Leiden

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="nl">
  <siteinfo>
    <sitename>Wikivoyage</sitename>
    <dbname>nlwikivoyage</dbname>
    <base>https://nl.wikivoyage.org/wiki/Hoofdpagina</base>
    <generator>MediaWiki 1.47.0-wmf.14</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">Media</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">Speciaal</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">Overleg</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">Gebruiker</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">Overleg gebruiker</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">Wikivoyage</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">Overleg Wikivoyage</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">Bestand</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">Overleg bestand</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">MediaWiki</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">Overleg MediaWiki</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">Sjabloon</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">Overleg sjabloon</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">Help</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">Overleg help</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">Categorie</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">Overleg categorie</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">Module</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">Overleg module</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Event</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Event talk</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>Leiden</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1758</id>
    <revision>
      <id>160399</id>
      <parentid>145864</parentid>
      <timestamp>2026-08-10T12:55:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ilcuoco57</username>
        <id>17836</id>
      </contributor>
      <comment>/* Parkeren */</comment>
      <origin>160399</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14473" sha1="67jzdpe2oghxwzmrhmfsic0epr4wln5" xml:space="preserve">{{pagebanner}}
'''Leiden''' is een [[Zuid-Holland]]se stad, in [[Nederland]].

==Info==
Leiden is een authentieke Hollandse stad met een rijke traditie op het gebied van kennis, wetenschap, cultuur en internationale betrekkingen. Een stad met prachtige grachten, bijna drieduizend monumenten, twaalf toonaangevende musea en een bruisende stadskern.

Als u door Leiden wandelt, lijkt het of het rijke verleden van de stad weer tot leven komt. Het Academiegebouw van de universiteit, de Waag en de Burcht, de statige herenhuizen langs het beroemde Rapenburg, de prachtige Pieterskerk en de Hooglandse kerk en de 35 hofjes van de stad vertellen elk de geschiedenis van Leiden.

Rembrandt werd hier geboren en leerde er het schildersvak, de medicus Boerhaave gaf hier les en Clusius bracht hier vierhonderd jaar geleden de eerste Nederlandse tulpen tot bloei. U zult beamen dat Leiden met recht Stad van Ontdekkingen genoemd wordt.

==Arriveren==

===Per vliegtuig===
'''Leiden''' ligt ongeveer 25&amp;nbsp;km ten zuiden van [[Schiphol]] (Amsterdam Airport). De stad vanaf hier is per trein, auto en bus of per taxi bereikbaar.

===Per trein===
'''Leiden''' is per trein bereikbaar vanuit de volgende richtingen:
* [[Amsterdam]] 
* [[Schiphol]]
* [[Haarlem]]
* [[Den Haag]] 
* [[Rotterdam]] 
* [[Utrecht (stad)|Utrecht]]

===Per auto===
'''Leiden''' is over de snelweg bereikbaar vanuit de volgende richtingen:
* [[Amsterdam]] en '''Schiphol'''.
** via de A4 en de A44 voor '''Leiden'''-West of 
** via de A4 voor '''Leiden'''-Oost.
* [[Den Haag]] 
** via de N44 (de Rijksstraatweg door [[Wassenaar]]) en A44 voor '''Leiden'''-West of 
** via de A12 (&quot;Utrechtse Baan&quot;) en A4 voor '''Leiden'''-Oost.
* [[Rotterdam]] 
** via de A13 en A4.
* [[Utrecht (stad)|Utrecht]]
** via de A12 en A4 of
** via de A12 en N11.

Let erop dat de toegangswegen in en uit Leiden erg druk kunnen zijn.

====Parkeren====
Parkeren kan het beste aan de rand van de stad of in een van de parkeergarages.
* {{listing
| name=P+R bij de A44 | alt= | url= | email=
| address=Oude Rhijnhofweg | lat=52.166856 | long=4.448862 | directions=
| phone= | tollfree= | fax= 
| hours= | price=
| content=Gratis parkeerterrein langs de A44. Regelmatige bussen richting de binnenstad. Zie [https://9292.nl/locaties/oegstgeest_bushalte-nieuw-rhijngeest-n206/departures vertrektijden].
}}
* {{listing
| name=Parkeergarage Lammermarkt | alt= | url=https://www.p1.nl/parkeren/leiden/parkeergarage-lammermarkt | email=
| address=Lammermarkt 20P | lat=52.16376 | long=4.48723 | directions=
| phone= | tollfree= | fax= 
| hours= | price=€3,70 per uur, max €25,00 per dag
| content=Goede optie vanaf de A44.
}}
* {{listing
| name=Parkeergarage Morspoort | alt= | url=https://www.p1.nl/parkeren/leiden/parkeergarage-morspoort | email=
| address=Bloemfontijnstraat 2 | lat=52.16264 | long=4.48062 | directions=
| phone= | tollfree= | fax= 
| hours= | price=€3,10 per uur, €22,00 per dag
| content=Goede optie vanaf de A44.
}}
* {{listing
| name=Parkeergarage Garenmarkt | alt= | url=https://www.p1.nl/parkeren/leiden/parkeergarage-garenmarkt | email=
| address=Korevaarstraat 26 | lat=52.15451 | long=4.49374 | directions=
| phone= | tollfree= | fax= 
| hours= | price=€3,70 per uur, max €25,00 per dag
| content=Goede optie vanaf de A4.
}}
Van tevoren reserveren is goedkoper. Zie https://www.visitleiden.nl/nl/plan-jouw-bezoek/naar-leiden/parkeren

Verder is er een {{listing | name=Parkeerterrein aan de Haagweg | url=https://parkingleiden.com/ | lat=52.15925 | long=4.47854 | price=Variabele prijzen, max. €23,00 per dag}}. Er rijden shuttlebusjes van en naar de binnenstad.

===Per bus===
'''Streekbussen''' van Arriva [http://www.arriva.nl/] van en naar '''Leiden''' rijden op (en via tussen liggende plaatsen):
* '''Alphen aan den Rijn''', '''Amsterdam''', '''Schiphol''', '''Den Haag''', '''Gouda''', '''Haarlem''', '''Hoofddorp''', '''Katwijk''', '''Leiderdorp''', '''Lisse''', '''Leimuiden''','''Noordwijk''', '''Oegstgeest''', '''Zoetermeer''', '''Zoeterwoude Rijndijk'''.

===Per boot===

===Te Voet===
Leiden is gelegen aan de [[wandelroute E11|Europese wandelroute E11]], ter plaatse ook wel [[Marskramerpad]] geheten. De route is te vinden op [http://hiking.waymarkedtrails.org/nl/ internet], komt via het '''Rijn-Schiekanaal''' vanaf [[Voorschoten]], loopt door het centrum naar de '''Oude Rijn''' en vervolgt via de Rijn naar [[Leiderdorp]].

==Rondreizen==
{{Mapframe|52.1596|4.4909|zoom=14}}
Het centrum van Leiden is compact, waardoor de meeste plekken goed te voet te bereiken zijn. Leiden Centraal is het belangrijkste knooppunt voor OV. Hier zijn OV-fietsen te huur, vertrekken de meeste bussen, en is een taxistandplaats.

==Bekijken==

===Musea===
* {{see
| name=Hortus Botanicus | alt= | url=https://www.hortusleiden.nl/ | email=hortus@hortus.leidenuniv.nl
| address=Rapenburg 73 | lat=52.15712 | long=4.48494 | directions=
| phone=+31 71 527 7249 | tollfree= | fax=+31 71 527 5199 
| hours=21 sep-20 mrt dagelijks 10:00-17:00; 21 mrt-20 sep dagelijks 09:00-18:00; gesloten 3 oktober en 25 december 2023 t/m 1 januari 2024 | price=Entree €9,00; kind 4-12/CJP €3,50; Museumkaart gratis
| content=De oudste botanische tuin van Nederland. Veel mooie en bijzondere planten.
}}
* {{see
| name=Naturalis | alt=Naturalis Biodiversity Center | url=https://www.naturalis.nl/ | email=contact@naturalis.nl
| address=Darwinweg 2 | lat=52.16500 | long=4.47338 | directions=
| phone=+31 71 568 7600 | tollfree= | fax=+31 71 568 7666
| hours=dagelijks 10:00-17:00. Gesloten Koningsdag en 25 december | price=Entree €17,00; CJP €12,75; Museumkaart gratis
| content=Speelse natuurhistorie
| lastedit=2023-10-08
| wikidata=Q641676
| wikipedia=Naturalis_Biodiversity_Center
}}
* {{see
| name=Wereldmuseum Leiden | alt= Voorheen Museum Volkenkunde| url=https://leiden.wereldmuseum.nl/ | email=
| address=Steenstraat 1 | lat=52.16345 | long=4.48238 | directions=
| phone=+31 88 0042 800 | tollfree= | fax= 
| hours=di-zo 10:00-17:00. Gesloten 1 januari, 27 april, 3 oktober en 25 december. Geopend op Tweede Paas- en Pinksterdag en op maandagen in schoolvakanties. | price=Entree €15,00; CJP €9,00; Museumkaart gratis
| content=Een van de oudste volkenkundige musea ter wereld.
}}
* {{see
| name=Rijksmuseum van Oudheden | alt= | url=http://www.rmo.nl/ | email=info@rmo.nl
| address=Rapenburg 28 | lat=52.15845 | long=4.48562 | directions=Tien minuten lopen van station Leiden CS. Auto parkeren op parkeerterrein Haagweg, pendelbus naar museum.
| phone=+31 71 516 3163 | tollfree= | fax=+31 71 514 9941
| hours=dagelijks 10:00-17:00. Op feestdagen tot 16:00. Gesloten op 1 januari, 27 april, 3 oktober en 25 december. | price=Entree €14,00; CJP €10,00; Museumkaart gratis
| content=Beschavingen uit het oude Egypte en het Nabije Oosten, de Griekse en Romeinse wereld en het vroege Nederland.
}}
* {{see
| name=Museum Boerhaave | alt= | url=https://rijksmuseumboerhaave.nl/ | email=info@rijksmuseumboerhaave.nl
| address=Lange Sint Agnietenstraat 10, 2312 WC Leiden | lat=52.16147 | long=4.48888 | directions=
| phone=+31 71 751 9999 | tollfree= | fax=
| hours= dagelijks 10:00-17:00. Gesloten op 1 januari, 27 april, 3 oktober en 25 december. Ook gesloten op 27 november 2023, 25 maart 2024 en 2 december 2024. | price=Entree €14,00; CJP €8,00; Museumkaart gratis
| content=Voormalig ziekenhuis met wetenschappelijke en medische objecten uit de 16e eeuw.
}}
* {{see
| name=Het Sieboldhuis | alt= | url=https://www.sieboldhuis.org/ | email=info@sieboldhuis.org
| address=Rapenburg 19, 2311 GE Leiden | lat=52.15965 | long=4.48453 | directions=
| phone=+31 71 512 5539 | tollfree= | fax=
| hours=di-zo 10:00-17:00. Gesloten op 1 januari, 27 april, 3 oktober en 25 december. | price=Entree: €10,00; CJP €6,00; Museumkaart gratis
| content=Centrum voor Japanse cultuur met tentoonstellingen, workshops en lezingen.
}}
* {{see
| name=Stedelijk Museum De Lakenhal | alt= | url=https://www.lakenhal.nl/nl | email=
| address=Oude Singel 32, 2312 RA Leiden | lat=52.16299 | long=4.48748 | directions=
| phone=+31 71 516 5360 | tollfree= | fax=
| hours=di-zo 10:00-17:00. Gesloten op 1 januari, 27 april en 25 december. Geopend 3 oktober tot 13:00 en op Tweede Paas- en Pinksterdag. | price=Entree €16,00; CJP €9,50; Museumkaart gratis
| content=Kunstwerken van Rembrandt, plus Delftse ambachten en geschiedenis in elegante, 17e-eeuwse textielmakershal.
}}
* {{see
| name=Stedelijk Molenmuseum de Valk | alt= | url=https://www.molenmuseumdevalk.nl/ | email=molenmuseumdevalk@leiden.nl
| address=2e Binnenvestgracht 1, 2312 BZ Leiden | lat=52.16451 | long=4.48642 | directions=
| phone=+31 71 516 5353 | tollfree= | fax=
| hours=di-za 10:00-17:00, zo 13:00-17:00. Gesloten op 1 januari, 27 april, 2 &amp; 3 oktober en 25 &amp; 26 december. | price=Entree €5,50; CJP €4,00; Museumkaart gratis
| content=
}}
[[Bestand:Town Living (27231765643).jpg|alt=Woonhuis Stadstimmerwerf met grote trapgevel aan het Kort Galgewater.|miniatuur|Woonhuis Stadstimmerwerf aan het Kort Galgewater.]]
&lt;gallery&gt;
Morspoort-Leiden.jpg|Leidens westpoort ''Morspoort''
Zijlpoort2010JuneEarly.jpg|Leiden oostpoort ''Zijlpoort''
Leiden-topografie.jpg|Topografische kaart van Leiden (2011)
Leiden-Windmill-DeValk.JPG|Molenmuseum ''De Valk''
WLANL - thedogg - Mammoet (2).jpg|Mammoet skelet in Naturalis op de afdeling prehistorische dieren
Viking treasure (Leiden).jpg|Vikingschat in het Rijksmuseum van Oudheden
Museum Boerhaave Room 4 University of Leiden.jpg|Museum Boerhaave, Zaal 4: ''Universiteit van Leiden, Boerhaave en ‘s Gravensande''
Academiegebouw Universiteit Leiden.png|Academiegebouw
Leiden - Ayuntamiento (Breestraat) 20060716.jpg|Stadhuis
Leiden - Van der Werfpark 1900.jpg|Van der Werff Park (c. 1900)
Herengracht (Leiden).JPG|17e eeuwse huizen aan de Herengracht
Leiden, het stadhuis RM519571 en de Koornbrug RM25673 foto5 2017-06-11 10.44.jpg|Koornbrugsteeg
Leiden at night Maresingel.jpg|De Singel bij nacht, ook schoorsteen van de ''Lichtfabriek''
2018 08 26 Nieuwe museumbuslijn 10 in Leiden.webm|Augustus 2018: speciale museumbuslijn 10 geopend
&lt;/gallery&gt;

==Doen==
* Even een kijkje nemen bij de Burcht [http://nl.wikipedia.org/wiki/Burcht_van_Leiden], hier vandaan heb je een mooi uitzicht over de stad. Op zondag vertrekken hier om 14 uur stadswandelingen van het Gilde.

==Leren==

==Werken==

==Kopen==
In Leiden is de grootste winkelstraat in het centrum de Haarlemmerstraat; ook in de Breestraat zijn diverse winkels. Het gebied rondom de Pieterskerk-Choorsteeg is leuk vanwege de smalle steegjes en de unieke winkels.

===Markten===
* iedere dinsdag: markt op het Vijf Meiplein.
* iedere woensdag: markt op de Nieuwe Rijn (alleen aan de zuidoever).
* iedere zaterdag: markt op de Nieuwe Rijn (beide oevers).

===Kunst===
* Galerie Leidse Lente.

===Tweedehands/vintage===
* Kringloop Het Warenhuis.
* VNTG Label.
* Ratjetoe.
* Hartendief.

==Eten==

===Budget===
* '''Entrekoos''', Steenstraat 51 - Een restaurant dat je nog het beste kan omschrijven als Frans, hoewel ook wel een beetje steakhouse. Entrecote met patat voor €12,50, driegangenmenu met carpaccio, entrecote en creme Brulée voor €19,50. Vaak bevolkt door studenten.
* '''Eazie''', Breestraat - Prima, hip, fris restaurant waarbij je je eigen maaltijd kunt samenstellen.  Het gerecht wordt direct voor je klaargemaakt in de wok. Ook afhalen.
* '''Tapa-thai''', Stationsweg 3 - dicht bij het treinstation - afhaalmaaltijden uit Thailand. Even lekker als in Thailand. Prijs is erg goed, rond €5.

===Gemiddeld===
*{{eat
| name=Bocconi | alt= | url=http://www.bocconi.nl/ | email=
| address=Burgsteeg 6 | lat=52.15825 | long=4.49263 | directions=
| phone=+31 71 513 66 56 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| content=Italiaanse trattoria met vooral verse pasta, maar ook andere Italiaanse lekkernijen. Ook lunch, afhalen en bezorgen.
}}
*{{eat
| name=De Engelenbak | alt= | url=http://www.deengelenbak.nl/ | email=
| address= Lange Mare 38 | lat=52.16227 | long=4.49038 | directions=
| phone=+31 71 512 54 40 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| content=Goede prijs/kwaliteitverhouding. Vlakbij is de Schouwburg, dus het is een goede optie om voor een voorstelling te eten.
}}

===Duur===
* {{eat
| name=The Bishop | alt= | url=http://www.thebishop.nl/ | email=
| address=Middelweg 7-9 | lat=52.15766 | long=4.49463 | directions=
| phone=+31 71 763 03 70 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| content=Een van de betere en modernere restaurants in Leiden.
}}


==Uitgaan==
* {{drink | name=Café De Kroeg | address=Kort Rapenburg 4 | content=Een gezellige kroeg waar ook veel studenten komen. | lat=52.16078 | long=4.48540}}
* {{drink | name=De Hut van Ome Henne | url=http://rockcafelazarus.nl/kroegen/de-hut-van-ome-henne/ | content=Een discokroeg gevestigd aan de St. Aagtenstraat 28, vooral het studentenleven gaat hier los. | address=St. Aagtenstraat 28 | lat=52.16353 | long=4.48564 }}
* {{drink
| name=De WW | alt= | url=https://dranklokaaldeww.wordpress.com/ | email=
| address=Wolsteeg 4 | lat=52.15758 | long=4.49026 | directions=
| phone= | tollfree= | fax= 
| hours= | price=
| content=Leuke kroeg
}}
* {{drink | name=Cafe De Uyl van Hoogland | url=https://www.deuylvanhoogland.nl/ | address=Nieuwstraat 28 | phone=+31 71 512 22 84 | lat=52.15742 | long=4.49440 | content=Een van de bekendste kroegen in Leiden }}
* {{drink | name=Stadsbrouwhuis | address=Aalmarkt 1 – 3F | url=http://stadsbrouwhuis.nl/ | phone=+31 71 532 76 46 | content=Hotspot met veel bieren op de tap | lat=52.16007 | long=4.48873 }}
* {{drink | name=Proeflokaal 1574 | url=https://proeflokaal1574.nl/ | address=Apothekersdijk 38 | phone=+31 71 341 14 76 | content=Begonnen als wijnbar, tegenwoordig ook restaurant en wijnwinkel | lat=52.16042 | long=4.48883 }}
* '''NEXT Leiden''' [http://www.nextleiden.nl/] Discotheek met een losgaand nachtleven, Het adres is Langebrug 6-A.
* '''Vi-kings Bar''' [http://www.vi-kings.nl/] gevestigd op het Noordeinde 28. Gezellige bar voor sportliefhebbers, met meerdere TV-schermen, bordspellen en een pooltafel. Op verzoek worden er Karaoke-avonden georganiseerd.

==Overnachten==
* Hotel de Doelen [http://www.hoteldedoelen.com]

==Veiligheid==

==Contact==

==Rondom==
* [[Amsterdam]]
* [[Bollenstreek]], Bloeiende bloembollen in het voorjaar.
* [[Den Haag]]
* [[Delft]]
* [[Groene Hart]]
* [[Haarlem]]
* [[Utrecht (stad)|Utrecht]]

{{Brui}}
{{IsIn|Bollenstreek}}
{{geo|52.1596|4.4909|zoom=14}}</text>
      <sha1>67jzdpe2oghxwzmrhmfsic0epr4wln5</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>160400</id>
      <parentid>160399</parentid>
      <timestamp>2026-08-10T13:00:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ilcuoco57</username>
        <id>17836</id>
      </contributor>
      <comment>/* Parkeren */</comment>
      <origin>160400</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14471" sha1="o51x1vwfe3lq4cqurbng8vl9s2r044d" xml:space="preserve">{{pagebanner}}
'''Leiden''' is een [[Zuid-Holland]]se stad, in [[Nederland]].

==Info==
Leiden is een authentieke Hollandse stad met een rijke traditie op het gebied van kennis, wetenschap, cultuur en internationale betrekkingen. Een stad met prachtige grachten, bijna drieduizend monumenten, twaalf toonaangevende musea en een bruisende stadskern.

Als u door Leiden wandelt, lijkt het of het rijke verleden van de stad weer tot leven komt. Het Academiegebouw van de universiteit, de Waag en de Burcht, de statige herenhuizen langs het beroemde Rapenburg, de prachtige Pieterskerk en de Hooglandse kerk en de 35 hofjes van de stad vertellen elk de geschiedenis van Leiden.

Rembrandt werd hier geboren en leerde er het schildersvak, de medicus Boerhaave gaf hier les en Clusius bracht hier vierhonderd jaar geleden de eerste Nederlandse tulpen tot bloei. U zult beamen dat Leiden met recht Stad van Ontdekkingen genoemd wordt.

==Arriveren==

===Per vliegtuig===
'''Leiden''' ligt ongeveer 25&amp;nbsp;km ten zuiden van [[Schiphol]] (Amsterdam Airport). De stad vanaf hier is per trein, auto en bus of per taxi bereikbaar.

===Per trein===
'''Leiden''' is per trein bereikbaar vanuit de volgende richtingen:
* [[Amsterdam]] 
* [[Schiphol]]
* [[Haarlem]]
* [[Den Haag]] 
* [[Rotterdam]] 
* [[Utrecht (stad)|Utrecht]]

===Per auto===
'''Leiden''' is over de snelweg bereikbaar vanuit de volgende richtingen:
* [[Amsterdam]] en '''Schiphol'''.
** via de A4 en de A44 voor '''Leiden'''-West of 
** via de A4 voor '''Leiden'''-Oost.
* [[Den Haag]] 
** via de N44 (de Rijksstraatweg door [[Wassenaar]]) en A44 voor '''Leiden'''-West of 
** via de A12 (&quot;Utrechtse Baan&quot;) en A4 voor '''Leiden'''-Oost.
* [[Rotterdam]] 
** via de A13 en A4.
* [[Utrecht (stad)|Utrecht]]
** via de A12 en A4 of
** via de A12 en N11.

Let erop dat de toegangswegen in en uit Leiden erg druk kunnen zijn.

====Parkeren====
Parkeren kan het beste aan de rand van de stad of in een van de parkeergarages.
* {{listing
| name=P+R bij de A44 | alt= | url= | email=
| address=Oude Rhijnhofweg | lat=52.16725 | long=4.44688 | directions=
| phone= | tollfree= | fax= 
| hours= | price=
| content=Gratis parkeerterrein langs de A44. Regelmatige bussen richting de binnenstad. Zie [https://9292.nl/locaties/oegstgeest_bushalte-nieuw-rhijngeest-n206/departures vertrektijden].
}}
* {{listing
| name=Parkeergarage Lammermarkt | alt= | url=https://www.p1.nl/parkeren/leiden/parkeergarage-lammermarkt | email=
| address=Lammermarkt 20P | lat=52.16376 | long=4.48723 | directions=
| phone= | tollfree= | fax= 
| hours= | price=€3,70 per uur, max €25,00 per dag
| content=Goede optie vanaf de A44.
}}
* {{listing
| name=Parkeergarage Morspoort | alt= | url=https://www.p1.nl/parkeren/leiden/parkeergarage-morspoort | email=
| address=Bloemfontijnstraat 2 | lat=52.16264 | long=4.48062 | directions=
| phone= | tollfree= | fax= 
| hours= | price=€3,10 per uur, €22,00 per dag
| content=Goede optie vanaf de A44.
}}
* {{listing
| name=Parkeergarage Garenmarkt | alt= | url=https://www.p1.nl/parkeren/leiden/parkeergarage-garenmarkt | email=
| address=Korevaarstraat 26 | lat=52.15451 | long=4.49374 | directions=
| phone= | tollfree= | fax= 
| hours= | price=€3,70 per uur, max €25,00 per dag
| content=Goede optie vanaf de A4.
}}
Van tevoren reserveren is goedkoper. Zie https://www.visitleiden.nl/nl/plan-jouw-bezoek/naar-leiden/parkeren

Verder is er een {{listing | name=Parkeerterrein aan de Haagweg | url=https://parkingleiden.com/ | lat=52.15925 | long=4.47854 | price=Variabele prijzen, max. €23,00 per dag}}. Er rijden shuttlebusjes van en naar de binnenstad.

===Per bus===
'''Streekbussen''' van Arriva [http://www.arriva.nl/] van en naar '''Leiden''' rijden op (en via tussen liggende plaatsen):
* '''Alphen aan den Rijn''', '''Amsterdam''', '''Schiphol''', '''Den Haag''', '''Gouda''', '''Haarlem''', '''Hoofddorp''', '''Katwijk''', '''Leiderdorp''', '''Lisse''', '''Leimuiden''','''Noordwijk''', '''Oegstgeest''', '''Zoetermeer''', '''Zoeterwoude Rijndijk'''.

===Per boot===

===Te Voet===
Leiden is gelegen aan de [[wandelroute E11|Europese wandelroute E11]], ter plaatse ook wel [[Marskramerpad]] geheten. De route is te vinden op [http://hiking.waymarkedtrails.org/nl/ internet], komt via het '''Rijn-Schiekanaal''' vanaf [[Voorschoten]], loopt door het centrum naar de '''Oude Rijn''' en vervolgt via de Rijn naar [[Leiderdorp]].

==Rondreizen==
{{Mapframe|52.1596|4.4909|zoom=14}}
Het centrum van Leiden is compact, waardoor de meeste plekken goed te voet te bereiken zijn. Leiden Centraal is het belangrijkste knooppunt voor OV. Hier zijn OV-fietsen te huur, vertrekken de meeste bussen, en is een taxistandplaats.

==Bekijken==

===Musea===
* {{see
| name=Hortus Botanicus | alt= | url=https://www.hortusleiden.nl/ | email=hortus@hortus.leidenuniv.nl
| address=Rapenburg 73 | lat=52.15712 | long=4.48494 | directions=
| phone=+31 71 527 7249 | tollfree= | fax=+31 71 527 5199 
| hours=21 sep-20 mrt dagelijks 10:00-17:00; 21 mrt-20 sep dagelijks 09:00-18:00; gesloten 3 oktober en 25 december 2023 t/m 1 januari 2024 | price=Entree €9,00; kind 4-12/CJP €3,50; Museumkaart gratis
| content=De oudste botanische tuin van Nederland. Veel mooie en bijzondere planten.
}}
* {{see
| name=Naturalis | alt=Naturalis Biodiversity Center | url=https://www.naturalis.nl/ | email=contact@naturalis.nl
| address=Darwinweg 2 | lat=52.16500 | long=4.47338 | directions=
| phone=+31 71 568 7600 | tollfree= | fax=+31 71 568 7666
| hours=dagelijks 10:00-17:00. Gesloten Koningsdag en 25 december | price=Entree €17,00; CJP €12,75; Museumkaart gratis
| content=Speelse natuurhistorie
| lastedit=2023-10-08
| wikidata=Q641676
| wikipedia=Naturalis_Biodiversity_Center
}}
* {{see
| name=Wereldmuseum Leiden | alt= Voorheen Museum Volkenkunde| url=https://leiden.wereldmuseum.nl/ | email=
| address=Steenstraat 1 | lat=52.16345 | long=4.48238 | directions=
| phone=+31 88 0042 800 | tollfree= | fax= 
| hours=di-zo 10:00-17:00. Gesloten 1 januari, 27 april, 3 oktober en 25 december. Geopend op Tweede Paas- en Pinksterdag en op maandagen in schoolvakanties. | price=Entree €15,00; CJP €9,00; Museumkaart gratis
| content=Een van de oudste volkenkundige musea ter wereld.
}}
* {{see
| name=Rijksmuseum van Oudheden | alt= | url=http://www.rmo.nl/ | email=info@rmo.nl
| address=Rapenburg 28 | lat=52.15845 | long=4.48562 | directions=Tien minuten lopen van station Leiden CS. Auto parkeren op parkeerterrein Haagweg, pendelbus naar museum.
| phone=+31 71 516 3163 | tollfree= | fax=+31 71 514 9941
| hours=dagelijks 10:00-17:00. Op feestdagen tot 16:00. Gesloten op 1 januari, 27 april, 3 oktober en 25 december. | price=Entree €14,00; CJP €10,00; Museumkaart gratis
| content=Beschavingen uit het oude Egypte en het Nabije Oosten, de Griekse en Romeinse wereld en het vroege Nederland.
}}
* {{see
| name=Museum Boerhaave | alt= | url=https://rijksmuseumboerhaave.nl/ | email=info@rijksmuseumboerhaave.nl
| address=Lange Sint Agnietenstraat 10, 2312 WC Leiden | lat=52.16147 | long=4.48888 | directions=
| phone=+31 71 751 9999 | tollfree= | fax=
| hours= dagelijks 10:00-17:00. Gesloten op 1 januari, 27 april, 3 oktober en 25 december. Ook gesloten op 27 november 2023, 25 maart 2024 en 2 december 2024. | price=Entree €14,00; CJP €8,00; Museumkaart gratis
| content=Voormalig ziekenhuis met wetenschappelijke en medische objecten uit de 16e eeuw.
}}
* {{see
| name=Het Sieboldhuis | alt= | url=https://www.sieboldhuis.org/ | email=info@sieboldhuis.org
| address=Rapenburg 19, 2311 GE Leiden | lat=52.15965 | long=4.48453 | directions=
| phone=+31 71 512 5539 | tollfree= | fax=
| hours=di-zo 10:00-17:00. Gesloten op 1 januari, 27 april, 3 oktober en 25 december. | price=Entree: €10,00; CJP €6,00; Museumkaart gratis
| content=Centrum voor Japanse cultuur met tentoonstellingen, workshops en lezingen.
}}
* {{see
| name=Stedelijk Museum De Lakenhal | alt= | url=https://www.lakenhal.nl/nl | email=
| address=Oude Singel 32, 2312 RA Leiden | lat=52.16299 | long=4.48748 | directions=
| phone=+31 71 516 5360 | tollfree= | fax=
| hours=di-zo 10:00-17:00. Gesloten op 1 januari, 27 april en 25 december. Geopend 3 oktober tot 13:00 en op Tweede Paas- en Pinksterdag. | price=Entree €16,00; CJP €9,50; Museumkaart gratis
| content=Kunstwerken van Rembrandt, plus Delftse ambachten en geschiedenis in elegante, 17e-eeuwse textielmakershal.
}}
* {{see
| name=Stedelijk Molenmuseum de Valk | alt= | url=https://www.molenmuseumdevalk.nl/ | email=molenmuseumdevalk@leiden.nl
| address=2e Binnenvestgracht 1, 2312 BZ Leiden | lat=52.16451 | long=4.48642 | directions=
| phone=+31 71 516 5353 | tollfree= | fax=
| hours=di-za 10:00-17:00, zo 13:00-17:00. Gesloten op 1 januari, 27 april, 2 &amp; 3 oktober en 25 &amp; 26 december. | price=Entree €5,50; CJP €4,00; Museumkaart gratis
| content=
}}
[[Bestand:Town Living (27231765643).jpg|alt=Woonhuis Stadstimmerwerf met grote trapgevel aan het Kort Galgewater.|miniatuur|Woonhuis Stadstimmerwerf aan het Kort Galgewater.]]
&lt;gallery&gt;
Morspoort-Leiden.jpg|Leidens westpoort ''Morspoort''
Zijlpoort2010JuneEarly.jpg|Leiden oostpoort ''Zijlpoort''
Leiden-topografie.jpg|Topografische kaart van Leiden (2011)
Leiden-Windmill-DeValk.JPG|Molenmuseum ''De Valk''
WLANL - thedogg - Mammoet (2).jpg|Mammoet skelet in Naturalis op de afdeling prehistorische dieren
Viking treasure (Leiden).jpg|Vikingschat in het Rijksmuseum van Oudheden
Museum Boerhaave Room 4 University of Leiden.jpg|Museum Boerhaave, Zaal 4: ''Universiteit van Leiden, Boerhaave en ‘s Gravensande''
Academiegebouw Universiteit Leiden.png|Academiegebouw
Leiden - Ayuntamiento (Breestraat) 20060716.jpg|Stadhuis
Leiden - Van der Werfpark 1900.jpg|Van der Werff Park (c. 1900)
Herengracht (Leiden).JPG|17e eeuwse huizen aan de Herengracht
Leiden, het stadhuis RM519571 en de Koornbrug RM25673 foto5 2017-06-11 10.44.jpg|Koornbrugsteeg
Leiden at night Maresingel.jpg|De Singel bij nacht, ook schoorsteen van de ''Lichtfabriek''
2018 08 26 Nieuwe museumbuslijn 10 in Leiden.webm|Augustus 2018: speciale museumbuslijn 10 geopend
&lt;/gallery&gt;

==Doen==
* Even een kijkje nemen bij de Burcht [http://nl.wikipedia.org/wiki/Burcht_van_Leiden], hier vandaan heb je een mooi uitzicht over de stad. Op zondag vertrekken hier om 14 uur stadswandelingen van het Gilde.

==Leren==

==Werken==

==Kopen==
In Leiden is de grootste winkelstraat in het centrum de Haarlemmerstraat; ook in de Breestraat zijn diverse winkels. Het gebied rondom de Pieterskerk-Choorsteeg is leuk vanwege de smalle steegjes en de unieke winkels.

===Markten===
* iedere dinsdag: markt op het Vijf Meiplein.
* iedere woensdag: markt op de Nieuwe Rijn (alleen aan de zuidoever).
* iedere zaterdag: markt op de Nieuwe Rijn (beide oevers).

===Kunst===
* Galerie Leidse Lente.

===Tweedehands/vintage===
* Kringloop Het Warenhuis.
* VNTG Label.
* Ratjetoe.
* Hartendief.

==Eten==

===Budget===
* '''Entrekoos''', Steenstraat 51 - Een restaurant dat je nog het beste kan omschrijven als Frans, hoewel ook wel een beetje steakhouse. Entrecote met patat voor €12,50, driegangenmenu met carpaccio, entrecote en creme Brulée voor €19,50. Vaak bevolkt door studenten.
* '''Eazie''', Breestraat - Prima, hip, fris restaurant waarbij je je eigen maaltijd kunt samenstellen.  Het gerecht wordt direct voor je klaargemaakt in de wok. Ook afhalen.
* '''Tapa-thai''', Stationsweg 3 - dicht bij het treinstation - afhaalmaaltijden uit Thailand. Even lekker als in Thailand. Prijs is erg goed, rond €5.

===Gemiddeld===
*{{eat
| name=Bocconi | alt= | url=http://www.bocconi.nl/ | email=
| address=Burgsteeg 6 | lat=52.15825 | long=4.49263 | directions=
| phone=+31 71 513 66 56 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| content=Italiaanse trattoria met vooral verse pasta, maar ook andere Italiaanse lekkernijen. Ook lunch, afhalen en bezorgen.
}}
*{{eat
| name=De Engelenbak | alt= | url=http://www.deengelenbak.nl/ | email=
| address= Lange Mare 38 | lat=52.16227 | long=4.49038 | directions=
| phone=+31 71 512 54 40 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| content=Goede prijs/kwaliteitverhouding. Vlakbij is de Schouwburg, dus het is een goede optie om voor een voorstelling te eten.
}}

===Duur===
* {{eat
| name=The Bishop | alt= | url=http://www.thebishop.nl/ | email=
| address=Middelweg 7-9 | lat=52.15766 | long=4.49463 | directions=
| phone=+31 71 763 03 70 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| content=Een van de betere en modernere restaurants in Leiden.
}}


==Uitgaan==
* {{drink | name=Café De Kroeg | address=Kort Rapenburg 4 | content=Een gezellige kroeg waar ook veel studenten komen. | lat=52.16078 | long=4.48540}}
* {{drink | name=De Hut van Ome Henne | url=http://rockcafelazarus.nl/kroegen/de-hut-van-ome-henne/ | content=Een discokroeg gevestigd aan de St. Aagtenstraat 28, vooral het studentenleven gaat hier los. | address=St. Aagtenstraat 28 | lat=52.16353 | long=4.48564 }}
* {{drink
| name=De WW | alt= | url=https://dranklokaaldeww.wordpress.com/ | email=
| address=Wolsteeg 4 | lat=52.15758 | long=4.49026 | directions=
| phone= | tollfree= | fax= 
| hours= | price=
| content=Leuke kroeg
}}
* {{drink | name=Cafe De Uyl van Hoogland | url=https://www.deuylvanhoogland.nl/ | address=Nieuwstraat 28 | phone=+31 71 512 22 84 | lat=52.15742 | long=4.49440 | content=Een van de bekendste kroegen in Leiden }}
* {{drink | name=Stadsbrouwhuis | address=Aalmarkt 1 – 3F | url=http://stadsbrouwhuis.nl/ | phone=+31 71 532 76 46 | content=Hotspot met veel bieren op de tap | lat=52.16007 | long=4.48873 }}
* {{drink | name=Proeflokaal 1574 | url=https://proeflokaal1574.nl/ | address=Apothekersdijk 38 | phone=+31 71 341 14 76 | content=Begonnen als wijnbar, tegenwoordig ook restaurant en wijnwinkel | lat=52.16042 | long=4.48883 }}
* '''NEXT Leiden''' [http://www.nextleiden.nl/] Discotheek met een losgaand nachtleven, Het adres is Langebrug 6-A.
* '''Vi-kings Bar''' [http://www.vi-kings.nl/] gevestigd op het Noordeinde 28. Gezellige bar voor sportliefhebbers, met meerdere TV-schermen, bordspellen en een pooltafel. Op verzoek worden er Karaoke-avonden georganiseerd.

==Overnachten==
* Hotel de Doelen [http://www.hoteldedoelen.com]

==Veiligheid==

==Contact==

==Rondom==
* [[Amsterdam]]
* [[Bollenstreek]], Bloeiende bloembollen in het voorjaar.
* [[Den Haag]]
* [[Delft]]
* [[Groene Hart]]
* [[Haarlem]]
* [[Utrecht (stad)|Utrecht]]

{{Brui}}
{{IsIn|Bollenstreek}}
{{geo|52.1596|4.4909|zoom=14}}</text>
      <sha1>o51x1vwfe3lq4cqurbng8vl9s2r044d</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>160401</id>
      <parentid>160400</parentid>
      <timestamp>2026-08-10T13:18:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ilcuoco57</username>
        <id>17836</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Per auto */</comment>
      <origin>160401</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14558" sha1="f1z3dtzl6lvpat3fbv98qsy1udum5b1" xml:space="preserve">{{pagebanner}}
'''Leiden''' is een [[Zuid-Holland]]se stad, in [[Nederland]].

==Info==
Leiden is een authentieke Hollandse stad met een rijke traditie op het gebied van kennis, wetenschap, cultuur en internationale betrekkingen. Een stad met prachtige grachten, bijna drieduizend monumenten, twaalf toonaangevende musea en een bruisende stadskern.

Als u door Leiden wandelt, lijkt het of het rijke verleden van de stad weer tot leven komt. Het Academiegebouw van de universiteit, de Waag en de Burcht, de statige herenhuizen langs het beroemde Rapenburg, de prachtige Pieterskerk en de Hooglandse kerk en de 35 hofjes van de stad vertellen elk de geschiedenis van Leiden.

Rembrandt werd hier geboren en leerde er het schildersvak, de medicus Boerhaave gaf hier les en Clusius bracht hier vierhonderd jaar geleden de eerste Nederlandse tulpen tot bloei. U zult beamen dat Leiden met recht Stad van Ontdekkingen genoemd wordt.

==Arriveren==

===Per vliegtuig===
'''Leiden''' ligt ongeveer 25&amp;nbsp;km ten zuiden van [[Schiphol]] (Amsterdam Airport). De stad vanaf hier is per trein, auto en bus of per taxi bereikbaar.

===Per trein===
'''Leiden''' is per trein bereikbaar vanuit de volgende richtingen:
* [[Amsterdam]] 
* [[Schiphol]]
* [[Haarlem]]
* [[Den Haag]] 
* [[Rotterdam]] 
* [[Utrecht (stad)|Utrecht]]

===Per auto===
'''Leiden''' is over de snelweg bereikbaar vanuit de volgende richtingen:
* [[Amsterdam]] en '''Schiphol'''.
** via de A4 en de A44 voor '''Leiden'''-West of 
** via de A4 voor '''Leiden'''-Oost.
* [[Den Haag]] 
** via de N44 (de Rijksstraatweg door [[Wassenaar]]) en A44 voor '''Leiden'''-West of 
** via de A12 (&quot;Utrechtse Baan&quot;) en A4 voor '''Leiden'''-Oost.
* [[Rotterdam]] 
** via de A13 en A4.
* [[Utrecht (stad)|Utrecht]]
** via de A12 en A4 of
** via de A12 en N11.

Let erop dat de toegangswegen in en uit Leiden erg druk kunnen zijn.

====Parkeren====
Parkeren kan het beste aan de rand van de stad of in een van de parkeergarages.
* {{listing
| name=P+R bij de A44 | alt= | url= | email=
| address=Oude Rhijnhofweg | lat=52.16725 | long=4.44688 | directions=
| phone= | tollfree= | fax= 
| hours= | price=
| content=Gratis parkeerterrein langs de A44. Regelmatige bussen richting de binnenstad. Zie [https://9292.nl/locaties/oegstgeest_bushalte-nieuw-rhijngeest-n206/departures vertrektijden].
| lastedit=2026-08-10
}}
* {{listing
| name=Parkeergarage Lammermarkt | alt= | url=https://www.p1.nl/parkeren/leiden/parkeergarage-lammermarkt | email=
| address=Lammermarkt 20P | lat=52.16376 | long=4.48723 | directions=
| phone= | tollfree= | fax= 
| hours= | price=€3,70 per uur, max €25,00 per dag
| content=Goede optie vanaf de A44.
| lastedit=2026-08-10
}}
* {{listing
| name=Parkeergarage Morspoort | alt= | url=https://www.p1.nl/parkeren/leiden/parkeergarage-morspoort | email=
| address=Bloemfontijnstraat 2 | lat=52.16264 | long=4.48062 | directions=
| phone= | tollfree= | fax= 
| hours= | price=€3,10 per uur, €22,00 per dag
| content=Goede optie vanaf de A44.
| lastedit=2026-08-10
}}
* {{listing
| name=Parkeergarage Garenmarkt | alt= | url=https://www.p1.nl/parkeren/leiden/parkeergarage-garenmarkt | email=
| address=Korevaarstraat 26 | lat=52.15451 | long=4.49374 | directions=
| phone= | tollfree= | fax= 
| hours= | price=€3,70 per uur, max €25,00 per dag
| content=Goede optie vanaf de A4.
| lastedit=2026-08-10
}}
Van tevoren reserveren is goedkoper. Zie https://www.visitleiden.nl/nl/plan-jouw-bezoek/naar-leiden/parkeren

Verder is er een {{listing | name=Parkeerterrein aan de Haagweg | url=https://parkingleiden.com/ | lat=52.15925 | long=4.47854 | price=Variabele prijzen, max. €23,00 per dag}} Er rijden shuttlebusjes van en naar de binnenstad.

===Per bus===
'''Streekbussen''' van Arriva [http://www.arriva.nl/] van en naar '''Leiden''' rijden op (en via tussen liggende plaatsen):
* '''Alphen aan den Rijn''', '''Amsterdam''', '''Schiphol''', '''Den Haag''', '''Gouda''', '''Haarlem''', '''Hoofddorp''', '''Katwijk''', '''Leiderdorp''', '''Lisse''', '''Leimuiden''','''Noordwijk''', '''Oegstgeest''', '''Zoetermeer''', '''Zoeterwoude Rijndijk'''.

===Per boot===

===Te Voet===
Leiden is gelegen aan de [[wandelroute E11|Europese wandelroute E11]], ter plaatse ook wel [[Marskramerpad]] geheten. De route is te vinden op [http://hiking.waymarkedtrails.org/nl/ internet], komt via het '''Rijn-Schiekanaal''' vanaf [[Voorschoten]], loopt door het centrum naar de '''Oude Rijn''' en vervolgt via de Rijn naar [[Leiderdorp]].

==Rondreizen==
{{Mapframe|52.1596|4.4909|zoom=14}}
Het centrum van Leiden is compact, waardoor de meeste plekken goed te voet te bereiken zijn. Leiden Centraal is het belangrijkste knooppunt voor OV. Hier zijn OV-fietsen te huur, vertrekken de meeste bussen, en is een taxistandplaats.

==Bekijken==

===Musea===
* {{see
| name=Hortus Botanicus | alt= | url=https://www.hortusleiden.nl/ | email=hortus@hortus.leidenuniv.nl
| address=Rapenburg 73 | lat=52.15712 | long=4.48494 | directions=
| phone=+31 71 527 7249 | tollfree= | fax=+31 71 527 5199 
| hours=21 sep-20 mrt dagelijks 10:00-17:00; 21 mrt-20 sep dagelijks 09:00-18:00; gesloten 3 oktober en 25 december 2023 t/m 1 januari 2024 | price=Entree €9,00; kind 4-12/CJP €3,50; Museumkaart gratis
| content=De oudste botanische tuin van Nederland. Veel mooie en bijzondere planten.
}}
* {{see
| name=Naturalis | alt=Naturalis Biodiversity Center | url=https://www.naturalis.nl/ | email=contact@naturalis.nl
| address=Darwinweg 2 | lat=52.16500 | long=4.47338 | directions=
| phone=+31 71 568 7600 | tollfree= | fax=+31 71 568 7666
| hours=dagelijks 10:00-17:00. Gesloten Koningsdag en 25 december | price=Entree €17,00; CJP €12,75; Museumkaart gratis
| content=Speelse natuurhistorie
| lastedit=2023-10-08
| wikidata=Q641676
| wikipedia=Naturalis_Biodiversity_Center
}}
* {{see
| name=Wereldmuseum Leiden | alt= Voorheen Museum Volkenkunde| url=https://leiden.wereldmuseum.nl/ | email=
| address=Steenstraat 1 | lat=52.16345 | long=4.48238 | directions=
| phone=+31 88 0042 800 | tollfree= | fax= 
| hours=di-zo 10:00-17:00. Gesloten 1 januari, 27 april, 3 oktober en 25 december. Geopend op Tweede Paas- en Pinksterdag en op maandagen in schoolvakanties. | price=Entree €15,00; CJP €9,00; Museumkaart gratis
| content=Een van de oudste volkenkundige musea ter wereld.
}}
* {{see
| name=Rijksmuseum van Oudheden | alt= | url=http://www.rmo.nl/ | email=info@rmo.nl
| address=Rapenburg 28 | lat=52.15845 | long=4.48562 | directions=Tien minuten lopen van station Leiden CS. Auto parkeren op parkeerterrein Haagweg, pendelbus naar museum.
| phone=+31 71 516 3163 | tollfree= | fax=+31 71 514 9941
| hours=dagelijks 10:00-17:00. Op feestdagen tot 16:00. Gesloten op 1 januari, 27 april, 3 oktober en 25 december. | price=Entree €14,00; CJP €10,00; Museumkaart gratis
| content=Beschavingen uit het oude Egypte en het Nabije Oosten, de Griekse en Romeinse wereld en het vroege Nederland.
}}
* {{see
| name=Museum Boerhaave | alt= | url=https://rijksmuseumboerhaave.nl/ | email=info@rijksmuseumboerhaave.nl
| address=Lange Sint Agnietenstraat 10, 2312 WC Leiden | lat=52.16147 | long=4.48888 | directions=
| phone=+31 71 751 9999 | tollfree= | fax=
| hours= dagelijks 10:00-17:00. Gesloten op 1 januari, 27 april, 3 oktober en 25 december. Ook gesloten op 27 november 2023, 25 maart 2024 en 2 december 2024. | price=Entree €14,00; CJP €8,00; Museumkaart gratis
| content=Voormalig ziekenhuis met wetenschappelijke en medische objecten uit de 16e eeuw.
}}
* {{see
| name=Het Sieboldhuis | alt= | url=https://www.sieboldhuis.org/ | email=info@sieboldhuis.org
| address=Rapenburg 19, 2311 GE Leiden | lat=52.15965 | long=4.48453 | directions=
| phone=+31 71 512 5539 | tollfree= | fax=
| hours=di-zo 10:00-17:00. Gesloten op 1 januari, 27 april, 3 oktober en 25 december. | price=Entree: €10,00; CJP €6,00; Museumkaart gratis
| content=Centrum voor Japanse cultuur met tentoonstellingen, workshops en lezingen.
}}
* {{see
| name=Stedelijk Museum De Lakenhal | alt= | url=https://www.lakenhal.nl/nl | email=
| address=Oude Singel 32, 2312 RA Leiden | lat=52.16299 | long=4.48748 | directions=
| phone=+31 71 516 5360 | tollfree= | fax=
| hours=di-zo 10:00-17:00. Gesloten op 1 januari, 27 april en 25 december. Geopend 3 oktober tot 13:00 en op Tweede Paas- en Pinksterdag. | price=Entree €16,00; CJP €9,50; Museumkaart gratis
| content=Kunstwerken van Rembrandt, plus Delftse ambachten en geschiedenis in elegante, 17e-eeuwse textielmakershal.
}}
* {{see
| name=Stedelijk Molenmuseum de Valk | alt= | url=https://www.molenmuseumdevalk.nl/ | email=molenmuseumdevalk@leiden.nl
| address=2e Binnenvestgracht 1, 2312 BZ Leiden | lat=52.16451 | long=4.48642 | directions=
| phone=+31 71 516 5353 | tollfree= | fax=
| hours=di-za 10:00-17:00, zo 13:00-17:00. Gesloten op 1 januari, 27 april, 2 &amp; 3 oktober en 25 &amp; 26 december. | price=Entree €5,50; CJP €4,00; Museumkaart gratis
| content=
}}
[[Bestand:Town Living (27231765643).jpg|alt=Woonhuis Stadstimmerwerf met grote trapgevel aan het Kort Galgewater.|miniatuur|Woonhuis Stadstimmerwerf aan het Kort Galgewater.]]
&lt;gallery&gt;
Morspoort-Leiden.jpg|Leidens westpoort ''Morspoort''
Zijlpoort2010JuneEarly.jpg|Leiden oostpoort ''Zijlpoort''
Leiden-topografie.jpg|Topografische kaart van Leiden (2011)
Leiden-Windmill-DeValk.JPG|Molenmuseum ''De Valk''
WLANL - thedogg - Mammoet (2).jpg|Mammoet skelet in Naturalis op de afdeling prehistorische dieren
Viking treasure (Leiden).jpg|Vikingschat in het Rijksmuseum van Oudheden
Museum Boerhaave Room 4 University of Leiden.jpg|Museum Boerhaave, Zaal 4: ''Universiteit van Leiden, Boerhaave en ‘s Gravensande''
Academiegebouw Universiteit Leiden.png|Academiegebouw
Leiden - Ayuntamiento (Breestraat) 20060716.jpg|Stadhuis
Leiden - Van der Werfpark 1900.jpg|Van der Werff Park (c. 1900)
Herengracht (Leiden).JPG|17e eeuwse huizen aan de Herengracht
Leiden, het stadhuis RM519571 en de Koornbrug RM25673 foto5 2017-06-11 10.44.jpg|Koornbrugsteeg
Leiden at night Maresingel.jpg|De Singel bij nacht, ook schoorsteen van de ''Lichtfabriek''
2018 08 26 Nieuwe museumbuslijn 10 in Leiden.webm|Augustus 2018: speciale museumbuslijn 10 geopend
&lt;/gallery&gt;

==Doen==
* Even een kijkje nemen bij de Burcht [http://nl.wikipedia.org/wiki/Burcht_van_Leiden], hier vandaan heb je een mooi uitzicht over de stad. Op zondag vertrekken hier om 14 uur stadswandelingen van het Gilde.

==Leren==

==Werken==

==Kopen==
In Leiden is de grootste winkelstraat in het centrum de Haarlemmerstraat; ook in de Breestraat zijn diverse winkels. Het gebied rondom de Pieterskerk-Choorsteeg is leuk vanwege de smalle steegjes en de unieke winkels.

===Markten===
* iedere dinsdag: markt op het Vijf Meiplein.
* iedere woensdag: markt op de Nieuwe Rijn (alleen aan de zuidoever).
* iedere zaterdag: markt op de Nieuwe Rijn (beide oevers).

===Kunst===
* Galerie Leidse Lente.

===Tweedehands/vintage===
* Kringloop Het Warenhuis.
* VNTG Label.
* Ratjetoe.
* Hartendief.

==Eten==

===Budget===
* '''Entrekoos''', Steenstraat 51 - Een restaurant dat je nog het beste kan omschrijven als Frans, hoewel ook wel een beetje steakhouse. Entrecote met patat voor €12,50, driegangenmenu met carpaccio, entrecote en creme Brulée voor €19,50. Vaak bevolkt door studenten.
* '''Eazie''', Breestraat - Prima, hip, fris restaurant waarbij je je eigen maaltijd kunt samenstellen.  Het gerecht wordt direct voor je klaargemaakt in de wok. Ook afhalen.
* '''Tapa-thai''', Stationsweg 3 - dicht bij het treinstation - afhaalmaaltijden uit Thailand. Even lekker als in Thailand. Prijs is erg goed, rond €5.

===Gemiddeld===
*{{eat
| name=Bocconi | alt= | url=http://www.bocconi.nl/ | email=
| address=Burgsteeg 6 | lat=52.15825 | long=4.49263 | directions=
| phone=+31 71 513 66 56 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| content=Italiaanse trattoria met vooral verse pasta, maar ook andere Italiaanse lekkernijen. Ook lunch, afhalen en bezorgen.
}}
*{{eat
| name=De Engelenbak | alt= | url=http://www.deengelenbak.nl/ | email=
| address= Lange Mare 38 | lat=52.16227 | long=4.49038 | directions=
| phone=+31 71 512 54 40 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| content=Goede prijs/kwaliteitverhouding. Vlakbij is de Schouwburg, dus het is een goede optie om voor een voorstelling te eten.
}}

===Duur===
* {{eat
| name=The Bishop | alt= | url=http://www.thebishop.nl/ | email=
| address=Middelweg 7-9 | lat=52.15766 | long=4.49463 | directions=
| phone=+31 71 763 03 70 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| content=Een van de betere en modernere restaurants in Leiden.
}}


==Uitgaan==
* {{drink | name=Café De Kroeg | address=Kort Rapenburg 4 | content=Een gezellige kroeg waar ook veel studenten komen. | lat=52.16078 | long=4.48540}}
* {{drink | name=De Hut van Ome Henne | url=http://rockcafelazarus.nl/kroegen/de-hut-van-ome-henne/ | content=Een discokroeg gevestigd aan de St. Aagtenstraat 28, vooral het studentenleven gaat hier los. | address=St. Aagtenstraat 28 | lat=52.16353 | long=4.48564 }}
* {{drink
| name=De WW | alt= | url=https://dranklokaaldeww.wordpress.com/ | email=
| address=Wolsteeg 4 | lat=52.15758 | long=4.49026 | directions=
| phone= | tollfree= | fax= 
| hours= | price=
| content=Leuke kroeg
}}
* {{drink | name=Cafe De Uyl van Hoogland | url=https://www.deuylvanhoogland.nl/ | address=Nieuwstraat 28 | phone=+31 71 512 22 84 | lat=52.15742 | long=4.49440 | content=Een van de bekendste kroegen in Leiden }}
* {{drink | name=Stadsbrouwhuis | address=Aalmarkt 1 – 3F | url=http://stadsbrouwhuis.nl/ | phone=+31 71 532 76 46 | content=Hotspot met veel bieren op de tap | lat=52.16007 | long=4.48873 }}
* {{drink | name=Proeflokaal 1574 | url=https://proeflokaal1574.nl/ | address=Apothekersdijk 38 | phone=+31 71 341 14 76 | content=Begonnen als wijnbar, tegenwoordig ook restaurant en wijnwinkel | lat=52.16042 | long=4.48883 }}
* '''NEXT Leiden''' [http://www.nextleiden.nl/] Discotheek met een losgaand nachtleven, Het adres is Langebrug 6-A.
* '''Vi-kings Bar''' [http://www.vi-kings.nl/] gevestigd op het Noordeinde 28. Gezellige bar voor sportliefhebbers, met meerdere TV-schermen, bordspellen en een pooltafel. Op verzoek worden er Karaoke-avonden georganiseerd.

==Overnachten==
* Hotel de Doelen [http://www.hoteldedoelen.com]

==Veiligheid==

==Contact==

==Rondom==
* [[Amsterdam]]
* [[Bollenstreek]], Bloeiende bloembollen in het voorjaar.
* [[Den Haag]]
* [[Delft]]
* [[Groene Hart]]
* [[Haarlem]]
* [[Utrecht (stad)|Utrecht]]

{{Brui}}
{{IsIn|Bollenstreek}}
{{geo|52.1596|4.4909|zoom=14}}</text>
      <sha1>f1z3dtzl6lvpat3fbv98qsy1udum5b1</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>160402</id>
      <parentid>160401</parentid>
      <timestamp>2026-08-10T14:01:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ilcuoco57</username>
        <id>17836</id>
      </contributor>
      <comment>/* Doen */ De Nobel toegevoegd</comment>
      <origin>160402</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14825" sha1="4gn5z1e6asb7po8v4zpz54wvs4gu1ht" xml:space="preserve">{{pagebanner}}
'''Leiden''' is een [[Zuid-Holland]]se stad, in [[Nederland]].

==Info==
Leiden is een authentieke Hollandse stad met een rijke traditie op het gebied van kennis, wetenschap, cultuur en internationale betrekkingen. Een stad met prachtige grachten, bijna drieduizend monumenten, twaalf toonaangevende musea en een bruisende stadskern.

Als u door Leiden wandelt, lijkt het of het rijke verleden van de stad weer tot leven komt. Het Academiegebouw van de universiteit, de Waag en de Burcht, de statige herenhuizen langs het beroemde Rapenburg, de prachtige Pieterskerk en de Hooglandse kerk en de 35 hofjes van de stad vertellen elk de geschiedenis van Leiden.

Rembrandt werd hier geboren en leerde er het schildersvak, de medicus Boerhaave gaf hier les en Clusius bracht hier vierhonderd jaar geleden de eerste Nederlandse tulpen tot bloei. U zult beamen dat Leiden met recht Stad van Ontdekkingen genoemd wordt.

==Arriveren==

===Per vliegtuig===
'''Leiden''' ligt ongeveer 25&amp;nbsp;km ten zuiden van [[Schiphol]] (Amsterdam Airport). De stad vanaf hier is per trein, auto en bus of per taxi bereikbaar.

===Per trein===
'''Leiden''' is per trein bereikbaar vanuit de volgende richtingen:
* [[Amsterdam]] 
* [[Schiphol]]
* [[Haarlem]]
* [[Den Haag]] 
* [[Rotterdam]] 
* [[Utrecht (stad)|Utrecht]]

===Per auto===
'''Leiden''' is over de snelweg bereikbaar vanuit de volgende richtingen:
* [[Amsterdam]] en '''Schiphol'''.
** via de A4 en de A44 voor '''Leiden'''-West of 
** via de A4 voor '''Leiden'''-Oost.
* [[Den Haag]] 
** via de N44 (de Rijksstraatweg door [[Wassenaar]]) en A44 voor '''Leiden'''-West of 
** via de A12 (&quot;Utrechtse Baan&quot;) en A4 voor '''Leiden'''-Oost.
* [[Rotterdam]] 
** via de A13 en A4.
* [[Utrecht (stad)|Utrecht]]
** via de A12 en A4 of
** via de A12 en N11.

Let erop dat de toegangswegen in en uit Leiden erg druk kunnen zijn.

====Parkeren====
Parkeren kan het beste aan de rand van de stad of in een van de parkeergarages.
* {{listing
| name=P+R bij de A44 | alt= | url= | email=
| address=Oude Rhijnhofweg | lat=52.16725 | long=4.44688 | directions=
| phone= | tollfree= | fax= 
| hours= | price=
| content=Gratis parkeerterrein langs de A44. Regelmatige bussen richting de binnenstad. Zie [https://9292.nl/locaties/oegstgeest_bushalte-nieuw-rhijngeest-n206/departures vertrektijden].
| lastedit=2026-08-10
}}
* {{listing
| name=Parkeergarage Lammermarkt | alt= | url=https://www.p1.nl/parkeren/leiden/parkeergarage-lammermarkt | email=
| address=Lammermarkt 20P | lat=52.16376 | long=4.48723 | directions=
| phone= | tollfree= | fax= 
| hours= | price=€3,70 per uur, max €25,00 per dag
| content=Goede optie vanaf de A44.
| lastedit=2026-08-10
}}
* {{listing
| name=Parkeergarage Morspoort | alt= | url=https://www.p1.nl/parkeren/leiden/parkeergarage-morspoort | email=
| address=Bloemfontijnstraat 2 | lat=52.16264 | long=4.48062 | directions=
| phone= | tollfree= | fax= 
| hours= | price=€3,10 per uur, €22,00 per dag
| content=Goede optie vanaf de A44.
| lastedit=2026-08-10
}}
* {{listing
| name=Parkeergarage Garenmarkt | alt= | url=https://www.p1.nl/parkeren/leiden/parkeergarage-garenmarkt | email=
| address=Korevaarstraat 26 | lat=52.15451 | long=4.49374 | directions=
| phone= | tollfree= | fax= 
| hours= | price=€3,70 per uur, max €25,00 per dag
| content=Goede optie vanaf de A4.
| lastedit=2026-08-10
}}
Van tevoren reserveren is goedkoper. Zie https://www.visitleiden.nl/nl/plan-jouw-bezoek/naar-leiden/parkeren

Verder is er een {{listing | name=Parkeerterrein aan de Haagweg | url=https://parkingleiden.com/ | lat=52.15925 | long=4.47854 | price=Variabele prijzen, max. €23,00 per dag}} Er rijden shuttlebusjes van en naar de binnenstad.

===Per bus===
'''Streekbussen''' van Arriva [http://www.arriva.nl/] van en naar '''Leiden''' rijden op (en via tussen liggende plaatsen):
* '''Alphen aan den Rijn''', '''Amsterdam''', '''Schiphol''', '''Den Haag''', '''Gouda''', '''Haarlem''', '''Hoofddorp''', '''Katwijk''', '''Leiderdorp''', '''Lisse''', '''Leimuiden''','''Noordwijk''', '''Oegstgeest''', '''Zoetermeer''', '''Zoeterwoude Rijndijk'''.

===Per boot===

===Te Voet===
Leiden is gelegen aan de [[wandelroute E11|Europese wandelroute E11]], ter plaatse ook wel [[Marskramerpad]] geheten. De route is te vinden op [http://hiking.waymarkedtrails.org/nl/ internet], komt via het '''Rijn-Schiekanaal''' vanaf [[Voorschoten]], loopt door het centrum naar de '''Oude Rijn''' en vervolgt via de Rijn naar [[Leiderdorp]].

==Rondreizen==
{{Mapframe|52.1596|4.4909|zoom=14}}
Het centrum van Leiden is compact, waardoor de meeste plekken goed te voet te bereiken zijn. Leiden Centraal is het belangrijkste knooppunt voor OV. Hier zijn OV-fietsen te huur, vertrekken de meeste bussen, en is een taxistandplaats.

==Bekijken==

===Musea===
* {{see
| name=Hortus Botanicus | alt= | url=https://www.hortusleiden.nl/ | email=hortus@hortus.leidenuniv.nl
| address=Rapenburg 73 | lat=52.15712 | long=4.48494 | directions=
| phone=+31 71 527 7249 | tollfree= | fax=+31 71 527 5199 
| hours=21 sep-20 mrt dagelijks 10:00-17:00; 21 mrt-20 sep dagelijks 09:00-18:00; gesloten 3 oktober en 25 december 2023 t/m 1 januari 2024 | price=Entree €9,00; kind 4-12/CJP €3,50; Museumkaart gratis
| content=De oudste botanische tuin van Nederland. Veel mooie en bijzondere planten.
}}
* {{see
| name=Naturalis | alt=Naturalis Biodiversity Center | url=https://www.naturalis.nl/ | email=contact@naturalis.nl
| address=Darwinweg 2 | lat=52.16500 | long=4.47338 | directions=
| phone=+31 71 568 7600 | tollfree= | fax=+31 71 568 7666
| hours=dagelijks 10:00-17:00. Gesloten Koningsdag en 25 december | price=Entree €17,00; CJP €12,75; Museumkaart gratis
| content=Speelse natuurhistorie
| lastedit=2023-10-08
| wikidata=Q641676
| wikipedia=Naturalis_Biodiversity_Center
}}
* {{see
| name=Wereldmuseum Leiden | alt= Voorheen Museum Volkenkunde| url=https://leiden.wereldmuseum.nl/ | email=
| address=Steenstraat 1 | lat=52.16345 | long=4.48238 | directions=
| phone=+31 88 0042 800 | tollfree= | fax= 
| hours=di-zo 10:00-17:00. Gesloten 1 januari, 27 april, 3 oktober en 25 december. Geopend op Tweede Paas- en Pinksterdag en op maandagen in schoolvakanties. | price=Entree €15,00; CJP €9,00; Museumkaart gratis
| content=Een van de oudste volkenkundige musea ter wereld.
}}
* {{see
| name=Rijksmuseum van Oudheden | alt= | url=http://www.rmo.nl/ | email=info@rmo.nl
| address=Rapenburg 28 | lat=52.15845 | long=4.48562 | directions=Tien minuten lopen van station Leiden CS. Auto parkeren op parkeerterrein Haagweg, pendelbus naar museum.
| phone=+31 71 516 3163 | tollfree= | fax=+31 71 514 9941
| hours=dagelijks 10:00-17:00. Op feestdagen tot 16:00. Gesloten op 1 januari, 27 april, 3 oktober en 25 december. | price=Entree €14,00; CJP €10,00; Museumkaart gratis
| content=Beschavingen uit het oude Egypte en het Nabije Oosten, de Griekse en Romeinse wereld en het vroege Nederland.
}}
* {{see
| name=Museum Boerhaave | alt= | url=https://rijksmuseumboerhaave.nl/ | email=info@rijksmuseumboerhaave.nl
| address=Lange Sint Agnietenstraat 10, 2312 WC Leiden | lat=52.16147 | long=4.48888 | directions=
| phone=+31 71 751 9999 | tollfree= | fax=
| hours= dagelijks 10:00-17:00. Gesloten op 1 januari, 27 april, 3 oktober en 25 december. Ook gesloten op 27 november 2023, 25 maart 2024 en 2 december 2024. | price=Entree €14,00; CJP €8,00; Museumkaart gratis
| content=Voormalig ziekenhuis met wetenschappelijke en medische objecten uit de 16e eeuw.
}}
* {{see
| name=Het Sieboldhuis | alt= | url=https://www.sieboldhuis.org/ | email=info@sieboldhuis.org
| address=Rapenburg 19, 2311 GE Leiden | lat=52.15965 | long=4.48453 | directions=
| phone=+31 71 512 5539 | tollfree= | fax=
| hours=di-zo 10:00-17:00. Gesloten op 1 januari, 27 april, 3 oktober en 25 december. | price=Entree: €10,00; CJP €6,00; Museumkaart gratis
| content=Centrum voor Japanse cultuur met tentoonstellingen, workshops en lezingen.
}}
* {{see
| name=Stedelijk Museum De Lakenhal | alt= | url=https://www.lakenhal.nl/nl | email=
| address=Oude Singel 32, 2312 RA Leiden | lat=52.16299 | long=4.48748 | directions=
| phone=+31 71 516 5360 | tollfree= | fax=
| hours=di-zo 10:00-17:00. Gesloten op 1 januari, 27 april en 25 december. Geopend 3 oktober tot 13:00 en op Tweede Paas- en Pinksterdag. | price=Entree €16,00; CJP €9,50; Museumkaart gratis
| content=Kunstwerken van Rembrandt, plus Delftse ambachten en geschiedenis in elegante, 17e-eeuwse textielmakershal.
}}
* {{see
| name=Stedelijk Molenmuseum de Valk | alt= | url=https://www.molenmuseumdevalk.nl/ | email=molenmuseumdevalk@leiden.nl
| address=2e Binnenvestgracht 1, 2312 BZ Leiden | lat=52.16451 | long=4.48642 | directions=
| phone=+31 71 516 5353 | tollfree= | fax=
| hours=di-za 10:00-17:00, zo 13:00-17:00. Gesloten op 1 januari, 27 april, 2 &amp; 3 oktober en 25 &amp; 26 december. | price=Entree €5,50; CJP €4,00; Museumkaart gratis
| content=
}}
[[Bestand:Town Living (27231765643).jpg|alt=Woonhuis Stadstimmerwerf met grote trapgevel aan het Kort Galgewater.|miniatuur|Woonhuis Stadstimmerwerf aan het Kort Galgewater.]]
&lt;gallery&gt;
Morspoort-Leiden.jpg|Leidens westpoort ''Morspoort''
Zijlpoort2010JuneEarly.jpg|Leiden oostpoort ''Zijlpoort''
Leiden-topografie.jpg|Topografische kaart van Leiden (2011)
Leiden-Windmill-DeValk.JPG|Molenmuseum ''De Valk''
WLANL - thedogg - Mammoet (2).jpg|Mammoet skelet in Naturalis op de afdeling prehistorische dieren
Viking treasure (Leiden).jpg|Vikingschat in het Rijksmuseum van Oudheden
Museum Boerhaave Room 4 University of Leiden.jpg|Museum Boerhaave, Zaal 4: ''Universiteit van Leiden, Boerhaave en ‘s Gravensande''
Academiegebouw Universiteit Leiden.png|Academiegebouw
Leiden - Ayuntamiento (Breestraat) 20060716.jpg|Stadhuis
Leiden - Van der Werfpark 1900.jpg|Van der Werff Park (c. 1900)
Herengracht (Leiden).JPG|17e eeuwse huizen aan de Herengracht
Leiden, het stadhuis RM519571 en de Koornbrug RM25673 foto5 2017-06-11 10.44.jpg|Koornbrugsteeg
Leiden at night Maresingel.jpg|De Singel bij nacht, ook schoorsteen van de ''Lichtfabriek''
2018 08 26 Nieuwe museumbuslijn 10 in Leiden.webm|Augustus 2018: speciale museumbuslijn 10 geopend
&lt;/gallery&gt;

==Doen==
* Even een kijkje nemen bij de Burcht [http://nl.wikipedia.org/wiki/Burcht_van_Leiden], hier vandaan heb je een mooi uitzicht over de stad. Op zondag vertrekken hier om 14 uur stadswandelingen van het Gilde.
* {{do
| name=De Nobel | alt= | url=https://nobel.nl/ | email=
| address=Marktsteeg 8 | lat=52.16322 | long=4.48854 | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2026-08-10
| content=Modern poppodium met pop, rock, dance. Goede geluidskwaliteit.
}}

==Leren==

==Werken==

==Kopen==
In Leiden is de grootste winkelstraat in het centrum de Haarlemmerstraat; ook in de Breestraat zijn diverse winkels. Het gebied rondom de Pieterskerk-Choorsteeg is leuk vanwege de smalle steegjes en de unieke winkels.

===Markten===
* iedere dinsdag: markt op het Vijf Meiplein.
* iedere woensdag: markt op de Nieuwe Rijn (alleen aan de zuidoever).
* iedere zaterdag: markt op de Nieuwe Rijn (beide oevers).

===Kunst===
* Galerie Leidse Lente.

===Tweedehands/vintage===
* Kringloop Het Warenhuis.
* VNTG Label.
* Ratjetoe.
* Hartendief.

==Eten==

===Budget===
* '''Entrekoos''', Steenstraat 51 - Een restaurant dat je nog het beste kan omschrijven als Frans, hoewel ook wel een beetje steakhouse. Entrecote met patat voor €12,50, driegangenmenu met carpaccio, entrecote en creme Brulée voor €19,50. Vaak bevolkt door studenten.
* '''Eazie''', Breestraat - Prima, hip, fris restaurant waarbij je je eigen maaltijd kunt samenstellen.  Het gerecht wordt direct voor je klaargemaakt in de wok. Ook afhalen.
* '''Tapa-thai''', Stationsweg 3 - dicht bij het treinstation - afhaalmaaltijden uit Thailand. Even lekker als in Thailand. Prijs is erg goed, rond €5.

===Gemiddeld===
*{{eat
| name=Bocconi | alt= | url=http://www.bocconi.nl/ | email=
| address=Burgsteeg 6 | lat=52.15825 | long=4.49263 | directions=
| phone=+31 71 513 66 56 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| content=Italiaanse trattoria met vooral verse pasta, maar ook andere Italiaanse lekkernijen. Ook lunch, afhalen en bezorgen.
}}
*{{eat
| name=De Engelenbak | alt= | url=http://www.deengelenbak.nl/ | email=
| address= Lange Mare 38 | lat=52.16227 | long=4.49038 | directions=
| phone=+31 71 512 54 40 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| content=Goede prijs/kwaliteitverhouding. Vlakbij is de Schouwburg, dus het is een goede optie om voor een voorstelling te eten.
}}

===Duur===
* {{eat
| name=The Bishop | alt= | url=http://www.thebishop.nl/ | email=
| address=Middelweg 7-9 | lat=52.15766 | long=4.49463 | directions=
| phone=+31 71 763 03 70 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| content=Een van de betere en modernere restaurants in Leiden.
}}


==Uitgaan==
* {{drink | name=Café De Kroeg | address=Kort Rapenburg 4 | content=Een gezellige kroeg waar ook veel studenten komen. | lat=52.16078 | long=4.48540}}
* {{drink | name=De Hut van Ome Henne | url=http://rockcafelazarus.nl/kroegen/de-hut-van-ome-henne/ | content=Een discokroeg gevestigd aan de St. Aagtenstraat 28, vooral het studentenleven gaat hier los. | address=St. Aagtenstraat 28 | lat=52.16353 | long=4.48564 }}
* {{drink
| name=De WW | alt= | url=https://dranklokaaldeww.wordpress.com/ | email=
| address=Wolsteeg 4 | lat=52.15758 | long=4.49026 | directions=
| phone= | tollfree= | fax= 
| hours= | price=
| content=Leuke kroeg
}}
* {{drink | name=Cafe De Uyl van Hoogland | url=https://www.deuylvanhoogland.nl/ | address=Nieuwstraat 28 | phone=+31 71 512 22 84 | lat=52.15742 | long=4.49440 | content=Een van de bekendste kroegen in Leiden }}
* {{drink | name=Stadsbrouwhuis | address=Aalmarkt 1 – 3F | url=http://stadsbrouwhuis.nl/ | phone=+31 71 532 76 46 | content=Hotspot met veel bieren op de tap | lat=52.16007 | long=4.48873 }}
* {{drink | name=Proeflokaal 1574 | url=https://proeflokaal1574.nl/ | address=Apothekersdijk 38 | phone=+31 71 341 14 76 | content=Begonnen als wijnbar, tegenwoordig ook restaurant en wijnwinkel | lat=52.16042 | long=4.48883 }}
* '''NEXT Leiden''' [http://www.nextleiden.nl/] Discotheek met een losgaand nachtleven, Het adres is Langebrug 6-A.
* '''Vi-kings Bar''' [http://www.vi-kings.nl/] gevestigd op het Noordeinde 28. Gezellige bar voor sportliefhebbers, met meerdere TV-schermen, bordspellen en een pooltafel. Op verzoek worden er Karaoke-avonden georganiseerd.

==Overnachten==
* Hotel de Doelen [http://www.hoteldedoelen.com]

==Veiligheid==

==Contact==

==Rondom==
* [[Amsterdam]]
* [[Bollenstreek]], Bloeiende bloembollen in het voorjaar.
* [[Den Haag]]
* [[Delft]]
* [[Groene Hart]]
* [[Haarlem]]
* [[Utrecht (stad)|Utrecht]]

{{Brui}}
{{IsIn|Bollenstreek}}
{{geo|52.1596|4.4909|zoom=14}}</text>
      <sha1>4gn5z1e6asb7po8v4zpz54wvs4gu1ht</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>160403</id>
      <parentid>160402</parentid>
      <timestamp>2026-08-10T15:13:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kuddekop</username>
        <id>16724</id>
      </contributor>
      <origin>160403</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14825" sha1="toilf1pm5lcrac8tfj7ym068u0grk02" xml:space="preserve">{{pagebanner}}
'''Leiden''' is een [[Zuid-Holland]]se stad in [[Nederland]].

==Info==
Leiden is een authentieke Hollandse stad met een rijke traditie op het gebied van kennis, wetenschap, cultuur en internationale betrekkingen. Een stad met prachtige grachten, bijna drieduizend monumenten, twaalf toonaangevende musea en een bruisende stadskern.

Als u door Leiden wandelt, lijkt het of het rijke verleden van de stad weer tot leven komt. Het Academiegebouw van de universiteit, de Waag en de Burcht, de statige herenhuizen langs het beroemde Rapenburg, de prachtige Pieterskerk en de Hooglandse Kerk en de 35 hofjes van de stad vertellen elk de geschiedenis van Leiden.

Rembrandt werd hier geboren en leerde er het schildersvak, de medicus Boerhaave gaf hier les en Clusius bracht hier vierhonderd jaar geleden de eerste Nederlandse tulpen tot bloei. U zult beamen dat Leiden met recht Stad van Ontdekkingen genoemd wordt.

==Arriveren==

===Per vliegtuig===
'''Leiden''' ligt ongeveer 25&amp;nbsp;km ten zuiden van [[Schiphol]] (Amsterdam Airport). De stad is vanaf hier per trein, auto en bus of per taxi bereikbaar.

===Per trein===
'''Leiden''' is per trein bereikbaar vanuit de volgende richtingen:
* [[Amsterdam]] 
* [[Schiphol]]
* [[Haarlem]]
* [[Den Haag]] 
* [[Rotterdam]] 
* [[Utrecht (stad)|Utrecht]]

===Per auto===
'''Leiden''' is over de snelweg bereikbaar vanuit de volgende richtingen:
* [[Amsterdam]] en '''Schiphol'''.
** via de A4 en de A44 voor '''Leiden'''-West of 
** via de A4 voor '''Leiden'''-Oost.
* [[Den Haag]] 
** via de N44 (de Rijksstraatweg door [[Wassenaar]]) en A44 voor '''Leiden'''-West of 
** via de A12 (&quot;Utrechtse Baan&quot;) en A4 voor '''Leiden'''-Oost.
* [[Rotterdam]] 
** via de A13 en A4.
* [[Utrecht (stad)|Utrecht]]
** via de A12 en A4 of
** via de A12 en N11.

Let erop dat de toegangswegen in en uit Leiden erg druk kunnen zijn.

====Parkeren====
Parkeren kan het beste aan de rand van de stad of in een van de parkeergarages.
* {{listing
| name=P+R bij de A44 | alt= | url= | email=
| address=Oude Rhijnhofweg | lat=52.16725 | long=4.44688 | directions=
| phone= | tollfree= | fax= 
| hours= | price=
| content=Gratis parkeerterrein langs de A44. Regelmatige bussen richting de binnenstad. Zie [https://9292.nl/locaties/oegstgeest_bushalte-nieuw-rhijngeest-n206/departures vertrektijden].
| lastedit=2026-08-10
}}
* {{listing
| name=Parkeergarage Lammermarkt | alt= | url=https://www.p1.nl/parkeren/leiden/parkeergarage-lammermarkt | email=
| address=Lammermarkt 20P | lat=52.16376 | long=4.48723 | directions=
| phone= | tollfree= | fax= 
| hours= | price=€3,70 per uur, max €25,00 per dag
| content=Goede optie vanaf de A44.
| lastedit=2026-08-10
}}
* {{listing
| name=Parkeergarage Morspoort | alt= | url=https://www.p1.nl/parkeren/leiden/parkeergarage-morspoort | email=
| address=Bloemfontijnstraat 2 | lat=52.16264 | long=4.48062 | directions=
| phone= | tollfree= | fax= 
| hours= | price=€3,10 per uur, €22,00 per dag
| content=Goede optie vanaf de A44.
| lastedit=2026-08-10
}}
* {{listing
| name=Parkeergarage Garenmarkt | alt= | url=https://www.p1.nl/parkeren/leiden/parkeergarage-garenmarkt | email=
| address=Korevaarstraat 26 | lat=52.15451 | long=4.49374 | directions=
| phone= | tollfree= | fax= 
| hours= | price=€3,70 per uur, max €25,00 per dag
| content=Goede optie vanaf de A4.
| lastedit=2026-08-10
}}
Van tevoren reserveren is goedkoper. Zie https://www.visitleiden.nl/nl/plan-jouw-bezoek/naar-leiden/parkeren

Verder is er een {{listing | name=Parkeerterrein aan de Haagweg | url=https://parkingleiden.com/ | lat=52.15925 | long=4.47854 | price=Variabele prijzen, max. €23,00 per dag}} Er rijden shuttlebusjes van en naar de binnenstad.

===Per bus===
'''Streekbussen''' van Arriva [http://www.arriva.nl/] van en naar '''Leiden''' rijden op (en via tussenliggende plaatsen):
* '''Alphen aan den Rijn''', '''Amsterdam''', '''Schiphol''', '''Den Haag''', '''Gouda''', '''Haarlem''', '''Hoofddorp''', '''Katwijk''', '''Leiderdorp''', '''Lisse''', '''Leimuiden''','''Noordwijk''', '''Oegstgeest''', '''Zoetermeer''', '''Zoeterwoude Rijndijk'''.

===Per boot===

===Te Voet===
Leiden is gelegen aan de [[wandelroute E11|Europese wandelroute E11]], ter plaatse ook wel [[Marskramerpad]] geheten. De route is te vinden op [http://hiking.waymarkedtrails.org/nl/ internet], komt via het '''Rijn-Schiekanaal''' vanaf [[Voorschoten]], loopt door het centrum naar de '''Oude Rijn''' en vervolgt via de Rijn naar [[Leiderdorp]].

==Rondreizen==
{{Mapframe|52.1596|4.4909|zoom=14}}
Het centrum van Leiden is compact, waardoor de meeste plekken goed te voet te bereiken zijn. Leiden Centraal is het belangrijkste knooppunt voor ov. Hier zijn ov-fietsen te huur, vertrekken de meeste bussen, en is een taxistandplaats.

==Bekijken==

===Musea===
* {{see
| name=Hortus Botanicus | alt= | url=https://www.hortusleiden.nl/ | email=hortus@hortus.leidenuniv.nl
| address=Rapenburg 73 | lat=52.15712 | long=4.48494 | directions=
| phone=+31 71 527 7249 | tollfree= | fax=+31 71 527 5199 
| hours=21 sep-20 mrt dagelijks 10:00-17:00; 21 mrt-20 sep dagelijks 09:00-18:00; gesloten 3 oktober en 25 december 2023 t/m 1 januari 2024 | price=Entree €9,00; kind 4-12/CJP €3,50; Museumkaart gratis
| content=De oudste botanische tuin van Nederland. Veel mooie en bijzondere planten.
}}
* {{see
| name=Naturalis | alt=Naturalis Biodiversity Center | url=https://www.naturalis.nl/ | email=contact@naturalis.nl
| address=Darwinweg 2 | lat=52.16500 | long=4.47338 | directions=
| phone=+31 71 568 7600 | tollfree= | fax=+31 71 568 7666
| hours=dagelijks 10:00-17:00. Gesloten Koningsdag en 25 december | price=Entree €17,00; CJP €12,75; Museumkaart gratis
| content=Speelse natuurhistorie
| lastedit=2023-10-08
| wikidata=Q641676
| wikipedia=Naturalis_Biodiversity_Center
}}
* {{see
| name=Wereldmuseum Leiden | alt= Voorheen Museum Volkenkunde| url=https://leiden.wereldmuseum.nl/ | email=
| address=Steenstraat 1 | lat=52.16345 | long=4.48238 | directions=
| phone=+31 88 0042 800 | tollfree= | fax= 
| hours=di-zo 10:00-17:00. Gesloten 1 januari, 27 april, 3 oktober en 25 december. Geopend op Tweede Paas- en Pinksterdag en op maandagen in schoolvakanties. | price=Entree €15,00; CJP €9,00; Museumkaart gratis
| content=Een van de oudste volkenkundige musea ter wereld.
}}
* {{see
| name=Rijksmuseum van Oudheden | alt= | url=http://www.rmo.nl/ | email=info@rmo.nl
| address=Rapenburg 28 | lat=52.15845 | long=4.48562 | directions=Tien minuten lopen van station Leiden CS. Auto parkeren op parkeerterrein Haagweg, pendelbus naar museum.
| phone=+31 71 516 3163 | tollfree= | fax=+31 71 514 9941
| hours=dagelijks 10:00-17:00. Op feestdagen tot 16:00. Gesloten op 1 januari, 27 april, 3 oktober en 25 december. | price=Entree €14,00; CJP €10,00; Museumkaart gratis
| content=Beschavingen uit het oude Egypte en het Nabije Oosten, de Griekse en Romeinse wereld en het vroege Nederland.
}}
* {{see
| name=Museum Boerhaave | alt= | url=https://rijksmuseumboerhaave.nl/ | email=info@rijksmuseumboerhaave.nl
| address=Lange Sint Agnietenstraat 10, 2312 WC Leiden | lat=52.16147 | long=4.48888 | directions=
| phone=+31 71 751 9999 | tollfree= | fax=
| hours= dagelijks 10:00-17:00. Gesloten op 1 januari, 27 april, 3 oktober en 25 december. Ook gesloten op 27 november 2023, 25 maart 2024 en 2 december 2024. | price=Entree €14,00; CJP €8,00; Museumkaart gratis
| content=Voormalig ziekenhuis met wetenschappelijke en medische objecten uit de 16e eeuw.
}}
* {{see
| name=Het Sieboldhuis | alt= | url=https://www.sieboldhuis.org/ | email=info@sieboldhuis.org
| address=Rapenburg 19, 2311 GE Leiden | lat=52.15965 | long=4.48453 | directions=
| phone=+31 71 512 5539 | tollfree= | fax=
| hours=di-zo 10:00-17:00. Gesloten op 1 januari, 27 april, 3 oktober en 25 december. | price=Entree: €10,00; CJP €6,00; Museumkaart gratis
| content=Centrum voor Japanse cultuur met tentoonstellingen, workshops en lezingen.
}}
* {{see
| name=Stedelijk Museum De Lakenhal | alt= | url=https://www.lakenhal.nl/nl | email=
| address=Oude Singel 32, 2312 RA Leiden | lat=52.16299 | long=4.48748 | directions=
| phone=+31 71 516 5360 | tollfree= | fax=
| hours=di-zo 10:00-17:00. Gesloten op 1 januari, 27 april en 25 december. Geopend 3 oktober tot 13:00 en op Tweede Paas- en Pinksterdag. | price=Entree €16,00; CJP €9,50; Museumkaart gratis
| content=Kunstwerken van Rembrandt, plus Delftse ambachten en geschiedenis in elegante, 17e-eeuwse textielmakershal.
}}
* {{see
| name=Stedelijk Molenmuseum de Valk | alt= | url=https://www.molenmuseumdevalk.nl/ | email=molenmuseumdevalk@leiden.nl
| address=2e Binnenvestgracht 1, 2312 BZ Leiden | lat=52.16451 | long=4.48642 | directions=
| phone=+31 71 516 5353 | tollfree= | fax=
| hours=di-za 10:00-17:00, zo 13:00-17:00. Gesloten op 1 januari, 27 april, 2 &amp; 3 oktober en 25 &amp; 26 december. | price=Entree €5,50; CJP €4,00; Museumkaart gratis
| content=
}}
[[Bestand:Town Living (27231765643).jpg|alt=Woonhuis Stadstimmerwerf met grote trapgevel aan het Kort Galgewater.|miniatuur|Woonhuis Stadstimmerwerf aan het Kort Galgewater.]]
&lt;gallery&gt;
Morspoort-Leiden.jpg|Leidens westpoort ''Morspoort''
Zijlpoort2010JuneEarly.jpg|Leiden oostpoort ''Zijlpoort''
Leiden-topografie.jpg|Topografische kaart van Leiden (2011)
Leiden-Windmill-DeValk.JPG|Molenmuseum ''De Valk''
WLANL - thedogg - Mammoet (2).jpg|Mammoet skelet in Naturalis op de afdeling prehistorische dieren
Viking treasure (Leiden).jpg|Vikingschat in het Rijksmuseum van Oudheden
Museum Boerhaave Room 4 University of Leiden.jpg|Museum Boerhaave, Zaal 4: ''Universiteit van Leiden, Boerhaave en ‘s Gravensande''
Academiegebouw Universiteit Leiden.png|Academiegebouw
Leiden - Ayuntamiento (Breestraat) 20060716.jpg|Stadhuis
Leiden - Van der Werfpark 1900.jpg|Van der Werff Park (c. 1900)
Herengracht (Leiden).JPG|17e eeuwse huizen aan de Herengracht
Leiden, het stadhuis RM519571 en de Koornbrug RM25673 foto5 2017-06-11 10.44.jpg|Koornbrugsteeg
Leiden at night Maresingel.jpg|De Singel bij nacht, ook schoorsteen van de ''Lichtfabriek''
2018 08 26 Nieuwe museumbuslijn 10 in Leiden.webm|Augustus 2018: speciale museumbuslijn 10 geopend
&lt;/gallery&gt;

==Doen==
* Even een kijkje nemen bij de Burcht [http://nl.wikipedia.org/wiki/Burcht_van_Leiden]; hier vandaan heb je een mooi uitzicht over de stad. Op zondag vertrekken hier om 14 uur stadswandelingen van het Gilde.
* {{do
| name=De Nobel | alt= | url=https://nobel.nl/ | email=
| address=Marktsteeg 8 | lat=52.16322 | long=4.48854 | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2026-08-10
| content=Modern poppodium met pop, rock, dance. Goede geluidskwaliteit.
}}

==Leren==

==Werken==

==Kopen==
In Leiden is de grootste winkelstraat in het centrum de Haarlemmerstraat; ook in de Breestraat zijn diverse winkels. Het gebied rondom de Pieterskerk-Choorsteeg is leuk vanwege de smalle steegjes en de unieke winkels.

===Markten===
* iedere dinsdag: markt op het Vijf Meiplein.
* iedere woensdag: markt op de Nieuwe Rijn (alleen aan de zuidoever).
* iedere zaterdag: markt op de Nieuwe Rijn (beide oevers).

===Kunst===
* Galerie Leidse Lente.

===Tweedehands/vintage===
* Kringloop Het Warenhuis.
* VNTG Label.
* Ratjetoe.
* Hartendief.

==Eten==

===Budget===
* '''Entrekoos''', Steenstraat 51 - Een restaurant dat je nog het beste kan omschrijven als Frans, hoewel ook wel een beetje steakhouse. Entrecote met patat voor €12,50, driegangenmenu met carpaccio, entrecote en crème brûlée voor €19,50. Vaak bevolkt door studenten.
* '''Eazie''', Breestraat - Prima, hip, fris restaurant waarbij je je eigen maaltijd kunt samenstellen.  Het gerecht wordt direct voor je klaargemaakt in de wok. Ook afhalen.
* '''Tapa-thai''', Stationsweg 3 - dicht bij het treinstation - afhaalmaaltijden uit Thailand. Even lekker als in Thailand. Prijs is erg goed, rond €5.

===Gemiddeld===
*{{eat
| name=Bocconi | alt= | url=http://www.bocconi.nl/ | email=
| address=Burgsteeg 6 | lat=52.15825 | long=4.49263 | directions=
| phone=+31 71 513 66 56 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| content=Italiaanse trattoria met vooral verse pasta, maar ook andere Italiaanse lekkernijen. Ook lunch, afhalen en bezorgen.
}}
*{{eat
| name=De Engelenbak | alt= | url=http://www.deengelenbak.nl/ | email=
| address= Lange Mare 38 | lat=52.16227 | long=4.49038 | directions=
| phone=+31 71 512 54 40 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| content=Goede prijs/kwaliteitverhouding. Vlakbij is de Schouwburg, dus het is een goede optie om voor een voorstelling te eten.
}}

===Duur===
* {{eat
| name=The Bishop | alt= | url=http://www.thebishop.nl/ | email=
| address=Middelweg 7-9 | lat=52.15766 | long=4.49463 | directions=
| phone=+31 71 763 03 70 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| content=Een van de betere en modernere restaurants in Leiden.
}}


==Uitgaan==
* {{drink | name=Café De Kroeg | address=Kort Rapenburg 4 | content=Een gezellige kroeg waar ook veel studenten komen. | lat=52.16078 | long=4.48540}}
* {{drink | name=De Hut van Ome Henne | url=http://rockcafelazarus.nl/kroegen/de-hut-van-ome-henne/ | content=Een discokroeg gevestigd aan de St. Aagtenstraat 28, vooral het studentenleven gaat hier los. | address=St. Aagtenstraat 28 | lat=52.16353 | long=4.48564 }}
* {{drink
| name=De WW | alt= | url=https://dranklokaaldeww.wordpress.com/ | email=
| address=Wolsteeg 4 | lat=52.15758 | long=4.49026 | directions=
| phone= | tollfree= | fax= 
| hours= | price=
| content=Leuke kroeg
}}
* {{drink | name=Cafe De Uyl van Hoogland | url=https://www.deuylvanhoogland.nl/ | address=Nieuwstraat 28 | phone=+31 71 512 22 84 | lat=52.15742 | long=4.49440 | content=Een van de bekendste kroegen in Leiden }}
* {{drink | name=Stadsbrouwhuis | address=Aalmarkt 1 – 3F | url=http://stadsbrouwhuis.nl/ | phone=+31 71 532 76 46 | content=Hotspot met veel bieren op de tap | lat=52.16007 | long=4.48873 }}
* {{drink | name=Proeflokaal 1574 | url=https://proeflokaal1574.nl/ | address=Apothekersdijk 38 | phone=+31 71 341 14 76 | content=Begonnen als wijnbar, tegenwoordig ook restaurant en wijnwinkel | lat=52.16042 | long=4.48883 }}
* '''NEXT Leiden''' [http://www.nextleiden.nl/] Discotheek met een losgaand nachtleven, Het adres is Langebrug 6-A.
* '''Vi-kings Bar''' [http://www.vi-kings.nl/] gevestigd op het Noordeinde 28. Gezellige bar voor sportliefhebbers, met meerdere tv-schermen, bordspellen en een pooltafel. Op verzoek worden er karaoke-avonden georganiseerd.

==Overnachten==
* Hotel de Doelen [http://www.hoteldedoelen.com]

==Veiligheid==

==Contact==

==Rondom==
* [[Amsterdam]]
* [[Bollenstreek]], bloeiende bloembollen in het voorjaar.
* [[Den Haag]]
* [[Delft]]
* [[Groene Hart]]
* [[Haarlem]]
* [[Utrecht (stad)|Utrecht]]

{{Brui}}
{{IsIn|Bollenstreek}}
{{geo|52.1596|4.4909|zoom=14}}</text>
      <sha1>toilf1pm5lcrac8tfj7ym068u0grk02</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>