alle andere talen bekend is en zoals ik ook op [[:nl:w:Beschrijving van Oekraïne]] heb geschreven.
::::::::Borysthenes (Dniepr) en Taurica Chersonesus zijn twee prima titels voor de hoofdstukken, waarin Blaeu de tekst verdeeld heeft.
::::::::Het is mij overigens niet duidelijk of de tekst op p. 25 en p. 27 ook van Beauplan is of niet. Ik denk van niet. Ten eerste sluit p. 24 expliciet de tekst van Beauplan af. Ten tweede is het taalgebruik van p. 25 en 27 veel 'Duitser' dan de rest van de tekst, wat een andere schrijver of vertaler suggereert. Tot slot komt het vrij korte stukje over de Krim-Tataren inhoudelijk totaal niet overeen met de uitgebreide verhandeling die in Frans 1660 of [[:File:A Description of Ukraine Churchill (London 1704).pdf|Engels 1704 (&quot;A Description of Crim Tartary&quot;, pp. 12-20)]] te lezen is. Beauplan verhaalt uitgebreid over de militaire tactieken van de Krim-Tataren, maar niets over de verschillende opvoeding van Tataarse jongens en meisjes, wat Blaeu 1664 p. 27 wel doet.
::::::::Toch denk ik dat het terecht is om p. 25-27 bij dit boek op te nemen omdat het de beschrijving van Oekraïne wel 'af' maakt.
::::::::Maar goed, ik ben al best wel moe. Ik ga morgen weer verder. Bedankt voor je hulp tot dusver! :D [[Gebruiker:Nederlandse Leeuw|Nederlandse Leeuw]] ([[Overleg gebruiker:Nederlandse Leeuw|overleg]]) 2 jun 2026 23:27 (CEST)
:::::::::{{uitgevoerd}}. Bedankt voor de instructies! Dan ga ik ondertussen bezig met die afbeeldingen op fr.wikisource. 
:::::::::Ben ondertussen ook al begonnen op [[:en:Index:A Description of Ukraine Churchill (London 1704).pdf]]. [[Gebruiker:Nederlandse Leeuw|Nederlandse Leeuw]] ([[Overleg gebruiker:Nederlandse Leeuw|overleg]]) 3 jun 2026 10:40 (CEST)
::::::::::Ik zet de kopteksten in het venster ''Koptekst''. Kun je pagina 32r valideren? [[Gebruiker:Havang(nl)|Havang(nl)]] ([[Overleg gebruiker:Havang(nl)|overleg]]) 3 jun 2026 11:58 (CEST)
:::::::::::Gedaan. [[Gebruiker:Nederlandse Leeuw|Nederlandse Leeuw]] ([[Overleg gebruiker:Nederlandse Leeuw|overleg]]) 3 jun 2026 12:04 (CEST)

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-24&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W24&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/24|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* Wikimedia Enterprise has increased the free usage limits for its API offerings. The monthly request limit for the On-demand API has increased from 5,000 to 50,000 requests, while the Snapshot API limit has increased from 15 to 30 requests per month. In addition, Structured Contents snapshots are now available for free accounts. These changes expand access to Wikimedia Enterprise data for developers, researchers, and organizations using Wikimedia content. [https://enterprise.wikimedia.com/blog/enhanced-free-api]

'''Updates for editors'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia_Apps/Team/Explore Feed Refresh/Phase 1|refreshed Explore Feed]], now called the Home Feed, is rolling out to 50% of users of the Wikipedia Android app. The Home Feed helps readers discover relevant content through two new tabs: ''Community'' and ''For You''. The Community tab provides a scrollable feed of curated content and updates from the broader Wikimedia community and movement, while the ''For You'' tab offers a full-screen, swipeable experience that shows content tailored to a user's interests. The redesign is part of a broader effort to improve discovery and enhance the learning experience in the Wikipedia app.
* The [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/iOS/&quot;Which came first?&quot; Game|Which came first?]] daily trivia game is now available in the beta version of the Wikipedia iOS app in English, German, French, Portuguese, Russian, Spanish, Arabic, Chinese, and Turkish. The game uses historical events from Wikipedia's &quot;On This Day&quot; content and challenges readers to guess which of two events happened first. The game was previously released on Android. Communities interested in making the game available in their languages can [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia_Apps/Team/Games#Game availability by language|read the instructions and requirements]].
* [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|Sub-referencing]], a new MediaWiki feature that allows editors to reuse references with different details, will begin rolling out to Wikimedia wikis following a successful pilot phase. Deployment will start on 8 June for most [[wikitech:Deployments/Train#Wednesday|Group 1 wikis]] and French Wikipedia, with additional Wikipedia language editions receiving the feature over the coming months. Communities are encouraged to prepare by checking for [https://translatewiki.net/w/i.php?title=Special%3ATranslate&amp;group=ext-cite&amp;language=en&amp;action_source=search&amp;filter=%21translated&amp;optional=1&amp;action=translate untranslated Cite extension messages] in their language and reviewing any use of [[mw:Special:MyLanguage/Reference Tooltips|Reference Tooltips]], which may require [[:phab:T416304#11668731|updates]] to support the new functionality. Wikis using [[mw:Special:MyLanguage/Help:Reference Previews|Reference Previews]] do not need to take any action. Communities may also wish to create the ''cite-tracking-category-ref-details'' [[Special:TrackingCategories|tracking category]] as a hidden category using &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;__HIDDENCAT__&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; (or a dedicated template), and connect it to the corresponding Wikidata item [[d:Q129764848]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T425662]
* The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/Mobile page previews#Experimentation|Page Previews experiment]] on mobile web has concluded. The team decided not to roll out the feature after the results showed no statistically significant impact on reader retention, as the primary success metric was retention improvement. Page Previews, which are already available on desktop and in the apps, display a thumbnail, lead paragraph, and link to the full article when readers tap a blue link. The experiment tested this experience on mobile web across six Wikipedias.
* The [[mw:Special:MyLanguage/Codex/Design/Icons|user interface icon library]] will be [[phab:T399175|updated later this week or next week]]. Most of the ~300 icons have been slightly refined and ~30 new icons have been added. These changes improve the icons to make them more consistent and comprehensible, and provide more visual balance when they are used in groups.
* The [[mw:Special:MyLanguage/Universal Language Selector|Universal Language Selector]] (ULS) interface in MediaWiki, which helps users select content in other languages, has been updated. The new version improves speed and accessibility, and users of Wikimedia projects can now pin languages for quicker language switching. The deployment to Wikimedia sites will happen gradually in the coming weeks. You can test it now as a beta feature by selecting [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|beta features]] in your profile preferences and share your feedback on [[mw:Special:MyLanguage/Universal Language Selector/New ULS|the project page]]. 
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:21}} community-submitted {{PLURAL:21|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where the Pageviews Analysis dashboard on pageviews.wmcloud.org stopped updating graph data in May 2026, affecting all users, has been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T427171]

'''Updates for technical contributors'''
* The function signature for &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;mw.util.addPortletLink()&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; has been simplified. Developers can now pass a configuration object instead of a list of positional parameters when creating portlet links. The previous function signature remains supported for backwards compatibility. For example, instead of: &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;mw.util.addPortletLink('p-cactions', '#', 'Stub', 'ca-stubtag', 'Add a stub tag to this page');&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; use &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;mw.util.addPortletLink('p-cactions', { href: '#', text: 'Stub', id: 'ca-stubtag', tooltip: 'Add a stub tag to this page' });&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;. Script maintainers are encouraged to review existing uses of &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;addPortletLink()&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; and update them where appropriate. This change will be available on all wikis from 11 June. Thanks to community volunteer Gerges for contributing this improvement. [https://phabricator.wikimedia.org/T427945]
* '''Community Wishlist discussion''': Product &amp; Technology [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Updates#May 20, 2026: Community Tech becomes a program|introduced changes]] meant to increase the number and complexity of wishes fulfilled, including the disbanding of the Community Tech team. They are [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Updates|engaging in discussions]] about a [[m:Talk:Community Wishlist#Proposed direction for Wishlist|proposed direction for the wishlist]] from community members. Includes ways to structure annual voting, better tracking of wishes, removing focus areas, and [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Updates|staffing updates]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.6|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/24|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W24&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 8 jun 2026 23:30 (CEST)
&lt;!-- Bericht verzonden door User:STei (WMF)@metawiki via de lijst op de pagina https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30650573 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-25&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W25&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/25|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth|Reader Growth team]] has launched an [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/Image Browsing|Image Browsing]] beta feature on the mobile web version of all Wikipedias. The feature shows an image carousel at the top of articles with 3 or more images. Editors can configure this feature with the following controls: to hide a specific image from a page, either use &lt;code&gt;class=notpageimage&lt;/code&gt; excluding it from thumbnail previews, or &lt;code&gt;class=noviewer&lt;/code&gt; excluding it from MediaViewer. The carousel can also be disabled from a page entirely, with the magic word &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;__NOMEDIAVIEWERCAROUSEL__&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;. To submit feedback or flag bugs, please visit the [[mw:Talk:Readers/Reader Growth/Image Browsing|project page]]. 
* [[mw:Special:MyLanguage/Help:Tables#class=&quot;wikitable&quot;|Wikitables]] can now be [[mw:Special:MyLanguage/Help:Sortable tables#Forcing the initial sort direction|sorted in descending order]] on the first click by adding &lt;code dir=ltr&gt;data-sort-order=&quot;desc&quot;&lt;/code&gt; to the header cell. Previously, by default, clicking a column header for the first time sorts it in ascending order. This addition to a Wikitable gives it more control and flexibility, while the default behavior for subsequent clicks remains unchanged. [https://phabricator.wikimedia.org/T398416]

'''Updates for editors'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance|Article guidance]] feature is currently being tested with some editors creating new articles on the Simple English, French, and Turkish Wikipedias. The experiment will soon begin on the Arabic and Bangla Wikipedias as well. [[w:simple:Special:NewArticle|This feature]] gives editors community-curated guidance to help them create articles that follow community standards. Experienced editors can continue creating or adapting outlines for specific article types that are commonly created by less experienced contributors. The outlines guide less experienced editors in creating high-quality articles. A quick guide to markups used in outlines can be found on [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance/Test feature guide#Markups in outlines|this page]]. [[w:simple:Wikipedia:Article Guidance|Example outlines]] that can be adapted and instructions for how to adapt them are on [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance#Adapting a sample outline in a Wikipedia|this section]] of the project page.
* Wikis that wish to replace the &quot;indefinitely&quot; button in Special:Block for temporary accounts (for example, wikis that block temporary users only until account expiration) will be able to do so by creating [[MediaWiki:ipb-indefinite-expiry-temporary-account]] with the block duration they want. [https://phabricator.wikimedia.org/T427125]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:41}} community-submitted {{PLURAL:41|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]].

'''Updates for technical contributors'''
* By the end of June, a valid user-agent string will be required for automated dumps downloads from the dumps.wikimedia.org website. Automated requests that provide a generic or empty user-agent will be blocked. This [[phab:T400119|extends enforcement]] of the long standing [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Wikimedia Foundation User-Agent Policy|user-agent policy]]. Access to dumps through Wikimedia Cloud Services will not change.
* The roll out of global [[mw:Wikimedia APIs/Rate limits|API rate limits]] is now complete, with limits enforced across all APIs and at the documented levels for all groups. Bots running in Toolforge/WMCS or with the bot user right on any wiki remain exempt. All bots should continue to follow the documented best practices to avoid being rate limited.
* The [https://api.wikimedia.org/wiki/Main_Page API Portal wiki] will be read only starting this week (June 15-18). The following week (June 22-25), all API Portal wiki URLs will redirect to [[mw:Wikimedia APIs|Wikimedia APIs on mediawiki.org]]. Learn more on the [[wikitech:API Portal/Deprecation|project page]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.7|MediaWiki]]

'''Meetings and events'''
* On June 17th at 6pm UTC the WMF will be holding Discord call focused on a code review. We've heard through the [[mw:Special:MyLanguage/Developer Satisfaction Survey/2026|Developer Satisfaction Survey]] that volunteers are struggling with code review and we'd like to discuss these experiences with the goal of surfacing workable solutions. You can join the call [https://discord.gg/wikipedia?event=1514727511102062664 via the Wikimedia Community Discord server].
* The [[m:Special:MyLanguage/Conferencia Wikimedia de América Latina 2026|Latin American Wikimedia Conference]] will host a regional hackathon that will bring together the Wikimedia movement’s technical community including developers, system administrators, data scientists, and users with extended rights. Interested technical contributors can [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSf4osJzTHBJjQbYJk7TMVEJjTEQv7IgtsUDfP-o-qTgeRQQxw/viewform apply for a scholarship] to participate until June 21 at midnight (Bolivia time, UTC-4).
* Sign up for Wikimania Team Challenges to join this special event. The Team challenges will take place online and in person from July 21 to 22, before Wikimania conference. Everyone is welcome, regardless of skills or Wikimania registration. Teams will work on 10 important challenges supporting the Wikimedia community. For details, visit [[wmania:Special:MyLanguage/2026:Team challenges|the Team Challenges page]] and [https://wikimedia.eventyay.com/wm/teamchallenges/ register there]. Registration closes on June 20th at 11pm UTC. 

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/25|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W25&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 15 jun 2026 18:48 (CEST)
&lt;!-- Bericht verzonden door User:UOzurumba (WMF)@metawiki via de lijst op de pagina https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30689604 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-26&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W26&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/26|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Feature summary|Growth features]] are [[phab:T418115|now available at Wikidata]]. This update enables access to Mentorship ([[mw:Special:MyLanguage/Help:Growth/Mentorship|if configured]]), Impact module, the Help Panel, and a simplified Newcomer Homepage (without Suggested Edits). Wikidata administrators are still configuring the features through Community Configuration.

'''Updates for editors'''
* The special page [[{{#special:RangeCalculator}}]] has been created. It allows users to find an IP range without needing to rely on external tools. Until now, this tool was only available to CheckUsers. [https://phabricator.wikimedia.org/T268429]
* [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|Sub-referencing]] is a new MediaWiki feature that allows editors to reuse references with different details. It will be deployed to most small and medium-sized Wikipedia language versions on June 23. The [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing#deployment|FAQ]] lists possible actions to take on your wiki to support the deployment. Check the [[:phab:T414094|rollout plan]] for the next deployment steps. [https://phabricator.wikimedia.org/T428902]
* Starting next week, users will get a notification when they are blocked or unblocked from editing, or if this block changes. [https://phabricator.wikimedia.org/T100974]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:32}} community-submitted {{PLURAL:32|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]].

'''Updates for technical contributors'''
* Starting next week, abuse filters that are set to &quot;require CAPTCHA verification&quot; will begin to also affect users with the &lt;code&gt;skipcaptcha&lt;/code&gt; right, which includes most autoconfirmed users. Bots are exempted. This change only affects edits that trigger an abuse filter. The &lt;code&gt;skipcaptcha&lt;/code&gt; right will continue to exempt users from having to solve CAPTCHAs in the ordinary course of using the wikis. [https://phabricator.wikimedia.org/T402595]
* Reference documentation for the [[wikitech:Machine_Learning/LiftWing/API|Lift Wing API]] has moved from the API Portal to the interactive [https://wikitech.wikimedia.org/w/index.php?api=lift-wing&amp;title=Special%3ARestSandbox REST Sandbox].
* The API Portal wiki is now closed. For API documentation, see [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia_APIs|Wikimedia APIs on mediawiki.org]]. All API Portal wiki URLs (https://api.wikimedia.org/wiki/) will redirect to the mediawiki.org page starting June 22. [https://phabricator.wikimedia.org/T427537]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.8|MediaWiki]]

'''Meetings and events'''
* Join an online call on 25 June at 2:30pm UTC to meet the current Wikimedia interns for [[mw:Google_Summer_of_Code/2026|Google Summer of Code]] and [[mw:Outreachy/Round_32|Outreachy]]. Interns will provide an overview of their projects and a brief demo of their work so far. Attendees are encouraged to [[mw:event:Google_Summer_of_Code/Summer_2026_June_Internship_open_session|share ideas and connections in their community]].

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/26|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W26&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 23 jun 2026 15:05 (CEST)
&lt;!-- Bericht verzonden door User:Trizek (WMF)@metawiki via de lijst op de pagina https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30722494 --&gt;

== RFC about AI-generated content in Wikimedia Commons ==

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Apologies for writing in English, please help translate this message to your language. You are invited to participate in a [[c:Commons:Requests for comment/Policy update for AI content|request for comment on Wikimedia Commons about a policy update for AI content]]. This may affect files that are uploaded to Wikimedia Commons for use on this project. Thank you. [[m:User:Codename Noreste|Codename Noreste]] ([[m:User talk:Codename Noreste|overleg]])&lt;/bdi&gt; 23 jun 2026 19:12 (CEST)
&lt;!-- Bericht verzonden door User:Codename Noreste@metawiki via de lijst op de pagina https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=30513860 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Deployment of Legal and Safety Contacts Link in the Footer of Your Wiki&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;Message&quot;/&gt;
'''Legal &amp; Safety Contacts'''

Hello community, the Wikimedia Foundation has provided a [[wmf:Special:MyLanguage/Legal:Wikimedia Foundation Legal and Safety Contact Information|single legal and safety contact page]], to be linked in the footer of your wiki, to ensure access to accurate legal information. This is a regulatory requirement. We have already rolled out links to English, German, Italian, Spanish and other wikis and we will deploy to your wiki soon. [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_Legal_and_Safety_Contacts_FAQ|Please read more on the project page]] and leave any comments in this thread or on the [[m:Special:MyLanguage/Talk:Wikimedia Foundation Legal and Safety Contacts FAQ|talk page]].

&lt;section end=&quot;Message&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

-- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 25 jun 2026 15:31 (CEST)
&lt;!-- Bericht verzonden door User:Sannita (WMF)@metawiki via de lijst op de pagina https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Sannita_(WMF)/Mass_sending_test&amp;oldid=30731267 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-27&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W27&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/27|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''
* As part of the [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Account Creation Experiments|Account Creation Experiments]], the Growth team tested adding a user account icon in the mobile web header for logged-out users, providing direct access to &quot;Create account&quot; and &quot;Log in&quot; actions. The experiment increased account creation by about 20% without negatively affecting edit quality or constructive edit rates. The feature will now be rolled out to all Wikimedia Foundation wikis on mobile web in the first week of July. [https://phabricator.wikimedia.org/T428220]
* After a [[phab:T426248|successful experiment]], logged-in users who did not [[mw:Special:MyLanguage/Help:Email_confirmation|confirm their email address]] when their account was created see a new banner asking them to complete that process. This helps reduce the risk that users get locked out of their account, and makes account email addresses overall more reliable. This is part of the [[mw:Special:MyLanguage/Product Safety and Integrity/Account Security|Account Security]] project. [https://phabricator.wikimedia.org/T428292]
* An update to [[Special:Search|Search]] is refining how the &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;-prefix:&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; behaves when used to exclude results. Previously, using &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;-prefix:&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; with negation could unintentionally broaden search results by adding the namespaces included in the search scope, leading to confusing behavior for users expecting a straightforward exclusion filter. With the update, &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;-prefix:&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; will now strictly exclude matching page titles as intended and may display a warning if the relevant namespace has not been explicitly selected. The behavior of &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;prefix:&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; without negation however remains unchanged. [https://phabricator.wikimedia.org/T427443]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:33}} community-submitted {{PLURAL:33|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where reviewers using the Page Curation toolbar were not automatically subscribed to talk page discussions they started has now been fixed. Reviewers will now receive notifications when someone replies to those discussions. [https://phabricator.wikimedia.org/T329346]

'''Updates for technical contributors'''
* Starting June 29th, automated downloads from the dumps.wikimedia.org website will be subject to the [[Foundation:Special:MyLanguage/Policy:Wikimedia Foundation User-Agent Policy|user-agent policy]]. Automated requests that provide a generic or empty user-agent will be blocked. Access to dumps through Wikimedia Cloud Services remains unaffected. This is a follow up to the announcement made in the [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/25|2026/25 issue of Tech News]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.9|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/27|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W27&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 29 jun 2026 13:48 (CEST)
&lt;!-- Bericht verzonden door User:STei (WMF)@metawiki via de lijst op de pagina https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30744833 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-28&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W28&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/28|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:34}} community-submitted {{PLURAL:34|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where the search bar results on Wikidata, showed English results instead of using the correct language fallback for users of language variants, has now been fixed. Search suggestions will now follow the expected language fallback chain. [https://phabricator.wikimedia.org/T429769]

'''Updates for technical contributors'''
* In preparation for [[m:Special:MyLanguage/Event:Celebrate Women|Celebrate Women campaign]] planned for March 2027, the Wikimedia Foundation’s [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation/Advancement/Community Growth/Content Enablement|Content Enablement team]] has launched a 22-question survey to better understand technical contributions by women+ (anyone who identifies as a woman) across Wikimedia projects. The survey takes approximately 15–20 minutes to complete and will remain open until 20 July 2026. The [[m:Special:MyLanguage/Celebrate Women/Technical contributions survey|questions]] are also available on-wiki for review in advance.
* The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Score|Score extension]] now supports rendering music scores as SVG images in addition to PNG, addressing a long-standing [[:phab:T49578|feature request]] and resolving historical image quality issues. Both formats are now provided to clients, with PNG in the &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;src&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; attribute and SVG in the &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;srcset&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; attribute.
* The new [[wikitech:Parsoid|Parsoid]] parser [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser_Unification/Updates|continues to be deployed to additional wikis]], making it easier to introduce new reading and editing features. It was enabled on French Wikipedia, bringing total progress to covering 78.9% of Wikipedia page views. Rollout to English Wikipedia desktop will progress through this week.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.10|MediaWiki]]

'''In depth'''
* The Wikimedia Hackathon 2026 [[diffblog:2026/06/29/wikimedia-hackathon-2026-building-collaborating-and-shaping-the-future-together/|recap blog post]] is now live. It highlights the projects, sessions, and social activities from this year’s event, and shares initial plans for the 2027 Wikimedia Hackathon.

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/28|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W28&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 6 jul 2026 15:57 (CEST)
&lt;!-- Bericht verzonden door User:STei (WMF)@metawiki via de lijst op de pagina https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30773578 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-29&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W29&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/29|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''
* [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Revise_Tone|Revise Tone]] helps newcomers identify passages in Wikipedia articles that may contain non-encyclopedic language and encourages them to consider revising the tone. The feature was [[w:en:A/B_testing|A/B tested]] on the Arabic, English, French, and Portuguese Wikipedias, where newcomer task completion rates [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Revise_Tone#Experiment_Results|increased by 38.7%]] compared to the default Copyedit task, with no decrease in edit quality. The test ended on July 9, and the feature is now available for everyone on these wikis, configurable via Community Configuration. [[phab:T426364|The plan]] is to release Revise Tone to more wikis.
* The community configuration that allows [[mw:Special:MyLanguage/Help:Growth/Mentorship#Automated mentor list cleanup|automatic removal of inactive mentors]] based on configurable criteria will be enabled on Thursday 16, [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Deployment|on some wikis]] to keep mentor lists up to date. Mentors are experienced contributors who opt in to help new users on-wiki through the [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Feature summary|Growth Features]]. Administrators can now prepare the settings via [[w:Special:CommunityConfiguration/Mentorship|Special:CommunityConfiguration/Mentorship]]; they will take effect starting Thursday.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:38}} community-submitted {{PLURAL:38|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where some users of the Wikipedia Android app were logged out immediately after signing in, preventing them from staying logged in and editing pages, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T316916]

'''Updates for technical contributors'''
* Editing a page via user scripts or gadgets was causing watchlist labels that the user had assigned to that page to reset. This has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T423778]
* To work around a Safari bug (see [[phab:T425211]]), on Parsoid-enabled wikis, wikilink hrefs now use absolute urls instead of protocol-relative urls. REST API output remains unchanged and continue to use protocol-relative urls. Gadgets, user scripts, bots, and CSS might need to be adapted if they relied on the presence of protocol-relative urls in wikilink hrefs. [https://phabricator.wikimedia.org/T431358]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.11|MediaWiki]]

'''In depth'''
* The Wikimedia Foundation’s Experiment Platform Team has published a blog post reflecting on its first year of structured experimentation. It highlights successful experiments such as Paste Check, Reference Check, and Tone Check, which improved editing outcomes and have been rolled out to more users, as well as experiments that did not lead to product changes. [[diffblog:2026/07/07/moving-the-needle-how-we-test-new-ideas-across-wikimedia-projects|Read more]].

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/29|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W29&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 13 jul 2026 18:11 (CEST)
&lt;!-- Bericht verzonden door User:STei (WMF)@metawiki via de lijst op de pagina https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30804401 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-30&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W30&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/30|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Reader/Reader Experience|Reader Experience team]] has incorporated community feedback around the placement of watchstar and watchlist buttons for the [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/WE3.3.4 Reading lists|Reading Lists beta feature]], which would allow for saving articles for later reading – a [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/W102|wishlist item]] to bring the functionality to web. Editors are invited to enable the beta feature to test it out and [[phab:T426453|share their thoughts]].
* [[mw:Special:MyLanguage/VisualEditor/Suggestion Mode|Suggestion Mode]] offers edit suggestions within the VisualEditor for improving Wikipedia articles. [[Special:EditChecks|All suggestions]] are [[mw:Special:MyLanguage/Help:Suggestion mode#For administrators – local customization|community-configurable]]. The [[mw:Special:MyLanguage/Edit check/TextMatch|TextMatch]] feature is a way for volunteers to create custom local suggestions. The feature searches in articles for strings of text, and now includes support for regular expressions. This gives volunteers greater precision and flexibility over the kinds of local suggestions they can create. Note: Suggestions [[mw:Special:MyLanguage/Edit check/Configuration#:~:text=maximumEditcount|can be targeted]] based on the edit count of the person editing as well as other aspects of the page. You can [[mw:Special:MyLanguage/Help:Suggestion mode#Create custom local types of Suggestions|find examples from other communities]] for inspiration, including TextMatches that detect: typos, grammar-errors, potential advertisements, clichés, incorrect dash or hyphen usage, non-specific time keywords, outdated names, and more. Any [[mw:Special:MyLanguage/Talk:VisualEditor/Suggestion Mode|feedback]] is appreciated.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:27}} community-submitted {{PLURAL:27|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where the SVG Translate tool could use an outdated version of a file, causing existing translations to be overwritten when new ones were uploaded, has now [[phab:T430577|been fixed]]. Overall, in the last quarter from April – June 2026 about 337 community tasks were resolved by the Wikimedia Foundation.

'''Updates for technical contributors'''
* On Parsoid-enabled wikis, Parsoid now renders a maximum of 1,250 images per page. A new tracking category, &quot;media-limit-reached&quot;, will be soon made available to identify pages where this limit is reached, making it easier to find content whose media output may have been restricted during rendering. See [[phab:T430854]] for more information and to provide feedback.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.12|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/30|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W30&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 21 jul 2026 07:46 (CEST)
&lt;!-- Bericht verzonden door User:STei (WMF)@metawiki via de lijst op de pagina https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30836091 --&gt;

== Request for comment (the future of Abstract Wikipedia) ==

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
Apologies if this has not yet been translated into your wiki's language. {{int:Please-translate}}
You are invited to voice your opinions in a [[:m:Requests for comment/The future of Abstract Wikipedia|request for comment about the future of Abstract Wikipedia]]. {{Int:Feedback-thanks-title}}
[[:m:User:Kowal2701|Kowal2701]] ([[:m:User talk:Kowal2701|talk]])  24 jul 2026 14:25 (CEST)
&lt;/bdi&gt;
&lt;!-- Bericht verzonden door User:DreamRimmer@metawiki via de lijst op de pagina https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=30513860 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-31&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W31&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/31|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''
* [[File:Maki-gift-15.svg|12px|link=|class=skin-invert|Wishlist item]] [[mw:Special:MyLanguage/ContentTranslation|Content Translation]] now supports dark mode, fulfilling a [[m:Community Wishlist/W544|Community Wishlist request]]. This brings the tool in line with the accessibility features available in the Vector 2022 and Minerva skins, helping reduce visual fatigue for users translating content. [https://phabricator.wikimedia.org/T367077]
* DiscussionTools' source mode and the 2017 wikitext editor will now offer autocomplete for links (&lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;[[&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;), templates (&lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;), HTML and parser tags (&lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;&lt;&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;), and magic words (&lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;__&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;), making it quicker and easier to insert links, templates, and other wiki markup while editing. [https://phabricator.wikimedia.org/T432400]
* The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/Mobile page previews|Readers Growth team]] has concluded its experiment with mobile page previews and will not roll out the feature. Page Previews are a pop-up bottom sheet that appears when readers tap a blue link, showing a thumbnail, lead paragraph, and an option to open the article. The experiment showed flat retention and negative indicator metrics, suggesting that mobile web readers preferred navigating directly to linked articles rather than using page previews.
* The Reader Experience team has seen encouraging early results from the [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/Reading lists|Reading Lists feature]], with 93% of participating users reporting that it was useful. Reading Lists help active readers save articles for future reading and support their learning goals on Wikimedia projects. The team plans further improvements before expanding the feature to more users.
* The [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/Explore Feed Refresh|Explore Feed Refresh]] initiative was tested with new and casual Wikipedia app readers. The refreshed feed helps readers discover new and relevant content. After a 10.5% increase in engagement with the feed, Wikimedia Apps team has decided to scale the Home Feed redesign to iOS with the learnings from the Android release applied.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:23}} community-submitted {{PLURAL:23|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where subject names in the Article Guidance feature were displayed with incorrect capitalization on French Wikipedia, has now been fixed. Subject names will now follow the correct capitalization rules for the language. [https://phabricator.wikimedia.org/T427201]

'''Updates for technical contributors'''
* After running several [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Account Creation Experiments|Account Creation Experiments]] to improve registration completion rates, a new version of the username field on [[Special:CreateAccount|Create Account]] has been rolled out. It includes [[:c:File:Create account - July 2026 updates.png|a popover summarizing the username policy]] to provide clearer guidance during account creation. As part of this change, the messages &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;createacct-helpusername&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; and &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;createacct-username-help&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; that several communities have configured will no longer be used. If communities want to customize the guidance shown in the new popover, they can instead edit the following messages: &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;createacct-username-policy-popover-bullet1&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;, &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;createacct-username-policy-popover-bullet2&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;, and &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;createacct-username-policy-popover-bullet3&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;. [https://phabricator.wikimedia.org/T430604]
* Later this week, the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror|CodeMirror syntax highlighter]] will offer [[w:en:Theme (computing)|themes]]. The themes can be picked from a dropdown menu in the full [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror#CodeMirror preferences|CodeMirror preferences]] dialog. For wikitext, available themes are default, colorblind-friendly (previously the colorblind preference option on [[Special:Preferences#mw-prefsection-editing]]) and no-highlighting. For code languages (i.e., CSS/JavaScript/JSON/Vue/Lua), there are several themes available. These same themes will eventually be available for wikitext, too. [https://phabricator.wikimedia.org/T163533]
* From now on, wikis can restrict editing in the &quot;User&quot; namespace to only the page owner and certain user groups. [[mw:Special:MyLanguage/Manual:$wgRestrictUserPageEditing|Read the configuration documentation]] to learn more.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.14|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/31|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W31&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 27 jul 2026 20:49 (CEST)
&lt;!-- Bericht verzonden door User:STei (WMF)@metawiki via de lijst op de pagina https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30856308 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Migration to Parsoid&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;em&gt;[[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation/Product and Technology/Parsoid Read Views/Read View Announcement|Read this in another language]]&lt;/em&gt;

Hello everyone! I am glad to inform you that as the next step in the [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser Unification|Parser Unification]] project, Parsoid will soon be turned on as the default article renderer on your wiki. We are gradually increasing the number of wikis using Parsoid, with the intention of making it the default wikitext parser for MediaWiki's next long-term support release. This will make our wikis more reliable and consistent for editors, readers, and tools to use, as well as making the development of future wikitext features easier.

If this disrupts your workflow, don’t worry! You can still opt out through a user preference or turn Parsoid off on the current page using the Tools submenu, as described in the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:ParserMigration|Extension:ParserMigration]] documentation.

There is [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser Unification/Confidence Framework|more information about our roll-out strategy]] available, including the testing done before we turn on Parsoid for a new wiki.

To report bugs and issues, please look at our [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser Unification/Known Issues|known issues]] documentation and if you found a new bug please create a phab ticket and tag the [[phab:project/view/5846|Content Transform Team in Phabricator]].
&lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

[[mw:User:MSantos (WMF)|Content Transform Team]] 3 aug 2026 18:31 (CEST)
&lt;!-- Bericht verzonden door User:MSantos (WMF)@metawiki via de lijst op de pagina https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery/Wikisource&amp;oldid=28221043 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-32&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W32&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/32|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience|Reader Experience team]] has developed a [https://82db7c8d4b.catalyst.wmcloud.org/w/index.php?title=Regent%27s_Park&amp;uselang=de patch demo] that wraps the page toolbar onto two lines when there is not enough horizontal space for all the buttons. This aims to reduce crowding in the Vector 2022 toolbar, which can occur on some language Wikipedias at certain screen widths. [https://phabricator.wikimedia.org/T429518]
* The Reader Experience team is planning to launch [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/Reading lists|Reading Lists]], a [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist Survey 2021/Mobile and apps/Have Apps reading lists available on Destop/Mobile|Community Wishlist item]], which is currently available to try in beta, as a full feature in September. Before then, volunteer translator help is needed for [https://translatewiki.net/w/i.php?title=Special%3ATranslate&amp;group=ext-readinglists&amp;filter=&amp;action=translate string translations] into a number of languages. The feature supports reading and learning goals on Wikipedia.
* Next week, the table of contents on Wikimedia Commons file pages will be improved by consolidating the file page table of contents with the page table of contents. This will make it easier to understand a file page’s structure, navigate to specific sections, and share links to individual sections. [https://phabricator.wikimedia.org/T332644]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:24}} community-submitted {{PLURAL:24|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where some [[w:TIFF|TIFF]] images failed to load after clicking their thumbnail, causing a broken image to be displayed instead of the full-size image, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T429326]

'''Updates for technical contributors'''
* The variable and function selector in AbuseFilter has been updated to support search and autocomplete. It will allow filter maintainers to find the desired variable or function more quickly. [https://phabricator.wikimedia.org/T323698]
* The MJPEG and VP8 formats are removed from the video player. The MP4 format (MPEG-4 Part 2) is added instead, which provides higher quality videos to older iPhone devices. It may take a few weeks to retroactively update all existing videos. The default format for modern devices stays the same (VP9/WebM). [https://phabricator.wikimedia.org/T358266]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.15|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/32|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W32&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 3 aug 2026 21:46 (CEST)
&lt;!-- Bericht verzonden door User:STei (WMF)@metawiki via de lijst op de pagina https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30872536 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-33&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W33&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/33|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''
* [[File:Maki-gift-15.svg|12px|link=|class=skin-invert|Wishlist item]] A new ChartWizard is [[c:Special:ChartWizard/Data:Example.Pie.chart|now available on Wikimedia Commons]] for users interested in creating charts from their own data. The wizard makes the [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Chart|Chart extension]] more beginner-friendly by allowing editors to create charts, such as bar and pie charts, without needing to use JSON. Users can still switch to the JSON editor if they prefer. Feedback on the new tool is welcome on the [[m:Talk:Community Wishlist/W414|wish talk page]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:19}} community-submitted {{PLURAL:19|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where the Wikipedia iOS app’s Picture of the Day widget displayed the same image every day instead of updating daily, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T430692]

'''Updates for technical contributors'''
* [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Math|Math formula]] SVG images will soon be generated in the browser instead of on the server. MathML continues to be generated on the server and renders in the browser without JavaScript. Wikibooks will see this change on 12 August, Wikisource on 19 August and Wikipedia from 20-27 August. You can try this by selecting &quot;{{int:Mw-math-mathjax}}&quot; in your preferences. This change is part of [[mw:Special:MyLanguage/RESTBase/deprecation|deprecating RESTBase]] and [[phab:T431372|deprecating Mathoid]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T271001]
* Category pages will soon support sorting entries by the time they are added to a category. This will make it easier to find recently or long-standing categorized pages. It will also improve workflows for maintenance categories such as deletion backlogs and other time-based review tasks. You can use &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;cldsort=timestamp&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; URL argument in category view to sort the entries. [https://phabricator.wikimedia.org/T433768]
* [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Gadgets|Gadgets]] and user scripts on Wikimedia wikis may now use [[phab:T395347|ES2018 features]] and [[phab:T419142|ES2019 features]] in JavaScript code. Previously, the platform only allowed up to ES2017. MediaWiki validates the source code to protect functionality from syntax errors and to ensure scripts are valid in all [[mw:Special:MyLanguage/Compatibility#Browser_support_matrix|supported browsers]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T419142]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.16|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/33|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W33&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 10 aug 2026 22:45 (CEST)
&lt;!-- Bericht verzonden door User:STei (WMF)@metawiki via de lijst op de pagina https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30901051 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-34&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W34&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/34|Translations]] are available.

'''Weekly highlight'''
* The [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CampaignEvents/Registration/Worklist|Worklist feature]] for the Event Registration tool is now live on all Wikimedia wikis. With Worklist, event organizers can add the articles their event will focus on directly to the event page. The Worklist also powers [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CampaignEvents/Registration/Worklist#How Event Pathways uses the worklist|Event Pathways]] which notifies other editors of the upcoming or ongoing event when they edit an article featured in the event's Worklist. This is the minimum viable version (MVP), and feedback is welcome. Organizers are encouraged to try the feature. A hands-on [[m:Special:MyLanguage/Event:Worklist Setup Workshop: Get Your Event Ready|Worklist Setup Workshop]] will take place on 18 August at 16:00 UTC and 19 August at 11:00 UTC.

'''Updates for editors'''
* [[Special:ShortPages]] displays short pages by their size, but in many cases it gets filled with disambiguations and soft redirects, making it harder to find the short articles themselves. Starting this weekend, you will be able to choose not to include an article in the special page by adding the magic word &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;__EXPECTSHORTPAGE__&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;. [https://phabricator.wikimedia.org/T433203]
* One new wiki has been created: a {{int:project-localized-name-group-wikipedia/en}} in [[d:Q3436680|Bole]] ([[w:bol:|&lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;w:bol:&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T429921]
* Starting the week of August 17, the page toolbar will wrap onto two lines when there is not enough horizontal space for all the buttons. This is a [[phab:T429518|fully merged patch from the Reader Experience team]] which aims to reduce crowding in the Vector 2022 toolbar, that may occur on some language Wikipedias at certain screen widths.
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:16}} community-submitted {{PLURAL:16|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, uploading large files to Wikimedia Commons has become more stable and less prone to failure following some fixes related to the “Could not acquire lock” upload error. [https://phabricator.wikimedia.org/T386640]

'''Updates for technical contributors'''
* Debian Bullseye will reach the end of its Long Term Support on 31 August 2026. [[phab:T434103|Some Cloud VPS projects]] still have instances running Debian Bullseye. Maintainers of those projects are encouraged to migrate to Debian Bookworm or Debian Trixie. A [[wikitech:Help:Cloud VPS instance operating system migration|migration guide]] is available to help with the process, and users may also want to consider whether their workload is better suited to Toolforge. If you need help or cannot complete the migration by 31 August, please contact the Cloud VPS admins as soon as possible. [[listarchive:list/cloud-announce@lists.wikimedia.org/thread/RVIPQSYLKMSL5M46JP6NEJVGVE6I2RXQ/|Read more]].
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.16|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/34|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W34&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 17 aug 2026 23:03 (CEST)
&lt;!-- Bericht verzonden door User:STei (WMF)@metawiki via de lijst op de pagina https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30922806 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-35&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W35&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/35|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''
* The [[Special:CreateAccount|Special:CreateAccount]] page has been simplified as part of ongoing work to modernize the account creation experience. The panel showing project statistics no longer appears next to the form on desktop and mobile web. Multiple account creation experiments show that a simpler form helps newcomers complete registration. [https://phabricator.wikimedia.org/T433783]
* In order to improve page performance, images now load when they are viewed. This means images lower down an article will not load if a reader never scrolls to that part of the page, which may affect some image-related metrics. [https://phabricator.wikimedia.org/T148047]

* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:42}} community-submitted {{PLURAL:42|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where image thumbnails in Abstract Wikipedia could fail to display after the corresponding file was moved on Wikimedia Commons, has now been fixed. Thumbnails will now update correctly when files are moved. [https://phabricator.wikimedia.org/T433448]

'''Updates for technical contributors'''
* User Info card is a feature that helps patrollers see information about user accounts. So far, it has been available only in places such as page history, logs and recent changes. Now, it's possible to [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CheckUser#User_Info_card_in_page_content|place it in the page content]] as well, using the &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{#uic:}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; parser function. It can be particularly useful in templates like [[:en:Template:Userlinks|&lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{Userlinks}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;]] (or their specialized variants), as it will make it easier to see the context about a user on various noticeboard pages. The card will be displayed only to users who have it enabled in their [[Special:Preferences#mw-input-wpcheckuser-userinfocard-enable|preferences]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T424466]
* Due to user security and privacy risks, we have disabled access to &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;Special:MyPage&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; URLs when specifically using &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;action=raw&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;. If you are impacted by this, consider whether you can use an alternative approach. &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;Special:MyPage&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; URLs can still be accessed and used without &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;action=raw&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;. Specified user page URLs (e.g. &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;User:Myusername&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;) can still be used with &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;action=raw&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;. [https://phabricator.wikimedia.org/T120386]
* Due to an update, the thumbnailing software has been improved. This includes upgrading &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;librsvg&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; to 2.60 and &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;ImageMagick&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; to 7, as well as resolving a number of long-standing thumbnailing bugs like rendering errors. [https://phabricator.wikimedia.org/T419815#12222841]

* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.17|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/35|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W35&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 24 aug 2026 22:45 (CEST)
&lt;!-- Bericht verzonden door User:STei (WMF)@metawiki via de lijst op de pagina https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30961208 --&gt;

== Technieuws: 2026-36 ==

&lt;section begin=&quot;technews-2026-W36&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Het laatste '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|technieuws]]''' van de technische gemeenschap van Wikimedia. Niet alle wijzigingen hebben een merkbaar effect op alle projecten. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/36|Meer vertalingen]] zijn beschikbaar.

'''Hoogtepunt van de week'''
* Een nieuw format voor de Community Wishlist staat open voor terugkoppeling. U kunt [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Community Wishlist 2027|de voorgestelde ideeën op Meta lezen]]. Dit nieuwe proces is bedoeld om te verbeteren hoe wensen worden gesorteerd, er over wordt gestemd en hoe ze worden geprioriteerd op een manier die transparant en evenwichtig is over projectfamilies en taalversies heen. Deze consultatie staat twee weken open.

'''Updates voor moderatoren'''
* De nieuwste versie van de Wikipedia Android-app bevat updates voor de functie Opgeslagen, waarmee de opslagervaring van de app dichter bij iOS en web komt. De update herontwerpt het tabblad Opgeslagen met een weergave &quot;Alle pagina's&quot;, verwijdert de standaard leeslijst &quot;Opgeslagen&quot;, hernoemt leeslijsten naar &quot;Verzamelingen&quot; en moderniseert de ervaring voor het opslaan van pagina's. [https://phabricator.wikimedia.org/T420788]
* De functie [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/Reading lists|Leeslijsten]] is op 25 augustus ingeschakeld voor alle aangemelde gebruikers op de Bengaalse, Chinese, Tsjechische en Vietnameestalige Wikipedia's, na enkele maanden als bètafunctie. Leeslijsten komen op 1 september beschikbaar voor alle aangemelde gebruikers op de Arabische, Franse en Indonesische Wikipedia's, gevolgd door de Engelstalige Wikipedia op 14 september en alle overige Wikipedia-wiki's op 28 september.
* Vanaf het einde van de maand zien sommige niet aangemelde lezers op de Bengaalse, Tsjechische, Perzische, Engelstalige en Poolse Wikipedia's die de Minerva-skin op mobiel gebruiken een [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader_Growth/Minimal_Minerva|bijgewerkte navigatiebalk]] in een [[w:A/B test|A/B-test]]. De test vergelijkt de huidige navigatiebalk met een nieuwe versie die is ontworpen om informatie sneller te kunnen vinden. Het doel is te bepalen of deze wijzigingen lezers aanmoedigen vaker terug te keren. Dit experiment verandert de ervaring voor aangemelde lezers en/of bewerkers niet.
* Redacteuren die doorverwijzingen, sjablonen en categorieën op doorverwijspagina's bijhouden, hebben nu verbeterde manieren om doorverwijzingen te vinden en te cureren. Voorheen konden deze pagina's niet worden doorzocht. Twee nieuwe zoekwoorden, &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;onlyredirects:&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; en &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;withredirects:&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;, maken het nu mogelijk om doorverwijzingen direct te doorzoeken en kunnen worden gecombineerd met bestaande zoekwoorden zoals &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;incategory:&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;, &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;intitle:&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; en &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;insource:&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;. [https://phabricator.wikimedia.org/T204089]
* De ISBN-opzoekhulpmiddelen voor het maken van referenties werkten recentelijk niet vanwege problemen met externe diensten. Ontwikkelaars werken aan oplossingen. [https://phabricator.wikimedia.org/T435179]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Terugkerend onderwerp]] Bekijk alle {{formatnum:30}} door de gemeenschap ingediende {{PLURAL:30|taak|taken}} die vorige week [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|opgelost]] {{PLURAL:30|is|zijn}}. Zo is een probleem opgelost waarbij het zoeken naar pagina's op categorie met &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;deepcat&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; geen of niet-gerelateerde resultaten kon opleveren. [https://phabricator.wikimedia.org/T414859]

'''Updates voor technische bijdragers'''
* Het domein van url's voor miniatuurafbeeldingen verandert van upload.wikimedia.org naar thumb.wikimedia.org. De oude url's blijven in de nabije toekomst werken, maar MediaWiki laat voortaan het nieuwe domein zien. Url's naar andere mediatypen, zoals originele bestanden, video's en transcodings, worden nog steeds aangeboden vanuit upload.wikimedia.org. [https://phabricator.wikimedia.org/T427465]
* De Wikimedia [https://www.mediawiki.org/w/index.php?api=wmf-math%2Fv1&amp;title=Special%3ARestSandbox Math-API] is nu verouderd. Deze eindpunten worden eind september 2026 volledig buiten gebruik gesteld. Ontwikkelaars die deze eindpunten aanroepen, moeten overstappen op alternatieve wiskundige weergaveoplossingen, zoals [https://developer.mozilla.org/en-US/docs/Web/MathML MathML] of [https://www.mathjax.org/ MathJax]. Externe MediaWiki-installaties die de Math-uitbreiding gebruiken voor het weergeven van formules, moeten upgraden naar v1.43+ om onderbrekingen van de dienst te voorkomen.

* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Terugkerend onderwerp]] Gedetailleerde code updates later deze week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.18|MediaWiki]]

'''In detail'''
* Lees meer over [[mw:Special:MyLanguage/Edit_check/TextMatch|TextMatch]] in een Diff-post [[diffblog:2026/08/28/custom-edit-suggestions-for-every-wiki-how-communities-are-shaping-suggestion-mode-with-textmatch/|Aangepaste bewerkingssuggesties voor elke wiki: Hoe gemeenschappen de suggestiemodus vormgeven met TextMatch]].

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Technieuws]]''' is samengesteld door [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|technieuws schrijvers]] en gepost door een [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Draag bij]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/36|Vertaal]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Vraag hulp]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Geef feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Abonneren en afmelden]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W36&quot;/&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 31 aug 2026 22:53 (CEST)
&lt;!-- Bericht verzonden door User:STei (WMF)@metawiki via de lijst op de pagina https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=30990659 --&gt;

== &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Tech News: 2026-37&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;technews-2026-W37&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;
Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/37|Translations]] are available.

'''Updates for editors'''
* [[mw:Special:MyLanguage/Help:Growth/Tools/Add_a_link|Add a Link]] has been upgraded for English Wikipedia users with improved detection of links that have different capitalization. This will help reduce ambiguous suggestions caused by differences in capitalization in article titles, including articles about cultural goods. A second phase of improvements is planned, which will also prepare the feature for release in other languages. [https://phabricator.wikimedia.org/T435526#12240876] [https://phabricator.wikimedia.org/T434259]
* The [[mw:Special:MyLanguage/Article_guidance|Article guidance]] feature will be enabled by default for junior editors on Simple English and Turkish Wikipedia starting 10 September 2026 following [[mw:Special:MyLanguage/Article_guidance/Updates#Summary_of_experiment_result|an experiment]]. Junior editors with 0 to 99 edits will automatically see the feature when they click a red link or use the &quot;[[tr:Vikipedi:Madde_sihirbazı|Madde oluşturto]]&quot; option on Turkish Wikipedia to create a new article. The change is intended to help junior editors create higher-quality articles that meet each Wikipedia’s standards. [[phab:maniphest/query/z3tcTjmLMxk5/#R|Additional improvements]] will continue based on the experiment results and community feedback.
* The [https://pageviews.wmcloud.org Pageviews Analysis] tool which allows users to compare pageviews across multiple pages, turns 10 years old this year and several new features have been added. They include [[toolforge:wikinav|WikiNav]] which provides insights into how readers of Wikipedia explore the content, editing stats in [https://pageviews.wmcloud.org/siteviews?range=latest-30&amp;sites=en.wikipedia.org Siteviews], the ability to [https://pageviews.wmcloud.org/massviews?source=wikiproject&amp;project=en.wikipedia.org lookup articles belonging to a WikiProject], and support for dark mode. [https://phabricator.wikimedia.org/T378549]
* A [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader_Growth/Minimal_Minerva|visually simplified Minerva]] navigation bar is being tested for logged-out readers using mobile web on the Bengali, Czech, English, Farsi, and Polish Wikipedias. The experiment aims to determine whether simplifying the navigation improves reader retention. The test will run from August 31 to September 28, and no action is required from users.
* [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]] is working on improving [[en:Wikipedia:VisualEditor/Named references|auto-generated reference names in VisualEditor]]. Editors will only notice a slight change starting this week. When adding automatic reference names the numbering will start at &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;:1&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; instead of &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;:0&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;. Read more on the [[m:WMDE Technical Wishes/References/VisualEditor automatic reference names|project page]]. [https://gerrit.wikimedia.org/r/c/VisualEditor/VisualEditor/+/1332704]
*  All wikis will be [[m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|read-only for a few minutes]] on September 23. This is planned at 14:00 UTC. More information will be published in Tech News and will also be posted on individual wikis in the coming weeks. [https://phabricator.wikimedia.org/T433363]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:25}} community-submitted {{PLURAL:25|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid|Parsoid]] could mishandle nested nowiki tags, causing content to be lost and displaying unwanted text has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T435116]
'''Updates for technical contributors'''
* Interface administrators can configure gadgets from [[MediaWiki:Gadgets-definition]]. The definition format has been updated and no longer requires the &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;ResourceLoader&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt; option, as gadgets are always loaded through &lt;bdi lang=&quot;zxx&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;ResourceLoader&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;/bdi&gt;. This simplifies gadget configuration by removing an option that is no longer necessary, making gadget definitions easier for administrators. [https://phabricator.wikimedia.org/T298199]
* [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.19|MediaWiki]]

'''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&amp;nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/37|Translate]]&amp;nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&amp;nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&amp;nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].''
&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;technews-2026-W37&quot;/&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]&lt;/bdi&gt; 7 sep 2026 20:44 (CEST)
&lt;!-- Bericht verzonden door User:STei (WMF)@metawiki via de lijst op de pagina https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&amp;oldid=31008437 --&gt;</text>
      <sha1>qilximwrz9nsy83l3b6plsv2anq4pxi</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Hoofdportaal:Religie/Bijbel</title>
    <ns>100</ns>
    <id>24625</id>
    <revision>
      <id>226514</id>
      <parentid>222061</parentid>
      <timestamp>2026-09-07T18:06:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vincent Steenberg</username>
        <id>280</id>
      </contributor>
      <comment>+bron</comment>
      <origin>226514</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="20004" sha1="5fynu823s59lfe6tqp3gaao7gq0rhbd" xml:space="preserve">{{Infobox thema
| naam                = Bijbel
| afbeelding          = Gutenberg Bible, Lenox Copy, New York Public Library, 2009. Pic 01.jpg
| alt                 = De Gutenbergbijbel
| beschrijving        = Bronnen bij de [[w:Bijbel (christendom)|Bijbel]]
}}
== Algemeen ==
=== Bijbelvertaling en -verspreiding ===
*Ikenius, Conradus (1770) ''Dissertationes philologico-theologicae in diversa sacri codicis vtrivsqve instrvmenti loca. Sparsim ante hac editas volvmine hoc secvndo collegit ac recensvit Ioh. Hermanvs Schacht'', Traiecti Batavorvm: apud Io. van Schoonhoven.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (2 februari 1771) [[Opregte Haarlemsche Courant/1771/Zaterdageditie, nummer 5/By J. van Schoonhoven en Comp.|By J. van Schoonhoven en Comp. te Utrecht is gedrukt en word alomme […] uitgegeeven: […] [advertentie]’]], ''Oprechte Saturdagse Haerlemse Courant'', [p.&amp;nbsp;2].

== Bijbeluitgaven ==
Vertalingen van de Bijbel in het Nederlands. Hierbij ook: Fragmenten uit het Oude en Nieuwe Testament samen.

*[[Rijmbijbel (1217)]] van Jacob van Maerlant kan nog geen echte Bijbel worden genoemd. Als basis voor de Rijmbijbel diende de ''Historia Scholastica'' van Petrus Comestor.
*Het [[Luikse diatessaron (ca. 1280)]] is een Dietse vertaling (in een West-Limburgs dialect) van een West-Europese harmonisatiepoging van de vier canonieke evangeliën op basis van de Latijnse Vulgaat. Het is vergelijkbaar met het Diatessaron dat Tatianus rond het jaar 170 in Syrië in het Koine-Grieks of Syrisch schreef, maar stamt daar niet van af. Behalve deze compilatie van canonieke evangeliën bevat het Luikse diatessaron geen andere Bijbelboeken.
*De [[Hernse Bijbel (1361)]], van de Bijbelvertaler van 1360 (door sommigen geïdentificeerd als de monnik Petrus Naghel), was de eerste vertaling van de Vulgaat naar de volkstaal, het Middelnederlands. Deze vertaling kwam tot stand in het kartuizerklooster van Herne en zou de basis vormen voor de Delftse Bijbel.
*De [[Delftse Bijbel (1477)]] is de eerste Bijbel die in het Nederlands werd gedrukt. De vertaling is van omstreeks 1360 en is ontstaan in het kartuizerklooster van Herne. Het Nieuwe Testament en de psalmen ontbreken. De Bijbel werd gedrukt in 1477.
*De [[Van Liesveltvertaling (1526-1542)]] is de eerste volledige Nederlandstalige Bijbel. Jacob van Liesvelt verzorgde de eerste uitgave van 1526 op basis van de Lutherse vertaling van het Nieuwe Testament; het Hebreeuwse Bijbel baseerde hij nog geheel op de Vulgaat. De uitgave van 1535 bevatte de complete vertaling van Maarten Luther. De uitgave van 1542 bevatte ook Luthers kanttekeningen.
*De [[Leuvense Bijbel (1548)]] door de Leuvense augustijnermonnik Nicolaas van Winghe, op basis van de in 1547 door de Leuvense professor Johannes Henten herziene versie van de Vulgaat. Van de 'Leuvense Bijbel' zijn vele herdrukken verschenen. 
*[[Moerentorfbijbel (1599)]]. In 1599 verscheen een nieuwe druk bij Jan I Moretus. In deze druk is de vertaling van Van Winghe gecorrigeerd volgens de nieuwe officiële editie van de Vulgaat na het Concilie van Trente. De 'Leuvense Bijbel' of 'Moerentorfbijbel' bleef tot in de 19de eeuw de rooms-katholieke standaardtekst van de Nederlandse Bijbelvertaling.
*De Hebreeuwse Bijbel van de [[Deux-Aesbijbel (1561-1568)]], die is vertaald uit de bijbel van Maarten Luther door Godfried van Wingen en het Nieuwe Testament door Gillis van der Erven. De Liesveldtbijbel heeft ook als bron gediend. Deze bijbel is genoemd naar een kanttekening bij Nehemia 3:5, waarin staat ''Deux aes en heeft niet. Six cinque en geeft niet. Maar quater drij, die helpen vrij.'' De cijfers verwijzen naar de ogen op een dobbelsteen. De armen (2 en 1) hebben niets om te geven, de rijken (6 en 5) zijn gierig, en de middenklasse (4 en 3) is vrijgevig.
*[[Statenvertaling (1637)]]. Dit is een van de oudste Nederlandse vertalingen die, met taalkundige aanpassingen, nog steeds gebruikt wordt in sommige kerken van conservatief-protestantse signatuur. Hij heet zo omdat de opdracht ertoe indertijd door de Staten-Generaal van het Koninkrijk der Nederlanden werd gegeven. De Statenvertaling is rechtstreeks uit het Hebreeuws en Grieks gemaakt. Kenmerkend voor deze vertaling is het archaïsche woordgebruik. Deze vertaling valt te vergelijken met de Engelse Authorised Version (King James Version). Het taalgebruik in deze vertaling heeft grote invloed gehad op de ontwikkeling van het Nederlands. Zo zijn veel spreekwoorden en gezegden die tegenwoordig nog gebruikt worden terug te vinden in de Statenvertaling.
*[[Statenvertaling (1888)]]. Ook wel de Jongbloed editie. Een herziene versie door een commissie van o.a. theologen. Door diverse uitgeverijen verspreid, Proost &amp; Brandt, later door Jongbloed. 
* [[Vertaling Andreas Van der Schuur (1732)]]
*[[Bijbel Willem Antony van Vloten (1789-1796)]]. Een nieuwe Bijbelvertaling onder de naam ''De Bijbel vertaald, omschreven en door aanmerkingen opgehelderd''. Het eerste deel van zijn vertaling verscheen in 1789 en het laatste deel, Hebreeën tot en met Openbaring, in 1796.
*[[Palmbijbel (1818-1830)]]. Er zijn verschillende pogingen geweest de tekst van de Statenvertaling te moderniseren. De zogenaamde Palmbijbel bevat een modernisering gemaakt door de Utrechtse hoogleraar Johannes van der Palm. Naast een modernisering van de tekst bevat deze Bijbeluitgave ook uitgebreide herziene kanttekeningen. Van der Palm is bekender geworden met zijn &quot;Bijbel voor de jeugd&quot;, die gezien wordt als de eerste kinderbijbel.
*[[Nieuwe Testament van Visschering (1854)]] De onvrede over de leesbaarheid van de Statenvertaling leidde in de 19e eeuw ertoe dat er meerdere pogingen ondernomen zijn om tot een nieuwe Bijbelvertaling te komen. De vertaling van Visschering kwam hoofdzakelijk in gebruik bij de doopsgezinden. Deze vertaling van het Nieuwe Testament is hoofdzakelijk gebaseerd op de Griekse tekst van Konstantin von Tischendorf. 
*[[Professorenbijbel]]. Het woord Professorenbijbel is geen echte naam, maar meer een bijnaam voor een vertaling van de Vulgaat, die aan het einde van de 19e eeuw tot stand kwam. De Professorenbijbel is een vertaling van het Hebreeuwse Bijbel, inclusief de Apocriefen van het Hebreeuwse Bijbel boeken. De vertaling is voorzien van aantekeningen, waarin regelmatig ook de verschillende lezingen van de Septuaginta en Hebreeuwse tekst ten opzichte van de Vulgaat worden besproken.
*De [[Leidsche Vertaling]] betreft een Bijbelvertaling die grotendeels tot stand is gekomen door professoren van de Universiteit Leiden.
*[[Vertaling Theodorus van Tichelen (1926)]]. In Vlaanderen verzorgde kanunnik Theodoor Van Tichelen (1877-1945) een katholieke vertaling van het Nieuwe Testament vanuit het Grieks.
* De [[Petrus Canisiusvertaling]] is een Nederlandse rooms-katholieke Bijbelvertaling, in delen verschenen tussen 1906 (4 evangeliën en Handelingen) en 1939 (complete OT+NT). Diverse vertalers, voor de editie van 1939 onder de nadrukkelijke leiding van dominicaan Leo Reginald Jansen (1879-1947). Vertaling in het publieke domein.
*GNU 2004 bijbelvertaling
*Nbg-vertaling-1951

== Inleiding tot de bijbel - Bijbelverklaringen en -beschouwingen ==
*Hamelsveld, Ysbrand van ([1783]) ''De Bybel verdeedigd'', Amsterdam: Johannes Allart.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (17 januari 1784) [[Hollandsche Historische Courant/1784/Nummer 8/By Johannes Allart|‘By Johannes Allart, Boekverkooper te Amsterdam, is onlangs van de Pers gekoomen en alom verzonden: […] [advertentie]’ ]], ''Hollandsche Historische Courant'', [p.&amp;nbsp;2].
*Hoffmann, Johann Martin (1770) ''De zwaare last en zoete lust van de knechten des Heeren'', […], Te Utrecht: By Gisbert Timon van Paddenburg, en Abraham van Paddenburg.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (2 februari 1771) [[Opregte Haarlemsche Courant/1771/Zaterdageditie, nummer 5/De zwaare last en zoete lust van de knechten des Heeren|‘De zwaare last en zoete lust van de knechten des Heeren, […] [advertentie]’]], ''Oprechte Saturdagse Haerlemse Courant'', [p.&amp;nbsp;2].
*Hondius, Gerardus Pippius (red.; 1720) ''De kleine print-Bybel. Waer in door verscheide afbeeldingen een menigte van bybelsche spreuken verklaart werden. Tot vermaak der jeugd, en om te leeren elken zaak naauwkeurig af te schetzen, en by haar regte naam te noemen, ook de spreuken der H. Schrift by na zonder moeite in geheugenis te brengen'', Tot Amsterdam: by Joannes Pauli.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (25 januari 1720) [[Opregte Haarlemsche Courant/1720/Donderdageditie, nummer 4/Tot Amsterdam|‘Tot Amsterdam by Joannes Pauli, Boekverkoper op ’t Water in Seneca, is gedrukt en werd uytgegeven […] [advertentie]’]], ''Oprechte Haerlemse Donderdaegse Courant'', [p.&amp;nbsp;2].
*Lilienthal, Theod. Christoph. (1766-1785) ''Oordeelkundige bybelverklaring of, de eere en waarheid der godlyke openbaringe van het oude en nieuwe verbond'' […], Amsterdam: Johannes Allart.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (17 januari 1784) [[Hollandsche Historische Courant/1784/Nummer 8/By Johannes Allart|‘By Johannes Allart, Boekverkooper te Amsterdam, is onlangs van de Pers gekoomen en alom verzonden: […] [advertentie]’ ]], ''Hollandsche Historische Courant'', [p.&amp;nbsp;2].
*Meeuse, Chr. (1828) ''Redevoering uitgesproken op de algemeene vergadering van het Nederlandsche Bijbelgenootschap, afdeeling voormalig Staatsvlaanderen; gehouden te Yzendyke, den 9 Julij 1828'', Sluis in Vlaanderen: T.J. Jansen.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (15 september 1828) [[Nederlandsche Staatscourant/1828/Nummer 218/Departement van Binnenlandsche Zaken|‘Departement van Binnenlandsche Zaken [advertentie]’]], ''Nederlandsche Staats-Courant'', [p.&amp;nbsp;3-4].
*Nuys Klinkenberg, J. van (1783) ''De Bijbel, door beknopte uitbreidingen, en ophelderende aenmerkingen verklaerd'', zevende deel, Amsterdam: Allart.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (17 januari 1784) [[Hollandsche Historische Courant/1784/Nummer 8/By Johannes Allart|‘By Johannes Allart, Boekverkooper te Amsterdam, is onlangs van de Pers gekoomen en alom verzonden: […] [advertentie]’ ]], ''Hollandsche Historische Courant'', [p.&amp;nbsp;2].
*Rinteln, K. van (1828) ''Zestal leerredenen'', Rotterdam: de weduwe J. Allart.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (7 juli 1828) [[Nederlandsche Staatscourant/1828/Nummer 158/Departement van Binnenlandsche Zaken|‘Departement van Binnenlandsche Zaken [advertentie]’]], ''Nederlandsche Staats-Courant'', [p.&amp;nbsp;3-4].
*Stuart, Martinus (1828-1829) ''Leerredenen'', Te Amsterdam: bij G.J.A. Beijerinck.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (12 januari 1829) [[Nederlandsche Staatscourant/1829/Nummer 10/Departement van Binnenlandsche Zaken|‘Departement van Binnenlandsche Zaken [advertentie]’]], ''Nederlandsche Staats-Courant'', [p.&amp;nbsp;4].
*Vloten, Willem Antony van (1789-1796) ''De Bybel vertaald, omschreeven en door aanmerkingen opgehelderd'', Amsterdam: Johannes Allart.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (23 april 1789) [[Opregte Haarlemsche Courant/1789/Nummer 49/By J. Allart|‘By J. Allart, Boekverkooper t’Amsterdam, is van de Pers gekomen en alomme verzonden: […] [advertentie]’]], ''Oprechte Donderdagse Haarlemse Courant'', [p.&amp;nbsp;4].

== Bijbelse aardrijkskunde, geschiedenis en oudheidkunde ==
*Faber, Jan Ernst (1774-1776) ''Waarnemingen over het oosten uit reisbeschrijvingen, tot opheldering der Heilige Schrift'' […], Utrecht: J. van Schoonhoven.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (17 december 1784) [[Nederlandsche Courant/1784/Nummer 151/Nog maar veertig exemplaren|‘Nog maar veertig exemplaren, worden tot den 20 December […] voor de verminderde Prys van zes gulden […] aan de eerstkomende afgelevert, […] [advertentie]’]], ''Nederlandsche Courant'', [p.&amp;nbsp;2].

== Oude Testament ==
=== Uitgaven, bewerkingen en verklaringen van één of enkele boeken en fragmenten ===
*Anoniem (1566) ''De Psalmen Davids, ende ander lofsanghen'', Heydelbergh: Michiel Chiraet.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (23 augustus 1897) [[De Telegraaf/Jaargang 5/Nummer 1696/Avond-editie/Een merkwaardig boekje|‘Een merkwaardig boekje’]], ''De Telegraaf'', Avond-editie, [p.&amp;nbsp;6].
*Anoniem (1776) ''Het boek der Psalmen, nevens Gezangen bij de Hervormde Kerk in Nederland in gebruik'', Amsterdam: Wed. Loveringh en Allart.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (13 april 1775) [[Amsterdamsche Courant/1775/Nummer 44/By de Wed. Loveringh en Allart|‘By de Wed. Loveringh en Allart, Boekverk. t’Amst., word met succes Ingetekend op ’t Kunstkeurig Psalmboek, […] [advertentie]’]], ''Amsterdamsche Donderdagsche Courant'', [p.&amp;nbsp;1].
*Baxter, Richard (1666) ''La voix de Dieu qui appelle les pecheurs à la repentance, ou discours sur Ezechiel chap. XXXIII, v. xi.'' […], Amsterdam: Jean de Ravestein.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (9 november 1666) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1666/Nummer 45/t'Amsterdam, by Johannes van Ravesteyn|‘t'Amsterdam, by Johannes van Ravesteyn, Boeckverkoper, op ’t Water, in ’t Schrijf-boeck, is gedruckt en wort uitgegeven: […] [advertentie]’]], ''Ordinaris Dingsdaeghse Courant'', [p.&amp;nbsp;2].
*Epen, C. van (1828) ''Redevoering over 2 Chron. XXIII. 11.{{sup|b}} Uitgesproken in de St. Janskerk, te Maastricht, op den 24 Augustus 1828, den 56sten verjaardag des konings'', Maastricht: J. Straatmans.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (15 september 1828) [[Nederlandsche Staatscourant/1828/Nummer 218/Departement van Binnenlandsche Zaken|‘Departement van Binnenlandsche Zaken [advertentie]’]], ''Nederlandsche Staats-Courant'', [p.&amp;nbsp;3-4].
*Glindtkamp, J.A. (1775) ''Predikatien over de Brief aan den Hebreen'', Amsterdam: Johannes Sluiter.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (13 april 1775) [[Amsterdamsche Courant/1775/Nummer 44/Predicatien over den Brief aan de Hebreen|‘Predicatien over den Brief aan de Hebreen, […] [advertentie]’]], ''Amsterdamsche Donderdagsche Courant'', [p.&amp;nbsp;2].
*Mulder, S.I. (1827-1829) ''De eerste profeten. Bevattende de boeken van Josua, de Regteren, Samuel en Koningen'', Amsterdam: Van Embden en comp.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (2 maart 1829) [[Nederlandsche Staatscourant/1829/Nummer 52/Departement van Binnenlandsche Zaken|‘Departement van Binnenlandsche Zaken [advertentie]’]], ''Nederlandsche Staats-Courant'', bijvoegsel, [p.&amp;nbsp;1-2].
*Nahuys, G.J. (1783) ''Leerredenen over Jesaia LIII, LIV, en LV'', Amsterdam: Johannes Allart.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (17 januari 1784) [[Hollandsche Historische Courant/1784/Nummer 8/By Johannes Allart|‘By Johannes Allart, Boekverkooper te Amsterdam, is onlangs van de Pers gekoomen en alom verzonden: […] [advertentie]’ ]], ''Hollandsche Historische Courant'', [p.&amp;nbsp;2].
*Schroeder, Jo. Wilh. (1781) ''Observationem philologicarum criticarumque in difficiliora quaedam Psalmorum loca fasciculus'', Lugduni Batavorum: Apud Abrahamum et Janum Honkoop.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (31 mei 1781) [[Hollandsche Historische Courant/1781/Nummer 65/By A. en J. Honcoop|‘By A. en J. Honcoop, Boekverkoopers te Leyden, is Heden van de Pers gekoomen en alöm verzonden: […] [advertentie]’]], ''Hollandsche Historische Courant'', [p.&amp;nbsp;2].
*Sherlok, Thomas (1740) ''Het gebruik en oogwit der Aloude profeten, Verklaart in ses redevoeringen, Benevens vier redeneringen'' […], Harlingen: Folkert vander Plaets, Leyden: Jakob vander Kluis, p.z.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (17 januari 1784) [[Hollandsche Historische Courant/1784/Nummer 8/By G. T. van Paddenburg|‘By G. T. van Paddenburg, Boekverkooper te Utrecht, zyn van de Pers gekoomen de volgende Werken: […] [advertentie]’]], ''Hollandsche Historische Courant'', [p.&amp;nbsp;2].

=== Oudtestamentische figuren ===
*Ehrenpreis, Marcus (1932) ''De bouwers van Israël. Profeten en godsmannen'', Zutphen: Thieme.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (25 november 1931) [[De Telegraaf/Jaargang 39/Nummer 14809/Avondblad/Over boeken|‘Over boeken’]], ''De Telegraaf'', Avondblad, vierde blad, p.&amp;nbsp;13.

=== Uitgaven en verklaringen van deuterocanonieke boeken, apocriefe boeken en pseudepigrafen ===
*Anoniem (1906) ''[[Apocriefe boeken|De Apocriefe boeken. Uit de Hoogduitsche vertaling van M. Luther door Adolf Visscher in het Nederduitsch overgezet]]'', [Amsterdam]: Nederlandsch Bijbelgenootschap.

== Nieuwe Testament ==
=== Uitgaven en bewerkingen ===
*Verschillende auteurs (1877) ''[[Voorhoevevertaling (1877)|De boeken, genaamd het Nieuwe Testament, Nieuwe vertaling]]'', 's-Gravenhage: H.C. Voorhoeve, Jzn. In de loop van de 19e eeuw vertaalde de Rotterdamse uitgeversfamilie Voorhoeve het Nieuwe Testament op basis van de Griekse uitgave van John Nelson Darby. De traditie waarin deze zogenoemde vertaling staat is in lijn met de vertaling van Darby's werk in het Engels, Frans en Duits. De Voorhoevevertaling is inmiddels vier keer herzien.

=== Verklaringen en beschouwingen ===
*Cotta, Johann Friedrich (1770) ''Proeve eener uitvoerige en volledige kerkelijke Geschiedenis des Nieuwen Testaments. 1ste Deel'', [Utrecht]: [G.T. en A. van Paddenburg].&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (2 februari 1771) [[Opregte Haarlemsche Courant/1771/Zaterdageditie, nummer 5/By G. T. en A. van Paddenburg|‘By G. T. en A. van Paddenburg, word uitgegeeven en is alom te bekomen: […] verkoopen: […] [advertentie]’]], ''Oprechte Saturdagse Haerlemse Courant'', [p.&amp;nbsp;2].
*Cramer von Baumgarten, G.J.F. (1825-1828) ''Bijdragen tot verklaring van het Nieuwe Testament; getrokken uit oude en nieuwe berigten betreffende de zeden en gewoonten der Oostersche volken'', Te Groningen: bij W. van Boekeren.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (12 januari 1829) [[Nederlandsche Staatscourant/1829/Nummer 10/Departement van Binnenlandsche Zaken|‘Departement van Binnenlandsche Zaken [advertentie]’]], ''Nederlandsche Staats-Courant'', [p.&amp;nbsp;4].

=== Uitgaven, bewerkingen en verklaringen van één of enkele boeken en fragmenten ===
*Claessen, Johannes ([1772]) ''Het A. B. C. van het Christendom, dat geleerd word in het Kruis-school van Christus over Matth. XVI. 24''. […], Amsterdam: Martinus de Bruyn.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (17 december 1784) [[Nederlandsche Courant/1784/Nummer 151/M. de Bruyn|‘M. de Bruyn, Boekverkooper te Amsterdam, op het Rokkin, geeft uit […] [advertentie]’]], ''Nederlandsche Courant'', [p.&amp;nbsp;2].
*Hollebekius, Jacobus (1646) ''De verloren ende wedergevonden soon. Dat is, stichtelicke verklaringe over de woorden Christi Luce XV : II tot het eynde, handelende van een vader hebbende twee soonen ende wat hem van yder een der selver ontmoetet is, enz.'' t'Amstelredam: gedr. voor Marten Jansz. Brandt.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (23 oktober 1646) [[Ordinarise Middel-weeckse Courante/1646/Nummer 43/t’Amsterdam wert uytgegeven|‘t’Amsterdam by Marten Jansz Brandt […] wert uytgegeven […] [advertentie]’]], ''Ordinarise Middel-weeckse Courante'', [p.&amp;nbsp;2].
*Venema, Hermannus (1769-1771) ''Verzameling van redevoeringen over Matth. X, XI, en XII'', Te Leeuwarden: By Wigerus Wigeri.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (6 oktober 1769) [[Opregte Groninger Courant/1769/Nummer 80/Te Leeuwarden|‘Te Leeuwarden by W. Wigeri word thans uitgegeven. […] [advertentie]’]], ''Opregte Groninger Courant'', [p.&amp;nbsp;2].

=== Nieuwtestamentische figuren ===
*Hesz, J.J. (1775-1779) ''Het leven van den grootsten en besten aller menschen Jezus'', Haarlem: J. Bosch.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (13 april 1775) [[Amsterdamsche Courant/1775/Nummer 44/Thans word by den Boekverkooper Bosch uitgegeven|‘Thans word by den Boekverkooper Bosch te Haarlem, t’Amsterdam en alomme, uitgegeven: […] [advertentie]’]], ''Amsterdamsche Donderdagsche Courant'', [p.&amp;nbsp;1].

[[Categorie:Hoofdportaal religie]]</text>
      <sha1>5fynu823s59lfe6tqp3gaao7gq0rhbd</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pagina:Album der Natuur 1861.djvu/338</title>
    <ns>104</ns>
    <id>43082</id>
    <revision>
      <id>226506</id>
      <parentid>138316</parentid>
      <timestamp>2026-09-07T17:31:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DoekeHellema</username>
        <id>16849</id>
      </contributor>
      <origin>226506</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1479" sha1="7s9d5kn2n0tjzqni5wn9xxy53h8v6ua" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;WeeJeeVee&quot; /&gt;{{rh|310|DE SPINNERS ONDER DE DIEREN.|}}&lt;/noinclude&gt;door heen is gegaan. En als ware deze voorzorg nog niet voldoende, vervaardigt de rups, onder tegen dien springveertoestel aan, nog een soort van kapje of dekseltje, dat den toegang afsluit en met weinig moeite vooruitgeschoven en afgeworpen wordt, wanneer de vlinder naar buiten treedt.
{{dhr}}
Dikwijls heeft men gelegenheid op te merken, dat juist de kleinste voorwerpen in de natuur het meest de bewondering verdienen, uithoofde hunner netheid, ja sierlijkheid, die alleen het gewapend oog vermag waar te nemen. Als eene bevestiging daarvan moge hier de beschrijving volgen van de cocon, gesponnen door de rups van een vlinder, welke tot de kleinste soorten zijner orde behoort. Het is de ''Tinea sequella'', eene mot, welker rups niet langer dan 4 strepen is en aan de onderzijde van eiken bladen leeft.

{{c|{{Img float
| style =
| above =
| file = Albumdernatuur61 346.png
| width = 400px
| align = 
| alt = 
| cap = {{fine block|}}
| capalign = center}}}}
De voortreffelijke {{sc|lyonet}} heeft het eerst deze merkwaardige cocon en tevens de wijze, waarop de kleine bouwkunstenaar haar vervaardigt, beschreven&lt;ref&gt;In de lang (in 1832) na zijnen dood door {{sc|de haan}} uitgegeven: ''Recherches sur l'anatomie et les métamorphoses de différentes espèces d'insectes, p. 231.&lt;/ref&gt;. Wij kunnen niet beter doen, dan hier zijne eigene woorden gebruiken.

»Deze cocons zijn wit van kleur en niet grooter dan fig. A. Zij&lt;noinclude&gt;{{smallrefs}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>7s9d5kn2n0tjzqni5wn9xxy53h8v6ua</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>226507</id>
      <parentid>226506</parentid>
      <timestamp>2026-09-07T17:32:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DoekeHellema</username>
        <id>16849</id>
      </contributor>
      <comment>/* Gevalideerd */</comment>
      <origin>226507</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1483" sha1="3warng8r23rkv4wa3awc3rbkzmiyf8p" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;4&quot; user=&quot;DoekeHellema&quot; /&gt;{{rh|310|DE SPINNERS ONDER DE DIEREN.|}}&lt;/noinclude&gt;door heen is gegaan. En als ware deze voorzorg nog niet voldoende, vervaardigt de rups, onder tegen dien springveertoestel aan, nog een soort van kapje of dekseltje, dat den toegang afsluit en met weinig moeite vooruitgeschoven en afgeworpen wordt, wanneer de vlinder naar buiten treedt.
{{dhr}}
Dikwijls heeft men gelegenheid op te merken, dat juist de kleinste voorwerpen in de natuur het meest de bewondering verdienen, uithoofde hunner netheid, ja sierlijkheid, die alleen het gewapend oog vermag waar te nemen. Als eene bevestiging daarvan moge hier de beschrijving volgen van de cocon, gesponnen door de rups van een vlinder, welke tot de kleinste soorten zijner orde behoort. Het is de ''Tinea sequella'', eene mot, welker rups niet langer dan 4 strepen is en aan de onderzijde van eiken bladen leeft.

{{c|{{Img float
| style =
| above =
| file = Albumdernatuur61 346.png
| width = 400px
| align = 
| alt = 
| cap = {{fine block|}}
| capalign = center}}}}
De voortreffelijke {{sc|lyonet}} heeft het eerst deze merkwaardige cocon en tevens de wijze, waarop de kleine bouwkunstenaar haar vervaardigt, beschreven&lt;ref&gt;In de lang (in 1832) na zijnen dood door {{sc|de haan}} uitgegeven: ''Recherches sur l'anatomie et les métamorphoses de différentes espèces d'insectes, ''p. 231.''&lt;/ref&gt;. Wij kunnen niet beter doen, dan hier zijne eigene woorden gebruiken.

»Deze cocons zijn wit van kleur en niet grooter dan fig. A. Zij&lt;noinclude&gt;{{smallrefs}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>3warng8r23rkv4wa3awc3rbkzmiyf8p</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pagina:Album der Natuur 1861.djvu/339</title>
    <ns>104</ns>
    <id>43083</id>
    <revision>
      <id>226508</id>
      <parentid>138317</parentid>
      <timestamp>2026-09-07T17:35:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DoekeHellema</username>
        <id>16849</id>
      </contributor>
      <comment>/* Gevalideerd */</comment>
      <origin>226508</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2241" sha1="5k696548fqzda9exh6g6k77ivdbhpfx" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;4&quot; user=&quot;DoekeHellema&quot; /&gt;{{rh||DE SPINNERS ONDER DE DIEREN.|311}}&lt;/noinclude&gt;zijn overlangs gegroefd en, met eene loupe gezien, vertoonen zij zich als fig. B. Men telt er, tusschen de groeven, zeven kammen of uitstekende lijsten aan, welke, even als deze, over de geheele lengte der cocon loopen, maar die in ''a'' afgebroken en hersteld schijnen. Het zeer zonderling voorkomen dezer cocons deed bij mij den wensen ontstaan van te zien, hoe de insekten deze vervaardigen, en, den 20 Augustus 1744, had ik gelegenheid aan mijne nieuwsgierigheid te voldoen.

»Ik zag toen, dat de rups eenen aanvang maakte met zich te omringen met een twintigtal palissaden (fig. C), welke zij in de gedaante eener ellips rangschikte. Deze palissaden bestonden uit zijde; zij waren stijf, veerkrachtig en van onderen dikker dan van boven. Zij staan in geenerlei verband tot de eigenlijke cocon, en ik weet er geen ander nut aan toe te kennen dan dat van het rupsje, terwijl het arbeidt, te vrijwaren voor de ontmoeting van bladeren en andere ligchamen, die, door den wind bewogen, het in zijn werk zouden kunnen storen.

»Na deze soort van omheining te hebben opgetrokken, begon de rups binnen in deze ruimte, nabij een der uiteinden der groote as van de daardoor gevormde ellips, hare cocon te weven, en haren kop gedurende een of twee minuten met groote levendigheid heen en weder bewogen hebbende, zag ik een der uiteinden van de cocon, maar minder gevorderd dan ''b'' fig. C (welke eene rups, bezig aan haar werk in de omheining, vergroot voorstelt), zich beginnen te vertoonen, en waaraan reeds de groeven waarneembaar waren. Ik beschouwde oplettend de zamenstelling daarvan door eene sterke loupe en bevond, dat de elkander afwisselende kammen en groeven het gevolg waren van eene reeks van hoekige mazen, die beurtelings elkander voorbijgingen en zamengehouden werden door draden, die, over de mazen heen, ter weerszijde met het ligchaam der cocon in verband stonden. In de tusschenruimte van elke dezer reeksen van mazen zag ik een zeer regelmatig weefsel van enkelvoudige draden, die, zich kruisende, eene reeks van ruitjes vormden, zooals in fig. D sterk vergroot is voorgesteld. De rups zoo haar werk met eene verbazende snelheid voortzettende, hetgeen verhinderde dit goed te volgen,&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>5k696548fqzda9exh6g6k77ivdbhpfx</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pagina:Album der Natuur 1861.djvu/340</title>
    <ns>104</ns>
    <id>43084</id>
    <revision>
      <id>226509</id>
      <parentid>138318</parentid>
      <timestamp>2026-09-07T17:41:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>DoekeHellema</username>
        <id>16849</id>
      </contributor>
      <comment>/* Gevalideerd */</comment>
      <origin>226509</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2261" sha1="4d9chaamp3wf4iuufsz5862bxsftaig" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;4&quot; user=&quot;DoekeHellema&quot; /&gt;{{rh|312|DE SPINNERS ONDER DE DIEREN.|}}&lt;/noinclude&gt;had binnen weinige oogenblikken het in fig. D afgebeelde gedeelte geweven.

»Tot dusverre was zij geheel buiten hare cocon gebleven, achteruitwerkende, even als de touwslagers doen; maar toen ging zij er in, met den kop vooraan, en zich daarop half omgekeerd hebbende, stak zij het voorste gedeelte van haar ligchaam door de opening, die bij ''a'' fig. B was, en daarop haren kop tot aan ''d'' brengende, begon zij het andere einde van haar werk op dezelfde wijze als het eerste te vervaardigen; zoo ging zij voort met arbeiden totdat de nog opene ruimte tusschen ''a'' en ''d'' zoo klein was geworden, dat zij den kop niet meer bewegen kon. Toen trok zij zich geheel in de cocon terug, wierp zich op den rug en, van onderen wevende, deed zij het gedeelte ''d a'' tot het gedeelte ''c a'' naderen, totdat beide elkander raakten; doch daar de groefjes van beide helften niet volkomen in dezelfde lijnen kwamen te liggen, ontstond het gebrek in zamenhang, waarvan boven melding is gemaakt.

»Al het hier beschreven werk was binnen ongeveer een half uur gereed; doch het was geenszins voldoende om de rups tegen het weder te beschutten, noch tegen iets anders, dat haar schaden kon. Zij was op dit tijdstip nog slechts besloten als het ware in eene fraaije kooi, door welke heen men haar nog gemakkelijk zien kon; weldra echter voorzag zij daarin door aan de binnenzijde van haar hulsel met spinnen voort te gaan, totdat dit volkomen digt was, hetgeen haar verscheidene uren bezig hield, waarna ik haar niet meer zag en dus niet meer weet, of zij later nog lang met spinnen voortging.

»Wanneer deze cocons gereed zijn, dan zijn zij zeer stevig; zij bieden aan eene matige drukking weerstand, en men ontwaart daarin niet meer het regelmatig maaksel, dat zij bij hunnen eersten aanleg vertoonen, en waarvan het gedeelte, dat, sterk vergroot, in fig. D is afgebeeld, een denkbeeld kan geven.

»Hoewel de uiterst geringe grootte van het werk en de snelheid, waarmede het gemaakt wordt, mij verhinderden om met de gewenschte duidelijkheid te zien, hoe het wordt vervaardigd, meen ik toch bemerkt te hebben, dat zulks op de volgende wijze geschiedt.

»Stellen wij dat ''e i m'', fig. E, de punten zijn, vanwaar zich drie der&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>4d9chaamp3wf4iuufsz5862bxsftaig</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Delen van Duitsland</title>
    <ns>100</ns>
    <id>43569</id>
    <revision>
      <id>226484</id>
      <parentid>224453</parentid>
      <timestamp>2026-09-07T13:53:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vincent Steenberg</username>
        <id>280</id>
      </contributor>
      <comment>bronnen toegevoegd/verplaatst</comment>
      <origin>226484</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="55786" sha1="siqb4h6gp5n5ip3lb3w335nhlue4z8x" xml:space="preserve">{{Infobox thema
| naam         = Geschiedenis van delen van Duitsland
| afbeelding   = Quaternion Eagle by Jost de Negker.jpg
| alt          = Quaternionadelaar uit 1510 van het Heilige Roomse Rijk met de wapens van de belangrijkste Duitse vorstendommen
| beschrijving = Bronnen bij de geschiedenis van delen van Duitsland en [[w:nl:Deelstaten van Duitsland|bondslanden]].
}}
== Graafschap Hanau ==
;Willem I van Hessen-Kassel (1743-1821)
*Anoniem (2 februari 1771) [[Opregte Haarlemsche Courant/1771/Zaterdageditie, nummer 5/Frankfort den 26 January|‘Frankfort den 26 January’]], ''Oprechte Saturdagse Haerlemse Courant'', [p.&amp;nbsp;1].

== Graafschap Rantzau ==
;Christian Detlev zu Rantzau (1670-1721)
*Anoniem (25 januari 1720) [[Opregte Haarlemsche Courant/1720/Donderdageditie, nummer 4/Hamburg den 19 January|‘Hamburg den 19 January’]], ''Oprechte Haerlemse Donderdaegse Courant'', [p.&amp;nbsp;2].

== Graafschap Rietberg ==
;Jan III van Rietberg
*Anoniem ([10 februari 1619]) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1619/10 februari/Nederlandtsche tijdinghe den 9. Februarij|‘Nederlandtsche tijdinghe den 9. Februarij’, alinea 11]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''].

== Graafschap Schaumburg ==
*Anoniem (26 mei 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/26 mei/Het Crijchsvolck vanden Coninc van Denemercken|‘Het Crijchsvolck vanden Coninc van Denemercken […]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2] (als ‘Graefschap Schouwenburgh’).

== Graafschap Solms-Laubach ==
*Anoniem (1 februari 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/1 februari/Wt Franckfort den 23. dito|‘Wt Franckfort den 23. dito. [= 23 januari 1621]’, alinea 2]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2].

== Graafschap Sponheim ==
*Anoniem (16 oktober 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/16 oktober (2)#art1al3|‘Wt Amsterdam ix. Oct.’, alinea 3]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-4.
*Anoniem (23 oktober 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/23 oktober (1)#art4|‘Wt Oppenheym 9. October’, alinea 2]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;6.
*Anoniem (17 januari 1767) [[Rotterdamsche Courant/1767/Nummer 8/Hanau den 9 January|‘Hanau den 9 January’]], ''Rotterdamsche Courant'', [p.&amp;nbsp;1].

== Groothertogdom Berg ==
*Anoniem (28 februari 1809) [[Koninklijke Courant/1809/Nummer 49/Dusseldorf den 23 van Sprokkelmaand|‘Dusseldorf den 23 van Sprokkelmaand [= 23 februari 1809]’]], ''Koninklijke Courant'', [p.&amp;nbsp;2].

== Hanau-Münzenberg ==
;Catharina Belgica van Nassau (1578-1648)
*Anoniem (23 februari 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/23 februari/In de Pfalts|‘In de Pfalts staet alles in vorige terminis, […]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2] (als ‘de Gravinne van Hanau’).
*Anoniem (10 april 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/10 april/Die Gravinne van Hanou|‘Die Gravinne van Hanou […]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2].

== Hertogdom Gottorp ==
;Frederik August van Oldenburg (1711-1785)
*Anoniem (18 maart 1741) [[Amsterdamsche Courant/1741/Nummer 33/Hamburg den 14 Maert|‘Hamburg den 14 Maert’]], ''Amsterdamse Saturdaegse Courant'', [p.&amp;nbsp;1] (vermeld als ‘Fredrik August van Holsteyn Gottorf’).

;Hedwig Sophia van Zweden (1681-1708)
*Anoniem (18 februari 1700) [[Amsterdamsche Courant/1700/Nummer 21/Sleswig den 11 February|‘Sleswig den 11 February’]], ''Amsterdamse Donderdaegse Courant'', [p.&amp;nbsp;1] (vermeld als ‘de Hertoginne van Holsteyn Gottorp’).

== Hertogdom Kleef ==
*Anoniem (5 december 1620) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1620/5 december/Wt Ceulen den 29. dito|‘Wt Ceulen den 29. dito. [= 29 november 1620]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2].
*Anoniem (23 februari 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/23 februari/De Clevische, ende Gulicksche Landen|‘De Clevische, ende Gulicksche Landen, ende Vorstendommen, […]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2].

== Hertogdom Palts-Zweibrücken ==
=== Geschiedenis van tijdperken; afzonderlijk ===
;17e eeuw
*Anoniem (25 februari 1651) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1651/Nummer 8/Een ander van den 21 dito|‘Een ander van den 21 dito. [= brief uit Keulen, 21 februari 1651]’]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;2].

=== Vorsten en leden van vorstenhuizen ===
;Frederik van Palts-Zweibrücken (1616-1661)
*Anoniem (25 februari 1651) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1651/Nummer 8/Een ander van den 21 dito|‘Een ander van den 21 dito. [= brief uit Keulen, 21 februari 1651]’]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;2].

;Johan II van Palts-Zweibrücken (1584-1635)
*Anoniem (26 februari 1621) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1621/26 februari/Wt Ceulen, den 20. dito|‘Wt Ceulen, den 20. dito. [= 20 februari 1621]’, alinea 3]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;2].

== Hertogdom Pommeren ==
=== Historische figuren ===
;Pascovius, Friedrich (1600-1670)
*Anoniem (25 februari 1653) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1653/Nummer 9/Uyt Hamburgh, den 14 dito|‘Uyt Hamburgh, den 14 dito. [= 14 februari 1653]’]], ''Ordinaris Dingsdaeghse Courante'', [p.&amp;nbsp;1].

== Hertogdom Saksen-Coburg (1596-1633) ==
;Johan Casimir van Saksen-Coburg (1564-1633)
*Anoniem (17 oktober 1620) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1620/17 oktober/VVt Ceulen, den 10 October|‘VVt Ceulen, den 10 October’, alinea 3]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c''., [p.&amp;nbsp;2].

== Hertogdom Saksen-Coburg en Gotha ==
;Lodewijk August van Saksen-Coburg en Gotha
*Anoniem (24 december 1892) [[Limburger Koerier/Jaargang 47/Nummer 214/Hertog August van Saksen Coburg Gotha|‘Hertog August van Saksen Coburg Gotha [...]’]], ''Limburger Koerier'', [p.&amp;nbsp;1].

== Hertogdom Saksen-Eisenach (1596-1638) ==
;Johan Ernst van Saksen-Eisenach (1566-1638)
*Anoniem (17 oktober 1620) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1620/17 oktober/VVt Ceulen, den 10 October|‘VVt Ceulen, den 10 October’, alinea 3]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c''., [p.&amp;nbsp;2].

;Johan Willem van Saksen-Einsenach (1666-1729)
*Anoniem (30 november 1690) [[Opregte Haarlemsche Courant/1690/Donderdageditie, nummer 48/’s Gravenhage den 28 November|‘’s Gravenhage den 28 November’]], ''Extraordinaire Haerlemse Donderdaegse Courant'', [p.&amp;nbsp;2].

== Hertogdom Saksen-Lauenburg ==
;Frans Karel van Saksen-Lauenburg (1594-1660)
*Anoniem (7 oktober 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/7 oktober (2)#art4al3|‘Wt Lyptzich vanden 10. ditto. [= 10 september 1620]’, alinea 3]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;6-7 (vermeld als ‘Hoptman Sachsen Louenberch’).

;Julius Hendrik van Saksen-Lauenburg (1586-1665)
*Anoniem (15 januari 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 6#art3|‘VVt VVeenen vande voorleden maent 1620’, alinea 4]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;5-6.

== Hertogdom Saksen-Meiningen ==
;Adelheid van Saksen-Meiningen (1792-1849)
*Anoniem (1 september 1834) [[Utrechtsche Courant/1834/Nummer 105/Frankfort den 27 Augustus|‘Frankfort den 27 Augustus’, alinea 2]], ''Utrechtsche Courant'', [p.&amp;nbsp;1].

Bernhard II van Saksen-Meiningen (1800-1882)
*Anoniem (1 september 1834) [[Utrechtsche Courant/1834/Nummer 105/Frankfort den 27 Augustus|‘Frankfort den 27 Augustus’, alinea 2]], ''Utrechtsche Courant'', [p.&amp;nbsp;1].

== Hessen ==
=== Geschiedenis van tijdperken; afzonderlijk ===
;19e eeuw
*Anoniem (1 februari 1862) [[De Tijd/1862/Nummer 4479/Berlijn, 29 Jan.|‘Berlijn, 29 Jan.’]], ''De Tijd'', [p.&amp;nbsp;3].

== Hessen-Rheinfels ==
;Karel van Hessen-Wanfried (1649-1711)
*Anoniem (6 maart 1700) [[Opregte Haarlemsche Courant/1700/Zaterdageditie, nummer 10/Ceulen den 2 Maert|‘Ceulen den 2 Maert’]], ''Oprechte Haerlemse Saturdaegse Courant'', [p.&amp;nbsp;2] (vermeld als ‘Carel van Hessen-Rhijnfels’)

== Koninkrijk Hannover ==
*Anoniem (29 juni 1852) [[Groninger Courant/Jaargang 111/Nummer 52/Duitschland|‘Duitschland’]], ''Groninger Courant'', [p.&amp;nbsp;2].

== Lippe-Brake ==
=== Vorsten en leden van vorstenhuizen ===
;Otto van Lippe-Brake (1589-1657)
*Anoniem (10 maart 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 32#art4al4|‘Tydinghen vvt Ceulen van Februarius’, alinea 4]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;7-8 (vermeld als ‘den Graue Otto vander Lip’).

== Mecklenburg-Schwerin ==
;Christiaan Lodewijk I van Mecklenburg-Schwerin (1623-1692)
*Anoniem (4 februari 1670) [[Amsterdamsche Courant/1670/Nummer 5/Regensburg den 20 dito|‘Regensburg den 20 dito. [= 20 januari 1670]’]], ''Amsteldamsche Dingsdaegse Courant'', [p.&amp;nbsp;2].

;Helena van Mecklenburg-Schwerin (1814-1858)
*Anoniem (8 augustus 1839) [[De Noordbrabanter/1839/Nummer 95/Het vertrek van den Hertog van Orléans|‘Parijs, den 4den Augustus. Het vertrek van den Hertog van Orléans voor de reis naar het zuiden van Frankrijk is op Vrijdag den 9den dezer bepaald. […]’]], ''Noord-Brabander'', [p.&amp;nbsp;1].

== Mecklenburg-Strelitz ==
;Louise van Mecklenburg-Strelitz (1776-1810)
*Anoniem (28 februari 1809) [[Koninklijke Courant/1809/Nummer 49/Berlyn den 15 van Sprokkelmaand|‘Berlyn den 15 van Sprokkelmaand [= 15 februari 1809]’]], ''Koninklijke Courant'', [p.&amp;nbsp;2].
*Anoniem (6 maart 1809) [[Koninklijke Courant/1809/Nummer 54/Berlyn den 25 van Sprokkelmaand|‘Berlyn den 25 van Sprokkelmaand [= 25 februari 1809]’]], ''Koninklijke Courant'', [p.&amp;nbsp;2].

== Nassau-Dietz ==
;Amalia van Nassau-Dietz (1655-1695)
*Anoniem (30 november 1690) [[Opregte Haarlemsche Courant/1690/Donderdageditie, nummer 48/’s Gravenhage den 28 November|‘’s Gravenhage den 28 November’]], ''Extraordinaire Haerlemse Donderdaegse Courant'', [p.&amp;nbsp;2] (vermeld als ‘de Princesse Aemilia’).

;Hendrik Casimir II van Nassau-Dietz (1657-1696)
*Anoniem (30 november 1690) [[Opregte Haarlemsche Courant/1690/Donderdageditie, nummer 48/’s Gravenhage den 28 November|‘’s Gravenhage den 28 November’]], ''Extraordinaire Haerlemse Donderdaegse Courant'', [p.&amp;nbsp;2] (vermeld als ‘sijn Vorstelijcke Doorluchtigheyt van Nassau’).

;Johan Willem van Saksen-Einsenach (1666-1729)
*Anoniem (30 november 1690) [[Opregte Haarlemsche Courant/1690/Donderdageditie, nummer 48/’s Gravenhage den 28 November|‘’s Gravenhage den 28 November’]], ''Extraordinaire Haerlemse Donderdaegse Courant'', [p.&amp;nbsp;2].

== Nassau-Saarbrücken ==
;Lodewijk Crato van Nassau-Saarbrücken (1663-1713)
*Anoniem (6 maart 1700) [[Opregte Haarlemsche Courant/1700/Zaterdageditie, nummer 10/’s Gravenhage den 4 Maert|‘’s Gravenhage den 4 Maert’]], ''Oprechte Haerlemse Saturdaegse Courant'', [p.&amp;nbsp;2].

== Nedersaksische Kreis ==
*Anoniem (26 mei 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/26 mei/Oock verstontmen van Hamburgh|‘Oock verstontmen van Hamburgh […]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2].

== Oettingen-Wallerstein ==
;Wolfgang IV van Oettingen-Wallerstein (1626-1708)
*Anoniem (6 maart 1700) [[Opregte Haarlemsche Courant/1700/Zaterdageditie, nummer 10/Adrianopolen den 29 January|‘Adrianopolen den 29 January’]], ''Oprechte Haerlemse Saturdaegse Courant'', [p.&amp;nbsp;1].

== Palts-Zweibrücken ==
;Johan II van Palts-Zweibrücken (1584-1635)
*Iohan George Hertoghe van Saxen ende Keurvorst (25 september 1620) ''[[Nieuwe Tijdinghen/1620/25 september (3)|Copye vande Antwoorde geschreuen by den Keurvorst van Saxen, aenden Pfaltz-Graeff Jan, Stadt-houder tot Heydelberch]]'', T’Hantwerpen: By Abraham Verhoeven.

== Prinsaartsbisdom Bremen ==
*Anoniem (19 september 1645) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1645/Nummer 38/Uyt Hamburgh den 3 dito|‘Uyt Hamburgh den 3 dito. [= 3 september 1645]’]], ''Ordinaris Dingsdaegsche Courante'', [p.&amp;nbsp;1].

== Prinsbisdom Augsburg ==
;Hendrik V van Köringen (1570-1646)
*Anoniem (30 juli 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/30 juli (2)#art1|‘Wt Dilinghen den 13. Julij’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-7.

== Prinsbisdom Bamberg ==
;Johann Gottfried von Aschhausen (1575-1622)
*Anoniem (21 augustus 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/21 augustus (2)#art3|‘Wt Weenen’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;7.

== Prinsbisdom Fulda ==
*Anoniem (5 mei 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/5 mei/VVt Mentz den 27. April, 1621|‘VVt Mentz den 27. April, 1621’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2].

== Prinsbisdom Münster ==
;17e eeuw
*Anoniem (15 maart 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/15 maart/Eenige Compagnie Ruyters|‘Eenige Compagnie Ruyters met een deel voet volc zijn op naer het Stift van Munster, […]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2].
*Anoniem (10 april 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/10 april/Onse Ruyterije|‘Onse Ruyterije […]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2].

== Prinsbisdom Paderborn ==
*Anoniem (21 april 1621) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1621/21 april/Wt Ceulen, den 17. April|‘Wt Ceulen, den 17. April’]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;2].

== Prinsbisdom Passau ==
;17e eeuw
*Anoniem (21 augustus 1620) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1620/21 augustus/VVt Ceulen, den 15. Augusti|‘VVt Ceulen, den 15. Augusti’, alinea 3-4]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;2].

== Pruisisch Opper-Gelre ==
*Anoniem (6 oktober 1769) [[Opregte Groninger Courant/1769/Nummer 80/Berlyn den 23 September|‘Berlyn den 23 September’]], ''Opregte Groninger Courant'', [p.&amp;nbsp;1].

== Rijksstad Neurenberg ==
;17e eeuw
*Anoniem (1 februari 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/1 februari/Wt Furtz den 19. dito|‘Wt Furtz den 19. dito. [= 19 januari 1621]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2].

== Rügen (eiland) ==
*Anoniem (10 september 1675) [[Amsterdamsche Courant/1675/Nummer 37/Straelsont den 3 September|‘Straelsont den 3 September’]], ''Amsterdamsche Dinghsdaegse Courant'', [p.&amp;nbsp;2].

== Saksem-Hildburghausen ==
=== Vorsten en leden van vorstenhuizen ===
;Christiane Sophie Charlotte van Brandenburg-Kulmbach (1733-1757)
*Anoniem (3 februari 1757) [[Opregte Haarlemsche Courant/1757/Donderdageditie, nummer 5/Koppenhagen den 21 January|‘Koppenhagen den 21 January’]], ''Oprechte Donderdagse Haerlemse Courant'', [p.&amp;nbsp;1].

;Ernst Frederik III van Saksen-Hildburghausen (1727-1780)
*Anoniem (3 februari 1757) [[Opregte Haarlemsche Courant/1757/Donderdageditie, nummer 5/Koppenhagen den 21 January|‘Koppenhagen den 21 January’]], ''Oprechte Donderdagse Haerlemse Courant'', [p.&amp;nbsp;1].

== Saksen-Weimar-Eisenach ==
=== Vorsten en leden van vorstenhuizen ===
;Amalia van Saksen-Weimar-Eisenach (1830-1872)
*Anoniem (19 juni 1854) [[Algemeen Handelsblad/1854/Nummer 7027/Apeldoorn, 16 Junij|‘Apeldoorn, 16 Junij’]], ''Algemeen Handelsblad'', [p.&amp;nbsp;1].

;Karel Bernhard van Saksen-Weimar-Eisenach (1792-1862)
*Anoniem (19 juni 1854) [[Algemeen Handelsblad/1854/Nummer 7027/Apeldoorn, 16 Junij|‘Apeldoorn, 16 Junij’]], ''Algemeen Handelsblad'', [p.&amp;nbsp;1].

== Sleeswijk-Holstein ==
;Frederik III van Sleeswijk-Holstein-Gottorp (1597-1659)
*Anoniem (8 maart 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/8 maart/Wt Dresden den 20. dito|‘Wt Dresden den 20. dito. [= 20 februari 1621]’, alinea 5]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1] (als ‘Die Hertoch van Holsteyn’).

== Sleeswijk-Holstein-Sonderburg-Plön ==
;Johan Adolf van Sleeswijk-Holstein-Sonderburg-Plön (1634-1738)
*Anoniem (29 juli 1698) [[Amsterdamsche Courant/1698/Nummer 90/’s Gravenhage den 27 July|‘’s Gravenhage den 27 July’]], ''Amsterdamse Dingsdaegse Courant'', [p.&amp;nbsp;2] (vermeld als ‘de Hertog van Holstein Pleun’).

== Voor-Pommeren ==
*Anoniem (25 februari 1653) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1653/Nummer 9/Uyt Hamburgh, den 14 dito|‘Uyt Hamburgh, den 14 dito. [= 14 februari 1653]’]], ''Ordinaris Dingsdaeghse Courante'', [p.&amp;nbsp;1].

== Vorstendom Brunswijk-Wolfenbüttel-Bevern ==
;Elisabeth Christine van Brunswijk-Bevern (1715-1797)
*Anoniem (2 februari 1771) [[Opregte Haarlemsche Courant/1771/Zaterdageditie, nummer 5/Berlyn den 26 January|‘Berlyn den 26 January’]], ''Oprechte Saturdagse Haerlemse Courant'', [p.&amp;nbsp;1].

== Vorstendom Palts-Neuburg ==
;Wolfgang Willem van Palts-Neuburg (1578-1653)
*Anoniem (9 december 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/9 december (2)#art2|‘VVt Munchen daer t’hoff van den Hertoch van Beyeren is’, alinea 2]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;6-8 (vermeld als ‘Princeps Neoburgensis’).
*Anoniem (1 februari 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/1 februari/Wt Augsburgh den 19. dito|‘Wt Augsburgh den 19. dito. [= 19 januari 1621]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2].

== Vorstendom Palts-Simmers ==
=== Geschiedenis van tijdperken; afzonderlijk ===
;17e eeuw
*Anoniem (25 februari 1651) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1651/Nummer 8/Een ander van den 21 dito|‘Een ander van den 21 dito. [= brief uit Keulen, 21 februari 1651]’]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;2].

=== Vorsten en leden van vorstenhuizen ===
;Lodewijk Filips van Palts-Simmern (1602-1655)
*Anoniem (28 november 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/28 november#art3|‘VVt den Haghe den 20. Nouember’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;6-7 (vermeld als ‘den Broeder van den Pals-grave’).
*Anoniem (25 februari 1651) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1651/Nummer 8/Een ander van den 21 dito|‘Een ander van den 21 dito. [= brief uit Keulen, 21 februari 1651]’]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;2].

== Vorstendom Schwarzenberg ==
;Joseph I van Schwarzenberg (1722-1782)
*Anoniem (17 januari 1767) [[Rotterdamsche Courant/1767/Nummer 8/Weenen den 3 January|‘Weenen den 3 January’]], ''Rotterdamsche Courant'', [p.&amp;nbsp;1].

== Waldeck-Eisenberg ==
;George Frederik van Waldeck-Eisenberg (1620-1692)
*Anoniem (30 november 1690) [[Opregte Haarlemsche Courant/1690/Donderdageditie, nummer 48/’s Gravenhage den 28 November|‘’s Gravenhage den 28 November’]], ''Extraordinaire Haerlemse Donderdaegse Courant'', [p.&amp;nbsp;2] (vermeld als ‘den Vorst van Waldeck’).

== Zweeds Pommeren ==
*Anoniem (18 oktober 1650) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1650/Nummer 43/Van de Maynstroom den 9 dito|‘Van de Maynstroom den 9 dito. [= 9 oktober 1650]’]], ''Ordinaris Dingsdaegsche Courante'', [p.&amp;nbsp;2].
*Anoniem (25 februari 1653) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1653/Nummer 9/Uyt Hamburgh, den 14 dito|‘Uyt Hamburgh, den 14 dito. [= 14 februari 1653]’]], ''Ordinaris Dingsdaeghse Courante'', [p.&amp;nbsp;1].

== Overige bondslanden en regio’s ==
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Anhalt-Bernburg|Anhalt-Bernburg]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Anhalt-Dessau|Anhalt-Dessau]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Vorstendom Ansbach|Ansbach]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Baden|Baden]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Markgraafschap Baden-Baden|Baden-Baden]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Baden-Durlach|Baden-Durlach]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Beieren|Beieren]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Mark Brandenburg|Brandenburg]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Brunswijk-Lüneburg|Brunswijk-Lüneburg]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Brunswijk-Wolfenbüttel|Brunswijk-Wolfenbüttel]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Hertogdom Gulik|Gulik]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Hessen-Darmstadt|Hessen-Darmstadt]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Hessen-Kassel|Hessen-Kassel]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Hohenlohe-Weikersheim|Hohenlohe-Weikersheim]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Hohenzollern-Hechingen|Hohenzollern-Hechingen]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Hohenzollern-Sigmaringen|Hohenzollern-Sigmaringen]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Keurvorstendom Keulen|Keulen]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Keurvorstendom Mainz|Mainz]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Nassau-Siegen|Nassau-Siegen]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Neder-Lausitz|Neder-Lausitz]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Oost-Friesland|Oost-Friesland]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Opper-Lausitz|Opper-Lausitz]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Opper-Palts|Opper-Palts]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Palts|Palts]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Palts-Neuburg|Palts-Neuburg]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Pruisen|Pruisen]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Saksen|Saksen]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Saksen-Altenburg|Saksen-Altenburg]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Saksen-Weimar|Saksen-Weimar]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Solms-Braunfels|Solms-Braunfels]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Solms-Rödelheim|Solms-Rödelheim]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Prinsbisdom Spiers|Spiers]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Keurvorstendom Trier|Trier]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Waldeck-Pyrmont|Waldeck-Pyrmont]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Württemberg|Württemberg]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Prinsbisdom Würzburg|Würzburg]]

== Plaatsen; afzonderlijk ==
;Ahrweiler
*Anoniem (26 mei 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/26 mei/VVt Ceulen|‘VVt Ceulen’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1-2] (als ‘Arwijler’).

;Alsfeld
*Anoniem (23 oktober 1646) [[Ordinarise Middel-weeckse Courante/1646/Nummer 43/Wt over-Hessen den 14 dito|‘Wt over-Hessen den 14 dito. [= 14 oktober 1646]’]], ''Ordinarise Middel-weeckse Courante'', [p.&amp;nbsp;1] (vermeld als ‘Aelsveld’).

;Altrip
*Anoniem (5 mei 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/5 mei/VVt den Palts den 27. dito|‘VVt den Palts den 27. dito. [= 27 april 1621]’, alinea 2]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1-2].

;Auerbach, Hessen
*Anoniem (12 december 1620) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1620/12 december/VVt der Bergstraten, den 2. December|‘VVt der Bergstraten, den 2. December’]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;1].

;Bad Soden am Taunus
*Anoniem (8 januari 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 3#art3|‘VVt Franckfort in Decembris’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-4.

;Baruth bei Bautzen
*Anoniem (20 november 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/20 november (1)#art1|‘Tijdinghe vvt Bohemen van des vyants Hooft-leger by Gorlits’, alinea 3]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-4 (Baruth bei Bautzen vermeld als ‘Barut’).

;Bayerbach (Rottal-Inn)
*Anoniem (21 augustus 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/21 augustus (1)#art1al15|‘Met Brieuen wt weenen van v. Augusti’, alinea 15]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-8 (vermeld als ‘Bayrbach’).

;Bensheim
*Anoniem (12 december 1620) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1620/12 december/VVt der Bergstraten, den 2. December|‘VVt der Bergstraten, den 2. December’]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;1].

;Berlijn
*Anoniem (22 november 1831) [[Groninger Courant/1831/Nummer 93/Berlijn den 14 November|‘Berlijn den 14 November’]], ''Groninger Courant'', [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (3 april 1937) [[De Telegraaf/Jaargang 45/Nummer 16746/Avondblad/Berlijn beleefde eens een periode van Nederlandsche cultuur|‘Berlijn beleefde eens een periode van Nederlandsche cultuur. Groot was de invloed van Louise van Oranje. Uiteindelijk is niet veel meer van dit alles te merken’]], ''De Telegraaf'', Avondblad, derde blad, p.&amp;nbsp;5.

;Biberach an der Riß
*Anoniem (17 juli 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/17 juli (1)#art5|‘Wt Vlm van xxiij. Junij 1620’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;7.

;Bielefeld; Zevenjarige Oorlog
*Anoniem (9 november 1762) [[Opregte Groninger Courant/1762/Nummer 90/Hervorden den 25 October|‘Hervorden den 25 October’]], ''Opregte Groninger Courant'', [p.&amp;nbsp;1].

;Bingen am Rhein
*Anoniem (februari 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 18#art2al6|‘Tijdinghe van den Rhijnstroom van 24. Ianuarij 1621’, alinea 6]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;6-8.

;Bischofsheim (Maintal)
*Anoniem (20 maart 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/20 maart/Wt Franckfort den 14. Martij|‘Wt Franckfort den 14. Martij’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2] (als ‘Bisschopsheym’).

;Bischofswerda
*Anoniem (23 september 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/23 september (2)#art4|‘VVt Dresden den 4. Sept’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;6-7.

;Bislich
*Anoniem ([augustus 1620]) ''[[Eygentlicke afbeeldinge van het Legher Ed. H. M. Heeren Staten ende sijn Princelijcke Exelentie, met alle ghelegentheydt van dien|Eygentlicke afbeeldinge van het Legher Ed. H. M. Heeren Staten ende sijn Princelijcke Exelentie, met alle ghelegentheydt van dien. Midtsgaders de Afbeeldinghe der Stadt Weesel, ende de om leggende plaetsen, daer hem onse partyen houden]]'' [nieuwsprent], Leyden: Niclaes Geelkerck.

;Bonn
*Anoniem (26 mei 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/26 mei/VVt Ceulen|‘VVt Ceulen’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1-2].
*Anoniem ([ca. 3] november 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/ca. 3 november#art1|‘Tijdinghe wt Ceulen, ende des Marquis Spinola Legher, 24. Octobris. 1620’, alinea 3-4]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-6.

;Braubach
*Anoniem (28 augustus 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/28 augustus#art2al4|‘Wt Ceulen’, alinea 4]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;6-8.

;Braunschweig
*Anoniem (16 juli 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/16 juli (1)#art4|‘Wt Ceulen van 21. ditto. [= 21 juni 1620]’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;6-7.

;Bremen
*Anoniem (26 augustus 1656) [[Weeckelycke Courante van Europa/1656/Nummer 34/Hamborgh den 19 Augusti|‘Hamborgh den 19 Augusti’]], ''Weeckelycke Courante van Europa'', [p.&amp;nbsp;1].

;Bretzenheim
*Anoniem (25 september 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/25 september (1)#art2|‘VVt Ments van 10. September’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;4-7 (vermeld als ‘Breizenheim’).

;Brounevelt (= Braunfels?)
*Anoniem (15 maart 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/15 maart/Wt Franckfort den 5. Martij|‘Wt Franckfort den 5. Martij’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2].
*Anoniem (20 maart 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/20 maart/Wt Franckfort den 14. Martij|‘Wt Franckfort den 14. Martij’, alinea 2]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2] (als ‘Seckbach’).

;Büderich (Werl)
*Kaiser, F. (1855) [[Album der Natuur/1855/Bovennatuurlijk Krijgsheer, Kaiser|‘Het bovennatuurlijk krijgsheer, gezien bij Büderich den 22 Januarij 1854’]], ''Album der Natuur'', jrg. 4, p.&amp;nbsp;123-127.

;Buxtehude
*Anoniem (19 september 1645) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1645/Nummer 38/Uyt Hamburgh den 3 dito|‘Uyt Hamburgh den 3 dito. [= 3 september 1645]’]], ''Ordinaris Dingsdaegsche Courante'', [p.&amp;nbsp;1].

;Darmstadt-Arheiligen
*Anoniem (10 oktober 1620) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1620/10 oktober/VVt Franckfoort den 20. dito|‘VVt Franckfoort den 20. dito. [= 20 september 1620]’, alinea 2]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2].

;Demmin
*Anoniem (18 oktober 1650) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1650/Nummer 43/Van de Maynstroom den 9 dito|‘Van de Maynstroom den 9 dito. [= 9 oktober 1650]’]], ''Ordinaris Dingsdaegsche Courante'', [p.&amp;nbsp;2] (Demmin vermeld als ‘Dommin’).

;Diez-Freiendiez
*Anoniem (4 september 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/4 september#art2|‘Wt den Elsz van 24. Augusti’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;4-7.

;Dillenburg
*Anoniem (28 februari 1809) [[Koninklijke Courant/1809/Nummer 49/Dusseldorf den 23 van Sprokkelmaand|‘Dusseldorf den 23 van Sprokkelmaand [= 23 februari 1809]’]], ''Koninklijke Courant'', [p.&amp;nbsp;2].

;Dillingen an der Donau
*Anoniem (20 juni 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/20 juni#art3al2|‘Wt Vlm 2. Junij’, alinea 2]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;7-8.

;Dortmund
*Anoniem (28 februari 1809) [[Koninklijke Courant/1809/Nummer 49/Dusseldorf den 23 van Sprokkelmaand|‘Dusseldorf den 23 van Sprokkelmaand [= 23 februari 1809]’]], ''Koninklijke Courant'', [p.&amp;nbsp;2].

;Durlach
*Anoniem (26 mei 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/26 mei/VVtten Pals den 18. dito|‘VVtten Pals den 18. dito. [= 18 mei 1621]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1] (als ‘Tourlach’).

;Düsseldorf
*Anoniem (28 februari 1809) [[Koninklijke Courant/1809/Nummer 49/Dusseldorf den 23 van Sprokkelmaand|‘Dusseldorf den 23 van Sprokkelmaand [= 23 februari 1809]’]], ''Koninklijke Courant'', [p.&amp;nbsp;2].

;Edingen-Neckarhausen
*Anoniem (12 mei 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/12 mei/VVtte Berghstraet den 4. dito|‘VVtte Berghstraet den 4. dito. [= 4 mei 1621]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1-2] (als ‘Neckerhuysen’).
*Anoniem (22 mei 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/22 mei/VVtten Pals den 14. dito|‘VVtten Pals den 14. dito. [= 14 mei 1621]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2] (als ‘Neckerhuysen’).
*Anoniem (26 mei 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/26 mei/VVtten Pals den 18. dito|‘VVtten Pals den 18. dito. [= 18 mei 1621]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1] (als ‘Neckerhuysen’).

;Emmerik
*Anoniem (19 mei 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/19 mei (2)#art1al6|‘Hollandsche nieuwe Tijdinghen, te weten, hoemen in Hollandt de strenge Placcaten, die tegen de Arminianen ghemaeckt sijn, soeckt in ’t werck te stellen, ende te executeren, met hun het prediken te beletten, ende de Predikanten te vanghen’, alinea 6]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-8.
*Anoniem (28 augustus 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/28 augustus#art2al11|‘Wt Ceulen’, alinea 11]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;6-8.
*Anoniem (5 september 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/5 september#art1al9|‘Verhael hoe dat zijn Excellentie Marquis Spinola is over den Rhijn ghemarcheert, ende ghetrocken naer Franckfort’, alinea 9]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-7.

;Engers
*Anoniem (28 augustus 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/28 augustus#art2al2|‘Wt Ceulen’, alinea 2]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;6-8.
*Anoniem (28 augustus 1620) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1620/28 augustus/VVt Ceulen den 25 dito|‘VVt Ceulen den 25 dito. [= 25 augustus 1620]’]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;2] (als ‘Tol Engens’).

;Enkheim (Bergen-Enkheim)
*Anoniem (20 maart 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/20 maart/Wt Franckfort den 14. Martij|‘Wt Franckfort den 14. Martij’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2] (als ‘Enckenheym’).

;Enkirch
*Anoniem (30 december 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/30 december (3)#art1|‘Tijdinghe wt Pfalts-Grauen Lant, wt den Legher van sijn Exc. den Marquis Spinola. 1620’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3.

;Erfurt
*Anoniem (5 juni 1640) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1640/Nummer 23/Wt Neurenburch den 26 dito|‘Wt Neurenburch den 26 dito. [= 26 mei 1640]’]], ''Ordinaris Dingsdaeghse Courante'', [p.&amp;nbsp;1-2] (als ‘Effort’).

;Erfurt; Karl Wilhelm Adam van Breitbach-Bürresheim (....-1770)
*Anoniem (2 februari 1771) [[Opregte Haarlemsche Courant/1771/Zaterdageditie, nummer 5/Frankfort den 26 January|‘Frankfort den 26 January’]], ''Oprechte Saturdagse Haerlemse Courant'', [p.&amp;nbsp;1].

;Flamersheim
*Anoniem (5 december 1620) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1620/5 december/Wt Ceulen den 29. dito|‘Wt Ceulen den 29. dito. [= 29 november 1620]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2].

;Frankfurt-Bockenheim
*Anoniem ([ca. 8 september 1620]) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/ca. 8 september#art1al7|‘Tijdinghe wt Franckfort, Ende den lesten Augusti wt Bon 1620’, alinea 7]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-6.

;Frankfurt-Fechenheim
*Anoniem (20 maart 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/20 maart/Wt Franckfort den 14. Martij|‘Wt Franckfort den 14. Martij’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2] (als ‘Fechenheym’).

;Frankfurt-Hausen
*Anoniem ([ca. 8 september 1620]) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/ca. 8 september#art1al7|‘Tijdinghe wt Franckfort, Ende den lesten Augusti wt Bon 1620’, alinea 7]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-6.

;Frankfurt-Rödelheim
*Anoniem (1 februari 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/1 februari/Wt Franckfort den 23. dito|‘Wt Franckfort den 23. dito. [= 23 januari 1621]’, alinea 2]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2].

;Frankfurt-Schwanheim
*Anoniem ([ca. 8 september 1620]) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/ca. 8 september#art1al7|‘Tijdinghe wt Franckfort, Ende den lesten Augusti wt Bon 1620’, alinea 7]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-6.

;Frankfurt-Seckbach
*Anoniem (20 maart 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/20 maart/Wt Franckfort den 14. Martij|‘Wt Franckfort den 14. Martij’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2] (als ‘Seckbach’).

;Friedberg (Hessen)
*Anoniem (29 januari 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 15#art5|‘Tijdinghe vanden Rhijnstroom van 13. Ian.’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;7-8.
*Anoniem (29 januari 1621) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1621/29 januari/VVt Francfoort den 19 dito|‘VVt Francfoort den 19 dito. [= 19 januari 1621]’, alinea 3-4]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;2].

;Geldern
*Anoniem (5 juni 1640) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1640/Nummer 23/Wt Dordrecht den 3 dito|‘Wt Dordrecht den 3 dito. [= 3 juni 1640]’]], ''Ordinaris Dingsdaeghse Courante'', [p.&amp;nbsp;2].

;Gelnhausen
*Anoniem ([ca. 27] januari 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 14#art3|‘VVt Cruytzenach, 16. Ian. 1621’, alinea 2]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;5-7 (Gelnhausen vermeld als ‘Gelhuysen’).
*Anoniem (29 januari 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 15#art5|‘Tijdinghe vanden Rhijnstroom van 13. Ian.’, alinea 2]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;7-8 (Gelnhausen vermeld als ‘Gelhausen’).

*Anoniem (29 januari 1621) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1621/29 januari/VVt Francfoort den 19 dito|‘VVt Francfoort den 19 dito. [= 19 januari 1621]’]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;2].

;Gernsheim (Gentsheym)
*Anoniem (17 oktober 1620) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1620/17 oktober/VVt Ceulen, den 10 October|‘VVt Ceulen, den 10 October’]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c''., [p.&amp;nbsp;2].

;Greifswald
*Anoniem (18 oktober 1650) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1650/Nummer 43/Van de Maynstroom den 9 dito|‘Van de Maynstroom den 9 dito. [= 9 oktober 1650]’]], ''Ordinaris Dingsdaegsche Courante'', [p.&amp;nbsp;2] (Greifswald vermeld als ‘Grijpswolde’).

;Griethausen
*Anoniem (29 maart 1636) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1636/Nummer 13/Wt Maestricht|‘Wt Maestricht’, alinea 3-6]], ''Tydingen uyt verscheyden Quartieren'', [p.&amp;nbsp;2] (Griethausen vermeld als ‘Griethuysen’).

;Guben
*Anoniem (11 december 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/11 december (1)#art3|‘VVt Spemberg in der Lausnitz’, alinea 2-3]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;5-6.
*Anoniem (11 december 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/11 december (1)#art5|‘Tijdinghe vvt Buddissin den 19 Nouember, 1620’, alinea 4]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;6-8.

;Gulik
*Anoniem (26 mei 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/26 mei/VVt Ceulen|‘VVt Ceulen’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1-2] (als ‘Guylich’).

;Guntersblum
*Anoniem (17 oktober 1620) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1620/17 oktober/VVt Franckfoort, den 11. October|‘VVt Franckfoort, den 11. October’]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;2].

;Günzburg
*Anoniem (20 juni 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/20 juni#art3al2|‘Wt Vlm 2. Junij’, alinea 2]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;7-8.
*Anoniem (17 juli 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/17 juli (1)#art5al4|‘Wt Vlm van xxiij. Junij 1620’, alinea 4]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;7.

;Hadamar
*Anoniem (4 september 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/4 september#art2|‘Wt den Elsz van 24. Augusti’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;4-7.

;Halle (Saale)
*Anoniem (29 maart 1636) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1636/Nummer 13/Wt Leipsigh den 6. Martij|‘Wt Leipsigh den 6. Martij’]], ''Tydingen uyt verscheyden Quartieren'', [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (12 september 1825) [[Leydse Courant/1825/Nummer 109/Frankfort den 8 September|‘Frankfort den 8 September’, alinea 4]], ''Leydsche Courant'', [p.&amp;nbsp;1-2].

;Hanau
*Anoniem (10 oktober 1620) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1620/10 oktober/VVt Franckfoort den 20. dito|‘VVt Franckfoort den 20. dito. [= 20 september 1620]’, alinea 2]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2].
*Anoniem (29 januari 1621) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1621/29 januari/VVt Francfoort den 19 dito|‘VVt Francfoort den 19 dito. [= 19 januari 1621]’, alinea 4]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;2].
*Anoniem (februari 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 18#art2al7|‘Tijdinghe van den Rhijnstroom van 24. Ianuarij 1621’, alinea 7]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;6-8.

;Havelberg
*Anoniem (22 november 1831) [[Groninger Courant/1831/Nummer 93/Van den Rijn den 14 November|‘Van den Rijn den 14 November’, alinea 2]], ''Groninger Courant'', [p.&amp;nbsp;1].

;Herrstein
*Anoniem (10 april 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/10 april/VVtte Palts den 26. dito|‘VVtte Palts den 26. dito. [= 26 maart 1621]’, alinea 2]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2] (als ‘Harsteyn’).

;Heilbronn
*Anoniem (26 februari 1621) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1621/26 februari/Wt Ceulen, den 20. dito|‘Wt Ceulen, den 20. dito. [= 20 februari 1621]’, alinea 3]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;2].
*Anoniem (15 maart 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/15 maart/Wt Worms den 27. dito|‘Wt Worms den 27. dito. [= 27 februari 1621]’, alinea 2]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1-2].
*Anoniem (5 april 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/5 april/Wt Worms den 20. dito|‘Wt Worms den 20. dito. [= 20 maart 1621]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2] (als ‘Heylbrun’).

;Ihringen
*Anoniem (19 mei 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/19 mei (1)#art5|‘Wt den Elsas 3. Mey’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;8.

;Kastellaun
*Anoniem (28 november 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/28 november#art5|‘VVt Oppenheym den 19. Nouembris’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;8 (Kastellaun vermeld als ‘Castelhoen’).

;Kaub
*Anoniem (10 oktober 1620) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1620/10 oktober/VVt Franckfoort den 2. October|‘VVt Franckfoort den 2. October’, alinea 2]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1] (als ‘Coub’).
*Anoniem (14 oktober 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/14 oktober (2)#art1al7|‘Tijdinghe vvt den Legher van syn Excellentie Marquis Ambrosius Spinola, 1620’, alinea 7]] en [[Nieuwe Tijdinghen/1620/14 oktober (2)#art1al13|13]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-7.

;Kehl
*Anoniem (7 januari 1730) [[Amsterdamsche Courant/1730/Nummer 3/Regensburg den 29 December|‘Regensburg den 29 December’]], ''Amsterdamse Saturdaegse Courant'', [p.&amp;nbsp;1].

;Koblenz
*Anoniem (28 augustus 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/28 augustus#art2|‘Wt Ceulen’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;6-8.

;Langenau
*Anoniem (20 juni 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/20 juni#art3|‘Wt Vlm 2. Junij’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;7-8.

;Laubach
*Anoniem (1 februari 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/1 februari/Wt Franckfort den 23. dito|‘Wt Franckfort den 23. dito. [= 23 januari 1621]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2].

;Lauingen
*Anoniem (20 juni 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/20 juni#art3al2|‘Wt Vlm 2. Junij’, alinea 2]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;7-8.

;Lausitz
*Anoniem (20 november 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/20 november (1)#art5|‘VVt Buddissin 29. October’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;7.

;Leipheim
*Anoniem (17 juli 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/17 juli (1)#art5al3|‘Wt Vlm van xxiij. Junij 1620’, alinea 3]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;7.

;Lindau (Bodensee)
*Anoniem (5 december 1620) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1620/5 december/Wt Venetien den 18. dito|‘Wt Venetien den 18. dito. [= 18 november 1620]’, alinea 5]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1].

;Lingen (Ems)
*Anoniem (12 mei 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/12 mei/Die van Wesel|‘Die van Wesel zijn met eenich krijchs-volck noch versterckt, […]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2] (als ‘Linghen’).

;Lippstadt
*Anoniem (26 augustus 1656) [[Weeckelycke Courante van Europa/1656/Nummer 34/Lipstadt den 18 Augusti|‘Lipstadt den 18 Augusti’]], ''Weeckelycke Courante van Europa'', [p.&amp;nbsp;1].

;Löbau
*Anoniem (20 november 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/20 november (1)#art2|‘Wt Gorlitz’, alinea 3]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;5 (Löbau vermeld als ‘Lubau’).
*Anoniem (20 november 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/20 november (1)#art5|‘VVt Buddissin 29. October’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;7.

;Lohr am Main
*Anoniem (5 mei 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/5 mei/VVt Mentz den 27. April, 1621|‘VVt Mentz den 27. April, 1621’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2] (als ‘Lohr’).

;Lübeck; geschiedenis van de joden
*Anoniem (29 juni 1852) [[Groninger Courant/Jaargang 111/Nummer 52/Duitschland|‘Duitschland’, alinea 8]], ''Groninger Courant'', [p.&amp;nbsp;2].

;Lüneburg
*Anoniem (26 mei 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/26 mei/Oock verstontmen van Hamburgh|‘Oock verstontmen van Hamburgh […]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2] (als ‘Lunenburgh’).
*Anoniem (6 december 1831) [[Leeuwarder Courant/1831/Nummer 97/Hamburg, den 29 November|‘Hamburg, den 29 November’]], ''Leeuwarder Courant'', [p.&amp;nbsp;1].

;Maagdenburg
*Anoniem (18 maart 1741) [[Amsterdamsche Courant/1741/Nummer 33/Berlyn den 11 Maert|‘Berlyn den 11 Maert’]], ''Amsterdamse Saturdaegse Courant'', [p.&amp;nbsp;1].

;Mainz
*Anoniem (18 september 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/18 september#art1|‘Nieuvve Tijdinghe vvt den Leger by Mentz’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-7.
*Anoniem (10 augustus 1867) [[Venloosch Weekblad/Jaargang 5/Nummer 32/De Courrier du bas Rhin|‘De Courrier du bas Rhin maakt melding van de gewelddadigheden waaraan zich de soldaten der pruisische garnizoenen in de geanexeerde landen en steden schuldig maken. […]’]], ''Venloosch Weekblad'', [p.&amp;nbsp;2].

;Mommenheim
*Anoniem (25 september 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/25 september (1)#art2|‘VVt Ments van 10. September’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;4-7 (vermeld als ‘Momenheimb’).

;Mühlhausen (Thüringen)
*Anoniem ([ca. 29 mei] 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/ca. 29 mei#art2al2|‘Van Breslauw wt der Slesien’, alinea 2]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;4-5.
*Johan Schweicthard Eerts Bisschop tot Mens, Lotharius Eerts-Bisschop tot Trier, Ferdinandus Eerts-Bisschop te Ceulen, Hans Georg, Hertoch van Saxen, Maximiliaen, Palts-Grave aenden Rhijn, Hertoch in Oueren, ende neder Beyeren, Ludwig, Lant-grave tot Hessen (1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/Copia des Briefs vande Keur-Vorsten, ende Vorsten tot Mulhausen, vergadert|''Copia des Briefs vande Keur-Vorsten, ende Vorsten tot Mulhausen, vergadert aenden Cheur-Vorst Pfaltsz-Grave'', […]]], Hantwerpen: Abraham Verhoeuen.

;Munster
*Anoniem (28 februari 1809) [[Koninklijke Courant/1809/Nummer 49/Dusseldorf den 23 van Sprokkelmaand|‘Dusseldorf den 23 van Sprokkelmaand [= 23 februari 1809]’]], ''Koninklijke Courant'', [p.&amp;nbsp;2].

;Nackenheim
*Anoniem (25 september 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/25 september (1)#art2|‘VVt Ments van 10. September’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;4-7 (vermeld als ‘Nackheim’).

;Neuenhain (Bad Soden am Taunus)
*Anoniem (8 januari 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 3#art3|‘VVt Franckfort in Decembris’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-4.

;Niederraden (Oberraden)
*Anoniem ([ca. 8 september 1620]) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/ca. 8 september#art1al7|‘Tijdinghe wt Franckfort, Ende den lesten Augusti wt Bon 1620’, alinea 7]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-6.

;Oberwesel
*Anoniem (7 november 1645) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1645/Nummer 45/Uyt Ceulen den 3 dito|‘Uyt Ceulen den 3 dito. [= 3 november 1645]’]], ''Ordinaris Dingsdaegsche Courante'', [p.&amp;nbsp;2].

;Osthofen
*Anoniem (1 maart 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/1 maart/Wt Mentz den 18. dito|‘Wt Mentz den 18. dito. [= 18 februari 1621]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2] (als ‘Oosthoven’).
*Anoniem (15 maart 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/15 maart/Wt Worms den 27. dito|‘Wt Worms den 27. dito. [= 27 februari 1621]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1-2] (als ‘Oosthoven’).

;Passau
*Anoniem (15 februari 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/15 februari#art8al2|‘Wt Praghe den xxvi. ditto. [= 26 januari 1620]’, alinea 2]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;7-8 (Passau vermeld als ‘Passauw’).
*Anoniem (8 augustus 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/8 augustus#art2|‘Wt Regenspurg den 11. Julij’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;4-5.

;Peterswörth
*Anoniem (17 juli 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/17 juli (1)#art5al4|‘Wt Vlm van xxiij. Junij 1620’, alinea 4]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;7.

;Rastatt
*Anoniem (19 juni 1854) [[Algemeen Handelsblad/1854/Nummer 7027/Frankfort, 15 Junij|‘Frankfort, 15 Junij’]], ''Algemeen Handelsblad'', [p.&amp;nbsp;1].

;Rectz (= Rhens?)
*Anoniem (28 augustus 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/28 augustus#art2al4|‘Wt Ceulen’, alinea 4]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;6-8.

;Rees
*Anoniem (28 augustus 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/28 augustus#art2al11|‘Wt Ceulen’, alinea 11]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;6-8.

;Rhede (Borken)
*Anoniem (15 maart 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/15 maart/Eenige Compagnie Ruyters|‘Eenige Compagnie Ruyters met een deel voet volc zijn op naer het Stift van Munster, […]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2] (als ‘Renen’).

;Rheinberg
*Anoniem ([ca. 8 september 1620]) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/ca. 8 september#art2|‘Wt Ceulen’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;6-8.

;Rockenhausen
*Anoniem (28 november 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/28 november#art5|‘VVt Oppenheym den 19. Nouembris’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;8 (Rockenhausen vermeld als ‘Reckenhausen’).

;Saalfeld/Saale
*Anoniem (5 juni 1640) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1640/Nummer 23/Wt Bremen den 30 dito|‘Wt Bremen den 30 dito. [= 30 mei 1640]’]], ''Ordinaris Dingsdaeghse Courante'', [p.&amp;nbsp;2].

;Sandhofen
*Anoniem ([ca. 8 september 1620]) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/ca. 8 september#art1al7|‘Tijdinghe wt Franckfort, Ende den lesten Augusti wt Bon 1620’, alinea 7]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-6.

;Sankt Goar
*Anoniem (14 oktober 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/14 oktober (2)#art1al9|‘Tijdinghe vvt den Legher van syn Excellentie Marquis Ambrosius Spinola, 1620’, alinea 9]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-7.

;Schlüchtern
*Anoniem (1 februari 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/1 februari/Wt Franckfort den 23. dito|‘Wt Franckfort den 23. dito. [= 23 januari 1621]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2].

;Schweinsdorf (Freital)
*Anoniem (1 februari 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/1 februari/Wt Franckfort den 23. dito|‘Wt Franckfort den 23. dito. [= 23 januari 1621]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2].

;Simmern/Hunsrück
*Anoniem (14 oktober 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/14 oktober (2)#art1al13|‘Tijdinghe vvt den Legher van syn Excellentie Marquis Ambrosius Spinola, 1620’, alinea 13]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-7.
*Anoniem (17 oktober 1620) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1620/17 oktober/VVt Ceulen, den 10 October|‘VVt Ceulen, den 10 October’]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c''., [p.&amp;nbsp;2] (vermeld als ‘Zummeren’).

;Sinte Guwer (= Sankt Goar?)
*Anoniem (28 augustus 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/28 augustus#art2al5|‘Wt Ceulen’, alinea 5]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;6-8.

;Sinzig
*Anoniem (26 mei 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/26 mei/VVt Ceulen|‘VVt Ceulen’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1-2] (als ‘Sintsig’).

;Stralsund
*Anoniem (6 maart 1809) [[Koninklijke Courant/1809/Nummer 54/Straalsund den 21 van sprokkelmaand|‘Straalsund den 21 van sprokkelmaand [= 21 februari 1809]’]], ''Koninklijke Courant'', [p.&amp;nbsp;2].

;Sulzbach (Taunus)
*Anoniem (8 januari 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 3#art3|‘VVt Franckfort in Decembris’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-4 (Sulzbach vermeld als ‘Sultzelach’).

;Torgau
*Anoniem (26 mei 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/26 mei/Die van Leypsich vermelden|‘Die van Leypsich vermelden […]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2].

;Traben-Trarbach
*Anoniem (28 november 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/28 november#art5|‘VVt Oppenheym den 19. Nouembris’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;8.
*Anoniem (30 december 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/30 december (3)#art1|‘Tijdinghe wt Pfalts-Grauen Lant, wt den Legher van sijn Exc. den Marquis Spinola. 1620’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3.

;Ulm
*Anoniem (30 december 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/30 december (2)#art2|‘Tijdinghe met Brieuen wt Ceulen’, alinea 3]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;5.
*Anoniem (15 januari 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 6#art2al6|‘VVt Monicken in Beyeren 3. Ianuarij’, alinea 6]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;4-5.

;Ulm (Baden-Württemberg)
*Anoniem (19 juni 1854) [[Algemeen Handelsblad/1854/Nummer 7027/Frankfort, 15 Junij|‘Frankfort, 15 Junij’]], ''Algemeen Handelsblad'', [p.&amp;nbsp;1].

;Varel
*Anoniem (18 maart 1741) [[Amsterdamsche Courant/1741/Nummer 33/Also den 17 February 1741 een vreemde Joodin vermoord gevonden is|‘Also den 17 February 1741, in de Graefl. Bentingse Heerschap Varel, een vreemde Joodin […] vermoord gevonden is […] [advertentie]’]], ''Amsterdamse Saturdaegse Courant'', [p.&amp;nbsp;1].

;Vendersheim
*Anoniem (26 februari 1621) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1621/26 februari/VVt Francfoort den 18. dito|‘VVt Francfoort den 18. dito. [= 18 februari 1621]’, alinea 4]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;2].

;Vreden
*Anoniem (15 maart 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/15 maart/Eenige Compagnie Ruyters|‘Eenige Compagnie Ruyters met een deel voet volc zijn op naer het Stift van Munster, […]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2] (als ‘Vreen’).

;Waldsassen
*Anoniem (5 mei 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/5 mei/VVt Greslits in Bohemen|‘VVt Greslits in Bohemen’, alinea 4]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1] (als ‘Waltsaxen’).

;Walsdorf (Hessen)
*Anoniem (4 september 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/4 september#art2|‘Wt den Elsz van 24. Augusti’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;4-7.

;Westerburg
*Anoniem (4 september 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/4 september#art2|‘Wt den Elsz van 24. Augusti’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;4-7.

;Westhofen
*Anoniem (1 maart 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/1 maart/Wt Mentz den 18. dito|‘Wt Mentz den 18. dito. [= 18 februari 1621]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2] (als ‘Westhoven’).
*Anoniem (5 maart 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 29#art1|‘Relaes vande groote victorie tot Westerhouen by Worms, ende van de nieuvve oprustinghe des Crijs-volck in Brabandt, Vlaenderen, Lorreynen, &amp;c.’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-7.
*Anoniem (15 maart 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/15 maart/Wt Worms den 27. dito|‘Wt Worms den 27. dito. [= 27 februari 1621]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1-2] (als ‘West-hoven’).

;Wetzlar
*Anoniem (26 februari 1621) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1621/26 februari/VVt Francfoort den 18. dito|‘VVt Francfoort den 18. dito. [= 18 februari 1621]’, alinea 2]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;2].
*Anoniem (26 april 1621) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1621/26 april/VVt Francfoort den 18. April|‘VVt Francfoort den 18. April’, alinea 4]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;2] (als ‘Wetselaer’).

;Wismar
*Anoniem (10 september 1675) [[Amsterdamsche Courant/1675/Nummer 37/Cleve den 7 September|‘Cleve den 7 September’]], ''Amsterdamsche Dinghsdaegse Courant'', [p.&amp;nbsp;2].

;Wolfebbüttel
*Anoniem (16 juli 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/16 juli (1)#art4|‘Wt Ceulen van 21. ditto. [= 21 juni 1620]’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;6-7.

;Würzburg
*Anoniem ([10] april 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/april#art1al15|‘Wt Weenen xj. Meert 1620’, alinea 15]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p. 3-8 (Würzburg vermeld als ‘Wirtzbourgh’).

;Zittau
*Anoniem (7 oktober 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/7 oktober (1)#art3al3|‘Wt Praghe’, alinea 3]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;5-7 (Zittau vermeld als ‘Sitta’).
*Anoniem (11 december 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/11 december (1)#art5|‘Tijdinghe vvt Buddissin den 19 Nouember, 1620’, alinea 2]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;6-8.

;Overige plaatsen
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Alzey|Alzey]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Augsburg|Augsburg]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Bacharach|Bacharach]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Bad Kreuznach|Bad Kreuznach]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Bautzen|Bautzen]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Breisach am Rhein|Breisach am Rhein]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Frankenthal (Palts)|Frankenthal (Palts)]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Frankfurt am Main|Frankfurt am Main]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Görlitz|Görlitz]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Hamburg|Hamburg]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Heidelberg|Heidelberg]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Keulen|Keulen]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Kirchberg (Rijnland-Palts)|Kirchberg (Rijnland-Palts)]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Ladenburg|Ladenburg]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/München|München]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Neurenberg|Neurenberg]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Oppenheim|Oppenheim]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Philippsburg|Philippsburg]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Schenkenschanz|Schenkenschanz]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Speyer|Speyer]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Trier|Trier]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Wezel|Wezel]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Worms|Worms]]

[[Categorie:Wikisource:Hoofdportaal geschiedenis]]</text>
      <sha1>siqb4h6gp5n5ip3lb3w335nhlue4z8x</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>226503</id>
      <parentid>226484</parentid>
      <timestamp>2026-09-07T17:22:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vincent Steenberg</username>
        <id>280</id>
      </contributor>
      <comment>bronnen toegevoegd/verplaatst</comment>
      <origin>226503</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="55363" sha1="abl6zjfx06rjmrhql4dpt42l7qo3ez4" xml:space="preserve">{{Infobox thema
| naam         = Geschiedenis van delen van Duitsland
| afbeelding   = Quaternion Eagle by Jost de Negker.jpg
| alt          = Quaternionadelaar uit 1510 van het Heilige Roomse Rijk met de wapens van de belangrijkste Duitse vorstendommen
| beschrijving = Bronnen bij de geschiedenis van delen van Duitsland en [[w:nl:Deelstaten van Duitsland|bondslanden]].
}}
== Graafschap Hanau ==
;Willem I van Hessen-Kassel (1743-1821)
*Anoniem (2 februari 1771) [[Opregte Haarlemsche Courant/1771/Zaterdageditie, nummer 5/Frankfort den 26 January|‘Frankfort den 26 January’]], ''Oprechte Saturdagse Haerlemse Courant'', [p.&amp;nbsp;1].

== Graafschap Rantzau ==
;Christian Detlev zu Rantzau (1670-1721)
*Anoniem (25 januari 1720) [[Opregte Haarlemsche Courant/1720/Donderdageditie, nummer 4/Hamburg den 19 January|‘Hamburg den 19 January’]], ''Oprechte Haerlemse Donderdaegse Courant'', [p.&amp;nbsp;2].

== Graafschap Rietberg ==
;Jan III van Rietberg
*Anoniem ([10 februari 1619]) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1619/10 februari/Nederlandtsche tijdinghe den 9. Februarij|‘Nederlandtsche tijdinghe den 9. Februarij’, alinea 11]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''].

== Graafschap Schaumburg ==
*Anoniem (26 mei 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/26 mei/Het Crijchsvolck vanden Coninc van Denemercken|‘Het Crijchsvolck vanden Coninc van Denemercken […]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2] (als ‘Graefschap Schouwenburgh’).

== Graafschap Solms-Laubach ==
*Anoniem (1 februari 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/1 februari/Wt Franckfort den 23. dito|‘Wt Franckfort den 23. dito. [= 23 januari 1621]’, alinea 2]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2].

== Graafschap Sponheim ==
*Anoniem (16 oktober 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/16 oktober (2)#art1al3|‘Wt Amsterdam ix. Oct.’, alinea 3]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-4.
*Anoniem (23 oktober 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/23 oktober (1)#art4|‘Wt Oppenheym 9. October’, alinea 2]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;6.
*Anoniem (17 januari 1767) [[Rotterdamsche Courant/1767/Nummer 8/Hanau den 9 January|‘Hanau den 9 January’]], ''Rotterdamsche Courant'', [p.&amp;nbsp;1].

== Groothertogdom Berg ==
*Anoniem (28 februari 1809) [[Koninklijke Courant/1809/Nummer 49/Dusseldorf den 23 van Sprokkelmaand|‘Dusseldorf den 23 van Sprokkelmaand [= 23 februari 1809]’]], ''Koninklijke Courant'', [p.&amp;nbsp;2].

== Hanau-Münzenberg ==
;Catharina Belgica van Nassau (1578-1648)
*Anoniem (23 februari 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/23 februari/In de Pfalts|‘In de Pfalts staet alles in vorige terminis, […]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2] (als ‘de Gravinne van Hanau’).
*Anoniem (10 april 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/10 april/Die Gravinne van Hanou|‘Die Gravinne van Hanou […]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2].

== Hertogdom Gottorp ==
;Frederik August van Oldenburg (1711-1785)
*Anoniem (18 maart 1741) [[Amsterdamsche Courant/1741/Nummer 33/Hamburg den 14 Maert|‘Hamburg den 14 Maert’]], ''Amsterdamse Saturdaegse Courant'', [p.&amp;nbsp;1] (vermeld als ‘Fredrik August van Holsteyn Gottorf’).

;Hedwig Sophia van Zweden (1681-1708)
*Anoniem (18 februari 1700) [[Amsterdamsche Courant/1700/Nummer 21/Sleswig den 11 February|‘Sleswig den 11 February’]], ''Amsterdamse Donderdaegse Courant'', [p.&amp;nbsp;1] (vermeld als ‘de Hertoginne van Holsteyn Gottorp’).

== Hertogdom Kleef ==
*Anoniem (5 december 1620) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1620/5 december/Wt Ceulen den 29. dito|‘Wt Ceulen den 29. dito. [= 29 november 1620]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2].
*Anoniem (23 februari 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/23 februari/De Clevische, ende Gulicksche Landen|‘De Clevische, ende Gulicksche Landen, ende Vorstendommen, […]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2].

== Hertogdom Palts-Zweibrücken ==
=== Geschiedenis van tijdperken; afzonderlijk ===
;17e eeuw
*Anoniem (25 februari 1651) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1651/Nummer 8/Een ander van den 21 dito|‘Een ander van den 21 dito. [= brief uit Keulen, 21 februari 1651]’]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;2].

=== Vorsten en leden van vorstenhuizen ===
;Frederik van Palts-Zweibrücken (1616-1661)
*Anoniem (25 februari 1651) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1651/Nummer 8/Een ander van den 21 dito|‘Een ander van den 21 dito. [= brief uit Keulen, 21 februari 1651]’]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;2].

;Johan II van Palts-Zweibrücken (1584-1635)
*Anoniem (26 februari 1621) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1621/26 februari/Wt Ceulen, den 20. dito|‘Wt Ceulen, den 20. dito. [= 20 februari 1621]’, alinea 3]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;2].

== Hertogdom Pommeren ==
=== Historische figuren ===
;Pascovius, Friedrich (1600-1670)
*Anoniem (25 februari 1653) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1653/Nummer 9/Uyt Hamburgh, den 14 dito|‘Uyt Hamburgh, den 14 dito. [= 14 februari 1653]’]], ''Ordinaris Dingsdaeghse Courante'', [p.&amp;nbsp;1].

== Hertogdom Saksen-Coburg (1596-1633) ==
;Johan Casimir van Saksen-Coburg (1564-1633)
*Anoniem (17 oktober 1620) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1620/17 oktober/VVt Ceulen, den 10 October|‘VVt Ceulen, den 10 October’, alinea 3]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c''., [p.&amp;nbsp;2].

== Hertogdom Saksen-Coburg en Gotha ==
;Lodewijk August van Saksen-Coburg en Gotha
*Anoniem (24 december 1892) [[Limburger Koerier/Jaargang 47/Nummer 214/Hertog August van Saksen Coburg Gotha|‘Hertog August van Saksen Coburg Gotha [...]’]], ''Limburger Koerier'', [p.&amp;nbsp;1].

== Hertogdom Saksen-Eisenach (1596-1638) ==
;Johan Ernst van Saksen-Eisenach (1566-1638)
*Anoniem (17 oktober 1620) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1620/17 oktober/VVt Ceulen, den 10 October|‘VVt Ceulen, den 10 October’, alinea 3]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c''., [p.&amp;nbsp;2].

;Johan Willem van Saksen-Einsenach (1666-1729)
*Anoniem (30 november 1690) [[Opregte Haarlemsche Courant/1690/Donderdageditie, nummer 48/’s Gravenhage den 28 November|‘’s Gravenhage den 28 November’]], ''Extraordinaire Haerlemse Donderdaegse Courant'', [p.&amp;nbsp;2].

== Hertogdom Saksen-Lauenburg ==
;Frans Karel van Saksen-Lauenburg (1594-1660)
*Anoniem (7 oktober 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/7 oktober (2)#art4al3|‘Wt Lyptzich vanden 10. ditto. [= 10 september 1620]’, alinea 3]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;6-7 (vermeld als ‘Hoptman Sachsen Louenberch’).

;Julius Hendrik van Saksen-Lauenburg (1586-1665)
*Anoniem (15 januari 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 6#art3|‘VVt VVeenen vande voorleden maent 1620’, alinea 4]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;5-6.

== Hertogdom Saksen-Meiningen ==
;Adelheid van Saksen-Meiningen (1792-1849)
*Anoniem (1 september 1834) [[Utrechtsche Courant/1834/Nummer 105/Frankfort den 27 Augustus|‘Frankfort den 27 Augustus’, alinea 2]], ''Utrechtsche Courant'', [p.&amp;nbsp;1].

Bernhard II van Saksen-Meiningen (1800-1882)
*Anoniem (1 september 1834) [[Utrechtsche Courant/1834/Nummer 105/Frankfort den 27 Augustus|‘Frankfort den 27 Augustus’, alinea 2]], ''Utrechtsche Courant'', [p.&amp;nbsp;1].

== Hessen ==
=== Geschiedenis van tijdperken; afzonderlijk ===
;19e eeuw
*Anoniem (1 februari 1862) [[De Tijd/1862/Nummer 4479/Berlijn, 29 Jan.|‘Berlijn, 29 Jan.’]], ''De Tijd'', [p.&amp;nbsp;3].

== Hessen-Rheinfels ==
;Karel van Hessen-Wanfried (1649-1711)
*Anoniem (6 maart 1700) [[Opregte Haarlemsche Courant/1700/Zaterdageditie, nummer 10/Ceulen den 2 Maert|‘Ceulen den 2 Maert’]], ''Oprechte Haerlemse Saturdaegse Courant'', [p.&amp;nbsp;2] (vermeld als ‘Carel van Hessen-Rhijnfels’)

== Koninkrijk Hannover ==
*Anoniem (29 juni 1852) [[Groninger Courant/Jaargang 111/Nummer 52/Duitschland|‘Duitschland’]], ''Groninger Courant'', [p.&amp;nbsp;2].

== Lippe-Brake ==
=== Vorsten en leden van vorstenhuizen ===
;Otto van Lippe-Brake (1589-1657)
*Anoniem (10 maart 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 32#art4al4|‘Tydinghen vvt Ceulen van Februarius’, alinea 4]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;7-8 (vermeld als ‘den Graue Otto vander Lip’).

== Mecklenburg-Schwerin ==
;Christiaan Lodewijk I van Mecklenburg-Schwerin (1623-1692)
*Anoniem (4 februari 1670) [[Amsterdamsche Courant/1670/Nummer 5/Regensburg den 20 dito|‘Regensburg den 20 dito. [= 20 januari 1670]’]], ''Amsteldamsche Dingsdaegse Courant'', [p.&amp;nbsp;2].

;Helena van Mecklenburg-Schwerin (1814-1858)
*Anoniem (8 augustus 1839) [[De Noordbrabanter/1839/Nummer 95/Het vertrek van den Hertog van Orléans|‘Parijs, den 4den Augustus. Het vertrek van den Hertog van Orléans voor de reis naar het zuiden van Frankrijk is op Vrijdag den 9den dezer bepaald. […]’]], ''Noord-Brabander'', [p.&amp;nbsp;1].

== Mecklenburg-Strelitz ==
;Louise van Mecklenburg-Strelitz (1776-1810)
*Anoniem (28 februari 1809) [[Koninklijke Courant/1809/Nummer 49/Berlyn den 15 van Sprokkelmaand|‘Berlyn den 15 van Sprokkelmaand [= 15 februari 1809]’]], ''Koninklijke Courant'', [p.&amp;nbsp;2].
*Anoniem (6 maart 1809) [[Koninklijke Courant/1809/Nummer 54/Berlyn den 25 van Sprokkelmaand|‘Berlyn den 25 van Sprokkelmaand [= 25 februari 1809]’]], ''Koninklijke Courant'', [p.&amp;nbsp;2].

== Nassau-Dietz ==
;Amalia van Nassau-Dietz (1655-1695)
*Anoniem (30 november 1690) [[Opregte Haarlemsche Courant/1690/Donderdageditie, nummer 48/’s Gravenhage den 28 November|‘’s Gravenhage den 28 November’]], ''Extraordinaire Haerlemse Donderdaegse Courant'', [p.&amp;nbsp;2] (vermeld als ‘de Princesse Aemilia’).

;Hendrik Casimir II van Nassau-Dietz (1657-1696)
*Anoniem (30 november 1690) [[Opregte Haarlemsche Courant/1690/Donderdageditie, nummer 48/’s Gravenhage den 28 November|‘’s Gravenhage den 28 November’]], ''Extraordinaire Haerlemse Donderdaegse Courant'', [p.&amp;nbsp;2] (vermeld als ‘sijn Vorstelijcke Doorluchtigheyt van Nassau’).

;Johan Willem van Saksen-Einsenach (1666-1729)
*Anoniem (30 november 1690) [[Opregte Haarlemsche Courant/1690/Donderdageditie, nummer 48/’s Gravenhage den 28 November|‘’s Gravenhage den 28 November’]], ''Extraordinaire Haerlemse Donderdaegse Courant'', [p.&amp;nbsp;2].

== Nassau-Saarbrücken ==
;Lodewijk Crato van Nassau-Saarbrücken (1663-1713)
*Anoniem (6 maart 1700) [[Opregte Haarlemsche Courant/1700/Zaterdageditie, nummer 10/’s Gravenhage den 4 Maert|‘’s Gravenhage den 4 Maert’]], ''Oprechte Haerlemse Saturdaegse Courant'', [p.&amp;nbsp;2].

== Nedersaksische Kreis ==
*Anoniem (26 mei 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/26 mei/Oock verstontmen van Hamburgh|‘Oock verstontmen van Hamburgh […]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2].

== Oettingen-Wallerstein ==
;Wolfgang IV van Oettingen-Wallerstein (1626-1708)
*Anoniem (6 maart 1700) [[Opregte Haarlemsche Courant/1700/Zaterdageditie, nummer 10/Adrianopolen den 29 January|‘Adrianopolen den 29 January’]], ''Oprechte Haerlemse Saturdaegse Courant'', [p.&amp;nbsp;1].

== Palts-Zweibrücken ==
;Johan II van Palts-Zweibrücken (1584-1635)
*Iohan George Hertoghe van Saxen ende Keurvorst (25 september 1620) ''[[Nieuwe Tijdinghen/1620/25 september (3)|Copye vande Antwoorde geschreuen by den Keurvorst van Saxen, aenden Pfaltz-Graeff Jan, Stadt-houder tot Heydelberch]]'', T’Hantwerpen: By Abraham Verhoeven.

== Prinsaartsbisdom Bremen ==
*Anoniem (19 september 1645) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1645/Nummer 38/Uyt Hamburgh den 3 dito|‘Uyt Hamburgh den 3 dito. [= 3 september 1645]’]], ''Ordinaris Dingsdaegsche Courante'', [p.&amp;nbsp;1].

== Prinsbisdom Augsburg ==
;Hendrik V van Köringen (1570-1646)
*Anoniem (30 juli 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/30 juli (2)#art1|‘Wt Dilinghen den 13. Julij’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-7.

== Prinsbisdom Bamberg ==
;Johann Gottfried von Aschhausen (1575-1622)
*Anoniem (21 augustus 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/21 augustus (2)#art3|‘Wt Weenen’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;7.

== Prinsbisdom Fulda ==
*Anoniem (5 mei 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/5 mei/VVt Mentz den 27. April, 1621|‘VVt Mentz den 27. April, 1621’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2].

== Prinsbisdom Münster ==
;17e eeuw
*Anoniem (15 maart 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/15 maart/Eenige Compagnie Ruyters|‘Eenige Compagnie Ruyters met een deel voet volc zijn op naer het Stift van Munster, […]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2].
*Anoniem (10 april 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/10 april/Onse Ruyterije|‘Onse Ruyterije […]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2].

== Prinsbisdom Paderborn ==
*Anoniem (21 april 1621) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1621/21 april/Wt Ceulen, den 17. April|‘Wt Ceulen, den 17. April’]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;2].

== Prinsbisdom Passau ==
;17e eeuw
*Anoniem (21 augustus 1620) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1620/21 augustus/VVt Ceulen, den 15. Augusti|‘VVt Ceulen, den 15. Augusti’, alinea 3-4]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;2].

== Pruisisch Opper-Gelre ==
*Anoniem (6 oktober 1769) [[Opregte Groninger Courant/1769/Nummer 80/Berlyn den 23 September|‘Berlyn den 23 September’]], ''Opregte Groninger Courant'', [p.&amp;nbsp;1].

== Rijksstad Neurenberg ==
;17e eeuw
*Anoniem (1 februari 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/1 februari/Wt Furtz den 19. dito|‘Wt Furtz den 19. dito. [= 19 januari 1621]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2].

== Rügen (eiland) ==
*Anoniem (10 september 1675) [[Amsterdamsche Courant/1675/Nummer 37/Straelsont den 3 September|‘Straelsont den 3 September’]], ''Amsterdamsche Dinghsdaegse Courant'', [p.&amp;nbsp;2].

== Saksem-Hildburghausen ==
=== Vorsten en leden van vorstenhuizen ===
;Christiane Sophie Charlotte van Brandenburg-Kulmbach (1733-1757)
*Anoniem (3 februari 1757) [[Opregte Haarlemsche Courant/1757/Donderdageditie, nummer 5/Koppenhagen den 21 January|‘Koppenhagen den 21 January’]], ''Oprechte Donderdagse Haerlemse Courant'', [p.&amp;nbsp;1].

;Ernst Frederik III van Saksen-Hildburghausen (1727-1780)
*Anoniem (3 februari 1757) [[Opregte Haarlemsche Courant/1757/Donderdageditie, nummer 5/Koppenhagen den 21 January|‘Koppenhagen den 21 January’]], ''Oprechte Donderdagse Haerlemse Courant'', [p.&amp;nbsp;1].

== Saksen-Weimar-Eisenach ==
=== Vorsten en leden van vorstenhuizen ===
;Amalia van Saksen-Weimar-Eisenach (1830-1872)
*Anoniem (19 juni 1854) [[Algemeen Handelsblad/1854/Nummer 7027/Apeldoorn, 16 Junij|‘Apeldoorn, 16 Junij’]], ''Algemeen Handelsblad'', [p.&amp;nbsp;1].

;Karel Bernhard van Saksen-Weimar-Eisenach (1792-1862)
*Anoniem (19 juni 1854) [[Algemeen Handelsblad/1854/Nummer 7027/Apeldoorn, 16 Junij|‘Apeldoorn, 16 Junij’]], ''Algemeen Handelsblad'', [p.&amp;nbsp;1].

== Sleeswijk-Holstein ==
;Frederik III van Sleeswijk-Holstein-Gottorp (1597-1659)
*Anoniem (8 maart 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/8 maart/Wt Dresden den 20. dito|‘Wt Dresden den 20. dito. [= 20 februari 1621]’, alinea 5]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1] (als ‘Die Hertoch van Holsteyn’).

== Sleeswijk-Holstein-Sonderburg-Plön ==
;Johan Adolf van Sleeswijk-Holstein-Sonderburg-Plön (1634-1738)
*Anoniem (29 juli 1698) [[Amsterdamsche Courant/1698/Nummer 90/’s Gravenhage den 27 July|‘’s Gravenhage den 27 July’]], ''Amsterdamse Dingsdaegse Courant'', [p.&amp;nbsp;2] (vermeld als ‘de Hertog van Holstein Pleun’).

== Voor-Pommeren ==
*Anoniem (25 februari 1653) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1653/Nummer 9/Uyt Hamburgh, den 14 dito|‘Uyt Hamburgh, den 14 dito. [= 14 februari 1653]’]], ''Ordinaris Dingsdaeghse Courante'', [p.&amp;nbsp;1].

== Vorstendom Brunswijk-Wolfenbüttel-Bevern ==
;Elisabeth Christine van Brunswijk-Bevern (1715-1797)
*Anoniem (2 februari 1771) [[Opregte Haarlemsche Courant/1771/Zaterdageditie, nummer 5/Berlyn den 26 January|‘Berlyn den 26 January’]], ''Oprechte Saturdagse Haerlemse Courant'', [p.&amp;nbsp;1].

== Vorstendom Palts-Neuburg ==
;Wolfgang Willem van Palts-Neuburg (1578-1653)
*Anoniem (9 december 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/9 december (2)#art2|‘VVt Munchen daer t’hoff van den Hertoch van Beyeren is’, alinea 2]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;6-8 (vermeld als ‘Princeps Neoburgensis’).
*Anoniem (1 februari 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/1 februari/Wt Augsburgh den 19. dito|‘Wt Augsburgh den 19. dito. [= 19 januari 1621]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2].

== Vorstendom Palts-Simmers ==
=== Geschiedenis van tijdperken; afzonderlijk ===
;17e eeuw
*Anoniem (25 februari 1651) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1651/Nummer 8/Een ander van den 21 dito|‘Een ander van den 21 dito. [= brief uit Keulen, 21 februari 1651]’]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;2].

=== Vorsten en leden van vorstenhuizen ===
;Lodewijk Filips van Palts-Simmern (1602-1655)
*Anoniem (28 november 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/28 november#art3|‘VVt den Haghe den 20. Nouember’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;6-7 (vermeld als ‘den Broeder van den Pals-grave’).
*Anoniem (25 februari 1651) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1651/Nummer 8/Een ander van den 21 dito|‘Een ander van den 21 dito. [= brief uit Keulen, 21 februari 1651]’]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;2].

== Vorstendom Schwarzenberg ==
;Joseph I van Schwarzenberg (1722-1782)
*Anoniem (17 januari 1767) [[Rotterdamsche Courant/1767/Nummer 8/Weenen den 3 January|‘Weenen den 3 January’]], ''Rotterdamsche Courant'', [p.&amp;nbsp;1].

== Waldeck-Eisenberg ==
;George Frederik van Waldeck-Eisenberg (1620-1692)
*Anoniem (30 november 1690) [[Opregte Haarlemsche Courant/1690/Donderdageditie, nummer 48/’s Gravenhage den 28 November|‘’s Gravenhage den 28 November’]], ''Extraordinaire Haerlemse Donderdaegse Courant'', [p.&amp;nbsp;2] (vermeld als ‘den Vorst van Waldeck’).

== Zweeds Pommeren ==
*Anoniem (18 oktober 1650) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1650/Nummer 43/Van de Maynstroom den 9 dito|‘Van de Maynstroom den 9 dito. [= 9 oktober 1650]’]], ''Ordinaris Dingsdaegsche Courante'', [p.&amp;nbsp;2].
*Anoniem (25 februari 1653) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1653/Nummer 9/Uyt Hamburgh, den 14 dito|‘Uyt Hamburgh, den 14 dito. [= 14 februari 1653]’]], ''Ordinaris Dingsdaeghse Courante'', [p.&amp;nbsp;1].

== Overige bondslanden en regio’s ==
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Anhalt-Bernburg|Anhalt-Bernburg]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Anhalt-Dessau|Anhalt-Dessau]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Vorstendom Ansbach|Ansbach]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Baden|Baden]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Markgraafschap Baden-Baden|Baden-Baden]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Baden-Durlach|Baden-Durlach]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Beieren|Beieren]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Mark Brandenburg|Brandenburg]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Brunswijk-Lüneburg|Brunswijk-Lüneburg]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Brunswijk-Wolfenbüttel|Brunswijk-Wolfenbüttel]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Hertogdom Gulik|Gulik]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Hessen-Darmstadt|Hessen-Darmstadt]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Hessen-Kassel|Hessen-Kassel]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Hohenlohe-Weikersheim|Hohenlohe-Weikersheim]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Hohenzollern-Hechingen|Hohenzollern-Hechingen]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Hohenzollern-Sigmaringen|Hohenzollern-Sigmaringen]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Keurvorstendom Keulen|Keulen]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Keurvorstendom Mainz|Mainz]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Nassau-Siegen|Nassau-Siegen]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Neder-Lausitz|Neder-Lausitz]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Oost-Friesland|Oost-Friesland]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Opper-Lausitz|Opper-Lausitz]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Opper-Palts|Opper-Palts]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Palts|Palts]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Palts-Neuburg|Palts-Neuburg]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Pruisen|Pruisen]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Saksen|Saksen]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Saksen-Altenburg|Saksen-Altenburg]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Saksen-Weimar|Saksen-Weimar]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Solms-Braunfels|Solms-Braunfels]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Solms-Rödelheim|Solms-Rödelheim]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Prinsbisdom Spiers|Spiers]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Keurvorstendom Trier|Trier]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Waldeck-Pyrmont|Waldeck-Pyrmont]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Württemberg|Württemberg]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Prinsbisdom Würzburg|Würzburg]]

== Plaatsen; afzonderlijk ==
;Ahrweiler
*Anoniem (26 mei 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/26 mei/VVt Ceulen|‘VVt Ceulen’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1-2] (als ‘Arwijler’).

;Alsfeld
*Anoniem (23 oktober 1646) [[Ordinarise Middel-weeckse Courante/1646/Nummer 43/Wt over-Hessen den 14 dito|‘Wt over-Hessen den 14 dito. [= 14 oktober 1646]’]], ''Ordinarise Middel-weeckse Courante'', [p.&amp;nbsp;1] (vermeld als ‘Aelsveld’).

;Altrip
*Anoniem (5 mei 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/5 mei/VVt den Palts den 27. dito|‘VVt den Palts den 27. dito. [= 27 april 1621]’, alinea 2]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1-2].

;Auerbach, Hessen
*Anoniem (12 december 1620) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1620/12 december/VVt der Bergstraten, den 2. December|‘VVt der Bergstraten, den 2. December’]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;1].

;Bad Soden am Taunus
*Anoniem (8 januari 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 3#art3|‘VVt Franckfort in Decembris’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-4.

;Baruth bei Bautzen
*Anoniem (20 november 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/20 november (1)#art1|‘Tijdinghe vvt Bohemen van des vyants Hooft-leger by Gorlits’, alinea 3]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-4 (Baruth bei Bautzen vermeld als ‘Barut’).

;Bayerbach (Rottal-Inn)
*Anoniem (21 augustus 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/21 augustus (1)#art1al15|‘Met Brieuen wt weenen van v. Augusti’, alinea 15]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-8 (vermeld als ‘Bayrbach’).

;Bensheim
*Anoniem (12 december 1620) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1620/12 december/VVt der Bergstraten, den 2. December|‘VVt der Bergstraten, den 2. December’]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;1].

;Berlijn
*Anoniem (22 november 1831) [[Groninger Courant/1831/Nummer 93/Berlijn den 14 November|‘Berlijn den 14 November’]], ''Groninger Courant'', [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (3 april 1937) [[De Telegraaf/Jaargang 45/Nummer 16746/Avondblad/Berlijn beleefde eens een periode van Nederlandsche cultuur|‘Berlijn beleefde eens een periode van Nederlandsche cultuur. Groot was de invloed van Louise van Oranje. Uiteindelijk is niet veel meer van dit alles te merken’]], ''De Telegraaf'', Avondblad, derde blad, p.&amp;nbsp;5.

;Biberach an der Riß
*Anoniem (17 juli 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/17 juli (1)#art5|‘Wt Vlm van xxiij. Junij 1620’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;7.

;Bielefeld; Zevenjarige Oorlog
*Anoniem (9 november 1762) [[Opregte Groninger Courant/1762/Nummer 90/Hervorden den 25 October|‘Hervorden den 25 October’]], ''Opregte Groninger Courant'', [p.&amp;nbsp;1].

;Bingen am Rhein
*Anoniem (februari 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 18#art2al6|‘Tijdinghe van den Rhijnstroom van 24. Ianuarij 1621’, alinea 6]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;6-8.

;Bischofsheim (Maintal)
*Anoniem (20 maart 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/20 maart/Wt Franckfort den 14. Martij|‘Wt Franckfort den 14. Martij’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2] (als ‘Bisschopsheym’).

;Bischofswerda
*Anoniem (23 september 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/23 september (2)#art4|‘VVt Dresden den 4. Sept’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;6-7.

;Bislich
*Anoniem ([augustus 1620]) ''[[Eygentlicke afbeeldinge van het Legher Ed. H. M. Heeren Staten ende sijn Princelijcke Exelentie, met alle ghelegentheydt van dien|Eygentlicke afbeeldinge van het Legher Ed. H. M. Heeren Staten ende sijn Princelijcke Exelentie, met alle ghelegentheydt van dien. Midtsgaders de Afbeeldinghe der Stadt Weesel, ende de om leggende plaetsen, daer hem onse partyen houden]]'' [nieuwsprent], Leyden: Niclaes Geelkerck.

;Bonn
*Anoniem (26 mei 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/26 mei/VVt Ceulen|‘VVt Ceulen’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1-2].
*Anoniem ([ca. 3] november 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/ca. 3 november#art1|‘Tijdinghe wt Ceulen, ende des Marquis Spinola Legher, 24. Octobris. 1620’, alinea 3-4]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-6.

;Braubach
*Anoniem (28 augustus 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/28 augustus#art2al4|‘Wt Ceulen’, alinea 4]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;6-8.

;Braunschweig
*Anoniem (16 juli 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/16 juli (1)#art4|‘Wt Ceulen van 21. ditto. [= 21 juni 1620]’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;6-7.

;Bremen
*Anoniem (26 augustus 1656) [[Weeckelycke Courante van Europa/1656/Nummer 34/Hamborgh den 19 Augusti|‘Hamborgh den 19 Augusti’]], ''Weeckelycke Courante van Europa'', [p.&amp;nbsp;1].

;Bretzenheim
*Anoniem (25 september 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/25 september (1)#art2|‘VVt Ments van 10. September’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;4-7 (vermeld als ‘Breizenheim’).

;Brounevelt (= Braunfels?)
*Anoniem (15 maart 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/15 maart/Wt Franckfort den 5. Martij|‘Wt Franckfort den 5. Martij’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2].
*Anoniem (20 maart 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/20 maart/Wt Franckfort den 14. Martij|‘Wt Franckfort den 14. Martij’, alinea 2]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2] (als ‘Seckbach’).

;Büderich (Werl)
*Kaiser, F. (1855) [[Album der Natuur/1855/Bovennatuurlijk Krijgsheer, Kaiser|‘Het bovennatuurlijk krijgsheer, gezien bij Büderich den 22 Januarij 1854’]], ''Album der Natuur'', jrg. 4, p.&amp;nbsp;123-127.

;Buxtehude
*Anoniem (19 september 1645) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1645/Nummer 38/Uyt Hamburgh den 3 dito|‘Uyt Hamburgh den 3 dito. [= 3 september 1645]’]], ''Ordinaris Dingsdaegsche Courante'', [p.&amp;nbsp;1].

;Darmstadt-Arheiligen
*Anoniem (10 oktober 1620) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1620/10 oktober/VVt Franckfoort den 20. dito|‘VVt Franckfoort den 20. dito. [= 20 september 1620]’, alinea 2]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2].

;Demmin
*Anoniem (18 oktober 1650) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1650/Nummer 43/Van de Maynstroom den 9 dito|‘Van de Maynstroom den 9 dito. [= 9 oktober 1650]’]], ''Ordinaris Dingsdaegsche Courante'', [p.&amp;nbsp;2] (Demmin vermeld als ‘Dommin’).

;Diez-Freiendiez
*Anoniem (4 september 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/4 september#art2|‘Wt den Elsz van 24. Augusti’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;4-7.

;Dillenburg
*Anoniem (28 februari 1809) [[Koninklijke Courant/1809/Nummer 49/Dusseldorf den 23 van Sprokkelmaand|‘Dusseldorf den 23 van Sprokkelmaand [= 23 februari 1809]’]], ''Koninklijke Courant'', [p.&amp;nbsp;2].

;Dillingen an der Donau
*Anoniem (20 juni 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/20 juni#art3al2|‘Wt Vlm 2. Junij’, alinea 2]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;7-8.

;Dortmund
*Anoniem (28 februari 1809) [[Koninklijke Courant/1809/Nummer 49/Dusseldorf den 23 van Sprokkelmaand|‘Dusseldorf den 23 van Sprokkelmaand [= 23 februari 1809]’]], ''Koninklijke Courant'', [p.&amp;nbsp;2].

;Durlach
*Anoniem (26 mei 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/26 mei/VVtten Pals den 18. dito|‘VVtten Pals den 18. dito. [= 18 mei 1621]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1] (als ‘Tourlach’).

;Düsseldorf
*Anoniem (28 februari 1809) [[Koninklijke Courant/1809/Nummer 49/Dusseldorf den 23 van Sprokkelmaand|‘Dusseldorf den 23 van Sprokkelmaand [= 23 februari 1809]’]], ''Koninklijke Courant'', [p.&amp;nbsp;2].

;Edingen-Neckarhausen
*Anoniem (12 mei 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/12 mei/VVtte Berghstraet den 4. dito|‘VVtte Berghstraet den 4. dito. [= 4 mei 1621]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1-2] (als ‘Neckerhuysen’).
*Anoniem (22 mei 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/22 mei/VVtten Pals den 14. dito|‘VVtten Pals den 14. dito. [= 14 mei 1621]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2] (als ‘Neckerhuysen’).
*Anoniem (26 mei 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/26 mei/VVtten Pals den 18. dito|‘VVtten Pals den 18. dito. [= 18 mei 1621]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1] (als ‘Neckerhuysen’).

;Emmerik
*Anoniem (19 mei 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/19 mei (2)#art1al6|‘Hollandsche nieuwe Tijdinghen, te weten, hoemen in Hollandt de strenge Placcaten, die tegen de Arminianen ghemaeckt sijn, soeckt in ’t werck te stellen, ende te executeren, met hun het prediken te beletten, ende de Predikanten te vanghen’, alinea 6]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-8.
*Anoniem (28 augustus 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/28 augustus#art2al11|‘Wt Ceulen’, alinea 11]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;6-8.
*Anoniem (5 september 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/5 september#art1al9|‘Verhael hoe dat zijn Excellentie Marquis Spinola is over den Rhijn ghemarcheert, ende ghetrocken naer Franckfort’, alinea 9]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-7.

;Engers
*Anoniem (28 augustus 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/28 augustus#art2al2|‘Wt Ceulen’, alinea 2]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;6-8.
*Anoniem (28 augustus 1620) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1620/28 augustus/VVt Ceulen den 25 dito|‘VVt Ceulen den 25 dito. [= 25 augustus 1620]’]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;2] (als ‘Tol Engens’).

;Enkheim (Bergen-Enkheim)
*Anoniem (20 maart 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/20 maart/Wt Franckfort den 14. Martij|‘Wt Franckfort den 14. Martij’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2] (als ‘Enckenheym’).

;Enkirch
*Anoniem (30 december 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/30 december (3)#art1|‘Tijdinghe wt Pfalts-Grauen Lant, wt den Legher van sijn Exc. den Marquis Spinola. 1620’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3.

;Erfurt
*Anoniem (5 juni 1640) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1640/Nummer 23/Wt Neurenburch den 26 dito|‘Wt Neurenburch den 26 dito. [= 26 mei 1640]’]], ''Ordinaris Dingsdaeghse Courante'', [p.&amp;nbsp;1-2] (als ‘Effort’).

;Erfurt; Karl Wilhelm Adam van Breitbach-Bürresheim (....-1770)
*Anoniem (2 februari 1771) [[Opregte Haarlemsche Courant/1771/Zaterdageditie, nummer 5/Frankfort den 26 January|‘Frankfort den 26 January’]], ''Oprechte Saturdagse Haerlemse Courant'', [p.&amp;nbsp;1].

;Euskirchen
*Anoniem (23 oktober 1646) [[Ordinarise Middel-weeckse Courante/1646/Nummer 43/Van den Rhijnstroom den 19 ditto|‘Van den Rhijnstroom den 19 ditto. [= 19 oktober 16460]’]], ''Ordinarise Middel-weeckse Courante'', [p.&amp;nbsp;1].

;Flamersheim
*Anoniem (5 december 1620) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1620/5 december/Wt Ceulen den 29. dito|‘Wt Ceulen den 29. dito. [= 29 november 1620]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2].

;Frankfurt-Bockenheim
*Anoniem ([ca. 8 september 1620]) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/ca. 8 september#art1al7|‘Tijdinghe wt Franckfort, Ende den lesten Augusti wt Bon 1620’, alinea 7]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-6.

;Frankfurt-Fechenheim
*Anoniem (20 maart 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/20 maart/Wt Franckfort den 14. Martij|‘Wt Franckfort den 14. Martij’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2] (als ‘Fechenheym’).

;Frankfurt-Hausen
*Anoniem ([ca. 8 september 1620]) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/ca. 8 september#art1al7|‘Tijdinghe wt Franckfort, Ende den lesten Augusti wt Bon 1620’, alinea 7]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-6.

;Frankfurt-Rödelheim
*Anoniem (1 februari 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/1 februari/Wt Franckfort den 23. dito|‘Wt Franckfort den 23. dito. [= 23 januari 1621]’, alinea 2]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2].

;Frankfurt-Schwanheim
*Anoniem ([ca. 8 september 1620]) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/ca. 8 september#art1al7|‘Tijdinghe wt Franckfort, Ende den lesten Augusti wt Bon 1620’, alinea 7]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-6.

;Frankfurt-Seckbach
*Anoniem (20 maart 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/20 maart/Wt Franckfort den 14. Martij|‘Wt Franckfort den 14. Martij’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2] (als ‘Seckbach’).

;Friedberg (Hessen)
*Anoniem (29 januari 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 15#art5|‘Tijdinghe vanden Rhijnstroom van 13. Ian.’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;7-8.
*Anoniem (29 januari 1621) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1621/29 januari/VVt Francfoort den 19 dito|‘VVt Francfoort den 19 dito. [= 19 januari 1621]’, alinea 3-4]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;2].

;Geldern
*Anoniem (5 juni 1640) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1640/Nummer 23/Wt Dordrecht den 3 dito|‘Wt Dordrecht den 3 dito. [= 3 juni 1640]’]], ''Ordinaris Dingsdaeghse Courante'', [p.&amp;nbsp;2].

;Gelnhausen
*Anoniem ([ca. 27] januari 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 14#art3|‘VVt Cruytzenach, 16. Ian. 1621’, alinea 2]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;5-7 (Gelnhausen vermeld als ‘Gelhuysen’).
*Anoniem (29 januari 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 15#art5|‘Tijdinghe vanden Rhijnstroom van 13. Ian.’, alinea 2]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;7-8 (Gelnhausen vermeld als ‘Gelhausen’).

*Anoniem (29 januari 1621) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1621/29 januari/VVt Francfoort den 19 dito|‘VVt Francfoort den 19 dito. [= 19 januari 1621]’]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;2].

;Gernsheim (Gentsheym)
*Anoniem (17 oktober 1620) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1620/17 oktober/VVt Ceulen, den 10 October|‘VVt Ceulen, den 10 October’]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c''., [p.&amp;nbsp;2].

;Greifswald
*Anoniem (18 oktober 1650) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1650/Nummer 43/Van de Maynstroom den 9 dito|‘Van de Maynstroom den 9 dito. [= 9 oktober 1650]’]], ''Ordinaris Dingsdaegsche Courante'', [p.&amp;nbsp;2] (Greifswald vermeld als ‘Grijpswolde’).

;Griethausen
*Anoniem (29 maart 1636) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1636/Nummer 13/Wt Maestricht|‘Wt Maestricht’, alinea 3-6]], ''Tydingen uyt verscheyden Quartieren'', [p.&amp;nbsp;2] (Griethausen vermeld als ‘Griethuysen’).

;Guben
*Anoniem (11 december 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/11 december (1)#art3|‘VVt Spemberg in der Lausnitz’, alinea 2-3]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;5-6.
*Anoniem (11 december 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/11 december (1)#art5|‘Tijdinghe vvt Buddissin den 19 Nouember, 1620’, alinea 4]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;6-8.

;Gulik
*Anoniem (26 mei 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/26 mei/VVt Ceulen|‘VVt Ceulen’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1-2] (als ‘Guylich’).

;Guntersblum
*Anoniem (17 oktober 1620) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1620/17 oktober/VVt Franckfoort, den 11. October|‘VVt Franckfoort, den 11. October’]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;2].

;Günzburg
*Anoniem (20 juni 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/20 juni#art3al2|‘Wt Vlm 2. Junij’, alinea 2]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;7-8.
*Anoniem (17 juli 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/17 juli (1)#art5al4|‘Wt Vlm van xxiij. Junij 1620’, alinea 4]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;7.

;Hadamar
*Anoniem (4 september 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/4 september#art2|‘Wt den Elsz van 24. Augusti’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;4-7.

;Halle (Saale)
*Anoniem (29 maart 1636) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1636/Nummer 13/Wt Leipsigh den 6. Martij|‘Wt Leipsigh den 6. Martij’]], ''Tydingen uyt verscheyden Quartieren'', [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (12 september 1825) [[Leydse Courant/1825/Nummer 109/Frankfort den 8 September|‘Frankfort den 8 September’, alinea 4]], ''Leydsche Courant'', [p.&amp;nbsp;1-2].

;Hanau
*Anoniem (10 oktober 1620) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1620/10 oktober/VVt Franckfoort den 20. dito|‘VVt Franckfoort den 20. dito. [= 20 september 1620]’, alinea 2]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2].
*Anoniem (29 januari 1621) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1621/29 januari/VVt Francfoort den 19 dito|‘VVt Francfoort den 19 dito. [= 19 januari 1621]’, alinea 4]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;2].
*Anoniem (februari 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 18#art2al7|‘Tijdinghe van den Rhijnstroom van 24. Ianuarij 1621’, alinea 7]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;6-8.

;Havelberg
*Anoniem (22 november 1831) [[Groninger Courant/1831/Nummer 93/Van den Rijn den 14 November|‘Van den Rijn den 14 November’, alinea 2]], ''Groninger Courant'', [p.&amp;nbsp;1].

;Herrstein
*Anoniem (10 april 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/10 april/VVtte Palts den 26. dito|‘VVtte Palts den 26. dito. [= 26 maart 1621]’, alinea 2]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2] (als ‘Harsteyn’).

;Heilbronn
*Anoniem (26 februari 1621) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1621/26 februari/Wt Ceulen, den 20. dito|‘Wt Ceulen, den 20. dito. [= 20 februari 1621]’, alinea 3]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;2].
*Anoniem (15 maart 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/15 maart/Wt Worms den 27. dito|‘Wt Worms den 27. dito. [= 27 februari 1621]’, alinea 2]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1-2].
*Anoniem (5 april 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/5 april/Wt Worms den 20. dito|‘Wt Worms den 20. dito. [= 20 maart 1621]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2] (als ‘Heylbrun’).

;Ihringen
*Anoniem (19 mei 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/19 mei (1)#art5|‘Wt den Elsas 3. Mey’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;8.

;Kastellaun
*Anoniem (28 november 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/28 november#art5|‘VVt Oppenheym den 19. Nouembris’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;8 (Kastellaun vermeld als ‘Castelhoen’).

;Kaub
*Anoniem (10 oktober 1620) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1620/10 oktober/VVt Franckfoort den 2. October|‘VVt Franckfoort den 2. October’, alinea 2]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1] (als ‘Coub’).
*Anoniem (14 oktober 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/14 oktober (2)#art1al7|‘Tijdinghe vvt den Legher van syn Excellentie Marquis Ambrosius Spinola, 1620’, alinea 7]] en [[Nieuwe Tijdinghen/1620/14 oktober (2)#art1al13|13]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-7.

;Kehl
*Anoniem (7 januari 1730) [[Amsterdamsche Courant/1730/Nummer 3/Regensburg den 29 December|‘Regensburg den 29 December’]], ''Amsterdamse Saturdaegse Courant'', [p.&amp;nbsp;1].

;Koblenz
*Anoniem (28 augustus 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/28 augustus#art2|‘Wt Ceulen’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;6-8.

;Langenau
*Anoniem (20 juni 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/20 juni#art3|‘Wt Vlm 2. Junij’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;7-8.

;Laubach
*Anoniem (1 februari 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/1 februari/Wt Franckfort den 23. dito|‘Wt Franckfort den 23. dito. [= 23 januari 1621]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2].

;Lauingen
*Anoniem (20 juni 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/20 juni#art3al2|‘Wt Vlm 2. Junij’, alinea 2]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;7-8.

;Lausitz
*Anoniem (20 november 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/20 november (1)#art5|‘VVt Buddissin 29. October’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;7.

;Leipheim
*Anoniem (17 juli 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/17 juli (1)#art5al3|‘Wt Vlm van xxiij. Junij 1620’, alinea 3]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;7.

;Lindau (Bodensee)
*Anoniem (5 december 1620) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1620/5 december/Wt Venetien den 18. dito|‘Wt Venetien den 18. dito. [= 18 november 1620]’, alinea 5]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1].

;Lingen (Ems)
*Anoniem (12 mei 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/12 mei/Die van Wesel|‘Die van Wesel zijn met eenich krijchs-volck noch versterckt, […]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2] (als ‘Linghen’).

;Lippstadt
*Anoniem (26 augustus 1656) [[Weeckelycke Courante van Europa/1656/Nummer 34/Lipstadt den 18 Augusti|‘Lipstadt den 18 Augusti’]], ''Weeckelycke Courante van Europa'', [p.&amp;nbsp;1].

;Löbau
*Anoniem (20 november 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/20 november (1)#art2|‘Wt Gorlitz’, alinea 3]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;5 (Löbau vermeld als ‘Lubau’).
*Anoniem (20 november 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/20 november (1)#art5|‘VVt Buddissin 29. October’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;7.

;Lohr am Main
*Anoniem (5 mei 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/5 mei/VVt Mentz den 27. April, 1621|‘VVt Mentz den 27. April, 1621’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2] (als ‘Lohr’).

;Lübeck; geschiedenis van de joden
*Anoniem (29 juni 1852) [[Groninger Courant/Jaargang 111/Nummer 52/Duitschland|‘Duitschland’, alinea 8]], ''Groninger Courant'', [p.&amp;nbsp;2].

;Lüneburg
*Anoniem (26 mei 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/26 mei/Oock verstontmen van Hamburgh|‘Oock verstontmen van Hamburgh […]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2] (als ‘Lunenburgh’).
*Anoniem (6 december 1831) [[Leeuwarder Courant/1831/Nummer 97/Hamburg, den 29 November|‘Hamburg, den 29 November’]], ''Leeuwarder Courant'', [p.&amp;nbsp;1].

;Maagdenburg
*Anoniem (18 maart 1741) [[Amsterdamsche Courant/1741/Nummer 33/Berlyn den 11 Maert|‘Berlyn den 11 Maert’]], ''Amsterdamse Saturdaegse Courant'', [p.&amp;nbsp;1].

;Mainz
*Anoniem (18 september 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/18 september#art1|‘Nieuvve Tijdinghe vvt den Leger by Mentz’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-7.
*Anoniem (10 augustus 1867) [[Venloosch Weekblad/Jaargang 5/Nummer 32/De Courrier du bas Rhin|‘De Courrier du bas Rhin maakt melding van de gewelddadigheden waaraan zich de soldaten der pruisische garnizoenen in de geanexeerde landen en steden schuldig maken. […]’]], ''Venloosch Weekblad'', [p.&amp;nbsp;2].

;Mommenheim
*Anoniem (25 september 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/25 september (1)#art2|‘VVt Ments van 10. September’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;4-7 (vermeld als ‘Momenheimb’).

;Mühlhausen (Thüringen)
*Anoniem ([ca. 29 mei] 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/ca. 29 mei#art2al2|‘Van Breslauw wt der Slesien’, alinea 2]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;4-5.
*Johan Schweicthard Eerts Bisschop tot Mens, Lotharius Eerts-Bisschop tot Trier, Ferdinandus Eerts-Bisschop te Ceulen, Hans Georg, Hertoch van Saxen, Maximiliaen, Palts-Grave aenden Rhijn, Hertoch in Oueren, ende neder Beyeren, Ludwig, Lant-grave tot Hessen (1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/Copia des Briefs vande Keur-Vorsten, ende Vorsten tot Mulhausen, vergadert|''Copia des Briefs vande Keur-Vorsten, ende Vorsten tot Mulhausen, vergadert aenden Cheur-Vorst Pfaltsz-Grave'', […]]], Hantwerpen: Abraham Verhoeuen.

;Munster
*Anoniem (28 februari 1809) [[Koninklijke Courant/1809/Nummer 49/Dusseldorf den 23 van Sprokkelmaand|‘Dusseldorf den 23 van Sprokkelmaand [= 23 februari 1809]’]], ''Koninklijke Courant'', [p.&amp;nbsp;2].

;Nackenheim
*Anoniem (25 september 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/25 september (1)#art2|‘VVt Ments van 10. September’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;4-7 (vermeld als ‘Nackheim’).

;Neuenhain (Bad Soden am Taunus)
*Anoniem (8 januari 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 3#art3|‘VVt Franckfort in Decembris’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-4.

;Niederraden (Oberraden)
*Anoniem ([ca. 8 september 1620]) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/ca. 8 september#art1al7|‘Tijdinghe wt Franckfort, Ende den lesten Augusti wt Bon 1620’, alinea 7]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-6.

;Oberwesel
*Anoniem (7 november 1645) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1645/Nummer 45/Uyt Ceulen den 3 dito|‘Uyt Ceulen den 3 dito. [= 3 november 1645]’]], ''Ordinaris Dingsdaegsche Courante'', [p.&amp;nbsp;2].

;Osthofen
*Anoniem (1 maart 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/1 maart/Wt Mentz den 18. dito|‘Wt Mentz den 18. dito. [= 18 februari 1621]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2] (als ‘Oosthoven’).
*Anoniem (15 maart 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/15 maart/Wt Worms den 27. dito|‘Wt Worms den 27. dito. [= 27 februari 1621]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1-2] (als ‘Oosthoven’).

;Passau
*Anoniem (15 februari 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/15 februari#art8al2|‘Wt Praghe den xxvi. ditto. [= 26 januari 1620]’, alinea 2]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;7-8 (Passau vermeld als ‘Passauw’).
*Anoniem (8 augustus 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/8 augustus#art2|‘Wt Regenspurg den 11. Julij’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;4-5.

;Peterswörth
*Anoniem (17 juli 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/17 juli (1)#art5al4|‘Wt Vlm van xxiij. Junij 1620’, alinea 4]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;7.

;Rastatt
*Anoniem (19 juni 1854) [[Algemeen Handelsblad/1854/Nummer 7027/Frankfort, 15 Junij|‘Frankfort, 15 Junij’]], ''Algemeen Handelsblad'', [p.&amp;nbsp;1].

;Rectz (= Rhens?)
*Anoniem (28 augustus 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/28 augustus#art2al4|‘Wt Ceulen’, alinea 4]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;6-8.

;Rees
*Anoniem (28 augustus 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/28 augustus#art2al11|‘Wt Ceulen’, alinea 11]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;6-8.

;Rhede (Borken)
*Anoniem (15 maart 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/15 maart/Eenige Compagnie Ruyters|‘Eenige Compagnie Ruyters met een deel voet volc zijn op naer het Stift van Munster, […]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2] (als ‘Renen’).

;Rheinberg
*Anoniem ([ca. 8 september 1620]) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/ca. 8 september#art2|‘Wt Ceulen’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;6-8.

;Rockenhausen
*Anoniem (28 november 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/28 november#art5|‘VVt Oppenheym den 19. Nouembris’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;8 (Rockenhausen vermeld als ‘Reckenhausen’).

;Saalfeld/Saale
*Anoniem (5 juni 1640) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1640/Nummer 23/Wt Bremen den 30 dito|‘Wt Bremen den 30 dito. [= 30 mei 1640]’]], ''Ordinaris Dingsdaeghse Courante'', [p.&amp;nbsp;2].

;Sandhofen
*Anoniem ([ca. 8 september 1620]) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/ca. 8 september#art1al7|‘Tijdinghe wt Franckfort, Ende den lesten Augusti wt Bon 1620’, alinea 7]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-6.

;Sankt Goar
*Anoniem (14 oktober 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/14 oktober (2)#art1al9|‘Tijdinghe vvt den Legher van syn Excellentie Marquis Ambrosius Spinola, 1620’, alinea 9]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-7.

;Schlüchtern
*Anoniem (1 februari 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/1 februari/Wt Franckfort den 23. dito|‘Wt Franckfort den 23. dito. [= 23 januari 1621]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2].

;Schweinsdorf (Freital)
*Anoniem (1 februari 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/1 februari/Wt Franckfort den 23. dito|‘Wt Franckfort den 23. dito. [= 23 januari 1621]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2].

;Simmern/Hunsrück
*Anoniem (14 oktober 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/14 oktober (2)#art1al13|‘Tijdinghe vvt den Legher van syn Excellentie Marquis Ambrosius Spinola, 1620’, alinea 13]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-7.
*Anoniem (17 oktober 1620) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1620/17 oktober/VVt Ceulen, den 10 October|‘VVt Ceulen, den 10 October’]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c''., [p.&amp;nbsp;2] (vermeld als ‘Zummeren’).

;Sinte Guwer (= Sankt Goar?)
*Anoniem (28 augustus 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/28 augustus#art2al5|‘Wt Ceulen’, alinea 5]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;6-8.

;Sinzig
*Anoniem (26 mei 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/26 mei/VVt Ceulen|‘VVt Ceulen’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1-2] (als ‘Sintsig’).

;Stralsund
*Anoniem (6 maart 1809) [[Koninklijke Courant/1809/Nummer 54/Straalsund den 21 van sprokkelmaand|‘Straalsund den 21 van sprokkelmaand [= 21 februari 1809]’]], ''Koninklijke Courant'', [p.&amp;nbsp;2].

;Sulzbach (Taunus)
*Anoniem (8 januari 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 3#art3|‘VVt Franckfort in Decembris’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-4 (Sulzbach vermeld als ‘Sultzelach’).

;Torgau
*Anoniem (26 mei 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/26 mei/Die van Leypsich vermelden|‘Die van Leypsich vermelden […]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2].

;Traben-Trarbach
*Anoniem (28 november 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/28 november#art5|‘VVt Oppenheym den 19. Nouembris’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;8.
*Anoniem (30 december 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/30 december (3)#art1|‘Tijdinghe wt Pfalts-Grauen Lant, wt den Legher van sijn Exc. den Marquis Spinola. 1620’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3.

;Ulm
*Anoniem (30 december 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/30 december (2)#art2|‘Tijdinghe met Brieuen wt Ceulen’, alinea 3]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;5.
*Anoniem (15 januari 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 6#art2al6|‘VVt Monicken in Beyeren 3. Ianuarij’, alinea 6]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;4-5.

;Ulm (Baden-Württemberg)
*Anoniem (19 juni 1854) [[Algemeen Handelsblad/1854/Nummer 7027/Frankfort, 15 Junij|‘Frankfort, 15 Junij’]], ''Algemeen Handelsblad'', [p.&amp;nbsp;1].

;Varel
*Anoniem (18 maart 1741) [[Amsterdamsche Courant/1741/Nummer 33/Also den 17 February 1741 een vreemde Joodin vermoord gevonden is|‘Also den 17 February 1741, in de Graefl. Bentingse Heerschap Varel, een vreemde Joodin […] vermoord gevonden is […] [advertentie]’]], ''Amsterdamse Saturdaegse Courant'', [p.&amp;nbsp;1].

;Vendersheim
*Anoniem (26 februari 1621) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1621/26 februari/VVt Francfoort den 18. dito|‘VVt Francfoort den 18. dito. [= 18 februari 1621]’, alinea 4]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;2].

;Vreden
*Anoniem (15 maart 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/15 maart/Eenige Compagnie Ruyters|‘Eenige Compagnie Ruyters met een deel voet volc zijn op naer het Stift van Munster, […]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2] (als ‘Vreen’).

;Waldsassen
*Anoniem (5 mei 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/5 mei/VVt Greslits in Bohemen|‘VVt Greslits in Bohemen’, alinea 4]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1] (als ‘Waltsaxen’).

;Walsdorf (Hessen)
*Anoniem (4 september 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/4 september#art2|‘Wt den Elsz van 24. Augusti’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;4-7.

;Westerburg
*Anoniem (4 september 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/4 september#art2|‘Wt den Elsz van 24. Augusti’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;4-7.

;Wetzlar
*Anoniem (26 februari 1621) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1621/26 februari/VVt Francfoort den 18. dito|‘VVt Francfoort den 18. dito. [= 18 februari 1621]’, alinea 2]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;2].
*Anoniem (26 april 1621) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1621/26 april/VVt Francfoort den 18. April|‘VVt Francfoort den 18. April’, alinea 4]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;2] (als ‘Wetselaer’).

;Wismar
*Anoniem (10 september 1675) [[Amsterdamsche Courant/1675/Nummer 37/Cleve den 7 September|‘Cleve den 7 September’]], ''Amsterdamsche Dinghsdaegse Courant'', [p.&amp;nbsp;2].

;Wolfebbüttel
*Anoniem (16 juli 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/16 juli (1)#art4|‘Wt Ceulen van 21. ditto. [= 21 juni 1620]’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;6-7.

;Würzburg
*Anoniem ([10] april 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/april#art1al15|‘Wt Weenen xj. Meert 1620’, alinea 15]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p. 3-8 (Würzburg vermeld als ‘Wirtzbourgh’).

;Zittau
*Anoniem (7 oktober 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/7 oktober (1)#art3al3|‘Wt Praghe’, alinea 3]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;5-7 (Zittau vermeld als ‘Sitta’).
*Anoniem (11 december 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/11 december (1)#art5|‘Tijdinghe vvt Buddissin den 19 Nouember, 1620’, alinea 2]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;6-8.

;Overige plaatsen
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Alzey|Alzey]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Augsburg|Augsburg]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Bacharach|Bacharach]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Bad Kreuznach|Bad Kreuznach]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Bautzen|Bautzen]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Breisach am Rhein|Breisach am Rhein]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Frankenthal (Palts)|Frankenthal (Palts)]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Frankfurt am Main|Frankfurt am Main]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Görlitz|Görlitz]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Hamburg|Hamburg]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Heidelberg|Heidelberg]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Keulen|Keulen]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Kirchberg (Rijnland-Palts)|Kirchberg (Rijnland-Palts)]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Ladenburg|Ladenburg]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/München|München]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Neurenberg|Neurenberg]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Oppenheim|Oppenheim]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Philippsburg|Philippsburg]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Schenkenschanz|Schenkenschanz]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Speyer|Speyer]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Trier|Trier]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Westhofen|Westhofen]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Wezel|Wezel]]
* [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Worms|Worms]]

[[Categorie:Wikisource:Hoofdportaal geschiedenis]]</text>
      <sha1>abl6zjfx06rjmrhql4dpt42l7qo3ez4</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Hoofdportaal:Geschiedenis/Ierland</title>
    <ns>100</ns>
    <id>52856</id>
    <revision>
      <id>226475</id>
      <parentid>161236</parentid>
      <timestamp>2026-09-07T13:14:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vincent Steenberg</username>
        <id>280</id>
      </contributor>
      <comment>+bronnen</comment>
      <origin>226475</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6080" sha1="bazo2xa5mxijq2bpqyyoebvguha6svr" xml:space="preserve">{{Infobox thema
| naam         = Geschiedenis van Ierland
| afbeelding   = United irishmen 2.jpg
| alt          = De Society of United Irishmen streefde eind 18e eeuw naar onafhankelijkheid
| beschrijving = Bronnen bij de [[w:Geschiedenis van Ierland|geschiedenis van Ierland]].
}}
== Inleidingen - Hand- en leerboeken ==
=== Bijzondere onderwerpen ===
;Fenianisme
*Anoniem (9 maart 1867) [[Nieuwe Rotterdamsche Courant/1867/Nummer 68/Dublin, 8 Maart (1)|‘Dublin, 8 Maart [1]’]], ''Nieuwe Rotterdamsche Courant'', [p.&amp;nbsp;2].*Anoniem (9 maart 1867) [[Nieuwe Rotterdamsche Courant/1867/Nummer 68/Dublin, 8 Maart (2)|‘Dublin, 8 Maart [2]’]], ''Nieuwe Rotterdamsche Courant'', [p.&amp;nbsp;2].
*Anoniem (10 augustus 1881) [[Het Nieuws van den Dag/1881/Nummer 3515/Woolwich|‘Er moet te Woolwich een poging gedaan zijn om een gebouw en het tuighuis […] in de lucht te laten springen. […]’]], ''Het Nieuws van den Dag'', Eerste Blad, [p.&amp;nbsp;2].

;Ierse diaspora in de Verenigde Staten
*Anoniem (10 augustus 1881) [[De Standaard (Amsterdam)/Jaargang 10/Nummer 2879/De Ieren in Amerika roeren zich|‘De Ieren in Amerika roeren zich geducht. […]’]], ''De Standaard'', [p.&amp;nbsp;1].

== Geschiedenis van tijdperken; afzonderlijk ==
=== 17e eeuw ===
*Anoniem (23 november 1683) [[Opregte Haarlemsche Courant/1683/Dinsdageditie, nummer 47/Londen den 16 November (1)|‘Londen den 16 November’]], ''Oprechte Haerlemse Dingsdaegse Courant'', [p.&amp;nbsp;1].

;Ierse Confederale Oorlogen, oktober 1641-april 1653
*Anoniem (23 oktober 1646) [[Ordinarise Middel-weeckse Courante/1646/Nummer 43/Wt Londen den 12 dito|‘Wt Londen den 12 dito. [= 12 oktober 1646]’]], ''Ordinarise Middel-weeckse Courante'', [p.&amp;nbsp;1].

=== 18e eeuw ===
*Anoniem (18 februari 1700) [[Amsterdamsche Courant/1700/Nummer 21/Londen den 12 February|‘Londen den 12 February’]], ''Amsterdamse Donderdaegse Courant'', [p.&amp;nbsp;1-2].

=== 19e eeuw ===
*Anoniem (6 december 1831) [[Leeuwarder Courant/1831/Nummer 97/Londen, den 29 November|‘Londen, den 29 November’, alinea 4]], ''Leeuwarder Courant'', [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (27 december 1831) [[Leeuwarder Courant/1831/Nummer 103/Londen, den 20 December|‘Londen, den 20 December’]], ''Leeuwarder Courant'', [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (6 maart 1847) [[Provinciale Geldersche en Nijmeegsche Courant/1847/Nummer 19/Londen, den 1sten Maart|‘Londen, den 1sten Maart’]], ''Provinciale Geldersche en Nijmeegsche Courant'', [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (6 januari 1881) [[De Standaard/Jaargang 10/Nummer 2697/Wel wordt het gerucht (...) gelogenstraft|‘Wel wordt het gerucht betreffende de poging, door Iersche Fenians gedaan, om den monitor Lord Warren op de Schotsche Oostkust te vernielen […] officieel gelogenstraft, […]’]], ''De Standaard'', [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (31 januari 1882) [[Dagblad van Zuidholland en 's Gravenhage/Jaargang 216/Nummer 26/Londen, 30 Jan.|‘Londen, 30 Jan.’]], ''Dagblad van Zuidholland en 's Gravenhage'', p.&amp;nbsp;146.
*Anoniem (24 december 1892) [[Limburger Koerier/Jaargang 47/Nummer 214-215/Engeland|‘Engeland’]], ''Limburger Koerier'', tweede blad, [p.&amp;nbsp;2].
*Anoniem (2 januari 1893) [[Limburger Koerier/Jaargang 48/Nummer 1/Engeland/Over Ierland schrijvende|‘Over Ierland schrijvende, […]’]], ''Limburger Koerier'', [p.&amp;nbsp;2].

=== 20e eeuw ===
*Anoniem (7 september 1921) [[Nieuwe Rotterdamsche Courant/Jaargang 78/Nummer 248/Avondblad/Ierland|‘Ierland’]], ''Nieuwe Rotterdamsche Courant'', Avondblad, D, p.&amp;nbsp;3.
*Anoniem (28 november 1922) [[Delftsche Courant/Jaargang 81/Nummer 279/De Iersche grondwet|‘De Iersche grondwet’]], ''Delftsche Courant'', [p.&amp;nbsp;1].

== Historische figuren ==
=== 17e eeuw ===
;O'Brien, Murrough, 1e graaf van Inchiquin (1614-1673)
*Anoniem (23 oktober 1646) [[Ordinarise Middel-weeckse Courante/1646/Nummer 43/Wt Londen den 12 dito|‘Wt Londen den 12 dito. [= 12 oktober 1646]’]], ''Ordinarise Middel-weeckse Courante'', [p.&amp;nbsp;1] (vermeld als ‘den Heere Inchquyn’).

=== 19e eeuw ===
;Fitzgerald, William Vesey, 2e baron Fitzgerald en Vesey (1783-1843)
*Anoniem (8 juli 1828) [[Rotterdamsche Courant/1828/Nummer 82/Londen den 5 julij|‘Londen den 5 julij’]], ''Rotterdamsche Courant'', [p.&amp;nbsp;1].

;Healy, Tim
*Anoniem (2 januari 1893) [[Limburger Koerier/Jaargang 48/Nummer 1/Engeland/Te Cork|‘Te Cork […]’]], ''Limburger Koerier'', [p.&amp;nbsp;2].

;O'Donnell, Daniel (1775-1847)
*Anoniem (8 juli 1828) [[Rotterdamsche Courant/1828/Nummer 82/Londen den 5 julij|‘Londen den 5 julij’]], ''Rotterdamsche Courant'', [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (22 november 1831) [[Groninger Courant/1831/Nummer 93/Londen den 16 November|‘Londen den 16 November’, alinea 2]], ''Groninger Courant'', [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (6 december 1831) [[Leeuwarder Courant/1831/Nummer 97/Londen, den 29 November|‘Londen, den 29 November’, alinea 4]], ''Leeuwarder Courant'', [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (5 december 1840) [[De Noordbrabanter/1840/Nummer 146/Parijs, 1 December|‘Parijs, 1 December’, alinea 8]], ''Noord-Brabander'', [p.&amp;nbsp;1].

;Plunkett, George Noble (1851-1948)
*Anoniem (7 september 1921) [[Het Vaderland/Jaargang 53/7 september 1921/Avondblad/In Ierland|‘In Ierland heeft het Dail Eireann een departement voor Schoone Kunsten ingesteld. […]’]], ''Het Vaderland'', Avondblad B, p.&amp;nbsp;2.

=== 20e eeuw ===
;Valera, Éamon de (1882-1975)
*Anoniem (7 september 1921) [[Nieuwe Rotterdamsche Courant/Jaargang 78/Nummer 248/Avondblad/Ierland|‘Ierland’]], ''Nieuwe Rotterdamsche Courant'', Avondblad, D, p.&amp;nbsp;3.

== Delen van Ierland en regio's; afzonderlijk ==
=== Plaatsen; afzonderlijk ===
;Cork
*Anoniem (23 oktober 1646) [[Ordinarise Middel-weeckse Courante/1646/Nummer 43/Wt Londen den 12 dito|‘Wt Londen den 12 dito. [= 12 oktober 1646]’]], ''Ordinarise Middel-weeckse Courante'', [p.&amp;nbsp;1].

;Limerick
*Anoniem (23 september 1690) [[Amsterdamsche Courant/1690/23 september/Parys den 18 September|‘Parys den 18 September’]], ''Amsterdamse Saturdaegse Courant'', [p.&amp;nbsp;2].

[[Categorie:Hoofdportaal geschiedenis]]</text>
      <sha1>bazo2xa5mxijq2bpqyyoebvguha6svr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Hoofdportaal:Geschiedenis/Nieuwe geschiedenis/Dertigjarige Oorlog</title>
    <ns>100</ns>
    <id>66308</id>
    <revision>
      <id>226485</id>
      <parentid>226470</parentid>
      <timestamp>2026-09-07T13:56:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vincent Steenberg</username>
        <id>280</id>
      </contributor>
      <comment>+bron</comment>
      <origin>226485</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7980" sha1="rl2c7izyim3wzvlfo69iyn1hnmr8k2w" xml:space="preserve">{{Infobox thema
| naam         = Dertigjarige Oorlog
| afbeelding   = Hanging from The Miseries and Misfortunes of War by Jacques Callot.jpg
| alt          = Executie van een aantal dieven, vermoedelijk soldaten die zich schuldig maakten aan plundering
| beschrijving = Bronnen bij de [[w:nl:Dertigjarige Oorlog|Dertigjarige Oorlog]].
}}
== Algemeen ==
*Haug, C.F. ([1824]-1826) ''De Dertigjarige Oorlog. Eene bijdrage tot de krijgskundige geschiedenis'' […], Delft: P. de Groot.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (2 november 1824) [[Rotterdamsche Courant/1824/Nummer 132/Bij den Drukker en Boekverkooper P. de Groot|‘Bij den Drukker en Boekverkooper P. de Groot, te Delft, is gedrukt en bij de voornaamste Boekhandelaren te bekomen: […] [advertentie]’]], ''Rotterdamsche Courant'', [p.&amp;nbsp;3].
**Anoniem (12 september 1825) [[Leydse Courant/1825/Nummer 109/Iets over den Dertigjarigen Oorlog|‘Iets over den Dertigjarigen Oorlog 1618-1648’]], ''Leydsche Courant'', [p.&amp;nbsp;2-3].
[[Bestand:Utrechtsche Provinciale en Stads-Courant 1845 no 139 advertisement Geschiedenis van den Dertigjarigen Oorlog.jpg|thumb|240px|Advertentie uit de ''Utrechtsche Provinciale en Stads-Courant'', 19 november 1845]]
*Sporschill, Johann (1845) ''Geschiedenis van den Dertigjarigen Oorlog'', Nijmegen: C.A. Vieweg.

== Bijzondere onderwerpen ==
;Boheemse opstand, 1618-1620
:[[Afbeelding:1rightarrow.png|15px]] Zie [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Tsjechië/17e eeuw/Boheemse Opstand]]

;Duitse vorsten nemen soldaten aan, juni 1618
*Anoniem (14 juni 1618) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1618/14 juni/VVt Ceulen, den 11. Dito|‘VVt Ceulen, den 11. Dito. [= 11 juni 1618]’, alinea 4]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c''.
*Anoniem (22 juni 1618) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1618/22 juni/VVt Ceulen, den 18. Dito|‘VVt Ceulen, den 18. Dito. [= 18 juni 1618]’]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c''.

;Bündner Wirren, 1618-1639
:[[Afbeelding:1rightarrow.png|15px]] Zie [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Zwitserland/Graubünden/Bündner Wirren]]

;Hongaarse opstanden, 1619-1626
:[[Afbeelding:1rightarrow.png|15px]] Zie [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Hongarije]]

;Overzicht van legereenheden, augustus 1620
*Anoniem (12 september 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/12 september#art1al15|‘Wt Weenen 20. Augusti’, alinea 15-27]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-8.

;Paltse veldtocht, 1620-1623
:[[Afbeelding:1rightarrow.png|15px]] Zie [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/ca. 1500-ca. 1648/Paltse veldtocht]]

;Lijst van katholieke en protestantse vorsten, enz., en hun bondgenoten, december 1620
*Anoniem (5 december 1620) ''[[Nieuwe Tijdinghen/1620/5 december (2)|Cataloge vande Coningen, Princen, Graven ende andere Vorsten, met den Keyser Ferdinandvs II. opentlijck houdende teghen de Vnie der Calvinisten ende alle Adherente Protestanten]]'', T’Hantwerpen: By Abraham Verhoeven.

;Financiering
*Anoniem (8 januari 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 3#art5|‘Extract getrocken vvt het Keyserlijck Placcaet, gepubliceert binnen VVeenen in Oostenrijck, nopende de generaele Schattinghen opghestelt tot onderhoudinghe van de Oorloghe’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;4-8.

;Gevolgen van de Dertigjarige Oorlog voor de burgerbevolking
*Anoniem (27 februari 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/27 februari#art6al3|‘Wt Weenen in oostenrijck 5. Februarij’, alinea 3]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;8.
*Anoniem (25 januari 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/25 januari/Wt Franckfort den 16. dito|‘Wt Franckfort den 16. dito. [= 16 januari 1621]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2].
*Anoniem (10 april 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/10 april/VVt VVorms den 27. dito|‘VVt VVorms den 27. dito. [= 27 maart 1621]’, alinea 2]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2].
*Anoniem (12 mei 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/12 mei/VVt Egher den 29. April|‘VVt Egher den 29. April’, alinea 3]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (12 mei 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/12 mei/VVt VVorms den 1. Mey|‘VVt VVorms den 1. Mey’, alinea 3]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (29 maart 1636) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1636/Nummer 13/Wt Leipsigh den 6. Martij|‘Wt Leipsigh den 6. Martij’, alinea 4]], ''Tydingen uyt verscheyden Quartieren'', [p.&amp;nbsp;1].

;Veldtocht van Johan Banér van Bohemen naar Fritzlar, 1640
*Anoniem (5 juni 1640) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1640/Nummer 23/Wt Neurenburch den 26 dito|‘Wt Neurenburch den 26 dito. [= 26 mei 1640]’]], ''Ordinaris Dingsdaeghse Courante'', [p.&amp;nbsp;1-2].
*Anoniem (5 juni 1640) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1640/Nummer 23/Wt Bremen den 30 dito|‘Wt Bremen den 30 dito. [= 30 mei 1640]’]], ''Ordinaris Dingsdaeghse Courante'', [p.&amp;nbsp;2].
*Anoniem (5 juni 1640) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1640/Nummer 23/Wt Franckfort den 31 dito|‘Wt Franckfort den 31 dito. [= 31 mei 1640]’, alinea 2-3]], ''Ordinaris Dingsdaeghse Courante'', [p.&amp;nbsp;2].
*Anoniem (5 juni 1640) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1640/Nummer 23/Wt Antwerpen den 2 Iunij|‘Wt Antwerpen den 2 Iunij’]], ''Ordinaris Dingsdaeghse Courante'', [p.&amp;nbsp;2] (als ‘Den Oversten Beck’).

;Zweeds-Franse coalitie (1630-1648)
*Anoniem (29 maart 1636) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1636/Nummer 13/Wt Metz den 28. Februarij|‘Wt Metz den 28. Februarij’]], ''Tydingen uyt verscheyden Quartieren'', [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (29 maart 1636) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1636/Nummer 13/Wt Leipsigh den 6. Martij|‘Wt Leipsigh den 6. Martij’]], ''Tydingen uyt verscheyden Quartieren'', [p.&amp;nbsp;1].

;Transsylvanische inval in Hongarije, 1644-1645; Wapenstilstand, 22 augustus 1645
*Anoniem (19 september 1645) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1645/Nummer 38/Uyt Wenen den 30 dito|‘Uyt Wenen den 30 dito. [= 30 augustus 1645]’]], ''Ordinaris Dingsdaegsche Courante'', [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (19 september 1645) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1645/Nummer 38/Uyt Neurenburg den 8 dito|‘Uyt Neurenburg den 8 dito [= 6 september 1645]’]], ''Ordinaris Dingsdaegsche Courante'', [p.&amp;nbsp;1].

;Wapenstilstand van Kötzschenbroda, 27 augustus 1645
*Anoniem (19 september 1645) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1645/Nummer 38/Uyt Leipsigh den 6 dito|‘Uyt Leipsigh den 6 dito [= 6 september 1645]’]], ''Ordinaris Dingsdaegsche Courante'', [p.&amp;nbsp;1].

;Invasie van Saksen door Zweden
*Anoniem (19 september 1645) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1645/Nummer 38/Uyt Prage den 2 September|‘Uyt Prage den 2 September’]], ''Ordinaris Dingsdaegsche Courante'', [p.&amp;nbsp;1].

;Hessenkrieg, 1645-1646
*Anoniem (23 oktober 1646) [[Ordinarise Middel-weeckse Courante/1646/Nummer 43/Wt over-Hessen den 14 dito|‘Wt over-Hessen den 14 dito. [= 14 oktober 1646]’]], ''Ordinarise Middel-weeckse Courante'', [p.&amp;nbsp;1].

;Beierse veldtocht, 1646-1647
*Anoniem (23 oktober 1646) [[Ordinarise Middel-weeckse Courante/1646/Nummer 43/Wt Vlm den 10 Octobris 1646|‘Wt Vlm den 10 Octobris 1646’]], ''Ordinarise Middel-weeckse Courante'', [p.&amp;nbsp;1].

;Vrede van Westfalen
*Anoniem (17 januari 1645) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1645/Nummer 3/Uyt Osenbrugge den 21 dito|‘Uyt Osenbrugge den 21 dito. [= 21 december 1644]’]], ''Ordinaris Dingsdaegsche Courante'', [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (8 maart 1650) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1650/Nummer 11/Uyt Nurenbergh den 25 dito|‘Uyt Nurenbergh den 25 dito. [= 25 februari 1650]’]], ''Ordinaris Dingsdaeghsche Courante'', [p.&amp;nbsp;1].

;Nürnberger Exekutionstag, april 1649-juli 1650
*Anoniem (8 maart 1650) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1650/Nummer 11/Uyt Nurenbergh den 25 dito|‘Uyt Nurenbergh den 25 dito. [= 25 februari 1650]’]], ''Ordinaris Dingsdaeghsche Courante'', [p.&amp;nbsp;1].

[[Categorie:Wikisource:Hoofdportaal geschiedenis]]</text>
      <sha1>rl2c7izyim3wzvlfo69iyn1hnmr8k2w</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>226487</id>
      <parentid>226485</parentid>
      <timestamp>2026-09-07T14:00:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vincent Steenberg</username>
        <id>280</id>
      </contributor>
      <comment>+bron</comment>
      <origin>226487</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8204" sha1="6jk60h2jk1lishfv4sio3q5h8lf6f2g" xml:space="preserve">{{Infobox thema
| naam         = Dertigjarige Oorlog
| afbeelding   = Hanging from The Miseries and Misfortunes of War by Jacques Callot.jpg
| alt          = Executie van een aantal dieven, vermoedelijk soldaten die zich schuldig maakten aan plundering
| beschrijving = Bronnen bij de [[w:nl:Dertigjarige Oorlog|Dertigjarige Oorlog]].
}}
== Algemeen ==
*Haug, C.F. ([1824]-1826) ''De Dertigjarige Oorlog. Eene bijdrage tot de krijgskundige geschiedenis'' […], Delft: P. de Groot.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (2 november 1824) [[Rotterdamsche Courant/1824/Nummer 132/Bij den Drukker en Boekverkooper P. de Groot|‘Bij den Drukker en Boekverkooper P. de Groot, te Delft, is gedrukt en bij de voornaamste Boekhandelaren te bekomen: […] [advertentie]’]], ''Rotterdamsche Courant'', [p.&amp;nbsp;3].
**Anoniem (12 september 1825) [[Leydse Courant/1825/Nummer 109/Iets over den Dertigjarigen Oorlog|‘Iets over den Dertigjarigen Oorlog 1618-1648’]], ''Leydsche Courant'', [p.&amp;nbsp;2-3].
[[Bestand:Utrechtsche Provinciale en Stads-Courant 1845 no 139 advertisement Geschiedenis van den Dertigjarigen Oorlog.jpg|thumb|240px|Advertentie uit de ''Utrechtsche Provinciale en Stads-Courant'', 19 november 1845]]
*Sporschill, Johann (1845) ''Geschiedenis van den Dertigjarigen Oorlog'', Nijmegen: C.A. Vieweg.

== Bijzondere onderwerpen ==
;Boheemse opstand, 1618-1620
:[[Afbeelding:1rightarrow.png|15px]] Zie [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Tsjechië/17e eeuw/Boheemse Opstand]]

;Duitse vorsten nemen soldaten aan, juni 1618
*Anoniem (14 juni 1618) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1618/14 juni/VVt Ceulen, den 11. Dito|‘VVt Ceulen, den 11. Dito. [= 11 juni 1618]’, alinea 4]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c''.
*Anoniem (22 juni 1618) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1618/22 juni/VVt Ceulen, den 18. Dito|‘VVt Ceulen, den 18. Dito. [= 18 juni 1618]’]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c''.

;Bündner Wirren, 1618-1639
:[[Afbeelding:1rightarrow.png|15px]] Zie [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Zwitserland/Graubünden/Bündner Wirren]]

;Hongaarse opstanden, 1619-1626
:[[Afbeelding:1rightarrow.png|15px]] Zie [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Hongarije]]

;Overzicht van legereenheden, augustus 1620
*Anoniem (12 september 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/12 september#art1al15|‘Wt Weenen 20. Augusti’, alinea 15-27]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-8.

;Paltse veldtocht, 1620-1623
:[[Afbeelding:1rightarrow.png|15px]] Zie [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/ca. 1500-ca. 1648/Paltse veldtocht]]

;Lijst van katholieke en protestantse vorsten, enz., en hun bondgenoten, december 1620
*Anoniem (5 december 1620) ''[[Nieuwe Tijdinghen/1620/5 december (2)|Cataloge vande Coningen, Princen, Graven ende andere Vorsten, met den Keyser Ferdinandvs II. opentlijck houdende teghen de Vnie der Calvinisten ende alle Adherente Protestanten]]'', T’Hantwerpen: By Abraham Verhoeven.

;Financiering
*Anoniem (8 januari 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 3#art5|‘Extract getrocken vvt het Keyserlijck Placcaet, gepubliceert binnen VVeenen in Oostenrijck, nopende de generaele Schattinghen opghestelt tot onderhoudinghe van de Oorloghe’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;4-8.

;Gevolgen van de Dertigjarige Oorlog voor de burgerbevolking
*Anoniem (27 februari 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/27 februari#art6al3|‘Wt Weenen in oostenrijck 5. Februarij’, alinea 3]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;8.
*Anoniem (25 januari 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/25 januari/Wt Franckfort den 16. dito|‘Wt Franckfort den 16. dito. [= 16 januari 1621]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2].
*Anoniem (10 april 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/10 april/VVt VVorms den 27. dito|‘VVt VVorms den 27. dito. [= 27 maart 1621]’, alinea 2]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2].
*Anoniem (12 mei 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/12 mei/VVt Egher den 29. April|‘VVt Egher den 29. April’, alinea 3]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (12 mei 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/12 mei/VVt VVorms den 1. Mey|‘VVt VVorms den 1. Mey’, alinea 3]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (29 maart 1636) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1636/Nummer 13/Wt Leipsigh den 6. Martij|‘Wt Leipsigh den 6. Martij’, alinea 4]], ''Tydingen uyt verscheyden Quartieren'', [p.&amp;nbsp;1].

;Veldtocht van Johan Banér van Bohemen naar Fritzlar, 1640
*Anoniem (5 juni 1640) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1640/Nummer 23/Wt Neurenburch den 26 dito|‘Wt Neurenburch den 26 dito. [= 26 mei 1640]’]], ''Ordinaris Dingsdaeghse Courante'', [p.&amp;nbsp;1-2].
*Anoniem (5 juni 1640) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1640/Nummer 23/Wt Bremen den 30 dito|‘Wt Bremen den 30 dito. [= 30 mei 1640]’]], ''Ordinaris Dingsdaeghse Courante'', [p.&amp;nbsp;2].
*Anoniem (5 juni 1640) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1640/Nummer 23/Wt Franckfort den 31 dito|‘Wt Franckfort den 31 dito. [= 31 mei 1640]’, alinea 2-3]], ''Ordinaris Dingsdaeghse Courante'', [p.&amp;nbsp;2].
*Anoniem (5 juni 1640) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1640/Nummer 23/Wt Antwerpen den 2 Iunij|‘Wt Antwerpen den 2 Iunij’]], ''Ordinaris Dingsdaeghse Courante'', [p.&amp;nbsp;2] (als ‘Den Oversten Beck’).

;Zweeds-Franse coalitie (1630-1648)
*Anoniem (29 maart 1636) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1636/Nummer 13/Wt Metz den 28. Februarij|‘Wt Metz den 28. Februarij’]], ''Tydingen uyt verscheyden Quartieren'', [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (29 maart 1636) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1636/Nummer 13/Wt Leipsigh den 6. Martij|‘Wt Leipsigh den 6. Martij’]], ''Tydingen uyt verscheyden Quartieren'', [p.&amp;nbsp;1].

;Transsylvanische inval in Hongarije, 1644-1645; Wapenstilstand, 22 augustus 1645
*Anoniem (19 september 1645) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1645/Nummer 38/Uyt Wenen den 30 dito|‘Uyt Wenen den 30 dito. [= 30 augustus 1645]’]], ''Ordinaris Dingsdaegsche Courante'', [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (19 september 1645) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1645/Nummer 38/Uyt Neurenburg den 8 dito|‘Uyt Neurenburg den 8 dito [= 6 september 1645]’]], ''Ordinaris Dingsdaegsche Courante'', [p.&amp;nbsp;1].

;Wapenstilstand van Kötzschenbroda, 27 augustus 1645
*Anoniem (19 september 1645) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1645/Nummer 38/Uyt Leipsigh den 6 dito|‘Uyt Leipsigh den 6 dito [= 6 september 1645]’]], ''Ordinaris Dingsdaegsche Courante'', [p.&amp;nbsp;1].

;Invasie van Saksen door Zweden
*Anoniem (19 september 1645) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1645/Nummer 38/Uyt Prage den 2 September|‘Uyt Prage den 2 September’]], ''Ordinaris Dingsdaegsche Courante'', [p.&amp;nbsp;1].

;Hessenkrieg, 1645-1646
*Anoniem (23 oktober 1646) [[Ordinarise Middel-weeckse Courante/1646/Nummer 43/Wt over-Hessen den 14 dito|‘Wt over-Hessen den 14 dito. [= 14 oktober 1646]’]], ''Ordinarise Middel-weeckse Courante'', [p.&amp;nbsp;1].

;Beierse veldtocht, 1646-1647
*Anoniem (23 oktober 1646) [[Ordinarise Middel-weeckse Courante/1646/Nummer 43/Wt Vlm den 10 Octobris 1646|‘Wt Vlm den 10 Octobris 1646’]], ''Ordinarise Middel-weeckse Courante'', [p.&amp;nbsp;1].

;Beleg van Duinkerken, 1646
*Anoniem (23 oktober 1646) [[Ordinarise Middel-weeckse Courante/1646/Nummer 43/Wt Brussel den 18 Octobris|‘Wt Brussel den 18 Octobris’]], ''Ordinarise Middel-weeckse Courante'', [p.&amp;nbsp;1].

;Vrede van Westfalen
*Anoniem (17 januari 1645) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1645/Nummer 3/Uyt Osenbrugge den 21 dito|‘Uyt Osenbrugge den 21 dito. [= 21 december 1644]’]], ''Ordinaris Dingsdaegsche Courante'', [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (8 maart 1650) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1650/Nummer 11/Uyt Nurenbergh den 25 dito|‘Uyt Nurenbergh den 25 dito. [= 25 februari 1650]’]], ''Ordinaris Dingsdaeghsche Courante'', [p.&amp;nbsp;1].

;Nürnberger Exekutionstag, april 1649-juli 1650
*Anoniem (8 maart 1650) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1650/Nummer 11/Uyt Nurenbergh den 25 dito|‘Uyt Nurenbergh den 25 dito. [= 25 februari 1650]’]], ''Ordinaris Dingsdaeghsche Courante'', [p.&amp;nbsp;1].

[[Categorie:Wikisource:Hoofdportaal geschiedenis]]</text>
      <sha1>6jk60h2jk1lishfv4sio3q5h8lf6f2g</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>226501</id>
      <parentid>226487</parentid>
      <timestamp>2026-09-07T16:16:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vincent Steenberg</username>
        <id>280</id>
      </contributor>
      <comment>+bron</comment>
      <origin>226501</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8462" sha1="byb0rcwc4op8mku0itgojk48h524tlu" xml:space="preserve">{{Infobox thema
| naam         = Dertigjarige Oorlog
| afbeelding   = Hanging from The Miseries and Misfortunes of War by Jacques Callot.jpg
| alt          = Executie van een aantal dieven, vermoedelijk soldaten die zich schuldig maakten aan plundering
| beschrijving = Bronnen bij de [[w:nl:Dertigjarige Oorlog|Dertigjarige Oorlog]].
}}
== Algemeen ==
*Haug, C.F. ([1824]-1826) ''De Dertigjarige Oorlog. Eene bijdrage tot de krijgskundige geschiedenis'' […], Delft: P. de Groot.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (2 november 1824) [[Rotterdamsche Courant/1824/Nummer 132/Bij den Drukker en Boekverkooper P. de Groot|‘Bij den Drukker en Boekverkooper P. de Groot, te Delft, is gedrukt en bij de voornaamste Boekhandelaren te bekomen: […] [advertentie]’]], ''Rotterdamsche Courant'', [p.&amp;nbsp;3].
**Anoniem (12 september 1825) [[Leydse Courant/1825/Nummer 109/Iets over den Dertigjarigen Oorlog|‘Iets over den Dertigjarigen Oorlog 1618-1648’]], ''Leydsche Courant'', [p.&amp;nbsp;2-3].
[[Bestand:Utrechtsche Provinciale en Stads-Courant 1845 no 139 advertisement Geschiedenis van den Dertigjarigen Oorlog.jpg|thumb|240px|Advertentie uit de ''Utrechtsche Provinciale en Stads-Courant'', 19 november 1845]]
*Sporschill, Johann (1845) ''Geschiedenis van den Dertigjarigen Oorlog'', Nijmegen: C.A. Vieweg.

== Bijzondere onderwerpen ==
;Boheemse opstand, 1618-1620
:[[Afbeelding:1rightarrow.png|15px]] Zie [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Tsjechië/17e eeuw/Boheemse Opstand]]

;Duitse vorsten nemen soldaten aan, juni 1618
*Anoniem (14 juni 1618) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1618/14 juni/VVt Ceulen, den 11. Dito|‘VVt Ceulen, den 11. Dito. [= 11 juni 1618]’, alinea 4]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c''.
*Anoniem (22 juni 1618) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1618/22 juni/VVt Ceulen, den 18. Dito|‘VVt Ceulen, den 18. Dito. [= 18 juni 1618]’]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c''.

;Bündner Wirren, 1618-1639
:[[Afbeelding:1rightarrow.png|15px]] Zie [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Zwitserland/Graubünden/Bündner Wirren]]

;Hongaarse opstanden, 1619-1626
:[[Afbeelding:1rightarrow.png|15px]] Zie [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Hongarije]]

;Overzicht van legereenheden, augustus 1620
*Anoniem (12 september 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/12 september#art1al15|‘Wt Weenen 20. Augusti’, alinea 15-27]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-8.

;Paltse veldtocht, 1620-1623
:[[Afbeelding:1rightarrow.png|15px]] Zie [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/ca. 1500-ca. 1648/Paltse veldtocht]]

;Lijst van katholieke en protestantse vorsten, enz., en hun bondgenoten, december 1620
*Anoniem (5 december 1620) ''[[Nieuwe Tijdinghen/1620/5 december (2)|Cataloge vande Coningen, Princen, Graven ende andere Vorsten, met den Keyser Ferdinandvs II. opentlijck houdende teghen de Vnie der Calvinisten ende alle Adherente Protestanten]]'', T’Hantwerpen: By Abraham Verhoeven.

;Financiering
*Anoniem (8 januari 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 3#art5|‘Extract getrocken vvt het Keyserlijck Placcaet, gepubliceert binnen VVeenen in Oostenrijck, nopende de generaele Schattinghen opghestelt tot onderhoudinghe van de Oorloghe’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;4-8.

;Gevolgen van de Dertigjarige Oorlog voor de burgerbevolking
*Anoniem (27 februari 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/27 februari#art6al3|‘Wt Weenen in oostenrijck 5. Februarij’, alinea 3]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;8.
*Anoniem (25 januari 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/25 januari/Wt Franckfort den 16. dito|‘Wt Franckfort den 16. dito. [= 16 januari 1621]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2].
*Anoniem (10 april 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/10 april/VVt VVorms den 27. dito|‘VVt VVorms den 27. dito. [= 27 maart 1621]’, alinea 2]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2].
*Anoniem (12 mei 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/12 mei/VVt Egher den 29. April|‘VVt Egher den 29. April’, alinea 3]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (12 mei 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/12 mei/VVt VVorms den 1. Mey|‘VVt VVorms den 1. Mey’, alinea 3]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (29 maart 1636) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1636/Nummer 13/Wt Leipsigh den 6. Martij|‘Wt Leipsigh den 6. Martij’, alinea 4]], ''Tydingen uyt verscheyden Quartieren'', [p.&amp;nbsp;1].

;Veldtocht van Johan Banér van Bohemen naar Fritzlar, 1640
*Anoniem (5 juni 1640) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1640/Nummer 23/Wt Neurenburch den 26 dito|‘Wt Neurenburch den 26 dito. [= 26 mei 1640]’]], ''Ordinaris Dingsdaeghse Courante'', [p.&amp;nbsp;1-2].
*Anoniem (5 juni 1640) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1640/Nummer 23/Wt Bremen den 30 dito|‘Wt Bremen den 30 dito. [= 30 mei 1640]’]], ''Ordinaris Dingsdaeghse Courante'', [p.&amp;nbsp;2].
*Anoniem (5 juni 1640) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1640/Nummer 23/Wt Franckfort den 31 dito|‘Wt Franckfort den 31 dito. [= 31 mei 1640]’, alinea 2-3]], ''Ordinaris Dingsdaeghse Courante'', [p.&amp;nbsp;2].
*Anoniem (5 juni 1640) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1640/Nummer 23/Wt Antwerpen den 2 Iunij|‘Wt Antwerpen den 2 Iunij’]], ''Ordinaris Dingsdaeghse Courante'', [p.&amp;nbsp;2] (als ‘Den Oversten Beck’).

;Zweeds-Franse coalitie (1630-1648)
*Anoniem (29 maart 1636) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1636/Nummer 13/Wt Metz den 28. Februarij|‘Wt Metz den 28. Februarij’]], ''Tydingen uyt verscheyden Quartieren'', [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (29 maart 1636) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1636/Nummer 13/Wt Leipsigh den 6. Martij|‘Wt Leipsigh den 6. Martij’]], ''Tydingen uyt verscheyden Quartieren'', [p.&amp;nbsp;1].

;Transsylvanische inval in Hongarije, 1644-1645; Wapenstilstand, 22 augustus 1645
*Anoniem (19 september 1645) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1645/Nummer 38/Uyt Wenen den 30 dito|‘Uyt Wenen den 30 dito. [= 30 augustus 1645]’]], ''Ordinaris Dingsdaegsche Courante'', [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (19 september 1645) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1645/Nummer 38/Uyt Neurenburg den 8 dito|‘Uyt Neurenburg den 8 dito [= 6 september 1645]’]], ''Ordinaris Dingsdaegsche Courante'', [p.&amp;nbsp;1].

;Wapenstilstand van Kötzschenbroda, 27 augustus 1645
*Anoniem (19 september 1645) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1645/Nummer 38/Uyt Leipsigh den 6 dito|‘Uyt Leipsigh den 6 dito [= 6 september 1645]’]], ''Ordinaris Dingsdaegsche Courante'', [p.&amp;nbsp;1].

;Invasie van Saksen door Zweden
*Anoniem (19 september 1645) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1645/Nummer 38/Uyt Prage den 2 September|‘Uyt Prage den 2 September’]], ''Ordinaris Dingsdaegsche Courante'', [p.&amp;nbsp;1].

;Hessenkrieg, 1645-1646
*Anoniem (23 oktober 1646) [[Ordinarise Middel-weeckse Courante/1646/Nummer 43/Wt over-Hessen den 14 dito|‘Wt over-Hessen den 14 dito. [= 14 oktober 1646]’]], ''Ordinarise Middel-weeckse Courante'', [p.&amp;nbsp;1].

;Beierse veldtocht, 1646-1647
*Anoniem (23 oktober 1646) [[Ordinarise Middel-weeckse Courante/1646/Nummer 43/Wt Vlm den 10 Octobris 1646|‘Wt Vlm den 10 Octobris 1646’]], ''Ordinarise Middel-weeckse Courante'', [p.&amp;nbsp;1].

;Beleg van Duinkerken, 1646
*Anoniem (23 oktober 1646) [[Ordinarise Middel-weeckse Courante/1646/Nummer 43/Wt Brussel den 18 Octobris|‘Wt Brussel den 18 Octobris’]], ''Ordinarise Middel-weeckse Courante'', [p.&amp;nbsp;1].

;Beleg van Euskirchen, 1646
*Anoniem (23 oktober 1646) [[Ordinarise Middel-weeckse Courante/1646/Nummer 43/Van den Rhijnstroom den 19 ditto|‘Van den Rhijnstroom den 19 ditto. [= 19 oktober 16460]’]], ''Ordinarise Middel-weeckse Courante'', [p.&amp;nbsp;1].

;Vrede van Westfalen
*Anoniem (17 januari 1645) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1645/Nummer 3/Uyt Osenbrugge den 21 dito|‘Uyt Osenbrugge den 21 dito. [= 21 december 1644]’]], ''Ordinaris Dingsdaegsche Courante'', [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (8 maart 1650) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1650/Nummer 11/Uyt Nurenbergh den 25 dito|‘Uyt Nurenbergh den 25 dito. [= 25 februari 1650]’]], ''Ordinaris Dingsdaeghsche Courante'', [p.&amp;nbsp;1].

;Nürnberger Exekutionstag, april 1649-juli 1650
*Anoniem (8 maart 1650) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1650/Nummer 11/Uyt Nurenbergh den 25 dito|‘Uyt Nurenbergh den 25 dito. [= 25 februari 1650]’]], ''Ordinaris Dingsdaeghsche Courante'', [p.&amp;nbsp;1].

[[Categorie:Wikisource:Hoofdportaal geschiedenis]]</text>
      <sha1>byb0rcwc4op8mku0itgojk48h524tlu</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>226505</id>
      <parentid>226501</parentid>
      <timestamp>2026-09-07T17:30:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vincent Steenberg</username>
        <id>280</id>
      </contributor>
      <comment>+bron</comment>
      <origin>226505</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8676" sha1="qsrgbhfzwtlx9nnubx47znkks5x9qxy" xml:space="preserve">{{Infobox thema
| naam         = Dertigjarige Oorlog
| afbeelding   = Hanging from The Miseries and Misfortunes of War by Jacques Callot.jpg
| alt          = Executie van een aantal dieven, vermoedelijk soldaten die zich schuldig maakten aan plundering
| beschrijving = Bronnen bij de [[w:nl:Dertigjarige Oorlog|Dertigjarige Oorlog]].
}}
== Algemeen ==
*Haug, C.F. ([1824]-1826) ''De Dertigjarige Oorlog. Eene bijdrage tot de krijgskundige geschiedenis'' […], Delft: P. de Groot.&lt;br&gt;Aankondigingen en recensies:
**Anoniem (2 november 1824) [[Rotterdamsche Courant/1824/Nummer 132/Bij den Drukker en Boekverkooper P. de Groot|‘Bij den Drukker en Boekverkooper P. de Groot, te Delft, is gedrukt en bij de voornaamste Boekhandelaren te bekomen: […] [advertentie]’]], ''Rotterdamsche Courant'', [p.&amp;nbsp;3].
**Anoniem (12 september 1825) [[Leydse Courant/1825/Nummer 109/Iets over den Dertigjarigen Oorlog|‘Iets over den Dertigjarigen Oorlog 1618-1648’]], ''Leydsche Courant'', [p.&amp;nbsp;2-3].
[[Bestand:Utrechtsche Provinciale en Stads-Courant 1845 no 139 advertisement Geschiedenis van den Dertigjarigen Oorlog.jpg|thumb|240px|Advertentie uit de ''Utrechtsche Provinciale en Stads-Courant'', 19 november 1845]]
*Sporschill, Johann (1845) ''Geschiedenis van den Dertigjarigen Oorlog'', Nijmegen: C.A. Vieweg.

== Bijzondere onderwerpen ==
;Boheemse opstand, 1618-1620
:[[Afbeelding:1rightarrow.png|15px]] Zie [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Tsjechië/17e eeuw/Boheemse Opstand]]

;Duitse vorsten nemen soldaten aan, juni 1618
*Anoniem (14 juni 1618) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1618/14 juni/VVt Ceulen, den 11. Dito|‘VVt Ceulen, den 11. Dito. [= 11 juni 1618]’, alinea 4]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c''.
*Anoniem (22 juni 1618) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1618/22 juni/VVt Ceulen, den 18. Dito|‘VVt Ceulen, den 18. Dito. [= 18 juni 1618]’]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c''.

;Bündner Wirren, 1618-1639
:[[Afbeelding:1rightarrow.png|15px]] Zie [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Zwitserland/Graubünden/Bündner Wirren]]

;Hongaarse opstanden, 1619-1626
:[[Afbeelding:1rightarrow.png|15px]] Zie [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Hongarije]]

;Overzicht van legereenheden, augustus 1620
*Anoniem (12 september 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/12 september#art1al15|‘Wt Weenen 20. Augusti’, alinea 15-27]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-8.

;Paltse veldtocht, 1620-1623
:[[Afbeelding:1rightarrow.png|15px]] Zie [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/ca. 1500-ca. 1648/Paltse veldtocht]]

;Lijst van katholieke en protestantse vorsten, enz., en hun bondgenoten, december 1620
*Anoniem (5 december 1620) ''[[Nieuwe Tijdinghen/1620/5 december (2)|Cataloge vande Coningen, Princen, Graven ende andere Vorsten, met den Keyser Ferdinandvs II. opentlijck houdende teghen de Vnie der Calvinisten ende alle Adherente Protestanten]]'', T’Hantwerpen: By Abraham Verhoeven.

;Financiering
*Anoniem (8 januari 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 3#art5|‘Extract getrocken vvt het Keyserlijck Placcaet, gepubliceert binnen VVeenen in Oostenrijck, nopende de generaele Schattinghen opghestelt tot onderhoudinghe van de Oorloghe’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;4-8.

;Gevolgen van de Dertigjarige Oorlog voor de burgerbevolking
*Anoniem (27 februari 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/27 februari#art6al3|‘Wt Weenen in oostenrijck 5. Februarij’, alinea 3]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;8.
*Anoniem (25 januari 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/25 januari/Wt Franckfort den 16. dito|‘Wt Franckfort den 16. dito. [= 16 januari 1621]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2].
*Anoniem (10 april 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/10 april/VVt VVorms den 27. dito|‘VVt VVorms den 27. dito. [= 27 maart 1621]’, alinea 2]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2].
*Anoniem (12 mei 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/12 mei/VVt Egher den 29. April|‘VVt Egher den 29. April’, alinea 3]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (12 mei 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/12 mei/VVt VVorms den 1. Mey|‘VVt VVorms den 1. Mey’, alinea 3]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (29 maart 1636) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1636/Nummer 13/Wt Leipsigh den 6. Martij|‘Wt Leipsigh den 6. Martij’, alinea 4]], ''Tydingen uyt verscheyden Quartieren'', [p.&amp;nbsp;1].

;Veldtocht van Johan Banér van Bohemen naar Fritzlar, 1640
*Anoniem (5 juni 1640) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1640/Nummer 23/Wt Neurenburch den 26 dito|‘Wt Neurenburch den 26 dito. [= 26 mei 1640]’]], ''Ordinaris Dingsdaeghse Courante'', [p.&amp;nbsp;1-2].
*Anoniem (5 juni 1640) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1640/Nummer 23/Wt Bremen den 30 dito|‘Wt Bremen den 30 dito. [= 30 mei 1640]’]], ''Ordinaris Dingsdaeghse Courante'', [p.&amp;nbsp;2].
*Anoniem (5 juni 1640) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1640/Nummer 23/Wt Franckfort den 31 dito|‘Wt Franckfort den 31 dito. [= 31 mei 1640]’, alinea 2-3]], ''Ordinaris Dingsdaeghse Courante'', [p.&amp;nbsp;2].
*Anoniem (5 juni 1640) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1640/Nummer 23/Wt Antwerpen den 2 Iunij|‘Wt Antwerpen den 2 Iunij’]], ''Ordinaris Dingsdaeghse Courante'', [p.&amp;nbsp;2] (als ‘Den Oversten Beck’).

;Zweeds-Franse coalitie (1630-1648)
*Anoniem (29 maart 1636) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1636/Nummer 13/Wt Metz den 28. Februarij|‘Wt Metz den 28. Februarij’]], ''Tydingen uyt verscheyden Quartieren'', [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (29 maart 1636) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1636/Nummer 13/Wt Leipsigh den 6. Martij|‘Wt Leipsigh den 6. Martij’]], ''Tydingen uyt verscheyden Quartieren'', [p.&amp;nbsp;1].

;Transsylvanische inval in Hongarije, 1644-1645; Wapenstilstand, 22 augustus 1645
*Anoniem (19 september 1645) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1645/Nummer 38/Uyt Wenen den 30 dito|‘Uyt Wenen den 30 dito. [= 30 augustus 1645]’]], ''Ordinaris Dingsdaegsche Courante'', [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (19 september 1645) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1645/Nummer 38/Uyt Neurenburg den 8 dito|‘Uyt Neurenburg den 8 dito [= 6 september 1645]’]], ''Ordinaris Dingsdaegsche Courante'', [p.&amp;nbsp;1].

;Wapenstilstand van Kötzschenbroda, 27 augustus 1645
*Anoniem (19 september 1645) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1645/Nummer 38/Uyt Leipsigh den 6 dito|‘Uyt Leipsigh den 6 dito [= 6 september 1645]’]], ''Ordinaris Dingsdaegsche Courante'', [p.&amp;nbsp;1].

;Invasie van Saksen door Zweden
*Anoniem (19 september 1645) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1645/Nummer 38/Uyt Prage den 2 September|‘Uyt Prage den 2 September’]], ''Ordinaris Dingsdaegsche Courante'', [p.&amp;nbsp;1].

;Hessenkrieg, 1645-1646
*Anoniem (23 oktober 1646) [[Ordinarise Middel-weeckse Courante/1646/Nummer 43/Wt over-Hessen den 14 dito|‘Wt over-Hessen den 14 dito. [= 14 oktober 1646]’]], ''Ordinarise Middel-weeckse Courante'', [p.&amp;nbsp;1].

;Beierse veldtocht, 1646-1647
*Anoniem (23 oktober 1646) [[Ordinarise Middel-weeckse Courante/1646/Nummer 43/Wt Vlm den 10 Octobris 1646|‘Wt Vlm den 10 Octobris 1646’]], ''Ordinarise Middel-weeckse Courante'', [p.&amp;nbsp;1].

;Beleg van Duinkerken, 1646
*Anoniem (23 oktober 1646) [[Ordinarise Middel-weeckse Courante/1646/Nummer 43/Wt Brussel den 18 Octobris|‘Wt Brussel den 18 Octobris’]], ''Ordinarise Middel-weeckse Courante'', [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (23 oktober 1646) [[Ordinarise Middel-weeckse Courante/1646/Nummer 43/Wt Antwerpen den 19 dito|‘Wt Antwerpen den 19 dito. [= 19 oktober 1646]’]], ''Ordinarise Middel-weeckse Courante'', [p.&amp;nbsp;1-2].

;Beleg van Euskirchen, 1646
*Anoniem (23 oktober 1646) [[Ordinarise Middel-weeckse Courante/1646/Nummer 43/Van den Rhijnstroom den 19 ditto|‘Van den Rhijnstroom den 19 ditto. [= 19 oktober 16460]’]], ''Ordinarise Middel-weeckse Courante'', [p.&amp;nbsp;1].

;Vrede van Westfalen
*Anoniem (17 januari 1645) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1645/Nummer 3/Uyt Osenbrugge den 21 dito|‘Uyt Osenbrugge den 21 dito. [= 21 december 1644]’]], ''Ordinaris Dingsdaegsche Courante'', [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (8 maart 1650) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1650/Nummer 11/Uyt Nurenbergh den 25 dito|‘Uyt Nurenbergh den 25 dito. [= 25 februari 1650]’]], ''Ordinaris Dingsdaeghsche Courante'', [p.&amp;nbsp;1].

;Nürnberger Exekutionstag, april 1649-juli 1650
*Anoniem (8 maart 1650) [[Ordinaris Dingsdaeghse Courante/1650/Nummer 11/Uyt Nurenbergh den 25 dito|‘Uyt Nurenbergh den 25 dito. [= 25 februari 1650]’]], ''Ordinaris Dingsdaeghsche Courante'', [p.&amp;nbsp;1].

[[Categorie:Wikisource:Hoofdportaal geschiedenis]]</text>
      <sha1>qsrgbhfzwtlx9nnubx47znkks5x9qxy</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pagina:Utrechtsch Provinciaal en Stedelijk Dagblad 1871 no 197.pdf/3</title>
    <ns>104</ns>
    <id>80812</id>
    <revision>
      <id>226482</id>
      <parentid>210990</parentid>
      <timestamp>2026-09-07T13:52:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vincent Steenberg</username>
        <id>280</id>
      </contributor>
      <comment>typo</comment>
      <origin>226482</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="31324" sha1="9g83sc0r4w2q18eutwr3vrzyiagc2zs" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Vincent Steenberg&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt; {{c|{{larger|'''Beroemde namen.'''}}}}
&lt;section begin=&quot;cartesianeninutrecht&quot;/&gt;{{c|'''Cartesianen in Utrecht.'''

III.

HENRICUS REGIUS.}}

{{gap}}Henricus de Roy (Regius), te Utrecht geboren in 1598, voleindigde zijne studiën in Franeker, waar hij meester der vrije kunsten en doctor in de medicijnen werd. Eerst oefende hij de geneeskunde uit in Oost-Friesland, daarop te Naarden en eindelijk in zijne geboortestad. In het jaar 1638 werd hij hier buitengewoon hoogleeraar in de geneeskunde en de plantenleer. Het volgend jaar tot gewoon hoogleeraar benoemd, nam hij zijn post met ijver en lust tot zijn dood toe waar. In 1649 werden hem de ontleedkundige lessen opgedragen. Hij was een zeer groot en zeer ijverig voorstander en verdediger der Cartesiaansche wijsbegeerte, daar hij het zich tot een eer rekende het vak der geneeskunde van de scholastieke dwalingen te zuiveren en naar de leer van Descartes te verbeteren. Hij deed dit echter met meer drift en mindere voorzichtigheid dan Renerius, en dit had groote oneenigheden ten gevolge.
&lt;br&gt;{{gap}}Nog als gewoon geneesheer was hij in vriendschap gekomen met Renerius; van dezen leerde hij de wijsgeerige methode van Descartes kennen, las de geschriften van dien mathematischen denker en vatte liefde op voor zijne wijsbegeerte. Daar de Roy op bepaalde uren vraagstukken uit de natuurkunde met zijne hoorders behandelde en die naar de beginselen der toen nieuwe filosofie ophelderde, viel hij hij eenige zijner ambtgenooten in ongenade, die het hem ten kwade duidden, dat dusdoende de stellingen der oude wijsgeeren, zooals zij het noemden, verwaarloosd werden, vooral ook, naar het schijnt, omdat de gehoorzalen, als de Roy sprak, met een grooter aantal toehoorders waren vervuld. Daarbij kwam nog een bijzonder voorval: op den 9. Juli 1639 werd een akademisch dispuut gehouden onder Arnold Senquerd, en deze nam als praeses den onder hem defendeerenden student, die door een leerling van de Roy, volgens het stelsel van Descartes, aangevallen en in het nauw gebracht werd, in zijne bescherming. Hierop trad de Roy weder voor zijnen discipel in de bres en voerde met groote opgewondenheid het woord tegen zijn ambtgenoot, doch dit nam velen zijner overige kollega’s tegen hem in. Nu eenmaal gaande gemaakt, verdedigde hij openlijk in verschillende verhandelingen de leerstellingen van Descartes, waartegen weder Stratenus, zijn geneeskundige ambtgenoot, en Ravensperger, zijn ambtgenoot in de wiskunde en, wat het ergst was, de theoloog Voetius in verschillende verhandelingen en theses opkwamen. Voetius aarzelde niet hem »een ketter” te noemen, en in een der blauwboekjes, die toen tegen de Roy uitkwamen, werd hem verweten, dat »zijn hoofd ronddraaide als de molen van Jutphaas.” — Naar hetgeen Velthuysen verhaalt, werd in een latijnsch vers van een student achter stellingen, die Voet tegen de Roy uitgaf, van dezen gezegd:
{{c|{{smaller|Simia mendacis Galli, mendacior ipso;}}}}
de Roy Zou dus »de aap” van Descartes, »een leugenachtigen Franschman, en nog leugenachtiger dan deze zelf” geweest zijn. Op deze theses bleef de Roy het antwoord niet schuldig; maar toen wist Voetius te bewerken, dat de akademische senaat — alleen Aemilius en Cypriaan van Oosterga stemden tegen — klachten tegen hun medelid inbracht bij de regeering, met dit gevolg, dat aan Regius verboden werd eenige openbare of bijzondere kollegiën te houden, behalve zijne medische. Dit geschiedde a{{sup|o}}. 1642. Descartes raadde toen de Roy aan, zich aan dat besluit der overheid te onderwerpen. In een volgenden brief gaf hij hem eerst een wenk, hoe hij Voetius antwoorden kon, maar, zoo het waar was, wat zijn vriend hem had geschreven, dat hij zijn gansche professoraat in de waagschaal stelde, indien hij Voetius antwoordde: »dan” liet hij volgen, »raad ik u te zwijgen; maar ik heb toch verwonderd gestaan, want ik wist niet, dat die man in uw stad zulk een heerschappij voert, en ik meende, dat zij meer vrijheid genoot; doch nu heb ik medelijden met haar, dat zij zoo een nietswaardigen schoolmeester en zulk een ellendigen tiran slaafs moet onderworpen zijn.”
&lt;br&gt;{{gap}}Van nu af zich bij zijne medische lessen bepalende, onthield de Roy zich van de filosofie en verkreeg in 1661 den titel van eersten professor in de geneeskunde. Hij stierf 19 Febr. 1679.
&lt;br&gt;{{gap}}Het schijnt, dat Regius zijn tijd voorbij wilde streven. Onder den titel Physiologie of Gezondheidskennis schreef hij drie verhandelingen; maar men nam toen het woord physiologie nog op in de beteekenis van algemeene natuurkunde, vandaar dat men den titel, als te veel belovend, afkeurde »daar toch (zoo werd van een anders welwillende zijde aangemerkt) één mensch niet in staat was uit te leggen, wat de geheele natuur omvatte, vooral daar er zoo weinig vóórgewerkt was, gelijk de schrijver zelf erkende.” Doch de Roy had de physiologie van den mensch bedoeld en had dien naam toegepast op de gezondheidsleer, als praktisch onderdeel der algemene natuurkunde van den mensch. — Hij schreef ook ter verdediging van den bloedsomloop, waardoor hij met Primrose te Leiden in strijd kwam.
&lt;br&gt;{{gap}}De Roy was een beminnaar der waarheid door onderzoek, waar toe het hem niet aan scherpzinnigheid ontbrak. Zoo heet hij in zijne Natuurphilosophie (1651, 1654 en 1661), die mede in het Fransch is uitgekomen, onder anderen eene, voor die tijden bevredigende, uitlegging gegeven der schijnbaar vrijwillige beweging van het zoogenaamd kruidje-roer-mij-niet, of ''Herba pudica'', gelijk de toenmalige geleerden het noemden. Dit werk bevatte als ’t ware een handboek der Cartesiaansche wijsbegeerte.
&lt;br&gt;{{gap}}Zijne Grondbeginselen der Natuurkunde liet hij, vóór de uitgave, aan Descartes lezen. Deze keurde daarin veel af, omdat hij verder ging, dan bewezen kon worden. Toch gaf hij het werk uit, onder vele loftuitingen op den Franschen denker. Descartes nam dit kwalijk en beweerde, dat de Roy hem niet begreep, dat zijne stellingen geen orde was en dat zij door geen werkelijke bewijzen gestaafd waren, zoodat ze veel van paradoxen hadden. In de tweede uitgave liet de Roy de lofredenen op Descartes weg. Men verweet daarna aan de Roy te groote eigenliefde, en zeide, »dat men veel van hem had mogen verwachten, indien hij zich niet verbeeld had meer te weten dan Descartes of wijzer te zijn dan de meester.” En dat mocht natuurlijk niet.
&lt;br&gt;{{gap}}Hij schreef nog eene verklaring van den menschelijken geest of van den Redelijken Geest. Ook over dit werk kwam hij met Descartes in dispuut.
&lt;br&gt;{{gap}}In 1640 beschreef hij den Akademischen Kruidtuin te Utrecht. Meermalen zijn uitgegeven zijne Gronden der Geneeskunde, een soort van physiologie, 1657, 1664 en 1668, 4to. Zijne rationeele Praxis medica kwam eerst na zijn dood in het licht te Middelburg 1686 en te Leiden 1689.{{float right|t. B.}}
{{clearboth}}
&lt;section end=&quot;cartesianeninutrecht&quot;/&gt;
&lt;section begin=&quot;buitenland&quot;/&gt;{{c|{{x-larger|BUITENLAND.}}}}
{{lijn}}
&lt;section end=&quot;buitenland&quot;/&gt;
&lt;section begin=&quot;turkije&quot;/&gt;{{c|{{larger|'''{{sp|Turkĳ}}e.'''}}}}

{{gap}}Eindelijk is het langdurig geschil tusschen de '''Bulgaren''' en den Griekschen patriarch beslist, door het aftreden van den laatste en door het besluit der Porte, om de kerkelijke aangelegenheden van Bulgarije aan het bestuur der Grieksche hierarchie te ontnemen. Dit doel hebben de Bulgaren sedert jaren beoogd, om aan de mindere klassen eene nationale opvoeding in de openbare scholen te kunnen geven. Daar het grootste deel des volks nog zeer onbeschaafd is en de lagere geestelijkheid op denzelfden trap als hare gemeenten staat, waren de scholen geheel in de hand der hoogere geestelijken, die als Grieken tegen de ontwikkeling der Bulgaarsche nationaliteit waren. Om hieraan te gemoet te komen, stelden de leiders der nationale partij aan de Porte voor, om de Bulgaarsche kerk geheel onafhankelijk van den Griekschen patriarch te maken, daar het duidelijk gebleken was, dat hij alle goede plaatsen aan geestelijken van zijne nationaliteit weggaf en daardoor de Bulgaren feitelijk van het beheer hunner eigen kerk uitsloot. De Porte wilde hier eerst niet van hooren, vreezende, dat er eenig politiek doel mede beoogd werd, maar na verloop van eenigen tijd, liep zij eene nationale synode bijeen, om een koncept reglement voor de Bulgaarsche kerk samen te stellen. Toen dit voltooid was, keurde de groot-vizier het goed, maar vond het sterke oppositie bij den patriarch en de Grieksche synode. Te vergeefs beproefde Ali-Pacha beide partijen tot overeenstemming te brengen; de patriarch en de synode stonden op hun ''non possumus''. Eindelijk verloor de Porte het geduld en eischte van den patriarch een beslissend antwoord. Deze nam zijn ontslag, nu hij de hervorming niet langer kon tegenhouden. Waarschijnlijk zullen ook de overige christenen in Turkije, voor zoover zij geen Grieken zijn, beproeven, om zich aan de suprematie van den patriarch en de synode te onttrekken, die sedert de verovering van Konstantonopel hen zwaarder gedrukt heeft, dan de Turksche heerschappij. Die pogingen zullen bij de Porte allicht steun vinden daar de nauwe verbinding, waarin de Grieksche geestelijkheid tot de Helleensche agitatie in Athene staat, het der regeering tot plicht maakt, haar macht en invloed zooveel mogelijk te beperken.
&lt;br&gt;{{gap}}Reeds lang was er sprake van, dat de Porte ook de christenbevolking tot '''den militairen dienst''' zou oproepen op gelijken voet als de Mahomedanen. Er schijnt echter niet van te zullen komen. De regeering dreigt er slechts mede om de christenen een hooge afkoopsom te doen betalen. Rusland, zegt men, raadt sterk de invoering van den algemeenen dienstplicht aan, maar zulk een raad van die zijde komt natuurlijk verdacht voor.
&lt;section end=&quot;turkije&quot;/&gt;
&lt;section begin=&quot;oostenrijk&quot;/&gt;{{c|{{larger|'''{{sp|Oostenrĳ}}k.'''}}}}

{{gap}}Over het '''bezoek van den kroonprins''' aan Boheme en Morivie schrijft de officieele ''Prager Ztg.'': »Op nieuw is het duidelijk gebleken, dat er in Oostenrijk vele nationaliteiten, vele partijen vele politieke meeningen, zijn maar dat er geen oppositie tegen de dinastie bestaat, noch vijanden van den staat zijn. De dinastie, het monarchisch systeem, de eenheid van den staat blijven buiten diskussie; men twist slechts over den vorm der grondwet, over meer of minder autonomie der afzonderlijke landen, over meer of minder ver gaande koncessiën aan den geest des tijds. Verder gaan onze twisten niet.”
&lt;br&gt;{{gap}}De '''delegatie''' van den rijksraad heeft het door de Hongaarsche delegatie aangenomen gemeenschappelijk budget goedgekeurd. Het is op 93.438.000 fl. vastgesteld.
&lt;section end=&quot;oostenrijk&quot;/&gt;
&lt;section begin=&quot;zwitserland&quot;/&gt;{{c|{{larger|'''{{sp|Zwitserlan}}d.'''}}}}

{{gap}}Geneve, de bakermat van het '''Roode Kruis,''' zal binnen kort eene vergadering binnen hare muren, zien openen van afgevaardigden der verschillende Kommitees in alle landen. Frankrijk en Duitschland zullen er elk door 5 gedelegeerden worden vertegenwoordigd. De te nemen maatregelen ten opzichte van de nieuwe inrichtingen der Kommitee’s, de bevestiging van de verschillende betrekkingen, enz. zullen het hoofdonderwerp der diskussiën uitmaken. Deze samenkomst is als de voorlooper te beschouwen van het kongres, dat te Weenen over dezelfde zaken nog dezen zomer zal worden gehouden.
&lt;section end=&quot;zwitserland&quot;/&gt;
&lt;section begin=&quot;duitschland&quot;/&gt;{{c|{{larger|'''{{sp|Duitschlan}}d.'''}}}}

{{gap}}De internationale '''tolkonferentie''' zal den 20. Augustus te Berlijn geopend worden. Slechts Frankrijk, Griekenland en Zwitserland nemen daaraan geen deel. Het bericht, dat Engeland en Italië zich aan de konferentie zouden onttrekken, blijkt dus onwaar geweest te zijn.
&lt;br&gt;{{gap}}De Pruisische minister van binnenl. zaken graaf Eulenberg, is nog altijd te Ems; onlangs is hij door den keizer tot domheer van Brandenburg benoemd, aan welken titel een inkomen van 12,000 thaler ’s jaars verbonden is. Zijn langdurig verblijf te Ems wordt in verband gebracht met de jongste besluiten van het ministerie over de verhouding van den Staat tot de Katholieke kerk, met het oog op den strijd over het leerstuk der onfeilbaarheid; waarschijnlijk worden te Ems de te nemen maatregelen vastgesteld.
&lt;br&gt;{{gap}}Men verwacht, dat eindelijk de Pruisische minister van eeredienst, van wien de '''klerikalen''' zooveel meenden te kunnen hopen, af zal treden. Alle niet klerikale bladen zijn voor een streng rechtvaardig optreden tegen de ultramontane woelingen. In de ''Bad. Landes Ztg''. wordt op het goede voorbeeld van Zwitserland gewezen. Het kanton Aargau heeft o. a. besloten zijn subsidie aan het priesterseminarie te Solothurn in te trekken, omdat men daar leerboeken ingevoerd had, wier strekking afkeuring verdiende. Hetzelfde kanton heeft zich ook van het bisdom Bazel afgescheiden omdat de bisschop het nieuwe dogma der onfeilbaarheid aan het oude kerkgeloof toegevoegd had. Aargau draagt dus niets meer bij tot onderhoud van den bisschop van Bazel en deze heeft in de kerkelijke aangelegenheden van het kanton niets meer te zeggen.
&lt;br&gt;{{gap}}De Duitschers, die bij het begin van den oorlog uit Frankrijk '''verdreven''' zijn, hebben gezamenlijk eene schadevergoeding gevraagd van 20 millioen thaler. Gelijk men weet heeft de rijksdag slechts 2 millioen thaler voor dit doel bestemd.
&lt;br&gt;{{gap}}De '''intocht der Beiersche troepen''' in Munchen heeft den 16. plaats gehad. Ongeveer 20,000 man hadden zich reeds in den vroegen ochtend buiten de stad vereenigd; ten 9½ uur defileerden zij voor den koning. De straten waardoor de troepen trokken waren versierd met 200 meer dan een huis hooge masten, door guirlandes verbonden; op elken mast wapperde eene vlag, beurtelings eene Beijersche en eene Duitsche, een schild, door lauweren omkranst, waarop de naam van een veldslag of het portret van een der veldoversten te zien was. Alle woningen waren rijk en smaakvol versierd. Aan het hoofd der troepen reed de kroonprins met zijnen staf. Aan den kroonprins en aan den generaal von der Tann werd bij het inkomen der stad, na eene toespraak van den burgemeester, door eeredames een lauwerkrans overhandigd. Toen de kroonprins den koning naderde, die zich te paard geplaatst had bij het standbeeld van zijnen grootvader, koning Lodewijk I, reed hij, eerbiedig groetende met den maarschalksstaf, op Z. M. toe en plaatste zich een weinig achterwaarts aan ’s konings linker zijde. Het defileeren der troepen duurde omstreeks 2 uren. ’s Avonds was er gala-voorstelling in den schouwburg. De geheele stad was schitterend verlicht.
&lt;section end=&quot;duitschland&quot;/&gt;
&lt;section begin=&quot;engeland&quot;/&gt;{{c|{{larger|'''{{sp|Engelan}}d.'''}}}}

{{gap}}Het '''Hoogerhuis''' heeft met 155 tegen 130 stemmen de tweede lezing der legerwet afgestemd. Zonder hoofdelijke stemming is aangenomen het amendement van den hertog van Richmond, dat het Huis de behandeling der legerwet wenscht te staken totdat de Regeering een volledig plan van legerhervorming zal hebben ingediend. De ministers, de hertog van Argyll en lord Granville hebben er de aandacht op gevestigd, dat een voor de Regering ongunstig besluit van het Huis tot eene botsing met het Huis der Gemeenten zou leiden. Tegen het Regeerings voorstel sprak o. a. lord Salisbury, die het vooral de plicht van het Hoogerhuis noemde om de natie voor voorbarige en onvolkomen wetgeving te bewaren.
&lt;section end=&quot;engeland&quot;/&gt;
&lt;section begin=&quot;frankrijk&quot;/&gt;{{c|{{larger|'''{{sp|Frankrĳ}}k.'''}}}}

{{gap}}'''Thiers''' heeft een groot dinee ter eere van Mac Mahon gegeven, waarbij ook generaal Faidherbe tegenwoordig was. Met den laatste had Thiers ’s avonds een langdurig onderhoud. Men zegt, dat er met de Duitschers onderhandeld wordt over de ontruiming van het depart. Seine et Oise en van de forten om Parijs, waartegen zij het departement der Beneden Seine wat langer zouden bezet houden.

{{gap}}Men is zeer ontevreden dat de departementen van de Somme, de Aisne en de Beneden Seine niet '''ontruimd''' worden, daar het eerste halve milliard nu betaald is. Het zal echter wel binnen een paar dagen geschied zijn.

{{gap}}Het voorstel van den Parijschen afgevaardigde Wolowski om ’s lands regeering weder naar '''de hoofdstad''' terug te brengen zal eerst over eenige dagen inkomen. De uitslag is zeer twijfelachtig, daar een goot deel der afgevaardigden de stad der omwentelingen niet vertrouwt.

{{gap}}Onder de '''nieuwe belastingen''' worden genoemd eene op katten en kamervogels, 5 franks voor de eerste, 1 fr. voor de laatste. Het briefport zou worden verzwaard: een brief naar Amerika b. v. fr. 1.60 in plaats van 60 centimes. Ook de vracht der fiakres is verhoogd, dewijl het in Parijs aan paarden ontbreekt.

{{gap}}De ''Constitutionnel'' meldt dat de graaf '''van Chambord''' van Brugge, waarheen hij zich van Chambord begeven had, naar zijne gewone verblijfplaats, Frodsdorf in Bohemen is vertrokken.

{{gap}}Er is op nieuw ernstig sprake van de '''subsidiën''' aan de verschillende stoombootmaatschappijen te verminderen. Voor het laatste jaar ontving de Maatschappij tot overbrenging van brieven van ’t Vasteland naar Korsika 640.000 fr.; de postdienst van de Middellandsche zee 3.694.437 fr.; brievenvervoer tusschen Calais en Dover 190.000 fr.; de stoomvaart op Brazilië 2,396,172 fr.; die op Indië en China 7,256,682 fr.; en die op Nieuw-York en de Antillen 9,495,464 fr. makende een gezamenlijk bedrag van 23,582,464 fr.

{{gap}}De direktie van de '''Fransche bank''' heeft — naar men zegt — 200 franks rente aangeboden, aan ieder die hare bureaux van 18 Maart tot 25 Mei hebben verdedigd. Een zilveren medalje wordt bovendien voor ’t zelfde doel geslagen{{grijs|[.]}}

{{gap}}Te Parijs worden de processen tusschen '''huurders en verhuurders''' zóó talrijk, dat men daar twee sektiën van den specialen jury heeft moeten instellen. Het verkooplokaal in de rue Drouot is overvol met te verkoopen meubelen, en men is reeds begonnen de gerechtelijke veiling der tilbare have van arme uitgezette huurders op de publieke straat te houden. De ellende is zeer groot.

{{gap}}Dat het 18 Juli ook te Parijs buitengewoon '''warm''' was blijke uit den thermometer-stand aldaar; te 6 ure ’s morgens 71°, te 12 ure 91° te 2 ure 95°.

{{gap}}Het ''Journal des Debats'' komt tot de overtuiging, dat de beroemde regel: »''Quidquid delirant reges, plectuntur Achivi''” voortaan aldus moet vertaald worden. »Alle dwaasheden van de regeering worden geboet door '''de pers'''.” Want nu ook weder wordt de pers gestraft voor de fouten van anderen, zegt het blad. Het keizerrijk deed dwaasheden, die Frankrijk ten verderve brachten; daarin vond men aanleiding om een knellende belasting te leggen op die arme dagbladen, die met uitzondering van een paar officieuse bladen, het keizerrijk bestreden, en met dezelfde warmte om vrijheid en vrede riepen. De revolutionaire partij maakte zich van Parijs meester op 18 Maart, omdat de troepen, die het geschut van den Montmartre moesten wegvoeren, geen paarden hadden meegebracht. De oude Parijsche pers in haar geheel, al de dagbladen, die ook het keizerlijk despotisme hadden bestreden, verhieven als één man hunne stem tegen deze overweldigers, en stelden daardoor hunne bureaux aan plundering en verwoesting, hunne redakteurs aan lijfsgevaar bloot van de bandieten der Commune. Nu de Commune is overwonnen, zijn het weder de dagbladen, die gestraft worden voor de dwaasheden en misdaden van de mannen van 18 Maart, door de wederinvoering van de borgstelling en het zegel. Onder het keizerrijk was de ergernis algemeen over de ook elders verspreide kleine dagbladen, die alleen de gemeenheden der groote stad vermeldden. Nu haast men zich om ten hunnen gunste de privileges weêr in te voeren, die het keizerrijk hun gaf. Zij blijven dan nu ook weer vrij van den drukkenden last van het zegel. Het is licht te begrijpen — aldus besluit het goed geschreven Fransche blad — dat er geld noodig is om de verderfelijke domheden te betalen van de lieden van 2 December en 18 Maart; maar waarom moet de pers meer dan eenige andere tak van nijvereid daartoe worden belast? Zijn dan de Fransche dagbladschrijvers meer dan al hunne medeburgers aansprakelijk voor die reeks van rampen, die in het tijdperk van 15 Juli 70 tot 15 Juli 71 over ons land zijn gekomen?

{{gap}}Iemand, die in de omstreken van Nancy woont, verhaalt omtrent den '''brand van het paleis der oude hertogen van Lotharingen''' te Nancy, de volgende bijzonderheden. De brand had plaats in den nacht van Zondag op Maandag. lk werd — zoo schrijft de korrespondent — verschrikt door het zien van een vreeselijken brand, die, wat aard en omvang betreft, aan den brand van het ministerie van financiën te Parijs herinnerde. Nu was het evenwel het oude paleis van de hertogen van Lotharingen, dat een prooi der vlammen was. Het vuur greep zoo snel om zich heen, dat de gendarmen, wier kazerne in de nabijheid gelegen is, plotseling werden gewekt door het instorten van de balken. Zij konden niets anders redden dan de voorwerpen, die zij bij zich hadden. Ten twee ure des morgens werd eerst een aanvang gemaakt met de regeling der blusch middelen. De brandklok mocht niet geluid werden voordat de Pruisischen kommandant zijn goedkeuring gegeven had. Eene omstandigheid, die zeer vreemd en dan ook tot allerlei vermoedens aanleiding geeft, is, dat de brand zich uitbreidde als een loopend vuur over eene lengte van meer dan 200 ellen. Bij mijn vertrek uit Nancy, Maandagavond te 10 ure, sloegen de vlammen nog uit de vertrekken die aan de kerk grenzen, welke laatste evenwel gelukkig behouden is. Dit oude hertogelijke paleis was een overblijfsel van de oude bouwkunde, dat door geen vreemdeling onbezocht werd gelaten. Het diende tevens voor museum van alle antikwiteiten, Lotharingen betreffende, en herinneringen van koning Stanislaus. Bovenal merkwaardig waren de prachtige behangsels en eene aanzienlijke verzameling van wapenen, kleinoodiën, munten, kleederen en meubelen. Slechts weinig van al die kostbaarheden werden gered; de tent van Karel den Stoute en 4 behangsels uit de 15e eeuw, benevens eenige weinige schilderijen konden aan de vlammen worden ontrukt. Uit gehechtheid aan die oude herinneringen zijn bijna alle burgers òf tijdens den brand, òf daarna om de puinhoopen te bewaken, behulpzaam geweest. Ook de Pruisische soldaten losten de pompier af. Het krachtdadig optreden van den prefekt wordt zeer geroemd. De soeverein, die het slot het laatst bezocht, was de keizer van Oostenrijk. Deze deed dan ook reeds langs telegrafischen weg van zijne deelneming blijken, en vroeg tevens met belangstelling aan den maire eenige nadere bijzonderheden.

{{gap}}De ''Figaro'' geeft een verhaal van een '''bezoek op Chislehurst''' gebracht. Chislehurst ligt evenals Montmorency langs de helling van een heuvel. Bij het dorp een bekoorlijken weg inslaande, komt men in tien minuten aan Cambdenhouse de verblijfplaats van Napoleon III. Niets doet aan een vorstelijk verblijf denken. Voor een eenvoudig verguld ijzeren hek, loopt een policeman op en neer; en langs den muur, die het park van den balling omringt, wandelt een dier trouwhartige burgers, die men altijd in den omtrek van het poortje der Echelle kon zien flaneeren. Door het hek, dat links begrensd wordt door het paviljoen van den koncierge, ziet men een laan, vervolgens een grasperk en eindelijk half verborgen door het gebladerte van een rij hoogstammige boomen, een groot vierkant huis, prozaïsch gelegen voor den ingang van een park. Op het oogenblik, dat ik aanbelde — het was 3 uur — trad de wandelaar op mij toe, nam mij zeer onbeleefd van het hoofd tot de voeten op en verwijderde zich na zijn nieuwsgierigheid bevredigd te hebben. Een vrouw deed mij het hek open. De Keizer? vroeg ik. Zij ging mij voor en geleidde mij door de laan naar de villa. Een groote deur geeft toegang tot een uitgestrekte gaanderij, die zich over de geheele lengte van den voorgevel uitstrekt en overvloedig verlicht wordt door een open hemel; een gedeelte van die gaanderij wordt ingenomen door een vierkante salon, die als antichambre dient en zeer eenvoudig gemeubileerd is: eenige schilderijen hangen aan den muur en een dik tapijt bedekt de vloer. De gaanderij is somber. Aan den ingang staat de trouwe Felix. Hij herkende mij. — Gij wenscht Z. M. te zien? vroeg hij mij. — Ja. — Hebt gij uw bezoek aangekondigd? — Neen. — De oude dienaar verliet mij en begaf zich naar het kabinet van den gevallen soeverein. — Ik heb u aangediend, zeide mij Félix, en de Keizer is verheugd u te zullen zien. Ik bracht als een getrouw vriend een condoléance-bezoek Napoleon stond voor z{{grijs|[ij]}}n bureau; hij droeg een dichtgeknoopten zwarten jas en was overigens zeer eenvoudig gekleed. Hij drukte mij de hand en verzocht mij te gaan zitten, waarop wij over Parijs en Frankrijk begonnen te spreken. Hij vroeg mij weinig, maar luisterde des te meer. Nooit had ik een pijnlijker onderhoud: het was mijn vurig verlangen een straal van hoop te werpen in die onmetelijke smart der ballingschap, maar dat wilde ik doen, zonder vleijerij en zonder illusiën te wekken. Mijn zorg was echter overbodig. De Keizer kwam mij gelaten voor en berustende in zijn ongeluk. Zich herinnerende, dat hij door het volk gekozen werd, wenscht hij slechts naar Frankrijk terug te keeren, wanneer hij door het volk wordt teruggeroepen. Hij vertrouwt op zijn toekomst en voedt de illusie, dat zijn rechtvaardiging uitsluitend door de kracht der gebeurtenissen zal geschieden. Van de personen en zaken van het oogenblik sprekende, ontviel hem geen enkel bitter woord; gelijk een dweepende muzelman, draagt hij alles op aan de goddelijke macht. Het stond geschreven! zeide hij, en wat gebeuren moet, staat geschreven! Napoleon III is weinig verouderd; zijn uiterlijk voorkomen is niet veranderd; zijn oogopslag is nog steeds koud en doordringend en zijn zeer zachte glimlach vormt nog altijd datzelfde vreemde kontrast met de algemeene uitdrukking van zijn gelaat. Ik vond, dat hij er beter uitzag, dan voor zijn vertrek naar den oorlog. Met de keizerin is het geheel anders gelegen. Op het oogenblik, dat ik mij verwijderde, trad zij het vertrek binnen. Onmiddellijk trof mij haar bleekheid en de uitdrukking van treurigheid, over het gelaat verspreid; men kan het haar aanzien, dat zij veel geweend heeft en haar zoo fijne en regelmatige trekken hebben die zuiverheid van lijnen verloren, die de schoonheid van haar aangezicht zoo opmerkelijk maakte. »Zeg vooral in Frankrijk, zeide zij mij bij ’t afscheid nemen, dat wij slechts lijden om de ongelukken van het vaderland.” Ik verliet de villa Cambden, de ziel van weemoed vervuld. Ik had een plicht volbracht. ’s Avonds ging ik naar het koncert van de Alhambra. De edele ballingen van de Commune, onder wie ik Razoua en Cournet meende te herkennen, maakten er goeden sier en vierden juist de overkomst van een nieuwen ontsnapte. Zij leiden een weelderig leven en betalen met goed geld, dragende de beeltenis van den tiran. Welk een les voor de geschiedenis!”
&lt;section end=&quot;frankrijk&quot;/&gt;
&lt;section begin=&quot;telegrammen&quot;/&gt;{{c|{{x-larger|TELEGRAMMEN}}}}

{{gap}}''Florence, Woensdag''{{grijs|[.]}} Een dagblad noemt het gerucht, dat baron v. Kubeck, de gezant van '''Oostenrijk,''' stappen te Rome heeft gedaan, om den Paus te bewegen zich met Italië te verzoenen, onjuist is.

{{gap}}''Parijs, Woensdag.'' Het ''Journal officiel'' bevat een besluit van den 14. dezer, waarbij de '''rechten''' van 3.60 frs. op katoen en wol weer worden ingevoerd bij aanvoer te land te Nantua met bestemming naar Duinkerken.

{{gap}}''Parijs, Woensdag''{{grijs|[.]}} '''Ledru Rollin,''' door Thiers uitgenoodigd om te Versailles te komen, heeft met deze een langdurig onderhoud gehad. Men zegt, dat Ledru Rollin weder in het openbaar leven zal treden.

{{gap}}''Parijs, Woensdag''. Een partikuliere brief uit Versailles zegt, dat '''Pouye-Quertier,'''  na de stemming in de kommissie voor het budget van gister, zijn voorstel tot het heffen van rechten op de grondstoffen zal intrekken, en op eene andere wijze het evenwicht tusschen de uitgaven en ontvangsten zal trachten te herstellen. De daarop betrekking hebbende voorstellen zullen na het reces worden ingediend.

{{gap}}''Londen, heden, Donderdag''.
&lt;br&gt;{{gap}}Zondag zal er in Hydepark een '''meeting''' gehouden worden van demokraten, ter herinnering aan de ''reform''-demonstratie van 1866.
&lt;br&gt;{{gap}}De ''Times'' verneemt uit '''Mexiko,''' dat men het er voor hield, dat Juarez als president herkozen zou worden en de meerderheid in het kongres zal hebben.
&lt;br&gt;{{gap}}De ''Times'' keurt de al te geavanceerde denkbeelden af, die vervat zijn in de brochure van '''Faidherbe'''.
&lt;br&gt;{{gap}}De ''Standart'' zegt, dat Gladstone hedenavond zijn besluit omtrent de '''legerbill''' zal mededeelen.
&lt;br&gt;{{gap}}De inschrijving op de nieuwe '''Turksche leening''' zal Woensdag geopend worden.

{{gap}}''Parijs, heden, Donderdag''.
&lt;br&gt;{{gap}}Het ''Journ. des Debats'' meldt dat de kommissie voor het budget eene verhooging van het '''zegelrecht''' van ½ op 1½ centime voor de kleine dagbladen voorgesteld heeft.
&lt;br&gt;{{gap}}Thiers zal heden de zitting der kommissie bijwonen.
&lt;br&gt;{{gap}}De '''ontploffing''' van het kruitmagazijn te Vincennes is misschien nog niet gedaan. De bevolking is gewaarschuwd geworden. Men vreest nieuwe ongelukken.
&lt;br&gt;{{gap}}Het ''Journal officiel'' kondigt de aanstaande '''ontruiming''' van Luxeuil aan.
&lt;section end=&quot;telegrammen&quot;/&gt;
&lt;section begin=&quot;ad1&quot;/&gt;{{gap}}⁂ Getrouwd:
&lt;br&gt;{{gap|8em}}H. G. W. HOUTZAGERS van Utrecht
&lt;br&gt;{{gap|10em}}en
&lt;br&gt;{{gap|8em}}E. C. VAN DILLEWIJN.
&lt;br&gt;{{gap}}Naarden 18 Juli 1871.
{{lijn|4em}}
&lt;section end=&quot;ad1&quot;/&gt;
&lt;section begin=&quot;ad2&quot;/&gt;{{gap}}⁂ De ondergeteekenden betuigen hunnen dank, ook namens wederzijdsche betrekkingen, voor de menigvuldige bewijzen van belangstelling, bij gelegenheid van hun huwelijk ondervonden.
&lt;br&gt;{{gap}}Naarden 18 Juli 1871.
&lt;br&gt;{{gap|8em}}H. G. W. HOUTZAGERS.
&lt;br&gt;{{gap|8em}}E. C. HOUTZAGERS, {{sc|van Dillewijn}}.
&lt;section end=&quot;ad2&quot;/&gt;
&lt;section begin=&quot;ad3&quot;/&gt;{{gap}}⁂ Heden morgen werden wij verblijd door de geboorte van een ''{{sp|ZOO}}N.''
{| style=&quot;width:200%;&quot;
| style=&quot;text-align:center;&quot; | Utrecht,&lt;br&gt;20 Juli 1871.
| ALB. NIJLAND.&lt;br&gt;{{gap|4em}}{{sc|W. A. van Olst}}.
|}
{{c|''Eenige kennisgning''.}}
&lt;section end=&quot;ad3&quot;/&gt;
&lt;section begin=&quot;ad4&quot;/&gt;{{gap}}⁂ Heden overleed, tot mijne diepe droefheid, in den ouderdom van circa 71 jaren, mijn geliefde Echtgenoot, de Heer L. W. VAROSSIEAU, oud-Burgemeester van Alphen c. a.
&lt;br&gt;{{gap}}Aarlanderveen, 17 Juli 1871.
&lt;br&gt;{{gap|8em}}Wed. L. W. VAROSSIEAU {{sc|Dekema}}.
&lt;section end=&quot;ad4&quot;/&gt;
&lt;section begin=&quot;ad5&quot;/&gt;{{gap}}⁂ Voor de vele bewijzen van deelneming, zoo van hier als van elders, bij het overlijden van Vrouwe J. J. M. C VAN DER CRUYSSE VAN HOEIJ, Weduwe A. J. VAN HOEIJ SCHILTHOUWER, ontvangen, betuigen de Kinderen en behuwdkinderen, hun hartelijken dank.
&lt;br&gt;{{gap}}Utrecht, 19 Juli 1871.
&lt;section end=&quot;ad5&quot;/&gt;
&lt;section begin=&quot;ad6&quot;/&gt;[[Bestand:Utrechtsch Provinciaal en Stedelijk Dagblad 1871 no 197 p 3 ad Utrechtsche Schouwburg.jpg|500px|center]]
&lt;section end=&quot;ad6&quot;/&gt;
&lt;section begin=&quot;ad7&quot;/&gt;[[Bestand:Utrechtsch Provinciaal en Stedelijk Dagblad 1871 no 197 p 3 ad Zaal naast den Schouwburg.jpg|500px|center]]
&lt;section end=&quot;ad7&quot;/&gt;&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>9g83sc0r4w2q18eutwr3vrzyiagc2zs</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Hoofdportaal:Geschiedenis/België/Historische figuren/17e eeuw</title>
    <ns>100</ns>
    <id>86710</id>
    <revision>
      <id>226499</id>
      <parentid>223055</parentid>
      <timestamp>2026-09-07T15:36:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vincent Steenberg</username>
        <id>280</id>
      </contributor>
      <comment>+bronnen</comment>
      <origin>226499</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="27301" sha1="4jj5futzdqazfd6e23fx0znqxstf6t5" xml:space="preserve">{{Infobox thema
| naam         = 17de-eeuwse historische figuren in België
| afbeelding   = Eight famous 17th-century Belgians.jpg
| alt          = Acht beroemde 17de-eeuwse Belgen
| beschrijving = Bronnen bij politieke figuren en figuren van landelijk-historisch belang die leefden in de Zuidelijke Nederlanden in de 17e eeuw. '''N.B.''' Voor landvoogden, zie [[Hoofdportaal:Geschiedenis/België/Vorsten|vorsten]]
}}
;Anneux, Jean d' (....-1629)
*Anoniem (5 maart 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 30#art1|‘Liste van alle de nieuvve Capiteynen, nv corts ghemaeckt inde maent van Februarius anno 1621. door sijn Hoocheyt den Eertz-Hertoghe Albertus’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-7 (vermeld als ‘Den Baron van Creuecœur’).

;Arenberg, Alexander van (1590-1629)
*Anoniem (5 maart 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 29#art1al13|‘Relaes vande groote victorie tot Westerhouen by Worms, ende van de nieuvve oprustinghe des Crijs-volck in Brabandt, Vlaenderen, Lorreynen, &amp;c.’, alinea 13]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-7 (vermeld als ‘den Prince van Chimay’).
*Anoniem (5 maart 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 30#art1|‘Liste van alle de nieuvve Capiteynen, nv corts ghemaeckt inde maent van Februarius anno 1621. door sijn Hoocheyt den Eertz-Hertoghe Albertus’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-7 (vermeld als ‘den Prince van Chimay’).

;Arenberg, Filips Karel van (1587-1640)
*Anoniem (13 november 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/13 november (1)#art2|‘1620. den 3. Nouember wt Legher van den Marquis Spinola by Creutsenach int Bosch’, alinea 2]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;4-6 (vermeld als ‘Duc D’Arschot’).
*Anoniem (5 december 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/5 december (2)#art1al25|‘Cataloghe vande Coninghen, Princen, Graeven, ende andere Vorsten, met den Keyser Ferdinandvs II. opentlijck houdende tegen de Vnie der Caluinisten, ende alle Adherente Protestanten’, alinea 25]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-6.
*Anoniem (5 maart 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 29#art1al11|‘Relaes vande groote victorie tot Westerhouen by Worms, ende van de nieuvve oprustinghe des Crijs-volck in Brabandt, Vlaenderen, Lorreynen, &amp;c.’, alinea 13]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-7 (vermeld als ‘den Hertoge van Arschot’).

;Beaumont, Albert graaf van, baron van Celles (1620-na 1660)
*Anoniem (25 februari 1651) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1651/Nummer 8/Wt Sint Truyen den 16 dito|‘Wt Sint Truyen den 16 dito. [= 16 februari 1651]’]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;2] (als ‘Baron de Celle’).

;Bette, Willem (ca. 1600-1658)
*Anoniem (23 oktober 1646) [[Ordinarise Middel-weeckse Courante/1646/Nummer 43/Wt Brussel den 18 Octobris|‘Wt Brussel den 18 Octobris’]], ''Ordinarise Middel-weeckse Courante'', [p.&amp;nbsp;1] (vermeld als ‘den Marquis van Lede’).

;Bournonville, Alexander I van (1585-1656)
*Anoniem (5 maart 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 30#art1|‘Liste van alle de nieuvve Capiteynen, nv corts ghemaeckt inde maent van Februarius anno 1621. door sijn Hoocheyt den Eertz-Hertoghe Albertus’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-7 (vermeld als ‘den Grave van Hennin’).

;Brouchoven, Jan Baptist van (1619-1681)
*Anoniem (4 februari 1670) [[Amsterdamsche Courant/1670/Nummer 5/Brussel den 30 dito|‘Brussel den 30 dito. [= 30 januari 1670]’]], ''Amsteldamsche Dingsdaegse Courant'', [p.&amp;nbsp;2] (vermeld als ‘den Heer Baron van Bergeyck’).

;Catrice, Robert de
*Anoniem (5 maart 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 30#art1|‘Liste van alle de nieuvve Capiteynen, nv corts ghemaeckt inde maent van Februarius anno 1621. door sijn Hoocheyt den Eertz-Hertoghe Albertus’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-7.

;Croy-Solre, Philippe Emmanuel de (1611-1670)
*Anoniem (4 februari 1670) [[Amsterdamsche Courant/1670/Nummer 5/Antwerpen den 28 dito|‘Antwerpen den 28 dito. [= 28 januari 1670]’]], ''Amsteldamsche Dingsdaegse Courant'', [p.&amp;nbsp;2] (vermeld als ‘den Grave van Solre’).

;Dombroeck, Johan Donat van (....-1627)
*Anoniem (5 maart 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 30#art1|‘Liste van alle de nieuvve Capiteynen, nv corts ghemaeckt inde maent van Februarius anno 1621. door sijn Hoocheyt den Eertz-Hertoghe Albertus’, alinea 3]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-7 (vermeld als ‘Ian van Dombroeck’).

;Enkevort, Adriaan van (1603-1663)
*Anoniem (26 augustus 1656) [[Weeckelycke Courante van Europa/1656/Nummer 34/Weenen den 9 Augusti|‘Weenen den 9 Augusti’]], ''Weeckelycke Courante van Europa'', [p.&amp;nbsp;1].

;Gavre, Rasse de (ca. 1600-1653)
*Anoniem (5 maart 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 30#art1|‘Liste van alle de nieuvve Capiteynen, nv corts ghemaeckt inde maent van Februarius anno 1621. door sijn Hoocheyt den Eertz-Hertoghe Albertus’, alinea 3]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-7 (vermeld als ‘den Graue van Beaurieu’).

;Horne, Willem Adriaan van (ca. 1567-1625)
*Anoniem (20 januari 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 9#art1|‘Tijdinghe van s’Hertoghenbossche 1620. int lest van December’, alinea 2]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;2-6 (vermeld als ‘Kessel’).

;Karel van Bourgondië, graaf van Wakken (ca. 1585-1631)
*Anoniem (31 augustus 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/31 augustus#art1al3|‘Uerhael van het optrecken van zijn Excellentie den Marquis Spinola, wt dese Nederlanden, ende is ghetrocken met eenen Legher naer Duytslandt, als volcht’, alinea 3]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-7 (vermeld als ‘mijn Heere van Wackenee’).

;Lannoy, Claude van (1578-1643)
*Anoniem (16 oktober 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/16 oktober (2)#art5|‘VVt Antwerpen’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;7 (vermeld als ‘mijn Heere de la Motterie’).
*Anoniem ([ca. 3] november 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/ca. 3 november#art1|‘Tijdinghe wt Ceulen, ende des Marquis Spinola Legher, 24. Octobris. 1620’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-6 (vermeld als ‘Monsieur de La Motterie’).

;Ligne, Claude Lamoral I van (1618-1679)
*Anoniem (24 september 1671) [[Opregte Haarlemsche Courant/1671/Donderdageditie, nummer 39/Palermo den 7 Augusti|‘Palermo den 7 Augusti’]], ''Extraordinaire Haerlemse Donderdaeghse Courant'', [p.&amp;nbsp;1] (vermeld als ‘onsen Viceroy’).

;Longueval, Karel Bonaventura van (1571-1621)
*Anoniem (23 november 1618) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1618/23 november/VVt Ceulen, den 17. November|‘VVt Ceulen, den 17. November’]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'' (vermeld als als ‘de Grave van Bucquoy’).
*Anoniem (15 mei 1619) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1619/15 mei/VVt Prage, den 28. dito|‘VVt Prage, den 28. dito. [= 28 april 1619]’, alinea 2]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'' (vermeld als ‘De Grave van Bucquoy’).
*Anoniem (15 februari 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/15 februari#art3|‘Wt Weenen den 15. Januarij’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;5 (vermeld als ‘Den Generael Graef van Bucquoy’).
*Anoniem (15 februari 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/15 februari#art2al2|‘Wt Weenen in Oostenrijck 18. Januarij 1620’, alinea 2]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-5 (vermeld als ‘den Graeff van Bucquoy’).
*Anoniem (27 februari 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620#art5|‘Wt den Legher van Duytslandt, met eenen Extraordinaris Courier ghearriveert den xxiij. Februarij 1620’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;6-7 (als ‘den Grave van Busquoy’).
*Anoniem (13 maart 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/13 maart (2)#art1|‘Verhael vanden slach tegen de Boheemsche met tijdinghe van Weenen den 19. Februarij’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-5.
*Anoniem (13 maart 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/13 maart (2)#art3al3|‘Den xix. Febr. wt Weenen 1620’, alinea 3]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;5-7.
*Anoniem ([10] april 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/april#art1al12|‘Wt Weenen xj. Meert 1620’, alinea 12-13]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-8.
*Anoniem (28 april 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/28 april (2)#art1al3|‘Wt Weenen den eersten April 1620’, alinea 3]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-4.
*Anoniem (28 april 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/28 april (2)#art2|‘Wt Weenen in April 1620’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;5-8.
*Anoniem (30 april 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/30 april#art3al4|‘Wt Weenen 8. April 1620’, alinea 4]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;5-6.
*Anoniem (30 april 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/30 april#art7|‘Versche Tijdinghe wt Weenen’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;8.
*Anoniem (2 mei 1620) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1620/2 mei/Vytet Keyserl. quartier tot Etsdorp den 14. A.|‘Vytet Keyserl. quartier tot Etsdorp den 14. A.[pril]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1] (als ‘Bucquoy’).
*Anoniem (2 mei 1620) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1620/2 mei/VVt Praghe den 17. April|‘VVt Praghe den 17. April’, alinea 3]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1] (als ‘De Grave van Bucquoy’).
*Anoniem (8 mei 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/8 mei (1)#art1al6|‘Gheschreuen wt weenen den viij. April’, alinea 6]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-5.
*Anoniem (8 mei 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/8 mei (2)#art1|‘Met seker tydinghe vvt VVeenen in Oosten-rijck, den 17 April 1620. van den grooten slach ende victorie die s’Keysers volck heeft vercreghen teghen de Rebellen van Bohemen den 12. April 1620. onder t’beleyt vanden Generaelen Graeff van Bucquoy’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-7.
*Aboniem (8 mei 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/8 mei (3)#art1al2|‘Wt Praghe den 17. April 1620’, alinea 2]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-5.
*Anoniem (8 mei 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/8 mei (3)#art3|‘Wt Weenen den 17. April 1620’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;6.
*Anoniem (19 mei 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/19 mei (1)#art1al7|‘Wt Weenen den xxij. April 1620’, alinea 7]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-6.
*Anoniem (5 juni 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/5 juni (2)#art1al2|‘Tijdinghe wt weenen, van den 13. Mey 1620’, alinea 2]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-4.
*Anoniem (16 juli 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/16 juli (1)#art1|‘wt weenen in Oostenrijck. Gheschreven den 12. Junij’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-5.
*Anoniem (16 juli 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/16 juli (2)#art1|‘Tijdinghe gheschreven wt des Keysers legher tot Langenlois, den 17. Junij 1620’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-5.
*Anoniem (16 juli 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/16 juli (2)#art2|‘Wt Keysers legher van Heytersdorff den xvj. Junij’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;5-7.
*Anoniem (4 augustus 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/4 augustus#art1al6|‘Wt weenen’, alinea 6]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-6.
*Anoniem (21 augustus 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/21 augustus (1)#art1al2|‘Met Brieuen wt weenen van v. Augusti’, alinea 2]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-8.
*Anoniem (26 augustus 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/26 augustus#art1al7|‘Met Brieuen wt weenen van x. Augusti’, alinea 7]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-7.
*Anoniem (28 augustus 1620) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1620/28 augustus/VVt Weenen den 12 dito|‘VVt Weenen den 12 dito. [= 12 augustus 1620]’]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;1] (als ‘De Grave van Bucquoy’).
*Anoniem (12 september 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/12 september#art1al3|‘Wt Weenen 20. Augusti’, alinea 3]] en [[Nieuwe Tijdinghen/1620/12 september#art1al16|16]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-8.
*Anoniem (18 september 1620) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1620/18 september/VVt Weenen den 2. dito|‘VVt Weenen den 2. dito. [= 2 september 1620]’, alinea 2]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;1] (als ‘Buquoy’).
*Anoniem ([20 september 1620]) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1620/20 september/VVt VVeenen den 4. dito|‘VVt VVeenen den 4. dito. [= 4 september 1620]’, alinea 3]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1] (als ‘de Grave van Bucquoy’).
*Anoniem (18 september 1620) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1620/18 september/VVt Praghe, den 7 dito|‘VVt Praghe, den 7 dito. [= 7 september 1620]’]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;1] (als ‘Buquoy’).
*Anoniem (23 september 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/23 september (2)#art1al2|‘Tijdinghe vvt Praghe, van 1. September’, alinea 2]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-4.
*Anoniem (2 oktober 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/2 oktober (1)#art1|‘Wt Weenen den 9. September’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-4.
*Anoniem (2 oktober 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/2 oktober (2)#art3|‘VVt VVeenen’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;6-7.
*Anoniem (7 oktober 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/7 oktober (2)#art1al2|‘Wt den Beyerschen Velt-legher vanden xiiij. September Anno 1620’, alinea 2]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;2-3.
*Anoniem (7 oktober 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/7 oktober (2)#art6|‘Wt Franckfort vanden 28. ditto. [= 28 september 1620]’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;8.
*Anoniem (9 oktober 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/9 oktober (1)#art1|‘UUt weenen den xvij. Septembris’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-4.
*Anoniem (14 oktober 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/14 oktober (1)#art3al6|‘Wt Praghe’, alinea 6]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;5-7.
*Anoniem (17 oktober 1620) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1620/17 oktober/VVt Praegh, den 5 dito|‘VVt Praegh, den 5 dito. [= 5 oktober 1620]’, alinea 3]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;2] (als ‘Buquoy’).
*Anoniem (17 oktober 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/17 oktober#art3al3|‘Wt Praghe den 7. October 1620’, alinea 3]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;4-6.
*Anoniem (23 oktober 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/23 oktober (1)#art2|‘VVt VVeenen 7. October’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;4-5.
*Anoniem (23 oktober 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/23 oktober (2)#art1al2|‘Tijdinghe wt den Legher voor Budna van date 7. Octobris 1620’, alinea 2]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-4.
*Anoniem ([ca. 23] oktober 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/ca. 23 oktober#art1|‘Wt Weenen den 7. Octobris’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-7.
*Anoniem (27 oktober 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/27 oktober#art1al11|‘Tydinge vvt den Legher van zijn Ex. Marquis Spinola, tot Oppenheym den xv. October. 1620’, alinea 11]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-13.
*Anoniem (13 november 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/13 november (2)#art4|‘VVt Schlackenwalt in Bohemen’, alinea 2]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;5.
*Anoniem (5 december 1620) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1620/5 december/Wt Munchem in Beyeren den 24. dito|‘Wt Munchem in Beyeren den 24. dito. [= 24 november 1620]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2] (als ‘den Grave van Bucquoy’).
*Anoniem (5 december 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/5 december (2)#art1al24|‘Cataloghe vande Coninghen, Princen, Graeven, ende andere Vorsten, met den Keyser Ferdinandvs II. opentlijck houdende tegen de Vnie der Caluinisten, ende alle Adherente Protestanten’, alinea 25]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-6.
*Anoniem (8 januari 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 1#art2al4|‘Andere Tydinghen vvt Weenen’, alinea 4]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;4-5.
*Anoniem (8 januari 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 2#art3al4|‘Noch wt Praghe’, alinea 4]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;5.
*Anoniem (januari 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 13#art1|‘VVt Praghe in December. 1620’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-5.
*Anoniem (25 januari 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/25 januari/Wt Weenen den 3. Ianuarij|‘Wt Weenen den 3. Ianuarij’, alinea 2]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1] (als ‘den Grave van Bucquoy’).
*Anoniem (januari 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 13#art2|‘VVT VVeenen vanden 6. Ianuarij, 1621’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;5-6.
*Anoniem (25 januari 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/25 januari/Wt Weenen den 6. Ianuarij|‘Wt Weenen den 6. Ianuarij’, alinea 2]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1] (als ‘den Grave van Bucquoy’).
*Anoniem ([ca. 27] januari 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 14#art1|‘Wt VVeenen den 10. Ianuarij 1621’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-5.
*Anoniem (29 januari 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 15#art1|‘Met Tydinghe vvt VVeenen, den 6. Ianuary, 1621’, alinea 2]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-4.
*Anoniem (29 januari 1621) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1621/29 januari/VVt VVeenen, den 9. dito|‘VVt VVeenen, den 9. dito. [= 9 januari 1621]’]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;1] (als ‘De Grave van Bucquoy’).
*Anoniem (29 januari 1621) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1621/29 januari/VVt Prage, den 10. dito|‘VVt Prage, den 10. dito. [= 10 januari 1621]’, alinea 5-6]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;1] (als ‘die Grave van Bucquoy’).
*Anoniem (1 februari 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/1 februari/Wt Weenen den 9. Ianuarij|‘Wt Weenen den 9. Ianuarij’, alinea 3]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1] (als ‘Bucquoy’).
*Anoniem (februari 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 17#art1|‘Nieuvve Tydinge vvt VVeenen van 13. Ianuarij, 1621’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-4.
*Anoniem (23 februari 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/23 februari/Wt Weenen den 2. Februarij|‘Wt Weenen den 2. Februarij’, alinea 3]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1] (als ‘de Grave van Bucquoy’).
*Anoniem (23 februari 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/23 februari/Wt Weenen den 3. dito|‘Wt Weenen den 3. dito [= 3 februari 1621]’, alinea 2 en 4]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1-2] (als ‘Die Graven van Bucquoy’).
*Anoniem (26 februari 1621) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1621/26 februari/VVt VVeenen, den 7. dito|‘VVt VVeenen, den 7. dito. [= 7 februari 1621]’, alinea 4]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;1] (als ‘De Grave van Bucquoy’).
*Anoniem (26 februari 1621) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1621/26 februari/VVt Prage, den 9. dito|‘VVt Prage, den 9. dito. [= 9 februari 1621]’, alinea 3]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;1-2] (als ‘de Grave van Bucquoy’).
*Anoniem (1 maart 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/1 maart/Wt Brin in Moravien den 1, Februarij|‘Wt Brin in Moravien den 1, Februarij’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1] (als ‘Bucquoy’).
*Anoniem (3 maart 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 27#art3|‘Tijdinghe vvt Weenen’, alinea 3]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;6-7.
*Anoniem (5 maart 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 31#art1al10|‘VVt VVeenen vanden lesten Ianuarij. 1621’, alinea 10]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;2-5.
*Anoniem (5 maart 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 31#art2al4|‘Tijdinghe vvt Weenen vanden 27. ditto. [= 27 januari 1621]’, alinea 4]] en [[[[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 31#art2al11]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;5-7.
*Anoniem (10 maart 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 33#art2al6|‘Tydinghe vvt Vranckrijck’, alinea 6]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-5.
*Anoniem (10 maart 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 35#art6al7|‘VVt VVeenen vanden 10. Februarij, 1621’, alinea 7]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;6-8.
*Anoniem (15 maart 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/15 maart/Wt Weenen den 24. Februarij|‘Wt Weenen den 24. Februarij’, alinea 5]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (27 maart 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/27 maart/Wt Weenen den 10. Martij|‘Wt Weenen den 10. Martij’, alinea 4]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (22 mei 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/22 mei/Wt VVeenen den 6. Mey|‘Wt VVeenen den 6. Mey’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1].
*Anoniem (26 mei 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/26 mei/VVt VVeenen den 12. dito|‘VVt VVeenen den 12. dito. [= 12 mei 1621]’, alinea 3]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1].

;Longueval, Karel Bonaventura van; Slag op de Witte Berg
:[[Afbeelding:1rightarrow.png|15px]] Zie [[Hoofdportaal:Geschiedenis/Tsjechië/17e eeuw/Slag op de Witte Berg]]

;Melun, Willem III van (1588-1635)
*Anoniem (18 september 1620) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1620/18 september/VVt Oppenheym den 12 dito|‘VVt Oppenheym den 12 dito. [= 12 september 1620]’]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;2] (als ‘den Prince van Espinoy’).
*Anoniem ([20 september 1620]) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1620/20 september/VVt het Vorsten legher den 14. dito|‘VVt het Vorsten legher den 14. dito. [= 14 september 1620]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2] (als ‘Marquis Espinoi’).
*Anoniem (2 oktober 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/2 oktober (2)#art1al8|‘Met tydinghe vvt Oppenheym vanden 18. September’, alinea 8-9]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-6.
*Anoniem (27 november 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/27 november#art1al16|‘VVt den Legher van sijn Exc. Marquis Spinola van 13. Nouember 1620’, alinea 16]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-8 (vermeld als ‘den Prince van Espinay’).
*Anoniem (5 december 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/5 december (2)#art1al31|‘Cataloghe vande Coninghen, Princen, Graeven, ende andere Vorsten, met den Keyser Ferdinandvs II. opentlijck houdende tegen de Vnie der Caluinisten, ende alle Adherente Protestanten’, alinea 31]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-6.

;Noyelles, Jacques-Louis, graaf van (ca. 1655-1708)
*Anoniem (29 juli 1698) [[Amsterdamsche Courant/1698/Nummer 90/’s Gravenhage den 28 Iuly|‘’s Gravenhage den 28 Iuly’]], ''Amsterdamse Dingsdaegse Courant'', [p.&amp;nbsp;2].

;Peckius, Petrus (1562-1625)
*Anoniem (20 maart 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/20 maart/Men seght datter eenen Petrus Peckius ghesonden sal worden|‘Men seght datter eenen Petrus Peckius […] ghesonden sal worden, […]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2].

;Rubempré, Charles Philippe de (....-na 1639)
*Anoniem (5 maart 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 30#art1|‘Liste van alle de nieuvve Capiteynen, nv corts ghemaeckt inde maent van Februarius anno 1621. door sijn Hoocheyt den Eertz-Hertoghe Albertus’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-7 (vermeld als ‘den Baron van Euerberghe’).

;Schetz, Anthonie (1564-1641)
*Anoniem (20 januari 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 9#art1|‘Tijdinghe van s’Hertoghenbossche 1620. int lest van December’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;2-6 (vermeld als ‘den Heere van Grobbendonck’).

;Serclaes van Tilly, Johan t' (1559-1632)
*Anoniem (5 december 1620) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1620/5 december/Wt Munchem in Beyeren den 24. dito|‘Wt Munchem in Beyeren den 24. dito. [= 24 november 1620]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2] (als ‘Monsieur Tilly’).
*Anoniem (9 december 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/9 december (1)#art2|‘Cort verhael vanden grooten Velt-slach gheschiet by de Conincklijcke Hooft-Stadt Praghe, ende vande veroueringhe der selver Stadt ende Casteele’, alinea 3]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;4-14 (vermeld als ‘Monsieur Tilly’).
*Anoniem (30 december 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/30 december (2)#art1|‘VVaerachtighe Tydinghe van Duytslant, ende hoe dat den Bethlehem Gabor de Croone van Hongarijen mede ghenomen heeft’, alinea 2]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-4.
*Anoniem (8 januari 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 2#art3al4|‘Noch wt Praghe’, alinea 4]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;5.
*Anoniem ([ca. 27] januari 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 14#art2|‘VVt Praghe 9. Ianuary. 1621’, alinea 2]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-5.
*Anoniem (26 april 1621) [[Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c./1621/26 april/VVt VVeenen, den 10. April|‘VVt VVeenen, den 10. April’, alinea 3]], ''Courante uyt Italien, Duytslandt, &amp;c.'', [p.&amp;nbsp;1] (als ‘Monsieur Tilli’).

;Spanghen, Philibert de (''fl''. 1621-1626)
*Anoniem (5 maart 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 30#art1|‘Liste van alle de nieuvve Capiteynen, nv corts ghemaeckt inde maent van Februarius anno 1621. door sijn Hoocheyt den Eertz-Hertoghe Albertus’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-7 (vermeld als ‘mijn Heer van Spange’).

;Steenhuys, Willem van (1558-1638)
*Anoniem (2 oktober 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/2 oktober (1)#art4al2|‘VVt Oppenheym den 21. Sept’, alinea 2]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;6-7.
*Anoniem (16 oktober 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/16 oktober (1)#art2|‘Wt Oppenheym 7. Octobris’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;5-6.
*Anoniem (15 januari 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 5#art5|‘VVt Colen den 10. Ianuarij 1621’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;7.

;Thurn en Taxis van Valsássina (1652-1713/1714)
*Anoniem (30 november 1690) [[Opregte Haarlemsche Courant/1690/Donderdageditie, nummer 48/Brussel den 26 November|‘Brussel den 26 November’]], ''Extraordinaire Haerlemse Donderdaegse Courant'', [p.&amp;nbsp;2] (vermeld als ‘den Grave van Valsassines’).

;Tourlant (= Jacob Tourland?)
*Anoniem (31 augustus 1620) [[Nieuwe Tijdinghen/1620/31 augustus#art1al3|‘Uerhael van het optrecken van zijn Excellentie den Marquis Spinola, wt dese Nederlanden, ende is ghetrocken met eenen Legher naer Duytslandt, als volcht’, alinea 3]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-7.

;Trazegnies, Jean Gérard de (1598-1631)
*Anoniem (5 maart 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 30#art1|‘Liste van alle de nieuvve Capiteynen, nv corts ghemaeckt inde maent van Februarius anno 1621. door sijn Hoocheyt den Eertz-Hertoghe Albertus’, alinea 3]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-7 (vermeld als ‘Ian Gerard’).

;Vasseur, Hubert Albert le (ca. 1590-na 1633)
*Anoniem (5 maart 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 30#art1|‘Liste van alle de nieuvve Capiteynen, nv corts ghemaeckt inde maent van Februarius anno 1621. door sijn Hoocheyt den Eertz-Hertoghe Albertus’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-7 (vermeld als ‘Hubert Albert de Guernoual’).

;Verreycken, Lodewijk Frans (1588-1654)
*Anoniem (5 maart 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 30#art1|‘Liste van alle de nieuvve Capiteynen, nv corts ghemaeckt inde maent van Februarius anno 1621. door sijn Hoocheyt den Eertz-Hertoghe Albertus’, alinea 4]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-7 (vermeld als ‘Louys Verreycken’).

;Weert, Jan de
*Anoniem (29 maart 1636) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1636/Nummer 13/Wt Maestricht|‘Wt Maestricht’]], ''Tydingen uyt verscheyden Quartieren'', [p.&amp;nbsp;2].

[[Categorie:Wikisource:Hoofdportaal geschiedenis]]</text>
      <sha1>4jj5futzdqazfd6e23fx0znqxstf6t5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pagina:Li romans de Bauduin de Sebourc.pdf/33</title>
    <ns>104</ns>
    <id>87583</id>
    <revision>
      <id>226525</id>
      <parentid>226339</parentid>
      <timestamp>2026-09-07T20:56:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Havang(nl)</username>
        <id>4330</id>
      </contributor>
      <origin>226525</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3546" sha1="dn7ip7knyu1fuxsmk6epppklr9c3o2o" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Havang(nl)&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{|
|valign=top|
&lt;poem&gt;
« Cousine, » dist Wistacez, « je vous ai en convent
« Que ces ·iij· enmenrai, sans nul arrestement,
« A Bouloigne, où ma mère laissai à coer dolent :
« Car volentiers verrai les enfans de jouvent.
« Le plus petit arés en vo gouvernement,
« Et j’enmenrai les ·iij· par vostre otriement.
« Car d’anter ses amis vault-on miex bien sovent.
« Qui eslonge des iex, on dist communalment,
« Il eslonge du cuer. Antise amour aprent.
« Cousine, » dist Wistaces, « je vous requier et prie,
« Que je puisse mener ma mère, vostre amie,
« Ches ·iij· enfans gentis, qui sont de sa lignie ;
« Temprement les r’arés, ne vous dobtez mie. »
Et la dame respont : « et je les vous otrie. »
Wistaces séjourna illeuc une nutie,
Lendemain s’en parti, o sa chevalerie.
Une litière fu moult bien apparellie,
Où li enfant sont mis, qui tant ont signourie ;
A Boulongne s’ent vont s’ont la chité laissie,
Où la dame remest dolante et courouchie.
Le petit Bauduin ot en sa compaignie.
&amp;nbsp;&amp;nbsp;﻿De la dame lairai, jusqu’à une autre fie ;
Et du Roy vous dirai, qui s’en va à navie,
Parmi le haute mer, qui tant est resoignie.
Des journéez qu’il font, n’est drois que je vous die.
Tant vont nagant par mer icelle baronnie,
Qu’il ont en mi la mer grant navire coisie :
Ch’estoient Sarrasins, cui le corps Diu maudie,
Et si les conduissoit li fors roys d’Orcanie ;
Et li Rouges-Lions fu en sa compaignie.
Chius venoit d’Antioche, une cité garnie,
Où il avoit éu bataille resforchie ;
Et grant destruction de cheux de païenie :
Car Brohadas, li fiex au soudant de Persie,
I avoit esté mors, si comme l’istoire crie ;
&lt;/poem&gt;
|valign=top|
&lt;poem&gt;
Nicht,&quot; zei Eustace, &quot;ik beloof u 
&quot;Dat ik deze drie mee zal nemen, zonder enig uitstel, 
&quot;Naar Boulogne, waar ik mijn moeder met een bedroefd hart achterliet: 
&quot;Want gaarne zal zij de jonge kinderen zien. 
&quot;De kleinste zult u onder uw hoede houden,
&quot;En ik zal de drie meenemen met uw toestemming.
&quot;Want door met zijn vrienden om te gaan, wordt men vaak beter.
&quot; Wie uit het oog is, zo zegt men algemeen,
&quot;Is uit het hart. Omgang leert liefde.{{vnr|350}}
&quot;Nicht, » zei Eustace, &quot;ik verzoek en bid u,&quot;
&quot;Dat ik mag meenemen naar mijn moeder, uw vriendin,&quot;
&quot;Deze drie edele kinderen, die tot haar familie behoren;&quot;
&quot;Weldra zult u hen terug hebben, twijfel er niet aan.&quot;
En de dame antwoordt: &quot;En ik sta ze aan u af.&quot;
Eustace verbleef daar één nacht,
De volgende ochtend vertrok hij met zijn ridders.
Een draagstoel werd zeer goed in gereedheid gebracht,
Waar de kinderen in werden geplaatst, die zoveel adeldom bezitten;
Zij gaan naar Boulogne: zij hebben de stad verlaten,
Waar de dame bedroefd en neerslachtig achterblijft.{{vnr|360}}
De kleine Boudewijn hield zij in haar gezelschap.
Over de dame zal ik zwijgen, tot een andere keer;
En over de Koning zal ik u vertellen, die met zijn vloot wegtrekt,
Over de open zee, die zozeer gevreesd wordt.
Over de dagreizen die zij maken, is het niet nodig dat ik u vertel.
Zolang varen zij over zee, ''deze baronnen,
Dat zij midden op de zee'' een grote vloot ontdekten:
Dat waren Saracenen, wier lichaam God moge vervloeken,
En zij werden geleid door de sterke koning van Orcanië;
En de Rode Leeuw was in zijn gezelschap.{{vnr|370}}
Deze kwam uit Antiochië, een versterkte stad,
Waar een hevige strijd had plaatsgevonden;
En grote vernietiging van de lieden van het heidendom:
Want Brohadas, de zoon van de sultan van Perzië,
Was daar gestorven, zoals de geschiedenis zegt;
&lt;/poem&gt;
|}&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>dn7ip7knyu1fuxsmk6epppklr9c3o2o</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pagina:Li romans de Bauduin de Sebourc.pdf/48</title>
    <ns>104</ns>
    <id>87598</id>
    <revision>
      <id>226516</id>
      <parentid>224730</parentid>
      <timestamp>2026-09-07T19:27:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Havang(nl)</username>
        <id>4330</id>
      </contributor>
      <comment>/* Proefgelezen */</comment>
      <origin>226516</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3761" sha1="01g14f58v3xa653o3kttpi7xvfrpxpz" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Havang(nl)&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{|
|valign=top|
&lt;poem&gt;
Qui est mors, il est mors ; on le boute en quavain :
Ne on ne laisse au monde frère, fil, ne germain,
Qui en donnast pour l’âme une pièche de pain ;
Se ce ne sont preud’omme, de condition plain.
Ne sont pas tout honni li franc ne li villain,
Avarice les fait souvent viser au fain.
Chil qui sont pourveut, de rentes et de grain,
Che sont chil qui au mal ont tendue le main ;
Et che fait convoitise qui les gète en ort plain.
﻿Après ce que Gaufrois fu retournés arrière,
Et qu’il ot pour le Roy, fait mainte fausse chière ;
Le fist-on souverain, pour porter la banière,
Pour conforter le dame, s’on li faisoit hasquière.
Puis présenta joiaus, aniaus, à mainte pière ;
Coupes, hannas, d’argent ; ou bourse, ou aumoisnière,
Empliez de fin or ; mainte riche aloière ;
A barons de Nimaye, et avant et arière.
N’i ot povre escuier, s’il li fait bonne chière,
Nel fache chevalier et donne rente chière,
Pour lui bien gouverner, à blet et à gasquière.
·C·m mars donna, dedens ·xv·c entière.
As chevaliers donnoit castiaux, ou tour de pière,
Et tant d’or et d’avoir ; que cascuns fait proière,
A Dieu le créatour, et au baron saint Pière,
Qu’il leur sauve Gaufroit ; que mis ne soit en bière.
As ordres mendians, à le gent cordelière,
Donna tant de florins ; que cil, à voit légière,
Crioient hautement : « hé ! Vierge trèzorière,
« Car nous sauvez Gaufroit, drois est c’on t’en requière,
« Car de ses biens tenons une court si plainière,
« Et buvons tant de vins, parmi no chervelière,
« Qu’il nous convient porter dormir à le chivière. »
﻿Ensi de toutes pars prioient, pour Gaufroy,
Chevalier, escuier, à cui il fist otroy
Des florins qu’il rechieut, de le vente dou Roy.
&lt;/poem&gt;
|valign=top|
&lt;poem&gt;
Wie dood is, is dood; men stopt hem in het graf:
Noch laat men in de wereld broer, zoon, noch neef achter,
Die voor de ziel een stuk brood zou geven;
Tenzij het vrome mensen zijn, vol van goede hoedanigheid.
Zij zijn niet allemaal te schande gemaakt, de edelen noch de boeren,{{vnr|870}}
Hebzucht doet hen vaak naar het slijk kijken.
Zij die voorzien zijn van renten en van graan,
Dat zijn degenen die naar het kwaad de hand hebben uitgestoken;
En dat doet de begeerte die hen in de vuile modder werpt.
&amp;nbsp;&amp;nbsp;Nadat Gaufrois was teruggekeerd,
En hij voor de Koning menig vals gezicht had getrokken;
Maakte men hem tot soeverein om de banier te dragen,
Om de dame te troosten, mocht men haar onrecht aandoen.
Toen schonk hij juwelen, ringen met menige steen;
Bekers, bokalen van zilver; of beurzen, of aalmoestassen, (880)
Gevuld met puur goud; menige rijke geldbuidel;
Aan de baronnen van Nijmegen, zowel ban als  achterban.
Er was geen arme schildknaap, als hij hem een vriendelijk gezicht toonde,
Of hij maakte hem tot ridder en gaf hem een rijke rente,
Om zichzelf goed te onderhouden, in koren en in braakland.
Honderdduizend marken gaf hij, binnen vijftien dagen geheel.
Aan de ridders gaf hij kastelen, of torens van steen,
En zoveel goud en bezit; dat iedereen een gebed doet,
Tot God de schepper, en tot de edele heilige Petrus,
Dat Hij hun Govert moge sparen; dat hij niet op de baar wordt gelegd.{{vnr|890}}
Aan de bedelorden, aan het volk van de minderbroeders,
Gaf hij zoveel florijnen; dat zij, met luide stem,
Luidkeels riepen: Hé! Maagd schatbewaarster,
&quot;Spaar ons toch Govert, het is terecht dat men u erom smeekt,
&quot;Want van zijn goederen houden wij zo overvloedig hof,
&quot;En drinken zoveel wijn onze hersenpan in,
Dat het ons past om te gaan slapen op de kruiwagen.&quot;
Zo baden voor Govert van alle kanten
Ridders en schildknapen aan wie hij schenkingen deed
Van de florijnen die hij ontving van de verkoop van de Koning.{{vnr|900}}
&lt;/poem&gt;
|}&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>01g14f58v3xa653o3kttpi7xvfrpxpz</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>226517</id>
      <parentid>226516</parentid>
      <timestamp>2026-09-07T19:28:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Havang(nl)</username>
        <id>4330</id>
      </contributor>
      <origin>226517</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3767" sha1="kygvm22zty1jc4pevq8j93uwgm5cgje" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Havang(nl)&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{|
|valign=top|
&lt;poem&gt;
Qui est mors, il est mors ; on le boute en quavain :
Ne on ne laisse au monde frère, fil, ne germain,
Qui en donnast pour l’âme une pièche de pain ;
Se ce ne sont preud’omme, de condition plain.
Ne sont pas tout honni li franc ne li villain,
Avarice les fait souvent viser au fain.
Chil qui sont pourveut, de rentes et de grain,
Che sont chil qui au mal ont tendue le main ;
Et che fait convoitise qui les gète en ort plain.
﻿Après ce que Gaufrois fu retournés arrière,
Et qu’il ot pour le Roy, fait mainte fausse chière ;
Le fist-on souverain, pour porter la banière,
Pour conforter le dame, s’on li faisoit hasquière.
Puis présenta joiaus, aniaus, à mainte pière ;
Coupes, hannas, d’argent ; ou bourse, ou aumoisnière,
Empliez de fin or ; mainte riche aloière ;
A barons de Nimaye, et avant et arière.
N’i ot povre escuier, s’il li fait bonne chière,
Nel fache chevalier et donne rente chière,
Pour lui bien gouverner, à blet et à gasquière.
·C·m mars donna, dedens ·xv·c entière.
As chevaliers donnoit castiaux, ou tour de pière,
Et tant d’or et d’avoir ; que cascuns fait proière,
A Dieu le créatour, et au baron saint Pière,
Qu’il leur sauve Gaufroit ; que mis ne soit en bière.
As ordres mendians, à le gent cordelière,
Donna tant de florins ; que cil, à voit légière,
Crioient hautement : « hé ! Vierge trèzorière,
« Car nous sauvez Gaufroit, drois est c’on t’en requière,
« Car de ses biens tenons une court si plainière,
« Et buvons tant de vins, parmi no chervelière,
« Qu’il nous convient porter dormir à le chivière. »
﻿Ensi de toutes pars prioient, pour Gaufroy,
Chevalier, escuier, à cui il fist otroy
Des florins qu’il rechieut, de le vente dou Roy.
&lt;/poem&gt;
|valign=top|
&lt;poem&gt;
Wie dood is, is dood; men stopt hem in het graf:
Noch laat men in de wereld broer, zoon, noch neef achter,
Die voor de ziel een stuk brood zou geven;
Tenzij het vrome mensen zijn, vol van goede hoedanigheid.
Zij zijn niet allemaal te schande gemaakt, de edelen noch de boeren,{{vnr|870}}
Hebzucht doet hen vaak naar het slijk kijken.
Zij die voorzien zijn van renten en van graan,
Dat zijn degenen die naar het kwaad de hand hebben uitgestoken;
En dat doet de begeerte die hen in de vuile modder werpt.
&amp;nbsp;&amp;nbsp;Nadat Gaufrois was teruggekeerd,
En hij voor de Koning menig vals gezicht had getrokken;
Maakte men hem tot soeverein om de banier te dragen,
Om de dame te troosten, mocht men haar onrecht aandoen.
Toen schonk hij juwelen, ringen met menige steen;
Bekers, bokalen van zilver; of beurzen, of aalmoestassen,&quot;{{vnr|880}}
Gevuld met puur goud; menige rijke geldbuidel;
Aan de baronnen van Nijmegen, zowel ban als  achterban.
Er was geen arme schildknaap, als hij hem een vriendelijk gezicht toonde,
Of hij maakte hem tot ridder en gaf hem een rijke rente,
Om zichzelf goed te onderhouden, in koren en in braakland.
Honderdduizend marken gaf hij, binnen vijftien dagen geheel.
Aan de ridders gaf hij kastelen, of torens van steen,
En zoveel goud en bezit; dat iedereen een gebed doet,
Tot God de schepper, en tot de edele heilige Petrus,
Dat Hij hun Govert moge sparen; dat hij niet op de baar wordt gelegd.{{vnr|890}}
Aan de bedelorden, aan het volk van de minderbroeders,
Gaf hij zoveel florijnen; dat zij, met luide stem,
Luidkeels riepen: Hé! Maagd schatbewaarster,
&quot;Spaar ons toch Govert, het is terecht dat men u erom smeekt,
&quot;Want van zijn goederen houden wij zo overvloedig hof,
&quot;En drinken zoveel wijn onze hersenpan in,
Dat het ons past om te gaan slapen op de kruiwagen.&quot;
Zo baden voor Govert van alle kanten
Ridders en schildknapen aan wie hij schenkingen deed
Van de florijnen die hij ontving van de verkoop van de Koning.{{vnr|900}}
&lt;/poem&gt;
|}&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>kygvm22zty1jc4pevq8j93uwgm5cgje</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pagina:Li romans de Bauduin de Sebourc.pdf/49</title>
    <ns>104</ns>
    <id>87599</id>
    <revision>
      <id>226518</id>
      <parentid>224732</parentid>
      <timestamp>2026-09-07T19:37:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Havang(nl)</username>
        <id>4330</id>
      </contributor>
      <comment>/* Proefgelezen */</comment>
      <origin>226518</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3729" sha1="lx9v1je877o7nkvm88489cv4phjz4lh" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Havang(nl)&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{|
|valign=top|
&lt;poem&gt;
Et dient l’un à l’autre : « par le corpz saint Eloy,
« Gaufrois seroit bien dignez d’avoir et chou et coy :
« Il va bien à le jouste ; si fait-il au tournoy ;
« Et si donne dou sien, plus larges n’est de soy ;
« ·C·m florins a donnet, de boin aloy,
« Où li Roys n’éust jà donné un palefroi.
« Il resamble Alixandre, le large prinche ; en foi,
« Gaufrois est li plus larges, sans mener nul desroi,
« C’onques Diex estorast, puis le seconde loi. »
Si faitement disoient li baron, doy et doy.
Ensement prise-on cheulz, qui dou leur font otroi ;
Qui assez peut donner, on l’aime miex c’un roi.
﻿Si faitement prisoient Gaufroit, le palasin,
Et il donne à cascun ou joiaus, ou florin.
A le court ne repaire bacheler, ne mesquin,
Qui ne prise Gaufroit, le traitour mastin ;
Et dist li un à l’autre : « par le corpz saint Martin,
Gaufrois seroit bien dignez d’avoir terre et grant fin ;
Et d’avoir belle dame, au soir et au matin.
Li noble chevalier, qui sont fourré d’ermin,
Li tiennent compaignie ; adès li sont voisin.
Car li homs qui est riches, plain de bonne fin,
Il treuve des amis, qui se font de son lin ;
Et li povrez ne treuve ne parent ne cousin.
﻿Tant fist et tant donna Gaufrois, dont je vous di,
Que tout li plus vaillant estoient si ami :
Escuier et garchon sont par lui revesti ;
Jacobin, Cordelier, sont par lui raempli.
Tout disoient que mieudre de son corpz ne nasqui ;
Et quant ot encantez les barons d’entour lui,
Une fois les manda : il sont venu à lui.
Il requist et pria, à cheulz dont je vous di,
C’on li vausist aidier ; afin qu’éust plévi
La dame de Nimaye. Cascuns s’i assenti.
·xv· chevaliers, corageus et hardis,
&lt;/poem&gt;
|valign=top|
&lt;poem&gt;
En zij zeggen tegen elkaar: &quot;Bij het lichaam van de heilige Elooi,
&quot;Govert zou wel waardig zijn om zowel dit als dat te hebben:
&quot;Hij gaat goed naar de steekspelen; en dat doet hij ook bij het toernooi;
&quot;En zo geeft hij van het zijne, niemand is vrijgeviger dan hij;
&quot;Honderdduizend florijnen heeft hij gegeven, van goed gehalte,
&quot;Waar de Koning zelfs geen rijpaard zou hebben gegeven.
&quot;Hij lijkt op Alexander de Grote, de gulle prins; in feite,
&quot;Govert is de meest gulle, zonder enige wanorde te zaaien,
&quot;Die God ooit heeft ingesteld sinds de tweede wet.&quot; 
Zo spraken de baronnen, twee aan twee.{{vnr|910}}
Op die manier prijst men degenen die van het hunne schenken;
Wie genoeg kan geven, die heeft men lief meer dan een koning.
Op die manier prezen zij Govert, de hoveling,
En hij geeft aan iedereen ofwel juwelen, ofwel een florijn.
Aan het hof verschijnt geen jonge edelman, noch schildknaap,
Of hij prijst Govert, de verraderlijke hond;
En de een zegt tegen de ander: &quot;Bij het lichaam van sint Maarten,
Govert zou wel waardig zijn om land en een groot domein te hebben;
En om een schone dame te hebben, 's avonds en 's morgens.&quot;
De nobele ridders, die met hermelijn zijn gevoerd, {{vnr|920}}
Houden hem gezelschap; zij zijn voortdurend zijn buren.
Want de man die rijk is, vol van goede middelen,
Vindt vrienden die zich voordoen als zijn familie;
En de arme vindt noch ouder noch neef.
&amp;nbsp;&amp;nbsp;Zoveel deed en zoveel gaf Govert, van wie ik u vertel,
Dat de allerbesten zijn vrienden waren:
Schildknapen en knapen zijn door hem gekleed;
Jacobijnen, minderbroeders zijn door hem verzadigd.
Allen zeiden dat er geen betere man geboren was dan hij ;
En toen hij de baronnen om hem heen had betoverd, {{vnr|930}})
Ontbood hij hen een keer: zij kwamen naar hem toe.
Hij verzocht en smeekte degenen van wie ik u vertel,
Dat men hem zou willen helpen; opdat de dame van Nijmegen
Aan hem beloofd zou worden. Iedereen stemde ermee in.
Vijftien ridders, moedig en koen,&lt;/poem&gt;
|}&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>lx9v1je877o7nkvm88489cv4phjz4lh</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pagina:Li romans de Bauduin de Sebourc.pdf/50</title>
    <ns>104</ns>
    <id>87600</id>
    <revision>
      <id>226519</id>
      <parentid>225055</parentid>
      <timestamp>2026-09-07T19:49:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Havang(nl)</username>
        <id>4330</id>
      </contributor>
      <comment>/* Proefgelezen */</comment>
      <origin>226519</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3489" sha1="ovdnkw4x1xzh8sa8kvj82lqs62ywuyx" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Havang(nl)&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{|
|valign=top|
&lt;poem&gt;
Des barons de Nimaye tout li plus signouri,
Prièrent à leur dame trestout, pour Dieu merchi,
Qu’elle presist Gaufroit. Elle s’i assenti,
Et par l’enort sa gent, qui li disent ensi :
Qu’il n’avoit plus vaillant dusqu’as pors de Brandi ;
Envis s’i acorda la Dame, dont je di,
Non pourquant l’espousa. S’ot Gaufrois acompli
Toute sa volenté, par l’art de l’anemi
Qu’il avoit longement honneré et servi.
﻿Ains ne servi déable, qui ne se repenti.
A tout le miex venir, de lui servir ensi,
S’en voit-on, à le fois, ou pendu ou bouli.
Qui n’en a se déserte, chà jus, je vous affi
Que li déablez emporte sen âme aveuques li.
﻿Or a Gaufrois de Frise le Royne espousée :
O la Royne jut, à joie, le vesperée.
As chevaliers donna mainte coupe dorée,
Afiques et aniaus, mainte robe fourrée.
Or ot li faus traitrez sa teste couronnée :
A une pentecouste, une haute journée,
Fu couronné Gaufrois, en le sale pavée.
Li prinche dou royalme furent à l’assamblée,
Et à le noble feste, qui là fu estorée.
Gaufrois fu couronnez, d’une couronne ouvrée
A pières précieuses, hautement eslevée ;
Si très belle couronne ne fu mas regardée :
Elle valoit moult bien l’avoir d’une contrée.
Noble court tint Gaufrois et moult bien ordenée ;
Les hommaigez rechiut, car ensi li agrée.
A ·v·c escuiers donna le jour colée ;
Terrez et revenues ne li coustent riens née.
Dessus ·j· escafaut, en le sale pavée,
Séoit li glous Gaufrois, qui ait mal saudée ;
Et la Royne fu d’autre part couronnée.
﻿Gaufrois se regarda, parmi le sale lée,
&lt;/poem&gt;
|valign=top|
&lt;poem&gt;
De allerhoogsten Van de baronnen van Nijmegen,
Smeekten hun dame zodanig, om Gods genade,
Dat zij Govert zou nemen. Zij stemde ermee in,
En door de aansporing van haar volk, die haar aldus zeiden: 
Dat er geen dapperder man was tot aan de havens van Brindisi;{{vnr|940}}
Met tegenzin ging de Dame van wie ik spreek ermee akkoord,
Desalniettemin trouwde zij met hem. Zo had Govert volbracht
Al zijn wil, door de kunst van de {{SIC|vijand| duivel}}
Die hij lange tijd had geëerd en gediend.
&amp;nbsp;&amp;nbsp;Niemand diende ooit de duivel zonder dat hij er berouw van kreeg.
Zelfs bij de beste afloop van hem zo te dienen,
Ziet men hem soms ofwel opgehangen ofwel levend gekookt.
Wie zijn verdiende loon hierboven niet krijgt, ik verzeker u
Dat de duivel zijn ziel met zich meeneemt.
&amp;nbsp;&amp;nbsp;Nu is Govert van Friesland met de Koningin getrouwd:{{vnr|950}}
Met de Koningin lag hij, met vreugde, in de avond.
Aan de ridders gaf hij menige vergulde beker,
Gespjes en ringen, menig gevoerd gewaad.
Nu had de valse verrader zijn hoofd gekroond:
Op een Pinksterdag, een hoogtijdag,
Werd Govert gekroond in de geplaveide zaal.
De prinsen van het koninkrijk waren bij de bijeenkomst,
En bij het nobele feest dat daar werd aangericht.
Govert werd gekroond met een kroon bewerkt
Met edelstenen, hoog opgerezen;{{vnr|960}}
Zo'n prachtige kroon werd er nooit eerder aanschouwd:
Hij was wel het bezit van een hele streek waard.
Een nobel hof hield Govert en zeer goed geordend;
De leenhulden ontving hij, want zo behaagde het hem.
Aan vijfhonderd schildknapen gaf hij die dag de ridderslag;
Landen en inkomsten kostten hem helemaal niets.
Boven op een schavot, in de geplaveide zaal,
Zat Govert de schurk, die een slechte beloning moge krijgen;
En de Koningin werd anderzijds gekroond.
&amp;nbsp;&amp;nbsp;Govert keek om zich heen, door de brede zaal,{{vnr|970}}
&lt;/poem&gt;
|}&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>ovdnkw4x1xzh8sa8kvj82lqs62ywuyx</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pagina:Li romans de Bauduin de Sebourc.pdf/51</title>
    <ns>104</ns>
    <id>87601</id>
    <revision>
      <id>226520</id>
      <parentid>224734</parentid>
      <timestamp>2026-09-07T20:01:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Havang(nl)</username>
        <id>4330</id>
      </contributor>
      <origin>226520</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3607" sha1="n329tdua31gse9whmyina25rfnx4mjq" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;Havang(nl)&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{|
|valign=top|
&lt;poem&gt;
Et voit Bauduïnet, fil le Dame senée.
Gentement fu vestis d’une robe barrée ;
S’avoit les cheveus lons et ganné par buée,
Plus reluisans c’ors fins né monnoie dorée,
Pendans par les espaulez, par oevre compassée ;
S’ot ·j· capel d’or fin, à mainte pière ouvrée.
Gaufrois s’est escriés, à moult haute allénée :
« Bailliés-moi Bauduin, franque gent honnerée,
« C’est li plus douche ymaige c’onques fu figurée !
« Par lui sera encore mainte dame acollée ;
« Mainte noble puchelle en ert despucellée ;
« Car onques ne nasqui si très douche portée.
« Certes, je l’aims otant, de bonne amour discrée,
« Que donques sa char fust de la moye engenrée !
« Haïr ne le porroit nulle personne née,
« Pour le grande biauté que Diex li a donnée. »
Adont li ont bailliet, sus sa robe fourrée :
Et Gaufrois, à ·ij· bras, li fist fausse acollée ;
·xxx· fois le baisa en une randonnée.
﻿Or, oïés le miracle que Diex a démonstrée :
Bauduïnez, li enfes qui tant ot renommée,
Drécha ses bras à mont ; le couronne a hapée
Que li lères Gaufrois ot, sus son chief, pozée.
Le couronne Gaufroit a hors du chief levée,
Et puis l’a, contre terre, tellement jus ruée
Que la couronne fu en mile liex froée.
Et quant Gaufrois le voit, mie ne li agrée :
L’enfant jeta en l’aire, par telle destinée
Que petit s’en fali n’ot le gambe affolée.
L’enfes prist à criier, à moult haute alénée ;
Vers sa mère courut, qui en fu esgarée ;
Et si se répondi en sa robe erminée.
Bien sot qu’il ot maufait, mais li coze ert passée.
﻿Gaufrois fu si dolans qu’il ne scet qu’il puist faire,
Quant se couronne voit ensi gésir en l’aire.
&lt;/poem&gt;
|valign=top|
&lt;poem&gt;
En ziet Boudewijntje, de zoon van de verstandige Dame.
Prachtig was hij gekleed in een gestreept gewaad;
En hij had lange haren, gewassen met loog,
Glanzender dan puur goud of verguld geld,
Hangend over de schouders, met zorg gekamd;
En hij had een hoed van puur goud, met menige steen bewerkt.
Govert riep uit, met zeer luide stem:
&quot;Geef mij Boudewijn, edel en geëerd volk,
&quot;Het is het liefste wezen dat ooit is gevormd!{{vnr|980}}
&quot;Door hem zal nog menige dame omhelst worden;
&quot;Menig nobel meisje zal door hem ontmaagd worden;
&quot;Want er werd nooit zo'n lieflijk kind geboren.
&quot;Zeker, ik houd evenveel van hem, met een goede en discrete liefde,
&quot;Als ware zijn vlees uit het mijne verwekt!
&quot;Geen enkel levend persoon zou hem kunnen haten,
&quot;Vanwege de grote schoonheid die God hem heeft gegeven.&quot;
Toen hebben zij hem overhandigd, boven op zijn gevoerde gewaad:
En Govert gaf hem met beide armen een valse omhelzing; 
Dertig keer kuste hij hem achter elkaar. 
&amp;nbsp;&amp;nbsp;Nu, hoor het wonder dat God heeft getoond:{{vnr|990}}
Boudewijntje, het kind dat zo gerespecteerd was,
Hief zijn armen omhoog; hij greep de kroon 
Die de dief Govert op zijn hoofd had geplaatst.
De kroon van Govert heeft hij van het hoofd getild,
En daarna heeft hij hem zo hard tegen de grond gegooid
Dat de kroon in duizend stukken brak.
En toen Govert het zag, behaagde het hem allerminst:
Hij wierp het kind in de lucht, met zo'n vaart
Dat het weinig scheelde of hij had zijn been gebroken. 
Het kind begon te schreeuwen, met zeer luide stem; {{vnr|1000}}
Het rende naar zijn moeder, die erdoor ontzet was;
En zo verstopte hij zich in haar met hermelijn gevoerde gewaad.
Hij wist heel goed dat hij iets slechts had gedaan, maar de zaak was geschied.
&amp;nbsp;&amp;nbsp;Govert was zo bedroefd dat hij niet wist wat hij moest doen,
Toen hij zijn kroon zo in stukken zag liggen. &lt;/poem&gt;
|}&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>n329tdua31gse9whmyina25rfnx4mjq</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>226521</id>
      <parentid>226520</parentid>
      <timestamp>2026-09-07T20:01:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Havang(nl)</username>
        <id>4330</id>
      </contributor>
      <comment>/* Proefgelezen */</comment>
      <origin>226521</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3607" sha1="319dmmdtitpihhd8xqvq2hoxgqc8v0c" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Havang(nl)&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{|
|valign=top|
&lt;poem&gt;
Et voit Bauduïnet, fil le Dame senée.
Gentement fu vestis d’une robe barrée ;
S’avoit les cheveus lons et ganné par buée,
Plus reluisans c’ors fins né monnoie dorée,
Pendans par les espaulez, par oevre compassée ;
S’ot ·j· capel d’or fin, à mainte pière ouvrée.
Gaufrois s’est escriés, à moult haute allénée :
« Bailliés-moi Bauduin, franque gent honnerée,
« C’est li plus douche ymaige c’onques fu figurée !
« Par lui sera encore mainte dame acollée ;
« Mainte noble puchelle en ert despucellée ;
« Car onques ne nasqui si très douche portée.
« Certes, je l’aims otant, de bonne amour discrée,
« Que donques sa char fust de la moye engenrée !
« Haïr ne le porroit nulle personne née,
« Pour le grande biauté que Diex li a donnée. »
Adont li ont bailliet, sus sa robe fourrée :
Et Gaufrois, à ·ij· bras, li fist fausse acollée ;
·xxx· fois le baisa en une randonnée.
﻿Or, oïés le miracle que Diex a démonstrée :
Bauduïnez, li enfes qui tant ot renommée,
Drécha ses bras à mont ; le couronne a hapée
Que li lères Gaufrois ot, sus son chief, pozée.
Le couronne Gaufroit a hors du chief levée,
Et puis l’a, contre terre, tellement jus ruée
Que la couronne fu en mile liex froée.
Et quant Gaufrois le voit, mie ne li agrée :
L’enfant jeta en l’aire, par telle destinée
Que petit s’en fali n’ot le gambe affolée.
L’enfes prist à criier, à moult haute alénée ;
Vers sa mère courut, qui en fu esgarée ;
Et si se répondi en sa robe erminée.
Bien sot qu’il ot maufait, mais li coze ert passée.
﻿Gaufrois fu si dolans qu’il ne scet qu’il puist faire,
Quant se couronne voit ensi gésir en l’aire.
&lt;/poem&gt;
|valign=top|
&lt;poem&gt;
En ziet Boudewijntje, de zoon van de verstandige Dame.
Prachtig was hij gekleed in een gestreept gewaad;
En hij had lange haren, gewassen met loog,
Glanzender dan puur goud of verguld geld,
Hangend over de schouders, met zorg gekamd;
En hij had een hoed van puur goud, met menige steen bewerkt.
Govert riep uit, met zeer luide stem:
&quot;Geef mij Boudewijn, edel en geëerd volk,
&quot;Het is het liefste wezen dat ooit is gevormd!{{vnr|980}}
&quot;Door hem zal nog menige dame omhelst worden;
&quot;Menig nobel meisje zal door hem ontmaagd worden;
&quot;Want er werd nooit zo'n lieflijk kind geboren.
&quot;Zeker, ik houd evenveel van hem, met een goede en discrete liefde,
&quot;Als ware zijn vlees uit het mijne verwekt!
&quot;Geen enkel levend persoon zou hem kunnen haten,
&quot;Vanwege de grote schoonheid die God hem heeft gegeven.&quot;
Toen hebben zij hem overhandigd, boven op zijn gevoerde gewaad:
En Govert gaf hem met beide armen een valse omhelzing; 
Dertig keer kuste hij hem achter elkaar. 
&amp;nbsp;&amp;nbsp;Nu, hoor het wonder dat God heeft getoond:{{vnr|990}}
Boudewijntje, het kind dat zo gerespecteerd was,
Hief zijn armen omhoog; hij greep de kroon 
Die de dief Govert op zijn hoofd had geplaatst.
De kroon van Govert heeft hij van het hoofd getild,
En daarna heeft hij hem zo hard tegen de grond gegooid
Dat de kroon in duizend stukken brak.
En toen Govert het zag, behaagde het hem allerminst:
Hij wierp het kind in de lucht, met zo'n vaart
Dat het weinig scheelde of hij had zijn been gebroken. 
Het kind begon te schreeuwen, met zeer luide stem; {{vnr|1000}}
Het rende naar zijn moeder, die erdoor ontzet was;
En zo verstopte hij zich in haar met hermelijn gevoerde gewaad.
Hij wist heel goed dat hij iets slechts had gedaan, maar de zaak was geschied.
&amp;nbsp;&amp;nbsp;Govert was zo bedroefd dat hij niet wist wat hij moest doen,
Toen hij zijn kroon zo in stukken zag liggen. &lt;/poem&gt;
|}&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>319dmmdtitpihhd8xqvq2hoxgqc8v0c</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pagina:Li romans de Bauduin de Sebourc.pdf/52</title>
    <ns>104</ns>
    <id>87602</id>
    <revision>
      <id>226522</id>
      <parentid>224735</parentid>
      <timestamp>2026-09-07T20:25:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Havang(nl)</username>
        <id>4330</id>
      </contributor>
      <comment>/* Proefgelezen */</comment>
      <origin>226522</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3966" sha1="ev4v8nc30366o8sib0lkch8hez5l0u9" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Havang(nl)&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{|
|valign=top|
&lt;poem&gt;
Dont dist ·j· chevaliers, qui cuer ot de put-aire,
Hainfrois avoit à non ; chius ne se volt pas taire,
Ains a dit à Gaufroit : « foy que doi saint Islaire,
« Chius signes chi-endroit vous doit forment desplaire :
« Je voel que vous fachiez mon corpz à chevaus traire,
« Sé chiux enfes-chi vit, s’encor ne vous fait haire.
« Sé croire m’en voliés, vous le feriés desfaire,
« Et le teste trenchier, ou noïer, sans retraire. »
Quant Roze li oï jugier le de-bon-aire,
En estant se drécha, le dame au cler viaire,
Et dist « fax chevaliers ! dit m’avez grant contraire,
« Qui jugiés mon enfant d’avoir si grief solaire.
« Que mau jour vous otroit le Vierge secrétaire !
« Car de vous, pour sievir, n’en voi nul avant traire
« Qui die à mon enfant cose qui puist desplaire.
« Du car le piour roe ot-on bien souvent braire. »
﻿Roze fu ou palais, à cui forment anoie,
Entre ses bras son fil où biauté mouteploie.
Gaufrois s’est escriiés : « enfes, voir je vauroie
« Que tu fuissez noiiés, en le rivière d’Oie !
« Jammais ne t’amerai, pour coze que je voie.
« Ortie qui doit poindre hastéement ortoie. »
Dont dist ·j· chevaliers : « bien voel que cascuns m’oie ;
« Sire Gaufrois, » dist-il, « sotie te cuivroie,
« Qui pour ·j· innochent es en si maise voie. »
« Innochent ! » dist Gaufrois, « s’innocent le cuidoie,
« Tout chou qu’il m’aroit fait tantost li pardonroie. »
Et dist li chevaliers : « bien esprouver saroie
« S’il est drois innochens car je le méteroie
« Entre ·ij· biax bachins, où assir le feroie ;
« Et en l’un des bachins pumes je méteroie,
« Et l’autre par dechà de florins combleroie.
« Entre ces ·ij· bachins cel enfant pozeroie :
« Et s’il aloit as pumes, enchois qu’à le monnoie,
« Je vous ai en couvent qu’inocent le tenroie ;
&lt;/poem&gt;
|valign=top|
&lt;poem&gt;
Toen zei een ridder, die een slecht karakter had,
Hanfred was zijn naam; deze wilde niet zwijgen,
Maar hij zei tegen Govert: &quot;Bij het geloof in de heilige Hilarius,
&quot;Dit teken op deze plek moet u ten zeerste mishagen:
&quot;Ik wil dat u mijn lichaam door paarden laat voortslepen,{{vnr|1010}}
&quot;Als dit kind blijft leven en u later niet gaat haten.
:Als u mij zou willen geloven, zou u hem laten ombrengen,
:En zonder dralen het hoofd afhakken, of verdrinken.&quot; 
Toen Rose hem het zachtmoedige kind hoorde veroordelen,
Stond zij op, de dame met het heldere gezicht,
En zei: &quot;Valse ridder! U heeft mij een groot onrecht gezegd,
&quot;U die mijn kind veroordeelt tot zo'n zware straf.
&quot;''Moge de geheimvolle Maagd u een slechte dag bezorgen!''
&quot;Want onder uw gelijken zie ik niemand naar voren treden
&quot;Die tegen mijn kind iets zegt dat kan mishagen.{{vnr|1020}}
&quot;Het slechtste wiel hoort men immers heel vaak het hardste kraken.&quot;
&amp;nbsp;&amp;nbsp;Rose was in het paleis, dat haar zeer mishaagde,
In haar armen haar zoon in wie de schoonheid zich vermenigvuldigde.
Govert riep uit: &quot;Kind, voorwaar, ik zou willen
Dat je verdronken was in de rivier van {{SIC|Oie|zou Ooi bij Nijmegen kunnen zijn}}
&quot;Nooit zal ik van je houden, wat ik ook mag zien.
&quot;De brandnetel die steken moet, groeit al vroeg als onkruid.&quot;
Toen zei een ridder: &quot;Ik wil graag dat iedereen mij hoort;
&quot;Heer Govert,&quot; zei hij, dwaasheid zou u beheersen,
&quot;Als u om een onschuldige zo het slechte pad op gaat.&quot;{{vnr|1030}}
&quot;Onschuldig!&quot; zei Govert, &quot;als ik dacht dat hij onschuldig was,
&quot;Zou ik hem alles wat hij mij heeft aangedaan onmiddellijk vergeven.&quot;
En de ridder zei: &quot;Ik zou heel goed weten te bewijzen
&quot;Of hij werkelijk onschuldig is, want ik zou hem plaatsen
&quot;Tussen twee mooie schalen, waar ik hem zou laten zitten;
&quot;En in een van de schalen zou ik appels leggen,
&quot;En de andere hiernaast zou ik met florijnen vullen.
&quot;Tussen deze twee schalen zou ik dit kind plaatsen:
&quot;En als hij naar de appels ging, in plaats van naar het geld, 
&quot;''Beloof ik u dat ik hem voor onschuldig zou houden;''{{vnr|1040}} &lt;/poem&gt;
|}&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>ev4v8nc30366o8sib0lkch8hez5l0u9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pagina:Li romans de Bauduin de Sebourc.pdf/53</title>
    <ns>104</ns>
    <id>87603</id>
    <revision>
      <id>226523</id>
      <parentid>224736</parentid>
      <timestamp>2026-09-07T20:45:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Havang(nl)</username>
        <id>4330</id>
      </contributor>
      <comment>/* Proefgelezen */</comment>
      <origin>226523</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3851" sha1="30yjut9ukv5he01d4yxr5nr0dyc1noo" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Havang(nl)&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{|
|valign=top|
&lt;poem&gt;
« S’il aloit as florins, que dire n’en saroie ;
« Il aroit sens en lui. Ensi, par ceste voie,
« Porras user de chou ; se tes consaus l’otroie. »
Et Gaufrois respondi : « or tost, je vous em proie,
« Esprouvés cest enfant, enchois que je le noie. »
Ensi fu respitez l’enfès, qui Diex doint joye.
Pour ce, dist ·j· proverbes, miex vaut trouver en voie
Un boin certain ami, que denier en coroie.
﻿« Signour, dist li traitres, qui ot à nom Gaufrois,
« Faites tost esprouver cest enfant démanois :
« Car se les florins prent à le première fois,
« Enchois qu’il voit as pums, il n’est clers ne bourgois
« Qui innocence i tiengne, ne des ans ne des mois.
« A l’injure de chou qu’il a brisiés les plois
« De la couronne d’or, dont estoie ore roys,
« Jugement en arai des chevaliers courtois. »
Quant le Royne oy le traitour redois,
Doucement prie Dieu, qui fu mis en la crois :
Qu’il doinst cuer son enfant de pumez prendre, enchois
Qu’il prende les florins ; que siens en soit li drois.
﻿Or gart Diex Bauduin d’encombre celui mois !
Car une forte espreuve li met-on à sen cois ;
Che n’est pas droite espreuve, point ne l’apporte lois.
Plus quier ont li enfant à mengier baiiens pois,
Qu’en le bourse se mère ·c· libvres de tournois.
﻿Or ont pris Bauduin li baron du paiis :
Entre ·ij· biaus bachins ont l’enfanchon assis.
Li ·j· de ces bachins fu de pumes emplis ;
Li autres, au droit lez, de bons florins massis.
En milieu des bachins fu li enfès petis :
Il ot assez menguiet, ne fu mie famis ;
Regarde les florins gannes et agensis ;
D’autre part voit les pumez paréez à devis.
Li enfès ne lez prise valissant un parsiis,
Car n’avoit mie fain, ne pas n’en fu sourpris ;
&lt;/poem&gt;
|valign=top|
&lt;poem&gt;
&quot;''Als hij naar de florijnen ging, zou ik niet weten wat te zeggen;''
&quot;Dan zou hij verstand in zich hebben. Zo kunt u via deze weg
&quot;Te werk gaan; als uw raad ermee instemt.
En Gövert antwoordde: &quot;Nu snel, ik smeek het u,
&quot;Beproef dit kind, voordat ik hem verdrink.&quot;
Zo kreeg het kind uitstel, aan wie God vreugde moge schenken.
Daarom zegt een spreekwoord: het is beter onderweg
Een goede, zekere vriend te vinden, dan een penning in de buidelriem.
&amp;nbsp;&amp;nbsp;&quot;Heren,&quot; zei de verrader, wiens naam Govert was,
&quot;Laat dit kind onmiddellijk beproeven:{{vnr|1050}}
&quot;Want als hij de florijnen als eerste pakt,
&quot;Voordat hij naar de appels kijkt, is er geen klerk noch burger
&quot;Die hem voor onschuldig houdt, nu niet en nooit niet.
&quot;Vanwege het onrecht dat hij de franjes heeft gebroken
&quot;Van de gouden kroon, waarmee ik zojuist koning was geworden,
&quot;Zal ik een oordeel krijgen van de hoofse ridders.&quot; 
Toen de Koningin de hardvochtige verrader hoorde,
Bad zij zachtjes tot God, die aan het kruis werd genageld:
Dat Hij haar kind het hart moge geven om eerst appels te pakken,
Voordat hij de florijnen pakt; opdat het recht aan zijn kant staat.{{vnr|1060}}
&amp;nbsp;&amp;nbsp;Moge God Boudewijn nu behoeden voor het onheil van deze maand!
Want een zware beproeving legt men hem voor de keuze;
Dat is geen eerlijke beproeving, de wet schrijft dat helemaal niet voor.
''Kinderen willen liever erwten eten,''
''Dan in de beurs van hun moeder honderd  {{SIC|tournooise ponden|1 Toernooise pond=20 stuivers}} hebben.''
&amp;nbsp;&amp;nbsp;Nu hebben de baronnen van het land Bauduin genomen:
Tussen twee mooie schalen hebben zij het kindje neergezet.
Een van deze schalen was met appels gevuld;
De andere, aan de rechterkant, met goede massieve florijnen. 
In het midden van de schalen zat het kleine kind: {{vnr|1070}}
Hij had genoeg gegeten, hij had helemaal geen honger;
Hij kijkt naar de gele en glanzende florijnen;
Aan de andere kant ziet hij de appels prachtig uitgestald.
Het kind schat ze geen cent waard,
Want hij had geen honger, hij werd er niet door verleid; &lt;/poem&gt;
|}&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>30yjut9ukv5he01d4yxr5nr0dyc1noo</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pagina:Li romans de Bauduin de Sebourc.pdf/54</title>
    <ns>104</ns>
    <id>87604</id>
    <revision>
      <id>226524</id>
      <parentid>224737</parentid>
      <timestamp>2026-09-07T20:52:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Havang(nl)</username>
        <id>4330</id>
      </contributor>
      <comment>/* Proefgelezen */</comment>
      <origin>226524</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1850" sha1="jwrgk7vr9n0p8b1mgw2zrvnz98fpwi3" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Havang(nl)&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{|
|valign=top|
&lt;poem&gt;
Vers le bachin à l’or a les ·iiij· dois mis.
Par le mien essient, as florins se fuist mis ;
Quant Jhésu-Cris y a ·j· sien angèle tramis,
Que Diex i envoïa de son saint paradis ;
Pour cel enfant sauver : car fait l’a Jhésu-Cris
Pour estre souverains de tous les plus hardis
C’onques fuist en ce siècle. De Diu fu establis,
Pour maintenir le règne où il fu surrexis,
Et le sainte chité où Diex fu mors et vis :
Chou est Jhérusalem, qui tout fu as Juis,
Dont Bauduins fu roys ; en gardant le pourpris
Le temple Salemon et tous les édifis,
Les noblez candelabrez, qu’à Mièques sont assis.
Tant fu preus et vaillans, amoureus et faitis,
Que de ·xxx· bastars fu à ·j· jour servis ;
Dont li menres fu rois en le terre des Persis,
Ensi com vous orrés ; mais c’on oche mes dis.


{{lijn|6em}}
&lt;/poem&gt;
|valign=top|
&lt;poem&gt;
Hij stak zijn vier vingers uit naar de schaal met het goud.
Naar mijn mening zou hij de florijnen hebben gepakt;
Toen heeft Jezus Christus daar een van Zijn engelen gestuurd,
Die God daarheen zond uit Zijn heilige paradijs; 
Om dit kind te redden: want Jezus Christus heeft hem gemaakt{{vnr|1080}}
Om de allerkoenste van alle dapperen te zijn
Die er ooit in deze eeuw is geweest. Door God werd hij aangesteld,
Om het rijk te handhaven waar hij werd verheven,
En de heilige stad waar God stierf en leefde:
Dat is Jeruzalem, dat geheel aan de Joden toebehoorde,
Waarvan Boudewijn koning werd; terwijl hij het gebied bewaakte,
De tempel van Salomon en alle gebouwen,
De nobele kandelaars, die in Mekka zijn geplaatst.
Zo dapper en krachtig was hij, minzaam en elegant, 
Dat hij op een dag door dertig bastaarden werd gediend;{{vnr|1090}}
Waarvan de minste koning was in het land van de Perzen,
Precies zoals u zult horen; mits men naar mijn woorden luistert.


{{lijn|6em}}
&lt;/poem&gt;
|}&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>jwrgk7vr9n0p8b1mgw2zrvnz98fpwi3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Sjabloon:Vnr</title>
    <ns>10</ns>
    <id>88867</id>
    <revision>
      <id>226526</id>
      <parentid>226359</parentid>
      <timestamp>2026-09-07T21:00:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Havang(nl)</username>
        <id>4330</id>
      </contributor>
      <origin>226526</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="409" sha1="68onhbyqt2w1y9ap9r9z67cikdt0u6u" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;&lt;span style=&quot;visibility:hidden&quot;&gt;&lt;span class=&quot;OptionText&quot; title=&quot;Genummerde versregels&quot;&gt;&lt;span style=&quot;visibility:visible&quot;&gt;&lt;/span&gt;&lt;span style=&quot;font-size:80%;color:peru;float:right&quot; id=&quot;{{{1}}}&quot;&gt;{{{1}}}&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/includeonly&gt;

&lt;noinclude&gt;Dit sjabloon, '''V'''ersregel '''n'''ummer '''r'''echts, is gekopieerd van [[s:fr:Modèle:nvd]]
[[Categorie:Wikisource:Sjablonen opmaak]]
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>68onhbyqt2w1y9ap9r9z67cikdt0u6u</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>226527</id>
      <parentid>226526</parentid>
      <timestamp>2026-09-07T21:02:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Havang(nl)</username>
        <id>4330</id>
      </contributor>
      <origin>226527</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="407" sha1="sjctvkr73if119fk2b6c6dkeq2eujgu" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;&lt;span style=&quot;visibility:hidden&quot;&gt;&lt;span class=&quot;OptionText&quot; title=&quot;Genummerde versregels&quot;&gt;&lt;span style=&quot;visibility:visible&quot;&gt;&lt;/span&gt;&lt;span style=&quot;font-size:80%;color:peru;float:right&quot; id=&quot;{{{1}}}&quot;&gt;{{{1}}}&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/includeonly&gt;&lt;noinclude&gt;Dit sjabloon, '''V'''ersregel '''n'''ummer '''r'''echts, is gekopieerd van [[s:fr:Modèle:nvd]]
[[Categorie:Wikisource:Sjablonen opmaak]]
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>sjctvkr73if119fk2b6c6dkeq2eujgu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pagina:Ridder metter swane (1931).pdf/119</title>
    <ns>104</ns>
    <id>88912</id>
    <revision>
      <id>226476</id>
      <parentid>226462</parentid>
      <timestamp>2026-09-07T13:22:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Havang(nl)</username>
        <id>4330</id>
      </contributor>
      <origin>226476</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1010" sha1="09feco4jqvyy6u4qn2xm78fhb8i1t3y" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Havang(nl)&quot; /&gt;109&lt;/noinclude&gt;{{gedicht|start=follow|end=stanza|

:Ey vrienden leest dit eerste deel,
Het twede sal ik haest beschikken,
:Daer in vind gy den handel heel,
Van wonderlijke vreemde stikken.}}
{{dhr|2}}
{{lijn|6em}}
{{lijn|6em}}

{{c|Het tweede Deel&lt;br&gt;
Daer in Verhandeld word&lt;br&gt;
Hoe dat d'Engel den Heremeyd&lt;br&gt;
verkondigden dat het Koninks Kinderen wa-&lt;br&gt;
ren, ende hoe dat Helias zijn Moeder in een&lt;br&gt;
Kamp bevrijd, en alle bedrog in 't ligt&lt;br&gt;
brengt, seer wonderlijk om te zin-&lt;br&gt;
gen of te lesen, etc.}}

{{c|{{fine|'t Gaet op de voorgaende Wyse.}}}}

{{gedicht|start=stanza|end=follow|
{{initiaal|B}}{{sc|E}}minders die ons eerste stuk,
Van dees History heeft gelesen,
:Hoord nu hoe naer veel ongeluk,
Beatris onschuld is bewesen.

:Den Heremeyd (hier voor verhaeld,)
Had uyt geweest om brood to gare,
:Hem heeft een Engel dit vertaelt,
Dat het des Coninks kind're waren.

:En dat de Swanen die gy spijst,
waren vijf Broeders en een Suster,
:Die Helias zo veel deugt bewijst,
Doen was den goeden man geruster.}}&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>09feco4jqvyy6u4qn2xm78fhb8i1t3y</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pagina:Ordinarise Middel-weeckse Courante 1646 no 043.pdf/1</title>
    <ns>104</ns>
    <id>88914</id>
    <revision>
      <id>226480</id>
      <parentid>226464</parentid>
      <timestamp>2026-09-07T13:35:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vincent Steenberg</username>
        <id>280</id>
      </contributor>
      <comment>typo</comment>
      <origin>226480</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6177" sha1="i7t379hd92flypoj02uydwt9i2dcot2" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Vincent Steenberg&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;&lt;section begin=&quot;s1&quot;/&gt;{{c|{{x-larger|Ordinariſe Middel-weeckſe Courante, Anno 1646. N{{sup|o}}. 43}}}}
&lt;section end=&quot;s1&quot;/&gt;
&lt;section begin=&quot;s2&quot;/&gt;{{c|Wt Vlm den 10 Octobris 1646.}}

{{initiaal|D}}At de gheconfedereerde voor de Stadt Augsburgh souden op-ghebroken wesen, omme de Keysersche ende Beyersche teghen te trecken ende slagh te leveren ghelijckmen voor desen heeft willen segghen, en vervolcht niet, maer ter contrarie word by de gheconfedereerde het belegh vande selve Stad met alle heftigheyd ghe-continueert ende hebben door ghestadigh schieten ende nedervellen van veele poorten, defensien ende strijck-weren, de goede Stad alrede tot die extremiteydt ghebracht dat sy soo daer geen haestigh secours en komt nootsakelijcken het sal moeten opgheven. Soo datelicken komt tijdingh, dat sy al om accoord gesproken ende drie tonnen Gouts voor de plonderingh ghepresenteert hebben, doch dat de beleggers daer mede niet te vreden zijn, om dat het de belegerde, soo verre hebben laten komen, door het opiniatreren van het inghekomen Beyers volck, dat d’arme Borgers sullen moeten ontghelden. Jan de Weerdt, meende een Spijon inde Stad te senden, deselve is ghevanghen geworden ende hebben hem de beleggers neus ende ooren laten afsnijden ende uyt hem verstaen, dat Jan de Weert op wech was, omme een quartier vande beleggers aen te vallen ende een secours van 1500 dragonders inde Stad te brengen, waer over de Generaliteyt goed ghevonden heeft, dat den Generael Coninghsmerck, met de meeste Cavallerye, Jan de Weert soude tegen trecken, het welcke oock datelijcken gheschiet is ende men heeft tijdingh, dat sy al aenden anderen sijn, sonder noch te weten, hoe het mach af ghelopen wesen. Generael Major Duglas, is met een stercke partije uyt gheweest nae Munchen omme te recognosceren, heeft onder weghen 1000 Beyersche ruyters aenghetroffen ende gheslaghen. Soo datelijcken by het sluyten deses, komt een Trompetter uyt het Sweedsche leger alhier met tijdingh, dat Auhsburgh stormender-handt inghenomen is ende alle de soldaten die in de wapenen ghevonden wierden, dood-gheslaghen ende de Stad vier uyren langh gheplondert, doch hopen dat de tijding niet waer wesen sal. Gansch Beyeren gaet verloren Over-beyeren word van sijn eyghen volck in de grond bedorven. Sulcx dat den Beyer-vorst, die tot noch toe den brand in Duytsland heeft helpen stoocken, nu oock eens wederomme voor de twede reyse proeven sal, hoe het smaeckt den oorlogh in sijn eyghen land.
&lt;section end=&quot;s2&quot;/&gt;
&lt;section begin=&quot;s3&quot;/&gt;{{c|Wt Londen den 12 dito.}}

{{gap}}Daer sullen 44000 guldens, tot assistentie van Yerland ghesonden worden ende tegens de winter klederen voor de Soldaten. Daer is ge-ordonneert, dat de Gecommitteerde van beyde rijcken, tot November 1646 toe sitten sullen mits-gaders dat de goederen, soo roerende, als onroerende, vanden Marquys van Winchester, den Graef van Worchester, den Heere Baron Capel, den Heere Baron Cottington ende Carel Smidt ridder sullen verkoft worden ende het geld ghesonden, tot assistentie van die van Yerland. Daer word volck ghesonden van sijn Excell. Fairefax, om Wallingh-ford-casteel te seconderen. Monsr. Montreil, die van den Coningh tot Nieucasteel verwacht word, is door dese Stad derwaerts getrocken. Met brieven uyt Yerland, dat Corc ontset is door Capiteyn Bray, tegens de rebellen, met 200 tonnen kruyt, 20 tonnen lont 10 tonnen kaes, een goede quantiteyt korens ende andere behoeften, waer door den Heere Inchquyn so gecourageert is gheworden, dat hy met 2500 te voet ende 800 te paerd, tegens de rebellen ge-marcheert is. De Geestelijckheyd in Yerland, heeft den hogen Raed aldaer verklaert voor meyn-eedighe personen, om dat sy den vrede ghesloten hebben. Engelland ende Schotland zijn ge-accordeert, dat de Schotten t’huys sullen gaen, soo ras de 240000 guldens sullen betaelt wesen. Sijne Majest. vertoont sigh daghelicx, in een blijd ende vrolijck humeur. Daer is ge-ordonneert, dat de tijtulen vande Bisschoppen, sullen vernietight worden ende de geestelijcke goederen verkoft. Van dese stormwinden is daer groote schade op Zee geschiet ende onder anderen sijn seven Kool-schepen, komende uyt Nieu-casteel, te grond ghegaen ende gebleven. Sijn Excell. den Grave van Essex, sal een dinghsdagh toekomende over acht daghen begraven worden, die vant hoge ende het lage Huys, sijn daer over inden rouwe, sal een soo prachtigen begraeffenisse wesen, als by menschen bedencken mogelijcken niet geweest is.
&lt;section end=&quot;s3&quot;/&gt;
&lt;section begin=&quot;s4&quot;/&gt;{{c|Wt over-Hessen den 14 dito.}}

{{gap}}Den Hessischen Generael Major Giese heeft eergisteren Aelsveld begonnen te beschieten ende heeft daer, op verscheyden plaetsen, brand in gheschoten. Gisteren wasser al een bresse van twee pijcken wijd, oft het nu tot een storm komen sal, dan oft die van binnen nae een goed accoord sullen luysteren staet te verwachten.
&lt;section end=&quot;s4&quot;/&gt;
&lt;section begin=&quot;s5&quot;/&gt;{{c|Wt Brussel den 18 Octobris.}}

{{gap}}Alle onse generalen zijn hier bij een, omme te resolveeren, watmen by der hand nemen sal. Het achter blijven van den vrede ende het nemen van Duynkercken, daer door ons den handel ter zee benomen is, maeckt hier een slechten staet. Men seyd dat den Marquis van Lede nae Venloo gaen sal, in dien het aen gheen geld ontbreeckt, daer de soldaten seer om-roepen.
&lt;section end=&quot;s5&quot;/&gt;
&lt;section begin=&quot;s6&quot;/&gt;{{c|Van den Rhijnstroom den 19 ditto.}}

{{gap}}In dese landen, continueert den Generael Melander noch met ernst, het belegh van Euskirchen heeft het stedeken sedert een dinghsdach, ghestadigh beschoten, die van binnen antwoorden lustigh, gisteren heeftmen eenen grooten brand in het stedeken ghesien ende souden van Keulen dien dagh, noch eenighe 1000 ponden kruyts nae het Leger van Melander, gesonden worden, Generael Major Rabenhooft, heeft sich met 3000 Sweden, komende vande Weser, by Lipstad geconjungeert, sal soecken eene diversie in Westphalen te maken.
&lt;section end=&quot;s6&quot;/&gt;
&lt;section begin=&quot;s7&quot;/&gt;{{c|Wt Antwerpen den 19 dito.}}

{{gap}}De Franssen leggen noch stil. Den 11 quam het guarnisoen van Duynkercken ten deele tot Nieu-poort ende ten deele tot Oostende, alwaer het blijven sal. Soo ras de Franssen de beset-&lt;section end=&quot;s7&quot;/&gt;&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>i7t379hd92flypoj02uydwt9i2dcot2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ordinarise Middel-weeckse Courante/1646/Nummer 43/Wt Londen den 12 dito</title>
    <ns>0</ns>
    <id>88920</id>
    <revision>
      <id>226474</id>
      <timestamp>2026-09-07T12:48:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vincent Steenberg</username>
        <id>280</id>
      </contributor>
      <comment>nieuw</comment>
      <origin>226474</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="579" sha1="f2f7f4rs5fkxy8h5efw4q8a1k49t5su" xml:space="preserve">{{Koptekst
| Titel       = ‘Wt Londen den 12 dito. [= 12 oktober 1646]’
| Schrijver   = |Override_schrijver = een anonieme schrijver
| Vertaler    = |Override_vertaler = 
| Sectie      = 
| Vorige      = 
| Volgende    = 
| Jaar        = 
| Opmerkingen = Afkomstig uit de ''Ordinarise Middel-weeckse Courante'', [dinsdag] 23 oktober 1646, [p.&amp;nbsp;1]. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]].
}}
&lt;pages index=&quot;Ordinarise Middel-weeckse Courante 1646 no 043.pdf&quot; from=1 to=1 fromsection=s3 tosection=s3/&gt;

[[Categorie:Ordinarise Middel-weeckse Courante, 1645, Nummer 43]]</text>
      <sha1>f2f7f4rs5fkxy8h5efw4q8a1k49t5su</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pagina:Ridder metter swane (1931).pdf/120</title>
    <ns>104</ns>
    <id>88921</id>
    <revision>
      <id>226477</id>
      <timestamp>2026-09-07T13:24:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Havang(nl)</username>
        <id>4330</id>
      </contributor>
      <comment>/* Proefgelezen */</comment>
      <origin>226477</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="979" sha1="lvgcpg2ix0xnhjq9pdoe3uv2h48eqap" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Havang(nl)&quot; /&gt;IIO&lt;/noinclude&gt;{{gedicht|start=follow|end=follow|

:Send Helias dat hy bevegt
Den valschen Ridder die zijn moeder,
:Zoo vuyl beschuldigt met onregt,
Den Hemel word zijn regts behoeder.

:Hier mee den Engel strak verdween,
Als hy had dit bevel gegeven,
:Helias toog ten Hove heen,
En heeft veel wonders daer bedreven.

:Des Coninks moeder ruste niet,
Maer zogt altijd Beatris leven,
:En zy gaf uyt met vals bedied,
Datze den Conink wou vergeven.

:En roeijen uyt al zijn geslagt,
Siet wat vervloekte schelmerijen,
:De oude Hoer al heeft bedagt,
Maer God en wou 't niet langer leijen.

:Een Ridder die Macharis hiet,
Die hield des moeders saeke staende,
:Waer aen dat men de valsheyd ziet,
En het verraed van al 't voorgaende.

:Hy zwoer met zijn Godloose mond,
Dat hy d'onnos'le Coninginne,
:Had zien boelere met een hond,
En wou met eenen dolle zinne.

:Al sulks bewijsen door den kamp,
Zo iemand woude voor haer vegte,
:Maer laes hy werkt zijn eygen ramp,
Die slimmer saken wilt verregte.}}&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>lvgcpg2ix0xnhjq9pdoe3uv2h48eqap</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pagina:Ridder metter swane (1931).pdf/121</title>
    <ns>104</ns>
    <id>88922</id>
    <revision>
      <id>226478</id>
      <timestamp>2026-09-07T13:27:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Havang(nl)</username>
        <id>4330</id>
      </contributor>
      <comment>/* Proefgelezen */</comment>
      <origin>226478</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1012" sha1="8tyou794su54gro2fh3q7juoe4yzai8" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Havang(nl)&quot; /&gt;III&lt;/noinclude&gt;{{gedicht|start=follow|end=follow|

:Den Conink toornig en vergramt,
Die zwoer hy zouse laete dooden,
:Zo niemant komt die voor haer kamt,
Laet haer dat wete door mijn bode.

:De schiltknegt brogt haer dese maer,
Daer af sy jammerlijk verschrikte,
:So datse schier bezweek van daer,
Tot dat den Hemel d'uytkomst schikte.

:Sy werd gesteld voor 't hooge regt,
Om daer haer onschult te betonen,
:Daer stond den logenaer heel slegt,
Want d'oudste van haer seve Sonen.

:Die quam met eenen groote stok,
Geheel verbijstert en verwildert,
:Met eenen ruygen Herders rok,
Zo men de wilde liede schildert.

:Hy trad ter poorten in verwoet,
En den Poortier begost te vloeke,
:Hy riep blijft staen gy botter bloed,
Waer wildy heen wat komdy soeke.

:Ik soek den valsche logenaer,
Macharis die met schandig liegen,
:De Coningin brocht in gevaer,
Maer God en kan hy niet bedriegen.

:En soekt niet meer ik ben de man,
Sprak de poortier die met hem gekte,
:Helias was gestoort daer van,
En met zijn stok hem wacker dekte.}}&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>8tyou794su54gro2fh3q7juoe4yzai8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pagina:Ridder metter swane (1931).pdf/122</title>
    <ns>104</ns>
    <id>88923</id>
    <revision>
      <id>226479</id>
      <timestamp>2026-09-07T13:29:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Havang(nl)</username>
        <id>4330</id>
      </contributor>
      <comment>/* Proefgelezen */</comment>
      <origin>226479</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="970" sha1="oupv3spathkjtntol832buleur6gv44" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Havang(nl)&quot; /&gt;II2&lt;/noinclude&gt;{{gedicht|start=follow|end=follow|

:Hy gaf hem sulken zwaren slag,
Dat hy naeuw konde sien of hooren,
:Maer als voor dood ter aerden lag,
Als of hy had zijn dood gezworen.

:Een dienaer quam die greep hem aen,
Want hy hem dogt een sot te wese
:Maer Helias sprak laet my gaen,
Zo ik my weer gy mag wel vresen.

:Doen drong hy voort ter zalen in,
Daer sat den Konink zijnen Vader,
:Met zijn geheele Huysgesin,
En de Raeds Heeren allegader.

:Doen werd hem van een vriend geseyt,
En den verrader aengewesen,
:Die u moeder veel smaet op leyd,
Daer uyt dit onheyl is geresen.

:Hy gaf hem een zo grooten klop,
Dat hy bezwijmt ter aerden daelde,
:En naeuwelijks weer kost reyse op,
Daer door hy groote spod behaelde.

:Den goeden Conink Oriant,
Die sprak wie raed u alzoo koene,
:Dat gy hier met u stoute hand,
Komt om alsulk geweld te doene.

:Och sprak Helias Vader mijn,
Ik bid u is hier wat bedreven,
:Dat is gedaen in sulken scheyn,
Mijn moeders eere weer te geven.}}&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>oupv3spathkjtntol832buleur6gv44</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ordinarise Middel-weeckse Courante/1646/Nummer 43/Wt over-Hessen den 14 dito</title>
    <ns>0</ns>
    <id>88924</id>
    <revision>
      <id>226481</id>
      <timestamp>2026-09-07T13:36:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vincent Steenberg</username>
        <id>280</id>
      </contributor>
      <comment>nieuw</comment>
      <origin>226481</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="584" sha1="ts7e50rzkpk61gxoooer8xh07kveqjn" xml:space="preserve">{{Koptekst
| Titel       = ‘Wt over-Hessen den 14 dito. [= 14 oktober 1646]’
| Schrijver   = |Override_schrijver = een anonieme schrijver
| Vertaler    = |Override_vertaler = 
| Sectie      = 
| Vorige      = 
| Volgende    = 
| Jaar        = 
| Opmerkingen = Afkomstig uit de ''Ordinarise Middel-weeckse Courante'', [dinsdag] 23 oktober 1646, [p.&amp;nbsp;1]. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]].
}}
&lt;pages index=&quot;Ordinarise Middel-weeckse Courante 1646 no 043.pdf&quot; from=1 to=1 fromsection=s4 tosection=s4/&gt;

[[Categorie:Ordinarise Middel-weeckse Courante, 1645, Nummer 43]]</text>
      <sha1>ts7e50rzkpk61gxoooer8xh07kveqjn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/München</title>
    <ns>100</ns>
    <id>88925</id>
    <revision>
      <id>226483</id>
      <timestamp>2026-09-07T13:53:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vincent Steenberg</username>
        <id>280</id>
      </contributor>
      <comment>begin</comment>
      <origin>226483</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1028" sha1="opnmkmyoe0wzjb32mfbikea9jfdt3gi" xml:space="preserve">{{Infobox thema
| naam         = Geschiedenis van München
| afbeelding   = Braun München UBHD.jpg
| alt          = München omstreeks 1570
| beschrijving = Bronnen bij de geschiedenis van [[w:München|München]]
}}
== Geschiedenis van tijdperken; afzonderlijk ==
=== 17e eeuw ===
;Parade in München van de oorlogsbuit na de veldtocht van Maximiliaan van Beieren in Bohemen
*Anoniem (15 januari 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 6#art2|‘VVt Monicken in Beyeren 3. Ianuarij’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;4-5.

;Uitbraak van een ziekte
*Anoniem (3 maart 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 28#art6|‘Wt Munchen vanden 28. ditto. [= 28 januari 1621]’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;7-8.

=== 19e eeuw ===
;Intoch van de Beierse troepen in München, 16 juli 1871
*Anoniem (20 juli 1871) [[Utrechtsch Provinciaal en Stedelijk Dagblad/1871/Nummer 197/Duitschland|‘Duitschland’, alinea 5]], ''Utrechtsch Provinciaal en Stedelijk Dagblad'', [p.&amp;nbsp;3].

[[Categorie:Wikisource:Hoofdportaal geschiedenis]]</text>
      <sha1>opnmkmyoe0wzjb32mfbikea9jfdt3gi</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ordinarise Middel-weeckse Courante/1646/Nummer 43/Wt Brussel den 18 Octobris</title>
    <ns>0</ns>
    <id>88926</id>
    <revision>
      <id>226486</id>
      <timestamp>2026-09-07T13:59:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vincent Steenberg</username>
        <id>280</id>
      </contributor>
      <comment>nieuw</comment>
      <origin>226486</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="563" sha1="ilwcz5pvlr9bsa0h00c1uzmgn9ewqz8" xml:space="preserve">{{Koptekst
| Titel       = ‘Wt Brussel den 18 Octobris’
| Schrijver   = |Override_schrijver = een anonieme schrijver
| Vertaler    = |Override_vertaler = 
| Sectie      = 
| Vorige      = 
| Volgende    = 
| Jaar        = 
| Opmerkingen = Afkomstig uit de ''Ordinarise Middel-weeckse Courante'', [dinsdag] 23 oktober 1646, [p.&amp;nbsp;1]. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]].
}}
&lt;pages index=&quot;Ordinarise Middel-weeckse Courante 1646 no 043.pdf&quot; from=1 to=1 fromsection=s5 tosection=s5/&gt;

[[Categorie:Ordinarise Middel-weeckse Courante, 1645, Nummer 43]]</text>
      <sha1>ilwcz5pvlr9bsa0h00c1uzmgn9ewqz8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pagina:Ridder metter swane (1931).pdf/123</title>
    <ns>104</ns>
    <id>88927</id>
    <revision>
      <id>226488</id>
      <timestamp>2026-09-07T14:15:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Havang(nl)</username>
        <id>4330</id>
      </contributor>
      <comment>/* Proefgelezen */</comment>
      <origin>226488</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1022" sha1="bklsc0k418gk79hpgry0y8gj5r3cfme" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Havang(nl)&quot; /&gt;II3&lt;/noinclude&gt;{{gedicht|start=follow|end=follow|

:Die desen treyter als een fielt,
Haer met veel logens op dorst seggen,
:En heeft daer door haer eer vernielt,
Dus kom ik om dat te weer leggen.

:Doe heeft by hem rond uyt vertelt,
't Verraed dat hier is voorgeschreve
:En heeft hem als een vromen held,
Vrywillig tot den kamp begeven.

:De Conink seer verwondert stond,
En liet terstond een Harnas smede,
:Voor zijnen zoon die wel gesond,
Met den Verrader heeft gestreden.

:Den kamp gink aen op 't vlacke veld,
Hy is victorieus gebleven,
:Den schelm heeft al 't verraed vermeld,
Gelijk hier vooren is beschreven.

:Hy sloeg hem af 't vervloekte hooft,
Men wierp het lichaem voor de honde,
:De Coningin heeft God gelooft,
Dat zy onschuldig werd bevonde.

:Men hielt in 't Hof een groote feest,
Een open hof voor veertien dagen,
:Dat daer noyt grooter is geweest,
Getuygen zijn daer of die 't sagen.

:De Conink na een dag of twee,
Liet Matabrunes Goutsmit halen,
:Die brocht doe de vijf ketens mee,
En gink hem doe aldus vertalen.}}&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>bklsc0k418gk79hpgry0y8gj5r3cfme</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pagina:Ridder metter swane (1931).pdf/124</title>
    <ns>104</ns>
    <id>88928</id>
    <revision>
      <id>226489</id>
      <timestamp>2026-09-07T14:19:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Havang(nl)</username>
        <id>4330</id>
      </contributor>
      <comment>/* Proefgelezen */</comment>
      <origin>226489</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="992" sha1="fhi1kscj2cjsvg857h2sz37wlhp8hfc" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Havang(nl)&quot; /&gt;I14&lt;/noinclude&gt;{{gedicht|start=follow|end=follow|

:Siet hier eerwaerde Majesteyt,
De Ketens met een kop bysonder,
:Al sulken heb ik een bereyt,
Voor u Vrouw moeder, hoort dit wonder.

:Sy sond my ses van eender stof,
Om daer een kop af te bereyden,
:Daer nam ik eenen keten of,
Zijn deugt voor 't vier te onderscheyden.

:De eene Keten wierd zo groot,
Dat&lt;ref&gt;Lees : Doen&lt;/ref&gt; ik daer aen te werk raekten,
:Dat ik daer van twee koppe goot,
En d'een voor Matabrun op maekte.

:De and'ren sloot ik in mijn kist,
Met deese ketens to bewaren,
:Om u Heer Konink zonder list,
Dit groot mirakel to verklaren.

:Daerom zo ik mijn heb ontgaen,
Of hier in heb misdaed bedreven,
:Mijn onschuld neemt genadig aen,
En mijne fouten wilt vergeven.

:Den Conink en de Coningin,
Namen die ketens met erbarmen,
:Beklaegden dikwils droef van zin,
Haer kinderkens met jammer karme.

:Die al in Swanen zijn verkeert,
En haer in 't water staeg onthouwen,
:Tot dat den Hemel heeft begeert,
Dat zy weer mensche worde zouwen.}}&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>fhi1kscj2cjsvg857h2sz37wlhp8hfc</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pagina:Ridder metter swane (1931).pdf/125</title>
    <ns>104</ns>
    <id>88929</id>
    <revision>
      <id>226490</id>
      <timestamp>2026-09-07T14:21:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Havang(nl)</username>
        <id>4330</id>
      </contributor>
      <comment>/* Proefgelezen */</comment>
      <origin>226490</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="995" sha1="p8tpsjl7a4a2bpc6hrff8m9cyvore06" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Havang(nl)&quot; /&gt;I15&lt;/noinclude&gt;{{gedicht|start=follow|end=follow|

:Daer na quam Marcus in getreen,
Die was berooft van bey zijn ogen
:De Conink sag hem vol geween,
Die voor hem lag met knien gebogen.

:Den Conink vraegde hem terstond,
wie heeft u oogen uyt gesteken,
:lk zweer u by mijn waere mond,
Dat ik die misdaed wel sal wreken.

:Dat heeft u moeder zelfs gedaen,
Heer Conink doen zy my geboden,
:Met u kinders in 't Bosch to gaen,
En alle seven daer te dooden.

:Maer doen ik haer had neer geleyd,
Om d'een voor d'ander na te moorden,
:De liefd' en jammerhertigheyd,
Mijn hert versugte en bekoorden.

:So dat ik haer geen leed kon doen,
Daer door dat zy zo vriendelijk loege
:Dies liet ik daer die teere bloen,
Die elk een zilver keten droegen.

:En doen zy had daer na verstaen,
Dat zy noch waren al in 't leven,
:Heeft zy my zelfs dit leed gedaen,
Dat haer den Hemel wil vergeven.

:Doen Helias dit had gehoord,
En wel verstaen dees waere reden,
:Doen heeft hy meenig smeekend woord,
Devotelijk voor hem gebeden.}}&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>p8tpsjl7a4a2bpc6hrff8m9cyvore06</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pagina:Ridder metter swane (1931).pdf/126</title>
    <ns>104</ns>
    <id>88930</id>
    <revision>
      <id>226491</id>
      <timestamp>2026-09-07T14:24:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Havang(nl)</username>
        <id>4330</id>
      </contributor>
      <comment>/* Proefgelezen */</comment>
      <origin>226491</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="992" sha1="7u40h7tqb8crmrm3ebwlal6u0lu02xb" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Havang(nl)&quot; /&gt;II6&lt;/noinclude&gt;{{gedicht|start=follow|end=follow|

:Hy riep den Heer ootmoedig aen,
O Jesu van een maegt geboren,
:Verleent doch desen goeden man,
Weer zijn gezigt gelijk to vooren.

:Hy seegent hem met 't heylig Kruys,
En Marcus knielde voor hem neder,
:Terstond (al scheynt het een abuys,)
Zo kreeg hy zijn gesigte weder.

:De goede Conink dankte God,
Sijn Heere waren al verwondert,
:Elk prees den Heer van 's Hemels slot,
Voor dit mirakel uyt gesondert.

:Des Coninks moer gevangen sat,
Gaf haer bewaerder Wijn to suype,
:So dat zy uyt brak door een gad,
En gink ter vlugt zo heene sluypen.

:Sy trok op Mombrand haer Kasteel,
Om haer daer op in nood te weren
:Want zy wel docht dat haer krakeel,
En haer verraed noch soude deren.

:Helias bad zijn Vader goed,
Dat hy hem wou de ketens geven,
:Hy zou gaen soeken met 'er spoet,
Sijn Broeders of verliesen 't leven.

:In 't water dat liep om het slot,
Sag men terstond ses witte Swane,
:Dies Helias doe loofde God,
En gink zijn Vader zulks vermanen.}}&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>7u40h7tqb8crmrm3ebwlal6u0lu02xb</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pagina:Ridder metter swane (1931).pdf/127</title>
    <ns>104</ns>
    <id>88931</id>
    <revision>
      <id>226492</id>
      <timestamp>2026-09-07T14:27:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Havang(nl)</username>
        <id>4330</id>
      </contributor>
      <comment>/* Proefgelezen */</comment>
      <origin>226492</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1030" sha1="3k6b36xa6mjo4wpjge2cag1z3o1ndo0" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Havang(nl)&quot; /&gt;I17&lt;/noinclude&gt;{{gedicht|start=follow|end=follow|

:Hy riep vader en moeder mijn,
Nu is mijn hert al wat geruster,
:Ziet hier waer dat mijn Broeders zijn,
En ook mijn lieve jongste suster.

:Hy heeft vijf zwanen om den hals,
Gehange elk een zilv're keeten,
:Dus werdense strak al schijnt het vals,
Verkeert in mense wil dit weten.

:De Konink met haer&lt;ref&gt;Lees : Metter&lt;/ref&gt; Koningin,
Ginge haer nieuwe kind'ren tegen,
:En kustense uyt rechte min,
Gelijk verheugde Ouders plegen.

:Maer dit verdroot de seste Swaen,
Dat hy alleen in 't leed most blijven,
:Helias heeft zijn best gedaen,
Voor&lt;ref&gt;Lees : Door&lt;/ref&gt; troost haer lijden te verdrijven.

:Dees kinders bragt men in de Kerk,
Om daer als Kristene te doopen,
:Elk quam bezien dit wonder werk,
Als tot mirakels plaets gelopen.

:Een tijd daer na heeft Oriand,
Aen Helias zijn oudste Soone,
:Getransporteert zijn heele Land,
En ook de Coninklijke Kroone.

:Den nieuwen Konink Helias,
Trok voor Mombrand met veel Soldaten,
:Daer Matabrune binne was,
Die heeft het fel bestormen laten.}}&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>3k6b36xa6mjo4wpjge2cag1z3o1ndo0</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pagina:Ridder metter swane (1931).pdf/128</title>
    <ns>104</ns>
    <id>88932</id>
    <revision>
      <id>226493</id>
      <timestamp>2026-09-07T14:31:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Havang(nl)</username>
        <id>4330</id>
      </contributor>
      <comment>/* Proefgelezen */</comment>
      <origin>226493</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1056" sha1="nu6tjy26c6w716yo725jkswf00ur2kh" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Havang(nl)&quot; /&gt;II8&lt;/noinclude&gt;{{gedicht|start=follow|end=follow|

:Doen hy van 't slot nu meester was,
Zo raekt Matabrune in hande,
:Die hy haer vonnis maekte ras,
En liedse levendig vervranden&lt;ref&gt;Lees: verbranden&lt;/ref&gt;.

:Als Helias een wijle tijd,
Zijn rijk beseten had in vreede,
Sag hy ter venster breed en wijd,
:De zwaen zijn Broeder daer ter stede.

:Die heeft hem met een schip vertoont,
Daer Helias mee zoude varen,
:In 't land daer hy eerst had gewoont,
Om kragt van wapene te baren.

:Hy sprak doen al zijn broeders aen,
Dees zwaen die sal my wel gelijde,
:Dies moet ik henen met haer gaen,
En van u al met droefheyd scheyden.

:Men brogt zijn blanke harnas thuys,
Een zilver schilt fraey in 't aenschouwe,
:Daer in gesteld een goude kruys,
Hy mogt hem wel daer op vertrouwe.

:Hy gink te scheep met groten rou,
Van Vader vriende ende maegea&lt;ref&gt;Lees: maegen&lt;/ref&gt;,
:De Swaen die trok het schip getrou,
Daer zy het al met wonder sagen.

:Tot dat zy quam voor 't hooge Hof,
Des Keysers in de stad Nimwege,
:Daer Helias een groote lof,
Door vroome feyten heeft verkregen.}}&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>nu6tjy26c6w716yo725jkswf00ur2kh</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pagina:Ridder metter swane (1931).pdf/129</title>
    <ns>104</ns>
    <id>88933</id>
    <revision>
      <id>226494</id>
      <timestamp>2026-09-07T14:34:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Havang(nl)</username>
        <id>4330</id>
      </contributor>
      <comment>/* Proefgelezen */</comment>
      <origin>226494</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1001" sha1="bc4o0un3lke77h4pgltvrfo7chk0y44" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Havang(nl)&quot; /&gt;I19&lt;/noinclude&gt;{{gedicht|start=follow|end=follow|

:In eene kamp vol groote sorg,
Heeft Helias doen overwonnen,
:Den boosen Graef van Frankenborg,
Doen is zijn groot geluk begonne .

:Doen troude hy tot zijnen loon,
De Dochter van de Hertoginne,
:Die hy verlost had, een maget schoon,
Daer hy by leefde in pegs en minne.

:Ses jaer daer na op eene nagt,
Sijn goede Vrou hem ernstig vraegde,
:Van waer hy was en wat geslagt,
Dat zy daer na noch seer beklaegde.

:Want hy daerom in 't hert gestoort,
Om dat zy hem dat gink vermanen
:Trok weg to scheep na Lylefoort,
Al by 't geleyde vander Swanen.

:Hy quam te Lylefoort aen 't Palleys,
Doe blies hy op den gulden hooren,
:Dat Oriant wel voor die reys,
En al zijn Heeren konde hooren.

:Weest welkom seyd hy Soone mijn,
Waer is de witte zwaen gebleve,
:Ziet hier u andere Broeders fijn,
Waer hebdy doch zo lank gebleven.

:Dat seg ik wel een ander tijd,
Maer laet ons nu to saem verbleyde,
Hy [is] in 't water breed en weyd,
Maer sal haest raeken uyt zijn leyden.}}&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>bc4o0un3lke77h4pgltvrfo7chk0y44</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pagina:Ridder metter swane (1931).pdf/130</title>
    <ns>104</ns>
    <id>88934</id>
    <revision>
      <id>226495</id>
      <timestamp>2026-09-07T14:37:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Havang(nl)</username>
        <id>4330</id>
      </contributor>
      <comment>/* Proefgelezen */</comment>
      <origin>226495</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="957" sha1="45w2u6gqpb0wwh80diflbtpf90q3m4j" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Havang(nl)&quot; /&gt;120&lt;/noinclude&gt;{{gedicht|start=follow|end=follow|

:Helias daer terstond ontbood,
Den Goud-smit dat by zonder staeken,
:Van de twee zilv're nappe groot,
Weerom een keten zoude maken.

:Hy bragt de zwaen daer in de kerk,
Daer hyze op 't hooge Outaer stelde,
:Ey luystert na dit wonder werk,
Want sulke dingen beure selden.

:Hy hing de keten aen haer hals,
En heeft devotelijk gebeden,
:Dat God hem woude geven als,
Te vooren zijn gesonde leden.

:Doen wierde zijn gebed verhoort,
De zwaen verliet gestalt en veeren,
:En zy verkeerde op dat woord,
In een schoon Jongeling met eeren.

:Als Oriant dit teyken sag,
Was hy verwondert boven maten,
:Hy wou het op dien selven dag,
Verkonden al zijn Ondersaten.

:De Konink was noch meest verblijd,
Om dat hy in zijn oude Jaren,
:Sag al zijn Kinders in die tijd,
In goe gesontheyd en welvaren,

:En Helias seer wel bedogt,
Heeft in een Klooster hem begeven,
:Daer by zijn tijd heeft toe gebrocht,
Met bidden en devotig leven.}}&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>45w2u6gqpb0wwh80diflbtpf90q3m4j</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pagina:Ridder metter swane (1931).pdf/131</title>
    <ns>104</ns>
    <id>88935</id>
    <revision>
      <id>226496</id>
      <timestamp>2026-09-07T14:44:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Havang(nl)</username>
        <id>4330</id>
      </contributor>
      <comment>/* Proefgelezen */</comment>
      <origin>226496</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="288" sha1="sib09jwwmadz2keti88uspab9197fpu" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Havang(nl)&quot; /&gt;121&lt;/noinclude&gt;{{gedicht|start=follow|end=stanza|

:Oorlof gy hoorders neemt dog acht,
Op dat gy hebt hooren verklaren,
:Houd dit mirakel in u gedacht,
Daer toe wil u den Heer bewaren,


{{lijn|30em}}

{[c|t' Amsterdam gedrukt, by Jacob Brouwer, Boek-&lt;br&gt;drukker in de Egelantierstraet, 1710.}}
{{dhr&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>sib09jwwmadz2keti88uspab9197fpu</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>226497</id>
      <parentid>226496</parentid>
      <timestamp>2026-09-07T14:44:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Havang(nl)</username>
        <id>4330</id>
      </contributor>
      <origin>226497</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="307" sha1="oceycaqyg1qh53a9sguhnff4din5zei" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Havang(nl)&quot; /&gt;121&lt;/noinclude&gt;{{gedicht|start=follow|end=stanza|

:Oorlof gy hoorders neemt dog acht,
Op dat gy hebt hooren verklaren,
:Houd dit mirakel in u gedacht,
Daer toe wil u den Heer bewaren,


{{lijn|30em}}

{{c|t' Amsterdam gedrukt, by Jacob Brouwer, Boek-&lt;br&gt;drukker in de Egelantierstraet, 1710.}}
{{dhr|4em}}
{{lijn|5em}}&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>oceycaqyg1qh53a9sguhnff4din5zei</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>226498</id>
      <parentid>226497</parentid>
      <timestamp>2026-09-07T14:44:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Havang(nl)</username>
        <id>4330</id>
      </contributor>
      <origin>226498</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="309" sha1="pz2jawcjkh7w1tz9tm61ryfa1hy8vsa" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;3&quot; user=&quot;Havang(nl)&quot; /&gt;121&lt;/noinclude&gt;{{gedicht|start=follow|end=stanza|

:Oorlof gy hoorders neemt dog acht,
Op dat gy hebt hooren verklaren,
:Houd dit mirakel in u gedacht,
Daer toe wil u den Heer bewaren,}}


{{lijn|30em}}

{{c|t' Amsterdam gedrukt, by Jacob Brouwer, Boek-&lt;br&gt;drukker in de Egelantierstraet, 1710.}}
{{dhr|4em}}
{{lijn|5em}}&lt;noinclude&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>pz2jawcjkh7w1tz9tm61ryfa1hy8vsa</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ordinarise Middel-weeckse Courante/1646/Nummer 43/Van den Rhijnstroom den 19 ditto</title>
    <ns>0</ns>
    <id>88936</id>
    <revision>
      <id>226500</id>
      <timestamp>2026-09-07T16:10:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vincent Steenberg</username>
        <id>280</id>
      </contributor>
      <comment>nieuw</comment>
      <origin>226500</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="590" sha1="ar821mvudd89wkebfwf24n0yeqnlnz8" xml:space="preserve">{{Koptekst
| Titel       = ‘Van den Rhijnstroom den 19 ditto. [= 19 oktober 1646]’
| Schrijver   = |Override_schrijver = een anonieme schrijver
| Vertaler    = |Override_vertaler = 
| Sectie      = 
| Vorige      = 
| Volgende    = 
| Jaar        = 
| Opmerkingen = Afkomstig uit de ''Ordinarise Middel-weeckse Courante'', [dinsdag] 23 oktober 1646, [p.&amp;nbsp;1]. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]].
}}
&lt;pages index=&quot;Ordinarise Middel-weeckse Courante 1646 no 043.pdf&quot; from=1 to=1 fromsection=s6 tosection=s6/&gt;

[[Categorie:Ordinarise Middel-weeckse Courante, 1645, Nummer 43]]</text>
      <sha1>ar821mvudd89wkebfwf24n0yeqnlnz8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Hoofdportaal:Geschiedenis/Duitsland/Westhofen</title>
    <ns>100</ns>
    <id>88937</id>
    <revision>
      <id>226502</id>
      <timestamp>2026-09-07T17:21:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vincent Steenberg</username>
        <id>280</id>
      </contributor>
      <comment>begin</comment>
      <origin>226502</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1146" sha1="kinxi52xtguv1fu5t20ys5d37g4irom" xml:space="preserve">{{Infobox thema
| naam         = Geschiedenis van Westhofen
| afbeelding   = View of Westhofen circa 1920.jpg
| alt          = Westhofen omstreeks 1920
| beschrijving = Bronnen bij de geschiedenis van [[w:Westhofen (Rheinhessen)|Westhofen]]
}}
== Geschiedenis van tijdperken; afzonderlijk ==
=== 17e eeuw ===
;Inname van Westhofen door Hendrik van den Bergh, ca. 15 februari 1621
*Anoniem (1 maart 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/1 maart/Wt Mentz den 18. dito|‘Wt Mentz den 18. dito. [= 18 februari 1621]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;2] (als ‘Westhoven’).
*Anoniem (5 maart 1621) [[Nieuwe Tijdinghen/1621/nummer 29#art1|‘Relaes vande groote victorie tot Westerhouen by Worms, ende van de nieuvve oprustinghe des Crijs-volck in Brabandt, Vlaenderen, Lorreynen, &amp;c.’]], [''Nieuwe Tijdinghen''], p.&amp;nbsp;3-7.
*Anoniem (15 maart 1621) [[Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren/1621/15 maart/Wt Worms den 27. dito|‘Wt Worms den 27. dito. [= 27 februari 1621]’]], [''Tijdinghe uyt verscheyde Quartieren''], [p.&amp;nbsp;1-2] (als ‘West-hoven’).

[[Categorie:Wikisource:Hoofdportaal geschiedenis]]</text>
      <sha1>kinxi52xtguv1fu5t20ys5d37g4irom</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ordinarise Middel-weeckse Courante/1646/Nummer 43/Wt Antwerpen den 19 dito</title>
    <ns>0</ns>
    <id>88938</id>
    <revision>
      <id>226504</id>
      <timestamp>2026-09-07T17:26:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vincent Steenberg</username>
        <id>280</id>
      </contributor>
      <comment>nieuw</comment>
      <origin>226504</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="584" sha1="4feqj4ungh7ybgucw9gngobf8fb5ltu" xml:space="preserve">{{Koptekst
| Titel       = ‘Wt Antwerpen den 19 dito. [= 19 oktober 1646]’
| Schrijver   = |Override_schrijver = een anonieme schrijver
| Vertaler    = |Override_vertaler = 
| Sectie      = 
| Vorige      = 
| Volgende    = 
| Jaar        = 
| Opmerkingen = Afkomstig uit de ''Ordinarise Middel-weeckse Courante'', [dinsdag] 23 oktober 1646, [p.&amp;nbsp;1-2]. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]].
}}
&lt;pages index=&quot;Ordinarise Middel-weeckse Courante 1646 no 043.pdf&quot; from=1 to=2 fromsection=s7 tosection=s1/&gt;

[[Categorie:Ordinarise Middel-weeckse Courante, 1645, Nummer 43]]</text>
      <sha1>4feqj4ungh7ybgucw9gngobf8fb5ltu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ordinarise Middel-weeckse Courante/1646/Nummer 43/Wt het quartier van sijn Hoocheyd int Legher voor Venloo den 20 Octobris</title>
    <ns>0</ns>
    <id>88939</id>
    <revision>
      <id>226510</id>
      <timestamp>2026-09-07T17:46:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vincent Steenberg</username>
        <id>280</id>
      </contributor>
      <comment>nieuw</comment>
      <origin>226510</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="609" sha1="1q2p0du2qikf7nf6zc3skk449boqouu" xml:space="preserve">{{Koptekst
| Titel       = ‘Wt het quartier van sijn Hoocheyd int Legher voor Venloo den 20 Octobris’
| Schrijver   = |Override_schrijver = een anonieme schrijver
| Vertaler    = |Override_vertaler = 
| Sectie      = 
| Vorige      = 
| Volgende    = 
| Jaar        = 
| Opmerkingen = Afkomstig uit de ''Ordinarise Middel-weeckse Courante'', [dinsdag] 23 oktober 1646, [p.&amp;nbsp;2]. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]].
}}
&lt;pages index=&quot;Ordinarise Middel-weeckse Courante 1646 no 043.pdf&quot; from=2 to=2 fromsection=s2 tosection=s2/&gt;

[[Categorie:Ordinarise Middel-weeckse Courante, 1645, Nummer 43]]</text>
      <sha1>1q2p0du2qikf7nf6zc3skk449boqouu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ordinarise Middel-weeckse Courante/1646/Nummer 43/Wt Reurmond den 20 dito</title>
    <ns>0</ns>
    <id>88940</id>
    <revision>
      <id>226511</id>
      <timestamp>2026-09-07T17:54:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vincent Steenberg</username>
        <id>280</id>
      </contributor>
      <comment>nieuw</comment>
      <origin>226511</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="581" sha1="li5a8jr2qwkzwx54qd8jbxi5o2l4r9b" xml:space="preserve">{{Koptekst
| Titel       = ‘Wt Reurmond den 20 dito. [= 20 oktober 1646]’
| Schrijver   = |Override_schrijver = een anonieme schrijver
| Vertaler    = |Override_vertaler = 
| Sectie      = 
| Vorige      = 
| Volgende    = 
| Jaar        = 
| Opmerkingen = Afkomstig uit de ''Ordinarise Middel-weeckse Courante'', [dinsdag] 23 oktober 1646, [p.&amp;nbsp;2]. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]].
}}
&lt;pages index=&quot;Ordinarise Middel-weeckse Courante 1646 no 043.pdf&quot; from=2 to=2 fromsection=s3 tosection=s3/&gt;

[[Categorie:Ordinarise Middel-weeckse Courante, 1645, Nummer 43]]</text>
      <sha1>li5a8jr2qwkzwx54qd8jbxi5o2l4r9b</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ordinarise Middel-weeckse Courante/1646/Nummer 43/Verleden donderdagh</title>
    <ns>0</ns>
    <id>88941</id>
    <revision>
      <id>226512</id>
      <timestamp>2026-09-07T17:57:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vincent Steenberg</username>
        <id>280</id>
      </contributor>
      <comment>nieuw</comment>
      <origin>226512</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="606" sha1="i51tqf574aun8q3n9buxgngh7ehzjxn" xml:space="preserve">{{Koptekst
| Titel       = ‘Verleden donderdagh sijn int Vlie 4 Straetvaerders […] aenghekomen.’
| Schrijver   = |Override_schrijver = een anonieme schrijver
| Vertaler    = |Override_vertaler = 
| Sectie      = 
| Vorige      = 
| Volgende    = 
| Jaar        = 
| Opmerkingen = Afkomstig uit de ''Ordinarise Middel-weeckse Courante'', [dinsdag] 23 oktober 1646, [p.&amp;nbsp;2]. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]].
}}
&lt;pages index=&quot;Ordinarise Middel-weeckse Courante 1646 no 043.pdf&quot; from=2 to=2 fromsection=s4 tosection=s4/&gt;

[[Categorie:Ordinarise Middel-weeckse Courante, 1645, Nummer 43]]</text>
      <sha1>i51tqf574aun8q3n9buxgngh7ehzjxn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ordinarise Middel-weeckse Courante/1646/Nummer 43/t’Amsterdam wert uytgegeven</title>
    <ns>0</ns>
    <id>88942</id>
    <revision>
      <id>226513</id>
      <timestamp>2026-09-07T17:59:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vincent Steenberg</username>
        <id>280</id>
      </contributor>
      <comment>nieuw</comment>
      <origin>226513</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="615" sha1="3zrzr825pv5do73kmr714uzc71da4f8" xml:space="preserve">{{Koptekst
| Titel       = ‘t’Amsterdam by Marten Jansz Brandt […] wert uytgegeven […] [advertentie]’
| Schrijver   = |Override_schrijver = een anonieme schrijver
| Vertaler    = |Override_vertaler = 
| Sectie      = 
| Vorige      = 
| Volgende    = 
| Jaar        = 
| Opmerkingen = Afkomstig uit de ''Ordinarise Middel-weeckse Courante'', [dinsdag] 23 oktober 1646, [p.&amp;nbsp;2]. [[Wikisource:Publiek domein|Publiek domein]].
}}
&lt;pages index=&quot;Ordinarise Middel-weeckse Courante 1646 no 043.pdf&quot; from=2 to=2 fromsection=s5 tosection=s5/&gt;

[[Categorie:Ordinarise Middel-weeckse Courante, 1645, Nummer 43]]</text>
      <sha1>3zrzr825pv5do73kmr714uzc71da4f8</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>