Wikipedia:Samfunnshuset

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="nn">
  <siteinfo>
    <sitename>Wikipedia</sitename>
    <dbname>nnwiki</dbname>
    <base>https://nn.wikipedia.org/wiki/Hovudside</base>
    <generator>MediaWiki 1.47.0-wmf.19</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">Filpeikar</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">Spesial</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">Diskusjon</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">Brukar</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">Brukardiskusjon</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">Wikipedia</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">Wikipedia-diskusjon</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">Fil</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">Fildiskusjon</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">MediaWiki</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">MediaWiki-diskusjon</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">Mal</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">Maldiskusjon</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">Hjelp</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">Hjelpdiskusjon</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">Kategori</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">Kategoridiskusjon</namespace>
      <namespace key="100" case="first-letter">Tema</namespace>
      <namespace key="101" case="first-letter">Temadiskusjon</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">Undertekstar</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">Undertekstdiskusjon</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">Modul</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">Moduldiskusjon</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Arrangement</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Arrangementsdiskusjon</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>Wikipedia:Samfunnshuset</title>
    <ns>4</ns>
    <id>7</id>
    <revision>
      <id>3672690</id>
      <parentid>3668812</parentid>
      <timestamp>2026-09-15T12:58:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>MediaWiki message delivery</username>
        <id>54038</id>
      </contributor>
      <comment>/* Wikien din vil snart vera i skriveverna modus */ ny bolk</comment>
      <origin>3672690</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8914" sha1="6xsdipa3gzpbeafrqbd2tkz8w552gch" xml:space="preserve">&lt;!-- Arkiveringskode --&gt;
{{Autoarkivering
|archive = Wikipedia:Samfunnshuset/Arkiv/%(year)d
|algo = old(45d)
|counter = 1
|archiveheader = {{Arkiv|{{Wikipedia:Samfunnshuset/Arkiv}}}}
}}{{Wikipedia:Samfunnshuset/byrjing}}

=Emne=

'''[http://nn.wikipedia.org/w/wiki.phtml?title=Wikipedia:Samfunnshuset&amp;action=edit&amp;section=new &gt;&gt; Legg til eit nytt emne]'''&lt;br /&gt;
'''[[Wikipedia:Samfunnshuset/Kjellaren|&gt;&gt; Kjellaren, arkiv over eldre diskusjonar]]'''
&lt;inputbox&gt;
type=fulltext
width=25
prefix={{FULLTSIDENAMN}}/
searchbuttonlabel=Søk i kjellaren
&lt;/inputbox&gt;

== Request for comment (the future of Abstract Wikipedia) ==

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
Apologies if this has not yet been translated into your wiki's language. {{int:Please-translate}}
You are invited to voice your opinions in a [[:m:Requests for comment/The future of Abstract Wikipedia|request for comment about the future of Abstract Wikipedia]]. {{Int:Feedback-thanks-title}}
[[:m:User:Kowal2701|Kowal2701]] ([[:m:User talk:Kowal2701|talk]])  24. juli 2026 kl. 14:24 (CEST)
&lt;/bdi&gt;
&lt;!-- Melding send av Brukar:DreamRimmer@metawiki gjennom lista på https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=30513860 --&gt;

== Fagleg påfyll frå Wikimania ==

Meir enn 3000 deltakarar, der 1200 var fysisk til stades i Paris, har vore samla på Wikimania denne veka! Dei av oss som ikkje var i Paris, kan utforske det omfattande faglege programmet: [https://wikimedia.eventyay.com/wm/wikimania2026/schedule/ wikimedia.eventyay.com/wm/wikimania2026/schedule/] Der finnst òg YouTube-lenkjer til opptak av dei fleste føredraga og panelsamtalane.

Det er flott at minst tre frå det norske wikimiljøet kunne delta. To medlemer i WMNO fekk [[wmno:Wikistipend/nn|Wikistipend]], og [[Brukar:Brita Rojahn (WMNO)|Brita Rojahn (WMNO)]] stilte frå administrasjonen. [[Brukar:Elisabeth Carrera (WMNO)|Elisabeth Carrera (WMNO)]] ([[Brukardiskusjon:Elisabeth Carrera (WMNO)|diskusjon]]) 25. juli 2026 kl. 19:35 (CEST)

== Høgd over havet ==

&lt;nowiki&gt;Kanskje inforboksane for byar og tettstadar burde ha eit felt for høgd over havet? Slik det er no lyt ein gå til eit anna språk for å finna dette. ~~~&lt;/nowiki&gt; [[Brukar:Sigmundg|Sigmundg]] ([[Brukardiskusjon:Sigmundg|diskusjon]]) 11. august 2026 kl. 18:40 (CEST)

== Wikimedia Norge i Morgenblade ==

Morgenbladet var med på wikilunsjen vår tidlegare denne månaden, og har no publisert saka '''«To timar i wikipedianarane si verd»'''.

Saka tek mellom anna for seg Wikimedia-miljøet, wikilunsjen og utfordringane rundt eit Wikipedia-fellesskap som blir stadig færre og eldre.

Takk til Morgenbladet for besøket og for å setje søkjelys på menneska og dugnadsarbeidet bak Wikipedia!

📰 [https://www.morgenbladet.no/samfunn/to-timer-i-wikipedianernes-verden/10474984 Les saka hos Morgenbladet]

'''Merk:''' Saka har ein betalingsmur og kostar 10 kroner å lese dersom du ikkje allereie er abonnent. [[Brukar:Sean Siddiqi (WMNO)|Sean Siddiqi (WMNO)]] ([[Brukardiskusjon:Sean Siddiqi (WMNO)|diskusjon]]) 17. august 2026 kl. 09:25 (CEST)

:Gode refleksjonar frå wikipedianarar, som reportasjen handla om! [[:no:Bruker:Haros|Haros]], [[:no:Bruker:Ulflarsen|Ulflarsen]], [[:no:Bruker:Helge_Høifødt|Helge Høifødt]], [[:no:Bruker:Trygve_W_Nodeland|Trygve W Nodeland]], [[:no:Bruker:Kjetil_r|Kjetil r]] og [[:no:Bruker:Andewa|Andewa]]. [[Brukar:Elisabeth Carrera (WMNO)|Elisabeth Carrera (WMNO)]] ([[Brukardiskusjon:Elisabeth Carrera (WMNO)|diskusjon]]) 17. august 2026 kl. 11:38 (CEST)

== Wiki-helg i Kristiansand 5.-6. september ==

Foto, kulturarv og gode samtalar om alt som gjeld wiki! Wikimedia Noreg har aktivitetar i Kristiansand den helga. Alle interesserte kan delta, og det er gratis. Medlemer i WMNO som bur andre stader i landet, kan søkje om [[wmno:Wikistipend|Wikistipend]] til reise og overnatting.

Kast eit blikk på [https://www.wikimedia.no/2026/08/26/foto-og-kulturarv-i-kristiansand programmet]! Vi får lære om fartøyvern og kystkultur og skal besøkje ei ærverdig dame som ligg i dokk. Gode fotomoglegheiter! Du kan bli med på noko eller alt, og så langt er vi ein gjeng på rundt 12 personar. Velkomen, om det passar! [[Brukar:Elisabeth Carrera (WMNO)|Elisabeth Carrera (WMNO)]] ([[Brukardiskusjon:Elisabeth Carrera (WMNO)|diskusjon]]) 28. august 2026 kl. 12:25 (CEST)

== Wikien din vil snart vera i skriveverna modus ==
&lt;section begin=&quot;server-switch&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;

[[:m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|Les meldinga på eit anna språk]] • [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Tech%2FServer+switch&amp;language=&amp;action=page&amp;filter= {{int:please-translate}}]

&lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;The [[foundation:|Wikimedia Foundation]] will switch the traffic between its data centers.&lt;/span&gt; &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;This will make sure that Wikipedia and the other Wikimedia wikis can stay online even after a disaster.&lt;/span&gt;

&lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;All traffic will switch on '''{{#time:j xg|2026-09-23|en}}'''.&lt;/span&gt; &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;The switch will start at '''[https://zonestamp.toolforge.org/{{#time:U|2026-09-23T14:00|en}} {{#time:H:i e|2026-09-23T14:00}}]'''.&lt;/span&gt;

&lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Unfortunately, because of some limitations in [[mw:Special:MyLanguage/Manual:What is MediaWiki?|MediaWiki]], all editing must stop while the switch is made.&lt;/span&gt; &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;We apologize for this disruption, and we are working to minimize it in the future.&lt;/span&gt; 

&lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;A banner will be displayed on all wikis 30 minutes before this operation happens.&lt;/span&gt; &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;This banner will remain visible until the end of the operation.&lt;/span&gt; 
&lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;You can contribute to the [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special%3ATranslate&amp;group=Centralnotice-tgroup-read_only_banner&amp;task=view&amp;language=&amp;filter=&amp;action=translate translation or proofreading] of this banner text.&lt;/span&gt;

'''&lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;You will be able to read, but not edit, all wikis for a short period of time.&lt;/span&gt;'''

* &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;You will not be able to edit for up to an hour on {{#time:l j xg Y|2026-09-23|en}}.&lt;/span&gt;
* &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;If you try to edit or save during these times, you will see an error message.&lt;/span&gt; &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;We hope that no edits will be lost during these minutes, but we can't guarantee it.&lt;/span&gt; &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;If you see the error message, then please wait until everything is back to normal.&lt;/span&gt; &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Then you should be able to save your edit.&lt;/span&gt; &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;But, we recommend that you make a copy of your changes first, just in case.&lt;/span&gt;

&lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;''Other effects'':&lt;/span&gt;

* &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Background jobs will be slower and some may be dropped.&lt;/span&gt; &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Red links might not be updated as quickly as normal.&lt;/span&gt; &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;If you create an article that is already linked somewhere else, the link will stay red longer than usual.&lt;/span&gt; &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Some long-running scripts will have to be stopped.&lt;/span&gt;
* &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;We expect the code deployments to happen as any other week.&lt;/span&gt; &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;However, some case-by-case code freezes could punctually happen if the operation require them afterwards.&lt;/span&gt;
* &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;[[mw:Special:MyLanguage/GitLab|GitLab]] will be unavailable for about 90 minutes.&lt;/span&gt;

&lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;This project may be postponed if necessary.&lt;/span&gt; &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;You can [[wikitech:Switch_Datacenter|read the schedule at wikitech.wikimedia.org]].&lt;/span&gt; &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Any changes will be announced in the schedule.&lt;/span&gt; 

'''&lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Please share this information with your community.&lt;/span&gt;'''&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;server-switch&quot;/&gt;

[[m:user:Trizek (WMF)|Trizek (WMF)]] 15. september 2026 kl. 14:58 (CEST)
&lt;!-- Melding send av Brukar:Trizek (WMF)@metawiki gjennom lista på https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Non-Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=30513874 --&gt;</text>
      <sha1>6xsdipa3gzpbeafrqbd2tkz8w552gch</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3672892</id>
      <parentid>3672690</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T09:32:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Elisabeth Carrera (WMNO)</username>
        <id>121180</id>
      </contributor>
      <comment>/* Kulturarv 2026 */ ny bolk</comment>
      <origin>3672892</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9694" sha1="aimrdsihann3d6phokdr1po6jfz9nzr" xml:space="preserve">&lt;!-- Arkiveringskode --&gt;
{{Autoarkivering
|archive = Wikipedia:Samfunnshuset/Arkiv/%(year)d
|algo = old(45d)
|counter = 1
|archiveheader = {{Arkiv|{{Wikipedia:Samfunnshuset/Arkiv}}}}
}}{{Wikipedia:Samfunnshuset/byrjing}}

=Emne=

'''[http://nn.wikipedia.org/w/wiki.phtml?title=Wikipedia:Samfunnshuset&amp;action=edit&amp;section=new &gt;&gt; Legg til eit nytt emne]'''&lt;br /&gt;
'''[[Wikipedia:Samfunnshuset/Kjellaren|&gt;&gt; Kjellaren, arkiv over eldre diskusjonar]]'''
&lt;inputbox&gt;
type=fulltext
width=25
prefix={{FULLTSIDENAMN}}/
searchbuttonlabel=Søk i kjellaren
&lt;/inputbox&gt;

== Request for comment (the future of Abstract Wikipedia) ==

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;
Apologies if this has not yet been translated into your wiki's language. {{int:Please-translate}}
You are invited to voice your opinions in a [[:m:Requests for comment/The future of Abstract Wikipedia|request for comment about the future of Abstract Wikipedia]]. {{Int:Feedback-thanks-title}}
[[:m:User:Kowal2701|Kowal2701]] ([[:m:User talk:Kowal2701|talk]])  24. juli 2026 kl. 14:24 (CEST)
&lt;/bdi&gt;
&lt;!-- Melding send av Brukar:DreamRimmer@metawiki gjennom lista på https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&amp;oldid=30513860 --&gt;

== Fagleg påfyll frå Wikimania ==

Meir enn 3000 deltakarar, der 1200 var fysisk til stades i Paris, har vore samla på Wikimania denne veka! Dei av oss som ikkje var i Paris, kan utforske det omfattande faglege programmet: [https://wikimedia.eventyay.com/wm/wikimania2026/schedule/ wikimedia.eventyay.com/wm/wikimania2026/schedule/] Der finnst òg YouTube-lenkjer til opptak av dei fleste føredraga og panelsamtalane.

Det er flott at minst tre frå det norske wikimiljøet kunne delta. To medlemer i WMNO fekk [[wmno:Wikistipend/nn|Wikistipend]], og [[Brukar:Brita Rojahn (WMNO)|Brita Rojahn (WMNO)]] stilte frå administrasjonen. [[Brukar:Elisabeth Carrera (WMNO)|Elisabeth Carrera (WMNO)]] ([[Brukardiskusjon:Elisabeth Carrera (WMNO)|diskusjon]]) 25. juli 2026 kl. 19:35 (CEST)

== Høgd over havet ==

&lt;nowiki&gt;Kanskje inforboksane for byar og tettstadar burde ha eit felt for høgd over havet? Slik det er no lyt ein gå til eit anna språk for å finna dette. ~~~&lt;/nowiki&gt; [[Brukar:Sigmundg|Sigmundg]] ([[Brukardiskusjon:Sigmundg|diskusjon]]) 11. august 2026 kl. 18:40 (CEST)

== Wikimedia Norge i Morgenblade ==

Morgenbladet var med på wikilunsjen vår tidlegare denne månaden, og har no publisert saka '''«To timar i wikipedianarane si verd»'''.

Saka tek mellom anna for seg Wikimedia-miljøet, wikilunsjen og utfordringane rundt eit Wikipedia-fellesskap som blir stadig færre og eldre.

Takk til Morgenbladet for besøket og for å setje søkjelys på menneska og dugnadsarbeidet bak Wikipedia!

📰 [https://www.morgenbladet.no/samfunn/to-timer-i-wikipedianernes-verden/10474984 Les saka hos Morgenbladet]

'''Merk:''' Saka har ein betalingsmur og kostar 10 kroner å lese dersom du ikkje allereie er abonnent. [[Brukar:Sean Siddiqi (WMNO)|Sean Siddiqi (WMNO)]] ([[Brukardiskusjon:Sean Siddiqi (WMNO)|diskusjon]]) 17. august 2026 kl. 09:25 (CEST)

:Gode refleksjonar frå wikipedianarar, som reportasjen handla om! [[:no:Bruker:Haros|Haros]], [[:no:Bruker:Ulflarsen|Ulflarsen]], [[:no:Bruker:Helge_Høifødt|Helge Høifødt]], [[:no:Bruker:Trygve_W_Nodeland|Trygve W Nodeland]], [[:no:Bruker:Kjetil_r|Kjetil r]] og [[:no:Bruker:Andewa|Andewa]]. [[Brukar:Elisabeth Carrera (WMNO)|Elisabeth Carrera (WMNO)]] ([[Brukardiskusjon:Elisabeth Carrera (WMNO)|diskusjon]]) 17. august 2026 kl. 11:38 (CEST)

== Wiki-helg i Kristiansand 5.-6. september ==

Foto, kulturarv og gode samtalar om alt som gjeld wiki! Wikimedia Noreg har aktivitetar i Kristiansand den helga. Alle interesserte kan delta, og det er gratis. Medlemer i WMNO som bur andre stader i landet, kan søkje om [[wmno:Wikistipend|Wikistipend]] til reise og overnatting.

Kast eit blikk på [https://www.wikimedia.no/2026/08/26/foto-og-kulturarv-i-kristiansand programmet]! Vi får lære om fartøyvern og kystkultur og skal besøkje ei ærverdig dame som ligg i dokk. Gode fotomoglegheiter! Du kan bli med på noko eller alt, og så langt er vi ein gjeng på rundt 12 personar. Velkomen, om det passar! [[Brukar:Elisabeth Carrera (WMNO)|Elisabeth Carrera (WMNO)]] ([[Brukardiskusjon:Elisabeth Carrera (WMNO)|diskusjon]]) 28. august 2026 kl. 12:25 (CEST)

== Wikien din vil snart vera i skriveverna modus ==
&lt;section begin=&quot;server-switch&quot;/&gt;&lt;div class=&quot;plainlinks&quot;&gt;

[[:m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|Les meldinga på eit anna språk]] • [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Tech%2FServer+switch&amp;language=&amp;action=page&amp;filter= {{int:please-translate}}]

&lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;The [[foundation:|Wikimedia Foundation]] will switch the traffic between its data centers.&lt;/span&gt; &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;This will make sure that Wikipedia and the other Wikimedia wikis can stay online even after a disaster.&lt;/span&gt;

&lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;All traffic will switch on '''{{#time:j xg|2026-09-23|en}}'''.&lt;/span&gt; &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;The switch will start at '''[https://zonestamp.toolforge.org/{{#time:U|2026-09-23T14:00|en}} {{#time:H:i e|2026-09-23T14:00}}]'''.&lt;/span&gt;

&lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Unfortunately, because of some limitations in [[mw:Special:MyLanguage/Manual:What is MediaWiki?|MediaWiki]], all editing must stop while the switch is made.&lt;/span&gt; &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;We apologize for this disruption, and we are working to minimize it in the future.&lt;/span&gt; 

&lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;A banner will be displayed on all wikis 30 minutes before this operation happens.&lt;/span&gt; &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;This banner will remain visible until the end of the operation.&lt;/span&gt; 
&lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;You can contribute to the [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special%3ATranslate&amp;group=Centralnotice-tgroup-read_only_banner&amp;task=view&amp;language=&amp;filter=&amp;action=translate translation or proofreading] of this banner text.&lt;/span&gt;

'''&lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;You will be able to read, but not edit, all wikis for a short period of time.&lt;/span&gt;'''

* &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;You will not be able to edit for up to an hour on {{#time:l j xg Y|2026-09-23|en}}.&lt;/span&gt;
* &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;If you try to edit or save during these times, you will see an error message.&lt;/span&gt; &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;We hope that no edits will be lost during these minutes, but we can't guarantee it.&lt;/span&gt; &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;If you see the error message, then please wait until everything is back to normal.&lt;/span&gt; &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Then you should be able to save your edit.&lt;/span&gt; &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;But, we recommend that you make a copy of your changes first, just in case.&lt;/span&gt;

&lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;''Other effects'':&lt;/span&gt;

* &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Background jobs will be slower and some may be dropped.&lt;/span&gt; &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Red links might not be updated as quickly as normal.&lt;/span&gt; &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;If you create an article that is already linked somewhere else, the link will stay red longer than usual.&lt;/span&gt; &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Some long-running scripts will have to be stopped.&lt;/span&gt;
* &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;We expect the code deployments to happen as any other week.&lt;/span&gt; &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;However, some case-by-case code freezes could punctually happen if the operation require them afterwards.&lt;/span&gt;
* &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;[[mw:Special:MyLanguage/GitLab|GitLab]] will be unavailable for about 90 minutes.&lt;/span&gt;

&lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;This project may be postponed if necessary.&lt;/span&gt; &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;You can [[wikitech:Switch_Datacenter|read the schedule at wikitech.wikimedia.org]].&lt;/span&gt; &lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Any changes will be announced in the schedule.&lt;/span&gt; 

'''&lt;span lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot; class=&quot;mw-content-ltr&quot;&gt;Please share this information with your community.&lt;/span&gt;'''&lt;/div&gt;&lt;section end=&quot;server-switch&quot;/&gt;

[[m:user:Trizek (WMF)|Trizek (WMF)]] 15. september 2026 kl. 14:58 (CEST)
&lt;!-- Melding send av Brukar:Trizek (WMF)@metawiki gjennom lista på https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Non-Technical_Village_Pumps_distribution_list&amp;oldid=30513874 --&gt;

== Kulturarv 2026 ==
Som vanleg er det fleire av oss som brukar september til å dokumentere kulturarv. Det er heile fire premiar i [[:no:Wikipedia:Konkurranser/Månedens_konkurranse_2026-09|skrivekonkurransen]], men få påmelde. Så her er det gode sjansar til å vinne!

Det byrjar òg å kome inn ein del bilete som kan brukast i artiklar:

* [[c:Category:Images_from_Wiki_Loves_Monuments_2026_in_Norway|Kulturminne og -miljø]]
* [[c:Category:Kulturarv_2026|Levande kulturarv]]

Sjå [https://www.wikimedia.no/2026/08/19/kulturarv-2026-fotokonkurranse/ info om fotokonkurransen], som har sine eigne premiar.

Lukke til! [[Brukar:Elisabeth Carrera (WMNO)|Elisabeth Carrera (WMNO)]] ([[Brukardiskusjon:Elisabeth Carrera (WMNO)|diskusjon]]) 16. september 2026 kl. 11:32 (CEST)</text>
      <sha1>aimrdsihann3d6phokdr1po6jfz9nzr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Nobelprisen i litteratur</title>
    <ns>0</ns>
    <id>2736</id>
    <revision>
      <id>3672791</id>
      <parentid>3662952</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:09:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranveig</username>
        <id>39</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>3672791</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13348" sha1="d4e8j4jaq11adg90l719rqadqv1xjkq" xml:space="preserve">'''Nobelprisen i litteratur''' er ein [[litteraturpris]] som blir delt ut årleg til éin [[forfattar]] som har stått for eit eineståande forfattarskap.

Prisen blir tildelt av ein femmannskomité frå [[Svenska Akademien]], eit råd av respekterte svenske språkfolk som sit på livstid. Dei fleste medlemmene i akademiet er menn, dei fleste over 70 år, og dette har òg prega komitéen, slik at valet deira av vinnarar kan vera noko [[konservativ]]t.

== Kritikk ==
Sidan tildelinga tok til i 1901 har dei fleste prisvinnarane vore europeiske mannlege forfattarar. I dei første åra er dette lett å forstå; det var stort sett berre desse som skreiv og gav ut bøker innan den litteraturtradisjonen komitéen vurderte. Men den same skeivdelinga fortsette også etter at slik litteratur skriven av kvinner og ikkje-europearar blei tilgjengeleg.

&lt;!-- [[Fil:Selma Lagerlof Nobelprize.png|mini|[[Selma Lagerlöf]] mottek Nobelprisen i litteratur av [[Gustav V av Sverige]] den 11. [[desember]] [[1909]]]] --&gt;

Kvinnene som har fått nobelprisen frå 1901 til no er [[Selma Lagerlöf]], [[Grazia Deledda]], [[Sigrid Undset]], [[Pearl S. Buck]], [[Gabriela Mistral]], [[Nelly Sachs]], [[Nadine Gordimer]], [[Toni Morrison]], [[Wislawa Szymborska]], [[Elfriede Jelinek]], [[Doris Lessing]], [[Herta Müller]] og [[Olga Tokarczuk]]. Resten er menn.

Den første afrikanaren, [[Wole Soyinka]], fekk prisen i 1986, medan den første svarte kvinna som fekk han var [[Toni Morrison]] i 1993. På den andre sida gjekk prisen til ei kvinne, [[Selma Lagerlöf]], allereie i 1909, og den første ikkje-europearen, indiske [[Rabindranath Tagore]], i 1913. Ein har prøvd å retta på ulikskapen i dei seinare åra, men hundre års tradisjon kan vera vanskeleg å venda.

Nobelprisen i litteratur er òg blitt kritisert for ikkje å ha plukka ut forfattarar som seinare er blitt rekna som særs viktige innan verdslitteraturen, til dømes [[Anna Akhmatova]], [[Jorge Amado]], [[Jorge Luis Borges]], [[Bertolt Brecht]], [[Anton Tsjekhov]], [[Joseph Conrad]], [[Robert Frost]], [[Graham Greene]], [[Aldous Huxley]], [[Henrik Ibsen]], [[James Joyce]], [[Franz Kafka]], [[D.H. Lawrence]], [[William Somerset Maugham]], [[Alberto Moravia]], [[Robert Musil]], [[Vladimir Nabokov]], [[George Orwell]], [[Fernando Pessoa]], [[Ezra Pound]], [[Marcel Proust]], [[J.D. Salinger]], [[Leo Tolstoj]], [[Marina Tsvetajeva]], [[Mark Twain]], [[Tennessee Williams]] og [[Virginia Woolf]].

== Vinnarar av Nobelprisen i litteratur ==
=== 1900-åra ===
{| border=1 cellpadding=3 cellspacing=0 style=&quot;font-size: 100%; border: gray solid 1px; border-collapse: collapse; text-align: left;&quot;
|- style=&quot;color:black; background: #ececec;&quot;
|+  '''Nobelprisen i litteratur i 1900-åra'''
!År
!Namn
!Land
|-
|  [[1901]] 
| [[Sully Prudhomme]] 
| [[Frankrike]]
|- 
|  [[1902]]  
| [[Theodor Mommsen]] 
| [[Tyskland]]
|- 
|  [[1903]] 
| [[Bjørnstjerne Bjørnson]] 
| [[Noreg]]
|- 
| rowspan=&quot;2&quot; |  [[1904]]  
| [[Frédéric Mistral]] 
| [[Frankrike]]
|-
| [[José Echegaray y Eizaguirre]] 
| [[Spania]]
|- 
|  [[1905]]  
| [[Henryk Sienkiewicz]] 
| [[Polen]] 
|- 
|  [[1906]]  
| [[Giosuè Carducci]] 
| [[Italia]] 
|- 
|  [[1907]] 
| [[Rudyard Kipling]] 
| [[Storbritannia]] 
|- 
|  [[1908]]  
| [[Rudolf Christoph Eucken]] 
| [[Tyskland]] 
|- 
|  [[1909]]  
| [[Selma Lagerlöf]] 
| [[Sverige]]
|}
 
=== 1910-åra ===
{| border=1 cellpadding=3 cellspacing=0 style=&quot;font-size: 100%; border: gray solid 1px; border-collapse: collapse; text-align: left;&quot;
|- style=&quot;color:black; background: #ececec;&quot;
|+  '''Nobelprisen i litteratur i 1910-åra'''
!År
!Namn
!Land
|-
|  [[1910]]  
| [[Paul Johann Ludwig Heyse]] 
| [[Tyskland]] 
|- 
|  [[1911]]  
| [[Maurice Maeterlinck]] 
| [[Belgia]] 
|- 
|  [[1912]] 
| [[Gerhart Hauptmann]] 
| [[Tyskland]] 
|- 
|  [[1913]]  
| [[Rabindranath Tagore]] 
| [[India]] 
|- 
|  [[1915]]  
| [[Romain Rolland]] 
| [[Frankrike]] 
|- 
|  [[1916]]  
| [[Carl Gustaf Verner von Heidenstam]] 
| [[Sverige]] 
|- 
| rowspan=&quot;2&quot; |  [[1917]]  
| [[Karl Adolph Gjellerup]] 
| [[Danmark]]
|-
| [[Henrik Pontoppidan]] 
| [[Danmark]]
|- 
|  [[1919]] 
| [[Carl Spitteler]] 
| [[Sveits]] 
|}

=== 1920-åra ===
{| border=1 cellpadding=3 cellspacing=0 style=&quot;font-size: 100%; border: gray solid 1px; border-collapse: collapse; text-align: left;&quot;
|- style=&quot;color:black; background: #ececec;&quot;
|+  '''Nobelprisen i litteratur i 1920-åra''' 
!År
!Namn
!Land
|-
|  [[1920]]  
| [[Knut Hamsun]] 
| [[Noreg]] 
|- 
|  [[1921]]  
| [[Anatole France]] 
| [[Frankrike]] 
|- 
|  [[1922]]  
| [[Jacinto Benavente]] 
| [[Spania]] 
|- 
|  [[1923]]  
| [[William Butler Yeats]] 
| [[Republikken Irland|Irland]] 
|- 
|  [[1924]]  
| [[Wladyslaw Reymont|Władysław Reymont]] 
| [[Polen]] 
|- 
|  [[1925]]  
| [[George Bernard Shaw]] 
| [[Republikken Irland|Irland]] 
|- 
|  [[1926]]  
| [[Grazia Deledda]] 
| [[Italia]] 
|- 
|  [[1927]]  
| [[Henri Bergson]] 
| [[Frankrike]] 
|- 
|  [[1928]]  
| [[Sigrid Undset]] 
| [[Noreg]] 
|- 
|  [[1929]]  
| [[Thomas Mann]] 
| [[Tyskland]] 
|}

=== 1930-åra ===
{| border=1 cellpadding=3 cellspacing=0 style=&quot;font-size: 100%; border: gray solid 1px; border-collapse: collapse; text-align: left;&quot;
|- style=&quot;color:black; background: #ececec;&quot;
|+  '''Nobelprisen i litteratur i 1930-åra''' 
!År
!Namn
!Land
|-
|  [[1930]] 
| [[Sinclair Lewis]] 
| [[USA]] 
|- 
|  [[1931]]  
| [[Erik Axel Karlfeldt]] 
| [[Sverige]] 
|- 
|  [[1932]] 
| [[John Galsworthy]] 
| [[Storbritannia]] 
|- 
|  [[1933]]  
| [[Ivan Alekseyevich Bunin]] 
| [[Russland]] 
|- 
|  [[1934]] 
| [[Luigi Pirandello]] 
| [[Italia]] 
|- 
|  [[1936]]  
| [[Eugene O'Neill]] 
| [[USA]] 
|- 
|  [[1937]] 
| [[Roger Martin du Gard]] 
| [[Frankrike]] 
|- 
|  [[1938]]  
| [[Pearl S. Buck]] 
| [[USA]] 
|- 
|  [[1939]]  
| [[Frans Eemil Sillanpää]] 
| [[Finland]] 
|}

=== 1940-åra ===
{| border=1 cellpadding=3 cellspacing=0 style=&quot;font-size: 100%; border: gray solid 1px; border-collapse: collapse; text-align: left;&quot;
|- style=&quot;color:black; background: #ececec;&quot;
|+  '''Nobelprisen i litteratur i 1940-åra''' 
!År
!Namn
!Land
|-
|  [[1944]] 
| [[Johannes Vilhelm Jensen]] 
| [[Danmark]] 
|- 
|  [[1945]]  
| [[Gabriela Mistral]] 
| [[Chile]] 
|- 
|  [[1946]] 
| [[Hermann Hesse]] 
| [[Sveits]] 
|- 
|  [[1947]] 
| [[André Gide]] 
| [[Frankrike]] 
|- 
|  [[1948]]  
| [[T. S. Eliot]] 
| [[USA]]/[[Storbritannia]] 
|- 
|  [[1949]]  
| [[William Faulkner]] 
| [[USA]] 
|}

=== 1950-åra ===
{| border=1 cellpadding=3 cellspacing=0 style=&quot;font-size: 100%; border: gray solid 1px; border-collapse: collapse; text-align: left;&quot;
|- style=&quot;color:black; background: #ececec;&quot;
|+  '''Nobelprisen i litteratur i 1950-åra''' 
!År
!Namn
!Land
|-
|  [[1950]]  
| [[Bertrand Russell]] 
| [[Storbritannia]] 
|- 
|  [[1951]]  
| [[Pär Lagerkvist]] 
| [[Sverige]] 
|- 
|  [[1952]] 
| [[François Mauriac]] 
| [[Frankrike]] 
|- 
|  [[1953]] 
| [[Winston Churchill]] 
| [[Storbritannia]] 
|- 
|  [[1954]]  
| [[Ernest Hemingway]] 
| [[USA]] 
|- 
|  [[1955]] 
| [[Halldór Laxness]] 
| [[Island]] 
|- 
|  [[1956]]  
| [[Juan Ramón Jiménez]] 
| [[Spania]] 
|- 
|  [[1957]]  
| [[Albert Camus]] 
| [[Frankrike]] 
|- 
|  [[1958]] 
| [[Boris Pasternak]] (Борис Леонидович Пастернак; avslo)
| [[Russland]] 
|- 
|  [[1959]] 
| [[Salvatore Quasimodo]] 
| [[Italia]] 
|}

=== 1960-åra ===
{| border=1 cellpadding=3 cellspacing=0 style=&quot;font-size: 100%; border: gray solid 1px; border-collapse: collapse; text-align: left;&quot;
|- style=&quot;color:black; background: #ececec;&quot;
|+  '''Nobelprisen i litteratur i 1960-åra''' 
!År
!Namn
!Land
|-
|  [[1960]] 
| [[Saint-John Perse]] 
| [[Frankrike]] 
|- 
|  [[1961]] 
| [[Ivo Andrić]] 
| [[Jugoslavia]] 
|- 
|  [[1962]] 
| [[John Steinbeck]] 
| [[USA]] 
|- 
|  [[1963]] 
| [[Giorgos Seferis]]
| [[Hellas]] 
|- 
|  [[1964]]  
| [[Jean-Paul Sartre]] (avslo) 
| [[Frankrike]]
|- 
|  [[1965]]  
| [[Mikhail Sjolokhov]] (Михаил Александрович Шолохов)
| [[Russland]] 
|- 
| rowspan=&quot;2&quot; |  [[1966]]  
| [[Samuel Josef Agnon]] 
| [[Israel]]
|-
| [[Nelly Sachs]] 
| [[Tyskland]]
|- 
|  [[1967]] 
| [[Miguel Ángel Asturias]] 
| [[Guatemala]] 
|- 
|  [[1968]] 
| [[Yasunari Kawabata]] 
| [[Japan]] 
|- 
|  [[1969]] 
| [[Samuel Beckett]] 
| [[Republikken Irland|Irland]] 
|}

=== 1970-åra ===
{| border=1 cellpadding=3 cellspacing=0 style=&quot;font-size: 100%; border: gray solid 1px; border-collapse: collapse; text-align: left;&quot;
|- style=&quot;color:black; background: #ececec;&quot;
|+  '''Nobelprisen i litteratur i 1970-åra''' 
!År
!Namn
!Land
|-
|  [[1970]] 
| [[Aleksandr Solzjenitsyn]]
| [[Russland]] 
|- 
|  [[1971]] 
| [[Pablo Neruda]] 
| [[Chile]] 
|- 
|  [[1972]] 
| [[Heinrich Böll]] 
| [[Tyskland]] 
|- 
|  [[1973]]  
| [[Patrick White]] 
| [[Australia]] 
|- 
| rowspan=&quot;2&quot; |  [[1974]] 
| [[Eyvind Johnson]] 
| [[Sverige]]
|-
| [[Harry Martinson]] 
| [[Sverige]] 
|- 
|  [[1975]]  
| [[Eugenio Montale]] 
| [[Italia]] 
|- 
|  [[1976]] 
| [[Saul Bellow]] 
| [[Canada]]/[[USA]] 
|- 
|  [[1977]]  
| [[Vicente Aleixandre]] 
| [[Spania]] 
|- 
|  [[1978]] 
| [[Isaac Bashevis Singer]] 
| [[USA]]
|- 
|  [[1979]] 
| [[Odysseas Elytis]] 
| [[Hellas]] 
|}
 
=== 1980-åra ===
{| border=1 cellpadding=3 cellspacing=0 style=&quot;font-size: 100%; border: gray solid 1px; border-collapse: collapse; text-align: left;&quot;
|- style=&quot;color:black; background: #ececec;&quot;
|+  '''Nobelprisen i litteratur i 1980-åra''' 
!År
!Namn
!Land
|-
|  [[1980]]  
| [[Czesław Miłosz]] 
| [[Polen]]/[[USA]]
|- 
|  [[1981]] 
| [[Elias Canetti]] 
| [[Storbritannia]]
|- 
|  [[1982]]  
| [[Gabriel García Márquez]] 
| [[Colombia]] 
|- 
|  [[1983]] 
| [[William Golding]] 
| [[Storbritannia]] 
|- 
|  [[1984]]
| [[Jaroslav Seifert]] 
| [[Tsjekkoslovakia]]
|- 
|  [[1985]] 
| [[Claude Simon]]  
| [[Frankrike]]
|- 
|  [[1986]] 
| [[Wole Soyinka]] 
| [[Nigeria]] 
|- 
|  [[1987]] 
| [[Joseph Brodsky]] 
| [[Russland]]-[[USA]] 
|- 
|  [[1988]] 
| [[Naguib Mahfouz]] 
| [[Egypt]] 
|- 
|  [[1989]] 
| [[Camilo José Cela]]
| [[Spania]] 
|}

=== 1990-åra ===
{| border=1 cellpadding=3 cellspacing=0 style=&quot;font-size: 100%; border: gray solid 1px; border-collapse: collapse; text-align: left;&quot;
|- style=&quot;color:black; background: #ececec;&quot;
|+  '''Nobelprisen i litteratur i 1990-åra''' 
!År
!Namn
!Land
|-
|  [[1990]] 
| [[Octavio Paz]] 
| [[Mexico]] 
|- 
|  [[1991]] 
| [[Nadine Gordimer]] 
| [[Sør-Afrika]] 
|- 
|  [[1992]] 
| [[Derek Walcott]] 
| [[Øystaten Saint Lucia|St. Lucia]] 
|- 
|  [[1993]] 
| [[Toni Morrison]] 
| [[USA]] 
|- 
|  [[1994]] 
| [[Kenzaburō Ōe]] (大江 健三郎)
| [[Japan]] 
|- 
|  [[1995]] 
| [[Seamus Heaney]] 
| [[Republikken Irland|Irland]] 
|- 
|  [[1996]] 
| [[Wisława Szymborska]] 
| [[Polen]] 
|- 
|  [[1997]] 
| [[Dario Fo]] 
| [[Italia]] 
|- 
|  [[1998]] 
| [[José Saramago]] 
| [[Portugal]] 
|- 
|  [[1999]] 
| [[Günter Grass]] 
| [[Tyskland]] 
|}

=== 2000-åra ===
{| border=1 cellpadding=3 cellspacing=0 style=&quot;font-size: 100%; border: gray solid 1px; border-collapse: collapse; text-align: left;&quot;
|- style=&quot;color:black; background: #ececec;&quot;
|+  '''Nobelprisen i litteratur i 2000-åra''' 
!År
!Namn
!Land
|-
|  [[2000]]  
| [[Gao Xingjian]] (高行健)
| [[Frankrike]]
|- 
|  [[2001]]  
| [[V.S. Naipaul]] 
| [[Storbritannia]] 
|- 
|  [[2002]]  
| [[Imre Kertész]] 
| [[Ungarn]] 
|- 
|  [[2003]]  
| [[J.M. Coetzee]] 
| [[Sør-Afrika]] 
|- 
|  [[2004]]  
| [[Elfriede Jelinek]] 
| [[Austerrike]] 
|- 
|  [[2005]]  
| [[Harold Pinter]] 
| [[Storbritannia]] 
|- 
|  [[2006]]  
| [[Orhan Pamuk]] 
| [[Tyrkia]] 
|-
|  [[2007]]
| [[Doris Lessing]]
| [[Storbritannia]]
|-
|  [[2008]]
| [[Jean-Marie Gustave Le Clézio]]
| [[Frankrike]]
|-
|  [[2009]]
| [[Herta Müller]]
| [[Tyskland]]/[[Romania]]
|}

=== 2010-åra ===
{| border=1 cellpadding=3 cellspacing=0 style=&quot;font-size: 100%; border: gray solid 1px; border-collapse: collapse; text-align: left;&quot;
|- style=&quot;color:black; background: #ececec;&quot;
|+  '''Nobelprisen i litteratur i 2010-åra''' 
!År
!Namn
!Land
|-
|  [[2010]]  
| [[Mario Vargas Llosa]] 
| [[Peru]]

|-
|  [[2011]]  
| [[Tomas Tranströmer]] 
| [[Sverige]]
|-
|  [[2012]]  
| [[Mo Yan]] 
| [[Folkerepublikken Kina|Kina]]
|-
|  [[2013]]  
| [[Alice Munro]] 
| [[Canada]]
|-
| [[2014]]  
| [[Patrick Modiano]] 
| [[Frankrike]]
|-
|[[2015]]
|[[Svetlana Aleksijevitsj]]
|[[Kviterussland]]
|-
|[[2016]]
|[[Bob Dylan]]
|[[USA]]
|-
|[[2017]]
|[[Kazuo Ishiguro]]
|[[Storbritannia]]/[[Japan]]
|-
|[[2018]]
|[[Olga Tokarczuk]]
|[[Polen]]
|-
|[[2019]]
|[[Peter Handke]]
|[[Austerrike]]
|}

=== 2020-åra ===
{| border=&quot;1&quot; cellpadding=&quot;3&quot; cellspacing=&quot;0&quot; style=&quot;font-size: 100%; border: gray solid 1px; border-collapse: collapse; text-align: left;&quot;
|- style=&quot;color:black; background: #ececec;&quot;
|+  '''Nobelprisen i litteratur i 2020-åra'''
!År
!Namn
!Land
|-
|  [[2020]]  
| [[Louise Glück]] 
| [[USA]]

|-
|  [[2021]]  
| [[Abdulrazak Gurnah]] 
| [[Storbritannia]]
|-
|  [[2022]]  
| [[Annie Ernaux]] 
| [[Frankrike]]
|-
|  [[2023]]  
| [[Jon Fosse]] 
| [[Noreg]]
|-
| [[2024]]
| [[Han Kang]]
| [[Sør-Korea]]
|-
| [[2025]]
| [[László Krasznahorkai]]
| [[Ungarn]]
|}

== Bakgrunnsstoff ==
* [http://www.nobel.se/literature/laureates/index.html Nobelprisvinnarar] ved nobel.se

{{Nobelprisen}}

[[Kategori:Nobelprisen]]
[[Kategori:Litteratur]]
[[Kategori:Litteraturprisar]]
[[Kategori:Skipingar i 1901]]</text>
      <sha1>d4e8j4jaq11adg90l719rqadqv1xjkq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ukraina</title>
    <ns>0</ns>
    <id>5608</id>
    <revision>
      <id>3672721</id>
      <parentid>3665459</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T02:42:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-49967-46</username>
        <id>159063</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>3672721</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14147" sha1="di6spptw4divsq0kbm04plnviz34vxl" xml:space="preserve">{{landboks
|andre namn = {{ikkjekursiv|{{lang|uk|Україна}} }}
|adjektiv = ukrainsk
|riksvåpen = Lesser Coat of Arms of Ukraine.svg
|riksvåpenstorleik = 60
|flagg = Flag of Ukraine.svg
|motto = Volia, Zlahoda, Dobro ('Fritt, samla, godt')
|nasjonaldag = 24. august
|nasjonalsong = [[Sjtsje ne vmerla Ukrainy ni slava ni volia]]
|kart = Europe-Ukraine (disputed territory).svg
|karttekst = {{Legend|#336830|Territorium kontrollert av Ukraina}}{{Legend|#61E760|[[Krigen i Ukraina|Russisk-okkuperte territorium]]}}
|hovudstad = Kyiv
|minoritetsspråktype = Andre språk
|minoritetsspråk = russisk
|styresett = [[Semipresidentialisme|Semipresidentiell]] [[republikk]]
|statsoverhovudtype	= [[President]]
|statsoverhovud = Volodymyr Zelenskyj
|statsminister = Serhij Koretskyj

|grunnlagdtype = [[Ukrainsk historie|Historie]]
|grunnlagd = &amp;nbsp;
|grunnlagd1type = [[Kyivriket]]
|grunnlagd1 = [[882]]
|grunnlagd2type = [[Galitsj-Volynia]]
|grunnlagd2 = [[1199]]
|grunnlagd3type = [[Zaporizjzja sitsj]]
|grunnlagd3 = [[1552]]
|grunnlagd4type = [[Det kosakkiske hetmanatet|Det kosakkiske&lt;br /&gt;&amp;nbsp; &amp;nbsp; &amp;nbsp;hetmanatet]]
|grunnlagd4 = [[18. august]] [[1649]]
|grunnlagd5type = [[Den ukrainske folkerepublikken|Folkerepublikken]]
|grunnlagd5 = [[20. november]] [[1917]]
|grunnlagd6type = [[Den ukrainske staten|2. Hetmanatet]]
|grunnlagd6 = [[29. april]] [[1918]]
|grunnlagd7type = [[Den ukrainske sosialistiske sovjetrepublikken|Ukrainsk SSR]]
|grunnlagd7 = [[10. mars]] [[1919]]
|grunnlagd8type = [[Sjølvstende]] frå&lt;br /&gt;&amp;nbsp; &amp;nbsp; &amp;nbsp;[[Sovjetunionen]]
|grunnlagd8 = [[24. august]] [[1991]]

|valuta = [[Hryvnia]] (Utt. Grivna)
|tidssone = [[UTC]] +2
|tidssone_sommartid = [[UTC]] +3
|retningsnummer = +380
|domene = .ua
}}
'''Ukraina'''{{mrk|[[ukrainsk]] Україна, ''Ukrajina''}} er eit land i [[Aust-Europa]].&lt;ref&gt;{{snl}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Kjelde www|url=https://lex.dk/Ukraine|tittel=Ukraine|forfattar=Jensen, Jens-Jørgen; Trautner, Jeppe|språk=da|utgjevar=Lex på lex.dk|vitja=2026-08-09}}&lt;/ref&gt; Ukraina grensar til [[Russland]] i aust og nordaust, [[Belarus]] i nordvest, [[Polen]], [[Slovakia]] og [[Ungarn]] i vest, [[Romania]] og [[Moldova]] i sørvest og [[Svartehavet]] og [[Azovhavet]] i høvesvis sør og søraust. Det har eit areal på 467&amp;nbsp;764&amp;nbsp;km², og er det nest største landet i Europa etter Russland.&lt;ref&gt;[http://books.google.com/books?id=owsHh0v-QT4C&amp;pg=PA345&amp;dq=second+largest+European+country+after+%22Russian+federation%22&amp;hl=nl&amp;sa=X&amp;ei=CXJKT4KvCOis0QW9oJWmDg&amp;ved=0CGcQ6AEwCQ#v=onepage&amp;q=second%20largest%20European%20country%20after%20%22Russian%20federation%22&amp;f=false Global Clinical Trials] by [[Richard Chin]], [[Elsevier]], 2011, ISBN 0-12-381537-1 (page 345)&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://books.google.com/books?id=JXPK9Qp8Yu8C&amp;pg=PT88&amp;dq=Ukraine+second+largest+country+Europe+after+Russia&amp;hl=nl&amp;sa=X&amp;ei=u3NKT6LYNeWe0QWDkoGlDg&amp;ved=0CG8Q6AEwCQ#v=onepage&amp;q=Ukraine%20second%20largest%20country%20Europe%20after%20Russia&amp;f=false Future of Google Earth] by [[Chandler Evans]], [[BookSurge Publishing]], 2008, ISBN 1-4196-8903-7 (page 174)&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;UKRCONSUL&quot;&gt;{{cite web|title=Basic facts about Ukraine|url=http://www.ukrconsul.org/BASIC_FACTS.htm|publisher=Ukrainian consul in NY|accessdate=8. september 2012}}&lt;/ref&gt;

Ifølgje ein populær og godt etablert teori vart [[Kievriket]] i mellomalderen grunnlagd av [[væringar]] på 800-talet som den første historisk nedteikna [[austslavarar|austslaviske]]. Staten vart oppløyst på 1100-talet. På midten av 1300-talet vart Ukraina underlagt tre forskjellige statar: [[Den gylne horden]], [[Storhertugdømet Litauen]] og [[Kongedømet Polen (1025–1385)|Kongedømet Polen]].&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.britannica.com/EBchecked/topic/612921/Ukraine/214508/History |title=Ukraine :: History – Britannica Online Encyclopedia |publisher=Britannica.com |accessdate=8. september 2012}}&lt;/ref&gt; Etter [[den store nordiske krigen]] (1700–1721) vart Ukraina delt mellom fleire regionale makter og på 1800-talet vart det meste av Ukraina underlagt [[Det russiske imperiet]], medan resten kom under [[Austerrike-Ungarn]]. Ein [[Ukraina etter den russiske revolusjonen|kaotisk periode]] med kontinuerleg krigføring følgde, med fleire internasjonalt aksepterte forsøk på [[Den ukrainske folkerepublikken|sjølvstende frå 1917 til 1921]], etter [[første verdskrigen]] og [[den russiske borgarkrigen]]. Ukraina kom til etter [[den ukrainske sjølvstendekrigen|sin eigen borgarkrig]], og den 30. desember 1922 vart [[Den ukrainske sovjetiske sosialistrepublikken]] ein av dei grunnleggande republikkane i [[Sovjetunionen]]. Ukrainske SSR vart forstørra vestover under borgarkrigen kort tid før, og etter [[den andre verdskrigen]], og lenger sør i 1954 då [[Krimhalvøya]] vart overført til Ukraina. I 1945 vart Ukrainske SSR ein av dei grunnleggande medlemmane av [[Dei sameinte nasjonane]].&lt;ref name=&quot;un ukssr&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.un.org/depts/dhl/unms/ukraine.shtml|title=Activities of the Member States – Ukraine|accessdate=8. september 2012|work=United Nations}}&lt;/ref&gt;

Ukraina vart igjen sjølvstendig då [[oppløysinga av Sovjetunionen|Sovjetunionen vart oppløyst]] i 1991. Oppløysinga førte til ein overgang til [[marknadsøkonomi]] og Ukraina hamna i ein åtte år lang [[resesjon]]speriode.&lt;ref name=&quot;Macroindicators NBU&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.bank.gov.ua/ENGL/Macro/index.htm|title=Macroeconomic Indicators|accessdate=December 16, 2007|work=[[National Bank of Ukraine]]|archiveurl=https://web.archive.org/web/20071021232506/http://bank.gov.ua/Engl/Macro/index.htm|archivedate=2007-10-21|url-status=no}}&lt;/ref&gt; Sidan då betra økonomien seg og [[bruttonasjonalprodukt]]et auka kraftig. Ukraina vart derimot hardt råka av finanskrisa i 2008 og BNP fall 20 % frå våren 2008 til våren 2009.&lt;ref&gt;Inozmi, &quot;Ukraine – macroeconomic economic situation – June 2009&quot; [http://unian.net/eng/news/news-325554.html online]&lt;/ref&gt; Landet er framleis ein globalt viktig marknad, og i 2011 var landet den tredje største korneksportøren i verda.&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.blackseagrain.net/photo/ukraine-becomes-worlds-third-biggest-grain-exporter-in-2011-minister |title=Ukraine becomes world's third biggest grain exporter in 2011 – minister |publisher=Blackseagrain.net |date= |accessdate=8. september 2012 |archive-date=2013-01-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130121175930/http://www.blackseagrain.net/photo/ukraine-becomes-worlds-third-biggest-grain-exporter-in-2011-minister |url-status=yes }}&lt;/ref&gt;

Ukraina er ein [[einingsstat]] som består av 24 [[oblast]] (provinsar), ein [[autonom republikk]] ([[Krimhalvøya|Krim]]) og to byar med spesialstatus: [[Kyiv]], den største byen og hovudstaden, og [[Sevastopol]], som husar den russiske [[Svartehavsflåten]] under ein leigeavtale. Ukraina er ein republikk under eit [[delvis presidentsystem]] med fråskild [[lovgjevande makt]], [[styresmakt]] og [[rettsvesen]]. Etter [[oppløysinga av Sovjetunionen]] er Ukraina framleis den nest største militærmakta i Europa, etter Russland. Landet har 46&amp;nbsp;millionar menneske, 77,8 % etniske [[ukrainarar]] og ein stor minoritet [[russarar]] (17 %), [[belarusarar]] og [[rumenarar]]. [[Ukrainsk]] er offisielt språk, men russisk vert òg mykje nytta. Den dominerande religionen i landet er [[den austleg-ortodokse kyrkja]], som har kraftig påverka [[ukrainsk arkitektur]], [[ukrainsk litteratur|litteratur]] og [[ukrainsk musikk|musikk]].

== Historie ==
[[Kyivriket]] blei danna på 800-talet av [[væringane]], ei skandinavisk stamme som opphavleg kom frå [[Sverige]]. Det blei kristna i 988 av misjonærar frå [[Bysants]]. Det blei invadert av mongolar på 1200-talet og blei deretter eit lydrike i Polen-Litauen. Dagens Ukraina var den sørlege delen av dette riket. På 1600-talet gjorde kosakkar frå bondeklassen opprør, men [[Russland]] tok over store delar av landet ved slutten av hundreåret.

== Politikk ==

Ukraina er ein [[demokrati]]sk [[republikk]] der lovgivande, utøvande og dømmande makt er skilde. Presidenten nominerer statsministeren. Parlamentet, [[Verkhovna Rada]], må så stadfeste dette valet.

Etter lausrivinga frå [[Sovjetunionen]] i 1991 har politikken i Ukraina fortsatt vore dominert av omfattande statleg/byråkratisk kontroll. Landet er prega av omfattande [[korrupsjon]], noko som staten til nå ikkje har tatt tak i.

== Geografi ==
{{detaljar|Ukrainsk geografi}}
{{multiple image
   | align = right

   | image1 = Crimea Laspi Sunset.jpg
   | width1 = 185
   | caption1 = Laspibukta ved svartehavskysten på [[Krimhalvøya]]
   | alt1 = Laspibukta

   | image2 = Ai-Petri.jpg
   | width2 = 185
   | caption2 =  [[Ai-Petri]]-toppen ligg 1200 meter over havet
   | alt2 = Ai-Petri
}}
Med eit areal på {{areal|603700}} og ei kystlinje med 2782&amp;nbsp;km er Ukraina det 44. største landet. Det er det største landet som ligg heilt innanfor Europa og det nest største landet i Europa når ein tar med Russland, som er det største.

Det ukrainske landskapet består hovudsakleg av frodige sletter (eller [[steppe]]r) og platå, kryss av elvar Som [[Dnepr]], [[Donets]], [[Dnestr]] og [[Sørlege  Bug]], som alle munnar ut i [[Svartehavet]] og det mindre [[Azovhavet]]. I sørvest dannar [[Donaudeltaet|deltaet]] til [[Donau]] grensa mot Romania. Dei forskjellige regionane varierer frå høgland til lågland. Dei einaste fjellområda i landet er [[Karpatane]] i vest, med det høgaste fjellet i landet, [[Hora Hoverla]] på 2061 meter over havet, og [[Krimfjella]] på [[Krimhalvøya]], heilt sør i Ukraina.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.britannica.com/eb/article-30093/Ukraine|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080115052701/http://www.britannica.com/eb/article-30093/Ukraine|archivedate=2008-01-15|title=Ukraine – Relief|accessdate=27. desember 2007|work=Encyclopædia Britannica (krev brukar)|url-status=no}}&lt;/ref&gt; Det finst òg fleire høgland i vest og på høgresida av Dnepr, i tillegg til langs grensa til Russland i aust.

Dei viktigaste naturressursane til Ukraina inkludert jernmalm, kol, mangan, naturgass, olje, salt, svovel, grafitt, titan, magnesium, kaolin, nikkel, kvikksølv, tømmer og mykje dyrkbar mark. Trass i dette har landet fleire miljøproblem som mangel på drikkevatn, luft- og vassforureining og avskoging, samt radioaktiv forureining i nordaust etter [[Tsjernobylulukka]] i 1986.&lt;ref&gt;[http://www.kyivpost.com/news/nation/detail/118498/ Environment suffers from lack of recycling], ''[[Kyiv Post]]'' (9. desember 2011)&lt;/ref&gt;

== Regionar ==
{{detaljar|Administrativ inndeling i Ukraina|Oblast i Ukraina}}

Ukraina er delt inn i 24 regionar (''oblasti'', eintal ''[[oblast]]'' ), 1 autonom republikk (''avtonomna respublika'') på [[Krim]], og 2 større byar (''mista'', eintal ''misto'') med eigen status, markert med *:

[[Tsjerkaska oblast|Tsjerkasy]], [[Tsjernihiv oblast|Tsjernihiv]], [[Tsjernivtsi oblast|Tsjernivtsi]], [[Dnipropetrovsk oblast|Dnipropetrovsk]], [[Donetsk oblast|Donetsk]], [[Ivano-Frankivsk oblast|Ivano-Frankivsk]], [[Kharkiv oblast|Kharkiv]], [[Kherson oblast|Kherson]], [[Khmelnytskyj oblast|Khmelnytskyj]], [[Kirovohrad oblast|Kirovohrad]], [[Kyiv]]*, [[Kyiv oblast]], republikken [[Krimhalvøya|Krim]], [[Luhansk oblast|Luhansk]], [[Lviv oblast|Lviv]], [[Mykolajiv oblast|Mykolajiv]], [[Odessa oblast|Odessa]], [[Poltava oblast|Poltava]], [[Rivne oblast|Rivne]], [[Sevastopol]]*, [[Sumy oblast|Sumy]], [[Ternopil oblast|Ternopil]], [[Vinnytsia oblast|Vinnytsia]], [[Volyn oblast|Volyn]], [[Zakarpattja oblast|Zakarpattja]], [[Zaporizjzja oblast|Zaporizjzja]], [[Zjytomyr oblast|Zjytomyr]]

== Klima ==
Ukraina har for det meste eit temperert [[kontinentalklima]] og [[temperatur]]forhold som gjev gode vekstvilkår for [[korn]]. Sjølv i [[Kyiv]], som ligg heilt i nord, har ein normal maksimumstemperatur på 22&amp;nbsp;°C eller høgare gjennom heile sommaren. Ukraina får vanlegvis nok [[regn]]- og [[torevêr|torebyer]] om sommaren til at [[jordbruk]]et får nok vatn, men [[tørke]] kan av og til vere eit problem. Sola er sjeldan langt borte om sommaren, og både våren og hausten får ein del sol med færre byger enn på sommarstid. I november set vinteren inn, og snødekket ligg vanlegvis på bakken i månadsvis. Ein kan ha kortare mildvêrsperiodar med temperaturar over 0&amp;nbsp;°C, men òg kuldeperiodar med temperaturar godt under -20&amp;nbsp;°C.

Krimhalvøya, som strekkjer seg ut i [[Svartehavet]] i sør, er om lag 5&amp;nbsp;°C varmare om vinteren, men òg her kan ein ha lange periodar med [[snø]]. Sommaren er òg litt varmare her enn i Kyiv, og kysten heilt sør, inkludert [[Jalta]], har eit tilnærma [[middelhavsklima]]. Her er det meir kjølig enn kaldt om vinteren, men med litt meir nedbør enn resten av Krim. Snø er derimot sjeldan. Om sommaren kan vêret vere nokså trykkande, og temperaturane held seg stort sett mellom 20&amp;nbsp;°C og 27&amp;nbsp;°C gjennom døgeret.

Dei sørvestlege områda av Ukraina, med blant anna [[Odessa]], ligg i le for [[Karpatane]] i vest og har forholdsvis tørre forhold. Vestavinden kan her avløyse den iskalde nordaustlege [[vind]]en frå [[Russland]] om vinteren, og temperaturane kan variere ein god del frå dag til dag.

Nedbøren minkar generelt frå nord til sør, og er høgast i Karpatane, der han kan kome over 1500&amp;nbsp;mm per år. Lågaste er nedbøren i låglandet ned mot Svartehavet, der han i gjennomsnitt er under 300&amp;nbsp;mm per år. Den ukrainske svartehavskysten frys om vinteren, og Ukraina har derfor ikkje permanent isfrie hamner.

==Sjå òg==
*[[Ukrainsk mat]]
*[[Ukrainsk kultur]]

==Merknader==
{{merknadar}}

== Kjelder ==
{{refopning}}
* ''Delar av denne artikkelen bygger på «[[:en:Ukraine|Ukraine]]» frå {{Wikipedia-utgåve|en}}, den 8. september 2012.'' 
** ''{{Wikipedia-utgåve|en}} oppgav desse kjeldene:''
{{refslutt}}
{{fotnoteliste}}

==Bakgrunnsstoff==
{{commonskat}}
*{{offisiell nettstad}}

{{Autoritetsdata}}
[[Kategori:Ukraina| ]]
[[Kategori:Land i Europa]]
[[Kategori:Svartehavsland]]
[[Kategori:Aust-Europa]]
[[Kategori:Kievriket]]
[[Kategori:Slaviske land]]
[[Kategori:Skipingar i 1991]]</text>
      <sha1>di6spptw4divsq0kbm04plnviz34vxl</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Saturnmånen Epimetheus</title>
    <ns>0</ns>
    <id>5756</id>
    <revision>
      <id>3672864</id>
      <parentid>2858790</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:51:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranveig</username>
        <id>39</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Rett.</comment>
      <origin>3672864</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5029" sha1="9phv1n9ujobxohszne7vlamp9lty3fg" xml:space="preserve">{{Infoboks planet
| namn = Epimetheus
| bilete = PIA09813 Epimetheus S. polar region.jpg
| bilettekst = Sørpolområdet til Epimetheus fotografert av [[romsonden Cassini|Cassini]]-sonden
| bgfarge = #a0ffa0
| oppdagingskjelde = &lt;ref name=&quot;SSE&quot;&gt;[http://solarsystem.nasa.gov/planets/profile.cfm?Object=Sat_Epimetheus&amp;Display=Facts ''Epimetheus: Facts &amp; Figures''] - NASA Solar System Exploration&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://planetarynames.wr.usgs.gov/Page/Planets ''Planet and Satellite Names and Discoverers''] - Gazetteer of Planetary Nomenclature&lt;/ref&gt;
| oppdagar = Richard Walker/Stephen M. Larson og John W. Fountain
| oppdaga = 1966/1978
| banekjelde = &lt;ref name=&quot;SSE&quot;/&gt;
| stor_halvakse = {{vitsk|151 410|s=[[kilometer|km]]}}
| eksentrisitet = 0,0098
| periode = 0,694 dagar
| banehelling = 0,351°
| satellitt_av = [[planeten Saturn|Saturn]]
| snittdiameter = 116,2 km&lt;ref name=&quot;SSE&quot;/&gt;
| masse =  {{vitsk|5,2603|e=17|s=[[kilogram|kg]]}}&lt;ref name=&quot;SSE&quot;/&gt;
| tettleik = 0,64 g/cm³&lt;ref name=&quot;SSE&quot;/&gt;
| overflategravitasjon = 0,010 [[akselerasjon|m/s²]]&lt;ref name=&quot;SSE&quot;/&gt;
| unnsleppingsfart =  125 km/t&lt;ref name=&quot;SSE&quot;/&gt;
| rotasjon = [[bunden rotasjon|bunden]]&lt;ref name=&quot;SSE&quot;/&gt;
| aksehelling = 0,015°
| albedo = 0,8 ([[geometrisk albedo|synleg geometrisk]])&lt;ref&gt;[http://nssdc.gsfc.nasa.gov/planetary/factsheet/saturniansatfact.html ''Saturnian Satellite Fact Sheet''] - NSSDC&lt;/ref&gt;
}}

'''Epimetheus''' ([[gresk]] ''Επιμηθεύς'', 'den etterpåkloke') er ein av [[naturleg satellitt|månane]] til [[planeten Saturn|Saturn]].  Han er au kjend som '''Saturn&amp;nbsp;XI'''. Månen er namnsett etter [[Epimethevs]] i [[gresk mytologi]], bror til [[Promethevs]].

Ein [[asteroide]] har same namn, [[1810 Epimetheus]].

==Oppdaging==

Epimetheus går så og seie i same bane som [[saturnmånen Janus|Janus]]. Astronomane gjekk ut i frå at det var berre eit lekam i denne banen og hadde difor problem med å rekne ut baneparametrane, det er tydeleg at observasjonar av to objekt gjer det umuleg å få system på baneutrekningane.

[[Audouin Dollfus]] observerte ein måne [[15. desember]] [[1966]], og han foreslo namnet «Janus»[http://cfa-www.harvard.edu/iauc/01900/01987.html#Item1]. [[18. desember]] gjorde Richard L. Walker ein tilsvarande observasjon som nå er kreditert til å vera oppdaginga av Epimetheus[http://cfa-www.harvard.edu/iauc/01900/01991.html#Item2]. Men på den tida trudde ein at det var berre ein måne i denne banen, uoffisielt namnsett «Janus».

Tolv år seinare, i oktober [[1978]], skjønte Stephen M. Larson og John W. Fountain at observasjonane i 1966 best kunne forklarast med to åtskilte objekt (Janus og Epimetheus) som delte nesten same bane. Dette blei bekrefta i [[1980]] av ''[[Voyager 1]]'', og dermed deler Walker offisielt oppdaginga av Epimetheus med Larson og Fountain.

Oppdaginga i [[1980]] med ''Voyager'' fekk namnet '''S/1980&amp;nbsp;S&amp;nbsp;3''', og han blei offisielt namnsett «Epimetheus» i [[1983]]. Namnet Janus blei offisielt godkjend av [[Den internasjonale astronomiske unionen|IAU]] på same tid, men da hadde dette namnet blitt nytta uformelt sidan Dollfus foreslo det nokre dagar etter oppdaginga i 1966.

==Banesamanhengar mellom Epimetheus og Janus==

Epimetheus og Janus er «ko-orbitale». Baneradiusen til Janus frå Saturn er 151&amp;nbsp;472&amp;nbsp;km og baneradiusen til Epimetheus er 151&amp;nbsp;422&amp;nbsp;km, eit skilje på berre 50 km. Sidan mindre [[bane|banar]] har høgare hastigheiter må dei to månane uungåeleg nærme seg kvarandre, og sidan diameteren til Epimetheus er 115&amp;nbsp;km og diameteren til Janus er 178&amp;nbsp;km skulle ein tru at ein kollisjon au skulle vera uungåeleg. Men ettersom den indre månen tar igjen den ytre vil den felles gravitasjonelle tiltrekkinga gi den indre månen ein auke i moment og dermed heva banen hans, noko som au gjer at han sakkar farten. Den ytre månen mistar same mengd moment, og dett ned i ein lågare bane og får samtidig høgare fart. På denne måten «byter» månane banar, og byrjar å gå frå kvarandre igjen utan å verkeleg komma veldig nær kvarandre. Byttet tar plass ein gong omtrent kvart fjerde år. Foreløpig er dette opplegget unikt i [[solsystemet]], til nå er ikkje noko tilsvarande kjent.

==Fysiske karakteristikkar==
[[Fil:Epimetheus - Voyager 1.jpg|thumb|Epimetheus, sett frå ''Voyager 1'']]
Epimetheus har fleire krater på over 30 km i diameter i tillegg til både små og store ryggar og groper. Dei mange kratera tyder på at månen må vera ganske gammal. Janus og Epimetheus kan ha blitt danna frå oppdelinga av ein måne til å danne dei ko-orbitale satellitane, men viss dette skal stemme må dette ha hendt svært tidleg i historia til solsystemet. Frå den låge tettleiken og relativt høge albedoen ser det ut til at Epimetheus er ein svært porøs islekam. Usikkerheitene til desse verdiane er store, så dette er foreløpig ubekrefta.

== Kjelder ==
{{fotnoteliste}}

{{månane til Saturn}}

{{use dmy dates}}
{{Autoritetsdata}}
{{SORTERINGSNYKEL:Epimetheus}}
[[Kategori:Saturnmånar]]</text>
      <sha1>9phv1n9ujobxohszne7vlamp9lty3fg</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Vasaloppet</title>
    <ns>0</ns>
    <id>6922</id>
    <revision>
      <id>3672861</id>
      <parentid>2866030</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:49:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranveig</username>
        <id>39</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Rett.</comment>
      <origin>3672861</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12059" sha1="57pzbae68l36e8qfii584dekahdkx55" xml:space="preserve">[[Fil:Tjejvasa2006 start.JPG |mini|Frå Tjejvasa-starten i 2006]]

'''Vasaloppet''' er verdas eldste og største turrenn i [[langrenn]]. Det blir halde den første søndagen i [[mars månad|mars]] kvart år, og går frå [[Sälen]] til [[Mora]] i [[Dalarna]] i [[Sverige]], eit strekk på 90 km. Det blir alltid gått i [[klassisk stil]].

Rennet vart halde første gongen i [[1922]]. I [[2006]] var Vasaloppet ein del av [[verdscupen i langrenn]], etter å ha vore ein del av den såkalla [[Worldloppet]]-cupen for lange langrennsløp i 1975-2005. I 2007 var ikkje Vasaloppet ein del av verdscupen, sidan det fall samtidig med femmila i [[Ski-VM 2007|VM i Sapporo]]. I 2008 håpar arrangørane at det igjen får verdscupstatus.

Nordmenn har vunne «loppet» fem gonger: [[Ole Ellefsæter]] i 1971, [[Anders Aukland]] i 2004,  broren [[Jørgen Aukland]] i 2008 og 2013, og av [[John Kristian Dahl]] 2014.

== Historia bak namnet ==
[[Fil:Gustav Vasa.jpg|mini|upright|Vasaloppet har fått namn etter Gustav Vasa si avbrote flukt i 1521.]]
I [[1520]] var [[Gustav I av Sverige|Gustav Vasa]] på flukt frå troppane til danskfødde [[Christian II av Sverige|Christian II]], konge av Sverige og dei andre landa i [[Kalmarunionen]]. Ein stor del av dei svenske [[nobel|noble]] var i opposisjon til kongen, som dei hadde gjeve tilnamnet ''Christian tyrannen''. I eit forsøk på å stogge opposisjonen inviterte Christian det svenske [[aristokrati]]et til ein forsoningsfest i [[Stockholm]], berre for å få dei, inkludert Gustav sine foreldre, massakrert i det som seinare har vorte kjent som [[det stockholmske blodbadet]]. Gustav flykta gjennom Dalane i frykt for livet sitt. Der prøvde han å overbevise folk i Mora til å gjera [[opprør]] mot kongen, men lukkast ikkje. På [[ski]] drog han da vidare mot [[Noreg]], fram til han vart teke att av to skiløparar i Sälen. Mennene i Mora hadde endra meining og ønskte at Gustav skulle leie opprøret. [[6. juni]] [[1523]] vart Gustav Vasa [[kroning|krona]] til konge av Sverige, etter å ha slått danske kong Christian og oppløyst Kalmarunionen.

== Vasaloppshistorie ==
[[fil:1966-01 - Foto Dalmas.jpg|mini|Frå slutten av Vasaloppet i 1966.]]
Vasaloppet har sidan [[1922]] vorte halde til minne om denne flukta til Gustav Vasa, som fann stad i januar [[1521]]. Årsaka til at løpet vart bestemt å gå frå Sälen til Mora i staden for i motsett retning, var mangelen på [[jarnbane]] i Sälen.

Den [[19. mars]] [[1922]] flagga [[John Westling]] iveg dei første løparane. Det var 119 menn som klokka 06:04 gav seg iveg frå [[Olnispagården]] på vestsida av elva i Sälen. 117 fullførte løpet. Vinnaren dette året vart [[Ernst Alm]] frå [[IFK Norsjö]] på tida 7:32:49. Han er framleis (2005) den yngste vinnaren av Vasaloppet.

Den første kvinna som deltok i Vasaloppet var [[Margit Nordin]], som i [[1923]] fullførte løpet på 10:09,42. Året etter vart det vedteke å forby kvinner i løpet. Dette forbodet tok slutt i 1981, etter at ei kvinne utkledd som mann vart intervjua i TV og avslørt i 1980.

Den raskaste tida oppnådde [[Peter Göransson]] i 1998, da han gjekk dei 9 mila på 3:38:57.

== Søsterløp ==
Eit søsterløp til det svenske Vasaloppet blir halde kvart år den tredje søndagen i februar i [[Mora i Minnesota]] i [[USA]]. Det amerikanske Vasaloppet består av løp på 35 km og 58 km skøyting, eit 42 km langt klassisk løp og mange andre arrangement i og rundt Mora. Den beste mannlege og kvinnelege løparen i det amerikanske Vasaloppet vinn ein tur for å konkurrere i det svenske.

Det kinesiske Vasaloppet har vorte heldt i [[Changchun]] sidan [[2003]].

Det svenske Vasaloppet er medlem i [[Worldloppet Ski Federation]], ein serie lange langrennsturløp.

== Vasaloppsveka ==
Veka før Vasaloppet er kjent som Vasaloppsveka («Vasaloppsveckan»). Blant løpa heldt gjennom denne veka, i tillegg til sjølve Vasaloppet, er:
* HalvVasan (halve distansen - 45km) 
* KortVasan (kort - 30km) 
* SkejtVasan ([[friteknikk]] - 45km)
* StafettVasan ([[stafett]] - 90km) 
* TjejVasan (kvinner - 30km) 
* Öppet spår (utan konkurranse - 90km)
* UngdomsVasan (9-16 år - 3-9km)

==Anna==
Det er mange [[spurt]]prisar undervegs i løpet. Ein av desse er [[Bergsprisen]] («Bergspriset»), som sidan [[1970]] har vorte tildelt den første skiløparen som passerer kontrollen i [[Evertsberg]].

Like før mål står den såkalla «kranskullan». Dette er ei jente som slenger vinnarkransen over hovudet på vinnaren (dersom det ikkje er eit spurtoppgjer) og spring saman med han dei siste metrane inn til mål.

==Vinnarar==
{| {{fin tabell liten}}
|- bgcolor=&quot;efefef&quot;| 
    ! align=&quot;left&quot;|År
    ! align=&quot;left&quot;|Namn 
    ! align=&quot;left&quot;|Land
    ! align=&quot;left&quot;|Tid
|-
    |2014
    |[[John Kristian Dahl]]
    |{{NOR}}
    |4.14.33
 |-  
    |2013
    |[[Jørgen Aukland]]
    |{{NOR}}
    |3:50:48
|-
    |2012
    |[[Jörgen Brink]]
    |{{SWE}}
    |3:38:41
 |-
    |2011
    |[[Jörgen Brink]]
    |{{SWE}}
    |3:51:51
 |- 
    |2010
    | [[Jörgen Brink]]
    |{{SWE}}
    |4:02:59 
 |-
    |2009
    | [[Daniel Tynell]]
    |{{SWE}}
    |4.10.56

  |- 
    |2008
    | [[Jørgen Aukland]]
    |{{NOR}}
    |4.13.45
  |- 

    |2007
    | [[Oskar Svärd]]
    |{{SWE}}
    |4.43.40
  |- 
    |2006
    | [[Daniel Tynell]]
    |{{SWE}}
    |4.34.09
  |-
    |2005
    | [[Oskar Svärd]]
    | {{SWE}} 
    |3.51.47
  |-
    | 2004
    | [[Anders Aukland]]
    | {{NOR}} 
    |3.48.42 
  
  |-
    |2003
    | [[Oskar Svärd]]
    | {{SWE}} 
    |3.58.23
  
  |- 
    |2002
    | [[Daniel Tynell]]
    |{{SWE}}
    |3.58.52
  
  |- 
    |2001
    | [[Henrik Eriksson]]
    | {{SWE}} 
    |4.01.22
  
  |- 
    |2000
    | [[Raul Olle]]
    |{{EST}} 
    |4.14.38
  
  |- 
    |1999
    | [[Staffan Larsson]]
    | {{SWE}} 
    |4.31.37 
  
  |- 
    |1998
    | [[Peter Göransson]]
    |{{SWE}} 
    |3.38.57 
  
  |- 
    |1997
    | [[Mikhail Botvinov]]
    |{{AUT}} 
    |4.11.41 
  
  |- 
    |1996
    | [[Håkan Westin]]
    |{{SWE}} 
    |4.01.15 
  
  |- 
    |1995
    | [[Sven-Erik Danielsson]]
    | {{SWE}} 
    |4.11.09 
  
  |- 
    |1994
    | [[Jan Ottosson]]
    |{{SWE}}
    |4.06.19 
  
  |- 
    |1993
    | [[Håkan Westin]]
    |{{SWE}}
    | 4.02.10
  
  |- 
    |1992
    | [[Jan Ottosson]]
    | {{SWE}} 
    |3.57.04 
  
  |- 
    |1991
    | [[Jan Ottosson]]
    | {{SWE}} 
    |5.07.11 
  
  |- 
    |1990
    |Avlyst
    |&amp;nbsp;
    |&amp;nbsp;
  
  |- 
    |1989
    | [[Jan Ottosson]] 
    | {{SWE}} 
    |5.09.33 
  
|- valign=&quot;top&quot;| 
    |1988
    | [[Anders Blomqvist]]&lt;br/&gt;[[Örjan Blomqvist]]
    |{{SWE}}&lt;br/&gt; {{SWE}}
    |4.47.04 
|- 
    |1987
    | [[Anders Larsson]] 
    |{{SWE}} 
    |4.20.20 
  
  |- 
    |1986
    | [[Bengt Hassis]] 
    |{{SWE}} 
    |3.48.55
  
  |- 
    |1985
    | [[Bengt Hassis]] 
    | {{SWE}} 
    |4.45.43 
  
  |- 
    |1984
    | [[Hans Persson]] 
    | {{SWE}} 
    |4.14.14 
  
  |- 
    |1983
    | [[Konrad Hallenbarter]] 
    |{{SUI}} 
    |3.58.08 
  
  |- 
    |1982
    | [[Lasse Frykberg]] 
    |{{SWE}} 
    |4.28.50 
  
  |- 
    |1981
    | [[Sven-Åke Lundbäck]] 
    |{{SWE}} 
    |4.29.32 
  
  |- 
    |1980
    | [[Walter Mayer]] 
    |{{AUT}} 
    |4.08.02 
  
  |- 
    |1979
    | [[Ola Hassis]] 
    |{{SWE}} 
    |4.05.58 
  
  |- 
    |1978
    | [[Jean-Paul Pierrat]]
    |{{FRA}} 
    |5.20.12
  
  |- 
    |1977
    | [[Ivan Garanin]] 
    | {{SOV1980}} 
    |4.30.34
  
  |- 
    |1976
    | [[Matti Kuosku]] 
    | {{SWE}} 
    |4.09.07 
  
  |- 
    |1975
    | [[Gert-Dietmar Klause]] 
    |{{DDR1990}} 
    |4.20.29 
  
  |- 
    |1974
    | [[Matti Kuosku]] 
    |{{SWE}}
    |5.06.23 
  
  |- 
    |1973
    | [[Pauli Siitonen]] 
    | {{FIN}} 
    |4.42.11 
  
  |- 
    |1972
    | [[Lars-Arne Bölling]] 
    | {{SWE}} 
    |5.35.19 
  
  |- 
    |1971
    | [[Ole Ellefsæter]] 
    | {{NOR}} 
    |5.12.56 
  
  |- 
    |1970
    | [[Lars-Arne Bölling]] 
    |{{SWE}} 
    |5.08.38 
  
  |- 
    |1969
    |[[Janne Stefansson]] 
    |{{SWE}} 
    |4.50.07  
  
  |- 
    |1968
    | [[Janne Stefansson]] 
    |{{SWE}} 
    |4.39.49 
  
  |- 
    |1967
    | [[Assar Rönnlund]] 
    |{{SWE}}
    |5.20.22 
  
  |- 
    |1966
    |[[Janne Stefansson]] 
    |{{SWE}}
    |5.52.38  
  
  |- 
    |1965
    |[[Janne Stefansson]] 
    |{{SWE}}
    | 4.35.03  
  
  |- 
    |1964
    |[[Janne Stefansson]] 
    |{{SWE}}
    |5.32.07  
  
  |- 
    |1963
    | [[Janne Stefansson]] 
    |{{SWE}}
    |4.56.25 
  
  |- 
    |1962
    | [[Janne Stefansson]] 
    | {{SWE}}
    |5.07.46 
  
  |- 
    |1961
    | [[David Johansson]] 
    |{{SWE}}
    |4.45.10 
  
  |- 
    |1960
    | [[Sixten Jernberg]] 
    |{{SWE}} 
    |5.13.26 
  
  |- 
    |1959
    | [[Sune Larsson]] 
    | {{SWE}}
    |5.13.28 
  
  |- 
    |1958
    | [[Gunnar Larsson]] 
    |{{SWE}} 
    |5.31.50  
  
  |- 
    |1957
    | [[Gunnar Larsson]] 
    |{{SWE}} 
    |6.23.40 
  
  |- 
    |1956
    | [[Sigvard Jonsson]] 
    |{{SWE}}
    | 5.23.36 
  
  |- 
    |1955
    | [[Sixten Jernberg]] 
    | {{SWE}} 
    |5.27.28 
  
  |- 
    |1954
    | [[Pekka Kuvaja]] 
    |{{FIN}} 
    |6.22.51 
  
  |- 
    |1953
    | [[Nils Karlsson|Nils «Mora-Nisse» Karlsson]] 
    |{{SWE}} 
    |5.01.55 
  
  |- 
    |1952
    | [[Sigfrid Mattsson]] 
    |{{SWE}} 
    |5.09.45 
  
  |- 
    |1951
    | [[Nils Karlsson|Nils «Mora-Nisse» Karlsson]] 
    |{{SWE}} 
    |5.27.20 
  
  |- 
    |1950
    | [[Nils Karlsson|Nils «Mora-Nisse» Karlsson]] 
    |{{SWE}} 
    | 6.08.25 
  
  |- 
    |1949
    | [[Nils Karlsson|Nils «Mora-Nisse» Karlsson]] 
    |{{SWE}} 
    |5.44.09 
  
  |- 
    |1948
    | [[Nils Karlsson|Nils «Mora-Nisse» Karlsson]] 
    |{{SWE}} 
    |5.35.13 
  
  |- 
    |1947
    | [[Nils Karlsson|Nils «Mora-Nisse» Karlsson]] 
    |{{SWE}} 
    |5.59.35 
  
  |- 
    |1946
    | [[Nils Karlsson|Nils «Mora-Nisse» Karlsson]] 
    |{{SWE}} 
    |6.08.42 
  
  |- 
    |1945
    | [[Nils Karlsson|Nils «Mora-Nisse» Karlsson]] 
    |{{SWE}} 
    |6.27.59 
  
  |- 
    |1944
    | [[Gösta Andersson]] 
    | {{SWE}} 
    |5.18.43 
  
  |- 
    |1943
    | [[Nils Karlsson|Nils «Mora-Nisse» Karlsson]] 
    |{{SWE}} 
    |5.47.10 
  
  |- 
    |1942
    | [[Olle Wiklund]] 
    |{{SWE}} 
    |5.31.50 
  
  |- 
    |1941
    | [[Mauritz Brönnström]] 
    |{{SWE}} 
    |6.51.12 
  
  |- 
    |1940
    | [[Arthur Häggblad]] 
    |{{SWE}} 
    |6.23.57 
  
  |- 
    |1939
    | [[Alfred Lif]] 
    |{{SWE}} 
    |5.35.59
  
  |- 
    |1938
    | [[Elias Nilsson]] 
    |{{SWE}} 
    |5.48.28 
  
  |- 
    |1937
    | [[Arthur Häggblad]] 
    |{{SWE}} 
    |6.05.56 
  
  |- 
    |1936
    | [[Sven Hansson]] 
    |{{SWE}}
    |6.31.55 
  
  |- 
    |1935
    | [[Arthur Häggblad]] 
    |{{SWE}} 
    |6.08.55 
  
  |- 
    |1934
    |Avlyst
    |&amp;nbsp;
    |&amp;nbsp;
  
  |- 
    |1933
    | [[Arthur Häggblad]] 
    |{{SWE}}
    |5.57.09 
  
  |- 
    |1932
    |Avlyst
    |&amp;nbsp;
    |&amp;nbsp;
  
  |- 
    |1931
    | [[Anders Ström]] 
    |{{SWE}}
    |6.37.47 
  
  |- 
    |1930
    | [[Verner Lundström]] 
    |{{SWE}} 
    |6.56.30 
  
  |- 
    |1929
    | [[J. A. Persson]]
    |{{SWE}} 
    |6.38.22 
  
|- valign=&quot;top&quot;| 
    |1928
    | [[Per-Erik Hedlund]] &lt;br/&gt;[[Sven Utterström]] 
    |{{SWE}} &lt;br/&gt;{{SWE}} 
    |5.33.23 
  
  |- 
    |1927
    |[[Konrad Pettersson]] 
    |{{SWE}} 
    |6.19.32
  
  |- 
    |1926
    |[[Per-Erik Hedlund]]
    |{{SWE}} 
    |5.36.07 
  
  |- 
    |1925
    | [[Sven Utterström]]
    |{{SWE}} 
    |6.03.55 
  
  |- 
    | 1924
    |[[John Lindgren]]
    |{{SWE}} 
    |6.53.26 
  
  |- 
    | 1923 
    |[[Oskar Lindberg]]
    |{{SWE}} 
    |6.32.41 
  
  |- 
    | 1922 
    |[[Ernst Alm]]
    |{{SWE}} 
    |7.32.49
|}

==Bakgrunnsstoff==
*[http://www.vasaloppet.se/ Vasaloppet]
*[http://www.vasaloppet.org/ Vasaloppet i Mora i Minnesota, USA]

{{use dmy dates}}
{{Autoritetsdata}}
[[kategori:Langrennsløp]]
[[kategori:Dalarna]]
[[Kategori:Skipingar i 1922]]
[[Kategori:Idrettstilskipingar i Sverige]]</text>
      <sha1>57pzbae68l36e8qfii584dekahdkx55</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Snø</title>
    <ns>0</ns>
    <id>9644</id>
    <revision>
      <id>3672717</id>
      <parentid>3467613</parentid>
      <timestamp>2026-09-15T20:17:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Johshh</username>
        <id>122989</id>
      </contributor>
      <origin>3672717</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="17304" sha1="4o42cfxzuncuvu8vh5t82k6liubyk6r" xml:space="preserve">{{Høgnorskomsetjing|høgnorsksida=Snjo}}
[[Fil:Field-with-snow-champ-enneige.jpg|mini|Snø på mark. {{foto|Emmanuel Boutet}}]]
[[Fil:SnowDriftsAtBrocken.jpg|mini|Snøvêr på Brocken nord i Tyskland. {{foto|Andreas Tille}}]]
'''Snø''' (frå [[norrønt]] ''snjór'' og ''snær''&lt;ref&gt;{{Nynorskordboka}}&lt;/ref&gt;) er kvit [[nedbør]] i form av [[krystall]]insk [[is|vassis]] og kjem ned i store mengder snøflak. Ettersom snøen er sett saman av små, grove partiklar, er det eit [[granulært materiale]]. Snø har ein open og dermed mjuk struktur, dersom han ikkje er pakka saman av trykk utanfrå. 

== Danning ==
Snø vert vanlegvis danna når [[damp|vassdamp]] går gjennom [[deposisjon]] høgt i [[troposfæren]] ved [[temperatur]]ar under 0°[[celsius|C]]. Dei enkelte snøfillene festar seg til kvarandre, og når snøflaka er tunge nok fell dei ut av [[sky]]a. Om lag all nedbør (utanfor tropiske strøk) vert danna som snø. Er det kaldt nok i luftlaga under skya vil nedbøren falle til bakken som snø, men er temperaturen høg nok vil snøen smelte og bli [[regn]]. Smelteprosessen trekk derimot [[latent varme]] ut av lufta omkring, slik at lufttemperaturen minkar og sjansen for at etterfølgjande snø skal nå bakken vert større. 

Den ideelle temperaturen for snø er omkring og litt under 0&amp;nbsp;°C, og ikkje kaldare. Dette kjem av at jo varmare lufta er jo meir [[fukt]] kan ho innehalde. Fuktig luft kan danne større snøflak enn tørr luft, og dette aukar sjansen for at snøen skal falle til bakken. Temperatur rundt frysepunktet fører òg til at snøflaka kan smelte, fryse igjen, og feste seg saman med andre snøflak og danne større flak på veg ned frå skya. I slike situasjonar vil sjølv små temperaturvariasjonar føre til at nedbøren kan gå over frå snø til regn, eller omvendt, og det kan derfor vere ganske vanskeleg for meteorologar å varsle nøyaktig.

Snø kan også lagast ved hjelp av [[snøkanon]]ar, sjølv om partiklane dei lagar liknar meir på [[hagl]].

== Utbreiing ==
[[Fil:Snow in Jerusalem 1921.jpg|mini|Snø i [[Jerusalem]] i 1921.]]
:''Sjå også liste over [[land som har hatt snøfall]]''
Snøfall varierer med tid og stad, inkludert geografisk [[breiddegrad]], [[høgd over havet]] og andre faktorar som jamt over påverkar vêret. På breiddegrader nærare [[ekvator]], er det mindre sjans for snø, 35 °N og S vert ofte rekna som ei grov grense. Vestkystane på dei store kontinenta har høgare snøgrenser enn elles.

Nokre [[fjell]], sjølv nær ekvator, har permanent snødekke på toppane, inkludert [[Kilimanjaro]] i [[Tanzania]]. Motsett har mange regionar i [[Arktis]] og [[Antarktis]] lite nedbør, og dermed lite snø, trass i den bitre kulden. Dette kjem av at kaldare luft ikkje kan halde på så mykje [[vassdamp]] som varmare luft.

Det største registrerte snøfallet gjennom ein sesong som nokon gong er målt i verda, var på [[Mount Baker]] i [[Washington]] i [[USA]] vinteren [[1998]]-[[1999]] då dei målte 28,96 [[meter]]. Dette var meir enn den førre rekorden som var halden av [[Mount Rainier]] i [[Washington]], [[USA]] som i [[1971]]–[[1972]] fekk 28,5 meter med snø. Dagsrekorden er frå Silver Lake i [[Colorado]] i [[USA]] med 1,93 meter i [[1921]]. I [[Noreg]] er det [[Ålfotbreen]] på [[Vestlandet]] som har den største målte snømengda, om lag 15 meter snø fell der kvart år.

Det har vore registrert snø på [[planeten Mars|Mars]].&lt;ref&gt;[http://www.nasa.gov/mission_pages/phoenix/news/phoenix-20080929.html ''NASA Mars Lander Sees Falling Snow, Soil Data Suggest Liquid Past''] - NASA&lt;/ref&gt;

== Snø og samfunn ==
=== Nytte og glede ===
[[Fil:Giant snowball Oxford.jpg|mini|Studentar i [[Oxford]] ruller ein kjempe[[snøball]]. {{foto|Kamyar Adl}}]]
Snø kan føra med seg fordeler og ulemper for menneske. Snø har ein isolerande effekt som kan hindra at det set seg [[tele]] i jorda, og slik verna avlingar mot kulda over snødekket. Tettpakka snø kan brukast til bustadmateriale i form av [[iglo]]ar, snøborger eller snøholer.

Snøen kan hjelpa ein til å koma fort fram, både for transport og leik. Ein kan til dømes nytta [[ski]], [[slede]], [[spark]] eller [[pulk]] for å koma seg fort fram på snø, men desse kan like gjerne nyttast til fornøying. Andre fargreier som [[snøbrett]] og [[akebrett]] blir hovudsakleg brukt til leik og [[vinteridrett|idrett]].

Sidan snø kan formast kan han brukast til å laga snøfigurar, særleg [[snømenn]], og [[snøball]]ar, som ein både kan dekorera og leika [[snøballkrig]] med. I snørike område har ein ei rekke andre snøleikar, som [[snøvasking]] eller å lage [[snøenglar]].

Dersom det er for lite snø, men temperaturen likevel er låg nok, kan ein nytte snøkanonar til å lage snø til mange snøleikar.

=== Ulemper ===
[[Fil:Trutovsky Missing.jpg|mini|«Bortgått i snøstormen» (1887) av [[Konstantin Trutovskij]].]]
Store mengder snø og [[snøstorm]]ar kan forstyrre infrastruktur og tenester sjølv i regionar som er vant til det. Han kan hindre eller forsinke trafikk og sette grunninfrastruktur som [[elektrisitet]] og [[telefon]] ut av funksjon, særskilt dersom leidningane går over bakken. Fleire stadar har ein «snødagar» der mykje snøfall gjer at ungane ikkje treng å gå på skulen. Kor mykje som skal til for å få ein slik dag, varierer gjerne med kor vant ein er med snø i regionen. Snødagar og anna kaos grunna snøfall vert ofte latterleggjort av folk i snørike regionar. Eit døme er [[Tromsø|tromsøværingar]] som synest at [[oslo]]folk klagar mykje meir over snøen enn det som burde vere naudsynt.

Store mengder snø, og då spesielt i fjellområde, kan føre til [[snøras]]. Snøras som ikkje er skapt av menneske oppstår ofte i samband med store temperaturendringar når laus og lett nysnø har lagt seg oppå eldre og hardare snø eller skare.

== Geometri ==
[[Fil:SnowflakeSymmetry.jpg|mini|Symmetrien til eit idealisert snøflak]]
[[Fil:Tsuzumi snow crystal.jpg|mini|høgre|''Begerkrystall'' er ein uvanleg variasjon av snøkrystall. Han vert òg kalla ''japansk tsuzumi'' etter den timeglassforma [[tsuzumi]]-tromma.]]

Store, velutvikla snøflak er relativt flate og har seks tilnærma identiske armar, slik at snøflak nesten har den same [[vinkelsymmetri]]en, eller seks [[symmetri]]aksar, som ein [[sekskant]] eller eit [[heksagram]]. Denne symmetrien oppstår som følgje av den sekskanta [[krystallstruktur]]en til vanleg [[is]] (òg kjend som [[is|is I&lt;sub&gt;h&lt;/sub&gt;]]). Den faktiske forma til eit snøflak vert påverka av temperaturen og fuktforholda i lufta det oppstår i. Ein sjeldan gong, i temperatur rundt -2&amp;nbsp;°C kan ein få danna snøflak med tre symmetriaksar — trekanta snøflak.&lt;ref&gt;http://www.its.caltech.edu/~atomic/snowcrystals/class/class.htm&lt;/ref&gt; Snøflak er aldri heilt symmetriske, noko ein som regel lett kan sjå med det blotte auget, men dei vert som regel teikna symmetriske sidan dette rett og slett ser betre ut. 

Snøflak har mange forskjellige former, inkludert søyler, nåler, klossar og plater (med eller utan «[[dendritt]]ar» — «armane» til snøflaka). Dei forskjellige formene oppstår etter kva temperatur og vassinnhald lufta har, i tillegg til enkelte andre faktorar. Isroser med seks armar veks i luft mellom 0&amp;nbsp;°C og -3&amp;nbsp;°C. Vassdropar frys til is rundt støvpartiklar. I temperatur mellom -1&amp;nbsp;°C og -3&amp;nbsp;°C vil snøflaka danne flak med seks armar eller isroser med seks blad. Ved lågare temperaturar, mellom -5&amp;nbsp;°C og -10&amp;nbsp;°C, vil krystalla danne nåler eller hole søyler eller prismer. Ved enno lågare temperaturer frå -10&amp;nbsp;°C til -22&amp;nbsp;°C vert det igjen danna isroser og under -22&amp;nbsp;°C igjen prismer. Om snøflaket byrjar å utvikle seg rundt -5&amp;nbsp;°C, og så kjem inn i varmare luft, kan det vekse ut isarmar i kvar ende av søyla som opphavleg vart danna.

Det er hovudsakleg to mogeleg forklaringar på symmetrien til snøflak. Den første er at det er ein slags kommunikasjon eller overføring av informasjon mellom armane, slik at veksten i kvar arm påverkar veksten i alle dei andre armane. [[Overflatespenning]] eller [[fonon]]ar er måtar slik informasjon kan overførast på. Den andre forklaringa, som ser ut til å vere det rådande synet, er at armane til snøflaket veks sjølvstendig i luft med temperatur, fukt og andre atmosfæriske eigenskapar som varierer hurtig. Ein reknar med at lufta rundt eit enkelt snøflak er så pass homogen (har like eigenskapar) at kvar enkel arm i snøflaket vert utsett for dei same endringane i lufta samstundes, og at ein arm derfor alltid vil ha dei same vekstvilkåra som dei fem andre armane, på liknande måte som at nærliggande [[tre]] som veks under tilnærma identiske forhold alltid får nesten identiske [[trering]]ar. Sidan det er større avstand mellom kvart snøflak enn mellom armane til eit enkelt snøflak, vil lufta rundt forskjellige snøflak, sjølv mellom to nærliggande snøflak, vere litt forskjellig og snøflaka vil sjå forskjellige ut. 

Det vert ofte sagt at ingen snøflak er like. Strengt tatt er det særs usannsynleg at to [[makroskopisk]]e lekamar i universet skal få ein identisk molkylstruktur, men det er likevel ingen vitsakpelege lover som hindrar dette. I praksis kan to snøflak sjå identiske ut om dei oppstod i nær identiske luftforhold, anten fordi dei oppstod svært nær kvarandre, eller rett og slett på slump. 

[[Fil:Galerie flocons.jpg|mini|center|400px|Snøflakgalleri.]]

== Tettleik ==
Snøtettleiken varierer stort, sjølv for nysnø. Typisk tettleik for nysnø er rundt 12 % av vasstettleiken. Derfor seier ein ofte at 1 cm nysnø tilsvarar 1 [[millimeter]] [[regn]]. Snø vil derimot presse seg saman under vekta av seg sjølv til tettleiken om lag blir 33 % av vasstettleiken. Ein djupt snølag kan derimot presse seg så mykje saman at tettleiken om lag blir 50 %, særleg seint på våren. 

Kor store vassmengder som ligg i eit snølag er ofte til stor interesse innan kraftproduksjonsindustrien. Veit ein denne mengda kan ein ofte med stor tryggleik vite kor mykje vatn som vil smelte og renne ned i vassmagasina når snøen smeltar om våren. 
 
== Typar snø og snøvêr ==

[[Fil:Snow in Colarado in the United States of America.jpeg|mini|Nysnø i skogen i [[Colorado]]. {{foto|Tim McCabe}}]]
[[Fil:Snowy road Sosonka 2013 G1.jpg|mini|Puddersnø på greiner.  ]]
Litt lett snøvêr med små snøflak vert gjerne kalla ei ''snøbye''.
Dersom det snør tettare, gjerne med større og tyngre snøflak, kan ein kalle det ''snøkav'' eller ''snøkave''. Dersom det blæs kraftig samstundes som det snør, kallar ein det gjerne [[snøstorm]], men dette omgrepet har ikkje ein fast definisjon i Noreg.

Snø i form av små ispartiklar kallar ein ''[[hagl]]'', sjølv om hagl vert danna på anna vis enn snø.

Ein har mange forskjellige omgrep for snø og snøvêr:

; Eiter eller eitersnø
: Svært små snø/ispartiklar som fell sakte, om lag som frose [[yr]]. 
;[[Firn]]
:Snø som har lege på bakken i minst eitt år, utan at han har pakka seg saman til is. Han er [[granulær]].
;[[Hagl]]
: Små iskuler av fleire islag. Oppstår som oftast i samband med [[cumulonimbus|byge- og toreskyer]]. Storleiken kan variere frå 5 mm til over 10 cm i sjeldne tilfelle. 
;[[Is]], [[isbre]]
:Snø kan pakkast så hardt saman at han kan danne is som ikkje inneheld luftbobler. Kor raskt dette skjer er avhengig av kor mykje det har snødd, lufttemperaturen og vekta av snøen i dei øvre snølaga, og kan ta alt frå eit par timar til fleire tiår. 
;Kornsnø
:Grov, granulær våt snø. Vert oftast brukt for å skildre snøen som ligg på bakken om våren. Kornsnø kjem av at snøen smeltar om dagen, og frys igjen om natta. 
;Kram snø
: Snø med temperatur nær smeltepunktet, som lett kan formast til lekamar som snøballar og [[snømann|snømenn]]. 
;Kunstig snø
: Snø som vert laga ved hjelp av [[snøkanon]]er. Ofte har denne snøen form som små mjuke haglkorn. 
;Puddersnø
:Nysnø som ikkje enno er blitt kompakt. Tettleiken og fuktinnhaldet i [[pudder]]snø kan variere stort. Snøfall i kystområde og andre område med mykje fukt fører som regel til tyngre snø enn snøfall i tørre og kontinentale område. Lett og tørr puddersnø er svært ettertrakta for skiløparar og snøbrettkjørarar. 
[[Fil:Snow in Buenos Aires.jpg|mini|Sludd i Buenos Aires. {{foto|SpookyLittleGirl}}]]
;[[Sastrugi]]
:Hard snø med furer.
;Skare
:Ei hardfrosa skorpe på toppen av snøen.
;[[Slaps]]
: Snø som delvis har smelta når den ligg på bakken. 
;[[Sludd]]
:Ei blanding av regn og snø. 
;Snøbomm
:Nysnø som har lagt seg på vatn, men som ikkje har frose.
;Snøfokk
: Snø som bles med vinden på bakken. Dette fører ofte til snøfonner, gjerne langs murar og husveggar. 
;Snøstorm
: Uttrykk som regel brukt om snøfall i lag med kraftig vind (ikkje nødvendigvis vind av [[storm]] styrke). Noko eintydig definisjon på norsk finst ikkje. 
;[[Underkjølt regn]]
:Regn som frys momentant i det dropane treffer ei kald overflate. Dette fenomenet kan dekke alt på overflata med ein klår is, føre til store trafikkproblem og knekke tre og telefonstolpar. 
;Vassmelonsnø
:Snø med raud- eller lillaaktig farge med lukt som [[vassmelon]]. Fenomenet oppstår på grunn av ein [[grønalge]] som heiter ''[[chlamydomonas nivalis]]''.

== Snøsmelting ==
Snødekket vert utsett for [[termodynamisk prosess|termodynamiske prosessar]]. Når desse gjev ei positiv energitilførsel og snødekket har temperatur på 0&amp;nbsp;°C eller høgare, smeltar snøen. Dei viktigaste prosessane er overføring av [[følbar varme]] frå lufta, overføring av [[latent varme]] i fuktig luft eller tap av fordampingsvarme i tørr luft, absorpsjon av [[solinnstråling]], samt skilnaden mellom innstrålt varme frå luft og skyer og utstrålt varme frå snødekket (langbølgja stråling). I gjennomsnitt er det overføring av følbar varme frå lufta til snødekket som gjev det største bidraget til smeltinga. Denne varmeoverføringa aukar med vindstyrken.

I tørr luft er fordampinga stor og snøsmeltinga vert redusert fordi energitapet er stort. Det er derimot lite snø som fordampar fordi snøflata er kald, og det skal meir enn sju gonger så mykje energi til å fordampe ei vekteining snø som til å smelte den, såkalla [[sublimasjon]]. Straks fuktinnhaldet i lufta går over mettingsnivået ved 0&amp;nbsp;°C, går det i staden ein [[vassdamp]]transport frå lufta og ned mot snødekket, der vassdampen vert [[kondensasjon|kondensert]] til vatn på snøflata. Det er den same prosessen som får det til å [[dogg]]e på kalde lekamar i oppvarma rom. Vassmengda blir ikkje stor, men det vert frigjort mykje latent varme som kan nyttast til smelting. Er det kaldt og fuktig, vil det i staden rime på snødekket, og ikkje føregå smelting. Både fordampinga og kondensasjonen aukar med vindstyrken. 

Om vinteren står sola lågt på himmelen og på klåre dagar er det lite vassinnhald i lufta, samt stort varmetap ved utstråling. Det kan då vere fleire varmegrader utan at snøen smeltar. Om det er skya vêr, som kjem det mykje tilbakestråling i form av varme frå skylaget. Dette kan om vinteren vere mykje større enn reduksjonen i absorbert solinnstråling. Er det samstundes varmegrader, vind og fuktig luft, blir det stor varmetilførsel til snødekket. I slikt vêr er varmegradene effektive. Regnar det samstundes, som det ofte gjer i slikt vêr, kan det oppstå store flaumar langs kysten som følgje av regn og smeltevatn. Det vert ofte sagt at snøen regnar vekk, men det er dei generelle vêrtilhøva og ikkje regnvatnet i seg sjølv som smeltar snøen. Sjølve regnvatnet medverkar heller lite til smeltinga. 

[[Albedo|Refleksjonsevna]] til snøen endrar seg utover våren på grunn av auka forureining og grovare krystallstruktur. Når solstrålinga samstundes aukar, vil snøflata absorbere meir av strålinga. Dagane med sol blir det meir effektive. Den auka solinnstrålinga gjer at det ofte smeltar raskare på flater som heller mot sør, særleg på forureina brøytekantar. 

Om snøen fell på varme flater, typisk seint på våren eller tidleg på hausten, vil varmetilførselen frå underlaget òg medverke til å smelte snøen. 

== Sjå òg ==
* [[Snøras]]
* [[Slede]]
* [[Ski]]gåing
* [[Snøskulpturar]]
* [[Snøball]]
* [[Snøbrett]]
* [[Snøkanon]]
* [[Frost]]
* [[Truge]]
* [[Snømåking]]
* [[Iglo]]
* [[Land som har hatt snøfall]]

== Kjelder ==
{{fotnoteliste}}

== Bakgrunnsstoff ==
{{commons2|Snow}}
* [http://www.ntnu.no/~ivarse/snjoord.html Norske ord for snø] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20041112080002/http://www.ntnu.no/~ivarse/snjoord.html |date=2004-11-12 }}
* [http://www.nsdl.arm.gov/Library/glossary.shtml#snowflake National Science Digital Library - Snøflak] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20021123031727/http://nsdl.arm.gov/#snowflake |date=2002-11-23 }}
* [http://www.its.caltech.edu/~atomic/snowcrystals/faqs/faqs.htm Kenneth G. Libbrecht sin Snøflak FAQ]

{{god artikkel|tema=vitskaps}}

{{tidlegare utvald|år=2005}}
{{Autoritetsdata}}

[[Kategori:Snø]]
[[Kategori:Nedbør]]
[[Kategori:Vatn]]
[[Kategori:Granulære stoff]]
[[Kategori:Vassformer]]
[[Kategori:Ord frå norrønt]]</text>
      <sha1>4o42cfxzuncuvu8vh5t82k6liubyk6r</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3672726</id>
      <parentid>3672717</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T06:18:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranveig</username>
        <id>39</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Rett mal</comment>
      <origin>3672726</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="17295" sha1="p6dsw5v1swyhuzbbb1d2d8uqd47va29" xml:space="preserve">{{Høgnorsk|høgnorsksida=Snjo}}
[[Fil:Field-with-snow-champ-enneige.jpg|mini|Snø på mark. {{foto|Emmanuel Boutet}}]]
[[Fil:SnowDriftsAtBrocken.jpg|mini|Snøvêr på Brocken nord i Tyskland. {{foto|Andreas Tille}}]]
'''Snø''' (frå [[norrønt]] ''snjór'' og ''snær''&lt;ref&gt;{{Nynorskordboka}}&lt;/ref&gt;) er kvit [[nedbør]] i form av [[krystall]]insk [[is|vassis]] og kjem ned i store mengder snøflak. Ettersom snøen er sett saman av små, grove partiklar, er det eit [[granulært materiale]]. Snø har ein open og dermed mjuk struktur, dersom han ikkje er pakka saman av trykk utanfrå. 

== Danning ==
Snø vert vanlegvis danna når [[damp|vassdamp]] går gjennom [[deposisjon]] høgt i [[troposfæren]] ved [[temperatur]]ar under 0°[[celsius|C]]. Dei enkelte snøfillene festar seg til kvarandre, og når snøflaka er tunge nok fell dei ut av [[sky]]a. Om lag all nedbør (utanfor tropiske strøk) vert danna som snø. Er det kaldt nok i luftlaga under skya vil nedbøren falle til bakken som snø, men er temperaturen høg nok vil snøen smelte og bli [[regn]]. Smelteprosessen trekk derimot [[latent varme]] ut av lufta omkring, slik at lufttemperaturen minkar og sjansen for at etterfølgjande snø skal nå bakken vert større. 

Den ideelle temperaturen for snø er omkring og litt under 0&amp;nbsp;°C, og ikkje kaldare. Dette kjem av at jo varmare lufta er jo meir [[fukt]] kan ho innehalde. Fuktig luft kan danne større snøflak enn tørr luft, og dette aukar sjansen for at snøen skal falle til bakken. Temperatur rundt frysepunktet fører òg til at snøflaka kan smelte, fryse igjen, og feste seg saman med andre snøflak og danne større flak på veg ned frå skya. I slike situasjonar vil sjølv små temperaturvariasjonar føre til at nedbøren kan gå over frå snø til regn, eller omvendt, og det kan derfor vere ganske vanskeleg for meteorologar å varsle nøyaktig.

Snø kan også lagast ved hjelp av [[snøkanon]]ar, sjølv om partiklane dei lagar liknar meir på [[hagl]].

== Utbreiing ==
[[Fil:Snow in Jerusalem 1921.jpg|mini|Snø i [[Jerusalem]] i 1921.]]
:''Sjå også liste over [[land som har hatt snøfall]]''
Snøfall varierer med tid og stad, inkludert geografisk [[breiddegrad]], [[høgd over havet]] og andre faktorar som jamt over påverkar vêret. På breiddegrader nærare [[ekvator]], er det mindre sjans for snø, 35 °N og S vert ofte rekna som ei grov grense. Vestkystane på dei store kontinenta har høgare snøgrenser enn elles.

Nokre [[fjell]], sjølv nær ekvator, har permanent snødekke på toppane, inkludert [[Kilimanjaro]] i [[Tanzania]]. Motsett har mange regionar i [[Arktis]] og [[Antarktis]] lite nedbør, og dermed lite snø, trass i den bitre kulden. Dette kjem av at kaldare luft ikkje kan halde på så mykje [[vassdamp]] som varmare luft.

Det største registrerte snøfallet gjennom ein sesong som nokon gong er målt i verda, var på [[Mount Baker]] i [[Washington]] i [[USA]] vinteren [[1998]]-[[1999]] då dei målte 28,96 [[meter]]. Dette var meir enn den førre rekorden som var halden av [[Mount Rainier]] i [[Washington]], [[USA]] som i [[1971]]–[[1972]] fekk 28,5 meter med snø. Dagsrekorden er frå Silver Lake i [[Colorado]] i [[USA]] med 1,93 meter i [[1921]]. I [[Noreg]] er det [[Ålfotbreen]] på [[Vestlandet]] som har den største målte snømengda, om lag 15 meter snø fell der kvart år.

Det har vore registrert snø på [[planeten Mars|Mars]].&lt;ref&gt;[http://www.nasa.gov/mission_pages/phoenix/news/phoenix-20080929.html ''NASA Mars Lander Sees Falling Snow, Soil Data Suggest Liquid Past''] - NASA&lt;/ref&gt;

== Snø og samfunn ==
=== Nytte og glede ===
[[Fil:Giant snowball Oxford.jpg|mini|Studentar i [[Oxford]] ruller ein kjempe[[snøball]]. {{foto|Kamyar Adl}}]]
Snø kan føra med seg fordeler og ulemper for menneske. Snø har ein isolerande effekt som kan hindra at det set seg [[tele]] i jorda, og slik verna avlingar mot kulda over snødekket. Tettpakka snø kan brukast til bustadmateriale i form av [[iglo]]ar, snøborger eller snøholer.

Snøen kan hjelpa ein til å koma fort fram, både for transport og leik. Ein kan til dømes nytta [[ski]], [[slede]], [[spark]] eller [[pulk]] for å koma seg fort fram på snø, men desse kan like gjerne nyttast til fornøying. Andre fargreier som [[snøbrett]] og [[akebrett]] blir hovudsakleg brukt til leik og [[vinteridrett|idrett]].

Sidan snø kan formast kan han brukast til å laga snøfigurar, særleg [[snømenn]], og [[snøball]]ar, som ein både kan dekorera og leika [[snøballkrig]] med. I snørike område har ein ei rekke andre snøleikar, som [[snøvasking]] eller å lage [[snøenglar]].

Dersom det er for lite snø, men temperaturen likevel er låg nok, kan ein nytte snøkanonar til å lage snø til mange snøleikar.

=== Ulemper ===
[[Fil:Trutovsky Missing.jpg|mini|«Bortgått i snøstormen» (1887) av [[Konstantin Trutovskij]].]]
Store mengder snø og [[snøstorm]]ar kan forstyrre infrastruktur og tenester sjølv i regionar som er vant til det. Han kan hindre eller forsinke trafikk og sette grunninfrastruktur som [[elektrisitet]] og [[telefon]] ut av funksjon, særskilt dersom leidningane går over bakken. Fleire stadar har ein «snødagar» der mykje snøfall gjer at ungane ikkje treng å gå på skulen. Kor mykje som skal til for å få ein slik dag, varierer gjerne med kor vant ein er med snø i regionen. Snødagar og anna kaos grunna snøfall vert ofte latterleggjort av folk i snørike regionar. Eit døme er [[Tromsø|tromsøværingar]] som synest at [[oslo]]folk klagar mykje meir over snøen enn det som burde vere naudsynt.

Store mengder snø, og då spesielt i fjellområde, kan føre til [[snøras]]. Snøras som ikkje er skapt av menneske oppstår ofte i samband med store temperaturendringar når laus og lett nysnø har lagt seg oppå eldre og hardare snø eller skare.

== Geometri ==
[[Fil:SnowflakeSymmetry.jpg|mini|Symmetrien til eit idealisert snøflak]]
[[Fil:Tsuzumi snow crystal.jpg|mini|høgre|''Begerkrystall'' er ein uvanleg variasjon av snøkrystall. Han vert òg kalla ''japansk tsuzumi'' etter den timeglassforma [[tsuzumi]]-tromma.]]

Store, velutvikla snøflak er relativt flate og har seks tilnærma identiske armar, slik at snøflak nesten har den same [[vinkelsymmetri]]en, eller seks [[symmetri]]aksar, som ein [[sekskant]] eller eit [[heksagram]]. Denne symmetrien oppstår som følgje av den sekskanta [[krystallstruktur]]en til vanleg [[is]] (òg kjend som [[is|is I&lt;sub&gt;h&lt;/sub&gt;]]). Den faktiske forma til eit snøflak vert påverka av temperaturen og fuktforholda i lufta det oppstår i. Ein sjeldan gong, i temperatur rundt -2&amp;nbsp;°C kan ein få danna snøflak med tre symmetriaksar — trekanta snøflak.&lt;ref&gt;http://www.its.caltech.edu/~atomic/snowcrystals/class/class.htm&lt;/ref&gt; Snøflak er aldri heilt symmetriske, noko ein som regel lett kan sjå med det blotte auget, men dei vert som regel teikna symmetriske sidan dette rett og slett ser betre ut. 

Snøflak har mange forskjellige former, inkludert søyler, nåler, klossar og plater (med eller utan «[[dendritt]]ar» — «armane» til snøflaka). Dei forskjellige formene oppstår etter kva temperatur og vassinnhald lufta har, i tillegg til enkelte andre faktorar. Isroser med seks armar veks i luft mellom 0&amp;nbsp;°C og -3&amp;nbsp;°C. Vassdropar frys til is rundt støvpartiklar. I temperatur mellom -1&amp;nbsp;°C og -3&amp;nbsp;°C vil snøflaka danne flak med seks armar eller isroser med seks blad. Ved lågare temperaturar, mellom -5&amp;nbsp;°C og -10&amp;nbsp;°C, vil krystalla danne nåler eller hole søyler eller prismer. Ved enno lågare temperaturer frå -10&amp;nbsp;°C til -22&amp;nbsp;°C vert det igjen danna isroser og under -22&amp;nbsp;°C igjen prismer. Om snøflaket byrjar å utvikle seg rundt -5&amp;nbsp;°C, og så kjem inn i varmare luft, kan det vekse ut isarmar i kvar ende av søyla som opphavleg vart danna.

Det er hovudsakleg to mogeleg forklaringar på symmetrien til snøflak. Den første er at det er ein slags kommunikasjon eller overføring av informasjon mellom armane, slik at veksten i kvar arm påverkar veksten i alle dei andre armane. [[Overflatespenning]] eller [[fonon]]ar er måtar slik informasjon kan overførast på. Den andre forklaringa, som ser ut til å vere det rådande synet, er at armane til snøflaket veks sjølvstendig i luft med temperatur, fukt og andre atmosfæriske eigenskapar som varierer hurtig. Ein reknar med at lufta rundt eit enkelt snøflak er så pass homogen (har like eigenskapar) at kvar enkel arm i snøflaket vert utsett for dei same endringane i lufta samstundes, og at ein arm derfor alltid vil ha dei same vekstvilkåra som dei fem andre armane, på liknande måte som at nærliggande [[tre]] som veks under tilnærma identiske forhold alltid får nesten identiske [[trering]]ar. Sidan det er større avstand mellom kvart snøflak enn mellom armane til eit enkelt snøflak, vil lufta rundt forskjellige snøflak, sjølv mellom to nærliggande snøflak, vere litt forskjellig og snøflaka vil sjå forskjellige ut. 

Det vert ofte sagt at ingen snøflak er like. Strengt tatt er det særs usannsynleg at to [[makroskopisk]]e lekamar i universet skal få ein identisk molkylstruktur, men det er likevel ingen vitsakpelege lover som hindrar dette. I praksis kan to snøflak sjå identiske ut om dei oppstod i nær identiske luftforhold, anten fordi dei oppstod svært nær kvarandre, eller rett og slett på slump. 

[[Fil:Galerie flocons.jpg|mini|center|400px|Snøflakgalleri.]]

== Tettleik ==
Snøtettleiken varierer stort, sjølv for nysnø. Typisk tettleik for nysnø er rundt 12 % av vasstettleiken. Derfor seier ein ofte at 1 cm nysnø tilsvarar 1 [[millimeter]] [[regn]]. Snø vil derimot presse seg saman under vekta av seg sjølv til tettleiken om lag blir 33 % av vasstettleiken. Ein djupt snølag kan derimot presse seg så mykje saman at tettleiken om lag blir 50 %, særleg seint på våren. 

Kor store vassmengder som ligg i eit snølag er ofte til stor interesse innan kraftproduksjonsindustrien. Veit ein denne mengda kan ein ofte med stor tryggleik vite kor mykje vatn som vil smelte og renne ned i vassmagasina når snøen smeltar om våren. 
 
== Typar snø og snøvêr ==

[[Fil:Snow in Colarado in the United States of America.jpeg|mini|Nysnø i skogen i [[Colorado]]. {{foto|Tim McCabe}}]]
[[Fil:Snowy road Sosonka 2013 G1.jpg|mini|Puddersnø på greiner.  ]]
Litt lett snøvêr med små snøflak vert gjerne kalla ei ''snøbye''.
Dersom det snør tettare, gjerne med større og tyngre snøflak, kan ein kalle det ''snøkav'' eller ''snøkave''. Dersom det blæs kraftig samstundes som det snør, kallar ein det gjerne [[snøstorm]], men dette omgrepet har ikkje ein fast definisjon i Noreg.

Snø i form av små ispartiklar kallar ein ''[[hagl]]'', sjølv om hagl vert danna på anna vis enn snø.

Ein har mange forskjellige omgrep for snø og snøvêr:

; Eiter eller eitersnø
: Svært små snø/ispartiklar som fell sakte, om lag som frose [[yr]]. 
;[[Firn]]
:Snø som har lege på bakken i minst eitt år, utan at han har pakka seg saman til is. Han er [[granulær]].
;[[Hagl]]
: Små iskuler av fleire islag. Oppstår som oftast i samband med [[cumulonimbus|byge- og toreskyer]]. Storleiken kan variere frå 5 mm til over 10 cm i sjeldne tilfelle. 
;[[Is]], [[isbre]]
:Snø kan pakkast så hardt saman at han kan danne is som ikkje inneheld luftbobler. Kor raskt dette skjer er avhengig av kor mykje det har snødd, lufttemperaturen og vekta av snøen i dei øvre snølaga, og kan ta alt frå eit par timar til fleire tiår. 
;Kornsnø
:Grov, granulær våt snø. Vert oftast brukt for å skildre snøen som ligg på bakken om våren. Kornsnø kjem av at snøen smeltar om dagen, og frys igjen om natta. 
;Kram snø
: Snø med temperatur nær smeltepunktet, som lett kan formast til lekamar som snøballar og [[snømann|snømenn]]. 
;Kunstig snø
: Snø som vert laga ved hjelp av [[snøkanon]]er. Ofte har denne snøen form som små mjuke haglkorn. 
;Puddersnø
:Nysnø som ikkje enno er blitt kompakt. Tettleiken og fuktinnhaldet i [[pudder]]snø kan variere stort. Snøfall i kystområde og andre område med mykje fukt fører som regel til tyngre snø enn snøfall i tørre og kontinentale område. Lett og tørr puddersnø er svært ettertrakta for skiløparar og snøbrettkjørarar. 
[[Fil:Snow in Buenos Aires.jpg|mini|Sludd i Buenos Aires. {{foto|SpookyLittleGirl}}]]
;[[Sastrugi]]
:Hard snø med furer.
;Skare
:Ei hardfrosa skorpe på toppen av snøen.
;[[Slaps]]
: Snø som delvis har smelta når den ligg på bakken. 
;[[Sludd]]
:Ei blanding av regn og snø. 
;Snøbomm
:Nysnø som har lagt seg på vatn, men som ikkje har frose.
;Snøfokk
: Snø som bles med vinden på bakken. Dette fører ofte til snøfonner, gjerne langs murar og husveggar. 
;Snøstorm
: Uttrykk som regel brukt om snøfall i lag med kraftig vind (ikkje nødvendigvis vind av [[storm]] styrke). Noko eintydig definisjon på norsk finst ikkje. 
;[[Underkjølt regn]]
:Regn som frys momentant i det dropane treffer ei kald overflate. Dette fenomenet kan dekke alt på overflata med ein klår is, føre til store trafikkproblem og knekke tre og telefonstolpar. 
;Vassmelonsnø
:Snø med raud- eller lillaaktig farge med lukt som [[vassmelon]]. Fenomenet oppstår på grunn av ein [[grønalge]] som heiter ''[[chlamydomonas nivalis]]''.

== Snøsmelting ==
Snødekket vert utsett for [[termodynamisk prosess|termodynamiske prosessar]]. Når desse gjev ei positiv energitilførsel og snødekket har temperatur på 0&amp;nbsp;°C eller høgare, smeltar snøen. Dei viktigaste prosessane er overføring av [[følbar varme]] frå lufta, overføring av [[latent varme]] i fuktig luft eller tap av fordampingsvarme i tørr luft, absorpsjon av [[solinnstråling]], samt skilnaden mellom innstrålt varme frå luft og skyer og utstrålt varme frå snødekket (langbølgja stråling). I gjennomsnitt er det overføring av følbar varme frå lufta til snødekket som gjev det største bidraget til smeltinga. Denne varmeoverføringa aukar med vindstyrken.

I tørr luft er fordampinga stor og snøsmeltinga vert redusert fordi energitapet er stort. Det er derimot lite snø som fordampar fordi snøflata er kald, og det skal meir enn sju gonger så mykje energi til å fordampe ei vekteining snø som til å smelte den, såkalla [[sublimasjon]]. Straks fuktinnhaldet i lufta går over mettingsnivået ved 0&amp;nbsp;°C, går det i staden ein [[vassdamp]]transport frå lufta og ned mot snødekket, der vassdampen vert [[kondensasjon|kondensert]] til vatn på snøflata. Det er den same prosessen som får det til å [[dogg]]e på kalde lekamar i oppvarma rom. Vassmengda blir ikkje stor, men det vert frigjort mykje latent varme som kan nyttast til smelting. Er det kaldt og fuktig, vil det i staden rime på snødekket, og ikkje føregå smelting. Både fordampinga og kondensasjonen aukar med vindstyrken. 

Om vinteren står sola lågt på himmelen og på klåre dagar er det lite vassinnhald i lufta, samt stort varmetap ved utstråling. Det kan då vere fleire varmegrader utan at snøen smeltar. Om det er skya vêr, som kjem det mykje tilbakestråling i form av varme frå skylaget. Dette kan om vinteren vere mykje større enn reduksjonen i absorbert solinnstråling. Er det samstundes varmegrader, vind og fuktig luft, blir det stor varmetilførsel til snødekket. I slikt vêr er varmegradene effektive. Regnar det samstundes, som det ofte gjer i slikt vêr, kan det oppstå store flaumar langs kysten som følgje av regn og smeltevatn. Det vert ofte sagt at snøen regnar vekk, men det er dei generelle vêrtilhøva og ikkje regnvatnet i seg sjølv som smeltar snøen. Sjølve regnvatnet medverkar heller lite til smeltinga. 

[[Albedo|Refleksjonsevna]] til snøen endrar seg utover våren på grunn av auka forureining og grovare krystallstruktur. Når solstrålinga samstundes aukar, vil snøflata absorbere meir av strålinga. Dagane med sol blir det meir effektive. Den auka solinnstrålinga gjer at det ofte smeltar raskare på flater som heller mot sør, særleg på forureina brøytekantar. 

Om snøen fell på varme flater, typisk seint på våren eller tidleg på hausten, vil varmetilførselen frå underlaget òg medverke til å smelte snøen. 

== Sjå òg ==
* [[Snøras]]
* [[Slede]]
* [[Ski]]gåing
* [[Snøskulpturar]]
* [[Snøball]]
* [[Snøbrett]]
* [[Snøkanon]]
* [[Frost]]
* [[Truge]]
* [[Snømåking]]
* [[Iglo]]
* [[Land som har hatt snøfall]]

== Kjelder ==
{{fotnoteliste}}

== Bakgrunnsstoff ==
{{commons2|Snow}}
* [http://www.ntnu.no/~ivarse/snjoord.html Norske ord for snø] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20041112080002/http://www.ntnu.no/~ivarse/snjoord.html |date=2004-11-12 }}
* [http://www.nsdl.arm.gov/Library/glossary.shtml#snowflake National Science Digital Library - Snøflak] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20021123031727/http://nsdl.arm.gov/#snowflake |date=2002-11-23 }}
* [http://www.its.caltech.edu/~atomic/snowcrystals/faqs/faqs.htm Kenneth G. Libbrecht sin Snøflak FAQ]

{{god artikkel|tema=vitskaps}}

{{tidlegare utvald|år=2005}}
{{Autoritetsdata}}

[[Kategori:Snø]]
[[Kategori:Nedbør]]
[[Kategori:Vatn]]
[[Kategori:Granulære stoff]]
[[Kategori:Vassformer]]
[[Kategori:Ord frå norrønt]]</text>
      <sha1>p6dsw5v1swyhuzbbb1d2d8uqd47va29</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Sudan</title>
    <ns>0</ns>
    <id>14355</id>
    <revision>
      <id>3672702</id>
      <parentid>3608976</parentid>
      <timestamp>2026-09-15T18:15:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>HerVal7752</username>
        <id>105842</id>
      </contributor>
      <comment>Landboks</comment>
      <origin>3672702</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="20067" sha1="8adfx5xsxhx58qgdmibiafmuyqtlmw2" xml:space="preserve">{{landboks
|namn = Republikken Sudan
|andre namn = {{lang|ar|{{ikkjekursiv|جمهورية السودان}}&lt;br /&gt;Jumhuriyat as-Sudan}}
|adjektiv = sudansk
|riksvåpen = Emblem of Sudan.svg
|riksvåpenstorleik = 70
|flagg = Flag of Sudan.svg{{!}}border
|motto = Al-Nasr Lana&lt;br /&gt;('Sigeren er vår')
|nasjonaldag = 
|nasjonalsong = Nahnu Djundulla Djundulwatan
|kart = Sudan (orthographic projection) highlighted.svg
|karttekst = {{Legend|#336830|Republikken Sudan}}{{Legend|#61E760|Territorium som Sudan gjer krav på, men som det ikkje kontrollerer}}
|hovudstad = Khartoum
|styresett = [[Føderal]] [[republikk]] under [[militærjunta]]
|statsoverhovudtype = [[President]]
|statsoverhovud = Abdel Fattah al-Burhan
|statsminister = Kamil Idris
|grunnlagdtype = Sjølvstende {{ikkjefeit|frå&lt;br /&gt;[[Storbritannia]]&lt;br /&gt;og [[Egypt]]}}
|grunnlagd = [[1. januar]] [[1956]]
|vassareal = 5&amp;nbsp;%
|valuta = [[Sudansk dinar]]
|tidssone = [[UTC]] +2
|domene = .sd
}}
'''Sudan''',{{mrk|{{språk-ar|السودان|Sūdān}} }} offisielt '''Republikken Sudan''',{{mrk|{{språk-ar|جمهورية السودان|Jumhuriyat as-Sudan}} }} er ein republikk i Nordaust-[[Afrika]] og er det tredje største landet i verdsdelen. Landet grensar mot [[Eritrea]], [[Etiopia]], [[Sør-Sudan]], [[Den sentralafrikanske republikken]], [[Tsjad]], [[Libya]] og [[Egypt]], og det har kystline mot [[Raudehavet]]. Hovudstaden er [[Khartoum]]. Landet har i mange år vore herja av borgarkrig. Etter fredsavtalen frå 2005 vart det i 2011 halde folkerøysting i Sør-Sudan om å verta ein sjølvstendig stat, og Sør-Sudan vart skilt ut frå Sudan i 9. juli 2011.

== Namn ==
Namnet på staten Sudan kjem frå den den geografiske [[regionen Sudan]], eit område [[sør for Sahara]], som strekkjer seg frå Vest-Afrika til Aust- og Sentral-Afrika. Namnet kjem frå det arabiske ''bilād as-sūdān'' (بلاد السودان), eller «landet til dei svarte», som viser til innbyggjarar med mørk hud.&lt;ref&gt;{{Kilde www|url=http://www.ancientsudan.org/articles_ibrahim_musa_westernsudan.html|tittel=Ancient Sudan Nubia|besøksdato=2017-12-07|arkiv-url=https://web.archive.org/web/20170622174316/http://www.ancientsudan.org/articles_ibrahim_musa_westernsudan.html|arkiv-dato=2017-06-22|død-lenke=yes|verk=www.ancientsudan.org}}&lt;/ref&gt;

== Geografi ==
[[Fil:Su-map.png|mini|venstre|Kart over Sudan før utskiljinga av Sør-Sudan]]

Sudan ligg i [[Nord-Afrika]] og grensar mot [[Raudehavet]] i aust. Det meste av landet består av slettelandskap, med fjell i vest og i aust. Landskapet er dominert av [[Nilen]] med tilløp. [[Klima|Klimaet]] vekslar frå tropisk i sør til tørr [[ørken]] i nord. [[Regntid|Regntida]] finn typisk stad i perioden april til november, men varierer avhengig av område.

Nokre miljøproblem i landet er utilstrekkeleg  tilgang på ferskvatn, [[Erosjon|jorderosjon]] og at ville dyr blir truga av omfattande jakt. Halvparten av elektrisiteten i landet blir produsert av [[fossilt brensel]] og halvparten av [[Vassenergi|vasskraft]].

=== Klima ===
Dei nordlege områda av landet er [[ørken]], og har eit [[klima]] som liknar det i [[Egypt]], [[Libya]] og ørkenområda av [[Algerie]]. Frå [[Khartoum]] og sørover aukar den årlege nedbøren gradvis frå 150 mm til over 1000 mm. I dei nordlege områda har ein sjeldan [[regn]], og eventuelt regn kjem med ujamne mellomrom. Regnsesongen i Sudan er mellom april og oktober, men lengst sør kan ein ha nedbør heile året. Regntida minkar frå seks til åtte månadar i sør til rundt to månadar i dei sørlege områda av ørkenen. 

Dei nordlege delane av Sudan har nesten alltid ein nordaustleg vind gjennom heile året. Dette fører til svært tørr luft som gjer at dei svært høge dagtemperaturane ikkje er så ubehagelege. I dei kjøligare vintermånadane kan temperaturen bli ganske låg, og frost tidleg på morgonen er ikkje uvanleg i ørkenen. Om sommaren er derimot nattetemperaturane sjeldan under 25&amp;nbsp;°C. 

Under regntida i dei sørlege og sentrale områda av Sudan, erstattar ein sørleg eller sørvestleg vind den nordaustlege vinden. Dette fører til litt lågare temperaturar om sommaren, høg fukt og ein del [[sky]]er. Lengst sør varierer temperaturen lite gjennom året, og er høgast like før regntida. Den fuktige lufta kjem frå [[Kongobekkenet]] eller [[Atlanterhavet|Sør-Atlanteren]] og er hovudkjelda til regnvêret om sommaren. Sjølv i regntida har ein tørre dagar og sol innimellom, og sjølv i dei våtaste områda kjem det berre regn om lag kvar tredje dag. 

Sundan kan stundom verte råka av ein kraftig vind kalla ''[[haboob]]'', som kan føre til [[sandstorm]]. Habooben oppstår ofte dagen før eller heilt i starten av regntida, ofte føre eit [[torevêr]]. 

På kysten av [[Raudehavet]] og i åsane i nærleiken har ein berre litt regn no og då frå oktober til desember.

== Folkesetnad ==
Det finst ingen data for folketalet i landet sidan Sør-Sudan blei skilt ut frå Sudan, men i ei folketeljing frå 2008 blei folketalet i Nord-, Vest- og Aust-Sudan registrert til å vera over 30 millionar.&lt;ref&gt;[http://af.reuters.com/article/topNews/idAFJOE54K0CR20090521?sp=true Heavens, Andrew (21. mai 2009)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121022175725/http://af.reuters.com/article/topNews/idAFJOE54K0CR20090521?sp=true |date=2012-10-22 }}. Af.reuters.com (2009-05-21). Besøkt 4. oktober 2011.&lt;/ref&gt; Dette set dagens estimat av folketalet i Sudan etter lausrivinga til litt over 30 millionar menneske. Dette er ein betydelig auke dei siste to tiåra, etter at folketeljinga i 1983 oppgav det totale folketalet i Sudan, inkludert dagens Sør-Sudan, til 21,6 millionar.&lt;ref&gt;&quot;[http://countrystudies.us/sudan/34.htm Sudan – Population]&quot;. Library of Congress Country Studies.&lt;/ref&gt; Befolkninga i storbyområdet Khartoum (inkludert [[Khartoum]], [[Omdurman]] og [[Nord-Khartoum]]) er i sterk vekst, og blei registrert til å vera 5,2 millionar.

Gjennomsnittsalderen er 17,7&amp;nbsp;år (2002), medan spedbarnsdøydelegheita er på 9,0&amp;nbsp;% (2008). Forventa levealder (gj.snitt) er 62,5&amp;nbsp;år (2008).

Språk i Sudan er arabisk, nubisk, ta bedawie, ulike dialektar av nilotisk, nilo-hamitisk, sudanesisk og engelsk.

Landet har ca. 70&amp;nbsp;% [[Sunni-muslim|sunni-muslimar]] (mest i nord), 5&amp;nbsp;% kristne (mest i sør og i [[Khartoum]]) og 25&amp;nbsp;% som tilhøyrer andre religionar.

I tillegg til at mange sudanesarar sjølv er blitt flyktningar, har også landet tatt imot mange flyktningar frå andre land. Ifølgje ''World Refugee Survey 2008'' budde det {{formatnum:310500}} flyktningar og asylsøkarar i Sudan i 2007. Fleirtalet av desse kom frå [[Eritrea]] ({{formatnum:240400}} personar), [[Tsjad]] ({{formatnum:45000}}), [[Etiopia]] ({{formatnum:49300}}) og [[Den sentralafrikanske republikk]] ({{formatnum:2500}})).&lt;ref name=&quot;World Refugee Survey 2008&quot;&gt;{{Cite news|date=19. juni 2008|title=World Refugee Survey 2008|publisher=U.S. Committee for Refugees and Immigrants|url=http://www.refugees.org/survey|archiveurl=https://web.archive.org/web/20071005040657/http://www.refugees.org/article.aspx?id=1941|archivedate=2007-10-05|deadurl=yes|}}&lt;/ref&gt; Den sudanske regjeringa deporterte minst 1500 flyktningar og asylsøkarar i løpet av 2007. Sudan har ratifisert [[Flyktningkonvensjonen|SN sin flyktningkonvensjon]] frå 1951.&lt;ref name=&quot;World Refugee Survey 2008&quot; /&gt;

== Historie ==
Området som i dag dannar Sudan er nemnt i skriftlege kjelder frå det gamle Egypt frå rundt 3000 f.Kr. Periodisk var nordlege Sudan, då særleg [[Nubia]], ein egyptisk provins. Arkeologiske bevis av urfolkskulturar som [[kerma]] finst også, og i det siste tusenåret f.Kr. oppstod ein skriftleg dokumentert kultur med byen [[Napata]] som hovudstad i eit rike kalla [[Kongedømmet Kusj|Kusj]] som varte fram til rundt 300-talet e.Kr.

Nokre Kush-kongar regjerte også over Egypt og danna det 25. dynastiet i landet (ca. 746-655 f.Kr.). Den kulturelle innverknaden nordfrå var heile tida sterk; dei kushittiske kongane bygde til dømes pyramidar, og kulten kring den egyptiske guden [[Amon]] var den dominerande.

=== Tidleg-kristen tid og overgangen til muslimsk styre ===
[[Fil:Cross, Faras.jpg|thumb|Ein av freskane som vart funne under utgravingane av Faras]] På 500-talet vart dei tre nubiske rika Nobatia, Makuria og Alodia kristna, hovudsakleg gjennom misjon frå den koptiske kyrkja i Egypt. Ifølgje Johannes av Efesos vart misjonæren Longinus send til Nobatia kring år 540, og etterfølgjaren Julian førte kristendommen til Alodia. Oppslutninga om den kristne trua voks raskt, med kyrkjer og katedralar oppførte langs Nilen.&lt;ref&gt;Johannes av Efesos, ca. 570.&lt;/ref&gt;

I motsetnad til Egypt, som fall for islamsk ekspansjon på 600-talet, klarte dei kristne rika i Nubia å stå imot i fleire hundre år. Ein fredsavtale med muslimane, kjend som ''baqt'', vart inngått etter militært press på 600-talet og heldt i kring 500 år. Avtalen innebar mellom anna levering av slavar og varer i byte mot fred.&lt;ref&gt;Hasan, Yusuf Fadl (1967). ''The Arabs and the Sudan''. Edinburgh University Press.&lt;/ref&gt;

På 1100-talet braut avtalen saman, og dei følgjande hundreåra var prega av krig og gradvis islamisering. Det siste kristne kongedømet, Alodia, fall i 1504, og med det forsvann òg kristendommen som dominerande religion i regionen.&lt;ref&gt;Welsby, Derek A. (2002). ''The Medieval Kingdoms of Nubia''. British Museum Press.&lt;/ref&gt;

=== 1822 og framover ===
[[Muhammad Ali av Egypt]] erobra Sudan i 1822 og grunnla [[Khartoum]]. Sonen hans [[Ibrahim Pasja]] flytta grensene for Egypt heilt til nærleiken av [[Victoriasjøen]]. Ei aukande misnøye med den egyptiske påverknaden, høge skattar og krav om at slaveriet skulle avskaffast førte fram til [[mahdistopprøret]] under [[Muhammad Ahmad]] i 1882. Mahdiststaten blei senere styrta i 1898 av Egypt og Storbritannia. Ifølgje eit [[traktat]] av 19. januar 1899 skulle forvaltninga av landet sør for [[22. breddegrad]] ned til Uganda og [[Belgisk Kongo]] handterast av Egypt og Storbritannia i fellesskap, under namnet [[Anglo-egyptisk Sudan]].

Landet blei leia av ein [[generalguvernør]] som blei innsett av egyptarane etter godkjenning frå  britane, men landet blei i realiteten styrt som ein britisk [[koloni]]. Fram til sjølvstendet i 1956 blei Sudan administrert av britane som to separate einingar – det muslimske nord- og det kristne sørterritoriet.

Ein anglo-egyptiskt avtale i 1953 gav Sudan indre sjølvstyre over tre år og lova tilbaketrekking av dei britiske styrkane. Det første valet blei halde same året, og blei vunne av National Unionist Party (NUP) under leiing av [[Ismaʿil al-Azhari]]. Sistnemnde danna regjering i 1954 og blei den fyrste statsministeren i Sudan.&lt;ref&gt;{{snl|Sudans_historie|Sudans historie}}&lt;/ref&gt;

=== Nyare historie ===
Sudan fekk sjølvstende frå Storbritannia og Egypt i 1956, og har vore medlem av [[SN]] sidan då. Militære regime som favoriserer islam-orienterte regjeringar har dominert innanrikspolitikken i  Sudan sidan sjølvstendet. Oberst [[Omar al-Bashir]] kom til makta i eit miltærkupp 30. juni 1989. Al-Bashir sat ved makta i nær 30 år, frem til han sjølv blei avsett ved eit militærkupp 11. april 2019.

Bortsett frå i perioden 1972–82 var landet herja av borgarkrig fram til partane gjekk med på ein fredsavtale den 9. januar 2005. Konflikten hadde utgangspunkt i den  økonomiske, politiske og sosiale dominansen til det muslimske nordlege Sudan over det kristne, ikkje-arabiske Sør-Sudan. Ifølgje fredsavtalen – Comprehensive Peace Agreement (CPA) – skulle Sør-Sudan innan januar 2011 gjennomføra ei folkerøysting om sjølvstende. I januar 2011 blei denne halden. Eit overveldande fleirtal stemte for lausriving, og Sør-Sudan blei erklært som eigen stat 9. juli 2011. Ved opprettinga av Sør-Sudan var det ikkje semje mellom Sør-Sudan og Sudan om den økonomiske kompensasjonen for ein røyrleidning gjennom Sudan frå oljeproduksjonen i Sør-Sudan. Dette førte til uro.

I 2003 oppstod [[Darfur-konflikten]] i [[Darfur]]. Den sudanske regjeringa og opprørsleiaren Minni Arcua Minnawi frå [[Sudan Liberation Movement|SLA]] underteikna ein fredsavtale for [[Darfur]] 5. mai 2006. Etter meir uro og fleire rundar med forhandlingar blei det inngått ein avtale den 14. juli 2011.

6. januar 2021 underteikna Sudan [[Abraham-avtalane|Abraham-avtalen]].&lt;ref&gt;{{Kilde www|url=https://idag.no/nyheter/verden/kun-pa-nett/israel-takker-usa-for-fredsinnsatsen-i-midtosten/19.35075|tittel=Israel takker USA for fredsinnsatsen i Midtøsten|besøksdato=2022-01-02|dato=2021-01-07|utgiver=idag.no|}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Kilde www|url=https://www.bloomberg.com/news/articles/2021-01-06/sudan-signs-abraham-accords-declaration-with-u-s-cabinet-says|tittel=Sudan Signs Pact Setting Stage for Normalization With Israel|besøksdato=2021-09-08|dato=2021-01-06|forfatter=Mohammed Alamin|språk=en-US|utgiver=Bloomberg News}}&lt;/ref&gt;

Det fann stad ei militærkupp i landet 25. oktober 2021. Statsministeren Abdalla Hamdok blei tatt til fange av kuppmakarane.&lt;ref&gt;{{Kilde avis|tittel=Sudan's Hamdok moved to unknown location after refusing to support coup|url=https://www.reuters.com/world/africa/sudans-hamdok-moved-unknown-location-after-refusing-support-coup-2021-10-25/|avis=Reuters|dato=2021-10-25|besøksdato=2022-01-02|språk=en|etternavn=Reuters}}&lt;/ref&gt;
Hamdok blei gjeninsett 21. november 2021 etter at Abdel Fattah al-Burhan gjekk med på å gjeninnføra overgangen til sivilt styre, samtidig som han heldt på kontrollen.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Sudan’s Hamdok reinstated as PM after political agreement signed|url=https://www.aljazeera.com/news/2021/11/21/sudans-hamdok-reinstated-as-pm-after-political-agreement-signed|access-date=2021-11-21|website=www.aljazeera.com|language=en}}&lt;/ref&gt;
2. januar 2022 kunngjorde Hamdok at han trekte seg som statsminister etter folkelege protestar som førte til fleire dødsfall.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Sudan PM Abdalla Hamdok resigns after deadly protest|url=https://www.aljazeera.com/news/2022/1/2/sudan-pm-abdalla-hamdok-resigns-after-deadly-protest|access-date=2022-01-02|website=www.aljazeera.com|language=en}}&lt;/ref&gt;

== Politikk og administrasjon ==
Sudan har ei [[Demokrati|demokratisk]] [[forfatning]], men blei i praksis styrt av eit [[militærdiktatur]] frå 30. juni 1989, då oberst Omar al-Bashir overtok makta i eit statskupp og innførte eit strengt islamistisk regime med [[Sjaria|sjarialovgjeving]]. Ein reknar med at mellom {{formatnum:200000}} og {{formatnum:400000}} menneske døydde under hans regjeringstid, tildels som følgje av Darfur-konflikten. I kjølvatnet av omfattande protestar blei regjeringa styrta 11. april 2019, og al-Bashir stilt for retten for blant anna korrupsjon. Partiet hans, Nasjonalkongressen, blei forbode. Al-Bashir blei også tiltalt for [[brotsverk mot menneskja]] av [[Den internasjonale straffedomstolen]] i [[Haag]].&lt;ref&gt;{{kilde www|url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/africa/7923102.stm|tittel=Warrant issued for Sudan's leader|besøksdato=29. november 2019|dato=4. mars 2009|språk=en-UK|utgiver=[[BBC]]}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{kilde www|url=https://www.theguardian.com/world/2019/aug/18/omar-al-bashir-corruption-charges-sudan-court|tittel=Deposed Sudan president to face corruption charges in court|besøksdato=29. november 2019|forfattere=Jason Burke og Zeinab Mohammed Salih|dato=18. august 2019|språk=en-UK|utgiver=[[The Guardian]]}}&lt;/ref&gt; I august 2019 blei det oppnådd semje om eit mellombels styre sett saman av sivile og militære representantar.&lt;ref&gt;{{kilde www|url=https://www.reuters.com/article/us-sudan-politics/sudanese-army-and-civilians-seal-interim-power-sharing-deal-idUSKCN1V70AC|tittel=Sudanese army and civilians seal interim power-sharing deal|besøksdato=29. november 2019|dato=17. august 2019|forfatter=Khalid Abdelaziz|språk=en|utgiver=[[Reuters]]}}&lt;/ref&gt;

==== Tru- og religionsfridom ====

Trass i at Sudan gjennom grunnlova og internasjonale avtalar har forplikta seg til å respektere trusfridomen, vert det rapportert om omfattande brot på denne rettigheita. Kristne – særleg konvertittar frå islam og kristne med etnisk afrikansk bakgrunn – vert utsette for systematisk diskriminering, vald og truslar.

I kjølvatnet av militærkuppet i 2021 og utbrotet av borgarkrigen i april 2023 har situasjonen for religiøse minoritetar forverra seg dramatisk. Over 150 kyrkjer har blitt angripne, øydelagde eller beslaglagde.&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.uscirf.gov/news-room/releases-statements/uscirf-sounds-alarm-attacks-against-religious-communities-sudan|tittel=USCIRF sounds alarm on attacks against religious communities in Sudan|dato=2024-04-19|besøksdato=2025-06-02|utgjevar=USCIRF}}&lt;/ref&gt; Nokre kyrkjer er blitt omgjorde til militærbasar, og kristne leiarar har blitt bortførte eller drepne.&lt;ref&gt;{{Kjelde www|url=https://opendoors.org/en-US/research-reports/|tittel=World Watch List 2025|besøksdato=2025-06-02|utgjevar=Open Doors International}}&lt;/ref&gt;

[[Konversjon (religion)|Konvertittar]] frå islam risikerer å bli utstøytte frå familien, fråtekne barn, utsette for vald eller drepne. Det er òg rapportert at kristne kvinner har blitt bortførte og tvangsgifta med muslimar, og at jenter har blitt utsette for seksuelle overgrep frå både milits og tryggingsstyrkar.&lt;ref&gt;{{cite news|url=https://www.theguardian.com/global-development/2023/may/16/sudan-reports-of-women-being-raped-in-khartoum-by-armed-men|tittel=Sudan: Reports of women being raped in Khartoum by armed men|dato=2023-05-16|blad=The Guardian|besøksdato=2025-06-02}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|url=https://www.dw.com/en/sudan-un-condemns-sexual-violence-amid-weeklong-cease-fire/a-65723621|tittel=UN condemns sexual violence in Sudan|dato=2023-05-24|blad=Deutsche Welle|besøksdato=2025-06-02}}&lt;/ref&gt;

Sudan har signert fleire internasjonale menneskerettskonvensjonar, inkludert [[ICCPR]]&lt;ref&gt;https://www.ohchr.org/en/professionalinterest/pages/ccpr.aspx&lt;/ref&gt; og [[CRC]],&lt;ref&gt;[https://www.ohchr.org/en/professionalinterest/pages/crc.aspx]&lt;/ref&gt; men desse vert i liten grad etterlevde. Nokre av dei mest dokumenterte brota er:
* forbod og vald mot kyrkjebygg (ICCPR art. 18),
* trakassering og vald mot kristne kvinner for å ikkje følgje islamsk kleskode (ICCPR art. 18),
* arrestasjonar og truslar om blasfemi mot kristne (ICCPR art. 19),
* systematisk diskriminering av barn i kristne familiar (CRC art. 14).&lt;ref&gt;{{Kjelde www|url=https://opendoors.org/en-US/research-reports/|tittel=World Watch List 2025: Sudan|besøksdato=2025-06-02|utgjevar=Open Doors International}}&lt;/ref&gt;

Ifølgje menneskerettsorganisasjonen [[Åpne Dører]]&lt;ref&gt;{{Citation|title=Sudan|url=https://www.opendoors.no/forfoelgelse/land/sudan/|website=www.opendoors.no|accessdate=2025-06-02|language=nb-NO}}&lt;/ref&gt; er Sudan blant dei fem landa i verda der kristne opplever mest forfølging. I 2025 blei landet rangert som nummer fem på organisasjonen si [[World Watch List]], med svært høge nivå av vald og press mot kristne både i privatlivet, familielivet, samfunnet og på nasjonalt nivå.&lt;ref&gt;{{Kjelde www|url=https://opendoors.org/en-US/research-reports/|tittel=World Watch List 2025|besøksdato=2025-06-02|utgjevar=Open Doors International}}&lt;/ref&gt;

==Merknader==
{{merknadar}}

==Kjelder==
{{reflist}}
{{refopning}}
*''Delar av denne artikkelen bygger på «[[:nb:Sudan|Sudan]]» frå {{Wikipedia-utgåve|nb}},  den 9. januar 2022.''  
{{refslutt}}

== Litteratur ==
* {{Kilde bok|url=http://urn.nb.no/URN:NBN:no-nb_digibok_2007062004039|tittel=Afrika|forlag=Schibsted|isbn=8251607450|utgivelsessted=Oslo|side=20|utgivelsesår=1979}}
* {{Kilde bok|url=http://urn.nb.no/URN:NBN:no-nb_digibok_2009050704018|tittel=Land i Afrika|forfatter=Lundstøl, Sigrun Riedel|forlag=Faktum|isbn=8254002312|utgivelsessted=Oslo|side=38|utgivelsesår=1995}}

==Bakgrunnsstoff==
{{commonskat}}
*{{offisiell nettstad}}

{{Nord-Afrika}}
{{AU}}
{{Den arabiske ligaen}}
{{use dmy dates}}
{{Autoritetsdata}}

[[Kategori:Sudan| ]]
[[Kategori:Land i Afrika]]
[[Kategori:AU-land]]</text>
      <sha1>8adfx5xsxhx58qgdmibiafmuyqtlmw2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Etiopia</title>
    <ns>0</ns>
    <id>14357</id>
    <revision>
      <id>3672704</id>
      <parentid>3622757</parentid>
      <timestamp>2026-09-15T18:29:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>HerVal7752</username>
        <id>105842</id>
      </contributor>
      <comment>Landboks + kjelder</comment>
      <origin>3672704</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8911" sha1="amqjj6mkpn3d4pqp4pf25s9uf5ibgzh" xml:space="preserve">{{landboks
|namn = Den føderale demokratiske republikken Etiopia
|andre namn = {{ikkjekursiv|{{lang|am|የኢትዮጵያ ፌዴራላዊ ዴሞክራሲያዊ ሪፐብሊክ}} }}&lt;br /&gt;Yäʾityop̣p̣yawi Federalawi Demokrasiyawi Ripäblik
|adjektiv = etiopisk
|riksvåpen = Coat of arms of Ethiopia.svg
|riksvåpenstorleik = 65 
|flagg = flag of Ethiopia.svg
|motto = Ikkje noko
|nasjonaldag = 28. mai
|nasjonalsong = [[Whedefit Gesgeshi Woude Henate Ethiopia]]
|hovudstad =  Addis Ababa
|minoritetsspråk = ''[[språk i Etiopia]]''
|styresett = [[Føderal]] [[parlamentarisk]] [[republikk]] under eit [[autoritær]]t styre
|statsoverhovudtype = [[President]]
|statsoverhovud = Taye Atske Selassie
|statsminister = Abiy Ahmed
|grunnlagd = [[900-talet f.Kr.]]
|vassareal = 0,7&amp;nbsp;%
|valuta = [[Birr]]
|tidssone = [[UTC]] +3
|retningsnummer = 291
|domene = .et
}}
'''Etiopia''',{{mrk|{{*}}[[amharisk]] {{lang|am|ኢትዮጵያ}}, romanisert ''Ītyōṗṗyā''&lt;br /&gt;{{*}}[[oromo]] {{lang|om|Itiyoophiyaa}}&lt;br /&gt;{{*}}[[somali]] {{lang|so|Itoobiya}}&lt;br /&gt;{{*}}[[arabisk]] {{lang|ar|إثيوبيا}}&lt;br /&gt;{{*}}[[tigrinja]] {{lang|ti|ኢትዮጵያ}}, romanisert ''Ítiyop'iya''&lt;br /&gt;{{*}}[[afar]] {{lang|aa|Itiyoppiya}} }} offisielt '''Den føderale demokratiske republikken Etiopia''',{{mrk|[[amharisk]] {{lang|am|የኢትዮጵያ ፌዴራላዊ ዴሞክራሲያዊ ሪፐብሊክ}}, romanisert ''Yäʾityop̣p̣yawi Federalawi Demokrasiyawi Ripäblik''}} er ein stat på [[Afrikas horn]] nordaust i [[Afrika]].&lt;ref&gt;{{snl}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Kjelde www|url=https://lex.dk/Etiopien|tittel=Etiopien|forfattar=Folke, Hans; Brauer, Ole|språk=da|utgjevar=Lex på lex.dk|vitja=2026-09-15}}&lt;/ref&gt; Etiopia grensar mot [[Eritrea]], [[Djibouti]], [[Somalia]], [[Kenya]], [[Sør-Sudan]] og [[Sudan]]. Landet er det tredje folkerikaste i Afrika, etter [[Nigeria]] og [[Egypt]]. Det er ei av dei eldste statsdanningane som framleis er til,&lt;ref&gt;{{Kjelde www|url=https://www.britannica.com/place/Ethiopia|tittel=Ethiopia|språk=en|utgjevar=Britannica|vitja=2026-09-15}}&lt;/ref&gt; etter [[Armenia]], og er det einaste landet i Afrika som ikkje har vore under [[koloni]]styre.

== Namn ==
Ifølgje etiopisk tradisjon i [[Aksum-krønika]] er namnet Etiopia ([[ge'ez]] ʾĪtyōṗṗyā) avleidd frå Ityopp'is, ein son av [[Kusj son av Kam|bibelske Kusj]] som skal ha grunnlagd [[Aksum]]. Den greske oldtidshistorikaren [[Plinius den eldre]] nemnde også at landet skulle ha fått namn etter ein Aethiops.

Forskarar på 1800-talet meinte i staden at namnet kom frå gresk Αἰθιοπία (Aithiopia), frå gamalgresk Αἰθίοψ ''Aithiops'' sett saman av αίθαλο (aíthalo, 'sotet') og οψ (ops, 'andlet').&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.perseus.tufts.edu/cgi-bin/ptext?doc=Perseus%3Atext%3A1999.04.0057%3Aentry%3D%232329 |title=Aithiops, Henry George Liddell, Robert Scott, '&amp;#39;A Greek-English Lexicon'&amp;#39;, at Perseus |publisher=Perseus.tufts.edu |date= |accessdate=2009-03-16}}&lt;/ref&gt;

I Europa var landet tidlegare også kjend som ''Abessinia'' og ''Abyssinia'', namn avleidde gjennom arabisk ''Habesh'' frå Ḥabaśāt, eigenamnet til [[habeshafolk]], som i dag kan visa til størstedelen av innbyggjarane i Etiopia og Eritrea.

== Folkesetnad ==
=== Folkegrupper ===

Dei største gruppene er [[oromoar|oromo]] 40 %, [[amharar|amhara]] og [[tigreanarar|tigre]] 32 %, andre grupper er [[sidamo]] 9 %, [[shankella]] 6 %, [[somaliarar]] 6 %, [[afar]] 4 %, [[gurage]] 2 %, og andre til saman 1 %. Sjølv om amhararane er i mindretal, er statsapparatet dominert av amharar.

Folkesetnaden sin gjennomsnittsalder var i 2002 17,3 år. Spedbarnsdøydelegheit var litt over 10% (2003), og gjennomsnittleg levealder var 41,2 år (2003)

=== Språk ===

''Sjå [[Språk i Etiopia]]''

Det blir snakka 84 [[språk]] i Etiopia. Blant dei er [[amharisk]] (offisielt), [[tigrinsk]] (offisielt), [[oromign]], [[guaragign]], [[somalisk]], [[arabisk]] og [[engelsk]] (offisielt). I lag med [[Tanzania]] er Etiopia det landet sør for [[Sahara]] som har satsa mest på ein språkpolitikk som byggjer på eigne språk. Amharisk blir skrive med eit eige [[stavingsalfabet]], [[fidel]], som er ein variant av [[ge'ez-skriftsystemet]]. Fleire andre språk, m.a. tigrinsk, blir skrive med det same alfabetet.

I 2003 var godt over halvparten av den vaksne folkesetnaden [[analfabetisme|analfabetar]].

=== Religion ===

Dei største gruppene er [[kristendom|kristne]] 60.8 % og [[islam|muslimar]] 32,8 %.&lt;ref name=&quot;CIA The World Factbook&quot;&gt;{{Citation |title=CIA ''The World Factbook'' |url=https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/et.html |accessdate=2009-11-03 |archive-date=2018-12-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181215191857/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/et.html |url-status=yes }}&lt;/ref&gt; [[Den etiopiske kyrkja]] har røter attende til urkristendomen, ho var del av [[den koptiske kyrkja]] fram til 1959.

== Økonomi ==

Etiopia sin [[handel]] med varer består hovudsakleg i [[eksport]] av [[kaffi]], i 2001 23,4 % av [[BNP|bruttonasjonalproduktet]].

* BNP: USD 800 / innbyggjar&lt;ref name=&quot;CIA The World Factbook&quot;/&gt;

=== Økonomisk struktur ===
* Landbruk: 46,3 %
* Tenester: 41,1 %
* Industri: 12,6 %

[[Fil:Et-map.png|mini|Kart over Etiopia]]

== Historie ==

Etiopia er det eldste uavhengige landet i [[Afrika]], og det einaste afrikanske landet som aldri var [[koloni]].

Landet vart styrt av keisar [[Haile Selassie]] på mesteparten av 1900-talet, avbrote av ein kortvarig italiensk okkupasjon frå 1936 til 1941. Haile Selassie vart styrta i 1974, av ein prosovjetisk [[marxistleninist]]isk [[junta]], [[Dergen]], som gjorde Etiopia til ein [[eittpartistat]]. I 1991 vart Dergen styrta av [[Ethiopian Peoples Revolutionary Democratic Front]] (EPRDF), som framleis sitt med makta.

Statsministrane til Eritrea og Etiopia signerte ei fredserklæring i oktober 2019.&lt;ref&gt;[https://www.nrk.no/urix/fred-mellom-etiopia-og-eritrea_-utenkelig-for-bare-fa-uker-siden-1.14125795 Fred mellom Etiopia og Eritrea: Utenkelig for bare få uker siden]. NRK. Vitja 2019-10-12&lt;/ref&gt;

== Geografi ==
[[Den blå nilen]] byrjar her, i [[Tanasjøen|Tana-sjøen]].

=== Klima ===
Etiopia er kjend for sine katastrofale [[tørke]]periodar, så ein kan kanskje bli overraska over kor behageleg klimaet eigentleg er i dette området. Dei høgareliggande områda i vest slepp unna den steikande varmen i [[Denakil]]ørkenen og lummervarmen i det søraustlege låglandet. Om vinteren bles det vanlegvis ein nordaustleg vind frå [[Den arabiske halvøya|Arabia]], og over om lag 2000–2200 m har ein ofte frost, sjølv om dagtemperaturen vanlegvis er over 20&amp;nbsp;°C. Den kjøligaste tida på året er juli og august då daglege [[torevêr]] flyttar seg over desse høgdedraga. [[Hagl]] er ikkje uvanleg, og mange dagar ser ein berre glimt av sola mellom [[sky]]ene om morgonen og ettermiddagsbyene. I dei sørlege [[Oromofjella]] kan ein få store nedbørsmengder når desse bygene blandar seg med [[monsun]]vinden frå [[Indiahavet]].

Frå mars til mai kan ein få kortare periodar med lett regn i dei austlege fjellområda. I samband med [[El Niño]]-hendingar kan ein få fleire periodar med lett regn, men færre episodar med store nedbørsmengder, og dette kan medføre tørke. I samband med [[La Niña]] episodar skjer ofte det motsette (mindre lett regn, meir kraftig regn).

==Geologi ==
Det [[Prekambrium|prekambriske]] underlaget i Etiopia utgjer berggrunnen i høglandet og alle dalstrøk langs [[Tigre]] og [[Den blå Nilen]]. [[Glimmerskifer]] er mest vanleg med innslag av [[hornblende]] og [[feltspat]]. I [[Adigrat]] vert grunnfjellet overlagra av kvit og brun [[sandstein]] med opptil 300 meter tjukkleik, som vart avsett i [[trias]]tida. Seinare i triastida vart det danna [[kalkstein]] som tilhøyrer [[Antalogruppa]]. Ved [[Chelga]] og Adigrat finst òg [[kol]]. Over 2400 meter finst to vulkanske seriar frå triastida eller eldre: [[Ashangigruppa]] og [[Magdalagruppa]]. Frå [[tertiær]]tida finst [[vulkanske bergarter]] i sørlege delen av Etiopia. [[Aden vulkanserie]] frå tertiærtida består av [[basalt]] og [[vulkansk oske]] som finst vest for [[Massawa]] og ved [[Annesleybukta]].

==Merknader==
{{merknadar}}

== Kjelder ==
{{fotnoteliste}}
{{refopning}}
* ''Denne artikkelen bygger på «[[:sv:Etiopien|Etiopien]]» frå {{Wikipedia-utgåve|sv}}, og «[[:en:Ethiopia|Ethiopia]]» frå {{Wikipedia-utgåve|en}} den 17. juni 2010.'' 
* Askheim, Svein. (2013, 12. januar). [http://snl.no/Etiopias_geologi Etiopias geologi]. I ''Store norske leksikon''. Henta 21. januar 2014.
{{refslutt}}

==Bakgrunnsstoff==
{{commonskat}}
*{{offisiell nettstad}}

{{Regional inndeling av Etiopia}}
{{Aust-Afrika}}
{{AU}}
{{use dmy dates}}
{{Autoritetsdata}}

[[Kategori:Etiopia| ]]
[[Kategori:Land i Afrika]]
[[Kategori:Kystlause land]]
[[Kategori:AU-land]]</text>
      <sha1>amqjj6mkpn3d4pqp4pf25s9uf5ibgzh</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Djibouti</title>
    <ns>0</ns>
    <id>14360</id>
    <revision>
      <id>3672708</id>
      <parentid>3536501</parentid>
      <timestamp>2026-09-15T18:36:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>HerVal7752</username>
        <id>105842</id>
      </contributor>
      <comment>Landboks + kjelder</comment>
      <origin>3672708</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5430" sha1="mg6x305xhcixeiw8qv36040orm26byv" xml:space="preserve">{{landboks
|namn = Republikken Djibouti
|andre namn = {{lang|ar|{{ikkjekursiv|جمهورية جيبوتي}}&lt;br /&gt;{{small|{{transliteration|ar|Jumhūriyyat Jībūtī}} }} }}&lt;br /&gt;{{lang|fr|République de Djibouti}}&lt;br /&gt;{{lang|so|Jamhuuriyadda Jabuuti}}&lt;br /&gt;{{lang|aa|Gabuutih Ummuuno}}
|adjektiv = djiboutisk
|riksvåpen = Emblem of Djibouti.svg
|riksvåpenstorleik = 78
|flagg = flag of Djibouti.svg{{!}}border
|motto = Ikkje noko
|nasjonaldag = 
|nasjonalsong = [[Djibouti sin nasjonalsong|Djibouti]]
|hovudstad = [[Byen Djibouti|Djibouti]]
|styresett = [[Presidentialisme|Presidentiell]] [[republikk]]&lt;ref&gt;{{Kjelde www|url=https://lex.dk/Djibouti|tittel=Djibouti|forfattar=Møller, Bjørn; Pedersen, Christian Fogd; Simonsen, Jørgen Bæk; Carstensen, Nils; Enevoldsen, Thyge|språk=da|utgjevar=Lex på lex.dk|vitja=2026-09-15}}&lt;/ref&gt;
|statsoverhovudtype = [[President]]
|statsoverhovud = Ismaïl Omar Guelleh
|statsminister = Abdoulkader Kamil Mohamed
|grunnlagdtype = Sjølvstende {{ikkjefeit|frå&lt;br /&gt;[[Frankrike]]}}
|grunnlagd = [[27. juni]] [[1977]]
|vassareal = 0&amp;nbsp;%
|valuta = [[Djiboutiske franc]]
|tidssone = [[UTC]] +3
|retningsnummer	= +253
|domene = .dj
}}
'''Djibouti''',{{mrk|{{språk-ar|جيبوتي|Jībūtī}}; [[fransk]] ''Djibouti''; [[somali]] ''Jabuuti''; [[afar]] ''Yibuuti''}} offisielt '''Republikken Djibouti''',{{mrk|{{*}}{{språk-ar|جمهورية جيبوتي|Jumhūriyyat Jībūtī}}&lt;br /&gt;{{*}}[[fransk]] {{lang|fr|République de Djibouti}}&lt;br /&gt;{{*}}[[somali]] {{lang|so|Jamhuuriyadda Jabuuti}}&lt;br /&gt;{{*}}[[afar]] {{lang|aa|Gabuutih Ummuuno}} }} er ein republikk på [[Afrikas horn]], med grensar til [[Eritrea]], [[Etiopia]] og [[Somalia]].&lt;ref&gt;{{snl}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Kjelde www|url=https://www.britannica.com/place/Djibouti|tittel=Djibouti|språk=en|utgjevar=Britannica|vitja=2026-09-15}}&lt;/ref&gt; Djibouti har ei strategisk viktig plassering ved munningen av [[Raudehavet]] med [[Yemen]] 20&amp;nbsp;km ifrå på andre sida.

== Historie ==

Fleire ulike stammar har halde til i området, men i dag er [[issaer]] og [[afarar]] dei viktigaste. Stammane har historisk handla mykje med [[arabarane]] og blei tidleg [[muslimar]].

På 1800-talet gjorde [[Frankrike]] området til eit [[protektorat]] som dei kalla [[Fransk Somaliland]]. I 1967 blei namnet endra til ''Det franske territoriet til afarane og isaene'', men i 1977 blei det sjølvstendig under namnet Djibouti.

Ein [[borgarkrig]] mellom styresmaktene og afarleiarar tidleg på 1990-talet blei avslutta med ein fredsavtale underskriven i 1994.

[[Fil:Dj-map.png|mini|venstre|Kart over Djibouti.]]

==Geografi ==
Store delar av Djibouti består av [[steinørken]]. Berggrunnen består av [[lava]] og vulkanske høgdedrag, som einskilde stader hevar seg over 1500 moh. Høgast når [[Moussa Ali Terara]] på grensa mot [[Etiopia]] og [[Eritrea]] med 2021 moh. (òg mælt til 2063 moh).

[[Forkasting]]ar langs [[Raudehavet]] har skapt senkingar der [[Hanléslettene]] og saltsjøane [[Alol]] og [[Assal]] ligg. Assal ligg krubg 155 m lågare enn havoverflata. Kysten er djupt innskoren av [[Tadjourabukta]].

[[Abbésjøen]] i vest, på grensa mellom Djibouti og Etiopia, er kjent for eit rikt fugleliv med [[flamingo]]ar, [[pelikan]]ar og [[ibis]]ar.

=== Klima ===
Djibouti har [[ørkenklima]] med ekstrem varme. Det lågtliggande kystområde er svært varmt året rundt, men har lågare [[temperatur]]ar når sola står lågare på himmelen. Mykje av dei indre områda strekkjer seg over 500–600 m, og temperaturen og [[fukt]]a er litt lågare enn ved kysten. Dei årlege nedbørsmengdene er under 500&amp;nbsp;mm, og mange stader berre kring 125&amp;nbsp;mm. Det regnet som kjem på kysten kjem vanlegvis i perioden november til mars, men i dei indre områda er det meir vanleg med [[regn]]byger frå april til oktober. 
Landet er periodevis råka av [[tørke]], men stundom òg [[flaum]].

Hovudstaden Djibouti har ein årleg [[middeltemperatur]] på 30&amp;nbsp;°C. Januar er den kaldaste månaden med 25&amp;nbsp;°C i middel, medan juli er den varmaste med 37&amp;nbsp;°C (døgnmaksimum 43&amp;nbsp;C°).

== Folkesetnad ==
To tredjedelar av innbyggjarane i landet bur i hovudstaden, som òg heiter Djibouti. Resten er stort sett [[nomade|nomadar]] som lever av [[husdyrhald]].

Dei to største folkegruppene er dei [[somali]]talande issaene, rundt 60 % av alle innbyggjarane, og afarane, på rundt 35%. Resten er [[europearar]], for det meste franskmenn og italienarar, [[arabarar]] eller [[etiopiarar]].

== Næringsliv ==
Djibouti er ein [[frihandelssone]], og økonomien er forankra i tenester som heng saman med dette. Landet er både [[transitt]]hamn for regionen og eit internasjonalt skipssenter der skip blir lasta om og tankar drivstoff.

Elles har Djibouti lite [[industri]] og få [[naturressurs]]ar, bortsett frå den strategiske plasseringa og ei kystline på 80 mil. Det tørre klimaet hindrar storstilt matproduksjon, og mykje må kjøpast inn utanfrå. Landet har noko eksport av [[skinn]] og [[kaffi]].

==Merknader==
{{merknadar}}

==Kjelder==
{{fotnoteliste}}
{{refopning}}
*[http://snl.no/Djiboutis_landformer Djiboutis landformer]. (12. januar 2013). I ''Store norske leksikon''. Henta 21. januar 2014.
{{refslutt}}

==Bakgrunnsstoff==
{{commonskat}}
*{{offisiell nettstad}}

{{Aust-Afrika}}
{{AU}}
{{Den arabiske ligaen}}
{{use dmy dates}}
{{Autoritetsdata}}

[[Kategori:Djibouti| ]]
[[Kategori:Land i Afrika]]
[[Kategori:AU-land]]</text>
      <sha1>mg6x305xhcixeiw8qv36040orm26byv</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Somalia</title>
    <ns>0</ns>
    <id>14368</id>
    <revision>
      <id>3672706</id>
      <parentid>3552679</parentid>
      <timestamp>2026-09-15T18:32:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>HerVal7752</username>
        <id>105842</id>
      </contributor>
      <comment>Landboks + kjelder</comment>
      <origin>3672706</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8196" sha1="qqxslh8nnsbmsfbarzownn9nhseie5v" xml:space="preserve">{{landboks
|namn = Forbundsrepublikken Somalia
|andre namn = {{lang|so|Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya}}&lt;br /&gt;{{ikkjekursiv|{{lang|ar|جمهورية الصومال الفيدرالية}} }}&lt;br /&gt;{{small|{{transliteration|ar|Jumhūriyah aṣ-Ṣūmāl al-Fīdirāliyah}}}}
|adjektiv = somalisk
|riksvåpen = Coat of arms of Somalia.svg
|flagg = flag of Somalia.svg
|motto = Ikkje noko
|nasjonaldag = 1. juli
|nasjonalsong = [[Soomaaliyeey Toosoow]]
|kart = Somalia svg map.svg
|karttekst = {{Legend|#336830|Territorium kontrollert av Somalia}}{{Legend|#61E760|[[Somaliland|Territorium Somalia gjer krav på, men som det ikkje kontrollerer]]}}
|hovudstad = Mogadishu
|styresett = [[Føderal]] [[parlamentarisk]] [[republikk]]&lt;ref&gt;{{Kjelde www|url=https://lex.dk/Somalia|tittel=Somalia|forfattar=Ehlers, Pernille|språk=da|utgjevar=Lex på lex.dk|vitja=2026-09-15}}&lt;/ref&gt;
|statsoverhovudtype = [[President]]
|statsoverhovud = Hassan Sheikh Mohamud
|statsminister = Hamza Abdi Barre
|grunnlagdtype = [[Sjølvstende]]{{ikkjefeit| frå&lt;br /&gt;[[Storbritannia]]&lt;br /&gt;og [[Italia]]}}
|grunnlagd = [[1. juli]] [[1960]]
|vassareal = 1,6&amp;nbsp;%
|valuta = [[Somalisk shilling]]
|tidssone = [[UTC]] +3
|retningsnummer = +291
|domene = .so
}}
'''Somalia''',{{mrk|[[somali]] {{lang|so|Soomaaliya}}; {{språk-ar|الصومال|Aṣ-Ṣūmāl}} }} offisielt '''Forbundsrepublikken Somalia''',{{mrk|[[somali]] {{lang|so|Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya}}; {{språk-ar|جمهورية الصومال الفيدرالية|Jumhūriyah aṣ-Ṣūmāl al-Fīdirāliyah}} }} er eit land på [[Afrikas horn]] som grensar til [[Djibouti]], [[Etiopia]] og [[Kenya]] i vest, har ei kystline mot [[Adenbukta]] i nord og ei mot [[Indiahavet]] i søraust.&lt;ref&gt;{{snl}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Kjelde www|url=https://www.britannica.com/place/Somalia|tittel=Somalia|språk=en|utgjevar=Britannica|vitja=2026-09-15}}&lt;/ref&gt;

Somalia har lenge vore prega av [[borgarkrig]] og staten er i realiteten gått i oppløysing. Det finst inga samla regjering eller andre fungerande statsorgan. Den 10. oktober 2004 valde eit [[parlament]] beståande av ulike klanfolk, militsleiarar og forretningsfolk [[Abdullahi Yusuf]], president for [[Puntland]]-regionen, til president for heile Somalia. Av tryggingsgrunnar fann møtet stad i [[Kenya]] sin hovudstad [[Nairobi]]. 

== Geografi ==
[[Fil:Somalia-map-no.png|mini|Kart over Somalia.]]

Somalia ligg på ei halvøy på Afrika sin austkyst med Adengolfen mot nord og [[Indiahavet]] mot aust. Saman med [[Etiopia]] og [[Djibouti]] vert området kalla [[Afrikahornet]]. Kystlina er 2.720 km lang.

Nordvest-Somalia (Somaliland) er prega av fjell og eit tørt klima. Berre ved elvane [[Juba]] og [[Shebelle]] er det fruktbare område.

Det høgaste punktet i Somalia er [[Shimbiris]] (2 416 [[meter over havet]]).

Av naturressursar har landet [[uran]] og store, urørte reservar av [[jernmalm]], [[tinn]], [[bauxitt]], [[kopar]] og [[naturgass]]. Sannsynlegvis finst det òg [[olje]].

=== Klima ===
For eit land som ligg så nær [[ekvator]] er [[klima]]et overraskande tørt. Mykje av landet er [[ørken]], og nesten ingen stadar har ein årleg nedbørsnormal over 625 mm, og dei fleste har mindre enn 250 mm. I nord har ein litt [[regn]] i årstida når sola står lågt på himmelen og temperaturane er litt lågare, men dette området er svært tørt resten av året. Elles er regntida perioden då sola står høgt på himmelen, frå april til september. Regnmengdene varierer derimot frå år til år, og [[tørke]] er eit tilbakevendande problem. 

Temperaturane langs austkysten frå [[Kapp Guardafui]] og sørover er forholdsvis låge på grunn av ein kald [[havstraum]] like utanfor, som gjev overraskande låg [[havoverflatetemperatur]] til å vere tropisk farvatn. Det kalde vatnet kan vere ein medverkande årsak til dei låge regnmengdene i store delar av landet. Temperaturen varierer lite frå månad til månad, og den [[relativ fukt|relative fukta]] held seg høg. 

Langs den nordlege kysten er derimot havtemperaturen svært varm, og kystområda har svært høge temperaturar mellom april og september. Den høge fukta gjer at denne delen av Somalia har det mest ubehagelege klimaet. I dei indre områda er det enno varmare, men fukta er mindre. Enkelte stader her har dei høgaste årlege middeltemperaturane i verda.

== Historie ==
Somalia var europeisk [[koloni]] frå om lag 1875 og fram til slutten av 1950-talet. Den nordlege delen var [[Storbritania|britisk]] mens sør-Somalia var [[Italia|italiensk]] koloni i mesteparten av denne perioden. Diskusjonar om sjølvstende byrja etter [[2. verdskrig]] og landet vart sjølvstendig i 1960. Interne spenningar bygde seg raskt opp og landet har med ulike avbrot vore i borgarkrig sidan 1977. Det nordvestlege området [[Somaliland]] har i praksis fungert som ein sjølvstendig og forholdsvis stabil stat sidan 1991, sjølv om det ikkje er internasjonalt anerkjent.

I 1993 vart det sendt ein 28&amp;nbsp;000 mann stor [[dei sameinte nasjonane|FN]]-styrke under leiing av [[USA]] til Somalia for å sikre leveransane av matvarehjelp samt avvæpne dei stridande hærane. Dette var fyrste gong FN greip militært inn i eit medlemsland utan lokal aksept. Aksjonen vart mislukka, FN-styrkane lidde eit audmjukande nederlag i [[Mogadishu]], og styrken vart trekt ut i 1995.

Den nordvestlege delen av Somalia, [[Somaliland]], erklærte seg sjølvstendig i 1993, og den nordaustlege regionen Puntland i 1998, men ingen av dei er internasjonalt anerkjent. Dei to regionane, som saman utgjer den nordlege halvparten av Somalia, er eit roleg område utan krig, i motsetnad til den kaotiske sørlege delen. Både i Somaliland og Puntland har det på fredeleg vis vorte gjennomført demokratiske val.

I byrjinga av juni 2006 erobra islamistiske styrkar kalla [[Samveldet for islamsk lov]] [[Mogadishu]] etter dei hardaste kampane i hovudstaden på mange år, og sende koalisjonen av verdslege krigsherrar på flukt nordover. Med det vart heile byen for fyrste gong kontrollert av éi makt sidan [[Muhammed Siad Barre]] vart styrta i 1991. I 2006 sende Etiopia styrkar inn i landet, i 2007 grunnla [[Den afrikanske unionen]] styrken [[AMISOM]] her og i 2011 gjekk styrkar frå Kenya inn i Somalia. Saman med ei somalisk overgangsregjering dreiv desse islamistiske grupper der [[al-Shabaab]] var blitt den viktigaste, ut frå viktige byar som Mogadishu og [[Kisimayo]].&lt;ref&gt;[http://www.bbc.co.uk/news/world-africa-14094503 Somalia profile] (17. april 2013), bbc.co.uk&lt;/ref&gt;

== Økonomi ==
Trass i alle problema i Somalia held det økonomiske livet fram, delvis fordi mykje av aktiviteten på det økonomiske området er lokal. Jordbruket er den viktigaste næringsgreina og [[kvegdrift]] står for om lag 40 % av [[BNP]] og 65 % av eksporten. På grunn av sjukdomen [[Rift Valley-feber]] har [[Saudi-Arabia]] forbode import av somalisk krøter, noko som er til skade for jordbrukssektoren. Tidlegare var det litt industri i Somalia, men denne har stort sett forsvunne.

Somalia sin servicesektor har lukkast i å vekse. Telekommunikasjonsselskap har bygd opp trådlause nett i dei fleste større byane og tilbyr Afrika sine lågaste prisar på internasjonal telefoni. I mangel av formelle bankar blomar valutavekslingsmarknaden. Hotellbransjen fungerer, og tryggleiken på hotella vert ivareteken av militsar. Noka større økonomisk utvikling er ikkje venta så lenge strida i landet held fram. Inflasjonen er på over 100%, mykje av dette kjem av omfattande falskmynteri.

== Demografi ==
* Gjennomsnittsalder i befolkninga: 17,6 år (2002)
* Spedbarnsdøying: 12 % (est. 2003)
* Gjennomsnittleg levealder: 47 år (anslag 2003)
* Folkegrupper: [[Somaliarar]] 85 %, [[bantu]] og andre grupper 15 %
* [[Religion]]: [[Sunniislam]]
* [[Analfabetisme]]: Over 60 % av den vaksne befolkninga (2001)
* [[Juss|Juridisk]] system: Inkje. I visse område følgjer ein [[sharia]].

==Merknader==
{{merknadar}}

==Kjelder==
{{fotnoteliste}}

==Bakgrunnsstoff==
{{commonskat}}
*{{offisiell nettstad}}

{{Aust-Afrika}}
{{AU}}
{{Den arabiske ligaen}}
{{use dmy dates}}
{{Autoritetsdata}}

[[Kategori:Somalia| ]]
[[Kategori:Land i Afrika]]
[[Kategori:AU-land]]</text>
      <sha1>qqxslh8nnsbmsfbarzownn9nhseie5v</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Mal:Fakta om Sudan</title>
    <ns>10</ns>
    <id>14677</id>
    <revision>
      <id>3672703</id>
      <parentid>3352210</parentid>
      <timestamp>2026-09-15T18:15:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>HerVal7752</username>
        <id>105842</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[Kategori:Utgåtte malar]]</comment>
      <origin>3672703</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1139" sha1="ducgb1hlto2m3ot6t1cvn235iq9fdl5" xml:space="preserve">&lt;div align=right&gt;{{endre|Mal:Fakta om Sudan}}&lt;/div&gt;
{{Infoboks_land|
   lokalt_namn			= Jumhuriyat as-Sudan&lt;br/&gt;جمهورية السودان |
   norsk_namn			= Sudan|
   adjektiv                     = sudansk|
   bilete_riksvåpen		= Emblem of Sudan.svg|
   bilete_flagg			= Flag of Sudan.svg|
   bilete_kart			= Sudan in its region (claimed).svg|
   nasjonale_motto		= Al-Nasr Lana  &lt;br&gt; (Sigeren er vår)|
   nasjonaldag			= |
   nasjonalsong			= Nahnu Djundulla Djundulwatan|
   hovudstad			= [[Khartoum]]|
   offisielle_språk		= [[arabisk]]|
   styresett			= [[Republikk]]|
   leiar_titlar			= Formann for suverenitetsrådet&lt;!--&lt;br/&gt;&lt;br/&gt;Statsminister--&gt;|
   leiar_namn			= [[Abdel Fattah Abdelrahman Burhan]]&lt;!--&lt;br/&gt;[[Abdalla Hamdok]]--&gt;|
   sjølvstende_type		= Sjølvstende|
   sjølvstende_hendingar	= frå [[Storbritannia]] og [[Egypt]] |
   sjølvstende_datoar		= [[1. januar]] [[1956]]|
   flatevidd_andel_vatn		= 5&amp;nbsp;%|
   folketal_tettleik_rangering	= |
   valuta			= [[Sudansk dinar]]|
   tidssone			= [[UTC]] +2|
   nasjonale_toppdomene		= .sd|
   fotnotar			=|
}}
&lt;noinclude&gt;
[[Kategori:Utgåtte malar]]
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>ducgb1hlto2m3ot6t1cvn235iq9fdl5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Mal:Fakta om Djibouti</title>
    <ns>10</ns>
    <id>14717</id>
    <revision>
      <id>3672709</id>
      <parentid>3397975</parentid>
      <timestamp>2026-09-15T18:36:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>HerVal7752</username>
        <id>105842</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[Kategori:Utgåtte malar]]</comment>
      <origin>3672709</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1289" sha1="fcucwfoagraz6gg0tdg02t2k5qsq64x" xml:space="preserve">&lt;div align=right&gt;{{endre|Mal:Fakta om Djibouti}}&lt;/div&gt;
{{Infoboks_land|
   lokalt_namn	                = جمهورية جيبوتي&lt;br/&gt;République de Djibouti&lt;br/&gt;Jumhūriyyat Jībūtī&lt;br/&gt;Jamhuuriyadda Jabuuti|
   norsk_namn			= Djibouti|
   adjektiv                     = djiboutisk|
   bilete_riksvåpen		=Emblem of Djibouti.svg|
   bilete_flagg			= flag of Djibouti.svg|
   bilete_kart			= LocationDjibouti.svg|
   nasjonale_motto		= Har ikkje|
   nasjonaldag			= |
   nasjonalsong			= [[Djibouti sin nasjonalsong|Djibouti]]|
   hovudstad			= [[Byen Djibouti]]|
   offisielle_språk		= [[Arabisk]] og [[fransk]]|
   styresett			= [[Republikk]]|
   leiar_titlar			= [[President]]&lt;br/&gt; [[Statsminister]] | 
   leiar_namn			= [[Ismail Omar Guelleh]]&lt;br/&gt;[[Abdoulkader Kamil Mohamed]]|
   sjølvstende_type		= Sjølvstende|
   sjølvstende_hendingar        = Frå [[Frankrike]] |
   sjølvstende_datoar		= [[27. juni]] [[1977]]|
   flatevidd_andel_vatn		= 0&amp;nbsp;%|
   folketal_teljing		= 4&amp;nbsp;298&amp;nbsp;269|
   folketal_teljing_år		= 2002|
   folketal_tettleik_rangering	= 135|
   valuta			= [[Djiboutiske franc]]|
   tidssone			= [[UTC]] +3|
   internasjonal_telefonkode	= 253|
   nasjonale_toppdomene		= .dj|
   fotnotar			=|
}}
&lt;noinclude&gt;
[[Kategori:Utgåtte malar]]
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>fcucwfoagraz6gg0tdg02t2k5qsq64x</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Mal:Fakta om Etiopia</title>
    <ns>10</ns>
    <id>14722</id>
    <revision>
      <id>3672705</id>
      <parentid>3391118</parentid>
      <timestamp>2026-09-15T18:29:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>HerVal7752</username>
        <id>105842</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[Kategori:Utgåtte malar]]</comment>
      <origin>3672705</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1366" sha1="6puh73bjpgmpga7bid2trnq147559sb" xml:space="preserve">&lt;div align=right&gt;{{endre|Mal:Fakta om Etiopia}}&lt;/div&gt;
{{Infoboks_land|
   lokalt_namn	                = የኢትዮጵያ ፌዴራላዊ ዲሞክራሲያዊ ሪፐብሊክ&lt;br/&gt;Ityop'iya Federalawi Demokrasiyawi Ripeblik (Den føderale demokratiske republikken Etiopia)|
   norsk_namn			= Etiopia|
   engelsk namn			= Ethiopia|&lt;!-- for å hente ut folketal, BNP og areal automatisk frå liste --&gt;
   adjektiv                     = etiopisk|
   bilete_riksvåpen		= Coat of arms of Ethiopia.svg|
   bilete_flagg			= flag of Ethiopia.svg|
   bilete_kart			= Ethiopia in its region.svg|
   nasjonale_motto		= Har ikkje|
   nasjonaldag			= [[28. mai]]|
   nasjonalsong			= [[Whedefit Gesgeshi Woude Henate Ethiopia]]|
   hovudstad			=  [[Addis Ababa]]|
   offisielle_språk		= [[Amharisk]]|
   styresett			= [[Forbundsrepublikk]]|
   leiar_titlar			= [[President]] &lt;br/&gt; [[Statsminister]] |
   leiar_namn			= [[Girma Wolde-Giorgis]]&lt;br/&gt;[[Haile Mariam Desalegne]] (fungerande)|
   sjølvstende_type		= Grunnlagd|
   sjølvstende_hendingar        = |
   sjølvstende_datoar		= [[900-talet f.Kr.]]|
   valuta			= [[Birr]]|
   tidssone			= [[UTC]] +3|
   internasjonal_telefonkode	= 291|
   nasjonale_toppdomene		= .et|
   fotnotar			=|
   flatevidd_andel_vatn		= 0,7&amp;nbsp;%|
   folketal_tettleik_rangering	= 123|
}}
&lt;noinclude&gt;
[[Kategori:Utgåtte malar]]
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>6puh73bjpgmpga7bid2trnq147559sb</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Mal:Fakta om Somalia</title>
    <ns>10</ns>
    <id>14726</id>
    <revision>
      <id>3672707</id>
      <parentid>3391117</parentid>
      <timestamp>2026-09-15T18:33:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>HerVal7752</username>
        <id>105842</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[Kategori:Utgåtte malar]]</comment>
      <origin>3672707</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1120" sha1="15b393dme032onl4en2c2td8zco78r5" xml:space="preserve">&lt;div align=right&gt;{{endre|Mal:Fakta om Somalia}}&lt;/div&gt;
{{Infoboks_land|
   lokalt_namn	                = Soomaaliya&lt;br/&gt;الصومال&lt;br/&gt;As-Sumal|
   norsk_namn			= Somalia|
   adjektiv                     = somalisk|
   bilete_riksvåpen		= Coat of arms of Somalia.svg|
   bilete_flagg			= flag of Somalia.svg|
   bilete_kart			= LocationSomalia.svg|
   nasjonale_motto		=|
   nasjonaldag			= [[1. juli]]|
   nasjonalsong			= [[Soomaaliyeey Toosoow]]|
   hovudstad			= [[Mogadishu]]|
   offisielle_språk		= [[Somali]]|
   styresett			= [[Republikk]]|
   leiar_titlar			= [[President]]&lt;br/&gt;[[Statsminister]] |
   leiar_namn			= [[Hassan Sheikh Mohamud]]&lt;br/&gt;[[Abdiweli Sheikh Ahmed]]|
   sjølvstende_type		= Sjølvstende|
   sjølvstende_hendingar        = frå [[Storbritannia]] og [[Italia]] |
   sjølvstende_datoar		= [[1. juli]] [[1960]]|
   flatevidd_andel_vatn		= 1,6&amp;nbsp;%|
   folketal_tettleik_rangering	= 135|
   valuta			= [[Shilling]]|
   tidssone			= [[UTC]] +3|
   internasjonal_telefonkode	= 291|
   nasjonale_toppdomene		= .so|
   fotnotar			=|
}}
&lt;noinclude&gt;
[[Kategori:Utgåtte malar]]
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>15b393dme032onl4en2c2td8zco78r5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Etanol</title>
    <ns>0</ns>
    <id>17323</id>
    <revision>
      <id>3672859</id>
      <parentid>3573688</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:49:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranveig</username>
        <id>39</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Rett.</comment>
      <origin>3672859</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="16734" sha1="rz51mvtl9pbb32y32thf4l2rxjcsr1q" xml:space="preserve">{| align=right class=toccolours width=300 border=1 cellpadding=2 cellspacing=0 style=&quot;margin-left:0.5em&quot;
|+&lt;span style=&quot;font-size:large;&quot;&gt;'''Eigenskapar'''&lt;/span&gt;
|-
! colspan=2 bgcolor=#ffdead |
'''Generelt'''
|-
| Namn || '''Etanol'''
|-
| colspan=2 align=center |

[[Fil:Ethanol.svg|mini|center|Planteikna strukturformel]]

[[Fil:Ethanol - Space filling model.png|mini|200px|center|Kalottmodell av molekylet]]
|-
| [[Kjemisk formel]]
| C&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;H&lt;sub&gt;5&lt;/sub&gt;OH
|-
| [[Molekylmasse]] || 46,069 [[atommasseeining|u]]
|-
| [[CAS-nummer]] || 64-17-5
|-
| [[UN-nummer]] || 1170
|-
! colspan=2 bgcolor=#ffdead |
'''Faseeigenskapar'''
|-
| [[Smeltepunkt]]
| 158,8 [[kelvin|K]] (−114,3 [[Celsius|°C]])
|-
| [[Kokepunkt]] || 351,5 K (78,4&amp;nbsp;°C)
|-
| [[Trippelpunkt]] || 159 K (−114&amp;nbsp;°C)
|-
| [[Kritisk punkt]] || 514 K (241&amp;nbsp;°C) &lt;br /&gt; 63 [[bar (måleeining)|bar]]
|-
| [[Smeltevarme|Δ&lt;sub&gt;fus&lt;/sub&gt;H]]
| 4,9 [[joule|kJ]]/[[mol]]
|-
| [[Smelteentropi|Δ&lt;sub&gt;fus&lt;/sub&gt;S]]
| 31 J/mol·K
|-
| [[Fordampningsvarme|Δ&lt;sub&gt;vap&lt;/sub&gt;H]]
| 38,56 kJ/mol
|-
| [[Løyselegheit]] || Løyseleg i vatn
|-
! colspan=2 bgcolor=#ffdead |
'''Syre-/base-eigenskapar'''
|-
| [[Syrekonstant|pKa]] || 15,9 (H&lt;sup&gt;+&lt;/sup&gt; frå -OH gruppe)
|-
| [[pH]] || 7,0 (nøytral)
|-
! colspan=2 bgcolor=#ffdead |
'''Væskeeigenskapar'''
|-
| [[Standard entalpiendring ved danning|Δ&lt;sub&gt;f&lt;/sub&gt;H&lt;sup&gt;0&lt;/sup&gt;&lt;sub&gt;liquid&lt;/sub&gt;]]
| −277,38 [[joule|kJ]]/[[mol]]
|-
| [[Standard molar entropi|S&lt;sup&gt;0&lt;/sup&gt;&lt;sub&gt;liquid&lt;/sub&gt;]]
| 159,9 J/mol·K
|-
| [[Varmekapasitet|C&lt;sub&gt;p&lt;/sub&gt;]] || 112,4 J/mol·K
|-
| [[Tettleik]]
| 789 [[gram]]/[[liter|l]]
|-
! colspan=2 bgcolor=#ffdead |
'''Gasseigenskapar'''
|-
| [[Standard entalpiendring ved danning|Δ&lt;sub&gt;f&lt;/sub&gt;H&lt;sup&gt;0&lt;/sup&gt;&lt;sub&gt;gas&lt;/sub&gt;]]
| −235,3 [[joule|kJ]]/[[mol]]
|-
| [[Standard molar entropi|S&lt;sup&gt;0&lt;/sup&gt;&lt;sub&gt;gas&lt;/sub&gt;]]
| 283 J/mol·K
|-
| [[Varmekapasitet|C&lt;sub&gt;p&lt;/sub&gt;]] || 65,21 J/mol·K
|-
! colspan=2 bgcolor=#ffdead |
'''Tryggleiksforhold'''
|-
| Akutte effektar
| Ubehag, brekningar, [[CNS]]-depresjon. Død i alvorlege tilfelle.
|-
| Kroniske effektar|| Avhengighet, [[skrumplever]].
|-
| [[Flammepunkt]] || 290 K (17&amp;nbsp;°C)
|-
| [[Sjølvantenningstemperatur]] || 698 K (425&amp;nbsp;°C)
|-
| [[Eksplosiv grense]] || 3,5–15 %
|-
! colspan=2 bgcolor=#ffdead |
'''Meir informasjon'''
|-
| Eigenskapar
| [http://webbook.nist.gov/cgi/cbook.cgi?ID=C64175&amp;Units=SI NIST WebBook]
|-
| [[MSDS]]
| [http://ull.chemistry.uakron.edu/erd/chemicals1/7/6464.html Hazardous Chemical Database] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20041208215526/http://ull.chemistry.uakron.edu/erd/chemicals1/7/6464.html |date=2004-12-08 }}
|-
! align=left colspan=2 bgcolor=#ffdead |
|}

'''Etanol''' eller '''etylalkohol''' (C&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;H&lt;sub&gt;5&lt;/sub&gt;OH; også kalla «sprit» og «alkohol» i daglegtale) er ein [[alkohol]] som – fordi han har så kort karbonkjede – løyser seg forholdsvis lett i vatn i høve til andre alkoholar. Alle alkoholar har ein viss giftverknad, men etanol er den minst giftige av dei einverdige alkoholane, og kan i fortynna form og i små nok dosar fortærast utan alvorlege mein. Etanol utgjer den rusframkallande komponenten i [[alkoholhaldig drykk|drikker]] som [[øl]], [[vin]] og [[sprit]]. 

Framstilling skjer oftast ved [[gjær]]ing av sukkerhaldige væsker. Etanol bør ikkje forvekslast med [[metanol]] (tresprit) som i små dosar kan føra til blinde med meir, og i større dosar til døden.

Etanol omvandlast i kroppen først til [[acetaldehyd]] og så til [[eddiksyre]] ([[acetat]]). Den [[spesifikk energi|spesifikke energien]] ([[næringsverdi]]en) for etanol er 30 [[joule|kJ]]/g (7 [[kcal]]/g), som kan samanliknast med 17 kJ/g (4,1 kcal/g) for [[karbohydrat]] og [[protein]], og 38 kJ/g (9 kcal/g) for [[feitt]].

Etanol blir òg brukt som [[drivstoff]] i [[motor]]ar – sjå [[E85]].

== Historie ==
Etanol har vore brukt som naturleg konserveringsmiddel og ingrediens i ymse drykkevarer i lang tid, og vert i dag nytta på mange vis på fleire ulike område, som til dømes i [[industri]], i [[medisin]] og i [[forsking]].

I [[Det gamle Testamentet]] finst mange åtvaringar mot misbruk av [[vin]]. Lovstiftarane i [[det gamle Hellas]] og [[Romarriket]] la straff på drukkenskap. [[Seneca d.y.]] skildrar dei viktigaste symptoma ved [[alkoholisme]].

Det var truleg [[Persia|persiske]] [[alkymi]]star, som [[Geber]] (721-815) og [[Al-Razi]] (864-930), som utvikla den destillasjonsprosessen som trengst for å få fram nokolunde rein etanol. Kunsten å laga [[brennevin]], (dvs. ein drykk med høgare konsentrasjon av etanol enn ein får ved [[gjæring]]), vart oppfunnen langt seinare, i [[mellomalderen]]. Etanol fekk med tida ei høg stilling som lækjemiddel, slik det mellom anna framgår av nemninga ''aqva vitae'' (livsvatn). På [[1500-talet]] hadde etanol allereie blitt eit velkjent dietiskt middel som blei lovprisa som vern mot alle moglege sjukdomar.

Følgjene av misbruk viste seg meir og meir, og alkoholismen i sine ulike former byrja bli ein alminneleg sjukdom. Namnet alkoholisme er likevel av mykje nyare dato. Det blei først innført av [[Magnus Huss]] i avhandlinga ''Alcoholismus chronicus'' [[1851]], som for første gongen gav ei gjennomgåande vitskapleg utreiing av [[alkoholforgiftning]]. I byrjinga av [[1900-talet]] var misbruket av brennevin, og dermed alkoholismen, spreidd over heile verda.

== Giftverknad ==
Etanol er ein farleg gift, som i høge dosar kan føra til [[brekking]]ar og/eller død, og elles til skade på [[lever]] og [[hjerne]] ved regelmessig bruk. Nokre andre vanlege skader ved misbruk av etanolhaldige (alkoholhaldige) drykkar er [[depresjon]], [[dystymi]], [[impotens]], [[kreft]] i [[matrøyr]]et, og [[feilernæring]]. Men likevel er etanol ikkje så farleg som andre alkoholar, til dømes [[metanol]], som ofte er dødeleg eller svært skadeleg sjølv i små dosar.

== Fakta ==
Når ein til kvardags snakkar om etanol eller drikker som inneheld etanol, seier ein vanlegvis [[alkohol]]. Men i [[kjemi]]en dekkjer ordet alkohol ei stor gruppe stoff, der etanol og [[metanol]] er dei enklaste.

Etanol har [[molekylformel]] &lt;math&gt;C_2H_5OH&lt;/math&gt;. Det er [[hydroksid|hydroksi]][[derivat]]et av [[etan]], ettersom ein får etanol om ein byter eit hydrogenatom i etan (&lt;math&gt;C_2H_6&lt;/math&gt;) med ei [[hydroksylgruppe]] ([[OH]]). Etanol har berre ei slik gruppe, og er derfor ein einverdig [[alkohol]]. Det er OH-gruppa som er den [[funksjonell gruppe|funksjonelle gruppa]] i stoffet, det vil seia den gruppa som avgjer kva eigenskapar stoffet har. &lt;!--Etanol kan òg sjåast som eit derivat av vatn, der ei [[etyl]]gruppe erstattar eit av hydrogenatoma.--&gt;

Alkoholar kan vera [[primær]]e, [[sekundær]]e eller [[tertiær]]e avhengig av kor mange [[karbon]]atom som er bunde til karbonatomet der hydroksylgruppa er bunde. Etanol er ein primær alkohol, sidan dette molekylet berre inneheld to karbonatom og kvart av dei berre er bunde til eitt anna.

== Eigenskapar ==
Etanol, også kalla etylalkohol, er ei [[brann]]farleg, fargelaus [[kjemisk sambinding]]. Etanol er som andre alkoholar meir [[løyselegheit|løyseleg]] i [[vatn]] enn tilsvarande [[hydrokarbon]] er, i dette tilfellet [[etan]]. Årsaka er at etanol er eit [[polaritet|polart]] molekyl, nett som vatn. Både vatn og etanol inneheld OH-grupper, og det kan oppstå [[hydrogenbindning]]ar mellom molekyla i de to stoffa.

Jamfør ''[[likt løyser likt]]''-regelen er etanol eit bra [[løysemiddel]] for andre polare stoff – det kan til og med løysa visse [[uorganisk kjemi|uorganiske]] [[salt]]. Men etanol kan òg løysa stoff som er uløyselege eller lite løyselege i vatn. Det skuldast [[karbon]]kjeda i etanol som kan binda seg til karbonkjedene i andre [[organisk kjemi|organiske]] molekyl. Fordi sjølve karbonkjeda i etanol er upolar kan etanol altså løysa upolare stoff, som til dømes hydrokarbon.

OH-gruppa i etanol fremjar løysing av etanol i vatn, medan karbonkjeda motverkar det. Men sidan karbonkjeda er såpass kort, kan [[hydroksyl]]gruppa få «overtaket». For einverdige alkoholar er dette likevel berre tilfellet med opp til 4 karbonatom i kjeda.

På grunn av hydrogenbindingane har etanol eit mykje høgare [[kokepunkt]] enn etan, der hydrogenbindingar er umogleg. Etan har så lågt kokepunkt at det er ein [[gass]] ved [[romtemperatur]], medan etanol er ei [[væske]]. Etanol har eit [[smeltepunkt]] på −114[[Celsius|°C]] og eit kokepunkt på 78,4&amp;nbsp;°C.

[[pKa]]-verdien til etanol er 15,9, som ligg nær vatnet sin pKa på 14. Det er eit [[polaritet|nøytralt]] stoff og gir ein [[pH]] på 7,0 når det er løyst i vatn. Det har ein [[tettleik]] på 789 [[gram]] per [[liter]], eller 0,789 g/cm&amp;sup3;, samanlikna med 1,00 g/cm&amp;sup3; for vatn.

Etanol og vatn er fullstendig blandbare med kvarandre i alle proporsjonar, frå 0% til 100%. [[Blanding]]ane har noko høgare tettleik enn etanol åleine, men forholdet mellom [[volumprosent]] (%v/v) og [[vektprosent]] (%w/w) av etanol i vatn er ikkje lineært.

Etanol og vatn dannar ei såkalla [[azeotrop]]isk blanding, det vil seia at dei ikkje skil lag under [[frysing]] eller [[koking]], men frys saman på ein [[temperatur]] mellom dei to stoffa sine [[frysepunkt]] (avhengig av blandingsforholdet), og kokar saman på ein temperatur lågare enn begge kokepunkta (78,2&amp;nbsp;°C uavhengig av blandingsforholdet). Proporsjonen av etanol i [[destillasjon|destillatet]] ved dette punktet er om lag 95,6 %v/v, som er den høgaste etanolkonsentrasjonen ein kan oppnå ved ordinær [[destillasjon]]. 

=== Absolutt alkohol ===

Absolutt alkohol har eit etanolinnhald på 99-100 %. For å få ut vatnet frå destillert sprit, må ein tilsetja visse kjemikaliar for å «tørka» spriten, eller framstilla etanol på andre måtar enn ved [[gjæring]] og destillasjon. Absolutt alkohol vert brukt i [[laboratorie]]arbeid. &lt;ref&gt;[http://www.caplex.no/Web/ArticleView.aspx?id=9335890 caplex.no - absolutt alkohol]&lt;/ref&gt;

Den sterkaste spriten som har vore i sal som drykk, var ein [[Estland|estisk]] [[potetsprit]] med 98 % alkohol&lt;ref&gt;''Guinnes rekordbok''&lt;/ref&gt;.

== Framstilling ==
Etanol vert framstilt gjennom to prosessar, [[hydroksylering]] av [[eten]] og [[gjæring]] av [[sukker]]. Hydrering av eten er den primære framstillingsmetoden av etanol i industrien, medan gjæring (fermentering) hovudsakleg vert nytta for framstilling av [[alkoholdrikk|alkoholhaldige drikker]].

=== Industriell produksjon ===
Industriell etanol vert produsert ved [[syre]][[katalyse]]rt [[hydroksylering]] av eten, av di eten er relativt billig å få tak i. Reaksjonen ser (forenkla) slik ut:
:&lt;math&gt;H_2C=CH_2 + H_2O \rightarrow HOCH_2CH_3&lt;/math&gt;

For å minska behovet for streng kontroll og høge skattar på industrielt produsert etanol vert han ofte gjort udrikkbar (''denatuerast'') ved at ulike stoff vert tilsett. Det finst ei mengd ulike slike stoff, og kva som vert nytta kjem an på kva etanolen skal brukast til. Stoffet kan gje ein ubehageleg smak, annan farge eller til og med gjera etanolen livsfarleg å konsumera. Nokre av stoffa som vert nytta er metanol, [[terpentin]] og [[aceton]]. 

=== Gjæring ===
All etanol i drikke, og mykje av etanolen som vert nytta i industrien, vert produsert ved gjæring av ei rekke ulike produkt, som til dømes [[korn]], [[mais]], [[potet]]er, [[frukt]] og sukker. Før slutten av [[1940-talet]] vart den industrielle etanolen hovudsakleg framstilt ved gjæring, men som skildra ovanfor, er hydroksylering av eten vanlegast i dag. Gjæring (eller fermentering) er ein biologisk prosess der [[mikroorganisme|mikroorganismar]] veks til i og konsumerer næringsstoffet i sine nærmiljø. Ved framstilling av til dømes [[vin]], skjer dette gjennom at [[gjær]]sopp får veksa i ei løysning av sukkerhaldig fruktsaft. Gjærsoppen brukar sukkeret til å leve av, og gjev ifrå seg etanol og [[karbondioksid]] som avfallsprodukt, samt ei mengd andre stoff som gjev ein karakteristisk smak til den ferdige drikken. 

Likninga for fermentering av [[glukose]] (ein [[sukkerart]]) er:
:&lt;math&gt;C_6H_{12}O_6\rightarrow 2CH_3CH_2OH + 2CO_2&lt;/math&gt;

I denne reaksjonen, som blir kalla [[glykolyse]], er det altså gjæren som omdannar glukose til etanol og karbondioksid.

Ein kan òg få etanol gjennom ein omvend [[esterreaksjon]] og hydrering (omvend [[oksidering]]) av [[etanal]] og [[etansyre]] (sjå vidare under reaksjonar).

== Bruksområde ==
[[Fil:Ethanol Flasche.jpg|mini|høgre|94 % [[denaturering|denaturert]] etanol for hushaldningsbruk i ei sikker flaske.]]
[[Fil:Red Wine Glas.jpg|mini|venstre|150px|[[Raudvin]], som vanlegvis har eit etanolinnhald på 7–18 %]]

Dei gode [[løysemiddel]]eigenskapane til etanol gjer at væska blir mykje brukt innan industrien, under namnet [[teknisk sprit]]. Ho er med i mange produkt, til dømes [[vassbasert]]e fargar, [[legemiddel]], [[parfyme|parfymar]], [[reingjeringsprodukt]], [[lakk]]ar og [[blekk]]. Det låge [[smeltepunkt]]et gjer at etanol passar i antifryseprodukt.

Denne spriten er gjort vanskeleg å drikka ved at ein har [[denaturering|denaturert]] han, det vil seia tilsett stoff som smakar og luktar vondt og framkallar [[brekking]]ar, til dømes [[aceton]]. 

Etanol blir òg brukt som reinsemiddel innan medisin, såkalla ''[[legesprit]]''. 
Løysingar med 70-85 % etanol blir ofte brukte i [[desinfisering]]smiddel.

Ettersom etanol er brennbart kan alkoholen brukast som brensle. Ein kan få det til å brenna reinare enn [[bensin]], og det finst [[bil]]ar som går heilt eller delvis på etanol. Etanol brenn seinare, kaldare og meir fullstendig enn bensin, men ulempene er at det er nokså dyrt og [[energiintensivt]] å produsera og kan skada menneske.

Sist, men ikkje minst blir etanol brukt i [[alkoholhaldige drikkar]]. Delen rein etanol i desse drikkane varierer kraftig; frå 3–5 % i [[øl]] til 96 % i [[sprit]]. Ved gjæring av slike drikker vert det laga [[eddik]] av ulike slag til bruk i matlaging og som konserveringsmiddel for mat.

== Reaksjonar ==
Etanol blir [[oksidering|oksidert]] i to steg.

OH-gruppa er ikkje ei god utgåande gruppe for [[nukleofil]]e [[substitusjonsreaksjon]]ar, så nøytrale alkoholar reagerer ikkje i slike reaksjonar. Men om oksygen først blir [[protonisering|protonisert]] så &lt;math&gt;C_2H_5OH_2^+&lt;/math&gt; vert danna så er den utgåande gruppa mykje meir stabil og nukleofile substitusjonar kan intreffa. Etanol er sjølv nukleofil, så &lt;math&gt;C_2H_5OH_2^+&lt;/math&gt; kan reagera med &lt;math&gt;C_2H_5OH&lt;/math&gt; og danna dietyl[[eter]] («vanleg eter») og vatn (sjå nedanfor).

Etanol og etansyra (eddiksyre) kan, med svovelsyre (&lt;math&gt;H_2SO_4&lt;/math&gt;) som katalysator, danna ein [[ester]]:

:Etansyre + Etanol &lt;math&gt;\Leftrightarrow&lt;/math&gt; Etyletanoat + Vatn

Esteren som vert danna kallast [[etylacetat]], eller meir korrekt [[etyletanat]] (òg kjent under namnet [[salubrin]]). Dette stoffet har lågt kokepunkt, og er vesentleg flyktigare enn etansyra. Det kjem av at estermolekyla, i motsetnad til oksygen- og alkoholmolekyla, ikkje har nokre OH-grupper som kan gje hydrogenbindingar. Den er meir tungtløyseleg i vatn enn syra den er danna av. Dette òg kjem av at hydrogenbindingar ikkje kan dannast. Etylacetat vert nytta som løysemiddel. 

Ved å varma etanol saman med konsentrert [[svovelsyre]] kan ein danna eten, &lt;math&gt;C_2H_4&lt;/math&gt;. Ein kan seia at eit hydrogenatom og OH-gruppa er eliminert, derfor er det ein eliminasjonsreaksjon. Denne reaksjonen er den motsette av den som vert nytta for å framstilla etanol industrielt (les meir under framstilling). 

Når reaksjonen skjer ved lågare temperaturar (140–150&amp;nbsp;°C) tas hydrogenatomet og hydroxylgruppa frå to ulike etanolmolekyl. Dette er ein kondensasjonsreaksjon. Ved ein kondensasjonsreaksjon vert to eller fleire molekyl bunde saman samstundes som eit eller fleire molekyl vert skilt frå. Dette er ofte vassmolekyl eller andre små molekyl. Produktet i reaksjonen med etanol vert kalla dietyleter (eller ''vanleg eter'') og er ein [[eter]]. Den har eit mykje lågare kokepunkt enn etanol sidan den ikkje har nokon hydroksylgruppe, og er enda mindre reaktiv. Den er og tungtløyseleg i vatn.

== Isomerar ==

Sidan det er så enkelt har etanolmolekylet ingen [[isomeri|isomerar]]. Verken [[strukturisomeri]], [[funksjonsisomeri]], [[stillingsisomeri]], [[spegelbildeisomeri]] eller [[geometrisk isomeri]] er mogleg.

== Sjå også ==
* [[Alkohol]]
* [[Alkoholisme]]
* [[Sprit]]
* [[Øl]]
* [[Vin]]
* [[E85]]
* [[Alternative drivstoff]]

== Fotnotar ==
{{fotnoteliste}}

{{Alkoholhaldige drikkar}}
{{Autoritetsdata}}

[[Kategori:Drivstoff]]
[[Kategori:Alkoholar]]
[[Kategori:Desinfeksjonsmiddel]]
[[Kategori:Utvalde artiklar 2010]]</text>
      <sha1>rz51mvtl9pbb32y32thf4l2rxjcsr1q</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Algerie</title>
    <ns>0</ns>
    <id>18448</id>
    <revision>
      <id>3672700</id>
      <parentid>3580888</parentid>
      <timestamp>2026-09-15T18:10:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>HerVal7752</username>
        <id>105842</id>
      </contributor>
      <comment>Landboks + kjelder</comment>
      <origin>3672700</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9692" sha1="qmh971mxx8picsr9x8iztpgcz5ww4fz" xml:space="preserve">{{landboks
|namn = Den demokratiske folkerepublikken Algerie
|andre namn = {{lang|ar|{{ikkjekursiv|الجمهورية الجزائرية الديمقراطية الشعبية}}&lt;br/&gt;Al-Jumhūrīyah al-Jazā’irīyah ad-Dīmuqrāţīyah ash-Sha’bīyah}}
|adjektiv = algerisk
|riksvåpen = National Emblem of Algeria (bronze effect).svg
|flagg = Flag of Algeria.svg{{!}}border
|motto = Revolusjonen av og for folket
|nasjonaldag = 1. november
|nasjonalsong = [[Kassaman]]
|hovudstad = Alger
|styresett = [[Semipresidentialisme|Semipresidentiell]] [[republikk]]
|statsoverhovudtype = [[President]]
|statsoverhovud = Abdelmadjid Tebboune
|statsminister = Sifi Ghrieb
|grunnlagdtype = Sjølvstende {{ikkjefeit|frå&lt;br /&gt;[[Frankrike]]}}
|grunnlagd = [[5. juli]] [[1962]]
|vassareal = 0&amp;nbsp;%
|valuta = [[Algerisk dinar]]
|tidssone = [[UTC]] +1
|retningsnummer = +213
|domene = .dz
}}
'''Algerie''',{{mrk|{{språk-ar|الجزائر|al-Jazāʾir}}, [[tamazight]] ''Dzayer'', ⴷⵣⴰⵢⴻⵔ, لزاير}} offisielt '''Den demokratiske folkerepublikken Algerie''',{{mrk|{{språk-ar|الجمهورية الجزائرية الديمقراطية الشعبية|Al-Jumhūrīyah al-Jazā’irīyah ad-Dīmuqrāţīyah ash-Sha’bīyah}} }} er den største staten i [[Afrika]].&lt;ref&gt;{{snl}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Kjelde www|url=https://lex.dk/Algeriet|tittel=Algeriet|forfattar=Haugbølle, Rikke Hostrup|språk=da|utgjevar=Lex på lex.dk|vitja=2026-09-15}}&lt;/ref&gt; Han ligg i [[Nord-Afrika]] med kyst mot [[Middelhavet]] og landegrenser mot [[Tunisia]] og [[Libya]] i aust, [[Niger]] og [[Mali]] i sør og [[Mauritania]], [[Marokko]] og [[Vest-Sahara]] i vest. Det offisielle namnet er Den demokratiske folkerepublikken Algerie.&lt;ref&gt;Fransk: ''La République algérienne démocratique et populaire''&lt;/ref&gt; Landet er ein part av det området i Nord-Afrika mellom Middelhavet, Sahara og Atlanterhavet som har nemninga [[Maghreb]].

== Historie ==
Algerie var i perioden 1830 og fram til 1962 ein [[Frankrike|fransk]] koloni. Landet vart sjølvstendig 5. juli 1962 ved [[Evianavtala]] etter [[Algeriekrigen]].

Forsvarsministeren [[Houari Boumedienne]] tok makta i eit statskupp 1965, og statleggjorde ein stor del av næringslivet. Landet orienterte seg mot [[Sovjetunionen]]. Boumedienne døydde i 1980. I 1991 vann det fundamentalistiske partiet FIS (Den Islamske Frelsesfronten) ein stor siger ved primærvalet, noko som førte til at hæren gjekk til åtak mot FIS og utsette det etterfylgjande valet. Etter dette var det konflikt mellom dei fundamentalistiske kreftene og staten kontinuerleg fram til 2000, då ulike militante grupper gav opp etter løfte om benåding. Dette gjaldt mellom anna FIS si væpna grein, Den Islamske Redningsarméen. Framleis finst små væpna grupper som gjennomfører isolerte åtak mot byar. Over 100&amp;nbsp;000 menneske er drepne sidan 1991.

Andre problem i Algerie er stor arbeidsløyse, mangel på bustader og at økonomien totalt er avhengig av olje.

==Geografi og geologi==
Algerie består av to naturgeografiske hovudregionar: kyst- og fjellsonen i nord, og [[Sahara]] i sør.

Innanfor den kring 1200&amp;nbsp;km lange [[Middelhavet|middelhavskysten]] ligg eit utprega berglendt landskap. Det er berre ein smal og usamanhengande kystslette som skil [[Atlasfjella]] frå Middelhavet. Atlasfjella dannar tre parallelle system langs kysten. Nærast kysten ligg [[Tell-Atlas]], der krystallinske massiv vekslar med steile og ville toppar bygd opp av [[kalkstein]] og andre [[sediment]]. Tell-Atlas er sterkt [[folding|folda]] og oppbroten av kystlågland og dalføre, mellom anna det 350&amp;nbsp;km lange dalføret omkring [[Chelif Oued]], som er den lengste elva i landet. Fjella når dei største høgdene sine i [[Kabylia]] med toppar nær 2000 moh.

Sør for Tell-Atlas finst eit belte av [[høgslette]]r, 400–1000 moh, opptil 160&amp;nbsp;km breie i vest og smalare mot aust. Høgslettene står i sterk kontrast til det fruktbare og tett folkesette Tell-Atlas. Karakteristisk er dei mange senkingane med avløpslause [[sump]]ar og [[saltsjø]]ar, dei såkalla [[chott]]. Den største, [[Chott Ech Chergui]], dekker eit areal på fleire tusen kvadratkilometer.

Mot sør endar høgslettene i [[Saharaatlas]], som er bygd opp av kalk- og [[sandstein]], og dannar mellom anna det mektige [[Aurès]]massivet som når 2328 moh med [[Djebel Chélia]]. Sør for Atlasfjella ligg Sahara, den største ørkenen i verda som består av fleire ulike landformer: [[sanddyne]]r, [[steinplatå]]er og [[oase|oasar]]. Lengst i søraust ligg det vulkanske [[Ahaggar]]-massivet der [[Tahat]] er det høgaste fjellet på 2908 moh.

== Klima og miljø ==
Kystområda av Algerie har eit typisk [[middelhavsklima]] med solrike og varme somrar, og kjøligare og meir regnfulle vintrar. I resten av landet sør for [[Atlasfjella]] ligg Sahara som er svært [[tørt klima|tørr]] og steikande varm.

Mest [[regn]] har ein langs middelhavskysten og i dei høgare områda av Tell Atlasfjella, og nedbørsmengdene varierer frå 400 til 800&amp;nbsp;mm kvart år. Den våtaste perioden er mellom september og mai. Over 900 m kan nedbøren kome som [[snø]], og snødekket kan ligge i fleire veker. Frå mai til september er vêret hovudsakleg varmt og solrikt.

Det mildaste vêret om vinteren har ein langs kysten, som òg slepp unna den verste sommarvarmen. Den tørre og varme siroccovinden frå sør kan derimot føre Saharavarmen nordover.

Platået [[Chott]] og delen av Atlasfjella som ligg i Sahara har eit meir ekstremt kontinentalklima med svært varme somrar og kaldare vintrar. Her kan ein få frost og snø om vinteren og nettene kan vere kalde, medan dagen er forholdsvis varm. Ein har lite nedbør, men mest nedbør kjem på hausten og om våren. Like sør for Atlasfjella har ein eit smalt belte med [[steppe]]landskap, og her kan ein få litt nedbør om vinteren. [[Biskra]], som ligg her, har ein årleg nedbørsnormal på 159&amp;nbsp;mm.

Sahara er praktisk talt heilt tørr. Ein kan få regn no og då kortid som helst på året, men mengdene er så små og kjem med så ujamne mellomrom at ingen klimastatistikk fangar det opp. Heilt sør i Algerie kan ein derimot få litt regn frå juni til september når [[den intertropiske konvergenssona]] strekkjer seg lengst nord, men det er ikkje alltid det blir dei store mengdene ut av det.

I det søraustlege Algerie stig fjellet [[Hoggar]] opp til nesten 2700 m, og her kan ein få litt regn i løpet av året. Sommartemperaturen held seg høg, men nattetemperaturane er ofte meir behagelege, medan vinternettene kan vere kjølige med frost.

I fjella hender det at det er [[jordskjelv]].

Nokre av Algerie sine miljøproblem er jorderosjon, utslepp av ureina avløpssvatn, ureiningar frå [[oljeraffineri]] samt at det er mangel på [[ferskvatn]]. Algerie har skrive under, men ikkje [[ratifisere|ratifisert]] avtala om forbod mot kjernevåpen. All elektrisitet vert produsert med [[fossile brensel]].

== Økonomi ==
[[Petroleum]]industrien er den viktigaste næringa i Algerie, og svarar for 30 % av [[bruttonasjonalprodukt]]et og over 95 % av [[eksport]]inntektene. Algerie har verdas femte største naturgass-reservar, og er verdas nest største eksportør av naturgass. Landet har verdas fjortande største reserve av olje. Regjeringa prøvar å få investeringar i andre bransjar, men landet har problem med ei høg arbeidsløyse og låg levestandard.

== Fakta ==
* Lågaste punkt: Chott Melrhir, 40 meter under havet.
* Naturressursar: [[petroleum]], [[naturgass]], [[jernmalm]], [[fosfat]], [[uran]], [[bly]], [[sink]].
* Folk: 99 % av folket er arabiske [[berbarar]].
* Folkesetnaden sin gjennomsnittsalder: 22,5 år (2002).
* Folkesetnaden si middellivslengde: 70,5 år (2003).
* [[Religion]]: [[sunni|sunni-muslimar]] (statleg religion) 99 %, [[kristendom|kristne]] og [[jødedom|jødar]] 1 %.
* [[Språk]]: [[arabisk]], berbar ([[tamazightiske språk]]), [[fransk]].
* [[Analfabetisme]]: I 2003 var 30 % av den vaksne folkesetnaden analfabetar.

== Administrativ inndeling ==
Algerie er inndelt i 48 [[provins]]ar:
{|
|
* [[Adrar]]
* [[Ain Defla]]
* [[Ain Temouchent]] 
* [[Alger]]
* [[Annaba]] 
* [[Batna]] 
* [[Bechar]] 
* [[Bejaia]] 
* [[Biskra]] 
* [[Blida]]
* [[Bordj Bou Arreridj]] 
* [[Bouira]] 
* [[Boumerdes]] 
* [[Chlef]]
* [[Constantine]]
* [[Djelfa]] 
* [[El Bayadh]]
* [[El Oued]]
* [[El Tarf]] 
* [[Ghardaia]] 
* [[Guelma]] 
* [[Illizi]] 
* [[Jijel]]
* [[Khenchela]] 
|
* [[Laghouat]] 
* [[Mascara]] 
* [[Medea]]
* [[Mila]] 
* [[Mostaganem]]
* [[M'Sila]] 
* [[Naama]]
* [[Oran]] 
* [[Ouargla]]
* [[Oum el Bouaghi]] 
* [[Relizane]] 
* [[Saida]] 
* [[Setif]]
* [[Sidi Bel Abbes]] 
* [[Skikda]]
* [[Souk Ahras]]
* [[Tamanghasset]] 
* [[Tebessa]] 
* [[Tiaret]] 
* [[Tindouf]] 
* [[Tipaza]]
* [[Tissemsilt]] 
* [[Tizi Ouzou]]
* [[Tlemcen]]
|
[[Fil:Algeria CIA map.png|mini|260px|Kart over Algerie.]]
|}

== Kjende algeriarar ==
* [[Zinedine Zidane]], fransk fotballspelar
* [[Albert Camus]], fransk forfattar
* [[Ahmed Ben Bella]], (احمد بن بل) fyrste presidenten i landet etter frigjeringa frå fransk okkupasjon i 1962.
* [[Lounis Ait Menguellet]], musikar
* [[Kateb Yacine]], forfattar
* [[Si Mohand]], diktar
* [[Jean Amrouche]], diktar

==Merknader==
{{merknadar}}

==Kjelder==
{{fotnoteliste}}
{{refopning}}
*[http://snl.no/Algeries_geologi_og_landformer Algeries geologi og landformer]. (2013, 12. januar). I Store norske leksikon. Henta 21. januar 2014.
{{refslutt}}

==Bakgrunnsstoff==
{{commonskat}}
*{{offisiell nettstad}}

{{Nord-Afrika}}
{{Middelhavsland}}
{{AU}}
{{Den arabiske ligaen}}
{{OPEC}}
{{use dmy dates}}
{{Autoritetsdata}}

[[Kategori:Algerie| ]]
[[Kategori:Land i Afrika]]
[[Kategori:AU-land]]</text>
      <sha1>qmh971mxx8picsr9x8iztpgcz5ww4fz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Mal:Fakta om Algerie</title>
    <ns>10</ns>
    <id>18456</id>
    <revision>
      <id>3672701</id>
      <parentid>3517835</parentid>
      <timestamp>2026-09-15T18:11:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>HerVal7752</username>
        <id>105842</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[Kategori:Utgåtte malar]]</comment>
      <origin>3672701</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1167" sha1="3dqqc6hbo9hjmbp4p2nabn4ovszpnh3" xml:space="preserve">&lt;div align=right&gt;{{rediger|Mal:Fakta om Algerie}}&lt;/div&gt;
{{Infoboks_land|
   lokalt_namn			=الجمهورية الجزائرية الديمقراطية الشعبية &lt;br/&gt;Al-Jumhūrīyah al-Jazā’irīyah ad-Dīmuqrāţīyah ash-Sha’bīyah|
   norsk_namn			= Algerie|
   adjektiv			= algerisk|
   bilete_riksvåpen		=|
   bilete_flagg			= Flag of Algeria.svg|
   bilete_kart			= Algeria in its region.svg|
   nasjonale_motto		= Revolusjonen av og for folket|
   nasjonaldag			= [[1. november]]|
   nasjonalsong			= [[Kassaman]]|
   hovudstad			= [[Alger]]|
   offisielle_språk		= [[Arabisk]]|
   styresett			= [[Republikk]]|
   leiar_titlar			= [[President]] &lt;br/&gt; [[Statsminister]]|
   leiar_namn		= [[Abdelmadjid Tebboune]] &lt;br/&gt; [[Nadir Larbaoui]]|
   sjølvstende_type		= Sjølvstende|
   sjølvstende_hendingar      = frå [[Frankrike]]|
   sjølvstende_datoar		= [[5. juli]] [[1962]]|
   flatevidd_andel_vatn		= 0 %|
   folketal_tettleik_rangering	= 168|
  valuta			= [[Algerisk dinar]]|
   tidssone			= [[UTC]] +1|
   internasjonal_telefonkode	= 213|
   nasjonale_toppdomene		= .dz|
   fotnotar			=|
}}
&lt;noinclude&gt;
[[Kategori:Utgåtte malar]]
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>3dqqc6hbo9hjmbp4p2nabn4ovszpnh3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>PCM</title>
    <ns>0</ns>
    <id>20479</id>
    <revision>
      <id>3672718</id>
      <parentid>2882132</parentid>
      <timestamp>2026-09-15T20:47:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sigmundg</username>
        <id>835</id>
      </contributor>
      <comment>Litt utvuda</comment>
      <origin>3672718</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1587" sha1="2ijmwy0vlttx3bacx7h5sfzy67hu5ko" xml:space="preserve">[[Fil:Pcm.svg|mini|PCMkoding av eit analogt signal.]]
'''PCM''' (frå [[engelsk]] ''Pulse Code Modulation'') er ein metode for å representera [[Analogt signal|analoge signal]] på [[digital]] form. Ei analog spenning, som representeret til dømes eit [[lyd]]signal, vert fyrst [[Sampling|sampla]] ([[Kvantisering|kvantisert]] i tid), før [[amplitude]]n vert kvantisert (i ein [[AD-omformar]]) og representert som sin sekvens av [[Binærtal|binære tal]], som oftast på [[toerkomplementform]]&lt;ref name=&quot;Watkinson&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;Pohlmann&quot;/&gt;. Signalt vert sampla med faste interval, kalla ''sampelintervalet'' &lt;math&gt;T&lt;/math&gt;, som òg kan representerast som 'sampelfrekvensen'' &lt;math&gt;f_s=1/T&lt;/math&gt;.

PCM er ei vanleg koding for digitale signal, og er mellom anna nytta innan [[digital audio]]. Tidlege lydformat som [[Kompaktplate|CD]] og [[Digital Audio Tape|DAT]] nytta ei med ei [[ordlengd]] på 16 [[bit]], men i dag er det vanleg med 24 bit. For [[datainnsamling]] er ordlengder på 8 og 16 bit i bruk.  

Med PCM meiner ein som oftast linear PCM LPCM, men det finst òg andre former, som differensial PCM ([[DPCM]] og adaptiv DPCM ([[ADPCM]]).

&lt;references&gt;
&lt;ref name=&quot;Pohlmann&quot;&gt;K.C. Pohlmann, ''Principles of digital audio'', 6. utg., McGraw-Hill, 2011.&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;Watkinson&quot;&gt;J. Watkinson, ''The art of digital audio'', 2. utg., Focal Press, 1994.&lt;/ref&gt;
&lt;/references&gt;

== Sjå òg ==
** [[Sampling]]
* [[Kvantisering i signalhandsaming|Kvantisering]]

{{Autoritetsdata}}

[[Kategori:Digital signalhandsaming]]
[[Kategori:Digital kommunikasjon]]
[[Kategori:Digitale lydformat]]</text>
      <sha1>2ijmwy0vlttx3bacx7h5sfzy67hu5ko</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3672719</id>
      <parentid>3672718</parentid>
      <timestamp>2026-09-15T20:47:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sigmundg</username>
        <id>835</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Sjå òg */</comment>
      <origin>3672719</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1586" sha1="aqmsy06ybceu47o4snm9ob3x78zj4sf" xml:space="preserve">[[Fil:Pcm.svg|mini|PCMkoding av eit analogt signal.]]
'''PCM''' (frå [[engelsk]] ''Pulse Code Modulation'') er ein metode for å representera [[Analogt signal|analoge signal]] på [[digital]] form. Ei analog spenning, som representeret til dømes eit [[lyd]]signal, vert fyrst [[Sampling|sampla]] ([[Kvantisering|kvantisert]] i tid), før [[amplitude]]n vert kvantisert (i ein [[AD-omformar]]) og representert som sin sekvens av [[Binærtal|binære tal]], som oftast på [[toerkomplementform]]&lt;ref name=&quot;Watkinson&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;Pohlmann&quot;/&gt;. Signalt vert sampla med faste interval, kalla ''sampelintervalet'' &lt;math&gt;T&lt;/math&gt;, som òg kan representerast som 'sampelfrekvensen'' &lt;math&gt;f_s=1/T&lt;/math&gt;.

PCM er ei vanleg koding for digitale signal, og er mellom anna nytta innan [[digital audio]]. Tidlege lydformat som [[Kompaktplate|CD]] og [[Digital Audio Tape|DAT]] nytta ei med ei [[ordlengd]] på 16 [[bit]], men i dag er det vanleg med 24 bit. For [[datainnsamling]] er ordlengder på 8 og 16 bit i bruk.  

Med PCM meiner ein som oftast linear PCM LPCM, men det finst òg andre former, som differensial PCM ([[DPCM]] og adaptiv DPCM ([[ADPCM]]).

&lt;references&gt;
&lt;ref name=&quot;Pohlmann&quot;&gt;K.C. Pohlmann, ''Principles of digital audio'', 6. utg., McGraw-Hill, 2011.&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;Watkinson&quot;&gt;J. Watkinson, ''The art of digital audio'', 2. utg., Focal Press, 1994.&lt;/ref&gt;
&lt;/references&gt;

== Sjå òg ==
* [[Sampling]]
* [[Kvantisering i signalhandsaming|Kvantisering]]

{{Autoritetsdata}}

[[Kategori:Digital signalhandsaming]]
[[Kategori:Digital kommunikasjon]]
[[Kategori:Digitale lydformat]]</text>
      <sha1>aqmsy06ybceu47o4snm9ob3x78zj4sf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Hiphop</title>
    <ns>0</ns>
    <id>23317</id>
    <revision>
      <id>3672842</id>
      <parentid>3514277</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:39:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranveig</username>
        <id>39</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Rett.</comment>
      <origin>3672842</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5450" sha1="ok36v0xwjqz1grvkcz59esmtce5ms5u" xml:space="preserve">[[Fil:Wonder Mike (cropped).jpg|mini|upright|Den afroamerikanske musikaren [[Wonder Mike]] i gruppa [[The Sugarhill Gang]] var ein av pionerane innan hiphop. {{Foto|Jonathan Cary}}]] 
'''Hiphop''' (utt. ['hipphåpp]) er ein [[subkultur]] og [[musikksjanger]] med opphav i [[afroamerikan]]ske og [[puertorican]]ske miljø i [[byen New York]] under seinare delen av 1970-talet og tidlege delen av 1980-talet. ''Hip hop'' er eit engelsk omgrep og somme skribentar fornorskar det til '''hipphopp''' og '''hiphopkultur'''.

== Musikken ==
Den første framveksten av sjangeren kom då [[Afrika Bambataa]] starta som [[DJ]] på store illegale kvartersfestar i New York-bydelen The Bronx på 70-talet. Ein tjuvkopla straum frå gatelampane for å drive lydanlegga. Bambataa starta med å rappe til [[musikk]]en sin og då særskilt om at gjengen på gata skulle gjere opp i [[battlerap]] i staden for å slåst og myrde på gata. Dette skjedde faktisk for ein stor del. Den første låten som vart populær utanfor dei svarte storbyområda var ''Rapper's Delight'' ([[1979]]) med [[The Sugarhill Gang]] og musikkstilen fekk eit gjennombrot med denne låten. Andre viktige pionerar var [[Kool DJ Herc]] og gruppa [[Grandmaster Flash &amp; The Furious Five]]. Tekstane på plata ''The Message'' ([[1982]]) tar opp sosiale storbyproblem og syner at hiphop kan vere noko meir enn berre festmusikk.

Andre viktige straumdrag som følgde var den politisk drive hiphopen som gruppa [[Public Enemy]] leia under 1980-talet, og den upolitiske gangsterrappen som følgde etter i byrjinga av [[1990-talet]]. I seinare år har hiphopen i USA blitt meir og meir stuerein og kommersielt framgangsrik, noko som mange kritikarar ser på som ei utvatning av musikkstilen.

Sjå òg [[austkystrap]], [[vestkystrap]] og [[sørstatsrap]].

== Hiphop i Noreg ==
Hiphop i Noreg tok til med [[X-Ray Posse]] og då hovudsakleg gruppa [[A-Team]], som debuterte i [[1989]]. Tekstane deira var på engelsk, norskspråkleg hiphop kom ikkje før i [[1994]] med [[Gatas Parlament]].

Den første suksessfulle norske hiphopgruppa var [[Warlocks]], som slo gjennom med singelen «Flashbacks» i 1997. Warlocks var ein del av [[Tee Productions]], som eigast av mannen mange reknar som Noregs hiphop-&quot;gudfar&quot;; produsenten [[Tommy Tee]]. Andre viktige hiphop-pionerar er [[André Alexander Molkom|Jester]] og breakdansaren og graffitimålaren [[Sean]]

Rundt hundreårsskiftet vart rap på norsk meir vanleg, med gode salstal frå grupper som [[Klovner i kamp]] og [[Tungtvann]]. Mediefokuset på morsmålsrapparar førte til ei valdsam oppbløming i miljøet, og søkelyset hamna i stor grad på dei norskspråklege. I [[2002]] debuterte [[Paperboys]] og gav engelskspråkleg rap litt publisitet att, og i [[2003]] slapp [[Equicez]] det første albumet med 50/50 engelsk og norsk rap.

Miljøet har si eiga årlege prisutdeling [[Norwegian Hip Hop Awards]]. 

Miljøet er sterkt mannsdominert, men det har vore jenter med heilt frå starten. I [[1990]] vart [[MC Cey]] den andre (etter nordnorske [[Felony Force]]) til å gje ut hiphop i det heile teke i Noreg med 7&quot;-singelen «3.5.25/Hold it». I [[2003]] vart dessutan [[Christine Dancke]] kjent med låten ''Jenteinvasjon''.

Sjå òg eigen artikkel, «[[Norsk rap]]».

== Kulturen ==
Hiphopkulturen reknast å vere sett saman av fire former for uttrykk, òg kalla dei fire element i hiphop: [[Rappar|MC]]-artisteri, [[DJ]]-artisteri, [[graffiti]] og [[breikdans]]. 

=== Breakdance ===
[[Fil:Breakdance vienna.jpg|mini|Oppvising i [[Wien]]. {{Foto|Henryart}}]] 
Danseforma kallast også «street» og skil seg ganske mykje frå den tidlege hiphopen. Ein dansar ei blanding av stilane «old school», «locking», «popping», «ragga», «new school» og «break». Det vert arrangert tevlingar der folk «battlar», det vil seie tevlar for å visa dugleik i dans.

=== MC-artisteri ===
MC, eller [[Rappar]] er den som [[Rapping|rappar]], oftast til bakgrunnsmusikk, som DJ’en har hand om. Rapparane legg mest vekt på tekstane i framføringa, tekstane skal vere skildrande og handle om noko, samtidig som dei skal innehalde [[rim]] og ordleikar. Tekstane skil dei røynde frå dei urøynde rapparane. Eit anna viktig kriterium for MC’en er flyten, «flow», som fortel korleis han legg orda i forhold til [[beat]]en.

MC betyr «Master of Ceremony» og omgrepet stammar frå gatefestene som var vanlege i Bronx under framveksten av hiphop. Under festane så freista arrangøren, MC’en, å skape orden blant folk på gata med mikrofon i handa.

=== DJ-artisteri ===
DJ er den som skøyter skivespelarane anten som einsam artist eller saman med andre MC’ar og/eller DJ’ar.

=== Graffiti ===
Graffiti er ein abstrakt eller surrealistisk kunstform, til vanleg måla med sprayfargar på veggar, ofte illegalt. For den ihuga graffitimålaren gjelder det å gjere namnet sitt kjent blant andre målarar gjennom kunstnarleg førleik og djervskap i å måla på utilgjengelege stader. Då dette ofte skjer på plassar kor spraymåling ikkje er tillate, lever graffitimålaren i natta, i konflikt med vektarar og andre ordensmakter som stundom grip inn for å stogge slik verksemd.

== Kjelder ==
* [http://sv.wikipedia.org/wiki/Hip-hop Tilsvarande wikipedia-artikkel på svensk]
* [http://www.nrk.no/musikk/ NRK nettsider om musikk]
{{Autoritetsdata}}

[[Kategori:Musikksjangrar]]
[[Kategori:Hiphop| ]]
[[Kategori:Engelske ord og uttrykk]]</text>
      <sha1>ok36v0xwjqz1grvkcz59esmtce5ms5u</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Søkjemotor</title>
    <ns>0</ns>
    <id>37551</id>
    <revision>
      <id>3672839</id>
      <parentid>2804715</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:37:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranveig</username>
        <id>39</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Rett.</comment>
      <origin>3672839</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9404" sha1="gzc7f6dzcropeihqd7n3giezzqtmqti" xml:space="preserve">{{språkvask}}
{{opprydding}}
{{manglar kjelder}}

Ein '''søkjemotor''' er ein type [[programvare]] som leitar fram [[nettside]]r på [[internett]] som samsvarar med eit søk, og rangerer desse etter kva han oppfattar som mest relevant. Typisk ligg søkjemotoren tilgjengeleg som ein nettstad, der brukaren legg inn søkjeord, og treffa vert vist som klikkbare lenkjer. 

Søkjemotoren kan anten gjera søk på heile internett (t.d. [[Google]] og [[Yahoo!]]), innanfor ein bestemt nettstad (t.d. søk innanfor nettavisa til [[VG]]), eller innanfor eit bestemt tema (t.d. [[Kelkoo]] som søkjer i prisar på produkt). 

== Historie ==
Den fyrste søkjemotoren for Internett var [[Wandex]], ein såkalla ''web crawler'' ([[søkjerobot]]), utvikla av [[Matthew Gray]] ved [[Massachusetts Institute of Technology|MIT]] i [[1993]]. Denne søkjemotoren finst ikkje lenger, men ein annan tidleg søkjemotor, [[Aliweb]], som også kom i 1993, finst enno. [[Lycos]] kom også tidleg, allereie i [[1994]]. 

Seinare vart det meir konkurranse, då fleire søkjemotorar vart tilgjengelege, som [[WebCrawler]], [[Hotbot]], [[Excite]], [[Infoseek]], [[Inktomi]] og [[AltaVista]]. Desse konkurrerte med mellom anna [[Yahoo|Yahoo!]], som var ei rein katalogteneste. Yahoo fekk likevel søkjemotorfunksjon i [[2002]] (Inktomi), og overtok i [[2003]] [[Overture]], som åtte [[AlltheWeb]] og AltaVista. I [[2004]] lanserte Yahoo! sin eigen søkjemotor som kombinerte teknologien frå oppkjøpa sine. 

Frå sa. [[2001]] vart [[Google]] den mest nytta søkjemotoren, på grunn av fokuset sitt på ''relevans'' i presentasjonen av søkjetreffa. Google er framleis den største søkjemotoren på Internett. 

== Søkjemotorar ==
Det finst eit vell av søkjemotorar på nettet. Dei største er:

# Google
# Yahoo
# MSN

Andre søkjemotorar er Kvasir, [[Nettstaden Sesam|Sesam]], [[DMOZ]] ([[Open Directory Project]]), Gigablast, Accoona, AltaVista, AlltheWeb, Overture, Fjalar, Hent.no, Search, Ask Jeeves, Webcrawler, Hotbot, a9, AlltheWeb, Clusty, Ez2Find, Teoma, WiseNut, GoHook, Walhello, Kartoo og Snap.

Av [[Open Source]]-søkjemotorar kan ein nemna Htdig, Nutch, Egothor og OpenFTS.

[[Majestic-12]] er ein søkjemotor basert på distribuert indeksering.

== Korleis fungerer søkjemotorar ==
Søkjemotorar er stadig i utvikling, og dei fleste har betra grunnteknikken som er skildra her. Dette tyder stort sett at dei nyttar andre teknikkar i tillegg til dei som er skildra her.
 
Dei ulike søkjemotorane er laga forskjellig, men det er to ting dei treng: Ein nettkravlar (web crawler) og ein indeks. Nettkravlaren les ei nettside, identifiserer eventuelle lenkjer, og fylgjer éi av dei moglege lenkjene vidare. «Kommersielle» søkjemotorar har gjerne også ein database med nettsider den tidlegare har vitja, som den vitjar igjen etter ei viss tid. Indeksen er som innhaldslista bak i ei bok, berre mykje større. Den består av alle orda som han har kome over på alle nettsider den har vitja. Kvart av orda i indeksen har ei liste over alle nettsidene der orda finst.

Når nettkravlaren les ei ny nettside vert ho lagt til i søkjemotoren: Søkjemotoren registrerer alle orda som finst i dokumentet. For kvart av orda, vert nettsida lagt til i lista over stader dette ordet finst. Det vil til dømes seia at dersom nettkravlaren les ei side med 50 ord som finst ein eller fleire gonger, så vert nettsida lagt til i førekomstlista til alle desse 50 orda.

Nettkravlarane har gjerne sider dei byrjar på, men mesteparten av kravlinga vert gjort langs lenkjer han finn i sidene som han les. Dette tyder at ein nettkravlar berre registrere dei sidene som det finst ei lenkje til.

{{språkvask}}
== Søkjeteknikkar ==
Når ein søker har ein vanlegvis anten problem med at ein får for mange eller for få treff. Taktikken for å få til eit godt søk bør tilpassast situasjonen. Det er vanskeleg å vita om eit søk er for generelt eller for spesifikt, derfor er det ofte greit å berre prøve, og velja vidare taktikk basert på dette.
 
I alle søkjemotorar oppgjev ein ord ein er interessert i. Dersom du ynskjer å finne ei side om bil, så kan du skrive inn bil i søkjefeltet. Ynskjer du å lesa om engelske bilar, så kan du skrive engelske bilar i søkjefeltet. Dersom du får mange hundre treff, så er du for generell. Får du ingen treff er du for spesiell.

=== Løysingar på for mange treff ===
* Legg til fleire ord. Dersom du berre har skrive «bil», er ikkje det veldig spesielt. Er du interessert i sider om Ford Escort med feil under tomgang, så søk på: «Ford Escort feil tomgang»
* Byt frå generelle til meir spesielle ord. dersom du har skrive «ferie» men eigentleg er interessert i charterturar, så skriv «chartertur» i staden.
* Legg til ord du trur finst på sider som kan vera relevante. Dersom du skriv «chartertur» får du sikkert opp ein del sider som er reisereferat frå privatpersonar, dersom du legg til ord som «avreisetidspunkt», «pris» eller «bestill» er det meir sannsynleg at du får opp sider som tilbyd charterturar.
* Legg til '' på båe sider av ordet. dersom du leiter etter «Per Hansen», så er du ikkje interessert i alle sider som omtalar anten Per, Hansen eller Per Olsen og Ole Hansen. Når du legg til '''' rundt orda finn søkjemotoren berre dei dokumenta der orda finst nøyaktig i den rekkefylgja du har oppgjeve.
 
=== Løysingar på for få treff ===
* Sjekk stavemåten. Har du nytta eit vanleg ord, du reknar med finst mange stader, så har du truleg stava feil. Finn rett stavemåte og prøv igjen.
* Sjølv om menneske forstår at «merkeleg» og «rar» tyder det same, så forstår ikkje søkjemotorar vanlegvis det. Prøv å nytte synonym til ordet du leiter etter.
* Mesteparten av internett er ikkje på norsk. Med mindre ordet du søker etter er likt på norsk og engelsk leiter søkjemotoren berre etter dokument på språket du har skrive søkjeordet på. Dersom du kan lesa engelsk kan du prøve å omsetje søkjeordet til engelsk og søkje igjen.
* Dersom du har nytta '''' på begge sider av eit søkjeord kan det vera lurt å fjerne '''' teikna. Dette opnar for at sider der «Per Hansen» berre er nemnt som «Per» eller «Hansen» også kjem opp.
* Det er ikkje alltid at ei nettside som er om noko, nemner det den omtaler. Prøv å søk etter ord du trur vil finnast i sida du leiter etter.

=== Korleis kombinere søkjeord ===
* Pluss og minus: Pluss (+) framfor eit ord gjer at ordet ''må'' vera med i søkjeresultatet, minus (-) gjer berre treff der dette ordet ''ikkje'' er med.
* Hermeteikn: Sett ein fleire ord i hermeteikn (t.d. &quot;test av Ford Mondeo&quot;), søkjer søkjemotoren etter denne spesifikke ordkombinasjonen.
* Boolske søk: Ved bruk av fleire søkjeord, kan ein legge inn t.d. AND, OR eller NOT mellom orda. AND tvingar søkjemotoren til berre å vise treff der alle ord er representert. NOT framom eit søkjeord tek bort treff der dette ordet er med. Google nyttar automatisk AND mellom søkjeord, sjølv om dette ikkje visest.

== Korleis verte rangert høgt i ein søkjemotor ==
Før ein kan tenkje på å verte rangert høgt i ein søkjemotor, må nettsida koma opp i det heile teke. For at dette skal skje, må det vere nokon lenkjer som peiker til sida. Dersom det ikkje er nokon lenkjer til sida finst den ikkje sett frå ein nettkravlars synsvinkel. Google nyttar talet andre sider som lenkjer til ei side, samt kor mange som lenkjer til sida som lenkjer til di side for å finne ut kor høgt dei skal rangere sida. Enkelt forklart tyder det: Jo fleire som har lenkjer til di side, jo høgare opp vil sida di kome på resultatlista.

For å oppnå betre rangering i søkjemotorar som Google, Yahoo!, MSN Søk og fleire kan du fylgje oppskrifta under for å auke moglegheitene dine til å klatre på resultatsidene.

1. Det viktigaste med ei god nettside er tittelen

&lt;title&gt;-antibutten i head-tagen er ein av dei viktigaste på ei nettside. Det er det dei som søker etter innhald fyrst vert presentert med. Har du t.d. skriv om kor bra Mac er er det dumt med titlar som «Annes supre heimeside» eller klassikarfeilen «Welcom to Adobe GoLive 6!». Ha ein tittel som beskriver innhaldet på akkurat den sida som vert vist. W3C er også einig med søkjemotorane her.

2. Tittel bør passe over eins med adresse

Tittelen til sida bør passe med dokumentadressa. T.d. bør dokumentet med tittelen «Kakesal for cøliakarar i Noreg» lagrast som «kakesal-for-cliakarar-i-noreg.html» – som du kan sjå så er det berre å hoppe over evt. særlege symbol som Æ, Ø og Å.

3. 15 gyldene lykjeler og andre lykjeler

Indeksdokumentet bør innehalde meta-data med 15 lykjelord. Alle desse lykjelorda bør vera å finne igjen på sjølve indeksdokumentet. Alle andre dokumenter bør ha minst 5 lykjlord som går igjen igjenom dokumentet. NB: Ikkje nytt generelle ord som «eg», «og», «hun»...

4. Strukturer nettsida di riktig

Du bør nytte standard strukturformat på sida. Det vil seie nytt h1-6 på yvirskrifter og kvar paragraf i eigne p-tager. Uthev viktige ord. T.d.: «eg og hunden min mista hundematen i sanden».

Ingen kan garantere eit betre resultat, men uppskrifta yvir kan hjelpe deg på veg uppyvir i resultatlista. Er eit godt resultat veldig viktig bør du sambinde deg med «profesjonell» hjelp.
{{Autoritetsdata}}

[[Kategori:Søkemotorar| ]]
[[Kategori:Internett]]</text>
      <sha1>gzc7f6dzcropeihqd7n3giezzqtmqti</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Norske tidsskrift</title>
    <ns>0</ns>
    <id>37686</id>
    <revision>
      <id>3672694</id>
      <parentid>3652521</parentid>
      <timestamp>2026-09-15T15:00:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Johshh</username>
        <id>122989</id>
      </contributor>
      <origin>3672694</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7631" sha1="96uhj0p0bh8nmsqc5r0bbrwdkor0hna" xml:space="preserve">{{Opprydding}}
'''[[Tidsskrift]]'' som kom ut i [[Noreg]]''''' i 2006/2007. Grunnkjerna i lista er basert på medlemmane i [[Den Norske Fagpresses Forening]].

{|
|- 
!A 
!
|- 
|''[[Advokatbladet]]''
|- 
|''[[Agenda 3:16]]''
|- 
|''[[AGI-Norsk Grafisk Tidsskrift]]''
|- 
|''[[tidsskriftet Ajour|Ajour]]''
|- 
|''[[Aktuell Sikkerhet]]''
|- 
|''[[Allergi i Praksis]]''
|- 
|''[[Anleggsmaskinen]]''
|- 
|''[[tidsskriftet Apéritif|Apéritif]]''
|- 
|''[[tidsskriftet Apollon|Apollon]]''
|- 
|''[[Apotekteknikeren]]'' 
|- 
|''[[Arabesk]]'' 
|- 
|''[[Arbeidslederen]]''
|- 
|''[[Arbeidsmiljø]]''
|- 
|''[[Arkitektnytt]]''
|- 
|''[[AstmaAllergi]]''
|- 
|''[[Audiografen]]'' 
|- 
|''[[AudioVisuelle Medier]]''

|- 
!B
!
|- 
|''[[Baker og Konditor]]''
|- 
|''[[BAR Apéritif]]''
|- 
|''[[Bedre Gardsdrift]]''
|- 
|''[[Bedre Skole]]''
|- 
|''[[Bedriftsidrett i Oslo]]''
|- 
|''[[Bibliotekforum]]''
|- 
|''[[Bilbransjen]]''
|- 
|''[[Billedkunst]]''
|- 
|''[[Bioingeniøren]]''
|- 
|''[[tidsskriftet Biolog|Biolog]]''
|- 
|''[[Bladet Forskning]]''
|- 
|''[[Bladet Norsk Transport]]''
|- 
|''[[Blomster]]''
|- 
|''[[Bok og bibliotek]]''
|- 
|''[[Bok og samfunn]]''
|- 
|''[[Bonde og Småbruker]]''
|- 
|''[[Bondebladet]]''
|- 
|''[[Brann &amp; Sikkerhet]]''
|- 
|''[[Brannmannen]]''
|- 
|''[[bransjemagasinet eiendom]]''
|- 
|''[[BUD OG HILSEN]]''
|- 
|''[[Budbæreren]]''
|- 
|''[[BUSKAP]]''
|- 
|''[[BYGGaktuelt]]''
|- 
|''[[Byggeindustrien]]''
|- 
|''[[Byggekunst]]''
|- 
|''[[Byggmesteren]]''
|- 
|''[[tidsskriftet båtliv|Båtliv]]''

|- 
!C
!
|- 
|''[[Coop Treffpunkt]]''
|- 
|''[[Convenience &amp; Fastfood]]''
|- 
|''[[Cupido]]''

|- 
!D
!
|- 
|''[[Dagens Medier]]''
|- 
|''[[Dagligvarehandelen]]''
|- 
|''[[Den norske tannlegeforenings Tidende]]''
|- 
|''[[Det nytter]]''
|- 
|''[[Diabetes (tidsskrift)|Diabetes]]''
|- 
|''[[Diabetesforum]]''
|- 
|''[[Din Hørsel]]''
|- 
|''[[Dine Penger]]''
|- 
|''[[DRAMA]]''

|- 
!E
!
|- 
|''[[Eiendomsnytt]]''
|- 
|''[[Tidskriftet Elektro|Elektro]]''
|- 
|''[[tidsskriftet Elektronikk|Elektronikk]]''
|- 
|''[[Elektronikkbransjen]]''
|- 
|''[[Emballering]]''
|- 
|''[[tidsskriftet Embla|Embla]]''
|- 
|''[[Ergoterapeuten]]''

|- 
!F
!
|- 
|''[[Fagbladet]]''
|- 
|''[[Fagbladet CreditInform]]''
|- 
|''[[Fagpressenytt]]''
|- 
|''[[Fargemagasinet]]''
|- 
|''[[Faro Journalen]]''
|- 
|''[[Fett]]''
|- 
|''[[Fidelity]]''
|- 
|''[[Finansfokus]]''
|- 
|''[[Fisk - Industri &amp; Marked]]''
|- 
|''[[Fjell og Vidde]]''
|- 
|''[[Folkevett]]''
|- 
|''[[tidsskriftet Fontene|Fontene]]''
|- 
|''[[Forbruker-rapporten]]''
|- 
|''[[Forskerforum]]''
|- 
|''[[Forskningsetikk]]''
|- 
|''[[Forskningspolitikk]]''
|- 
|''[[Fortidsvern]]''
|- 
|''[[Fri Flyt]]''
|- 
|''[[Fuglehunden]]''
|- 
|''[[Funksjonæren-Kontur]]''
|- 
|''[[Fysioterapeuten]]''
|- 
|''[[F&amp;oslash;rste steg]]''
|- 
!G
!
|- 
|''[[Gave &amp; Interiør]]''
|- 
|''[[GildeBonden]]''
|- 
|''[[Glass &amp; Fasade]]''
|-
|''[[Tidsskriftet Gnist|Gnist]]'' (tidlegare ''Røde Fane'' og ''Rødt!'')
|- 
|''[[Gullsmedkunst]]''

|- 
!H
!
|- 
|''[[Handelsbladet FK]]''
|- 
|''[[Handikapnytt]]''
|- 
|''[[Helserevyen]]''
|- 
|''[[Helsesekretæren]]''
|- 
|''[[Hestesport]]''
|- 
|''[[Historisk Tidsskrift]]'' 
|- 
|''[[Hjem &amp;amp; Skole]]''
|- 
|''[[HK-Nytt]]''
|- 
|''[[HMS Magasinet]]''
|- 
|''[[HMT-Helse/Medisin/Teknikk]]''
|- 
|''[[Hold Pusten]]''
|- 
|''[[Horeca]]''
|- 
|''[[Hotellmagasinet]]''
|- 
|''[[Hus &amp; Bolig]]''

|- 
!I
!
|- 
|''[[Illustrert Vitenskap]]''

|- 
!J
!
|- 
|''[[Jakt &amp; Fiske]]''
|- 
|''[[Journalisten]]''
|- 
|''[[Juristkontakt]]''
|- 
|''[[Jussportalen.no]]''

|- 
!K
!
|- 
|''[[Kampanje]]''
|- 
|''[[Kirkegården]]''
|- 
|''[[Kjemi (tidsskrift)|Kjemi]]''
|- 
|''[[Kjøkkensjefen]]''
|- 
|''[[Kjøkkenskriveren]]''
|- 
|''[[Kjøttbransjen]]''
|- 
|''[[Kommunal Rapport]]''
|- 
|''[[Kommuniké]]''
|- 
|''[[Kretsløpet]]''
|- 
|''[[Kulturliv]]''
|- 
|''[[KYSTEN]]''

|- 
!L
!
|- 
|''[[Landbrukstidende]]''
|- 
|''[[Levende Historie]]''
|- 
|''[[LO-Aktuelt]]''
|- 
|''[[Lyd og Bilde]]''

|- 
!M
!
|- 
|''[[Magasinet Aktuell]]''
|- 
|''[[Magasinet for fagorganiserte]]''
|- 
|''[[Magasinet Tekna]] ''
|- 
|''[[Magasinet Treindustrien]]''
|- 
|''[[Magma (tidsskrift)|Magma]]''
|- 
|''[[Malegleder]]''
|- 
|''[[Maleren]]''
|- 
|''[[Matindustrien]]''
|- 
|''[[Medlemsbladet Parat]]''
|- 
|''[[Memo]]''
|- 
|''[[Menneskerettighetsmagasinet MR]]''
|- 
|''[[Mester'n]]''
|- 
|''[[Michael]]''
|- 
|''[[Milj&amp;oslash; &amp;amp; helse]]''
|- 
|''[[Miljøjournalen]]''
|- 
|''[[MiljøStrategi]]''
|- 
|''[[Motor (tidsskrift)|Motor]]''
|- 
|''[[Motorf&amp;oslash;reren]]''
|- 
|''[[Mur]]''
|- 
|''[[Museumsnytt]]''
|- 
|''[[Musikk-Kultur]]''
|- 
|''[[M&amp;oslash;bel &amp;amp; Interi&amp;oslash;r]]''

|- 
!N
!
|- 
|''[[Natur &amp;amp; Milj&amp;oslash;]]''
|- 
|''[[Naturviteren]]''
|- 
|''[[NBS-nytt]]''
|- 
|''[[Negotia magasin]]''
|- 
|''[[Nettverk (tidsskrift)|Nettverk]]''
|- 
|''[[NITO Refleks]]''
|- 
|''[[Norges Apotekerforenings Tidsskrift]]''
|- 
|''[[Norsk Barneblad]]''
|- 
|''[[Norsk Familieøkonomi]]''
|- 
|''[[Norsk Farmaceutisk Tidsskrift]]''
|- 
|''[[Norsk Fiskerinæring]]''
|- 
|''[[Norsk Hagetidend]]''
|- 
|''[[Norsk Husflid]]''
|- 
|''[[Norsk Landbruk]]''
|- 
|''[[Norsk Skogbruk]]''
|- 
|''[[Norsk Tidsskrift for Sjøvesen]]''
|- 
|''[[Norsk Transport]]''
|- 
|''[[Norsk Utemiljø]]''
|- 
|''[[Norsk VVS]]''
|- 
|''[[Norskl&amp;aelig;raren]]''
|- 
|''[[Norwatch]]''
|- 
|''[[Ny Tid]]''
|- 
|''[[NæringsEiendom]]''
|- 
|''[[Nøkkelen]]''

|- 
!O
!
|- 
|''[[Offisersbladet]]''
|- 
|''[[Offshore &amp; Energy]]''
|- 
|''[[Optikeren]]''

|- 
!P
!
|- 
|''[[PBL-Nytt]]''
|- 
|''[[Pensjonisten]]''
|- 
|''[[Personal og Ledelse]]''
|- 
|''[[tidsskriftet Plan|Plan]]''
|- 
|''[[Plastforum]]''
|- 
|''[[Politiforum]]''
|- 
|''[[Pro Patria/Vårt Vern]]''
|- 
|''[[Prosessindustrien]]''
|- 
|''[[Psykisk helse]]''
|- 
|''[[På Sykkel]]''

|- 
!R
!
|- 
|''[[Ren Mat]]''
|- 
|''[[Renhold]]''
|- 
|''[[REspekt]]''
|- 
|''[[Rett &amp;amp; plikt i arbeidslivet]]''
|- 
|''[[Revmatikeren]]''
|- 
|''[[rus &amp; avhengighet]]''
|- 
|''[[Rørfag]]''

|- 
!S
!
|- 
|''[[Salg &amp; Markedsføring]]''
|- 
|''[[Samferdsel (tidsskrift)|Samferdsel]]''
|- 
|''[[Samfunn for Alle]]''
|- 
|''[[tidsskriftet SeilasSeilas]]''
|- 
|''[[seXologi]]''
|- 
|''[[Skattebetaleren]]''
|- 
|''[[tidsskriftet Sko|Sko]]''
|- 
|''[[Skogeieren]]''
|- 
|''[[Skogindustri]]''
|- 
|''[[Skolelederen]]''
|- 
|''[[SkoleMagasinet]]''
|- 
|''[[Skolepsykologi]]''
|- 
|''[[Snø &amp; Ski]]''
|- 
|''[[Sparebankbladet]]''
|- 
|''[[Spesialpedagogikk]]''
|- 
|''[[tidsskriftet Sport|Sport]]''
|- 
|''[[Stat &amp; Styring]]''
|- 
|''[[STEIN]]''
|- 
|''[[Sunnhetsbladet]]''
|- 
|''[[tidsskriftet Svin|Svin]]''
|- 
|''[[Sykepleien]]''

|- 
!T
!
|- 
|''[[Tannstikka]]''
|- 
|''[[Teknisk Ukeblad]]''
|- 
|''[[Teknologi &amp; Verkstedindustri]]''
|- 
|''[[Tekstilforum]]''
|- 
|''[[tidsskriftet Tendens|Tendens]]''
|- 
|''[[Tenner &amp;amp; Helse]]''
|- 
|''[[Tidens Tale]]''
|- 
|''[[Tidsskrift for Den norske lægeforening]]''
|- 
|''[[Tidsskrift for Jordmødre]]''
|- 
|''[[Tidsskrift for Norsk Psykologforening]]''
|- 
|''[[Tidsskrift for Psykisk Helsearbeid]]''
|- 
|''[[Transportforum]]''
|- 
|''[[Travel News]]''
|- 
|''[[Treindustrien]]''
|- 
|''[[TS-Kvarten]]''

|- 
!U
!
|- 
|''[[Ukeavisen Ledelse]]''
|- 
|''[[Uniforum]]''
|- 
|''[[United-Supporteren]]''
|- 
|''[[tidsskriftet Utdanning|Utdanning]]''

|- 
!V|- 
!
|- 
|''[[Vegen og Vi]]''
|- 
|''[[Velferd]]''
|- 
|''[[Vestlandsk Landbruk]]''
|- 
|''[[Vi over 60]]''
|- 
|''[[Vinforum]]''
|- 
|''[[Visuelt]]''

|- 
!Y
!
|- 
|''[[tidsskriftet Yrke|Yrke]]''
|- 
|''[[Yrkestrafikk]]''

|- 
!Ø
!

|- 
!Å
|}

[[Kategori:Lister]]
[[Kategori:Norske tidsskrift| ]]
[[Kategori:Tidlegare norske tidsskrift| ]]</text>
      <sha1>96uhj0p0bh8nmsqc5r0bbrwdkor0hna</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3672714</id>
      <parentid>3672694</parentid>
      <timestamp>2026-09-15T19:07:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranveig</username>
        <id>39</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Attenderulla endringa gjord av [[Special:Contributions/Johshh|Johshh]] ([[User talk:Johshh|diskusjon]]) til siste versjonen av [[User:Ranveig|Ranveig]]</comment>
      <origin>3652521</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7616" sha1="eat5q8e34a3hc8riwj5uz3pbs76csgy" xml:space="preserve">'''[[Tidsskrift]]'' som kom ut i [[Noreg]]''''' i 2006/2007. Grunnkjerna i lista er basert på medlemmane i [[Den Norske Fagpresses Forening]].

{|
|- 
!A 
!
|- 
|''[[Advokatbladet]]''
|- 
|''[[Agenda 3:16]]''
|- 
|''[[AGI-Norsk Grafisk Tidsskrift]]''
|- 
|''[[tidsskriftet Ajour|Ajour]]''
|- 
|''[[Aktuell Sikkerhet]]''
|- 
|''[[Allergi i Praksis]]''
|- 
|''[[Anleggsmaskinen]]''
|- 
|''[[tidsskriftet Apéritif|Apéritif]]''
|- 
|''[[tidsskriftet Apollon|Apollon]]''
|- 
|''[[Apotekteknikeren]]'' 
|- 
|''[[Arabesk]]'' 
|- 
|''[[Arbeidslederen]]''
|- 
|''[[Arbeidsmiljø]]''
|- 
|''[[Arkitektnytt]]''
|- 
|''[[AstmaAllergi]]''
|- 
|''[[Audiografen]]'' 
|- 
|''[[AudioVisuelle Medier]]''

|- 
!B
!
|- 
|''[[Baker og Konditor]]''
|- 
|''[[BAR Apéritif]]''
|- 
|''[[Bedre Gardsdrift]]''
|- 
|''[[Bedre Skole]]''
|- 
|''[[Bedriftsidrett i Oslo]]''
|- 
|''[[Bibliotekforum]]''
|- 
|''[[Bilbransjen]]''
|- 
|''[[Billedkunst]]''
|- 
|''[[Bioingeniøren]]''
|- 
|''[[tidsskriftet Biolog|Biolog]]''
|- 
|''[[Bladet Forskning]]''
|- 
|''[[Bladet Norsk Transport]]''
|- 
|''[[Blomster]]''
|- 
|''[[Bok og bibliotek]]''
|- 
|''[[Bok og samfunn]]''
|- 
|''[[Bonde og Småbruker]]''
|- 
|''[[Bondebladet]]''
|- 
|''[[Brann &amp; Sikkerhet]]''
|- 
|''[[Brannmannen]]''
|- 
|''[[bransjemagasinet eiendom]]''
|- 
|''[[BUD OG HILSEN]]''
|- 
|''[[Budbæreren]]''
|- 
|''[[BUSKAP]]''
|- 
|''[[BYGGaktuelt]]''
|- 
|''[[Byggeindustrien]]''
|- 
|''[[Byggekunst]]''
|- 
|''[[Byggmesteren]]''
|- 
|''[[tidsskriftet båtliv|Båtliv]]''

|- 
!C
!
|- 
|''[[Coop Treffpunkt]]''
|- 
|''[[Convenience &amp; Fastfood]]''
|- 
|''[[Cupido]]''

|- 
!D
!
|- 
|''[[Dagens Medier]]''
|- 
|''[[Dagligvarehandelen]]''
|- 
|''[[Den norske tannlegeforenings Tidende]]''
|- 
|''[[Det nytter]]''
|- 
|''[[Diabetes (tidsskrift)|Diabetes]]''
|- 
|''[[Diabetesforum]]''
|- 
|''[[Din Hørsel]]''
|- 
|''[[Dine Penger]]''
|- 
|''[[DRAMA]]''

|- 
!E
!
|- 
|''[[Eiendomsnytt]]''
|- 
|''[[Tidskriftet Elektro|Elektro]]''
|- 
|''[[tidsskriftet Elektronikk|Elektronikk]]''
|- 
|''[[Elektronikkbransjen]]''
|- 
|''[[Emballering]]''
|- 
|''[[tidsskriftet Embla|Embla]]''
|- 
|''[[Ergoterapeuten]]''

|- 
!F
!
|- 
|''[[Fagbladet]]''
|- 
|''[[Fagbladet CreditInform]]''
|- 
|''[[Fagpressenytt]]''
|- 
|''[[Fargemagasinet]]''
|- 
|''[[Faro Journalen]]''
|- 
|''[[Fett]]''
|- 
|''[[Fidelity]]''
|- 
|''[[Finansfokus]]''
|- 
|''[[Fisk - Industri &amp; Marked]]''
|- 
|''[[Fjell og Vidde]]''
|- 
|''[[Folkevett]]''
|- 
|''[[tidsskriftet Fontene|Fontene]]''
|- 
|''[[Forbruker-rapporten]]''
|- 
|''[[Forskerforum]]''
|- 
|''[[Forskningsetikk]]''
|- 
|''[[Forskningspolitikk]]''
|- 
|''[[Fortidsvern]]''
|- 
|''[[Fri Flyt]]''
|- 
|''[[Fuglehunden]]''
|- 
|''[[Funksjonæren-Kontur]]''
|- 
|''[[Fysioterapeuten]]''
|- 
|''[[F&amp;oslash;rste steg]]''
|- 
!G
!
|- 
|''[[Gave &amp; Interiør]]''
|- 
|''[[GildeBonden]]''
|- 
|''[[Glass &amp; Fasade]]''
|-
|''[[Tidsskriftet Gnist|Gnist]]'' (tidlegare ''Røde Fane'' og ''Rødt!'')
|- 
|''[[Gullsmedkunst]]''

|- 
!H
!
|- 
|''[[Handelsbladet FK]]''
|- 
|''[[Handikapnytt]]''
|- 
|''[[Helserevyen]]''
|- 
|''[[Helsesekretæren]]''
|- 
|''[[Hestesport]]''
|- 
|''[[Historisk Tidsskrift]]'' 
|- 
|''[[Hjem &amp;amp; Skole]]''
|- 
|''[[HK-Nytt]]''
|- 
|''[[HMS Magasinet]]''
|- 
|''[[HMT-Helse/Medisin/Teknikk]]''
|- 
|''[[Hold Pusten]]''
|- 
|''[[Horeca]]''
|- 
|''[[Hotellmagasinet]]''
|- 
|''[[Hus &amp; Bolig]]''

|- 
!I
!
|- 
|''[[Illustrert Vitenskap]]''

|- 
!J
!
|- 
|''[[Jakt &amp; Fiske]]''
|- 
|''[[Journalisten]]''
|- 
|''[[Juristkontakt]]''
|- 
|''[[Jussportalen.no]]''

|- 
!K
!
|- 
|''[[Kampanje]]''
|- 
|''[[Kirkegården]]''
|- 
|''[[Kjemi (tidsskrift)|Kjemi]]''
|- 
|''[[Kjøkkensjefen]]''
|- 
|''[[Kjøkkenskriveren]]''
|- 
|''[[Kjøttbransjen]]''
|- 
|''[[Kommunal Rapport]]''
|- 
|''[[Kommuniké]]''
|- 
|''[[Kretsløpet]]''
|- 
|''[[Kulturliv]]''
|- 
|''[[KYSTEN]]''

|- 
!L
!
|- 
|''[[Landbrukstidende]]''
|- 
|''[[Levende Historie]]''
|- 
|''[[LO-Aktuelt]]''
|- 
|''[[Lyd og Bilde]]''

|- 
!M
!
|- 
|''[[Magasinet Aktuell]]''
|- 
|''[[Magasinet for fagorganiserte]]''
|- 
|''[[Magasinet Tekna]] ''
|- 
|''[[Magasinet Treindustrien]]''
|- 
|''[[Magma (tidsskrift)|Magma]]''
|- 
|''[[Malegleder]]''
|- 
|''[[Maleren]]''
|- 
|''[[Matindustrien]]''
|- 
|''[[Medlemsbladet Parat]]''
|- 
|''[[Memo]]''
|- 
|''[[Menneskerettighetsmagasinet MR]]''
|- 
|''[[Mester'n]]''
|- 
|''[[Michael]]''
|- 
|''[[Milj&amp;oslash; &amp;amp; helse]]''
|- 
|''[[Miljøjournalen]]''
|- 
|''[[MiljøStrategi]]''
|- 
|''[[Motor (tidsskrift)|Motor]]''
|- 
|''[[Motorf&amp;oslash;reren]]''
|- 
|''[[Mur]]''
|- 
|''[[Museumsnytt]]''
|- 
|''[[Musikk-Kultur]]''
|- 
|''[[M&amp;oslash;bel &amp;amp; Interi&amp;oslash;r]]''

|- 
!N
!
|- 
|''[[Natur &amp;amp; Milj&amp;oslash;]]''
|- 
|''[[Naturviteren]]''
|- 
|''[[NBS-nytt]]''
|- 
|''[[Negotia magasin]]''
|- 
|''[[Nettverk (tidsskrift)|Nettverk]]''
|- 
|''[[NITO Refleks]]''
|- 
|''[[Norges Apotekerforenings Tidsskrift]]''
|- 
|''[[Norsk Barneblad]]''
|- 
|''[[Norsk Familieøkonomi]]''
|- 
|''[[Norsk Farmaceutisk Tidsskrift]]''
|- 
|''[[Norsk Fiskerinæring]]''
|- 
|''[[Norsk Hagetidend]]''
|- 
|''[[Norsk Husflid]]''
|- 
|''[[Norsk Landbruk]]''
|- 
|''[[Norsk Skogbruk]]''
|- 
|''[[Norsk Tidsskrift for Sjøvesen]]''
|- 
|''[[Norsk Transport]]''
|- 
|''[[Norsk Utemiljø]]''
|- 
|''[[Norsk VVS]]''
|- 
|''[[Norskl&amp;aelig;raren]]''
|- 
|''[[Norwatch]]''
|- 
|''[[Ny Tid]]''
|- 
|''[[NæringsEiendom]]''
|- 
|''[[Nøkkelen]]''

|- 
!O
!
|- 
|''[[Offisersbladet]]''
|- 
|''[[Offshore &amp; Energy]]''
|- 
|''[[Optikeren]]''

|- 
!P
!
|- 
|''[[PBL-Nytt]]''
|- 
|''[[Pensjonisten]]''
|- 
|''[[Personal og Ledelse]]''
|- 
|''[[tidsskriftet Plan|Plan]]''
|- 
|''[[Plastforum]]''
|- 
|''[[Politiforum]]''
|- 
|''[[Pro Patria/Vårt Vern]]''
|- 
|''[[Prosessindustrien]]''
|- 
|''[[Psykisk helse]]''
|- 
|''[[På Sykkel]]''

|- 
!R
!
|- 
|''[[Ren Mat]]''
|- 
|''[[Renhold]]''
|- 
|''[[REspekt]]''
|- 
|''[[Rett &amp;amp; plikt i arbeidslivet]]''
|- 
|''[[Revmatikeren]]''
|- 
|''[[rus &amp; avhengighet]]''
|- 
|''[[Rørfag]]''

|- 
!S
!
|- 
|''[[Salg &amp; Markedsføring]]''
|- 
|''[[Samferdsel (tidsskrift)|Samferdsel]]''
|- 
|''[[Samfunn for Alle]]''
|- 
|''[[tidsskriftet SeilasSeilas]]''
|- 
|''[[seXologi]]''
|- 
|''[[Skattebetaleren]]''
|- 
|''[[tidsskriftet Sko|Sko]]''
|- 
|''[[Skogeieren]]''
|- 
|''[[Skogindustri]]''
|- 
|''[[Skolelederen]]''
|- 
|''[[SkoleMagasinet]]''
|- 
|''[[Skolepsykologi]]''
|- 
|''[[Snø &amp; Ski]]''
|- 
|''[[Sparebankbladet]]''
|- 
|''[[Spesialpedagogikk]]''
|- 
|''[[tidsskriftet Sport|Sport]]''
|- 
|''[[Stat &amp; Styring]]''
|- 
|''[[STEIN]]''
|- 
|''[[Sunnhetsbladet]]''
|- 
|''[[tidsskriftet Svin|Svin]]''
|- 
|''[[Sykepleien]]''

|- 
!T
!
|- 
|''[[Tannstikka]]''
|- 
|''[[Teknisk Ukeblad]]''
|- 
|''[[Teknologi &amp; Verkstedindustri]]''
|- 
|''[[Tekstilforum]]''
|- 
|''[[tidsskriftet Tendens|Tendens]]''
|- 
|''[[Tenner &amp;amp; Helse]]''
|- 
|''[[Tidens Tale]]''
|- 
|''[[Tidsskrift for Den norske lægeforening]]''
|- 
|''[[Tidsskrift for Jordmødre]]''
|- 
|''[[Tidsskrift for Norsk Psykologforening]]''
|- 
|''[[Tidsskrift for Psykisk Helsearbeid]]''
|- 
|''[[Transportforum]]''
|- 
|''[[Travel News]]''
|- 
|''[[Treindustrien]]''
|- 
|''[[TS-Kvarten]]''

|- 
!U
!
|- 
|''[[Ukeavisen Ledelse]]''
|- 
|''[[Uniforum]]''
|- 
|''[[United-Supporteren]]''
|- 
|''[[tidsskriftet Utdanning|Utdanning]]''

|- 
!V|- 
!
|- 
|''[[Vegen og Vi]]''
|- 
|''[[Velferd]]''
|- 
|''[[Vestlandsk Landbruk]]''
|- 
|''[[Vi over 60]]''
|- 
|''[[Vinforum]]''
|- 
|''[[Visuelt]]''

|- 
!Y
!
|- 
|''[[tidsskriftet Yrke|Yrke]]''
|- 
|''[[Yrkestrafikk]]''

|- 
!Ø
!

|- 
!Å
|}

[[Kategori:Lister]]
[[Kategori:Norske tidsskrift| ]]
[[Kategori:Tidlegare norske tidsskrift| ]]</text>
      <sha1>eat5q8e34a3hc8riwj5uz3pbs76csgy</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>X Japan</title>
    <ns>0</ns>
    <id>42569</id>
    <revision>
      <id>3672869</id>
      <parentid>2816311</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T08:00:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ugerte</username>
        <id>95851</id>
      </contributor>
      <comment>/* growthexperiments-addlink-summary-summary:1|1|0 */</comment>
      <origin>3672869</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1614" sha1="o8qrspay41gf7s8g129gfpumr9dk859" xml:space="preserve">'''X Japan''' ([[japansk språk|japansk]]: エックス ジャパン, opphavleg berre X, エックス) er eit tidlegare hardrockband frå [[Chiba]] i [[Japan]]. Dei var aktive frå [[1985]] til [[1997]]. Medlemmene var Yoshiki Hayashi (trommer, [[piano]]), hide (gitar), Pata (gitar), Toshi (vokal) og Taiji og Heath (bass).

== Lanseringar ==
* VANISHING VISION (''1988.04.14'')
* BLUE BLOOD (''1989.04.21'')
* JEALOUSY (''1991.07.01'')
* ART OF LIFE (''1993.08.25'')
* DAHLIA (''1996.11.04'')

=== Singlar ===
* I'LL KILL YOU ''(1985.06.15)''
* オルガスム ''(1986.04.23)''
* 紅 ''(1989.09.01)''
* ENDLESS RAIN ''(1989.12.01)''
* WEEK END ''(1990.04.21)''
* SILENT JEALOUSY ''(1991.09.11)''
* STANDING SEX / JOKER ''(1991.10.25)''
* SAY ANYTHING ''(1991.12.01)''
* TEARS ''(1993.11.10)''
* RUSTY NAIL ''(1994.07.10)''
* LONGING ～跡切れた Melody～ ''(1995.08.01)''
* LONGING ～切望の夜～ ''(1995.12.11)'' 
* DAHLIA ''(1996.02.26)''
* FOREVER LOVE ''(1996.07.08)''
* CRUCIFY MY LOVE ''(1996.08.26)''
* SCARS ''(1996.11.18)''
* FOREVER LOVE Last Mix ''(1997.12.18)''
* THE LAST SONG ''(1998-03-18)''
* FOREVER LOVE (hide TRIBUTE) ''(1998.07.22)''
* SCARS (hide TRIBUTE) ''(1998.07.22)''
* FOREVER LOVE (all versions) ''(2001.07.11)''

=== Live-album ===
* 破滅に向かって 1992.1.7 
* TOKYO DOME LIVE ''(1995.01.01)''
* LIVE LIVE LIVE TOKYO DOME 1993-1996 ''(1997.10.15)''
* LIVE LIVE LIVE EXTRA ''(1997.11.05)''
* LIVE IN HOKKAIDO 1995.12.4 BOOTLEG ''(1998.01.21)'' 
* ART OF LIFE LIVE ''(1998.03.18)''
* THE LAST LIVE ''(2001.05.30)''
{{Autoritetsdata}}

[[Kategori:Japanske musikkgrupper]]</text>
      <sha1>o8qrspay41gf7s8g129gfpumr9dk859</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Skurtreskjar</title>
    <ns>0</ns>
    <id>42585</id>
    <revision>
      <id>3672858</id>
      <parentid>3600918</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:48:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranveig</username>
        <id>39</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Rett.</comment>
      <origin>3672858</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="35946" sha1="hb0wg0gnw8eax0gkxtw25tft0g7b370" xml:space="preserve">[[Fil:Cereal Harvest in Somerset - geograph.org.uk - 1484575.jpg|mini|Skurtreskar: New Holland TX62]]
Ein '''skur'''('''d''')'''tresk'''('''j''')'''ar''' er ei maskin som slår, [[tresking|tresker]] og reinskar [[korn]]. Tidlege skurtreskarar vart dregne av [[hest]]ar, og seinare [[traktor]]ar (slepetreskarar), men i dag er skurtreskarar utstyrte med eigen [[motor]] og er sjølvgåande.

== Oppbygging ==

{| style=&quot;border:1px solid black;&quot; width=&quot;100%&quot;
| rowspan=&quot;11&quot;|[[Fil:Maehdrescher schema nummeriert.svg|500px|venstre|Skjematisk teikning av skurtreskar]]
! colspan=&quot;4&quot;  style=&quot;background:#FFE4C4; color:black;&quot;  | Forklaring
|-
| style=&quot;text-align:right&quot; | 1 ||Haspel             || style=&quot;text-align:right&quot; |11 ||Oversoll
|-
| style=&quot;text-align:right&quot; | 2 ||Knivbjelke       || style=&quot;text-align:right&quot; |12 ||Undersoll
|-
| style=&quot;text-align:right&quot; | 3 ||Skjerebordskrue    || style=&quot;text-align:right&quot; |13 ||Returskruv
|-
| style=&quot;text-align:right&quot; | 4 ||Loelevator     || style=&quot;text-align:right&quot; |14 ||Returelevator
|-
| style=&quot;text-align:right&quot; | 5 ||Steinkasse          || style=&quot;text-align:right&quot; |15 ||Kornskruv
|-
| style=&quot;text-align:right&quot; | 6 ||Slagar      || style=&quot;text-align:right&quot; |16 ||Korntank
|-
| style=&quot;text-align:right&quot; | 7 ||Slagbru         || style=&quot;text-align:right&quot; |17 ||Halmkuttar
|-
| style=&quot;text-align:right&quot; | 8 ||Halmristarar    || style=&quot;text-align:right&quot; |18 ||Førarhus
|-
| style=&quot;text-align:right&quot; | 9 ||Kornplate || style=&quot;text-align:right&quot; |19 ||Motor
|-
| style=&quot;text-align:right&quot; |10 ||Vifte
|-
|}
Skjematisk teikning av skurtreskar.
=== Skjerebordet ===
[[Fil:Claas-lexion-570-1.jpg|mini|Skurtreskar: [[Claas]] Lexion 570]]
[[Fil:Mietitrebbiatrice 2.jpg|mini|Skjerebordet, med haspel, knivbjelke og skjerebordskruv ([[Claas]]).]]
Ein skurtreskar er utstyrt med eit skjerebord i fronten, som skjer av kornaksa og fører dei inn i [[treskeverk]]et. [[Aks]]a vert skorne av med ei [[knivbjelke]] (2) som går over heile breidda på skjerebordet. Knivbjelken er i grove trekk av same slag som på [[slåmaskin]]er, men i staden for glatte knivar vert det som oftast nytta rifla knivar. Knivstonga går att og fram med om lag 500 dobbeltslag per min.

Over knivbjelken ligg det ein roterande haspel («kornhaspelen») (1), utstyrt med lister som tek tak i aksa og legg dei i same retning inn på skjerebordet. Forutan posisjonen til haspelen er rotasjonsfarten, i høve til køyrefarten, med på å avgjera om stråa vert mata inn med aksenden eller rotenden fyrst. I ståande åker er høgda på haspelen stilt slik at listene tek tak i stråa under aksa og periferifarten til haspelen er så stor at loa (dei avskorne aksa) vert lagd med aksenden fyrst innover.

I kraftig [[legde]] (liggande åker) er det ofte naudsynt å stilla haspelen framom og lågare enn knivbjelken for å få tak i stråa, noko som fører til at loa verta mata inn med rotenden fyrst. Periferifarten til haspelen må òg vera mindre enn køyrefarten når stråa skal matast inn med rotenden fyrst.

På dei fleste skurtreskarane er skjerebordet mykje breiare enn [[treskeverk]]et, så det er naudsynt å føra loa saman til same breidd som loelevatoren, som fører loa inn i treskeverket. Denne samlinga vert utført av skjerebordskruven (3), som på europeiske skurtreskarar er plassert i ein avstand på litt under ein meter frå knivbjelken. I [[Nord-Amerika]] er akslengda ofte kortare enn i [[Europa]], og nordamerikanske maskiner har ofte mindre avstand mellom knivbjelken og skjerebordskruven.

For at skjerebordet skal halda rett høgd er det fjørande opphengt, slik at berre ein liten del av [[vekt]]a (under 500 [[Newton|N]]) kviler på åkeren. Krafta som kviler på åkeren, vert teken opp av skjener plasserte under skjerebordet. Nokre moderne skurtreskarar er utstyrte med meir avansert høgderegulering som held skjerebordet beint over åkeren òg når maskina står skrått fordi drivhjula går over ujamnheiter i åkeren.

=== Treskeapparatet ===
[[Fil:Drone video of combine harvester and tractor on a field in Jõgevamaa, Estonia (July 2022).webm|mini|Dronevideo av skurtreskjar frå 2022]]

Frå loelevatoren vert loa ført over ein «steinkasse» (5), før ho vert ført inn i treskeapparatet, som på dei fleste skurtreskararane består av ein sylinderforma trommel, kalla «slagar» (6), eller «slagsylinder» med 6 til 8 rifla slagstål. Slagaren er plassert i stutt avstand frå «slagbrua» (7), slik at kjernane vert slegne og gnidde laus frå aksa når loa passerer mellom slagaren og slagbrua. Slagståla på slagaren har skråstilte rifler, med annakvart slagstål rifla mot høgre og venstre, slik at loa ikkje vert tvinga til eine sida. Slagbrua har tverrgåande slaglister og bua har stålstenger parallelt med rotasjonsretninga til slagaren. Diameteren til slagaren varierer frå 45&amp;nbsp;cm til ca. 60&amp;nbsp;cm, men det finst døme på slagarar med opp til 80&amp;nbsp;cm diameter.

Periferifarten til slagaren er avhengig av kornslag, modningsgrad, fuktigheit, osv. For kornslag som [[bygg]], [[kveite]] og [[rug]] bør periferifarten vera rundt 28 til 30&amp;nbsp;m/s, og for havre på 18&amp;ndash;22&amp;nbsp;m/s&lt;ref name=&quot;Heir98&quot;&gt;Heir, J.A., ''Skurtreskere og skurtresking'', Landbruksforlaget, 1998.&lt;/ref&gt;. Ved tresking av engfrø høver det med ein periferifart på 18&amp;ndash;20&amp;nbsp;m/s og for [[erter]] rundt 15&amp;nbsp;m/s. Ein slagar med liten diameter får difor større rotasjonsfart enn ein slagar med stor diameter. Stor slagardiameter gjer slagbrua lengre, noko som er ein føremon når loa er fuktig. Men ei lang bru kan òg føra til meir knusing av halmen, slik at belastninga på det etterfylgjande reinskeverket aukar. Når diameteren på slagaren aukar, aukar òg [[treigheitsmoment]]et, og slagaren får jamnare gang ved ujamn innmating.

Avstanden mellom slagaren og slagbrua er om lag to til tre gonger så stor i framkant som i bakkant og kan stillast inn frå førarplassen. Optimal avstand er avhengig av kornslag, modningsgrad, fuktigheit, osv. Avstanden bør ikkje vera mindre enn diameteren på kjernane; så for bygg, havre og rug bør avstanden i bakkant av brua ikkje vera mindre enn 4 til 5&amp;nbsp;mm&lt;ref name=Heir98 /&gt;. Ved for dårleg uttresking bør ein starta med å redusere avstanden mellom slagar og slagbrua og berre auka turtalet på slagaren om dette ikkje er nok&lt;ref name=&quot;Heir98&quot; /&gt;. Det er viktig at slagbrua ikkje er tetta til med jord eller andre framandlekamar, ettersom dette fører til auka kjernetap ved at meir kjernar vert kasta ut på halmristarane.

Oppgåva til steinkassa er å samla opp stein som fylgjer med loa, slik at treskeapparatet ikkje vert skadd. Steinen dett ikkje alltid ned i steinkassa av seg sjølv, men når han treffer slagaren, vert han oftast slegen gjennom loa og ned i steinkassa. Når føraren høyrer at stein vert slegen ned i steinkassa, er det viktig at han stoggar og tømmer ut steinen med ein gong, slik at det vert plass til eventuelle nye steinar. Føraren bør òg syta for at det ikkje ligg jord i steinkassa, noko det ofte vert slurva med. Stein som kjem inn mellom slagar og slagbru, kan gjera stor skade. For at slagaren skal vera i balanse, bør slagståla bytast ut parvis, og slagaren bør helst avbalanserast på nytt.

I bakkant av slagbrua er det eit gitter, «bruforlengaren»,som slepper gjennom lausslegne kjernar. Bak bruforlengaren er «halmtrommelen» (ikkje vist i figuren) plassert. Han har ei sylindrisk utforming med taggar på overflata, er plassert over halmstrengen, og roterer i motsett retning av slagaren. Halmtrommelen har som oppgåve å hindra at halmen viklar seg rundt slagaren og å endra retning på halmen ned mot bruforlengaren og fremre del av halmristarane. Halmtrommelen kan òg i nokon grad treske ut attsittande kjernar.

=== Halmristarane ===
Når halmen kjem ut frå treskeverket, vert han kasta inn på halmristarane (8), som har til oppgåve å rista ut kjernar som er att i halmen, samtidig som dei transporterer halmen bakover og ut av skurtreskaren. Dette vert gjort ved at halmristarane er opphengde på veivakslar som set dei i både horisontal og vertikal rørsle, slik at halmen vert ført bakover. Ristefrekvensen varierer frå rundt 170 til 280 o/min&lt;ref name=&quot;Heir98&quot;/&gt;. For å sikra at halmen vert ført bakover, er halmristarane utforma som trappetrinn, og for å sikra jamnare fordeling av halmen er dei oppdelte i frå 3 til 5 separate «ristekassar». Kjernane som fell gjennom ristarane, vert samla opp i botnen på kvar ristekasse og ført framover til reinskeverket.

Om ristarane vert overbelasta, blir halmstrengen tjukkare, og fleire kjernar vert med halmen ut av treskaren. Det er vanleg at 80 til 90 % av kjernetapet kjem frå halmristarane&lt;ref name=&quot;Heir98&quot;/&gt;. Ved tresking i sidehelling vil halmen samla seg opp i nedre side, slik at halmlaget vert tjukkare og tapet aukar. I nedoverbakke vil òg halmlaget verta tjukkare, fordi halmristarane arbeider i motbakke. Men om føraren set ned farten, treng ikkje dette å føra til auka tap. Ved køyring i motbakke vert halmristarane horisontale eller får nedoverhalling, slik at farten på halmen aukar. Dette kan føra til at ikkje alle kjernane vert rista ut. Dei fleste skurtreskarane har halmbremser, utforma som stålplater, eller gummiduk, som heng med over halmristarane. Desse skal redusere farten halmen har ut frå treskeapparatet (farten på halmen er om lag 1/3 av periferifarten til slagaren) og hindra at lause kjernar vert kasta for langt bakover.

=== Reinskeverket ===
[[Fil:Mietitrebbiatrice 3.jpg|mini|Undersida av halmristarane og solla i reinskeverket.]]
Kjernane som dett gjennom slagbrua vert transporterte bakover til reinskeverket av kornplata (9), som er utforma som eit trappetrinnsforma plate som er opphengte i dei fire hjørna og set i rørsle av ein veivaksel. Den kombinerte vertikale og horisontale rørsla fører «dråsen» (kjernar, agner og halmbitar) bakover, samtidig som materialet vert sortert ved at dei tyngre kjernane legg seg på botnen og dei lettare agnene hamnar på toppen.

Dråsen frå kornplata og kjernar frå halmristarane hamnar så på ein forsoll (ein forlenging av kornplata), for så å verta ført inn på oversollet (agnsollen) (11), som grovreinskar dråsen for agner og halmbitar. Reinskinga vert utført ved at vifta (10) bles luft opp gjennom opningar i oversollet, slik at agner og halmrestar fyk bakover og ut av maskina. Dei tyngre kjernane dett gjennom oversollet og ned på undersollet (12).

I bakkant av oversollet er det plassert ei rist, kalla «retursoll», som fangar opp kjernar som enda sit fast i bitar av akset og kjernar med [[snerp]]. Bak retursollet sit «oppfangarplata», som har til oppgåve å fanga opp kjernar som vert kasta bakover. Oppfangarplata er som oftast justerbar i høgda. Det som fell gjennom retursollet dett ned i eit traktforma røyr, med ein transportskruv som fører returmassen ut til sida, der ein returelevatoren (14), fører returmassen tilbake til treskeverket eller i somme tilfelle til kornplata. Ved dårleg uttresking, snerp, o.l., er det ein føremon at returmassen vert ført tilbake til treskeverket, med dette fører samstundes til meir skadar på kjernane. På nokre skurtreskarar er returelevatoren plassert i nærleiken av førarplassen og har ei luke, slik at føraren kan ta ut prøvar av returmaterialet og slik danna seg eit bilete av korleis treskaren arbeider.

Undersollet (12) ligg under oversollet og har som oppgåve å finreinska kornet før det vert ført til korntanken. Reinskinga går føre seg ved at luft vert blåse opp gjennom opningane i sollet og tek med seg det som er att av agner og anna rusk. Kornet vert transportert på same måte som på oversollet, ved att sollet vert rista av veivakslingar. For å redusere vibrasjonen i treskaren er rørslene til undersollet i motfase med rørslene til oversollet. Når kornet dett ned frå enden av undersollet vert det ført ut til sida av ein kornskruven (15) og over i ein elevator (ikkje vist i figuren) som fører det opp i korntanken (16).

Det er viktig at luftstraumen gjennom solla har høveleg fart. Om farten er for stor fører det til tap på grunn av at kjernar vert blåsne ut saman med agnene og om farten er for liten vert kornet dårlegare reinska. Turtalet på vifta må difor justerast etter korntype, fuktigheit osv. Vifta er difor som oftast utstyrt med trinnlaus regulering av turtalet ved hjelp av ein [[kilereimvariator]]. Storleiken på hola i solda må stå i høve til diameteren på kjernane, så det kan vera naudsynt å bytta soll når ein skal treske ulike korntypar, grasfrø, oljevestar og liknande.

=== Korntanken ===
På dei fyrste skurtreskarane vart kornet fylt i [[sekk]]er. Frå reinseverket førte ein elevator kornet til ein sekkefyllar og ein person på ei plattform sytte for å knyta for på bytta sekker etter som dei vart fylt opp. Dei fulle sekkene vart lagt att på åkeren, for å verta samla opp etterpå. Men ut på 1950-talet vart det vanleg å føra kornet opp i ein oppsamlingstank. Når tanken er full, vert den via ein kornskruv, tømt direkte i ein [[Tilhengar#Traktortilhengarar|traktortilhengar]], [[lastebil]] eller [[konteinar]]. Det er vanleg at ein [[traktor]] med tilhengar køyrer ved sida av skurtreskjaren under tømming, slik at treskinga kan halda fram under tømminga.

=== Motor og drivverk ===
Skurtreskarar har ein etter måten stutt sesong, men motorane vert for det meste køyrde på fullt turtal og med tilnærma full [[effekt]]. Medan dei fyrste sjølvgåande skurtreskjarane hadde [[bensin]]- eller [[parafin]][[Forbrenningsmotor|motor]], er moderne maskiner utstyrte med [[dieselmotor]]ar. Plasseringa av motoren har òg endra seg. Tidlege maskiner hadde ofte motoren lågt plassert, noko som førte til god stabilitet, men det var ofte eit problem at radiatoren tetta seg til med agner og halmrestar. Plasseringa tett på mykje brennbart materiale på bakken gjorde òg at det kunne oppstå brann. På moderne skurtreskarar har motoren som oftast ei høg plassering og lufta til radiatoren vert filtrert for å unngå tilstopping. Luftfilteret til innsugingslufta til motoren har òg ei høg plassering og er utstyrt med effektive filter.

Sjølvgåande skurtreskarar har drift på framhjula og vert styrte med bakhjula. Drivhjula er utstyrte med gripemønster av same type som på [[traktor]]ar. På eldre skurtreskarar var overføringa til drivhjula som oftast utført som kjede og reimoverføringar. I tillegg til [[girkasse]] var det vanleg med ein [[kilereimvariator]] for å oppnå trinnlaus regulering av framdriftsfarten. På moderne maskiner er det vanleg med [[hydrostatisk]] overføring, som i tillegg til trinnlaus variasjon av køyrefarten òg er meir robust enn kilereimvariatorane. Nokre skurtreskjarar kan leverast med [[firehjulsdrift]], noko som aukar framkomstevna i skråningar og på blaut åker. Bakhjula har då hydrostatisk drift, via [[hydraulikkmotor]]ar plasserte direkte på styrehjula. Skurtreskarar som vert nytta på særleg blaut åker, som til dømes ved hausting av [[ris]], vert utstyrte med [[Beltekøyretøy|belte]].

=== Halmkuttaren ===
Halmen kan anten takast vare på eller pløyast ned og nyttast som næring for neste avling. Mange skurtreskarar er difor utstyrte med halmkuttar, plassert bak på maskina, slik at halmen går direkte frå halmristarane og inn i halmkuttaren. Fleire typar halmkuttar har vore i bruk &lt;ref name=&quot;Heir98&quot;/&gt;: 
* ein trommel med faste knivar som går mot ein glatt trommel
* to tromlar med faste knivar, med synkron drift, slik at knivane går i inngrep, men utan å ha kontakt med kvarandre. 
* ein trommel med faste kantstilte radiale knivar som knusar halmen mot faste knivar som stikk ut frå ein bjelke.
* ein trommel med hengsla kantstilte radiale knivar som knusar halmen mot faste knivar som stikk ut frå ein bjelke.
Den siste typen er mest vanleg i dag på grunn av at knivane kan vika unna om det er stein i halmen, slik at dei ikkje så lett vert skadde. Det er som oftast mogeleg å styre halmen forbi halmkuttaren ved hjelp av eit spjeld. Det er òg vanleg at utløpet frå halmkuttaren er utforma slik at halmrestane vert spreidde jamt ut over heile skjerebreidda.

=== Førarplassen ===
På dei fyrste sjølvgåande skurtreskarane var førarplassen open og spakar og pedalar hadde ofte ei noko uheldig plassering og var i tillegg ofte tungmanøverte. Utover 1950-talet byrja produsentane å utforma førarplassen slik at føraren fekk ein meir komfortabel og sikrare arbeidsplass. Spakar og pedalar fekk ei meir [[ergonomi]]sk utforming og plassering og førarsetet vart polstra og utstyrt med fjøring. Slike opne førarplassar var ein føremon på det viset at føraren kunne fylja med på korleis maskina arbeidde ved å høyra på lyden frå treskeverket og lytta etter ulydar. Men det førte òg til at føraren kunne verta plaga av støv og støy.

Moderne skurtreskarar har innebygde støyisolerte førarhus. Det er òg vanleg at lufta vert filtrert og avkjølt. Men det er framleis ikkje vanleg med styrtsikre førarhus på skurtreskarar. Alle moderne maskiner har [[servostyring]] og [[servobremser]], så arbeidet til føraren er mykje lettare enn tidlegare.

Dei lydisolerte førarhusa gjorde det vanskelegare for føraren å fylja med på korleis maskina arbeidde. Ulydar frå treskjeverket, reimar som slurar osb. høyrdest ikkje i førarhuset. Moderne skurtreskjarar er difor utstyrte med mange forskjellige sensorar som gjev føraren informasjon og åtvaringar når det oppstår feil. Førarhuset er difor utstyrt med avanserte instrumentpanel.

På dei fyrste skurtreskarane var det eit virvar av [[kjede]]r og [[reim]]ar utan vern, som førte til stygge ulukker ved at lause klede sette seg fast. På moderne maskiner er drivverket verna av deksel, men det er framleis naudsynt å visa aktsemd ved ettersyn og reparasjon.

=== Automatisering og instrumentering ===
Dei innkledde og lydisolerte førarhusa førte til at det vart vanskelegare for føraren å fylja med på korleis maskina arbeidde. For å bøta på dette har det vorte innført sensorar og elektroniske instrumentering. Overvaking av korntap på grunn av overbelasting av halmristarane og reinskeverket vert til dømes registrert av [[mikrofon]]ar som registrerer lyden av kjernar når dei dett ned på ei metallplate&lt;ref name=&quot;Heir98&quot;/&gt;. Turtalet til slagaren, vifta, osb. vert registrerte av sensorar og vist på instrumentpanelet på førarhuset. Avansert [[elektronikk]] og [[programvare]] er i stort mon teken i bruk for å samla inn og presentere informasjon for føraren.

Ved å måla kornmengda frå reinskeverket og framdriftsfarten kan føraren få informasjon om avling per flateeining. I dei siste åra har [[satellittnavigasjon]] vorte teken i bruk for å registrere posisjonen til skurtreskaren. Ved å kombinere denne informasjonen med avling per flateeining er det mogeleg å bygga opp eit [[avlingskart]], som saman med informasjon om temperatur og nedbør kan nyttast til å setta saman eit [[gjødslingskart]] over kvar einskild åker. Desse kan så nyttast for automatisk regulering av [[gjødsel]]mengda ved bruk av avanserte [[kunstgjødselspreiar|gjødselspreiar]] og/eller for automatisk [[vatning]]. Ved å ta vare på denne informasjonen over fleire år kan slike kart gradvis forbetrast over tid.

=== Bakketreskjarar ===
Når skurtreskjarar vert nytta i sidehelling er det eit problem at halmen sklir sidevegs på halmristarane, slik at halmlaget på ristarane på nedsida vert alt for tjukt. Dette fører til stort kjernetap, på grunn av at ikkje alle kjernane rekk å detta gjennom halmlaget. Same problem oppstår på reinskeverket, som òg vert skeivbelasta. Problemet kan i nokon grad reduserast ved å sette ned køyrefarten, men det vil føre til dårleg utnytting av kapasiteten til treskaren.

For å bøta på dette problemet er det utvikla skurtreskarar som vatrar opp maskina, slik at ho står i same stilling i sidehelling som på flat mark. Det er berre skjerebordet som fyljer hellinga til åkeren. Nokre bakketreskarar vatrar maskina berre for sidehelling, medan andre kompenserer både i side- og lengderetning.

Avvatring i sideretning skjer ved at [[hydraulisk sylinder|hydrauliske sylindrar]] senkar det eine drivhjulet og hevar det andre. Avvatring i lengderetning skjer ved at dei to akslane vert justerte vertikalt i høve til kvarandre. På moderne bakketreskarar skjer avvatringa automatisk av eit reguleringssystem som styrer oljestraumen til dei hydrauliske sylindrane.

Den fyrste bakketreskaren vart laga av [[Benjamin Holt]] i 1892, og vart dregen av hestar&lt;ref name=&quot;Heir98&quot;/&gt;. Den fyrste bakketreskaren i [[Noreg]] vart importert i [[1978]], men på grunn av at prisen er mykje høgare enn for vanlege skurtreskjarar er det framleis få bakketreskarar i Noreg&lt;ref name=&quot;Heir98&quot;/&gt;.

=== Aksialtreskarar ===
I 1975 marknadsførte [[New Holland]] verdas fyrste skurtreskarar med eit roterande treskeverk, plassert på langs i maskina. Målet var å redusera kjernetapet og å redusera skadane på kjernane&lt;ref name=&quot;Heir98&quot;/&gt;. [[International Harvester]] var òg tidleg ute med aksialtreskarar. Aksialtreskarar har fått noko utbreiing i Nord-Amerika, men i [[Norden]] er dei lite utbreidd.

== Soge ==
Dei fyrste eksperimenta med å utvikle ein skurtreskar tok til for om lag 180 år sidan, men det var fyrst i siste delen 1800-talet at dei vart tekne i bruk i stor målestokk og for det meste berre i [[California]]. Det var ikkje før etter hundreårsskiftet at dei fekk noko større utbreiing utanfor vestkysten av USA.

=== Hestedrift ===
[[Fil:Combine harvester pulled by 33 horses, Walla Walla, ca. 1902 b.jpg|mini|Slepetreskar dregen av hestar ved Walla Walla kring 1902.]]
[[Fil:Mules_pull_farm_equipment_(3537172980).jpg|mini|[[Case]] slepetreskar frå rundt 1912.]]
[[Fil:Horse_drawn_combine_harvesting_wheat_in_central_or_eastern_Washington_(6484366667).jpg|mini|Hestedregen slepetreskjar. Hestekaren har ei høg plassering for å ha oversikt over alle hestane.]]
I 1828 fekk Samuel Lane frå delstaten [[Maine]] i [[USA]] patent på ''eit køyrande treskeverk''&lt;ref name=&quot;Quick78&quot;&gt;Quick, G. og Buchele, W., ''The grain harvesters'', American Society of Agricultural Engineers, 1978.&lt;/ref&gt;. Liknande patent vart gjevne til amerikanarane Asham og Peck i 1835 og til Briggs og Carpenter i 1836&lt;ref name=&quot;Quick78&quot;/&gt;. Desse patenta gjekk tapt då patentkontoret brann opp i 1836, og med unnatak av at dei var konstruerte for å verta dregne av [[hest]]ar er lite kjent om desse maskinane.

Den fyrste skurtreskaren vart laga av Hiram More, i delstaten [[Michigan]] i USA, i 1836. More starta eksperimenta sine i 1835, og i 1836 fekk han, saman med John Hascall, patent på maskina&lt;ref name=&quot;More36&quot;&gt;More, H. og Hascall, J., ''Improvement in harvesting maschines for mowing, threshing, and winnowing grain at one operation'', US patent, 28. Juni 1836.&lt;/ref&gt;. Maskina til Moore vart dregen av eit [[hestespann]] og hadde eit skjerebord som stakk ut på høgre side. I 1837 vart maskina nytta for å hausta 80 [[dekar]] [[kveite]] og i 1839 vart det hausta 80 dekar per dag; til saman hausta maskina 250 dekar kveite i 1839&lt;ref name=&quot;Quick78&quot;/&gt;. More hadde fått økonomisk stønad frå Michigansenatoren Lucius Lyon, som i 1841 hausta 600 dekar med ei slik maskin. I 1840 overdrog han storparten av rettigheitene til maskina til Lyon og Robinson, som året etter tok over resten av rettigheitene&lt;ref name=&quot;Quick78&quot;/&gt;. Men Moore heldt fram med å forbetra maskina og kom fram til ei maskin med ein kapasitet på opp til 160 dekar om dagen. I 1841 laga han ei knivstong med trekanta knivar, som var kveste på begge sider slit at dei kutta aks i begge retningar. Dette var same prinsippet som [[Obed Hussey]] fann opp for å bruka på [[Sjølvavleggar#Hussey|sjølvavleggar]]en&lt;ref name=&quot;Canine&quot;&gt;C. Canine, ''Dream reaper'', The Univeristy of Chicago Press, 1997.&lt;/ref&gt;. Alt tyder på at dei utvikla svært like knivstenger utan å vita om kvarandre.

I 1853 laga Moore ei maskin til John M. Horner i [[Alameda County]] i [[California]]. Maskina vart bygd i Michigan og send med ein [[klipper]] rundt [[Kapp Horn]]. I 1854 vart ho nytta til å hausta 2400 dekar kveite på garden til Horner. I 1956 brann maskina opp i den fyrste skurtrekjarbrannen i historia&lt;ref name=&quot;Quick78&quot;/&gt;. Moore laga ikkje fleire skurtreskarar etter dette, men Horner bygde tre maskiner i tidsbolken 1859&amp;ndash;1867. Medan Moormaskinene vart trekkje av hestar vart Horner sine maskiner skuva av opp til 18 hestar. Føremonen med dette var at skjerebordet, som var på 3&amp;ndash;3,5 m, ikkje stakk ut på sida, slik at hestane slapp å stå imot sidekrafta.

Desse maskinene viste seg svært effektive på dei tørre store flate markene i California og mange andre føretak tok til å laga skurtreskarar. I tidsbolken 1858–1888 skal det ha vore 21 skurtreskarprodusentar på stillehavskysten av USA. I andre lutar av landet, med kaldare og fuktigare klima, fekk dei ikkje så stor utbreiing. Det var fyrst etter 1900 og fram mot 1920 at skurtreskarar breidde seg over resten av [[USA]] og [[Canada]]. Men overgangen frå hestar til [[traktor]] skjedde gradvis og på 1920-talet vart hestar framleis nytta som trekkraft. Mange av dei meir konservative gardbrukarane helt òg fram med å nytta [[sjølvbindar]]ar og stasjonære [[treskeverk]].

Mange av desse skurtreskarane var svært store, med arbeidsbreidder opp til tolv meter og ved ein masse på opp til 15 [[tonn]]. Etter som skjereapparat, treskje- og reinskeverk vart drivne frå hjula på treskarane skulle det mange hestar til for å trekkja dei; 32 hestar var vanleg, men både 44 og 50 hestar vart nytta for dei største maskinene. På 1920-talet var somme skurtreskarar utstyrte med motor som drog skjereapparatet, treskje- og reinskeverket. Talet på hestar kunne då reduserast noko.

Å handtera så mange hestar kravde mykje av køyrekaren. Han sat høgt plassert på treskaren for å ha oversikt over hestane. To, eller tre, hestar var plasserte fremst i spannet og det var desse køyrekaren styrte. Når hestane gjekk over ein bakkekam hende det at dei kvart or synsfeltet til køyrekaren medan treskaren enda var på tur opp bakken. Det hende òg at hestane vart skremde av levenet frå treskaren, hundar, osb., og sprang ut, noko som ofte førte til at treskaren, som var laga av tre, enda opp som vrak. Brann, på grunn av varmgang i lager, var òg eit problem.

I tillegg til køyrekaren var «formannen» og «treskekaren» prominente «størrelsar» på treskaren. Det var formannen som hadde kommandoen. I tillegg var det ei sekkeplattform med ein eller fleire mann som bytta og sydde att [[sekk]]ar etter som dei vart fulle. Arbeidstilhøva var ikkje alltid dei beste. I tillegg til støv frå treskaren virvla hestane opp mykje støv frå dei tørre åkrane.

=== Dampdrift ===
[[Fil:Dampdrive skurtreskar NYT1904.jpg|mini|Slepetreskar dregen av ein [[damptraktor]] i [[California]]&lt;ref name=&quot;NYT04&quot;&gt;''Millionaire farmers who till the soil with the head instead of hands'', New York Times, 11/9-1904).&lt;/ref&gt;]]
Skjerebordet og [[treskeverk]]et i dei hestedrivne skurtreskarane vart drivne frå hjula, så maskinene var tunge å trekkja. I 1871 demonstrerte B.F. Cook ei maskin som nytta ei [[dampmaskin]] for å driva slåtteapparatet, treske- og reinskeverket. Denne maskina var difor mykje lettare å trekkja og kravde færre hestar.

I åra 1881 til 1888 utvikla George Stockton Berry, i [[Sakramentodalen]] i California, ein [[dampmaskin|dampdriven]] sjølvgåande skurtreskar som nytta halm som drivstoff. Den fyrste versjonen, som var ferdig i 1886, hadde ei arbeidsbreidd på 6,7 m. I 1888 vart arbeidsbreidda auka til tolv meter og maskina kunne hausta opp til 460 [[dekar]] i døgnet&lt;ref name=&quot;Quick78&quot;/&gt;. Truleg arbeidde dei heile natta, for maskina var utstyrt med lamper. Sjølv når ein tek omsyn til at dette var under gode tilhøve med tørt ver og at avlingane per dekar var mykje mindre enn det som var vanleg i [[Europa]] på denne tida, er det likevel imponerande mykje. Treskaren til Berry hadde to dampmaskiner, ei 26 [[hk]] maskin for framdrift og ei mindre maskin på seks hk for å driva treskjeverket. Begge maskinene fekk damp frå same [[dampkjele]]n. Fire maskiner til av same type vart laga ved Benica Agricultural Works og var i bruk fram til 1902&lt;ref name=&quot;Quick78&quot;/&gt;.

I 1885 tok [[Benjamin Holt]] til å laga dampdrivne skurtreskarar og i 1889 fylgde [[Daniel Best]], som tidlegare hadde laga hestetreskarar, etter. I 1894 eksporterte Holt ei maskin til [[Australia]]. Dette var den fyrste skurtreskaren i Australia. Best og Holt vart begge storprodusentar av skurtreskarar (og seinare [[beltetraktor]]ar) og konkurrerte hardt fram til dei i 1925 slo saman føretaka sine til [[Caterpillar]]. Fleire føretak tok òg til å produsere store slepetreskarar, som fyrst vart dregne av [[damptraktor]]ar og seinare av traktorar med [[forbrenningsmotor]]ar. Desse maskinene var svært like dei som vart nytta for hestedrift og som desse var mange svært store, med arbeidsbredder på ti til tolv meter og med ein [[masse]] på ti til 15 [[tonn]]. På grunn av at [[damptraktor]]ane hadde svært stor [[masse]] var dei utstyrte med hjul med ei breidd på opp mot 13 m. Dette var svært upraktisk og det vart utvikla [[beltetraktor]]ar for å trekkja skurtreskarane. Holt hadde den fyrste beltetraktoren ferdig i 1904.

=== Slepetreskarar for traktor ===
[[Fil:Combine harvester Kommunar.jpg|mini|[[Kombinar]] slepetreskar med traktor i Sovjetunionen i 1934.]]
I tida fram til [[Den fyrste verdskrigen|1. verdskrigen]] var det stort sett berre i [[California]] at skurtreskarar vart nytta. Både landskapet og klimaet der høvde godt for maskinell hausting. Situasjonen endra seg då krigen braut ut og det vart både vanskeleg og dyrt å få tak i [[gardsarbeidar]]ar og hestar. Samstundes tok [[bensinmotor|bensindrivne]] [[traktor]]ar til å verta såpass pålitelege at dei tok over for damptraktorane. Bruk av traktordrivne slepetreskarar spreidde seg difor til dei store [[prærie|præriane]] i [[Midtvesten]] og mange nye produsentar dukka opp.

Dei fleste nordamerikanske [[traktor]]ar produserte før fyrste verdskrig var store saktegåande kolossar og slepetreskarane som var mynta på desse traktorane var òg store og kostbare. Etter krigen kom det mindre traktorar på marknaden, men det var ikkje før på 1930-talet at det vart produsert slepetreskarar som høvde for desse. Sjølv om [[International-Harvester]] hadde introdusert ein traktor med [[effektuttak]] tidleg på 1920-talet var dei fleste traktorane ikkje utstyrte med effektuttak før ut på 1930-talet. Slepetreskarane var difor utstyrte med eigne [[bensinmotor]]ar for å driva skjerebordet og treske- og reinskeverket.

Ut på 1930-talet vart det utvikla små slepetreskarar. [[Allis-Chalmers]] Model 66 All Crop Harvester, som kom på marknaden i 1936, var ein liten slepetreskar med ei arbeidsbreidd på 1,5 m og tverrstilt reinskeverk. Maskina vart driven frå effektuttaket på traktoren og var utstyrt med korntank&lt;ref name=&quot;Wilkie01&quot;&gt;Wilkie, J., ''An illustrated history of combine harvesters'', Ian Allan, 2001.&lt;/ref&gt;. Denne treskaren var både teknisk revolusjonerande og etter måten billig.

I [[Europa]] var det fyrst mot slutten av 1920-talet at dei fyrste skurtreskarane vart innførte. Den fyrste skurtreskaren i [[England]] var ein International-Harvester McCormick-Deering Nr 8 slepetreskar, som vart importert i 1928. Den fyrste europeiske skurtreskaren vart laga av det engelske føretaket [[Clayton &amp; Shuttleworth]] i 1929&lt;ref name=&quot;Bell96&quot;&gt;Bell, B., ''Fifty years of farm machinery'', Farming Press, 1993.&lt;/ref&gt; og hadde ei arbeidsbreidd på 3,6 m&lt;ref name=&quot;Quick78&quot;/&gt;. I [[Frankrike]] eksperimenterte Albert Douilhet med ei maskin som slo og treska, men ikkje reinska kornet. Denne maskina vart slepa, men var utstyrt med eigen motor for treskeverket.

Dei fyrste eksperimenta med skurtreskarar i [[Tyskland]] tok til i 1930, då Deutschen Industriwerke (DIW) i [[Berlin-Spandau]] bygde ein prototype. Men då føretaket vart seld til [[Fella]] i [[Feucht]] vart denne aktiviteten lagt ned og det vart [[Claas]] som i 1937 marknadsførte den fyrste tyske skurtreskaren. Dette var ein slepetreskar med typebetegnelsen «M.D.B» (Mäh-Dresch-Binder)&lt;ref name=&quot;Bols05&quot;&gt;Bols, U., ''Mähedrescher in Deutscland 1931 bis heute'', Bind 1, Verlag Podszun-Motorbücher GmbH, 2005.&lt;/ref&gt;. Det var produsert rundt 1400 M.D.B. fram til utbrotet av [[andre verdskrig]].

I [[Norden]] var [[Sverige|svenske]] føretak fyrste ute med skurtreskarproduksjon. [[Bolinder-Munktell]] starta produksjon av slepetreskarar i 1940 og frå 1947 tok òg [[Thermaenius Mekaniska Verkstad|Arvika-Thermaenius]] opp produksjon av slepetreskarar&lt;ref name=&quot;Hedell&quot;&gt;, Hedell, O., ''Från Munktells till Valmet - en 75-årig traktorepok'', LFR Media, 2000.&lt;/ref&gt;. I [[Danmark]] starta [[Dronningborg Maskinfabrik|Dronningborg]] produksjon av slepetreskarar i 1953.

På 1950-talet vart det produsert både slepe- og sjølvgåande skurtreskarar. Det var fyrst då [[traktor]]ane mot slutten av 1950-talet vart utstyrte med fleire gir at farten kunne tilpassast slik at slepetreskarane kunne utnyttast optimalt. Men samstundes var sjølvgåande skurtreskarar i ferd med å vinna innpass og på 1960-talet var så godt som alle nye skurtreskarar sjølvgåande.

=== Sjølvgåande skurtreskarar ===
[[Fil:Fortschritt E514.jpg|mini|Sjølvgåande skurtreskjar frå 1980-talet: [[Fortschritt]] E514.]]
[[Fil:Combine NH-CR960.jpg|mini|Moderne sjølvgåande skurtreskar: [[New Holland]] CR960.]]
Den fyrste sjølvgåande skurtreskaren vart laga av George Stockton Berry i 1886, men etter dette er det ikkje kjent at at vart laga fleire sjølvgåande skurtreskarar før [[Massey Harris]] tok til å eksperimentera med slike i 1937. Den fyrste prototypen, som fekk typenemninga 20, viste seg å vera i tyngste laget, så ein modifisert versjon, med typenemninga 21, vart utvikla og sett i produksjon i 1941&lt;ref name=&quot;Quick78&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;Wilkie01&quot;/&gt;. Denne maskina hadde ein føremon ved at skjerebordet stod rett framom maskina, slik at det ikkje lenger var naudsynt å skjera rundt åkeren før ein tok å treska. Dessutan hadde føraren betre oversyn over skjerebordet enn når han nytta slepetreskar.

I etterkrigstida kom det fleire sjølvgåande treskarar på marknaden, men det var fyrst på 1950-talet at sjølvgåande treskarar tok til å dominera marknaden. Den fyrste [[Europa|europeiske]] sjølvgåande skurtreskaren som vart sett i serieproduksjon var den svenske maskina [[Bolinder-Munktell]] MST-92, med ei arbeidsbreidd på 2,7 m, som kom på marknaden i 1951&lt;ref name=&quot;Hedell&quot;/&gt;. I [[Belgia]] markadsførte [[Claeys]] den sjølvgåande skurtreskjaren MZ i 1952&lt;ref&gt;S. Gibbard, ''The Ford tractor story'', Old POnd Punl og Japonica Press, 1999&lt;/ref&gt;. I [[Tyskland]] kom [[Claas]] Herkules SF, som hadde ei arbeidsbreidd på 2,4 m, på marknaden i 1953&lt;ref name=&quot;Baedeker01&quot;&gt;Baedeker, M. og Lenge, R., ''Die Claas Mähdrescher-Story'', Verlags-Union Agrar, 2001.&lt;/ref&gt;. Det [[Finland|finske]] føretaket [[Porin Konepaja]] (i dag [[Sampo-Rosenlew]]) marknadsførte ei sjølvgåande maskin i 1957 og [[Dronningborg Maskinfabrik]] i [[Danmark]] i 1958. Frå 1960-talet og utover var så godt som alle nye skurtreskarar sjølvgåande.

== Referansar ==
{{referanseliste}}

== Bakgrunnsstoff ==
{{commons|Combine harvester}}
* [http://www.youtube.com/watch?v=Ql2p2lIX9lU&amp;feature=fvw Video av hestskurtreskarar]

== Sjå òg ==
* [[Skurtreskarprodusentar]]
* [[Tresking]]

{{Jordbruksmaskinar}}
{{tidlegare utvald|år=2008}}
{{autoritetsdata}}

[[Kategori:Skurtreskjarar| ]]
[[Kategori:Hestereiskapar]]
[[Kategori:Jordbruksmaskinar]]
[[Kategori:Innhausting]]</text>
      <sha1>hb0wg0gnw8eax0gkxtw25tft0g7b370</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Liberec</title>
    <ns>0</ns>
    <id>57765</id>
    <revision>
      <id>3672692</id>
      <parentid>3672685</parentid>
      <timestamp>2026-09-15T14:34:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TU-nor</username>
        <id>12071</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>3672692</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13388" sha1="bs28a2iu97nlq9imct0patfdvfdnx7z" xml:space="preserve">{{geoboks|kommune
 | andre namn = 
 | bilete = Liberec Rathaus Aussicht.JPG
 | bilettekst = Utsyn frå rådhuset
 | kart = 
 | karttekst = 
 | flagg = Flag of Liberec.svg
 | symbol = Znak Liberec.svg
 | land = Tsjekkia
 | regiontype = [[Regionar i Tsjekkia|Kraj]]
 | region = [[Liberec kraj|Liberec]]
 | fylketype = [[Distrikt i Tsjekkia|Okres]]
 | fylke     = [[Liberec okres|Liberec]]
 | arealtype = Areal [[Administrative område til kommunar med utvida fullmakter i Tsjekkia|SO]]
 | areal = 518,40&lt;ref name=&quot;Areal&quot;/&gt;
 | folketaltype = Folketal [[Administrative område til kommunar med utvida fullmakter i Tsjekkia|SO]]
 | folketal = 144998
 | folketal1type = kommune
 | folketal1 = 104340
 | folketal_by = 25274
 | folketal_i_år = 2021&lt;ref name=&quot;Folketal2021&quot;/&gt;
 | grunnlagdtype     =  Første nemnd i
 | grunnlagd         = 1352
 | høgd              = 374
 | postnummer        = 460 01
 | nettside          = [http://www.liberec.cz/ www.liberec.cz]
 }}

'''Liberec'''{{mrk|[[tysk]] ''Reichenberg'', [[romani]] ''Libertsis''}} er ein by og ein [[Kommunar i Tsjekkia|kommune]] med utvida fullmakter i [[Distrikt i Tsjekkia|distriktet]] [[Liberec okres]] i [[Regionar i Tsjekkia|regionen]] [[Liberec kraj]] i [[Tsjekkia]]. Liberec har status som [[lovbestemte byar i Tsjekkia|lovbestemt by]] (tsjekkisk ''statutární město'').&lt;ref name=&quot;Lovbestemt&quot;/&gt;

Byen ligg ved elva [[Neisse]] heilt nord i landet, nær grensa til både [[Polen]] og [[Tyskland]], og er den sjette største byen i Tsjekkia med nesten 100&amp;nbsp;000 innbyggjarar. 

Liberec har ein tekstil- og maskinindustri m.a. ein av [[Škoda]] sine bilfabrikkar og ein teknisk høgskule. I samband med den nazistiske [[annektering]]a av område i [[Tsjekkoslovakia]] vart Liberec hovudstad i [[Sudeten]]. Etter [[den andre verdskrigen]] var slutt vart den tyskspråklege folkesetnaden jaga frå byen. 

Byen var arrangør for [[Ski-VM 2009]].

== Administrativ inndeling ==
{{stack|[[Fil:ORP Liberec.png|mini|250px|Det administrative området til Liberec innanfor regionen [[Liberec kraj]]]]}}
Då distrikta vart avvikla som administrative einingar i 2003,&lt;ref name=&quot;320/2002&quot;/&gt; vart det administrative ansvaret til distrikta ført over til [[Administrative område til kommunar med utvida fullmakter i Tsjekkia|administrative område til kommunar med utvida fullmakter]] (tsjekkisk ''správní obvody obcí s rozšířenou působností'', forkorta ''SO ORP'').&lt;ref name =&quot;128/2000&quot;/&gt; Liberecer ein slik by med utvida fullmakter.

===Lovbestemt by===
Karlovy Vary har status som [[Lovbestemte byar i Tsjekkia|lovbestemt by]] frå 1990.&lt;ref name=&quot;Lovbestemt&quot;/&gt;

===Storbyområde===
Som eit verktøy i økonomisk planlegging er det oppretta eit [[storbyområdet Liberec–Jablonec|storbyområde]] for Liberec, Jablonec og områda rundt.&lt;ref name=&quot;agg&quot;/&gt; 24 kommunar frå det administrative området til Liberec inngår i storbyområdet. Dei er merkte med * i lista nedanfor. I tillegg kjem 11 kommunar frå det administrative området til Jablonec nad Nisou og 12 kommunar frå andre administrative område i regionen.

===Kommunar===
Det administrative området til Frýdlant omfattar 28 [[Kommunar i Tsjekkia|kommunar]]. Av desse er 7 byar (tsjekkisk ''město'') og ein marknadsby (tsjekkisk ''městys''). Bykommunar er utheva med halvfeit skrift og marknadsbyar med kursiv skrift.

{{Columns-list|colwidth=20em|
* [[Bílá i Liberec|Bílá]]*
* [[Bílý Kostel nad Nisou]]*
* '''[[Český Dub]]'''*
* [[Cetenov]]
* [[Chotyně]]*
* [[Dlouhý Most]]*
* [[Hlavice]]
* '''[[Hodkovice nad Mohelkou]]'''*
* '''[[Hrádek nad Nisou]]'''*
* '''[[Chrastava]]'''*
* '''[[Jablonné v Podještědí]]'''
* [[Janovice v Podještědí]]*
* [[Janův Důl]]*
* [[Jeřmanice]]*
* [[Křižany]]*
* [[Kryštofovo Údolí]]*
* '''[[Liberec]]'''*
* [[Mníšek]]*
* [[Nová Ves i Liberec|Nová Ves]]*
* [[Oldřichov v Hájích]]*
* '''[[Osečná]]'''*
* [[Proseč pod Ještědem]]*
* [[Rynoltice]]*
* [[Šimonovice]]*
* [[Stráž nad Nisou]]*
* [[Světlá pod Ještědem]]*
* [[Všelibice]]
* ''[[Zdislava]]''*
}}

==Folketal==
Folketalet i det administrative området i dei siste folketeljingane:
{| class=&quot;wikitable&quot;; style=text-align:right; 
|-
!  !! Folketal 2001&lt;ref name =&quot;Historisk folketal&quot;/&gt; !! Folketal 2011&lt;ref name =&quot;Historisk folketal&quot;/&gt; !! Folketal 2021&lt;ref name =&quot;Folketal2021&quot;/&gt;
|-
| style=text-align:left; | Liberec SO || 133 957 || 140 642 || 144 998
|- 
|}

===Kommunar===
Dei største kommunane i det administrative området:
{| class=&quot;wikitable&quot;; style=text-align:right; 
! Kommune !! Folketal 2021&lt;ref name=&quot;Folketal2021&quot;/&gt;
|-
| style=text-align:left; | '''Liberec''' || 104 340
|-
| style=text-align:left; | [[Hrádek nad Nisou]] || 7 611
|-
| style=text-align:left; | [[Chrastava]] || 6 091
|-
| style=text-align:left; | [[Jablonné v Podještědí]] || 3 625
|-
| style=text-align:left; | [[Hodkovice nad Mohelkou]] || 2 944
|-
| style=text-align:left; | [[Český Dub]] || 2 752
|-
| style=text-align:left; | [[Stráž nad Nisou]] || 2 341
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Mníšek}} || 1 639
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Šimonovice}} || 1 414
|-
| style=text-align:left; | [[Osečná]] || 1 146
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Bílý Kostel nad Nisou}} || 1 063
|}

===Byar og tettstader===
Dei største tettstadene i det administrative området:
{| class=&quot;wikitable&quot;; style=text-align:right; 
! Tettstad !! Folketal 2021&lt;ref name=&quot;Folketal2021&quot;/&gt;
|-
| style=text-align:left; | '''Liberec''' || 104 340
|-
| style=text-align:left; | [[Hrádek nad Nisou]] || 4 365
|-
| style=text-align:left; | [[Chrastava]] || 3 675
|-
| style=text-align:left; | [[Hodkovice nad Mohelkou]] || 2 585
|-
| style=text-align:left; | [[Stráž nad Nisou]] || 2 254
|-
| style=text-align:left; | [[Český Dub]] || 2 022
|-
| style=text-align:left; | [[Jablonné v Podještědí]] || 1 573
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Mníšek}} || 1 313
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Minkovice}}{{mrk|busetnad i kommunen Šimonovice}} || 1 135
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Dolní Chrastava}}{{mrk|busetnad i kommunen Chrastava}} || 1 042
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Donín}}{{mrk|busetnad i kommunen Hrádek nad Nisou}} || 1 100
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Bílý Kostel nad Nisou}} || 988
|-
|}
===Bydelar i Liberec ===
[[Fil:Katastrální mapa Liberce.PNG|mini|250px|Bydelane i Liberec]]
[[Fil:Městské části Liberce.PNG|mini|250px|Nabolag i Liberec]]
Busetnadene fordelt på tradisjonelle bydelar og tettstader:
{| class=&quot;wikitable&quot;; style=text-align:right; 
! Tettstad !! Folketal 2021&lt;ref name=&quot;Folketal2021&quot;/&gt; !! Nabolag
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Staré Město i Liberec|Staré Město}} || 9 793 || style=text-align:left; | Liberec I
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Nové Město i Liberec|Nové Město}} || 2 979 || style=text-align:left; | Liberec II
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Jeřáb}} || 5 657 || style=text-align:left; | Liberec III
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Perštýn}} || 3 117 || style=text-align:left; | Liberec IV
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Kristiánov}} || 5 312 || style=text-align:left; | Liberec V
|- 
! '''Liberec by'''
! style=text-align:right; | 26 858
!
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Rochlice}} || 17 268 || style=text-align:left; | Liberec VI
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Horní Růžodol}} || 3 430 || style=text-align:left; | Liberec VII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Dolní Hanychov}} || 2 358 || style=text-align:left; | Liberec VIII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Janův Důl i Liberec kommune|Janův Důl}} || 1 072 || style=text-align:left; | Liberec IX
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Františkov i Liberec|Františkov}} || 3 676 || style=text-align:left; | Liberec X
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Růžodol I}} || 2 281 || style=text-align:left; | Liberec XI
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Staré Pavlovice}} || 4 683 || style=text-align:left; | Liberec XII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Nové Pavlovice}} || 2 578 || style=text-align:left; | Liberec XIII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Ruprechtice}} || 8 429 || style=text-align:left; | Liberec XIV
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Starý Harcov}}{{mrk|name=b|inngår i bydelen Starý Harcov}} || 7 090 || style=text-align:left; | Liberec XV
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Nový Harcov}}{{mrk|name=b}} || 377 || style=text-align:left; | Liberec XVI
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Kateřinky}} || 540 || style=text-align:left; | Liberec XVII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Karlinky}} || 539 || style=text-align:left; | Liberec XVIII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Horní Hanychov}} || 1 490 || style=text-align:left; | Liberec XIX
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Ostašov}} || 672 || style=text-align:left; | Liberec XX
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Rudolfov i Liberec|Rudolfov}} || 155 || style=text-align:left; | Liberec XXI
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Horní Suchá}} || 490 || style=text-align:left; | Liberec XXII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Doubí i Liberec|Doubí}} (|| 2 960 || style=text-align:left; | Liberec XXIII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Pilínkov}} || 642 || style=text-align:left; | Liberec XXIV
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Vesec}} || 4 622 || style=text-align:left; | Liberec XXV
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Hluboká i Liberec|Hluboká}} || 21 || style=text-align:left; | Liberec XXVIII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Kunratice i Liberec|Kunratice}} || 172 || style=text-align:left; | Liberec XXIX
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Krásná Studánka}} || 967 || style=text-align:left; | Liberec XXXI
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Radčice i Liberec|Radčice}} || 704 || style=text-align:left; | Liberec XXXII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Machnín}}{{mrk|name=a|inngår i bydelen Machnín}} || 1 050 || style=text-align:left; | Liberec XXXIII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Bedřichovka}}{{mrk|name=a}} || 109 || style=text-align:left; | Liberec XXXIV
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Karlov pod Ještědem}}{{mrk|name=a}} || 172 || style=text-align:left; | Liberec XXXV
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Vratislavice nad Nisou}}{{mrk|skild ut som eit eige bydistrikt}} || 8 935 || style=text-align:left; | Liberec XXX
|- 
! '''Liberec kommune'''
! style=text-align:right; | 104 340
!
|}


==Merknader==
{{merknadar}}

== Kjelder ==
&lt;references&gt;
&lt;ref name=&quot;128/2000&quot;&gt;{{cite web 
 |title=Zákon č. 128/2000 Sb.: Zákon o obcích (obecní zřízení)) («Lov av 15.05.2000 om kommunar (kommunal organisering)»)
  |url=https://www.zakonyprolidi.cz/cs/2000-128
 |website=zakonyprolidi.cz
 |language=cs
 |access-date=2026-08-22
}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;320/2002&quot;&gt;{{cite web 
 |title=Zákon č. 320/2002 Sb.: Zákon o změně a zrušení některých zákonů v souvislosti s ukončením činnosti okresních úřadů («Lov av 18.07.2002 om endring og oppheving av visse lover i samband med opphøyr av verksemda til distriktsstyremaktene»)
 |url=https://www.zakonyprolidi.cz/cs/2002-320
 |website=zakonyprolidi.cz
 |language=cs
 |access-date=2026-08-22
}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref name =&quot;Areal&quot;&gt;{{Kjelde www
  |url=https://data.csu.gov.cz/datastat/data/VYBER/RSO03K?vSet=4&amp;vSel=1
  |tittel=Druhy pozemků, katastrální výměry - územní srovnání
  |vitja=2026-08-27
  |utgjevar=Český statistický úřad}}
 &lt;/ref&gt;
&lt;ref name =&quot;Historisk folketal&quot;&gt;{{Kjelde www
  |url=https://csu.gov.cz/docs/107508/97414e04-ff75-c50c-5aa9-6c64223300bc/13008415.xlsx?version=1.0
  |tittel= Retrospektivní přehled o počtu obyvatel a domů v letech 1869 - 2011 v krajích a okresech
  |vitja=2026-08-27
  |utgjevar=Český statistický úřad}}
 &lt;/ref&gt;
&lt;ref name =&quot;Folketal2021&quot;&gt;{{Kjelde www
  |url=https://scitani.gov.cz/vysledky
  |tittel= Sčítání: Výsledky
  |vitja=2026-08-27
  |utgjevar=Český statistický úřad}}
 &lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;Lovbestemt&quot;&gt;{{cite web
 |title=Analýzy: Analýza rozsahu výkonu veřejné správy v jednotlivých statutárních městech, městských částech a městských obvodech
 |url=https://archiv.mv.gov.cz/soubor/analyza-rozsahu-vykonu-verejne-spravy-v-jednotlivych-statutarnich-mestech-mestskych-castech-a-mestskych-obvodech.aspx
 |website=mvcr.cz
 |publisher= Ministerstvo vnitra České republiky («Innanriksdepartementet i Tsjekkia»)
 |pages=16–18
 |language=cs
 |date=2018
}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;agg&quot;&gt;{{Kjelde www
  |url=https://mmr.gov.cz/getmedia/420ae22b-fe35-4b75-88d0-5824612a4e85/PrF_200120_ZAVERECNY-DOKUMENT_FINAL_02042020.pdf.aspx?ext=.pdf
  |tittel= Vymezení území pro Integrované teritoriální investice (ITI) v ČR
  |vitja=2026-09-05
  |utgjevar=EY Audit}}
 &lt;/ref&gt;
&lt;/references&gt;

== Bakgrunnsstoff ==
* [http://www.mmkv.cz/index.asp?menu=1 mmkv.cz] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090627220956/http://www.mmkv.cz/index.asp?menu=1 |date=2009-06-27 }}
{{commonskat}}
*{{offisiell nettstad}}

{{Autoritetsdata}}

[[Kategori:Kommunar med utvida fullmakter i Liberec kraj|Liberec]]
[[Kategori:Kommunar i Liberec okres|Liberec]]
[[Kategori:Byar i Liberec kraj|Liberec]]
[[Kategori:Lovbestemte byar i Tsjekkia|Liberec]]</text>
      <sha1>bs28a2iu97nlq9imct0patfdvfdnx7z</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3672693</id>
      <parentid>3672692</parentid>
      <timestamp>2026-09-15T14:41:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TU-nor</username>
        <id>12071</id>
      </contributor>
      <comment>/* Folketal */</comment>
      <origin>3672693</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13387" sha1="gdpd5cgoia26tkizoozfkpuqvb7hk3p" xml:space="preserve">{{geoboks|kommune
 | andre namn = 
 | bilete = Liberec Rathaus Aussicht.JPG
 | bilettekst = Utsyn frå rådhuset
 | kart = 
 | karttekst = 
 | flagg = Flag of Liberec.svg
 | symbol = Znak Liberec.svg
 | land = Tsjekkia
 | regiontype = [[Regionar i Tsjekkia|Kraj]]
 | region = [[Liberec kraj|Liberec]]
 | fylketype = [[Distrikt i Tsjekkia|Okres]]
 | fylke     = [[Liberec okres|Liberec]]
 | arealtype = Areal [[Administrative område til kommunar med utvida fullmakter i Tsjekkia|SO]]
 | areal = 518,40&lt;ref name=&quot;Areal&quot;/&gt;
 | folketaltype = Folketal [[Administrative område til kommunar med utvida fullmakter i Tsjekkia|SO]]
 | folketal = 144998
 | folketal1type = kommune
 | folketal1 = 104340
 | folketal_by = 25274
 | folketal_i_år = 2021&lt;ref name=&quot;Folketal2021&quot;/&gt;
 | grunnlagdtype     =  Første nemnd i
 | grunnlagd         = 1352
 | høgd              = 374
 | postnummer        = 460 01
 | nettside          = [http://www.liberec.cz/ www.liberec.cz]
 }}

'''Liberec'''{{mrk|[[tysk]] ''Reichenberg'', [[romani]] ''Libertsis''}} er ein by og ein [[Kommunar i Tsjekkia|kommune]] med utvida fullmakter i [[Distrikt i Tsjekkia|distriktet]] [[Liberec okres]] i [[Regionar i Tsjekkia|regionen]] [[Liberec kraj]] i [[Tsjekkia]]. Liberec har status som [[lovbestemte byar i Tsjekkia|lovbestemt by]] (tsjekkisk ''statutární město'').&lt;ref name=&quot;Lovbestemt&quot;/&gt;

Byen ligg ved elva [[Neisse]] heilt nord i landet, nær grensa til både [[Polen]] og [[Tyskland]], og er den sjette største byen i Tsjekkia med nesten 100&amp;nbsp;000 innbyggjarar. 

Liberec har ein tekstil- og maskinindustri m.a. ein av [[Škoda]] sine bilfabrikkar og ein teknisk høgskule. I samband med den nazistiske [[annektering]]a av område i [[Tsjekkoslovakia]] vart Liberec hovudstad i [[Sudeten]]. Etter [[den andre verdskrigen]] var slutt vart den tyskspråklege folkesetnaden jaga frå byen. 

Byen var arrangør for [[Ski-VM 2009]].

== Administrativ inndeling ==
{{stack|[[Fil:ORP Liberec.png|mini|250px|Det administrative området til Liberec innanfor regionen [[Liberec kraj]]]]}}
Då distrikta vart avvikla som administrative einingar i 2003,&lt;ref name=&quot;320/2002&quot;/&gt; vart det administrative ansvaret til distrikta ført over til [[Administrative område til kommunar med utvida fullmakter i Tsjekkia|administrative område til kommunar med utvida fullmakter]] (tsjekkisk ''správní obvody obcí s rozšířenou působností'', forkorta ''SO ORP'').&lt;ref name =&quot;128/2000&quot;/&gt; Liberecer ein slik by med utvida fullmakter.

===Lovbestemt by===
Karlovy Vary har status som [[Lovbestemte byar i Tsjekkia|lovbestemt by]] frå 1990.&lt;ref name=&quot;Lovbestemt&quot;/&gt;

===Storbyområde===
Som eit verktøy i økonomisk planlegging er det oppretta eit [[storbyområdet Liberec–Jablonec|storbyområde]] for Liberec, Jablonec og områda rundt.&lt;ref name=&quot;agg&quot;/&gt; 24 kommunar frå det administrative området til Liberec inngår i storbyområdet. Dei er merkte med * i lista nedanfor. I tillegg kjem 11 kommunar frå det administrative området til Jablonec nad Nisou og 12 kommunar frå andre administrative område i regionen.

===Kommunar===
Det administrative området til Frýdlant omfattar 28 [[Kommunar i Tsjekkia|kommunar]]. Av desse er 7 byar (tsjekkisk ''město'') og ein marknadsby (tsjekkisk ''městys''). Bykommunar er utheva med halvfeit skrift og marknadsbyar med kursiv skrift.

{{Columns-list|colwidth=20em|
* [[Bílá i Liberec|Bílá]]*
* [[Bílý Kostel nad Nisou]]*
* '''[[Český Dub]]'''*
* [[Cetenov]]
* [[Chotyně]]*
* [[Dlouhý Most]]*
* [[Hlavice]]
* '''[[Hodkovice nad Mohelkou]]'''*
* '''[[Hrádek nad Nisou]]'''*
* '''[[Chrastava]]'''*
* '''[[Jablonné v Podještědí]]'''
* [[Janovice v Podještědí]]*
* [[Janův Důl]]*
* [[Jeřmanice]]*
* [[Křižany]]*
* [[Kryštofovo Údolí]]*
* '''[[Liberec]]'''*
* [[Mníšek]]*
* [[Nová Ves i Liberec|Nová Ves]]*
* [[Oldřichov v Hájích]]*
* '''[[Osečná]]'''*
* [[Proseč pod Ještědem]]*
* [[Rynoltice]]*
* [[Šimonovice]]*
* [[Stráž nad Nisou]]*
* [[Světlá pod Ještědem]]*
* [[Všelibice]]
* ''[[Zdislava]]''*
}}

==Folketal==
Folketalet i det administrative området i dei siste folketeljingane:
{| class=&quot;wikitable&quot;; style=text-align:right; 
|-
!  !! Folketal 2001&lt;ref name =&quot;Historisk folketal&quot;/&gt; !! Folketal 2011&lt;ref name =&quot;Historisk folketal&quot;/&gt; !! Folketal 2021&lt;ref name =&quot;Folketal2021&quot;/&gt;
|-
| style=text-align:left; | Liberec SO || 133 957 || 140 642 || 144 998
|- 
|}

===Kommunar===
Dei største kommunane i det administrative området:
{| class=&quot;wikitable&quot;; style=text-align:right; 
! Kommune !! Folketal 2021&lt;ref name=&quot;Folketal2021&quot;/&gt;
|-
| style=text-align:left; | '''Liberec''' || 104 340
|-
| style=text-align:left; | [[Hrádek nad Nisou]] || 7 611
|-
| style=text-align:left; | [[Chrastava]] || 6 091
|-
| style=text-align:left; | [[Jablonné v Podještědí]] || 3 625
|-
| style=text-align:left; | [[Hodkovice nad Mohelkou]] || 2 944
|-
| style=text-align:left; | [[Český Dub]] || 2 752
|-
| style=text-align:left; | [[Stráž nad Nisou]] || 2 341
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Mníšek}} || 1 639
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Šimonovice}} || 1 414
|-
| style=text-align:left; | [[Osečná]] || 1 146
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Bílý Kostel nad Nisou}} || 1 063
|}

===Byar og tettstader===
Dei største tettstadene i det administrative området:
{| class=&quot;wikitable&quot;; style=text-align:right; 
! Tettstad !! Folketal 2021&lt;ref name=&quot;Folketal2021&quot;/&gt;
|-
| style=text-align:left; | '''Liberec''' || 104 340
|-
| style=text-align:left; | [[Hrádek nad Nisou]] || 4 365
|-
| style=text-align:left; | [[Chrastava]] || 3 675
|-
| style=text-align:left; | [[Hodkovice nad Mohelkou]] || 2 585
|-
| style=text-align:left; | [[Stráž nad Nisou]] || 2 254
|-
| style=text-align:left; | [[Český Dub]] || 2 022
|-
| style=text-align:left; | [[Jablonné v Podještědí]] || 1 573
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Mníšek}} || 1 313
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Minkovice}}{{mrk|busetnad i kommunen Šimonovice}} || 1 135
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Dolní Chrastava}}{{mrk|busetnad i kommunen Chrastava}} || 1 042
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Donín}}{{mrk|busetnad i kommunen Hrádek nad Nisou}} || 1 100
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Bílý Kostel nad Nisou}} || 988
|-
|}
===Bydelar i Liberec ===
[[Fil:Katastrální mapa Liberce.PNG|mini|250px|Bydelane i Liberec]]
[[Fil:Městské části Liberce.PNG|mini|250px|Nabolag i Liberec]]
Busetnadene fordelt på tradisjonelle bydelar og tettstader:
{| class=&quot;wikitable&quot;; style=text-align:right; 
! Tettstad !! Folketal 2021&lt;ref name=&quot;Folketal2021&quot;/&gt; !! Nabolag
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Staré Město i Liberec|Staré Město}} || 9 793 || style=text-align:left; | Liberec I
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Nové Město i Liberec|Nové Město}} || 2 979 || style=text-align:left; | Liberec II
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Jeřáb}} || 5 657 || style=text-align:left; | Liberec III
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Perštýn}} || 3 117 || style=text-align:left; | Liberec IV
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Kristiánov}} || 5 312 || style=text-align:left; | Liberec V
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Rochlice}} || 17 268 || style=text-align:left; | Liberec VI
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Horní Růžodol}} || 3 430 || style=text-align:left; | Liberec VII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Dolní Hanychov}} || 2 358 || style=text-align:left; | Liberec VIII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Janův Důl i Liberec kommune|Janův Důl}} || 1 072 || style=text-align:left; | Liberec IX
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Františkov i Liberec|Františkov}} || 3 676 || style=text-align:left; | Liberec X
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Růžodol I}} || 2 281 || style=text-align:left; | Liberec XI
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Staré Pavlovice}} || 4 683 || style=text-align:left; | Liberec XII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Nové Pavlovice}} || 2 578 || style=text-align:left; | Liberec XIII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Ruprechtice}} || 8 429 || style=text-align:left; | Liberec XIV
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Starý Harcov}}{{mrk|name=b|inngår i bydelen Starý Harcov}} || 7 090 || style=text-align:left; | Liberec XV
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Nový Harcov}}{{mrk|name=b}} || 377 || style=text-align:left; | Liberec XVI
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Kateřinky}} || 540 || style=text-align:left; | Liberec XVII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Karlinky}} || 539 || style=text-align:left; | Liberec XVIII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Horní Hanychov}} || 1 490 || style=text-align:left; | Liberec XIX
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Ostašov}} || 672 || style=text-align:left; | Liberec XX
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Rudolfov i Liberec|Rudolfov}} || 155 || style=text-align:left; | Liberec XXI
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Horní Suchá}} || 490 || style=text-align:left; | Liberec XXII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Doubí i Liberec|Doubí}} (|| 2 960 || style=text-align:left; | Liberec XXIII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Pilínkov}} || 642 || style=text-align:left; | Liberec XXIV
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Vesec}} || 4 622 || style=text-align:left; | Liberec XXV
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Hluboká i Liberec|Hluboká}} || 21 || style=text-align:left; | Liberec XXVIII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Kunratice i Liberec|Kunratice}} || 172 || style=text-align:left; | Liberec XXIX
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Krásná Studánka}} || 967 || style=text-align:left; | Liberec XXXI
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Radčice i Liberec|Radčice}} || 704 || style=text-align:left; | Liberec XXXII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Machnín}}{{mrk|name=a|inngår i bydelen Machnín}} || 1 050 || style=text-align:left; | Liberec XXXIII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Bedřichovka}}{{mrk|name=a}} || 109 || style=text-align:left; | Liberec XXXIV
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Karlov pod Ještědem}}{{mrk|name=a}} || 172 || style=text-align:left; | Liberec XXXV
|- 
! '''Liberec by'''
! style=text-align:right; | 95 405
!
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Vratislavice nad Nisou}}{{mrk|skild ut som eit eige bydistrikt}} || 8 935 || style=text-align:left; | Liberec XXX
|- 
! '''Liberec kommune'''
! style=text-align:right; | 104 340
!
|}

==Merknader==
{{merknadar}}

== Kjelder ==
&lt;references&gt;
&lt;ref name=&quot;128/2000&quot;&gt;{{cite web 
 |title=Zákon č. 128/2000 Sb.: Zákon o obcích (obecní zřízení)) («Lov av 15.05.2000 om kommunar (kommunal organisering)»)
  |url=https://www.zakonyprolidi.cz/cs/2000-128
 |website=zakonyprolidi.cz
 |language=cs
 |access-date=2026-08-22
}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;320/2002&quot;&gt;{{cite web 
 |title=Zákon č. 320/2002 Sb.: Zákon o změně a zrušení některých zákonů v souvislosti s ukončením činnosti okresních úřadů («Lov av 18.07.2002 om endring og oppheving av visse lover i samband med opphøyr av verksemda til distriktsstyremaktene»)
 |url=https://www.zakonyprolidi.cz/cs/2002-320
 |website=zakonyprolidi.cz
 |language=cs
 |access-date=2026-08-22
}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref name =&quot;Areal&quot;&gt;{{Kjelde www
  |url=https://data.csu.gov.cz/datastat/data/VYBER/RSO03K?vSet=4&amp;vSel=1
  |tittel=Druhy pozemků, katastrální výměry - územní srovnání
  |vitja=2026-08-27
  |utgjevar=Český statistický úřad}}
 &lt;/ref&gt;
&lt;ref name =&quot;Historisk folketal&quot;&gt;{{Kjelde www
  |url=https://csu.gov.cz/docs/107508/97414e04-ff75-c50c-5aa9-6c64223300bc/13008415.xlsx?version=1.0
  |tittel= Retrospektivní přehled o počtu obyvatel a domů v letech 1869 - 2011 v krajích a okresech
  |vitja=2026-08-27
  |utgjevar=Český statistický úřad}}
 &lt;/ref&gt;
&lt;ref name =&quot;Folketal2021&quot;&gt;{{Kjelde www
  |url=https://scitani.gov.cz/vysledky
  |tittel= Sčítání: Výsledky
  |vitja=2026-08-27
  |utgjevar=Český statistický úřad}}
 &lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;Lovbestemt&quot;&gt;{{cite web
 |title=Analýzy: Analýza rozsahu výkonu veřejné správy v jednotlivých statutárních městech, městských částech a městských obvodech
 |url=https://archiv.mv.gov.cz/soubor/analyza-rozsahu-vykonu-verejne-spravy-v-jednotlivych-statutarnich-mestech-mestskych-castech-a-mestskych-obvodech.aspx
 |website=mvcr.cz
 |publisher= Ministerstvo vnitra České republiky («Innanriksdepartementet i Tsjekkia»)
 |pages=16–18
 |language=cs
 |date=2018
}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;agg&quot;&gt;{{Kjelde www
  |url=https://mmr.gov.cz/getmedia/420ae22b-fe35-4b75-88d0-5824612a4e85/PrF_200120_ZAVERECNY-DOKUMENT_FINAL_02042020.pdf.aspx?ext=.pdf
  |tittel= Vymezení území pro Integrované teritoriální investice (ITI) v ČR
  |vitja=2026-09-05
  |utgjevar=EY Audit}}
 &lt;/ref&gt;
&lt;/references&gt;

== Bakgrunnsstoff ==
* [http://www.mmkv.cz/index.asp?menu=1 mmkv.cz] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090627220956/http://www.mmkv.cz/index.asp?menu=1 |date=2009-06-27 }}
{{commonskat}}
*{{offisiell nettstad}}

{{Autoritetsdata}}

[[Kategori:Kommunar med utvida fullmakter i Liberec kraj|Liberec]]
[[Kategori:Kommunar i Liberec okres|Liberec]]
[[Kategori:Byar i Liberec kraj|Liberec]]
[[Kategori:Lovbestemte byar i Tsjekkia|Liberec]]</text>
      <sha1>gdpd5cgoia26tkizoozfkpuqvb7hk3p</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3672695</id>
      <parentid>3672693</parentid>
      <timestamp>2026-09-15T15:08:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TU-nor</username>
        <id>12071</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>3672695</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13387" sha1="nvn2degom1eox7af2a95doowtibfn4y" xml:space="preserve">{{geoboks|kommune
 | andre namn = 
 | bilete = Liberec Rathaus Aussicht.JPG
 | bilettekst = Utsyn frå rådhuset
 | kart = 
 | karttekst = 
 | flagg = Flag of Liberec.svg
 | symbol = Znak Liberec.svg
 | land = Tsjekkia
 | regiontype = [[Regionar i Tsjekkia|Kraj]]
 | region = [[Liberec kraj|Liberec]]
 | fylketype = [[Distrikt i Tsjekkia|Okres]]
 | fylke     = [[Liberec okres|Liberec]]
 | arealtype = Areal [[Administrative område til kommunar med utvida fullmakter i Tsjekkia|SO]]
 | areal = 518,40&lt;ref name=&quot;Areal&quot;/&gt;
 | folketaltype = Folketal [[Administrative område til kommunar med utvida fullmakter i Tsjekkia|SO]]
 | folketal = 144998
 | folketal1type = kommune
 | folketal1 = 104340
 | folketal_by = 95405
 | folketal_i_år = 2021&lt;ref name=&quot;Folketal2021&quot;/&gt;
 | grunnlagdtype     =  Første nemnd i
 | grunnlagd         = 1352
 | høgd              = 374
 | postnummer        = 460 01
 | nettside          = [http://www.liberec.cz/ www.liberec.cz]
 }}

'''Liberec'''{{mrk|[[tysk]] ''Reichenberg'', [[romani]] ''Libertsis''}} er ein by og ein [[Kommunar i Tsjekkia|kommune]] med utvida fullmakter i [[Distrikt i Tsjekkia|distriktet]] [[Liberec okres]] i [[Regionar i Tsjekkia|regionen]] [[Liberec kraj]] i [[Tsjekkia]]. Liberec har status som [[lovbestemte byar i Tsjekkia|lovbestemt by]] (tsjekkisk ''statutární město'').&lt;ref name=&quot;Lovbestemt&quot;/&gt;

Byen ligg ved elva [[Neisse]] heilt nord i landet, nær grensa til både [[Polen]] og [[Tyskland]], og er den sjette største byen i Tsjekkia med nesten 100&amp;nbsp;000 innbyggjarar. 

Liberec har ein tekstil- og maskinindustri m.a. ein av [[Škoda]] sine bilfabrikkar og ein teknisk høgskule. I samband med den nazistiske [[annektering]]a av område i [[Tsjekkoslovakia]] vart Liberec hovudstad i [[Sudeten]]. Etter [[den andre verdskrigen]] var slutt vart den tyskspråklege folkesetnaden jaga frå byen. 

Byen var arrangør for [[Ski-VM 2009]].

== Administrativ inndeling ==
{{stack|[[Fil:ORP Liberec.png|mini|250px|Det administrative området til Liberec innanfor regionen [[Liberec kraj]]]]}}
Då distrikta vart avvikla som administrative einingar i 2003,&lt;ref name=&quot;320/2002&quot;/&gt; vart det administrative ansvaret til distrikta ført over til [[Administrative område til kommunar med utvida fullmakter i Tsjekkia|administrative område til kommunar med utvida fullmakter]] (tsjekkisk ''správní obvody obcí s rozšířenou působností'', forkorta ''SO ORP'').&lt;ref name =&quot;128/2000&quot;/&gt; Liberecer ein slik by med utvida fullmakter.

===Lovbestemt by===
Karlovy Vary har status som [[Lovbestemte byar i Tsjekkia|lovbestemt by]] frå 1990.&lt;ref name=&quot;Lovbestemt&quot;/&gt;

===Storbyområde===
Som eit verktøy i økonomisk planlegging er det oppretta eit [[storbyområdet Liberec–Jablonec|storbyområde]] for Liberec, Jablonec og områda rundt.&lt;ref name=&quot;agg&quot;/&gt; 24 kommunar frå det administrative området til Liberec inngår i storbyområdet. Dei er merkte med * i lista nedanfor. I tillegg kjem 11 kommunar frå det administrative området til Jablonec nad Nisou og 12 kommunar frå andre administrative område i regionen.

===Kommunar===
Det administrative området til Frýdlant omfattar 28 [[Kommunar i Tsjekkia|kommunar]]. Av desse er 7 byar (tsjekkisk ''město'') og ein marknadsby (tsjekkisk ''městys''). Bykommunar er utheva med halvfeit skrift og marknadsbyar med kursiv skrift.

{{Columns-list|colwidth=20em|
* [[Bílá i Liberec|Bílá]]*
* [[Bílý Kostel nad Nisou]]*
* '''[[Český Dub]]'''*
* [[Cetenov]]
* [[Chotyně]]*
* [[Dlouhý Most]]*
* [[Hlavice]]
* '''[[Hodkovice nad Mohelkou]]'''*
* '''[[Hrádek nad Nisou]]'''*
* '''[[Chrastava]]'''*
* '''[[Jablonné v Podještědí]]'''
* [[Janovice v Podještědí]]*
* [[Janův Důl]]*
* [[Jeřmanice]]*
* [[Křižany]]*
* [[Kryštofovo Údolí]]*
* '''[[Liberec]]'''*
* [[Mníšek]]*
* [[Nová Ves i Liberec|Nová Ves]]*
* [[Oldřichov v Hájích]]*
* '''[[Osečná]]'''*
* [[Proseč pod Ještědem]]*
* [[Rynoltice]]*
* [[Šimonovice]]*
* [[Stráž nad Nisou]]*
* [[Světlá pod Ještědem]]*
* [[Všelibice]]
* ''[[Zdislava]]''*
}}

==Folketal==
Folketalet i det administrative området i dei siste folketeljingane:
{| class=&quot;wikitable&quot;; style=text-align:right; 
|-
!  !! Folketal 2001&lt;ref name =&quot;Historisk folketal&quot;/&gt; !! Folketal 2011&lt;ref name =&quot;Historisk folketal&quot;/&gt; !! Folketal 2021&lt;ref name =&quot;Folketal2021&quot;/&gt;
|-
| style=text-align:left; | Liberec SO || 133 957 || 140 642 || 144 998
|- 
|}

===Kommunar===
Dei største kommunane i det administrative området:
{| class=&quot;wikitable&quot;; style=text-align:right; 
! Kommune !! Folketal 2021&lt;ref name=&quot;Folketal2021&quot;/&gt;
|-
| style=text-align:left; | '''Liberec''' || 104 340
|-
| style=text-align:left; | [[Hrádek nad Nisou]] || 7 611
|-
| style=text-align:left; | [[Chrastava]] || 6 091
|-
| style=text-align:left; | [[Jablonné v Podještědí]] || 3 625
|-
| style=text-align:left; | [[Hodkovice nad Mohelkou]] || 2 944
|-
| style=text-align:left; | [[Český Dub]] || 2 752
|-
| style=text-align:left; | [[Stráž nad Nisou]] || 2 341
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Mníšek}} || 1 639
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Šimonovice}} || 1 414
|-
| style=text-align:left; | [[Osečná]] || 1 146
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Bílý Kostel nad Nisou}} || 1 063
|}

===Byar og tettstader===
Dei største tettstadene i det administrative området:
{| class=&quot;wikitable&quot;; style=text-align:right; 
! Tettstad !! Folketal 2021&lt;ref name=&quot;Folketal2021&quot;/&gt;
|-
| style=text-align:left; | '''Liberec''' || 104 340
|-
| style=text-align:left; | [[Hrádek nad Nisou]] || 4 365
|-
| style=text-align:left; | [[Chrastava]] || 3 675
|-
| style=text-align:left; | [[Hodkovice nad Mohelkou]] || 2 585
|-
| style=text-align:left; | [[Stráž nad Nisou]] || 2 254
|-
| style=text-align:left; | [[Český Dub]] || 2 022
|-
| style=text-align:left; | [[Jablonné v Podještědí]] || 1 573
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Mníšek}} || 1 313
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Minkovice}}{{mrk|busetnad i kommunen Šimonovice}} || 1 135
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Dolní Chrastava}}{{mrk|busetnad i kommunen Chrastava}} || 1 042
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Donín}}{{mrk|busetnad i kommunen Hrádek nad Nisou}} || 1 100
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Bílý Kostel nad Nisou}} || 988
|-
|}
===Bydelar i Liberec ===
[[Fil:Katastrální mapa Liberce.PNG|mini|250px|Bydelane i Liberec]]
[[Fil:Městské části Liberce.PNG|mini|250px|Nabolag i Liberec]]
Busetnadene fordelt på tradisjonelle bydelar og tettstader:
{| class=&quot;wikitable&quot;; style=text-align:right; 
! Tettstad !! Folketal 2021&lt;ref name=&quot;Folketal2021&quot;/&gt; !! Nabolag
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Staré Město i Liberec|Staré Město}} || 9 793 || style=text-align:left; | Liberec I
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Nové Město i Liberec|Nové Město}} || 2 979 || style=text-align:left; | Liberec II
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Jeřáb}} || 5 657 || style=text-align:left; | Liberec III
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Perštýn}} || 3 117 || style=text-align:left; | Liberec IV
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Kristiánov}} || 5 312 || style=text-align:left; | Liberec V
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Rochlice}} || 17 268 || style=text-align:left; | Liberec VI
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Horní Růžodol}} || 3 430 || style=text-align:left; | Liberec VII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Dolní Hanychov}} || 2 358 || style=text-align:left; | Liberec VIII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Janův Důl i Liberec kommune|Janův Důl}} || 1 072 || style=text-align:left; | Liberec IX
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Františkov i Liberec|Františkov}} || 3 676 || style=text-align:left; | Liberec X
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Růžodol I}} || 2 281 || style=text-align:left; | Liberec XI
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Staré Pavlovice}} || 4 683 || style=text-align:left; | Liberec XII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Nové Pavlovice}} || 2 578 || style=text-align:left; | Liberec XIII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Ruprechtice}} || 8 429 || style=text-align:left; | Liberec XIV
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Starý Harcov}}{{mrk|name=b|inngår i bydelen Starý Harcov}} || 7 090 || style=text-align:left; | Liberec XV
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Nový Harcov}}{{mrk|name=b}} || 377 || style=text-align:left; | Liberec XVI
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Kateřinky}} || 540 || style=text-align:left; | Liberec XVII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Karlinky}} || 539 || style=text-align:left; | Liberec XVIII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Horní Hanychov}} || 1 490 || style=text-align:left; | Liberec XIX
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Ostašov}} || 672 || style=text-align:left; | Liberec XX
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Rudolfov i Liberec|Rudolfov}} || 155 || style=text-align:left; | Liberec XXI
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Horní Suchá}} || 490 || style=text-align:left; | Liberec XXII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Doubí i Liberec|Doubí}} (|| 2 960 || style=text-align:left; | Liberec XXIII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Pilínkov}} || 642 || style=text-align:left; | Liberec XXIV
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Vesec}} || 4 622 || style=text-align:left; | Liberec XXV
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Hluboká i Liberec|Hluboká}} || 21 || style=text-align:left; | Liberec XXVIII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Kunratice i Liberec|Kunratice}} || 172 || style=text-align:left; | Liberec XXIX
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Krásná Studánka}} || 967 || style=text-align:left; | Liberec XXXI
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Radčice i Liberec|Radčice}} || 704 || style=text-align:left; | Liberec XXXII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Machnín}}{{mrk|name=a|inngår i bydelen Machnín}} || 1 050 || style=text-align:left; | Liberec XXXIII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Bedřichovka}}{{mrk|name=a}} || 109 || style=text-align:left; | Liberec XXXIV
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Karlov pod Ještědem}}{{mrk|name=a}} || 172 || style=text-align:left; | Liberec XXXV
|- 
! '''Liberec by'''
! style=text-align:right; | 95 405
!
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Vratislavice nad Nisou}}{{mrk|skild ut som eit eige bydistrikt}} || 8 935 || style=text-align:left; | Liberec XXX
|- 
! '''Liberec kommune'''
! style=text-align:right; | 104 340
!
|}

==Merknader==
{{merknadar}}

== Kjelder ==
&lt;references&gt;
&lt;ref name=&quot;128/2000&quot;&gt;{{cite web 
 |title=Zákon č. 128/2000 Sb.: Zákon o obcích (obecní zřízení)) («Lov av 15.05.2000 om kommunar (kommunal organisering)»)
  |url=https://www.zakonyprolidi.cz/cs/2000-128
 |website=zakonyprolidi.cz
 |language=cs
 |access-date=2026-08-22
}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;320/2002&quot;&gt;{{cite web 
 |title=Zákon č. 320/2002 Sb.: Zákon o změně a zrušení některých zákonů v souvislosti s ukončením činnosti okresních úřadů («Lov av 18.07.2002 om endring og oppheving av visse lover i samband med opphøyr av verksemda til distriktsstyremaktene»)
 |url=https://www.zakonyprolidi.cz/cs/2002-320
 |website=zakonyprolidi.cz
 |language=cs
 |access-date=2026-08-22
}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref name =&quot;Areal&quot;&gt;{{Kjelde www
  |url=https://data.csu.gov.cz/datastat/data/VYBER/RSO03K?vSet=4&amp;vSel=1
  |tittel=Druhy pozemků, katastrální výměry - územní srovnání
  |vitja=2026-08-27
  |utgjevar=Český statistický úřad}}
 &lt;/ref&gt;
&lt;ref name =&quot;Historisk folketal&quot;&gt;{{Kjelde www
  |url=https://csu.gov.cz/docs/107508/97414e04-ff75-c50c-5aa9-6c64223300bc/13008415.xlsx?version=1.0
  |tittel= Retrospektivní přehled o počtu obyvatel a domů v letech 1869 - 2011 v krajích a okresech
  |vitja=2026-08-27
  |utgjevar=Český statistický úřad}}
 &lt;/ref&gt;
&lt;ref name =&quot;Folketal2021&quot;&gt;{{Kjelde www
  |url=https://scitani.gov.cz/vysledky
  |tittel= Sčítání: Výsledky
  |vitja=2026-08-27
  |utgjevar=Český statistický úřad}}
 &lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;Lovbestemt&quot;&gt;{{cite web
 |title=Analýzy: Analýza rozsahu výkonu veřejné správy v jednotlivých statutárních městech, městských částech a městských obvodech
 |url=https://archiv.mv.gov.cz/soubor/analyza-rozsahu-vykonu-verejne-spravy-v-jednotlivych-statutarnich-mestech-mestskych-castech-a-mestskych-obvodech.aspx
 |website=mvcr.cz
 |publisher= Ministerstvo vnitra České republiky («Innanriksdepartementet i Tsjekkia»)
 |pages=16–18
 |language=cs
 |date=2018
}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;agg&quot;&gt;{{Kjelde www
  |url=https://mmr.gov.cz/getmedia/420ae22b-fe35-4b75-88d0-5824612a4e85/PrF_200120_ZAVERECNY-DOKUMENT_FINAL_02042020.pdf.aspx?ext=.pdf
  |tittel= Vymezení území pro Integrované teritoriální investice (ITI) v ČR
  |vitja=2026-09-05
  |utgjevar=EY Audit}}
 &lt;/ref&gt;
&lt;/references&gt;

== Bakgrunnsstoff ==
* [http://www.mmkv.cz/index.asp?menu=1 mmkv.cz] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090627220956/http://www.mmkv.cz/index.asp?menu=1 |date=2009-06-27 }}
{{commonskat}}
*{{offisiell nettstad}}

{{Autoritetsdata}}

[[Kategori:Kommunar med utvida fullmakter i Liberec kraj|Liberec]]
[[Kategori:Kommunar i Liberec okres|Liberec]]
[[Kategori:Byar i Liberec kraj|Liberec]]
[[Kategori:Lovbestemte byar i Tsjekkia|Liberec]]</text>
      <sha1>nvn2degom1eox7af2a95doowtibfn4y</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3672893</id>
      <parentid>3672695</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T09:37:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TU-nor</username>
        <id>12071</id>
      </contributor>
      <comment>/* Bydelar i Liberec */</comment>
      <origin>3672893</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13483" sha1="e139xpm3p1zhzyezaf4vyawmrmi4qrk" xml:space="preserve">{{geoboks|kommune
 | andre namn = 
 | bilete = Liberec Rathaus Aussicht.JPG
 | bilettekst = Utsyn frå rådhuset
 | kart = 
 | karttekst = 
 | flagg = Flag of Liberec.svg
 | symbol = Znak Liberec.svg
 | land = Tsjekkia
 | regiontype = [[Regionar i Tsjekkia|Kraj]]
 | region = [[Liberec kraj|Liberec]]
 | fylketype = [[Distrikt i Tsjekkia|Okres]]
 | fylke     = [[Liberec okres|Liberec]]
 | arealtype = Areal [[Administrative område til kommunar med utvida fullmakter i Tsjekkia|SO]]
 | areal = 518,40&lt;ref name=&quot;Areal&quot;/&gt;
 | folketaltype = Folketal [[Administrative område til kommunar med utvida fullmakter i Tsjekkia|SO]]
 | folketal = 144998
 | folketal1type = kommune
 | folketal1 = 104340
 | folketal_by = 95405
 | folketal_i_år = 2021&lt;ref name=&quot;Folketal2021&quot;/&gt;
 | grunnlagdtype     =  Første nemnd i
 | grunnlagd         = 1352
 | høgd              = 374
 | postnummer        = 460 01
 | nettside          = [http://www.liberec.cz/ www.liberec.cz]
 }}

'''Liberec'''{{mrk|[[tysk]] ''Reichenberg'', [[romani]] ''Libertsis''}} er ein by og ein [[Kommunar i Tsjekkia|kommune]] med utvida fullmakter i [[Distrikt i Tsjekkia|distriktet]] [[Liberec okres]] i [[Regionar i Tsjekkia|regionen]] [[Liberec kraj]] i [[Tsjekkia]]. Liberec har status som [[lovbestemte byar i Tsjekkia|lovbestemt by]] (tsjekkisk ''statutární město'').&lt;ref name=&quot;Lovbestemt&quot;/&gt;

Byen ligg ved elva [[Neisse]] heilt nord i landet, nær grensa til både [[Polen]] og [[Tyskland]], og er den sjette største byen i Tsjekkia med nesten 100&amp;nbsp;000 innbyggjarar. 

Liberec har ein tekstil- og maskinindustri m.a. ein av [[Škoda]] sine bilfabrikkar og ein teknisk høgskule. I samband med den nazistiske [[annektering]]a av område i [[Tsjekkoslovakia]] vart Liberec hovudstad i [[Sudeten]]. Etter [[den andre verdskrigen]] var slutt vart den tyskspråklege folkesetnaden jaga frå byen. 

Byen var arrangør for [[Ski-VM 2009]].

== Administrativ inndeling ==
{{stack|[[Fil:ORP Liberec.png|mini|250px|Det administrative området til Liberec innanfor regionen [[Liberec kraj]]]]}}
Då distrikta vart avvikla som administrative einingar i 2003,&lt;ref name=&quot;320/2002&quot;/&gt; vart det administrative ansvaret til distrikta ført over til [[Administrative område til kommunar med utvida fullmakter i Tsjekkia|administrative område til kommunar med utvida fullmakter]] (tsjekkisk ''správní obvody obcí s rozšířenou působností'', forkorta ''SO ORP'').&lt;ref name =&quot;128/2000&quot;/&gt; Liberecer ein slik by med utvida fullmakter.

===Lovbestemt by===
Karlovy Vary har status som [[Lovbestemte byar i Tsjekkia|lovbestemt by]] frå 1990.&lt;ref name=&quot;Lovbestemt&quot;/&gt;

===Storbyområde===
Som eit verktøy i økonomisk planlegging er det oppretta eit [[storbyområdet Liberec–Jablonec|storbyområde]] for Liberec, Jablonec og områda rundt.&lt;ref name=&quot;agg&quot;/&gt; 24 kommunar frå det administrative området til Liberec inngår i storbyområdet. Dei er merkte med * i lista nedanfor. I tillegg kjem 11 kommunar frå det administrative området til Jablonec nad Nisou og 12 kommunar frå andre administrative område i regionen.

===Kommunar===
Det administrative området til Frýdlant omfattar 28 [[Kommunar i Tsjekkia|kommunar]]. Av desse er 7 byar (tsjekkisk ''město'') og ein marknadsby (tsjekkisk ''městys''). Bykommunar er utheva med halvfeit skrift og marknadsbyar med kursiv skrift.

{{Columns-list|colwidth=20em|
* [[Bílá i Liberec|Bílá]]*
* [[Bílý Kostel nad Nisou]]*
* '''[[Český Dub]]'''*
* [[Cetenov]]
* [[Chotyně]]*
* [[Dlouhý Most]]*
* [[Hlavice]]
* '''[[Hodkovice nad Mohelkou]]'''*
* '''[[Hrádek nad Nisou]]'''*
* '''[[Chrastava]]'''*
* '''[[Jablonné v Podještědí]]'''
* [[Janovice v Podještědí]]*
* [[Janův Důl]]*
* [[Jeřmanice]]*
* [[Křižany]]*
* [[Kryštofovo Údolí]]*
* '''[[Liberec]]'''*
* [[Mníšek]]*
* [[Nová Ves i Liberec|Nová Ves]]*
* [[Oldřichov v Hájích]]*
* '''[[Osečná]]'''*
* [[Proseč pod Ještědem]]*
* [[Rynoltice]]*
* [[Šimonovice]]*
* [[Stráž nad Nisou]]*
* [[Světlá pod Ještědem]]*
* [[Všelibice]]
* ''[[Zdislava]]''*
}}

==Folketal==
Folketalet i det administrative området i dei siste folketeljingane:
{| class=&quot;wikitable&quot;; style=text-align:right; 
|-
!  !! Folketal 2001&lt;ref name =&quot;Historisk folketal&quot;/&gt; !! Folketal 2011&lt;ref name =&quot;Historisk folketal&quot;/&gt; !! Folketal 2021&lt;ref name =&quot;Folketal2021&quot;/&gt;
|-
| style=text-align:left; | Liberec SO || 133 957 || 140 642 || 144 998
|- 
|}

===Kommunar===
Dei største kommunane i det administrative området:
{| class=&quot;wikitable&quot;; style=text-align:right; 
! Kommune !! Folketal 2021&lt;ref name=&quot;Folketal2021&quot;/&gt;
|-
| style=text-align:left; | '''Liberec''' || 104 340
|-
| style=text-align:left; | [[Hrádek nad Nisou]] || 7 611
|-
| style=text-align:left; | [[Chrastava]] || 6 091
|-
| style=text-align:left; | [[Jablonné v Podještědí]] || 3 625
|-
| style=text-align:left; | [[Hodkovice nad Mohelkou]] || 2 944
|-
| style=text-align:left; | [[Český Dub]] || 2 752
|-
| style=text-align:left; | [[Stráž nad Nisou]] || 2 341
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Mníšek}} || 1 639
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Šimonovice}} || 1 414
|-
| style=text-align:left; | [[Osečná]] || 1 146
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Bílý Kostel nad Nisou}} || 1 063
|}

===Byar og tettstader===
Dei største tettstadene i det administrative området:
{| class=&quot;wikitable&quot;; style=text-align:right; 
! Tettstad !! Folketal 2021&lt;ref name=&quot;Folketal2021&quot;/&gt;
|-
| style=text-align:left; | '''Liberec''' || 104 340
|-
| style=text-align:left; | [[Hrádek nad Nisou]] || 4 365
|-
| style=text-align:left; | [[Chrastava]] || 3 675
|-
| style=text-align:left; | [[Hodkovice nad Mohelkou]] || 2 585
|-
| style=text-align:left; | [[Stráž nad Nisou]] || 2 254
|-
| style=text-align:left; | [[Český Dub]] || 2 022
|-
| style=text-align:left; | [[Jablonné v Podještědí]] || 1 573
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Mníšek}} || 1 313
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Minkovice}}{{mrk|busetnad i kommunen Šimonovice}} || 1 135
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Dolní Chrastava}}{{mrk|busetnad i kommunen Chrastava}} || 1 042
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Donín}}{{mrk|busetnad i kommunen Hrádek nad Nisou}} || 1 100
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Bílý Kostel nad Nisou}} || 988
|-
|}
===Bydelar i Liberec ===
[[Fil:Katastrální mapa Liberce.PNG|mini|250px|Bydelane i Liberec]]
[[Fil:Městské části Liberce.PNG|mini|250px|Nabolag i Liberec]]
Busetnadene fordelt på tradisjonelle bydelar og tettstader:
{| class=&quot;wikitable&quot;; style=text-align:right; 
! Tettstad !! Folketal 2021&lt;ref name=&quot;Folketal2021&quot;/&gt; !! Nabolag
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Staré Město i Liberec|Staré Město}}{{mrk|name=c|inngår i bydelen Liberec}} || 9 793 || style=text-align:left; | Liberec I
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Nové Město i Liberec|Nové Město}}{{mrk|name=c}} || 2 979 || style=text-align:left; | Liberec II
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Jeřáb}}{{mrk|name=c}} || 5 657 || style=text-align:left; | Liberec III
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Perštýn}}{{mrk|name=c}} || 3 117 || style=text-align:left; | Liberec IV
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Kristiánov}}{{mrk|name=c}} || 5 312 || style=text-align:left; | Liberec V
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Rochlice}} || 17 268 || style=text-align:left; | Liberec VI
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Horní Růžodol}} || 3 430 || style=text-align:left; | Liberec VII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Dolní Hanychov}} || 2 358 || style=text-align:left; | Liberec VIII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Janův Důl i Liberec kommune|Janův Důl}} || 1 072 || style=text-align:left; | Liberec IX
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Františkov i Liberec|Františkov}} || 3 676 || style=text-align:left; | Liberec X
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Růžodol I}} || 2 281 || style=text-align:left; | Liberec XI
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Staré Pavlovice}} || 4 683 || style=text-align:left; | Liberec XII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Nové Pavlovice}} || 2 578 || style=text-align:left; | Liberec XIII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Ruprechtice}} || 8 429 || style=text-align:left; | Liberec XIV
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Starý Harcov}}{{mrk|name=b|inngår i bydelen Starý Harcov}} || 7 090 || style=text-align:left; | Liberec XV
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Nový Harcov}}{{mrk|name=b}} || 377 || style=text-align:left; | Liberec XVI
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Kateřinky}} || 540 || style=text-align:left; | Liberec XVII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Karlinky}} || 539 || style=text-align:left; | Liberec XVIII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Horní Hanychov}} || 1 490 || style=text-align:left; | Liberec XIX
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Ostašov}} || 672 || style=text-align:left; | Liberec XX
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Rudolfov i Liberec|Rudolfov}} || 155 || style=text-align:left; | Liberec XXI
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Horní Suchá}} || 490 || style=text-align:left; | Liberec XXII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Doubí i Liberec|Doubí}} (|| 2 960 || style=text-align:left; | Liberec XXIII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Pilínkov}} || 642 || style=text-align:left; | Liberec XXIV
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Vesec}} || 4 622 || style=text-align:left; | Liberec XXV
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Hluboká i Liberec|Hluboká}} || 21 || style=text-align:left; | Liberec XXVIII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Kunratice i Liberec|Kunratice}} || 172 || style=text-align:left; | Liberec XXIX
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Krásná Studánka}} || 967 || style=text-align:left; | Liberec XXXI
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Radčice i Liberec|Radčice}} || 704 || style=text-align:left; | Liberec XXXII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Machnín}}{{mrk|name=a|inngår i bydelen Machnín}} || 1 050 || style=text-align:left; | Liberec XXXIII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Bedřichovka}}{{mrk|name=a}} || 109 || style=text-align:left; | Liberec XXXIV
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Karlov pod Ještědem}}{{mrk|name=a}} || 172 || style=text-align:left; | Liberec XXXV
|- 
! '''Liberec by'''
! style=text-align:right; | 95 405
!
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Vratislavice nad Nisou}}{{mrk|skild ut som eit eige bydistrikt}} || 8 935 || style=text-align:left; | Liberec XXX
|- 
! '''Liberec kommune'''
! style=text-align:right; | 104 340
!
|}

==Merknader==
{{merknadar}}

== Kjelder ==
&lt;references&gt;
&lt;ref name=&quot;128/2000&quot;&gt;{{cite web 
 |title=Zákon č. 128/2000 Sb.: Zákon o obcích (obecní zřízení)) («Lov av 15.05.2000 om kommunar (kommunal organisering)»)
  |url=https://www.zakonyprolidi.cz/cs/2000-128
 |website=zakonyprolidi.cz
 |language=cs
 |access-date=2026-08-22
}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;320/2002&quot;&gt;{{cite web 
 |title=Zákon č. 320/2002 Sb.: Zákon o změně a zrušení některých zákonů v souvislosti s ukončením činnosti okresních úřadů («Lov av 18.07.2002 om endring og oppheving av visse lover i samband med opphøyr av verksemda til distriktsstyremaktene»)
 |url=https://www.zakonyprolidi.cz/cs/2002-320
 |website=zakonyprolidi.cz
 |language=cs
 |access-date=2026-08-22
}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref name =&quot;Areal&quot;&gt;{{Kjelde www
  |url=https://data.csu.gov.cz/datastat/data/VYBER/RSO03K?vSet=4&amp;vSel=1
  |tittel=Druhy pozemků, katastrální výměry - územní srovnání
  |vitja=2026-08-27
  |utgjevar=Český statistický úřad}}
 &lt;/ref&gt;
&lt;ref name =&quot;Historisk folketal&quot;&gt;{{Kjelde www
  |url=https://csu.gov.cz/docs/107508/97414e04-ff75-c50c-5aa9-6c64223300bc/13008415.xlsx?version=1.0
  |tittel= Retrospektivní přehled o počtu obyvatel a domů v letech 1869 - 2011 v krajích a okresech
  |vitja=2026-08-27
  |utgjevar=Český statistický úřad}}
 &lt;/ref&gt;
&lt;ref name =&quot;Folketal2021&quot;&gt;{{Kjelde www
  |url=https://scitani.gov.cz/vysledky
  |tittel= Sčítání: Výsledky
  |vitja=2026-08-27
  |utgjevar=Český statistický úřad}}
 &lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;Lovbestemt&quot;&gt;{{cite web
 |title=Analýzy: Analýza rozsahu výkonu veřejné správy v jednotlivých statutárních městech, městských částech a městských obvodech
 |url=https://archiv.mv.gov.cz/soubor/analyza-rozsahu-vykonu-verejne-spravy-v-jednotlivych-statutarnich-mestech-mestskych-castech-a-mestskych-obvodech.aspx
 |website=mvcr.cz
 |publisher= Ministerstvo vnitra České republiky («Innanriksdepartementet i Tsjekkia»)
 |pages=16–18
 |language=cs
 |date=2018
}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;agg&quot;&gt;{{Kjelde www
  |url=https://mmr.gov.cz/getmedia/420ae22b-fe35-4b75-88d0-5824612a4e85/PrF_200120_ZAVERECNY-DOKUMENT_FINAL_02042020.pdf.aspx?ext=.pdf
  |tittel= Vymezení území pro Integrované teritoriální investice (ITI) v ČR
  |vitja=2026-09-05
  |utgjevar=EY Audit}}
 &lt;/ref&gt;
&lt;/references&gt;

== Bakgrunnsstoff ==
* [http://www.mmkv.cz/index.asp?menu=1 mmkv.cz] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090627220956/http://www.mmkv.cz/index.asp?menu=1 |date=2009-06-27 }}
{{commonskat}}
*{{offisiell nettstad}}

{{Autoritetsdata}}

[[Kategori:Kommunar med utvida fullmakter i Liberec kraj|Liberec]]
[[Kategori:Kommunar i Liberec okres|Liberec]]
[[Kategori:Byar i Liberec kraj|Liberec]]
[[Kategori:Lovbestemte byar i Tsjekkia|Liberec]]</text>
      <sha1>e139xpm3p1zhzyezaf4vyawmrmi4qrk</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3672894</id>
      <parentid>3672893</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T09:48:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TU-nor</username>
        <id>12071</id>
      </contributor>
      <comment>/* Folketal */</comment>
      <origin>3672894</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13617" sha1="nxeshdbwhjq942lpcebr91c4elk23nn" xml:space="preserve">{{geoboks|kommune
 | andre namn = 
 | bilete = Liberec Rathaus Aussicht.JPG
 | bilettekst = Utsyn frå rådhuset
 | kart = 
 | karttekst = 
 | flagg = Flag of Liberec.svg
 | symbol = Znak Liberec.svg
 | land = Tsjekkia
 | regiontype = [[Regionar i Tsjekkia|Kraj]]
 | region = [[Liberec kraj|Liberec]]
 | fylketype = [[Distrikt i Tsjekkia|Okres]]
 | fylke     = [[Liberec okres|Liberec]]
 | arealtype = Areal [[Administrative område til kommunar med utvida fullmakter i Tsjekkia|SO]]
 | areal = 518,40&lt;ref name=&quot;Areal&quot;/&gt;
 | folketaltype = Folketal [[Administrative område til kommunar med utvida fullmakter i Tsjekkia|SO]]
 | folketal = 144998
 | folketal1type = kommune
 | folketal1 = 104340
 | folketal_by = 95405
 | folketal_i_år = 2021&lt;ref name=&quot;Folketal2021&quot;/&gt;
 | grunnlagdtype     =  Første nemnd i
 | grunnlagd         = 1352
 | høgd              = 374
 | postnummer        = 460 01
 | nettside          = [http://www.liberec.cz/ www.liberec.cz]
 }}

'''Liberec'''{{mrk|[[tysk]] ''Reichenberg'', [[romani]] ''Libertsis''}} er ein by og ein [[Kommunar i Tsjekkia|kommune]] med utvida fullmakter i [[Distrikt i Tsjekkia|distriktet]] [[Liberec okres]] i [[Regionar i Tsjekkia|regionen]] [[Liberec kraj]] i [[Tsjekkia]]. Liberec har status som [[lovbestemte byar i Tsjekkia|lovbestemt by]] (tsjekkisk ''statutární město'').&lt;ref name=&quot;Lovbestemt&quot;/&gt;

Byen ligg ved elva [[Neisse]] heilt nord i landet, nær grensa til både [[Polen]] og [[Tyskland]], og er den sjette største byen i Tsjekkia med nesten 100&amp;nbsp;000 innbyggjarar. 

Liberec har ein tekstil- og maskinindustri m.a. ein av [[Škoda]] sine bilfabrikkar og ein teknisk høgskule. I samband med den nazistiske [[annektering]]a av område i [[Tsjekkoslovakia]] vart Liberec hovudstad i [[Sudeten]]. Etter [[den andre verdskrigen]] var slutt vart den tyskspråklege folkesetnaden jaga frå byen. 

Byen var arrangør for [[Ski-VM 2009]].

== Administrativ inndeling ==
{{stack|[[Fil:ORP Liberec.png|mini|250px|Det administrative området til Liberec innanfor regionen [[Liberec kraj]]]]}}
Då distrikta vart avvikla som administrative einingar i 2003,&lt;ref name=&quot;320/2002&quot;/&gt; vart det administrative ansvaret til distrikta ført over til [[Administrative område til kommunar med utvida fullmakter i Tsjekkia|administrative område til kommunar med utvida fullmakter]] (tsjekkisk ''správní obvody obcí s rozšířenou působností'', forkorta ''SO ORP'').&lt;ref name =&quot;128/2000&quot;/&gt; Liberecer ein slik by med utvida fullmakter.

===Lovbestemt by===
Karlovy Vary har status som [[Lovbestemte byar i Tsjekkia|lovbestemt by]] frå 1990.&lt;ref name=&quot;Lovbestemt&quot;/&gt;

===Storbyområde===
Som eit verktøy i økonomisk planlegging er det oppretta eit [[storbyområdet Liberec–Jablonec|storbyområde]] for Liberec, Jablonec og områda rundt.&lt;ref name=&quot;agg&quot;/&gt; 24 kommunar frå det administrative området til Liberec inngår i storbyområdet. Dei er merkte med * i lista nedanfor. I tillegg kjem 11 kommunar frå det administrative området til Jablonec nad Nisou og 12 kommunar frå andre administrative område i regionen.

===Kommunar===
Det administrative området til Frýdlant omfattar 28 [[Kommunar i Tsjekkia|kommunar]]. Av desse er 7 byar (tsjekkisk ''město'') og ein marknadsby (tsjekkisk ''městys''). Bykommunar er utheva med halvfeit skrift og marknadsbyar med kursiv skrift.

{{Columns-list|colwidth=20em|
* [[Bílá i Liberec|Bílá]]*
* [[Bílý Kostel nad Nisou]]*
* '''[[Český Dub]]'''*
* [[Cetenov]]
* [[Chotyně]]*
* [[Dlouhý Most]]*
* [[Hlavice]]
* '''[[Hodkovice nad Mohelkou]]'''*
* '''[[Hrádek nad Nisou]]'''*
* '''[[Chrastava]]'''*
* '''[[Jablonné v Podještědí]]'''
* [[Janovice v Podještědí]]*
* [[Janův Důl]]*
* [[Jeřmanice]]*
* [[Křižany]]*
* [[Kryštofovo Údolí]]*
* '''[[Liberec]]'''*
* [[Mníšek]]*
* [[Nová Ves i Liberec|Nová Ves]]*
* [[Oldřichov v Hájích]]*
* '''[[Osečná]]'''*
* [[Proseč pod Ještědem]]*
* [[Rynoltice]]*
* [[Šimonovice]]*
* [[Stráž nad Nisou]]*
* [[Světlá pod Ještědem]]*
* [[Všelibice]]
* ''[[Zdislava]]''*
}}

==Folketal==
Folketalet i det administrative området i dei siste folketeljingane:
{| class=&quot;wikitable&quot;; style=text-align:right; 
|-
!  !! Folketal 2001&lt;ref name =&quot;Historisk folketal&quot;/&gt; !! Folketal 2011&lt;ref name =&quot;Historisk folketal&quot;/&gt; !! Folketal 2021&lt;ref name =&quot;Folketal2021&quot;/&gt;
|-
| style=text-align:left; | Liberec SO || 133 957 || 140 642 || 144 998
|- 
|}

===Kommunar===
Dei største kommunane i det administrative området:
{| class=&quot;wikitable&quot;; style=text-align:right; 
! Kommune !! Folketal 2021&lt;ref name=&quot;Folketal2021&quot;/&gt;
|-
| style=text-align:left; | '''Liberec''' || 104 340
|-
| style=text-align:left; | [[Hrádek nad Nisou]] || 7 611
|-
| style=text-align:left; | [[Chrastava]] || 6 091
|-
| style=text-align:left; | [[Jablonné v Podještědí]] || 3 625
|-
| style=text-align:left; | [[Hodkovice nad Mohelkou]] || 2 944
|-
| style=text-align:left; | [[Český Dub]] || 2 752
|-
| style=text-align:left; | [[Stráž nad Nisou]] || 2 341
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Mníšek}} || 1 639
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Šimonovice}} || 1 414
|-
| style=text-align:left; | [[Osečná]] || 1 146
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Bílý Kostel nad Nisou}} || 1 063
|}

===Byar og tettstader===
Dei største tettstadene i det administrative området:
{| class=&quot;wikitable&quot;; style=text-align:right; 
! Tettstad !! Folketal 2021&lt;ref name=&quot;Folketal2021&quot;/&gt;
|-
| style=text-align:left; | '''Liberec''' || 95 405
!
|-
| style=text-align:left; | [[Vratislavice nad Nisou]]{{mrk|bydel i Liberec, men administrativt skild ut som eit eige bydistrikt}} || 8 935 
|-
| style=text-align:left; | [[Hrádek nad Nisou]] || 4 365
|-
| style=text-align:left; | [[Chrastava]] || 3 675
|-
| style=text-align:left; | [[Hodkovice nad Mohelkou]] || 2 585
|-
| style=text-align:left; | [[Stráž nad Nisou]] || 2 254
|-
| style=text-align:left; | [[Český Dub]] || 2 022
|-
| style=text-align:left; | [[Jablonné v Podještědí]] || 1 573
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Mníšek}} || 1 313
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Minkovice}}{{mrk|busetnad i kommunen Šimonovice}} || 1 135
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Dolní Chrastava}}{{mrk|busetnad i kommunen Chrastava}} || 1 042
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Donín}}{{mrk|busetnad i kommunen Hrádek nad Nisou}} || 1 100
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Bílý Kostel nad Nisou}} || 988
|-
|}
===Bydelar i Liberec ===
[[Fil:Katastrální mapa Liberce.PNG|mini|250px|Bydelane i Liberec]]
[[Fil:Městské části Liberce.PNG|mini|250px|Nabolag i Liberec]]
Busetnadene fordelt på tradisjonelle bydelar og tettstader:
{| class=&quot;wikitable&quot;; style=text-align:right; 
! Tettstad !! Folketal 2021&lt;ref name=&quot;Folketal2021&quot;/&gt; !! Nabolag
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Staré Město i Liberec|Staré Město}}{{mrk|name=c|inngår i bydelen Liberec}} || 9 793 || style=text-align:left; | Liberec I
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Nové Město i Liberec|Nové Město}}{{mrk|name=c}} || 2 979 || style=text-align:left; | Liberec II
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Jeřáb}}{{mrk|name=c}} || 5 657 || style=text-align:left; | Liberec III
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Perštýn}}{{mrk|name=c}} || 3 117 || style=text-align:left; | Liberec IV
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Kristiánov}}{{mrk|name=c}} || 5 312 || style=text-align:left; | Liberec V
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Rochlice}} || 17 268 || style=text-align:left; | Liberec VI
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Horní Růžodol}} || 3 430 || style=text-align:left; | Liberec VII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Dolní Hanychov}} || 2 358 || style=text-align:left; | Liberec VIII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Janův Důl i Liberec kommune|Janův Důl}} || 1 072 || style=text-align:left; | Liberec IX
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Františkov i Liberec|Františkov}} || 3 676 || style=text-align:left; | Liberec X
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Růžodol I}} || 2 281 || style=text-align:left; | Liberec XI
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Staré Pavlovice}} || 4 683 || style=text-align:left; | Liberec XII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Nové Pavlovice}} || 2 578 || style=text-align:left; | Liberec XIII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Ruprechtice}} || 8 429 || style=text-align:left; | Liberec XIV
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Starý Harcov}}{{mrk|name=b|inngår i bydelen Starý Harcov}} || 7 090 || style=text-align:left; | Liberec XV
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Nový Harcov}}{{mrk|name=b}} || 377 || style=text-align:left; | Liberec XVI
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Kateřinky}} || 540 || style=text-align:left; | Liberec XVII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Karlinky}} || 539 || style=text-align:left; | Liberec XVIII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Horní Hanychov}} || 1 490 || style=text-align:left; | Liberec XIX
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Ostašov}} || 672 || style=text-align:left; | Liberec XX
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Rudolfov i Liberec|Rudolfov}} || 155 || style=text-align:left; | Liberec XXI
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Horní Suchá}} || 490 || style=text-align:left; | Liberec XXII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Doubí i Liberec|Doubí}} (|| 2 960 || style=text-align:left; | Liberec XXIII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Pilínkov}} || 642 || style=text-align:left; | Liberec XXIV
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Vesec}} || 4 622 || style=text-align:left; | Liberec XXV
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Hluboká i Liberec|Hluboká}} || 21 || style=text-align:left; | Liberec XXVIII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Kunratice i Liberec|Kunratice}} || 172 || style=text-align:left; | Liberec XXIX
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Krásná Studánka}} || 967 || style=text-align:left; | Liberec XXXI
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Radčice i Liberec|Radčice}} || 704 || style=text-align:left; | Liberec XXXII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Machnín}}{{mrk|name=a|inngår i bydelen Machnín}} || 1 050 || style=text-align:left; | Liberec XXXIII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Bedřichovka}}{{mrk|name=a}} || 109 || style=text-align:left; | Liberec XXXIV
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Karlov pod Ještědem}}{{mrk|name=a}} || 172 || style=text-align:left; | Liberec XXXV
|- 
! '''Liberec by'''
! style=text-align:right; | 95 405
!
|-
| style=text-align:left; | [[Vratislavice nad Nisou]]{{mrk|skild ut som eit eige bydistrikt}} || 8 935 || style=text-align:left; | Liberec XXX
|- 
! '''Liberec kommune'''
! style=text-align:right; | 104 340
!
|}

==Merknader==
{{merknadar}}

== Kjelder ==
&lt;references&gt;
&lt;ref name=&quot;128/2000&quot;&gt;{{cite web 
 |title=Zákon č. 128/2000 Sb.: Zákon o obcích (obecní zřízení)) («Lov av 15.05.2000 om kommunar (kommunal organisering)»)
  |url=https://www.zakonyprolidi.cz/cs/2000-128
 |website=zakonyprolidi.cz
 |language=cs
 |access-date=2026-08-22
}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;320/2002&quot;&gt;{{cite web 
 |title=Zákon č. 320/2002 Sb.: Zákon o změně a zrušení některých zákonů v souvislosti s ukončením činnosti okresních úřadů («Lov av 18.07.2002 om endring og oppheving av visse lover i samband med opphøyr av verksemda til distriktsstyremaktene»)
 |url=https://www.zakonyprolidi.cz/cs/2002-320
 |website=zakonyprolidi.cz
 |language=cs
 |access-date=2026-08-22
}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref name =&quot;Areal&quot;&gt;{{Kjelde www
  |url=https://data.csu.gov.cz/datastat/data/VYBER/RSO03K?vSet=4&amp;vSel=1
  |tittel=Druhy pozemků, katastrální výměry - územní srovnání
  |vitja=2026-08-27
  |utgjevar=Český statistický úřad}}
 &lt;/ref&gt;
&lt;ref name =&quot;Historisk folketal&quot;&gt;{{Kjelde www
  |url=https://csu.gov.cz/docs/107508/97414e04-ff75-c50c-5aa9-6c64223300bc/13008415.xlsx?version=1.0
  |tittel= Retrospektivní přehled o počtu obyvatel a domů v letech 1869 - 2011 v krajích a okresech
  |vitja=2026-08-27
  |utgjevar=Český statistický úřad}}
 &lt;/ref&gt;
&lt;ref name =&quot;Folketal2021&quot;&gt;{{Kjelde www
  |url=https://scitani.gov.cz/vysledky
  |tittel= Sčítání: Výsledky
  |vitja=2026-08-27
  |utgjevar=Český statistický úřad}}
 &lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;Lovbestemt&quot;&gt;{{cite web
 |title=Analýzy: Analýza rozsahu výkonu veřejné správy v jednotlivých statutárních městech, městských částech a městských obvodech
 |url=https://archiv.mv.gov.cz/soubor/analyza-rozsahu-vykonu-verejne-spravy-v-jednotlivych-statutarnich-mestech-mestskych-castech-a-mestskych-obvodech.aspx
 |website=mvcr.cz
 |publisher= Ministerstvo vnitra České republiky («Innanriksdepartementet i Tsjekkia»)
 |pages=16–18
 |language=cs
 |date=2018
}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;agg&quot;&gt;{{Kjelde www
  |url=https://mmr.gov.cz/getmedia/420ae22b-fe35-4b75-88d0-5824612a4e85/PrF_200120_ZAVERECNY-DOKUMENT_FINAL_02042020.pdf.aspx?ext=.pdf
  |tittel= Vymezení území pro Integrované teritoriální investice (ITI) v ČR
  |vitja=2026-09-05
  |utgjevar=EY Audit}}
 &lt;/ref&gt;
&lt;/references&gt;

== Bakgrunnsstoff ==
* [http://www.mmkv.cz/index.asp?menu=1 mmkv.cz] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090627220956/http://www.mmkv.cz/index.asp?menu=1 |date=2009-06-27 }}
{{commonskat}}
*{{offisiell nettstad}}

{{Autoritetsdata}}

[[Kategori:Kommunar med utvida fullmakter i Liberec kraj|Liberec]]
[[Kategori:Kommunar i Liberec okres|Liberec]]
[[Kategori:Byar i Liberec kraj|Liberec]]
[[Kategori:Lovbestemte byar i Tsjekkia|Liberec]]</text>
      <sha1>nxeshdbwhjq942lpcebr91c4elk23nn</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3672895</id>
      <parentid>3672894</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T09:52:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TU-nor</username>
        <id>12071</id>
      </contributor>
      <comment>/* Byar og tettstader */</comment>
      <origin>3672895</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13616" sha1="qfrccgzzhsuotc9ldlz34o68fikjkqm" xml:space="preserve">{{geoboks|kommune
 | andre namn = 
 | bilete = Liberec Rathaus Aussicht.JPG
 | bilettekst = Utsyn frå rådhuset
 | kart = 
 | karttekst = 
 | flagg = Flag of Liberec.svg
 | symbol = Znak Liberec.svg
 | land = Tsjekkia
 | regiontype = [[Regionar i Tsjekkia|Kraj]]
 | region = [[Liberec kraj|Liberec]]
 | fylketype = [[Distrikt i Tsjekkia|Okres]]
 | fylke     = [[Liberec okres|Liberec]]
 | arealtype = Areal [[Administrative område til kommunar med utvida fullmakter i Tsjekkia|SO]]
 | areal = 518,40&lt;ref name=&quot;Areal&quot;/&gt;
 | folketaltype = Folketal [[Administrative område til kommunar med utvida fullmakter i Tsjekkia|SO]]
 | folketal = 144998
 | folketal1type = kommune
 | folketal1 = 104340
 | folketal_by = 95405
 | folketal_i_år = 2021&lt;ref name=&quot;Folketal2021&quot;/&gt;
 | grunnlagdtype     =  Første nemnd i
 | grunnlagd         = 1352
 | høgd              = 374
 | postnummer        = 460 01
 | nettside          = [http://www.liberec.cz/ www.liberec.cz]
 }}

'''Liberec'''{{mrk|[[tysk]] ''Reichenberg'', [[romani]] ''Libertsis''}} er ein by og ein [[Kommunar i Tsjekkia|kommune]] med utvida fullmakter i [[Distrikt i Tsjekkia|distriktet]] [[Liberec okres]] i [[Regionar i Tsjekkia|regionen]] [[Liberec kraj]] i [[Tsjekkia]]. Liberec har status som [[lovbestemte byar i Tsjekkia|lovbestemt by]] (tsjekkisk ''statutární město'').&lt;ref name=&quot;Lovbestemt&quot;/&gt;

Byen ligg ved elva [[Neisse]] heilt nord i landet, nær grensa til både [[Polen]] og [[Tyskland]], og er den sjette største byen i Tsjekkia med nesten 100&amp;nbsp;000 innbyggjarar. 

Liberec har ein tekstil- og maskinindustri m.a. ein av [[Škoda]] sine bilfabrikkar og ein teknisk høgskule. I samband med den nazistiske [[annektering]]a av område i [[Tsjekkoslovakia]] vart Liberec hovudstad i [[Sudeten]]. Etter [[den andre verdskrigen]] var slutt vart den tyskspråklege folkesetnaden jaga frå byen. 

Byen var arrangør for [[Ski-VM 2009]].

== Administrativ inndeling ==
{{stack|[[Fil:ORP Liberec.png|mini|250px|Det administrative området til Liberec innanfor regionen [[Liberec kraj]]]]}}
Då distrikta vart avvikla som administrative einingar i 2003,&lt;ref name=&quot;320/2002&quot;/&gt; vart det administrative ansvaret til distrikta ført over til [[Administrative område til kommunar med utvida fullmakter i Tsjekkia|administrative område til kommunar med utvida fullmakter]] (tsjekkisk ''správní obvody obcí s rozšířenou působností'', forkorta ''SO ORP'').&lt;ref name =&quot;128/2000&quot;/&gt; Liberecer ein slik by med utvida fullmakter.

===Lovbestemt by===
Karlovy Vary har status som [[Lovbestemte byar i Tsjekkia|lovbestemt by]] frå 1990.&lt;ref name=&quot;Lovbestemt&quot;/&gt;

===Storbyområde===
Som eit verktøy i økonomisk planlegging er det oppretta eit [[storbyområdet Liberec–Jablonec|storbyområde]] for Liberec, Jablonec og områda rundt.&lt;ref name=&quot;agg&quot;/&gt; 24 kommunar frå det administrative området til Liberec inngår i storbyområdet. Dei er merkte med * i lista nedanfor. I tillegg kjem 11 kommunar frå det administrative området til Jablonec nad Nisou og 12 kommunar frå andre administrative område i regionen.

===Kommunar===
Det administrative området til Frýdlant omfattar 28 [[Kommunar i Tsjekkia|kommunar]]. Av desse er 7 byar (tsjekkisk ''město'') og ein marknadsby (tsjekkisk ''městys''). Bykommunar er utheva med halvfeit skrift og marknadsbyar med kursiv skrift.

{{Columns-list|colwidth=20em|
* [[Bílá i Liberec|Bílá]]*
* [[Bílý Kostel nad Nisou]]*
* '''[[Český Dub]]'''*
* [[Cetenov]]
* [[Chotyně]]*
* [[Dlouhý Most]]*
* [[Hlavice]]
* '''[[Hodkovice nad Mohelkou]]'''*
* '''[[Hrádek nad Nisou]]'''*
* '''[[Chrastava]]'''*
* '''[[Jablonné v Podještědí]]'''
* [[Janovice v Podještědí]]*
* [[Janův Důl]]*
* [[Jeřmanice]]*
* [[Křižany]]*
* [[Kryštofovo Údolí]]*
* '''[[Liberec]]'''*
* [[Mníšek]]*
* [[Nová Ves i Liberec|Nová Ves]]*
* [[Oldřichov v Hájích]]*
* '''[[Osečná]]'''*
* [[Proseč pod Ještědem]]*
* [[Rynoltice]]*
* [[Šimonovice]]*
* [[Stráž nad Nisou]]*
* [[Světlá pod Ještědem]]*
* [[Všelibice]]
* ''[[Zdislava]]''*
}}

==Folketal==
Folketalet i det administrative området i dei siste folketeljingane:
{| class=&quot;wikitable&quot;; style=text-align:right; 
|-
!  !! Folketal 2001&lt;ref name =&quot;Historisk folketal&quot;/&gt; !! Folketal 2011&lt;ref name =&quot;Historisk folketal&quot;/&gt; !! Folketal 2021&lt;ref name =&quot;Folketal2021&quot;/&gt;
|-
| style=text-align:left; | Liberec SO || 133 957 || 140 642 || 144 998
|- 
|}

===Kommunar===
Dei største kommunane i det administrative området:
{| class=&quot;wikitable&quot;; style=text-align:right; 
! Kommune !! Folketal 2021&lt;ref name=&quot;Folketal2021&quot;/&gt;
|-
| style=text-align:left; | '''Liberec''' || 104 340
|-
| style=text-align:left; | [[Hrádek nad Nisou]] || 7 611
|-
| style=text-align:left; | [[Chrastava]] || 6 091
|-
| style=text-align:left; | [[Jablonné v Podještědí]] || 3 625
|-
| style=text-align:left; | [[Hodkovice nad Mohelkou]] || 2 944
|-
| style=text-align:left; | [[Český Dub]] || 2 752
|-
| style=text-align:left; | [[Stráž nad Nisou]] || 2 341
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Mníšek}} || 1 639
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Šimonovice}} || 1 414
|-
| style=text-align:left; | [[Osečná]] || 1 146
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Bílý Kostel nad Nisou}} || 1 063
|}

===Byar og tettstader===
Dei største tettstadene i det administrative området:
{| class=&quot;wikitable&quot;; style=text-align:right; 
! Tettstad !! Folketal 2021&lt;ref name=&quot;Folketal2021&quot;/&gt;
|-
| style=text-align:left; | '''Liberec''' || 95 405
|-
| style=text-align:left; | [[Vratislavice nad Nisou]]{{mrk|bydel i Liberec, men administrativt skild ut som eit eige bydistrikt}} || 8 935 
|-
| style=text-align:left; | [[Hrádek nad Nisou]] || 4 365
|-
| style=text-align:left; | [[Chrastava]] || 3 675
|-
| style=text-align:left; | [[Hodkovice nad Mohelkou]] || 2 585
|-
| style=text-align:left; | [[Stráž nad Nisou]] || 2 254
|-
| style=text-align:left; | [[Český Dub]] || 2 022
|-
| style=text-align:left; | [[Jablonné v Podještědí]] || 1 573
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Mníšek}} || 1 313
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Minkovice}}{{mrk|busetnad i kommunen Šimonovice}} || 1 135
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Dolní Chrastava}}{{mrk|busetnad i kommunen Chrastava}} || 1 042
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Donín}}{{mrk|busetnad i kommunen Hrádek nad Nisou}} || 1 100
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Bílý Kostel nad Nisou}} || 988
|-
|}

===Bydelar i Liberec ===
[[Fil:Katastrální mapa Liberce.PNG|mini|250px|Bydelane i Liberec]]
[[Fil:Městské části Liberce.PNG|mini|250px|Nabolag i Liberec]]
Busetnadene fordelt på tradisjonelle bydelar og tettstader:
{| class=&quot;wikitable&quot;; style=text-align:right; 
! Tettstad !! Folketal 2021&lt;ref name=&quot;Folketal2021&quot;/&gt; !! Nabolag
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Staré Město i Liberec|Staré Město}}{{mrk|name=c|inngår i bydelen Liberec}} || 9 793 || style=text-align:left; | Liberec I
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Nové Město i Liberec|Nové Město}}{{mrk|name=c}} || 2 979 || style=text-align:left; | Liberec II
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Jeřáb}}{{mrk|name=c}} || 5 657 || style=text-align:left; | Liberec III
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Perštýn}}{{mrk|name=c}} || 3 117 || style=text-align:left; | Liberec IV
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Kristiánov}}{{mrk|name=c}} || 5 312 || style=text-align:left; | Liberec V
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Rochlice}} || 17 268 || style=text-align:left; | Liberec VI
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Horní Růžodol}} || 3 430 || style=text-align:left; | Liberec VII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Dolní Hanychov}} || 2 358 || style=text-align:left; | Liberec VIII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Janův Důl i Liberec kommune|Janův Důl}} || 1 072 || style=text-align:left; | Liberec IX
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Františkov i Liberec|Františkov}} || 3 676 || style=text-align:left; | Liberec X
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Růžodol I}} || 2 281 || style=text-align:left; | Liberec XI
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Staré Pavlovice}} || 4 683 || style=text-align:left; | Liberec XII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Nové Pavlovice}} || 2 578 || style=text-align:left; | Liberec XIII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Ruprechtice}} || 8 429 || style=text-align:left; | Liberec XIV
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Starý Harcov}}{{mrk|name=b|inngår i bydelen Starý Harcov}} || 7 090 || style=text-align:left; | Liberec XV
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Nový Harcov}}{{mrk|name=b}} || 377 || style=text-align:left; | Liberec XVI
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Kateřinky}} || 540 || style=text-align:left; | Liberec XVII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Karlinky}} || 539 || style=text-align:left; | Liberec XVIII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Horní Hanychov}} || 1 490 || style=text-align:left; | Liberec XIX
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Ostašov}} || 672 || style=text-align:left; | Liberec XX
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Rudolfov i Liberec|Rudolfov}} || 155 || style=text-align:left; | Liberec XXI
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Horní Suchá}} || 490 || style=text-align:left; | Liberec XXII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Doubí i Liberec|Doubí}} (|| 2 960 || style=text-align:left; | Liberec XXIII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Pilínkov}} || 642 || style=text-align:left; | Liberec XXIV
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Vesec}} || 4 622 || style=text-align:left; | Liberec XXV
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Hluboká i Liberec|Hluboká}} || 21 || style=text-align:left; | Liberec XXVIII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Kunratice i Liberec|Kunratice}} || 172 || style=text-align:left; | Liberec XXIX
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Krásná Studánka}} || 967 || style=text-align:left; | Liberec XXXI
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Radčice i Liberec|Radčice}} || 704 || style=text-align:left; | Liberec XXXII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Machnín}}{{mrk|name=a|inngår i bydelen Machnín}} || 1 050 || style=text-align:left; | Liberec XXXIII
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Bedřichovka}}{{mrk|name=a}} || 109 || style=text-align:left; | Liberec XXXIV
|-
| style=text-align:left; | {{ikkjeraud|Karlov pod Ještědem}}{{mrk|name=a}} || 172 || style=text-align:left; | Liberec XXXV
|- 
! '''Liberec by'''
! style=text-align:right; | 95 405
!
|-
| style=text-align:left; | [[Vratislavice nad Nisou]]{{mrk|skild ut som eit eige bydistrikt}} || 8 935 || style=text-align:left; | Liberec XXX
|- 
! '''Liberec kommune'''
! style=text-align:right; | 104 340
!
|}

==Merknader==
{{merknadar}}

== Kjelder ==
&lt;references&gt;
&lt;ref name=&quot;128/2000&quot;&gt;{{cite web 
 |title=Zákon č. 128/2000 Sb.: Zákon o obcích (obecní zřízení)) («Lov av 15.05.2000 om kommunar (kommunal organisering)»)
  |url=https://www.zakonyprolidi.cz/cs/2000-128
 |website=zakonyprolidi.cz
 |language=cs
 |access-date=2026-08-22
}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;320/2002&quot;&gt;{{cite web 
 |title=Zákon č. 320/2002 Sb.: Zákon o změně a zrušení některých zákonů v souvislosti s ukončením činnosti okresních úřadů («Lov av 18.07.2002 om endring og oppheving av visse lover i samband med opphøyr av verksemda til distriktsstyremaktene»)
 |url=https://www.zakonyprolidi.cz/cs/2002-320
 |website=zakonyprolidi.cz
 |language=cs
 |access-date=2026-08-22
}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref name =&quot;Areal&quot;&gt;{{Kjelde www
  |url=https://data.csu.gov.cz/datastat/data/VYBER/RSO03K?vSet=4&amp;vSel=1
  |tittel=Druhy pozemků, katastrální výměry - územní srovnání
  |vitja=2026-08-27
  |utgjevar=Český statistický úřad}}
 &lt;/ref&gt;
&lt;ref name =&quot;Historisk folketal&quot;&gt;{{Kjelde www
  |url=https://csu.gov.cz/docs/107508/97414e04-ff75-c50c-5aa9-6c64223300bc/13008415.xlsx?version=1.0
  |tittel= Retrospektivní přehled o počtu obyvatel a domů v letech 1869 - 2011 v krajích a okresech
  |vitja=2026-08-27
  |utgjevar=Český statistický úřad}}
 &lt;/ref&gt;
&lt;ref name =&quot;Folketal2021&quot;&gt;{{Kjelde www
  |url=https://scitani.gov.cz/vysledky
  |tittel= Sčítání: Výsledky
  |vitja=2026-08-27
  |utgjevar=Český statistický úřad}}
 &lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;Lovbestemt&quot;&gt;{{cite web
 |title=Analýzy: Analýza rozsahu výkonu veřejné správy v jednotlivých statutárních městech, městských částech a městských obvodech
 |url=https://archiv.mv.gov.cz/soubor/analyza-rozsahu-vykonu-verejne-spravy-v-jednotlivych-statutarnich-mestech-mestskych-castech-a-mestskych-obvodech.aspx
 |website=mvcr.cz
 |publisher= Ministerstvo vnitra České republiky («Innanriksdepartementet i Tsjekkia»)
 |pages=16–18
 |language=cs
 |date=2018
}}&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;agg&quot;&gt;{{Kjelde www
  |url=https://mmr.gov.cz/getmedia/420ae22b-fe35-4b75-88d0-5824612a4e85/PrF_200120_ZAVERECNY-DOKUMENT_FINAL_02042020.pdf.aspx?ext=.pdf
  |tittel= Vymezení území pro Integrované teritoriální investice (ITI) v ČR
  |vitja=2026-09-05
  |utgjevar=EY Audit}}
 &lt;/ref&gt;
&lt;/references&gt;

== Bakgrunnsstoff ==
* [http://www.mmkv.cz/index.asp?menu=1 mmkv.cz] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090627220956/http://www.mmkv.cz/index.asp?menu=1 |date=2009-06-27 }}
{{commonskat}}
*{{offisiell nettstad}}

{{Autoritetsdata}}

[[Kategori:Kommunar med utvida fullmakter i Liberec kraj|Liberec]]
[[Kategori:Kommunar i Liberec okres|Liberec]]
[[Kategori:Byar i Liberec kraj|Liberec]]
[[Kategori:Lovbestemte byar i Tsjekkia|Liberec]]</text>
      <sha1>qfrccgzzhsuotc9ldlz34o68fikjkqm</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Statens Järnvägar</title>
    <ns>0</ns>
    <id>59993</id>
    <revision>
      <id>3672818</id>
      <parentid>3522011</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:18:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranveig</username>
        <id>39</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Oms.</comment>
      <origin>3672818</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="785" sha1="f5mc2ojyw5iyxp5s7aepr2flhq0hlp8" xml:space="preserve">{{infoboks verksemd}}

'''Statens Järnvägar''' ('''SJ''') var eit [[Sverige|svenskt]] [[transport]]føretak som var eigd av den svenske stat fram til 1. januar 2001, då det vart delt opp i mindre statseigde føretak.

== Statens Järnvägar etter oppdelinga: ==

* [[SJ AB]], persontrafikk
* [[Green Cargo AB]], godstog
* EuroMaint AB, vedlikehald av togmateriell
* Jernhusen AB, eig og driftar [[jarnbanestasjon]]ar og anna tilknytt eigedom
* Unigrid AB
* TraffiCare AB
* TrainTech Engineering AB, novarande [[Interfleet Technology]], vedlikehald av togmateriell (før dette SJ Maskindivision/SJ Teknik)

==Bakgrunnsstoff==
{{commonskat}}

{{autoritetsdata}}

[[Kategori:Svenske føretak]]
[[Kategori:Jarnbaneselskap]]
[[Kategori:Skipingar i 1856]]
[[Kategori:Nedleggingar i 2001]]</text>
      <sha1>f5mc2ojyw5iyxp5s7aepr2flhq0hlp8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Sollentuna kommun</title>
    <ns>0</ns>
    <id>63733</id>
    <revision>
      <id>3672770</id>
      <parentid>3074729</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:02:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranveig</username>
        <id>39</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>3672770</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1872" sha1="e50b5rqeul7qh14mfmvaa3hje72y6nj" xml:space="preserve">{{Infoboks svensk kommune|
 |kommunevåpen=Sollentuna vapen.svg
 |län=[[Stockholms län]]
 |landskap=[[Uppland]]
 |adminsenter=[[Tureberg]]
 |areal=58
 |landareal=53
 |vassareal=5
 |folketal=64343
 |tettleik=1215
 |nummer=8
 |internettside=[http://www.sollentuna.se/ www.sollentuna.se]
 |kart=Sollentuna Municipality in Stockholm County.png
}}
'''Sollentuna''' ein [[kommune]] i [[Stockholms län]]. Kommuneadministrasjonen ligg i [[Tureberg]]. 

Kommunen grensar (med klokka frå sør) til kommunane [[Sundbybergs kommune|Sundbyberg]], [[Stockholms kommune|Stockholm]], [[Järfälla kommune|Järfälla]], [[Upplands Väsby kommune|Upplands Väsby]], [[Täby kommune|Täby]], [[Danderyds kommun|Danderyd]] og [[Solna kommun|Solna]].

==Administrativ historikk==
Sollentuna kommun har ikkje blitt delt eller samanslått med nokon annan kommune i samband med dei omfattande [[Kommunereformar i Sverige|kommunereformene]] på 1950- og 70-talet. Han omfattar i hovudsakleg gamle Sollentuna [[Sokn i Sverige|sokn]], som blei omgjort til [[landskommune]] i 1863, med unntak av mindre grenseendringar. I [[1929]] blei kommunen med i [[Norrviken]]s [[municipalsamhälle]]. Dette tok slutt i [[1944]] da Sollentuna fekk status som ''[[köping]]'', noko som vara fram til kommmunereforma i [[1971]].

==Tettstader==
Sollentuna kommune har tre [[tettstad]]er.
Innbyggjartalet i tabellen er per [[31. desember]] [[2005]].

{| class=&quot;wikitable&quot;
! # !! Tettstad !! Innbyggjarar
|-
| 1. || '''[[tettstaden Stockholm|Stockholm]]''' || align=right |55 023*
|-
| 2. || [[Sjöberg]] || align=right |4 231
|}

* *Den delen  av [[tettstaden Stockholm|Stockholm]] som ligg i [[Sollentuna kommune]]. 

== Bakgrunnsstoff ==
{{commonskat}}
*{{offisiell nettstad}}

{{Stockholms län}}

{{use dmy dates}}
{{Autoritetsdata}}

[[Kategori:Sollentuna kommun| ]]
[[Kategori:Kommunar i Stockholms län]]</text>
      <sha1>e50b5rqeul7qh14mfmvaa3hje72y6nj</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Akustoelektrisk omformar</title>
    <ns>0</ns>
    <id>72086</id>
    <revision>
      <id>3672852</id>
      <parentid>2881857</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:45:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranveig</username>
        <id>39</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Rett.</comment>
      <origin>3672852</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1994" sha1="lkxfcuylkc097hx4mjm7ej8mourydgy" xml:space="preserve">'''Akustoelektriske omformarar''', '''lydomformar''' eller '''akustisk transduser''' er [[transduser|omformararar]] som konverterer frå akustisk til elektrisk energi, eller omvendt.

Akustoelektriske omformarar kan klassifiserast på ulike vis, som bruksområde, teknologi, osb. Det vil alltid vera noko overlapp mellom nokre kategoriar, som til dømes at ein ultralydomformar kan òg nyttast for hydroakustikk. 

== Akustoelektriske omformarar for høyrbar lyd ==
Dette er omformarar som arbeider i [[luft]], i det høyrbare området.
=== Akustisk til elektrisk ===
* [[Mikrofon]]ar vert nytta til mange føremål innan elektroakustikken, som til dømes målingar av lydtrykk, intensitet, effekt, osb. Mikrofonar for [[lydopptak]] finst i mange ulike variantar og med svært forskjellige karakteristikkar. 
* [[Intensitetprobe]]r vert nytta i samband med til dømes måling av [[akustisk støy]].
* [[Partikkelfartprobe]]r vert nytta for å måla farten til luftpartiklae i ein [[trykkgradient]].

=== Elektrisk til akustisk ===
* [[Høgtalar]]ar vert nytta for å gje att tale og musikk og finst i mange ulike utgåver. Høgttalarar vert og nytta for [[romkorreksjon]], måling av [[romakustikk]], [[akustiske støykansellering]], [[akustisk ekkokansellering]], osb.
* [[Høyretelefon]]ar vert nytta for å gje att tale og musikk når ein ikkje ynskjer å forstyrra andre.

== Ultralydomformarar ==
Dette er omformarar som arbeider med frekvensar over det høyrbare området, i luft, veske, levande vev, eller [[faststoff]].
=== Akustisk til elektrisk ===

=== Elektrisk til akustisk ===

== Hydroakustiske omformarar ==
Dette er omformarar som vert nytta i vatn, i samband med [[sonar]], [[ekkolodd]], akustisk undervasskommunikasjon, o.l.
=== Akustisk til elektrisk ===
* [[Hydrofon]]ar

=== Elektrisk til akustisk ===

{{Audioteknologi}}

{{teknologispire}}

[[Kategori:Ultralyd]]
[[Kategori:Hydroakustikk]]
[[Kategori:Transduserar]]
[[Kategori:Elektroakustikk]]
[[Kategori:Lydteknologi]]</text>
      <sha1>lkxfcuylkc097hx4mjm7ej8mourydgy</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Bolzano</title>
    <ns>0</ns>
    <id>78872</id>
    <revision>
      <id>3672901</id>
      <parentid>3356626</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T11:09:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>HerVal7752</username>
        <id>105842</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Geoboks</comment>
      <origin>3672901</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1551" sha1="0ec6z6hjy8ty86itxx8ydy60qggfu95" xml:space="preserve">{{geoboks|by
|bilete =Bozen Panorama.jpg
|våpen = ITA Bolzano COA.svg
|region = Trentino-Alto Adige
|provins = [[provinsen Bolzano|Bolzano]]
|høgd = 262
|postnummer = 39100
|retningsnummer =0471
}}
'''Bolzano'''{{mrk|[[tysk]] ''Bozen'', [[ladinsk]] ''Bulsan'', [[latin]] ''Bauzanum'', mange italienske dialektar i området nyttar ''Bolzan'' eller ''Bulsan''}} er ein by i [[Italia]]. Han er hovudstad i [[provinsen Bolzano]] i [[regionar i Italia|regionen]] [[Trentino-Alto Adige]] og har om lag 100&amp;nbsp;000 innbyggjarar. Byen ligg ved elva [[Isarco]] i [[Alpane]].

== Historie ==
Staden var opphavleg busett av [[raetia]]rar og seinare av [[Antikkens Roma|romarane]] i [[-15|15 fvt.]] under [[Nero Claudius Drusus]] som bygde ei bru over elva [[Isarco]]. Landsbyen vart kalla ''Bauzanum''. Bolzano har vore ein handelssstasjon sidan han vart grunnlagd og fekk status som by på 1200-talet. Byen var relativt viktig sidan han låg langs handelsvegen mellom [[Venezia]] og [[Augsburg]]. Fire gonger i året vart det halde ein marknad der handelsmenn møttest frå nord og sør. Det vart derfor utnemnd handelsleiarskap i 1635 som vart styrt av to italienarar og to tyskarar.

==Merknader==
{{merknadar}}

== Kjelder ==
{{fotnoteliste}}
{{refopning}}
* ''Denne artikkelen bygger på «[[:en:Bolzano|Bolzano]]» frå {{Wikipedia-utgåve|en}}, den 9. januar 2008.'' 
{{refslutt}}

== Bakgrunnsstoff ==
{{Commonskat}}
{{wikivoyage|Bolzano}}
*{{offisiell nettstad}}

{{Autoritetsdata}}

[[Kategori:Byar i Trentino-Alto Adige]]
[[Kategori:Byar i Italia]]</text>
      <sha1>0ec6z6hjy8ty86itxx8ydy60qggfu95</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Aosta</title>
    <ns>0</ns>
    <id>78876</id>
    <revision>
      <id>3672902</id>
      <parentid>3205351</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T11:11:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>HerVal7752</username>
        <id>105842</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Geoboks</comment>
      <origin>3672902</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2418" sha1="jjj9n6egavv8b180ujfxmncypn6pvh9" xml:space="preserve">{{geoboks|by
|bilete =Aosta.jpg
|våpen = Blason ville It Aoste.svg
|region = Valle d'Aosta
|høgd = 583
|postnummer = 11100
|retningsnummer =0165
}}
'''Aosta''' ([[fransk]] ''Aoste'') er ein by i [[Italia]]. Han ligg i [[regionar i Italia|regionen]] [[Valle d'Aosta]] (Aostadalen) og har om lag 35&amp;nbsp;000 innbyggjarar. Byen er ein tospråkleg by som ligg i dei italienske [[Alpane]], om lag 110 km nordvest for [[Torino]]. Han ligg nær den italienske enden av [[Mont Blanc-tunnellen]] der elvane [[Buthier]] og [[Dora Baltea]] renn saman, og staden der fjellovergangane i det [[Store St. Bernhard-passet]] kjem ned. Aosta er ikkje hovudstad i provinsen sidan desse funksjonane er delt mellom regionen og kommunane. 

[[Fil:Roman Theatre Aosta 2.JPG|mini|venstre|Bogar i det romerske teateret.]]

== Historie ==
Aosta har vore busett sidan førhistorisk tid og vart ein [[keltarar|keltisk]]-[[ligurarar|ligurisk]] by for stamma [[salassarar]]. [[Terentius Varro]] erobre byen i [[-25|25 fvt.]] for [[Antikkens Roma|romarane]] og grunnla kolonien ''Augusta Praetoria''. Etter [[-11|11 fvt.]] vart Aosta hovudstad i ''Alpes Graies'' («Dei grå Alpane»), ein provins i [[Romarriket]].

Etter at [[Vestromarriket]] fall vart byen erobra av [[burgundarar]], [[austgotarar]], [[austromarriket|austromarar]] og [[langobardar]], som annekterte byen til det italienske kongedømet sitt. Dei vart drivne ut av frankarane under [[Pipin den yngre]]. Under [[Karl den store]] vart Aosta viktig som ein stad langs vegen [[Via Francigena]], som gjekk mellom [[Aachen]] og [[Italia]]. Etter 888 vart han ein del av det nye kongedømet Italia under [[Arduin av Ivrea]] og [[Berengar av Friuli]].

På 900-talet vart Aosta så ein del av [[Kongedømet Bourgogne]], men etter at dette fall i 1032 gjekk byen til [[Umberto I Biancamano]] av [[Huset Savoie]]. Aosta følgjer så historia til [[grevskapet Savoie]], som hadde hovudstad i [[Chambéry]]. Dette kom seinare inn under [[Kongedømet Sardinia]] og eit samla Italia. 

Under Huset Savoie fekk Aosta ein spesiell status som han opprettheldt då Den italienske republikken vart oppretta i 1948.

== Kjelder ==
{{refstart}}
* ''Denne artikkelen bygger på «[[:en:Aosta|Aosta]]» frå {{Wikipedia-utgåve|en}}, den 10. januar 2008.'' 
{{refslutt}}

==Bakgrunnsstoff==
{{commonskat}}
*{{offisiell nettstad}}

{{Autoritetsdata}}

[[Kategori:Aostadalen]]
[[Kategori:Byar i Italia]]</text>
      <sha1>jjj9n6egavv8b180ujfxmncypn6pvh9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>69 Hesperia</title>
    <ns>0</ns>
    <id>78995</id>
    <revision>
      <id>3672856</id>
      <parentid>3631794</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:47:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranveig</username>
        <id>39</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Rett.</comment>
      <origin>3672856</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1757" sha1="p7vx6k88610lwp01u5oasbly253bcma" xml:space="preserve">{{infoboks planet|småplanet=ja
 | oppdagar=[[G. Schiaparelli]]
 | oppdagingsdato=[[26. april]] [[1869]]
 | bilete = 69Hesperia (Lightcurve Inversion).png
 | kategori=[[Hovudbeltet]]
 | epoke=(absent)
 | stor_halvakse=445,8 mill. [[kilometer|km]] (2,980 [[Astronomisk eining|AE]])
 | perihel=372,3 mill. km (2,489 AE)
 | aphel=519,3 mill. km (3,471 AE)
 | eksentrisitet=0,165
 | omløpsperiode=1879 [[dag|d]] (5,14 [[juliansk år|år]])
 | banehelling=8,59[[grad|°]]
 | dimensjonar=138,13 km
 | rotasjon=5,655 [[time|t]]
 | spektralklasse=[[M-type-asteroide|M]]
 | abs_mag=7,05
 | albedo=0,140
}}

'''69 Hesperia''' er ein stor [[hovudbeltet|hovudbelte]][[asteroide]] av [[M-type-asteroide|M-typen]].

Hesperia vart oppdaga av den kjente [[Italia|italienske]] [[astronom]]en [[Giovanni Schiaparelli]] [[26. april]] [[1861]]. Oppdaginga blei hans einaste asteroide. Asteroiden har namnsett etter det greske namnet på Italia, Hesperia, etter Hespera eller Vesper, ein av [[hesperidane]] i [[gresk mytologi]]. Dette er den nedgåande sola, som var i same retning som Italia frå eit gresk synspunkt.&lt;ref name=GBname&gt;{{bokref|url= https://books.google.se/books?id=aeAg1X7afOoC&amp;pg=PA20&amp;dq=69+Hesperia&amp;hl=sv&amp;sa=X&amp;ei=_tzNUqzXHoX_ygOV5YCgBQ&amp;ved=0CEAQ6AEwAg#v=onepage&amp;q=69%20Hesperia&amp;f=false |författare= Lutz Schmadel |titel=Dictionary of Minor Planet Names, Volym 1|utgivare=Springer Verlag, Berlin|år=1992|sid=20 |isbn=3-540-00238-3 |språk=engelsk}}&lt;/ref&gt;

==Kjelder==
&lt;references/&gt;

{{Småplanetnavigatør|68 Leto|70 Panopaea}}
{{smålekamar i solsystemet}}
{{use dmy dates}}
{{Autoritetsdata}}
{{SORTERINGSNYKEL:Hesperia}}
[[Kategori:Asteroidar]]
[[Kategori:M-type-asteroidar]]
[[Kategori:Hovudbelteasteroidar]]
[[Kategori:Asteroidar kalla opp etter land]]</text>
      <sha1>p7vx6k88610lwp01u5oasbly253bcma</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Nils Rekve</title>
    <ns>0</ns>
    <id>83368</id>
    <revision>
      <id>3672867</id>
      <parentid>3122521</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:55:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranveig</username>
        <id>39</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Fmt.</comment>
      <origin>3672867</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4094" sha1="ouqm8gmkag0xq1dv3531ove7dgegohf" xml:space="preserve">{{infoboks musikar}}
'''Nils Olavsson Rekve''' ({{levde-lua|1778-1846}}) var ein vidgjeten norsk [[spelemann]] frå [[Voss]]. Han var truleg den likaste spelemannen på dei kantar før [[Ola Mosafinn]].

Nils var son av spelemannen [[Olav Rekve]], og fekk mykje spel av far sin. Han var mykje på ferd som [[skreppekar]] og fehandlar, attåt virket som spelemann. 

Nils var kjelde til mange slåttar, for det meste [[rull]]ar og [[lausslått]]ar. Han hadde slikt eit gjetord at han vart oppsøkt av [[Knut Lurås]], som meinte Nils var ovende god på [[gangar]], men ikkje like god på [[springar]]. Rekve-spelet kom til å verke inn på spel-tradisjonen i [[Telemark]] gjennom Knut Lurås og seinare [[Myllarguten]], som fekk rekveslåttane gjennom Luråsen. Ein slått etter Nils Rekve er arrangert av [[Edvard Grieg]] i op. 72, nedskriven av [[Johan Halvorsen]] etter [[Knut Dale]]. 

Nils Rekve hadde støtt eit tal på sju faste læresveinar hjå seg. Mellom dei som lærde spel av han, kan ein rekne [[Lars Lofthus]], [[Sjurd Liland]], [[Anders Berge]], [[Isak Rokne]] og [[Olav Håstabø]].

=== Rekveen og [[Myllarguten]] ===

Myllarguten møtte Nils Rekve på Voss på [[1840-talet]]. 

:''Myllaren var ut og ferdast, og kom eins ærend til Rekve. Nils stod ut-i tune og hoggi ved; daa saag han ein framand farre koma sluskande. Han baud &quot;guddag&quot;, og spurde om det var Rekve, detta. De var de daa. So rødde dei att og fram. Rekveen spurde kvar den mannen var ifraa. Aa, han var a [[Austmann]]. Han hadde spurt her budde so overlag ein spelemann; dimed hadde han [[gaman]] for inn-om aa høyre. Han hadde høyrt Myllarguten au; so totte han moro høyre um Rekveen var likso god. Nils var i ulag, og svara muttin at han vilde ikkje. Men so lengi bad Myllaren, at dei gjekk daa inn. Der laag tvo felur paa veslebord. Rekveen spela daa, og Myllaren lydde; men han gat ikkje anten godt eller vondt, og det var fælt ørtelegt i grunnen, totte Nils. Han spela att, de beste han kunde, han spela ovgodt; men framandkaren sat berre humstra og rykte seg og flutte seg på stolen. &quot;Kannhenda du spelar, du og?&quot; sa Rekveen. &quot;Aa eg, nei da, nei da! Eg kann ikkje stort. Lidt kann eg da; men d`e` jamngodt me` ingenting, dæ,&quot; sa Myllaren. Ja, meinte Rekveen, han fekk spela, no daa, som kunde. Myllaren kremta seg og tok fela; men ho var ikkje fin nok i stillingi, ikkje paa naame nære, totte han. So laut han stille um, han. De tok slik tid, at Rekveen sa trota der han sat. Men dimed strauk framandkaren upp med noko lokkande blaatonar, eit fyrispil som flaut i solskin reint, og snart rann de av ut-i ein slaatt. Og de gjekk slaatt i slaatt i rekkje og rad, bundne ihop, so dei liksom kom glade dansande og haldande kvarandre i hendane. Rekveen sat still, so still. Stirde på fele og fingrar, paa boge og spelemann. Heile karen dukka ned og hyfsa upp, hovude drog seg og drog seg til vinstre ledi, liksom han vilde lyde um tonane gjorde det dei skulde der inn-i; nei, so dangla de ned att imot bringa og liksom trøytna, de var naar kviletoki og lygnune kom i slaatten. Til slutt tok Nils til graaten. &quot;Du er Møllarguten, du&quot;, sa han; og han tok fela av honom. Men etter dette møte var dei venir, og dei var venir jamt.'' ([[Rikard Berge]]: Myllarguten - Gibøen).

=== kjende Rekveslåttar ===

* Gangaren [[Tjønnbergen]] er ein gamal brureslått frå [[Hardanger]], som og er kalla ''Rekveen''. Fleire tradisjonsliner knytt til slåtten går tilbake til Nils Rekve.

* [[Fjøllmanngjenta]] vart spreidd frå Hardanger gjennom [[Knut Lurås]].

* [[Rekveen]] eller Rekverudlen ([[Hardingfeleverket]] band I nr 109) er og opphavleg ein rekveslått.

Fire av springarane til [[Lars Rognved]] frå [[Haus]] i Nordhordland er Rekve-tradisjon. Alle er etter [[Magne Kleiveland]] som var elev av Nils. Slåttane er spela på nedstilt bass. Sjå [[Slåttar frå Nordhordland]].

Mange av slåttane etter [[Sjurd Håstabø]] er etter Rekveen. Sjurd lærte dei av farbroren, [[Olav Håstabø]].

{{use dmy dates}}
{{Autoritetsdata}}
[[Kategori:Norske folkemusikarar]]
[[Kategori:Folk frå Voss]]</text>
      <sha1>ouqm8gmkag0xq1dv3531ove7dgegohf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Rotvelt</title>
    <ns>0</ns>
    <id>89344</id>
    <revision>
      <id>3672815</id>
      <parentid>2837721</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:17:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranveig</username>
        <id>39</id>
      </contributor>
      <comment>+Setn. med ref. frå en:</comment>
      <origin>3672815</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1304" sha1="716xwtyj0yfr030mjexctr5qo90viag" xml:space="preserve">[[Fil:Rotvälta.JPG|mini|Rotvelt i Sundbyberg i [[Sverige]].]]
Ei '''rotvelt''' er eit tre som har blese overende og rive med seg [[rot]]a slik at ho har vorte liggjande vertikalt. Ofte fylgjer det med jord og stein, som sit fast på røtene. [[Gran]]tre bles lettare overende enn [[furu]]tre, fordi grantrea har tunnare røter enn furua. 
På unge tre (mindre enn 100 år gamle) kan stamme knekka i sterk vind, medan eldre tre vanlegvis ikkje knekk, men vert velta ved rota.&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web |last=Gabet |first=Emmanual |title=When a tree falls in the forest, does it make a soil? |url=https://serc.carleton.edu/vignettes/collection/37803.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210503011400/https://serc.carleton.edu/vignettes/collection/37803.html |archive-date=2021-05-03 |access-date=2023-04-29 |website=Science Education Resource Center at Carleton College |language=en}}&lt;/ref&gt;

Å hogga rotvelter kan vera farleg, på grunn av at ein kan få rota over seg når ho vert kappa laus frå stammen. Nokre gongar vert rota ståande vertikalt av di ho er fastfrosen når stammen vert kappa av. Det er ikkje alltid råd å seia kva veg ho vil detta når ho tinar.

==Kjelder==
{{fotnoteliste}}

{{use dmy dates}}
{{Autoritetsdata}}

[[Kategori:Skog]]
[[Kategori:Skogbruk]]</text>
      <sha1>716xwtyj0yfr030mjexctr5qo90viag</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Jesolo</title>
    <ns>0</ns>
    <id>94160</id>
    <revision>
      <id>3672903</id>
      <parentid>2807449</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T11:12:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>HerVal7752</username>
        <id>105842</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Geoboks</comment>
      <origin>3672903</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="447" sha1="54p17z9gu2mnfzatvk3sy6ohkoi7sga" xml:space="preserve">{{geoboks|by
|bilete =Jesolo01.jpg
|region = Veneto
|provins = [[provinsen Venezia|Venezia]]
|høgd = 0
|postnummer = 30016
|retningsnummer =0421
}}
'''Jesolo''' er ein kystby i [[provinsen Venezia]] i [[regionar i Italia|regionen]] [[Veneto]] i [[Italia]].

==Kjelder==
{{fotnoteliste}}

==Bakgrunnsstoff==
{{commonskat}}
*{{offisiell nettstad}}

{{spire|geografi|Italia}}
{{Autoritetsdata}}

[[Kategori:Byar i Veneto]]
[[Kategori:Byar i Italia]]</text>
      <sha1>54p17z9gu2mnfzatvk3sy6ohkoi7sga</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Lycksele</title>
    <ns>0</ns>
    <id>103280</id>
    <revision>
      <id>3672849</id>
      <parentid>3435709</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:41:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranveig</username>
        <id>39</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Rett.</comment>
      <origin>3672849</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4032" sha1="ngqikee786rvkxi0tpr7eyx5tpvx3et" xml:space="preserve">{{infoboks by
|underinndeling_type    = Land &lt;br /&gt; Len&lt;br /&gt;Kommune
|underinndeling_namn    = [[Sverige]]&lt;br /&gt;[[Västerbottens län|Västerbotten]]&lt;br /&gt;[[Lycksele kommun|Lycksele]]
|innbyggjarar_i_år      = 2010
|innbyggjarar_kjelder   =
|innbyggjarar_totalt    = 8513 
|totalareal=8,58
}}
'''Lycksele''' ([[sørsamisk]] ''Liksjoe'', [[umesamisk]] ''Liksjuo'') er ein by i [[Lappland i Sverige|Lappland]] i [[Sverige]] og administrasjonssenteret i [[Lycksele kommun]] i [[Västerbottens län]]. Lycksele ligg ved [[jarnveg]]en mellom [[Hällnäs]] og [[Storuman]] og samstundes ved [[E12|Europaväg 12]], og var den første staden i landskapet som fekk bystatus.

== Historikk ==
[[Fil:Lycksele-1.jpg|mini|Minnesmerke over nybyggarane som kom til området]]

Fram til 1600-talet var det ingen store tettstader sør i [[Lappland]]. Området vart bruka som reinbeiteområde av [[skogssamar]], men hadde ingen fastbuande. I takt med at den svenske statsmakta ville styrkje stillinga si, oppstod behovet for faste møteplassar. Her bygde dei [[kyrkje]]r og marknadsplassar, der samar, handelsmenn og nybyggjarar kunne møtast. Her vart òg [[skatt]]en kravd inn. Dette skjedde på ein odde i [[Umeälv]]a, oppstrøms frå dagens bykjerne, den såkalla «Gammplatsen». Lycksele vart år 1607 utsedd til offisiell kyrkje- og marknadsplass i Lappland av [[Karl IX av Sverige|Karl IX]].

Lycksele fekk bystatus 1946, som den første i Lappland. To år seinare fekk òg [[Kiruna]] bystatus; etter dette vart det ikkje fleire byar i området. 

Etter at jarnvegen kom til staden, utvikla Lycksele seg til ein typisk småby med småindustri og viktige offentlege institusjonar som [[sjukehus]], [[gymnas]] og [[tingrett]].

Etter ein befolkningstopp på 1970-talet, har innbyggartalet sokke. År 2000 budde det 8 692 personar i Lycksele. Fem år seinare hadde talet sokke til 8 597 personar.

== Næringsliv og offentleg verksemd ==
Lycksele fekk sjukehus på 1960-talet. Det er lite, men utrusta for å ta imot pasientar innanfor ein stor radius i innlandsdistriktet av [[Västerbotten]]s län. I kommunen arbeider rundt 30 % innan pleie og omsorg, dette er meir enn landgjennomsnittet. 

Andre store næringar som gjev sysselsetjing er handel, kommunikasjon, vareproduksjon og utvinning. Den store låsprodusenten [[Assa]] har produksjon i Lycksele.
[[Fil:Lycksele kyrka-1.jpg|mini|Lycksele kyrkje vart bygd 1799 etter teikningar av P.W. Palmroth]]

== Geografi ==
Lycksele har bydelane Lugnet, Palmsunda, Södermalm, Jonsta, Forsdala, Villaryd, Nydala, Norrmalm, Norräng og Furuvik. Staden har mange skolar, mellom dei ei avdeling av [[Umeå universitet]]. 

I Lycksele ligg ein flyplass med avgangar sju dagar i veka. Flytida til Stockholm er omkring 85 minutt. Bussar går langs [[E12|Blå vegen]] till blant anna [[Umeå]] og [[Mo i Rana]] i [[Noreg]] og til alle kringliggande kommunar. Før var jarnvegen den viktigaste transportåra. No har den ingen persontrafikk. 

== Attraksjonar ==
* Trollringen (gokart)
* Lycksele Motorstadion 
* Hotell Lappland
* [[Skogsmuséet]]
* Ansia Badpark
* Bocksliden (skistadion)
* Lycksele Djurpark

== Kjende personar frå Lycksele ==
Nokre kjende personar med tilknyting til Lycksele er:

* [[Svante Grundberg]]
* [[Lotta Engberg]]
* [[Kent Larsen]]
* [[Johan Norberg (musikar)]]
* [[Per Johansson|Per «Ruskträsk» Johansson]]
* [[Sandra Dahlberg]]
* [[Per Elofsson]]
* [[Sara Nordenstam]]

== Vennskapsbyar ==
* [[Mosjøen]] i Noreg

== Bakgrunnsstoff ==
* [http://www.lycksele.se Lycksele kommun]
* [http://www.visitlycksele.se Lycksele turism]
* [http://www.lycksele400.se Lycksele400] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081028183637/http://www.lycksele400.se/ |date=2008-10-28 }}

== Kjelder ==
&lt;div class=&quot;references-small&quot;&gt;
* ''Denne artikkelen bygger på «[[:sv:Lycksele|Lycksele]]» frå {{Wikipedia-utgåve|sv}}, den 15. august 2008.'' 
 &lt;/div&gt;
{{Autoritetsdata}}

[[Kategori:Tettstader i Västerbottens län]]
[[Kategori:Byar i Sverige]]
[[Kategori:Lycksele kommun]]</text>
      <sha1>ngqikee786rvkxi0tpr7eyx5tpvx3et</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Campagna</title>
    <ns>0</ns>
    <id>106278</id>
    <revision>
      <id>3672906</id>
      <parentid>2811549</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T11:13:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>HerVal7752</username>
        <id>105842</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Geoboks</comment>
      <origin>3672906</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="529" sha1="2iy6fosvpw16vt3m48pavkp6k40ppiv" xml:space="preserve">{{geoboks|by
|region = Campania
|provins = [[provinsen Salerno|Salerno]]
|postnummer = 84020
|retningsnummer =0828
}}
'''Campagna''' er ein by i [[provinsen Salerno]] i [[regionar i Italia|regionen]] [[Campania]] i [[Italia]]. Byen har om lag 16&amp;nbsp;000 innbyggjarar.

{{panoramabilete|Vista da SantAgostino.jpg|1023px|Panorama over Campagna.}}

==Kjelder==
{{fotnoteliste}}

==Bakgrunnsstoff==
{{commonskat}}
*{{offisiell nettstad}}

{{geografispire}}
{{Autoritetsdata}}

[[Kategori:Byar i Campania]]
[[Kategori:Byar i Italia]]</text>
      <sha1>2iy6fosvpw16vt3m48pavkp6k40ppiv</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Li</title>
    <ns>0</ns>
    <id>111644</id>
    <revision>
      <id>3672696</id>
      <parentid>3307598</parentid>
      <timestamp>2026-09-15T16:00:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-49847-31</username>
        <id>159050</id>
      </contributor>
      <origin>3672696</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="446" sha1="oezjfv7v1di1z4ibv8pjd1gfcj1p26a" xml:space="preserve">'''Li''' kan vera:

* Ei bratt og jamn skråning, dal- eller åsside, ofte med gras eller skog. 
* Eit [[namnet Li|familienamn]] i mellom anna Noreg, Kina og Korea, også stava [[Lee]].
* [[Eininga li]], ei kinesisk [[måleining]]. 
* Ei forkorting for grunnstoffet [[litium]]. 
* symbol for den britiske måleininga [[eininga link|link]]. 
* Asteroiden [[954 Li]].
* '''Stadnamn:''' 
** [[Li i Fjell]]
** [[Li i Åsane]]

{{Tobokstavforkorting}}</text>
      <sha1>oezjfv7v1di1z4ibv8pjd1gfcj1p26a</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3672699</id>
      <parentid>3672696</parentid>
      <timestamp>2026-09-15T17:27:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>HerVal7752</username>
        <id>105842</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Attenderulla endringa gjord av [[Special:Contributions/~2026-49847-31|~2026-49847-31]] ([[User talk:~2026-49847-31|diskusjon]]) til siste versjonen av [[User:Hubba|Hubba]]</comment>
      <origin>3307598</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="445" sha1="grofs4v73nz0lfo388lw4sqag37rxmu" xml:space="preserve">'''Li''' kan vera:

* Ei bratt og jamn skråning, dal- eller åsside, ofte med gras eller skog. 
* Eit [[namnet Li|familienamn]] i mellom anna Noreg, Kina og Korea, også stava [[Lee]].
* [[Eininga li]], ei kinesisk [[måleining]]. 
* Ei forkorting for grunnstoffet [[litium]]. 
* symbol for den britiske måleininga [[eininga link|link]]. 
* Asteroiden [[954 Li]].
* '''Stadnamn:'''
** [[Li i Fjell]]
** [[Li i Åsane]]

{{Tobokstavforkorting}}</text>
      <sha1>grofs4v73nz0lfo388lw4sqag37rxmu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Sin City</title>
    <ns>0</ns>
    <id>112807</id>
    <revision>
      <id>3672868</id>
      <parentid>3178181</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:59:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ugerte</username>
        <id>95851</id>
      </contributor>
      <comment>/* growthexperiments-addlink-summary-summary:2|1|0 */</comment>
      <origin>3672868</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7776" sha1="pt4s1e2xalipa9yp4k0cd4maxa8kz6i" xml:space="preserve">'''Sin City''' er ein [[film noir]]-inspirert [[teikneserie]] av [[Frank Miller]]. Handlinga er lagt til [[Basin City]], som er full av korrupsjon, kriminalitet og drap. Sin City-serien består hittil av seks lange og fleire kortare historier. I 2005 blei nokre av dei filmatiserte i filmen [[Sin City (film)|Sin City]].

== Figurar ==
Blant dei viktigaste figurane i Sin City er
* '''[[Marv]]''', ein valdeleg mann med ein forferdeleg utsjånad, som ikkje skyr noko middel i jakta på hemn for drapet på den [[prostituert]]e Goldie
* '''[[Dwight McCarthy]]'''; sjølv om han er ein valdeleg mordar, er Dwight også ein gentleman som fleire gongar hjelper damene i Old Town, horestrøket i Basin City.
* '''[[John Hartigan]]''', ein av dei få ærlege politimennene i den gjennomkorrupte byen. Han hamnar i store problem fordi han redder litle Nancy Callahan frå den pedofile sonen til senator Roark. I panna har han eit X-forma arr, utan at vi kjenner grunnen til dette.

== Historier ==
=== Sin City (The Hard Goodbye) ===
blei først gidd ut i delar i Dark Horse Presents utgåver #51-62 og i 5th Anniversary Special (juni 1991-juni 1992) under namnet Sin City. Namnet ''The Hard Goodbye'' fekk ho først da ho blei gitt ut i bokform i januar 1993.

Hovudpersonen er Marv, som vaknar opp på eit hotell og oppdagar at kvinna han nettopp hadde sex med, Goldie, har blitt myrda mens han sov. Like etter dukkar politiet opp for å arrestere han, og Marv skjønar at nokon har betalt for å få han tatt for mordet. Etter å ha flykta frå politiet bestemmer han seg for å finne og hemne seg på dei som står bak drapet på den einaste kvinna som nokon gong ville ha sex med han.

=== A Dame To Kill For ===
Den andre historia om Basin City blei publisert i eige blad frå november 1993 til januar 1994.

Her møter vi fotografen Dwight McCarthy, som er på oppdrag for ei kvinne som vil finne ut om mannen hennar er utru. Det endar med at han må redde den prostituerte Sally frå å bli skoten av nettopp denne mannen. Seinare same natt får Dwight ein telefon frå [[eks]]en Ava, som gjekk frå han til fordel for den styrtrike [[Damien Lord]] fire år tidlegare. Dwight møter Ava og får vite at livet med Damien er eit helvete, før dei blir avbrotne av Manute, ein stor svart mann som jobbar for Damien. Han tar Ava med seg tilbake til sjefen sin. Dwight får ikkje sove den natta, og bestemmer seg for å finne ut meir om Damien Lord.

=== The Babe Wore Red and Other Stories ===
Først utgitt i november 1994, inneheld tre korte historier.

* '''And Behind Door Number Three?''' - Ei firesiders historie som handlar om Gail og Wendy i Old Town, som legg ei felle for ein mann dei mistenker tar livet av prostituerte.
* '''The Customer Is Always Right''' - Denne firesiders historia handlar om leigemordaren &quot;The Salesman&quot; (&quot;Selgjaren&quot;) og &quot;The Customer&quot; (&quot;Kunden&quot;), ei kvinne som sannsynlegvis sjølv har hyra &quot;The Salesman&quot; til å drepe ho for å unngå ein verre død for hendene på nokon som truar og jagar ho.
* '''The Babe Wore Red''' - 23 sider om Dwight, som finn vennen Fargo hengt. Etter å ha leita gjennom leilegheita til Fargo, kjem han borti duoen Douglas Klump og Burt Schlubb, pluss ei kvinne i ein raud kjole, som seier ho heiter Mary og er prostituert. Dwight må rømme med Mary frå Klump og Schlubb.

=== Silent Night ===
Denne historia, 15 sider utgidd i november 1994, handlar om Marv og korleis han må redde ei lita jente frå fangenskap.

=== The Big Fat Kill ===
Dette er den tredje lange historia som blei gidd ut frå november 1994 til mars 1995. Dwight hamnar her i problem med [[Jackie-Boy]], eksen til Dwights kjærast Shellie.

=== That Yellow Bastard ===
Fjerde lange historie i Sin City-serien handlar om politimannen John Hartigan og blei gidd ut i seks delar frå februar 1996 til juli same år. Hartigan må her redde 11 år gamle Nancy Callahan frå å bli valdtatt av den [[pedofili|pedofile]] Roark jr, sonen til senator Roark. 

=== Daddy's Little Girl ===
Først utgidd i A Decade of [[Dark Horse]] #1 (juli 1996) og seinare gidd ut i Tales to Offend #1 (juli 1997), og igjen i Booze, Broads and Bullets. Johnny er forelska i den mykje yngre Amy. Ho fortel han at faren ikkje vil godta det, og får Johnny til å ta med seg ein [[revolver]] for å ta livet av faren.

=== Lost, Lonely &amp; Lethal ===
Inneheld tre korte historier og blei først utgitt i desember 1996
* '''Fat Man and Little Boy''' - tre sider lang historie om småkjeltringane Douglas Klump og Burt Schlubb, også kjende som [[Fat Man]] og [[Little Boy]].
* '''Blue Eyes''' - 14 sider lang historie om ein mann ved namn Jim som blir forfølgt av ein leigemordar, rømmer inn på Kadie's og møter ekskjærasten Delia.
* '''Rats''' - 7 sider lang historie om ein [[sadisme|sadistisk]] [[krigsforbrytar]] som gassar i hel rotter i omnen sin; han mistar til slutt livet på same måte.

=== Sex &amp; Violence ===
Sex &amp; Violence blei først gidd ut i mars 1997 og inneheld to historier om leigemordaren Delia.
* '''Wrong Turn''' (23 sider)
* '''Wrong Track''' (3 sider)

=== Just another Saturday Night ===
Utgidd for først gong i Sin City #1/2, august 1997, gjennom eit spesialtilbod og i avgrensa opplag, utgidd på nytt i oktober 1998. Historia handlar om Marv som forfølgjer ein gutegjeng med rikmannsungdommar som sett fyr på uteliggarar.

=== Family Values ===
Denne femte langhistoria kom i oktober 1997. Til forskjell frå dei fire andre historiene blei Family Values gidd ut som bok, heile historia på ein gong, og ikkje delvis. Her driv Dwight og etterforskar kven som står bak eit drap på eit [[gjeng]]medlem. 

=== Hell and Back ===
Denne lengste av alle Sin City-historiene blei gidd ut frå juli 1999 til april 2000, og handlar om Wallace, ein kunstnar og krigshelt, som reddar ei kvinne som heiter Esther frå sjølvmord. Seinare, når dei går ut for å ta ein drink, blir Esther [[kidnappa]] av to menn. Wallace bestemmer seg for å redde ho.

=== Booze, Broads &amp; Bullets ===
Dette er ei samlebok frå 1998 som inneheld alle Frank Miller sine korthistorier frå Sin City. Historiene er i denne rekkefølgja: 
* Just Another Saturday Night
* Fat Man and Little Boy (Lost, Lonely, &amp; Lethal)
* The Customer is Always Right (The Babe Wore Red and Other Stories)
* Silent Night
* And Behind Door Number Three? (The Babe Wore Red and Other Stories)
* Blue Eyes (Lost, Lonely, &amp; Lethal)
* Rats (Lost, Lonely, &amp; Lethal)
* Daddy's Little Girl
* Wrong Turn (Sex and Violence)
* Wrong Track (Sex and Violence)
* The Babe Wore Red (The Babe Wore Red and Other Stories)

=== Nye historier ===
Ifølgje Frank Miller sjølv kjem det til å komme fleire historier frå Sin City, og at han jobbar med nye historier til filmane.

Ei av dei nye historiene vil handle om Nancy Callahan, som skal hemne Callahans død ved å drepe dei resterande medlemmene av Roark-familien. Denne historia er med i filmen [[Sin City 2]] og vil også bli trykt som teikneserie.

== Film ==

=== Sin City ===
I 2005 kom filmen [[Sin City (film)|''Sin City'']]. Han tok for seg historiene «The Customer is Always Right», «Sin City (The Hard Goodbye)», «The Big Fat Kill» og «That Yellow Bastard». [[Bruce Willis]] spelte her Hartigan.

=== Sin City 2 ===
Denne filmen, som er planlagt utgitt i 2010, er hovudsakleg basert på &quot;A Dame To Kill For&quot;. Den opphavlege planlagde utgivingsdatoen var i 2008, men dei to [[regissør]]ane Frank Miller og [[Robert Rodriguez]] har vore opptatte med andre prosjekt. I rolla som Nancy Callahan vil vi finne [[Jessica Alba]].

=== Sin City 3 ===
Tidlegare planlagt å komme i 2011, skal bygge på &quot;Hell and Back&quot;. Robert Rodriguez skal visstnok ønske seg [[Johnny Depp]] i rolla som Wallace.

[[Kategori:USA-amerikanske teikneseriar]]</text>
      <sha1>pt4s1e2xalipa9yp4k0cd4maxa8kz6i</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Valenza</title>
    <ns>0</ns>
    <id>118103</id>
    <revision>
      <id>3672907</id>
      <parentid>3382809</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T11:15:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>HerVal7752</username>
        <id>105842</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Geoboks</comment>
      <origin>3672907</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1152" sha1="duh72948adbf5l1vpgcu1g5jj4ohwii" xml:space="preserve">{{geoboks|kommune
|region = Piemonte
|provins = [[provinsen Alessandria|Alessandria]]
|høgd = 125
|postnummer = 15048
|retningsnummer = 0131
}} 
'''Valenza''' ([[piemontesisk]] ''Valensa'') er ein kommune i [[provinsen Alessandria]] i [[Piemonte]] i [[Italia]], om lag 80 km aust for [[Torino]] og om lag 11 km nord for [[Alessandria]].

Kommunen er vidare inndelt i ''[[frazione|frazioni]]'' (hovudsakleg landsbyar) Villabella og Montevalenza.

Valenza er mest kjend for gull- og smykkeutforminga og mange av butikkane her er gullsmedforretningar. Økonomien til byen er hovudsakleg basert på denne handelen. 

Valenza grensar til kommunane [[Alessandria]], [[Bassignana]], [[Bozzole]], [[Frascarolo]], [[Giarole]], [[Mirabello Monferrato]], [[Pecetto di Valenza]], [[Pomaro Monferrato]], [[San Salvatore Monferrato]], [[Suardi]] og [[Torre Beretti e Castellaro]].

== Kjelder ==
{{fotnoteliste}}
{{refopning}}
* ''Denne artikkelen bygger på «[[:en:Valenza|Valenza]]» frå {{Wikipedia-utgåve|en}}, den 26. desember 2008.'' 
{{refslutt}}

==Bakgrunnsstoff==
{{commonskat}}
*{{offisiell nettstad}}

{{Autoritetsdata}}

[[Kategori:Byar i Piemonte]]</text>
      <sha1>duh72948adbf5l1vpgcu1g5jj4ohwii</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Casale Monferrato</title>
    <ns>0</ns>
    <id>118107</id>
    <revision>
      <id>3672908</id>
      <parentid>3535911</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T11:16:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>HerVal7752</username>
        <id>105842</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Geoboks</comment>
      <origin>3672908</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2902" sha1="4bpplivea7lnsa6280d6xjubhmi8e0x" xml:space="preserve">{{geoboks|by
|bilete = Scorciodicasalemonferrato.JPG
|bilettekst = Via Lanza
|region = Piemonte
|provins = [[provinsen Alessandria|Alessandria]]
|høgd = 116
|postnummer =15033
|retningsnummer =0142
}}
'''Casale Monferrato''' er ein by i regionen [[Piemonte]] nordvest i [[Italia]] og ein del av [[provinsen Alessandria]]. Han ligg om lag 60 km aust for [[Torino]] på høgresida av elva [[Po]], der elva renn ved foten av åsane [[Monferrato]]. Bortanfor elva ligg den store sletta i Podalen. 

== Historie ==
Opphavet til byen er stort sett ukjend. Ein veit at den [[gallia|galliske]] busetnad i Vardacate (frå ''var'', 'vatn'; ''ate'', 'folkesett stad') låg i området og seinare vart ein romersk [[municipium|''municipium'']]. Ved byrjinga av 700-talet var han ein liten by underlagt [[lombardarane]] og var truleg kalla Sedula eller Sedulia. I følgje nyare og usikre kjelder var det her at ein [[Evasius]] med 146 tilhengjarar vart halshogd etter ordre frå [[Arianisme|ariansk]] hertug Attabulo. [[Liutprand av lombardane]] er sagt å ha bygd ei kyrkje tileigna Evasius. Ein veit at det oppstod ei sekt etter martyren og i 988 vart byen kjend som ''Casale di Sant’Evasio''.

I tida til [[Karl den store]] kom byen ein lita stund under biskopane av [[Vercelli]] og vart frigjeve av [[Fredrik Barbarossa]], keisar av [[Det tysk-romerske riket]] og konge av [[Italia]]. Han vart plyndra av anti-keisarlege troppar frå [[Vercelli]], [[Alessandria]] og [[Milano]] i 1215, men gjenoppbygd med festningsverk i 1220. Han vart underlagt makta til [[markien av Montferrat]] i 1292 og vart seinare sete for markien. 

I 1536 kom han inn under [[Huset Gonzaga|Gonzaga]] frå [[Mantua]], som forsterka festningsverka. Etter dette var han ein mektig festningsby. 

I 1745, etter nederlaget til den piemontesiske armeen i [[slaget ved Bassignano]], vart Casale okkupert av dei sigrande franske og spanske troppane. Det vart gjort stor skade på bygningane i byen, og byen vart renovert i [[barokk arkitektur|barokkstil]].&lt;ref&gt;Grignolio, s. 15&lt;/ref&gt;

Byen stod imot åtak frå [[Austerrike]] i 1849 og vart gjort enno sterkare i 1852. Mot slutten av 1800-talet vart han kjend som «Sementhovudstaden» (''capitale del cemento'') på grunn av dei store mengdene [[portlandsement]] i åsane i nærleiken, og på 1900-talet opstod det [[trykkpresse]]- og kjøleanleggindustriar. 

== Kjelder ==
{{fotnoteliste}}
&lt;div class=&quot;references-small&quot;&gt;
* ''Denne artikkelen bygger på «[[:en:Casale Monferrato|Casale Monferrato]]» frå {{Wikipedia-utgåve|en}}, den 26. desember 2008.'' 
**''{{Wikipedia-utgåve|en}} oppgav desse kjeldene:''
:{{cite book
 | last = Grignolio
 | first = Idro
 | year = 1983
 | title = Casale Monferrato
 | publisher = Media editrice
 | location = Casale Monferrato
}}
&lt;/div&gt;

== Bakgrunnsstoff ==
{{commonskat}}
*{{offisiell nettstad}}

{{Autoritetsdata}}

[[Kategori:Byar i Piemonte]]</text>
      <sha1>4bpplivea7lnsa6280d6xjubhmi8e0x</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Exilles</title>
    <ns>0</ns>
    <id>118411</id>
    <revision>
      <id>3672909</id>
      <parentid>3279482</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T11:17:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>HerVal7752</username>
        <id>105842</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Geoboks</comment>
      <origin>3672909</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1220" sha1="0jdl1p05g1y4d94ucrym9hnc2zu4i5d" xml:space="preserve">{{geoboks|kommune
|region = Piemonte
|provins = [[provinsen Torino|Torino]]
|høgd = 870
|postnummer =10050 
|retningsnummer =0122 
}}
'''Exilles''' ([[latinsk]] ''Scingomagus'')&lt;ref&gt;Richard Talbert, ''Barrington Atlas of the Greek and Roman World'', (ISBN 0-691-03169-X), Kart 17.&lt;/ref&gt; er ein kommune i [[provinsen Torino]] i regionen [[Piemonte]] i [[Italia]], om lag 60 km vest for [[Torino]] på grensa til [[Frankrike]].

Exilles består av ''[[frazione|frazionane]]'' (landsbyar og grender) Deveys, Cels, San Colombano og Champbons.

Exilles grensar til kommunane [[Bardonecchia]], [[Bramans]] (Frankrike), [[Chiomonte]], [[Giaglione]], [[Oulx]], [[Pragelato]], [[Salbertrand]] og [[Usseaux]].

I antikken vart Exilles rekna som den første staden i Italia når ein kom frå [[Gallia]] over fjellovergangane i [[Alpane]]. Exilles vart først nemnd av den greske historikaren [[Strabius]], som døydde i det første hundreåret. 

== Kjelder ==
{{fotnoteliste}}
{{refopning}}
* ''Denne artikkelen bygger på «[[:en:Exilles|Exilles]]» frå {{Wikipedia-utgåve|en}}, den 26. desember 2008.'' 
{{refslutt}}

==Bakgrunnsstoff==
{{commonskat}}
*{{offisiell nettstad}}

{{Autoritetsdata}}

[[Kategori:Byar i Piemonte]]</text>
      <sha1>0jdl1p05g1y4d94ucrym9hnc2zu4i5d</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Eraclea</title>
    <ns>0</ns>
    <id>121717</id>
    <revision>
      <id>3672910</id>
      <parentid>3353654</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T11:19:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>HerVal7752</username>
        <id>105842</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Geoboks</comment>
      <origin>3672910</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="485" sha1="gb18pytt6apsuqxlcv0zkpwpw6von1p" xml:space="preserve">{{geoboks|by
|bilete =Eraclea_mare_2009_14.JPG
|region = Veneto
|provins = [[provinsen Venezia|Venezia]]
|høgd = 0
|postnummer = 30020
|retningsnummer =0421
}}
'''Eraclea''' er ein kystby i [[provinsen Venezia]] i [[regionar i Italia|regionen]] [[Veneto]] i [[Italia]].

==Kjelder==
{{fotnoteliste}}

== Bakgrunnsstoff ==
{{commonskat}}
{{wikivoyage|Eraclea}}
*{{offisiell nettstad}}

{{spire|geografi|Italia}}
{{Autoritetsdata}}

[[Kategori:Byar i Veneto]]
[[Kategori:Byar i Italia]]</text>
      <sha1>gb18pytt6apsuqxlcv0zkpwpw6von1p</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Samanslutninga av søraustasiatiske statar</title>
    <ns>0</ns>
    <id>151408</id>
    <revision>
      <id>3672720</id>
      <parentid>3509634</parentid>
      <timestamp>2026-09-15T21:59:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-39403-95</username>
        <id>156892</id>
      </contributor>
      <comment>Aust-Timor</comment>
      <origin>3672720</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1773" sha1="dwazlplm180ja7w8cfqnxkoj1vnjtus" xml:space="preserve">{{infoboks organisasjon}}
[[Fil:Association of Southeast Asian Nations (orthographic projection).svg|mini|Kart over landa som er med i organisasjonen.]]

'''Samanslutninga av søraustasiatiske statar''' ('''ASEAN''': ''Association of Southeast Asian Nations'') er ein [[internasjonal organisasjon]] med dei fleste landa i [[Søraust-Asia]] som medlemmar. ASEAN har som føremål å styrka den økonomiske, sosiale, og kulturelle utviklinga i regionen. Hovudkontoret ligg i [[Jakarta]] i [[Indonesia]].

Organisasjonen vart skipa 8. august 1967 i [[Bangkok]] av [[Indonesia]], [[Malaysia]], [[Filippinane]], [[Singapore]] og [[Thailand]]. 

[[Brunei]] vart medlem i 1984, [[Vietnam]] i 1995, [[Laos]] og [[Myanmar]] i 1997 og [[Kambodsja]] i 1999.

Alle medlemslanda har underskrive [[SEANWFZ-avtalen]], som slår fast at Søraust-Asia skal vera fri for [[kjernevåpen]]. Avtalen vart verksam i 1997.

==Medlemsland==

{| class=wikitable
! År !! Land 
|-
| 1967 || {{flagg|Filippinane}}
|-
| 1967 || {{flagg|Indonesia}}
|-
| 1967 || {{flagg|Malaysia}}
|-
| 1967 || {{flagg|Singapore}}
|-
| 1967 || {{flagg|Thailand}}
|-
| 1984 || {{flagg|Brunei}}
|-
| 1995 || {{flagg|Vietnam}}
|-
| 1997 || {{flagg|Laos}}
|-
| 1997 || {{flagg|Myanmar}} 
|-
| 1999 || {{flagg|Kambodsja}} 
|-
| 2025
| {{flagg|Aust-Timor}}
|}

== Kjelder ==
{{fotnoteliste}}
&lt;div class=&quot;references-small&quot;&gt;
* ''Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Association of Southeast Asian Nations|Association of Southeast Asian Nations]]» frå {{Wikipedia-utgåve|nb}},  den 7. mars 2010.''  
&lt;/div&gt;

== Bakgrunnsstoff ==
{{commonskat}}
* {{offisiell nettstad}}

{{ASEAN}}
{{spire|geografi|samfunn}}
{{Autoritetsdata}}

[[Kategori:Søraust-Asia]]
[[Kategori:Skipingar i 1967]]
[[Kategori:Internasjonale organisasjonar]]</text>
      <sha1>dwazlplm180ja7w8cfqnxkoj1vnjtus</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Statisk elektrisitet</title>
    <ns>0</ns>
    <id>176855</id>
    <revision>
      <id>3672838</id>
      <parentid>3651271</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:36:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranveig</username>
        <id>39</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Rett.</comment>
      <origin>3672838</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2316" sha1="fxjj0wafoxobmslit66cb1k319r3iae" xml:space="preserve">{{elektromagnetisme|emneNo=Elektrostatikk}}
[[Fil:Static on the playground (48616367).jpg|mini|Kontakt med skila har gjort håret til jenta til venstre positivt ladd, slik at hårstrå reiser seg. Håret kan òg vere trekt mot den negativt ladde overflata av sklia.]]
'''Statisk elektrisitet''' er [[elektrisk lading]] i eller på på overflata av ein lekam&lt;ref&gt;Giancoli, D.C., ''Physics for scientists and engineers'', 2. utg., Prentice-Hall, 1988.&lt;/ref&gt;. Ladninga kan vera positiv eller negativ. Det oppstår då ei [[elektrisk spenning]] mellom den ladda lekamen og lekamar utan, eller med ei anna lading.

== Opplading ==
Grunnen til at ein lekam får ei overskotslading er ofte fysisk kontakt mellom isolerande materialar, som fører til at elektronar vert overførte frå ein lekam til eit annan. Dette kan til døme skje når person med ullestar går over eit golv med isolerande belegg, som til dømes [[vinyl]]. 

== Utlading ==
Om det ikkje finst ein konduktans som kan leia bort overskotsladninga på den lada lekamen vert han verande der. Vakuum kunne fungera som ein ideell [[elektrisk isolator]], men i praksis finst det eit fysisk materiale mellom den lada lekamen og andre lekamar, og sjølv dei beste isolatorane har ein viss [[konduktivitet]], så over lang tid vil den statiske elektrisiteten verta fjerna frå den lada lekamen. Om den lada lekamen kjem i kontakt med ein lekam som ikkje er lada, eller som har ei anna lading, vil det skje ei ladingsutveksling, slik at begge lekamane ender opp med same lading. Spenninga mellom ein lada og ein ulada lekam kan koma opp i fleire [[Kilovolt|kV]]. Om ein lekam med stor lading kjemi nærleiken av ein nøytral lekam kan det føra til utlading via ein [[gneist]], som kan vera både synleg og høyrbar. Ein kan og føla utlaidnga om spenninga overstig 3 kV {{treng kjelde}}. Spenningar opp til 10–12 kV er vanlege. Dette er likevel ikkje farleg. på grunn av at [[energi]]en i utladinga er svært liten. Det er slike utladingar ein opplever som «støyt». Gneisten som oppstår kan medføre at brannfarlege væsker eller gassar vert tende om energien i utladinga overstig 0.2 [[Joule|mJ]].

== Referansar ==
{{Kjeldeliste}}

{{Autoritetsdata}}

[[Kategori:Elektrostatikk]]
[[Kategori:Elektrisitet]]

[[pl:Elektrostatyka#Elektryczność statyczna]]</text>
      <sha1>fxjj0wafoxobmslit66cb1k319r3iae</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ponte Buggianese</title>
    <ns>0</ns>
    <id>181253</id>
    <revision>
      <id>3672911</id>
      <parentid>2807737</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T11:20:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>HerVal7752</username>
        <id>105842</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Geoboks</comment>
      <origin>3672911</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="482" sha1="aq167912oszbbg67a4vg6xu0hdq64qg" xml:space="preserve">{{geoboks|by
|bilete =Ponte Buggianese panorama.JPG
|region = Toscana
|provins = [[provinsen Pistoia|Pistoia]]
|høgd =18
|postnummer = 51019
|retningsnummer =0572
}}
'''Ponte Buggianese''' er ein by i [[provinsen Pistoia]] i [[regionar i Italia|regionen]] [[Toscana]] i [[Italia]] med om lag 9&amp;nbsp;000 innbyggjarar.

==Kjelder==
{{fotnoteliste}}

==Bakgrunnsstoff==
{{commonskat}}
*{{offisiell nettstad}}

{{Autoritetsdata}}

[[Kategori:Byar i Toscana]]
[[Kategori:Byar i Italia]]</text>
      <sha1>aq167912oszbbg67a4vg6xu0hdq64qg</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pinerolo</title>
    <ns>0</ns>
    <id>203334</id>
    <revision>
      <id>3672912</id>
      <parentid>2803092</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T11:21:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>HerVal7752</username>
        <id>105842</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Geoboks</comment>
      <origin>3672912</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1186" sha1="gr3psx4u6j4t5hnmsnhpka8d2qv9tf2" xml:space="preserve">{{geoboks|by
|bilete = Pinerolo 001.JPG
|region = Piemonte
|provins = [[provinsen Torino|Provinsen Torino]]
|høgd = 376
|postnummer = 10064
|retningsnummer = 0121
}}
'''Pinerolo''' ([[fransk]] ''Pignerol''&amp;#8239;) er ein by og kommune nordvest i [[Italia]], 40 km sørvest for [[Torino]] ved elva [[Chisone]]. Byen har kring 35&amp;nbsp;000 innbyggjarar. 

Den militære [[hovslagar]]skulen (grunnlagd 1882) som finst her, er den einaste i slaget sitt i [[Italia]].

==Geografi==
Byen ligg 37 [[km]] frå [[Torino]] på låglandet ved munningen av [[Val Chisone]]. Kommunen ligg på venstresida av elva Chisone, like før ho munnar ut i elva Pellice, som igjen like etter munnar ut i [[Po]].

==Sport==
Under [[vinter-OL 2006|dei olympiske vinterleikane 2006]] vart konkurransane i [[curling]] arrangert her.

Pinerolo var målby for den 17. etappen av [[Tour de France 2011]].

==Kjelder==
{{fotnoteliste}}
{{refopning}}
*''Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Pinerolo|Pinerolo]]» frå {{Wikipedia-utgåve|nb}},  den 19. januar 2012.''  
{{refslutt}}

==Bakgrunnsstoff==
{{commonskat}}
*{{offisiell nettstad}}

{{Autoritetsdata}}

[[Kategori:Byar i Piemonte]]
[[Kategori:Vinter-OL 2006]]</text>
      <sha1>gr3psx4u6j4t5hnmsnhpka8d2qv9tf2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Musikkverk av Ludwig van Beethoven</title>
    <ns>0</ns>
    <id>214615</id>
    <revision>
      <id>3672870</id>
      <parentid>3461270</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T08:10:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ugerte</username>
        <id>95851</id>
      </contributor>
      <comment>/* growthexperiments-addlink-summary-summary:0|3|0 */</comment>
      <origin>3672870</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="71152" sha1="dfpx53d4ugiltwdhbvjqhfvs4xjcque" xml:space="preserve">Dette er ei liste over '''[[musikk]]verka til [[Ludwig van Beethoven]]''' (1770–1827). To overlappande lister over verka til Beethoven er ført opp her. Den første lista er ei liste over dei mest kjende verka hans klassifisert etter sjanger. Den andre er ei lengre liste over verka, klassifisert med forskjellige nummereringssystem. Åra i parantes syner til når dei vart komponerte eller publiserte.

Den mest vanlege nummereringsmetoden av verka til Beethoven er etter [[opusnummer]], som forleggarar gav verka hans i levetida hans og med nummer innanfor sjanger. Til dømes 14. [[strykekvartett]], publisert som Opus 131, som anten kan kallast [[Strykekvartett nr. 14 av Beethoven|Strykekvartett nr. 14]] eller [[Strykekvartett nr. 14 av Beethoven|Opus 131 strykekvartett]]».

Mange verk som ikkje vart publiserte er anten gjeven eit [[WoO]]- eller Anh-nummer. Til dømes er det fulle namnet til det korte pianostykket «[[Für Elise]]» kalla «Bagatelle i A-moll, WoO 59 ('Für Elise'»). Somme verk vert ofte omtalt med kallenamna sine, som [[Fiolinsonate nr. 9 av Beethoven|'Kreutzer' fiolinsonate]] eller [[Symfoni nr. 3 av Beethoven|''Eroica''-symfonien]].

==Verk etter sjanger==
[[Fil:Beethoven caricatures Lyser.jpg|mini|upright|Beethoven, av J.&amp;nbsp;P.&amp;nbsp;Lyser]]

===Orkestermusikk===
Beethoven skreiv ni [[symfoni]]ar, ni [[solokonsert]]ar og mykje forskjellige orkestermusikk, frå [[overture|overturar]] og [[følgjande musikk]] for teaterproduksjonar til andre forskjellige «lausarbeid», skriven for særskilde tilhøve. Av solokonsertane er sju godt kjende (ein fiolinkonsert, fem pianokonsertar og ein trippelkonsert for fiolin, piano og cello), samt to upubliserte tidlege pianokonsertar ([[Pianokonsert nr. 0 av Beethoven|WoO 4]]) og eit arrangement av fiolinkonserten for piano og  orkester ([[Opus 61a av Beethoven|Opus 61a]]).

====Symfoniar====
*Opus 21: [[Symfoni nr. 1 av Beethoven|Symfoni nr. 1]] i C-dur (komponert 1799–1800, premiere 1800)
*Opus 36: [[Symfoni nr. 2 av Beethoven|Symfoni nr. 2]] i D-dur (komponert 1801–02, premiere 1803)
*Opus 55: [[Symfoni nr. 3 av Beethoven|Symfoni nr. 3]] i Ess-dur («Eroica») (komponert 1803/04, premiere 1804)
*Opus 60: [[Symfoni nr. 4 av Beethoven|Symfoni nr. 4]] i H-dur (komponert 1806, premiere 1807)
*Opus 67: [[Symfoni nr. 5 av Beethoven|Symfoni nr. 5]] i C-moll (komponert 1804–08, premiere 1808)
*Opus 68: [[Symfoni nr. 6 av Beethoven|Symfoni nr. 6]] i F-dur («Pastoral») (komponert 1804–08, premiere 1808)
*Opus 92: [[Symfoni nr. 7 av Beethoven|Symfoni nr. 7]] i A-dur (komponert 1811–12, premiere 1813)
*Opus 93: [[Symfoni nr. 8 av Beethoven|Symfoni nr. 8]] i F-dur (komponert 1812, premiere 1814)
*Opus 125: [[Symfoni nr. 9 av Beethoven|Symfoni nr. 9]] i D-moll («Choral») (komponert 1817–24, premiere 1824)

[[Jenasymfonien]] i C-dur vart ein gong trudd å vere ein tidleg symfoni av Beethoven, men denne er i dag trudd å vere av [[Friedrich Witt]].&lt;ref&gt;{{cite book |last= Leavis |first= Ralph |author2= Stanley Sadie |title= The New Grove Dictionary of Musikk og Musikars |publisher= [[Macmillan Publishers]] Limited |year= 1980 |isbn= 0-3332-3111-2}}&lt;/ref&gt;

Ein trur at Beethoven meinte å skrive ein [[Symfoni nr. 10 av Beethoven/Cooper|Tiande symfoni]] det siste leveåret sitt og ein versjon som er mogeleg å framføre, basert på skisser, vart samla saman av [[musikkforskaren Barry Cooper|Barry Cooper]].&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.lucare.com/immortal/cooper.html |title=Beethoven: The Immortal |accessdate=18. april 2012}}&lt;/ref&gt;

====Solokonsertar====
*WoO 4: [[Pianokonsert nr. 0 av Beethoven|Pianokonsert nr. 0]] i Ess-dur (1784)
*Opus 19: [[Pianokonsert nr. 2 av Beethoven|Pianokonsert nr. 2]] i H-dur (første to satsar komponert 1787–1789, finale komponert i 1795)
*Opus 15: [[Pianokonsert nr. 1 av Beethoven|Pianokonsert nr. 1]] i C-dur (komponert 1796–97)
*Opus 37: [[Pianokonsert nr. 3 av Beethoven|Pianokonsert nr. 3]] i C-moll (komponert 1800–01)
*Opus 56: [[Trippelkonsert av Beethoven|Trippelkonsert]] for fiolin, cello og piano i C-dur (1803)
*Opus 58: [[Pianokonsert nr. 4 av Beethoven|Pianokonsert nr. 4]] i G-dur (komponert 1805–06)
*Opus 61: [[Fiolinkonsert av Beethoven|Fiolinkonsert]] i D-dur (1806)
*Opus 61a: [[Opus 61a av Beethoven|Beethoven sitt arrangement]] av Opus 61 for piano
*Opus 73: [[Pianokonsert nr. 5 av Beethoven|Pianokonsert nr. 5]] i Ess-dur (Keisarkonserten) (komponert 1809–10)
*Hess 13: Romanse i E-moll for 3 solistar og orkester
*Hess 15: pianokonsert nr. 6 i D-dur (uferdig – framføringsversjon gjort ferdig av [[Nicholas Cook]]) (1815)&lt;ref&gt;http://www.unheardbeethoven.org/search/search.pl?piece=hess15h.mid&lt;/ref&gt;

====Andre verk for solistar og orkester====
*WoO 6: [[Rondo for piano og orkester av Beethoven|Rondo for piano og orkester]] i H-dur (1793)
*Opus 40: [[Fiolinromanse nr. 1 av Beethoven|Romanse for fiolin og orkester nr. 1]] i G-dur (1802)
*Opus 50: [[Fiolinromanse nr. 2 av Beethoven|Romanse for fiolin og orkester nr. 2]] i F-dur (1798)
*Opus 80: «[[Korfantasi av Beethoven|Korfantasi]]» (Fantasi i C-moll for piano, kor og orkester) (1808)
*Hess 12: Obokonsert i F (fragment)

====Overturar og følgjesmusikk====
*Opus 43: ''[[The Creatures of Prometheus]]'', overture og balletmusikk (1801)
*Opus 62: ''[[Coriolan Overture|Coriolan]]'' Overture (1807)
*Overturar komponert for Beethoven-operaen ''[[Fidelio]]'', Op. 72:
**Opus 72: ''Fidelio'' Overture (1814)
**Opus 72a: ''Leonore'' Overture «nr. 2» (1805)
**Opus 72b: ''Leonore'' Overture «nr. 3» (1806)
**Opus 138: ''Leonore'' Overture «nr. 1» (1807)
*Opus 84: ''[[Egmont av Beethoven|Egmont]]'', overture og følgjesmusikk (1810)
*Opus 91: ''[[Wellington's Victory]]'' («Slagsymfonien») (1813)
*Opus 113: ''[[The Ruins of Athens]]'' (''Die Ruinen von Athen''), overture og følgjesmusikk (1811)
*Opus 117: ''[[King Stephen av Beethoven|King Stephen]]'' (''König Stephan''), overture og følgjesmusikk (1811)
*Opus 115: ''[[Zur Namensfeier]]'' (''Feastday'') Overture (1815)
*Opus 124: ''[[Consecration of the House Overture|Consecration of the House]]'' (''Die Weihe des Hauses)'', overture (1822)

===Kammermusikk===
Beethoven skreiv 16 [[strykekvartett]]ar og fleire andre former for [[kammermusikk]], inkludert [[pianotrio]]ar, [[stryketrio]]ar og [[sonate|sonatar]] for [[fiolinsonate|fiolin]] og [[cellosonate|cello]] med piano, samt verk med [[blåseinstrument]].

====Trioar====
=====Pianotrioar=====

*Hess 48: Allegretto i Ess-dur for pianotrio (ca. 1790–1792)
*WoO 38: pianotrio i Ess-dur (1791)
*WoO 39: Allegretto i H-dur for pianotrio (1812)
*Opus 1: [[Pianotrioar nr. 1-3 av Beethoven|Tre pianotrioar]] (1795)
**nr. 1: [[Pianotrio nr. 1 av Beethoven|Pianotrio nr. 1]] i Ess-dur
**nr. 2: [[Pianotrio nr. 2 av Beethoven|Pianotrio nr. 2]] i G-dur
**nr. 3: [[Pianotrio nr. 3 av Beethoven|Pianotrio nr. 3]] i C-moll
*Opus 11: [[Pianotrio, Op. 11 av Beethoven|Pianotrio [nr. 4](?)]] i H-dur («Gassenhauer») (1797) (versjon med fiolin)
*Opus 44:-variasjonar av eit originalt tema i Ess-dur
*Opus 70: [[Pianotrioar nr. 5-6 av Beethoven|To pianotrioar]] (1808)
**nr. 1: [[Pianotrio nr. 5 av Beethoven|Pianotrio [nr. 5](?)]] i D-dur, «Spøkelsetrioen»
**nr. 2: [[Pianotrio nr. 6 av Beethoven|Pianotrio [nr. 6](?)]] i Ess-dur
*Opus 97: [[Pianotrio, Op. 97 av Beethoven|Pianotrio [nr. 7](?)]] i H-dur («Erkehertugtrioen») (1811)
*Opus 121a: [[Kakaduvariasjonar]], for pianotrio (Variasjonar av «Ich bin der Schneider Kakadu») (1803)

=====Pianokvartettar=====
*WoO 36: 3 pianokvartettar (1785)
**nr. 1 i Ess-dur
**nr. 2 i D-dur
**nr. 3 i C-dur
*Opus 16/b: pianokvartett i Ess (1797) (arrangement av Kvintett for piano og blåseinstrument, Op. 16)

=====Stryketrioar=====
*Opus 3: Stryketrio nr. 1 i Ess-dur (1794); fem satsar lang pianotranskripsjon (anon, Beethoven med tilsyn?, ca. 1814–15)
*Opus 8: [[Serenade for fiolin, bratsj &amp; cello, Op. 8 av Beethoven|Stryketrio nr. 2]] («Serenade») i D-dur (1797)
*Opus 9: Tre stryketrioar (1798)
**nr. 1: Stryketrio nr. 3 i G-dur
**nr. 2: Stryketrio nr. 4 i D-dur
**nr. 3: Stryketrio nr. 5 i C-moll
*Hess 28: Sats i Ass for stryketrio

=====Andre=====
*WoO 37: Trio for fløyte, fagott og piano i G-dur (1786)

====Strykekvartettar====
=====Tidlege=====
*Opus 18: [[Strykekvartett nr. 1 – 6, Opus 18 av Beethoven|Seks strykekvartettar]]
**nr. 1: [[Strykekvartett nr. 1 av Beethoven|Strykekvartett nr. 1]] i F-dur (1799)
**nr. 2: [[Strykekvartett nr. 2 av Beethoven|Strykekvartett nr. 2]] i G-dur (1799)
**nr. 3: [[Strykekvartett nr. 3 av Beethoven|Strykekvartett nr. 3]] i D-dur (1798/99)
**nr. 4: [[Strykekvartett nr. 4 av Beethoven|Strykekvartett nr. 4]] i C-moll (1799)
**nr. 5: [[Strykekvartett nr. 5 av Beethoven|Strykekvartett nr. 5]] i A-dur (1799)
**nr. 6: [[Strykekvartett nr. 6 av Beethoven|Strykekvartett nr. 6]] i H-dur (1800)

=====Midtre=====
*Opus 59: [[Strykekvartett nr. 7 – 9, Opus 59 – Rasumovsky av Beethoven|Tre strykekvartettar]] («Rasumovsky») (1806)
**nr. 1: [[Strykekvartett nr. 7 av Beethoven|Strykekvartett nr. 7]] i F-dur
**nr. 2: [[Strykekvartett nr. 8 av Beethoven|Strykekvartett nr. 8]] i E-moll
**nr. 3: [[Strykekvartett nr. 9 av Beethoven|Strykekvartett nr. 9]] i C-dur
*Opus 74: [[Strykekvartett nr. 10 av Beethoven|Strykekvartett nr. 10]] i Ess-dur («Harp») (1809)
*Opus 95: [[Strykekvartett nr. 11 av Beethoven|Strykekvartett nr. 11]] i F-moll («Serioso») (1810)

=====Sein=====
*Opus 127: [[Strykekvartett nr. 12 av Beethoven|Strykekvartett nr. 12]] i Ess-dur (1823/24)
*Opus 130: [[Strykekvartett nr. 13 av Beethoven|Strykekvartett nr. 13]] i H-dur (1825)
*Opus 131: [[Strykekvartett nr. 14 av Beethoven|Strykekvartett nr. 14]] i Ciss-moll (1826)
*Opus 132: [[Strykekvartett nr. 15 av Beethoven|Strykekvartett nr. 15]] i A-moll (1825)
*Opus 133: [[Große fuge]] i H-dur &amp;ndash; opphavlege finale i Opus 130 (1826) (Òg arrangert av Beethoven for pianoduett (fire hender) Opus 134) (1826)
*Opus 135: [[Strykekvartett nr. 16 av Beethoven|Strykekvartett nr. 16]] i F-dur (1826)

==== Strykekvintettar ====
*Opus 4: strykekvintett i Ess-dur (1795)
*Opus 29: [[Strykekvintett, Op. 29 av Beethoven|Strykekvintett]] i C-dur (1801)
*Opus 104: [[Strykekvintett, Op. 104 av Beethoven|Strykekvintett]] i C-moll (1817)
*Opus 137: [[Fuge for strykekvintett, Op. 137 av Beethoven|Fuge for strykekvintett]] i D-dur (1817)

====Kammermusikk med blåseinstrument====
*WoO 37: Trio for piano, fløyte og fagott i G-dur (1786)
*Opus 11: [[Pianotrio, Op. 11 av Beethoven|Trio for piano, klarinett og cello i H-dur («Gassenhauer»)]] (Versjon med fiolin i staden for klarinett vert rekna som pianotrio nr. 4) (1797)
*Opus 16: [[Kvintett for piano og blåseinstrument av Beethoven|Kvintett for piano og blåseinstrument]] i Ess-dur (1796) (seinare arrangert for pianokvartett)
*Opus 20: [[Septet av Beethoven|Septet for klarinett, horn, fagott, fiolin, bratsj, cello og kontrabass]] i Ess-dur (1799)
*Opus 25: Serenade for fløyte, fiolin og bratsj i D-dur (1800-01)
*Opus 38: Trio for piano, klarinett (eller fiolin) og cello i Ess-dur (1803) (reduksjon av opus 20 Septet)
*Opus 71: Sekstett for klarinettar, horn og fagottar i Ess-dur (1796)
*Opus 81b: Sekstett for horn og strykekvartett
*Opus 87: Trio for to oboar og engelsk horn i C-dur (1795)
*Opus 103: [[Oktett av Beethoven|Oktett for oboar, klarinettar, horn og fagottar]] i Ess-dur (1792)
*Opus 105: Seks sett variasjonar for piano og fløyte (1819)
*Opus 107: Ten sett variasjonar for piano og fløyte (1820)
Hess 19: Blåsekvintett i Ess

====Sonatar for soloinstrument og piano====
=====Fiolinsonatar=====
*Opus 12: Tre fiolinsonatar (1798)
**nr. 1: [[Fiolinsonate nr. 1 av Beethoven|Fiolinsonate nr. 1]] i D-dur
**nr. 2: [[Fiolinsonate nr. 2 av Beethoven|Fiolinsonate nr. 2]] i A-dur
**nr. 3: [[Fiolinsonate nr. 3 av Beethoven|Fiolinsonate nr. 3]] i Ess-dur
*Opus 23: [[Fiolinsonate nr. 4 av Beethoven|Fiolinsonate nr. 4]] i A-moll (1801)
*Opus 24: [[Fiolinsonate nr. 5 av Beethoven|Fiolinsonate nr. 5]] i F-dur («Vår») (1801)
*Opus 30: Tre fiolinsonatar (1803)
**nr. 1: [[Fiolinsonate nr. 6 av Beethoven|Fiolinsonate nr. 6]] i A-dur
**nr. 2: [[Fiolinsonate nr. 7 av Beethoven|Fiolinsonate nr. 7]] i C-moll
**nr. 3: [[Fiolinsonate nr. 8 av Beethoven|Fiolinsonate nr. 8]] i G-dur
*Opus 47: [[Fiolinsonate nr. 9 av Beethoven|Fiolinsonate nr. 9]] i A-dur («Kreutzer») (1803)
*Opus 96: [[Fiolinsonate nr. 10 av Beethoven|Fiolinsonate nr. 10]] i G-dur («Hanegalen») (1812)

=====Cellosonatar=====
*Opus 5: [[Cellosonatar nr. 1 og nr. 2, Opus 5 av Beethoven|To cellosonatar]] (1796)
**nr. 1: [[Cellosonate nr. 1 av Beethoven|Cellosonate nr. 1]] i F-dur
**nr. 2: [[Cellosonate nr. 2 av Beethoven|Cellosonate nr. 2]] i G-moll
*Opus 69: [[Cellosonate nr. 3 av Beethoven|Cellosonate nr. 3]] i A-dur (1808)
*Opus 102: [[Cellosonatar nr. 4 og nr. 5, Opus 102 av Beethoven|To cellosonatar]] (1815)
**nr. 1: [[Cellosonate nr. 4 av Beethoven|Cellosonate nr. 4]] i C-dur
**nr. 2: [[Cellosonate nr. 5 av Beethoven|Cellosonate nr. 5]] i D-dur

=====Hornsonatar=====
*Opus 17: [[Hornsonate av Beethoven|Hornsonate i F-dur]] (1800)

===Solostykke for piano===
I tillegg til dei 32 kjende [[pianoonate|pianoonatane]], omfattar verka til Beethoven for solopiano mange stykke med ein berre ein [[sats i musikk|sats]], mellom andre meir enn tjue ikkje-publiserte set av variasjonar og over tretti [[bagatell i musikk|bagatell]], mellom anna den kjende «[[Für Elise]]».

====Pianosonatar====
*Opus 2: Tre pianosonatar (1795)
**nr. 1: [[Pianosonate nr. 1 av Beethoven|Pianosonate nr. 1]] i F-moll
**nr. 2: [[Pianosonate nr. 2 av Beethoven|Pianosonate nr. 2]] i A-dur
**nr. 3: [[Pianosonate nr. 3 av Beethoven|Pianosonate nr. 3]] i C-dur
*Opus 7: [[Pianosonate nr. 4 av Beethoven|Pianosonate nr. 4]] i Ess-dur («Grandsonate») (1797)
*Opus 10: Tre pianosonatar (1798)
**nr. 1: [[Pianosonate nr. 5 av Beethoven|Pianosonate nr. 5]] i C-moll
**nr. 2: [[Pianosonate nr. 6 av Beethoven|Pianosonate nr. 6]] i F-dur
**nr. 3: [[Pianosonate nr. 7 av Beethoven|Pianosonate nr. 7]] i D-dur
*Opus 13: [[Pianosonate nr. 8 av Beethoven|Pianosonate nr. 8]] i C-moll («Pathétique») (1798)
*Opus 14: To pianosonatar (1799)
**nr. 1: [[Pianosonate nr. 9 av Beethoven|Pianosonate nr. 9]] i E-dur (Òg arrangert av komponisten for strykekvartett i F-dur (H 34) i 1801)
**nr. 2: [[Pianosonate nr. 10 av Beethoven|Pianosonate nr. 10]] i G-dur
*Opus 22: [[Pianosonate nr. 11 av Beethoven|Pianosonate nr. 11]] i H-dur (1800)
*Opus 26: [[Pianosonate nr. 12 av Beethoven|Pianosonate nr. 12]] i Ass-dur («Sørgemarsj») (1801)
*Opus 27: To pianosonatar (1801)
**nr. 1: [[Pianosonate nr. 13 av Beethoven|Pianosonate nr. 13]] i Ess-dur 'Sonata quasi una fantasia'
**nr. 2: [[Pianosonate nr. 14 av Beethoven|Pianosonate nr. 14]] i Ciss-moll 'Sonata quasi una fantasia' («Måneskinssonaten»)
*Opus 28: [[Pianosonate nr. 15 av Beethoven|Pianosonate nr. 15]] i D-dur («Pastoral») (1801)
*Opus 31: Tre pianosonatar (1802)
**nr. 1: [[Pianosonate nr. 16 av Beethoven|Pianosonate nr. 16]] i G-dur
**nr. 2: [[Pianosonate nr. 17 av Beethoven|Pianosonate nr. 17]] i D-moll («Stormsonaten»)
**nr. 3: [[Pianosonate nr. 18 av Beethoven|Pianosonate nr. 18]] i Ess-dur («Jaktsonaten»)
*Opus 49: To pianosonatar (1792)
**nr. 1: [[Pianosonate nr. 19 av Beethoven|Pianosonate nr. 19]] i G-moll
**nr. 2: [[Pianosonate nr. 20 av Beethoven|Pianosonate nr. 20]] i G-dur
*Opus 53: [[Pianosonate nr. 21 av Beethoven|Pianosonate nr. 21]] i C-dur («Waldsteinsonaten») (1803)
**WoO 57: [[Andante favori]] – Original middle sats of the «Waldstein» sonate (1804)
*Opus 54: [[Pianosonate nr. 22 av Beethoven|Pianosonate nr. 22]] i F-dur (1804)
*Opus 57: [[Pianosonate nr. 23 av Beethoven|Pianosonate nr. 23]] i F-moll («Appassionatasonaten») (1805)
*Opus 78: [[Pianosonate nr. 24 av Beethoven|Pianosonate nr. 24]] i Fiss-dur («A Thérèse») (1809)
*Opus 79: [[Pianosonate nr. 25 av Beethoven|Pianosonate nr. 25]] i G-dur (1809)
*Opus 81a: [[Pianosonate nr. 26 av Beethoven|Pianosonate nr. 26]] i Ess-dur («Les adieux/Das Lebewohl») (1810)
*Opus 90: [[Pianosonate nr. 27 av Beethoven|Pianosonate nr. 27]] i E-moll (1814)
*Opus 101: [[Pianosonate nr. 28 av Beethoven|Pianosonate nr. 28]] i A-dur (1816)
*Opus 106: [[Pianosonate nr. 29 av Beethoven|Pianosonate nr. 29]] i H-dur («Hammerklavier») (1819)
*Opus 109: [[Pianosonate nr. 30 av Beethoven|Pianosonate nr. 30]] i E-dur (1820)
*Opus 110: [[Pianosonate nr. 31 av Beethoven|Pianosonate nr. 31]] i Ass-dur (1821)
*Opus 111: [[Pianosonate nr. 32 av Beethoven|Pianosonate nr. 32]] i C-moll (1822)

====Variasjonar====
*Opus 34: Seks variasjonar av eit tema i F-dur (1802)
*Opus 35: [[Eroica-variasjonar|Femten variasjonar og a fuge av eit originalt tema]] i Ess-dur («Eroica-variasjonar») (1802)
*Opus 76: Seks variasjonar av eit originalt tema i D-dur (1809)
*Opus 120: [[Diabelli-variasjonar|Trettitre variasjonar av ein vals av Diabelli]] i C-dur («Diabelli-variasjonar») (1823)
*WoO 63: Ni variasjonar for piano av ein marsj av [[Ernst Christoph Dressler]]
*WoO 64: [[Variasjonar av ein sveitsisk song av Beethoven|Seks-variasjonar av ein sveitsisk song]] for piano eller harp
*WoO 65: Tjuefire variasjonar for piano av [[Vincenzio Righini]] sin arie «Venni Amore»
*WoO 66: Tretten variasjonar for piano av arien «Es war einmal ein alter Mann» frå [[Carl Ditters von Dittersdorf]]s opera ''Das rote Käppchen''
*WoO 67: Åtte variasjonar for piano fire hender av eit tema av Count Waldstein
*WoO 68: Tolv variasjonar for piano av «Menuet a la Vigano» frå [[Jakob Haibel]]s ballet ''La nozza disturbate''
*WoO 69: Ni variasjonar for piano av «Quant'e piu bello» frå [[Giovanni Paisiello]]-operaen ''La Molinara''
*WoO 70: Seks variasjonar for piano av «[[Nel cor più non mi sento]]» frå [[Giovanni Paisiello]]-operaen ''La Molinara''
*WoO 71: Tolv variasjonar for piano av den russiske dansen frå [[Paul Wranitzky]]-balletten ''Das Waldmädchen''
*WoO 72: Åtte variasjonar for piano av «Une Fièvre Brûlante» frå [[André Ernest Modeste Grétry]]-operaen [[Richard Coeur-de-lion av Grétry|''Richard Coeur-de-lion'']]
*WoO 73: Ti variasjonar for piano av «La stessa, la stessissima» frå [[Antonio Salieri]]-operaen [[Falstaff av Salieri|''Falstaff'']]
*WoO 74: «Ich denke dein» — song med seks variasjonar for piano fire hender
*WoO 75: Sju variasjonar for piano av «Kind, willst du ruhig schlafen» frå [[Peter Winter]]-operaen ''Das unterbrochene Opferfest''
*WoO 76: [[Variasjonar av «Tändeln und scherzen» av Beethoven|Åtte variasjonar]] for piano av «Tandeln und scherzen» frå [[Franz Xaver Süssmayr]]-operaen ''Soliman II''
*WoO 77: [[Seks enkle variasjonar av Beethoven|Seks enkle variasjonar av eit originalt tema]] for piano
*WoO 78: [[Variasjonar av «God Save the King» av Beethoven|Sju variasjonar]] for piano av «[[God Save the King]]»
*WoO 79: [[Variasjonar av «Rule Britannia» av Beethoven|Fem variasjonar]] for piano av «[[Rule Britannia]]»
*WoO 80: [[Variasjonar, WoO. 80 av Beethoven|Trettito variasjonar av eit originalt tema]] i C-moll (1806)

====Bagatellar====
*Opus 33: [[Bagatellar, Opus 33 av Beethoven|Sju bagatellar]] (1802)
*Opus 119: [[Bagatellar, Opus 119 av Beethoven|Elleve nye bagatellar]] (1822)
*Opus 126: [[Bagatellar, Opus 126 av Beethoven|Seks bagatellar]] (1823)
*WoO 52: Presto (Bagatelle) for piano i C-moll (1795, rev. 1798 og 1822)&lt;ref name=&quot;WooBagatellar&quot;&gt;Howard Ferguson si 1986-utgåve av bagatellane for [[Associated Board of the Royal Schools of Musikk]] omfattar seks av pianotykka utan opusnummer sidan dei er «særs like i karakter til bagatellana, men mangar den spesifikke tittelen». Andre kjelder varierer i om dei skildrar dei individuelle stykka som bagatellar eller av tempomarkeringane deira.&lt;/ref&gt;
*WoO 53: Allegretto (Bagatelle) for piano i C-moll (1796–97)&lt;ref name=WooBagatellar /&gt;
*WoO 54: Lustig-Traurig (Bagatelle) for piano i C-dur (1802)&lt;ref name=WooBagatellar /&gt;
*WoO 56: Allegretto (Bagatelle) for piano i C-dur (1803, rev. 1822)&lt;ref name=WooBagatellar /&gt;
*WoO 59: Poco moto (Bagatelle) i A-moll, «[[Für Elise]]» (c. 1810)&lt;ref name=WooBagatellar /&gt;
*WoO 60: Ziemlich lebhaft (Bagatelle) for piano i H-dur (1818)&lt;ref name=WooBagatellar /&gt;

====Andre verk====
*Opus 39: [[Preludium, Opus 39 av Beethoven|To preludium]] gjennom alle tolv dur-toneartar for piano (1789)
*Opus 42: [[Notturno for bratsj og piano i D-dur]] (1803)
*Opus 51: [[To rondoar for piano av Beethoven|To rondoar for piano]] (1797)
**nr. 1: Rondo i C-dur
**nr. 2: Rondo i G-dur
*Opus 77: [[Fantasi, Opus 77 av Beethoven|Pianofantasi]] i G-moll (1809)
*Opus 89: [[Polonese, Opus 89 av Beethoven|Polonese]] i C-dur (1814)
*Opus 129: [[Rage Over a Lost Penny|Rondo à Capriccio]] for piano i G-dur («Rage over a lost penny») (1795)

===Vokalmusikk===
Beethoven skreiv berre ferdig ein [[opera]], men skreiv [[vokalmusikk]] gjennom heile livet, inkludert [[messe i musikk|messer]], andre verk for kor og orkester (i tillegg til den niande symfonien), [[arie|ariar]], [[duett]]ar, [[kunstsong]]ar ([[lied]]er) og sanne [[songsyklus]]ar.

====Opera====
*Opus 72: [[Leonore]] (1805) Den første versjonen i tre akter
*Opus 72: [[Leonore]] (1806) Den andre versjonen i to akter
*Opus 72: [[Fidelio]] (1814) Den endelege versjonen i to akter

====Kor====
*Opus 80: ''[[Korfantasi av Beethoven|Korfantasi]]'' for solo piano, kor og orkester (1808)
*Opus 85: ''[[Christus am Ölberge]]'' (Krustis på Oljeberget) &amp;ndash; [[oratorium]] (1803)
*Opus 86: [[Messe i C-dur av Beethoven|Messe i C-dur]] (1807)
*Opus 112: ''[[Meeresstille und glückliche Fahrt av Beethoven|Meeresstille und glückliche Fahrt]]'' (Roleg hav og lykkeleg reise), for kor og orkester (1815)
*Opus 123: [[Missa Solemnis av Beethoven|Missa Solemnis]] i D-dur (1823)
*Opus 136: ''The moment of Glory'', Kantate for four solo stemmer, kor og orkester
**1. kor: «Europa steht!»
**2. Resitativ: «O seht sie nah und näher treten!», kor: «Vienna Vienna Vienna»
**3. Resitativ: «O Himmel welch Enzücken!» Arie (Vienna) with kor: «Alle die Herrscher darf ich grüssen»
**4. Resitativ: «Das Auge schaut» with kor: «Dem die erste Zähre»
**5. Resitativ: «Der den Bund im Sturme festgehalten»
**6. kor: «Es treten vor die Scharem der Frauen»
*''Keisarkantatane''
**WoO 87: Sørgekantate for dødsfallet til keisar Josef II, for solostemmer, kor og orkester
***1. kor og solistar: «Tot! Tot, stöhnt es durch die öde Nacht»
***2. Resitativ: «Ein Ungeheuer, sein Name Fanatismus» (bass)
***Arie: «Da kam Joseph» (bass)
***3. Arie (sopran) med kor: «Da stiegen die Menschen an's Licht»
***4. Resitativ: «Er schläft, von den Sorgen seiner Welten entladen» (sopran)
***Arie: «Hier schlummert seinen stillen Frieden der grosse Dulder» (sopran)
***5. kor og solistar: «Tot! Tot, stöhnt es durch die öde Nacht»
**WoO 88: Kantate på the Accession of Emperor Leopold II, for solo stemmer, kor og orkester
***1. Resitativ: «Er schlummert» – «Lasst sanft den grossen Fürsten Ruhen!» (sopran, kor)
***Arie: «Fliesse, Wonnezähre, fliesse!» (sopran)
***2. Resitativ: «Ihr staunt, Völker der Erde!» (bass)
***3. Resitativ: «Wie bebt mein Herz vor Wonne!» (tenor)
***Trio: «Ihr, die Joseph ihren Vater nannten» (tenor, bass, sopran)
***4. kor: «Heil! Stürzet nieder, Millionen» (kor, solistar)

====Song====
*Opus 46: «[[Adelaide av Beethoven|Adelaide]]» &amp;ndash; song (1794–1795)
*Opus 48: «Gellert Songs» &amp;ndash; song set (1802)
*Opus 52: 8 Lieder
**no.1 Urians Reise um die Welt (before 1790?)
**no.2 Feuerfarb (1794)
**no.3 Das Liedchen von der Ruhe (1794)
**no.4 Maigesang (1796)
**no.5 Mollys Abschied (?)
**no.6 Die Liebe (1790)
**no.7 Marmotte (1790?)
**no.8 Das Blümchen Wunderhold (?)
*Opus 75: 6 Gesänge
**no.1 Kennst du das Land
**no.2 (2. Version) Neue Liebe neues Leben
**no.3 Aus Goethes Faust (Mephistos Flohlied)
**no.4 Gretels Warnung; no.5 An den fernen Geliebten
**no.6 Der Zufriedene
*Opus 82: 4 Arietten und ein Duettt (1809–10)
**no.1 Dimmi ben mio che mami
**no.2 Tintendo si mio cor
**no.3 Lamante impaziente (Arietta buffa)
**no.4 Lamante impaziente (Arietta assai seriosa)
**no.5 Odi laura che dolce sospira (Duett)
*Opus 88: «Vita felice» (1803)
*Opus 94: «An die Hoffnung» (2. Version, 1815)
*Opus 98: ''[[An die ferne Geliebte]]'' &amp;ndash; [[songsyklus]] (April 1816) (Den første sanne songsyklusen i musikkhistorie){{Sfn|Lühning|1997}}
**no.1 Auf dem Hügel sitz ich spähend
**no.2 Wo die Berge so blau
**no.3 Leichte Segler i den Höhen
**no.4 Diese Wolken i den Höhen
**no.5. Es kehret der Maien, es blühet die Au
**no.6 Nimm sie hin denn, diese Lieder
*Opus 99: Der Mann von Wort (Summer 1816)
*Opus 100: Merkenstein (2. setting, 1815)
*Opus 108: [[Tjuefem skotske songar, Opus 108 av Beethoven|Tjuefem skotske songar]]
**nr. 1 Musikk, love og wine
**nr. 2 Sunset
**nr. 3 O sweet were the hours
**nr. 4 The Maid of Isla
**nr. 5 The sweetest lad was Jamie
**nr. 6 Dim, dim is my eye
**nr. 7 Bonny Laddie, Highland Laddie
**nr. 8 The lovely lass of Inverness
**nr. 9 Behold, my Love, how Green The Groves
**nr. 10 Sympathy
**nr. 11 Oh! thou art the lad of my heart, Willy
**nr. 12 Oh, had my fate been join′d with thine
**nr. 13 Come fill, fill, my good fellow!
**nr. 14 O, how can I be blithe og glad
**nr. 15 O cruel was my father
**nr. 16 Could this ill world have been contriv′d
**nr. 17 O Mary, at thy window be
**nr. 18 Enchantress, farewell
**nr. 19 O swiftly glides the bonny boat
**nr. 20 Faithfu′ Johnie
**nr. 21 Jeanie′s Distress
**nr. 22 The Highland Watch
**nr. 23 The Shepherd's Song
**nr. 24 Again, my lyre, yet once again
**nr. 25 Sally i our Alley
*Opus 128: Ariette (Der Kuss) (1798, 1822)
*WoO 107: Achilderung eines Machens (1782)
*WoO 118: Seufzer eines Ungeliebten – Gegenlieb (1795)
*WoO 123: Ich liebe dich so wie du mich ([[Zartliche Liebe]]) (1795)
*WoO 124: La partenze (1795)
*WoO 126: Opferlied (1798)
*WoO 129: Der Wachtelschlag (1803)
*WoO 132: Als die Geliebte sich trennen wolte (1806)
*WoO 133: In questa tomba oscura (1807)
*WoO 135: Die laute Klage (1814–15)
*WoO 136: Andenken (1808)
*WoO 137: Gesang aus der Ferne  (1809)
*WoO 138: Der Jüngling i der Fremde (1809)
*WoO 139: Der Liebende (1809)
*WoO 142: Der Bardengeist (1813)
*WoO 145: Das Geheimnis (Liebe und Wahrheit) (1815)
*WoO 146: Sehnsucht (late 1815)
*WoO 147: Ruf vom Berge (December 1816)
*WoO 149: Resignation (Winter 1817)
*WoO 150: Abendlied unterm gestirnten Himmel (1820)
*WoO 108: An einen Säugling (1783)
*WoO 109: Erhebt das Glas mit froher Hand (Trinklied beim Abschied zu singen) (1791 eller 1792)
*WoO 110: Elegie auf den Tod eines Pudels (?)
*WoO 111: Punschlied (1791 eller 1792)
*WoO 112: An Laura (1792)
*WoO 113: Klage (1790)
*WoO 114: Ein Selbstgespräch (1793)
*WoO 115: An Minna (1792)
*WoO 116: Que le temps me dure (1. versjon hess129; 2. versjon hess130)
*WoO 117: Der freie Mann (1794 eller 1795)
*WoO 119: Oh care selve oh cara (1794 eller 1795)
*WoO 120: Man strebt die Flamme zu verhehlen (1800 eller 1801)
*WoO 121: Abschiedsgesang an Wiens Bürger (Nov. 1796)
*WoO 122: Kriegslied der Österreicher (April 1797)
*WoO 125: La tiranna (1798–99)
*WoO 127: Neue Liebe neues Leben (1798–99)
*WoO 128: Romanse (1799)
*WoO 130: Gedenke mein! (1820)
*WoO 134: Sehnsucht (1.–5. setting, 1807–08)
*WoO 140: An die Geliebte (2.–3. versjon, 1811)
*WoO 141: Der Gesang der Nachtigall (1813)
*WoO 143: Des Kriegers Abschied (1814)
*WoO 144: Merkenstein (1. setting 1814)
*WoO 148: So oder so (1816–17)
*WoO 150: Abendlied unterm gestirnten Himmel (Vår 1820) 
*WoO 151: Der edle Mensch (1823?)
*Hess 133: Das liebe Kätzchen (Mars 1820)
*Hess 134: Der Knabe auf dem Berge (Mars 1820)

====Folksong-arrangement====

*Opus 108: 25 skotske songar
**nr. 1 Musikk, love og wine
**nr. 2 Sunset
**nr. 3 O sweet were the hours
**nr. 4 The Maid of Isla
**nr. 5 The sweetest lad was Jamie
**nr. 6 Dim, dim is my eye
**nr. 7 Bonny Laddie, Highland Laddie
**nr. 8 The lovely lass of Inverness
**nr. 9 Behold, my Love, how Green The Groves
**nr. 10 Sympathy
**nr. 11 Oh! thou art the lad of my heart, Willy
**nr. 12 Oh, had my fate been join’d with thine
**nr. 13 Come fill, fill, my good fellow!
**nr. 14 O, how can I be blithe og glad
**nr. 15 O cruel was my father
**nr. 16 Could this ill world have been contriv’d
**nr. 17 O Mary, at thy window be
**nr. 18 Enchantress, farewell
**nr. 19 O swiftly glides the bonny boat
**nr. 20 Faithfu’ Johnie
**nr. 21 Jeanie’s Distress
**nr. 22 The Highland Watch
**nr. 23 The Shepherd’s Song
**nr. 24 Again, my lyre, yet once again
**nr. 25 Sally i our Alley
*WoO 152: 25 irske songar
**nr. 1 The Return to Ulster
**nr. 2 Sweet Power of Song!
**nr. 3 Once more I hail thee
**nr. 4 The morning air plays på my face
**nr. 5 On the Messeacre of Glencoe
**nr. 6 What shall I do to shew how much I love her?
**nr. 7 His boat comes på the sunny tide
**nr. 8 Come draw we round a cheerful ring
**nr. 9 Our bugles sung truce; eller The Soldier’s Dream
**nr. 10 The Deserter
**nr. 11 Thou emblem of Faith (Upon returning a ring)
**nr. 12 English Bulls; or, The Irishman i London
**nr. 13 Musing på the roaring ocean
**nr. 14 Dermot og shelah
**nr. 15 Let brain-spinning swains
**nr. 16 Hide not thy anguish
**nr. 17 In vain to this desert my fate I deplore
**nr. 18 They bid me slight my Dermot Dear
**nr. 19 Wife, Children og Friends
**nr. 20 Farewell bliss og farewell Nancy
**nr. 21 Morning a cruel turmoiler is
**nr. 22 From Garyone, my happy home
**nr. 23 A wand’ring gypsey, Sirs, am I
**nr. 24 The Traugh Welcome
**nr. 25 O harp of Erin
*WoO 153: 20 irske songar
**nr. 1 When Eve’s last rays i twilight die
**nr. 2 No riches frå his scanty store
**nr. 3 The British Light Dragoons; eller The Plain of Badajos
**nr. 4 Since greybeards inform us that youth will decay
**nr. 5 I dreamd I lay where flow’rs were springing
**nr. 6 Sad og luckless was the season
**nr. 7 O soothe me, my lyre
**nr. 8 Farewell mirth og hilarity: Norah of Balamagairy
**nr. 9 The kiss, dear maid, thy lip has left
**nr. 10 Oh! Thou hapless soldier
**nr. 11 When far frå the home
**nr. 12 I’ll praise the saints with early song
**nr. 13 ’Tis sunshine at last
**nr. 14 Paddy O’Rafferty
**nr. 15 ’Tis but i vain, for nothing thrives
**nr. 16 O might I but my Patrick love!
**nr. 17 Come, Darby dear! easy be easy
**nr. 19 Judy, lovely matchless creature
**nr. 18 No more, my Mary, I sigh for splendour
**nr. 20 Thy ship must sail, my Henry dear
*WoO 154: 12 irske songar
**nr. 1 The Elfin Fairies
**nr. 2 O Harp of Erin
**nr. 3 The Farewell Song
**nr. 4 The pulse of an Irishman
**nr. 5 O who, my dear Dermot
**nr. 6 Put round the bright wine
**nr. 7 From Garyone, my happy home
**nr. 8 Save me frå the grave og wise
**nr. 9 O would I were but that sweet linnet!
**nr. 10 The hero may perish
**nr. 11 The soldier in A Foreign Land
**nr. 12 He promised me at parting
*WoO 157: 12 songar av forskjellig nasjonalitet
**nr. 1 God save the King
**nr. 2 The Soldier
**nr. 3 Charlie is my darling
**nr. 4 O sanctissima
**nr. 5 The Miller of Dee
**nr. 6 A health to the brave
**nr. 7 Robin Adair
**nr. 8 By the side of the Shannon
**nr. 9 Highlander’s Lament
**nr. 10 Sir Johnnie Cope
**nr. 11 The wandering minstrel
**nr. 12 La gondoletta
*WoO 155: 26 walisiske songar
**nr. 1 Sion, The Son of Evan
**nr. 2 The Monks of Bangor’s Marsj
**nr. 3 The Cottage Maid
**nr. 4 Love without hope
**nr. 5 The Golden Robe
**nr. 6 The Fair Maid of Mona
**nr. 7 O let the night my blushes hide
**nr. 8 Farewell, thou noisy town
**nr. 9 To the Aeolian Harp
**nr. 10 Ned Pugh’s Farewell
**nr. 11 Merch Megan; or, Peggy’s Daughter
**nr. 12 Waken, lords og ladies gay
**nr. 13 Helpless Woman
**nr. 14 The Dream
**nr. 15 When mortals all to rest retire
**nr. 16 The Damsels of Cardigan
**nr. 17 The Dairy House
**nr. 18 Sweet Richard
**nr. 19 The Vale of Clwyd
**nr. 20 To the Blackbird
**nr. 21 Cupid’s kindness
**nr. 22 Constancy
**nr. 23 The Old Strain
**nr. 24 Tre Hundred Pounds
**nr. 25 The Parting Kiss
**nr. 26 Good Night
*WoO 156: 12 skotske songar
**nr. 1 The Banner of Buccleuch
**nr. 2 Duncan Grey
**nr. 3 Up! quit thy bower
**nr. 4 Ye shepherds of this pleasant vale
**nr. 5 Cease your funning
**nr. 6 Highland Harry
**nr. 7 Polly Stewart
**nr. 8 Womankind
**nr. 9 Lochnagar
**nr. 10 Glencoe
**nr. 11 Auld Lang Syne
**nr. 12 The Quaker’s Wife
*WoO 158b: 7 britiske songar
**nr. 1 Adieu, my Lov’d harp
**nr. 2 Castle O’Neill
**nr. 3 O was not I a weary wight! (Oh ono chri!)
**nr. 4 Red gleams the sun på yon hill tap
**nr. 5 Erin! O Erin!
**nr. 6 O Mary, yes be clad i silk
**nr. 7 Lament for Owen Roe O’Neill
*WoO 158c: 6 songar av forskjellig nasjonalitet
**nr. 1 When my hero in court appears
**nr. 2 Non, non, Colette n’est point trompeuse
**nr. 3 Mark yonder pomp of costly fashion
**nr. 4 Bonnie wee thing
**nr. 5 From thee, Eliza, I must go
**nr. 6 Untitled
*WoO 158a: 23 songar av forskjellig nasjonalitet
**nr. 1 Ridder Stigs Runer
**nr. 2 Horch auf, mein Liebchen
**nr. 3 Wegen meiner bleib d’Fraula
**nr. 4 Wann i i der Früh aufsteh
**nr. 5 Teppichkramer-Lied
**nr. 6 A Madel, ja a madel
**nr. 7 Wer solche Buema afipackt
**nr. 8 Ih mag di nit nehma
**nr. 9 Oj, oj upilem sie w karczmie
**nr. 10 Poszla baba po popiol
**nr. 11 Yo no quiero embarcarme
**nr. 12 Seus lindos olhos
**nr. 13 Vo lesocke komarockov mnogo urodilos’
**nr. 14 Akh, Rrecen’ki recen’ki
**nr. 15 Kak posli nasi podruzki
**nr. 16 Schone Minka, ich muss scheiden
**nr. 17 Lilla Car (Vaggvisa)
**nr. 18 An ä Bergli bin i gesasse
**nr. 19 Una paloma blanca
**nr. 20 Como la mariposa soy
**nr. 21 Tiranilla Espanola
**nr. 22 Edes kinos emlekezet (Magyar Szuretölö Enek)
**nr. 23 Da brava, Catina

====Verdsleg vokalmusikk====

*Opus 65: Ah! Perfido
*Opus 116: Tremate empi tremate
*Opus 118: Elegiac Song
*Opus 121b: Sacrificial Song
*Opus 122: Song of Fellowship
*WoO 89: Prüfung des Küssens
*WoO 92: Mit Mädeln sich vertragen
*WoO 92: Primo amore
*WoO 92a: No non turbarti
*WoO 93: Ne giorni tuoi felici
*WoO 95: Chor for the Allied Princes
*WoO 99
**nr. 1 Bei labbri che amore (Hess 211)
**nr. 2 Chi mai di questo core Hess 214)
**nr. 3a Fra tutte le pene
**nr. 3b Fra tutte le pene (Hess 225)
**nr. 3c Fra tutte le pene (1. versjon)
**nr. 4a Gia la notte savvicina (Hess 222)
**nr. 4b Gia la notte savvicina (Hess 223)
**nr. 5a Giura il nocchier (Hess 221) (2. versjon)
**nr. 5b Giura il nocchier (Hess 227)
**nr. 6 Ma tu tremi (Hess 212)
**nr. 7a Nei campi e nelle selve (Hess 217) (1. versjon)
**nr. 7a Nei campi e nelle selve (Hess 217) (2. versjon)
**nr. 9 Per te d'amico aprile (Hess 216)
**nr. 10a Quella cetra ah pur tu sei (Hess 213) (1. versjon)
**nr. 10b Quella cetra ah pur tu sei (Hess 218)
**nr. 10c Quella cetra ah pur tu sei (Hess 219) (2. versjon)
**nr. 11 Scrivo in te (Hess 215)
*WoO 102: Song of Farewell
*WoO 103: Rural Kantate
*WoO 104: The Monks Song
*WoO 105: Wedding Song
*WoO 106: Lobkowitz-Kantate
*WoO 100: Lob auf den Dicken
*WoO 101: Graf, liebster Graf
*WoO 159: Im Arm der Liebe ruht sich's wohl
*WoO 161: Ewig Dein
*WoO 163: Kurz ist der Schmerz
*WoO 164: Freundschaft ist die Quelle wahrer Glückseligkeit
*WoO 165: Gluck zum neuen Jahr!
*WoO 166: Kurz ist der Schmerz
*WoO 167: Brauchle Linke
*WoO 168/2: Das Schweigen
*WoO 168/2: Das Reden
*WoO 169: Ich küsse sie
*WoO 170: Ars longa, vita brevis
*WoO 172: Ich bitt' dich, schreib mir die es-skala auf
*WoO 173: Hol euch der Teufel! B'hüt euch Gott!
*WoO 174: Glaube und Hoffe!
*WoO 175: Sankt Petrus war ein Fels!
*WoO 176: Glück zum neuen Jahr!
*WoO 177: Bester Magistrat, Ihr friert!
*WoO 178: Signor Abate!
*WoO 179: Alles Gute
*WoO 180: Hoffman, sei ja kein Hofmann
*WoO 182: O Tobias!
*WoO 183: Bester Herr Graf, Sie sind ein Schaf!
*WoO 184: Falstafferel, lass dich sehen!
*WoO 185: Edel sei der Mensch
*WoO 186: Te solo adoro
*WoO 187: Schwenke dich ohne Schwanke!
*WoO 188: Gott ist eine feste Burg
*WoO 189: Doktor, sperrt das Tor dem Tod
*WoO 190: Ich war hier Doktor, Ich war hier
*WoO 191: Kühl, nicht Lau
*WoO 192: Ars longa, vita brevis
*WoO 193: Ars longa, vita brevis
*WoO 194: Si non per portas, per muros
*WoO 195: Freu dich des Lebens!
*WoO 196: Es muss sein!
*WoO 197: Da ist das Werk
*WoO 198: Wir irren allesamt
*WoO 202: Das Schöne zum Guten!
*WoO 203: Das Schöne zu dem Guten!
*Hess 231: Sei mio ben
*Hess 228: Salvo tu vuoi lo sposo?
*Hess 210: Fra tutte le pene (2. versjon)
*Hess 230: Giura il nocchier (1. versjon)
*Hess 276: Herr Graf, ich komme zu fragen
*Hess 277: Esel aller Esel

===Musikk for blåseorkester===
*WoO 18: [[Yorckscher Marsch|Marsj nr. 1 i F-dur for militærorkester (1808)]]
*WoO 19: Marsj nr. 2 i F-dur for militærorkester (1808)

==Verkliste etter nummer==
Den følgjande lista er ei liste over verka til Beethoven sortert etter [[opusnummer]], etterfølgd av vekra lista som [[WoO]] i Kinsky-Halm-katalogen og så verka lista i appendikset til denne katalogen, som har fått «Anh»-nummer, og som sidan har vorte verifiserte til å vere laga av Beethoven. Desse er etterfølgd av verka lista i katalogen til [[Willy Hess]] som ikkje elles er lista i Kinsky-Halm-katalogen. Den kronologiske og omfattande [[Biamonti-katalogen]] er ikkje lista her.

===Verk med opusnummer===
*Opus 1: [[Pianotrioar, Op. 1 av Beethoven|Tre pianotrioar]] (1795)
**nr. 1: [[Pianotrio nr. 1 av Beethoven|Pianotrio nr. 1]] i Ess-dur
**nr. 2: [[Pianotrio nr. 2 av Beethoven|Pianotrio nr. 2]] i G-dur
**nr. 3: [[Pianotrio nr. 3 av Beethoven|Pianotrio nr. 3]] i C-moll
*Opus 2: Tre pianosonatar (1796)
**nr. 1: [[Pianosonate nr. 1 av Beethoven|Pianosonate nr. 1]] i F-moll
**nr. 2: [[Pianosonate nr. 2 av Beethoven|Pianosonate nr. 2]] i A-dur
**nr. 3: [[Pianosonate nr. 3 av Beethoven|Pianosonate nr. 3]] i C-dur.
*Opus 3: [[Stryketrio nr. 1 av Beethoven|Stryketrio nr. 1]] i Ess-dur (1794)
*Opus 4: [[Strykekvintett i Ess-dur av Beethoven|Strykekvintett]] (Omarbeiding av blåseoktett (Op. 103), 1795)
*Opus 5: [[Cellosonatar nr. 1 og 2 av Beethoven|To cellosonatar]] (1796)
**nr. 1: [[Cellosonate nr. 1 av Beethoven|Cellosonate nr. 1]] i F-dur
**nr. 2: [[Cellosonate nr. 2 av Beethoven|Cellosonate nr. 2]] i G-moll.
*Opus 6: [[Sonata for to piano av Beethoven|Sonata for piano, fire hender]] i D-dur (1797)
*Opus 7: [[Pianosonate nr. 4 av Beethoven|Pianosonate nr. 4]] i Ess-dur (1797)
*Opus 8: [[Serenade for fiolin, bratsj &amp; cello, Op. 8 av Beethoven|Stryketrio nr. 2 (Serenade)]] i D-dur (1797)
*Opus 9: [[Stryketrioar nr. 3 - 5, Opus 9 av Beethoven|Tre stryketrioar]] (1798)
**nr. 1: [[Stryketrio nr. 3 av Beethoven|Stryketrio nr. 3]] i G-dur
**nr. 2: [[Stryketrio nr. 4 av Beethoven|Stryketrio nr. 4]] i D-dur
**nr. 3: [[Stryketrio nr. 5 av Beethoven|Stryketrio nr. 5]] i C-moll.
*Opus 10: Tre pianosonatar (1798)
**nr. 1: [[Pianosonate nr. 5 av Beethoven|Pianosonate nr. 5]] i C-moll
**nr. 2: [[Pianosonate nr. 6 av Beethoven|Pianosonate nr. 6]] i F-dur
**nr. 3: [[Pianosonate nr. 7 av Beethoven|Pianosonate nr. 7]] i D-dur
*Opus 11: [[Pianotrio nr. 4 av Beethoven|Pianotrio nr. 4]] i H-dur («Gassenhauer») (1797) (*for klarinett (eller fiolin), cello (stundom fagott) og piano)
*Opus 12: Tre fiolinsonatar (1798)
**nr. 1: [[Fiolinsonate nr. 1 av Beethoven|Fiolinsonate nr. 1]] i D-dur
**nr. 2: [[Fiolinsonate nr. 2 av Beethoven|Fiolinsonate nr. 2]] i A-dur
**nr. 3: [[Fiolinsonate nr. 3 av Beethoven|Fiolinsonate nr. 3]] i Ess-dur
*Opus 13: [[Pianosonate nr. 8 av Beethoven|Pianosonate nr. 8]] i C-moll («Pathetique») (1799)
*Opus 14: To pianosonatar (1799)
**nr. 1: [[Pianosonate nr. 9 av Beethoven|Pianosonate nr. 9]] i E-dur (arrangert for strykekvartett av komponisten i F-dur (H 34) i 1801).
**nr. 2: [[Pianosonate nr. 10 av Beethoven|Pianosonate nr. 10]] i G-dur.
*Opus 15: [[Pianokonsert nr. 1 av Beethoven|Pianokonsert nr. 1]] i C-dur.
*Opus 16: [[Kvintett for piano og blåseinstrument av Beethoven|Kvintett for piano og blåseinstrument]] (1796) (later arrangert for pianokvartett)
*Opus 17: [[Hornsonate av Beethoven|Hornsonate]] i F-dur (1800)
*Opus 18: [[Strykekvartett nr. 1 – 6, Opus 18 av Beethoven|Seks strykekvartett]] (1800)
**nr. 1: [[Strykekvartett nr. 1 av Beethoven|Strykekvartett nr. 1]] i F-dur
**nr. 2: [[Strykekvartett nr. 2 av Beethoven|Strykekvartett nr. 2]] i G-dur
**nr. 3: [[Strykekvartett nr. 3 av Beethoven|Strykekvartett nr. 3]] i D-dur
**nr. 4: [[Strykekvartett nr. 4 av Beethoven|Strykekvartett nr. 4]] i C-moll
**nr. 5: [[Strykekvartett nr. 5 av Beethoven|Strykekvartett nr. 5]] i A-dur
**nr. 6: [[Strykekvartett nr. 6 av Beethoven|Strykekvartett nr. 6]] i H-dur
*Opus 19: [[Pianokonsert nr. 2 av Beethoven|Pianokonsert nr. 2]] i H-dur (1795)
*Opus 20: [[Septet av Beethoven|Septet]] i Ess-dur (1799)
*Opus 21: [[Symfoni nr. 1 av Beethoven|Symfoni nr. 1]] i C-dur (1800)
*Opus 22: [[Pianosonate nr. 11 av Beethoven|Pianosonate nr. 11]] i H-dur (1800)
*Opus 23: [[Fiolinsonate nr. 4 av Beethoven|Fiolinsonate nr. 4]] i A-moll (1801)
*Opus 24: [[Fiolinsonate nr. 5 av Beethoven|Fiolinsonate nr. 5]] i F-dur, «Vårsonaten» (1801)
*Opus 25: [[Serenade, Opus 25 av Beethoven|Serenade for fløyte, fiolin og bratsj]] i D-dur (1801)
*Opus 26: [[Pianosonate nr. 12 av Beethoven|Pianosonate nr. 12]] i Ass-dur (1801)
*Opus 27: [[Pianosonater nr. 13 - 14, Opus 27 av Beethoven|To pianosonatar]] (1801)
**nr. 1: [[Pianosonate nr. 13 av Beethoven|Pianosonate nr. 13]] i Ess-dur
**nr. 2: [[Pianosonate nr. 14 av Beethoven|Pianosonate nr. 14]] i Ciss-moll («Måneskinssonaten»)
*Opus 28: [[Pianosonate nr. 15 av Beethoven|Pianosonate nr. 15]] i D-dur (1801)
*Opus 29: [[Strykekvintett, Op. 29 av Beethoven|Strykekvintett]] i C-dur (1801)
*Opus 30: Tre fiolinsonatar (1803)
**nr. 1: [[Fiolinsonate nr. 6 av Beethoven|Fiolinsonate nr. 6]] i A-dur
**nr. 2: [[Fiolinsonate nr. 7 av Beethoven|Fiolinsonate nr. 7]] i C-moll
**nr. 3: [[Fiolinsonate nr. 8 av Beethoven|Fiolinsonate nr. 8]] i G-dur
*Opus 31: Tre pianosonatar (1802)
**nr. 1: [[Pianosonate nr. 16 av Beethoven|Pianosonate nr. 16]] i G-dur
**nr. 2: [[Pianosonate nr. 17 av Beethoven|Pianosonate nr. 17]] i D-moll («Stormsonaten»)
**nr. 3: [[Pianosonate nr. 18 av Beethoven|Pianosonate nr. 18]] i Ess-dur («Jaktsonaten»)
*Opus 32: [[An die Hoffnung|Song – An die Hoffnung]] (1805)
*Opus 33: [[Bagatellar, Op. 33 av Beethoven|Sju bagatellar for piano]] (1802)
*Opus 34: [[Variasjonar, Op. 34 av Beethoven|Seks variasjonar av eit originalt tema]] for piano i F-dur (1802)
*Opus 35: [[Eroica-variasjonar|Femten variasjonar og ein fuge for piano på eit originalt tema]] i Ess-dur («Eroica-variasjonar») (1802)
*Opus 36: [[Symfoni nr. 2 av Beethoven|Symfoni nr. 2]] i D-dur (1803)
*Opus 37: [[Pianokonsert nr. 3 av Beethoven|Pianokonsert nr. 3]] i C-moll (1803)
*Opus 38: Pianotrio i Ess-dur (Arrangement av septeten, Opus 20) (1803)
*Opus 39: [[Preludium, Opus 39 av Beethoven|To preludium]] gjennom alle tolv dur-toneartar for piano (1789)
*Opus 40: [[Fiolinromanse nr. 1 av Beethoven|Romanse for fiolin og orkester nr. 1]] i G-dur (1802)
*Opus 41: [[Serenade, Opus 41 av Beethoven|Serenade for piano og fløyte eller fiolin]] i D-dur (1803)
*Opus 42: [[Notturno av Beethoven|Notturno for bratsj og piano]] i D-dur (1803)
*Opus 43: ''[[The Creatures of Prometheus]]'', overture og ballettmusikk (1801)
*Opus 44: Variasjonar av eit originalt tema i Ess-dur for pianotrio (1792)
*Opus 45: [[Tre marsjar for piano av Beethoven|Tre marsjar for piano, 4 hender]] (1803)
*Opus 46: [[Adelaïde av Beethoven|Song – Adelaïde]] (1795)
*Opus 47: [[Fiolinsonate nr. 9 av Beethoven|Fiolinsonate nr. 9]] i A-dur («Kreutzer») (1802)
*Opus 48: [[Opus 48 av Beethoven|Seks-songar]] (1802)
**nr. 1: «Bitten»
**nr. 2: «Die Liebe des Nächsten»
**nr. 3: «Vom Tode»
**nr. 4: «Die Ehre Gottes aus der Natur»
**nr. 5: «Gottes Macht und Vorsehung»
**nr. 6: «Bußlied»
*Opus 49: To pianosonatar (1792)
**nr. 1: [[Pianosonate nr. 19 av Beethoven|Pianosonate nr. 19]] i G-moll
**nr. 2: [[Pianosonate nr. 20 av Beethoven|Pianosonate nr. 20]] i G-dur.
*Opus 50: [[Fiolinromanse nr. 2 av Beethoven|Romanse for fiolin og orkester nr. 2]] i F-dur (1798)
*Opus 51: [[To rondoar for piano av Beethoven|To rondoar for piano]] (1797)
**nr. 1: Rondo i C-dur
**nr. 2: Rondo i G-dur
*Opus 52: [[Opus 52 av Beethoven|Åtte-songar]] (1804–1805)
**nr. 1: «Urians Reise um die Welt»
**nr. 2: «Feuerfab»
**nr. 3: «Das Liedchen von der Ruhe»
**nr. 4: «Maigesang»
**nr. 5: «Mollys Abschied»
**nr. 6: «Die Liebe»
**nr. 7: «Marmotte»
**nr. 8: «Das Blümchen Wunderhold»
*Opus 53: [[Pianosonate nr. 21 av Beethoven|Pianosonate nr. 21]] i C-dur («Waldstein») (1803)
*Opus 54: [[Pianosonate nr. 22 av Beethoven|Pianosonate nr. 22]] i F-dur (1804)
*Opus 55: [[Symfoni nr. 3 av Beethoven|Symfoni nr. 3]] i Ess-dur («Eroica») (1805)
*Opus 56: [[Trippelkonsert av Beethoven|Trippelkonsert]] for fiolin, cello og piano i C-dur (1804–1805)
*Opus 57: [[Pianosonate nr. 23 av Beethoven|Pianosonate nr. 23]] i F-moll («Appassionata») (1805–1806)
*Opus 58: [[Pianokonsert nr. 4 av Beethoven|Pianokonsert nr. 4]] i G-dur (1805–1806)
*Opus 59: [[Strykekvartett nr. 7 – 9, Opus 59 – Rasumovsky av Beethoven|Tre strykekvartett]] («Rasumovsky») (1806)
**nr. 1: [[Strykekvartett nr. 7 av Beethoven|Strykekvartett nr. 7]] i F-dur
**nr. 2: [[Strykekvartett nr. 8 av Beethoven|Strykekvartett nr. 8]] i E-moll
**nr. 3: [[Strykekvartett nr. 9 av Beethoven|Strykekvartett nr. 9]] i C-dur,
*Opus 60: [[Symfoni nr. 4 av Beethoven|Symfoni nr. 4]] i H-dur (1806)
*Opus 61: [[Fiolinkonsert av Beethoven|Fiolinkonsert]] i D-dur (1806)
*Opus 61a: [[Opus 61a av Beethoven|Piano Transcription of fiolinkonsert Opus 61]]
*Opus 62: [[Coriolan Overture|''Coriolan'']] Overture (1807)
*Opus 63: Arrangement of strykekvintett (Opus 4) for pianotrio (1806)
*Opus 64: Arrangement of Stryketrio (Opus 3) for piano og cello (1807)
*Opus 65: Arie: «[[Ah perfido|Ah perfido!]]» (1796)
*Opus 66: [[12-variasjonar for cello &amp; piano i F-dur på Mozart's «Ein Mädchen oder Weibchen»]] (1796)
*Opus 67: [[Symfoni nr. 5 av Beethoven|Symfoni nr. 5]] i C-moll (1807–1808)
*Opus 68: [[Symfoni nr. 6 av Beethoven|Symfoni nr. 6]] i F-dur («Pastoral») (1807–1808)
*Opus 69: [[Cellosonate nr. 3 av Beethoven|Cellosonate nr. 3]] i A-dur (1808)
*Opus 70: [[Pianotrioar, Op. 70 av Beethoven|To pianotrioar]] (1808)
**nr. 1: [[Pianotrio nr. 5 av Beethoven|Pianotrio nr. 5]] i D-dur («Ghost»)
**nr. 2: [[Pianotrio nr. 6 av Beethoven|Pianotrio nr. 6]] i Ess-dur
*Opus 71: [[Blåsesekstett av Beethoven|Blåsesekstett]] i Ess (1796)
*Opus 72: ''[[Fidelio]]'', opera (c. 1803–05; ''[[Fidelio Overture]]'' komponert 1814)
*Opus 72a: ''Leonore'' (earlier versjon of ''Fidelio'', with [[Leonore Overture nr. 2]]) (1805)
*Opus 72b: ''Leonore'' (earlier versjon of ''Fidelio'', with [[Leonore Overture nr. 3]]) (1806)
*Opus 73: [[Pianokonsert nr. 5 av Beethoven|Pianokonsert nr. 5]] i Ess-dur («Keisar») (1809)
*Opus 74: [[Strykekvartett nr. 10 av Beethoven|Strykekvartett nr. 10]] i Ess-dur («Harpe») (1809)
*Opus 75: [[Opus 75 av Beethoven|Seks-songar]] (1809)
**nr. 1: «Mignon»
**nr. 2: «Neue Liebe neues Leben»
**nr. 3: «Es war einmal ein König» frå [[Goethes Faust|Goethes ''Faust'']]
**nr. 4: «Gretels Warnung»
**nr. 5: «An die fernen Geliebten»
**nr. 6: «Der Zufriedene»
*Opus 76: [[Variasjonar, Op. 76 av Beethoven|Seks variasjonar av eit originalt tema]] for piano i D-dur (1809)
*Opus 77: [[Fantasi, Opus 77 av Beethoven|Pianofantasi]] i G-moll (1809)
*Opus 78: [[Pianosonate nr. 24 av Beethoven|Pianosonate nr. 24]] i Fiss-dur (1809)
*Opus 79: [[Pianosonate nr. 25 av Beethoven|Pianosonate nr. 25]] i G-dur (1809)
*Opus 80: «[[Korfantasi av Beethoven|Korfantasi]]» (Fantasi i C-moll for piano, kor og orkester) (1808)
*Opus 81a: [[Pianosonate nr. 26 av Beethoven|Pianosonate nr. 26]] i Ess-dur («Les Adieux») (1809)
*Opus 81b: [[Sekstett, Op. 81b av Beethoven|Sekstett]] i Ess-dur (1795)
*Opus 82: Fire ariettaer og ein duett (1809)
**nr. 1: «Dimmi, ben mio, che m'ami»
**nr. 2: «T'intendo si, mio cor»
**nr. 3: «L'amante impaziente» (first versjon)
**nr. 4: «L'amante impatiente» (second versjon)
**nr. 5: Duett: «Odi 'laura che dolce sospira»
*Opus 83: Tre Songs (1810)
**nr. 1: «Wonne der Wehmut»
**nr. 2: «Sehnsucht»
**nr. 3: «Mit einem gemalten Band»
*Opus 84: ''[[Egmont av Beethoven|Egmont]]'', overture og følgjesmusikk (1810)
*Opus 85: Oratorio: ''[[Christus am Ölberge]]'' (Kristus på Oljeberget) (1803)
*Opus 86: [[Messe i C-dur av Beethoven|Messe i C-dur]] (1807)
*Opus 87: [[Trio, Opus 86 av Beethoven|Trio for to Oboar og engelsk horn]] i C-dur (1795)
*Opus 88: Song: «[[Das Gluck der Freundschaft]]» (1803)
*Opus 89: [[Polonese, Opus 89 av Beethoven|Polonese]] i C-dur (1814)
*Opus 90: [[Pianosonate nr. 27 av Beethoven|Pianosonate nr. 27]] i E-moll (1814)
*Opus 91: ''[[Wellington's Victory]]'' («Slagsymfonien») (1813)
*Opus 92: [[Symfoni nr. 7 av Beethoven|Symfoni nr. 7]] i A-dur (1812)
*Opus 93: [[Symfoni nr. 8 av Beethoven|Symfoni nr. 8]] i F-dur (1812)
*Opus 94: Song: «[[An die Hoffnung]]» (1814)
*Opus 95: [[Strykekvartett nr. 11 av Beethoven|Strykekvartett nr. 11]] i F-moll («Serioso») (1810)
*Opus 96: [[Fiolinsonate nr. 10 av Beethoven|Fiolinsonate nr. 10]] i G-dur (1812)
*Opus 97: [[Pianotrio, Op. 97 av Beethoven|Pianotrio nr. 7]] i H-dur («Erkehertug») (1811)
*Opus 98: ''[[An die ferne Geliebte]]'', [[songsyklus]] (1816)
*Opus 99: Song: «[[Der Mann von Wort]]» (1816)
*Opus 100: Song: «[[Merkenstein]]» (1814)
*Opus 101: [[Pianosonate nr. 28 av Beethoven|Pianosonate nr. 28]] i A-dur (1816)
*Opus 102: [[Cellosonatar nr. 4 og 5 av Beethoven|To cellosonatar]] (1815)
**nr. 1: [[Cellosonate nr. 4 av Beethoven|Cellosonate nr. 4]] i C-dur
**nr. 2: [[Cellosonate nr. 5 av Beethoven|Cellosonate nr. 5]] i D-dur.
*Opus 103: [[Oktett av Beethoven|Oktett]] i Ess (1792)
*Opus 104: strykekvintett (arrangement av pianotrio nr. 3, 1817)
*Opus 105: [[Variasjonar, Opus 105 av Beethoven|Seks sett variasjonar for piano og fløyte]] (1819)
*Opus 106: [[Pianosonate nr. 29 av Beethoven|Pianosonate nr. 29]] i H-dur («Hammerklavier») (1818)
*Opus 107: [[Ti nasjonale airar med variasjonar for fløyte og piano]] (1820)
*Opus 108: [[Tjuefem skotske songar av Beethoven|Tjuefem skotske songar]] (1818)
*Opus 109: [[Pianosonate nr. 30 av Beethoven|Pianosonate nr. 30]] i E-dur (1820)
*Opus 110: [[Pianosonate nr. 31 av Beethoven|Pianosonate nr. 31]] i Ass-dur (1821).
*Opus 111: [[Pianosonate nr. 32 av Beethoven|Pianosonate nr. 32]] i C-moll (1822)
*Opus 112: ''[[Meeresstille und glückliche Fahrt av Beethoven|Meeresstille und glückliche Fahrt]]'', for kor og orkester (1815)
*Opus 113: ''[[Die Ruinen von Athen]]'', overture og følgjesmusikk (1811)
*Opus 114: ''[[Die Ruinen von Athen]]'', marsj og kor (1822).
*Opus 115: ''[[Zur Namensfeier]]'', overture (1815)
*Opus 116: «[[Tremate, empi tremate]]», vokal trio with orkester (1802)
*Opus 117: ''[[König Stephan]]'' (Kong Stefan), overture og følgjesmusikk (1811)
*Opus 118: «[[Elegischer Gesang]]» for fire stemmer og strykekvartett (1814)
*Opus 119: [[Bagatellar, Opus 119 av Beethoven|Elleve nye bagatellar for piano]] (1822)
*Opus 120: [[Diabelli-variasjonar|Trettitre variasjonar av ein vals av Diabelli]] for piano i C-dur («Diabelli-variasjonar») (1823)
*Opus 121a: [[Kakadu-variasjonar]], for pianotrio (Variasjonar av «Ich bin der Schneider Kakadu») (1803)
*Opus 121b: «[[Opferlied]]» for sopran, kor og orkester (1822)
*Opus 122: «[[Bundeslied av Beethoven|Bundeslied]]» for stemmer, kor og wind instruments (1824)
*Opus 123: [[Missa Solemnis av Beethoven|Missa Solemnis]] i D-dur (1823)
*Opus 124: [[Die Weihe des Hauses]], overture (1822)
*Opus 125: [[Symfoni nr. 9 av Beethoven|Symfoni nr. 9]] i D-moll (1824)
*Opus 126: [[Bagatellar, Op. 126 av Beethoven|Seks bagatellar for piano]] (1824)
*Opus 127: [[Strykekvartett nr. 12 av Beethoven|Strykekvartett nr. 12]] i Ess-dur (1825)
*Opus 128: Song: «Der Kuss» (1822)
*Opus 129: [[Rage Over a Lost Penny|Rondo à Capriccio]] for piano i G-dur («Rage over a lost penny») (1795)
*Opus 130: [[Strykekvartett nr. 13 av Beethoven|Strykekvartett nr. 13]] i H-dur (1825)
*Opus 131: [[Strykekvartett nr. 14 av Beethoven|Strykekvartett nr. 14]] i Ciss-moll (1826)
*Opus 132: [[Strykekvartett nr. 15 av Beethoven|Strykekvartett nr. 15]] i A-moll (1825)
*Opus 133: [[Große fuge]] i H-dur for strykekvartett (opphavleg finale i Opus 130) (1826)
*Opus 134: Piano arrangement (4 hender) av Große fuge, Opus 133 (1826)
*Opus 135: [[Strykekvartett nr. 16 av Beethoven|Strykekvartett nr. 16]] i F-dur (1826)
*Opus 136: Kantate: ''[[Der glorreiche Augenblick]]'' (1814)
*Opus 137: [[Fuge for strykekvintett, Op. 137 av Beethoven|Fuge for strykekvintett]] i D-dur (1817)
*Opus 138: ''Leonore'', opera (tidlegare versjon av ''Fidelio'', med [[Leonore Overture nr. 1]]) (1807)

===Verk utan opusnummer===
====Verk med WoO-nummer====
Nummera og kategoriane under er frå Kinsky-katalogen frå 1955. ''[[WoO]]'' er ei forkorting for «Werke ohne Opuszahl», tysk for  «verk utan opusnummer».

=====Instrumentalverk: WoO 1–86=====
;Orkesterverk

''Orkester aleine''
*WoO 1: Musik zu einem Ritterballett (Musikk for ein ballett på hesteryggen) &amp;ndash; åtte satsar
*WoO 2a: Triumfmarsj for orkester for [[Christoph Kuffner]]-tragedien ''Tarpeja'' (1813)
*WoO 2b: Preludium til akt II av ''Tarpeja'' (1813)
*WoO 3: «Gratulasjonsmenuett», [[menuett]] for orkester

''Concertante''
*WoO 4: Pianokonsert i Ess-dur (berre solopart med indikasjonar for orkester), stundom omtalt som [[Beethovens pianokonsert nr. 0]]
*WoO 5: Fiolinkonsertsats i C-dur, fragment
*WoO 6: [[Rondo for piano og orkester av Beethoven|Rondo i H-dur for piano og orkester]], fragment, kanskje berre ein første versjon av pianokonsert nr. 2

''Dansar''
*WoO 7: Tolv menuettar for orkester
*WoO 8: Tolv tyske dansar for orkester (seinare arrangert for piano)
*WoO 9: Seks menuettar for to fiolinar og cello
*WoO 10: Seks menuettar for orkester (originalversjon tapt, berre eit arrangement for piano eksisterer)
*WoO 11: Sju [[Ländler]] for to fiolinar og cello (originalversjon tapt, berre eit arrangement for piano eksisterer)
*WoO 12: Tolv menuettar for orkester (truleg tvilsam, truleg av bror til Beethoven, Carl)
*WoO 13: Tolv tyske dansar for orkester (berre ein versjon for piano eksisterer)
*WoO 14: Tolv [[kontradans]]ar for orkester
*WoO 15: Seks Ländler for to fiolinar og cello (òg arrangert for piano)
*WoO 16: Tolv [[Écossaise]]ar for orkester (truleg uekte)
*WoO 17: Elleve «Mödlinger Tänze» for sju instrument (truleg uekte)

''Marsjar og dansar for blåseinstrument''
*WoO 18: [[Yorckscher Marsch|Marsj for militærorkester «For the Bohemian Ward»]] (trio lagt til seinare)
*WoO 19: Marsj for militærorkester (trio lagt til seinare)
*WoO 20: Marsj for militærorkester «Zapfenstreich» (trio lagt til seinare)
*WoO 21: [[Polonese]] for militærorkester
*WoO 22: Écossaise for militærorkester
*WoO 23: Écossaise for militærorkester (berre eit pianoarrangement av [[Carl Czerny]] eksisterer)
*WoO 24: Marsj for militærorkester

;Kammermusikk
''Utan piano''
*WoO 25: Rondo for 2 oboar, 2 klarinettar, 2 horn og 2 fagottar (originalfinale for oktett, opus 103) (1792)
*WoO 26: Duett for to fløyter
*WoO 27: Tre duettar for klarinett og fagott (truleg uekte)
*WoO 28: Variasjonar for to oboar og cor anglais på «Là ci darem la mano» frå [[Wolfgang Amadeus Mozart|Mozart]]-operaen ''[[Don Giovanni]]''
*WoO 29: Marsj for blåsesekstett i Ess (2 klarinettar, 2 horn &amp; 2 fagottar)
*WoO 30: Tre [[Equale av Beethoven|Equale]] for fire trombonar &amp;ndash; vokalarrangement av desse vart framført ved gravferda til Beethoven.
*WoO 31: [[Fuge]] for orgel
*WoO 32: Duett for bratsj og cello, «mit zwei obligaten Augengläsern»
*WoO 33: Fem stykke for mekanisk klokke eller fløyte
*WoO 34: Duett for to fiolinar
*WoO 35: Kanon for to fiolinar

''Med piano''
*WoO 36: Tre [[pianokvartett]]ar
*WoO 37: Trio for fløyte, fagott og piano i G-dur (1786)
*WoO 38: [[Pianotrio nr. 8 av Beethoven|Pianotrio nr. 8]] i Ess-dur
*WoO 39: Allegretto for pianotrio i H-dur (Pianotrio nr. 9)
*WoO 40: Tolv variasjonar for piano og fiolin på «Se vuol ballare» frå Mozarts ''[[Figaros bryllup]]'' (1792–93)
*WoO 41: Rondo for piano og fiolin i G-dur (1793–94)
*WoO 42: Seks tyske dansar for fiolin og piano (1796)
*WoO 43a: Sonatina for mandolin og cembalo
*WoO 43b: Adagio for mandolin og cembalo
*WoO 44a: Sonatina for mandolin og piano
*WoO 44b: Andante og variasjonar for mandolin og cembalo
*WoO 45: [[Tolv variasjonar for cello &amp; piano i G-dur på Handel's «See, the Conqu'ring Hero comes,»]]
*WoO 46: [[Sju variasjonar for cello &amp; piano i Ess-dur på Mozart's «Bei Männern,»]]

;Pianoverk for 2 eller 4 hender
''Sonatar og verk med enkelsatsar''
*[[Tre pianosonatar, WoO 47 av Beethoven|WoO 47: Tre pianosonatar (Ess-dur, F-moll, D-dur) («Kurfürstensonater»)]] (1783)
*WoO 48: Rondo for piano i C-dur (1783)
*WoO 49: Rondo for piano i A-dur (1783)
*WoO 50: pianoonate i F-dur (1790–92)
*WoO 51: pianoonate i C-dur (1797–98, fragment) gjort ferdig av [[Ferdinand Ries]], 1830
*WoO 52: Presto (Bagatelle) for piano i C-moll (1795, rev. 1798 og 1822)&lt;ref name=WooBagatellar/&gt;
*WoO 53: Allegretto (Bagatelle) for piano i C-moll (1796–97)&lt;ref name=WooBagatellar /&gt;
*WoO 54: Lustig-Traurig (Bagatelle) for piano i C-dur (1802)&lt;ref name=WooBagatellar /&gt;
*WoO 55: Preludium for piano i F-moll (1803)
*WoO 56: Allegretto (Bagatelle) for piano i C-dur (1803, rev. 1822))&lt;ref name=WooBagatellar /&gt;
*WoO 57: [[Andante favori]] &amp;ndash; original mellomsats frå [[Pianosonate nr. 21 av Beethoven|Pianosonate nr. 21 (Waldstein)]] (1805)
*WoO 58: [[Cadenza]]ar for 1. og 3. satsar av Mozarts [[Pianokonsert nr. 20 av Mozart|D-moll pianokonsert (K. 466)]]
*WoO 59: Poco moto (Bagatelle) for piano i A-moll, «[[Für Elise]]» (c. 1810))&lt;ref name=WooBagatellar /&gt;
*WoO 60: Ziemlich lebhaft (Bagatelle) for piano i H-dur (1818))&lt;ref name=WooBagatellar /&gt;
*WoO 61: Allegretto for piano i H-moll (1821)
*WoO 61a: Allegretto quasi andante for piano i G-moll (1825)
*WoO 62: Strykekvintett i C-dur (Fragment, pianotranskripsjon)

''Variasjonar''
*WoO 63: Ni variasjonar for piano av ein marsj av [[Ernst Christoph Dressler]] (1782)
*WoO 64: [[Variasjonar av ein sveitsisk song av Beethoven|Seks-variasjonar av ein sveitsisk song]] for piano eller harp (1790–1792)
*WoO 65: Tjuefire variasjonar for piano av [[Vincenzio Righini]]'s arie «Venni Amore» (1790–1791)
*WoO 66: Tretten variasjonar for piano av arien «Es war einmal ein alter Mann» frå [[Carl Ditters von Dittersdorf]]-operaen ''Das rote Käppchen''
*WoO 67: Åtte variasjonar for piano fire hender av eit tema av Count Waldstein
*WoO 68: Tolv variasjonar for piano av the «Menuet a la Vigano» frå [[Jakob Haibel]]-balletten ''La nozza disturbate'' (1795)
*WoO 69: Ni variasjonar for piano av «Quant'e piu bello» frå [[Giovanni Paisiello]]-operaen ''La Molinara''
*WoO 70: Seks variasjonar for piano av «[[Nel cor più non mi sento]]» frå [[Giovanni Paisiello]]-operaen ''La Molinara'' (1795)
*WoO 71: Tolv variasjonar for piano av den russiske dansen frå [[Paul Wranitzky]]-balletten ''Das Waldmädchen''
*WoO 72: Åtte variasjonar for piano av «Une Fièvre Brûlante» frå [[André Ernest Modeste Grétry]]-operaen [[Richard Coeur-de-lion (opera)|''Richard Coeur-de-lion'']]
*WoO 73: Ten variasjonar for piano av «La stessa, la stessissima» frå [[Antonio Salieri]]-operaen [[Falstaff (Salieri)|''Falstaff'']]
*WoO 74: «Ich denke dein» – song with seks variasjonar for piano fire hender
*WoO 75: Sju variasjonar for piano av «Kind, willst du ruhig schlafen» frå [[Peter Winter]]-operaen ''Das unterbrochene Opferfest''
*WoO 76: [[Variasjonar av «Tandeln und scherzen» av Beethoven|Åtte variasjonar]] for piano av «Tandeln und scherzen» frå [[Franz Xaver Süssmayr]]-operaen ''Soliman II''
*WoO 77: [[Seks enkle variasjonar av Beethoven|Seks enkle variasjonar av eit originalt tema]] for piano
*WoO 78: [[Variasjonar av «God Save the King» av Beethoven|Sju variasjonar]] for piano av «[[God Save the King]]»
*WoO 79: [[Variasjonar av «Rule Britannia» av Beethoven|Five variasjonar]] for piano av «[[Rule Britannia]]»
*WoO 80: [[Variasjonar, WoO. 80 av Beethoven|Thirty-to variasjonar]] av eit originalt tema i C-moll for piano

''Dansar''
*WoO 81: Allemande for piano i A-dur
*WoO 82: Menuett for piano i Ess-dur
*WoO 83: Seks Écossaises for piano og orkester i Ess-dur
*WoO 84: Waltz for piano i Ess-dur
*WoO 85: Waltz for piano i D-dur
*WoO 86: Écossaise for piano i Ess-dur

=====Vokalverk: WoO 87–205=====
;Kantatar, koralar og ariar med orkester
*WoO 87: Kantate for dødsfallet til keisar Josef II
*WoO 88: Kantate for kroninga av keisar Leopold II
*WoO 89: Arie «Prüfung des Küssens»
*WoO 90: Arie «Mit Mädeln sich vertragen»
*WoO 91: To ariar for ''Die Schöne Schusterin'' (1795)
*WoO 92: Arie «Primo Amore»
*WoO 92a: Arie «No, non turbati»
*WoO 93: Duett «Nei giorni tuoi felice»
*WoO 94: «Germania,» arie med kor i H-dur (1814)
*WoO 95: Koral for Wienerkongressen
*WoO 96: Følgjesmusikk til ''Leonore Prohaska'' (1815)
*WoO 97: «Es ist vollbracht» for ''Die Ehrenpforten'' (1815)
*WoO 98: «Wo sich die Pulse,» koral for ''The Consecration of the House''
;Verk for fleire stemmer akkompagnert av piano eller uakkompagnert. 
*WoO 99: Italienske songar
*WoO 100: Musikalsk spøk for tre stemmer «Lob auf den Dicken»
*WoO 101: Musikalsk spøk for tre stemmer og kor «Graf, Graf, liebster Graf»
*WoO 102: Kor for mannlege stemmer «Abschiedsgesang»
*WoO 103: Kantate ''Un lieto Brindisi''
*WoO 104: «Gesang der Mönche» frå Schiller's ''Wilhelm Tell'' for tre mannlege stemmer
*WoO 105: Song for solostemme, kor og piano «Hochzeitslied»
*WoO 106: Gebursdagskantate for prins Lobkowitz
;Lieder og songar for solostemme og piano
*WoO 107–130: Tjuefire songar
*WoO 131: Uferdig song «Erlkönig»
*WoO 132: Song «Als die Geliebte sich trennen wollte»
*WoO 133: Song «In questa tomba oscura»
*WoO 134: Song «Sehnsucht» i four settings
*WoO 135–151: Sytten songar
;Folksongarrangement for ei eller fleire stemmer, med  pianotrio akkompagnement
*WoO 152: Tjuefem irske folkesongar
*WoO 153: Tjue irske folkesongar
*WoO 154: Tolv irske folkesongar
*WoO 155: Tjueseks walisiske folkesongar
*WoO 156: Tolv skotske folkesongar
*WoO 157: Tolv folksongar av forskjellige nasjonalitet
*WoO 158a: Tjuetre kontinentale folksongar
*WoO 158b: Sju britiske folkesongar
*WoO 158c: Seks assorterte folkesongar
*WoO 158d: «Air Français»
;Vokale kanonar
*WoO 159–198: Førtitre kanonar
;Musikalsk spøkar, vittigheiter og tileigningar
*WoO 199: Musikalsk spøk «Ich bin der Herr von zu»
*WoO 200: Pianoøving «O Hoffnung!»
*WoO 201: Musikalsk spøk «Ich bin bereit!»
*WoO 202: Gåtekanon «Das Schöne zu dem Guten» (første versjon)
*WoO 203: Gåtecanon «Das Schöne zu dem Guten» (andre versjon)
*WoO 204: Musikalsk spøk «Holz, Holz, Geigt die Quartette So»
*WoO 205: Ti musikalske vittigheiter («Notenscherze») frå breva til Beethoven

====Verk med Anhang-(Anh-)nummer ====
Desse verka er frå appendikset (''Anhang'' på tysk) i Kinsky-katalogen som vart tilskrivne Beethoven kring tida då katalogen vart kompilert, men desse kan ha òg ha vorte skriven av andre.
*Anh 1: Symfoni i C-dur («[[Jenasymfonien]]») &amp;ndash; i dag tilskriven [[Friedrich Witt]]
*Anh 2: Seks strykekvartettar
*Anh 3: pianotrio i D-dur
*Anh 4: fløyteronate i H-dur
*Anh 5: To pianosonatinaer: [[Sonatina i G-dur]] og [[Sonatina i F av Beethoven|Sonatina i F-dur]]
*Anh 6: Rondo for piano i H-dur

Anh 7 til 18 er verk som Kinsky visste ikkje var skrivne av Beethoven, men som tidlegare var feilaktig tilskrivne han.

*Anh 16, nr. 2 [[Gertrude's Dream Waltz]] for solopiano

====Utvalde verk med Hess-nummer====
Desse verka har nummer som vart gjevne av [[Willy Hess]]. Mange av verka i Hess-katalogen har òg WoO-nummer; desse er ikkje lista her. 
*H 12: Obokonsert i F (tapt, berre utdrag) [http://idrs.org/Publications/DR/DR5.2/beethoven.html]
*H 13: Romanse i E-moll for 3 solistar og orkester
*H 15: Pianokonsert nr. 6 i D-dur (uferdig)
*H 19: Blåsekvintett i Ess-dur
*H 28: Sats i Ass-dur for stryketrio
*H 29: Preludium og fuge for strykekvartett
*H 30: Preludium og fuge for strykekvartett (1794–95)
*H 31: Preludium og fuge for strykekvartett (1794–95)
*H 32: Strykekvartett i F-dur (1799)
*H 33: Menuett for strykekvartett (1790–92)
*H 34: Strykekvartettarrangement av Opus 14 nr. 1 (1801–02)
*H 36: Händel-fuge arrangert for strykekvartett (1798)
*H 38: Bach-fuge arrangert for strykekvartett
*H 39: Strykekvintett i F-dur (lost)
*H 40: Sats i D-moll for strykekvintett
*H 46: Fiolinsonate i A-dur
*H 48: Allegretto i Ess-dur for pianotrio
*H 61: Anglaise i D-dur for piano
*H 64: Fuge for tangentinstrument
*H 65: Concerto-utdrag (arrangement av Opus 37)
*H 68: Ländler i C-moll
*H 69: Bagatelle i C-moll for piano
*H 87: Marsj for piano (arrangement av WoO 29)
*H 88: Menuett for piano (arrangement av Hess 33)
*H 89: Musik zu einem Ritterballett (Musikk for ein riddarballett) (pianoarrangement av WoO 1)
*H 90: ''The Creatures of Prometheus'' (pianoarrangement av Opus 43)
*H 91: Opferlied (pianoarrangement av Opus 121b)
*H 92: Bundeslied (pianoarrangement av Opus 122)
*H 93: «Freudvoll» (piano accompaniment for Opus 84)
*H 97: ''Wellington's Victory'' («Slagsymfonien») (pianoarrangement av Opus 91)
*H 99: Marsj for piano (arrangement av WoO 18)
*H 107: Grenadier's Marsj
*H 108: ''Wellington's Victory'' («Slagsymfonien») ([[panharmonicon]]-arrangement av Opus 91)
*H 115: ''Vestas Feuer'' (uferdig opera) (1803)
*H 118: Musikk for ''The Consecration of the House'' (frå Opus 113)
*H 133: Folkesong
*H 134: Folkesong
*H 137: Song «Ich wiege dich» (tapt)
*H 139: Song «Minnesold» (tapt)
*H 143: Song «An die Freude» (tapt)
*H 152–207: Folksong-settingar
*H 208–232: Italienske fleirstemmige songar
*H 233–246: Kontrapunktøvingar
*H 274–277: Fire kanonar
*H 297: Adagio for tre horn
*H 300–301: To kanonar

====Verk med Biamonti-nummer====
*B838: Overture til ''Macbeth''
*Ein trur at Beethoven hadde meint å skrive operaen ''Macbeth''; ein versjon mogeleg å framføre av mogelege utdrag vart samla av av Albert Willem Holsbergen mellom 1999–2001. Premieren på overturen vart spelt i 2001 av National Symphony Orchestra, dirigert av [[Leonard Slatkin]].

==Kjelder==
{{refopning}}
*''Denne artikkelen bygger på «[[:en:List of compositions by Ludwig van Beethoven|List of compositions by Ludwig van Beethoven]]» frå {{Wikipedia-utgåve|en}},  den 25. april 2012.'' 
**''{{Wikipedia-utgåve|en}} oppgav desse kjeldene:''
;Katalogar og bibliografiar
*Biamonti, Giovanni. ''Catologo cronologo e tematico delle opere di Beethoven''. Torino: ILTE, 1968. {{OCLC|2028666}}&lt;br /&gt;&amp;mdash;Encompasses works with and without opus numbers, as well as sketches and fragments, in 849 chronologically arranged entries.
*Green, James (ed. and trans). ''The new Hess catalog of Beethoven’s works''. West Newbury, Vermont: Vance Brook, 2003. ISBN 0-9640570-3-4.&lt;br /&gt;&amp;mdash;An English translation of [[Willy Hess (composer)|Willy Hess]]' important 1957 catalogue and study, updated to reflect more recent scholarship.
*Hess, Willy. ''Verzeichnis der nicht in der Gesamtausgabe veröffentlichen Werke Ludwig van Beethovens''. Wiesbaden: Breitkopf &amp; Härtel, 1957. {{OCLC|18406510}}&lt;br /&gt;&amp;mdash;Hess' original study and catalogue; still more widely available in libraries than Green's edition.
*Johnson, Douglas and Scott G. Burnham. &quot;Beethoven, Ludwig Van (Works)&quot;, [http://www.grovemusic.com Grove Music Online] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080516041031/http://www.grovemusic.com/ |date=2008-05-16 }} ed. L. Macy (krev brukarkonto). Vitja 19 April 2007.&lt;br /&gt;&amp;mdash;Includes categorized works list with bibliographical and other information.
*Kinsky, G. and H. Halm. ''Das Werk Beethovens: thematisch-bibliographisches Verzeichnis seiner sämtlichen vollendeten Kompositionen''. München: G. Henle, 1955. {{OCLC|334667}}&lt;br /&gt;&amp;mdash;The standard thematic and bibliographical catalogue of Beethoven's works.&lt;br /&gt;&amp;mdash;Full title (translated): ''Beethoven's Works: thematic and bibliographic catalogue of all his completed compositions by Georg Kinsky, completed and edited after the author's death by Hans Helm''.
*[[Gustav Nottebohm|Nottebohm, Gustav]]. ''Thematisches Verzeichnis der im Druck erschienenen Werke von Ludwig van Beethoven''. Leipzig, Breitkopf &amp; Härtel, 1925 {{OCLC|4763103}}. Reprinted Wiesbaden: M. Sändig, 1969 {{OCLC|1828776}}.&lt;br /&gt;&amp;mdash;Historically important thematic catalogue, by a pioneering 19th Century Beethoven scholar.
*[[Maynard Solomon|Solomon, Maynard]]. ''Beethoven'' (1st edition). New York: Schirmer, 1977. ISBN 0-02-872460-7. pp.&amp;nbsp;372, 386–391.&lt;br /&gt;&amp;mdash;Popular biographical study; includes bibliographical notes and (incomplete) works lists.

;Verksamlingar (partitur)
*''Ludwig van Beethovens Werke: Vollständige kritisch durchgesehene überall berechtigte Ausgabe''. Leipzig: Breitkopf &amp; Härtel,&lt;br /&gt;vols i&amp;ndash;xxiv, 1862&amp;ndash;65; vol xxv (supplement), 1888. {{OCLC|24931728}}&lt;br /&gt;&amp;mdash;Original critical &quot;complete works&quot; edition, commonly known as the [[Beethoven Gesamtausgabe]].
*''Beethoven: Sämtliche Werke: Supplemente zur Gesamtausgabe'', ed. W. Hess. Wiesbaden: Breitkopf &amp; Härtel, 1959. {{OCLC|13654118}}&lt;br /&gt;&amp;mdash;Hess's supplement to the 19th century Breitkopf edition.
*''Beethovens Werke: neue Ausgabe sämtlicher Werke'', ed. Joseph Schmidt-Görg, Martin Staehelin, et al. München: G. Henle, 1961&amp;nbsp;&amp;ndash;&amp;nbsp;(current). {{OCLC|13654118}}&lt;br /&gt;&amp;mdash;New critical edition, &quot;herausgaben vom [http://www.beethoven-haus-bonn.de/sixcms/detail.php?id=2986&amp;template=&amp;_mid=2986 Beethoven-Archiv, Bonn] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071007231752/http://www.beethoven-haus-bonn.de/sixcms/detail.php?id=2986&amp;template=&amp;_mid=2986 |date=2007-10-07 }}&quot;; 56 volumes in 13 categories, [http://www.beethoven-haus-bonn.de/sixcms_upload/media/23/gesamtausgabe092008_02.pdf 36 volumes released] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090306103819/http://www.beethoven-haus-bonn.de/sixcms_upload/media/23/gesamtausgabe092008_02.pdf |date=2009-03-06 }} as of January 2009.

;Bøker
*{{Cite book
 |last=Lühning |first=Helga |year=1997
 |chapter=Beethoven as a Lieder composer
 |title=Beethoven Complete Recording, booklet
 |publisher=Deutsche Grammophon Gesellschaft |ref=harv
}}

;Fotnotar
{{fotnoteliste}}
{{refslutt}}

==Bakgrunnsstoff==
* [http://www.lvbeethoven.com/Oeuvres/ListOpus.html Opusnummer, Kinsky-, Hess- og Biamonti-katalogen frå lvbeethoven.com]
*{{IMSLP|id=Beethoven, Ludwig van|cname=Ludwig van Beethoven}}
* [http://ludwig0van0beethoven.tripod.com/works-index.html Verkindeks]
{{Ludwig van Beethoven}}

[[Kategori:Komposisjonar av Ludwig van Beethoven| ]]</text>
      <sha1>dfpx53d4ugiltwdhbvjqhfvs4xjcque</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Don Quijote</title>
    <ns>0</ns>
    <id>215288</id>
    <revision>
      <id>3672899</id>
      <parentid>3522543</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T10:43:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-49958-27</username>
        <id>159074</id>
      </contributor>
      <origin>3672899</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1119" sha1="91h7c71ghwaedlkx5qfy524as10fylc" xml:space="preserve">{{infoboks bok}}
[[Fil:Monumento a Miguel de Cervantes.jpg|mini|Eit av mange monument over Don Quijote er [[Lorenzo Coullaut Valera]] sin bronseskulptur av Don Quijote og Sancho Panza frå perioden 1925-1930. Desse er del av eit større monument over forfattaren [[Cervantes]] på [[Plaza de España]] i Madrid.]]

'''''Don Quijote''''' (på eldre [[spansk]] også som ''Don Quixote''), eller eigentleg '''''El ingenioso hidalgo Don Quijote de la Mancha''''' («Den skarpsindige lågadelsmannen Herr Quijote frå La Mancha»), er eit [[prosa]]verk av spanjolen [[Miguel de Cervantes Saavedra]] (1547–1616). Verket består av to delar utgitt i [[1605]] og [[1615]]. Det er kanskje eit av dei viktigaste spanske verka nokon gong og la på mange måtar grunnlaget for ein moderne skrivemåte innan skjønnlitteraturen. Det blir ofte rekna som den første [[roman]]en i vestleg litteratur. han som skrev denna boka var tudelegves homofil

== Bakgrunnsstoff ==
{{Commonskat|Don Quixote}}

{{spire|litteratur}}
{{Autoritetsdata}}

[[Kategori:Bøker frå 1600-talet]]
[[Kategori:Romanfigurar]]
[[Kategori:Spansk litteratur]]</text>
      <sha1>91h7c71ghwaedlkx5qfy524as10fylc</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3672900</id>
      <parentid>3672899</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T10:50:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>HerVal7752</username>
        <id>105842</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Attenderulla endringa gjord av [[Special:Contributions/~2026-49958-27|~2026-49958-27]] ([[User talk:~2026-49958-27|diskusjon]]) til siste versjonen av [[User:Ranveig|Ranveig]]</comment>
      <origin>3522543</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1071" sha1="brp8k1uyqk3c9byl1fg8rsblim035t9" xml:space="preserve">{{infoboks bok}}
[[Fil:Monumento a Miguel de Cervantes.jpg|mini|Eit av mange monument over Don Quijote er [[Lorenzo Coullaut Valera]] sin bronseskulptur av Don Quijote og Sancho Panza frå perioden 1925-1930. Desse er del av eit større monument over forfattaren [[Cervantes]] på [[Plaza de España]] i Madrid.]]

'''''Don Quijote''''' (på eldre [[spansk]] også som ''Don Quixote''), eller eigentleg '''''El ingenioso hidalgo Don Quijote de la Mancha''''' («Den skarpsindige lågadelsmannen Herr Quijote frå La Mancha»), er eit [[prosa]]verk av spanjolen [[Miguel de Cervantes Saavedra]] (1547–1616). Verket består av to delar utgitt i [[1605]] og [[1615]]. Det er kanskje eit av dei viktigaste spanske verka nokon gong og la på mange måtar grunnlaget for ein moderne skrivemåte innan skjønnlitteraturen. Det blir ofte rekna som den første [[roman]]en i vestleg litteratur.

== Bakgrunnsstoff ==
{{Commonskat|Don Quixote}}

{{spire|litteratur}}
{{Autoritetsdata}}

[[Kategori:Bøker frå 1600-talet]]
[[Kategori:Romanfigurar]]
[[Kategori:Spansk litteratur]]</text>
      <sha1>brp8k1uyqk3c9byl1fg8rsblim035t9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kari Mette Johansen</title>
    <ns>0</ns>
    <id>221840</id>
    <revision>
      <id>3672731</id>
      <parentid>3470111</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T06:20:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>/* Aktiv */</comment>
      <origin>3672731</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3670" sha1="g0isf699xhl95sxa4k2s7mb8pq35a39" xml:space="preserve">{{infoboks biografi}}
'''Kari Mette Johansen''' ({{fødd|11. januar|1979|Johansen, Kari Mette}}) er ein [[Noreg|norsk]] [[handball]]spelar og lærar frå [[Fredrikstad]]. Ho er sidan 1999 kantspelar for [[Larvik Håndballklubb|Larvik HK]], og vart europacupmeister med klubben i 2008 og seriemeister i 13 år på rad, 2000-12. Johansen har i perioden 2004-11 vunne fire EM-gull, to OL-gull og eitt VM-gull med Noregs handballandslag. Mellom 2004 og august 2012 har ho spela 203 landskampar og skåra 493 landslagsmål.

===Aktiv===
Johansen spela i unge år på [[Skjeberg SK]] og fram til 1999 for Lisleby HK. Ho debuterte på Noregs kvinnelandslag 26. mars 2004 og har seinare hatt fast plass i landslagstroppa, og spela alle meisterskapsturneringane Noreg har vore med i. Desse åra vann ho EM-gull i 2006, VM-sølv i 2007, både OL- og EM-gull i 2008, VM-bronse i 2009, det fjerde rake EM-gullet i 2010, sitt fyrste VM-gull i 2011 og sitt andre OL-gull i 2012.

Ho imponerte aller mest under [[Handball-EM for kvinner 2006|europameisterskapen 2006]], då ho skåra ni mål på ni forsøk i finalekampen mot [[Russland]] og vart teken ut på det såkalla ''allstar''-laget i turneringa.

===Merittar landslag===
*[[Handball-EM 2000 for kvinner|EM 2000]]: Nr 6 med Noreg
*[[Handball-EM 2004 for kvinner|EM 2004]]: Gullmedalje etter 27–25 mot Danmark
*[[Handball-VM 2005 for kvinner| VM 2005]]: Nr 9 med Noreg
*[[Handball-EM 2006 for kvinner|EM 2006]]: Gullmedalje etter 27–24 mot Russland
*[[Handball-VM 2007 for kvinner| VM 2007]]: Sølvmedalje etter 24–29 mot [[Russland]]
* [[Sommar-OL 2008|OL 2008]] i Beijing: Gull etter norsk siger 34-27 over Russland
*[[Handball-EM 2008 for kvinner|EM 2008]]: Gullmedalje etter 34–21 mot [[Spania]]
*[[Handball-VM 2009 for kvinner| VM 2009]]:  Bronsemedalje etter 26–21 mot Spania
*[[Handball-EM 2010 for kvinner|EM 2010]]: Gullmedalje etter 25–20 mot [[Sverige]]
*[[Handball-VM 2011 for kvinner| VM 2011]]: Gullmedalje etter 32–24 mot [[Frankrike]]
*[[Handball under Sommar-OL 2012/Kvinner|OL 2012]]: Gullmedalje etter 26–23 over [[Montenegro]]

==Kjelder==
&lt;div class=&quot;references-small&quot;&gt;
*''Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Kari Mette Johansen|Kari Mette Johansen]]» frå {{Wikipedia-utgåve|nb}},  den 23. juli 2012.''  
 &lt;/div&gt;

==Bakgrunnsstoff==
*[http://www.handball.no/Statistikk_Landskamper.asp?LagId=6014&amp;VS=&amp;SpillerId=95247 Handballforbundet si landskampoversikt]
*{{Sports-reference|url=jo/kari-mette-johansen-1.html}}
{{Det norske kvinnelandslaget i handball under sommar-OL 2008}}
{{Det norske kvinnelandslaget i handball under sommar-OL 2012}}
{{autoritetsdata}}
[[Kategori:Norske handballspelarar]]
[[Kategori:Verdsmeistrar i handball]]
[[Kategori:Europameistrar i handball]]
[[Kategori:Olympiske medaljevinnarar i handball]]
[[Kategori:Olympiske meistrar for Noreg]]
[[Kategori:Medaljevinnarar under sommar-OL 2008]]
[[Kategori:Norske deltakarar under sommar-OL 2008]]
[[Kategori:Handballspelarar under sommar-OL 2008]]
[[Kategori:Medaljevinnarar under sommar-OL 2012]]
[[Kategori:Norske deltakarar under sommar-OL 2012]]
[[Kategori:Handballspelarar under sommar-OL 2012]]
[[Kategori:Spelarar i Handball-EM 2000 for kvinner]]
[[Kategori:Spelarar i Handball-EM 2004 for kvinner]]
[[Kategori:Spelarar i Handball-EM 2006 for kvinner]]
[[Kategori:Spelarar i Handball-EM 2008 for kvinner]]
[[Kategori:Spelarar i Handball-EM 2010 for kvinner]]
[[Kategori:Spelarar i Handball-VM 2005 for kvinner]]   
[[Kategori:Spelarar i Handball-VM 2007 for kvinner]]   
[[Kategori:Spelarar i Handball-VM 2009 for kvinner]]
[[Kategori:Spelarar i Handball-VM 2011 for kvinner]]
[[Kategori:Folk frå Fredrikstad]]</text>
      <sha1>g0isf699xhl95sxa4k2s7mb8pq35a39</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Merefa</title>
    <ns>0</ns>
    <id>231251</id>
    <revision>
      <id>3672889</id>
      <parentid>3375014</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T09:04:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Summershell67</username>
        <id>159066</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* */</comment>
      <origin>3672889</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1385" sha1="7i4nwnolj4e4lzcfqmhdcc0i510492l" xml:space="preserve">{{geoboks|by
 | andre namn = [[ukrainsk]]  Мерефа
 |symboltype=våpen|symbol            = CoA of Merefa.svg
 | kartposisjon = Ukraina | kart = Ukraine location map.svg  
 | regiontype   = Oblast | region =  Kharkiv oblast
 | land = Ukraina
 | grunnlagd       = [[1595]]
 | grunnlagd2type =Bystatus | grunnlagd2          = [[1928]]
 | folketal_i_år = 2011&lt;ref&gt;[http://stat6.stat.lviv.ua/PXWEB2007/ukr/publ/2011/chnas.zip Державний комітет статистики України. Чисельність наявного folketal України на 1 січня 2011 року, Київ-2011 (doc)]&lt;/ref&gt;  | folketal         = 22299 
 | folketettleik = auto | areal           = 71
 | postnummer = 62472
 | lat_d =49 | lat_m = 49| lat_s = | lat_NS = N | long_d = 36| long_m = 4| long_s = | long_EW =E
 }}
'''Merefa''' ([[ukrainsk]] Мeрeфa) er ein [[by]] aust i [[Ukraina]]. Han ligg i [[Kharkivsky rajon]] ([[Rajon|distrikt]]) i [[Kharkiv oblast]] ([[Oblast|provins]]). Byen har kring 25 000 innbyggjarar (2011). 

==Kjelder== 
&lt;div class=&quot;references-small&quot;&gt;
*''Denne artikkelen bygger på «[[:en:Merefa|Merefa]]» frå {{Wikipedia-utgåve|en}},  den 2. oktober 2012.'' 
**''{{Wikipedia-utgåve|en}} oppgav desse kjeldene:''
{{fotnoteliste}}
&lt;/div&gt;

{{Kharkiv oblast}}
{{Autoritetsdata}}

[[Kategori:Byar i Kharkiv oblast]]
[[Kategori:Busetnader grunnlagde i 1595]]</text>
      <sha1>7i4nwnolj4e4lzcfqmhdcc0i510492l</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Alpin vegetasjon</title>
    <ns>0</ns>
    <id>309450</id>
    <revision>
      <id>3672862</id>
      <parentid>3430745</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:50:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranveig</username>
        <id>39</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Rett.</comment>
      <origin>3672862</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="17519" sha1="oemb2udj5iqkw6ydtjw42ukgrb14ueb" xml:space="preserve">[[Fil:Alpine flora.jpg|mini|Alpin vegetasjon i [[Alpane]].]]
[[Fil:Alpine tundra Copper Mountain Colorado.jpg|mini|Alpin tundra i Colorado.]]
'''Alpin vegetasjon''' er [[plantar]] som veks i [[alpint klima]]. Dette er ein klimatype som finst ved store [[høgd]]er over [[tregrensa]]. Alpine plantar veks saman som eit [[plantesamfunn]] i [[alpin tundra]].&lt;ref name=&quot;functional&quot;&gt;{{harvnb|Körner|2003}}&lt;/ref&gt; Alpine plantar høyrer til ulike biologiske grupper, som [[gras]], [[Cyperaceae|storr]], [[puteplantar]] og ulike blomar, [[mose|mosar]] og [[lav]].&lt;ref name=&quot;functional2&quot;&gt;{{harvnb|Körner|2003|pp=9–18}}.&lt;/ref&gt; Plantane er tilpasse det harde miljøet i denne klimasona, som omfattar låge temperaturar, tørke, UV-stråling og ein kort vekstsesong.

==Økologi==
[[Fil:Flickr - brewbooks - Aloe polyphylla Schönland ex Pillans (6).jpg|mini|''Aloe polyphylla'', ein alpin [[aloe]]plante som veks i høgfjellsområde i [[Drakensberg]] i [[Lesotho]].]]
Alpin vegetasjon førekjem på [[alpin tundra]], ein type naturregion eller [[biom]] der det ikkje veks [[tre]].  Alpin tundra finst i [[fjell]]område over heile verda. Det går over til subalpin skog under tregrensa, med avstumpa tre i overgangsområdet ([[ekoton]]en) som blir kalla ''[[Krummholz]]''. Høgare oppe ender vegetasjonsområdet i [[snøgrensa]], der det finst snø og is heile året.

Alpine plantar veks ikkje berre på høge [[breiddegrad]]er, men finst også i område nærare [[tropane]]. Desse områda har ulik økologi frå område på høgare breiddegrader.&lt;ref&gt;{{harvnb|Smith|1987|p=137}}&lt;/ref&gt; Ein av dei viktigaste forskjellane er at den nedre grensa til eit tropisk alpint vegetasjonsområde ofte er vanskeleg å definera på grunn av ei blanding av menneskeleg aktivitet, tørt klima og ei naturleg manglande tregrense.&lt;ref&gt;{{harvnb|Smith|1987|p=138}}&lt;/ref&gt; Den andre store skilnaden mellom tropisk og arktisk alpin økologi er temperaturskilnadane. Tropane har ein sommar/vinter-syklus kvar dag, medan høgare breiddegrader er kalde både dag og natt. I desse områda er hovudutfordringa å takla [[kulde|kulda]]. Intens [[frostforvitrning]] påverkar det vesle jordsmonnet som er og også vegetasjonen.&lt;ref&gt;{{harvnb|Bliss|1960|p=119}}&lt;/ref&gt; Tropiske alpine området kan ha liknande tilhøve, men sjeldnare. Det kan vera vanskeleg å generalisera om økologien i nordlege alpine soner fordi dei dekkjer massive område.&lt;ref&gt;{{harvnb|Bliss|1971|p=407}}&lt;/ref&gt; I tillegg til kulde er vind ein viktig faktor i alpin økologi. [[Beskjering]] av vind er vanleg i nordlege alpine område. Vinderosjon av puteplantar er også vanleg å sjå i Alaska.&lt;ref&gt;{{harvnb|Bliss|1960|pp=127–128}}&lt;/ref&gt;

== Tilpassingar ==

=== Å overleva låge temperaturekstremar ===
[[Fil:MassifMontBlanc7438.JPG|mini|Alpint habitat på [[Mont Blanc-massivet]].]]
Dei fleste alpine plantar opplever låge temperaturektremar på eit eller anna punkt i livet. Dei har ulike måtar å takla desse ekstremane på. Dei kan unngå å utsetjast for dei låge temperaturane gjennom [[fenologi]] (vekstfasar knytt til årstidene) eller [[Morfologi i biologi|morfologi]] (utforming). Plantane kan også unngå at utsett vev frys gjennom å auka mengda av løyst stoff i vevet og oppnå ei [[frysepunktsnedsetting]]. Ein annan, noko enklare metode er [[Underkjølte vassdropar|underkjøling]], som hindrar danning av [[is]]krystallar inni plantevevet. Desse metodane er berre verksame ved moderat kulde. I den alpine sona er temperaturane ofte låge nok til at dei ikkje gjev tilstrekkeleg vern.&lt;ref name=&quot;functional3&quot;&gt;{{harvnb|Körner|2003|pp=101–114}}.&lt;/ref&gt; Plantar som treng ei meir permanent løysing kan utvikla [[frosttoleranse]]. Plantar kan også [[dehydrering|dehydrera]] cellene sine ved å flytta vatn til [[Extracellulærmatrix|intercellulærsubstans]]. Dette gjer at is blir danna utanfor cellene der iskrystallana ikkje kan gjera skade. Dersom ingen av desse strategiane kan hindra [[frost]]skade har alpine plantar ofte evna til å reparera eller erstatta skadde organ.&lt;ref name=&quot;hacker&quot;&gt;{{harvnb|Hacker|2008}}&lt;/ref&gt; Dei hjelper til med å gjera dette mogleg ved å plassera vekstområda sine, [[meristem]], under bakken der det som regel er varmare.&lt;ref name=&quot;functional3&quot; /&gt;

====Forhindring av uttørking====
[[Fil:Xanthoria elegans.jpg|mini|Ein vanleg alpin lav, ''[[Xanthoria elegans]]''.]]

Tilgang på vatn varierer ofte i alpine område. Mose og lav har høg uttørkingstoleranse, noko som bidreg til den høge utbreiinga deira i alle alpine habitat.&lt;ref name=&quot;austrheim&quot;&gt;{{harvnb|Austrheim|2005}}&lt;/ref&gt; [[Karplantar]] er sjeldan utsette for uttørking av vevet i høgda. Om det skjer finn det vanlegvis stad på særleg vindutsette stader. Alpine plantar kan hindra vasstap ved hjelp av djupe røter og kontroll av [[spalteopning]]ane i huda. Plantar i lågtliggande område har som regel størst spalteopning om morgonen medan alpine plantar har størst spalteopning midt på dagen, når temperaturen er høgast. Alpine [[sukkulent]]ar nytter ofte [[CAM-fotosyntese]] for å hindra vasstap.

===UV-stråling===
Fordi [[ultrafiolett stråling]] gjerne aukar i høgda, har ho ofte vore rekna som ein stressfaktor for alpin vegetasjon. Det er gjort fleire undersøkingar av korleis strålinga eventuelt påverkar dei, men det er usikkert om vekst og utvikling til plantane faktisk blir påverka. Det er også uklar om strålinga fører til auka genetisk differensiering og avstumpa vekstformer.&lt;ref name=&quot;functional3&quot; /&gt;

===Reproduksjon===
Alpine plantar reproduserer seg både [[kjønna formeiring|kjønna]] og [[ukjønna formeiring|ukjønna]]. Kjønna formeiring kan vera problematisk i alpine område, særleg på stader med kort vekstsesong i soner på høge breiddegrader. I tropiske alpine soner med vekstsesong heile året, som i det nordlege [[Andes]], kan plantar blomstra heile året. Uansett kva tid planatane blomstrar er pollinerande dyr ofte sjeldne, og dei har mindre aktivitet jo høgare ein kjem.&lt;ref name=&quot;functional7&quot;&gt;{{harvnb|Körner|2003|pp=259–290}}.&lt;/ref&gt; Dei vanlegaste [[pollinator]]ane i den alpine sona er [[humler]] og [[fluge]]r.&lt;ref name=&quot;functional7&quot; /&gt; Plantar har ulike strategiar for å hanskast med desse vanskane, mellom anna vekslande blomstringstid og reproduksjon gjennom [[kloning]].

====Tidleg blomstring====
[[Fil:Glory of the Snow in the snow.JPG|mini|Snøstjerne ([[Chionodoxa]]) er ein alpin plante som dannar blomane sine i føre sesong slik at dei er klare til å blomstra så snart snøen byrjar smelta om våren.]]
[[Fil:Alpen I Pflanzenwelt in Brockhaus.jpg|mini|Illustrasjon av alpine blomar frå ''Der Neue Brockhaus'' (1937).]]
Nokre alpine plantar blomstrar straks etter at snøsmeltinga har byrja. Desse tidlege blomstrarane dannar alltid blomane i føre sesong. Dette gjer at dei risikerer frostskade på [[blomestand]]en.&lt;ref name=&quot;functional7&quot; /&gt; For å minka risikoen er blomane ofte omkransa av tettpakka [[høgblad]] dekte av [[trikom]]ar (hår). Dette held innsida av [[knopp]]en varm.&lt;ref name=&quot;tsukaya&quot;&gt;{{harvnb|Tsukaya|2001}}&lt;/ref&gt; Ettersom det finst få pollinatorar tidleg i sesongen, har tidleg blomstrande blomar ein liten reproduktiv suksessrate.&lt;ref name=&quot;functional7&quot; /&gt; Ein fordel med å blomstra tidleg er likevel at frøa som blir danna har større sjanse til å bli mogne før neste frostperiode. Plantane har også større [[utkryssing]]srate, noko som aukar den genetiske variasjonen deira.&lt;ref name=&quot;functional7&quot; /&gt;

====Blomstring midt i sesongen====
Om lag halvparten av alle alpine artar blomstrar midt i vekstsesongen. Dette kombinerer både fordelane og ulempene med tidleg og sein blomstring. Nokre plantar som blomstrar midt i sesongen dannar blomsterstanden i føre sesong, men ikkje alle.&lt;ref name=&quot;functional7&quot; /&gt;

====Sein blomstring====
Sein blomstring finn stad etter hovudvekstsesongen. Plantar som gjer dette produserer mange frø, men frøa har redusert mogningsrate på grunn av tidsavgrensinga. Desse plantane har ein tendens til å nytta [[sjølvpollinering]], [[vivipar]]i og [[apomiksis]] (ulike typar ukjønna formeiring).&lt;ref name=&quot;functional7&quot; /&gt;

====Kloning====
Fordi blomstring og frøproduksjon kan ha høge kostnader for alpine, nytter dei ofte [[vegetativ reproduksjon]] eller kloning. Denne strategien blir stadig meir vanleg jo høgare ein kjem, og er mest utbreidd blant [[gras]] og [[sporeplantar]].&lt;ref name=&quot;functional7&quot; /&gt; For nokre alpine plantar er det den viktigaste reproduksjonmåten. Eit døme på ein slik plante ''[[Carex]]'' ''curvula'', som ein reknar med har ein klonealder på rundt 2000 år.&lt;ref name=&quot;Steinger&quot;&gt;{{harvnb|Steinger|1996}}&lt;/ref&gt;

==Bruk og tyding av alpine plantar==
[[Fil:Allt1 611.jpg|mini|[[Edelweiss]] i [[Republikken Altaj|Altaj]].]]
[[Fil:Rheum australe Oulu 02.jpg|mini|Rabarbratypen ''Rheum australe'' frå Aust-Asia/Himalaya dyrka i [[Oulu universitet]] sin [[botanisk hage|botaniske hage]].]]
Ei rekkje alpine plantar har vore brukt tradisjonelt til mat, medisin og andre føremål, og mange av dei har i dag viktig økonomisk tyding. Fleire alpine plantar blir også dyrka i hagar utanfor alpine klimasoner, både i eigne [[steinbed]] eller saman med andre plantar. Dei toler godt vind, sterk sol, låge temperaturar og tørke, men må ofte vernast mot opphoping av vatn og skugge.&lt;ref&gt;{{citation|
title=The English rock-garden
|author=Reginald John Farrer
|year=1919 
|p=xxvii|url=https://archive.org/stream/englishrockgarde01farr#page/n29/mode/2up}}&lt;/ref&gt;

Plantar frå sjølve [[Alpane]] har lenge vore brukt som mat- og medisinplantar. I dag blir dei marknadsførte i produkt som urtete,&lt;ref&gt;[http://www.lebensbaum.com/en/products/tea/alpine-herbs Alpine Herbs], lebensbaum.com&lt;/ref&gt; hudprodukt&lt;ref&gt;[http://www.alpineherbals.com/herbal-healing-salve/ Herbal Healing Salve], alpineherbals.com; [http://www.clarinsusa.com/en/cleansing-milk-with-alpine-herbs/C010102001.html?utm_campaign=bazaarvoice&amp;utm_medium=SearchVoice&amp;utm_source=RatingsAndReviews&amp;utm_content=Default Cleansing Milk With Alpine Herbs], clarinsusa.com&lt;/ref&gt; og bakrusmiddel.&lt;ref&gt;{{citation|title=Klarkopf|url=http://swissalpineorganics.com/#order-now|accessdate=2016-01-04|archive-date=2016-01-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20160111084054/http://swissalpineorganics.com/#order-now|url-status=yes}}&lt;/ref&gt;
[[Solblom]] (''Arnica montana'') er eit døme på ein gammal medisinplante som framleis er sterkt etterspurd. Plantar frå [[malurtslekta]] har vore brukt til te og alkholdrikkar, mellom anna til å smaksetja [[absint]] og [[vermut]].
Plantar som [[alpehøgmole]] (''Rumex alpinus''), [[dvergtistel]], ''[[Cirsium spinosissimum]]'' og ''[[Echium italicum]]'' har vore nytta til mat eller dyrefôr.&lt;ref&gt;{{citation|title=Alpine ethnobotany in Italy: traditional knowledge of gastronomic and medicinal plants among the Occitans of the upper Varaita valley, Piedmont
|author=Andrea Pieroni og Maria Elena Giusti
|journal=Journal of Ethnobiology and Ethnomedicine
|year=2009
|url=http://ethnobiomed.biomedcentral.com/articles/10.1186/1746-4269-5-32}}&lt;/ref&gt;
Typiske alpelantar som [[edelweiss]] har også hatt ei viktig symbolsk tyding i Austerrike, Sveits og Tyskland.&lt;ref&gt;
{{citation|title=The Meaning of the Edelweiss Flower
|author=Shanna Avery
|date=2. februar 2015
|url=http://www.ehow.com/facts_6745402_meaning-edelweiss-flower.html
}}&lt;/ref&gt;

I [[Himalaya]] blir fleire hundre artar sanka og selde for medisinsk og aromatisk bruk. Mange hushald i Bygde-[[Nepal]] og -[[India]] er avhengige av inntektene frå denne handelen.&lt;ref&gt;{{harvnb|Kala|2005}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;smith&quot;&gt;{{harvnb|Smith Olsen|2003}}&lt;/ref&gt; Dette skaper eit behov for å fokusera på plantekonservering og berekraftig sanking og levnad i desse områda. Nokre av plantane som blir sanka i Nepal er ''[[Neopicrorhiza|Neopicrorhiza scrophulariiflora]]'', ''[[Nardostachys grandiflora]]'', ''[[Aconitum|Aconitum spicatum]]'', ''[[Dioscorea|Dioscorea deltoidea]]'', ''[[Aconitum|Aconitum heterophyllum]]'', ''[[Rheum|Rheum australe]]'', ''[[Bergenia]]'' og ''[[Epimerantha|Epimerantha macraei]]''.&lt;ref name=&quot;smith&quot; /&gt; I indisk Himalaya er alpine medisinplantar som ''[[Dactylorhiza|Dactylorhiza hatagirea]]'', ''[[Picrorhiza|Picrorhiza kurrooa]]'', ''[[Aconitum|Aconitum heterophyllum]]'', ''[[Fritillaria|Fritillaria roylei]]'' og ''[[Podophyllum hexandrum]]'' under sterkt press på grunn av kommersiell overutvinning.&lt;ref&gt;{{harvnb|Kala|2000}}&lt;/ref&gt;

== Kjelder ==
{{reflist}}
{{refopning}}
----
* {{Cite journal
 | last = Austrheim
 | first = Gunnar
 | authorlink =
 | first2 = Kristian| last2=Hassel
 | first3 = Atle| last3=Mysterud
 | title = The Role of Life History Traits for Bryophyte Community Patterns in Two Contrasting Alpine Regions
 | journal = [[The Bryologist]]
 | volume = 108
 | issue = 2
 | pages = 259–271
 | publisher =
 | location =
 | year = 2005
 | url =
 | doi = 10.1639/0007-2745(2005)108[0259:TROLHT]2.0.CO;2| id =
 | accessdate =
 | ref = harv }}
* {{cite journal|last=Bliss|first=L.C.|title=Adaptations of arctic and alpine plants to environmental conditions|journal=Symposium Life Under Extreme Conditions|year=1960|ref=harv}}
* {{cite journal|last=Bliss|first=L.C.|title=Arctic and Alpine Plant life Cycles|journal=Annual Review of Ecology and Systematics|year=1971|volume=2|ref=harv|doi=10.1146/annurev.es.02.110171.002201 }}
* {{Cite journal
 | last = Hacker
 | first = Jürgen
 | authorlink =
 | first2 = Gilbert| last2=Neuner
 | title = Ice Propagation in Dehardened Alpine Plant Species Studied by Infrared Differential Thermal Analysis (IDTA)
 | journal = Arctic, Antarctic, and Alpine Research
 | volume = 40
 | issue = 4
 | pages = 660–670
 | publisher =
 | location =
 | year = 2008
 | url =
 | doi = 10.1657/1523-0430(07-077)[HACKER]2.0.CO;2| id =
 | accessdate =
 | ref = harv}}
* {{cite journal|last=Kala|first=Chandra Prakash| author-link = Chandra Prakash Kala |title=Status and conservation of rare and endangered medicinal plants in the Indian trans-Himalaya|journal=Biological Conservation|year=2000|volume=93|issue=3|pages=371–379|ref=harv|doi=10.1016/S0006-3207(99)00128-7}}
* {{cite journal|last=Kala|first=Chandra Prakash|title=Health traditions of Buddhist community and role of amchis in trans-Himalayan region of India|journal=Current Science|year=2005|volume=89|issue=8|pages=1331–1338|ref=harv}}
* {{Cite journal
 | first = Christian
 | last = Körner
 | author-link =
 | title = Alpine Plant Life: Functional Plant Ecology of High Mountain Ecosystems
 | place = Berlin
 | publisher = Springer
 | year = 2003
 | page =
 | isbn =978-3-540-00347-2
 | ref = harv
 | postscript =. }}
* {{cite journal|last=Smith|first=Alan|first2=Truman P.|last2=Young|title=Tropical Alpine Plant Ecology|journal=Annual Review of Ecology and Systematics|year=1987|volume=18|ref=harv|doi=10.1146/annurev.ecolsys.18.1.137 }}
* {{Cite journal
 | last = Smith Olsen
 | first = Carsten
 | authorlink =
 | last2 = Overgaard Larsen| first2=Helle
 | title = Alpine medicinal plant trade and Himalayan mountain livelihood strategies
 | journal = [[The Geographical Journal]]
 | volume = 169
 | issue = 3
 | pages = 243–254
 | publisher =
 | location =
 | year = 2003
 | url =
 | doi = 10.1111/1475-4959.00088| id =
 | accessdate =
 | ref = harv}}
* {{Cite journal
 | last = Steinger
 | first = Thomas
 | authorlink =
 | first2 = Christian| last2=Körner
 | first3 = Bernhard| last3=Schmid
 | title = Long-term persistence in a changing climate: DNA analysis suggests very old ages of clones of alpine Carex curvula
 | journal = [[Oecologia]]
 | volume = 105
 | issue = 1
 | pages = 94–99
 | publisher =
 | location =
 | year = 1996
 | url =
 | doi = 10.1007/BF00328796| id =
 | accessdate =
 | ref = harv}}
* {{Cite journal
 | last = Tsukaya
 | first = H.
 | authorlink =
 | first2 = T.| last2=Tsuge
 | title = Morphological Adaptation of Inflorescences in Plants that Develop at Low Temperatures in Early Spring: The Convergent Evolution of &quot;Downy Plants&quot;
 | journal = Plant Biology
 | volume = 3
 | issue = 5
 | pages = 536–543
 | publisher =
 | location =
 | year = 2001
 | url =
 | doi = 10.1055/s-2001-17727| id =
 | accessdate =
 | ref = harv}}

----
*''Denne artikkelen bygger på «[[:en:Alpine plants|Alpine plants]]» frå {{Wikipedia-utgåve|en}},  den 4. januar 2016.''  
{{refslutt}}

==Bakgrunnsstoff==
{{commonskat|Alpine flora}}
{{Col-begin|width=66%}}
{{Col-2}}
* [http://www.greekmountainflora.info/ Greek Mountain Flora] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160109222426/http://greekmountainflora.info/ |date=2016-01-09 }}
* [http://www.dionysia4u.com/ The genus Dionysia in Iran and Oman] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191204055011/http://www.dionysia4u.com/ |date=2019-12-04 }}
* [http://www.thealpinegarden.com/ The Alpine Garden, Rock Gardening on the Net] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20061111080053/http://www.thealpinegarden.com/ |date=2006-11-11 }}
{{Col-2}}
* [http://mailman.science.uu.nl/pipermail/alpine-l/ Alpine-L mailing list] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304075528/http://mailman.science.uu.nl/pipermail/alpine-l/ |date=2016-03-04 }}
* [http://www.alpine-plants-jp.com/ Japanese Alpine Plants, etc.]
* [http://www.thegardenersresource.com/alpinessup.html The Gardeners Resource]
* [http://www.alpinegardensociety.net/ The Alpine Garden Society]
{{Col-end}}

{{Autoritetsdata}}
[[Kategori:Alpin flora| ]]
[[Kategori:Alpin vegetasjon| ]]
[[Kategori:Plantar etter habitat]]
[[Kategori:Fjellflora]]</text>
      <sha1>oemb2udj5iqkw6ydtjw42ukgrb14ueb</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kvantisering i signalhandsaming</title>
    <ns>0</ns>
    <id>313564</id>
    <revision>
      <id>3672697</id>
      <parentid>3601676</parentid>
      <timestamp>2026-09-15T16:56:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sigmundg</username>
        <id>835</id>
      </contributor>
      <comment>Samla referanane til slutt i artikkelen (lettare å halda vedlike)</comment>
      <origin>3672697</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="16390" sha1="duomcm2qqjgkitun1ekwfo5gf91irj1" xml:space="preserve">'''Kvantisering''' innan [[signalhandsaming]] er ein av to operasjonar (den andre operasjonen er [[sampling]]), som vert utførte for å konvertera eit [[tidskontinuerleg]] [[analogt signal]] &lt;math&gt;u(t)&lt;/math&gt; til ein sekvens av [[Binærtal|binære tal]] &lt;math&gt;u(n)&lt;/math&gt;, &lt;math&gt;n=0,1,2,...&lt;/math&gt;, som illustrert i fig. 1. Den binære sekvensen &lt;math&gt;u(n)&lt;/math&gt; kan så analyserast og/eller prosesserast på ulike måtar. Signalet &lt;math&gt;u(t)&lt;/math&gt; kan respresentera ein vilkårleg kvantitet, som til dømes ei [[elektrisk spenning]] eller [[elektrisk straum|straum]], [[temperatur]], [[lydtrykk]], osb. Boksen merka «Algoritme» i fig. 1 er typisk ei eller anna form for [[digitalt filter]] som utfører ei eller annan oppgåve, som til dømes å fjerna [[støy]]. Om sekvensen er endra gjennom prosessering ynskjer ein ofte å attskapa det opphavlege tidskontinerlege analoge signalet, som illustrert til høgre i fig. 1. Denne artikkelen handlar om kvantiseringa og nøyaktigheita av denne operasjonen.  

{{wide image|DSP system.png|720px|Fig. 1 Sanntids signalhandsamingssystemsystem.}}

== Kvantisering i tid og amplitude ==
Det analoge signalet ''u''(''t'') er kontinuerleg både i tid og amplitude. At signalet er ''tidskontinuerleg'' tyder at verdien ''u''(''t'') er definert for alle tidsverdiar ''t''. At signalet er ''analogt'' tyder at alle verdiar, innan gitte minimum- og maksimumverdiar, er definerte, slik at signalet har ein kontinerleg varierande amplitude. 
&lt;!--(Det finst rett nok signal som er kvantiserte berre i tid eller berre i amplitude. Eit [[svitsja filter]] til dømes arbeider med signal som har kontinerlige varierande amplitude, men er kvantiserte i tid&lt;ref name=&quot;Horowitz&quot;&gt;P. Horowitz og W. Hill, ''The art of electronics'', 2. utg., Cambridge Univ. Press, 1989.&lt;/ref&gt;. Dei er med andre ord eit sampla analogt signal.) --&gt;
Når eit slikt analogt signal skal konverterast til ein sekvens av binære ord må det kvantiserast både i tid og amplitude. Innan digital signalhandsaming vert kvantisering langs tids-aksen kalla [[sampling]], tasting, eller punktprøving, og kvantisering langs amplitideaksen vert kalla «kvantisering». På det viset held ein kvantisering av tid og amplitude frå kvarandre. Å sampla er med andre ord det same som å ta prøvar av amplituden med faste tidsinterval, kalla sampelintervalet &lt;math&gt;T&lt;/math&gt;, kalla sampelintervalet.  Denne operasjonen vert utført av blokka merka ''Sampler'' i Fig. 1. I staden for å nytta sampelintervalet arbeider ein ofte med  sampelfrekvensen &lt;math&gt;f_s=1/T&lt;/math&gt;, som har eining [[Hertz|Hz]]. Sampelfrekvensen kan variera over eit stort område, frå nokre Hz til fleie GHz. Men prinsippet for sampling og kvantisering er det same uavhengig av sampelfrekvensen. Men til høgare sampelfrekvensen er til meir [[reknekapasitet]] trengst det for å handsame signalet. 

{{wide image|Kvantisering.png|500px|Fig. 2 To alternativ for kvantisering av amplitude- og tidsaksane.}}
[[Fil:Sample-hold-circuit.svg|mini|Fig. 3 S/H-krins.]]

I prinsippet spelar det ingen rolle kva for operasjon, sampling eller kvantisering, som vert utført fyrst, som illustrert i fig. 2. Men på grunn av at [[Analog-til-digital-omformar|AD-omformaren]] treng litt tid til å konvertera frå det analoge signalet på inngangen til eit binært ord vert samplinga utført fyrst, slik som i Fig. 1. Uansett kva for fysisk parameter signalet &lt;math&gt;u(t)&lt;/math&gt; representerer vert det alltid omforma til ei elektrisk spenning før omforming. AD-omformaren har som oppgåve å omforma spenninga &lt;math&gt;u_s(t)&lt;/math&gt; på inngangen til ein binær verdi &lt;math&gt;u(n)&lt;/math&gt;. Spenninga &lt;math&gt;u_s(t)&lt;/math&gt; må haldast stabil gjennom heile sampelintervalet &lt;math&gt;T&lt;/math&gt; for at AD-omformaren skal vera i stand til å finna binærverdien &lt;math&gt;u(n)&lt;/math&gt; som tilsvarar inngangsspenninga &lt;math&gt;u_s(t)&lt;/math&gt;. Brytaren i boksen merka «Sampler» i fig. 1 vert difor stengt i eit kort tidsinterval på starten av kvar sampelperiode, slik at spenninga på inngangen av bytaren vert lagra på ein liten [[kondensator]], som illustrert i fig. 3. Brytaren vert så opna att, kondensatoren held spenninga &lt;math&gt;u_s(t)&lt;/math&gt; på inngangen av AD-omformaren konstant gjennom resten av sampelintervalet, slik at AD-omformaren får tid til å finna fram til binærverdien som tilsvarar &lt;math&gt;u_s(t)&lt;/math&gt;. Dette vert kalla ein Sample and Hold-krins, ofte forkorta til S/H-krins. I praksis er brytaren ein [[transistor]], som vert stengt/opna av eit [[klokkesignal]] C. 

== Kvantisering av amplituden ==
[[Fil:Amplitudekvantisering.png|mini|400px|høgre|Fig. 4 Kvantisering av amplituden.]]
[[Fil:DiscreteLevels.png|mini|400px|høgre|Fig. 5 Kvantisering til næraste binærtal i ein 4-bits AD-omformar.]]

Einingar som [[mikroprosessor]]ar og [[Digital signalprosessor|digitale signalprosessorar]] arbeider med binære tal, så spenninga &lt;math&gt;u_s(t)&lt;/math&gt; må kvantiserast, som illustrert i fig. 4. Denne operasjonen vert utført av ein AD-omformar, som deler inngangsspenninga inn i &lt;math&gt;2^{B}&lt;/math&gt;diskrete nivå, der &lt;math&gt;B&lt;/math&gt; er antal [[bit]] AD-omformaren er oppbygd med. Dei diskrete nivåa vert så representerte som binære tal, som illustrert i fig. 5. 

Kvantiseringsprosessen i AD-omformaren går difor ut på å identifisera det diskrete spenningsnivået som ligg nærast til den analoge inngangspenninga &lt;math&gt;u_s(t)&lt;/math&gt; og representera dette nivået med eit binært tal. Denne operasjonen vert utført ein gong per sampelinterval. Til fleire bit ein AD-omformat har til mindre vert distansen &lt;math&gt;q&lt;/math&gt; mellom dei ulike nivåa, så presisjonen til omformaren er proporsjonal til antal bit&lt;ref name=&quot;Pohlmann&quot;/&gt;. Etter som eit &lt;math&gt;B&lt;/math&gt;-bits binært ord kan representera &lt;math&gt;2^B&lt;/math&gt; diskrete verdiar vert ofte nøyaktigheita til AD- og DA-omformarar oppgjven i form av antal bit.
Ei [[Kompaktplate|CD-plate]] for musikk til dømes lagrar informasjonen i form av 16-bits binære ord, medan moderne [[lydkort]] nyttar 24 bit. Tabell 1 viser nokre døme på antal bit for ulike bruksområde. Når avstanden mellom alle nivåa er den same vert kvantiseringa kalla [[/Lineær#Lineær_skala|lineær]]. Dette er den vanlegaste typen.

{| class=&quot;wikitable col1left col2right col3right&quot; 
|+ Tabell 1: Antal bit og tilsvarande diskrete nivå.
|- 
! '''Media''' || &lt;math&gt;B&lt;/math&gt; || '''Antal nivå'''
|- 
| Enkel [[mikrokontroller]] || 8 || 256
|- 
| Digitalt [[oscilloskop]] || 12 || 4096
|- 
| Musikk-CD || 16 || 65536
|- 
| Moderne lydkort || 24 || 16777216 
|-  
|}

== Kvansitering av bipolære signal==
[[Fil:Kvantiseringkarateristikk.png|mini|300px|høgre|Fig. 6 Kvantiseringskarakteristikkar.]]
Når inngangssignalet er [[Bipolært signal|bipolært]], som til dømes tale eller musikk, lyt ein nytta bipolar kvantisering, som kan omforma både positive og negative spenningar. Ein nyttar då ein bipolar AD-omformar, som genererer ein sekvens av bipolære bipolære ord, som oftast representert på [[toerkomplement]]-form. Ein nyttar ein kvantiseringskarakteristikk som vist i fig. 6 a), slik at utgangsverdien frå AD-omformaren har binærverdien 0 når &lt;math&gt;u(t)=0&lt;/math&gt;. Om kvantiseringa fylgjer karakteristikken vist i fig. 6 b) vil ikkje det binære ordet på utgangen ha ein stabil verdi når &lt;math&gt;u(t)=0&lt;/math&gt;. 

== Kvantiseringsstøy ==
[[Fil:Kvantiseringsfeil.png|mini|300px|høgre|Fig. 7 Kvantiseringsfeil.]]
[[Fil:Kvantiseringsfeilmodell.png|mini|Fig. 8 Kvantis.-modell.]]
Ein &lt;math&gt;B&lt;/math&gt;-bit AD-omformar kan representera berre &lt;math&gt;2^B&lt;/math&gt; nivå, så det analoge inngangssignalet kan ikkje representerast eksakt. Feilen i representasjonen er ei form for støy, og vert kalla «kvantiseringsstøy»&lt;ref name=&quot;Widrow&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;Pohlmann&quot;/&gt;. Fig. 7 illustreret korleis kvantiseringsstøyen &lt;math&gt;\varepsilon(n)&lt;/math&gt; oppstår, på grunn av at ein lyt velgja det næraste nivået til inngangsignalet, som vist i fig. 7 a). Den resulterande feilen (kvantiseringsstøyen) er vist i fig. 7 b). Til fleire bit ein AD-omformar har til mindre vert kvantiseringsstøyen. Ein annan måte å illustrera dette på er vist i fig. 8, der den binære utgangssekvensen &lt;math&gt;v_Q(n)&lt;/math&gt; består av summen av inngangssekvensen &lt;math&gt;v(n)&lt;/math&gt; og kvantiseringsstøyen &lt;math&gt;\varepsilon(n)&lt;/math&gt;:

&lt;math&gt;
  v_Q(n) = v(n) + \varepsilon(n).
&lt;/math&gt;

Som det går fram av fig. 7 ligg kvansiseringsstøyen i intervalet &lt;math&gt;\left[-q/q,q/2\right]&lt;/math&gt;, der &lt;math&gt;q&lt;/math&gt; er distansen mellom to nivå. 

Som eit mål på kor nøyaktig kvantiseringa er nyttar vi [[signal-til-støytilhøve]]t&lt;ref name=&quot;Mitra&quot;/&gt;, som er definert som tilhøvet mellom [[effekt]]en &lt;math&gt;\sigma_{u}^2&lt;/math&gt; til inngangssekvensen &lt;math&gt;u(n)&lt;/math&gt; og effekten &lt;math&gt;\sigma_{\varepsilon}^2&lt;/math&gt; til kvantiseringsstøyen &lt;math&gt;\varepsilon(n)&lt;/math&gt;:

&lt;math&gt;
  \mbox{SNR} = \frac{\sigma_{u}^2}{\sigma_{\varepsilon}^2}.
&lt;/math&gt;

For å finna SNR lyt vi finna uttrykk for &lt;math&gt;\sigma_{u}^2&lt;/math&gt; og &lt;math&gt;\sigma_{\varepsilon}^2&lt;/math&gt;. Vi finn &lt;math&gt;\sigma_{\varepsilon}^2&lt;/math&gt; som 

&lt;math&gt;
  \sigma_{\varepsilon}^2 = \int_{-\infty}^{\infty} \varepsilon^2 p(\varepsilon)d\varepsilon,
&lt;/math&gt;

der &lt;math&gt;p(\varepsilon)&lt;/math&gt; er [[sannsynstettleiksfunksjon]]en for kvantiseringsstøyen &lt;math&gt;\varepsilon(n)&lt;/math&gt;. Under ein hypotese om at alle verdiar i intervalet &lt;math&gt;\left[-q/2,q/2\right]&lt;/math&gt; har same sannsyn kan vi skriva at &lt;math&gt;p(\varepsilon)=1/q&lt;/math&gt;. Det kan visast at denne hypotesen held når amplituden til inngangssignalet &lt;math&gt;u(n)&lt;/math&gt; er stor nok til at han svingar over fleire kvantiseringsnivå&lt;ref name=&quot;Widrow&quot;/&gt;. Etter som vi veit at amplituden til &lt;math&gt;\varepsilon&lt;/math&gt; må ligga i intervalet &lt;math&gt;\left[-q/2,q/2\right]&lt;/math&gt; held det at vi integrerer frå &lt;math&gt;-q/2&lt;/math&gt; til &lt;math&gt;q/2&lt;/math&gt;. Effekten til kvantiseringsstøyen kan difor uttrykkast 

&lt;math&gt;
  \sigma_{\varepsilon}^2 = \frac{1}{q} \int_{-q/2}^{q/2} \varepsilon^2 d\varepsilon = \frac{1}{q}\left[\frac{1}{3}\varepsilon^3 \right]_{-q/2}^{q/2} 
&lt;/math&gt;
&lt;math&gt;
  \mbox{ } \mbox{ } \mbox{ } \mbox{ } = \frac{1}{3q}\left[\frac{q^3}{8} + \frac{q^3}{8}\right] = \frac{q^2}{12}. 
&lt;/math&gt;

Signal-til-støy-tilhøvet blir da

&lt;math&gt;
  \mbox{SNR} = \frac{\sigma_u^2}{\sigma_{\varepsilon}^2} = \frac{\sigma_u^2}{q^2/12}. 
&lt;/math&gt;

Kvantisering av eit bipolært signal med &lt;math&gt;B&lt;/math&gt;-bit resulterer i

&lt;math&gt;
  q = \frac{2\hat{U}}{2^B},
&lt;/math&gt;

der &lt;math&gt;\hat{U}&lt;/math&gt; is maksverdien til inngangssignalet. Når vi sett dette uttrykket inn i uttrykket for SNR får vi

&lt;math&gt;
    \mbox{SNR} = \frac{\sigma_u^2}{\sigma_{\varepsilon}^2} = \frac{\sigma_u^2}{\frac{1}{12}\left(\frac{2\hat{U}}{2^B}\right)^2}.
&lt;/math&gt;

Det er føremålstenleg å definera ein toppfaktor &lt;math&gt;\Gamma=\hat{U}/\sigma_u&lt;/math&gt;, slik at 

&lt;math&gt;
    \mbox{SNR} = \frac{\hat{U}^2/\Gamma^2}{\frac{1}{12}\left(\frac{2\hat{U}}{2^B}\right)^2} = \left(  \frac{3}{\Gamma^2}\right)2^{2B}, 
&lt;/math&gt;

eller uttrykt i [[Decibel|dB]]: 

&lt;math&gt;
   \mbox{ } \mbox{SNR} = 2B\cdot 10\log_{10}(2) - 10\log_{10}\left( \frac{\Gamma^2}{3} \right) \mbox{ dB} 
&lt;/math&gt;

&lt;math&gt;
 \mbox{ } \mbox{ } \mbox{ } \mbox{ } \mbox{ } = 6,02B\cdot 10\log_{10} - 10\log_{10}\left( \frac{\Gamma^2}{3} \right) \mbox{ dB}.
&lt;/math&gt;

The fyrste ledde syner at SNR is proportional med antal bit &lt;math&gt;B&lt;/math&gt;, medan det andre leddet syner at SNR avtek når toppfaktoren &lt;math&gt;\Gamma&lt;/math&gt; aukar. 

For a [[sinus]]-signal er &lt;math&gt;\Gamma=\sqrt{2}&lt;/math&gt;&lt;ref name=&quot;Zölzer&quot;/&gt;, så

&lt;math&gt;
  \mbox{SNR} = 6,02 + 1,76\mbox{ dB}.
&lt;/math&gt;

For eit signal med uniform sannsynsfordeling (alle verdiane i intervalet &lt;math&gt;\left[-\hat{U}, \hat{U}  \right]&lt;/math&gt; har same sannsyn) er &lt;math&gt;\Gamma=\sqrt{3}&lt;/math&gt; &lt;ref name=&quot;Zölzer&quot;/&gt;, så

&lt;math&gt;
  \mbox{SNR} = 6,02 \mbox{ dB}.
&lt;/math&gt;

Dei fleste fysiske posessar genererer signal med ei [[Normalfordeling|Gaussisk]] amplitudefordeling (normalfordeling). For denne typen signal kan amplituden av og til vera mykje større enn gjennomsnittsverdien, og det er så godt som umogleg å gardera seg mot at inngangssignalet &lt;math&gt;u(t)&lt;/math&gt; av og til overstig maks inngangsverdi til AD-omformaren. Dette resulterer i at toppane vert [[klipping|klipte bort]], noko som fører til at det vert generert [[forvrengning]]skomponentar. For å redusera risikoen for klipping lyt ein redusera nivået til inngangsspenninga &lt;math&gt;u(t)&lt;/math&gt;. Men når ein reduserer nivået til &lt;math&gt;u(t)&lt;/math&gt; fører dette til at ein ikkje gjer seg nytte av heile [[dynamikkomdåre]]t til AD-omformaren. I praksis lyt ein difor finna eit kompromiss, slit at ein utnyttar mest mogeleg av dynamikkområdet, samstundes som sannsynet for klipping ikkje vert for stort. Om vi til dømes krev at sannsynet for klipping ikkje overstig &lt;math&gt;10^{-5}&lt;/math&gt; ender vi opp med &lt;math&gt;\Gamma=4,61&lt;/math&gt; &lt;ref name=&quot;Zölzer&quot;/&gt;, som resulterer i eit signal-til-støy-tilhøve på  

&lt;math&gt;
  \mbox{SNR} = 6,02 - 8,5 \mbox{ }\mbox{ dB}.
&lt;/math&gt;

Denne likninga syner at ei ordlengd på 16 bit resulterer i SNR = 87,8 dB, medan 24 bit resulterer i 136 dB når inngangssignalet har Gaussisk amplitudefordeling. Om ein derimot går at frå at amplitudefordelinga er uniform kjem ein fram til verdiane 96 og 144 dB. Men dei fleste fysiske prosessar har Gaussisk, eller tilnærma Gaussisk amplitudefordeling, så SNR på 87,8 respektivt 136 dB er ofte meir realistiske verdiar. 

== Antialaiasing og antispeilfiltre ==
[[Fil:Filterrespons.png|mini|300px|høgre|Fig. 9 Filter amplituderespons.]]
[[Fil:FilterresponsOversampling.png|mini|300px|høgre|Fig. 10 Filter amplituderespons for oversampling.]]
Signal-til-støy-tilhøvet har implikasjonar for karakteristikkane til [[antialiasingfilter|antialiasing-]] og antispeilfilera, og naudsynt demping &lt;math&gt;D&lt;/math&gt; ved &lt;math&gt;f_s/2&lt;/math&gt; kan relaterast til antal bit &lt;math&gt;B&lt;/math&gt;. Dempinga &lt;math&gt;D&lt;/math&gt; ved &lt;math&gt;f_s/2&lt;/math&gt; lyt vera minst like stor som dynamikkområdet til AD-omformaren. Frå fig. 9 ser vi at &lt;math&gt;\Delta f=f_s/2-f_c&lt;/math&gt;, der &lt;math&gt;f_c&lt;/math&gt; er [[bandbreidd]]a til inngangssignalet, så stor demping &lt;math&gt;D&lt;/math&gt;, fører til at det trengst antialiasing- og antispeilfilter med stor steilheit&lt;ref name=&quot;Mitra&quot;/&gt;. Etter som filtera er [[Elektrisk filter|analoge]] er stor steilheit problematisk, både på grunn av kostnaden og av di analoge filtere med stor orden er følsame for [[Komponenttoleranse|komponenttoleransar]]&lt;ref name=&quot;Chen&quot;/&gt;.   

Ein kan omgå problemet med høg filterorden ved å auka sampelfrekvensen &lt;math&gt;f_s&lt;/math&gt;, utan å endra knekkfrekvensen til filtera &lt;math&gt;f_c&lt;/math&gt;, slik at breidda på transisjonabandet &lt;math&gt;\Delta f&lt;/math&gt; aukar, som illustrert i fig. 10. Ulempa med å auka sampelfrekvensen er at ord-raten frå AD-omformaren aukar tilsvarande, noko som fører til at prosessoren som tek seg av etterfylgjande prosessering av datastraumen lyt hå høgare [[reknekapasitet]], og det trengst meir [[Random Access Memory|RAM]] for å mellomlagring. I motsetning til analoge filtere er det enkelt å laga [[Digtalt filter|digitale filere]] med stor steilheit. Ved å kombinera [[oversampling]]&lt;ref name=&quot;Fliege&quot;/&gt; med nedsampling av den digitale sekvensen kan dataraten reduserast. Dette vert kalla [[Desimator|desimering]]. Denne teknologien høyrer inn under [[multirateprosessering]] og spelar ein viktig funksjon i [[Sigma-Delta-omformar|&lt;math&gt;\Sigma\mbox{-}\Delta&lt;/math&gt;-omformarar]]&lt;ref name=&quot;Pohlmann&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;Norsworthy&quot;&gt;S.R. Norsworthy, R. Schreier og G.C. Temes, ''Delta-Sigma data converters - Theory, design, and simulation''', IEEE-Wiley-Interscience, 1997.&lt;/ref&gt;.

== Referansar ==
&lt;references&gt;
&lt;ref name=&quot;Chen&quot;&gt;W.-K. Chen, ''Passive and active filters - Theory and implementation'', John Wiley &amp; Sons, 1986.&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;Fliege&quot;&gt;N.J. Fliege, ''Multirate digital signal processing'', John Wiley &amp; Sons, 1994.&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;Mitra&quot;&gt;S.K. Mitra, ''Digital signal processing - A computer-based approach'', 4. utg., McGraw-Hill, 2011.&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;Pohlmann&quot;&gt;K.C. Pohlmann, ''Principles of digital audio'', 4. utg., McGraw-Hill, 2000.&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;Widrow&quot;&gt;B. Widrow og I. Kollár, ''Quantization noise'', Cambridge Univ. Press, 2008.&lt;/ref&gt;
&lt;ref name=&quot;Zölzer&quot;&gt;U. Zölzer, ''Digital audio signal processing'', 3. utg., John Wiley &amp; Sons, 2022.&lt;/ref&gt;
&lt;/references&gt;

{{Digital signalhandsaming}}

{{Autoritetsdata}}
[[Kategori:Digital signalhandsaming]]</text>
      <sha1>duomcm2qqjgkitun1ekwfo5gf91irj1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Annette Skotvoll</title>
    <ns>0</ns>
    <id>325697</id>
    <revision>
      <id>3672876</id>
      <parentid>3442225</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T08:18:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <origin>3672876</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2659" sha1="6jj6dp8rz7ount23zfu3emfpnn4p5o5" xml:space="preserve">{{infoboks biografi}}

'''Annette Skotvoll''' ({{fødd|1. september|1968|Skotvoll}}) er ein norsk tidlegare handballlspelar frå [[Trondheim]]. I tida 1988-96 vann ho to OL-sølv, EM-sølv, VM-bronse og EM-bronse.
Målvakta deltok i 250 landskampar og skåret to mål for Noreg.

Skotvoll debuterte på landslaget i 1987. Frå [[Sommar-OL 1988]] i [[Seoul]] til [[Sommar-OL 1992]] i [[Barcelona]] var ho jamnt fyrste-målvakt for Noreg, og ho var med å vinne sølvmedaljar i begge OL-turneringane. Etter [[Cecilie Leganger]] kom inn på det norske landslaget som målvakt i 1993, fungerte Skotvoll meir eller mindre som andre-målvakt. Gjennom åra 1993 til 1996 vann ho VM-bronse på norsk heimebane i 1993, EM-bronse i 1994 og sølvmedalje under EM 1996 i [[Danmark]], der ho ikkje makta hindre at vertsnasjonen vann finalen med 25 mot 23 mål. 

Skotvoll spelte i mange år på [[Sjetne Idrettslag]], men då det laget rykte ned frå toppserien melde ho overgang til byrivalen [[Byåsen Idrettslag]].

===Merittar===
*[[Handball under Sommar-OL 1988/Kvinner|OL 1988]]: Sølvmedalje etter 20–23 mot Sør-Korea
*[[Handball-VM 1990 for kvinner| VM 1990]]: Nr 6 med Noreg
*[[Handball under Sommar-OL 1992/Kvinner|OL 1992]]: Sølvmedalje etter 21–28 mot Sør-Korea
*[[Handball-VM 1993 for kvinner| VM 1993]]: Bronsemedalje etter 20–19 mot Romania
*[[Handball-EM 1994 for kvinner| EM 1994]]: Bronsemedalje etter 24–19 mot Ungarn
*[[Handball-VM 1995 for kvinner| VM 1995]]: Nr 4 etter 24–25 mot Danmark
*[[Handball under Sommar-OL 1996/Kvinner|OL 1996]]: Nr 4 etter 18–20 mot Ungarn
*[[Handball-EM 1996 for kvinner| EM 1996]]: Sølvmedalje etter 23–25 mot Danmark

==Kjelder==
&lt;div class=&quot;references-small&quot;&gt;
*''Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Annette Skotvoll|Annette Skotvoll]]» frå {{Wikipedia-utgåve|nb}},  den 5. desember 2016.''  
 &lt;/div&gt;
{{Det norske kvinnelandslaget i handball under sommar-OL 1988}}
{{Det norske kvinnelandslaget i handball under sommar-OL 1992}}
{{Det norske kvinnelandslaget i handball under sommar-OL 1996}}
{{autoritetsdata}}

[[Kategori:Norske handballspelarar]]
[[Kategori:Olympiske sølvmedaljevinnarar for Noreg]]
[[Kategori:Medaljevinnarar under sommar-OL 1988]]
[[Kategori:Norske deltakarar under sommar-OL 1988]]
[[Kategori:Handballspelarar under sommar-OL 1988]]
[[Kategori:Medaljevinnarar under sommar-OL 1992]]
[[Kategori:Norske deltakarar under sommar-OL 1992]]
[[Kategori:Handballspelarar under sommar-OL 1992]]
[[Kategori:Spelarar i Handball-VM 1993 for kvinner]]
[[Kategori:Norske deltakarar under sommar-OL 1996]]
[[Kategori:Handballspelarar under sommar-OL 1996]]
[[Kategori:Folk frå Trondheim]]</text>
      <sha1>6jj6dp8rz7ount23zfu3emfpnn4p5o5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Rakettsilo</title>
    <ns>0</ns>
    <id>337987</id>
    <revision>
      <id>3672847</id>
      <parentid>2964959</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:40:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranveig</username>
        <id>39</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Rett.</comment>
      <origin>3672847</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2283" sha1="d09p8l01wkl4uk5ve228dzuutnv1guq" xml:space="preserve">[[Fil:Lithuania_Plokstine_missile_base_1.jpg|mini|Den synlege delen av ein [[SS-4 Sandal]] [[rakettsilo]] in Plokštinės rakettbase, [[Litauen]]]]
[[Fil:Minuteman_II_in_silo_1980.jpg|høgre|mini|Vedlikehaldsarbeid på ein Minuteman II i siloen]]
[[Fil:Peacekeeper_missile.jpg|left|mini|Ein Peacekeeper MX vert skoten ut frå [[silo]]]]
Ein '''rakettsilo''' er ein underjordisk, vertikalt plassert sylindrisk installasjon for oppbevaring av [[Interkontinentalt ballistisk missil|interkontinentale ballistiske missil]] (ICBM).

Fram til 1960-talet vart alle ICBM-ar skote ut frå overflatebasar, noko som gjorde våpena svært sårbare for [[Bombe|bombeangrep.]] [[Storbritannia]] starta på 1950-talet eit prøveprosjekt med underjordiske rakettramper, men dette vart avvikla i 1960. Sjølv om det opphavlege prøveprosjektet var avslutta, var ideen om underjordiske rakettoppskytingsinstallasjoner fødd, og blei teken over av [[USA]].

Noko av bakgrunnen for suksessen til rakettsiloane var overgangen frå superavkjølt til temperert drivstoff, som gjorde at rakettane kunne stå lagra med drivstoffet ombord. Den vidare overgangen til fast drivstoff bidrog i endå sterkare grad her.

Sidan 1960-talet har siloen vore det primære landbaserte rakettutskytningssystemet, men auka grannsemd i ulike system for [[tråleiknavigasjon]] førte utover 1970- og 1980-talet til at den store fordelen med underjordisk lagring er vorten noko redusert. USA har brukt store ressursar på å freista å utvikla erstatningar, men ingen av desse er sett i produksjon. Sovjetunionen/Russland og [[Kina]] har teke i bruk mobile ICBM-rampar.

I dei seinare åra har nedrusting og overgang til andre våpensystem medført at fleire rakettsiloanlegg er vorte nedlagt. I USA har enkelte av desse vorte selt til privatpersonar, som har brukt dei til ulike føremål. Mest spesielt kan kanskje seiast å vera tilfellet William Pickard, som vart dømd for å ha planlagt produksjon av massive mengder [[LSD]] i ein nedlagd silo i [[Kansas]].

==Kjelder==
&lt;div class=&quot;references-small&quot;&gt;
*''Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Rakettsilo|Rakettsilo]]» frå {{Wikipedia-utgåve|nb}}, den 17. april 2017.''  
&lt;/div&gt;

{{Autoritetsdata}}

[[Kategori:Ballistiske missil]]
[[Kategori:Militære installasjonar]]</text>
      <sha1>d09p8l01wkl4uk5ve228dzuutnv1guq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Vigdis Hårsaker</title>
    <ns>0</ns>
    <id>338434</id>
    <revision>
      <id>3672880</id>
      <parentid>3440538</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T08:28:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>/* Klubbspel */</comment>
      <origin>3672880</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2415" sha1="fm9dbqcvcjn3c6eesuws38t965emjyn" xml:space="preserve">{{infoboks biografi}}
'''Vigdis Hårsaker''' ({{fødd|16. juli|1981|Hårsaker}}) er ein norsk tidlegare handballspelar frå [[Trondheim]]. Ho vart europameister med Noreg i 2004 og vann elles to VM-sølv og eitt EM-sølv i tida 2001-07. På landslaget var venstrehendte Hårsaker oftast høgrekant, medan ho i [[Byåsen IL]] jamnast var høgre rykkrom-spelar.

==Aktiv==
===Klubbspel===
Hårsaker spelte opphavleg på [[Sjetne IL]], deretter gjekk ho i 1998 til byrival Byåsen. Etter ein sesong i franske [[Toulon]] var ho Byåsen-spelar att til 2003. Overgangen frå Byåsen til [[Larvik HK]] i 2003 skapte store overskrifter i avisene og overgangstvisten hamna til slutt i retten. I 2005 vann ho Cupvinnarcupen med Larvik. Deretter vende Hårsaker tilbake til Byåsen frå hausten 2005. To år seinare tapte ho Cupvinnarcupen med laget frå heimbyen. Skadar førte til at ho la opp seint i 2010.

===Landslagsspel===
Hårsaker landslagsdebuterte mot [[Polen]] 29. november 2000. Ho utmerkte seg særleg i [[Handball-EM 2004 for kvinner|EM-finalen 2004]] i [[Budapest]], der ho skåra fire av måla i ein kamp som enda med norsk siger 27-24 mot [[Russland]]. Den 18. oktober 2008 var Frankrike gjest då ho deltok i sin landskamp nummer 133. I det som vart hennar siste kamp med flagget på brystet gjekk ho mållaus av banen, etter å ha skåra 337 landslagsmål i dei føregåande landskampane.

===Merittar===
*[[Handball-EM 2000 for kvinner|EM 2000]]: Nr 6 med Noreg
*[[Handball-VM 2001 for kvinner| VM 2001]]: Sølvmedalje etter 25–30 mot Russland 
*[[Handball-EM 2002 for kvinner|EM 2002]]: Sølvmedalje etter 22–25 mot Danmark
*[[Handball-VM 2003 for kvinner| VM 2003]]: Nr 6 med Noreg
*[[Handball-EM 2004 for kvinner|EM 2004]]: Gullmedalje etter 27–25 mot Danmark
*[[Handball-VM 2007 for kvinner| VM 2007]]: Sølvmedalje etter 24–29 mot [[Russland]]
*Noregsmeister: 2003 med Larvik HK
*Vinnar av EHF-cupvinnarcupen: 2005 med Larvik HK
*Finalist i EHF-cupvinnarcupen: 2007 med Byåsen IL

==Kjelder==
&lt;div class=&quot;references-small&quot;&gt;
*''Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Vigdis Hårsaker|Vigdis Hårsaker]]» frå {{Wikipedia-utgåve|nb}},  den 5. mai 2017.''  
 &lt;/div&gt;
*[https://handballold.nif.no/Statistikk_Landskamper.asp?LagId=6014&amp;VS=&amp;SpillerId=116458 Landskampar]
{{autoritetsdata}}
[[Kategori:Norske handballspelarar]]
[[Kategori:Europameistrar i handball]]
[[Kategori:Folk frå Trondheim]]</text>
      <sha1>fm9dbqcvcjn3c6eesuws38t965emjyn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Liev Schreiber</title>
    <ns>0</ns>
    <id>338690</id>
    <revision>
      <id>3672845</id>
      <parentid>3222740</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:40:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranveig</username>
        <id>39</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>3672845</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1296" sha1="24zj27cot0j64q89hggqmouh1zhe8t3" xml:space="preserve">{{infoboks biografi}}
'''Liev Schreiber''' ({{fødd|fødenamn=Isaac Liev Schreiber|4. oktober|1967|Schreiber, Leiv}}) er ein [[USA|amerikansk]] [[skodespelar]], regissør og [[Dramatikar|manusforfattar.]] I 2005 vart Schreiber tildelt ein Tony Award for si rolle i teaterstykket ''Glengarry Glen Ross''.

Schreiber har ei halsyster og fire halvbrør, ein av dei, Pablo, er òg skodespelar. Dei andre halvbrørne er Max, Charles, og Will.
Han er ein god ven av [[Dustin Hoffman]]. Schreiber har eit tilhøve til den britisk-australske skodespelaren [[Naomi Watts]], som han spelte mot i filmen ''The Painted Veil'' frå 2006. Den første sonen deira, Alexander «Sasha» Pete, vart fødd 25. juli 2007.  Den 13. desember 2008 fekk paret sin andre son, Samuel Kai. Watts uttalte i april 2010 at dei hadde planar om å få eit tredje barn dersom dei kunne garantera at dette vart ei jente.

==Kjelder==
&lt;div class=&quot;references-small&quot;&gt;
*''Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Liev Schreiber|Liev Schreiber]]» frå {{Wikipedia-utgåve|nb}},  den 16. mai 2017.''  
&lt;/div&gt;

== Bakgrunnsstoff ==
* [http://www.myspace.com/lievschreiberofficial The Official Liev Schreiber] at MySpace.com

{{use dmy dates}}
{{Autoritetsdata}}
[[Kategori:Folk frå San Francisco]]
[[Kategori:USA-amerikanske skodespelarar]]</text>
      <sha1>24zj27cot0j64q89hggqmouh1zhe8t3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kjersti Beck</title>
    <ns>0</ns>
    <id>343029</id>
    <revision>
      <id>3672877</id>
      <parentid>3440833</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T08:20:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <origin>3672877</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1486" sha1="21koo8u6dod0vmny11r2lbm6kb68qtf" xml:space="preserve">{{infoboks biografi}}
'''Kjersti Beck''' ({{fødd|5. september|1979|Beck}}) er ein norsk tidlegare [[handball]]spelar frå [[Østre Toten]] som vart europameister i handball i [[Handball-EM 2004 for kvinner|2004]].

Beck var målvakt i både Viken HK, Toten HK og trondheimslaget [[Sjetne IL]]. Frå 1998 til 2006 var ho sisteskanse på topplaget [[Byåsen IL]]. Hausten 2006 var ho ei kort tid i spanske Sagunto, men då klubben kom i økonomiske vanskar vende ho heimover til Gjøvik &amp; Vardal vinteren 2008. Våren 2013 rykte laget frå [[Oppland]] ned frå eliteserien og ho slutta med handball.

Beck debuterte på [[Det norske kvinnelandslaget i handball|det norske landslaget]] 22. oktober 2004 mot [[Det franske kvinnelandslaget i handball|Frankrike]]. Få veker seinare kom høgdepunktet då ho viste klassespel som målvakt då Noreg vann [[Handball-EM 2004 for kvinner|Handball-EM 2004]] i [[Ungarn]]. Landslagstida hennar tok slutt 3. mars 2007 mot nettopp [[Det ungarske kvinnelandslaget i handball|Ungarn]], Becks 42. landskamp.

===Merittar===
*[[Handball-EM 2004 for kvinner|EM 2004]]: Gullmedalje etter 27–25 mot [[Det danske kvinnelandslaget i handball|Danmark]]
*[[Handball-VM 2005 for kvinner| VM 2005]]: Nr 9 med Noreg

==Kjelder==
*[https://handballold.nif.no/Statistikk_Landskamper.asp?LagId=6014&amp;VS=&amp;SpillerId=101017 handball.no]

{{autoritetsdata}}
[[Kategori:Norske handballspelarar]]
[[Kategori:Folk frå Østre Toten]]
[[Kategori:Europameistrar i handball]]</text>
      <sha1>21koo8u6dod0vmny11r2lbm6kb68qtf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Hege K. Kvitsand</title>
    <ns>0</ns>
    <id>343518</id>
    <revision>
      <id>3672878</id>
      <parentid>3488164</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T08:21:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <origin>3672878</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1857" sha1="m0l35tmz7n94t81biyf7b5dz5brngpn" xml:space="preserve">{{infoboks idrettsutøvar}}
'''Hege Kristine Kvitsand''' ({{fødd|14. juni|1973|Kvitsand}}) er ein norsk tidlegare [[handball]]spelar frå [[Trondheim]]. Linjespelaren vann sølvmedalje under [[Sommar-OL 1992]] og [[Handball-VM 1997 for kvinner|Handball-VM 1997]], og bronsemedalje ved VM 1993 og EM 1994.

Kvitsand fekk sitt gjennombrot då ho spelte på [[Sjetne IL]]. Sidan var ho aktiv i [[Byåsen IL]] og der etter i [[Bækkelaget SK]]. Sesongen 1994/95 vart ho kåra til årets spelar i Noreg. Etter 1997/98-sesongen i danske Gudme, gjekk ho tilbake til Byåsen og avslutta som aktiv på Trondheims topplag i 2001?

Kvitsand debuterte på det norske landslaget mot [[Danmark]] den 30. juni 1991. Ho vann sølv med Noreg under Sommar-OL 1992 i [[Barcelona]], bronse både ved VM 1993 i Noreg og EM 1994 i [[Tyskland]]. Ho deltok også då Noreg under OL 1996 i [[Atlanta]] enda på fjerdeplass. Året etter fekk ho sølv under VM i 1997 i [[Austerrike]]/[[Ungarn]]. VM-finalen 1997 var Kvitsands 145. og siste kamp med det norske flagget på brystet, der ho skåra sitt 197. og siste landslagsmål. Kampen enda med dansk siger, nett som då ho debuterte.

===Merittar===
*[[Handball under Sommar-OL 1992/Kvinner|OL 1992]]: Sølvmedalje etter 21–28 mot Sør-Korea
*[[Handball-VM 1993 for kvinner| VM 1993]]: Bronsemedalje etter 20–19 mot Romania
*[[Handball-EM 1994 for kvinner| EM 1994]]: Bronsemedalje etter 24–19 mot Ungarn
*[[Handball under Sommar-OL 1996/Kvinner|OL 1996]]: Nr 4 etter 18–20 mot Ungarn
*[[Handball-VM 1997 for kvinner| VM 1997]]: Sølvmedalje etter 20–33 mot Danmark

==Kjelder==
*[https://handballold.nif.no/Statistikk_Landskamper.asp?LagId=6014&amp;VS=&amp;SpillerId=54447 handball.no]

{{autoritetsdata}}
[[Kategori:Norske handballspelarar]]
[[Kategori:Spelarar i Handball-VM 1993 for kvinner]]
[[Kategori:Folk frå Trondheim]]</text>
      <sha1>m0l35tmz7n94t81biyf7b5dz5brngpn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Marte Eliasson</title>
    <ns>0</ns>
    <id>343547</id>
    <revision>
      <id>3672879</id>
      <parentid>3442566</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T08:22:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <origin>3672879</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1814" sha1="k0vbloq9es3nd8xlhetd7k920jlvjox" xml:space="preserve">{{infoboks biografi}}
'''Marte Eliasson''' ({{fødd|27. september|1969|Eliasson}}) er ein norsk tidlegare [[handball]]spelar frå [[Trondheim]]. Kantspelaren vann OL-sølv 1988 og bronsemedalje i VM 1993 og EM 1994. Eliasson spelte dei fyrste ungdomsåra på Utleira, sidan var ho aktiv på norsk toppnivå i [[Sverresborg IF]] og i [[Sjetne IL]].

Eliasson fekk sin landslagsdebut 7. august 1987 då Noreg møtte [[Vest-Tyskland]]. Året etter var ho med å vinne sølv under [[Sommar-OL 1988]] i [[Seoul]]. Ho deltok i Handball-VM 1990, men måtte sjå [[Sommar-OL 1992]] heimafrå. Under [[Handball-VM 1993 for kvinner|Handball-VM 1993]] på norsk heimebane skåra ho to mål då Noreg vann 20-19 over [[Romania]] i bronsefinalen. Eitt år seinare stod ho for tre nettkjenningar då Noreg sikra ein ny bronsemedalje med 24-19 mot [[Ungarn]] i Handball-EM 1994, hennar siste kamp i landslagsdrakta. Eliasson spelte 145 landskampar og skåra 179 mål.

===Merittar===
*[[Handball under Sommar-OL 1988/Kvinner|OL 1988]]: Sølvmedalje etter 20–23 mot Sør-Korea
*[[Handball-VM 1990 for kvinner| VM 1990]]: Nr 6 med Noreg
*[[Handball-VM 1993 for kvinner| VM 1993]]: Bronsemedalje etter 20–19 mot Romania
*[[Handball-EM 1994 for kvinner| EM 1994]]: Bronsemedalje etter 24–19 mot Ungarn

==Kjelder==
*[https://handballold.nif.no/Statistikk_Landskamper.asp?LagId=6014&amp;VS=&amp;SpillerId=40788 handball.no]
{{Det norske kvinnelandslaget i handball under sommar-OL 1988}}
{{autoritetsdata}}
[[Kategori:Norske handballspelarar]]
[[Kategori:Olympiske sølvmedaljevinnarar for Noreg]]
[[Kategori:Medaljevinnarar under sommar-OL 1988]]
[[Kategori:Norske deltakarar under sommar-OL 1988]]
[[Kategori:Handballspelarar under sommar-OL 1988]]
[[Kategori:Spelarar i Handball-VM 1993 for kvinner]]
[[Kategori:Folk frå Trondheim]]</text>
      <sha1>k0vbloq9es3nd8xlhetd7k920jlvjox</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Anette Hovind Johansen</title>
    <ns>0</ns>
    <id>343619</id>
    <revision>
      <id>3672733</id>
      <parentid>3440532</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T06:22:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <origin>3672733</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1577" sha1="ca7h1llulw62jbi9piaia4cye9pnrq2" xml:space="preserve">{{infoboks biografi}}
'''Anette Hovind Johansen''' ({{fødd|24. mars|1980|Johansen, Anette}}) er ein norsk tidlegare [[handball]]spelar frå [[Østfold]]. Ho vart europameister i 2006, og vann elles EM-sølv i 2002 og VM-sølv i 2007. Rykkrom-spelaren utmerkte seg særleg som ein flink forsvarsspelar.  

Johansen spelte på [[Skjeberg SK]] og deretter på Lisleby til 2000. 20 år gammal byrja ho spele på [[Nordstrand IF]], før ferda i 2004 gjekk til dansk handball og GOG Svendborg. Frå hausten 2009 spelte ho på Fredrikstad BK til ho la opp 2011?

Johansen debuterte på det norske landslaget den 11. mars 2000 mot [[Tyskland]]. Ho sleit med å etablere seg i landslagstroppen dei fyrste åra, men fekk meir speletid og vart europameister i 2006 og spelte VM-finale mot [[Russland]] i 2007. Våren 2008 spelte ho sin 99. landskamp, eit oppgjer mot [[Portugal]] den 30. mars. Fleire landskampar fekk ho ikkje, så etter 231 skåringar var det slutt med flagget på brystet.

===Merittar===
*[[Handball-EM 2002 for kvinner|EM 2002]]: Sølvmedalje etter 22–25 mot Danmark
*[[Handball-VM 2003 for kvinner| VM 2003]]: Nr 6 med Noreg
*[[Handball-VM 2005 for kvinner| VM 2005]]: Nr 9 med Noreg
*[[Handball-EM 2006 for kvinner|EM 2006]]: Gullmedalje etter 27–24 mot Russland
*[[Handball-VM 2007 for kvinner| VM 2007]]: Sølvmedalje etter 24–29 mot [[Russland]]

==Kjelder==
*[https://handballold.nif.no/Statistikk_Landskamper.asp?LagId=6014&amp;VS=&amp;SpillerId=105314 handball.no]

{{autoritetsdata}}
[[Kategori:Norske handballspelarar]]
[[Kategori:Europameistrar i handball]]</text>
      <sha1>ca7h1llulw62jbi9piaia4cye9pnrq2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Connie Mathisen</title>
    <ns>0</ns>
    <id>343620</id>
    <revision>
      <id>3672850</id>
      <parentid>3354753</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:42:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <origin>3672850</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="995" sha1="gvj19mrtf3zlxe2sohbc2wox9ntwhcu" xml:space="preserve">{{infoboks biografi}}
'''Connie Mathisen''' ({{fødd|6. april|1976|Mathisen}}) er ein norsk tidlegare [[handball]]spelar.&lt;!-- frå Fredrikstad?--&gt; Kantspelaren fekk VM-bronse med Noregs landslag i 1993.

Mathisen spelte dei fyrste ungdomsåra på Torp IL i [[Fredrikstad]], før ho i 1993 melde seg inn i det lokale topplaget [[Skjeberg SK]]. Sidan var ho nokre sesongar aktiv i [[Byåsen IL]] før ho atter var Skjeberg-spelar kring 2002-04.

Mathisen spelte ni landskampar for Noreg i tida frå mars til november 1993 og skåra fem mål. Ho var med i den norske VM-troppa 1993 utan å få eit sekunds speletid i meisterskapen, men vann altså ein bronsemedalje.

===Merittar===
[[Handball-VM 1993 for kvinner|Handball-VM 1993]]: Bronsemedalje etter 20-19 mot [[Romania]]

==Kjelder==
*[https://handballold.nif.no/Statistikk_Landskamper.asp?LagId=6014&amp;VS=&amp;SpillerId=71847 handball.no]

{{autoritetsdata}}
[[Kategori:Norske handballspelarar]]
[[Kategori:Spelarar i Handball-VM 1993 for kvinner]]</text>
      <sha1>gvj19mrtf3zlxe2sohbc2wox9ntwhcu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kryptoanalyse</title>
    <ns>0</ns>
    <id>344651</id>
    <revision>
      <id>3672785</id>
      <parentid>3052242</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:06:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranveig</username>
        <id>39</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>3672785</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5095" sha1="89obt3tz4ibh5qocm2ayj3hft5uwqxg" xml:space="preserve">[[Fil:Bombe-wh.700px.jpg|mini|Ei såkalla &quot;bombe&quot; var ei elektromekanisk innretning først funne opp av Polen og seinare i flittig bruk av både USA og England. Dette signaliserte tydinga datamaskiner ville få innan kryptoanalyse ]]
'''Kryptoanalyse''' er teknikken eller studiet av eit [[Kryptografi|krypteringssystem]], med det føremålet å knekka krypteringen slik at informasjonen vert tilgjengeleg.

Ein av dei mest berømte krypteringsmaskiner er den tyske Enigmaen, som var eit kodesystem som vart knokke av allierte kryptologar under [[Andre verdskrigen]]. Dette medførte antakeleg at krigen vart forkorta betydeleg, og er eitt av fleire døme på at kryptoanalyse spelar ei viktig rolle i krigføring. 

== Frekvensanalyse ==
{{detaljar|Frekvensanalyse}}
Dei enklaste og tidlegaste metodane bestod av frekvensanalyse. Frekvensanalyse vert brukt i hovudsak i mot substitusjonschiffer, det vil seia tekst der ein har bytt ut ein bokstav med ein annan. Metoden baserer seg på eit det innanfor eit språk er ein ujevn fordeling mellom dei ulike bokstavane, slik at nokre bokstavar opptrer svært hyppig, medan andre opptrer sjeldan.

Dette kan nyttast til å gjetta seg fram til kva for bokstavar som finst i teksta. Ei tekst på så lite som 30 teikn er sårbar for frekvensanalyse, og jo lenger den er, jo lettare er det å bruka metoden.  

=== Veikskapar ===
[[Maria I av Skottland|Maria Stuart]] fekk smerteleg røyna veikskapane ved eit monoalfabetisk substitusjonschiffer.
Ho ville styrta den engelske dronninga [[Elisabeth I av England|Elizabeth.]] Meldingane til og frå Mary og hennes tilhengarar vart oppdaga. Etter at Thomas Phelippes hadde dekryptert meldingane ved hjelp av frekvensanalyse, vart konspirasjonen oppdaga. I 1587 vart ho og hennes tilhengarar torturert og halshogge.

=== Polyalfabetisk substitusjonschiffer ===
Denne hendinga og andre førte etter kvart til at den franske diplomaten Vigenère (1523–1596), introduserte det polyalfabetiske substitusjonschifferet, eit chiffersystem kor fleire bokstavar representerer ein bokstav. Den første metoden for å bruka eit slikt chiffer har fått namn etter han, Vigenérechifferet.

Dette var ein revolusjon innan kryptering, og metoden vart mykje brukt av militære og diplomatar.  
Sjølv denne krypteringsmetoden kunne knekkast, ved blant anna å sjå på kombinasjonar av bokstavar, gjetting på klartekstinnhaldet og lengda til nøkkelen.
[[Fil:Ztel1b.jpg|høgre|mini|Zimmerman telegrammet, kanskje historia si viktigaste kryptoanalytiske bragd. Det førte til at USA gjekk med i krigen på dei alliertes side under første verdskrig. ]]
I 1917 vart det berømte Zimmermann-telegrammet dekryptert av England. Det vart seinare publisert i New York Timst. Telegrammet viste at Tyskland prøvde å skapa konflikt mellom Mexico og USA. Dekrypteringen av telegrammet var sterkt medverkande til at USA gjekk med i første verdskrig på dei alliertes side.

Dei tyske diplomatane hadde blant anna brukt eit [[Kode|kodesystem]] der tal representerte ord.
789 kunne tyda og ,1153 kunne tyda Mexico, 234 USA, 32 mellom og 3425 kunne tyda ''krig.'' «3425 32 1153 789 234» tyder såleis «krig ''mellom'' ''USA'' ''og'' ''Mexico».'' Det Tyskland ikkje visste var at England hadde kjennskap til nokon av kodane som var i bruk. Ved å gjetta på klartekstinnhaldet kombinert med dei kodane ein kjende til, vart det mogleg å knekka meldinga.
[[Fil:DES_Board300.png|høgre|mini| Eit skreddarsytt kretskort for å knekka DES chiffer 
(56 bit sin) på nokre timar. Det demonstrer korte nøklar #seg sårbarhet for ''Brute force'' angreip, og tydinga av å ikkje velja nøklar som består av namn og uttrykk.]]

== ''Brute force'' ==
Den vanlegaste metoden for å knekka eit chiffer, er å gjetta på nøklar ved å prøva og feila.
Ved å ''bruka'' rå kraft, «brute force» kan ei datamaskin prøva mange ulike nøklar heilt til teksta inneheld kjende ord. Nytter ein korte nøklar eller nøklar med kjende ord, vert oppgåva enklare.

Den meste kjende varianten av datakrypteringssystemet [[DES]] (''Data Encryption Standard'') med 56 bitar-nøkkel, kan i dag knekkast i løpet av nokre timar. Dette er desidert den meste brukte metoden. Eit krypteringssystem som brukar symmetrisk nøkkel, bør i dag vera på 128 bitar for å vera tilstrekkeleg sikkert. 128 Bitar har fleire tusen millionar milliardar kombinasjonar enn nøkkelen til ein 56 bit.{{Treng kjelde}}

== Dagens situasjon ==
Det finst ei mengd nyare metodar for å knekka databaserte krypteringssystem bla differensial og lineær analyse. Likevel er dissa metodane veldig spesielle og krevjande i bruk. 
I dagens samfunn er det å knekka eit chiffer på grunn av kort nøkkel eller veikskapar i algoritmen særs vanskeleg, sjølv i system der det er oppdaga feil.

Det er meir sannsynleg at nokon treng inn i eit system ved at nokon oppdagar krypteringsnøkkelen ved at ein har brukt namnet til hunden, kona eller andre kjende ord, at ein lyttar til tastetrykk, stråling frå nettverk, PC og trådlause tastatur, eller ved å finna nedskrivne passord.</text>
      <sha1>89obt3tz4ibh5qocm2ayj3hft5uwqxg</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3672788</id>
      <parentid>3672785</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:07:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranveig</username>
        <id>39</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Dagens situasjon */</comment>
      <origin>3672788</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5104" sha1="mp7srjoyxztskanyidl94dewud5xuje" xml:space="preserve">[[Fil:Bombe-wh.700px.jpg|mini|Ei såkalla &quot;bombe&quot; var ei elektromekanisk innretning først funne opp av Polen og seinare i flittig bruk av både USA og England. Dette signaliserte tydinga datamaskiner ville få innan kryptoanalyse ]]
'''Kryptoanalyse''' er teknikken eller studiet av eit [[Kryptografi|krypteringssystem]], med det føremålet å knekka krypteringen slik at informasjonen vert tilgjengeleg.

Ein av dei mest berømte krypteringsmaskiner er den tyske Enigmaen, som var eit kodesystem som vart knokke av allierte kryptologar under [[Andre verdskrigen]]. Dette medførte antakeleg at krigen vart forkorta betydeleg, og er eitt av fleire døme på at kryptoanalyse spelar ei viktig rolle i krigføring. 

== Frekvensanalyse ==
{{detaljar|Frekvensanalyse}}
Dei enklaste og tidlegaste metodane bestod av frekvensanalyse. Frekvensanalyse vert brukt i hovudsak i mot substitusjonschiffer, det vil seia tekst der ein har bytt ut ein bokstav med ein annan. Metoden baserer seg på eit det innanfor eit språk er ein ujevn fordeling mellom dei ulike bokstavane, slik at nokre bokstavar opptrer svært hyppig, medan andre opptrer sjeldan.

Dette kan nyttast til å gjetta seg fram til kva for bokstavar som finst i teksta. Ei tekst på så lite som 30 teikn er sårbar for frekvensanalyse, og jo lenger den er, jo lettare er det å bruka metoden.  

=== Veikskapar ===
[[Maria I av Skottland|Maria Stuart]] fekk smerteleg røyna veikskapane ved eit monoalfabetisk substitusjonschiffer.
Ho ville styrta den engelske dronninga [[Elisabeth I av England|Elizabeth.]] Meldingane til og frå Mary og hennes tilhengarar vart oppdaga. Etter at Thomas Phelippes hadde dekryptert meldingane ved hjelp av frekvensanalyse, vart konspirasjonen oppdaga. I 1587 vart ho og hennes tilhengarar torturert og halshogge.

=== Polyalfabetisk substitusjonschiffer ===
Denne hendinga og andre førte etter kvart til at den franske diplomaten Vigenère (1523–1596), introduserte det polyalfabetiske substitusjonschifferet, eit chiffersystem kor fleire bokstavar representerer ein bokstav. Den første metoden for å bruka eit slikt chiffer har fått namn etter han, Vigenérechifferet.

Dette var ein revolusjon innan kryptering, og metoden vart mykje brukt av militære og diplomatar.  
Sjølv denne krypteringsmetoden kunne knekkast, ved blant anna å sjå på kombinasjonar av bokstavar, gjetting på klartekstinnhaldet og lengda til nøkkelen.
[[Fil:Ztel1b.jpg|høgre|mini|Zimmerman telegrammet, kanskje historia si viktigaste kryptoanalytiske bragd. Det førte til at USA gjekk med i krigen på dei alliertes side under første verdskrig. ]]
I 1917 vart det berømte Zimmermann-telegrammet dekryptert av England. Det vart seinare publisert i New York Timst. Telegrammet viste at Tyskland prøvde å skapa konflikt mellom Mexico og USA. Dekrypteringen av telegrammet var sterkt medverkande til at USA gjekk med i første verdskrig på dei alliertes side.

Dei tyske diplomatane hadde blant anna brukt eit [[Kode|kodesystem]] der tal representerte ord.
789 kunne tyda og ,1153 kunne tyda Mexico, 234 USA, 32 mellom og 3425 kunne tyda ''krig.'' «3425 32 1153 789 234» tyder såleis «krig ''mellom'' ''USA'' ''og'' ''Mexico».'' Det Tyskland ikkje visste var at England hadde kjennskap til nokon av kodane som var i bruk. Ved å gjetta på klartekstinnhaldet kombinert med dei kodane ein kjende til, vart det mogleg å knekka meldinga.
[[Fil:DES_Board300.png|høgre|mini| Eit skreddarsytt kretskort for å knekka DES chiffer 
(56 bit sin) på nokre timar. Det demonstrer korte nøklar #seg sårbarhet for ''Brute force'' angreip, og tydinga av å ikkje velja nøklar som består av namn og uttrykk.]]

== ''Brute force'' ==
Den vanlegaste metoden for å knekka eit chiffer, er å gjetta på nøklar ved å prøva og feila.
Ved å ''bruka'' rå kraft, «brute force» kan ei datamaskin prøva mange ulike nøklar heilt til teksta inneheld kjende ord. Nytter ein korte nøklar eller nøklar med kjende ord, vert oppgåva enklare.

Den meste kjende varianten av datakrypteringssystemet [[DES]] (''Data Encryption Standard'') med 56 bitar-nøkkel, kan i dag knekkast i løpet av nokre timar. Dette er desidert den meste brukte metoden. Eit krypteringssystem som brukar symmetrisk nøkkel, bør i dag vera på 128 bitar for å vera tilstrekkeleg sikkert. 128 Bitar har fleire tusen millionar milliardar kombinasjonar enn nøkkelen til ein 56 bit.{{Treng kjelde}}

== Dagens situasjon ==
Det finst ei mengd nyare metodar for å knekka databaserte krypteringssystem, mellom anna differensial og lineær analyse. Likevel er desse metodane veldig spesielle og krevjande i bruk. 
I dagens samfunn er det å knekka eit chiffer på grunn av kort nøkkel eller veikskapar i algoritmen særs vanskeleg, sjølv i system der det er oppdaga feil.

Det er meir sannsynleg at nokon treng inn i eit system ved at nokon oppdagar krypteringsnøkkelen ved at ein har brukt namnet til hunden, kona eller andre kjende ord, at ein lyttar til tastetrykk, stråling frå nettverk, PC og trådlause tastatur, eller ved å finna nedskrivne passord.</text>
      <sha1>mp7srjoyxztskanyidl94dewud5xuje</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Vårberget</title>
    <ns>0</ns>
    <id>345012</id>
    <revision>
      <id>3672781</id>
      <parentid>3035584</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:04:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranveig</username>
        <id>39</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>3672781</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="761" sha1="omwkhupegox7g9y293evimpxmqv35ju" xml:space="preserve">{{geoboks|fjell}}
'''Vårberget''' er den høgaste fjellkammen (ca. 60 moh.)&lt;ref&gt;[http://www.norgeskart.no/#!?project=norgeskart&amp;layers=1002&amp;zoom=12&amp;lat=7886619.47&amp;lon=1098525.80 Vårberget]&lt;/ref&gt; på [[Vardøya]] i Vardø. Berget ligg heilt aust på Austøya der ein har ei panoramautsikt utover byen i vest og Austhavet og til [[Fiskarhalvøya]] i [[Russland]] i aust.

Sidan 1952 har Vårberget vore militært område. I dag held [[Forsvarets stasjon Vardø]] til her. I tillegg finst eit radarhovud tilhøyrande LSTN Sørreisa; dette var tidlegare ein del av no nedlagde LSTN Vardø. Tyskarane hadde under [[Andre verdskrigen|andre verdskrig]] eit krigslasarett i fjellet.

== Referansar ==
&lt;references/&gt;
{{Autoritetsdata}}

[[Kategori:Geografi i Vardø]]</text>
      <sha1>omwkhupegox7g9y293evimpxmqv35ju</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Fyrsten</title>
    <ns>0</ns>
    <id>345494</id>
    <revision>
      <id>3672789</id>
      <parentid>3581918</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:07:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranveig</username>
        <id>39</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>3672789</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4515" sha1="k0sp9x5ecnb5ztm79g5hqqhli5skzcb" xml:space="preserve">{{Infoboks bok|tittel=Fyrsten
|originaltittel=Il Principe|sjanger=Politisk teori
|forlag=Cappelen|isbn=9788202218027
|illustrasjon=Machiavelli_Principe_Cover_Page.jpg
}}

'''''Fyrsten''''' ({{lang|it|Il Principe}}) er ei bok skriven av [[Niccolò Machiavelli]] (1469–1527), som levde i den norditalienske bystaten [[Firenze]] under [[renessansen]]. Boka vart skriven rundt 1513, men ikkje utgjeven før [[1532]], fem år etter at Machiavelli døydde.

Machiavelli levde samstundes med fleire store renessansekunstnarar som [[Sandro Botticelli|Botticelli]], [[Rafael]], [[Michelangelo Buonarroti|Michelangelo]] og [[Leonardo da Vinci]]. Machiavelli var ein sentral skikkelse i Firenze, og verkte i periodar som politisk rådgjevar for leiaren i byen. Samtida hans var prega av politiske og menneskelege drama. Strukturar som [[bystat]]ane stod for fall, og stadige krigar såg ut til å aldri vilja ta slutt. Mot denne bakgrunnen utvikla Machiavelli verket ''Fyrsten.'' 

==Fyrstespegel ==
Machiavelli sitt føremål med ''Fyrsten'' var dobbelt. På overflata og tilsynelatande var det eit verk i [[fyrstespegel]]tradisjonen, for å forklara korleis ein leiar kan retta opp igjen ein tilstand av sivilisert orden gjennom bruk av alle naudsynte middel. Han skriv at fysisk vald er opphavet til all [[makt]], og at alle statsgrunnleggjarar berre har eitt middel, nemleg [[vald]]. Uttrykket om at ''målet heilaggjer middel'' kan belysast frå debatten kring ''Fyrsten.'' Grunnen til at det er slik, hevder boka, er fordi menneskenaturen er korrumpert og i elendig forfatning, og at samfunnet treng ein sterk leiar for å skapa orden. Men for at ein fyrste eller makthavar skal kunna utøva legitim vald, er det ein føresetnad at denne blir utøvd i staten si interesse, aldri av personleg interesse. Machiavelli skil såleis skarpt mellom den personlege moralen, som må vera upåklageleg, og den offentlege moralen, der handlingane er legitime når dei tener interessene til staten eller fellesskapet.

Boka vart skriven som ei praktisk rettleiing for herskarar, spesielt tileigna [[Lorenzo de'Medici]], fyrsten av Firenze, og ber preg av å vera ein analyse av politiske prosessar. Machiavelli seier at han har som mål å diskutera tinga slik dei verkeleg er, og ikkje nøya seg med å diskutera ideal. Han meiner det ikkje børe vera nokon samanheng mellom politikk og etiske prinsipp. Dette gjer at han vert rekna som ''faren til [[realpolitikk]]en''.

== Undergravande skrift ==
Det eigentlege føremålet til Machiavelli med verket var ikkje så tydeleg. Machiavelli var [[Republikk|republikanar]] - han meinte at det beste for dei italienske bystatane ikkje var fyrsteveldet, men den republikanske styreforma. Dette kjem ikkje fram i boka. Men enkelte av hans sentrale råd til fyrsten av Firenze er eigna til å fremja det republikanske målet.
* Han rår mot frisinn og tilrår lureri for å sikra støtta til folket. Samstundes er Machiavelli klar over at eit tidlegare pro-republikansk kuppforsøk slo feil på grunn av passiviteten til folket - noko som skulda fyrsten sitt frisinn. 
* Han går inn for at folket skal vera væpna, sjølv om han veit at florentinarane er klart pro-demokratiske og klart misnøgde med fyrstesystemet.
* Han oppfordrar fyrsten å busetja seg i den byen han erobrar. Dette var i strid med Medici sin vanlege politikk, som var å bu utanfor byen. Bur ein inne i byen, er faren for å verta styrta av opprørarar eller ein borgarmilits større.

==Kjelder==
{{fotnoteliste}}
&lt;div class=&quot;references-small&quot;&gt;
*''Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Fyrsten|Fyrsten]]» frå {{Wikipedia-utgåve|nb}},  den 22. desember 2017.''  
&lt;/div&gt;

== Bakgrunnsstoff ==
* [http://urn.nb.no/URN:NBN:no-nb_digibok_2008080604019 ''Fyrsten''] [http://urn.nb.no/URN:NBN:no-nb_digibok_2008080604019 på bokhylla.no]
* '''[https://web.archive.org/web/20070626123011/http://metalibri.incubadora.fapesp.br/portal/authors/IlPrincipe Il Principe]''' [MetaLibri Digital Library]
* '''[http://www.ibiblio.org/ml/libri/m/MachiavelliNB_IlPrincipe/main_h.html Il Principe]''' (HTML e-bok)

; Litteratur 
* ''Fyrsten'' utgjeve i bokserien Kulturbiblioteket til Bokklubben 1999, med innleiing av Bjørn Qviller, omsett frå italiensk av Jon Bingen ISBN 82-525-3728-6
* Trond Berg Eriksen ''Machiavelli'' : reven i hønsegården Universitetsforlaget 2006 ISBN 8215010725 

{{use dmy dates}}
{{Autoritetsdata}}
[[Kategori:Italiensk litteratur]]
[[Kategori:Politiske teoriar]]
[[Kategori:Verk frå 1500-talet]]</text>
      <sha1>k0sp9x5ecnb5ztm79g5hqqhli5skzcb</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Nord-Vietnam</title>
    <ns>0</ns>
    <id>345565</id>
    <revision>
      <id>3672843</id>
      <parentid>3089921</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:39:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranveig</username>
        <id>39</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Rett.</comment>
      <origin>3672843</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3075" sha1="jcc2y991umf3il24654l0fa9g8csv8z" xml:space="preserve">[[File:North Vietnam in its region.svg|mini|Nord-Vietnam på kartet]]
[[Fil:Flag_of_North_Vietnam_(1945-1955).svg|høgre|Nord-Vietnams flagg]]
'''Nord-Vietnam''' ('''Den demokratiske republikken Vietnam''', på [[vietnamesisk]] '''Việt Nam Dân Chủ Cộng Hòa''') vart grunnlagt av [[Hồ Chí Minh]] i [[1945]], formelt anerkjend i [[1954]], og sameint med Sør-Vietnam i [[1976]], 15 månader etter at nordvietnamesiske styrkar erobra Saigon). Hovudstaden i Nord-Vietnam var [[Hanoi]].

Den kommunistiske republikken vart ved grunnlegginga i 1950 berre anerkjend av [[Folkerepublikken Kina]] og [[Sovjetunionen|Sovjetunionen.]] I 1954 slutta krigen mellom vietnamesiske revolusjonære og [[Frankrike|Frankrikes]] kolonistyrke etter eit fransk nederlag i slaget ved Dien Bien Phu. I 1954 anerkjende Frankrike republikken som eit sjølvstendig land, og delinga av Vietnam vart dermed anerkjent av fleire andre vestlege land. Første statsminister og president var Ho Chi Minh, som leia landet fram til sin død i [[1969]].

Etter delinga fylgde ei masseutvandring frå nord til sør og motsett. Særleg var det mange [[Den katolske kyrkja|katolikkar]] som flykta frå kommuniststyret. Medan [[buddhismen]] og andre austlege religionar stort sett vart akseptert, vart [[Kristendommen|kristendomen]] sett som ein framand religion og ein arv frå kolonitida. 

Dei viktigaste jordbruksområda i Vietnam ligg i sør, og Nord-Vietnam hadde difor dårlegare vilkår for framgang enn Sør-Vietnam. Likevel klarte landet å sørgja for høg vekst i jordbruket ved hjelp av jordreformer som delte jorda ut til bøndene i landet. Dette førte til fengslingar av rike jordeigarar som nekta å gje frå seg markane dei hadde, og som ofte stod brakk. Den høgaste veksten opplevde industrien, som frå 20 industrianlegg i 1954 hadde omtrent 1200 anlegg i 1965.

[[Vietnamkrigen]] braut ut i 1957, og i [[1957|1959]] avgjorde Nord-Vietnam seg for å leggja vekk ikkje-innblanding-politikken sin, og ein meir militant fløy av partiet vann fram, og byrja å støtta ein meir open krigsinnsats i sør. Dette medførte store kostnader, og landet vart meir avhengig av hjelp frå mellom anna Folkerepublikken Kina. Kinesiske styresmakter gav store summar til Hanoiregimet gjennom store delar av krigen. Allereie i slutten av [[1950-åra]] byrja [[USA|amerikanske]] soldatar å koma med status som rådgjevarar og treningspersonell, for å støtta Sør-Vietnam si regjering. I [[1964]] vart konflikten opptrappa, og amerikanarane byrja å senda større styrkar. Òg andre vestlege land, spesielt [[Australia]], intervenerte. 

Noreg etablerte diplomatiske samband med Nord-Vietnam hausten 1971 (sjå Noregs ambassade i Hanoi). [[30. april]] [[1975]] fall [[Ho Chi Minh-byen|Saigon]], og den kommunistiske Republikken Sør-Vietnam vart oppretta. Denne vart sameint med Nord-Vietnam [[2. juli]] [[1976]] til [[Vietnam|Den sosialistiske republikken Vietnam]].
[[Kategori:1954 i Asia]]
[[Kategori:Tidlegare land i Asia]]
[[Kategori:Tidlegare land under den kalde krigen]]
[[Kategori:Vietnam]]</text>
      <sha1>jcc2y991umf3il24654l0fa9g8csv8z</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3672844</id>
      <parentid>3672843</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:40:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranveig</username>
        <id>39</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>3672844</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3078" sha1="tnqvy7rle0i8u23516ij89bm49tlkx1" xml:space="preserve">[[File:North Vietnam in its region.svg|mini|Nord-Vietnam på kartet]]
[[Fil:Flag_of_North_Vietnam_(1945-1955).svg|mini|Flagget til Nord-Vietnam]]
'''Nord-Vietnam''' ('''Den demokratiske republikken Vietnam''', på [[vietnamesisk]] '''Việt Nam Dân Chủ Cộng Hòa''') vart grunnlagt av [[Hồ Chí Minh]] i [[1945]], formelt anerkjend i [[1954]], og sameint med Sør-Vietnam i [[1976]], 15 månader etter at nordvietnamesiske styrkar erobra Saigon). Hovudstaden i Nord-Vietnam var [[Hanoi]].

Den kommunistiske republikken vart ved grunnlegginga i 1950 berre anerkjend av [[Folkerepublikken Kina]] og [[Sovjetunionen|Sovjetunionen.]] I 1954 slutta krigen mellom vietnamesiske revolusjonære og [[Frankrike|Frankrikes]] kolonistyrke etter eit fransk nederlag i slaget ved Dien Bien Phu. I 1954 anerkjende Frankrike republikken som eit sjølvstendig land, og delinga av Vietnam vart dermed anerkjent av fleire andre vestlege land. Første statsminister og president var Ho Chi Minh, som leia landet fram til sin død i [[1969]].

Etter delinga fylgde ei masseutvandring frå nord til sør og motsett. Særleg var det mange [[Den katolske kyrkja|katolikkar]] som flykta frå kommuniststyret. Medan [[buddhismen]] og andre austlege religionar stort sett vart akseptert, vart [[Kristendommen|kristendomen]] sett som ein framand religion og ein arv frå kolonitida. 

Dei viktigaste jordbruksområda i Vietnam ligg i sør, og Nord-Vietnam hadde difor dårlegare vilkår for framgang enn Sør-Vietnam. Likevel klarte landet å sørgja for høg vekst i jordbruket ved hjelp av jordreformer som delte jorda ut til bøndene i landet. Dette førte til fengslingar av rike jordeigarar som nekta å gje frå seg markane dei hadde, og som ofte stod brakk. Den høgaste veksten opplevde industrien, som frå 20 industrianlegg i 1954 hadde omtrent 1200 anlegg i 1965.

[[Vietnamkrigen]] braut ut i 1957, og i [[1957|1959]] avgjorde Nord-Vietnam seg for å leggja vekk ikkje-innblanding-politikken sin, og ein meir militant fløy av partiet vann fram, og byrja å støtta ein meir open krigsinnsats i sør. Dette medførte store kostnader, og landet vart meir avhengig av hjelp frå mellom anna Folkerepublikken Kina. Kinesiske styresmakter gav store summar til Hanoiregimet gjennom store delar av krigen. Allereie i slutten av [[1950-åra]] byrja [[USA|amerikanske]] soldatar å koma med status som rådgjevarar og treningspersonell, for å støtta Sør-Vietnam si regjering. I [[1964]] vart konflikten opptrappa, og amerikanarane byrja å senda større styrkar. Òg andre vestlege land, spesielt [[Australia]], intervenerte. 

Noreg etablerte diplomatiske samband med Nord-Vietnam hausten 1971 (sjå Noregs ambassade i Hanoi). [[30. april]] [[1975]] fall [[Ho Chi Minh-byen|Saigon]], og den kommunistiske Republikken Sør-Vietnam vart oppretta. Denne vart sameint med Nord-Vietnam [[2. juli]] [[1976]] til [[Vietnam|Den sosialistiske republikken Vietnam]].
[[Kategori:1954 i Asia]]
[[Kategori:Tidlegare land i Asia]]
[[Kategori:Tidlegare land under den kalde krigen]]
[[Kategori:Vietnam]]</text>
      <sha1>tnqvy7rle0i8u23516ij89bm49tlkx1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Synapse</title>
    <ns>0</ns>
    <id>354150</id>
    <revision>
      <id>3672853</id>
      <parentid>3063108</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:46:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranveig</username>
        <id>39</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Rett.</comment>
      <origin>3672853</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2551" sha1="qtzap3esdzig78c40dawzpc0eef3vhh" xml:space="preserve">{{språkvask}}
[[Fil:Synapse.png|mini|Synapse]]
'''Synapse''' er ein overgang mellom to [[Nerveselle|nerveceller]] der eit nervesignal kan overførast frå ei nervecelle til ein annan. Ein synapse består av ein aksonende, ei mottakarcelle og spalta mellom dei. Synapsespalten er ca. 20 NM brei, og er fylt med væske.

Ein nerveimpuls går langs ein nervefiber (akson) som ei elektrisk bølgje der eit oppbygga spenningspotensial over cellemembranen vert brote ned. Cellemembranen inneheld spenningsregulerte ionekanaler som vert styrt av membranpotensialet (elektrisk spenningsskilnad mellom cella si indre og ytre). [[Natrium|Natrium+]] og [[Kalium|kalium+]] ion vert pumpa gjennom desse ionekanalene. Når nerveimpulsbølgja er passert, vert det pumpa natriumion, Na+, frå innsida av nervecellemembranen til utsida. Kaliumion, K+, diffunderer inn i cella. Dette gjer membranpotensialet meir negativt. Denne rørsla av ion er ein kontinuerleg prosess, der resultatet er ein høg konsentrasjon av kaliumion inne i cellene og høg konsentrasjon av natriumion utanfor cellene. 

Når nerveimpulsen kjem langs den eine nervefiberen til akson-enden, vert kalsium-kanalane påverka til å opnast. Når mengda av kalsiumion (Ca+) aukar i akson-enden, vert det frigjort transmittersubstansar som rask diffunderer over synapsespalta til mottakarcella og vert til bundne reseptorregulerte ionekanaler. Dette medfører at ionekanalene i mottakarcella opnast. Ion strøymer inn i cella og endrar membranpotensialet. Dersom terskelverdien (ca. -60 mV) vert nådd, startar ny nerveimpuls i motakercellen. 

Det finst mange kjemiske stoff som fungerer som transmittersubstansar i ulike typar synapser. Døme på desse er

* [[Acetylkolin]]
* Serotonin
* Noradrenalin

Mange medikament verkar på enzym som bryt ned eller byggjer opp transmittersubstansar. Enzyma aukar eller hemmar oppbygging eller nedbrytning av transmittorsubstanser. Desse medikamenta aukar eller hemmar synapsens evne til å overføra ein nerveimpuls til den neste nervecella. 

Det er sannsynleg at framtidig forsking vil gje mykje kunnskap om korleis dagens og medikamenta i framtida, rusmiddel, konserveringsmiddel, matvarer og miljøgifte verkar på enzym, transmittorsubstanser og cellevegger i ulike typar synapser.

==Kjelder==
&lt;div class=&quot;references-small&quot;&gt;
*''Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Synapse|Synapse]]» frå {{Wikipedia-utgåve|nb}},  den 6. juli 2018.''  
&lt;/div&gt;
{{manglar kjelder}}
[[Kategori:Greske ord og uttrykk]]
[[Kategori:Nevrofysiologi]]
[[Kategori:Nevrologi]]</text>
      <sha1>qtzap3esdzig78c40dawzpc0eef3vhh</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Bjørg Andersen</title>
    <ns>0</ns>
    <id>356036</id>
    <revision>
      <id>3672723</id>
      <parentid>3215157</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T06:16:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <origin>3672723</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1374" sha1="77pqxgr83fg8pykvp1rlj5ddtb59lpr" xml:space="preserve">{{infoboks idrettsutøvar}}
'''Bjørg Andersen''', fødd '''Nilsen''', ({{fødd|15. juni|1942|Andersen, Bjørg}}) er ein norsk tidlegare handballspelar frå [[Borge]] i [[Østfold]]. Ho var nordisk meister i handball 1967 og [[Nordisk meisterskap i handball 1970|1970]]. Fotballspelaren [[Jørn Andersen]] er son hennar.

Bjørg Andersen var ein støttespelarane på Noregs landslag i over 10 år. Frå landslagsdebuten i 1960 til 1977 spelte ho 143 landskampar og skåra 216 mål. Både i 1967 og 1970 var ho sentral då Noreg vann den nordiske meisterskapen. Under meisterskapen på heimebane i [[Østfold]] skåra ho 12 av dei 56 norsk måla, einast [[Karen Fladset]] av dei norske fann vegen til nettmaskane oftare enn Andersen. Andersen deltok i Handball-VM 1971, 1973, 1975 og 1977. «Hun er en sterk linjespiller og lar seg nødig stoppe når hun er i angrep, selv om hun møter aldri så tøffe motstandere». Ho deltok i tre verdsmeisterskap i handball; 1971, 1973 og 1975.

Andersen spelte i årevis på [[Skjeberg SK]], eit lag ho vart norsk utandørsmeister med i 1964, 1966 og 1968, samt norsk innandørsmeister 1969.

==Kjelder==
* Magnus Breili: ''Sport i navn &amp; tall''. Oslo 1971
*[https://handballold.nif.no/Statistikk_Landskamper.asp?LagId=6014&amp;VS=&amp;SpillerId=2029 Landskampstatstikk]

[[Kategori:Norske handballspelarar]]
[[Kategori:Folk frå Fredrikstad]]</text>
      <sha1>77pqxgr83fg8pykvp1rlj5ddtb59lpr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Eldbjørg Willassen</title>
    <ns>0</ns>
    <id>356098</id>
    <revision>
      <id>3672729</id>
      <parentid>3215648</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T06:19:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <origin>3672729</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1290" sha1="ji500wpxpi01p7rlr7ihwjenmrfeyme" xml:space="preserve">{{infoboks idrettsutøvar}}
'''Eldbjørg Willassen''' ({{fødd|17. januar|1948|Willassen}}) er ein norsk tidlegare handballspelar frå [[Tune]] i [[Østfold]] som vart nordisk meister i handball 1967 og [[Nordisk meisterskap i handball 1970|1970]] med Noreg. Ho var målvakt.

Willassen fekk sin landslagsdebut i 1965. To år seinare imponerte ho stort med sitt målvaktspel under nordisk handballmeisterskap og bidrog til at Noreg vann meisterpokalen. Også då Noreg i 1970 forsvarte den nordiske meistertittelen bidrog Willassen sitt til norsk triumf i Østfold. Fram til 1971 spelte ho 60 landskampar, alle i rad. I sin siste landskamp, under Handball-VM 1971, vakta ho målburet då dei norske kvinnene slo Nederland 8-7 og tok 7. plassen i meisterskapen.

I 1964, 16 år gammal, var Willassen med om å vinne NM utandørs med [[Skjeberg SK]], ein prestasjon ho og laget gjentok i 1966 og 1968. Sidan vart ho innandørsmeister i 1969, utandørsmeister 1970 og innandørsmeister, dei to siste NM-pokalane vann ho som målvakt i SK [[Freidig]].
 
==Kjelder==
* Magnus Breili: ''Sport i navn &amp; tall''. Oslo 1971
*[https://handballold.nif.no/Statistikk_Landskamper.asp?LagId=6014&amp;VS=&amp;SpillerId=245 Landskampstatistikk]

[[Kategori:Norske handballspelarar]]
[[Kategori:Folk frå Sarpsborg]]</text>
      <sha1>ji500wpxpi01p7rlr7ihwjenmrfeyme</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Janni Kjær</title>
    <ns>0</ns>
    <id>356507</id>
    <revision>
      <id>3672837</id>
      <parentid>3231214</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:35:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranveig</username>
        <id>39</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Rett.</comment>
      <origin>3672837</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1222" sha1="lra2rp3q5kyny08sol303sk7hqc3dpp" xml:space="preserve">{{infoboks biografi|fødenamn=Janni Brodersen}}
'''Janni Kjær''' ({{fødd-lua|19. september 1962}}), opphavleg Janni Brodersen, er ei dansk [[Forretningsperson|forretningskvinne]] og tidlegare direktør i [[Reisebyrå|reisebyrået]] [[Spies Rejser]].

11. mai 1983 gifta ho seg med den langt eldre reisebyrådirektøren [[Simon Spies]] i Holmens kyrkje i [[København]]. Etter at mannen døydde i 1984 arva ho firmaet hans, Spies Rejser, og dreiv det vidare. I 1988 gifta ho seg på nytt, då med Christian Kjær. Etter dette heitte ho Janni Spies-Kjær og seinare berre Janni Kjær. 3. januar 1989 kjøpte ho firmaet [[Tjæreborg Rejser]]. Spies/Tjæreborg Rejser vart i 1996 selt til engelske Airtours (no [[Thomas Cook]]).

Hausten 2008 skilde Janni Kjær seg frå Christian Kjær. Dei har dottera Michala og sonen Christopher saman.

Historia til Janni Kjær vart brukt som ei inspirasjonskjelde til dei første historiene i den norske [[Såpeopera|såpeserien]] ''[[Hotel Cæsar]]''.

==Kjelder==
&lt;div class=&quot;references-small&quot;&gt;
*''Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Janni Kjær|Janni Kjær]]» frå {{Wikipedia-utgåve|nb}},  den 23. september 2018.''  
&lt;/div&gt;
{{autoritetsdata}}
[[Kategori:Danske forretningsfolk]]</text>
      <sha1>lra2rp3q5kyny08sol303sk7hqc3dpp</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Den norske legion</title>
    <ns>0</ns>
    <id>356915</id>
    <revision>
      <id>3672863</id>
      <parentid>3580638</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:50:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranveig</username>
        <id>39</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Rett.</comment>
      <origin>3672863</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6368" sha1="5kppkxpj78lzsxxeh5yvfh3qz9rj1fw" xml:space="preserve">{{språkvask}}
{{opprydding}}
[[File:Norske Legion1.jpg|mini|]]
'''Den norske legion''', på tysk '''SS-Freiwilligen-Legion Norwegen''', var ei avdeling i den tyske militære eliteavdelinga [[Waffen-SS]] under [[andre verdskrigen]] som bestod av norske soldatar. Legionen vart oppretta etter initiativ frå [[Nasjonal Samling|NS-leiaren]] [[Vidkun Quisling]] og [[Josef Terboven]] etter at [[Det tredje riket]] gjekk til [[Operasjon Barbarossa|åtak på Sovjetunionen]] den 22. juni 1941. Den norske legion vart nedlagd i mai 1943.

== Historikk ==
[[Fil:Den_Norske_Legion._Vidkun_Quisling_overrekker_Politikompaniet_en_fane_som_mottas_av_Jonas_Lie._(8616188658).jpg|mini|[[Vidkun Quisling]], «Fører» i [[Nasjonal Samling|Nasjonal samling]] (NS), overrekker fane til [[Jonas Lie den yngre|Jonas Lie]], NS' politiminister og leier (''SS-Standartenführer'') av 1. Politikompani, på [[Slottsplassen|Slottsplassen i Oslo]] 7. september 1942, nokre dagar før avreisen tll Østfronten. {{Byline|[[Riksarkivet]]}}]]

Opphavleg var det planar om å stilla med ein styrke på 30 000 mann, men etter to månader hadde 1&amp;nbsp;700 meldt seg, og ved årsskiftet 1941/42 hadde 1&amp;nbsp;900 allereie meldt seg. Av desse var 1 000 mann allereie under opplæring ved [[Celle i Tyskland|Celle]] i [[Niedersachsen]] i Tyskland. Verving vart vanskelegare etter at [[USA]] kom med i krigen. Frå januar [[1942]] vart det oppretta ein eigen rekruttskole på Grefsrud i [[Holmestrand kommune|Holmestrand]], opphavleg for fire kompani, men dette vart same året redusert til eitt kompani, før skulen vart lagd ned året etter.

Det var ulike grunngjevingar for å melda seg til frontteneste. Mange la, i kvart fall i ettertid, stor vekt på [[Finland|Finlands]] utsette situasjon og ynskte om å hjelpa nabolandet og slik sikra Noregs østgrense mot Sovjetunionen. Dette vart sterkt framheva i vervingsarbeidet. Vidare vart dei meir ideologiske aspekta, som kampen mot [[Bolsjevik|bolsjevismen]] og bidrag til etableringa av ein ny norsk [[hær]] òg mykje brukt. Det var vidare ei utbreidd oppfatning at krigen med fulle krigshandlingar ville koma til [[Noreg]], og at ein ved å melda seg til Den norske legionen kunne få stoppa kampane og spara landet. 

Tyskarane la ned den sentrale staben i Oslo og setja avdelinga under tysk kommando.

Den norske legion vart i [[Propaganda|propagandaen]] framstelt som å skulla vera ei rein norsk avdeling med norske [[Uniform|uniformer]], norske [[Offiser|offiserar]] og [[Norsk|norsk språk.]] Vidare vart Finlands sak køyrt fram i propagandaen. Desse framstillingane var verdiløse, ved at avdelinga vart sett under tysk kommando, med då tysk militærlov, tysk tenestespråk og [[Tysk|tyske]] uniformer. Det eine Waffen-SS-merket var likevel bytt ut med [[Den norske løva|den norske løva.]] Den norske legion kom til [[Krasnoje Selo]] ved [[St. Petersburg|Leningrad]] [[18. februar]] [[1942]] og vart sett under kommando av 2. SS-Infanteri-Brigade.

Seint i [[februar]] [[1943]] gjekk kontraktstida ut for dei fleste og avdelinga vart trekt ut frå fronten med 180 falne. Avdelinga vart send til ein militærleir i [[Bayern]], kor dei som ikkje ynskte ny kontrakt vart sendt tilbake til Noreg, medan 300 mann vart igjen og same sommar gjekk inn i den nyoppretta ''SS-Panzergrenadier-Regiment 23 Noreg'' saman med det attverande ''Regimentet Nordland'' og vart ein del av den nyoppretta divisjonen 11. SS-frivillige-pansergrenaderdivisjon Nordland. Restane av denne avdelinga deltok i sluttkampane om Berlin og gjekk i russisk krigsfangenskap i mai 1945.&lt;gallery widths=&quot;170&quot; style=&quot;font-size:90%&quot;&gt;
File:Den Norske Legion. Vidkun Quisling sender nordmenn til østfronten. (8615082839).jpg|Quisling helsar Politikompaniet i Den norske legion og andre frontkjemparar hjemvendt frå østfronten 6. april 1943. Foto: Riksarkivet
File:Vidkun Quisling inspiserer Den Norske Legion. (8615082979).jpg|Quisling inspiserer soldatar i Waffen-SS-eininga Den Norske Legion (SS-Freiwilligen-Legion Norwegen)  på Slottsplassen 17. mai 1944. Foto: Riksarkivet
File:Bundesarchiv Bild 101III-Bang-004-19, Russland, Angehörige der Legion &quot;Norwegen&quot;.jpg|Norske frontkjemparar i Den norske legion i Russland sommaren 1942.  Foto: Deutsches Bundesarchiv
File:Bundesarchiv Bild 146-1986-053-17, Russland, norwegische Legion.jpg|Soldatar frå Den norske legion forhøyrer russiske krigsfangar 21. juni 1942
&lt;/gallery&gt;


[[Fil:På_slottsplassen._Quisling,_Terboven,_von_Falkenhorst,_Böhm..jpg|mini|Frå eit [[Nasjonal Samling|NS-arrangement]] for Den norske legion sin «Reservebataljon Holmestrand» på [[Slottsplassen|Slottsplassen i Oslo]] sundag 13. juni 1942. Frå venstre Thorvald Thronsen (stabssjef for Rikshirden), Arthur Quist (øvste sjef for Den Norske Legionen), [[Jonas Lie den yngre|Jonas Lie]] (Politipresident), Carl Haakon Langlie (Quislings adjutant), Karl Leib (leiar for Germanische Leitstelle) og [[Vidkun Quisling]] (leiar for [[Nasjonal Samling]]){{Byline|Max Ehlert/[[Riksarkivet]]}}]]

==Legionskommandørar for einingen som var under tysk kommando==
* Oberst Finn Hannibal Kjelstrup (1941)
* Sturmbannführer Jørgen Bakke (1941)
* Sturmbannführer Arthur Quist (1941-43)

==Kjelder==
{{refstart}}
* [https://snl.no/Den_norske_legion] Den norske legion i [[Store norske leksikon]]
----
*''Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Den norske legion|Den norske legion]]» frå {{Wikipedia-utgåve|nb}},  den 1. oktober 2018.''  
{{refslutt}}

== Bakgrunnsstoff ==

* [https://tv.nrk.no/serie/filmavisen/FMAA41000141/04-08-1941 Den norske legionen i Filmavisa, 4. aug. 1941.] [https://tv.nrk.no/serie/filmavisen/FMAA41000141/04-08-1941 Frå 3m4s.]
* [http://www.norgeslexi.com/krigslex/d/d2.html#norske-legion Omtale av «Den norske legionen» på NorgesLexi] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070312061242/http://www.norgeslexi.com/krigslex/d/d2.html#norske-legion |date=2007-03-12 }}
* [http://www.waffen-ss.no/DNL.htm «Den norske legionen» på waffen-ss.no]
* [http://www.sno.no/files/documents/104084.pdf Foredrag av Sverre Kjelstrup, skipinga av den norske legionen, og dens innsats]
* [http://krigsbilder.net/coppermine/albums/NS-AARBOK1944/NS_rbok_1944.pdf Nasjonal Samling si årbok 1944 (organisasjon, aktivitetar, liste over falne osb.)]
[[Kategori:Noreg under andre verdskrigen]]
[[Kategori:Nedleggingar i 1943]]</text>
      <sha1>5kppkxpj78lzsxxeh5yvfh3qz9rj1fw</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Odd Furøy</title>
    <ns>0</ns>
    <id>357088</id>
    <revision>
      <id>3672795</id>
      <parentid>3307665</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:10:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranveig</username>
        <id>39</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>3672795</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="691" sha1="3fa0i6kuuwluf7l0u4m6cxgm56ofa6v" xml:space="preserve">{{infoboks skodespelar}}
'''Odd Furøy''' ({{datoar}}) var ein norsk [[skodespelar]] frå [[Sørreisa kommune|Sørreisa]].&lt;ref&gt;[http://www.begravdeioslo.no/maler/grav/grave_id/119636 Gravferdetaten i Oslo kommune]&lt;/ref&gt; Saman med Bjørn Jenseg spelte han i ''Se deg om i vrede'' på Studiescenen i 1959. Dette var debuten hans som skodespelar. 

== Filmografi (utval) ==

* 1988 – ''Brun bitter''

==Kjelder==
&lt;references /&gt;
&lt;div class=&quot;references-small&quot;&gt;
*''Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Odd Furøy|Odd Furøy]]» frå {{Wikipedia-utgåve|nb}},  den 4. oktober 2018.''  
&lt;/div&gt;

{{use dmy dates}}
{{Autoritetsdata}}
[[Kategori:Norske skodespelarar]]
[[Kategori:Folk frå Sørreisa]]</text>
      <sha1>3fa0i6kuuwluf7l0u4m6cxgm56ofa6v</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ingenmannsland</title>
    <ns>0</ns>
    <id>357480</id>
    <revision>
      <id>3672841</id>
      <parentid>3530086</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:39:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranveig</username>
        <id>39</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Rett.</comment>
      <origin>3672841</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2859" sha1="nsq7aluyt4ym6unihox7jzpfcx6nz8c" xml:space="preserve">[[Fil:Stretcher_bearers_Battle_of_Thiepval_Ridge_September_1916.jpg|mini|Britiske sanitetstroppar reddar ein såra tysk soldat ut av «ingenmannsland» under [[slaget ved Somme]] i 1916.]]
[[Fil:Moedlareuth_Museum_2002b.jpg|mini|Verna sone av «ingenmannsland» gjennom Berlin]]
'''Ingenmannsland''' viser til eit område som ligg mellom grenselinjene til to statar, eller langs fronten mellom to krigførande maktar slik at ingen av partane har kontroll over det.&lt;ref&gt;{{Cite journal|date=2023-08-23|title=ingenmannsland|url=https://snl.no/ingenmannsland|journal=Store norske leksikon|language=no}}&lt;/ref&gt; Ettersom slike område ikkje er underlagt nasjonale lovar, gjeld i staden internasjonale rettsreglar og [[Genèvekonvensjonane|Genèvekonvensjonen]]. Slik er det òg ei nemning for omstridde område eller område ein stat ikkje vil ta kontroll over då ein er usikker på kva for internasjonale reaksjonar det vil kunna frambringe.

Omgrepet må skiljast frå [[interregnum]], som viser til tidsrommet frå ein herskar har døydd eller gått av til den nye herskaren har teke over, eller det makttomrommet som oppstår når eit styre bryt saman utan at eit annan kan overta styret.

Historisk er omgrepet vore brukt om eit område utanfor [[London]] som ingen vedkjente seg eigedomsretten til. Dette vart brukt som fyllplass og avrettingsstad, der dei avretta vart hengjande til skrekk og åtvaring.

Omgrepet kom særleg i bruk under skyttargravskrigen under [[Den fyrste verdskrigen|første verdskrigen]], som nemning på området mellom dei tyske og [[Ententemaktene|dei allierte]] skyttargravene. Dette området varierte mellom å vera svært smalt eller ganske breitt, men var livsfarleg å ferdast i då dei var dekt av skyttarar og maskingevær frå begge sider, [[Landmine|minelagt]] og fylt med [[piggtråd]] og ofte døde soldatar. Det var gjennom desse områda ein offensiv måtte føregå.

Under [[den kalde krigen]] låg det ei sone med ingenmannsland langs heile [[jernteppet]], òg gjennom [[Berlin]] der blant anna [[Potsdamer Platz]] vart liggjande i denne sona. Dette var ein del av territoriet til [[austblokka]], men dei trekte grenseinstallasjonane noko tilbake for å ha ei slik sone med ope land, ofte fleire hundre meter breitt, der dei i bakkant hadde gjerde, vakttårn, minefelt og liknande.

== Sjå òg ==
* [[Terra nullius]]
* [[Oklahoma Panhandle]]

==Kjelder==
{{fotnoteliste}}
&lt;div class=&quot;references-small&quot;&gt;
*''Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Ingenmannsland|Ingenmannsland]]» frå {{Wikipedia-utgåve|nb}},  den 13. oktober 2018.''  
&lt;/div&gt;
{{refbetre|dato=2024}}

== Bakgrunnsstoff==
* [https://snl.no/ingenmannsland ingenmannsland] i Store norske leksikon
* [https://snl.no/ingenmannsland/milit%C3%A6rvesen ingenmannsland – militærvesen] i Store norske leksikon

[[Kategori:Krig]]
[[Kategori:Omstridde område]]</text>
      <sha1>nsq7aluyt4ym6unihox7jzpfcx6nz8c</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>T-90</title>
    <ns>0</ns>
    <id>358014</id>
    <revision>
      <id>3672855</id>
      <parentid>3092176</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:47:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranveig</username>
        <id>39</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Rett.</comment>
      <origin>3672855</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1952" sha1="p4d1iux7nfd07sisqslg4rk7abctlhx" xml:space="preserve">[[File:T-90A_MBT_photo009.jpg|mini|T-90A]]
'''T-90''' er ei [[Russland|russisk]] [[stridsvogn]] med 125 mm [[Våpenet kanon|kanon]].&lt;ref&gt;[http://en.rian.ru/russia/20060518/48303167.html &quot;Russian Army to get new weaponry in 2006 – Defense Ministry&quot;]. &lt;/ref&gt; Ho er ei vidareutvikling av [[T-72]], og er i teneste hjå den russiske og [[India|indiske]] hæren.

== Historie og utvikling ==
T-90 med ein 840 [[Hestekraft|hk]] motor kom i produksjon i 1993, basert på ein prototyp kalla T-72BU.  Vogna vart utvikla ved utviklingsbyrået Kartsev-Venediktov ved fabrikken Uralvagonzavod i [[Nizjnij Tagil]].  Før midten av 1996 hadde 107 vogner kome i teneste hjå russiske styrkar i [[Austre militærdistrikt]].

I 1999 kom ein ny modell av T-90, kalla ''Objekt 187'' i utviklingsfasen.  Denne hadde [[Sveising|sveist]] tårn i motsetnad til originalen sitt [[Støyping|støypte.]]  Modellen fekk namnet Vladimir etter sjefsutviklaren Vladimir Potkin, som gjekk bort i 1999.

T-90S er i teneste hjå [[den indiske hæren]], og ein indiskprodusert variant som vert kalla T-90S Bhishma er under produksjon. Dei første indiske vognene var 310 vogner dei kjøpte frå Russland i 2001, der 120 var komplette, 90 delvis montert og 100 i delar.  Under valet av T-90 vart det lagt vekt på at India allereie var brukar av T-72, og dette gjorde opplæring og vedlikehald enklare.  India valde T-90 etter at produksjonen av indiske Arjun-stridsvogner hadde vorte forseinka.{{tr}}

== Variantar ==

; T-90
: Den opphavlege modellen.
; T-90S
: Seinare modell med sveist tårn.  Kalla T-90 Vladimir eller T-90C.
; T-90S Bhishma
: T-90S i indisk teneste.

== Kjelder ==
&lt;references /&gt;
&lt;div class=&quot;references-small&quot;&gt;
*''Denne artikkelen bygger på «[[:nb:T-90|T-90]]» frå {{Wikipedia-utgåve|nb}},  den 24. oktober 2018.''  
&lt;/div&gt;
{{use dmy dates}}
{{Autoritetsdata}}
[[Kategori:Stridsvogner]]
[[Kategori:Russisk militærutstyr]]
[[Kategori:Indisk militærutstyr]]</text>
      <sha1>p4d1iux7nfd07sisqslg4rk7abctlhx</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Dyrka mark</title>
    <ns>0</ns>
    <id>359626</id>
    <revision>
      <id>3672857</id>
      <parentid>3616835</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:48:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranveig</username>
        <id>39</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Rett.</comment>
      <origin>3672857</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3682" sha1="fnmjiwu1jwir6z7fmnq9lmrua76868v" xml:space="preserve">[[Fil:Sunny green paddy fields with water reflection.jpg|mini|Rismark i Laos]]

'''Dyrka mark''' er land brukt til jordbruk. Det kan visa til fulldyrka jord, det vil seia jord som er eller kan bli pløya, overflatedyrka jord som er rydda og jaman, eller innmarksbeite.&lt;ref&gt;{{kjelde www|url=https://www.ostfoldfk.no/_f/p1/i124bc67d-4a09-47e0-88ae-9f306f0cdf87/temakart-dyrka-mark-og-skog-2017.pdf|tittel=Jordressurser; dyrka mark og skog|utgjevar=ostfoldfk.no}}&lt;/ref&gt;

I nokre land er bruken av dyrka mark regulert av lovverket. Den norske [[jordlova]] seier til dømes at «Jordbruksareal skal drivast.»&lt;ref name=&quot;Jordlova&quot;&gt;{{Citation|title=Lov om jord (jordlova) - Lovdata|url=https://lovdata.no/dokument/NL/lov/1995-05-12-23|accessdate=2018-12-05|website=lovdata.no}}&lt;/ref&gt;
Jorda kan ikkje brukast til noko anna enn jordbruk, eller brukast slik at ho ikkje blir dyrkbar meir, utan dispensasjon.&lt;ref name=&quot;Jordlova&quot; /&gt;

== Dyrka landareal i verda ==
[[Fil:Arable land percent world.png|mini|upright=1.8|Verdskart som syner kva prosent dyrka mark ulike land har (tal frå 2006)&lt;ref&gt;Definisjonen i dette kartet er henta frå amerikanske CIA, og viser til land der ein dyrkar avlingar som kveite, mais, ris og liknande som blur sådde att etter kvar innhausting&lt;/ref&gt;]]

I Noreg er rundt tre prosent av det totale landarealet dyrka mark (noko over 8 millionar dekar i 2015). I Danmark er derimot 66 prosent av landarealet dyrka mark.&lt;ref&gt;{{Citation|title=Jordvern - Norges Bondelag|url=https://www.bondelaget.no/jordvern/|language=no|accessdate=2018-12-05|website=www.bondelaget.no}}&lt;/ref&gt;

Ifølgje [[SN]]-organisasjonen [[Food and Agriculture Organization]] er 1&amp;nbsp;407 M hektar av eit totalt landareal på 4&amp;nbsp;924 M hektar brukt til dyrking (tal frå 2013).&lt;ref name=&quot;faostat_new&quot;&gt;{{cite web |title=FAOSTAT Land Use module |url=http://faostat3.fao.org/browse/R/RL/E |publisher=[[Food and Agriculture Organization]] |accessdate=8. juli 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160816210159/http://faostat3.fao.org/browse/R/RL/E |archive-date=16. august 2016 |dead-url=no}}&lt;/ref&gt;

{| style=&quot;margin: 0 auto;&quot;
|
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|+ Dyrkbart land (1000&amp;nbsp;km²)&lt;ref name=&quot;faostat_new&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;Arable Land Area&quot;&gt;{{cite web |title=Arable Land Area |url=http://helgilibrary.com/indicators/index/arable-land-area |publisher=The Helgi Library |accessdate=22. februar 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140705035145/http://www.helgilibrary.com/indicators/index/arable-land-area |archive-date=5. juli 2014 |dead-url=no}}&lt;/ref&gt;
|-
! Rangering !! Land eller region !! 2008 !! 2009 !! 2010 !! 2011 || 2012
|-
| – || Verda|| 13&amp;nbsp;866 || 13&amp;nbsp;873 || 13&amp;nbsp;880 || 13&amp;nbsp;962 || 13&amp;nbsp;958
|-
| 1 || {{flagg|India}} || 1&amp;nbsp;579 || 1&amp;nbsp;578 || 1&amp;nbsp;575 || 1&amp;nbsp;574 || 1&amp;nbsp;562
|-
| 2 || {{flagg|USA}} || 1&amp;nbsp;631 || 1&amp;nbsp;605 || 1&amp;nbsp;598 || 1&amp;nbsp;602 || 1&amp;nbsp;551
|-
| 3 || {{flagg|Russland}} || 1&amp;nbsp;216 || 1&amp;nbsp;218 || 1&amp;nbsp;200 || 1&amp;nbsp;215 || 1&amp;nbsp;197
|-
| – || {{flagg|EU}} || 1&amp;nbsp;091 || 1&amp;nbsp;089 || 1&amp;nbsp;074 || 1&amp;nbsp;074 || 1&amp;nbsp;083
|-
| 4 || {{flagg|Kina}} || 1&amp;nbsp;086 || 1&amp;nbsp;100 || 1&amp;nbsp;114 || 1&amp;nbsp;116 || 1&amp;nbsp;065
|-
| 5 || {{flagg|Brasil}} || 702 || 704 || 703 || 719 || 726
|-
| 6 || {{flagg|Australia}} || 440 || 475 || 426 || 477 || 471
|-
| 7 || {{flagg|Canada}} || 443 || 438 || 434 || 430 || 459
|-
| 8 || {{flagg|Argentina}} || 351 || 338 || 372 || 380 || 392
|-
| 9 || {{flagg|Nigeria}} || 370 || 340 || 360 || 360 || 350
|-
| 10 || {{flagg|Ukraina}} || 325 || 325 || 325 || 325 || 325
|}
|}

==Kjelder==
&lt;references /&gt;

{{use dmy dates}}
{{Autoritetsdata}}
[[Kategori:Jordbruk]]</text>
      <sha1>fnmjiwu1jwir6z7fmnq9lmrua76868v</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Catholic Encyclopedia</title>
    <ns>0</ns>
    <id>361425</id>
    <revision>
      <id>3672865</id>
      <parentid>3592672</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:52:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranveig</username>
        <id>39</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Rett.</comment>
      <origin>3672865</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7077" sha1="76jjm8b040rmld4nela7w1c2kduudi2" xml:space="preserve">{{om|||New Catholic Encyclopedia}}
{{kursiv tittel}}
{{Infoboks bok|bilete=Catholic Encyclopedia - publisher's logo.png}}

'''''Catholic Encyclopedia''''', òg kjend som '''''Old Catholic Encyclopedia''''' og '''''Original Catholic Encyclopedia''''', er eit engelskspråkleg [[Leksikon|oppslagsverk]] utgjeve i USA.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://oce.catholic.com/index.php? |title=The Original Catholic Encyclopedia |publisher=Catholic Answers |location=El Cajon, California |accessdate=2011-07-21 }}{{død lenke|dato=juni 2017 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt; Det første bindet kom ut i mars 1907 og dei tre siste i 1912, etterfølgd av eit registerbind og seinare supplerande bind. Målet med leksikonet var «å gje lesaren fullstendig og autoritativ informasjon på alt som gjeld katolske interesser, handlingar og doktrinar.»&lt;ref&gt;[[s:Catholic Encyclopedia (1913)/Encyclopedia preface|Forordet]] til ''Catholic Encyclopedia''&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://oce.catholic.com/index.php?title=Image:Original_preface_1_watermarked_.jpg |title=Scan of &quot;Preface&quot; |publisher=Catholic Answers |location=El Cajon, California |accessdate=18. oktober 2012 |deadurl=yes |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100522113240/http://oce.catholic.com/index.php?title=Image%3AOriginal_preface_1_watermarked_.jpg |archivedate=2010-05-22 }}&lt;/ref&gt;

''Catholic Encyclopedia'' blei gjeve ut av Robert Appleton Company, eit [[forlag]] danna i [[New York by|New York]] i februar 1905 med utgjeving av leksikonet som einaste føremål. Dei fem medlemmane i redaksjonskomiteen danna også styret i forlaget. I 1912 blei namnet til forlaget endra til The Encyclopedia Press. I heile levetida til forlaget gav det berre ut dette verket.&lt;ref&gt;{{Cite book|year=1917|chapter=The Making of the ''Catholic Encyclopedia''|chapterurl=http://www.newadvent.org/cathen/00001a.htm|title=''The Catholic Encyclopedia'' and its Makers|url=http://books.google.com/books?id=H6AZAAAAYAAJ&amp;printsec=frontcover&amp;dq=%22Catholic+encyclopedia+and+its+makers%22#v=onepage&amp;q&amp;f=false|location=New York|publisher=The Encyclopedia Press|pages=iii–viii|oclc=748253}}&lt;/ref&gt;

== Historie ==
Skriveprosessen byrja 11. januar 1905 under leiing av fem redaktørar:

* Charles G. Herbermann, professor i [[latin]] og bibliotekar ved City College of New York
* Edward A. Pace, professor i [[filosofi]] ved The Catholic University of America i Washington D.C.
* Condé B. Pallen, redaktør
* Thomas J. Shahan, professor i kyrkjehistorie ved Catholic University.
* John J. Wynne, [[jesuittordenen|S.J.]], redaktør av ''Messenger of the Sacred Heart''

{| class=&quot;wikitable&quot;
!Bind
!Innhald
!Første gong publisert
!Sjefredaktør
|-
|1
|[https://en.wikisource.org/wiki/Catholic%20Encyclopedia%20(1913)/Volume%201 Aachen — Assize]
| rowspan=&quot;2&quot; |1907
| rowspan=&quot;15&quot; |Charles George Herbermann
|-
|2
|[https://en.wikisource.org/wiki/Catholic%20Encyclopedia%20(1913)/Volume%202 Assize — Brownr]
|-
|3
|[https://en.wikisource.org/wiki/Catholic%20Encyclopedia%20(1913)/Volume%203 Brow — Clancy]
| rowspan=&quot;2&quot; |1908
|-
|4
|[https://en.wikisource.org/wiki/Catholic%20Encyclopedia%20(1913)/Volume%204 Cland — Diocesan]
|-
|5
|[https://en.wikisource.org/wiki/Catholic%20Encyclopedia%20(1913)/Volume%205 Diocese — Fathers]
| rowspan=&quot;2&quot; |1909
|-
|6
|[https://en.wikisource.org/wiki/Catholic%20Encyclopedia%20(1913)/Volume%206 Fathers — Gregory]
|-
|7
|[https://en.wikisource.org/wiki/Catholic%20Encyclopedia%20(1913)/Volume%207 Gregory — Infallibility]
| rowspan=&quot;3&quot; |1910
|-
|8
|[https://en.wikisource.org/wiki/Catholic%20Encyclopedia%20(1913)/Volume%208 Infamy — Lapparent]
|-
|9
|[https://en.wikisource.org/wiki/Catholic%20Encyclopedia%20(1913)/Volume%209 Laprade — Mass]
|-
|10
|[https://en.wikisource.org/wiki/Catholic%20Encyclopedia%20(1913)/Volume%2010 Mas sitt — Newman]
| rowspan=&quot;3&quot; |1911
|-
|11
|[https://en.wikisource.org/wiki/Catholic%20Encyclopedia%20(1913)/Volume%2011 New Mexico — Philip]
|-
|12
|[https://en.wikisource.org/wiki/Catholic%20Encyclopedia%20(1913)/Volume%2012 Philip — Revalidation]
|-
|13
|[https://en.wikisource.org/wiki/Catholic%20Encyclopedia%20(1913)/Volume%2013 Revelation — Simon Stock]
| rowspan=&quot;3&quot; |1912
|-
|14
|[https://en.wikisource.org/wiki/Catholic%20Encyclopedia%20(1913)/Volume%2014 Simony — Tournely]
|-
|15
|[https://en.wikisource.org/wiki/Catholic%20Encyclopedia%20(1913)/Volume%2015 Tournon — Zwirner]
|}
At ''Catholic Encyclopedia'' var i offentlege bibliotek i USA skapte kontroversar. [[Nativisme|Nativistar]] protesterte og hevda at dette var i strid med skiljet mellom stat og kyrkje, og dei nådde fram med protestane sine i Belleville i New Jersey.&lt;ref&gt;[http://books.google.co.uk/books?id=s1pzTh9oh2gC ''Separation of Church and State''], Hamburger, Philip, Harvard University Press (2002), p. 412.&lt;/ref&gt;

== Nettversjonar ==
Amerikanske lovar om [[opphavsrett]] seier at alt som er publisert i USA før 1923 er [[offentleg eigedom]]. I 1993, i samband med at pave [[Pave Johannes Paul II|Johannes Paul II]] vitja [[Denver]] i samband med [[verdsungdomsdagane]], bestemte Kevin Knight seg for å starta eit prosjekt for å publisera 1913-utgåva av oppslagsverket på Internett. Knight starta nettstaden New Advent for føremålet. Frivillige frå USA, [[Canada]], [[Frankrike]] og [[Brasil]] hjelpte til med transkriberinga. Nettstaden blei lansert i 1995, og i 1997 var arbeidet ferdig.&lt;ref group=&quot;Volumes&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.newadvent.org/cathen/index.html |title=''The Catholic Encyclopedia''|publisher=[[New Advent]]|accessdate=18. oktober 2012}}&lt;/ref&gt;

I 2007 publiserte ''Catholic Answers'' ein vassmerka versjon som blei produsert ved å skanna sidene i originalane.&lt;ref group=&quot;Volumes&quot;&gt;{{Cite web |url=http://oce.catholic.com/ |title=Original ''Catholic Encyclopedia'' |publisher=''[[Catholic Answers]]'' |accessdate=18. oktober 2012 |deadurl=yes |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080820073518/http://oce.catholic.com/ |archivedate=2008-08-20 }}&lt;/ref&gt;

Andre skanna utgåver av oppslagsverket finst på [[Google Books]], ved [[Internet Archive]] og [[Wikimedia Commons]]. [[Wikisource]] har òg eit transkriberingsprosjekt basert på filene som ligg på Commons.

1922-supplementet til oppslagsverket er òg offentleg eigedom, og finst på internett. ''New Catholic Encyclopedia'' er òg tilgjengeleg online på nokre bibliotek.

== Sjå òg ==

* ''[[Encyclopædia Biblica]]''
* ''[[Jewish Encyclopedia]]''

==Notar==
&lt;references group=&quot;Volumes&quot; /&gt;

== Kjelder ==

&lt;references responsive /&gt;

== Bakgrunnsstoff ==
{{wikisource2|Catholic Encyclopedia (1913)|språk=en}}

* [https://web.archive.org/web/20080820073518/http://oce.catholic.com/ ''Catholic Encyclopedia''] - Catholic.com
* [http://www.newadvent.org/cathen/index.html ''Catholic Encyclopedia''] - New Advent
* [http://www.catholicity.com/encyclopedia/ ''Catholic Encyclopedia''] - Catholicity

{{autoritetsdata}}
[[Kategori:Katolisisme]]
[[Kategori:Engelskspråklege oppslagsverk]]
[[Kategori:USA-amerikanske oppslagsverk]]
[[Kategori:Oppslagsverk tilgjengelege på Internett]]</text>
      <sha1>76jjm8b040rmld4nela7w1c2kduudi2</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3672866</id>
      <parentid>3672865</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:55:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranveig</username>
        <id>39</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Ref-flikk</comment>
      <origin>3672866</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7054" sha1="gfo8ycb8455dam98gp0kwx82hmo6ihs" xml:space="preserve">{{om|||New Catholic Encyclopedia}}
{{kursiv tittel}}
{{Infoboks bok|bilete=Catholic Encyclopedia - publisher's logo.png}}

'''''Catholic Encyclopedia''''', òg kjend som '''''Old Catholic Encyclopedia''''' og '''''Original Catholic Encyclopedia''''', er eit engelskspråkleg [[Leksikon|oppslagsverk]] utgjeve i USA.&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://oce.catholic.com/index.php? |title=The Original Catholic Encyclopedia |publisher=Catholic Answers |location=El Cajon, California |accessdate=2011-07-21 }}{{død lenke|dato=juni 2017 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt; Det første bindet kom ut i mars 1907 og dei tre siste i 1912, etterfølgd av eit registerbind og seinare supplerande bind. Målet med leksikonet var «å gje lesaren fullstendig og autoritativ informasjon på alt som gjeld katolske interesser, handlingar og doktrinar.»&lt;ref&gt;[[s:Catholic Encyclopedia (1913)/Encyclopedia preface|Forordet]] til ''Catholic Encyclopedia''&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://oce.catholic.com/index.php?title=Image:Original_preface_1_watermarked_.jpg |title=Scan of &quot;Preface&quot; |publisher=Catholic Answers |location=El Cajon, California |accessdate=18. oktober 2012|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100522113240/http://oce.catholic.com/index.php?title=Image%3AOriginal_preface_1_watermarked_.jpg |archivedate=2010-05-22 }}&lt;/ref&gt;

''Catholic Encyclopedia'' blei gjeve ut av Robert Appleton Company, eit [[forlag]] danna i [[New York by|New York]] i februar 1905 med utgjeving av leksikonet som einaste føremål. Dei fem medlemmane i redaksjonskomiteen danna også styret i forlaget. I 1912 blei namnet til forlaget endra til The Encyclopedia Press. I heile levetida til forlaget gav det berre ut dette verket.&lt;ref&gt;{{Cite book|year=1917|chapter=The Making of the ''Catholic Encyclopedia''|chapterurl=http://www.newadvent.org/cathen/00001a.htm|title=The Catholic Encyclopedia and its Makers|url=http://books.google.com/books?id=H6AZAAAAYAAJ&amp;printsec=frontcover&amp;dq=%22Catholic+encyclopedia+and+its+makers%22#v=onepage&amp;q&amp;f=false|location=New York|publisher=The Encyclopedia Press|pages=iii–viii|oclc=748253}}&lt;/ref&gt;

== Historie ==
Skriveprosessen byrja 11. januar 1905 under leiing av fem redaktørar:

* Charles G. Herbermann, professor i [[latin]] og bibliotekar ved City College of New York
* Edward A. Pace, professor i [[filosofi]] ved The Catholic University of America i Washington D.C.
* Condé B. Pallen, redaktør
* Thomas J. Shahan, professor i kyrkjehistorie ved Catholic University.
* John J. Wynne, [[jesuittordenen|S.J.]], redaktør av ''Messenger of the Sacred Heart''

{| class=&quot;wikitable&quot;
!Bind
!Innhald
!Første gong publisert
!Sjefredaktør
|-
|1
|[https://en.wikisource.org/wiki/Catholic%20Encyclopedia%20(1913)/Volume%201 Aachen — Assize]
| rowspan=&quot;2&quot; |1907
| rowspan=&quot;15&quot; |Charles George Herbermann
|-
|2
|[https://en.wikisource.org/wiki/Catholic%20Encyclopedia%20(1913)/Volume%202 Assize — Brownr]
|-
|3
|[https://en.wikisource.org/wiki/Catholic%20Encyclopedia%20(1913)/Volume%203 Brow — Clancy]
| rowspan=&quot;2&quot; |1908
|-
|4
|[https://en.wikisource.org/wiki/Catholic%20Encyclopedia%20(1913)/Volume%204 Cland — Diocesan]
|-
|5
|[https://en.wikisource.org/wiki/Catholic%20Encyclopedia%20(1913)/Volume%205 Diocese — Fathers]
| rowspan=&quot;2&quot; |1909
|-
|6
|[https://en.wikisource.org/wiki/Catholic%20Encyclopedia%20(1913)/Volume%206 Fathers — Gregory]
|-
|7
|[https://en.wikisource.org/wiki/Catholic%20Encyclopedia%20(1913)/Volume%207 Gregory — Infallibility]
| rowspan=&quot;3&quot; |1910
|-
|8
|[https://en.wikisource.org/wiki/Catholic%20Encyclopedia%20(1913)/Volume%208 Infamy — Lapparent]
|-
|9
|[https://en.wikisource.org/wiki/Catholic%20Encyclopedia%20(1913)/Volume%209 Laprade — Mass]
|-
|10
|[https://en.wikisource.org/wiki/Catholic%20Encyclopedia%20(1913)/Volume%2010 Mas sitt — Newman]
| rowspan=&quot;3&quot; |1911
|-
|11
|[https://en.wikisource.org/wiki/Catholic%20Encyclopedia%20(1913)/Volume%2011 New Mexico — Philip]
|-
|12
|[https://en.wikisource.org/wiki/Catholic%20Encyclopedia%20(1913)/Volume%2012 Philip — Revalidation]
|-
|13
|[https://en.wikisource.org/wiki/Catholic%20Encyclopedia%20(1913)/Volume%2013 Revelation — Simon Stock]
| rowspan=&quot;3&quot; |1912
|-
|14
|[https://en.wikisource.org/wiki/Catholic%20Encyclopedia%20(1913)/Volume%2014 Simony — Tournely]
|-
|15
|[https://en.wikisource.org/wiki/Catholic%20Encyclopedia%20(1913)/Volume%2015 Tournon — Zwirner]
|}
At ''Catholic Encyclopedia'' var i offentlege bibliotek i USA skapte kontroversar. [[Nativisme|Nativistar]] protesterte og hevda at dette var i strid med skiljet mellom stat og kyrkje, og dei nådde fram med protestane sine i Belleville i New Jersey.&lt;ref&gt;[http://books.google.co.uk/books?id=s1pzTh9oh2gC ''Separation of Church and State''], Hamburger, Philip, Harvard University Press (2002), p. 412.&lt;/ref&gt;

== Nettversjonar ==
Amerikanske lovar om [[opphavsrett]] seier at alt som er publisert i USA før 1923 er [[offentleg eigedom]]. I 1993, i samband med at pave [[Pave Johannes Paul II|Johannes Paul II]] vitja [[Denver]] i samband med [[verdsungdomsdagane]], bestemte Kevin Knight seg for å starta eit prosjekt for å publisera 1913-utgåva av oppslagsverket på Internett. Knight starta nettstaden New Advent for føremålet. Frivillige frå USA, [[Canada]], [[Frankrike]] og [[Brasil]] hjelpte til med transkriberinga. Nettstaden blei lansert i 1995, og i 1997 var arbeidet ferdig.&lt;ref group=&quot;Volumes&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.newadvent.org/cathen/index.html |title=''The Catholic Encyclopedia''|publisher=[[New Advent]]|accessdate=18. oktober 2012}}&lt;/ref&gt;

I 2007 publiserte ''Catholic Answers'' ein vassmerka versjon som blei produsert ved å skanna sidene i originalane.&lt;ref group=&quot;Volumes&quot;&gt;{{Cite web |url=http://oce.catholic.com/ |title=Original ''Catholic Encyclopedia'' |work=[[Catholic Answers]] |accessdate=18. oktober 2012 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080820073518/http://oce.catholic.com/ |archivedate=2008-08-20 }}&lt;/ref&gt;

Andre skanna utgåver av oppslagsverket finst på [[Google Books]], ved [[Internet Archive]] og [[Wikimedia Commons]]. [[Wikisource]] har òg eit transkriberingsprosjekt basert på filene som ligg på Commons.

1922-supplementet til oppslagsverket er òg offentleg eigedom, og finst på internett. ''New Catholic Encyclopedia'' er òg tilgjengeleg online på nokre bibliotek.

== Sjå òg ==

* ''[[Encyclopædia Biblica]]''
* ''[[Jewish Encyclopedia]]''

==Notar==
&lt;references group=&quot;Volumes&quot; /&gt;

== Kjelder ==
&lt;references responsive /&gt;

== Bakgrunnsstoff ==
{{wikisource2|Catholic Encyclopedia (1913)|språk=en}}

* [https://web.archive.org/web/20080820073518/http://oce.catholic.com/ ''Catholic Encyclopedia''] - Catholic.com
* [http://www.newadvent.org/cathen/index.html ''Catholic Encyclopedia''] - New Advent
* [http://www.catholicity.com/encyclopedia/ ''Catholic Encyclopedia''] - Catholicity

{{use dmy dates}}
{{Autoritetsdata}}
[[Kategori:Katolisisme]]
[[Kategori:Engelskspråklege oppslagsverk]]
[[Kategori:USA-amerikanske oppslagsverk]]
[[Kategori:Oppslagsverk tilgjengelege på Internett]]</text>
      <sha1>gfo8ycb8455dam98gp0kwx82hmo6ihs</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pál Teleki</title>
    <ns>0</ns>
    <id>362095</id>
    <revision>
      <id>3672798</id>
      <parentid>3232645</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:11:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranveig</username>
        <id>39</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Rett.</comment>
      <origin>3672798</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1530" sha1="9bn8uhcj5wm04anqxxg6fhpiw2w26lk" xml:space="preserve">{{infoboks politikar2}}
'''Pál Teleki von Szék''' ({{levde-lua |1. november 1879, død 3. april 1941}}) var ein [[Ungarn|ungarsk]] [[greve]], vitskapsmann og politikar. Han var statsminister i periodane 1920–1921 og 1939–1941.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.worldstatesmen.org/Hungary.htm|title=Hungary|publisher=World Statesmen|accessdate=17 December 2008|deadurl=no|archiveurl=https://web.archive.org/web/20161023151204/http://www.worldstatesmen.org/Hungary.htm|archivedate=23 October 2016|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt; 

Teleki var frå 1919 [[professor]] i [[geografi]] i Budapest. I 1920 var han ungarsk utanriksminister. 

Til trass for si negative haldning i høve til [[Det tredje riket|Nazi-Tyskland]] blei Teleki tvinga til å gjera visse diplomatiske og militære konsesjonar. Då [[Adolf Hitler]] kravde ungarsk assistanse ved angrepet på [[Jugoslavia]] i i 1941 freista Teleki å manøvrera slik at landet ikkje blei trekt inn i storkrigen. Dette lukkast ikkje, og han tok livet sitt i fortviling over at politikken hadde slått feil. Han blei etterfølgd av [[László Bárdossy]].

== Kjelder==
{{refstart}}
{{refslutt}}
&lt;div class=&quot;references-small&quot;&gt;
*''Denne artikkelen bygger på «[[:sv:Pál Teleki|Pál Teleki]]» frå {{Wikipedia-utgåve|sv}},  den 30. mars 2019.'' 
**''{{Wikipedia-utgåve|sv}} oppgav desse kjeldene: &amp;nbsp;''
 &lt;/div&gt;
* {{Runeberg.org|nfcr|0450.html Teleki, 5. Pál}}
{{refbetre|dato=2019}}
{{use dmy dates}}
{{Autoritetsdata}}
[[Kategori:Folk frå Budapest]]
[[Kategori:Statsministrar i Ungarn]]</text>
      <sha1>9bn8uhcj5wm04anqxxg6fhpiw2w26lk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Handball-NM 1980 for kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>364150</id>
    <revision>
      <id>3672846</id>
      <parentid>3476690</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:40:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <origin>3672846</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1240" sha1="4apmtnsbscywgjyxczhtgvueu96nzbn" xml:space="preserve">'''Noregsmeisterskapen i handball 1980 for kvinner''' vart vunne av [[Skogn Idrettslag]] etter finalesiger 15-12 over [[Byåsen Idrettslag]].

===Semifinalane===
*Lisleby IL –  Skogn IL 13 – 15
*Byåsen IL – [[Skjeberg SK]] 13 – 12 etter ekstraomgangar

===Finalen===
Finalen vart avvikla i Levangerhallen 21. desember 1980 framfor ca 1&amp;nbsp;400 tilskodarar. Skogn leia 9-7 ved pause, i den andre omgangen auka laget frå [[Levanger]] til sluttsiffera 15-12. 

[[Marit Breivik]] Løkeberg vart toppskårar for '''Skogn''' med sine 6 nettsusarar, to av dei på straffekast. Britt Marit Leine skåra 3 mål og [[Annepetra Jensen]], Randi Eriksen, Gerd Bjørnaas, alle saman 2 mål.

'''Byåsen''' sine målskårarar var Ann Elin Angvik (4), Anne-Karin Snorroeggen (3), Lise Ulseth, Grete Refsnes, begge (2) og [[Trine Haltvik]] (1).

Svein Ekra (Kolbotn) og Tore Schjerven (Jaren) dømde kampen.

==Kjelder==
*[https://www.nb.no/items/20835fa4b1810e0bd90b2dc81d7e5fe1?page=3&amp;searchText=annepetra Levanger-Avisa, 23. desember 1980]

[[Kategori:Noregsmeisterskap i handball for kvinner|1980]]
[[Kategori:Noregsmeisterskap i 1980]]
[[Kategori:Idrettstilskipingar i Trøndelag]]
[[Kategori:Idrett i Levanger]]
[[Kategori:Handball i 1980]]</text>
      <sha1>4apmtnsbscywgjyxczhtgvueu96nzbn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Handball-NM 1978/79 for kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>364510</id>
    <revision>
      <id>3672734</id>
      <parentid>3556029</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T06:24:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <origin>3672734</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1511" sha1="9og15xd25lug728xh9ar2islmp02u5f" xml:space="preserve">'''Noregsmeisterskapen i handball 1978/79 for kvinner''' vart vunne av [[Skogn Idrettslag]] etter finalesiger 17 – 12 over [[Skjeberg Sportsklubb]].

===Semifinalane===
*Skogn IL – [[Freidig]] 16 – 14
*[[Brandval IL]] – Skjeberg SK 10 – 11

===Finalen===
Finalen vart avvikla i Levangerhallen onsdag 31. februar 1979 framfor ca 1&amp;nbsp;000 tilskodarar. Dei to laga låg likt på 6-6, mykje grunna vellukka bruk av «frimerke» på Skogn-strategen [[Marit Breivik]]. Ved pause leia Skogn 9-7. I byrjinga av den andre omgangen auka Skogn leiinga til 13-7, og sidan kontrollerte laget fra [[Levanger]] kampen inn til siger 17-12.

'''Skogn''' sin toppskårar vart Elisabeth Bjørnaas med 6 mål. Britt Marit Leine skåra 4 gongar, [[Marit Breivik]] og Gerd Jørstad, begge 2 mål, med [[Annepetra Jensen]], Liv Jorild Henningsen, Randi Eriksen skåra kvar sitt mål. Inger Lise Guldseth stod ein god kamp i mellom målstengene.

For '''Skjeberg''' skåra [[Bjørg Andersen]] 5 mål, [[Inger Johanne Tveter]] 2 mål. Rita Fjærli, Anne Britt Schoug, [[Wenche Halvorsen]], Marianne Aaredalen og Torild Bråthen fann alle vegen til nettmauskane ein gong kvar.

Dommarane straffa Skogn med ei 2-minuttsutvising, Skjeberg fekk inga utvising.

==Kjelder==
*''Sportsboken 79-80''. Dreyer Bok Stavanger. 1979.

[[Kategori:Noregsmeisterskap i handball for kvinner|1979]]
[[Kategori:Noregsmeisterskap i 1979]]
[[Kategori:Idrettstilskipingar i Trøndelag]]
[[Kategori:Idrett i Levanger]]
[[Kategori:Handball i 1979]]</text>
      <sha1>9og15xd25lug728xh9ar2islmp02u5f</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Mimi Kopperud</title>
    <ns>0</ns>
    <id>374170</id>
    <revision>
      <id>3672732</id>
      <parentid>3442042</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T06:21:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>/* Klubbspel */</comment>
      <origin>3672732</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2037" sha1="1w4sq4qrslu6jcd7upsojcephplthc9" xml:space="preserve">{{infoboks biografi}}
'''Mimi-Johanne Kopperud Slevigen''' ({{fødd|1. februar|1977|Kopperud}}) er ein norsk tidlegare handballspelar frå [[Mysen]] i [[Østfold]]. Ho vann i 2001 VM-sølv og 2002 EM-sølv med [[Det norske kvinnelandslaget i handball|Noregs landslag]].

== Karriere ==
===Klubbspel===
Kopperud var målvakt på østfoldlaget [[Eidsberg]] i to sesongar frå 1994. I 1996 melde ho overgang til IK Junkeren i [[Bodø]], eit lag nyopprykka til toppserien. Då klubben ikkje klarte overleve i toppserien, flytta ho i 1998 vidare til Sola HK. Sommaren 2000 fekk Kopperud kontrakt med [[Larvik HK]]. Dei komande sesongane vart ho seriemeister med Larvik-laget i 2001, 2002 og 2003, dessutan noregsmeister i 2002 og 2003. Sesongen 2004/05 avslutta ho sine år som aktiv med å spele på [[Skjeberg SK]].

===Landslagsspel===
Kopperud fekk sin landslagsdebut mot [[Det danske kvinnelandslaget i handball|Danmark]] i februar 1999, men det var fyrst hausten 2000 ho var jamnt med i landslagstroppa.  Ho deltok i [[Handball-EM 2000 for kvinner|EM 2000]], [[Handball-VM 2001 for kvinner|VM 2001]] og EM 2002. Både under finalen i [[Handball-VM 2001 for kvinner|verdsmeisterskapen 2001]] og [[Handball-EM 2002 for kvinner|EM-finalen 2002]] måtte ho og dei norske mannskapa tole tap, i VM mot [[Det russiske kvinnelandslaget i handball|Russland]]  og i EM mot Danmark. Ho danna målvaktspar med [[Cecilie Leganger]] i VM 2001 og med [[Heidi Tjugum]] i EM 2002. Kopperud spelte sin 59. og siste landskamp i september 2003.

===Merittar===
*[[Handball-EM 2000 for kvinner|EM 2000]]: Nr 6 med Noreg
*[[Handball-VM 2001 for kvinner| VM 2001]]: Sølvmedalje etter 25–30 mot [[Det russiske kvinnelandslaget i handball|Russland]] 
*[[Handball-EM 2002 for kvinner|EM 2002]]: Sølvmedalje etter 22–25 mot [[Det danske kvinnelandslaget i handball|Danmark]]

==Kjelder==
*[https://handballold.nif.no/Statistikk_Landskamper.asp?LagId=6014&amp;VS=&amp;SpillerId=78499 handball.no]

[[Kategori:Norske handballspelarar]]
[[Kategori:Folk frå Eidsberg]]</text>
      <sha1>1w4sq4qrslu6jcd7upsojcephplthc9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Thor Thoresen (1878–1951)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>374900</id>
    <revision>
      <id>3672851</id>
      <parentid>3614378</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:45:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranveig</username>
        <id>39</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Rett.</comment>
      <origin>3672851</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2087" sha1="ook13m9dtuk1odbxuzne4mzrrcga4z4" xml:space="preserve">{{Infoboks biografi|namn=Thor Thoresen
|fødestad = [[Tjøme]]}}
'''Thor Thoresen''' ({{Datoar|sortering=Thoresen, Thor}}) var ein norsk [[Reiar|skipsreiar]].

Thoresen utdanna seg først i [[Tønsberg kommune|Tønsberg]] og [[Oslo|Kristiania]], før han tok eit seks år langt studieopphald i [[Tyskland]], [[Frankrike]], [[England]] og [[USA]]. Han gjekk deretter inn i reiarlaget til faren, [[Otto Thoresen]]. I 1903 vart han kompanjong i Winge &amp; Co, før han 29 år gammal stifta sitt eige reiarlag. Frå 1911 dreiv han òg eige firma i [[Manchester]], og i 1913 skipa han Den skandinaviske Øst-Afrikalinje. Ved utbrotet av [[Den fyrste verdskrigen|første verdskrigen]] disponerte han ein stor flåte. Seinare i livet konsentrerte han seg om Manchesterruta, og ved sida av dette var han styreformann og styremedlem i [[Den norske Amerikalinje]].&lt;ref name=&quot;hvem&quot;&gt;{{Kilde www|url=https://runeberg.org/hvemerhvem/1948/0531.html|tittel=Thoresen, Thor|besøksdato=4. januar 2019|dato=1948|verk=Hvem er Hvem?}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;aftenposten&quot;&gt;«Dødsfall: Thor Thoresen». ''Aftenpostens morgenutgave'', 6. april 1951.&lt;/ref&gt;

I 1905 var Thoresen med på å stifta Oslo Rederiforening, og han var styremedlem i fleire år. I perioden 1917–1923 var han formann i Noregs Rederforbunds Ruteskipsgruppe.&lt;ref name=&quot;aftenposten&quot;/&gt; I 1919 representerte han skipsreiarane i den norske delegasjon under handelsforhandlingane med den gjenoppretta [[Polen|polske staten]], i det som vart byrjinga til polsk-norske skipsfartssamband.&lt;ref name=&quot;Polen&quot;&gt;{{Kilde artikkel|tittel=Etablering av diplomatiske forbindelser mellom Polen og Norge i årene 1919–1923|publikasjon=Folia Scandinavica|doi=|url=https://core.ac.uk/download/pdf/154438741.pdf|år=2006|forfattere=Szymański, Jan|bind=9|sider=295-311}}&lt;/ref&gt;

== Kjelder ==
&lt;references/&gt;
{{refopning}}
*''Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Thor Thoresen (1878–1951)|Thor Thoresen (1878–1951)]]» frå {{Wikipedia-utgåve|nb}},  den 4. januar 2020.''  
{{refslutt}}
{{Autoritetsdata}}
[[Kategori:Norske skipsreiarar]]
[[Kategori:Folk frå Tjøme]]</text>
      <sha1>ook13m9dtuk1odbxuzne4mzrrcga4z4</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pekingmennesket</title>
    <ns>0</ns>
    <id>378943</id>
    <revision>
      <id>3672759</id>
      <parentid>3292843</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T06:58:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranveig</username>
        <id>39</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Flikk</comment>
      <origin>3672759</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5706" sha1="3zq5tqkt16yfjclcy7jerj6cfcqnen9" xml:space="preserve">[[Fil:Sinathropus_pekinensis.jpg|høgre|mini|{{Center|Den først oppdaga skallen av eit pekingmenneske &lt;br /&gt;(på grunnlag av ein kopi)}}]]
[[Fil:Zhoukoudian_Caves_July2004.jpg|mini|Zhoukoudian i juli 2004]]
'''Pekingmennesket''' ([[kinesisk skrift]] 北京猿人; [[pinyin]] ''Běijīng Yuánrén'') er populærnamnet på dei fossila av ''[[Homo erectus]]'' som vart funne i [[Zhoukoudian]] nær [[Beijing]] i [[Folkerepublikken Kina|Kina]].  Leivningar vart først oppdaga 1923–27, og fekk då namnet ''Sinanthropus pekinensis''.  Seinare innsåg ein at desse funna tilhøyrde same art som [[Javamennesket]], og dels var tilstrekkeleg menneskelike til å høyra heime i slekta ''Homo'', og Pekingmennesket vart då innordna i arta ''[[Homo erectus]]''.  Det finst likevel forskarar som har halde på ''Homo erectus pekinensis'' som ei eiga underart av ''Homo erectus''.

== Alder ==
Funna vart først daterte til å vera mellom 250 000 og 400 000 år gamle, dvs. frå [[pleistocen]]tida. Seinare er dette vorte justert av fleire forskarar til om lag for 500 000 år sidan, men ei ny 26Al/10Be datering indikerer at dei kan vera så gamle som frå 680 000-780 000 år sidan.&lt;ref&gt;http://news.bbc.co.uk/2/hi/science/nature/7937351.stm&lt;/ref&gt;

== Dei første fossila ==
Dei første studia i Zhoukoudian byrja i 1921 med ei utforsking av ei mengd holer i [[sandstein]]. Ifølgje nedteikningar gjort av [[Otto Zdansky]], som arbeidde for geologen [[Johan Gunnar Andersson]], leia ein lokal innbyggjar arkeologane til kva som i dag er kjend som Drakebeinskollen, ein stad fullt av fossiliserte bein. Zdansky byrja seinare ei eiga utgraving og fann bein som likna menneskelege [[Molart volum|molarar]]. I 1926 tok han dei til Beijing til [[Peking Union Medical College]], der den kanadiske anatomen [[Davidson Black]] analyserte dei. Han publiserte seinare funna sine i tidsskriftet [[Nature]].

[[Rockefeller Foundation]] gjekk med på å finansiera arbeidet ved Zhoukoudian. I 1929 tok dei kinesiske arkeologane [[Yang Zhongjian]] og [[Pei Wenzhong]] over og seinare heldt fram [[Jia Lanpo]] utgravningene. Under dei følgjande sju år avdekte dei fossila frå meir enn 40 arter. Blant desse var seks nær fullstendige [[hjerneskål]]ar. [[Pierre Teilhard de Chardin]], [[Henri Breuil]] og [[Franz Wiedenreich]] var òg involverte.

Det første eksemplaret av ''Homo erectus'' var vorte funnen på øya [[Java]] i 1891 av [[Eugene Dubois]], og [[Javamennesket]] vart til å byrja med kalla ''[[Pithecanthropus erectus]]'' men vart seinare overført til slekta ''[[Homo]]''.

Utgravingane slutta i juli 1937 då [[Japan]] okkuperte Beijing. Fossila frå Pekingmennesket vart plasserte i ein safe på [[Cenozoic Laboratory]]. I november 1941 pakka sekretæren Hu Chengzi ned fossila for å senda dei til [[USA]] for å halda dei der til slutten til krigen. Dei forsvann sporløst på vegen til hamnebyen [[Qinhuangdao]]. Truleg var dei med ei gruppe amerikanske [[United States Marine Corps|marinesoldatar]] som japanarane fanga då krigen mellom Japan og USA starta.

Fleire forsøk på å lokalisera fossila har slått feil. I 1972 utlova den amerikanske finansmannen [[Christopher Janus]] 5 000 USA-dollar for dei bortkomne skallane; ei kvinne kontakta han men kravde 500 000 USA-dollar. Ho forsvann sporlaust. Janus vart seinare skulda for underslag. I juli 2005 grunnla den kinesiske regjeringa ein komité for å finna beina.

Det finst ei rekkje teoriar om kva som kan ha hendt, òg ein som seier at beina sokk med det japanske skipet Awa Maru i 1945.

Funnstaden til Pekingmennesket i Zhoukoudian vart i 1987 sett på [[UNESCO]] si [[verdsarv]]sliste. Nye utgravingar vart sett i gang i området i juni 2009.

== Paleontologiske konklusjonar ==
På grunn av at alle førkrigfunna i Zhoukoudian gjekk tapt på ferda til USA, har seinare forskarar måtta støtta seg til eksisterande skrifter og modellar frå dei opphavlege oppdagarane.

Inntilliggende funn av dyrerester og bevis på bruk av eld, verktøy og andre reiskapar vart nytta for å støtta at ''Homo erectus'' var den første verktøyarbeidaren. Analysane av leivningane til Pekingmennesket førte til konklusjonen at Zhoukoudian og Javafossila var døme på same breie steg i evolusjonen til mennesket. Detta er òg den offisielle haldninga til [[Kinas kommunistparti]] .

Denne tolkinga vart likevel utfordra i 1984 av Lewis Binford, som hevda at Pekingmennesket var åtseleter, ikkje jeger. I 1998 drog eit team frå [[Weizmanns forskingsinstitutt]], med Steve Wierner i spissen, konklusjonen at det ikkje var nokon eigenlege bevis på at Pekingmenneskent hadde nytta eld. Dette var ikkje populært i Kina der at Pekingmannen beherska eld vert sett på som startpunktet for [[det kinesiske kjøkenet]].

== Kjelder ==
{{refopning}}
*''Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Pekingmennesket|Pekingmennesket]]» frå {{Wikipedia-utgåve|nb}}, den 3. juni 2020.'' 
**''{{Wikipedia-utgåve|nb}} oppgav desse kjeldene:'' 
* Jake Hooker: ''The Search for the Peking Man'' (''Archaeology'' magazine March/April 2006)
* Lanpo Jia og Huang Weiwen: ''The Story of Peking Man: From Archaeology to Mystery''. Oxford University Press, USA, 1990.
* Sigrid Schmalzer: ''The People's Peking Man: Popular Science and Human Identity in Twentieth-Century China''. The University of Chicago Press, 2008.
* R. Wu og S. Lin: “Peking Man.” ''Scientific American'' 248, no. 6 (1983): 86-94.
{{refslutt}}
{{fotnoteliste}}

{{use dmy dates}}
{{Autoritetsdata}}
[[Kategori:Historie i Beijing]]
[[Kategori:Paleoantropologi]]
[[Kategori:Arkeologi i Kina]]
[[Kategori:Utdøydde humanoidar]]
[[Kategori:Fangshan]]
[[Kategori:Pleistocen]]
[[Kategori:Tapte fossil]]</text>
      <sha1>3zq5tqkt16yfjclcy7jerj6cfcqnen9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kent Music Report</title>
    <ns>0</ns>
    <id>379265</id>
    <revision>
      <id>3672775</id>
      <parentid>3418238</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:03:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranveig</username>
        <id>39</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>3672775</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2217" sha1="tpb9utx28grrlv3ft7y3ivbyqmfks5u" xml:space="preserve">'''Kent Music Report''' var ei vekentleg [[hitliste]] over [[Singelplate|musikksingel]] og [[musikkalbum]] i [[Australia]]. Lista vart sett saman av musikkentusiasten David Kent frå mai 1974 til 1988. I 1983 lisensierte musikksamskipnaden [[Australian Recording Industry Association]] Kent Music Report, og i juni 1988 etablerte samskipnaden si eiga hitliste, kalla [[ARIA Charts]].&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{cite web | url = http://www.scu.edu.au/schools/edu/student_pages/sem1_2003/dlowe/hist1.html | title = Australian Chart History | archiveurl=https://web.archive.org/web/20080404224826/http://www.scu.edu.au/schools/edu/ICT/student_pages/sem1_2003/dlowe/hist1.html | archivedate=2008-04-04 | author = Daniel Lowe}}&lt;/ref&gt;  Kent Report heldt likevel fram, og frå 1987 vart lista omdøypt til ''Australian Music Report'' (AMR). AMR heldt fram å publisera vekentlege hitlister, men i april 1998 opphøyrde lista, og ARIA Charts vart dermed den einaste nasjonale hitlista i Australia.

Før Kent Report oppstod i 1974, hadde magasinet ''Go-Set'' utgjeve ei topp 40-singelliste frå 1966 og ei albumliste frå 1970. Begge listene opphøyrde likevel då ''Go-Set'' gjekk inn i august 1974.&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.poparchives.com.au/gosetcharts/ |title=GO-SET Magazine - Australian singles and album charts, 1966-1974 |website=Poparchives.com.au |date= |accessdate=2016-05-24 |archive-date=2013-02-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130212122859/http://www.poparchives.com.au/gosetcharts/ |url-status=yes }}&lt;/ref&gt;

David Kent produserte seinare hitlister for Australia for åra 1940–1973. Dette gjorde han ved å henta inn spelelister, mindre hitlister og informasjon frå radiokanalar over heile landet. Desse sette han så saman til ei nasjonal hitliste.

== Sjå òg ==

* [[Billboard Hot 100]]
* [[ARIA Charts]]
* [[VG-lista]]

== Kjelder ==
{{refopning}}
*''Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Kent Music Report|Kent Music Report]]» frå {{Wikipedia-utgåve|nb}},  den 14. juni 2020.''  
 {{refslutt}}
{{fotnoteliste}}

== Bakgrunnsstoff ==

* [http://www.austchartbook.com.au Nettstad for David Kents Australian Chart Book] 

{{use dmy dates}}
{{Autoritetsdata}}

[[Kategori:Australske hitlister]]</text>
      <sha1>tpb9utx28grrlv3ft7y3ivbyqmfks5u</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3672776</id>
      <parentid>3672775</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:04:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranveig</username>
        <id>39</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>3672776</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2201" sha1="8ay8t7d6fq3mccj1mjtgczaglzm6yo2" xml:space="preserve">'''Kent Music Report''' var ei vekentleg [[hitliste]] over [[Singelplate|musikksingel]] og [[musikkalbum]] i [[Australia]]. Lista vart sett saman av musikkentusiasten David Kent frå mai 1974 til 1988. I 1983 lisensierte musikksamskipnaden [[Australian Recording Industry Association]] Kent Music Report, og i juni 1988 etablerte samskipnaden si eiga hitliste, kalla [[ARIA Charts]].&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{cite web | url = http://www.scu.edu.au/schools/edu/student_pages/sem1_2003/dlowe/hist1.html | title = Australian Chart History | archiveurl=https://web.archive.org/web/20080404224826/http://www.scu.edu.au/schools/edu/ICT/student_pages/sem1_2003/dlowe/hist1.html | archivedate=2008-04-04 | author = Daniel Lowe}}&lt;/ref&gt;  Kent Report heldt likevel fram, og frå 1987 vart lista omdøypt til ''Australian Music Report'' (AMR). AMR heldt fram å publisera vekentlege hitlister, men i april 1998 opphøyrde lista, og ARIA Charts vart dermed den einaste nasjonale hitlista i Australia.

Før Kent Report oppstod i 1974, hadde magasinet ''Go-Set'' utgjeve ei topp 40-singelliste frå 1966 og ei albumliste frå 1970. Begge listene opphøyrde likevel då ''Go-Set'' gjekk inn i august 1974.&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.poparchives.com.au/gosetcharts/ |title=GO-SET Magazine - Australian singles and album charts, 1966-1974 |website=Poparchives.com.au |date= |accessdate=2016-05-24 |archive-date=2013-02-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130212122859/http://www.poparchives.com.au/gosetcharts/ }}&lt;/ref&gt;

David Kent produserte seinare hitlister for Australia for åra 1940–1973. Dette gjorde han ved å henta inn spelelister, mindre hitlister og informasjon frå radiokanalar over heile landet. Desse sette han så saman til ei nasjonal hitliste.

== Sjå òg ==

* [[Billboard Hot 100]]
* [[ARIA Charts]]
* [[VG-lista]]

== Kjelder ==
{{refopning}}
*''Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Kent Music Report|Kent Music Report]]» frå {{Wikipedia-utgåve|nb}},  den 14. juni 2020.''  
 {{refslutt}}
{{fotnoteliste}}

== Bakgrunnsstoff ==

* [http://www.austchartbook.com.au Nettstad for David Kents Australian Chart Book] 

{{use dmy dates}}
{{Autoritetsdata}}

[[Kategori:Australske hitlister]]</text>
      <sha1>8ay8t7d6fq3mccj1mjtgczaglzm6yo2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Fiqh</title>
    <ns>0</ns>
    <id>381018</id>
    <revision>
      <id>3672790</id>
      <parentid>3259292</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:08:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranveig</username>
        <id>39</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Flikk</comment>
      <origin>3672790</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2135" sha1="gwvfsbwh0456z6w7h7rdkiuu4ugzyct" xml:space="preserve">'''Fiqh''' (arabisk skrift {{lang|ar|فقه}}, ‘kunnskap, fornuft’&lt;ref&gt;{{SNL|ref=ja}}&lt;/ref&gt;) er ein [[Islam|islamsk]] [[Juss|rettsvitskap]] som blei utvikla på 700- og 800-talet. Han blir praktisert i fire ulike rettsskular innan [[sunniislam]]: Hanafi, Maliki, Shafi'i og Hanbali. Innan [[sjiaislam]] finst det to rettsskular: Usuli og Akhbari. Ein person som er utdanna innan fiqh blir kalla ''faqih''.&lt;ref&gt;Glasse, Cyril (2001): ''The New Encyclopedia of Islam'', Altamira, s. 141&lt;/ref&gt;

[[Sjaria]] er «stien Allah har peikt ut for menneske». Han inneheld normer og reglar som kan rettleia menneske inn på denne stien. Det er dermed eit lovverk med påbod som reflekterer desse normene og reglene. Sjaria byggjerseg på [[Koranen]] og [[Hadíth|hadith]]. Likevel finst det spørsmål som ikkje har direkte svar i sjaria. Då må ein bruka andre prinsipp for å koma fram til rettleiing. I fiqh nyttar ein derfor to prinsipp i tillegg til Koranen og hadith: Muslimar vil tolka dette ulikt avhengig av blant anna fortolkingstradisjon, kva lovskule dei tilhøyrer og anna.&lt;ref&gt;Rian &amp; Eidhamar (1995): ''Jødedom og Islam''. [[Høyskoleforlaget]], 2.utg. s. 173&lt;/ref&gt; 

Qiyas vil seia at ein trekkjer slutningar ut frå det i Koranen og hadith som liknar mest på den problemstillinga som skal vurderast. Til dømes omtalar ikkje sjaria bruk av [[kokain]]. Då vil ein ta utgangspunkt i forbodet mot [[Alkoholhaldig drykk|alkohol]]. Sidan alkohol og kokain har liknande effektar på eit menneske, kan ein resonnera seg fram til eit forbod mot bruk av kokain ved hjelp av dette prinsippet.

Ijma vil seia semje blant dei rettslærde. Ifølgje Hadith uttalte Muhammed at «mitt fellesskap vil aldri blir einige om eit mistak». På denne bakgrunnen kan ein sjå på avgjerder som dei muslimske rettslærde er samde om, som ein del av fiqh.

== Kjelder ==
&lt;references /&gt;
{{refopning}}
*''Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Fiqh|Fiqh]]» frå {{Wikipedia-utgåve|nb}},  den 10. august 2020.''  
{{refslutt}}
{{use dmy dates}}
{{Autoritetsdata}}
[[Kategori:Islam]]
[[Kategori:Islamsk rettslære]]
[[Kategori:Arabiske ord og uttrykk]]</text>
      <sha1>gwvfsbwh0456z6w7h7rdkiuu4ugzyct</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Dampfløyteorgel</title>
    <ns>0</ns>
    <id>382387</id>
    <revision>
      <id>3672840</id>
      <parentid>3268778</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:38:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranveig</username>
        <id>39</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>3672840</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2540" sha1="i98ludmgdcw1fbfydlets4k5h3etg2i" xml:space="preserve">[[Fil:Calliope_(music)_wagon_for_European_Zoological_Association.jpg|mini|Sirkuscalliope, litografi av Gibson &amp; Co., 1872.]]
'''Dampfløyteorgel''' eller '''calliope''' er eit [[musikkinstrument]] for [[Dampfløyte|dampfløyter]], opphavleg for [[Lokomotiv|damplokomotiv]]. Det var ofte montert på Mississippi-elvebåtar eller i bruk som [[Sirkus|sirkusmusikk]]. Amerikanske sirkus brukte å paradere inn i ein by, og orgelet vart då trekt av hestar.

''[[Kalliope]]'' i [[gresk mytologi]] har gjeve namn til instrumentet. Ho var dotter av [[Zevs]] og mor til [[Orfevs]] – og den fremste av [[Muser|musene]] med ansvar for musikk. Namnet tyder ‘ven røyst’.

Eit dampfløyteorgel er høgrøysta og kan høyrast på lang avstand. 

== Historia ==
[[Fil:Kitch_Greenhouses_Calliope.jpg|høgre|mini|Kitch Greenhouses dampfløyteorgel, Ohio Historical Society - 2006]]
Joshua C. Stoddard frå [[Worcester i USA|Worcester]] i [[Massachusetts]] tok ut patent 9. oktober [[1855]], basert på allereie eksisterande element som dampfløyte (lansert i 1832 utan [[patent]]) og knasthjul til [[Lirekasse|lirekassar]] og [[Speledåse|speledåsar]].&lt;ref&gt;{{cite web|title=Patent US 13668: Apparatus for producing music by steam or compressed air.|url=https://docs.google.com/viewer?url=patentimages.storage.googleapis.com/pdfs/US13668.pdf|publisher=United States Patent Office|accessdate=22. februar 2016}}&lt;/ref&gt;

Stoddard hadde opphavleg tenkt på orgelet som erstatning for kyrkjeklokker, men det var på [[hjuldampar]]ane det tok av. Dei enno eksisterande hjuldamparane har alle damporgel bygd av Thomas J. Nichol, [[Cincinnati]] i [[Ohio]], som bygde dei mellom 1890 og 1932. Dei nye utgåvane kan anten spelast mekanisk eller ved hjelp av eit [[klaviatur]], og brukast regelmessig når båtane er i gang med [[Turisme|turistar]] ombord.

Rundt 1900-talet vart drivverka endra til valsane som var i bruk på mekaniske piano. Musikaren vart dermed overflødig, sjølv om det var mogleg å kopla om etter ønske. Dampen vart òg erstatta med trykkluft. Dette redda orgla etterkvart som dampmaskinene vart fasa ut. 

Musikaren [[Tom Waits]] spelte dampfløyteorgel på ein song på albumet ''[[Blood Money]]'' i 2002. 

== Kjelder ==
{{fotnoteliste}}
{{refopning}}
*''Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Dampfløyteorgel|Dampfløyteorgel]]» frå {{Wikipedia-utgåve|nb}},  den 16. september 2020.''  
{{refslutt}}

{{use dmy dates}}
{{Autoritetsdata}}
[[Kategori:Tangentinstrument]]
[[Kategori:Aerofonar]]
[[Kategori:Mekaniske musikkinstrument]]</text>
      <sha1>i98ludmgdcw1fbfydlets4k5h3etg2i</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Krampus</title>
    <ns>0</ns>
    <id>386060</id>
    <revision>
      <id>3672691</id>
      <parentid>3608649</parentid>
      <timestamp>2026-09-15T13:54:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-49824-21</username>
        <id>159045</id>
      </contributor>
      <comment>/* */ 987</comment>
      <origin>3672691</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5673" sha1="ps3bhuonm054ocqzxpbhiyli4yew5j6" xml:space="preserve">[[Fil:Gruss_vom_Krampus.jpg|portrett|mini|«Helsing frå Brampus», tradisjonelt «krampuskort» (''Krampuskarte'') frå tidleg på 1900-talet. Medan den snille jenta har fått eple, fangar Krampus den rampete guten i konten sin. Malen ]]
'''Krampus''' er ein [[Djevelen|djevelskikkelse]] eller eit truande [[monster]] med bukkehorn som ifølgje folketradisjonar frå [[Dei austlege Alpane|Aust-Alpene]] opptrer i [[Jul|førjulstida]]. Krampus finst blant anna i opptog saman med [[Heilage Nikolas|Sankt Nikolas]], forløparen for den moderne [[julenissen]], på festdagen hans [[nilsmesse]] den 6. desember eller på nilsmesseaftan kvelden før. Medan Nikolas deler ut gåver til lydige barn, skremmer og straffar Krampus dei uskikkelege.

Krampus har vore særleg viktig i [[Austerrike]]. Der har skikkelsen hatt rolle som [[Faen|Fanden]]&lt;ref&gt;[https://runeberg.org/desv1932/1357.html Oppslagsordet «Krampus» i ''Svensk-tysk ordbok'']&lt;/ref&gt;, ein folkeleg variant av djevelen, i tillegg til å vera gåveutdelar den 6. desember, på same måte som Nikolas.&lt;ref name=&quot;Heksikon&quot;&gt;[http://urn.nb.no/URN:NBN:no-nb_digibok_2014070907021 Oppslagsordet «Krampus» i ''Heksikon – en eventyrlig oppslagsbok'' (utgitt 1986) side 234]&lt;/ref&gt;

== Tradisjonar ==
[[Fil:Nikolaus_krampus.jpg|mini|venstre|Avisteikning frå 1896 som viser to personar utkledd som Krampus og Sankt Nikolas som vitjar barnefamilie i [[Wien]]. Krampus, i maske med bukkehorn og lang tunge, ber gåvene til Nikolas men held samstundes eit trugande ris bak ryggen.]]
[[Fil:Krampusse_Altaussee.jpeg|mini|Utkledde «krampussar» (på tysk ''Krampusse'') i tradisjonelt «Krampusløp» (''Krampuslauf'') i Altaussee i [[Austerrike]]. Variantane her blir lokalt kalla ''Miglon'' og går kvar 5. desember i skrikande grupper frå hus til hus. I følgjet er òg den gjevmilde Sankt Nikolas som held krampus-udyra i lenkjer.{{foto|ca. 2013}}]]
[[Fil:Krampus_Morzger_Pass_Salzburg_2008_04.jpg|mini|portrett|Ein person utkledd som Krampus ved Morzger Pass i [[Salzburg]].]]
Opphavet til Krampus er uklart, men visse [[Folkloristikk|folkloristar]] har foreslått eit samband tilbake til [[Germanarar|germanske]] skikkar i førkristen tid. Han blir mellom anna sagt å vera son av [[Hel]] i [[Helheim]].&lt;ref&gt;{{Citation|title=Krampus: The Terrifying Christmas Devil Who Punished Naughty Children|url=https://www.ancient-origins.net/history-ancient-traditions/krampus-son-hel-ancient-origins-christmas-devil-007627|website=Ancient Origins Reconstructing the story of humanity's past|date=2022-12-06|accessdate=2024-10-17|language=en|first=Kerry|last=Sullivan}}&lt;/ref&gt; Tradisjonane varierer gjennom tidene og frå stad til stad, men likskapen med den horna guden til [[heks]]ene er tydeleg. [[Bjørk]]egreiner minner om innvigselsriter i visse heksesamfunn, som inneber å bindast og å bli piska som ei form for liksom-død. Lenkjene kan vera eit kristent forsøk på «å binda djevelen» eller ei leivning av ein heidensk rite.&lt;ref&gt;[https://www.tandfonline.com/doi/abs/10.1080/0015587X.1958.9717121] Maurice Bruce: ''Krampus i [[Steiermark]]''&lt;/ref&gt;

I Austerrike, [[Bayern]], [[Ungarn]], [[Tsjekkia]], [[Kroatia]], Slovakia, [[Slovakia|Slovenia]] og [[Provinsen Bolzano|Sør-Tirol]] har skikkelsen vore kjend under ulike namn sidan [[mellomalderen]]&lt;ref name=&quot;Heksikon&quot;/&gt; og utvikla seg til ein av dei mange følgjevenene eller hjelparane til Sankt Nikolas. Når Nikolas løner snille born med gåver, straffar Krampus dei som har vore ulydige. Han kan til dømes fanga borna i sekken og risa eller banka dei, eller bortføra og i verste fall eta dei. I andre tradisjonar, som den italienske ''[[Befana]]'', kjem følgjet om natta og legg igjen godteri og hyggelege smågåver i strømper og skor, eller i staden [[Bjørkeris|riskvaster]] og [[kol]]bitar som teikn på at ungane fortener straff. I motsetnad til andre av Nikolas sine følgjevener – mellom dei [[Knecht Ruprecht]] («Rupert Knekt») og [[Christkind]] (Christkindl, «Kristusbarnet») i Tyskland, [[Belsnickel]] (òg kalla Pelzebock, Pelznickel) i Tyskland og tyske miljø i [[USA]], og den opphavleg skremmande «negertenaren» [[Zwarte Piet]] i [[Nederland]] - kan Krampus opptre som ein flokk av fleire Krampus-udyr.&lt;ref&gt;[http://urn.nb.no/URN:NBN:no-nb_digibok_2011032305002 Om Krampus i Velle Espeland ''Julenissen og andre nissar'' (utgitt 2000) side 18–19]&lt;/ref&gt;

I fleire byar, først og fremst i [[Alpane]], blir det kvart år arrangert opptog der unge menn kler seg ut som Krampus med horn, skinn og skremmande dyre- og djevelmasker, og larmar gjennom gatene med bjøller, piskar og hyl. Opptoga blir på [[tysk]] kalla ''Krampuslauf'' («krampusløp»). Det har òg vore tradisjon for ''Krampuskarten'', førjulskort med bilde av Krampus.

== Sjå òg ==

* [[Perchta]] (Berchta, Bertha), kvinneleg figur i mørk og lys versjon knytte til vinterOLverv i østerriksk og sørtysk folketradisjon
* [[Knecht Ruprecht]], gåveutdelar og hjelpar til Sankt Nikolaus i nordtysk tradisjon
* [[Belsnickel]], gåveutdelar med sekk og risekvist i tysk tradisjon
* [[Zwarte Piet]], «negerslave» som følgjer Sankt Nikolaus og er gåveutdelar på nilsmesseaften i nederlandsk tradisjon
* [[Le Père Fouettard]], «Fader Pisk» som følgjer Sankt Nikolaus og straffar slemme born i fransk tradisjon

==Kjelder==
{{refstart}}
*''Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Krampus|Krampus]]» frå {{Wikipedia-utgåve|nb}},  den 19. desember 2020.''  
{{refslutt}}

{{juleboks}}
{{autoritetsdata}}

[[Kategori:Austerriksk kultur]]
[[Kategori:Ungarsk kultur]]
[[Kategori:Kroatisk kultur]]
[[Kategori:Tsjekkisk kultur]]
[[Kategori:Advent]]
[[Kategori:Julefigurar]]</text>
      <sha1>ps3bhuonm054ocqzxpbhiyli4yew5j6</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3672698</id>
      <parentid>3672691</parentid>
      <timestamp>2026-09-15T17:27:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>HerVal7752</username>
        <id>105842</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Attenderulla endringa gjord av [[Special:Contributions/~2026-49824-21|~2026-49824-21]] ([[User talk:~2026-49824-21|diskusjon]]) til siste versjonen av [[User:Njardarlogar|Njardarlogar]]</comment>
      <origin>3574447</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5666" sha1="et8qh5d8t99qgajtms4q7wgslbzurrk" xml:space="preserve">[[Fil:Gruss_vom_Krampus.jpg|portrett|mini|«Helsing frå Krampus», tradisjonelt «krampuskort» (''Krampuskarte'') frå tidleg på 1900-talet. Medan den snille jenta har fått eple, fangar Krampus den rampete guten i konten sin.]]
'''Krampus''' er ein [[Djevelen|djevelskikkelse]] eller eit truande [[monster]] med bukkehorn som ifølgje folketradisjonar frå [[Dei austlege Alpane|Aust-Alpene]] opptrer i [[Jul|førjulstida]]. Krampus finst blant anna i opptog saman med [[Heilage Nikolas|Sankt Nikolas]], forløparen for den moderne [[julenissen]], på festdagen hans [[nilsmesse]] den 6. desember eller på nilsmesseaftan kvelden før. Medan Nikolas deler ut gåver til lydige barn, skremmer og straffar Krampus dei uskikkelege.

Krampus har vore særleg viktig i [[Austerrike]]. Der har skikkelsen hatt rolle som [[Faen|Fanden]]&lt;ref&gt;[https://runeberg.org/desv1932/1357.html Oppslagsordet «Krampus» i ''Svensk-tysk ordbok'']&lt;/ref&gt;, ein folkeleg variant av djevelen, i tillegg til å vera gåveutdelar den 6. desember, på same måte som Nikolas.&lt;ref name=&quot;Heksikon&quot;&gt;[http://urn.nb.no/URN:NBN:no-nb_digibok_2014070907021 Oppslagsordet «Krampus» i ''Heksikon – en eventyrlig oppslagsbok'' (utgitt 1986) side 234]&lt;/ref&gt;

== Tradisjonar ==
[[Fil:Nikolaus_krampus.jpg|mini|venstre|Avisteikning frå 1896 som viser to personar utkledd som Krampus og Sankt Nikolas som vitjar barnefamilie i [[Wien]]. Krampus, i maske med bukkehorn og lang tunge, ber gåvene til Nikolas men held samstundes eit trugande ris bak ryggen.]]
[[Fil:Krampusse_Altaussee.jpeg|mini|Utkledde «krampussar» (på tysk ''Krampusse'') i tradisjonelt «Krampusløp» (''Krampuslauf'') i Altaussee i [[Austerrike]]. Variantane her blir lokalt kalla ''Miglon'' og går kvar 5. desember i skrikande grupper frå hus til hus. I følgjet er òg den gjevmilde Sankt Nikolas som held krampus-udyra i lenkjer.{{foto|ca. 2013}}]]
[[Fil:Krampus_Morzger_Pass_Salzburg_2008_04.jpg|mini|portrett|Ein person utkledd som Krampus ved Morzger Pass i [[Salzburg]].]]
Opphavet til Krampus er uklart, men visse [[Folkloristikk|folkloristar]] har foreslått eit samband tilbake til [[Germanarar|germanske]] skikkar i førkristen tid. Han blir mellom anna sagt å vera son av [[Hel]] i [[Helheim]].&lt;ref&gt;{{Citation|title=Krampus: The Terrifying Christmas Devil Who Punished Naughty Children|url=https://www.ancient-origins.net/history-ancient-traditions/krampus-son-hel-ancient-origins-christmas-devil-007627|website=Ancient Origins Reconstructing the story of humanity's past|date=2022-12-06|accessdate=2024-10-17|language=en|first=Kerry|last=Sullivan}}&lt;/ref&gt; Tradisjonane varierer gjennom tidene og frå stad til stad, men likskapen med den horna guden til [[heks]]ene er tydeleg. [[Bjørk]]egreiner minner om innvigselsriter i visse heksesamfunn, som inneber å bindast og å bli piska som ei form for liksom-død. Lenkjene kan vera eit kristent forsøk på «å binda djevelen» eller ei leivning av ein heidensk rite.&lt;ref&gt;[https://www.tandfonline.com/doi/abs/10.1080/0015587X.1958.9717121] Maurice Bruce: ''Krampus i [[Steiermark]]''&lt;/ref&gt;

I Austerrike, [[Bayern]], [[Ungarn]], [[Tsjekkia]], [[Kroatia]], Slovakia, [[Slovakia|Slovenia]] og [[Provinsen Bolzano|Sør-Tirol]] har skikkelsen vore kjend under ulike namn sidan [[mellomalderen]]&lt;ref name=&quot;Heksikon&quot;/&gt; og utvikla seg til ein av dei mange følgjevenene eller hjelparane til Sankt Nikolas. Når Nikolas løner snille born med gåver, straffar Krampus dei som har vore ulydige. Han kan til dømes fanga borna i sekken og risa eller banka dei, eller bortføra og i verste fall eta dei. I andre tradisjonar, som den italienske ''[[Befana]]'', kjem følgjet om natta og legg igjen godteri og hyggelege smågåver i strømper og skor, eller i staden [[Bjørkeris|riskvaster]] og [[kol]]bitar som teikn på at ungane fortener straff. I motsetnad til andre av Nikolas sine følgjevener – mellom dei [[Knecht Ruprecht]] («Rupert Knekt») og [[Christkind]] (Christkindl, «Kristusbarnet») i Tyskland, [[Belsnickel]] (òg kalla Pelzebock, Pelznickel) i Tyskland og tyske miljø i [[USA]], og den opphavleg skremmande «negertenaren» [[Zwarte Piet]] i [[Nederland]] - kan Krampus opptre som ein flokk av fleire Krampus-udyr.&lt;ref&gt;[http://urn.nb.no/URN:NBN:no-nb_digibok_2011032305002 Om Krampus i Velle Espeland ''Julenissen og andre nissar'' (utgitt 2000) side 18–19]&lt;/ref&gt;

I fleire byar, først og fremst i [[Alpane]], blir det kvart år arrangert opptog der unge menn kler seg ut som Krampus med horn, skinn og skremmande dyre- og djevelmasker, og larmar gjennom gatene med bjøller, piskar og hyl. Opptoga blir på [[tysk]] kalla ''Krampuslauf'' («krampusløp»). Det har òg vore tradisjon for ''Krampuskarten'', førjulskort med bilde av Krampus.

== Sjå òg ==

* [[Perchta]] (Berchta, Bertha), kvinneleg figur i mørk og lys versjon knytte til vinterOLverv i østerriksk og sørtysk folketradisjon
* [[Knecht Ruprecht]], gåveutdelar og hjelpar til Sankt Nikolaus i nordtysk tradisjon
* [[Belsnickel]], gåveutdelar med sekk og risekvist i tysk tradisjon
* [[Zwarte Piet]], «negerslave» som følgjer Sankt Nikolaus og er gåveutdelar på nilsmesseaften i nederlandsk tradisjon
* [[Le Père Fouettard]], «Fader Pisk» som følgjer Sankt Nikolaus og straffar slemme born i fransk tradisjon

==Kjelder==
{{refstart}}
*''Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Krampus|Krampus]]» frå {{Wikipedia-utgåve|nb}},  den 19. desember 2020.''  
{{refslutt}}

{{juleboks}}
{{autoritetsdata}}

[[Kategori:Austerriksk kultur]]
[[Kategori:Ungarsk kultur]]
[[Kategori:Kroatisk kultur]]
[[Kategori:Tsjekkisk kultur]]
[[Kategori:Advent]]
[[Kategori:Julefigurar]]</text>
      <sha1>et8qh5d8t99qgajtms4q7wgslbzurrk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Cecilie Thorsteinsen</title>
    <ns>0</ns>
    <id>389224</id>
    <revision>
      <id>3672730</id>
      <parentid>3442045</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T06:20:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <origin>3672730</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1792" sha1="h2142nemh4mhoinohssqt257mtwakmt" xml:space="preserve">{{infoboks idrettsutøvar}}
'''Cecilie Louise Thorsteinsen''' ({{fødd|7. januar|1974|Thorsteinsen}}) er ein norsk tidlegare handballspelar frå [[Rolvsøy]] i [[Østfold]]. Ho vart norsk meister 1993 med [[Gjerpen IF]] og 2001/02 med [[Nordstrand IF]]. I 1998 vart ho nederlandsk meister med Swift Roermond.

Thorsteinsen var rykkrom-spelar. 16 år gammal melde ho overgang frå Rolvsøy IF til [[Skjeberg SK]], den fremste handballklubben på kvinnesida i Østfold. To år seinare gjekk ho vidare til Gjerpen IF, der ho i desember 1993 var med om å vinne kongepokalen for laget frå [[Skien]]. Sesongen 1997/98 spelte ho på Swift Roermond, ein klubb som vann den nederlandske toppserien. Den neste sesongen var Thorsteinsen tilbake i Gjerpen IF, før ho sommaren 1999 skreiv kontrakt med danske [[Randers]] HK. Etter to år i Danmark valde ho spel for Nordstrand IF frå hausten 2001. Våren 2002 sikra ho og oslolaget seg kongepokalen med siger 21-18. Sesongen 2003/04 var ho atter Skjeberg-spelar, men skadeproblem førte til at ho slutta vere aktiv i vårsesongen.

Thorsteinsen spelte 22 landskampar for [[Det norske kvinnelandslaget i handball|Noreg]] i tida 1994-2001 og skåra 50 mål. Ho deltok i [[Handball-EM 2000 for kvinner|Handball-EM 2000]], ein meisterskap der Noreg hamna på sjetteplass.

==Merittar==
*[[Handball-EM 2000 for kvinner|EM 2000]]: Nr 6 med Noreg

==Kjelder==
{{refopning}}
*''Denne artikkelen bygger på «[[:fr:Cecilie Thorsteinsen|Cecilie Thorsteinsen]]» frå {{Wikipedia-utgåve|fr}},  den 2. april 2021.''  
 {{refslutt}}
*[https://www.nb.no/items/e2e199753f4a47ac50b31cb11b645b17?page=17&amp;searchText=%22cecilie%20Thorsteinsen%22 Fredriksstad Blad 10. juni 1997]
{{autoritetsdata}}
[[Kategori:Norske handballspelarar]]
[[Kategori:Folk frå Fredrikstad]]</text>
      <sha1>h2142nemh4mhoinohssqt257mtwakmt</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Hn/Snjo</title>
    <ns>0</ns>
    <id>390230</id>
    <revision>
      <id>3672728</id>
      <parentid>3416294</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T06:18:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranveig</username>
        <id>39</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Mal:Nynorsk</comment>
      <origin>3672728</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="17366" sha1="5waaj0f6qeuf5o4zo4ewbhoyw8exl0z" xml:space="preserve">{{nynorsk|nynorsksida=Snø}}
[[Fil:Field-with-snow-champ-enneige.jpg|mini|Snjo på mark. {{foto|Emmanuel Boutet}}]]
[[Fil:SnowDriftsAtBrocken.jpg|mini|Snjovêr på Brocken nord i Tyskland. {{foto|Andreas Tille}}]]
'''Snjo''' (frå [[norrønt]] ''snjór'' og ''snær''&lt;ref&gt;{{Nynorskordboka}}&lt;/ref&gt;) er kvit [[nedbør]] i form av [[krystall]]insk [[is|vassis]] og kjem ned i store mengder snjoflak. Ettersom snjoen er sett saman av små, grove partiklar, er det eit [[granulært materiale]]. Snjo hev ein open og dermed mjuk struktur, dersom han ikkje er pakka saman av trykk utanfrå. 

== Danning ==
Snjo vert vanlegvis danna når [[damp|vassdamp]] gjeng gjenom [[deposisjon]] høgt i [[troposfæren]] ved [[temperatur]]ar under 0°[[celsius|C]]. Dei enkelte snjofillene festar seg til kvarandre, og når snjoflaki er tunge nok fell dei ut av [[sky]]a. Um lag all nedbør (utanfor tropiske strøk) vert danna som snjo. Er det kaldt nok i luftlagi under skya vil nedbøren falla til bakken som snjo, men er temperaturen høg nok vil snjoen smelta og bliva [[regn]]. Smelteprosessen trekk derimot [[latent varme]] ut av lufta umkring, slik at lufttemperaturen minkar og sjansen for at etterfølgjande snjo skal nå bakken vert større. 

Den ideelle temperaturen for snjo er umkring og litt under 0&amp;nbsp;°C, og ikkje kaldare. Dette kjem av at jo varmare lufta er jo meir [[fukt]] kan ho innehalda. Fuktig luft kan danne større snjoflak enn tørr luft, og dette aukar sjansen for at snjoen skal falla til bakken. Temperatur rundt frysepunktet fører òg til at snjoflaki kan smelta, frysa igjen, og festa seg saman med andre snjoflak og danne større flak på veg ned frå skya. I slike situasjonar vil sjølv små temperaturvariasjonar føra til at nedbøren kan ganga yver frå snjo til regn, eller umvendt, og det kan derfor vera ganske vanskeleg for meteorologar å varsla nøyaktig.

Snjo kan også lagast ved hjelp av [[snøkanon|snjokanon]]ar, sjølv um partiklane dei lagar liknar meir på [[hagl]].

== Utbreiing ==
[[Fil:Snow in Jerusalem 1921.jpg|mini|Snjo i [[Jerusalem]] i 1921.]]
:''Sjå også liste yver [[land som har hatt snøfall|land som hev hatt snjofall]]''
Snjofall varierer med tid og stad, inkludert geografisk [[breiddegrad]], [[høgd over havet|høgd yver havet]] og andre faktorar som jamt yver påverkar vêret. På breiddegrader nærare [[ekvator]], er det mindre sjans for snjo, 35 °N og S vert ofte rekna som ei grov grense. Vestkystane på dei store kontinenta hev høgare snjogrensor enn elles.

Nokre [[fjell]], sjølv nær ekvator, hev permanent snjodekke på toppane, inkludert [[Kilimanjaro]] i [[Tanzania]]. Motsett hev mange regionar i [[Arktis]] og [[Antarktis]] lite nedbør, og dermed lite snjo, trass i den bitre kulden. Dette kjem av at kaldare luft ikkje kan halda på så mykje [[vassdamp]] som varmare luft.

Det største registrerte snjofallet gjenom ein sesong som nokon gong er målt i verda, var på [[Mount Baker]] i [[Washington]] i [[USA]] vinteren [[1998]]-[[1999]] då dei målte 28,96 [[meter]]. Dette var meir enn den førre rekorden som var halden av [[Mount Rainier]] i [[Washington]], [[USA]] som i [[1971]]–[[1972]] fekk 28,5 meter med snjo. Dagsrekorden er frå Silver Lake i [[Colorado]] i [[USA]] med 1,93 meter i [[1921]]. I [[Noreg]] er det [[Ålfotbreen]] på [[Vestlandet]] som hev den største målte snjomengda, um lag 15 meter snjo fell der kvart år.

Det hev vore registrert snjo på [[planeten Mars|Mars]].&lt;ref&gt;[http://www.nasa.gov/mission_pages/phoenix/news/phoenix-20080929.html ''NASA Mars Lander Sees Falling Snow, Soil Data Suggest Liquid Past''] - NASA&lt;/ref&gt;

== Snjo og samfunn ==
=== Nytte og glede ===
[[Fil:Giant snowball Oxford.jpg|mini|Studentar i [[Oxford]] ruller ein kjempe[[snjoball]]. {{foto|Kamyar Adl}}]]
Snjo kan føra med seg fordelar og ulempor for menneske. Snjo hev ein isolerande effekt som kan hindra at det set seg [[tele]] i jorda, og slik verna avlingar mot kulda yver snjodekket. Tettpakka snjo kan brukast til bustadmateriale i form av [[iglo]]ar, snjoborger eller snjoholor.

Snjoen kan hjelpa ein til å koma fort fram, både for transport og leik. Ein kan til dømes nytta [[ski]], [[slede]], [[spark]] eller [[pulk]] for å koma seg fort fram på snjo, men desse kan like gjerne nyttast til fornøying. Andre fargreier som [[snøbrett|snjobrett]] og [[akebrett]] bliv hovudsakleg brukt til leik og [[vinteridrett|idrett]].

Sidan snjo kan formast kan han brukast til å laga snjofigurar, særleg [[snømenn|snjomenner]], og [[snøball|snjoball]]ar, som ein både kan dekorera og leika [[snøballkrig|snjoballkrig]] med. I snjorike umråde hev ein ei rekke andre snjoleikar, som [[snøvasking|snjovasking]] eller å laga [[snøenglar|snjoenglar]].

Dersom det er for lite snjo, men temperaturen likevel er låg nok, kan ein nytte snjokanonar til å laga snjo til mange snjoleikar.

=== Ulempor ===
[[Fil:Trutovsky Missing.jpg|mini|«Bortgått i snjostormen» (1887) av [[Konstantin Trutovskij]].]]
Store mengder snjo og [[snøstorm|snjostorm]]ar kan forstyrra infrastruktur og tenester sjølv i regionar som er vant til det. Han kan hindra eller forsinka trafikk og setta grunninfrastruktur som [[elektrisitet]] og [[telefon]] ut av funksjon, særskilt dersom leidningane gjeng yver bakken. Fleire stadar hev ein «snjodagar» der mykje snjofall gjer at ungane ikkje treng å ganga på skulen. Kor mykje som skal til for å få ein slik dag, varierer gjerne med kor vant ein er med snjo i regionen. Snjodagar og anna kaos grunna snjofall vert ofte latterleggjort av folk i snjorike regionar. Eit døme er [[Tromsø|tromsøværingar]] som synest at [[oslo]]folk klagar mykje meir yver snjoen enn det som burde vera naudsynt.

Store mengder snjo, og då spesielt i fjellumråde, kan føre til [[snøras|snjoras]]. Snjoras som ikkje er skapt av menneske uppstår ofte i samband med store temperaturendringar når laus og lett nysnjo hev lagt seg uppå eldre og hardare snjo eller skare.

== Geometri ==
[[Fil:SnowflakeSymmetry.jpg|mini|Symmetrien til eit idealisert snjoflak]]
[[Fil:Tsuzumi snow crystal.jpg|mini|høgre|''Begerkrystall'' er ein uvanleg variasjon av snjokrystall. Han vert òg kalla ''japansk tsuzumi'' etter den timeglassforma [[tsuzumi]]-tromma.]]

Store, velutvikla snjoflak er relativt flate og hev seks tilnærma identiske armar, slik at snjoflak nesten hev den same [[vinkelsymmetri]]en, eller seks [[symmetri]]aksar, som ein [[sekskant]] eller eit [[heksagram]]. Denne symmetrien uppstår som følgje av den sekskanta [[krystallstruktur]]en til vanleg [[is]] (òg kjend som [[is|is I&lt;sub&gt;h&lt;/sub&gt;]]). Den faktiske forma til eit snjoflak vert påverka av temperaturen og fuktforholda i lufta det uppstår i. Ein sjeldan gong, i temperatur rundt -2&amp;nbsp;°C kan ein få danna snjoflak med tre symmetriaksar — trekanta snjoflak.&lt;ref&gt;http://www.its.caltech.edu/~atomic/snowcrystals/class/class.htm&lt;/ref&gt; Snjoflak er aldri heilt symmetriske, noko ein som regel lett kan sjå med det blotte auget, men dei vert som regel teikna symmetriske sidan dette rett og slett ser betre ut. 

Snjoflak hev mange forskjellige former, inkludert søylor, nåler, klossar og platorer (med eller utan «[[dendritt]]ar» — «armane» til snjoflaki). Dei forskjellige formene uppstår etter kva temperatur og vassinnhald lufta hev, i tillegg til enkelte andre faktorar. Isrosor med seks armar veks i luft millom 0&amp;nbsp;°C og -3&amp;nbsp;°C. Vassdropar frys til is rundt dustpartiklar. I temperatur millom -1&amp;nbsp;°C og -3&amp;nbsp;°C vil snjoflaki danne flak med seks armar eller isrosor med seks blad. Ved lågare temperaturar, millom -5&amp;nbsp;°C og -10&amp;nbsp;°C, vil krystalli danne nåler eller hole søylor eller prismer. Ved enno lågare temperaturer frå -10&amp;nbsp;°C til -22&amp;nbsp;°C vert det igjen danna isrosor og under -22&amp;nbsp;°C igjen prismer. Um snjoflaket byrjar å utvikla seg rundt -5&amp;nbsp;°C, og så kjem inn i varmare luft, kan det vekse ut isarmar i kvar ende av søyla som upphavleg vart danna.

Det er hovudsakleg tvo mogeleg forklaringar på symmetrien til snjoflak. Den fyrste er at det er ein slags kommunikasjon eller yverføring av informasjon millom armane, slik at veksten i kvar arm påverkar veksten i alle dei andre armane. [[Overflatespenning|Yverflatespenning]] eller [[fonon]]ar er måtar slik informasjon kan yverførast på. Den andre forklaringa, som ser ut til å vere det rådande synet, er at armane til snjoflaket veks sjølvstendig i luft med temperatur, fukt og andre atmosfæriske eigenskapar som varierer hurtig. Ein reknar med at lufta rundt eit enkelt snjoflak er så pass homogen (hev like eigenskapar) at kvar enkel arm i snjoflaket vert utsett for dei same endringane i lufta samstundes, og at ein arm derfor alltid vil ha dei same vekstvilkåra som dei fem andre armane, på liknande måte som at nærliggande [[tre]] som veks under tilnærma identiske forhold alltid får nesten identiske [[trering]]ar. Sidan det er større avstand millom kvart snjoflak enn millom armane til eit enkelt snjoflak, vil lufta rundt forskjellige snjoflak, sjølv millom tvo nærliggande snjoflak, vera litt forskjellig og snjoflaki vil sjå forskjellige ut. 

Det vert ofte sagt at ingen snjoflak er like. Strengt tatt er det særs usannsynleg at tvo [[makroskopisk]]e lekamar i universet skal få ein identisk molkylstruktur, men det er likevel ingen vitsakpelege loger som hindrar dette. I praksis kan tvo snjoflak sjå identiske ut um dei uppstod i nær identiske luftforhold, anten fordi dei uppstod svært nær kvarandre, eller rett og slett på slump. 

[[Fil:Galerie flocons.jpg|mini|center|400px|Snjoflakgalleri.]]

== Tettleik ==
Snjotettleiken varierer stort, sjølv for nysnjo. Typisk tettleik for nysnjo er rundt 12 % av vasstettleiken. Derfor seier ein ofte at 1 cm nysnjo tilsvarar 1 [[millimeter]] [[regn]]. Snjo vil derimot pressa seg saman under vekta av seg sjølv til tettleiken um lag bliv 33 % av vasstettleiken. Ein djupt snjolag kan derimot pressa seg så mykje saman at tettleiken um lag bliv 50 %, særleg seint på våren. 

Kor store vassmengder som ligg i eit snjolag er ofte til stor interesse innan kraftproduksjonsindustrien. Veit ein denne mengda kan ein ofte med stor tryggleik vita kor mykje vatn som vil smelta og renna ned i vassmagasina når snjoen smeltar um våren. 
 
== Typar snjo og snjovêr ==

[[Fil:Snow in Colarado in the United States of America.jpeg|mini|Nysnjo i skogen i [[Colorado]]. {{foto|Tim McCabe}}]]
[[Fil:Snowy road Sosonka 2013 G1.jpg|mini|Puddersnjo på greiner.  ]]
Litt lett snjovêr med små snjoflak vert gjerne kalla ei ''snjobye''.
Dersom det snjor tettare, gjerne med større og tyngre snjoflak, kan ein kalla det ''snjokav'' eller ''snjokave''. Dersom det blæs kraftig samstundes som det snjor, kallar ein det gjerne [[snøstorm|snjostorm]], men dette umgrepet hev ikkje ein fast definisjon i Noreg.

Snjo i form av små ispartiklar kallar ein ''[[hagl]]'', sjølv um hagl vert danna på anna vis enn snjo.

Ein hev mange forskjellige umgrep for snjo og snjovêr:

; Eiter eller eitersnjo
: Svært små snjo/ispartiklar som fell sakte, um lag som frose [[yr]]. 
;[[Firn]]
:Snjo som hev lege på bakken i minst eitt år, utan at han hev pakka seg saman til is. Han er [[granulær]].
;[[Hagl]]
: Små iskulor av fleire islag. Uppstår som oftast i samband med [[cumulonimbus|byge- og toreskyer]]. Storleiken kan variere frå 5 mm til yver 10 cm i sjeldne tilfelle. 
;[[Is]], [[isbre]]
:Snjo kan pakkast så hardt saman at han kan danne is som ikkje inneheld luftboblor. Kor raskt dette skjer er avhengig av kor mykje det hev snjodd, lufttemperaturen og vekta av snjoen i dei øvre snjolagi, og kan taka alt frå eit par timar til fleire tiår. 
;Kornsnjo
:Grov, granulær våt snjo. Vert oftast brukt for å skildra snjoen som ligg på bakken um våren. Kornsnjo kjem av at snjoen smeltar um dagen, og frys igjen um natta. 
;Kram snjo
: Snjo med temperatur nær smeltepunktet, som lett kan formast til lekamar som snjoballar og [[snømann|snjomenner]]. 
;Kunstig snjo
: Snjo som vert laga ved hjelp av [[snøkanon|snjokanon]]er. Ofte hev denne snjoen form som små mjuke haglkorn. 
;Puddersnjo
:Nysnjo som ikkje enno er blitt kompakt. Tettleiken og fuktinnhaldet i [[pudder]]snjo kan variere stort. Snjofall i kystområde og andre umråde med mykje fukt fører som regel til tyngre snjo enn snjofall i tørre og kontinentale umråde. Lett og tørr puddersnjo er svært ettertrakta for skilauparar og snjobrettkøyrarar. 
[[Fil:Snow in Buenos Aires.jpg|mini|Sludd i Buenos Aires. {{foto|SpookyLittleGirl}}]]
;[[Sastrugi]]
:Hard snjo med furer.
;Skare
:Ei hardfrosa skorpe på toppen av snjoen.
;[[Slaps]]
: Snjo som delvis hev smelta når den ligg på bakken. 
;[[Sludd]]
:Ei blanding av regn og snjo. 
;Snjobomm
:Nysnjo som hev lagt seg på vatn, men som ikkje hev frose.
;Snjofokk
: Snjo som bles med vinden på bakken. Dette fører ofte til snjofonner, gjerne langs murar og husveggar. 
;Snjostorm
: Uttrykk som regel brukt um snjofall i lag med kraftig vind (ikkje nødvendigvis vind av [[storm]] styrke). Noko eintydig definisjon på norsk finst ikkje. 
;[[Underkjølt regn]]
:Regn som frys momentant i det dropane treffer ei kald yverflate. Dette fenomenet kan dekka alt på yverflata med ein klår is, føra til store trafikkproblem og knekka tre og telefonstolpor. 
;Vassmelonsnjo
:Snjo med raud- eller lillaaktig farge med lukt som [[vassmelon]]. Fenomenet uppstår på grunn av ein [[grønalge]] som heiter ''[[chlamydomonas nivalis]]''.

== Snjosmelting ==
Snjodekket vert utsett for [[termodynamisk prosess|termodynamiske prosessar]]. Når desse gjev ei positiv energitilførsel og snjodekket hev temperatur på 0&amp;nbsp;°C eller høgare, smeltar snjoen. Dei viktigaste prosessane er yverføring av [[følbar varme]] frå lufta, yverføring av [[latent varme]] i fuktig luft eller tap av fordampingsvarme i tørr luft, absorpsjon av [[solinnstråling]], samt skilnaden millom innstrålt varme frå luft og skyer og utstrålt varme frå snjodekket (langbylgja stråling). I gjenomsnitt er det yverføring av følbar varme frå lufta til snjodekket som gjev det største bidraget til smeltinga. Denne varmeyverføringa aukar med vindstyrken.

I tørr luft er fordampinga stor og snjosmeltinga vert redusert fordi energitapet er stort. Det er derimot lite snjo som fordampar fordi snjoflata er kald, og det skal meir enn sju gonger så mykje energi til å fordampa ei vekteining snjo som til å smelte den, såkalla [[sublimasjon]]. Straks fuktinnhaldet i lufta gjeng yver mettingsnivået ved 0&amp;nbsp;°C, gjeng det i staden ein [[vassdamp]]transport frå lufta og ned mot snjodekket, der vassdampen vert [[kondensasjon|kondensert]] til vatn på snjoflata. Det er den same prosessen som får det til å [[dogg]]a på kalde lekamar i uppvarma rom. Vassmengda bliv ikkje stor, men det vert frigjort mykje latent varme som kan nyttast til smelting. Er det kaldt og fuktig, vil det i staden rime på snjodekket, og ikkje føreganga smelting. Både fordampinga og kondensasjonen aukar med vindstyrken. 

Um vinteren står sola lågt på himmelen og på klåre dagar er det lite vassinnhald i lufta, samt stort varmetap ved utstråling. Det kan då vere fleire varmegrader utan at snjoen smeltar. Um det er skya vêr, som kjem det mykje tilbakestråling i form av varme frå skylaget. Dette kan um vinteren vera mykje større enn reduksjonen i absorbert solinnstråling. Er det samstundes varmegrader, vind og fuktig luft, bliv det stor varmetilførsel til snjodekket. I slikt vêr er varmegradene effektive. Regnar det samstundes, som det ofte gjev i slikt vêr, kan det uppstå store flaumar langs kysten som følgje av regn og smeltevatn. Det vert ofte sagt at snjoen regnar vekk, men det er dei generelle vêrtilhøvi og ikkje regnvatnet i seg sjølv som smeltar snjoen. Sjølve regnvatnet medverkar heller lite til smeltinga. 

[[Albedo|Refleksjonsevna]] til snjoen endrar seg utyver våren på grunn av auka forureining og grovare krystallstruktur. Når solstrålinga samstundes aukar, vil snjoflata absorbera meir av strålinga. Dagane med sol bliv det meir effektive. Den auka solinnstrålinga gjev at det ofte smeltar raskare på flater som heller mot sør, særleg på forureina brøytekantar. 

Um snjoen fell på varme flator, typisk seint på våren eller tidleg på hausten, vil varmetilførselen frå underlaget òg medverke til å smelta snjoen. 

== Sjå òg ==
* [[Snøras|Snjoras]]
* [[Slede]]
* [[Snøskulpturar|Snjoskulpturar]]
* [[Snøball|Snjoball]]
* [[Snøbrett|Snjobrett]]
* [[Snøkanon|Snjokanon]]
* [[Frost]]
* [[Truge]]
* [[Snømåking|Snjomåking]]
* [[Iglo]]
* [[Land som har hatt snøfall|Land som hev hatt snjofall]]

== Kjelder ==
{{fotnoteliste}}

== Bakgrunnsstoff ==
{{commons2|Snow}}
* [http://www.ntnu.no/~ivarse/snjoord.html Norske ord for snjo] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20041112080002/http://www.ntnu.no/~ivarse/snjoord.html |date=2004-11-12 }}
* [http://www.nsdl.arm.gov/Library/glossary.shtml#snowflake National Science Digital Library - Snjoflak] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20021123031727/http://nsdl.arm.gov/#snowflake |date=2002-11-23 }}
* [http://www.its.caltech.edu/~atomic/snowcrystals/faqs/faqs.htm Kenneth G. Libbrecht sin Snjoflak FAQ]

[[Kategori:Høgnorske flokkar]]</text>
      <sha1>5waaj0f6qeuf5o4zo4ewbhoyw8exl0z</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Alma Lund</title>
    <ns>0</ns>
    <id>392960</id>
    <revision>
      <id>3672782</id>
      <parentid>3331094</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:05:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranveig</username>
        <id>39</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>3672782</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1304" sha1="g5rdu4898zpy1z60em8xe4is1tc36ec" xml:space="preserve">{{infoboks skodespelar}}

'''Alma Mariane Lund''' ({{datoar}}), fødd '''Wikstrøm''', var ein finsk-norsk [[Opera|operasongar]] og [[skodespelar]]. Ho song [[sopran]].

Lund var fødd i [[Åbo]]. Ho var tilsett ved [[Finlands nationalopera och -balett|den finske nasjonaloperaen]] i Helsingfors og seinare ved [[Den Nationale Scene]] i Bergen. Ho var ein av fleire bergenske skodespelarar som drog til det nye [[Nationaltheatret]] då dette opna i 1899. Her song ho i koret ved teateret, som òg var faste statistar i oppsetjingar. Ho hadde også ein del småroller og songroller. Marta i ''[[Faust]]'' var den største oppgåva ho hadde. Ho trekte seg tilbake frå teateret i 1920.

Alma Lund hadde den kvinnelege hovudrolla i den første norske spelefilmen, ''[[Fiskerlivets farer]]'' frå 1907. Ho var gift med operasongaren [[Bjarne Lund]] (1858–1894).

== Kjelder ==
{{refstart}}
*''Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Alma Lund|Alma Lund]]» frå {{Wikipedia-utgåve|nb}},  den 8. september 2021.''  
{{refslutt}}
{{Autoritetsdata}}
[[Kategori:Skodespelarar ved Den Nationale Scene]]
[[Kategori:Skodespelarar ved Nationaltheatret]]
[[Kategori:Norske skodespelarar]]
[[Kategori:Norske operasongarar]]
[[Kategori:Finske skodespelarar]]
[[Kategori:Finske operasongarar]]
[[Kategori:Folk frå Åbo]]</text>
      <sha1>g5rdu4898zpy1z60em8xe4is1tc36ec</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Sissel Keyn Lodding</title>
    <ns>0</ns>
    <id>394949</id>
    <revision>
      <id>3672835</id>
      <parentid>3346263</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:34:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranveig</username>
        <id>39</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Flikk</comment>
      <origin>3672835</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2134" sha1="1gyk39zosoj6ntuxy2pignov8p8i8co" xml:space="preserve">{{infoboks journalist}}
'''Sissel Keyn Lodding''' ({{Datoar}}) var ein norsk frilansjournalist.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Dødsfall i Norge – Sissel Keyn Lodding|url=https://digitalarkivet.arkivverket.no/nn-no/gen/vis/15/pa00000000456297|access-date=20. januar 2017|publisher=Arkivverket}}&lt;/ref&gt; Ho var òg programleiar for den norske finalen i [[Melodi Grand Prix 1984]].

Lodding vart fødd og voks opp i Oslo, og budde seinare ni år i [[England]] og sju i [[USA]]. Tilbake i Noreg tok ho utdanning innan [[journalistikk]], [[etnologi]] og språk. Ho jobba blant anna som journalist i ''[[Aftenposten]]'', og ho skreiv fleire bøker for barn og unge retta mot eit amerikansk publikum.&lt;ref&gt;{{Cite news|last=Grue|first=Øystein|date=22. februar 1984|title=Grand Prix med ny programleder: Mer profesjonelt|page=38|work=Aftenposten|url=|quote=}}&lt;/ref&gt; I 1996 gav ho ut matboka ''Fra bambusskudd til gurkemeie: på oppdagelsesferd i innvandrerbutikkene'' på [[Aschehoug|Aschehoug forlag]].&lt;ref&gt;{{Kilde bok|url=http://urn.nb.no/URN:NBN:no-nb_digibok_2010061403045|tittel=Fra bambusskudd til gurkemeie : på oppdagelsesferd i innvandrerbutikkene|etternavn=Lodding|fornavn=Sissel Keyn|utgiver=Aschehoug|år=1996|isbn=8252544789|utgivelsessted=Oslo}}&lt;/ref&gt;

Hausten 1983 vart ho plukka ut som eit av fleire ''unge fjes'' av [[Norsk rikskringkasting|NRKs]] underhaldningsavdeling, og trass mangelen på programleiarrøynsle fekk ho jobben med å leia den norske finalen i [[Melodi Grand Prix 1984]].&lt;ref&gt;{{Cite news|last=Hagen|first=Claus|date=5. april 1984|title=Lynkurs for Sissel foran Grand Prix-finalen|page=6|work=Dagbladet (tv-magasinet)|url=http://urn.nb.no/URN:NBN:no-nb_digavis_dagbladet_null_null_19840405_116_82_1|quote=}}&lt;/ref&gt; Dette var den einaste store tv-jobben ho hadde i løpet av karrieren. Ho budde i [[Oslo]] fram til ho døydde vinteren 2000.

== Kjelder ==
{{refopning}}
&lt;references /&gt;
*''Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Sissel Keyn Lodding|Sissel Keyn Lodding]]» frå {{Wikipedia-utgåve|nb}},  den 18. november 2021.''  
{{refslutt}}

{{Autoritetsdata}}
[[Kategori:Norske journalistar]]
[[Kategori:NRK-tilsette]]</text>
      <sha1>1gyk39zosoj6ntuxy2pignov8p8i8co</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>FC Hegelmann</title>
    <ns>0</ns>
    <id>396150</id>
    <revision>
      <id>3672688</id>
      <parentid>3670314</parentid>
      <timestamp>2026-09-15T12:40:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Makenzis</username>
        <id>82836</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>https://fchegelmann.com/fc-hegelmann-ir-mikel-aramburu-erneta-baigia-bendradarbiavima/</comment>
      <origin>3672688</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8398" sha1="2ikhu4asyyzdj1004ignl3d8pdf4asd" xml:space="preserve">{{Infoboks fotballag |
  lag = FC Hegelmann |
  fulltnamn = Futbolo klubas Hegelmann |
  kallenamn = fūristai |
  grunnlagt  = 2009 |
  heimebane   = [[Raudondvario stadionas]] ([[Raudondvaris]]) |
  kapasitet = 1 500 |
  styreleiar = {{LIT}} Dainius Šumauskas |
  trenar  =  |
  liga   = [[TOPLYGA]]&lt;ref&gt;[https://toplyga.lt/naujiena/naujasis-lietuvos-futbolo-cempionato-pavadinimas-toplyga/9300 Naujasis Lietuvos futbolo čempionato pavadinimas – TOPLYGA]&lt;/ref&gt; |
  sesong = 2025 |
  plassering = 2. plass i [[A lyga]] |
  mønster_va1=|mønster_k1=|mønster_ha1=|
  venstrearm1=FFFFFF|kropp1=FFFFFF|høgrearm1=FFFFFF|shorts1=0000FF|sokkar1=FFFFFF|
  mønster_va2=|mønster_k2=|mønster_ha2=|
  venstrearm2=0000FF|kropp2=0000FF|høgrearm2=0000FF|shorts2=0000FF|sokkar2=0000FF|
}}
'''Futbolo klubas Hegelmann''' eller '''FC Hegelmann'''&lt;ref&gt;{{Citation |title=lff.lt: naujienos |url=https://lff.lt/news/9555/apeliacinis-licencijavimo-komitetas-prieme-sprendimus-del-a-lygos-licencijos-pareiskeju-apeliaciju/ |accessdate=2022-01-22 |archive-date=2020-02-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200213130831/https://lff.lt/news/9555/apeliacinis-licencijavimo-komitetas-prieme-sprendimus-del-a-lygos-licencijos-pareiskeju-apeliaciju/ |url-status=yes }}&lt;/ref&gt; er ein [[Litauen|litauisk]] [[fotball]]klubb som spelar i [[TOPLYGA]]. 

Han spelar heimekampane sine på [[Raudondvario stadionas]] i [[Raudondvaris]].&lt;ref&gt;[https://alyga.lt/naujiena/turo-anonsas-hegelmann-varzovus-priims-naujuose-namuose/8775 Turo anonsas: „Hegelmann“ varžovus priims naujuose namuose]&lt;/ref&gt;

== Historie ==
Futbolo klubas Hegelmann vart stifta i 2009.
* Beste ligaresultat: Nr. 2 i [[A lyga]] i 2024.

== Sesongar ==
=== 2016 – 2021 ===
; FC Hegelmann Litauen
{|  class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;font-size:90%;&quot;
|-
!Sesong
!Nivå
!Liga
!Plass
!Referansar
!Notering
|-
| style=&quot;color:black; background:#F4DC93; text-align:center;&quot;| '''2016'''
| style=&quot;color:black; background:#F4DC93; text-align:center;&quot;| '''2.'''
| style=&quot;color:black; background:#F4DC93; text-align:center;&quot;| '''[[Pirma lyga]]''' 
| style=&quot;color:black; background:#F5F5F5; text-align:center;&quot;| '''10.''' 
| &lt;ref&gt;http://almis.sritis.lt/ltu16lyga1.html&lt;/ref&gt;
| style=&quot;color:black; background:#FFCCCC; text-align:center;&quot;| [[File:Sub_off.svg|17px]] '''Nedrykk til [[Antra lyga]] 2017'''
|-
| style=&quot;color:black; background:#FFFFDD; text-align:center;&quot;| '''2017'''
| style=&quot;color:black; background:#FFFFDD; text-align:center;&quot;| '''3.'''
| style=&quot;color:black; background:#FFFFDD; text-align:center;&quot;| '''[[Antra lyga]]''' (Pietus)
| style=&quot;color:black; background:#F5f5f5; text-align:center;&quot;| '''6.''' 
| &lt;ref&gt;http://almis.sritis.lt/ltu17lyga2s.html&lt;/ref&gt;
|-
| style=&quot;color:black; background:#FFFFDD; text-align:center;&quot;| '''2018'''
| style=&quot;color:black; background:#FFFFDD; text-align:center;&quot;| '''3.'''
| style=&quot;color:black; background:#FFFFDD; text-align:center;&quot;| '''[[Antra lyga]]''' (Pietus)
| style=&quot;color:black; background:#FFFF00; text-align:center;&quot;| '''1.''' 
| &lt;ref&gt;http://almis.sritis.lt/ltu18lyga2s.html&lt;/ref&gt;
| style=&quot;color:black; background:#ddffdd; text-align:center;&quot;| [[File:Sub_on.svg|17px]] '''Opprykk til [[Pirma lyga]] 2019'''
|-
| style=&quot;color:black; background:#F4DC93; text-align:center;&quot;| '''2019'''
| style=&quot;color:black; background:#F4DC93; text-align:center;&quot;| '''2.'''
| style=&quot;color:black; background:#F4DC93; text-align:center;&quot;| '''[[Pirma lyga]]''' 
| style=&quot;color:black; background:#F5F5F5; text-align:center;&quot;| '''7.'''
| &lt;ref&gt;http://rsssf.com/tablesl/lito2019.html#1lyga&lt;/ref&gt;
|-
| style=&quot;color:black; background:#F4dc93; text-align:center;&quot;| '''2020'''
| style=&quot;color:black; background:#F4DC93; text-align:center;&quot;| '''2.'''
| style=&quot;color:black; background:#F4DC93; text-align:center;&quot;| '''[[Pirma lyga]]''' 
| style=&quot;color:black; background:#F5F5F5; text-align:center;&quot;| '''2.'''
| &lt;ref&gt;http://rsssf.com/tablesl/lito2020.html#1lyga&lt;/ref&gt;
| style=&quot;color:black; background:#ddffdd; text-align:center;&quot;| [[File:Sub_on.svg|17px]] '''Opprykk til [[A lyga]] 2021'''
|-
| style=&quot;color:black; background:#ddffdd; text-align:center;&quot;| '''2021'''
| style=&quot;color:black; background:#ddffdd; text-align:center;&quot;| '''1.'''
| style=&quot;color:black; background:#ddffdd; text-align:center;&quot;| '''[[A lyga]]'''
| style=&quot;color:black; background:#F5F5F5; text-align:center;&quot;| '''5.''' 
| &lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2021.html#alyga&lt;/ref&gt; 
|}

=== Sidan 2022 ===
; sidan 4. januar 2022 FC Hegelmann
{|  class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;font-size:90%;&quot;
|-
!Sesong
!Nivå
!Liga
!Plass
!Referansar
|-
| style=&quot;color:black; background:#ddffdd; text-align:center;&quot;| '''[[A lyga 2022|2022]]'''
| style=&quot;color:black; background:#ddffdd; text-align:center;&quot;| '''1.'''
| style=&quot;color:black; background:#ddffdd; text-align:center;&quot;| '''[[A lyga]]'''
| style=&quot;color:black; background:#F5F5F5; text-align:center;&quot;| '''4.'''
| &lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2022.html#alyga&lt;/ref&gt;
|-
| style=&quot;color:black; background:#DDFFDD; text-align:center;&quot;| '''2023'''
| style=&quot;color:black; background:#DDFFDD; text-align:center;&quot;| '''1.'''
| style=&quot;color:black; background:#DDFFDD; text-align:center;&quot;| '''[[A lyga]]''' 
| style=&quot;color:black; background:#F5F5F5; text-align:center;&quot;| '''5.''' 
| &lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2023.html#alyga&lt;/ref&gt;
|-
| style=&quot;color:black; background:#DDFFDD; text-align:center;&quot;| '''2024'''
| style=&quot;color:black; background:#DDFFDD; text-align:center;&quot;| '''1.'''
| style=&quot;color:black; background:#DDFFDD; text-align:center;&quot;| '''[[A lyga]]''' 
| style=&quot;color:black; background:#BBBBBB; text-align:center;&quot;| '''2.''' 
| &lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2024.html#alyga&lt;/ref&gt;
|-
| style=&quot;color:black; background:#DDFFDD; text-align:center;&quot;| '''2025'''
| style=&quot;color:black; background:#DDFFDD; text-align:center;&quot;| '''1.'''
| style=&quot;color:black; background:#DDFFDD; text-align:center;&quot;| '''[[A lyga]]'''
| style=&quot;color:black; background:#BBBBBB; text-align:center;&quot;| '''2.'''
| &lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2025.html#alyga&lt;/ref&gt;
|-
| style=&quot;color:black; background:#DDFFDD; text-align:center;&quot;| '''2026'''
| style=&quot;color:black; background:#DDFFDD; text-align:center;&quot;| '''1.'''
| style=&quot;color:black; background:#DDFFDD; text-align:center;&quot;| '''[[TOPLYGA]]'''
| style=&quot;color:black; background:#F5F5F5; text-align:center;&quot;| '''.'''
| &lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2026.html#alyga&lt;/ref&gt;
|-
|}

== Spelarstall 2026-sesongen ==
Per 27. januar 2026.
{{fs start}}
{{Fs player|no= 71|nat=LTU|name=[[Laurynas Klimas]]|pos=GK}}
{{Fs player|no=[[File:1uparrow green.svg|17px]]|pos=GK|nat=LTU|name=[[Lukas Paukštė]]}} ✔️
|-----
! colspan=&quot;9&quot; style=&quot;color:black; background:##B0D3FB&quot; align=&quot;left&quot; |
|----- bgcolor=&quot;#DFEDFD&quot;
{{Fs player|no= 5|nat=ESP|name=Angel Puerto|pos=DF}}
{{Fs player|name = |nat = BRA|no = |pos = DF}} 
{{Fs player|no=|nat=LTU|pos=DF|name=[[Rimvydas Sadauskas]]}}
|-----
! colspan=&quot;9&quot; style=&quot;color:black; background:#B0D3FB&quot; align=&quot;left&quot; |
|----- bgcolor=&quot;#DFEDFD&quot;
{{Fs player|name= |nat = LTU|no = 9|pos = MF}}
{{Fs mid}}
{{Fs player|no=17|nat=CIV|pos=MF|name=[[Harouna Abdoul Samad]]}} 
|-----
! colspan=&quot;9&quot; style=&quot;color:black; background:#B0D3FB&quot; align=&quot;left&quot; | 
|----- bgcolor=&quot;#DFEDFD&quot;
{{fs player|no=67|name=[[Andrius Kaulinis]]|nat=LTU|pos=FW}}
{{Fs player|name=[[Darrell Tibell]]|nat=SWE|no=22|pos=FW}}
{{fs end}}

== Kjende spelarar ==
* {{LIT}} [[Ignas Plūkas]] (2021–...)
* {{LIT}} [[Vilius Armanavičius]] (2021–)
* {{LIT}} [[Vilius Armalas]] (2021)

== Managerar ==
* {{LTU}} Dainius Šumauskas (2017)
* {{LTU}} Vytautas Masaitis (2018–2019)
* {{LTU}} [[Artūras Ramoška]] (2020)
* {{LIT}} [[Andrius Skerla]] (2021–2025)&lt;ref&gt;[https://fchegelmann.com/a-skerlos-era-fc-hegelmann-klube-baigesi/ A. Skerlos era FC „Hegelmann“ klube baigėsi]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.sportas.lt/naujiena/530746/skerlos-era-hegelmann-klube-baigesi Skerlos era „Hegelmann“ klube baigėsi]&lt;/ref&gt;
* {{ESP}} Mikel Aramburu (2026−)

== Kjelder ==
&lt;references /&gt;

== Bakgrunnsstoff ==
* [https://fchegelmann.com/ Official Site]
* [https://uk.soccerway.com/teams/lithuania/hegelmann-litauen/30665/ Soccerway]
* [https://toplyga.lt/komanda/hegelmann toplyga.lt]
* [https://globalsportsarchive.com/team/soccer/fc-hegelmann-litauen/28798/ Globalsportsarchive]

{{Autoritetsdata}}
{{SORTERINGSNYKEL:Hegelmann}}
[[Kategori:Litauiske fotballag]]
[[Kategori:Skipingar i 2009]]</text>
      <sha1>2ikhu4asyyzdj1004ignl3d8pdf4asd</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3672689</id>
      <parentid>3672688</parentid>
      <timestamp>2026-09-15T12:41:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Makenzis</username>
        <id>82836</id>
      </contributor>
      <comment>/* Managerar */ https://fchegelmann.com/fc-hegelmann-ir-mikel-aramburu-erneta-baigia-bendradarbiavima/</comment>
      <origin>3672689</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8395" sha1="1ywjcq4uuk3htoadfo2ucnjfisnzfdk" xml:space="preserve">{{Infoboks fotballag |
  lag = FC Hegelmann |
  fulltnamn = Futbolo klubas Hegelmann |
  kallenamn = fūristai |
  grunnlagt  = 2009 |
  heimebane   = [[Raudondvario stadionas]] ([[Raudondvaris]]) |
  kapasitet = 1 500 |
  styreleiar = {{LIT}} Dainius Šumauskas |
  trenar  =  |
  liga   = [[TOPLYGA]]&lt;ref&gt;[https://toplyga.lt/naujiena/naujasis-lietuvos-futbolo-cempionato-pavadinimas-toplyga/9300 Naujasis Lietuvos futbolo čempionato pavadinimas – TOPLYGA]&lt;/ref&gt; |
  sesong = 2025 |
  plassering = 2. plass i [[A lyga]] |
  mønster_va1=|mønster_k1=|mønster_ha1=|
  venstrearm1=FFFFFF|kropp1=FFFFFF|høgrearm1=FFFFFF|shorts1=0000FF|sokkar1=FFFFFF|
  mønster_va2=|mønster_k2=|mønster_ha2=|
  venstrearm2=0000FF|kropp2=0000FF|høgrearm2=0000FF|shorts2=0000FF|sokkar2=0000FF|
}}
'''Futbolo klubas Hegelmann''' eller '''FC Hegelmann'''&lt;ref&gt;{{Citation |title=lff.lt: naujienos |url=https://lff.lt/news/9555/apeliacinis-licencijavimo-komitetas-prieme-sprendimus-del-a-lygos-licencijos-pareiskeju-apeliaciju/ |accessdate=2022-01-22 |archive-date=2020-02-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200213130831/https://lff.lt/news/9555/apeliacinis-licencijavimo-komitetas-prieme-sprendimus-del-a-lygos-licencijos-pareiskeju-apeliaciju/ |url-status=yes }}&lt;/ref&gt; er ein [[Litauen|litauisk]] [[fotball]]klubb som spelar i [[TOPLYGA]]. 

Han spelar heimekampane sine på [[Raudondvario stadionas]] i [[Raudondvaris]].&lt;ref&gt;[https://alyga.lt/naujiena/turo-anonsas-hegelmann-varzovus-priims-naujuose-namuose/8775 Turo anonsas: „Hegelmann“ varžovus priims naujuose namuose]&lt;/ref&gt;

== Historie ==
Futbolo klubas Hegelmann vart stifta i 2009.
* Beste ligaresultat: Nr. 2 i [[A lyga]] i 2024.

== Sesongar ==
=== 2016 – 2021 ===
; FC Hegelmann Litauen
{|  class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;font-size:90%;&quot;
|-
!Sesong
!Nivå
!Liga
!Plass
!Referansar
!Notering
|-
| style=&quot;color:black; background:#F4DC93; text-align:center;&quot;| '''2016'''
| style=&quot;color:black; background:#F4DC93; text-align:center;&quot;| '''2.'''
| style=&quot;color:black; background:#F4DC93; text-align:center;&quot;| '''[[Pirma lyga]]''' 
| style=&quot;color:black; background:#F5F5F5; text-align:center;&quot;| '''10.''' 
| &lt;ref&gt;http://almis.sritis.lt/ltu16lyga1.html&lt;/ref&gt;
| style=&quot;color:black; background:#FFCCCC; text-align:center;&quot;| [[File:Sub_off.svg|17px]] '''Nedrykk til [[Antra lyga]] 2017'''
|-
| style=&quot;color:black; background:#FFFFDD; text-align:center;&quot;| '''2017'''
| style=&quot;color:black; background:#FFFFDD; text-align:center;&quot;| '''3.'''
| style=&quot;color:black; background:#FFFFDD; text-align:center;&quot;| '''[[Antra lyga]]''' (Pietus)
| style=&quot;color:black; background:#F5f5f5; text-align:center;&quot;| '''6.''' 
| &lt;ref&gt;http://almis.sritis.lt/ltu17lyga2s.html&lt;/ref&gt;
|-
| style=&quot;color:black; background:#FFFFDD; text-align:center;&quot;| '''2018'''
| style=&quot;color:black; background:#FFFFDD; text-align:center;&quot;| '''3.'''
| style=&quot;color:black; background:#FFFFDD; text-align:center;&quot;| '''[[Antra lyga]]''' (Pietus)
| style=&quot;color:black; background:#FFFF00; text-align:center;&quot;| '''1.''' 
| &lt;ref&gt;http://almis.sritis.lt/ltu18lyga2s.html&lt;/ref&gt;
| style=&quot;color:black; background:#ddffdd; text-align:center;&quot;| [[File:Sub_on.svg|17px]] '''Opprykk til [[Pirma lyga]] 2019'''
|-
| style=&quot;color:black; background:#F4DC93; text-align:center;&quot;| '''2019'''
| style=&quot;color:black; background:#F4DC93; text-align:center;&quot;| '''2.'''
| style=&quot;color:black; background:#F4DC93; text-align:center;&quot;| '''[[Pirma lyga]]''' 
| style=&quot;color:black; background:#F5F5F5; text-align:center;&quot;| '''7.'''
| &lt;ref&gt;http://rsssf.com/tablesl/lito2019.html#1lyga&lt;/ref&gt;
|-
| style=&quot;color:black; background:#F4dc93; text-align:center;&quot;| '''2020'''
| style=&quot;color:black; background:#F4DC93; text-align:center;&quot;| '''2.'''
| style=&quot;color:black; background:#F4DC93; text-align:center;&quot;| '''[[Pirma lyga]]''' 
| style=&quot;color:black; background:#F5F5F5; text-align:center;&quot;| '''2.'''
| &lt;ref&gt;http://rsssf.com/tablesl/lito2020.html#1lyga&lt;/ref&gt;
| style=&quot;color:black; background:#ddffdd; text-align:center;&quot;| [[File:Sub_on.svg|17px]] '''Opprykk til [[A lyga]] 2021'''
|-
| style=&quot;color:black; background:#ddffdd; text-align:center;&quot;| '''2021'''
| style=&quot;color:black; background:#ddffdd; text-align:center;&quot;| '''1.'''
| style=&quot;color:black; background:#ddffdd; text-align:center;&quot;| '''[[A lyga]]'''
| style=&quot;color:black; background:#F5F5F5; text-align:center;&quot;| '''5.''' 
| &lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2021.html#alyga&lt;/ref&gt; 
|}

=== Sidan 2022 ===
; sidan 4. januar 2022 FC Hegelmann
{|  class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;font-size:90%;&quot;
|-
!Sesong
!Nivå
!Liga
!Plass
!Referansar
|-
| style=&quot;color:black; background:#ddffdd; text-align:center;&quot;| '''[[A lyga 2022|2022]]'''
| style=&quot;color:black; background:#ddffdd; text-align:center;&quot;| '''1.'''
| style=&quot;color:black; background:#ddffdd; text-align:center;&quot;| '''[[A lyga]]'''
| style=&quot;color:black; background:#F5F5F5; text-align:center;&quot;| '''4.'''
| &lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2022.html#alyga&lt;/ref&gt;
|-
| style=&quot;color:black; background:#DDFFDD; text-align:center;&quot;| '''2023'''
| style=&quot;color:black; background:#DDFFDD; text-align:center;&quot;| '''1.'''
| style=&quot;color:black; background:#DDFFDD; text-align:center;&quot;| '''[[A lyga]]''' 
| style=&quot;color:black; background:#F5F5F5; text-align:center;&quot;| '''5.''' 
| &lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2023.html#alyga&lt;/ref&gt;
|-
| style=&quot;color:black; background:#DDFFDD; text-align:center;&quot;| '''2024'''
| style=&quot;color:black; background:#DDFFDD; text-align:center;&quot;| '''1.'''
| style=&quot;color:black; background:#DDFFDD; text-align:center;&quot;| '''[[A lyga]]''' 
| style=&quot;color:black; background:#BBBBBB; text-align:center;&quot;| '''2.''' 
| &lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2024.html#alyga&lt;/ref&gt;
|-
| style=&quot;color:black; background:#DDFFDD; text-align:center;&quot;| '''2025'''
| style=&quot;color:black; background:#DDFFDD; text-align:center;&quot;| '''1.'''
| style=&quot;color:black; background:#DDFFDD; text-align:center;&quot;| '''[[A lyga]]'''
| style=&quot;color:black; background:#BBBBBB; text-align:center;&quot;| '''2.'''
| &lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2025.html#alyga&lt;/ref&gt;
|-
| style=&quot;color:black; background:#DDFFDD; text-align:center;&quot;| '''2026'''
| style=&quot;color:black; background:#DDFFDD; text-align:center;&quot;| '''1.'''
| style=&quot;color:black; background:#DDFFDD; text-align:center;&quot;| '''[[TOPLYGA]]'''
| style=&quot;color:black; background:#F5F5F5; text-align:center;&quot;| '''.'''
| &lt;ref&gt;http://www.rsssf.com/tablesl/lito2026.html#alyga&lt;/ref&gt;
|-
|}

== Spelarstall 2026-sesongen ==
Per 27. januar 2026.
{{fs start}}
{{Fs player|no= 71|nat=LTU|name=[[Laurynas Klimas]]|pos=GK}}
{{Fs player|no=[[File:1uparrow green.svg|17px]]|pos=GK|nat=LTU|name=[[Lukas Paukštė]]}} ✔️
|-----
! colspan=&quot;9&quot; style=&quot;color:black; background:##B0D3FB&quot; align=&quot;left&quot; |
|----- bgcolor=&quot;#DFEDFD&quot;
{{Fs player|no= 5|nat=ESP|name=Angel Puerto|pos=DF}}
{{Fs player|name = |nat = BRA|no = |pos = DF}} 
{{Fs player|no=|nat=LTU|pos=DF|name=[[Rimvydas Sadauskas]]}}
|-----
! colspan=&quot;9&quot; style=&quot;color:black; background:#B0D3FB&quot; align=&quot;left&quot; |
|----- bgcolor=&quot;#DFEDFD&quot;
{{Fs player|name= |nat = LTU|no = 9|pos = MF}}
{{Fs mid}}
{{Fs player|no=17|nat=CIV|pos=MF|name=[[Harouna Abdoul Samad]]}} 
|-----
! colspan=&quot;9&quot; style=&quot;color:black; background:#B0D3FB&quot; align=&quot;left&quot; | 
|----- bgcolor=&quot;#DFEDFD&quot;
{{fs player|no=67|name=[[Andrius Kaulinis]]|nat=LTU|pos=FW}}
{{Fs player|name=[[Darrell Tibell]]|nat=SWE|no=22|pos=FW}}
{{fs end}}

== Kjende spelarar ==
* {{LIT}} [[Ignas Plūkas]] (2021–...)
* {{LIT}} [[Vilius Armanavičius]] (2021–)
* {{LIT}} [[Vilius Armalas]] (2021)

== Managerar ==
* {{LTU}} Dainius Šumauskas (2017)
* {{LTU}} Vytautas Masaitis (2018–2019)
* {{LTU}} [[Artūras Ramoška]] (2020)
* {{LIT}} [[Andrius Skerla]] (2021–2025)&lt;ref&gt;[https://fchegelmann.com/a-skerlos-era-fc-hegelmann-klube-baigesi/ A. Skerlos era FC „Hegelmann“ klube baigėsi]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.sportas.lt/naujiena/530746/skerlos-era-hegelmann-klube-baigesi Skerlos era „Hegelmann“ klube baigėsi]&lt;/ref&gt;
* {{ESP}} Mikel Aramburu (2026)

== Kjelder ==
&lt;references /&gt;

== Bakgrunnsstoff ==
* [https://fchegelmann.com/ Official Site]
* [https://uk.soccerway.com/teams/lithuania/hegelmann-litauen/30665/ Soccerway]
* [https://toplyga.lt/komanda/hegelmann toplyga.lt]
* [https://globalsportsarchive.com/team/soccer/fc-hegelmann-litauen/28798/ Globalsportsarchive]

{{Autoritetsdata}}
{{SORTERINGSNYKEL:Hegelmann}}
[[Kategori:Litauiske fotballag]]
[[Kategori:Skipingar i 2009]]</text>
      <sha1>1ywjcq4uuk3htoadfo2ucnjfisnzfdk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ski-NM 2007</title>
    <ns>0</ns>
    <id>402924</id>
    <revision>
      <id>3672881</id>
      <parentid>3647158</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T08:30:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>/* Kombinert */</comment>
      <origin>3672881</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22848" sha1="jm47iy6t72qbi8lmdzv69yx4u6n6j0z" xml:space="preserve">'''Noregsmeisterskapen på ski 2007''' i [[nordiske greiner]] vart avvikla vinteren 2007 og hausten same året i [[Meråker]], [[Nybygda]], [[Molde]] og på [[Lillehammer]]. Meisterskapsprogrammet vart avvikla over tre bolkar: 18. til 22. januar i Meråker, sundag 31. mars i Nybbygda og i Molde. Hopprennet i stor bakke vart utsett og fyrst avvikla på plastunderlag på Lillehammer den 14. oktober.

==Langrenn menn==
===15 km fristil===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;38%&quot; | Utøvar
! width=&quot;37%&quot; | Lag
! width=&quot;15%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Petter Northug]]
| align=left| [[Strindheim IL]]
| align=right| 35.04,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Tore Ruud Hofstad]]
| align=left| [[Lillehammer Skiklub]]
| align=right| 35.28,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Frode Estil]]
| align=left| Lierne IL
| align=right| 35.28,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| [[Lars Berger]]
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=right| 35.29,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| [[Ronny Hafsås]]
| align=left| Stårheim IL
| align=right| 35,50,9
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| Geir Ludvig Aasen
| align=left| Oddersjaa SK
| align=right| 35,55,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 7.
| align=left| Roger Djupvik
| align=left| Fjellhug/Vereide-Hyen 
| align=right| 36.04,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 8.
| align=left| [[Tord Asle Gjerdalen]]
| align=left| Holeværingen
| align=right| 36.04,4
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 9.
| align=left| [[Espen Harald Bjerke]]
| align=left| [[Lillehammer Skiklub]]
| align=right| 36.07,1
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 18. januar&lt;br /&gt;
Stad: Meråker&lt;br /&gt;
{{clear}}

===30 km fellesstart===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;35%&quot; | Utøvar
! width=&quot;35%&quot; | Lag
! width=&quot;20%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Frode Estil]]
| align=left| Lierne IL
| align=right| 1.15.34,2
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| Krister Trondsen
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=right| +32,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Odd-Bjørn Hjelmeset]]
| align=left| Fjellhug/Vereide-Hyen 
| align=right| +32,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| [[Martin Sundby]]
| align=left| [[Røa Idrettslag]]
| align=right| +33,2
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| [[Tord Asle Gjerdalen]]
| align=left| Holeværingen
| align=right| +33,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| [[Anders Aukland]]
| align=left| Oseberg Skilag
| align=right| +35,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 7.
| align=left| Geir Ludvig Aasen
| align=left| Oddersjaa SK
| align=right| +45,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 8.
| align=left| [[Tore Ruud Hofstad]]
| align=left| [[Lillehammer Skiklub]]
| align=right| +1,19,0
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 20. januar&lt;br /&gt;
Stad: Meråker&lt;br /&gt;
{{clear}}

===50 km fellesstart===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;35%&quot; | Utøvar
! width=&quot;35%&quot; | Lag
! width=&quot;20%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left|  [[Jens Arne Svartedal]]
| align=left| Trøsken IL
| align=right| 2.08.59,2
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Frode Estil]]
| align=left| Lierne IL
| align=right| +0,3
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Eldar Rønning]]
| align=left| [[Skogn Idrettslag]]
| align=right| +0,4
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| [[Odd-Bjørn Hjelmeset]]
| align=left| Fjellhug/Vereide-Hyen 
| align=right| +40,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| [[Johan Kjølstad]]
| align=left| [[Skogn Idrettslag]]
| align=right| +43,2
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| [[Kristen Skjeldal]]
| align=left| Bulken IL
| align=right| +52,8
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 7.
| align=left| [[Tord Asle Gjerdalen]]
| align=left| Holeværingen
| align=right| +1.02
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 8.
| align=left| [[Øystein Pettersen]]
| align=left| [[Bækkelaget SK]]
| align=right| 
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 
| align=left| Svein Tore Sinnes
| align=left| Tonstad IL
| align=right| +3.50
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 31. mars&lt;br /&gt;
Stad: Nybygda&lt;br /&gt;
{{clear}}

===3 x 10 km stafett===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;38%&quot; | Lag
! width=&quot;37%&quot; | Utøvarar
! width=&quot;15%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Strindheim IL]]
| align=left| &lt;small&gt;Krister Trondsen &lt;br /&gt;Stig Rune Kveen &lt;br /&gt;[[Petter Northug]] &lt;/small&gt;
| align=right | 1.12.48,1
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Lillehammer Skiklub]]
| align=left| &lt;small&gt; Ole Christian Mork &lt;br /&gt;Lars Odsæter &lt;br /&gt;[[Tore Ruud Hofstad]] &lt;/small&gt;
| align=right | +1,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| Stokke IL
| align=left| &lt;small&gt; Sindre Stokke &lt;br /&gt;[[Espen Harald Bjerke]] &lt;br /&gt;Kristian Horntvedt  &lt;/small&gt;
| align=right | +2,9
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 22. januar&lt;br /&gt;
Stad: Meråker&lt;br /&gt;
{{clear}}

===Sprint===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;40%&quot; | Utøvar
! width=&quot;35%&quot; | Lag
! width=&quot;15%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Ola Vigen Hattestad]]
| align=left| Ørje Idrettslag
| align=right| 3.05,72
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Odd-Bjørn Hjelmeset]]
| align=left| Fjellhug/Vereide-Hyen 
| align=right| 3.05,96
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Eldar Rønning]]
| align=left| [[Skogn Idrettslag]]
| align=right| 3.07,46
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| [[Johan Kjølstad]]
| align=left| [[Skogn Idrettslag]]
| align=right| 
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 19. januar&lt;br /&gt;
Stad: Meråker&lt;br /&gt;
{{clear}}

==Langrenn kvinner==
===10 km fristil===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 480px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;45%&quot; | Utøvar
! width=&quot;33%&quot; | Lag
! width=&quot;12%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Marit Bjørgen]]
| align=left| Rognes IL
| align=right| 26.55,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Kristin Stemland]]
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=right| 27.46,1
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| Betty Ann Nilsen
| align=left| [[Bækkelaget SK]]
| align=right|27.46,6
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| Marte Monrad-Hansen
| align=left| Heming
| align=right| 28.14,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| [[Therese Johaug]]
| align=left| Tynset IF
| align=right| 28.18,1
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| [[Marthe Kristoffersen]]
| align=left| IL Varden
| align=right| 28.26,3
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 18. januar&lt;br /&gt;
Stad: Meråker&lt;br /&gt;
{{clear}}

===15 km fellesstart===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 480px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;45%&quot; | Utøvar
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;15%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Marit Bjørgen]]
| align=left| Rognes IL
| align=right| 41.41,2
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Kristin Steira]]
| align=left| IL Forsøk
| align=right| 43.09,4
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Therese Johaug]]
| align=left| Tynset IF
| align=right| 43.35,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| [[Kristin Stemland]]
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=right| 43.50,8
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| Betty Ann Nilsen
| align=left| [[Bækkelaget SK]]
| align=right| 43.58,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| Ingrid Tyldum
| align=left| [[Overhalla IL]]
| align=right| 44.11,2
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 20. januar&lt;br /&gt;
Stad: Meråker&lt;br /&gt;
{{clear}}

===30 km fellesstart===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 480px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;45%&quot; | Utøvar
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;15%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Therese Johaug]]
| align=left| Tynset IF
| align=right| 1.22.05,3
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Marit Bjørgen]]
| align=left| Rognes IL
| align=right| +0.50
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Kristin Stemland]]
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=right| +1.31
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| [[Hilde Gjermundshaug Pedersen]]
| align=left| Nybygda IL
| align=right| +1.34
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| [[Kristin Steira]]
| align=left| IL Forsøk
| align=right| +2.31
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| [[Astrid U. Jacobsen]]
| align=left| Heming
| align=right| +2.38
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 31. mars&lt;br /&gt;
Stad: Nybygda&lt;br /&gt;
{{clear}}

=== 3 x 5 km stafett ===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;35%&quot; | Lag
! width=&quot;40%&quot; | Utøvarar
! width=&quot;15%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| Høybråten og Stovner
| align=left| &lt;small&gt; Ellen Sandbakken &lt;br /&gt; Merethe Braathen &lt;br /&gt; Solfrid Braathen &lt;/small&gt;
| align=right | 44.41,2
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Bækkelaget SK]]
| align=left| &lt;small&gt; Inger Liv Nilsen &lt;br /&gt; Betty Ann Nilsen &lt;br /&gt; Siri Halle &lt;/small&gt;
| align=right | +0,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| Tromsø SK
| align=left| &lt;small&gt; Agnetha Åsheim &lt;br /&gt; Frida Svendsen &lt;br /&gt; Sara Svendsen &lt;/small&gt;
| align=right | +5,9
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 22. januar&lt;br /&gt;
Stad: Meråker&lt;br /&gt;
{{clear}}

===Sprint klassisk stil===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;48%&quot; | Utøvar
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;12%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Astrid U. Jacobsen]]
| align=left| Heming
| align=right| 3.08,68
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Marit Bjørgen]]
| align=left| Rognes IL
| align=right| 3.10,53
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| Therese Engen
| align=left| [[Raufoss IL]]
| align=right| 3.14,39
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| Ingrid Tyldum
| align=left| [[Overhalla IL]]
| align=right| 
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 19. januar&lt;br /&gt;
Stad: Meråker&lt;br /&gt;
{{clear}}

==Kombinert==
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;40%&quot; | Utøvar
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;20%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Jan Schmid]]
| align=left| [[Sjetne IL]]
| align=right| 
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Håvard Klemetsen]]
| align=left| Kautokeino IL
| align=right| 
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| Ivar Markengbakken
| align=left| Østre Toten
| align=right| 
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| Einar Uvsløkk
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=right|
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| [[Magnus Krog]]
| align=left| Høydalsmo IL
| align=right| 
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| Ole Martin Storlien
| align=left| Veldre IL
| align=right|
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 30. mars&lt;br /&gt;
Stad: Bardu&lt;br /&gt;
{{clear}}

===Kombinert sprint===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;40%&quot; | Utøvar
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;20%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| Ivar Markengbakken
| align=left| Østre Toten
| align=right| 20.59
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Jan Schmid]]
| align=left| [[Sjetne IL]]
| align=right| +6
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Espen Rian]]
| align=left| Stadsbygd IL
| align=right| +14
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| [[Håvard Klemetsen]]
| align=left| Kautokeino IL
| align=right| +26
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| [[Ola Morten Græsli]]
| align=left| [[Tydal Idrettslag]]
| align=right| +1.22
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| Einar Uvsløkk
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=right| +1.26
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 31. mars&lt;br /&gt;
Stad: Bardu&lt;br /&gt;
{{clear}}

==Hopprenn==
===Normalbakke ===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;40%&quot; | Utøvar
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;20%&quot; | Poeng
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=&quot;left&quot; | [[Anders Jacobsen]]
| align=&quot;left&quot; | Ringkollen SK
| align=right| 266,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Roar Ljøkelsøy]]
| align=left| [[Orkdal IL]]
| align=right| 264,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Anders Bardal]]
| align=left| Steinkjer SK
| align=right| 260,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| [[Henning Stensrud]]
| align=left| Hurdal IL
| align=right| 250,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| [[Morten Solem]]
| align=left| Trondhjems SK
| align=right| 247,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| [[Tom Hilde]]
| align=left| [[Asker Skiklubb]]
| align=right| 243,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 7.
| align=left| [[Lars Bystøl]]
| align=left| IL Eldar
| align=right| 241,5
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 31. mars&lt;br /&gt;
Stad: Molde&lt;br /&gt;
{{clear}}

===Storbakke ===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;40%&quot; | Utøvar
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;20%&quot; | Poeng
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Thomas Lobben]]
| align=left| Moingen
| align=right| 286,2
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=&quot;left&quot; | [[Anders Jacobsen]]
| align=&quot;left&quot; | Ringkollen SK
| align=right| 285,8
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| Andreas Vilberg
| align=left| [[IL Jardar]]
| align=right| 279,2
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| [[Tom Hilde]]
| align=left| [[Asker Skiklubb]]
| align=right| 272,6
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| [[Lars Bystøl]]
| align=left| IL Eldar
| align=right| 270,1
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| [[Roar Ljøkelsøy]]
| align=left| [[Orkdal IL]]
| align=right| 269,1
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 7.
| align=left| [[Anders Bardal]]
| align=left| Steinkjer SK
| align=right| 264,1
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 8.
| align=left| [[Bjørn Einar Romøren]]
| align=left| Hosle IL
| align=right| 258,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 9.
| align=left| [[Sigurd Pettersen]]
| align=left| Rollag &amp; Veggli
| align=right| 256,6
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 14. oktober 2007&lt;br /&gt;
Stad: Lillehammer&lt;br /&gt;
{{clear}}

==Kjelder==
{{manglar kjelder|dato=2025}}

[[Kategori:Noregsmeisterskap i 2007]]
[[Kategori:Noregsmeisterskap på ski]]</text>
      <sha1>jm47iy6t72qbi8lmdzv69yx4u6n6j0z</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ski-NM 2008</title>
    <ns>0</ns>
    <id>403189</id>
    <revision>
      <id>3672882</id>
      <parentid>3647151</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T08:31:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>/* Kombinert */</comment>
      <origin>3672882</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="23001" sha1="6z6u9opn0ppy4wajcxofo735i26d1xo" xml:space="preserve">'''Noregsmeisterskapen på ski 2008''' i [[nordiske greiner]] vart avvikla vinteren 2008 i [[Trondheim]] og i [[Støren/Selbu]]. Meisterskapsprogrammet vart avvikla i tida 30. januar til 3. februar og dagane 28.–30. mars. Sør-Trøndelag Skikrets stod som arrangør av alle tevlingane.

==Langrenn menn==
===15 km fristil===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;38%&quot; | Utøvar
! width=&quot;37%&quot; | Lag
! width=&quot;15%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Morten Eilifsen]]
| align=left| Henning Skilag
| align=right| 33.45,7
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Ronny Hafsås]]
| align=left| Stårheim IL
| align=right| 33.49,3
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Petter Northug]]
| align=left| [[Strindheim IL]]
| align=right| 34.08,9
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| [[Kristen Skjeldal]]
| align=left| Bulken IL
| align=right| 34.17,8
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| Geir Ludvig Aasen
| align=left| Oddersjaa SK
| align=right| 34.23,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| [[Alexander Os]]
| align=left| Fauske IL
| align=right| 34.35,7
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 7.
| align=left| [[Lars Berger]]
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=right| 34.40,1
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 8.
| align=left| John Kristian Dahl
| align=left| [[Strindheim IL]]
| align=right| 34.50,9
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 9.
| align=left| [[Stian Eckhoff]]
| align=left| [[Fossum IF]]
| align=right| 34.52,2
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 31. januar&lt;br /&gt;
Stad: Trondheim&lt;br /&gt;
{{clear}}

===30 km fellesstart===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;35%&quot; | Utøvar
! width=&quot;35%&quot; | Lag
! width=&quot;20%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Morten Eilifsen]]
| align=left| Henning Skilag
| align=right| 1.13.09,2
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Martin Sundby]]
| align=left| [[Røa Idrettslag]]
| align=right| +12,1
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Petter Northug]]
| align=left| [[Strindheim IL]]
| align=right| +33
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| [[Eldar Rønning]]
| align=left| [[Skogn Idrettslag]]
| align=right| +37,3
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| [[Chris Jespersen]]
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=right| +38,3
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| [[Kristen Skjeldal]]
| align=left| Bulken IL
| align=right| +38,4
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 7.
| align=left| [[Simen Østensen]]
| align=left| [[Fossum IF]]
| align=right| +53
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 8.
| align=left| [[Ronny Hafsås]]
| align=left| Stårheim IL
| align=right| +1.01
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 3. februar&lt;br /&gt;
Stad: Trondheim&lt;br /&gt;
{{clear}}

===56 km fellesstart===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;35%&quot; | Utøvar
! width=&quot;35%&quot; | Lag
! width=&quot;20%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Anders Aukland]]
| align=left| Oseberg Skilag
| align=right| 2.55.29,1
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left|  [[Jens Arne Svartedal]]
| align=left| Trøsken IL
| align=right| +1.04
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Eldar Rønning]]
| align=left| [[Skogn Idrettslag]]
| align=right| +2.42
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| John Kristian Dahl
| align=left| [[Strindheim IL]]
| align=right| +3.34
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| [[Espen Harald Bjerke]]
| align=left| Stokke IL
| align=right| +3.44
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| [[Kristen Skjeldal]]
| align=left| Bulken IL
| align=right| +4.41
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 29. mars&lt;br /&gt;
Stader: Støren til Selbu&lt;br /&gt;
{{clear}}

===3 x 10 km stafett===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;38%&quot; | Lag
! width=&quot;37%&quot; | Utøvarar
! width=&quot;15%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=left| &lt;small&gt; [[Chris Jespersen]]&lt;br /&gt; [[Tor Arne Hetland]] &lt;br /&gt; [[Lars Berger]]&lt;/small&gt;
| align=right | 1.07.56,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Fossum IF]]
| align=left| &lt;small&gt; Vegard Kjølhamar&lt;br /&gt;	[[Simen Østensen]] &lt;br /&gt;[[Stian Eckhoff]] &lt;/small&gt;
| align=right | +18,8
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Strindheim IL]]
| align=left| &lt;small&gt; John Kristian Dahl &lt;br /&gt;Krister Trondsen &lt;br /&gt;[[Petter Northug]] &lt;/small&gt;
| align=right | +1.04,6
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 3. februar&lt;br /&gt;
Stad: Trondheim&lt;br /&gt;
{{clear}}

===Sprint===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;40%&quot; | Utøvar
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;20%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Ola Vigen Hattestad]]
| align=left| Ørje Idrettslag
| align=right| 
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Eldar Rønning]]
| align=left| [[Skogn Idrettslag]]
| align=right| 
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| Børre Næss
| align=left| Efteløt IL
| align=right| 
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| Stein Vidar Thun
| align=left| Klæbu Idrettslag
| align=right| 
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 1. februar&lt;br /&gt;
Stad: Trondheim&lt;br /&gt;
{{clear}}

==Langrenn kvinner==
===10 km fristil===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 480px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;45%&quot; | Utøvar
! width=&quot;33%&quot; | Lag
! width=&quot;12%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Hilde Gjermundshaug Pedersen]]
| align=left| Nybygda IL
| align=right| 26.09,9
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Vibeke Skofterud]]
| align=left| Slitu IF
| align=right| 26.19,8
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| Marte Elden
| align=left| Henning Skilag
| align=right| 26.23,6
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| [[Therese Johaug]]
| align=left| Tynset IF
| align=right| 26.30,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| [[Kristin Stemland]]
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=right| 26.55,3
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| [[Tora Berger]]
| align=left| Dombås IL
| align=right| 26.55,9
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 7.
| align=left| [[Marthe Kristoffersen]]
| align=left| [[IL Varden]]
| align=right| 26.57,6
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 7.
| align=left| Betty Ann Nilsen
| align=left| [[Bækkelaget SK]]
| align=right| 26.58,8
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 31. januar&lt;br /&gt;
Stad: Trondheim&lt;br /&gt;
{{clear}}

===15 km fellesstart===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 480px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;45%&quot; | Utøvar
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;15%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Marit Bjørgen]]
| align=left| Rognes IL
| align=right| 41.12,7
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Marthe Kristoffersen]]
| align=left| [[IL Varden]]
| align=right| +2,6
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Hilde Gjermundshaug Pedersen]]
| align=left| Nybygda IL
| align=right| +5,9
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| [[Vibeke Skofterud]]
| align=left| Slitu IF
| align=right| 5,9
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| [[Therese Johaug]]
| align=left| Tynset IF
| align=right| +10
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| Marte Elden
| align=left| Henning Skilag
| align=right| +16,1
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 7.
| align=left| [[Kristin Steira]]
| align=left| IL Forsøk
| align=right| +16,9
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 8.
| align=left| [[Kristin Stemland]]
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=right| +47
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 3. februar&lt;br /&gt;
Stad: Trondheim&lt;br /&gt;
{{clear}}

===56 km fellesstart===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 480px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;45%&quot; | Utøvar
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;15%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Therese Johaug]]
| align=left| Tynset IF
| align=right| 3.12.52,1
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| Sara Svendsen
| align=left| Tromsø SK
| align=right| +8.00
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| Marte Elden
| align=left| Henning Skilag
| align=right| +9.22
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| [[Marit Bjørgen]]
| align=left| Rognes IL
| align=right| +10.13
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| Betty Ann Nilsen
| align=left| [[Bækkelaget SK]]
| align=right| +14.24
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| [[Kristin Stemland]]
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=right| +15.46
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 29. mars&lt;br /&gt;
Stader: Støren til Selbu&lt;br /&gt;
{{clear}}

=== 3 x 5 km stafett ===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;45%&quot; | Utøvarar
! width=&quot;15%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[IL Varden]]
| align=left| &lt;small&gt; Guri Hetland &lt;br /&gt; [[Kine Beate Bjørnås]] &lt;br /&gt; [[Marthe Kristoffersen]] &lt;/small&gt;
| align=right | 39.08,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| Henning Skilag
| align=left| &lt;small&gt; [[Kari Gjeitnes]] &lt;br /&gt; Mari Elden &lt;br /&gt; Marte Elden &lt;/small&gt;
| align=right | +5,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| Tromsø SK
| align=left| &lt;small&gt; Lisbeth Haugland &lt;br /&gt; Agnetha Åsheim  &lt;br /&gt; Sara Svendsen &lt;/small&gt;
| align=right | +51,8
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 3. februar&lt;br /&gt;
Stad: Trondheim&lt;br /&gt;
{{clear}}

===Sprint klassisk stil===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;48%&quot; | Utøvar
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;12%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Astrid U. Jacobsen]]
| align=left| Heming
| align=right| 
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Kari Gjeitnes]]
| align=left| Henning Skilag
| align=right| 
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| Ingrid Tyldum
| align=left| [[Overhalla IL]]
| align=right| 
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| [[Celine Brun-Lie]]
| align=left| Njård
| align=right| 
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 1. februar&lt;br /&gt;
Stad: Trondheim&lt;br /&gt;
{{clear}}

==Kombinert==
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;40%&quot; | Utøvar
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;20%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=&quot;left&quot; | [[Petter Tande]]
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=right| 37.21,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Magnus Moan]]
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=right| +44
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Håvard Klemetsen]]
| align=left| Kautokeino IL
| align=right| +46
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| [[Espen Rian]]
| align=left| Stadsbygd IL
| align=right| +1.17
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| [[Jan Schmid]]
| align=left| [[Sjetne IL]]
| align=right| +2.09
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| [[Mikko Kokslien]]
| align=left| Søre Ål IL
| align=right| +2.23
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 2. februar&lt;br /&gt;
Stad: Trondheim&lt;br /&gt;
{{clear}}

===Kombinert sprint===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;40%&quot; | Utøvar
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;20%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Magnus Moan]]
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=right| 18.21,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Håvard Klemetsen]]
| align=left| Kautokeino IL
| align=right| +9
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Espen Rian]]
| align=left| Stadsbygd IL
| align=right| +43
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| [[Mikko Kokslien]]
| align=left| Søre Ål IL
| align=right| +45
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| Jonas Nermoen
| align=left| Etnedal IL
| align=right| +1.06
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| [[Magnus Krog]]
| align=left| Høydalsmo IL
| align=right| +1.09
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 3. februar&lt;br /&gt;
Stad: Trondheim&lt;br /&gt;
{{clear}}

==Hopprenn==
===Normalbakke ===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;40%&quot; | Utøvar
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;20%&quot; | Poeng
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Anders Bardal]]
| align=left| Steinkjer SK
| align=right| 144,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=&quot;left&quot; | [[Anders Jacobsen]]
| align=&quot;left&quot; | Ringkollen SK
| align=right| 136,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Bjørn Einar Romøren]]
| align=left| Hosle IL
| align=right| 130,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| Kenneth Gangnes
| align=left| Kolbukameratene
| align=right| 128,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| [[Henning Stensrud]]
| align=left| Hurdal IL
| align=right| 125,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| Kim Rune Sorsell
| align=left| Ullensaker SK
| align=right| 117,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 7.
| align=left| [[Lars Bystøl]]
| align=left| IL Eldar
| align=right|112,0
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 30. mars&lt;br /&gt;
Stad: Trondheim&lt;br /&gt;
{{clear}}

===Storbakke ===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;40%&quot; | Utøvar
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;20%&quot; | Poeng
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=&quot;left&quot; | [[Anders Jacobsen]]
| align=&quot;left&quot; | Ringkollen SK
| align=right| 288,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Tom Hilde]]
| align=left| [[Asker Skiklubb]]
| align=right| 268,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Anders Bardal]]
| align=left| Steinkjer SK
| align=right| 260,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| Jon Aaraas
| align=left| [[Ready]]
| align=right| 256,4
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| [[Henning Stensrud]]
| align=left| Hurdal IL
| align=right| 246,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| Vegard Sklett
| align=left| Grong Idrettslag
| align=right| 242,7
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 7.
| align=left| [[Sigurd Pettersen]]
| align=left| Rollag &amp; Veggli
| align=right| 237,9
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 8.
| align=left| Andreas Vilberg
| align=left| [[IL Jardar]]
| align=right| 236,0
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 30. januar&lt;br /&gt;
Stad: Trondheim&lt;br /&gt;
{{clear}}

==Kjelder==
*[https://www.nb.no/items/6bb086190862b2bd01774900de2868cc?page=25&amp;searchText=%22morten%20eilifsen%22 Dagsavisen 1. februar 2008]
*[https://www.nb.no/items/c0c7aba7f95ad6e59e4a16b8023a199d?page=19&amp;searchText=%22petter%20tande%22 Dagsavisen 4. februar 2008]
*[https://www.nb.no/items/9e6eaed22ecbb31c7f7085d2c00822b8?page=21&amp;searchText=%22anders%20bardal%22 Dagsavisen 31. mars 2008]

[[Kategori:Noregsmeisterskap i 2008]]
[[Kategori:Noregsmeisterskap på ski]]</text>
      <sha1>6z6u9opn0ppy4wajcxofo735i26d1xo</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ski-NM 2009</title>
    <ns>0</ns>
    <id>403252</id>
    <revision>
      <id>3672883</id>
      <parentid>3647242</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T08:31:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>/* Kombinert */</comment>
      <origin>3672883</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="23778" sha1="49yprhbc5sonkn5urihccfu7p9kxx63" xml:space="preserve">'''Noregsmeisterskapen på ski 2009''' i [[nordiske greiner]] vart arrangert vinteren 2009 på [[Gjøvik]], [[Raufoss]], [[Lillehammer]] og [[Røros]]. Meisterskapsprogrammet vart avvikla i tida 15.–18.  januar, onsdag 4. februar og helga 28.–29. mars.

==Langrenn menn==
===15 km klassisk stil===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;38%&quot; | Utøvar
! width=&quot;37%&quot; | Lag
! width=&quot;15%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left|  [[Jens Arne Svartedal]]
| align=left| Trøsken IL
| align=right| 38.52,2
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Anders Aukland]]
| align=left| Oseberg Skilag
| align=right| 38.55,7
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Eldar Rønning]]
| align=left| [[Skogn Idrettslag]]
| align=right| 39.02,9
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| [[Odd-Bjørn Hjelmeset]]
| align=left| Fjellhug/Vereide-Hyen 
| align=right| 39.06,8
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| Roger Djupvik
| align=left| Fjellhug/Vereide-Hyen 
| align=right| 39.46,6
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| [[Morten Eilifsen]]
| align=left| Henning Skilag
| align=right| 39.48,8
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 7.
| align=left| Geir Ludvig Aasen
| align=left| Oddersjaa SK
| align=right| 39.50,4
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 8.
| align=left| Øyvind Gløersen
| align=&quot;left&quot;| Rustad IL
| align=right| 39.51,3
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 9.
| align=left| [[Tore Ruud Hofstad]]
| align=left| [[Lillehammer Skiklub]]
| align=right| 40.19,5
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 15. januar&lt;br /&gt;
Stad: Gjøvik&lt;br /&gt;
{{clear}}

===30 km fellesstart===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;35%&quot; | Utøvar
! width=&quot;35%&quot; | Lag
! width=&quot;20%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Tord Asle Gjerdalen]]
| align=left| Holeværingen
| align=right| 1.24.12,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Anders Aukland]]
| align=left| Oseberg Skilag
| align=right| +8,8
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| Ole-Marius Bach
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=right| +32,3
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| Kristian Rennemo
| align=left| Leksvik IL
| align=right| +33,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| Erlend Hoff
| align=left| Medkila IL
| align=right| +33,7
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| Geir Ludvig Aasen
| align=left| Oddersjaa SK
| align=right| +34,7
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 7.
| align=left| [[Morten Eilifsen]]
| align=left| Henning Skilag
| align=right| +42,6
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 8.
| align=left| Roger Djupvik
| align=left| Fjellhug/Vereide-Hyen 
| align=right| +43,4
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 9.
| align=left| [[Tore Ruud Hofstad]]
| align=left| [[Lillehammer Skiklub]]
| align=right| +43,5
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 17. januar&lt;br /&gt;
Stad: Gjøvik&lt;br /&gt;
{{clear}}

===50 km fellesstart===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;35%&quot; | Utøvar
! width=&quot;35%&quot; | Lag
! width=&quot;20%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Frode Andresen]]
| align=&quot;left&quot; | Ringkollen SK
| align=right| 2.05.13,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Anders Aukland]]
| align=left| Oseberg Skilag
| align=right| +13,7
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| Erlend Hoff
| align=left| Medkila IL
| align=right| +15,4
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| Tor Halvor Bjørnstad
| align=left| [[Bækkelaget SK]]
| align=right| +27,3
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| Petter Eliassen
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=right| +1.27,7
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| Geir Ludvig Aasen
| align=left| Oddersjaa SK
| align=right| +2.05,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 7.
| align=left| [[Chris Jespersen]]
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=right| +2.05,1
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 28. mars&lt;br /&gt;
Stad: Røros&lt;br /&gt;
{{clear}}

===3 x 10 km stafett===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;38%&quot; | Lag
! width=&quot;37%&quot; | Utøvarar
! width=&quot;15%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Lillehammer Skiklub]]
| align=left| &lt;small&gt; Morten Eide Pedersen &lt;br /&gt;[[Espen Harald Bjerke]] &lt;br /&gt;[[Tore Ruud Hofstad]] &lt;/small&gt;
| align=right | 1.21.49,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Bækkelaget SK]]
| align=left| &lt;small&gt; [[Øystein Pettersen]] &lt;br /&gt; Tor Halvor Bjørnstad &lt;br /&gt;[[Remi Andersen]] &lt;/small&gt;
| align=right | +10,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Skogn Idrettslag]]
| align=left| &lt;small&gt;Anders Myrland &lt;br /&gt;Ole Rønning &lt;br /&gt;[[Johan Kjølstad]]&lt;/small&gt;
| align=right | +44,5
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 18. januar&lt;br /&gt;
Stad: Gjøvik&lt;br /&gt;
{{clear}}

===Sprint===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;40%&quot; | Utøvar
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;20%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| John Kristian Dahl
| align=left| [[Strindheim IL]]
| align=right| 
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Johan Kjølstad]]
| align=left| [[Skogn Idrettslag]]
| align=right| 
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| Børre Næss
| align=left| Efteløt IL
| align=right| 
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left|  [[Jens Arne Svartedal]]
| align=left| Trøsken IL
| align=right| 
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| [[Øystein Pettersen]]
| align=left| [[Bækkelaget SK]]
| align=right| 
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| [[Anders Gløersen]]
| align=&quot;left&quot;| Rustad IL
| align=right| 
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 16. januar&lt;br /&gt;
Stad: Gjøvik&lt;br /&gt;
{{clear}}

==Langrenn kvinner==
===10 km fristil===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 480px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;45%&quot; | Utøvar
! width=&quot;33%&quot; | Lag
! width=&quot;12%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Astrid U. Jacobsen]]
| align=left| Heming
| align=right| 28.34,2
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Marit Bjørgen]]
| align=left| Rognes IL
| align=right| 29.04,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Vibeke Skofterud]]
| align=left| Slitu IF
| align=right| 29.23,6
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| [[Therese Johaug]]
| align=left| Tynset IF
| align=right| 29.29,7
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| [[Kristin Steira]]
| align=left| IL Forsøk
| align=right| 29.46,6
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| [[Ingvild Østberg]]
| align=left| Gjøvik SK
| align=right| 30.05,8
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 7.
| align=left| Sara Svendsen
| align=left| Tromsø SK
| align=right|30.08,8
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 8.
| align=left| [[Kristin Stemland]]
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=right| 30.15,5
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 15. januar&lt;br /&gt;
Stad: Gjøvik&lt;br /&gt;
{{clear}}

===15 km fellesstart===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 480px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;45%&quot; | Utøvar
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;15%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Ingvild Østberg]]
| align=left| Gjøvik SK
| align=right| 39.38,6
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Therese Johaug]]
| align=left| Tynset IF
| align=right| +0,3
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Kristin Steira]]
| align=left| IL Forsøk
| align=right| +2,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| [[Astrid U. Jacobsen]]
| align=left| Heming
| align=right| +14,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| [[Marit Bjørgen]]
| align=left| Rognes IL
| align=right| +42,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| [[Marthe Kristoffersen]]
| align=left| [[IL Varden]]
| align=right| +1.04,6
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 7.
| align=left| [[Hilde Gjermundshaug Pedersen]]
| align=left| Nybygda IL
| align=right| +1.46,6
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 17. januar&lt;br /&gt;
Stad: Gjøvik&lt;br /&gt;
{{clear}}

===30 km fellesstart===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 480px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;45%&quot; | Utøvar
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;15%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Therese Johaug]]
| align=left| Tynset IF
| align=right| 1.21.36,8
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Marthe Kristoffersen]]
| align=left| [[IL Varden]]
| align=right| +0.49
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| Sara Svendsen
| align=left| Tromsø SK
| align=right| +2.38
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| Marte Elden
| align=left| Henning Skilag
| align=right| +2.45
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| Marte Monrad-Hansen
| align=left| Heming
| align=right| +3.12
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| [[Astrid U. Jacobsen]]
| align=left| Heming
| align=right| +3.29
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 28. mars&lt;br /&gt;
Stad: Røros&lt;br /&gt;
{{clear}}

=== 3 x 5 km stafett ===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;45%&quot; | Utøvarar
! width=&quot;15%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| Heming
| align=left| &lt;small&gt; Tuva Toftdahl &lt;br /&gt;[[Ragnhild Haga]] &lt;br /&gt;[[Astrid U. Jacobsen]] &lt;/small&gt;
| align=right | 44.38,8
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| Njård
| align=left| &lt;small&gt;Britt Ingunn Nydal &lt;br /&gt;[[Celine Brun-Lie]] &lt;br /&gt; Martine U. Weng &lt;/small&gt;
| align=right | +15,4
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| Tromsø SK
| align=left| &lt;small&gt; Agnetha Åsheim &lt;br /&gt; Anna Svendsen &lt;br /&gt; Sara Svendsen &lt;/small&gt;
| align=right | +15,7
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 18. januar&lt;br /&gt;
Stad: Gjøvik&lt;br /&gt;
{{clear}}

===Sprint fristil===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;48%&quot; | Utøvar
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;12%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Celine Brun-Lie]]
| align=left| Njård
| align=right| 
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=&quot;left&quot; | [[Maiken Caspersen Falla]]
| align=&quot;left&quot; | Gjerdrum IL
| align=right| 
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Marit Bjørgen]]
| align=left| Rognes IL
| align=right| 
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| [[Ingvild Østberg]]
| align=left| Gjøvik SK
| align=right| 
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| [[Astrid U. Jacobsen]]
| align=left| Heming
| align=right| 
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 16. januar&lt;br /&gt;
Stad: Gjøvik&lt;br /&gt;
{{clear}}

==Kombinert==
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;40%&quot; | Utøvar
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;20%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Magnus Moan]]
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=right| 
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| Jonas Nermoen
| align=left| Etnedal IL
| align=right| +1,7
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| Ole Christian Wendel
| align=left| Heming
| align=right| +2,4
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| Truls Sønstehagen
| align=left| Elverum
| align=right| +3,2
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| Ivar Markengbakken
| align=left| Østre Toten
| align=right| +3,2
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| [[Jan Schmid]]
| align=left| [[Sjetne IL]]
| align=right| +13
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 28. mars&lt;br /&gt;
Stader: Raufoss og Gjøvik&lt;br /&gt;
{{clear}}

===Kombinert fellesstart===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;40%&quot; | Utøvar
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;20%&quot; | Poeng
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=&quot;left&quot; | [[Petter Tande]]
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=right| 273,3
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Jan Schmid]]
| align=left| [[Sjetne IL]]
| align=right| 268,3
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Espen Rian]]
| align=left| Stadsbygd IL
| align=right| 263,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| [[Magnus Moan]]
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=right| 256,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| [[Håvard Klemetsen]]
| align=left| Kautokeino IL
| align=right| 251,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| Jonas Nermoen
| align=left| Etnedal IL
| align=right| 248,5
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 28. mars&lt;br /&gt;
Stader: Gjøvik og Raufoss&lt;br /&gt;
{{clear}}

==Hopprenn==
===Normalbakke ===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;40%&quot; | Utøvar
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;20%&quot; | Poeng
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Roar Ljøkelsøy]]
| align=left| [[Orkdal IL]]
| align=right| 270,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=&quot;left&quot; | [[Andreas Stjernen]]
| align=&quot;left&quot; | Sprova IL
| align=right| 266,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Anders Bardal]]
| align=left| Steinkjer SK
| align=right| 261,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| Kenneth Gangnes
| align=left| Kolbukameratene
| align=right| 258,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| [[Tom Hilde]]
| align=left| [[Asker Skiklubb]]
| align=right| 254,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| Fredrik Bjerkengen
| align=left| Kolbukameratene
| align=right| 252,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 7.
| align=left| Jon Aaraas
| align=left| [[Ready]]
| align=right| 251,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 8.
| align=left| [[Sigurd Pettersen]]
| align=left| Rollag &amp; Veggli
| align=right| 250,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 9.
| align=left| [[Anders Fannemel]]
| align=left| Hornindal IL
| align=right| 246,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| [[Thomas Lobben]]
| align=left| Moingen
| align=right| 245,5
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 28. mars&lt;br /&gt;
Stad: Lillehammer&lt;br /&gt;
{{clear}}

===Storbakke ===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;40%&quot; | Utøvar
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;20%&quot; | Poeng
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Anders Bardal]]
| align=left| Steinkjer SK
| align=right| 269,4
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Roar Ljøkelsøy]]
| align=left| [[Orkdal IL]]
| align=right| 266,2
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Tom Hilde]]
| align=left| [[Asker Skiklubb]]
| align=right| 260,8
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=&quot;left&quot; | [[Anders Jacobsen]]
| align=&quot;left&quot; | Ringkollen SK
| align=right| 251,9
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| Vegard Sklett
| align=left| Grong Idrettslag
| align=right| 245,6
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| [[Thomas Lobben]]
| align=left| Moingen
| align=right| 240,5
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 4. februar&lt;br /&gt;
Stad: Raufoss&lt;br /&gt;
{{clear}}

==Kjelder==
*[https://www.nb.no/items/e410afa46c5a7749c05c2a637b1f4cf6?page=21&amp;searchText=%22erlend%20hoff%22 Dagsavisen 16. januar 2009]
*[https://www.nb.no/items/0cd8eea3463e6de5bff86637064b6031?page=29&amp;searchText=%22erlend%20hoff%22 Dagsavisen 19. januar 2009]
*[https://www.nb.no/items/784e733d5a89da470d015eb85c0acc1c?page=27&amp;searchText=%22anders%20bardal%22 Dagsavisen 5. februar 2009]

[[Kategori:Noregsmeisterskap i 2009]]
[[Kategori:Noregsmeisterskap på ski]]</text>
      <sha1>49yprhbc5sonkn5urihccfu7p9kxx63</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ski-NM 2011</title>
    <ns>0</ns>
    <id>403389</id>
    <revision>
      <id>3672884</id>
      <parentid>3645611</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T08:32:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>/* Kombinert */</comment>
      <origin>3672884</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="23667" sha1="ok1p2eef68m1sicmz0d0vk1kxwsv7yc" xml:space="preserve">'''Noregsmeisterskapen på ski 2011''' i [[nordiske greiner]] vart arrangert vinteren 2011 i  Meisterskapsprogrammet vart avvikla i tida 27.–30.  januar i [[Steinkjer]], 8. februar i [[Holmenkollen]] i [[Oslo]] og helga 25.–27. mars i [[Tromsø]] og [[Sprova]].

[[Marit Bjørgen]] frå Rognes Idrettslag vann heile fire gullmedaljar. Ingen andre deltakarar vann meir enn eitt individuelt gull.

==Langrenn menn==
===15 km klassisk stil===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;38%&quot; | Utøvar
! width=&quot;37%&quot; | Lag
! width=&quot;15%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Eldar Rønning]]
| align=left| [[Skogn Idrettslag]]
| align=right| 36.23,7
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Martin Sundby]]
| align=left| [[Røa Idrettslag]]
| align=right| 36.37,9
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Thomas Alsgaard]]
| align=left| Eidsvold Værks SK
| align=right| 37.31,6
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| [[Sjur Røthe]]
| align=left| [[Voss Idrottslag]]
| align=right| 37.39,4
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| [[Tord Asle Gjerdalen]]
| align=left| Holeværingen
| align=right| 38.08,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| Kristian Rennemo
| align=left| Leksvik IL
| align=right| 38.19,4
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 7.
| align=left| [[Niklas Dyrhaug]]
| align=left| [[Tydal Idrettslag]]
| align=right| 38.23,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 8.
| align=left| [[Odd-Bjørn Hjelmeset]]
| align=left| Fjellhug/Vereide-Hyen 
| align=right| 38.25,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 9.
| align=left| [[Chris Jespersen]]
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=right| 38.29,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 10.
| align=left| Petter Eliassen
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=right| 38.30,1
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 27. januar&lt;br /&gt;
Stad: Steinkjer&lt;br /&gt;
{{clear}}

===30 km fellesstart===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;35%&quot; | Utøvar
! width=&quot;35%&quot; | Lag
! width=&quot;20%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Martin Sundby]]
| align=left| [[Røa Idrettslag]]
| align=right| 1.15.33,7
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Eldar Rønning]]
| align=left| [[Skogn Idrettslag]]
| align=right| +0.35,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Tord Asle Gjerdalen]]
| align=left| Holeværingen
| align=right| +1.35,9
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| Arne Post
| align=left| Oppegård IL
| align=right| +1.46,8
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| [[Simen Østensen]]
| align=left| [[Fossum IF]]
| align=right| +1.58,2
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| Petter Eliassen
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=right| +2.12,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 7.
| align=left| [[Niklas Dyrhaug]]
| align=left| [[Tydal Idrettslag]]
| align=right| +2.30,9
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 8.
| align=left| Martin Andersen
| align=left| Engerdal SK
| align=right| +2.31,8
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 9.
| align=left| Anders Myrland
| align=left| [[Skogn Idrettslag]]
| align=right| +2.32,2
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 10.
| align=left| Øyvind Gløersen
| align=&quot;left&quot;| Rustad IL
| align=right| +2.33,2
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 29. januar&lt;br /&gt;
Stad: Steinkjer&lt;br /&gt;
{{clear}}

===50 km fellesstart===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;35%&quot; | Utøvar
! width=&quot;35%&quot; | Lag
! width=&quot;20%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Petter Northug]]
| align=left| [[Strindheim IL]]
| align=right| 2.15.06,4
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Chris Jespersen]]
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=right| +0.38,6
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Morten Eilifsen]]
| align=left| Henning Skilag
| align=right| +0.40,7
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| Simen A. Sveen
| align=left| Ring Idrettslag
| align=right| +1.52,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| Roger Djupvik
| align=left| Hyen Idrettslag 
| align=right| +1.54,4
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| Kristian Rennemo
| align=left| Leksvik IL
| align=right| +1.55,1
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 7.
| align=left| [[Espen Harald Bjerke]]
| align=left| Stokke IL
| align=right| +2.18,2
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 8.
| align=left| Erlend Hoff
| align=left| Medkila IL
| align=right| +2.48,2
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 9.
| align=left| Petter Eliassen
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=right| +2.53,6
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 26. mars&lt;br /&gt;
Stad: Tromsø &lt;br /&gt;
{{clear}}

===3 x 10 km stafett===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;38%&quot; | Lag
! width=&quot;37%&quot; | Utøvarar
! width=&quot;15%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Skogn Idrettslag]]
| align=left| &lt;small&gt;[[Johan Kjølstad]] &lt;br /&gt;Anders Myrland &lt;br /&gt;[[Eldar Rønning]] &lt;/small&gt;
| align=right | 1.10.35,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| Henning Skilag
| align=left| &lt;small&gt; Erik Lorentsen &lt;br /&gt; [[Morten Eilifsen]] &lt;br /&gt; Jonas Kolstad &lt;/small&gt;
| align=right | +4,4
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=left| &lt;small&gt; Petter Eliassen &lt;br /&gt; Daniel Helgestad &lt;br /&gt;[[Chris Jespersen]] &lt;/small&gt;
| align=right | +13,7
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 30. januar&lt;br /&gt;
Stad: Steinkjer&lt;br /&gt;
{{clear}}

===Sprint===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;40%&quot; | Utøvar
! width=&quot;35%&quot; | Lag
! width=&quot;15%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Eirik Brandsdal]]
| align=&quot;left&quot; | [[Kjelsås IL]]
| align=right| 2.51,9
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Anders Gløersen]]
| align=&quot;left&quot;| Rustad IL
| align=right| +0,4
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Johan Kjølstad]]
| align=left| [[Skogn Idrettslag]]
| align=right| +1,1
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| [[Pål Golberg]]
| align=left| Gol Idrettslag
| align=right| +4,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| Andreas Myran Steen
| align=left| Leksvik IL
| align=right| +4,3
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| Eivind Bakkene
| align=left| Øystre Slidre IL
| align=right| +5,5
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 28. januar&lt;br /&gt;
Stad: Steinkjer&lt;br /&gt;
{{clear}}

==Langrenn kvinner==
===10 km klassisk===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 480px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;45%&quot; | Utøvar
! width=&quot;33%&quot; | Lag
! width=&quot;12%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Marit Bjørgen]]
| align=left| Rognes IL
| align=right| 25.52,9
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Kristin Steira]]
| align=left| IL Forsøk
| align=right| 27.03,8
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Vibeke Skofterud]]
| align=left| Slitu IF
| align=right| 27.10,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| [[Therese Johaug]]
| align=left| IL Nansen
| align=right| 27.25,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| [[Astrid U. Jacobsen]]
| align=left| Heming
| align=right| 27.55,1
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| [[Kristin Stemland]]
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=right| 28.06,6
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 7.
| align=left| Marte Elden
| align=left| Henning Skilag
| align=right| 28.27,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 8.
| align=left| [[Ingvild Østberg]]
| align=left| Gjøvik SK
| align=right| 28.28,8
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 9.
| align=left| [[Kari Gjeitnes]]
| align=left| Henning Skilag
| align=right| 28.41,0
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 27. januar&lt;br /&gt;
Stad: Steinkjer&lt;br /&gt;
{{clear}}

===15 km fellesstart===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 480px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;45%&quot; | Utøvar
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;15%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Marit Bjørgen]]
| align=left| Rognes IL
| align=right| 41.01,4
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Kristin Steira]]
| align=left| IL Forsøk
| align=right| +0.37,3
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Therese Johaug]]
| align=left| IL Nansen
| align=right| +0.56,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| [[Vibeke Skofterud]]
| align=left| Slitu IF
| align=right| +1.34,6
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| [[Marthe Kristoffersen]]
| align=left| [[IL Varden]]
| align=right| +1.59,6
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| Marte Elden
| align=left| Henning Skilag
| align=right| +2.00,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 7.
| align=left| [[Astrid U. Jacobsen]]
| align=left| Heming
| align=right| +2.02,4
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 29. januar&lt;br /&gt;
Stad: Steinkjer&lt;br /&gt;
{{clear}}

===30 km fellesstart fristil===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 480px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;45%&quot; | Utøvar
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;15%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Marit Bjørgen]]
| align=left| Rognes IL
| align=right| 1.26.00
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Therese Johaug]]
| align=left| IL Nansen
| align=right| +0.02
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Astrid U. Jacobsen]]
| align=left| Heming
| align=right| +2.54
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| [[Kristin Steira]]
| align=left| IL Forsøk
| align=right| +2.58
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| Martine Ek Hagen
| align=left| [[BUL]]
| align=right| +5.55
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| Astrid Slind
| align=left| Oppdal IL
| align=right| +6.39
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 26. mars&lt;br /&gt;
Stad: Tromsø&lt;br /&gt;
{{clear}}

=== 3 x 5 km stafett ===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;45%&quot; | Utøvarar
! width=&quot;15%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| Heming
| align=left| &lt;small&gt; Marte Monrad-Hansen&lt;br /&gt; Tuva Toftdahl &lt;br /&gt;[[Astrid U. Jacobsen]] &lt;/small&gt;
| align=right | 39.22,4
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| IL Varden
| align=left| &lt;small&gt;Guri Hetland &lt;br /&gt; Kristi Gausen &lt;br /&gt; [[Marthe Kristoffersen]] &lt;/small&gt;
| align=right | +27,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| Henning Skilag
| align=left| &lt;small&gt; [[Kari Gjeitnes]] &lt;br /&gt; Karianne Bjellånes &lt;br /&gt; Mari Elden &lt;/small&gt;
| align=right | +59,9
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 30. januar&lt;br /&gt;
Stad: Steinkjer&lt;br /&gt;
{{clear}}

===Sprint fristil===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;48%&quot; | Utøvar
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;12%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Marit Bjørgen]]
| align=left| Rognes IL
| align=right| 2.40,7
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=&quot;left&quot; | [[Maiken Caspersen Falla]]
| align=&quot;left&quot; | Gjerdrum IL
| align=right| +0,2
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Ingvild Østberg]]
| align=left| Gjøvik SK
| align=right| +1,8
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| [[Vibeke Skofterud]]
| align=left| Slitu IF
| align=right| +6,4
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| [[Marthe Kristoffersen]]
| align=left| [[IL Varden]]
| align=right| +8,7
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| [[Kari Gjeitnes]]
| align=left| Henning Skilag
| align=right|+18,3
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 28. januar&lt;br /&gt;
Stad: Steinkjer&lt;br /&gt;
{{clear}}

==Kombinert==
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;40%&quot; | Utøvar
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;20%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Mikko Kokslien]]
| align=left| Søre Ål IL
| align=right| 24.29,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Håvard Klemetsen]]
| align=left| Kautokeino IL
| align=right| +0.53,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| Jonas Nermoen
| align=left| Etnedal IL
| align=right| +0.53,8
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| Gudmund Storlien
| align=left| Veldre
| align=right| +0.55,6
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| [[Jan Schmid]]
| align=left| [[Sjetne IL]]
| align=right| +1.54,2
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| [[Espen Rian]]
| align=left| Stadsbygd IL
| align=right| +2.18,2
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 28. og 29. januar&lt;br /&gt;
Stad: Steinkjer&lt;br /&gt;
{{clear}}

==Hopprenn==
===Normalbakke ===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;40%&quot; | Utøvar
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;20%&quot; | Poeng
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Anders Bardal]]
| align=left| Steinkjer SK
| align=right| 137,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Rune Velta]]
| align=&quot;left&quot;| Lommedalen IL
| align=right| 131,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Johan Remen Evensen]]
| align=left| Molde og OI
| align=right| 124,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| Ole Marius Ingvaldsen
| align=left| Steinkjer SK
| align=right| 122,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| [[Robert Johansson]]
| align=left| Søre Ål IL
| align=right| 
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 
| align=left| Andreas Vilberg
| align=left| [[IL Jardar]]
| align=right| 121,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 7.
| align=left| Espen Halvorsen
| align=left| Eidsvold Værks SK
| align=right| 120,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 8.
| align=left| [[Tom Hilde]]
| align=left| [[Asker Skiklubb]]
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 
| align=&quot;left&quot; | [[Andreas Stjernen]]
| align=&quot;left&quot; | Sprova IL
| align=right| 118,0
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 26. mars&lt;br /&gt;
Stad: Sprova&lt;br /&gt;
{{clear}}

===Storbakke ===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;40%&quot; | Utøvar
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;20%&quot; | Poeng
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=&quot;left&quot; | [[Anders Jacobsen]]
| align=&quot;left&quot; | Ringkollen SK
| align=right| 303,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| Vegard Sklett
| align=left| Grong Idrettslag
| align=right| 283,3
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Anders Bardal]]
| align=left| Steinkjer SK
| align=right| 280,3
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=&quot;left&quot; | [[Andreas Stjernen]]
| align=&quot;left&quot; | Sprova IL
| align=right| 275,1
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| Ole Marius Ingvaldsen
| align=left| Steinkjer SK
| align=right| 262,9
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| [[Tom Hilde]]
| align=left| [[Asker Skiklubb]]
| align=right| 262,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 7.
| align=left| [[Bjørn Einar Romøren]]
| align=left| Hosle IL
| align=right| 252,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 8.
| align=left| Kim Rune Sorsell
| align=left| Ullensaker SK
| align=right| 252,1
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 9.
| align=left| [[Johan Remen Evensen]]
| align=left| Molde og OI
| align=right| 242,0
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 8. februar&lt;br /&gt;
Stad: Oslo&lt;br /&gt;
{{clear}}

==Kjelder==
*[https://www.nb.no/items/922405012bf712205e878db108cd699b?page=29&amp;searchText=%22anders%20Myrland%22 Dagsavisen 31. januar 2011]
*[https://www.nb.no/items/2f1ca34b84724615f4a4b28d72117913?page=27&amp;searchText=%22therese%20johaug%22 iTromsø 28. mars 2011]

[[Kategori:Noregsmeisterskap i 2011]]
[[Kategori:Noregsmeisterskap på ski]]</text>
      <sha1>ok1p2eef68m1sicmz0d0vk1kxwsv7yc</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ski-NM 2012</title>
    <ns>0</ns>
    <id>403511</id>
    <revision>
      <id>3672885</id>
      <parentid>3645612</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T08:33:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>/* Kombinert */</comment>
      <origin>3672885</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="23617" sha1="domkvmsbhcwzul6npbs7b3c3vnf99zn" xml:space="preserve">'''Noregsmeisterskapen på ski 2012''' i [[nordiske greiner]] vart arrangert vinteren 2012 på [[Voss]] i [[Hordaland]], i Trondheim og i [[Fauske]] i [[Nordland]]. Hovuddelen av meisterskapen vart avvikla i tida 26.–29.  januar på Voss, sidan kom hopprenn i Trondheim 7. februar, deretter langrenn i Fauske og to hopprenn på Voss i slutten av mars månad.

Med sine tre sigrar i langrennsløypa vart [[Martin Sundby]] frå [[Røa Idrettslag]] den store triumfatoren i noregsmeisterskapen 2012.

==Langrenn menn==
===15 km klassisk stil===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;38%&quot; | Utøvar
! width=&quot;37%&quot; | Lag
! width=&quot;15%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Martin Sundby]]
| align=left| [[Røa Idrettslag]]
| align=right| 37.35,1
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| Ronny Ansnes
| align=left| Klæbu Idrettslag
| align=right| 38.57,6
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Thomas Alsgaard]]
| align=left| Eidsvold Værks SK
| align=right| 38.58,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| Sindre Skar
| align=left| Bærums Verk
| align=right| 39.06,7
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| Harald Berge
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=right| 39.12,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| Anders Rennemo
| align=left| Leksvik IL
| align=right| 39.27,7
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 7.
| align=left| [[Espen Harald Bjerke]]
| align=left| Stokke IL
| align=right| 39.27,8
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 8.
| align=left| [[Kristen Skjeldal]]
| align=left| Bulken IL
| align=right| 39.36,2
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 9.
| align=left| [[Sjur Røthe]]
| align=left| [[Voss Idrottslag]]
| align=right| 39.39,4
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 10.
| align=left| Thomas Vestbø
| align=left| Vindafjord IL
| align=right| 39.44,2
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 26. januar&lt;br /&gt;
Stad: Voss&lt;br /&gt;
{{clear}}

===30 km fellesstart===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;35%&quot; | Utøvar
! width=&quot;35%&quot; | Lag
! width=&quot;20%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Martin Sundby]]
| align=left| [[Røa Idrettslag]]
| align=right| 1.17.29,7
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| Snorri Einarsson
| align=left| Tromsø SK
| align=right| +0.53,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Sjur Røthe]]
| align=left| [[Voss Idrottslag]]
| align=right| +0.54,2
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| Ole-Marius Bach
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=right| +1.22,2
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| Anders Rennemo
| align=left| Leksvik IL
| align=right| +1.31,4
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| Kristian Rennemo
| align=left| Leksvik IL
| align=right| +1.35,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 7.
| align=left| [[Chris Jespersen]]
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=right| +1.49,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 8.
| align=left| Mathias Rundgreen
| align=left| Byaasen SK
| align=right| +1.54,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 9.
| align=left| [[Finn Hågen Krogh]]
| align=left| Tverrelvdalen IL
| align=right| +2.01,6
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 10.
| align=left| [[Didrik Tønseth]]
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=right| +2.02,3
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 28. januar&lt;br /&gt;
Stad: Voss&lt;br /&gt;
{{clear}}

===50 km fellesstart===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;35%&quot; | Utøvar
! width=&quot;35%&quot; | Lag
! width=&quot;20%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Martin Sundby]]
| align=left| [[Røa Idrettslag]]
| align=right| 2.12.01,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Eldar Rønning]]
| align=left| [[Skogn Idrettslag]]
| align=right| +1.02,6
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Eirik Brandsdal]]
| align=&quot;left&quot; | [[Kjelsås IL]]
| align=right| +1.30,6
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| John Kristian Dahl
| align=left| [[Strindheim IL]]
| align=right| +1.39,8
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| [[Sjur Røthe]]
| align=left| [[Voss Idrottslag]]
| align=right| +2.25,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| Kristian Rennemo
| align=left| Leksvik IL
| align=right| +3.06,8
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 7.
| align=left| Håkon Mikalsen
| align=left| Nordreisa IL
| align=right| +3.23,4
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 8.
| align=left| [[Kristen Skjeldal]]
| align=left| Bulken IL
| align=right| +3.42,3
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 9.
| align=left| Erlend Hoff
| align=left| Medkila IL
| align=right| +3.42,4
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 31. mars&lt;br /&gt;
Stad: Fauske&lt;br /&gt;
{{clear}}

===3 x 10 km stafett===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;45%&quot; | Utøvarar
! width=&quot;15%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=left| &lt;small&gt; [[Didrik Tønseth]] &lt;br /&gt;Petter Eliassen &lt;br /&gt; Ole Marius Bach &lt;/small&gt;
| align=right | 1.15.27,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| Leksvik IL
| align=left| &lt;small&gt; Kristian Rennemo &lt;br /&gt;Andreas Myran Steen &lt;br /&gt;Anders Rennemo&lt;/small&gt;
| align=right | +14,7
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Byåsen IL]] II
| align=left| &lt;small&gt; Einar Ulsund &lt;br /&gt; Daniel Helgestad &lt;br /&gt;[[Chris Jespersen]] &lt;/small&gt;
| align=right | +15,9
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 29. januar&lt;br /&gt;
Stad: Voss&lt;br /&gt;
{{clear}}

===Sprint===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;40%&quot; | Utøvar
! width=&quot;35%&quot; | Lag
! width=&quot;15%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Eirik Brandsdal]]
| align=&quot;left&quot; | [[Kjelsås IL]]
| align=right| 2.59,3
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| Sondre Fossli
| align=left| Hokksund IL
| align=right| +1,3
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| Kent Ove Clausen
| align=left| Tydal Idrettslag
| align=right| +3,9
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| [[Ola Vigen Hattestad]]
| align=left| Ørje Idrettslag
| align=right| +3,9
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| [[Øystein Pettersen]]
| align=left| [[Bækkelaget SK]]
| align=right| +4,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| [[Eldar Rønning]]
| align=left| [[Skogn Idrettslag]]
| align=right| +6,6
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 29. januar&lt;br /&gt;
Stad: Voss&lt;br /&gt;
{{clear}}

==Langrenn kvinner==
===10 km klassisk===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 480px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;45%&quot; | Utøvar
! width=&quot;33%&quot; | Lag
! width=&quot;12%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Astrid U. Jacobsen]]
| align=left| IL Heming
| align=right| 27.22,7
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Therese Johaug]]
| align=left| IL Nansen
| align=right| 27.34,4
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| Martine Ek Hagen
| align=left| [[BUL]]
| align=right| 27.55,3
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| [[Vibeke Skofterud]]
| align=left| Slitu IF
| align=right| 28.01,9
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| [[Marthe Kristoffersen]]
| align=left| [[IL Varden]]
| align=right| 28.10,7
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| [[Marit Bjørgen]]
| align=left| Rognes IL
| align=right| 28.28,5
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 26. januar&lt;br /&gt;
Stad: Voss&lt;br /&gt;
{{clear}}

===15 km fellesstart===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 480px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;45%&quot; | Utøvar
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;15%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Therese Johaug]]
| align=left| IL Nansen
| align=right| 43.42,1
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Marthe Kristoffersen]]
| align=left| [[IL Varden]]
| align=right| +0.21,4
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Kristin Steira]]
| align=left| IL Forsøk
| align=right| +0.22,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| Martine Ek Hagen
| align=left| [[BUL]]
| align=right| +0.22,9
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| [[Vibeke Skofterud]]
| align=left| Slitu IF
| align=right| +0.49,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=&quot;left&quot; | [[Maiken Caspersen Falla]]
| align=&quot;left&quot; | Gjerdrum IL
| align=right| +1.42,4
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 28. januar&lt;br /&gt;
Stad: Voss&lt;br /&gt;
{{clear}}

===30 km fellesstart fristil===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 480px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;45%&quot; | Utøvar
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;15%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Marit Bjørgen]]
| align=left| Rognes IL
| align=right| 1.32.4
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Therese Johaug]]
| align=left| IL Nansen
| align=right| +0.08
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Heidi Weng]]
| align=left| [[BUL]]
| align=right| +2.15
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| Martine Ek Hagen
| align=left| [[BUL]]
| align=right| +5.59
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=&quot;left&quot; | [[Maiken Caspersen Falla]]
| align=&quot;left&quot; | Gjerdrum IL
| align=right| +7,09
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| [[Astrid U. Jacobsen]]
| align=left| IL Heming
| align=right| +7.31
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 31. mars&lt;br /&gt;
Stad: Fauske&lt;br /&gt;
{{clear}}

=== 3 x 5 km stafett ===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;45%&quot; | Utøvarar
! width=&quot;15%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| IL Varden
| align=left| &lt;small&gt; Kristin Gausen &lt;br /&gt; [[Marthe Kristoffersen]] &lt;br /&gt; [[Tora Berger]]&lt;/small&gt;
| align=right | 41.56,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| IL Heming
| align=left| &lt;small&gt; Marte Monrad-Hansen&lt;br /&gt; [[Ragnhild Haga]] &lt;br /&gt;[[Astrid U. Jacobsen]] &lt;/small&gt;
| align=right | +6,8
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[BUL]]
| align=left| &lt;small&gt; Martine Ek Hagen &lt;br /&gt; [[Heidi Weng]]&lt;br /&gt; Anne-Tine Markset&lt;/small&gt;
| align=right | +42,5
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 29. januar&lt;br /&gt;
Stad: Voss&lt;br /&gt;
{{clear}}

===Sprint fristil===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;48%&quot; | Utøvar
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;12%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=&quot;left&quot; | [[Maiken Caspersen Falla]]
| align=&quot;left&quot; | Gjerdrum IL
| align=right| 3.11,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| Maria Grønvoll
| align=left| Furuflaten IL
| align=right| +0,3
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Astrid U. Jacobsen]]
| align=left| IL Heming
| align=right| +1,4
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| [[Kari Gjeitnes]]
| align=left| Henning Skilag
| align=right| +3,2
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| Barbro Kvåle
| align=left| Brandbu IF
| align=right| +9,9
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| [[Ingvild Østberg]]
| align=left| Gjøvik SK
| align=right|+9,9
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 29. januar&lt;br /&gt;
Stad: Voss&lt;br /&gt;
{{clear}}

==Kombinert==
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;40%&quot; | Utøvar
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;20%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Jørgen Graabak]]
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=right| 22.51,6
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Mikko Kokslien]]
| align=left| Søre Ål IL
| align=right| +0.19,4
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Magnus Moan]]
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=right| +0.42,6
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| Gudmund Storlien
| align=left| Veldre
| align=right| +0.47,2
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| [[Jan Schmid]]
| align=left| [[Sjetne IL]]
| align=right| +1.06,6
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| Tommy Schmid
| align=left| [[Sjetne IL]]
| align=right| +1.26,4
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 28. januar&lt;br /&gt;
Stad: Voss&lt;br /&gt;
{{clear}}

==Hopprenn==
===Normalbakke ===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;40%&quot; | Utøvar
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;20%&quot; | Poeng
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=&quot;left&quot; | [[Anders Jacobsen]]
| align=&quot;left&quot; | Ringkollen SK
| align=right| 251,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Anders Fannemel]]
| align=left| Hornindal IL
| align=right| 230,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| Kenneth Gangnes
| align=left| Kolbukameratene
| align=right| 225,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| [[Bjørn Einar Romøren]]
| align=left| Hosle IL
| align=right| 223,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| Vegard Sklett
| align=left| Grong Idrettslag
| align=right| 220,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6
| align=left| Espen Røe
| align=&quot;left&quot; | Tolga Idrettslag
| align=right| 219,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 7.
| align=&quot;left&quot; | [[Andreas Stjernen]]
| align=&quot;left&quot; | Sprova IL
| align=right| 
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 
| align=left| Vegard Swensen
| align=left| [[Asker Skiklubb]]
| align=right| 218,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 9.
| align=left| [[Tom Hilde]]
| align=left| [[Asker Skiklubb]]
| align=right| 215,5
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 24. mars&lt;br /&gt;
Stad: Voss&lt;br /&gt;
{{clear}}

===Storbakke ===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;40%&quot; | Utøvar
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;20%&quot; | Poeng
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Anders Bardal]]
| align=left| Steinkjer SK
| align=right| 288,2
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Bjørn Einar Romøren]]
| align=left| Hosle IL
| align=right| 278,1
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Anders Fannemel]]
| align=left| Hornindal IL
| align=right| 262,2
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| Atle Rønsen
| align=left| Eidsvold IF
| align=right| 261,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| Vegard Swensen
| align=left| [[Asker Skiklubb]]
| align=right| 255,8
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=&quot;left&quot; | [[Anders Jacobsen]]
| align=&quot;left&quot; | Ringkollen SK
| align=right| 254,3
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 7.
| align=left| Ole Marius Ingvaldsen
| align=left| Steinkjer SK
| align=right| 252,3
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 8.
| align=&quot;left&quot; | [[Andreas Stjernen]]
| align=&quot;left&quot; | Sprova IL
| align=right| 250,7
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 9.
| align=left| Kim Rune Sorsell
| align=left| Ullensaker SK
| align=right| 245,4
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 10.
| align=left| Kenneth Gangnes
| align=left| Kolbukameratene
| align=right| 244,7
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 7. februar&lt;br /&gt;
Stad: Trondheim&lt;br /&gt;
{{clear}}

==Kjelder==
*[https://www.nb.no/items/40293630dbcd3923c758ea5ae647f3ef?page=41&amp;searchText=%22martine%20ek%20hagen%22 Dagsavisen 27. januar 2012]
*[https://www.nb.no/items/686b57140383c4216c0f673400233a6e?page=63&amp;searchText=%22eirik%20brandsdal%22 Dagsavisen 28. januar 2012]
*[https://www.nb.no/items/97e0a912a10c01676984557d7a38fe5d?page=27&amp;searchText=%22martine%20ek%20hagen%22 Dagsavisen 30. januar 2012]
*[https://www.nb.no/items/d1ee0e30cb23233a439a6e654e6de540?page=29&amp;searchText=%22anders%20fannemel%22 Dagsavisen 26. mars 2012]
*[https://www.nb.no/items/e2e444cb557b4e2a882d6c26eb02fb7e?page=29&amp;searchText=%22h%C3%A5kon%20Mikalsen%22 Dagsavisen 2. april 2012]

[[Kategori:Noregsmeisterskap i 2012]]
[[Kategori:Noregsmeisterskap på ski]]</text>
      <sha1>domkvmsbhcwzul6npbs7b3c3vnf99zn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ski-NM 2013</title>
    <ns>0</ns>
    <id>403540</id>
    <revision>
      <id>3672886</id>
      <parentid>3645615</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T08:34:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>/* Kombinert */</comment>
      <origin>3672886</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22333" sha1="ob4zi4xsbs0pizlfnqb8jahu9sstkpy" xml:space="preserve">'''Noregsmeisterskapen på ski 2013''' i [[nordiske greiner]] vart arrangert hausten 2012 og vinteren 2013. Meisterskapen tok til med hopprenn på [[Rena]] i [[Hedmark]] helga 17. og 18. november 2012. Hovuddelen av noregsmeisterskapen vart avvikla i tida 24.–28.  januar på [[Vang]] i Hedmark, og vart avslutta helga 5. og 6.april i [[Løten]], også Hedmark.

==Langrenn menn==
===15 km klassisk stil===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;38%&quot; | Utøvar
! width=&quot;37%&quot; | Lag
! width=&quot;15%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Martin Sundby]]
| align=left| [[Røa Idrettslag]]
| align=right| 39.59,2
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Finn Hågen Krogh]]
| align=left| Tverrelvdalen IL
| align=right| 40.04,3
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Sjur Røthe]]
| align=left| [[Voss Idrottslag]]
| align=right| 40.40,8
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| [[Tord Asle Gjerdalen]]
| align=left| Holeværingen
| align=right| 41.00,6
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| [[Chris Jespersen]]
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=right| 41.08,7
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| [[Øystein Pettersen]]
| align=left| [[Bækkelaget SK]]
| align=right| 41.12,8
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 7.
| align=left| [[Didrik Tønseth]]
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=right| 41.18,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 8.
| align=left| [[Anders Gløersen]]
| align=&quot;left&quot;| Rustad IL
| align=right| 41.33,8
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 9.
| align=left| [[Lars Berger]]
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=right| 41.35,8
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 10.
| align=left| [[Niklas Dyrhaug]]
| align=left| Tydal Idrettslag
| align=right| 41.49,6
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 24. januar&lt;br /&gt;
Stad: Vang&lt;br /&gt;
{{clear}}

===30 km fellesstart===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;35%&quot; | Utøvar
! width=&quot;35%&quot; | Lag
! width=&quot;20%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Petter Northug]]
| align=left| [[Strindheim IL]]
| align=right| 1.21.02,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Didrik Tønseth]]
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=right| +0.00,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Martin Sundby]]
| align=left| [[Røa Idrettslag]]
| align=right| +0.01,7
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| [[Tord Asle Gjerdalen]]
| align=left| Holeværingen
| align=right| +0.19,4
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| [[Eldar Rønning]]
| align=left| [[Skogn Idrettslag]]
| align=right| +0.21,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| [[Simen Østensen]]
| align=left| [[Fossum IF]]
| align=right| +0.45,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 7.
| align=left| Petter Eliassen
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=right| +1.45,4
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 8.
| align=left| [[Niklas Dyrhaug]]
| align=left| [[Tydal Idrettslag]]
| align=right| +2.11,1
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 9.
| align=left| Kristian Rennemo
| align=left| Leksvik IL
| align=right| +3.11,2
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 10.
| align=left| Ole-Marius Bach
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=right| +2.11,5
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 26. januar&lt;br /&gt;
Stad: Vang&lt;br /&gt;
{{clear}}

===50 km fellesstart===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;40%&quot; | Utøvar
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;20%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Martin Sundby]]
| align=left| [[Røa Idrettslag]]
| align=right| 2.12.27,7
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Simen Østensen]]
| align=left| [[Fossum IF]]
| align=right| 2.14.25,9
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Hans Christer Holund]]
| align=left| Lyn
| align=right| 
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Øystein Pettersen]]
| align=left| [[Bækkelaget SK]]
| align=right| 2.15.12,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| Daniel Helgestad
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=right| 2.15.54,7
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| Stian Remseth Andresen
| align=left| Lyn
| align=right| 2.15.55,4
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 7.
| align=left| [[Pål Golberg]]
| align=left| Gol Idrettslag
| align=right| 2.16.11,7
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 6. april&lt;br /&gt;
Stad: Løten&lt;br /&gt;
{{clear}}

===3 x 10 km stafett===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;38%&quot; | Lag
! width=&quot;37%&quot; | Utøvarar
! width=&quot;15%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=left| &lt;small&gt; [[Didrik Tønseth]] &lt;br /&gt;Petter Eliassen &lt;br /&gt; Ole Marius Bach &lt;/small&gt;
| align=right | 1.19.47,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Strindheim IL]]
| align=left| &lt;small&gt; John Kristian Dahl&lt;br /&gt; [[Tomas Northug]]&lt;br /&gt; [[Petter Northug]] &lt;/small&gt;
| align=right | +9,3
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| Leksvik IL
| align=left| &lt;small&gt; Andreas Myran Steen &lt;br /&gt;Kristian Rennemo &lt;br /&gt; Anders Rennemo&lt;/small&gt;
| align=right | +30,0
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 27. januar&lt;br /&gt;
Stad: Vang&lt;br /&gt;
{{clear}}

===Sprint===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;40%&quot; | Utøvar
! width=&quot;35%&quot; | Lag
! width=&quot;15%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Pål Golberg]]
| align=left| Gol Idrettslag
| align=right| 
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| Ånund Byggland
| align=left| Høydalsmo Idrottslag
| align=right| 
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Eirik Brandsdal]]
| align=&quot;left&quot; | [[Kjelsås IL]]
| align=right| 
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| [[Øystein Pettersen]]
| align=left| [[Bækkelaget SK]]
| align=right| 
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| Kent Ove Clausen
| align=left| [[Tydal Idrettslag]]
| align=right| 
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| [[Ola Vigen Hattestad]]
| align=left| Ørje Idrettslag
| align=right| 
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 25. januar&lt;br /&gt;
Stad: Vang&lt;br /&gt;
{{clear}}

==Langrenn kvinner==
===10 km fristil===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 480px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;45%&quot; | Utøvar
! width=&quot;33%&quot; | Lag
! width=&quot;12%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Marit Bjørgen]]
| align=left| Rognes IL
| align=right| 25.52,7
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Therese Johaug]]
| align=left| IL Nansen
| align=right| 26.29,7
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Astrid U. Jacobsen]]
| align=left| IL Heming
| align=right| 26.44,9
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| [[Heidi Weng]]
| align=left| [[BUL]]
| align=right| 26.57,6
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| Martine Ek Hagen
| align=left| [[BUL]]
| align=right| 27.26,4
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| [[Marthe Kristoffersen]]
| align=left| [[IL Varden]]
| align=right| 27.38,8
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 7.
| align=left| [[Kristin Steira]]
| align=left| IL Forsøk
| align=right| 27.50,8
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 8.
| align=left| Silje Slind
| align=left| [[Oppdal IL]]
| align=right| 28.19,1
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 24. januar&lt;br /&gt;
Stad: Vang&lt;br /&gt;
{{clear}}

===15 km fellesstart/skibyte===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 480px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;45%&quot; | Utøvar
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;15%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Marit Bjørgen]]
| align=left| Rognes IL
| align=right| 42.26,3
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Therese Johaug]]
| align=left| IL Nansen
| align=right| +0.00,2
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Heidi Weng]]
| align=left| [[BUL]]
| align=right| +0.56,6
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=&quot;left&quot; | [[Maiken Caspersen Falla]]
| align=&quot;left&quot; | Gjerdrum IL
| align=right| +2.13,7
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| Martine Ek Hagen
| align=left| [[BUL]]
| align=right| +2.15,3
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| Astrid Slind
| align=left| [[Oppdal IL]]
| align=right| +2.48,9
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 7.
| align=left| [[Ingvild Østberg]]
| align=left| Gjøvik SK
| align=right| +3.27,7
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 26. januar&lt;br /&gt;
Stad: Vang&lt;br /&gt;
{{clear}}

===30 km fellesstart fristil===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 480px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;45%&quot; | Utøvar
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;15%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Astrid U. Jacobsen]]
| align=left| IL Heming
| align=right| 1.29,03,3
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Heidi Weng]]
| align=left| [[BUL]]
| align=right| +0.33,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| Silje Slind
| align=left| [[Oppdal IL]]
| align=right| +0.33,7
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=&quot;left&quot; | [[Maiken Caspersen Falla]]
| align=&quot;left&quot; | Gjerdrum IL
| align=right| +0.36,6
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| [[Kathrine Harsem]]
| align=left| Varden
| align=right| +0.39,6
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| [[Astrid Slind]]
| align=left| [[Oppdal IL]]
| align=right| +0.40,1
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 6. april&lt;br /&gt;
Stad: Løten&lt;br /&gt;
{{clear}}

=== 3 x 5 km stafett ===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;45%&quot; | Utøvarar
! width=&quot;15%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| IL Varden
| align=left| &lt;small&gt; [[Kathrine Harsem]] &lt;br /&gt; [[Marthe Kristoffersen]] &lt;br /&gt; [[Tora Berger]]&lt;/small&gt;
| align=right | 43.42,6
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| IL Heming
| align=left| &lt;small&gt; Tuva Toftdahl&lt;br /&gt; [[Ragnhild Haga]] &lt;br /&gt;[[Astrid U. Jacobsen]] &lt;/small&gt;
| align=right | +0,4
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Oppdal IL]]
| align=left| &lt;small&gt; [[Astrid Slind]] &lt;br /&gt; Silje Slind &lt;br /&gt;Kari Slind &lt;/small&gt;
| align=right | +43,3
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 27. januar&lt;br /&gt;
Stad: Vang&lt;br /&gt;
{{clear}}

===Sprint klassisk===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;48%&quot; | Utøvar
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;12%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=&quot;left&quot; | [[Maiken Caspersen Falla]]
| align=&quot;left&quot; | Gjerdrum IL
| align=right| 
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Celine Brun-Lie]]
| align=left| Njård
| align=right| 
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Marit Bjørgen]]
| align=left| Rognes IL
| align=right| 
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| [[Ingvild Østberg]]
| align=left| Gjøvik SK
| align=right| 
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| [[Astrid U. Jacobsen]]
| align=left| IL Heming
| align=right| 
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 25. januar&lt;br /&gt;
Stad: Vang&lt;br /&gt;
{{clear}}

==Kombinert==
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;40%&quot; | Utøvar
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;20%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Magnus Krog]]
| align=left| Høydalsmo IL
| align=right| 28.00,9
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Mikko Kokslien]]
| align=left| Søre Ål IL
| align=right| +0.37,7
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Jan Schmid]]
| align=left| [[Sjetne IL]]
| align=right| +0.47,3
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| Gudmund Storlien
| align=left| Veldre
| align=right| +0.51,8
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| Truls S. Johansen
| align=left| [[Elverum IL]]
| align=right| +1.49,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| Audun Hokholt
| align=left| Skimt
| align=right| +1.56,1
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 25./26. januar&lt;br /&gt;
Stad: Rena/Vang&lt;br /&gt;
{{clear}}

==Hopprenn==
===Normalbakke ===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;40%&quot; | Utøvar
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;20%&quot; | Poeng
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Tom Hilde]]
| align=left| [[Asker Skiklubb]]
| align=right| 285,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Anders Fannemel]]
| align=left| Hornindal IL
| align=right| 279,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=&quot;left&quot; | [[Anders Jacobsen]]
| align=&quot;left&quot; | Ringkollen SK
| align=right| 
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=&quot;left&quot; | [[Andreas Stjernen]]
| align=&quot;left&quot; | Sprova IL
| align=right| 275,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| [[Anders Bardal]]
| align=left| Steinkjer SK
| align=right| 274,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6
| align=left| Espen Halvorsen
| align=left| Eidsvold Værks SK
| align=right| 260,0
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 17. november 2012&lt;br /&gt;
Stad: Rena&lt;br /&gt;
{{clear}}

===Storbakke ===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;40%&quot; | Utøvar
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;20%&quot; | Poeng
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Anders Fannemel]]
| align=left| Hornindal IL
| align=right| 270,9
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Rune Velta]]
| align=&quot;left&quot;| Lommedalen IL
| align=right| 251,9
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=&quot;left&quot; | [[Anders Jacobsen]]
| align=&quot;left&quot; | Ringkollen SK
| align=right| 249,7
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| [[Tom Hilde]]
| align=left| [[Asker Skiklubb]]
| align=right| 245,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| [[Anders Bardal]]
| align=left| Steinkjer SK
| align=right| 239,8
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| Vegard Swensen
| align=left| [[Asker Skiklubb]]
| align=right| 239,2
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 7.
| align=&quot;left&quot; | [[Andreas Stjernen]]
| align=&quot;left&quot; | Sprova IL
| align=right| 226,2
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 18. november 2012&lt;br /&gt;
Stad: Rena&lt;br /&gt;
{{clear}}

==Kjelder==
*[https://www.nb.no/items/3175498524990c1d783241ee870150e4?page=25&amp;searchText=%22anders%20fannemel%22 Dagsavisen 19. november 2012]
*[https://www.nb.no/items/31d94ac3d9ad13f9d1f951e48fc676cc?page=41&amp;searchText=g%C3%A5sbu Dagsavisen 25. januar 2013]
*[https://www.nb.no/items/602d8c2ccd2caa6839fed8a119c7d523?page=29&amp;searchText=%22heidi%20weng%22 Dagsavisen 28. januar 2013]

[[Kategori:Noregsmeisterskap i 2013]]
[[Kategori:Noregsmeisterskap på ski]]</text>
      <sha1>ob4zi4xsbs0pizlfnqb8jahu9sstkpy</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ski-NM 2014</title>
    <ns>0</ns>
    <id>403555</id>
    <revision>
      <id>3672887</id>
      <parentid>3645617</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T08:34:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>/* Normalbakke/10 km */</comment>
      <origin>3672887</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="24721" sha1="i31ldb5omxzyefrqdsou1hkmef7lq4l" xml:space="preserve">'''Noregsmeisterskapen på ski 2014''' i [[nordiske greiner]] vart arrangert vinteren 2014. Hovuddelen av noregsmeisterskapen vart avvikla i tida 16.–21.  januar på [[Lillehammer]], og vart avslutta dagane 28. til 30. mars i [[Molde]] og [[Sør-Fron]].

==Langrenn menn==
===15 km klassisk stil===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;38%&quot; | Utøvar
! width=&quot;37%&quot; | Lag
! width=&quot;15%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Simen Østensen]]
| align=left| [[Fossum IF]]
| align=right| 40.57,3
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Martin Sundby]]
| align=left| [[Røa Idrettslag]]
| align=right| 41.01,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| Simen A. Sveen
| align=left| Ring Idrettslag
| align=right| 41.38,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| [[Niklas Dyrhaug]]
| align=left| [[Tydal Idrettslag]]
| align=right| 41.45,1
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| [[Tord Asle Gjerdalen]]
| align=left| Holeværingen
| align=right| 41.49,6
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| [[Pål Golberg]]
| align=left| Gol Idrettslag
| align=right| 41.54,8
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 7.
| align=left| [[Martin Nyenget]]
| align=left| [[Lillehammer SK]]
| align=right| 42.16,3
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 8.
| align=left| Daniel Stock
| align=left| [[Lillehammer Skiklub]]
| align=right| 42.17,9
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 9.
| align=left| [[Sjur Røthe]]
| align=left| [[Voss Idrottslag]]
| align=right| 42.19,2
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 10.
| align=left| Daniel Helgestad
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=right| 42.21,3
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 11.
| align=left| Kristian Rennemo
| align=left| Leksvik IL
| align=right| 42.25,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 12.
| align=left| Stian Remseth Andresen
| align=left| Lyn
| align=right| 42.36,7
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 16. januar&lt;br /&gt;
Stad: Lillehammer&lt;br /&gt;
{{clear}}

===30 km fellesstart===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;35%&quot; | Utøvar
! width=&quot;35%&quot; | Lag
! width=&quot;20%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Martin Sundby]]
| align=left| [[Røa Idrettslag]]
| align=right| 1.26.34,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Sjur Røthe]]
| align=left| [[Voss Idrottslag]]
| align=right| +0,4
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Petter Northug]]
| align=left| [[Strindheim IL]]
| align=right| +9,1
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| Simen A. Sveen
| align=left| Ring Idrettslag
| align=right| +10,8
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| [[Simen Østensen]]
| align=left| [[Fossum IF]]
| align=right| +15,1
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| Petter Eliassen
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=right| +18,8
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 7.
| align=left| [[Tord Asle Gjerdalen]]
| align=left| Holeværingen
| align=right| +19,1
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 8.
| align=left| [[Niklas Dyrhaug]]
| align=left| [[Tydal Idrettslag]]
| align=right| +22,2
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 9.
| align=left| Daniel Helgestad
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=right| +35,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 10.
| align=left| Mathias Rundgreen
| align=left| Byaasen SK
| align=right| +43
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 11.
| align=left| [[Didrik Tønseth]]
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=right| +46
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 18. januar&lt;br /&gt;
Stad: Lillehammer&lt;br /&gt;
{{clear}}

===50 km fellesstart===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;35%&quot; | Utøvar
! width=&quot;35%&quot; | Lag
! width=&quot;20%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Martin Sundby]]
| align=left| [[Røa Idrettslag]]
| align=right| 1.57.31,2
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| Daniel Helgestad
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=right| +0.02,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| Simen A. Sveen
| align=left| Ring Idrettslag
| align=right| +0.02,1
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| Mathias Rundgreen
| align=left| Byaasen SK
| align=right| +1.51,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| Torgeir Thygesen
| align=left| Korlevoll-Odda
| align=right| +2.31,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| Espen Frorud
| align=left| Skiptvet IL
| align=right| +3.11,7
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 7.
| align=left| [[Eldar Rønning]]
| align=left| [[Skogn Idrettslag]]
| align=right| +3.15,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 8.
| align=left| [[Petter Northug]]
| align=left| [[Strindheim IL]]
| align=right| +3.15,7
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 30. mars&lt;br /&gt;
Stad: Sør-Fron&lt;br /&gt;
{{clear}}

===3 x 10 km stafett===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;38%&quot; | Lag
! width=&quot;37%&quot; | Utøvarar
! width=&quot;15%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Strindheim IL]]
| align=left| &lt;small&gt; John Kristian Dahl&lt;br /&gt; [[Tomas Northug]]&lt;br /&gt; [[Petter Northug]] &lt;/small&gt;
| align=right | 1.22.31,8
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=left| &lt;small&gt;Tore Berdal &lt;br /&gt;Petter Eliassen &lt;br /&gt; Daniel Helgestad &lt;/small&gt;
| align=right | +2,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Lillehammer Skiklub]]
| align=left| &lt;small&gt; [[Martin Nyenget]] &lt;br /&gt; Roger Djupvik &lt;br /&gt; Daniel Stock &lt;/small&gt;
| align=right | +2,2
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 19. januar&lt;br /&gt;
Stad: Lillehammer&lt;br /&gt;
{{clear}}

===Sprint===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;40%&quot; | Utøvar
! width=&quot;35%&quot; | Lag
! width=&quot;15%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Ola Vigen Hattestad]]
| align=left| Ørje Idrettslag
| align=right| 3.42,03
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Finn Hågen Krogh]]
| align=left| Tverrelvdalen IL
| align=right| +0,39
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Anders Gløersen]]
| align=&quot;left&quot;| Rustad IL
| align=right| +1,66
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| [[Tomas Northug]]
| align=left| Strindheim IL
| align=right| +6,77
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| Torgeir Thygesen
| align=left| Korlevoll-Odda
| align=right| +19,57
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 17. januar&lt;br /&gt;
Stad: Lillehammer&lt;br /&gt;
{{clear}}

==Langrenn kvinner==
===10 km fristil===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 480px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;45%&quot; | Utøvar
! width=&quot;33%&quot; | Lag
! width=&quot;12%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Therese Johaug]]
| align=left| IL Nansen
| align=right| 29.35,2
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Heidi Weng]]
| align=left| [[BUL]]
| align=right| 30.35,4
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Marit Bjørgen]]
| align=left| Rognes IL
| align=right| 30.46,4
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| [[Astrid U. Jacobsen]]
| align=left| IL Heming
| align=right| 30.59,3
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| [[Ingvild Østberg]]
| align=left| Gjøvik SK
| align=right| 31.12,7
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| [[Kristin Steira]]
| align=left| IL Forsøk
| align=right| 31,34,3
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 7.
| align=left| Martine Ek Hagen
| align=left| [[BUL]]
| align=right| 32.06,6
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 8.
| align=left| [[Kari Gjeitnes]]
| align=left| Henning Skilag
| align=right| 32.48,0
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 16. januar&lt;br /&gt;
Stad: Lillehammer&lt;br /&gt;
{{clear}}

===15 km fellesstart/skibyte===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 480px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;45%&quot; | Utøvar
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;15%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Kristin Steira]]
| align=left| IL Forsøk
| align=right| 47.17,8
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Therese Johaug]]
| align=left| IL Nansen
| align=right| +0.24,9
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Heidi Weng]]
| align=left| [[BUL]]
| align=right| +0.52,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| [[Marthe Kristoffersen]]
| align=left| IL Varden
| align=right| +1.49,4
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| Martine Ek Hagen
| align=left| [[BUL]]
| align=right| +1.49,9
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| Astrid Slind
| align=left| [[Oppdal IL]]
| align=right| +1.51,9
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 7.
| align=left| [[Ragnhild Haga]]
| align=left| IL Heming
| align=right| +2.46,3
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 8.
| align=left| Silje Slind
| align=left| [[Oppdal IL]]
| align=right| +2.46,3
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 18. januar&lt;br /&gt;
Stad: Lillehammer&lt;br /&gt;
{{clear}}

===30 km fellesstart fristil===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 480px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;45%&quot; | Utøvar
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;15%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Marit Bjørgen]]
| align=left| Rognes IL
| align=right| 1.09.15,7
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Therese Johaug]]
| align=left| IL Nansen
| align=right| +0.01,8
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Kristin Steira]]
| align=left| IL Forsøk
| align=right| +2.39,1
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=&quot;left&quot; | [[Maiken Caspersen Falla]]
| align=&quot;left&quot; | Gjerdrum IL
| align=right| +3.36,8
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| [[Heidi Weng]]
| align=left| [[BUL]]
| align=right| +3.38,1
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| Silje Slind
| align=left| [[Oppdal IL]]
| align=right| +3.38,2
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 7.
| align=left| [[Marthe Kristoffersen]]
| align=left| IL Varden
| align=right| +3.40,3
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 29. mars&lt;br /&gt;
Stad: Sør-Fron&lt;br /&gt;
{{clear}}

=== 3 x 5 km stafett ===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;45%&quot; | Utøvarar
! width=&quot;15%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| IL Heming
| align=left| &lt;small&gt; Tuva Toftdahl &lt;br /&gt;[[Astrid U. Jacobsen]] &lt;br /&gt; [[Ragnhild Haga]] &lt;/small&gt;
| align=right | 45.52,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Oppdal IL]]
| align=left| &lt;small&gt; Astrid Slind &lt;br /&gt;Kari Sandsten &lt;br /&gt; Silje Slind &lt;/small&gt;
| align=right | +2.07,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| IL Heming II
| align=left| &lt;small&gt; Marte Monrad-Hansen &lt;br /&gt; Karianne Jevne &lt;br /&gt; Linn Eriksen &lt;/small&gt;
| align=right | +2.11,2
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 19. januar&lt;br /&gt;
Stad: Lillehammer&lt;br /&gt;
{{clear}}

===Sprint klassisk===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;48%&quot; | Utøvar
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;12%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=&quot;left&quot; | [[Maiken Caspersen Falla]]
| align=&quot;left&quot; | Gjerdrum IL
| align=right| 3.25,02
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Kathrine Harsem]]
| align=left| IL Varden
| align=right| +0,18
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Heidi Weng]]
| align=left| [[BUL]]
| align=right| +0,66
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| [[Ingvild Østberg]]
| align=left| Gjøvik SK
| align=right| +0,76
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| [[Celine Brun-Lie]]
| align=left| Njård
| align=right| +3,58
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| [[Marthe Kristoffersen]]
| align=left| IL Varden
| align=right| +6,54
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 17. januar&lt;br /&gt;
Stad: Lillehammer&lt;br /&gt;
{{clear}}

==Kombinert==
===Normalbakke/10 km===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;40%&quot; | Utøvar
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;20%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Jørgen Graabak]]
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=right| 28.00,9
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Magnus Moan]]
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=right| +4,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Håvard Klemetsen]]
| align=left| Kautokeino IL
| align=right| +9,4
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| [[Jan Schmid]]
| align=left| [[Sjetne IL]]
| align=right| +33
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| [[Magnus Krog]]
| align=left| Høydalsmo IL
| align=right| +36
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| Truls S. Johansen
| align=left| [[Elverum IL]]
| align=right| +54
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 29. mars&lt;br /&gt;
Stad: Molde&lt;br /&gt;
{{clear}}

==Hopprenn==
===Normalbakke ===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;40%&quot; | Utøvar
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;20%&quot; | Poeng
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=&quot;left&quot; | [[Andreas Stjernen]]
| align=&quot;left&quot; | Sprova IL
| align=right| 265,2
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| Philip Sjøen
| align=left| [[Bækkelaget SK]]
| align=right| 261,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Tom Hilde]]
| align=left| [[Asker Skiklubb]]
| align=right| 253,7
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| [[Anders Bardal]]
| align=left| Steinkjer SK
| align=right| 251,7
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| [[Robert Johansson]]
| align=left| Søre Ål IL
| align=right| 237,7
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| [[Daniel-André Tande]]
| align=left| [[Kongsberg IF]]
| align=right| 237,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 7.
| align=left| [[Anders Fannemel]]
| align=left| Hornindal IL
| align=right| 236,2
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 8.
| align=left| Espen Halvorsen
| align=left| Eidsvold Værks SK
| align=right| 234,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 9.
| align=left| Are Sumstad
| align=left| Sør-Fron
| align=right| 233,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 10.
| align=left| Joachim Hauer
| align=left| [[Bækkelaget SK]]
| align=right| 230,2
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 11.
| align=left| [[Halvor Granerud]]
| align=left| [[Asker Skiklubb]]
| align=right| 230,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 12.
| align=left| Vegard Swensen
| align=left| [[Asker Skiklubb]]
| align=right|
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; |
| align=left| [[Rune Velta]]
| align=&quot;left&quot;| Lommedalen IL
| align=right|228,7
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 20. mars&lt;br /&gt;
Stad: Molde&lt;br /&gt;
{{clear}}

===Storbakke ===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;40%&quot; | Utøvar
! width=&quot;30%&quot; | Lag
! width=&quot;20%&quot; | Poeng
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Anders Bardal]]
| align=left| Steinkjer SK
| align=right| 295,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Anders Fannemel]]
| align=left| Hornindal IL
| align=right| 275,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Rune Velta]]
| align=&quot;left&quot;| Lommedalen IL
| align=right| 273,8
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| Atle Rønsen
| align=left| Eidsvold IF
| align=right| 268,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| Ole Marius Ingvaldsen
| align=left| Steinkjer SK
| align=right| 264,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| [[Daniel-André Tande]]
| align=left| [[Kongsberg IF]]
| align=right| 260,3
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 7.
| align=left| [[Robert Johansson]]
| align=left| Søre Ål IL
| align=right| 255,9
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 8.
| align=left| [[Tom Hilde]]
| align=left| [[Asker Skiklubb]]
| align=right|248,8
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 9.
| align=&quot;left&quot; | [[Anders Jacobsen]]
| align=&quot;left&quot; | Ringkollen SK
| align=right| 246,7
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 10.
| align=&quot;left&quot; | [[Andreas Stjernen]]
| align=&quot;left&quot; | Sprova IL
| align=right| 244,2
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 21. januar&lt;br /&gt;
Stad: Lillehammer&lt;br /&gt;
{{clear}}

==Kjelder==
*[https://www.nb.no/items/f97e4ee4d959c46c0c48f504ae2cf641?page=41&amp;searchText=%22silje%20%C3%B8yre%22 Dagsavisen 17. januar 2014]
*[https://www.nb.no/items/53f44e03305e8f22e8044a158ff98443?page=33&amp;searchText=%22anders%20bardal%22 Dagsavisen 22. januar 2014]

[[Kategori:Noregsmeisterskap i 2014]]
[[Kategori:Noregsmeisterskap på ski]]</text>
      <sha1>i31ldb5omxzyefrqdsou1hkmef7lq4l</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ski-NM 2016</title>
    <ns>0</ns>
    <id>403595</id>
    <revision>
      <id>3672888</id>
      <parentid>3645619</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T08:35:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>/* Normalbakke/10 km */</comment>
      <origin>3672888</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="21405" sha1="8eak2ycxfioja2h7xl5s2lm0k55ry8q" xml:space="preserve">'''Noregsmeisterskapen på ski 2016''' i [[nordiske greiner]] vart arrangert vinteren 2014/2015. Ei kombinert-tevling delt på Oslo og [[Beitostølen]] midt i november 2015 opna meisterskapen, før den eigenlege sesongen var i gang. Hovuddelen av noregsmeisterskapen vart avvikla i tida 28. til 31. januar med langrennstevlingar i [[Tromsø]]. Dei spesielle hopprenna fann stad på [[Lillehammer]] 26. januar og på [[Tolga]] 8. mars, det fyrste for menn og det andre for kvinner. Meisterskapen vart avslutta med kombinert-tevlingar i [[Molde]] helga 18.-19. mars og langrennstevlingar på Beitostølen 1. og 2. april.

==Langrenn menn==
===15 km klassisk stil===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;40%&quot; | Utøvar
! width=&quot;33%&quot; | Lag
! width=&quot;17%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Martin Sundby]]
| align=left| Røa Idrettslag
| align=right| 37.47,9
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Martin Nyenget]]
| align=left| [[Lillehammer SK]]
| align=right| 38.40,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| Mathias Rundgreen
| align=left| Byaasen SK
| align=right| 38.58,7
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| [[Niklas Dyrhaug]]
| align=left| [[Tydal Idrettslag]]
| align=right| 39.03,4
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| Mikael Gunnulfsen
| align=left| IF Ørn
| align=right| 39.03,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| [[Simen Krüger]]
| align=left| Lyn
| align=right| 39.05,7
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 7.
| align=left| Johan Hoel
| align=left| Åsen Idrettslag
| align=right| 39.15,6
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 8.
| align=left| Nils Magnus Grave
| align=left| Korlevoll-Odda
| align=right| 39.34,6
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 9.
| align=left| [[Eirik Brandsdal]]
| align=&quot;left&quot; | [[Kjelsås IL]]
| align=right| 39.34,7
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 10.
| align=left| Per Kristian Nygård
| align=left| Vestre Spone IF
| align=right| 39.35,8
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 28. januar&lt;br /&gt;
Stad: Tromsø&lt;br /&gt;
{{clear}}

===30 km fellesstart===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;40%&quot; | Utøvar
! width=&quot;33%&quot; | Lag
! width=&quot;17%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Petter Northug]]
| align=left| [[Strindheim IL]]
| align=right| 1.15.46,1
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Sjur Røthe]]
| align=left| [[Voss Idrottslag]]
| align=right| +0,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Niklas Dyrhaug]]
| align=left| [[Tydal Idrettslag]]
| align=right| +0,8
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| Daniel Helgestad
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=right| +3,2
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| [[Simen Krüger]]
| align=left| Lyn
| align=right| +3,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| Johan Hoel
| align=left| Åsen Idrettslag
| align=right| +6,6
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 7.
| align=left| Per Kristian Nygård
| align=left| Vestre Spone IF
| align=right| +42,1
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 8.
| align=left| Mikael Gunnulfsen
| align=left| IF Ørn
| align=right| +48,5
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 30. januar&lt;br /&gt;
Stad: Tromsø&lt;br /&gt;
{{clear}}

===50 km fristil===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;40%&quot; | Utøvar
! width=&quot;33%&quot; | Lag
! width=&quot;17%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Martin Sundby]]
| align=left| Røa Idrettslag
| align=right| 2.16.10,6
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Sjur Røthe]]
| align=left| [[Voss Idrottslag]]
| align=right| 2.17.37,6
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| Magne Haga
| align=left| Åsen Idrettslag
| align=right| 2.17.54,2
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| Simen A. Sveen
| align=left| Ring Idrettslag
| align=right| 2.19.23,1
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| Daniel Helgestad
| align=left| [[Byåsen IL]]
| align=right| 2.20.56,6
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| Per Kristian Nygård
| align=left| Vestre Spone IF
| align=right| 2.21.47,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 7.
| align=left| [[Martin Nyenget]]
| align=left| [[Lillehammer SK]]
| align=right| 2.23.21,7
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 8.
| align=left| [[Anders Gløersen]]
| align=&quot;left&quot;| Rustad IL
| align=right| 2.23.27,9
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 2. april&lt;br /&gt;
Stad: Beitostølen&lt;br /&gt;
{{clear}}

===3 x 10 km stafett===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;35%&quot; | Lag
! width=&quot;40%&quot; | Utøvarar
! width=&quot;15%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| Lyn
| align=left| &lt;small&gt; Jonas Frorud &lt;br /&gt; [[Hans Christer Holund]] &lt;br /&gt; [[Simen Krüger]]&lt;/small&gt;
| align=right | 1.15.24,7
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Lillehammer SK]]
| align=left| &lt;small&gt; [[Martin Nyenget]] &lt;br /&gt; Daniel Stock &lt;br /&gt; [[Håvard Taugbøl]] &lt;/small&gt;
| align=right | +47,6
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Strindheim IL]]
| align=left| &lt;small&gt; Lars Ove Aunli &lt;br /&gt; [[Petter Northug]] &lt;br /&gt; Even Northug&lt;/small&gt;
| align=right | +54,6
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 31. januar&lt;br /&gt;
Stad: Tromsø&lt;br /&gt;
{{clear}}

===Sprint===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;40%&quot; | Utøvar
! width=&quot;33%&quot; | Lag
! width=&quot;17%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Finn Hågen Krogh]]
| align=left| Tverrelvdalen IL
| align=right| 3.25,7
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| Sindre Skar
| align=left| Bærums Verk
| align=right| +0,2
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Håvard Taugbøl]]
| align=left| Lillehammer SK
| align=right| +0,3
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| [[Eirik Brandsdal]]
| align=&quot;left&quot; | [[Kjelsås IL]]
| align=right| +0,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| [[Emil Iversen]]
| align=left| IL Varden
| align=right| +0,7
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| [[Pål Golberg]]
| align=left| Gol Idrettslag
| align=right| +4,8
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 29. januar&lt;br /&gt;
Stad: Tromsø&lt;br /&gt;
{{clear}}

==Langrenn kvinner==
===10 km klassisk===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 480px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;40%&quot; | Utøvar
! width=&quot;33%&quot; | Lag
! width=&quot;17%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Astrid U. Jacobsen]]
| align=left| IL Heming
| align=right| 28.24,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Mari Eide]]
| align=left| Øystre Slidre IL
| align=right| 29.20,2
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| Thea Murud
| align=left| Roterud IL
| align=right| 29.30,7
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| [[Kathrine Harsem]]
| align=left| IL Varden
| align=right| 29.30,9
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| Marthe Bjørnsgaard
| align=left| [[Lillehammer SK]]
| align=right| 29.31,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| Barbro Kvåle
| align=left| [[Lillehammer SK]]
| align=right| 29.47,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 7.
| align=left| [[Kari Gjeitnes]]
| align=left| Henning Skilag
| align=right| 29.49,6
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 8.
| align=left| Anne Kjersti Kalvå
| align=left| Lundamo IL
| align=right| 29.53,5
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 28. januar&lt;br /&gt;
Stad: Tromsø&lt;br /&gt;
{{clear}}

===15 km fellesstart/skibyte===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 480px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;40%&quot; | Utøvar
! width=&quot;33%&quot; | Lag
! width=&quot;17%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Astrid U. Jacobsen]]
| align=left| IL Heming
| align=right| 42.40,3
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Ingvild Østberg]]
| align=left| Gjøvik SK
| align=right| +0,3
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Ragnhild Haga]]
| align=left| Åsen Idrettslag
| align=right| +36,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| Silje Slind
| align=left| [[Oppdal IL]]
| align=right| +1.30,2
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| Silje Theodorsen
| align=left| Kvaløysletta Skilag
| align=right| +1.30,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| [[Marthe Kristoffersen]]
| align=left| [[IL Varden]]
| align=right| +1.31,8
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 7.
| align=left| Anne Kjersti Kalvå
| align=left| Lundamo IL
| align=right| +1.32,6
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 8.
| align=left| Martine Ek Hagen
| align=left| [[BUL]]
| align=right| +1.41,3
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 30. januar&lt;br /&gt;
Stad: Tromsø&lt;br /&gt;
{{clear}}

===30 km klassisk stil===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 480px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;40%&quot; | Utøvar
! width=&quot;33%&quot; | Lag
! width=&quot;17%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Therese Johaug]]
| align=left| IL Nansen
| align=right| 1.18.46,6
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Heidi Weng]]
| align=left| [[BUL]]
| align=right| 1.20.34,1
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Ingvild Østberg]]
| align=left| Gjøvik SK
| align=right| 1.20.59,8
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| Kari Slind
| align=left| [[Oppdal IL]]
| align=right| 1.22.31,6
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| Silje Slind
| align=left| [[Oppdal IL]]
| align=right| 1.23,32,6
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| [[Astrid U. Jacobsen]]
| align=left| IL Heming
| align=right| 1.24.04,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 7.
| align=left| [[Ragnhild Haga]]
| align=left| Åsen Idrettslag
| align=right| 1.24.39,8
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 8.
| align=left| Barbro Kvåle
| align=left| [[Lillehammer SK]]
| align=right| 1.25.32,0
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 2. april&lt;br /&gt;
Stad: Beitostølen&lt;br /&gt;
{{clear}}

=== 3 x 5 km stafett ===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;35%&quot; | Lag
! width=&quot;40%&quot; | Utøvarar
! width=&quot;15%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| IL Heming
| align=left| &lt;small&gt; Karianne Jevne &lt;br /&gt; [[Fanny Horn Birkeland]] &lt;br /&gt;[[Astrid U. Jacobsen]] &lt;/small&gt;
| align=right | 41.59,3
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| IL Varden
| align=left| &lt;small&gt; [[Kathrine Harsem]] &lt;br /&gt; Anniken Jørgensen&lt;br /&gt; [[Marthe Kristoffersen]] &lt;/small&gt;
| align=right | +1.01,4
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| [[Lillehammer Skiklub]]
| align=left| &lt;small&gt; Marthe Bjørnsgaard&lt;br /&gt; Mari Gussiås&lt;br /&gt; Babro Kvåle&lt;/small&gt;
| align=right | +2.07,2
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 31. januar&lt;br /&gt;
Stad: Tromsø&lt;br /&gt;
{{clear}}

===Sprint fristil===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;40%&quot; | Utøvar
! width=&quot;33%&quot; | Lag
! width=&quot;17%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Heidi Weng]]
| align=left| [[BUL]]
| align=right| 3.30,3
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Ingvild Østberg]]
| align=left| Gjøvik SK
| align=right| +0,2
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=left| Silje Slind
| align=left| [[Oppdal IL]]
| align=right| +0,6
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| [[Mari Eide]]
| align=left| Øystre Slidre IL
| align=right| +0,6
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| [[Therese Johaug]]
| align=left| IL Nansen
| align=right| +0,8
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| Thea Murud
| align=left| Roterud IL
| align=right| +1,0
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 29. januar&lt;br /&gt;
Stad: Tromsø&lt;br /&gt;
{{clear}}

==Kombinert==
===Normalbakke/10 km===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;40%&quot; | Utøvar
! width=&quot;33%&quot; | Lag
! width=&quot;17%&quot; | Tid
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| [[Jarl Magnus Riiber]]
| align=left| IL Heming
| align=right| 27.18,3
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Håvard Klemetsen]]
| align=left| Kautokeino IL
| align=right| +0.14,4
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=&quot;left&quot; | [[Magnus Krog]]
| align=&quot;left&quot; | Høydalsmo IL
| align=right| +0.27,3
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| [[Jan Schmid]]
| align=left| [[Sjetne IL]]
| align=right| +0.57,2
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| [[Espen Andersen II|Espen Andersen]]
| align=left| Lommedalen IL
| align=right| +1.16,4
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| [[Mikko Kokslien]]
| align=left| Søre Ål IL
| align=right| +1.40,7
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 12. og 14. november 2015&lt;br /&gt;
Stad: Oslo og Beitostølen&lt;br /&gt;
{{clear}}

==Hopprenn==
===Storbakke ===
&lt;div style=&quot;float:left; text-align:left; padding-right:15px;&quot;&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF; width: 450px;&quot;
|- style=&quot;color:black; background-color:#EFEFEF; text-align:left;&quot;
! width=&quot;10%&quot; | Plass
! width=&quot;40%&quot; | Utøvar
! width=&quot;33%&quot; | Lag
! width=&quot;17%&quot; | Poeng
|- align=&quot;center&quot; valign=&quot;top&quot; style=&quot;color:black; background-color:#F7F6A8;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Gold medal with cup.svg|20px|Gull]]
| align=left| Kenneth Gangnes
| align=left| Kolbukameratene
| align=right| 272,0
|- style=&quot;color:black; background-color:#DCE5E5;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Silver medal with cup.svg|20px|Sølv]]
| align=left| [[Johann André Forfang]]
| align=left| Tromsø SK
| align=right| 260,8
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFDAB9;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | [[Fil:Bronze medal with cup.svg|20px|Bronse]]
| align=&quot;left&quot; | [[Andreas Stjernen]]
| align=&quot;left&quot; | Sprova IL
| align=right| 238,5
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 4.
| align=left| Fredrik Bjerkeengen
| align=left| Kolbukameratene
| align=right| 230,9
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 5.
| align=left| [[Halvor Granerud]]
| align=left| [[Asker Skiklubb]]
| align=right| 222,9
|- style=&quot;color:black; background-color:#FFFFFF;&quot;
! style=&quot;text-align:center;&quot; | 6.
| align=left| Espen Røe
| align=&quot;left&quot; | Tolga Idrettslag
| align=right| 205,6
|}
&lt;/div&gt;
Dato: 26. januar&lt;br /&gt;
Stad: Lillehammer&lt;br /&gt;
{{clear}}

==Kjelder==
*[https://www.nb.no/items/ca6a1ee016d8819ba8860d4ecf4d801e?page=41&amp;searchText=%22mathias%20rundgreen%22 Dagsavisen 29. januar 2016]
*[https://www.nb.no/items/cc072acb86d5588e98db503b82ee71b2?page=21&amp;searchText=%22mathias%20rundgreen%22 Harstad Tidende 1.2.2016]
*[https://www.nb.no/items/98e8fe796c53ac94de591785da0487f1?page=25&amp;searchText=%22therese%20johaug%22 Dagsavisen 4. april 2016]

[[Kategori:Noregsmeisterskap i 2016]]
[[Kategori:Noregsmeisterskap på ski]]</text>
      <sha1>8eak2ycxfioja2h7xl5s2lm0k55ry8q</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Urfolk i Canada</title>
    <ns>0</ns>
    <id>407421</id>
    <revision>
      <id>3672896</id>
      <parentid>3478306</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T10:01:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-49957-96</username>
        <id>159072</id>
      </contributor>
      <origin>3672896</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18010" sha1="72fdl2kdv6uirqtjbn3rvfnz82om09i" xml:space="preserve">[[Fil:Canada Reporting Aboriginal Identity 2011 (34869196082).png|mini|Prosentdel av folk i Canada med urfolksidentitet. Frå 2011.]]
'''Urfolk i Canada''' omfattar [[First Nations]],&lt;ref name=&quot;First Nations Culture Areas Index&quot;&gt;{{Cite web|date=May 12, 2006|title=Civilization.ca-Gateway to Aboriginal Heritage-Culture|url=http://www.civilization.ca/cmc/exhibitions/tresors/ethno/etb0170e.shtml|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20091020033621/http://www.civilization.ca/cmc/exhibitions/tresors/ethno/etb0170e.shtml|archive-date=October 20, 2009 &lt;!--scSHBot--&gt;|access-date=September 18, 2009|website=Canadian Museum of Civilization Corporation|publisher=Government of Canada}}&lt;/ref&gt; [[inuittar]]&lt;ref name=&quot;ICCcharter&quot;&gt;{{Cite web|year=2007|title=Inuit Circumpolar Council (Canada)-ICC Charter|url=http://inuitcircumpolar.com/index.php?auto_slide=&amp;ID=374&amp;Lang=En&amp;Parent_ID=&amp;current_slide_num=|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20070928132218/http://inuitcircumpolar.com/index.php?auto_slide=&amp;ID=374&amp;Lang=En&amp;Parent_ID=&amp;current_slide_num=|archive-date=September 28, 2007|access-date=September 18, 2009|website=Inuit Circumpolar Council &gt; ICC Charter and By-laws &gt; ICC Charter}}&lt;/ref&gt; og [[métisar]].{{Sfn|Todd|Thornton|Collins|2001}} Sjølv om omgrepet ''Indian'' framleis er utbreidd i lovverket, har ord som ''Indian''  ([[indianar]]) og ''[[Eskimoar|Eskimo]]'' gått ut av bruk i [[Canada]], og blir vanlegvis rekna som nedsetjande.&lt;ref name=&quot;indian&quot;&gt;{{Cite web|year=2009|title=Terminology of First Nations, Native, Aboriginal and Métis|url=http://www.aidp.bc.ca/terminology_of_native_aboriginal_metis.pdf|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20100714021655/http://www.aidp.bc.ca/terminology_of_native_aboriginal_metis.pdf|archive-date=July 14, 2010|access-date=June 26, 2010|publisher=Aboriginal Infant Development Programs of B.C.}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|year=2004|title=Words First An Evolving Terminology Relating to Indigenous peoples in Canada|url=http://www.ainc-inac.gc.ca/pr/pub/wf/trmrslt_e.asp?term=12|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20030106123913/http://www.ainc-inac.gc.ca/pr/pub/wf/trmrslt_e.asp?term=12|archive-date=January 6, 2003|access-date=June 26, 2010|publisher=Communications Branch of Indian and Northern Affairs Canada}}&lt;/ref&gt;{{Sfn|Olson|Pappas|1994}} ''Aboriginal peoples'' som samlenemning blir også brukt i nokre rettslege dokument, mellom anna ''Constitution Act, 1982'', men blant urfolk misliker ein gjerne også omgrepet ''Aboriginal''.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Native American, First Nations or Aboriginal? {{!}} Druide|url=https://www.druide.com/en/reports/native-american-first-nations-or-aboriginal|access-date=May 19, 2017|website=www.druide.com}}&lt;/ref&gt; hei jeg er fra norge

Ved folketeljinga i 2021 omfatta urfolka i Canada totalt 1 807 250 folk, eller 5,0 % av den totale folkesetnaden i landet. 1 048 405 var First Nations-folk, 624,220 métisar og 70 540 var inuittar. 7,7 % av folkesetnden under 14 år er av urfolksavstamming.&lt;ref name=&quot;Indigenous peoples in Canada 20162&quot;&gt;[Indigenous peoples in Canada: Key results from the 2016 Census]&lt;/ref&gt; Det finst over 600 statleg anerkjend sjølvstyrande First Nations-grupper (''governments'' ellerr ''bands'') med særeigne kulturar, språk, kunst og musikk.&lt;ref name=&quot;Aboriginal Identity 20112&quot;&gt;[http://www.statcan.gc.ca/daily-quotidien/130508/dq130508a-eng.htm?HPA 2011 National Household Survey: Indigenous Peoples in Canada: First Nations People, Métis and Inuit]&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;three2&quot;&gt;{{Cite web|date=May 12, 2006|title=Civilization.ca-Gateway to Aboriginal Heritage-object|url=http://www.civilization.ca/cmc/exhibitions/tresors/ethno/etb0000e.shtml|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20091015074407/http://www.civilization.ca/cmc/exhibitions/tresors/ethno/etb0000e.shtml|archive-date=October 15, 2009|access-date=October 2, 2009|publisher=Canadian Museum of Civilization Corporation}}&lt;/ref&gt; National Indigenous Peoples Day blir markert 21. juni for å anerkjenna urfolka sine kulturar og bidraga deira til [[kanadisk historie]].&lt;ref name=&quot;history&quot;&gt;{{Cite web|title=National Aboriginal Day History|url=http://dsp-psd.pwgsc.gc.ca/Collection/R32-179-2000E.pdf|access-date=October 18, 2009|website=Indian and Northern Affairs Canada}}&lt;/ref&gt;

==Urfolksgrupper==
==== First Nations ====
[[Fil:Chief_George_and_daughter.jpg|alt=Black and white photograph of Skwxwu7mesh Chief George from the village of Senakw with his daughter in traditional regalia.|mini|Hovding George frå landsbyen Senakw med dotter si i tradisjonell regalia, ca. 1906]]
First Nations-folk hadde slått seg ned i dagens Canada og utvikla handelsnettverk i 500&amp;nbsp;f.Kr.–1000&amp;nbsp;e.Kr. Dei utvikla ulike samfunn med sine eigne kulturar, skikkar og særmerke.&lt;ref name=&quot;Joe&quot;&gt;{{Cite book |last=Joe |first=Rita |title=The Native Canadian Anthology |last2=Choyce |first2=Lesley |publisher=Nimbus Publishing (CN) |year=2005 |isbn=978-1-895900-04-0}}&lt;/ref&gt; I nordvest fanst [[Athabaskiske språk|athabaskisktalande folk]], slavey, dogrib, tutchone og tlingit. Langs stillehavskysten budde tsimshian, haida, salish, kwakiutl, heiltsuk, nootka, nisga'a, senakw og gitxsan. På sletteområda fanst niisitapi, [[Kainainasjonen|káínawa]], tsuutʼina og piikáni. I dei nordlege skogane fanst nēhiyawak og chipewyan. Rundt Great Lakes levde anishinaabe, [[Algonkinar|algonkinarar]], haudenosaunee og wendat. Langs atlanterhavskysten fanst beothuk, wəlastəkwewiyik, innu, [[Abenakifolk|abenakiar]] og mi'kmaq.

==== Inuittar ====
Inuittar stammar frå det [[Antropologi|antropologar]] kallar [[Thulekulturen]], som sprang ut frå Vest-Alaska kring år 1000 og spreidde seg austover gjennom  [[Arktis]], der han erstatta [[Dorsetkulturen]] (kalla ''tuniit'' på [[inuktitut]]). Historisk kalla inuittar desse folka for «kjemper», som var større og sterkare enn dei.&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Rigby|first=Bruce|title=101. Qaummaarviit Historic Park, Nunavut Handbook|url=http://www.nunavuthandbook.com/parks_pgs_297_331.pdf|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20060529123547/http://www.nunavuthandbook.com/parks_pgs_297_331.pdf|archive-date=May 29, 2006|access-date=October 2, 2009}}&lt;/ref&gt; Forskarar har spekulert i om Dorsetkulturen mangla hundar, større våpen og annan teknologi som inuittane hadde.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=The Dorsets: Depicting Culture Through Soapstone Carving|url=http://www.historysociety.ca/content/en/pdfs/Jamieson2.pdf|archive-url=https://web.archive.org/web/20071030193732/http://www.historysociety.ca/content/en/pdfs/Jamieson2.pdf|archive-date=October 30, 2007|access-date=October 5, 2009|website=historysociety.ca}}&lt;/ref&gt; I 1300 hadde inuittar slått seg ned på Vest-Grønland, og spreidde seg til Aust- Grønland gjennom det neste hundreåret. Inuittar hadde handelssamband med sørlegare kulturar. Grensekonfliktar var vnlege, og førte til aggressive handlingar.&lt;ref name=&quot;warin&quot;&gt;{{Cite web|year=1999|title=Innu Culture 3. Innu-Inuit 'Warfare'|url=http://www.heritage.nf.ca/aboriginal/innu_culture.html|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20110823015544/http://www.heritage.nf.ca/aboriginal/innu_culture.html|archive-date=August 23, 2011|access-date=October 5, 2009|publisher=Adrian Tanner Department of Anthropology-Memorial University of Newfoundland}}&lt;/ref&gt;
[[Fil:Inuit_hunter_with_harpoon.jpg|alt=&quot;black and white image of an Inuit hunter seated in a kayak holding a harpoon&quot;|venstre|mini|[[Inuittar|Inuitt]] i ein [[kajakk]], ca. 1908–1914]]
Nokre kjende inuittar eer [[Abraham Ulrikab]] og familien hans som blei sett på utstilling i ein [[dyrehage]] i [[Hamburg]], og [[Tagaq|Tanya Tagaq]], ein moderne musikar som nyttar tradisjonell [[strupesong]].&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Minogue|first=Sarah|date=September 23, 2005|title=When Inuit become zoo curiosities &quot;We sat there like pieces of art in a showcase on display&quot;|url=http://www.nunatsiaq.com/archives/50923/news/features/50923_01.html|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20090917185643/http://www.nunatsiaq.com/archives/50923/news/features/50923_01.html|archive-date=September 17, 2009|access-date=October 6, 2009|website=nunatsiaq.com}}&lt;/ref&gt; [[Abe Okpik]] var viktig i å hjelpia inuittar til å få [[Slektsnamn|sleksnamn]] i staden for å måtta nytta [[Disc number|skivetal]], og [[Kiviaq]] (David Ward) vann retten til å bruka eitt enkelt inuktituknamn.&lt;ref&gt;{{Cite web|year=2006|title=Kiviaq versus Canada film by Zacharias Kunuk Produced by Katarina Soukup|url=http://www.canadacouncil.ca/NR/rdonlyres/97B12343-AC79-4ED6-AC1E-055350618B16/0/InuitFactSheetEN.pdf|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20101214163906/http://www.canadacouncil.ca/NR/rdonlyres/97B12343-AC79-4ED6-AC1E-055350618B16/0/InuitFactSheetEN.pdf|archive-date=December 14, 2010|access-date=October 3, 2009|publisher=Isuma Distribution International Inc.}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Hanson|first=Ann Meekitjuk|title=Nunavut 99-What's In A Name? Names, as well as events, mark the road to Nunavut|url=http://www.nunavut.com/nunavut99/english/name.html|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20161107123650/http://www.nunavut.com/nunavut99/english/name.html|archive-date=November 7, 2016|access-date=October 3, 2009|publisher=Nunavut.com}}&lt;/ref&gt;

==== Métisar ====
[[Fil:Mixed_blood_Fur_trader_1870.jpg|alt=Black and white photograph of a man with a short moustache and earrings, wearing a fur lined dress jacket, bow tie and fur hat|mini|Mixed-blood fur trader, ca. 1870]]
Métisar er ei folkegruppe som stammar frå ekteskap mellom europearar (hovudsakleg franskmenn)&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Rinella |first=Steven |url=https://archive.org/details/americanbuffaloi00rine |title=American Buffalo: In Search of A Lost Icon |publisher=Spiegel and Grau |year=2008 |isbn=978-0-385-52168-0 |location=NY |page=[https://archive.org/details/americanbuffaloi00rine/page/166 166] |access-date=October 18, 2009 |url-access=registration}}&lt;/ref&gt; og cree-, ojibway-, algonquinar-, saulteaux-, menominee-, mi'kmaq- og maliseetfolk og andre First Nations-grupper.&lt;ref name=&quot;testt&quot;&gt;{{Cite web|date=May 27, 2009|title=What to Search: Topics-Canadian Genealogy Centre-Library and Archives Canada|url=http://www.collectionscanada.gc.ca/genealogie/022-905.004-e.html|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20090705022732/http://www.collectionscanada.gc.ca/genealogie/022-905.004-e.html|archive-date=July 5, 2009|access-date=October 2, 2009|website=Ethno-Cultural and Aboriginal Groups|publisher=Government of Canada}}&lt;/ref&gt; Historia deira går tilbake til midten av 1600-talet.&lt;ref name=&quot;First Nations Culture Areas Index&quot;&gt;{{Cite web|date=May 12, 2006|title=Civilization.ca-Gateway to Aboriginal Heritage-Culture|url=http://www.civilization.ca/cmc/exhibitions/tresors/ethno/etb0170e.shtml|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20091020033621/http://www.civilization.ca/cmc/exhibitions/tresors/ethno/etb0170e.shtml|archive-date=October 20, 2009 &lt;!--scSHBot--&gt;|access-date=September 18, 2009|website=Canadian Museum of Civilization Corporation|publisher=Government of Canada}}&lt;/ref&gt; Europearar som fyrst kom til Canada var dei avhengige av urfolk for å driva pelshandel og å overleva. For å sikra alliansar blei tilhøve mellom europeiske pelshandlarar og innfødde kvinner ofte konsoliderte gjennom ekteskap.&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Stevenson |first=Winona |title=Racism, Colonization and Indigeneity in Canada |publisher=Oxford University Press |year=2011 |location=Ontario, Canada |pages=44–45}}&lt;/ref&gt; Métis-heimland omfattar dei kanadiske provinsane [[Britisk Columbia|British Columbia]], Alberta, [[Saskatchewan]], Manitoba og [[Ontario]], i tillegg til [[Nordvestterritoria|Northwest Territories]] (NWT).&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Howard |first=James H |title=The Plains-Ojibwa or Bungi: hunters and warriors of the Northern Prairies with special reference to the Turtle Mountain band |publisher=[[University of South Dakota]] |year=1965 |isbn=978-0-16-050400-6 |edition=Museum Anthropology Papers 1}}&lt;/ref&gt;

Nokre kjende métisfolk er songaren og skodespelaren Tom Jackson,&lt;ref&gt;{{Cite news|date=October 23, 2009|title=Singer Tom Jackson pitches housing complex for Winnipeg|publisher=CBC|location=Canada|url=https://www.cbc.ca/news/canada/manitoba/singer-tom-jackson-pitches-housing-complex-for-winnipeg-1.836550|url-status=dead|access-date=January 27, 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20091025092455/https://www.cbc.ca/news/canada/manitoba/singer-tom-jackson-pitches-housing-complex-for-winnipeg-1.836550|archive-date=October 25, 2009}}&lt;/ref&gt; Northwest Territories-leiaren Tony Whitford og [[Louis Riel]], som leia to motstandsrørsler: [[Red River Rebellion]] i 1869–1870 og [[North-West Rebellion]] i 1885, som enda med at han blei stilt for retten, dømt til døden og avretta.&lt;ref name=&quot;LouisRielCE&quot;&gt;{{Cite encyclopedia |title=Louis Riel |encyclopedia=[[The Canadian Encyclopedia]] |publisher=[[Historica Canada]] |url=http://www.thecanadianencyclopedia.com/en/article/louis-riel/ |last=Stanley |first=George F.G. |date=April 22, 2013 |others=revised by Adam Gaudry}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Louis Riel|url=http://library2.usask.ca/northwest/background/riel.htm|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20070925032219/http://library2.usask.ca/northwest/background/riel.htm|archive-date=September 25, 2007|access-date=September 23, 2007|publisher=A database of materials held by the University of Saskatchewan Libraries and the University Archives}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|date=October 28, 2008|title=Backgrounder Biography of Anthony W.J. (Tony) Whitford – NWT Commissioner|url=http://www.ainc-inac.gc.ca/ai/mr/nr/j-a2005/02623bk-eng.asp|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20110613194048/http://www.ainc-inac.gc.ca/ai/mr/nr/j-a2005/02623bk-eng.asp|archive-date=June 13, 2011|access-date=October 6, 2009|website=2005 News Releases|publisher=Indian and Northern Affairs Canada}}&lt;/ref&gt;

Særeigne métisspråk er anten métisfransk eller eit blanda språk kalla [[michif]]. Michif, mechif eller métchif er fonetiske stavemåtar for métif, ein  variant av «métis».&lt;ref name=&quot;mist&quot;&gt;{{Cite book |url=http://metisresourcecentre.mb.ca/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=72&amp;Itemid=13 |title=The Problem of Michif |publisher=Peter Bakker-Metis Resource Centre |year=1997 |isbn=978-0-19-509711-5 |access-date=October 5, 2009 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110706184843/http://metisresourcecentre.mb.ca/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=72&amp;Itemid=13 |archive-date=July 6, 2011 |url-status=dead |df=mdy-all}}&lt;/ref&gt; I dag snakkar dei fleste métisar engelsk, med fransk som eit sterkt andrespråk, i tilleg til fleire [[Amerikanske urfolkspråk|urfolksspråk]]. Ei gruppe métisar på 1800-talet, Anglo-Métis, blei omtalte som ''Countryborn''. Dei stamma frå menn som dreiv med pelshandel i [[Rupert's Land]], typisk frå Orknøyane, Skottland eller England, og urfolkskvinner.&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Barkwell |first=Lawrence J. |title=Metis legacy Michif culture, heritage, and folkways |last2=Dorion |first2=Leah |last3=Hourie |first3=Audreen |publisher=[[Gabriel Dumont Institute]] |year=2006 |isbn=978-0-920915-80-6 |volume=Metis legacy series, v. 2. |location=Saskatoon, SK}}&lt;/ref&gt; Fyrstespråka deira vil ha vore urfolksspråk ([[Cree-montagnais-naskapi|cree]], saulteaux, assiniboine osb.) og engelsk. Nokre av fedrane deira snakkka [[skotsk gælisk]], noko som førte til utviklinga av ein engelsk dialekt kjend som ''bungee'' eller ''bungi''.&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Blain|first=Eleanor M.|year=1994|title=The Red River dialect|url=http://tceplus.com/index.cfm?PgNm=TCE&amp;Params=A1ARTA0001097|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20080315101109/http://tceplus.com/index.cfm?PgNm=TCE&amp;Params=A1ARTA0001097|archive-date=March 15, 2008|access-date=October 15, 2009|publisher=Winnipeg: Wuerz Publishing}}&lt;/ref&gt; 

S.35 av ''Constitution Act, 1982'' nemnar métisar, men den juridiske definisjonen av gruppa har vore omstridd.&lt;ref name=&quot;Foster2006gh&quot;&gt;{{Cite book |last=Harroun Foster |first=Martha |url=https://books.google.com/books?id=JAI1vW_wyKAC&amp;pg=PA12 |title=We know who we are: Métis identity in a Montana community |date=January 2006 |publisher=University of Oklahoma Press |isbn=978-0-8061-3705-6 |page=12}}&lt;/ref&gt; 23. september 2003 avgjorde høgsteretten i Canada at métisar var ei særskild folkegruppe med sine eigne rettar (''Powley ruling'').&lt;ref name=&quot;pow&quot;&gt;{{Cite web|year=2003|title=Her Majesty The Queen vs. Steve Powley and Roddy Charles Powley (R. v. Powley, 2 S.C.R. 207, 2003 SCC 43)|url=http://www.canlii.org/en/ca/scc/doc/2003/2003scc43/2003scc43.pdf|access-date=March 11, 2010|publisher=Federation of Law Societies of Canada}}&lt;/ref&gt;

Til skilnad frå First Nations-folk har ein ikkje skilt mellom anerkjende og ikkje-anerkjende métisar.&lt;ref name=&quot;Company2005&quot;&gt;{{Cite book |last=Houghton Mifflin Company |url=https://books.google.com/books?id=xb6ie6PqYhwC&amp;pg=PA185 |title=The American Heritage guide to contemporary usage and style |date=September 28, 2005 |publisher=Houghton Mifflin Harcourt |isbn=978-0-618-60499-9 |page=185}}&lt;/ref&gt; Métisar, kulturen og arva deira har ofte blitt tekne opp i og assimilerte inn i folkesetnaden rundt seg.&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Barkwell |first=Lawrence J. |title=Metis Legacy: A Historiography and Annotated Bibliography |last2=Dorion |first2=Leah |last3=Prefontaine |first3=Darren |publisher=Pemmican Publications Inc. and Saskatoon: Gabriel Dumont Institute |year=2001 |isbn=978-1-894717-03-8 |location=Winnipeg, MB}}&lt;/ref&gt;

==Kjelder==
{{fotnoteliste}}
{{refopning}}
*''Denne artikkelen bygger på «[[:en:Indigenous peoples in Canada|Indigenous peoples in Canada]]» frå {{Wikipedia-utgåve|en}},  den 16. april 2023.''  
{{refslutt}}

==Bakgrunnsstoff==
{{commonskat}}

[[Kategori:Urfolk i Canada| ]]</text>
      <sha1>72fdl2kdv6uirqtjbn3rvfnz82om09i</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3672897</id>
      <parentid>3672896</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T10:11:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-50082-97</username>
        <id>159073</id>
      </contributor>
      <origin>3672897</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18029" sha1="4goav7mc8fb4vsgvtluhad5t0cuxjp1" xml:space="preserve">[[Fil:Canada Reporting Aboriginal Identity 2011 (34869196082).png|mini|Prosentdel av folk i Canada med urfolksidentitet. Frå 2011.]]
'''Urfolk i Canada''' omfattar [[First Nations]],&lt;ref name=&quot;First Nations Culture Areas Index&quot;&gt;{{Cite web|date=May 12, 2006|title=Civilization.ca-Gateway to Aboriginal Heritage-Culture|url=http://www.civilization.ca/cmc/exhibitions/tresors/ethno/etb0170e.shtml|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20091020033621/http://www.civilization.ca/cmc/exhibitions/tresors/ethno/etb0170e.shtml|archive-date=October 20, 2009 &lt;!--scSHBot--&gt;|access-date=September 18, 2009|website=Canadian Museum of Civilization Corporation|publisher=Government of Canada}}&lt;/ref&gt; [[inuittar]]&lt;ref name=&quot;ICCcharter&quot;&gt;{{Cite web|year=2007|title=Inuit Circumpolar Council (Canada)-ICC Charter|url=http://inuitcircumpolar.com/index.php?auto_slide=&amp;ID=374&amp;Lang=En&amp;Parent_ID=&amp;current_slide_num=|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20070928132218/http://inuitcircumpolar.com/index.php?auto_slide=&amp;ID=374&amp;Lang=En&amp;Parent_ID=&amp;current_slide_num=|archive-date=September 28, 2007|access-date=September 18, 2009|website=Inuit Circumpolar Council &gt; ICC Charter and By-laws &gt; ICC Charter}}&lt;/ref&gt; og [[métisar]].{{Sfn|Todd|Thornton|Collins|2001}} Sjølv om omgrepet ''Indian'' framleis er utbreidd i lovverket, har ord som ''Indian''  ([[indianar]]) og ''[[Eskimoar|Eskimo]]'' gått ut av bruk i [[Canada]], og blir vanlegvis rekna som nedsetjande.&lt;ref name=&quot;indian&quot;&gt;{{Cite web|year=2009|title=Terminology of First Nations, Native, Aboriginal and Métis|url=http://www.aidp.bc.ca/terminology_of_native_aboriginal_metis.pdf|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20100714021655/http://www.aidp.bc.ca/terminology_of_native_aboriginal_metis.pdf|archive-date=July 14, 2010|access-date=June 26, 2010|publisher=Aboriginal Infant Development Programs of B.C.}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|year=2004|title=Words First An Evolving Terminology Relating to Indigenous peoples in Canada|url=http://www.ainc-inac.gc.ca/pr/pub/wf/trmrslt_e.asp?term=12|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20030106123913/http://www.ainc-inac.gc.ca/pr/pub/wf/trmrslt_e.asp?term=12|archive-date=January 6, 2003|access-date=June 26, 2010|publisher=Communications Branch of Indian and Northern Affairs Canada}}&lt;/ref&gt;{{Sfn|Olson|Pappas|1994}} ''Aboriginal peoples'' som samlenemning blir også brukt i nokre rettslege dokument, mellom anna ''Constitution Act, 1982'', men blant urfolk misliker ein gjerne også omgrepet ''Aboriginal''.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Native American, First Nations or Aboriginal? {{!}} Druide|url=https://www.druide.com/en/reports/native-american-first-nations-or-aboriginal|access-date=May 19, 2017|website=www.druide.com}}&lt;/ref&gt; hei jeg er fra norge

Ved folketeljinga i 2021 omfatta urfolka i Canada totalt 1 807 250 folk, eller det 5,0 % av den totale folkesetnaden i landet. 1 048 405 var First Nations-folk, 624,220 métisar og 70 540 var inuittar. 7,7 % av folkesetnden under 14 år er av urfolksavstamming.&lt;ref name=&quot;Indigenous peoples in Canada 20162&quot;&gt;[Indigenous peoples in Canada: Key results from the 2016 Census]&lt;/ref&gt; Det finst over 600 statleg anerkjend sjølvstyrande First Nations-grupper (''governments'' ellerr ''bands'') med særeigne kulturar, språk, kunst og musikk.&lt;ref name=&quot;Aboriginal Identity 20112&quot;&gt;[http://www.statcan.gc.ca/daily-quotidien/130508/dq130508a-eng.htm?HPA 2011 National Household Survey: Indigenous Peoples in Canada: First Nations People, Métis and Inuit]&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;three2&quot;&gt;{{Cite web|date=May 12, 2006|title=Civilization.ca-Gateway to Aboriginal Heritage-object|url=http://www.civilization.ca/cmc/exhibitions/tresors/ethno/etb0000e.shtml|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20091015074407/http://www.civilization.ca/cmc/exhibitions/tresors/ethno/etb0000e.shtml|archive-date=October 15, 2009|access-date=October 2, 2009|publisher=Canadian Museum of Civilization Corporation}}&lt;/ref&gt; National Indigenous Peoples Day blir markert 21. juni for å anerkjenna urfolka sine kulturar og bidraga deira til [[kanadisk historie]].&lt;ref name=&quot;history&quot;&gt;{{Cite web|title=National Aboriginal Day History|url=http://dsp-psd.pwgsc.gc.ca/Collection/R32-179-2000E.pdf|access-date=October 18, 2009|website=Indian and Northern Affairs Canada}}&lt;/ref&gt;

==Urfolksgrupper==
==== First Nations Olivia er best ====
[[Fil:Chief_George_and_daughter.jpg|alt=Black and white photograph of Skwxwu7mesh Chief George from the village of Senakw with his daughter in traditional regalia.|mini|Hovding George frå landsbyen Senakw med dotter si i tradisjonell regalia, ca. 1906]]
First Nations-folk hadde slått seg ned i dagens Canada og utvikla handelsnettverk i 500&amp;nbsp;f.Kr.–1000&amp;nbsp;e.Kr. Dei utvikla ulike samfunn med sine eigne kulturar, skikkar og særmerke.&lt;ref name=&quot;Joe&quot;&gt;{{Cite book |last=Joe |first=Rita |title=The Native Canadian Anthology |last2=Choyce |first2=Lesley |publisher=Nimbus Publishing (CN) |year=2005 |isbn=978-1-895900-04-0}}&lt;/ref&gt; I nordvest fanst [[Athabaskiske språk|athabaskisktalande folk]], slavey, dogrib, tutchone og tlingit. Langs stillehavskysten budde tsimshian, haida, salish, kwakiutl, heiltsuk, nootka, nisga'a, senakw og gitxsan. På sletteområda fanst niisitapi, [[Kainainasjonen|káínawa]], tsuutʼina og piikáni. I dei nordlege skogane fanst nēhiyawak og chipewyan. Rundt Great Lakes levde anishinaabe, [[Algonkinar|algonkinarar]], haudenosaunee og wendat. Langs atlanterhavskysten fanst beothuk, wəlastəkwewiyik, innu, [[Abenakifolk|abenakiar]] og mi'kmaq.

==== Inuittar ====
Inuittar stammar frå det [[Antropologi|antropologar]] kallar [[Thulekulturen]], som sprang ut frå Vest-Alaska kring år 1000 og spreidde seg austover gjennom  [[Arktis]], der han erstatta [[Dorsetkulturen]] (kalla ''tuniit'' på [[inuktitut]]). Historisk kalla inuittar desse folka for «kjemper», som var større og sterkare enn dei.&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Rigby|first=Bruce|title=101. Qaummaarviit Historic Park, Nunavut Handbook|url=http://www.nunavuthandbook.com/parks_pgs_297_331.pdf|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20060529123547/http://www.nunavuthandbook.com/parks_pgs_297_331.pdf|archive-date=May 29, 2006|access-date=October 2, 2009}}&lt;/ref&gt; Forskarar har spekulert i om Dorsetkulturen mangla hundar, større våpen og annan teknologi som inuittane hadde.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=The Dorsets: Depicting Culture Through Soapstone Carving|url=http://www.historysociety.ca/content/en/pdfs/Jamieson2.pdf|archive-url=https://web.archive.org/web/20071030193732/http://www.historysociety.ca/content/en/pdfs/Jamieson2.pdf|archive-date=October 30, 2007|access-date=October 5, 2009|website=historysociety.ca}}&lt;/ref&gt; I 1300 hadde inuittar slått seg ned på Vest-Grønland, og spreidde seg til Aust- Grønland gjennom det neste hundreåret. Inuittar hadde handelssamband med sørlegare kulturar. Grensekonfliktar var vnlege, og førte til aggressive handlingar.&lt;ref name=&quot;warin&quot;&gt;{{Cite web|year=1999|title=Innu Culture 3. Innu-Inuit 'Warfare'|url=http://www.heritage.nf.ca/aboriginal/innu_culture.html|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20110823015544/http://www.heritage.nf.ca/aboriginal/innu_culture.html|archive-date=August 23, 2011|access-date=October 5, 2009|publisher=Adrian Tanner Department of Anthropology-Memorial University of Newfoundland}}&lt;/ref&gt;
[[Fil:Inuit_hunter_with_harpoon.jpg|alt=&quot;black and white image of an Inuit hunter seated in a kayak holding a harpoon&quot;|venstre|mini|[[Inuittar|Inuitt]] i ein [[kajakk]], ca. 1908–1914]]
Nokre kjende inuittar eer [[Abraham Ulrikab]] og familien hans som blei sett på utstilling i ein [[dyrehage]] i [[Hamburg]], og [[Tagaq|Tanya Tagaq]], ein moderne musikar som nyttar tradisjonell [[strupesong]].&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Minogue|first=Sarah|date=September 23, 2005|title=When Inuit become zoo curiosities &quot;We sat there like pieces of art in a showcase on display&quot;|url=http://www.nunatsiaq.com/archives/50923/news/features/50923_01.html|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20090917185643/http://www.nunatsiaq.com/archives/50923/news/features/50923_01.html|archive-date=September 17, 2009|access-date=October 6, 2009|website=nunatsiaq.com}}&lt;/ref&gt; [[Abe Okpik]] var viktig i å hjelpia inuittar til å få [[Slektsnamn|sleksnamn]] i staden for å måtta nytta [[Disc number|skivetal]], og [[Kiviaq]] (David Ward) vann retten til å bruka eitt enkelt inuktituknamn.&lt;ref&gt;{{Cite web|year=2006|title=Kiviaq versus Canada film by Zacharias Kunuk Produced by Katarina Soukup|url=http://www.canadacouncil.ca/NR/rdonlyres/97B12343-AC79-4ED6-AC1E-055350618B16/0/InuitFactSheetEN.pdf|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20101214163906/http://www.canadacouncil.ca/NR/rdonlyres/97B12343-AC79-4ED6-AC1E-055350618B16/0/InuitFactSheetEN.pdf|archive-date=December 14, 2010|access-date=October 3, 2009|publisher=Isuma Distribution International Inc.}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Hanson|first=Ann Meekitjuk|title=Nunavut 99-What's In A Name? Names, as well as events, mark the road to Nunavut|url=http://www.nunavut.com/nunavut99/english/name.html|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20161107123650/http://www.nunavut.com/nunavut99/english/name.html|archive-date=November 7, 2016|access-date=October 3, 2009|publisher=Nunavut.com}}&lt;/ref&gt;

==== Métisar ====
[[Fil:Mixed_blood_Fur_trader_1870.jpg|alt=Black and white photograph of a man with a short moustache and earrings, wearing a fur lined dress jacket, bow tie and fur hat|mini|Mixed-blood fur trader, ca. 1870]]
Métisar er ei folkegruppe som stammar frå ekteskap mellom europearar (hovudsakleg franskmenn)&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Rinella |first=Steven |url=https://archive.org/details/americanbuffaloi00rine |title=American Buffalo: In Search of A Lost Icon |publisher=Spiegel and Grau |year=2008 |isbn=978-0-385-52168-0 |location=NY |page=[https://archive.org/details/americanbuffaloi00rine/page/166 166] |access-date=October 18, 2009 |url-access=registration}}&lt;/ref&gt; og cree-, ojibway-, algonquinar-, saulteaux-, menominee-, mi'kmaq- og maliseetfolk og andre First Nations-grupper.&lt;ref name=&quot;testt&quot;&gt;{{Cite web|date=May 27, 2009|title=What to Search: Topics-Canadian Genealogy Centre-Library and Archives Canada|url=http://www.collectionscanada.gc.ca/genealogie/022-905.004-e.html|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20090705022732/http://www.collectionscanada.gc.ca/genealogie/022-905.004-e.html|archive-date=July 5, 2009|access-date=October 2, 2009|website=Ethno-Cultural and Aboriginal Groups|publisher=Government of Canada}}&lt;/ref&gt; Historia deira går tilbake til midten av 1600-talet.&lt;ref name=&quot;First Nations Culture Areas Index&quot;&gt;{{Cite web|date=May 12, 2006|title=Civilization.ca-Gateway to Aboriginal Heritage-Culture|url=http://www.civilization.ca/cmc/exhibitions/tresors/ethno/etb0170e.shtml|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20091020033621/http://www.civilization.ca/cmc/exhibitions/tresors/ethno/etb0170e.shtml|archive-date=October 20, 2009 &lt;!--scSHBot--&gt;|access-date=September 18, 2009|website=Canadian Museum of Civilization Corporation|publisher=Government of Canada}}&lt;/ref&gt; Europearar som fyrst kom til Canada var dei avhengige av urfolk for å driva pelshandel og å overleva. For å sikra alliansar blei tilhøve mellom europeiske pelshandlarar og innfødde kvinner ofte konsoliderte gjennom ekteskap.&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Stevenson |first=Winona |title=Racism, Colonization and Indigeneity in Canada |publisher=Oxford University Press |year=2011 |location=Ontario, Canada |pages=44–45}}&lt;/ref&gt; Métis-heimland omfattar dei kanadiske provinsane [[Britisk Columbia|British Columbia]], Alberta, [[Saskatchewan]], Manitoba og [[Ontario]], i tillegg til [[Nordvestterritoria|Northwest Territories]] (NWT).&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Howard |first=James H |title=The Plains-Ojibwa or Bungi: hunters and warriors of the Northern Prairies with special reference to the Turtle Mountain band |publisher=[[University of South Dakota]] |year=1965 |isbn=978-0-16-050400-6 |edition=Museum Anthropology Papers 1}}&lt;/ref&gt;

Nokre kjende métisfolk er songaren og skodespelaren Tom Jackson,&lt;ref&gt;{{Cite news|date=October 23, 2009|title=Singer Tom Jackson pitches housing complex for Winnipeg|publisher=CBC|location=Canada|url=https://www.cbc.ca/news/canada/manitoba/singer-tom-jackson-pitches-housing-complex-for-winnipeg-1.836550|url-status=dead|access-date=January 27, 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20091025092455/https://www.cbc.ca/news/canada/manitoba/singer-tom-jackson-pitches-housing-complex-for-winnipeg-1.836550|archive-date=October 25, 2009}}&lt;/ref&gt; Northwest Territories-leiaren Tony Whitford og [[Louis Riel]], som leia to motstandsrørsler: [[Red River Rebellion]] i 1869–1870 og [[North-West Rebellion]] i 1885, som enda med at han blei stilt for retten, dømt til døden og avretta.&lt;ref name=&quot;LouisRielCE&quot;&gt;{{Cite encyclopedia |title=Louis Riel |encyclopedia=[[The Canadian Encyclopedia]] |publisher=[[Historica Canada]] |url=http://www.thecanadianencyclopedia.com/en/article/louis-riel/ |last=Stanley |first=George F.G. |date=April 22, 2013 |others=revised by Adam Gaudry}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Louis Riel|url=http://library2.usask.ca/northwest/background/riel.htm|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20070925032219/http://library2.usask.ca/northwest/background/riel.htm|archive-date=September 25, 2007|access-date=September 23, 2007|publisher=A database of materials held by the University of Saskatchewan Libraries and the University Archives}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|date=October 28, 2008|title=Backgrounder Biography of Anthony W.J. (Tony) Whitford – NWT Commissioner|url=http://www.ainc-inac.gc.ca/ai/mr/nr/j-a2005/02623bk-eng.asp|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20110613194048/http://www.ainc-inac.gc.ca/ai/mr/nr/j-a2005/02623bk-eng.asp|archive-date=June 13, 2011|access-date=October 6, 2009|website=2005 News Releases|publisher=Indian and Northern Affairs Canada}}&lt;/ref&gt;

Særeigne métisspråk er anten métisfransk eller eit blanda språk kalla [[michif]]. Michif, mechif eller métchif er fonetiske stavemåtar for métif, ein  variant av «métis».&lt;ref name=&quot;mist&quot;&gt;{{Cite book |url=http://metisresourcecentre.mb.ca/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=72&amp;Itemid=13 |title=The Problem of Michif |publisher=Peter Bakker-Metis Resource Centre |year=1997 |isbn=978-0-19-509711-5 |access-date=October 5, 2009 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110706184843/http://metisresourcecentre.mb.ca/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=72&amp;Itemid=13 |archive-date=July 6, 2011 |url-status=dead |df=mdy-all}}&lt;/ref&gt; I dag snakkar dei fleste métisar engelsk, med fransk som eit sterkt andrespråk, i tilleg til fleire [[Amerikanske urfolkspråk|urfolksspråk]]. Ei gruppe métisar på 1800-talet, Anglo-Métis, blei omtalte som ''Countryborn''. Dei stamma frå menn som dreiv med pelshandel i [[Rupert's Land]], typisk frå Orknøyane, Skottland eller England, og urfolkskvinner.&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Barkwell |first=Lawrence J. |title=Metis legacy Michif culture, heritage, and folkways |last2=Dorion |first2=Leah |last3=Hourie |first3=Audreen |publisher=[[Gabriel Dumont Institute]] |year=2006 |isbn=978-0-920915-80-6 |volume=Metis legacy series, v. 2. |location=Saskatoon, SK}}&lt;/ref&gt; Fyrstespråka deira vil ha vore urfolksspråk ([[Cree-montagnais-naskapi|cree]], saulteaux, assiniboine osb.) og engelsk. Nokre av fedrane deira snakkka [[skotsk gælisk]], noko som førte til utviklinga av ein engelsk dialekt kjend som ''bungee'' eller ''bungi''.&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Blain|first=Eleanor M.|year=1994|title=The Red River dialect|url=http://tceplus.com/index.cfm?PgNm=TCE&amp;Params=A1ARTA0001097|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20080315101109/http://tceplus.com/index.cfm?PgNm=TCE&amp;Params=A1ARTA0001097|archive-date=March 15, 2008|access-date=October 15, 2009|publisher=Winnipeg: Wuerz Publishing}}&lt;/ref&gt; 

S.35 av ''Constitution Act, 1982'' nemnar métisar, men den juridiske definisjonen av gruppa har vore omstridd.&lt;ref name=&quot;Foster2006gh&quot;&gt;{{Cite book |last=Harroun Foster |first=Martha |url=https://books.google.com/books?id=JAI1vW_wyKAC&amp;pg=PA12 |title=We know who we are: Métis identity in a Montana community |date=January 2006 |publisher=University of Oklahoma Press |isbn=978-0-8061-3705-6 |page=12}}&lt;/ref&gt; 23. september 2003 avgjorde høgsteretten i Canada at métisar var ei særskild folkegruppe med sine eigne rettar (''Powley ruling'').&lt;ref name=&quot;pow&quot;&gt;{{Cite web|year=2003|title=Her Majesty The Queen vs. Steve Powley and Roddy Charles Powley (R. v. Powley, 2 S.C.R. 207, 2003 SCC 43)|url=http://www.canlii.org/en/ca/scc/doc/2003/2003scc43/2003scc43.pdf|access-date=March 11, 2010|publisher=Federation of Law Societies of Canada}}&lt;/ref&gt;

Til skilnad frå First Nations-folk har ein ikkje skilt mellom anerkjende og ikkje-anerkjende métisar.&lt;ref name=&quot;Company2005&quot;&gt;{{Cite book |last=Houghton Mifflin Company |url=https://books.google.com/books?id=xb6ie6PqYhwC&amp;pg=PA185 |title=The American Heritage guide to contemporary usage and style |date=September 28, 2005 |publisher=Houghton Mifflin Harcourt |isbn=978-0-618-60499-9 |page=185}}&lt;/ref&gt; Métisar, kulturen og arva deira har ofte blitt tekne opp i og assimilerte inn i folkesetnaden rundt seg.&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Barkwell |first=Lawrence J. |title=Metis Legacy: A Historiography and Annotated Bibliography |last2=Dorion |first2=Leah |last3=Prefontaine |first3=Darren |publisher=Pemmican Publications Inc. and Saskatoon: Gabriel Dumont Institute |year=2001 |isbn=978-1-894717-03-8 |location=Winnipeg, MB}}&lt;/ref&gt;

==Kjelder==
{{fotnoteliste}}
{{refopning}}
*''Denne artikkelen bygger på «[[:en:Indigenous peoples in Canada|Indigenous peoples in Canada]]» frå {{Wikipedia-utgåve|en}},  den 16. april 2023.''  
{{refslutt}}

==Bakgrunnsstoff==
{{commonskat}}

[[Kategori:Urfolk i Canada| ]]</text>
      <sha1>4goav7mc8fb4vsgvtluhad5t0cuxjp1</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3672898</id>
      <parentid>3672897</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T10:16:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>HerVal7752</username>
        <id>105842</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Attenderulla</comment>
      <origin>3672898</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="17989" sha1="30xrlzlwb31fwonvxaq6usvhi0pqjwu" xml:space="preserve">[[Fil:Canada Reporting Aboriginal Identity 2011 (34869196082).png|mini|Prosentdel av folk i Canada med urfolksidentitet. Frå 2011.]]
'''Urfolk i Canada''' omfattar [[First Nations]],&lt;ref name=&quot;First Nations Culture Areas Index&quot;&gt;{{Cite web|date=May 12, 2006|title=Civilization.ca-Gateway to Aboriginal Heritage-Culture|url=http://www.civilization.ca/cmc/exhibitions/tresors/ethno/etb0170e.shtml|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20091020033621/http://www.civilization.ca/cmc/exhibitions/tresors/ethno/etb0170e.shtml|archive-date=October 20, 2009 &lt;!--scSHBot--&gt;|access-date=September 18, 2009|website=Canadian Museum of Civilization Corporation|publisher=Government of Canada}}&lt;/ref&gt; [[inuittar]]&lt;ref name=&quot;ICCcharter&quot;&gt;{{Cite web|year=2007|title=Inuit Circumpolar Council (Canada)-ICC Charter|url=http://inuitcircumpolar.com/index.php?auto_slide=&amp;ID=374&amp;Lang=En&amp;Parent_ID=&amp;current_slide_num=|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20070928132218/http://inuitcircumpolar.com/index.php?auto_slide=&amp;ID=374&amp;Lang=En&amp;Parent_ID=&amp;current_slide_num=|archive-date=September 28, 2007|access-date=September 18, 2009|website=Inuit Circumpolar Council &gt; ICC Charter and By-laws &gt; ICC Charter}}&lt;/ref&gt; og [[métisar]].{{Sfn|Todd|Thornton|Collins|2001}} Sjølv om omgrepet ''Indian'' framleis er utbreidd i lovverket, har ord som ''Indian''  ([[indianar]]) og ''[[Eskimoar|Eskimo]]'' gått ut av bruk i [[Canada]], og blir vanlegvis rekna som nedsetjande.&lt;ref name=&quot;indian&quot;&gt;{{Cite web|year=2009|title=Terminology of First Nations, Native, Aboriginal and Métis|url=http://www.aidp.bc.ca/terminology_of_native_aboriginal_metis.pdf|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20100714021655/http://www.aidp.bc.ca/terminology_of_native_aboriginal_metis.pdf|archive-date=July 14, 2010|access-date=June 26, 2010|publisher=Aboriginal Infant Development Programs of B.C.}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|year=2004|title=Words First An Evolving Terminology Relating to Indigenous peoples in Canada|url=http://www.ainc-inac.gc.ca/pr/pub/wf/trmrslt_e.asp?term=12|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20030106123913/http://www.ainc-inac.gc.ca/pr/pub/wf/trmrslt_e.asp?term=12|archive-date=January 6, 2003|access-date=June 26, 2010|publisher=Communications Branch of Indian and Northern Affairs Canada}}&lt;/ref&gt;{{Sfn|Olson|Pappas|1994}} ''Aboriginal peoples'' som samlenemning blir også brukt i nokre rettslege dokument, mellom anna ''Constitution Act, 1982'', men blant urfolk misliker ein gjerne også omgrepet ''Aboriginal''.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Native American, First Nations or Aboriginal? {{!}} Druide|url=https://www.druide.com/en/reports/native-american-first-nations-or-aboriginal|access-date=May 19, 2017|website=www.druide.com}}&lt;/ref&gt;

Ved folketeljinga i 2021 omfatta urfolka i Canada totalt 1 807 250 folk, eller 5,0 % av den totale folkesetnaden i landet. 1 048 405 var First Nations-folk, 624,220 métisar og 70 540 var inuittar. 7,7 % av folkesetnden under 14 år er av urfolksavstamming.&lt;ref name=&quot;Indigenous peoples in Canada 20162&quot;&gt;[Indigenous peoples in Canada: Key results from the 2016 Census]&lt;/ref&gt; Det finst over 600 statleg anerkjend sjølvstyrande First Nations-grupper (''governments'' ellerr ''bands'') med særeigne kulturar, språk, kunst og musikk.&lt;ref name=&quot;Aboriginal Identity 20112&quot;&gt;[http://www.statcan.gc.ca/daily-quotidien/130508/dq130508a-eng.htm?HPA 2011 National Household Survey: Indigenous Peoples in Canada: First Nations People, Métis and Inuit]&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;three2&quot;&gt;{{Cite web|date=May 12, 2006|title=Civilization.ca-Gateway to Aboriginal Heritage-object|url=http://www.civilization.ca/cmc/exhibitions/tresors/ethno/etb0000e.shtml|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20091015074407/http://www.civilization.ca/cmc/exhibitions/tresors/ethno/etb0000e.shtml|archive-date=October 15, 2009|access-date=October 2, 2009|publisher=Canadian Museum of Civilization Corporation}}&lt;/ref&gt; National Indigenous Peoples Day blir markert 21. juni for å anerkjenna urfolka sine kulturar og bidraga deira til [[kanadisk historie]].&lt;ref name=&quot;history&quot;&gt;{{Cite web|title=National Aboriginal Day History|url=http://dsp-psd.pwgsc.gc.ca/Collection/R32-179-2000E.pdf|access-date=October 18, 2009|website=Indian and Northern Affairs Canada}}&lt;/ref&gt;

==Urfolksgrupper==
==== First Nations ====
[[Fil:Chief_George_and_daughter.jpg|alt=Black and white photograph of Skwxwu7mesh Chief George from the village of Senakw with his daughter in traditional regalia.|mini|Hovding George frå landsbyen Senakw med dotter si i tradisjonell regalia, ca. 1906]]
First Nations-folk hadde slått seg ned i dagens Canada og utvikla handelsnettverk i 500&amp;nbsp;f.Kr.–1000&amp;nbsp;e.Kr. Dei utvikla ulike samfunn med sine eigne kulturar, skikkar og særmerke.&lt;ref name=&quot;Joe&quot;&gt;{{Cite book |last=Joe |first=Rita |title=The Native Canadian Anthology |last2=Choyce |first2=Lesley |publisher=Nimbus Publishing (CN) |year=2005 |isbn=978-1-895900-04-0}}&lt;/ref&gt; I nordvest fanst [[Athabaskiske språk|athabaskisktalande folk]], slavey, dogrib, tutchone og tlingit. Langs stillehavskysten budde tsimshian, haida, salish, kwakiutl, heiltsuk, nootka, nisga'a, senakw og gitxsan. På sletteområda fanst niisitapi, [[Kainainasjonen|káínawa]], tsuutʼina og piikáni. I dei nordlege skogane fanst nēhiyawak og chipewyan. Rundt Great Lakes levde anishinaabe, [[Algonkinar|algonkinarar]], haudenosaunee og wendat. Langs atlanterhavskysten fanst beothuk, wəlastəkwewiyik, innu, [[Abenakifolk|abenakiar]] og mi'kmaq.

==== Inuittar ====
Inuittar stammar frå det [[Antropologi|antropologar]] kallar [[Thulekulturen]], som sprang ut frå Vest-Alaska kring år 1000 og spreidde seg austover gjennom  [[Arktis]], der han erstatta [[Dorsetkulturen]] (kalla ''tuniit'' på [[inuktitut]]). Historisk kalla inuittar desse folka for «kjemper», som var større og sterkare enn dei.&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Rigby|first=Bruce|title=101. Qaummaarviit Historic Park, Nunavut Handbook|url=http://www.nunavuthandbook.com/parks_pgs_297_331.pdf|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20060529123547/http://www.nunavuthandbook.com/parks_pgs_297_331.pdf|archive-date=May 29, 2006|access-date=October 2, 2009}}&lt;/ref&gt; Forskarar har spekulert i om Dorsetkulturen mangla hundar, større våpen og annan teknologi som inuittane hadde.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=The Dorsets: Depicting Culture Through Soapstone Carving|url=http://www.historysociety.ca/content/en/pdfs/Jamieson2.pdf|archive-url=https://web.archive.org/web/20071030193732/http://www.historysociety.ca/content/en/pdfs/Jamieson2.pdf|archive-date=October 30, 2007|access-date=October 5, 2009|website=historysociety.ca}}&lt;/ref&gt; I 1300 hadde inuittar slått seg ned på Vest-Grønland, og spreidde seg til Aust- Grønland gjennom det neste hundreåret. Inuittar hadde handelssamband med sørlegare kulturar. Grensekonfliktar var vnlege, og førte til aggressive handlingar.&lt;ref name=&quot;warin&quot;&gt;{{Cite web|year=1999|title=Innu Culture 3. Innu-Inuit 'Warfare'|url=http://www.heritage.nf.ca/aboriginal/innu_culture.html|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20110823015544/http://www.heritage.nf.ca/aboriginal/innu_culture.html|archive-date=August 23, 2011|access-date=October 5, 2009|publisher=Adrian Tanner Department of Anthropology-Memorial University of Newfoundland}}&lt;/ref&gt;
[[Fil:Inuit_hunter_with_harpoon.jpg|alt=&quot;black and white image of an Inuit hunter seated in a kayak holding a harpoon&quot;|venstre|mini|[[Inuittar|Inuitt]] i ein [[kajakk]], ca. 1908–1914]]
Nokre kjende inuittar eer [[Abraham Ulrikab]] og familien hans som blei sett på utstilling i ein [[dyrehage]] i [[Hamburg]], og [[Tagaq|Tanya Tagaq]], ein moderne musikar som nyttar tradisjonell [[strupesong]].&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Minogue|first=Sarah|date=September 23, 2005|title=When Inuit become zoo curiosities &quot;We sat there like pieces of art in a showcase on display&quot;|url=http://www.nunatsiaq.com/archives/50923/news/features/50923_01.html|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20090917185643/http://www.nunatsiaq.com/archives/50923/news/features/50923_01.html|archive-date=September 17, 2009|access-date=October 6, 2009|website=nunatsiaq.com}}&lt;/ref&gt; [[Abe Okpik]] var viktig i å hjelpia inuittar til å få [[Slektsnamn|sleksnamn]] i staden for å måtta nytta [[Disc number|skivetal]], og [[Kiviaq]] (David Ward) vann retten til å bruka eitt enkelt inuktituknamn.&lt;ref&gt;{{Cite web|year=2006|title=Kiviaq versus Canada film by Zacharias Kunuk Produced by Katarina Soukup|url=http://www.canadacouncil.ca/NR/rdonlyres/97B12343-AC79-4ED6-AC1E-055350618B16/0/InuitFactSheetEN.pdf|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20101214163906/http://www.canadacouncil.ca/NR/rdonlyres/97B12343-AC79-4ED6-AC1E-055350618B16/0/InuitFactSheetEN.pdf|archive-date=December 14, 2010|access-date=October 3, 2009|publisher=Isuma Distribution International Inc.}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Hanson|first=Ann Meekitjuk|title=Nunavut 99-What's In A Name? Names, as well as events, mark the road to Nunavut|url=http://www.nunavut.com/nunavut99/english/name.html|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20161107123650/http://www.nunavut.com/nunavut99/english/name.html|archive-date=November 7, 2016|access-date=October 3, 2009|publisher=Nunavut.com}}&lt;/ref&gt;

==== Métisar ====
[[Fil:Mixed_blood_Fur_trader_1870.jpg|alt=Black and white photograph of a man with a short moustache and earrings, wearing a fur lined dress jacket, bow tie and fur hat|mini|Mixed-blood fur trader, ca. 1870]]
Métisar er ei folkegruppe som stammar frå ekteskap mellom europearar (hovudsakleg franskmenn)&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Rinella |first=Steven |url=https://archive.org/details/americanbuffaloi00rine |title=American Buffalo: In Search of A Lost Icon |publisher=Spiegel and Grau |year=2008 |isbn=978-0-385-52168-0 |location=NY |page=[https://archive.org/details/americanbuffaloi00rine/page/166 166] |access-date=October 18, 2009 |url-access=registration}}&lt;/ref&gt; og cree-, ojibway-, algonquinar-, saulteaux-, menominee-, mi'kmaq- og maliseetfolk og andre First Nations-grupper.&lt;ref name=&quot;testt&quot;&gt;{{Cite web|date=May 27, 2009|title=What to Search: Topics-Canadian Genealogy Centre-Library and Archives Canada|url=http://www.collectionscanada.gc.ca/genealogie/022-905.004-e.html|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20090705022732/http://www.collectionscanada.gc.ca/genealogie/022-905.004-e.html|archive-date=July 5, 2009|access-date=October 2, 2009|website=Ethno-Cultural and Aboriginal Groups|publisher=Government of Canada}}&lt;/ref&gt; Historia deira går tilbake til midten av 1600-talet.&lt;ref name=&quot;First Nations Culture Areas Index&quot;&gt;{{Cite web|date=May 12, 2006|title=Civilization.ca-Gateway to Aboriginal Heritage-Culture|url=http://www.civilization.ca/cmc/exhibitions/tresors/ethno/etb0170e.shtml|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20091020033621/http://www.civilization.ca/cmc/exhibitions/tresors/ethno/etb0170e.shtml|archive-date=October 20, 2009 &lt;!--scSHBot--&gt;|access-date=September 18, 2009|website=Canadian Museum of Civilization Corporation|publisher=Government of Canada}}&lt;/ref&gt; Europearar som fyrst kom til Canada var dei avhengige av urfolk for å driva pelshandel og å overleva. For å sikra alliansar blei tilhøve mellom europeiske pelshandlarar og innfødde kvinner ofte konsoliderte gjennom ekteskap.&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Stevenson |first=Winona |title=Racism, Colonization and Indigeneity in Canada |publisher=Oxford University Press |year=2011 |location=Ontario, Canada |pages=44–45}}&lt;/ref&gt; Métis-heimland omfattar dei kanadiske provinsane [[Britisk Columbia|British Columbia]], Alberta, [[Saskatchewan]], Manitoba og [[Ontario]], i tillegg til [[Nordvestterritoria|Northwest Territories]] (NWT).&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Howard |first=James H |title=The Plains-Ojibwa or Bungi: hunters and warriors of the Northern Prairies with special reference to the Turtle Mountain band |publisher=[[University of South Dakota]] |year=1965 |isbn=978-0-16-050400-6 |edition=Museum Anthropology Papers 1}}&lt;/ref&gt;

Nokre kjende métisfolk er songaren og skodespelaren Tom Jackson,&lt;ref&gt;{{Cite news|date=October 23, 2009|title=Singer Tom Jackson pitches housing complex for Winnipeg|publisher=CBC|location=Canada|url=https://www.cbc.ca/news/canada/manitoba/singer-tom-jackson-pitches-housing-complex-for-winnipeg-1.836550|url-status=dead|access-date=January 27, 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20091025092455/https://www.cbc.ca/news/canada/manitoba/singer-tom-jackson-pitches-housing-complex-for-winnipeg-1.836550|archive-date=October 25, 2009}}&lt;/ref&gt; Northwest Territories-leiaren Tony Whitford og [[Louis Riel]], som leia to motstandsrørsler: [[Red River Rebellion]] i 1869–1870 og [[North-West Rebellion]] i 1885, som enda med at han blei stilt for retten, dømt til døden og avretta.&lt;ref name=&quot;LouisRielCE&quot;&gt;{{Cite encyclopedia |title=Louis Riel |encyclopedia=[[The Canadian Encyclopedia]] |publisher=[[Historica Canada]] |url=http://www.thecanadianencyclopedia.com/en/article/louis-riel/ |last=Stanley |first=George F.G. |date=April 22, 2013 |others=revised by Adam Gaudry}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Louis Riel|url=http://library2.usask.ca/northwest/background/riel.htm|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20070925032219/http://library2.usask.ca/northwest/background/riel.htm|archive-date=September 25, 2007|access-date=September 23, 2007|publisher=A database of materials held by the University of Saskatchewan Libraries and the University Archives}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|date=October 28, 2008|title=Backgrounder Biography of Anthony W.J. (Tony) Whitford – NWT Commissioner|url=http://www.ainc-inac.gc.ca/ai/mr/nr/j-a2005/02623bk-eng.asp|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20110613194048/http://www.ainc-inac.gc.ca/ai/mr/nr/j-a2005/02623bk-eng.asp|archive-date=June 13, 2011|access-date=October 6, 2009|website=2005 News Releases|publisher=Indian and Northern Affairs Canada}}&lt;/ref&gt;

Særeigne métisspråk er anten métisfransk eller eit blanda språk kalla [[michif]]. Michif, mechif eller métchif er fonetiske stavemåtar for métif, ein  variant av «métis».&lt;ref name=&quot;mist&quot;&gt;{{Cite book |url=http://metisresourcecentre.mb.ca/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=72&amp;Itemid=13 |title=The Problem of Michif |publisher=Peter Bakker-Metis Resource Centre |year=1997 |isbn=978-0-19-509711-5 |access-date=October 5, 2009 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110706184843/http://metisresourcecentre.mb.ca/index.php?option=com_content&amp;view=article&amp;id=72&amp;Itemid=13 |archive-date=July 6, 2011 |url-status=dead |df=mdy-all}}&lt;/ref&gt; I dag snakkar dei fleste métisar engelsk, med fransk som eit sterkt andrespråk, i tilleg til fleire [[Amerikanske urfolkspråk|urfolksspråk]]. Ei gruppe métisar på 1800-talet, Anglo-Métis, blei omtalte som ''Countryborn''. Dei stamma frå menn som dreiv med pelshandel i [[Rupert's Land]], typisk frå Orknøyane, Skottland eller England, og urfolkskvinner.&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Barkwell |first=Lawrence J. |title=Metis legacy Michif culture, heritage, and folkways |last2=Dorion |first2=Leah |last3=Hourie |first3=Audreen |publisher=[[Gabriel Dumont Institute]] |year=2006 |isbn=978-0-920915-80-6 |volume=Metis legacy series, v. 2. |location=Saskatoon, SK}}&lt;/ref&gt; Fyrstespråka deira vil ha vore urfolksspråk ([[Cree-montagnais-naskapi|cree]], saulteaux, assiniboine osb.) og engelsk. Nokre av fedrane deira snakkka [[skotsk gælisk]], noko som førte til utviklinga av ein engelsk dialekt kjend som ''bungee'' eller ''bungi''.&lt;ref&gt;{{Cite web|last=Blain|first=Eleanor M.|year=1994|title=The Red River dialect|url=http://tceplus.com/index.cfm?PgNm=TCE&amp;Params=A1ARTA0001097|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20080315101109/http://tceplus.com/index.cfm?PgNm=TCE&amp;Params=A1ARTA0001097|archive-date=March 15, 2008|access-date=October 15, 2009|publisher=Winnipeg: Wuerz Publishing}}&lt;/ref&gt; 

S.35 av ''Constitution Act, 1982'' nemnar métisar, men den juridiske definisjonen av gruppa har vore omstridd.&lt;ref name=&quot;Foster2006gh&quot;&gt;{{Cite book |last=Harroun Foster |first=Martha |url=https://books.google.com/books?id=JAI1vW_wyKAC&amp;pg=PA12 |title=We know who we are: Métis identity in a Montana community |date=January 2006 |publisher=University of Oklahoma Press |isbn=978-0-8061-3705-6 |page=12}}&lt;/ref&gt; 23. september 2003 avgjorde høgsteretten i Canada at métisar var ei særskild folkegruppe med sine eigne rettar (''Powley ruling'').&lt;ref name=&quot;pow&quot;&gt;{{Cite web|year=2003|title=Her Majesty The Queen vs. Steve Powley and Roddy Charles Powley (R. v. Powley, 2 S.C.R. 207, 2003 SCC 43)|url=http://www.canlii.org/en/ca/scc/doc/2003/2003scc43/2003scc43.pdf|access-date=March 11, 2010|publisher=Federation of Law Societies of Canada}}&lt;/ref&gt;

Til skilnad frå First Nations-folk har ein ikkje skilt mellom anerkjende og ikkje-anerkjende métisar.&lt;ref name=&quot;Company2005&quot;&gt;{{Cite book |last=Houghton Mifflin Company |url=https://books.google.com/books?id=xb6ie6PqYhwC&amp;pg=PA185 |title=The American Heritage guide to contemporary usage and style |date=September 28, 2005 |publisher=Houghton Mifflin Harcourt |isbn=978-0-618-60499-9 |page=185}}&lt;/ref&gt; Métisar, kulturen og arva deira har ofte blitt tekne opp i og assimilerte inn i folkesetnaden rundt seg.&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Barkwell |first=Lawrence J. |title=Metis Legacy: A Historiography and Annotated Bibliography |last2=Dorion |first2=Leah |last3=Prefontaine |first3=Darren |publisher=Pemmican Publications Inc. and Saskatoon: Gabriel Dumont Institute |year=2001 |isbn=978-1-894717-03-8 |location=Winnipeg, MB}}&lt;/ref&gt;

==Kjelder==
{{fotnoteliste}}
{{refopning}}
*''Denne artikkelen bygger på «[[:en:Indigenous peoples in Canada|Indigenous peoples in Canada]]» frå {{Wikipedia-utgåve|en}},  den 16. april 2023.''  
{{refslutt}}

==Bakgrunnsstoff==
{{commonskat}}

[[Kategori:Urfolk i Canada| ]]</text>
      <sha1>30xrlzlwb31fwonvxaq6usvhi0pqjwu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pekingand</title>
    <ns>0</ns>
    <id>409335</id>
    <revision>
      <id>3672755</id>
      <parentid>3493842</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T06:57:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranveig</username>
        <id>39</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>3672755</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1309" sha1="86o2xxrr3x7rmq825tz0stwpti73a38" xml:space="preserve">[[Fil:Beijing duck (11513422233).jpg|thumb|right|Pekingand]]
'''Pekingand''' ([[Tradisjonell kinesisk skrift|trad. kinesisk]] 北京烤鸭, [[pinyin]] Běijīng kǎoyā) er ein klassisk [[Folkerepublikken Kina|kinesisk]] rett som består av ei heil [[and]] som vert laga med hovudet på. Retten vert som regel laga av arten [[pekinand]] (''Anas platyrhynchos domestica'').

Retten har røter tilbake til Kina på 1200-talet, og var ein favoritt av Ming-familien under [[Ming-dynastiet]] på det tidlege 1400-talet. Retten vert i dag servert over heile verda, og er ein av dei mest kjende kinesiske rettene.&lt;ref name=&quot;test&quot;&gt;[http://www.chinatownconnection.com/chinese_peking_duck.htm Peking Duck] {{Wayback|url=http://www.chinatownconnection.com/chinese_peking_duck.htm |date=20110927065546 }} Chinatown Connection 2005. Henta 18. mai 2010.&lt;/ref&gt;

[[Namn på Beijing|Namneforma Peking-and]] blei innarbeida på norsk før romaniseringa «[[Beijing]]» blei teken i bruk i [[Noreg]].

==Kjelder==
{{fotnoteliste}}
{{refopning}}
*''Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Pekingand|Pekingand]]» frå {{Wikipedia-utgåve|nb}},  den 16. juli 2023.''  
{{refslutt}}

==Bakgrunnsstoff==
{{commonskat}}
{{Autoritetsdata}}
[[Kategori:Kinesisk mat]]
[[Kategori:Nasjonalretter]]
[[Kategori:Beijing]]
[[Kategori:Anderetter]]</text>
      <sha1>86o2xxrr3x7rmq825tz0stwpti73a38</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>1. divisjon i handball 1973/74–Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>415300</id>
    <revision>
      <id>3672737</id>
      <parentid>3603272</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T06:27:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <origin>3672737</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1185" sha1="99y4h36n1ucr02v3i4myqvacj7v7l78" xml:space="preserve">'''1. divisjon i handball 1973/74 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]].

Seriemeisterskapen omfatta 8-åtte lag og vart avvikla tida frå oktober 1973 til februar 1974.

[[Idrettslaget Vestar]] frå Oslo vart norsk seriemeister for tredje gong i rad. [[Karen Fladset]] var trenar og sentral spelar for eit mannskap som vann alle kampane. Mellom andre viktige Vestar-spelarar fann ein landslagsfolka [[Unni Anisdahl]], [[Grethe Tønnesen]], [[Kari Aagaard]] og målvakta [[Siri Keul]].

== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Vestar]] || 14 || 186-100 || 28 
|-----
| 2 || [[Brandval IL]] || 14 || 149-121 || 20
|-----
| 3 || [[Skjeberg SK]] || 14 || 139-113 || 19
|-----
| 4 || [[Glassverket IF]] || 14 || 106-115 || 14
|-----
| 5 || [[Stabæk IF]] || 14 || 140-131 || 13
|-----
| 6 || [[Freidig]] || 14 || 115-119 || 12 
|-----
| 7 || Vindbjart || 14 || 84-148 ||  4
|-----
| 8 || [[Kjelsås IL]] || 14 || 100-172 || 2
|}

==Kjelder==
*''Sportsboken 74''. Dreyerbok - Stavanger.

[[Kategori:Sport i Noreg i 1974]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>99y4h36n1ucr02v3i4myqvacj7v7l78</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3672807</id>
      <parentid>3672737</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:14:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Migne flytte sida [[Eliteserien i handball 1973/74–Kvinner]] til [[1. divisjon i handball 1973/74–Kvinner]]</comment>
      <origin>3672737</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1185" sha1="99y4h36n1ucr02v3i4myqvacj7v7l78" xml:space="preserve">'''1. divisjon i handball 1973/74 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]].

Seriemeisterskapen omfatta 8-åtte lag og vart avvikla tida frå oktober 1973 til februar 1974.

[[Idrettslaget Vestar]] frå Oslo vart norsk seriemeister for tredje gong i rad. [[Karen Fladset]] var trenar og sentral spelar for eit mannskap som vann alle kampane. Mellom andre viktige Vestar-spelarar fann ein landslagsfolka [[Unni Anisdahl]], [[Grethe Tønnesen]], [[Kari Aagaard]] og målvakta [[Siri Keul]].

== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Vestar]] || 14 || 186-100 || 28 
|-----
| 2 || [[Brandval IL]] || 14 || 149-121 || 20
|-----
| 3 || [[Skjeberg SK]] || 14 || 139-113 || 19
|-----
| 4 || [[Glassverket IF]] || 14 || 106-115 || 14
|-----
| 5 || [[Stabæk IF]] || 14 || 140-131 || 13
|-----
| 6 || [[Freidig]] || 14 || 115-119 || 12 
|-----
| 7 || Vindbjart || 14 || 84-148 ||  4
|-----
| 8 || [[Kjelsås IL]] || 14 || 100-172 || 2
|}

==Kjelder==
*''Sportsboken 74''. Dreyerbok - Stavanger.

[[Kategori:Sport i Noreg i 1974]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>99y4h36n1ucr02v3i4myqvacj7v7l78</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>1. divisjon i handball 1974/75–Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>415339</id>
    <revision>
      <id>3672735</id>
      <parentid>3603746</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T06:26:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>/* Poengtabell */</comment>
      <origin>3672735</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1291" sha1="7yt3sppr2nony6xd4vy83x6aqlnlxl4" xml:space="preserve">'''Eliteserien i handball 1974/75 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta for fyrste gong 10 lag og vart avvikla tida frå 22. september 1974 til 2. mars 1975.

[[Idrettslaget Vestar]] frå Oslo vart norsk seriemeister for fjerde gong i rad. [[Karen Fladset]] var som året før trenar og sentral spelar i eit mannskap der landslagsspelarar som [[Unni Anisdahl]], [[Grethe Tønnesen]], [[Kari Aagaard]] og målvakta [[Siri Keul]] bidrog mykje til triumfen.

== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Vestar]] || 14 || 239-153 || 31 
|-----
| 2 || [[Freidig]] || 14 || 209-159 || 27 
|-----
| 3 || [[Skjeberg SK]] || 14 || 186-158 || 27
|-----
| 4 || [[Stabæk IF]] || 14 || 204-195 || 22
|-----
| 5 || [[Brandval IL]] || 14 || 189-180 || 18
|-----
| 6 || [[Nordstrand IF]] || 18 || 205-198 || 17
|-----
| 7 || [[Glassverket IF]] || 14 || 148-143 || 17
|-----
| 8 || [[Skogn IL]] || 14 || 190-232 || 10
|-----
| 9 || [[Kjelsås IL]] || 14 || 172-194 || 9
|-----
| 10 || Bryne HK || 14 || 145-275 || 2
|}

==Kjelder==
*''Sportsboken 75''. Dreyerbok Stavanger. 1975.

[[Kategori:Sport i Noreg i 1975]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>7yt3sppr2nony6xd4vy83x6aqlnlxl4</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3672736</id>
      <parentid>3672735</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T06:26:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <origin>3672736</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1291" sha1="1tgdvkjapu1vrb7u1furcmizn22qy4r" xml:space="preserve">'''1. divisjon i handball 1974/75 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta for fyrste gong 10 lag og vart avvikla tida frå 22. september 1974 til 2. mars 1975.

[[Idrettslaget Vestar]] frå Oslo vart norsk seriemeister for fjerde gong i rad. [[Karen Fladset]] var som året før trenar og sentral spelar i eit mannskap der landslagsspelarar som [[Unni Anisdahl]], [[Grethe Tønnesen]], [[Kari Aagaard]] og målvakta [[Siri Keul]] bidrog mykje til triumfen.

== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Vestar]] || 14 || 239-153 || 31 
|-----
| 2 || [[Freidig]] || 14 || 209-159 || 27 
|-----
| 3 || [[Skjeberg SK]] || 14 || 186-158 || 27
|-----
| 4 || [[Stabæk IF]] || 14 || 204-195 || 22
|-----
| 5 || [[Brandval IL]] || 14 || 189-180 || 18
|-----
| 6 || [[Nordstrand IF]] || 18 || 205-198 || 17
|-----
| 7 || [[Glassverket IF]] || 14 || 148-143 || 17
|-----
| 8 || [[Skogn IL]] || 14 || 190-232 || 10
|-----
| 9 || [[Kjelsås IL]] || 14 || 172-194 || 9
|-----
| 10 || Bryne HK || 14 || 145-275 || 2
|}

==Kjelder==
*''Sportsboken 75''. Dreyerbok Stavanger. 1975.

[[Kategori:Sport i Noreg i 1975]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>1tgdvkjapu1vrb7u1furcmizn22qy4r</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3672805</id>
      <parentid>3672736</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:13:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Migne flytte sida [[Eliteserien i handball 1974/75–Kvinner]] til [[1. divisjon i handball 1974/75–Kvinner]]</comment>
      <origin>3672736</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1291" sha1="1tgdvkjapu1vrb7u1furcmizn22qy4r" xml:space="preserve">'''1. divisjon i handball 1974/75 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta for fyrste gong 10 lag og vart avvikla tida frå 22. september 1974 til 2. mars 1975.

[[Idrettslaget Vestar]] frå Oslo vart norsk seriemeister for fjerde gong i rad. [[Karen Fladset]] var som året før trenar og sentral spelar i eit mannskap der landslagsspelarar som [[Unni Anisdahl]], [[Grethe Tønnesen]], [[Kari Aagaard]] og målvakta [[Siri Keul]] bidrog mykje til triumfen.

== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Vestar]] || 14 || 239-153 || 31 
|-----
| 2 || [[Freidig]] || 14 || 209-159 || 27 
|-----
| 3 || [[Skjeberg SK]] || 14 || 186-158 || 27
|-----
| 4 || [[Stabæk IF]] || 14 || 204-195 || 22
|-----
| 5 || [[Brandval IL]] || 14 || 189-180 || 18
|-----
| 6 || [[Nordstrand IF]] || 18 || 205-198 || 17
|-----
| 7 || [[Glassverket IF]] || 14 || 148-143 || 17
|-----
| 8 || [[Skogn IL]] || 14 || 190-232 || 10
|-----
| 9 || [[Kjelsås IL]] || 14 || 172-194 || 9
|-----
| 10 || Bryne HK || 14 || 145-275 || 2
|}

==Kjelder==
*''Sportsboken 75''. Dreyerbok Stavanger. 1975.

[[Kategori:Sport i Noreg i 1975]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>1tgdvkjapu1vrb7u1furcmizn22qy4r</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>1. divisjon i handball 1975/76–Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>415388</id>
    <revision>
      <id>3672738</id>
      <parentid>3603745</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T06:28:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <origin>3672738</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1405" sha1="k6eq9zvs736s6s8dp6lddc8cd8d7mhx" xml:space="preserve">'''1. divisjon i handball 1975/76 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta for fyrste gong 12 lag og vart avvikla tida frå 14. september 1975 til 8. mars 1976.

[[Idrettslaget Vestar]] frå Oslo vart norsk seriemeister for femte gong i rad. [[Karen Fladset]] var som året før trenar og sentral spelar i eit mannskap der landslagsspelarar som [[Unni Anisdahl]], [[Grethe Tønnesen]], [[Kari Aagaard]] og målvakta [[Siri Keul]] bidrog mykje til triumfen.

== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Vestar]] || 22 || 282-155 || 40 
|-----
| 2 || [[Skjeberg SK]] || 22 || 324-187 || 35
|-----
| 3 || [[Nordstrand IF]] || 22 || 273-220 || 30
|-----
| 4 || [[Glassverket IF]] || 22 || 216-209 || 28
|-----
| 5 || [[Freidig]] || 22 || 242-229 || 25 
|-----
| 6 || [[Brandval IL]] || 22 || 250-226 || 24
|-----
| 7 || [[Stabæk IF]] || 22 || 214-219 || 22
|-----
| 8 || [[Bækkelaget SK]] || 22 || 226-227 || 28
|-----
| 9 || [[Sverresborg IF]] || 22 || 203-241 || 14
|-----
| 10 || [[Kjelsås IL]] || 22 || 210-243 || 13
|-----
| 11 || [[Skogn IL]] || 22 || 210-260 || 13
|-----
| 12 || Bryne HK || 22 || 154-298 || 2
|}

==Kjelder==
*''Sportsboken 76''. Dreyerbok Stavanger. 1976.

[[Kategori:Sport i Noreg i 1976]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>k6eq9zvs736s6s8dp6lddc8cd8d7mhx</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3672803</id>
      <parentid>3672738</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:13:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Migne flytte sida [[Eliteserien i handball 1975/76–Kvinner]] til [[1. divisjon i handball 1975/76–Kvinner]]</comment>
      <origin>3672738</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1405" sha1="k6eq9zvs736s6s8dp6lddc8cd8d7mhx" xml:space="preserve">'''1. divisjon i handball 1975/76 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta for fyrste gong 12 lag og vart avvikla tida frå 14. september 1975 til 8. mars 1976.

[[Idrettslaget Vestar]] frå Oslo vart norsk seriemeister for femte gong i rad. [[Karen Fladset]] var som året før trenar og sentral spelar i eit mannskap der landslagsspelarar som [[Unni Anisdahl]], [[Grethe Tønnesen]], [[Kari Aagaard]] og målvakta [[Siri Keul]] bidrog mykje til triumfen.

== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Vestar]] || 22 || 282-155 || 40 
|-----
| 2 || [[Skjeberg SK]] || 22 || 324-187 || 35
|-----
| 3 || [[Nordstrand IF]] || 22 || 273-220 || 30
|-----
| 4 || [[Glassverket IF]] || 22 || 216-209 || 28
|-----
| 5 || [[Freidig]] || 22 || 242-229 || 25 
|-----
| 6 || [[Brandval IL]] || 22 || 250-226 || 24
|-----
| 7 || [[Stabæk IF]] || 22 || 214-219 || 22
|-----
| 8 || [[Bækkelaget SK]] || 22 || 226-227 || 28
|-----
| 9 || [[Sverresborg IF]] || 22 || 203-241 || 14
|-----
| 10 || [[Kjelsås IL]] || 22 || 210-243 || 13
|-----
| 11 || [[Skogn IL]] || 22 || 210-260 || 13
|-----
| 12 || Bryne HK || 22 || 154-298 || 2
|}

==Kjelder==
*''Sportsboken 76''. Dreyerbok Stavanger. 1976.

[[Kategori:Sport i Noreg i 1976]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>k6eq9zvs736s6s8dp6lddc8cd8d7mhx</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>1. divisjon i handball 1976/77–Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>415390</id>
    <revision>
      <id>3672739</id>
      <parentid>3603744</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T06:29:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <origin>3672739</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1423" sha1="c3m2llehf6t2teck46ht003nl7vywkm" xml:space="preserve">'''1. divisjon i handball 1976/77 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta 12 lag og vart avvikla tida frå 19. september 1976 til 6. mars 1977.

[[Idrettslaget Vestar]] frå Oslo vart norsk seriemeister for sjette året i rad. [[Karen Fladset]] var som åra før trenar og sentral spelar i eit mannskap der landslagsspelarar som Anne Eriksen, [[Unni Anisdahl]], [[Grethe Tønnesen]], [[Kari Aagaard]] og målvakta [[Siri Keul]] bidrog mykje til triumfen.

== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Vestar]] || 22 || 291-160 || 35 
|-----
| 2 || [[Skjeberg SK]] || 22 || 214-180 || 35
|-----
| 3 || [[Nordstrand IF]] || 22 || 262-219 || 32
|-----
| 4 || [[Brandval IL]]|| 22 || 233-200 || 26
|-----
| 5 || [[Kjelsås IL]] || 22 || 234-215 || 26
|-----
| 6 || [[Freidig]] || 22 || 266-267 || 25 
|-----
| 7 || [[Stabæk IF]] || 22 || 239-218 || 23
|-----
| 8 || [[Sverresborg IF]] || 22 || 233-247 || 18
|-----
| 9 || [[Glassverket IF]] || 22 || 184-227 || 16
|-----
| 10 || [[Fjellhammer IL]] || 22 || 190-260 || 14
|-----
| 11 || [[Bækkelaget SK]] || 22 || 279-244 || 9
|-----
| 12 || [[Sørskogbygda IL]] || 22 || 169-259 || 5
|}

==Kjelder==
*''Sportsboken 77-78''. Dreyerbok Stavanger. 1977.

[[Kategori:Sport i Noreg i 1977]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>c3m2llehf6t2teck46ht003nl7vywkm</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3672801</id>
      <parentid>3672739</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:12:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Migne flytte sida [[Eliteserien i handball 1976/77–Kvinner]] til [[1. divisjon i handball 1976/77–Kvinner]]</comment>
      <origin>3672739</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1423" sha1="c3m2llehf6t2teck46ht003nl7vywkm" xml:space="preserve">'''1. divisjon i handball 1976/77 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta 12 lag og vart avvikla tida frå 19. september 1976 til 6. mars 1977.

[[Idrettslaget Vestar]] frå Oslo vart norsk seriemeister for sjette året i rad. [[Karen Fladset]] var som åra før trenar og sentral spelar i eit mannskap der landslagsspelarar som Anne Eriksen, [[Unni Anisdahl]], [[Grethe Tønnesen]], [[Kari Aagaard]] og målvakta [[Siri Keul]] bidrog mykje til triumfen.

== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Vestar]] || 22 || 291-160 || 35 
|-----
| 2 || [[Skjeberg SK]] || 22 || 214-180 || 35
|-----
| 3 || [[Nordstrand IF]] || 22 || 262-219 || 32
|-----
| 4 || [[Brandval IL]]|| 22 || 233-200 || 26
|-----
| 5 || [[Kjelsås IL]] || 22 || 234-215 || 26
|-----
| 6 || [[Freidig]] || 22 || 266-267 || 25 
|-----
| 7 || [[Stabæk IF]] || 22 || 239-218 || 23
|-----
| 8 || [[Sverresborg IF]] || 22 || 233-247 || 18
|-----
| 9 || [[Glassverket IF]] || 22 || 184-227 || 16
|-----
| 10 || [[Fjellhammer IL]] || 22 || 190-260 || 14
|-----
| 11 || [[Bækkelaget SK]] || 22 || 279-244 || 9
|-----
| 12 || [[Sørskogbygda IL]] || 22 || 169-259 || 5
|}

==Kjelder==
*''Sportsboken 77-78''. Dreyerbok Stavanger. 1977.

[[Kategori:Sport i Noreg i 1977]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>c3m2llehf6t2teck46ht003nl7vywkm</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>1. divisjon i handball 1977/78–Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>415403</id>
    <revision>
      <id>3672740</id>
      <parentid>3603269</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T06:31:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <origin>3672740</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1409" sha1="sa56o0fk8wbmu60qcz12zgrsz2t0csl" xml:space="preserve">'''1. divisjon i handball 1977/78 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta 12 lag og vart avvikla tida frå 23. september 1977 til 12. februar 1978.

[[Idrettslaget Vestar]] frå Oslo vart norsk seriemeister for sjuande året i rad. [[Karen Fladset]] var som åra før trenar og sentral spelar i eit mannskap der spelarar som Anne Eriksen, [[Grethe Tønnesen]], [[Kari Aagaard]], Berit Urdal, Tove Guntvedt og målvakta [[Siri Keul]] bidrog sitt til triumfen.

== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Vestar]] || 22 || 254-178 || 37
|-----
| 2 || [[Brandval IL]] || 22 || 274-204 || 36
|-----
| 3 || [[Skogn IL]] || 22 || 264-218 || 33
|-----
| 4 || [[Skjeberg SK]] || 22 || 221-195 || 28
|-----
| 5 || [[Nordstrand IF]] || 22 || 264-246 || 24
|-----
| 6 || [[Stabæk IF]] || 22 || 238-224 || 23
|-----
| 7 || [[Kjelsås IL]] || 22 || 206-221 || 18
|-----
| 8 || [[Glassverket IF]] || 22 || 177-202 || 18
|-----
| 9 || [[Sverresborg IF]] || 22 || 218-257 || 18
|-----
| 10 || [[Freidig]] || 22 || 195-224 || 16 
|-----
| 11 || [[Fjellhammer IL]] || 22 || 194-282 || 7
|-----
| 12 || Lisleby || 22 || 184-238 || 6
|}

==Kjelder==
*''Sportsboken 78-79''. Dreyer Bok Stavanger. 1978.

[[Kategori:Sport i Noreg i 1978]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>sa56o0fk8wbmu60qcz12zgrsz2t0csl</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3672799</id>
      <parentid>3672740</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:11:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Migne flytte sida [[Eliteserien i handball 1977/78–Kvinner]] til [[1. divisjon i handball 1977/78–Kvinner]]</comment>
      <origin>3672740</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1409" sha1="sa56o0fk8wbmu60qcz12zgrsz2t0csl" xml:space="preserve">'''1. divisjon i handball 1977/78 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta 12 lag og vart avvikla tida frå 23. september 1977 til 12. februar 1978.

[[Idrettslaget Vestar]] frå Oslo vart norsk seriemeister for sjuande året i rad. [[Karen Fladset]] var som åra før trenar og sentral spelar i eit mannskap der spelarar som Anne Eriksen, [[Grethe Tønnesen]], [[Kari Aagaard]], Berit Urdal, Tove Guntvedt og målvakta [[Siri Keul]] bidrog sitt til triumfen.

== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Vestar]] || 22 || 254-178 || 37
|-----
| 2 || [[Brandval IL]] || 22 || 274-204 || 36
|-----
| 3 || [[Skogn IL]] || 22 || 264-218 || 33
|-----
| 4 || [[Skjeberg SK]] || 22 || 221-195 || 28
|-----
| 5 || [[Nordstrand IF]] || 22 || 264-246 || 24
|-----
| 6 || [[Stabæk IF]] || 22 || 238-224 || 23
|-----
| 7 || [[Kjelsås IL]] || 22 || 206-221 || 18
|-----
| 8 || [[Glassverket IF]] || 22 || 177-202 || 18
|-----
| 9 || [[Sverresborg IF]] || 22 || 218-257 || 18
|-----
| 10 || [[Freidig]] || 22 || 195-224 || 16 
|-----
| 11 || [[Fjellhammer IL]] || 22 || 194-282 || 7
|-----
| 12 || Lisleby || 22 || 184-238 || 6
|}

==Kjelder==
*''Sportsboken 78-79''. Dreyer Bok Stavanger. 1978.

[[Kategori:Sport i Noreg i 1978]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>sa56o0fk8wbmu60qcz12zgrsz2t0csl</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>1. divisjon i handball 1978/79–Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>415439</id>
    <revision>
      <id>3672741</id>
      <parentid>3603267</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T06:31:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <origin>3672741</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1436" sha1="qd4kfqstz965wlsh3ro1k5ud1lnysg6" xml:space="preserve">'''1. divisjon i handball 1978/79 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta 12 lag og vart avvikla tida frå 12. september 1977 til 18. februar 1979.

[[Idrettslaget Vestar]] frå Oslo vart norsk seriemeister for åttande året i rad. [[Karen Fladset]] var som åra før den sentrale spelaren i eit mannskap der også [[Grethe Tønnesen]], [[Kari Aagaard]], Berit Urdal, Tove Guntvedt, Anne Gangsø og målvakta [[Siri Keul]] bidrog sitt til Vestar-lagets siste serietriumf.

== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Vestar]] || 22 || 307-217 || 38
|-----
| 2 || [[Skjeberg SK]] || 22 || 288-201 || 37
|-----
| 3 || [[Brandval IL]] || 22 || 291-223 || 36
|-----
| 4 || [[Skogn IL]] || 22 || 338-243 || 32
|-----
| 5 || [[Freidig]] || 22 || 261-243 || 22
|-----
| 6 || [[Glassverket IF]] || 22 || 218-239 || 20
|-----
| 7 || [[Sverresborg IF]] || 22 || 256-266 || 19
|-----
| 8 || [[Nordstrand IF]] || 22 || 269-325 || 17
|-----
| 9 || [[Stabæk IF]] || 22 || 231-280 || 12
|-----
| 10 || [[Kjelsås IL]] || 22 || 221-286 || 12
|-----
| 11 || [[Bækkelaget SK]] || 22 || 255-327 || 10
|-----
| 12 || [[Sørskogbygda IL]] || 22 || 202-287 || 9
|}

==Kjelder==
*''Sportsboken 79-80''. Dreyer Bok Stavanger. 1979.

[[Kategori:Sport i Noreg i 1979]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>qd4kfqstz965wlsh3ro1k5ud1lnysg6</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3672796</id>
      <parentid>3672741</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:11:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Migne flytte sida [[Eliteserien i handball 1978/79–Kvinner]] til [[1. divisjon i handball 1978/79–Kvinner]]</comment>
      <origin>3672741</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1436" sha1="qd4kfqstz965wlsh3ro1k5ud1lnysg6" xml:space="preserve">'''1. divisjon i handball 1978/79 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta 12 lag og vart avvikla tida frå 12. september 1977 til 18. februar 1979.

[[Idrettslaget Vestar]] frå Oslo vart norsk seriemeister for åttande året i rad. [[Karen Fladset]] var som åra før den sentrale spelaren i eit mannskap der også [[Grethe Tønnesen]], [[Kari Aagaard]], Berit Urdal, Tove Guntvedt, Anne Gangsø og målvakta [[Siri Keul]] bidrog sitt til Vestar-lagets siste serietriumf.

== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Vestar]] || 22 || 307-217 || 38
|-----
| 2 || [[Skjeberg SK]] || 22 || 288-201 || 37
|-----
| 3 || [[Brandval IL]] || 22 || 291-223 || 36
|-----
| 4 || [[Skogn IL]] || 22 || 338-243 || 32
|-----
| 5 || [[Freidig]] || 22 || 261-243 || 22
|-----
| 6 || [[Glassverket IF]] || 22 || 218-239 || 20
|-----
| 7 || [[Sverresborg IF]] || 22 || 256-266 || 19
|-----
| 8 || [[Nordstrand IF]] || 22 || 269-325 || 17
|-----
| 9 || [[Stabæk IF]] || 22 || 231-280 || 12
|-----
| 10 || [[Kjelsås IL]] || 22 || 221-286 || 12
|-----
| 11 || [[Bækkelaget SK]] || 22 || 255-327 || 10
|-----
| 12 || [[Sørskogbygda IL]] || 22 || 202-287 || 9
|}

==Kjelder==
*''Sportsboken 79-80''. Dreyer Bok Stavanger. 1979.

[[Kategori:Sport i Noreg i 1979]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>qd4kfqstz965wlsh3ro1k5ud1lnysg6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>1. divisjon i handball 1979/80–Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>415482</id>
    <revision>
      <id>3672742</id>
      <parentid>3603255</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T06:32:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <origin>3672742</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1425" sha1="bl9dtt6gjijqa9wpslulprs68fjo2re" xml:space="preserve">'''1. divisjon i handball 1979/80 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta 12 lag og vart avvikla tida frå 15. september 1979 til 16. mars 1980.

[[Skogn Idrettslag]] frå [[Nord-Trøndelag]] vart seriemeister for aller fyrste poeng, hårfint framom Skjeberg IL. [[Marit Breivik]] og [[Sissel Brenne Buchholdt]] var dei store framgrunnsfigurane i Skogn-laget. Elles ytte Randi Eriksen, Gerd Bjørnaas, [[Anne Petra Jenssen]] og målvakta Jane Lillemark sitt til triumfen.

== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Skogn IL]] || 22 || 378-262 || 39
|-----
| 2 || [[Skjeberg SK]] || 22 || 307-196 || 39
|-----
| 3 || [[Vestar]] || 22 || 315-252 || 30
|-----
| 4 || [[Brandval IL]]|| 22 || 279-271 || 27
|-----
| 5 || [[Sverresborg IF]] || 22 || 292-261 || 26
|-----
| 6 || [[Os Turnforening]] || 22 || 289-309 || 22
|-----
| 7 || [[Nordstrand IF]] || 22 || 256-271 || 19
|-----
| 8 || [[Freidig]] || 22 || 241-282 || 17
|-----
| 9 || [[Kjelsås IL]] || 22 || 259-305 || 17
|-----
| 10 || [[Stabæk IF]] || 22 || 215-257 || 13
|-----
| 11 || [[Glassverket IF]] || 22 || 216-260 || 10
|-----
| 12 || Tromsø HK || 22 || 215-333 || 5
|}

==Kjelder==
*''Sportsboken 80-81''. Dreyer Bok Stavanger. 1980.

[[Kategori:Sport i Noreg i 1980]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>bl9dtt6gjijqa9wpslulprs68fjo2re</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3672793</id>
      <parentid>3672742</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:10:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Migne flytte sida [[Eliteserien i handball 1979/80–Kvinner]] til [[1. divisjon i handball 1979/80–Kvinner]]</comment>
      <origin>3672742</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1425" sha1="bl9dtt6gjijqa9wpslulprs68fjo2re" xml:space="preserve">'''1. divisjon i handball 1979/80 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta 12 lag og vart avvikla tida frå 15. september 1979 til 16. mars 1980.

[[Skogn Idrettslag]] frå [[Nord-Trøndelag]] vart seriemeister for aller fyrste poeng, hårfint framom Skjeberg IL. [[Marit Breivik]] og [[Sissel Brenne Buchholdt]] var dei store framgrunnsfigurane i Skogn-laget. Elles ytte Randi Eriksen, Gerd Bjørnaas, [[Anne Petra Jenssen]] og målvakta Jane Lillemark sitt til triumfen.

== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Skogn IL]] || 22 || 378-262 || 39
|-----
| 2 || [[Skjeberg SK]] || 22 || 307-196 || 39
|-----
| 3 || [[Vestar]] || 22 || 315-252 || 30
|-----
| 4 || [[Brandval IL]]|| 22 || 279-271 || 27
|-----
| 5 || [[Sverresborg IF]] || 22 || 292-261 || 26
|-----
| 6 || [[Os Turnforening]] || 22 || 289-309 || 22
|-----
| 7 || [[Nordstrand IF]] || 22 || 256-271 || 19
|-----
| 8 || [[Freidig]] || 22 || 241-282 || 17
|-----
| 9 || [[Kjelsås IL]] || 22 || 259-305 || 17
|-----
| 10 || [[Stabæk IF]] || 22 || 215-257 || 13
|-----
| 11 || [[Glassverket IF]] || 22 || 216-260 || 10
|-----
| 12 || Tromsø HK || 22 || 215-333 || 5
|}

==Kjelder==
*''Sportsboken 80-81''. Dreyer Bok Stavanger. 1980.

[[Kategori:Sport i Noreg i 1980]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>bl9dtt6gjijqa9wpslulprs68fjo2re</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3672848</id>
      <parentid>3672793</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:41:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <origin>3672848</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1429" sha1="4cdpkl9xw1vyd7pboem0cvt18r7jy8z" xml:space="preserve">'''1. divisjon i handball 1979/80 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta 12 lag og vart avvikla tida frå 15. september 1979 til 16. mars 1980.

[[Skogn Idrettslag]] frå [[Nord-Trøndelag]] vart seriemeister for aller fyrste poeng, hårfint framom [[Skjeberg SK]]. [[Marit Breivik]] og [[Sissel Brenne Buchholdt]] var dei store framgrunnsfigurane i Skogn-laget. Elles ytte Randi Eriksen, Gerd Bjørnaas, [[Anne Petra Jenssen]] og målvakta Jane Lillemark sitt til triumfen.

== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Skogn IL]] || 22 || 378-262 || 39
|-----
| 2 || [[Skjeberg SK]] || 22 || 307-196 || 39
|-----
| 3 || [[Vestar]] || 22 || 315-252 || 30
|-----
| 4 || [[Brandval IL]]|| 22 || 279-271 || 27
|-----
| 5 || [[Sverresborg IF]] || 22 || 292-261 || 26
|-----
| 6 || [[Os Turnforening]] || 22 || 289-309 || 22
|-----
| 7 || [[Nordstrand IF]] || 22 || 256-271 || 19
|-----
| 8 || [[Freidig]] || 22 || 241-282 || 17
|-----
| 9 || [[Kjelsås IL]] || 22 || 259-305 || 17
|-----
| 10 || [[Stabæk IF]] || 22 || 215-257 || 13
|-----
| 11 || [[Glassverket IF]] || 22 || 216-260 || 10
|-----
| 12 || Tromsø HK || 22 || 215-333 || 5
|}

==Kjelder==
*''Sportsboken 80-81''. Dreyer Bok Stavanger. 1980.

[[Kategori:Sport i Noreg i 1980]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>4cdpkl9xw1vyd7pboem0cvt18r7jy8z</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>1. divisjon i handball 1980/81–Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>415519</id>
    <revision>
      <id>3672743</id>
      <parentid>3603258</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T06:33:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>/* Poengtabell */</comment>
      <origin>3672743</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1510" sha1="nq7ue2advujbfiojzap7fw2603metrk" xml:space="preserve">'''1. divisjon i handball 1980/81 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta 12 lag og vart avvikla tida frå 13. september 1980 til 1. mars 1981.

[[Skogn Idrettslag]] frå [[Nord-Trøndelag]] forsvarte seriemeistertittelen. Laget tapte den fyrste seriekampen, sidan sigra trønderkvinnene i samtlege seriekampar. Som året før var [[Marit Breivik]] og [[Sissel Brenne Buchholdt]] dei store framgrunnsfigurane i Skogn-laget. Gerd Bjørnaas, [[Annepetra Jenssen]], Brit Marit Leine, Randi Eriksen og Eli Brenne bidrog sitt til ein suveren serietriumf.

== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Skogn IL]] || 22 || 342-242 || 42
|-----
| 2 || [[Skjeberg SK]] || 22 || 333-277 || 34
|-----
| 3 || [[Nordstrand IF]] || 22 || 303-270 || 30
|-----
| 4 || [[Sverresborg IF]] || 22 || 269-257 || 25
|-----
| 5 || [[Bækkelaget SK]] || 22 || 301-306 || 24
|-----
| 6 || [[Vestar]] || 22 || 295-245 || 22
|-----
| 7 || Kraby/Starum 73 || 22 || 268-280 || 22
|-----
| 8 || [[Brandval IL]] || 22 || 237-262 || 17
|-----
| 9 || [[Stabæk IF]] || 22 || 230-277 || 17
|-----
| 10 || [[Freidig]] || 22 || 259-318 || 12
|-----
| 11 || [[Kjelsås IL]] || 22 || 240-286 || 11
|-----
| 12 || [[Os Turnforening]] || 22 || 268-324 || 8
|}

==Kjelder==
* ''Sportsboken 81-82''. Dreyer Bok Stavanger. 1981.

[[Kategori:Sport i Noreg i 1981]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>nq7ue2advujbfiojzap7fw2603metrk</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3672783</id>
      <parentid>3672743</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:05:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Migne flytte sida [[Eliteserien i handball 1980/81–Kvinner]] til [[1. divisjon i handball 1980/81–Kvinner]]</comment>
      <origin>3672743</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1510" sha1="nq7ue2advujbfiojzap7fw2603metrk" xml:space="preserve">'''1. divisjon i handball 1980/81 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta 12 lag og vart avvikla tida frå 13. september 1980 til 1. mars 1981.

[[Skogn Idrettslag]] frå [[Nord-Trøndelag]] forsvarte seriemeistertittelen. Laget tapte den fyrste seriekampen, sidan sigra trønderkvinnene i samtlege seriekampar. Som året før var [[Marit Breivik]] og [[Sissel Brenne Buchholdt]] dei store framgrunnsfigurane i Skogn-laget. Gerd Bjørnaas, [[Annepetra Jenssen]], Brit Marit Leine, Randi Eriksen og Eli Brenne bidrog sitt til ein suveren serietriumf.

== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Skogn IL]] || 22 || 342-242 || 42
|-----
| 2 || [[Skjeberg SK]] || 22 || 333-277 || 34
|-----
| 3 || [[Nordstrand IF]] || 22 || 303-270 || 30
|-----
| 4 || [[Sverresborg IF]] || 22 || 269-257 || 25
|-----
| 5 || [[Bækkelaget SK]] || 22 || 301-306 || 24
|-----
| 6 || [[Vestar]] || 22 || 295-245 || 22
|-----
| 7 || Kraby/Starum 73 || 22 || 268-280 || 22
|-----
| 8 || [[Brandval IL]] || 22 || 237-262 || 17
|-----
| 9 || [[Stabæk IF]] || 22 || 230-277 || 17
|-----
| 10 || [[Freidig]] || 22 || 259-318 || 12
|-----
| 11 || [[Kjelsås IL]] || 22 || 240-286 || 11
|-----
| 12 || [[Os Turnforening]] || 22 || 268-324 || 8
|}

==Kjelder==
* ''Sportsboken 81-82''. Dreyer Bok Stavanger. 1981.

[[Kategori:Sport i Noreg i 1981]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>nq7ue2advujbfiojzap7fw2603metrk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>1. divisjon i handball 1981/82–Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>415539</id>
    <revision>
      <id>3672745</id>
      <parentid>3603253</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T06:34:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <origin>3672745</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1374" sha1="l1ij7cd5zgiv0efzwautmppa604twce" xml:space="preserve">'''1. divisjon i handball 1981/82 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta 12 lag og vart avvikla i tida frå 19. september 1981 til 7. mars 1982.

[[Skjeberg Sportsklubb]] vart seriemeister for andre gong, etter å ha vunne divisjonen med betre målskilnad enn tittelforsvarar Skogn IL. [[Wenche Halvorsen]], veteranen [[Inger Johanne Tveter]], Siri Ingels og Kjersti Pung var sentrale spelarar på meisterlaget.

== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Skjeberg SK]] || 22 || 425-317 || 37
|-----
| 2 || [[Skogn IL]] || 22 || 425-326 || 37
|-----
| 3 || [[Sverresborg IF]] || 22 || 404-324 || 35
|-----
| 4 || [[Vestar]] || 22 || 367-332 || 26
|-----
| 5 || Kraby/Starum 73 || 22 || 372-334 || 23
|-----
| 6 || [[Nordstrand IF]] || 22 || 339-356 || 22
|-----
| 7 || Fjellhammer IL || 22 || 368-336 || 21
|-----
| 8 || [[Freidig]] || 22 || 403-410 || 20
|-----
| 9 || [[Bækkelaget SK]] || 22 || 391-399 || 19
|-----
| 10 || [[Brandval IL]] || 22 || 315-354 || 16
|-----
| 11 || Lisleby || 22 || 305-434 || 7
|-----
| 12 || [[Stabæk IF]] || 22 || 283-474 || 1
|}

==Kjelder==
*''Sportsboken 82-83''. Sportsboken As/Hjemmets bokforlag As. 1982.

[[Kategori:Sport i Noreg i 1982]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>l1ij7cd5zgiv0efzwautmppa604twce</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3672779</id>
      <parentid>3672745</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:04:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Migne flytte sida [[Eliteserien i handball 1981/82–Kvinner]] til [[1. divisjon i handball 1981/82–Kvinner]]</comment>
      <origin>3672745</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1374" sha1="l1ij7cd5zgiv0efzwautmppa604twce" xml:space="preserve">'''1. divisjon i handball 1981/82 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta 12 lag og vart avvikla i tida frå 19. september 1981 til 7. mars 1982.

[[Skjeberg Sportsklubb]] vart seriemeister for andre gong, etter å ha vunne divisjonen med betre målskilnad enn tittelforsvarar Skogn IL. [[Wenche Halvorsen]], veteranen [[Inger Johanne Tveter]], Siri Ingels og Kjersti Pung var sentrale spelarar på meisterlaget.

== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Skjeberg SK]] || 22 || 425-317 || 37
|-----
| 2 || [[Skogn IL]] || 22 || 425-326 || 37
|-----
| 3 || [[Sverresborg IF]] || 22 || 404-324 || 35
|-----
| 4 || [[Vestar]] || 22 || 367-332 || 26
|-----
| 5 || Kraby/Starum 73 || 22 || 372-334 || 23
|-----
| 6 || [[Nordstrand IF]] || 22 || 339-356 || 22
|-----
| 7 || Fjellhammer IL || 22 || 368-336 || 21
|-----
| 8 || [[Freidig]] || 22 || 403-410 || 20
|-----
| 9 || [[Bækkelaget SK]] || 22 || 391-399 || 19
|-----
| 10 || [[Brandval IL]] || 22 || 315-354 || 16
|-----
| 11 || Lisleby || 22 || 305-434 || 7
|-----
| 12 || [[Stabæk IF]] || 22 || 283-474 || 1
|}

==Kjelder==
*''Sportsboken 82-83''. Sportsboken As/Hjemmets bokforlag As. 1982.

[[Kategori:Sport i Noreg i 1982]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>l1ij7cd5zgiv0efzwautmppa604twce</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Wenche Halvorsen</title>
    <ns>0</ns>
    <id>415542</id>
    <revision>
      <id>3672724</id>
      <parentid>3548587</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T06:17:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <origin>3672724</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1078" sha1="7oulptel6c0t4h0vsivhhgh16xjql0q" xml:space="preserve">{{infoboks idrettsutøvar}}
'''Wenche Halvorsen''' ({{fødd|26. april|1954|Halvorsen, Wenche}}) er ein norsk tidlegare handballspelar frå [[Sarpsborg]].

Halvorsen var aktiv på [[Skjeberg SK]] sitt lag i den norske eliteserien frå 1971 til 1989. Ho var den sentrale spelaren då Skjeberg i mars 1982 sigra i [[Eliteserien i handball 1981/82–Kvinner|seriemeisterskapen]], etter fleire sesonger der laget enda på andre eller tredjeplass. Sesongane 1982/83 (153 mål) og 1985/86 (168 mål) var toppskårar i eliteserien.

Halvorsen deltok i tida frå oktober 1975 til januar 1984 i 91 av Noregs landskampar, skåra 211 mål. Ho var med i det norske mannskapet som la beslag på sjuandeplassen i Handball-VM 1982 for kvinner.

==Kjelder==
{{refopning}}
*[https://handballold.nif.no/Statistikk_Landskamper.asp?LagId=6014&amp;VS=&amp;SpillerId=11658 Landskampar]
----
*''Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Wenche Halvorsen Stensrud|Wenche Halvorsen Stensrud]]» frå {{Wikipedia-utgåve|nb}},  den 10. mai 2024.''  
{{refslutt}}

{{Autoritetsdata}}
[[Kategori:Norske handballspelarar]]</text>
      <sha1>7oulptel6c0t4h0vsivhhgh16xjql0q</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3672725</id>
      <parentid>3672724</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T06:17:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>la til [[Kategori:Folk frå Sarpsborg]] med [[WP:HotCat|HotCat]]</comment>
      <origin>3672725</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1111" sha1="5y6mbyy24ua68tx1kj7g91m1xdzrcpp" xml:space="preserve">{{infoboks idrettsutøvar}}
'''Wenche Halvorsen''' ({{fødd|26. april|1954|Halvorsen, Wenche}}) er ein norsk tidlegare handballspelar frå [[Sarpsborg]].

Halvorsen var aktiv på [[Skjeberg SK]] sitt lag i den norske eliteserien frå 1971 til 1989. Ho var den sentrale spelaren då Skjeberg i mars 1982 sigra i [[Eliteserien i handball 1981/82–Kvinner|seriemeisterskapen]], etter fleire sesonger der laget enda på andre eller tredjeplass. Sesongane 1982/83 (153 mål) og 1985/86 (168 mål) var toppskårar i eliteserien.

Halvorsen deltok i tida frå oktober 1975 til januar 1984 i 91 av Noregs landskampar, skåra 211 mål. Ho var med i det norske mannskapet som la beslag på sjuandeplassen i Handball-VM 1982 for kvinner.

==Kjelder==
{{refopning}}
*[https://handballold.nif.no/Statistikk_Landskamper.asp?LagId=6014&amp;VS=&amp;SpillerId=11658 Landskampar]
----
*''Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Wenche Halvorsen Stensrud|Wenche Halvorsen Stensrud]]» frå {{Wikipedia-utgåve|nb}},  den 10. mai 2024.''  
{{refslutt}}

{{Autoritetsdata}}
[[Kategori:Norske handballspelarar]]
[[Kategori:Folk frå Sarpsborg]]</text>
      <sha1>5y6mbyy24ua68tx1kj7g91m1xdzrcpp</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>1. divisjon i handball 1982/83–Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>415548</id>
    <revision>
      <id>3672746</id>
      <parentid>3603248</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T06:36:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <origin>3672746</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1325" sha1="gidb465e4ki6085rjj4zfcwg43j41rp" xml:space="preserve">'''1. divisjon i handball 1982/83 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta 12 lag og vart avvikla i tida frå 4. september 1982 til 6. mars 1983.

[[Skjeberg Sportsklubb]] vart seriemeister for andre gong i rad. [[Wenche Halvorsen]], veteranen [[Inger Johanne Tveter]], Siri Ingels, Hilde Iversen, Kjersti Pung og Karin Strøm var viktige spelarar på meisterlaget.

== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Skjeberg SK]] || 22 || 398-339 || 33
|-----
| 2 || [[Sverresborg IF]] || 22 || 408-328 || 30
|-----
| 3 || [[Skogn IL]] || 22 || 454-382 || 28
|-----
| 4 || [[Bækkelaget SK]] || 22 || 435-379 || 27
|-----
| 5 || [[Freidig]] || 22 || 441-406 || 24
|-----
| 6 || [[Vestar]] || 22 || 361-354 || 23
|-----
| 7 || [[Fjellhammer IL]] || 22 || 337-339 || 23
|-----
| 8 || [[Gjerpen IF]] || 22 || 371-376 || 23
|-----
| 9 || [[Nordstrand IF]] || 22 || 403-414 || 22
|-----
| 10 || Kraby/Starum 73 || 22 || 374-359 || 20
|-----
| 11 || [[Byåsen IL]] || 22 || 329-424 || 8
|-----
| 12 || [[Brandval IL]] || 22 || 284-295 || 3
|}

==Kjelder==
*''Sportsboken 83-84''. Sportsboken As. Stavanger 1983.

[[Kategori:Sport i Noreg i 1983]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>gidb465e4ki6085rjj4zfcwg43j41rp</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3672777</id>
      <parentid>3672746</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:04:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Migne flytte sida [[Eliteserien i handball 1982/83–Kvinner]] til [[1. divisjon i handball 1982/83–Kvinner]]</comment>
      <origin>3672746</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1325" sha1="gidb465e4ki6085rjj4zfcwg43j41rp" xml:space="preserve">'''1. divisjon i handball 1982/83 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta 12 lag og vart avvikla i tida frå 4. september 1982 til 6. mars 1983.

[[Skjeberg Sportsklubb]] vart seriemeister for andre gong i rad. [[Wenche Halvorsen]], veteranen [[Inger Johanne Tveter]], Siri Ingels, Hilde Iversen, Kjersti Pung og Karin Strøm var viktige spelarar på meisterlaget.

== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Skjeberg SK]] || 22 || 398-339 || 33
|-----
| 2 || [[Sverresborg IF]] || 22 || 408-328 || 30
|-----
| 3 || [[Skogn IL]] || 22 || 454-382 || 28
|-----
| 4 || [[Bækkelaget SK]] || 22 || 435-379 || 27
|-----
| 5 || [[Freidig]] || 22 || 441-406 || 24
|-----
| 6 || [[Vestar]] || 22 || 361-354 || 23
|-----
| 7 || [[Fjellhammer IL]] || 22 || 337-339 || 23
|-----
| 8 || [[Gjerpen IF]] || 22 || 371-376 || 23
|-----
| 9 || [[Nordstrand IF]] || 22 || 403-414 || 22
|-----
| 10 || Kraby/Starum 73 || 22 || 374-359 || 20
|-----
| 11 || [[Byåsen IL]] || 22 || 329-424 || 8
|-----
| 12 || [[Brandval IL]] || 22 || 284-295 || 3
|}

==Kjelder==
*''Sportsboken 83-84''. Sportsboken As. Stavanger 1983.

[[Kategori:Sport i Noreg i 1983]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>gidb465e4ki6085rjj4zfcwg43j41rp</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>1. divisjon i handball 1983/84–Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>415566</id>
    <revision>
      <id>3672747</id>
      <parentid>3603246</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T06:36:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <origin>3672747</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1323" sha1="8usi7pm795ca5h2egewp5kjx8h3n85c" xml:space="preserve">'''1. divisjon i handball 1983/84 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta 12 lag og vart avvikla i tida frå 3. september 1983 til 4. mars 1984.

[[Bækkelagets Sportsklub]] frå Oslo vart seriemeister for fyrste gong. [[Kristin Glosimot]] og [[Ingunn Strøm]] var dei to sentrale spelarane på BSK, saman med [[Sissel Bleivik]] og målvakta [[Liv Fauske]].

== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Bækkelaget SK]] || 22 || 452-373 || 34
|-----
| 2 || [[Sverresborg IF]] || 22 || 459-370 || 33
|-----
| 3 || [[Skjeberg SK]] || 22 || 385-365 || 31
|-----
| 4 || [[Gjerpen IF]] || 22 || 428-356 || 27
|-----
| 5 || Kraby/Starum 73 || 22 || 399-3759 || 25
|-----
| 6 || [[Freidig]] || 22 || 478-418 || 24
|-----
| 7 || [[Vestar]] || 22 || 363-330 || 24
|-----
| 8 || [[Os Turnforening]] || 22 || 421-473 || 19
|-----
| 9 || [[Fjellhammer IL]] || 22 || 325-384 || 17
|-----
| 10 || [[Nordstrand IF]] || 22 || 396-4184 || 16
|-----
| 11 || [[Skogn IL]] || 22 || 376-466 || 11
|-----
| 12 || [[Flisa IL]] || 22 || 343-493 || 3
|}

==Kjelder==
*''Sportsboken 84-85''. Sportsboken As. Stavanger 1984.

[[Kategori:Sport i Noreg i 1984]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>8usi7pm795ca5h2egewp5kjx8h3n85c</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3672773</id>
      <parentid>3672747</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:03:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Migne flytte sida [[Eliteserien i handball 1983/84–Kvinner]] til [[1. divisjon i handball 1983/84–Kvinner]]</comment>
      <origin>3672747</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1323" sha1="8usi7pm795ca5h2egewp5kjx8h3n85c" xml:space="preserve">'''1. divisjon i handball 1983/84 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta 12 lag og vart avvikla i tida frå 3. september 1983 til 4. mars 1984.

[[Bækkelagets Sportsklub]] frå Oslo vart seriemeister for fyrste gong. [[Kristin Glosimot]] og [[Ingunn Strøm]] var dei to sentrale spelarane på BSK, saman med [[Sissel Bleivik]] og målvakta [[Liv Fauske]].

== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Bækkelaget SK]] || 22 || 452-373 || 34
|-----
| 2 || [[Sverresborg IF]] || 22 || 459-370 || 33
|-----
| 3 || [[Skjeberg SK]] || 22 || 385-365 || 31
|-----
| 4 || [[Gjerpen IF]] || 22 || 428-356 || 27
|-----
| 5 || Kraby/Starum 73 || 22 || 399-3759 || 25
|-----
| 6 || [[Freidig]] || 22 || 478-418 || 24
|-----
| 7 || [[Vestar]] || 22 || 363-330 || 24
|-----
| 8 || [[Os Turnforening]] || 22 || 421-473 || 19
|-----
| 9 || [[Fjellhammer IL]] || 22 || 325-384 || 17
|-----
| 10 || [[Nordstrand IF]] || 22 || 396-4184 || 16
|-----
| 11 || [[Skogn IL]] || 22 || 376-466 || 11
|-----
| 12 || [[Flisa IL]] || 22 || 343-493 || 3
|}

==Kjelder==
*''Sportsboken 84-85''. Sportsboken As. Stavanger 1984.

[[Kategori:Sport i Noreg i 1984]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>8usi7pm795ca5h2egewp5kjx8h3n85c</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>1. divisjon i handball 1984/85–Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>415577</id>
    <revision>
      <id>3672748</id>
      <parentid>3603243</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T06:37:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>/* Poengtabell */</comment>
      <origin>3672748</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1322" sha1="5y8trzzckn88wb5rtng8fj0vee3amgk" xml:space="preserve">'''1. divisjon i handball 1984/85 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta 12 lag og vart avvikla i tida frå 8. september 1984 til 17. februar 1985.

[[Sportsklubben Freidig]] frå [[Trondheim]] vart seriemeister for aller fyrste gong. [[Sissel Brenne Buchholdt]], Berit Hansen og [[Tove Liberg Sannes|Tove Liberg]] var sentrale spelarar på Freidig.

== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Freidig]] || 22 || 547-406 || 34
|-----
| 2 || [[Gjerpen IF]] || 22 || 448-404 || 33
|-----
| 3 || [[Sverresborg IF]] || 22 || 486-409 || 30
|-----
| 4 || [[Vestar]] || 22 || 348-330 || 27
|-----
| 5 || [[Bækkelaget SK]] || 22 || 457-428 || 26
|-----
| 6 || [[Byåsen IL]] || 22 || 421-425 || 23
|-----
| 7 || [[Fjellhammer IL]] || 22 || 447-435 || 21
|-----
| 8 || [[Nordstrand IF]] || 22 || 449-483 || 20
|-----
| 9 || [[Glassverket IF]] || 22 || 347-389 || 19
|-----
| 10 || [[Skjeberg SK]] || 22 || 379-432 || 16
|-----
| 11 || Kraby/Starum 73 || 22 || 417-431 || 12
|-----
| 12 || [[Os Turnforening]] || 22 || 365-539 || 3
|}

==Kjelder==
*''Sportsboken 85-86''. Sportsboken As. Stavanger 1985.

[[Kategori:Sport i Noreg i 1985]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>5y8trzzckn88wb5rtng8fj0vee3amgk</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3672771</id>
      <parentid>3672748</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:02:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Migne flytte sida [[Eliteserien i handball 1984/85–Kvinner]] til [[1. divisjon i handball 1984/85–Kvinner]]</comment>
      <origin>3672748</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1322" sha1="5y8trzzckn88wb5rtng8fj0vee3amgk" xml:space="preserve">'''1. divisjon i handball 1984/85 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta 12 lag og vart avvikla i tida frå 8. september 1984 til 17. februar 1985.

[[Sportsklubben Freidig]] frå [[Trondheim]] vart seriemeister for aller fyrste gong. [[Sissel Brenne Buchholdt]], Berit Hansen og [[Tove Liberg Sannes|Tove Liberg]] var sentrale spelarar på Freidig.

== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Freidig]] || 22 || 547-406 || 34
|-----
| 2 || [[Gjerpen IF]] || 22 || 448-404 || 33
|-----
| 3 || [[Sverresborg IF]] || 22 || 486-409 || 30
|-----
| 4 || [[Vestar]] || 22 || 348-330 || 27
|-----
| 5 || [[Bækkelaget SK]] || 22 || 457-428 || 26
|-----
| 6 || [[Byåsen IL]] || 22 || 421-425 || 23
|-----
| 7 || [[Fjellhammer IL]] || 22 || 447-435 || 21
|-----
| 8 || [[Nordstrand IF]] || 22 || 449-483 || 20
|-----
| 9 || [[Glassverket IF]] || 22 || 347-389 || 19
|-----
| 10 || [[Skjeberg SK]] || 22 || 379-432 || 16
|-----
| 11 || Kraby/Starum 73 || 22 || 417-431 || 12
|-----
| 12 || [[Os Turnforening]] || 22 || 365-539 || 3
|}

==Kjelder==
*''Sportsboken 85-86''. Sportsboken As. Stavanger 1985.

[[Kategori:Sport i Noreg i 1985]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>5y8trzzckn88wb5rtng8fj0vee3amgk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>1. divisjon i handball 1985/86–Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>415608</id>
    <revision>
      <id>3672749</id>
      <parentid>3603252</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T06:38:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>/* Poengtabell */</comment>
      <origin>3672749</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1409" sha1="cuurc2vgxbw0popzgf1lhi9lpwgsc1u" xml:space="preserve">'''1 divisjon i handball 1985/86 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta 12 lag og vart avvikla i tida frå 4. september 1985 til 5. mars 1986.

[[Sverresborg Idrettsforening]] frå Trondheim vart seriemeister for fyrste gong. Storskyttaren [[Ingrid Steen]] var den fremste i laget, fylgd av [[Ragnhild Fausa]], Mona Lilleberg, [[Britt Johansen]], [[Hanne Hogness]], [[Anne Berg Larssen]], [[Karin Singstad]] og målvakta Inger Lise Guldseth.

== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Sverresborg IF]] || 22 || 536-394 || 40
|-----
| 2 || [[Gjerpen IF]] || 22 || 477-404 || 35
|-----
| 3 || [[Byåsen IL]] || 22 || 400-386 || 29
|-----
| 4 || [[Sjetne IL]] || 22 || 420-435 || 25
|-----
| 5 || [[Bækkelaget SK]] || 22 || 413-423 || 24
|-----
| 6 || [[Vestar]] || 22 || 409-395 || 23
|-----
| 7 || [[Larvik Turn]] || 22 || 371-410 || 34
|-----
| 8 || [[Nordstrand IF]] || 22 || 410-414 || 20
|-----
| 9 || [[Freidig]] || 22 || 384-426 || 34
|-----
| 10 || [[Fjellhammer IL]] || 22 || 441-467 || 21
|-----
| 11 || [[Skjeberg SK]] || 22 || 420-466 || 16
|-----
| 12 || [[Glassverket IF]] || 22 || 385-446 || 19
|}

==Kjelder==
*''Sportsboken 86-87''. Sportsboken As. Stavanger 1986.

[[Kategori:Sport i Noreg i 1986]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>cuurc2vgxbw0popzgf1lhi9lpwgsc1u</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3672768</id>
      <parentid>3672749</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:02:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Migne flytte sida [[Eliteserien i handball 1985/86–Kvinner]] til [[1. divisjon i handball 1985/86–Kvinner]]</comment>
      <origin>3672749</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1409" sha1="cuurc2vgxbw0popzgf1lhi9lpwgsc1u" xml:space="preserve">'''1 divisjon i handball 1985/86 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta 12 lag og vart avvikla i tida frå 4. september 1985 til 5. mars 1986.

[[Sverresborg Idrettsforening]] frå Trondheim vart seriemeister for fyrste gong. Storskyttaren [[Ingrid Steen]] var den fremste i laget, fylgd av [[Ragnhild Fausa]], Mona Lilleberg, [[Britt Johansen]], [[Hanne Hogness]], [[Anne Berg Larssen]], [[Karin Singstad]] og målvakta Inger Lise Guldseth.

== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Sverresborg IF]] || 22 || 536-394 || 40
|-----
| 2 || [[Gjerpen IF]] || 22 || 477-404 || 35
|-----
| 3 || [[Byåsen IL]] || 22 || 400-386 || 29
|-----
| 4 || [[Sjetne IL]] || 22 || 420-435 || 25
|-----
| 5 || [[Bækkelaget SK]] || 22 || 413-423 || 24
|-----
| 6 || [[Vestar]] || 22 || 409-395 || 23
|-----
| 7 || [[Larvik Turn]] || 22 || 371-410 || 34
|-----
| 8 || [[Nordstrand IF]] || 22 || 410-414 || 20
|-----
| 9 || [[Freidig]] || 22 || 384-426 || 34
|-----
| 10 || [[Fjellhammer IL]] || 22 || 441-467 || 21
|-----
| 11 || [[Skjeberg SK]] || 22 || 420-466 || 16
|-----
| 12 || [[Glassverket IF]] || 22 || 385-446 || 19
|}

==Kjelder==
*''Sportsboken 86-87''. Sportsboken As. Stavanger 1986.

[[Kategori:Sport i Noreg i 1986]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>cuurc2vgxbw0popzgf1lhi9lpwgsc1u</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>1. divisjon i handball 1986/87–Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>415632</id>
    <revision>
      <id>3672750</id>
      <parentid>3603245</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T06:38:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>/* Poengtabell */</comment>
      <origin>3672750</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1282" sha1="cf5tw5fa2m306a072as5ecj54vd4jia" xml:space="preserve">'''1. divisjon i handball 1986/87 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta 12 lag og vart avvikla i tida frå 20. september 1986 til 26. mars 1987.

[[Byåsen Idrettslag]] frå Trondheim vart seriemeister for fyrste gong. [[Trine Haltvik]], Åse Birkrem, Ann Elin Angvik, Kari Knudsen, Brit Solberg og målvakta [[Unni Birkrem]].

== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Byåsen IL]] || 22 || 389-344 || 31
|-----
| 2 || Kraby/Starum 73 || 22 || 415-379 || 31
|-----
| 3 || [[Nordstrand IF]] || 22 || 441-387 || 30
|-----
| 4 || [[Gjerpen IF]] || 22 || 439-420 || 27
|-----
| 5 || [[Sverresborg IF]] || 22 || 459-421 || 26
|-----
| 6 || [[Sjetne IL]] || 22 || 414-415 || 21
|-----
| 7 || [[Bækkelaget SK]] || 22 || 398-412 || 21
|-----
| 8 || [[Vestar]] || 22 || 431-435 || 19
|-----
| 9 || [[Freidig]] || 22 || 423-409 || 18
|-----
| 10 || [[Larvik Turn]] || 22 || 425-441 || 18
|-----
| 11 || [[Lunner IL]] || 22 || 402-459 || 14
|-----
| 12 || [[Fjellhammer IL]] || 22 || 395-509 || 5
|}

==Kjelder==
*''Sportsboken 87-88''. Sportsboken As/VG. 1987.

[[Kategori:Sport i Noreg i 1987]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>cf5tw5fa2m306a072as5ecj54vd4jia</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3672766</id>
      <parentid>3672750</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:01:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Migne flytte sida [[Eliteserien i handball 1986/87–Kvinner]] til [[1. divisjon i handball 1986/87–Kvinner]]</comment>
      <origin>3672750</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1282" sha1="cf5tw5fa2m306a072as5ecj54vd4jia" xml:space="preserve">'''1. divisjon i handball 1986/87 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta 12 lag og vart avvikla i tida frå 20. september 1986 til 26. mars 1987.

[[Byåsen Idrettslag]] frå Trondheim vart seriemeister for fyrste gong. [[Trine Haltvik]], Åse Birkrem, Ann Elin Angvik, Kari Knudsen, Brit Solberg og målvakta [[Unni Birkrem]].

== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Byåsen IL]] || 22 || 389-344 || 31
|-----
| 2 || Kraby/Starum 73 || 22 || 415-379 || 31
|-----
| 3 || [[Nordstrand IF]] || 22 || 441-387 || 30
|-----
| 4 || [[Gjerpen IF]] || 22 || 439-420 || 27
|-----
| 5 || [[Sverresborg IF]] || 22 || 459-421 || 26
|-----
| 6 || [[Sjetne IL]] || 22 || 414-415 || 21
|-----
| 7 || [[Bækkelaget SK]] || 22 || 398-412 || 21
|-----
| 8 || [[Vestar]] || 22 || 431-435 || 19
|-----
| 9 || [[Freidig]] || 22 || 423-409 || 18
|-----
| 10 || [[Larvik Turn]] || 22 || 425-441 || 18
|-----
| 11 || [[Lunner IL]] || 22 || 402-459 || 14
|-----
| 12 || [[Fjellhammer IL]] || 22 || 395-509 || 5
|}

==Kjelder==
*''Sportsboken 87-88''. Sportsboken As/VG. 1987.

[[Kategori:Sport i Noreg i 1987]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>cf5tw5fa2m306a072as5ecj54vd4jia</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>1. divisjon i handball 1987/88–Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>415658</id>
    <revision>
      <id>3672751</id>
      <parentid>3603247</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T06:39:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>/* Poengtabell */</comment>
      <origin>3672751</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1322" sha1="okjazya6r7nhltmhmc3495fhhf6rjwg" xml:space="preserve">'''1. divisjon i handball 1987/88 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta 12 lag og vart avvikla i tida frå 17. september 1987 til 24. mars 1988.

[[Byåsen Idrettslag]] frå Trondheim vart seriemeister for andre gong i rad. [[Trine Haltvik]], [[Karin Pettersen]], [[Mia Hermansson]], Åse Birkrem, Ann Elin Angvik, Kari Knudsen, Brit Solberg og målvakta [[Unni Birkrem]].

== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Byåsen IL]] || 22 || 485-332 || 41
|-----
| 2 || [[Vestar]] || 22 || 522-385 || 38
|-----
| 3 || [[Gjerpen IF]] || 22 || 503-393 || 32
|-----
| 4 || [[Nordstrand IF]] || 22 || 505-401 || 29
|-----
| 5 || [[Freidig]] || 22 || 445-404 || 24
|-----
| 6 || [[Sjetne IL]] || 22 || 430-392 || 24
|-----
| 7 || [[Bækkelaget SK]] || 22 || 419-394 || 23
|-----
| 8 || [[Sverresborg IF]] || 22 || 413-406 || 23
|-----
| 9 || Kraby/Starum 73 || 22 || 398-488 || 11
|-----
| 10 || [[Skjeberg SK]] || 22 || 347-485 || 10
|-----
| 11 || [[Larvik Turn]] || 22 || 393-472 || 9
|-----
| 12 || [[IF Borg]] || 22 || 343-651 || 0
|}

==Kjelder==
*''Sportsboken 88-89''. Sportsboken As/VG. 1988.

[[Kategori:Sport i Noreg i 1988]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>okjazya6r7nhltmhmc3495fhhf6rjwg</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3672764</id>
      <parentid>3672751</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:01:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Migne flytte sida [[Eliteserien i handball 1987/88–Kvinner]] til [[1. divisjon i handball 1987/88–Kvinner]]</comment>
      <origin>3672751</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1322" sha1="okjazya6r7nhltmhmc3495fhhf6rjwg" xml:space="preserve">'''1. divisjon i handball 1987/88 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta 12 lag og vart avvikla i tida frå 17. september 1987 til 24. mars 1988.

[[Byåsen Idrettslag]] frå Trondheim vart seriemeister for andre gong i rad. [[Trine Haltvik]], [[Karin Pettersen]], [[Mia Hermansson]], Åse Birkrem, Ann Elin Angvik, Kari Knudsen, Brit Solberg og målvakta [[Unni Birkrem]].

== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Byåsen IL]] || 22 || 485-332 || 41
|-----
| 2 || [[Vestar]] || 22 || 522-385 || 38
|-----
| 3 || [[Gjerpen IF]] || 22 || 503-393 || 32
|-----
| 4 || [[Nordstrand IF]] || 22 || 505-401 || 29
|-----
| 5 || [[Freidig]] || 22 || 445-404 || 24
|-----
| 6 || [[Sjetne IL]] || 22 || 430-392 || 24
|-----
| 7 || [[Bækkelaget SK]] || 22 || 419-394 || 23
|-----
| 8 || [[Sverresborg IF]] || 22 || 413-406 || 23
|-----
| 9 || Kraby/Starum 73 || 22 || 398-488 || 11
|-----
| 10 || [[Skjeberg SK]] || 22 || 347-485 || 10
|-----
| 11 || [[Larvik Turn]] || 22 || 393-472 || 9
|-----
| 12 || [[IF Borg]] || 22 || 343-651 || 0
|}

==Kjelder==
*''Sportsboken 88-89''. Sportsboken As/VG. 1988.

[[Kategori:Sport i Noreg i 1988]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>okjazya6r7nhltmhmc3495fhhf6rjwg</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>1. divisjon i handball 1988/89–Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>415732</id>
    <revision>
      <id>3672752</id>
      <parentid>3603251</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T06:40:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>/* Poengtabell */</comment>
      <origin>3672752</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1406" sha1="fuih08jljttui9tyz3igd5mbxbfmp7s" xml:space="preserve">'''1. divisjon i handball 1988/89 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta 12 lag og vart avvikla i tida frå 30. oktober 1988 til 9. april 1989.

[[Idrettslaget Vestar]] frå Oslo vart norsk seriemeister for niande og siste gong, ti år etter den førre serietriumfen. [[Ingrid Steen]], [[Cathrine Svendsen]], [[Ingunn Rise Kirkeby|Ingunn Rise]], [[Kristin Midthun]], Susanne Jensen og målvakta [[Linn Siri Jensen]] utgjorde stammen i vinnarlaget.  
 
== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Vestar]] || 22 || 519-406 || 42
|-----
| 2 || [[Gjerpen IF]] || 22 || 493-413 || 34
|-----
| 3 || [[Nordstrand IF]] || 22 || 467-380 || 30
|-----
| 4 || [[Byåsen IL]] || 22 || 483-408 || 30
|-----
| 5 || [[Bækkelaget SK]] || 22 || 472-411 || 29
|-----
| 6 || [[Sjetne IL]] || 22 || 375-402 || 20
|-----
| 7 || [[Sverresborg IF]] || 22 || 418-434 || 19
|-----
| 81 || [[Lunner IL]] || 22 || 402-437 || 18
|-----
| 9 || Kraby/Starum 73 || 22 || 404-427 || 16
|-----
| 10 || [[Freidig]] || 22 || 376-419 || 14
|-----
| 11 || [[Skjeberg SK]] || 22 || 410-519 || 10
|-----
| 12 || [[Fjellhammer IL]] || 22 || 352-515 || 2
|}

==Kjelder==
*''Sportsboken 89-90''. Sportsboken As/VG. 1989.

[[Kategori:Sport i Noreg i 1989]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>fuih08jljttui9tyz3igd5mbxbfmp7s</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3672762</id>
      <parentid>3672752</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:00:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Migne flytte sida [[Eliteserien i handball 1988/89–Kvinner]] til [[1. divisjon i handball 1988/89–Kvinner]]</comment>
      <origin>3672752</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1406" sha1="fuih08jljttui9tyz3igd5mbxbfmp7s" xml:space="preserve">'''1. divisjon i handball 1988/89 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta 12 lag og vart avvikla i tida frå 30. oktober 1988 til 9. april 1989.

[[Idrettslaget Vestar]] frå Oslo vart norsk seriemeister for niande og siste gong, ti år etter den førre serietriumfen. [[Ingrid Steen]], [[Cathrine Svendsen]], [[Ingunn Rise Kirkeby|Ingunn Rise]], [[Kristin Midthun]], Susanne Jensen og målvakta [[Linn Siri Jensen]] utgjorde stammen i vinnarlaget.  
 
== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Vestar]] || 22 || 519-406 || 42
|-----
| 2 || [[Gjerpen IF]] || 22 || 493-413 || 34
|-----
| 3 || [[Nordstrand IF]] || 22 || 467-380 || 30
|-----
| 4 || [[Byåsen IL]] || 22 || 483-408 || 30
|-----
| 5 || [[Bækkelaget SK]] || 22 || 472-411 || 29
|-----
| 6 || [[Sjetne IL]] || 22 || 375-402 || 20
|-----
| 7 || [[Sverresborg IF]] || 22 || 418-434 || 19
|-----
| 81 || [[Lunner IL]] || 22 || 402-437 || 18
|-----
| 9 || Kraby/Starum 73 || 22 || 404-427 || 16
|-----
| 10 || [[Freidig]] || 22 || 376-419 || 14
|-----
| 11 || [[Skjeberg SK]] || 22 || 410-519 || 10
|-----
| 12 || [[Fjellhammer IL]] || 22 || 352-515 || 2
|}

==Kjelder==
*''Sportsboken 89-90''. Sportsboken As/VG. 1989.

[[Kategori:Sport i Noreg i 1989]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>fuih08jljttui9tyz3igd5mbxbfmp7s</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>1. divisjon i handball 1989/90–Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>415794</id>
    <revision>
      <id>3672753</id>
      <parentid>3603244</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T06:41:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>/* Poengtabell */</comment>
      <origin>3672753</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1386" sha1="ka8cyqkcy0qcfnazmi8g38rp9za472r" xml:space="preserve">'''1. divisjon i handball 1989/90 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta 12 lag og vart avvikla i tida frå 14. oktober 1989 til 5. april 1990.

[[Byåsen Idrettslag]] frå Trondheim vart seriemeister for tredje gong. [[Trine Haltvik]], [[Karin Pettersen]], [[Mia Hermansson]], Marit Johnsen, Kari Knudsen, [[Hilde Overvik]] og målvakta [[Unni Birkrem]].
 
== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Byåsen IL]] || 22 || 485-364 || 37
|-----
| 2 || [[Gjerpen IF]] || 22 || 522-406 || 37
|-----
| 3 || [[Vestar]] || 22 || 502-460 || 29
|-----
| 4 || [[Sjetne IL]] || 22 || 443-394 || 27
|-----
| 5 || [[Lunner IL]] || 22 || 452-396 || 26
|-----
| 6 || [[Sverresborg IF]] || 22 || 476-434 || 25
|-----
| 7 || [[Bækkelaget SK]] || 22 || 434-430 || 23
|-----
| 8 || [[Faaberg IL]] || 22 || 394-428 || 18
|-----
| 9 || Kraby/Starum 73 || 22 || 445-501 || 13
|-----
| 10 || [[Nordstrand IF]] || 22 || 400-482 || 12
|-----
| 11 || [[Hinna IL]] || 22 || 35-447 || 10
|-----
| 12 || [[Freidig]] || 22 || 377-538 || 7
|}

==Kjelder==
*[https://www.nb.no/items/8f481b1ce759b0904dcf3d812320e2d4?page=19&amp;searchText=%22trine%20haltvik%22 Fredrikstad Blad 6. april 1990]

[[Kategori:Sport i Noreg i 1990]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>ka8cyqkcy0qcfnazmi8g38rp9za472r</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3672760</id>
      <parentid>3672753</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T06:59:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Migne flytte sida [[Eliteserien i handball 1989/90–Kvinner]] til [[1. divisjon i handball 1989/90–Kvinner]]</comment>
      <origin>3672753</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1386" sha1="ka8cyqkcy0qcfnazmi8g38rp9za472r" xml:space="preserve">'''1. divisjon i handball 1989/90 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta 12 lag og vart avvikla i tida frå 14. oktober 1989 til 5. april 1990.

[[Byåsen Idrettslag]] frå Trondheim vart seriemeister for tredje gong. [[Trine Haltvik]], [[Karin Pettersen]], [[Mia Hermansson]], Marit Johnsen, Kari Knudsen, [[Hilde Overvik]] og målvakta [[Unni Birkrem]].
 
== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Byåsen IL]] || 22 || 485-364 || 37
|-----
| 2 || [[Gjerpen IF]] || 22 || 522-406 || 37
|-----
| 3 || [[Vestar]] || 22 || 502-460 || 29
|-----
| 4 || [[Sjetne IL]] || 22 || 443-394 || 27
|-----
| 5 || [[Lunner IL]] || 22 || 452-396 || 26
|-----
| 6 || [[Sverresborg IF]] || 22 || 476-434 || 25
|-----
| 7 || [[Bækkelaget SK]] || 22 || 434-430 || 23
|-----
| 8 || [[Faaberg IL]] || 22 || 394-428 || 18
|-----
| 9 || Kraby/Starum 73 || 22 || 445-501 || 13
|-----
| 10 || [[Nordstrand IF]] || 22 || 400-482 || 12
|-----
| 11 || [[Hinna IL]] || 22 || 35-447 || 10
|-----
| 12 || [[Freidig]] || 22 || 377-538 || 7
|}

==Kjelder==
*[https://www.nb.no/items/8f481b1ce759b0904dcf3d812320e2d4?page=19&amp;searchText=%22trine%20haltvik%22 Fredrikstad Blad 6. april 1990]

[[Kategori:Sport i Noreg i 1990]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>ka8cyqkcy0qcfnazmi8g38rp9za472r</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>1. divisjon i handball 1990/91–Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>415849</id>
    <revision>
      <id>3672809</id>
      <parentid>3603260</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:15:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Migne flytte sida [[Eliteserien i handball 1990/91–Kvinner]] til [[1. divisjon i handball 1990/91–Kvinner]]</comment>
      <origin>3603260</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1439" sha1="2ruzo2ifm3k6qew576kt6b5ijvjxkrd" xml:space="preserve">'''1. divisjon i handball 1990/91 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta 12 lag og vart avvikla i tida frå 26. august 1990 til 25. april 1991.

Gjerpen Idrettsforening sikra seg den fyrste av hittil to seriemeisterskap i handball. Vinnarlaget besto av spelarar som Mirella Mierzejewska, [[Siri Eftedal]], [[Hanne Hegh]], Linda Oldrup Jensen, Tone Anne Alvestad, [[Anne Migliosi]] og målvaktene Ellen Øygarden og [[Jeanette Nilsen]].

== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Gjerpen IF]] || 22 || 584-455 || 40
|-----
| 2 || [[Byåsen IL]] || 22 || 494-425 || 32
|-----
| 3 || [[Lunner IL]] || 22 || 502-440 || 30
|-----
| 4 || Sjetne IL || 22 || 392-373 || 26
|-----
| 5 || [[Sverresborg IF]] || 22 || 444-437 || 26
|-----
| 6 || [[Nordstrand IF]] || 22 || 470-462 || 23
|-----
| 7 || Toten HK || 22 || 466-465 || 22
|-----
| 8 || [[Vestar]] || 22 || 440-479 || 16
|-----
| 9 || [[Bækkelaget SK]] || 22 || 481-499 || 15
|-----
| 10 || Fjellhammer IL || 22 || 468-468 || 14
|-----
| 11 || [[Faaberg IL]] || 22 || 388-486 || 13
|-----
| 12 || Haugerud || 22 || 375-515 || 7
|}

==Kjelder==
*[https://www.nb.no/items/0a33f0e9762c006ab9a959efd786fa81?page=27&amp;searchText=gjerpen Arbeiderbladet 26. april 1991]

[[Kategori:Sport i Noreg i 1991]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>2ruzo2ifm3k6qew576kt6b5ijvjxkrd</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3672820</id>
      <parentid>3672809</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:21:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <origin>3672820</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1454" sha1="29bg3xagfz1mi7xhlf2didyg81ve8b3" xml:space="preserve">'''1. divisjon i handball 1990/91 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta 12 lag og vart avvikla i tida frå 26. august 1990 til 25. april 1991.

[[Gjerpen Idrettsforening]] sikra seg den fyrste av hittil to seriemeisterskap i handball. Vinnarlaget besto av spelarar som Mirella Mierzejewska, [[Siri Eftedal]], [[Hanne Hegh]], Linda Oldrup Jensen, Tone Anne Alvestad, [[Anne Migliosi]] og målvaktene Ellen Øygarden og [[Jeanette Nilsen]].

== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Gjerpen IF]] || 22 || 584-455 || 40
|-----
| 2 || [[Byåsen IL]] || 22 || 494-425 || 32
|-----
| 3 || [[Lunner IL]] || 22 || 502-440 || 30
|-----
| 4 || [[Sjetne IL]] || 22 || 392-373 || 26
|-----
| 5 || [[Sverresborg IF]] || 22 || 444-437 || 26
|-----
| 6 || [[Nordstrand IF]] || 22 || 470-462 || 23
|-----
| 7 || Toten HK || 22 || 466-465 || 22
|-----
| 8 || [[Vestar]] || 22 || 440-479 || 16
|-----
| 9 || [[Bækkelaget SK]] || 22 || 481-499 || 15
|-----
| 10 || [[Fjellhammer IL]] || 22 || 468-468 || 14
|-----
| 11 || [[Faaberg IL]] || 22 || 388-486 || 13
|-----
| 12 || Haugerud IF || 22 || 375-515 || 7
|}

==Kjelder==
*[https://www.nb.no/items/0a33f0e9762c006ab9a959efd786fa81?page=27&amp;searchText=gjerpen Arbeiderbladet 26. april 1991]

[[Kategori:Sport i Noreg i 1991]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>29bg3xagfz1mi7xhlf2didyg81ve8b3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>1. divisjon i handball 1991/92–Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>416006</id>
    <revision>
      <id>3672811</id>
      <parentid>3603249</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:15:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Migne flytte sida [[Eliteserien i handball 1991/92–Kvinner]] til [[1. divisjon i handball 1991/92–Kvinner]]</comment>
      <origin>3603249</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1314" sha1="lexkv13lhpvp2yq5julnla66bmlifjy" xml:space="preserve">'''1. divisjon i handball 1991/92 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta 12 lag og vart avvikla i tida frå 21. september 1991 til 29. mars 1992.

[[Bækkelaget SK]] frå Oslo vart seriemeister  for fyrste gong. [[Kjersti Grini]] og [[Susann Goksør]] var dei sentrale spelarane i mannskapet, assistert av danske [[Gitte Madsen]], Ann Iren Haugen og målvakta [[Heidi Tjugum]].

== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Bækkelaget SK]] || 22 || 530-420 || 37
|-----
| 2 || [[Gjerpen IF]] || 22 || 563-457 || 35
|-----
| 3 || Sjetne IL || 22 || 457-329 || 34
|-----
| 4 || [[Byåsen IL]] || 22 || 487-427 || 31
|-----
| 5 || [[Nordstrand IF]] || 22 || 464-457 || 25
|-----
| 6 || [[Vestar]] || 22 || 444-433 || 21
|-----
| 7 || [[Sverresborg IF]] || 22 || 411-401 || 19
|-----
| 8 || Toten HK || 22 || 480-491 || 19
|-----
| 9 || [[Lunner IL]] || 22 || 435-454 || 17
|-----
| 10 || [[Nidelv IL]] || 22 || 415-487 || 14
|-----
| 11 || Skjeberg IF || 22 || 330-513 || 7
|-----
| 12 || Fjellhammer IL || 22 || 391-538 || 5
|}

==Kjelder==
*''Sportsboken 92-93''. Sportsboken As/VG. 1992.

[[Kategori:Sport i Noreg i 1992]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>lexkv13lhpvp2yq5julnla66bmlifjy</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3672819</id>
      <parentid>3672811</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:20:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>/* Poengtabell */</comment>
      <origin>3672819</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1326" sha1="er0uhrw4uayiqdvsg7pygy79pac1t2m" xml:space="preserve">'''1. divisjon i handball 1991/92 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta 12 lag og vart avvikla i tida frå 21. september 1991 til 29. mars 1992.

[[Bækkelaget SK]] frå Oslo vart seriemeister  for fyrste gong. [[Kjersti Grini]] og [[Susann Goksør]] var dei sentrale spelarane i mannskapet, assistert av danske [[Gitte Madsen]], Ann Iren Haugen og målvakta [[Heidi Tjugum]].

== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Bækkelaget SK]] || 22 || 530-420 || 37
|-----
| 2 || [[Gjerpen IF]] || 22 || 563-457 || 35
|-----
| 3 || [[Sjetne IL]] || 22 || 457-329 || 34
|-----
| 4 || [[Byåsen IL]] || 22 || 487-427 || 31
|-----
| 5 || [[Nordstrand IF]] || 22 || 464-457 || 25
|-----
| 6 || [[Vestar]] || 22 || 444-433 || 21
|-----
| 7 || [[Sverresborg IF]] || 22 || 411-401 || 19
|-----
| 8 || Toten HK || 22 || 480-491 || 19
|-----
| 9 || [[Lunner IL]] || 22 || 435-454 || 17
|-----
| 10 || [[Nidelv IL]] || 22 || 415-487 || 14
|-----
| 11 || [[Skjeberg SK]] || 22 || 330-513 || 7
|-----
| 12 || [[Fjellhammer IL]] || 22 || 391-538 || 5
|}

==Kjelder==
*''Sportsboken 92-93''. Sportsboken As/VG. 1992.

[[Kategori:Sport i Noreg i 1992]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>er0uhrw4uayiqdvsg7pygy79pac1t2m</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>1. divisjon i handball 1992/93–Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>416042</id>
    <revision>
      <id>3672813</id>
      <parentid>3603256</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:16:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Migne flytte sida [[Eliteserien i handball 1992/93–Kvinner]] til [[1. divisjon i handball 1992/93–Kvinner]]</comment>
      <origin>3603256</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1415" sha1="fyst9kek6pjfr8y3b4zeeot5evv72m9" xml:space="preserve">'''1. divisjon i handball 1992/93 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta 12 lag og vart avvikla i tida frå 20. september 1992 til 31. mars 1993.

[[Gjerpen Idrettsforening]] frå [[Skien]] sikra seg det andre og hittil siste seriemeister-trofeet. Vinnarlaget bestod av spelarar som Mirella Mierzejewska, [[Hanne Hegh]], Liv Schønhardt Westgård, [[Cecilie Thorsteinsen]], Tone Anne Alvestad, Linda Oldrup Jensen og målvaktene Ellen Øygarden og [[Jeanette Nilsen]].

== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Gjerpen IF]] || 22 || 559-478 || 36
|-----
| 2 || [[Bækkelaget SK]] || 22 || 529-447 || 34
|-----
| 3 || Sjetne IL || 22 || 480-389 || 32
|-----
| 4 || [[Lunner IL]] || 22 || 499-485 || 29
|-----
| 5 || Toten HK || 22 || 484-432 || 24
|-----
| 6 || [[Tertnes IL]] || 22 || 450–464 || 21
|-----
| 7 || [[Byåsen IL]] || 22 || 409-425 || 19
|-----
| 8 || [[Nordstrand IF]] || 22 || 478-502 || 16
|-----
| 9 || Faaberg || 22 || 464 – 508 || 15
|-----
| 10 || [[Larvik HK]] || 22 || 456-501 || 14
|-----
| 11 || [[Vestar]] || 22 || 405-506 || 14
|-----
| 12 || [[Sverresborg IF]] || 22 || 407-483 || 10
|}

==Kjelder==
* ''Sportsboken 93-94''. Chr. Schibsteds Forlag. 1993.

[[Kategori:Sport i Noreg i 1993]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>fyst9kek6pjfr8y3b4zeeot5evv72m9</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3672816</id>
      <parentid>3672813</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:17:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>/* Poengtabell */</comment>
      <origin>3672816</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1426" sha1="bij30vuwsnmnb9f6ademb6yzksxpgzc" xml:space="preserve">'''1. divisjon i handball 1992/93 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta 12 lag og vart avvikla i tida frå 20. september 1992 til 31. mars 1993.

[[Gjerpen Idrettsforening]] frå [[Skien]] sikra seg det andre og hittil siste seriemeister-trofeet. Vinnarlaget bestod av spelarar som Mirella Mierzejewska, [[Hanne Hegh]], Liv Schønhardt Westgård, [[Cecilie Thorsteinsen]], Tone Anne Alvestad, Linda Oldrup Jensen og målvaktene Ellen Øygarden og [[Jeanette Nilsen]].

== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Gjerpen IF]] || 22 || 559-478 || 36
|-----
| 2 || [[Bækkelaget SK]] || 22 || 529-447 || 34
|-----
| 3 || [[Sjetne IL]] || 22 || 480-389 || 32
|-----
| 4 || [[Lunner IL]] || 22 || 499-485 || 29
|-----
| 5 || Toten HK || 22 || 484-432 || 24
|-----
| 6 || [[Tertnes IL]] || 22 || 450–464 || 21
|-----
| 7 || [[Byåsen IL]] || 22 || 409-425 || 19
|-----
| 8 || [[Nordstrand IF]] || 22 || 478-502 || 16
|-----
| 9 || [[Faaberg IL]] || 22 || 464 – 508 || 15
|-----
| 10 || [[Larvik HK]] || 22 || 456-501 || 14
|-----
| 11 || [[Vestar]] || 22 || 405-506 || 14
|-----
| 12 || [[Sverresborg IF]] || 22 || 407-483 || 10
|}

==Kjelder==
* ''Sportsboken 93-94''. Chr. Schibsteds Forlag. 1993.

[[Kategori:Sport i Noreg i 1993]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>bij30vuwsnmnb9f6ademb6yzksxpgzc</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3672817</id>
      <parentid>3672816</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:18:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>/* Poengtabell */</comment>
      <origin>3672817</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1422" sha1="0thuri6wy6t0mb0e4wos5eowrpcjzfr" xml:space="preserve">'''1. divisjon i handball 1992/93 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta 12 lag og vart avvikla i tida frå 20. september 1992 til 31. mars 1993.

[[Gjerpen Idrettsforening]] frå [[Skien]] sikra seg det andre og hittil siste seriemeister-trofeet. Vinnarlaget bestod av spelarar som Mirella Mierzejewska, [[Hanne Hegh]], Liv Schønhardt Westgård, [[Cecilie Thorsteinsen]], Tone Anne Alvestad, Linda Oldrup Jensen og målvaktene Ellen Øygarden og [[Jeanette Nilsen]].

== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Gjerpen IF]] || 22 || 559-478 || 36
|-----
| 2 || [[Bækkelaget SK]] || 22 || 529-447 || 34
|-----
| 3 || [[Sjetne IL]] || 22 || 480-389 || 32
|-----
| 4 || [[Lunner IL]] || 22 || 499-485 || 29
|-----
| 5 || Toten HK || 22 || 484-432 || 24
|-----
| 6 || [[Tertnes IL]] || 22 || 450–464 || 21
|-----
| 7 || [[Byåsen IL]] || 22 || 409-425 || 19
|-----
| 8 || [[Nordstrand IF]] || 22 || 478-502 || 16
|-----
| 9 || [[Faaberg IL]] || 22 || 464-508 || 15
|-----
| 10 || [[Larvik HK]] || 22 || 456-501 || 14
|-----
| 11 || [[Vestar]] || 22 || 405-506 || 14
|-----
| 12 || [[Sverresborg IF]] || 22 || 407-483 || 10
|}

==Kjelder==
* ''Sportsboken 93-94''. Chr. Schibsteds Forlag. 1993.

[[Kategori:Sport i Noreg i 1993]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>0thuri6wy6t0mb0e4wos5eowrpcjzfr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Eliteserien i handball 1993/94–Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>416097</id>
    <revision>
      <id>3672821</id>
      <parentid>3603761</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:23:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>/* Poengtabell */</comment>
      <origin>3672821</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1351" sha1="q8ptz02zizi70ltg6kzppmfz6x24dyc" xml:space="preserve">'''Eliteserien i handball 1993/94 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta 12 lag og vart avvikla i tida frå 19. september 1993 til 16. mars 1994.

[[Larvik Håndballklubb]] sikra seg den fyrste av mange seriemeisterpokalar. Laget bestod av [[Kristine Moldestad]], [[Lina Olsson]], Vibeke Nesse, [[Tonje Larsen]], [[Monica Vik Hansen]], [[Kristine Duvholt]], Lene Lillevik og målvakta Stina Gløsmyr,

== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Larvik HK]] || 22 || 583-423 || 40
|-----
| 2 || [[Bækkelaget SK]] || 22 || 567-515 || 40
|-----
| 3 || [[Gjerpen IF]] || 22 || 591-464 || 29
|-----
| 4 || [[Sjetne IL]] || 22 || 476-423 || 27
|-----
| 5 || [[Lunner IL]] || 22 || 579-549 || 27
|-----
| 6 || [[Byåsen IL]] || 22 || 517-465 || 26
|-----
| 7 || [[Nordstrand IF]] || 22 || 483-468 || 26
|-----
| 8 || Toten HK || 22 || 465-493 || 19
|-----
| 9 || [[IF Pors]] || 22 || 423–555 || 11
|-----
| 10 || [[Tertnes IL]] || 22 || 404–504 || 10
|-----
| 11 || [[Faaberg IL]] || 22 || 446-578 || 7
|-----
| 12 || [[Skjeberg SK]] || 22 || 393-589 || 2
|}

==Kjelder==
*''Sportsboken 94-95''. Chr. Schibsteds Forlag. 1994.

[[Kategori:Sport i Noreg i 1994]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>q8ptz02zizi70ltg6kzppmfz6x24dyc</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Eliteserien i handball 1994/95–Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>416151</id>
    <revision>
      <id>3672822</id>
      <parentid>3603261</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:23:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>/* Poengtabell */</comment>
      <origin>3672822</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1527" sha1="9mtcc72njt1dlfxhs2rsma6v6h0lhkq" xml:space="preserve">'''Eliteserien i handball 1994/95 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta 12 lag og vart avvikla i tida frå 2. oktober 1994 til 9. april 1995.

[[Bækkelaget SK]] frå Oslo vart seriemeister for andre gong, tre år etter den fyrste triumfen. Som førre gongen var [[Kjersti Grini]] og [[Susann Goksør]] dei sentrale spelarane i mannskapet, som i tillegg bestod av målvaktene [[Heidi Tjugum]] og Vibeke Johnsen, danske [[Gitte Madsen]], [[Hege K. Kvitsand]], Christin Magnussen, Rina Beldo, Vibeke Cook Jensen, [[Sahra Hausmann]], Tone Langbakken og [[Siv Heim Sæbøe]].

== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Bækkelaget SK]] || 22 || 602-433 || 38
|-----
| 2 || [[Larvik HK]] || 22 || 647-431 || 35
|-----
| 3 || [[Gjerpen IF]] || 22 || 631-491 || 30
|-----
| 4 || [[Byåsen IL]] || 22 || 580-468 || 30
|-----
| 5 || Toten HK || 22 || 553-484 || 30
|-----
| 6 || [[Sjetne IL]] || 22 || 474-415 || 28
|-----
| 7 || [[Tertnes IL]] || 22 || 450–467 || 18
|-----
| 8 || [[Nordstrand IF]] || 22 || 494-539 || 18
|-----
| 9 || Refstad/Veitvet || 22 || 527-551 || 16
|-----
| 10 || [[Lunner IL]] || 22 || 521-587 || 12
|-----
| 11 || [[IF Pors]] || 22 || 412–606 || 9
|-----
| 12 || [[Sverresborg IF]] || 22 || 272-691 || 0
|}

==Kjelder==
*''Sportsboken 95-96''. Chr. Schibsteds Forlag. 1995.

[[Kategori:Sport i Noreg i 1995]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>9mtcc72njt1dlfxhs2rsma6v6h0lhkq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Eliteserien i handball 1995/96–Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>416159</id>
    <revision>
      <id>3672823</id>
      <parentid>3603268</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:24:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>/* Poengtabell */</comment>
      <origin>3672823</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1522" sha1="dj91oexil09wsz7r0x87km6noth7jai" xml:space="preserve">'''Eliteserien i handball 1995/96 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta 12 lag og vart avvikla i tida frå 1. oktober 1995 til 21. april 1996.

[[Byåsen Idrettslag]] frå Trondheim vart seriemeister for fjerde gong, fem år etter den førre serietriumfen. Som sist var [[Trine Haltvik]] ein dominant spelar i laget, andre som bidrog til sigeren var Natalija Kudrjavtseva, [[Kari Solem]], [[Ann Cathrin Eriksen]], Kate Mogseth, Camilla Solberg og Kari Feiring. Linn Tømmerdal var målvakt.

== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Byåsen IL]] || 22 || 575-459 || 42
|-----
| 2 || [[Bækkelaget SK]] || 22 || 589-435 || 39
|-----
| 3 || [[Larvik HK]] || 22 || 626-468 || 38
|-----
| 4 || [[IK Junkeren]] || 22 || 515-500 || 25
|-----
| 5 || [[Tertnes IL]] || 22 || 516-504 || 21
|-----
| 6 || [[Gjerpen IF]] || 22 || 518-513 || 21
|-----
| 7 || [[Sjetne IL]] || 22 || 449-457 || 19
|-----
| 8 || Toten HK || 22 || 484-496 || 18
|-----
| 9 || [[Nordstrand IF]] || 22 || 486-536 || 15
|-----
| 10 || [[Lunner IL]] || 22 || 530-600 || 15
|-----
| 11 || Refstad/Veitvet || 22 || 475-634 || 7
|-----
| 12 || Charlottenlund SK || 22 || 459-622 || 4
|}

==Kjelder==
*[https://www.nb.no/items/92bd46be07c55b642191456c81364762?page=31&amp;searchText=%22kjersti%20grini%22 Arbeiderbladet 21. april 1996]

[[Kategori:Sport i Noreg i 1996]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>dj91oexil09wsz7r0x87km6noth7jai</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Eliteserien i handball 1996/97–Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>416184</id>
    <revision>
      <id>3672824</id>
      <parentid>3603741</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:24:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>/* Poengtabell */</comment>
      <origin>3672824</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1390" sha1="a2oo8egwh57htdzr3bukxft8s4y6jt1" xml:space="preserve">'''Eliteserien i handball 1996/97 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta 12 lag og vart avvikla i tida frå 22. september 1996 til 13. april 1997.

[[Larvik Håndballklubb]] vart seriemeister for andre gong, tre år etter den fyrste triumfen. I mannskapet fann ein [[Lina Olsson]], [[Tonje Larsen]], [[Monica Vik Hansen]], [[Kristine Duvholt]], [[Kristine Moldestad]], Lene Lillevik, Vibeke Nesse, Annette Tveter og målvakta Lise Kristiansen.

== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Larvik HK]] || 22 || 702-474 || 40
|-----
| 2 || [[Bækkelaget SK]] || 22 || 747-478 || 40
|-----
| 3 || [[Byåsen IL]] || 22 || 609-501 || 32
|-----
| 4 || [[IK Junkeren]] || 22 || 523-501 || 30
|-----
| 5 || [[Lunner IL]] || 22 || 561-601 || 20
|-----
| 6 || [[Gjerpen IF]] || 22 || 485-556 || 19
|-----
| 7 || [[Stabæk IF]] || 22 || 513-557 || 18
|-----
| 8 || [[Nordstrand IF]] || 22 || 501-553 || 17
|-----
| 9 || [[Tertnes IL]] || 22 || 487-538 || 15
|-----
| 10 || [[Sjetne IL]] || 22 || 435-532 || 12
|-----
| 11 || Toten HK || 22 || 499-655 || 9
|-----
| 12 || [[Sola HK]] || 22 || 448-564 || 8
|}

==Kjelder==
*''Sportsboken 97-98''. Chr. Schibsteds Forlag. 1997.

[[Kategori:Sport i Noreg i 1997]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>a2oo8egwh57htdzr3bukxft8s4y6jt1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Eliteserien i handball 1997/98–Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>416204</id>
    <revision>
      <id>3672825</id>
      <parentid>3603748</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:25:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>/* Poengtabell */</comment>
      <origin>3672825</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1403" sha1="3bb8f0e1fb3b7f6od8hhvfjvkrs9chm" xml:space="preserve">'''Eliteserien i handball 1997/98 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta 12 lag og vart avvikla i tida frå 14. september 1997 til 13. april 1998.

[[Byåsen Idrettslag]] frå Trondheim vart seriemeister for femte gong, to år etter den førre serietriumfen. Mannskapet bestod av [[Trine Haltvik]], [[Mia Hermansson]] Högdahl, Suzana Zulijani, Maren Villabø, Connie Mathisen, Kari Knudsen, Camilla Solberg, [[Kari Solem]] og målvakta [[Annette Skotvoll]].

== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Byåsen IL]] || 22 || 650-474 || 38
|-----
| 2 || [[Bækkelaget SK]] || 22 || 650-500 || 36
|-----
| 3 || [[Larvik HK]] || 22 || 634-466 || 35
|-----
| 4 || [[Tertnes IL]] || 22 || 642-580 || 30
|-----
| 5 || [[Nordstrand IF]] || 22 || 518-489 || 26
|-----
| 6 || Selbu IL || 22 || 530-544 || 24
|-----
| 7 || [[Stabæk IF]] || 22 || 507-557 || 20
|-----
| 8 || [[Lunner IL]] || 22 || 535-570 || 17
|-----
| 9 || [[Gjerpen IF]] || 22 || 489-581 || 15
|-----
| 10 || [[IK Junkeren]] || 22 || 478-548 || 13
|-----
| 11 || Porsgrunn || 22 || 496-622 || 6
|-----
| 12 || [[Sjetne IL]] || 22 || 421-619 || 4
|}

==Kjelder==
*''Sportsboken 98-99''. Chr. Schibsteds Forlag. 1998.

[[Kategori:Sport i Noreg i 1998]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>3bb8f0e1fb3b7f6od8hhvfjvkrs9chm</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Eliteserien i handball 1998/99–Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>416216</id>
    <revision>
      <id>3672826</id>
      <parentid>3603263</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:25:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <origin>3672826</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1443" sha1="hf61m9umgn3s74luc4thzuybeevo8z4" xml:space="preserve">'''Eliteserien i handball 1998/99 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta 12 lag og vart avvikla i tida frå 13. september 1998 til 28. april 1999.

[[Bækkelagets Sportsklubb]] frå Oslo vart seriemeister for tredje gong, fire år etter den førre. Meisterlaget bestod av [[Anja Andersen]], Sorina Teodorovic, Hong Jeong-Ho, [[Gitte Madsen]], [[Sahra Hausmann]], [[Siv Heim Sæbøe]], Kari Anne Hole, Lise Larssen, Stine Steen, Eli Fallingen og målvaktene [[Cecilie Leganger]] og Monica Kyvåg,

== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Bækkelaget SK]] || 22 || 708-464 || 42
|-----
| 2 || [[Tertnes IL]] || 22 || 667-561 || 33
|-----
| 3 || [[Byåsen IL]] || 22 || 598-511 || 33
|-----
| 4 || [[Nordstrand IF]] || 22 || 550-488 || 29
|-----
| 5 || [[Larvik HK]] || 22 || 626-516 || 29
|-----
| 6 || [[Stabæk IF]] || 22 || 549-523 || 26
|-----
| 7 || [[Sola HK]] || 22 || 535-519 || 21
|-----
| 8 || [[Gjerpen IF]] || 22 || 516-588 || 17
|-----
| 9 || [[Lunner IL]] || 22 || 533-592 || 14
|-----
| 10 || Selbu IL || 22 || 478-573 || 8
|-----
| 11 || [[Sørfjell]] || 22 || 442-620 || 7
|-----
| 11 || [[Fjellhammer IL]] || 22 || 382-649 || 5
|}

==Kjelder==
*''Sportsboken 1999''. Chr. Schibsteds Forlag. 1999.

[[Kategori:Sport i Noreg i 1999]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>hf61m9umgn3s74luc4thzuybeevo8z4</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Eliteserien i handball 1999/2000–Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>416227</id>
    <revision>
      <id>3672827</id>
      <parentid>3603270</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:26:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>/* Poengtabell */</comment>
      <origin>3672827</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1519" sha1="4sz1fwdknofblgfu1qrkxcjljqbhm6p" xml:space="preserve">'''Eliteserien i handball 1999/2000 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta 12 lag og vart avvikla i tida frå 26. september 1999 til 18. april 2000.

[[Larvik HK]] vart seriemeister for tredje gong, tre år etter den førre serietriumfen. Meisterlaget bestod av [[Kristine Duvholt]], [[Lina Olsson]] Rosenberg, [[Tonje Larsen]], [[Birgitte Sættem]], Annette Tveter, [[Kari Mette Johansen]], Merete Møller, Cathrine Haakestad, Heidi Flaatnes, [[Katja Nyberg]] og målvaktene [[Lene Rantala]] og [[Terese Pedersen]].

== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Larvik HK]] || 22 || 693-490 || 40
|-----
| 2 || [[Bækkelaget SK]] || 22 || 642-533 || 38
|-----
| 3 || [[Nordstrand IF]] || 22 || 560-473 || 33
|-----
| 4 || [[Tertnes IL]] || 22 || 603-506 || 31
|-----
| 5 || [[Byåsen IL]] || 22 || 556-534 || 26
|-----
| 6 || [[Stabæk IF]] || 22 || 525-538 || 21
|-----
| 7 || [[Gjerpen IF]] || 22 || 549-621 || 17
|-----
| 8 || [[Lunner IL]] || 22 || 553-575 || 15
|-----
| 9 || [[Sola HK]] || 22 || 497-548 || 14
|-----
| 10 || Selbu IL || 22 || 524-566 || 14
|-----
| 11 || Toten HK || 22 || 516-673 || 9
|-----
| 12 || [[Sjetne IL]] || 22 || 455-616 || 6
|}

==Kjelder==
*[https://www.nb.no/items/81922b27290f8d459a36754389fa5f0f?page=7&amp;searchText=duvholt Østlandsposten 19. april 2000]

[[Kategori:Sport i Noreg i 2000]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>4sz1fwdknofblgfu1qrkxcjljqbhm6p</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Inger Johanne Tveter</title>
    <ns>0</ns>
    <id>416289</id>
    <revision>
      <id>3672727</id>
      <parentid>3556057</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T06:18:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <origin>3672727</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="903" sha1="0pcr9sz2ci2zg5t4aukwd2rxnvqda9b" xml:space="preserve">{{infoboks idrettsutøvar}}
'''Inger Johanne Tveter''' ({{fødd|30. desember|1947|Tveter, Inger}}) er ein norsk tidlegare handballspelar frå [[Skjeberg]] i [[Østfold]]. Ho deltok perioden 1966-74 i 67 av Noregs landskampar, og skåra 41 mål.

Rykkromspelaren Tveter byrja spele på [[Skjeberg SK]] sitt handballag i 1964 og var aktiv på laget til 1989. Ho var ein av dei sentrale spelarane då laget steig til topps i 1. divisjon og vart seriemeister i [[Eliteserien i handball 1981/82–Kvinner|1982]] og [[Eliteserien i handball 1982/83–Kvinner|1983]]. Tveter var med i landslagsmannskapa som deltok i Handball-VM [[Handball-VM 1971 for kvinner|1971]] og [[Handball-VM 1973 for kvinner|1973]].

==Kjelder==
*[https://handballold.nif.no/Statistikk_Landskamper.asp?LagId=6014&amp;VS=&amp;SpillerId=4984 handball.no]

{{Autoritetsdata}}
[[Kategori:Norske handballspelarar]]
[[Kategori:Folk frå Sarpsborg]]</text>
      <sha1>0pcr9sz2ci2zg5t4aukwd2rxnvqda9b</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Eliteserien i handball 1973/74/Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>416290</id>
    <redirect title="1. divisjon i handball 1973/74–Kvinner" />
    <revision>
      <id>3672905</id>
      <parentid>3556048</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T11:13:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>EmausBot</username>
        <id>18303</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>robot: retta dobbel omdirigering → [[1. divisjon i handball 1973/74–Kvinner]]</comment>
      <origin>3672905</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="55" sha1="i7zwbuqiyuqufpdo9ryrsqq55aen18c" xml:space="preserve">#OMDIRIGER [[1. divisjon i handball 1973/74–Kvinner]]</text>
      <sha1>i7zwbuqiyuqufpdo9ryrsqq55aen18c</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Eliteserien i handball 1973/74-Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>416291</id>
    <redirect title="1. divisjon i handball 1973/74–Kvinner" />
    <revision>
      <id>3672904</id>
      <parentid>3556026</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T11:13:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>EmausBot</username>
        <id>18303</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>robot: retta dobbel omdirigering → [[1. divisjon i handball 1973/74–Kvinner]]</comment>
      <origin>3672904</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="55" sha1="i7zwbuqiyuqufpdo9ryrsqq55aen18c" xml:space="preserve">#OMDIRIGER [[1. divisjon i handball 1973/74–Kvinner]]</text>
      <sha1>i7zwbuqiyuqufpdo9ryrsqq55aen18c</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gina Storm-Jensen</title>
    <ns>0</ns>
    <id>417232</id>
    <revision>
      <id>3672871</id>
      <parentid>3565995</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T08:10:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ugerte</username>
        <id>95851</id>
      </contributor>
      <comment>/* growthexperiments-addlink-summary-summary:2|1|0 */</comment>
      <origin>3672871</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6523" sha1="afx0247wk1pu1hdal4gti9g93pcru1e" xml:space="preserve">{{Infoboks biografi|bilete=Gina Storm-Jensen e Fumi Kamiko ROH.png|bilettekst=Solistane Gina Storm-Jensen (t.v.) og Fumi Kaneko ved The Royal Ballet i 2021.}}
'''Gina Storm-Jensen''' ({{fødd-lua|1995}})&lt;ref name=Kontekst&gt;{{Citation|title=Gina Storm-Jensen: – Uten sunn konkurranse har du ikke noe å strekke deg etter ⋆ Kontekst|url=https://www.kontekst.no/gina-storm-jensen-uten-sunn-konkurranse-har-du-ikke-noe-a-strekke-deg-etter/|website=Kontekst|date=2023-10-23|accessdate=2024-08-25|language=nb-NO}}&lt;/ref&gt; er ein prisløna norsk-tysk ballettdansar som frå 2024 dansar for [[Nasjonalballetten]] etter å ha dansa ved [[The Royal Ballet]] i [[London]] sidan 2013.

Storm-Jensen er fødd i London med tysk mor og norsk far.&lt;ref&gt;{{Citation|title=Going global with Royal Ballet soloist Gina Storm-Jensen|url=https://scanmagazine.co.uk/going-global-with-royal-ballet-soloist-gina-storm-jensen/|website=Scan Magazine|date=2022-08-01|accessdate=2024-08-17|language=en-GB|first=Vikash|last=God}}&lt;/ref&gt; Familien flytta til [[Noreg]] då ho var to år gamal og ho vaks opp på [[Vinderen]] i [[Oslo]].

== Utdanning ==
Gina Storm-Jensen vart teken opp som elev på Ballettskulen på [[Den norske Opera]] som åtteåring. Som barn dansa ho mellom anna den prestisjefylde rolla som Clara i ''[[Nøtteknekkeren]]''.&lt;ref&gt;{{Citation|title=Møt Gina ballerina|url=https://www.nettavisen.no/kultur/mot-gina-ballerina/s/12-95-3422852203|website=Nettavisen|date=2006-12-07|accessdate=2024-08-17|language=no}} &lt;/ref&gt;

Storm-Jensen gjekk ballettlina på ungdomstrinnet ved [[Ruseløkka skole]] i Oslo. I 2009 vann ho den internasjonale konkurransen [[Grasse International]] og i 2011 var ho finalist i [[Prix de Lausanne]].&lt;ref&gt;{{Citation|title=Er hun vår nye ballettstjerne?|url=https://www.nrk.no/kultur/er-hun-var-nye-ballettstjerne_-1.7499783|website=NRK|date=2011-02-09|accessdate=2024-08-17|language=nb-NO|first=Ola Nymo|last=Trulsen}}&lt;/ref&gt; Etter konkurransen vart ho tilboden eit treårs stipend og opphald ved [[The Royal Ballet School]] i London der ho vart uteksaminert i 2014.&lt;ref&gt;{{Citation|title=Graduate Contracts 2014 - The Royal Ballet School|url=https://www.royalballetschool.org.uk/discover/alumni/graduate-contracts-2014/|date=2016-08-03|accessdate=2024-08-17|language=en-GB}}&lt;/ref&gt;

== The Royal Ballet ==
Medan ho framleis var elev, vart ho tilboden kontrakt ved The Royal Ballet, og ho vart engasjert som artist i oktober 2013.&lt;ref&gt;{{Citation|title=Bestemte seg da hun var 5 år, nå er hun norsk stjerne i London|url=https://www.aftenposten.no/amagasinet/i/m6kwE/bestemte-seg-da-hun-var-5-aar-naa-er-hun-norsk-stjerne-i-london|website=www.aftenposten.no|date=2013-12-20|accessdate=2024-08-25|language=nb}}&lt;/ref&gt; I 2017 vart ho forfremja til førsteartist.&lt;ref&gt;{{Citation|title=News – Royal Ballet Promotions, Joiners and Leavers, 2017/18 Season|url=https://dancetabs.com/2017/07/news-royal-ballet-promotions-joiners-and-leavers-201718-season/|website=DanceTabs|date=2017-07-09|accessdate=2024-08-25|language=en-US|last=DanceTabs}}&lt;/ref&gt; I 2021 vart ho forfremja til solist.&lt;ref&gt;{{Kilde www|url=https://www.rbo.org.uk/people/gina-storm-jensen|tittel=Gina Storm-Jensen − Soloist|besøksdato=2024-08-11|utgiver=Royal Ballet}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Kilde www|url=https://www.nrk.no/kultur/prestisjetung-rolle-for-norsk-ballettdanser-1.15499662|tittel= Prestisjetung rolle for norsk ballettdanser 18. mai 2021}}&lt;/ref&gt;

I 2021 vart ho nominert til prisen Emerging Artist under Storbritannias National Dance Awards.&lt;ref&gt;[https://www.seeingdance.com/national-dance-awards-2021-nominations-220421/ National Dance Awards 2021 - nominees] seeingdance.com&lt;/ref&gt;

== Nasjonalballetten ==
I 2023 tok ho permisjon frå The Royal Ballet for å gjestedansa ein sesong ved Nasjonalballetten.&lt;ref&gt;{{Citation|title=Norsk ballettsolist vender hjem til Operaen {{!}} Den Norske Opera &amp; Ballett|url=https://kommunikasjon.ntb.no/pressemelding/17997335/norsk-ballettsolist-vender-hjem-til-operaen?publisherId=9868234&amp;lang=no|website=kommunikasjon.ntb.no|accessdate=2024-08-17|language=no}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=Kontekst/&gt;

Etter 11 år som fast tilsett forlèt ho The Royal Ballet.&lt;ref&gt;{{Citation|title=Gina Storm-Jensen &amp; David Yudes leave The Royal Ballet|url=https://www.balletnews.co.uk/gina-storm-jensen-david-yudes-leave-the-royal-ballet/|date=2024-06-24|accessdate=2024-08-17|language=en-GB}&lt;/ref&gt; Ho vart tilsett som solist ved Nasjonalballetten ved Den Norske Opera og Ballett i 2024.&lt;ref&gt;{{Citation|title=Royal Ballet Soloist Gina Storm Jensen to join The Norwegian National Ballet|url=https://www.gramilano.com/2024/06/gina-storm-jensen|website=www.gramilano.com|date=2024-06-24|accessdate=2024-08-17|language=en-GB}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Citation|title=Gina Storm-Jensen|url=https://www.operaen.no/personer/nasjonalballetten/gina-storm-jensen|website=www.operaen.no|accessdate=2024-08-17|language=no}}&lt;/ref&gt;

== Prisar og utmerkingar ==
* 2009 [[Grasse International]] - vinnar
* 2011 [[Prix de Lausanne]] - finalist 
* 2013 Gailene Stock Prize. Mest lovande student ved The Royal Ballet School.
* 2019 [[Wesselprisen]]. Mottakar av Det Norske Selskabs pris til yngre fortente kunstnarar.
** 2021 [[Tom Wilhelmsens stiftelses opera- og ballettpris]] (delt med Lucas Lima).&lt;ref&gt;{{Citation|title=2021 - Gina Storm-Jensen and Lucas Lima|url=https://www.wilhelmsen.com/about-wilhelmsen/tom-wilhelmsens-foundation/the-opera--ballett-prize/2021---gina-storm-jensen-and-lucas-lima|website=Wilhelmsen|date=2021-09-20|accessdate=2024-08-17|language=en|last=Wilhelmsen}} &lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Citation|title=Dansetalenter fikk 800.000 kroner {{!}} Den Norske Opera &amp; Ballett|url=https://kommunikasjon.ntb.no/pressemelding/17916019/dansetalenter-fikk-800000-kroner?publisherId=9868234|website=kommunikasjon.ntb.no|accessdate=2024-08-17|language=no}}&lt;/ref&gt;
* 2021 [[National Dance Awards]] - nominert i klassa Emerging Artists.&lt;ref&gt;{{Citation|title=National Dance Awards 2021 nominations announced|url=https://www.seeingdance.com/national-dance-awards-2021-nominations-220421/|website=SeeingDance|date=2022-04-21|accessdate=2024-08-17|language=en-GB|first=David|last=Mead}}&lt;/ref&gt;

==Kjelder==
{{fotnoteliste}}

----
{{refopning}}
*''Denne artikkelen bygger på «[[:no:Gina Storm-Jensen|Gina Storm-Jensen]]» frå {{Wikipedia-utgåve|no}}, den 20. august 2024.''  
{{refslutt}}


{{Autoritetsdata}}

[[Kategori:Norske ballettdansarar]]
[[Kategori:Folk frå Oslo]]
[[Kategori:Folk tilknytte Den Norske Opera &amp; Ballett]]
[[Kategori:Folk tilknytte The Royal Ballet]]</text>
      <sha1>afx0247wk1pu1hdal4gti9g93pcru1e</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Eliteserien i handball 2001/02-Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>421823</id>
    <revision>
      <id>3672828</id>
      <parentid>3603295</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:27:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>/* Poengtabell */</comment>
      <origin>3672828</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1465" sha1="hxgy0hkvqfdsrl71z582wi1ofkpyonu" xml:space="preserve">'''Eliteserien i handball 2001/02 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta 12 lag og vart avvikla i tida frå 12. september 2001 til 28. april 2002.

Tittelforsvarar [[Larvik HK]] vart seriemeister for femte gong. Meisterlaget bestod av [[Kristine Duvholt]], [[Lina Olsson]] Rosenberg, [[Tonje Larsen]], [[Birgitte Sættem]], Annette Tveter, [[Kari Mette Johansen]], Heidi Flaatnes, [[Katja Nyberg]], Monica Knudsen, Sara Breistøl, Lene Lillevik, Beate Jonassen Grua og målvaktene [[Lene Rantala]], [[Mimi Kopperud]].

== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Larvik HK]] || 22 || 749-466 || 44
|-----
| 2 || [[Nordstrand IF]] || 22 || 558-484 || 31
|-----
| 3 || [[Tertnes IL]] || 22 || 547-476 || 31
|-----
| 4 || [[Bækkelaget SK]] || 22 || 643-549 || 30
|-----
| 5 || [[Byåsen IL]] || 22 || 588-546 || 27
|-----
| 6 || [[Stabæk IF]] || 22 || 516-512 || 21
|-----
| 7 || [[Lunner IL]] || 22 || 520-539 || 21
|-----
| 8 || [[IK Våg]] || 22 || 494-525 || 19
|-----
| 9 || [[Sola HK]] || 22 || 542-605 || 17
|-----
| 10 || Gjøvik og Vardal || 22 || 498-570 || 13
|-----
| 11 || [[Gjerpen IF]] || 22 || 464-610 || 8
|-----
| 12 || [[Fjellhammer IL]] || 22 || 477-704 || 2
|}

==Kjelder==
*Eliteserien i håndball for kvinner 2001/02

[[Kategori:Sport i Noreg i 2002]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>hxgy0hkvqfdsrl71z582wi1ofkpyonu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Eliteserien i handball 2002/03-Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>421825</id>
    <revision>
      <id>3672829</id>
      <parentid>3603296</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:28:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>/* Poengtabell */</comment>
      <origin>3672829</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1604" sha1="6vxmx6wuaqy5elcheaerxhrl1z8nje9" xml:space="preserve">'''Eliteserien i handball 2002/03 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta 14 lag og vart avvikla i tida frå 15. september 2002 til 2. april 2003.

Tittelforsvarar [[Larvik HK]] vart seriemeister for sjette gong. Meisterlaget bestod av [[Kristine Duvholt]], [[Lina Olsson]] Rosenberg, [[Tonje Larsen]], [[Birgitte Sættem]], [[Kari Mette Johansen]], Heidi Flaatnes, [[Katja Nyberg]], Monica Meland, Sara Breistøl, Lene Lillevik, [[Tine Kristiansen]], [[Linn-Kristin Riegelhuth]], Inger Sofie Heieraas og målvaktene [[Lene Rantala]], [[Mimi Kopperud]] Slevigen.

== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Larvik HK]] || 22 || 929-504 || 52
|-----
| 2 || [[Nordstrand IF]] || 22 || 814-578 || 47
|-----
| 3 || [[IK Våg]] || 22 || 440-554 || 41
|-----
| 4 || [[Tertnes IL]] || 22 || 661-575 || 35
|-----
| 5 || [[Byåsen IL]] || 22 || 695-659 || 31
|-----
| 6 || Selbu IL || 22 || 583-616 || 26
|-----
| 7 || IL Bjørnar || 22 || 611-684 || 23
|-----
| 8 || Gjøvik og Vardal || 22 || 621-715 || 23
|-----
| 9 || [[Sola HK]] || 22 || 671-751 || 22
|-----
| 10 || [[Stabæk IF]] || 22 || 641-654 || 18
|-----
| 11 || [[Skjeberg SK]] || 22 || 596-708 || 13
|-----
| 12 || [[Lunner IL]] || 22 || 567-671 || 13
|-----
| 13 || [[Gjerpen IF]] || 22 || 578-793 || 12
|-----
| 14 || [[Bækkelaget SK]] || 22 || 552-826 || 8
|}

==Kjelder==
*Eliteserien i håndball for kvinner 2002/03

[[Kategori:Sport i Noreg i 2003]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>6vxmx6wuaqy5elcheaerxhrl1z8nje9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Eliteserien i handball 2004/05-Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>421848</id>
    <revision>
      <id>3672830</id>
      <parentid>3603294</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:28:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>/* Poengtabell */</comment>
      <origin>3672830</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1455" sha1="trgh2cbanb7mcvjlxtadeviykwym9y1" xml:space="preserve">'''Eliteserien i handball 2004/05 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta 12 lag og vart avvikla i tida frå 12. septemberr 2004 til 6. april 2005.

Tittelforsvarar [[Larvik HK]] vart seriemeister for åttande gong. Meisterlaget bestod av [[Kristine Duvholt]], [[Tonje Larsen]], [[Kari Mette Johansen]], [[Katja Nyberg]], Sara Breistøl, [[Tine Kristiansen]], [[Linn-Kristin Riegelhuth]], Inger Sofie Heieraas, [[Vigdis Hårsaker]], [[Elisabeth Hilmo]], [[Birgitte Sættem]] og [[Tine Stange]], målvakt [[Lene Rantala]].

== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Larvik HK]] || 22 || 845-462 || 44
|-----
| 2 || [[Byåsen IL]] || 22 || 710-495 || 40
|-----
| 3 || [[Tertnes IL]] || 22 || 645-555 || 32
|-----
| 4 || [[Nordstrand IF]] || 22 || 634-477 || 31
|-----
| 5 || [[Gjerpen IF]] || 22 || 6164-606 || 26
|-----
| 6 || [[Sola HK]] || 22 || 600-613 || 19
|-----
| 7 || [[IK Våg]] || 22 || 589-606 || 18
|-----
| 8 || IL Bjørnar || 22 || 573-634 || 17
|-----
| 9 || [[Stabæk IF]] || 22 || 606-669 || 16
|-----
| 10 || Gjøvik og Vardal || 22 || 493-587 || 11
|-----
| 11 || Selbu IL || 22 || 472-722 || 10
|-----
| 12 || [[Skjeberg IF]] || 22 || 458-813 || 0
|}

==Kjelder==
*Eliteserien i håndball for kvinner 2004/05

[[Kategori:Sport i Noreg i 2005]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>trgh2cbanb7mcvjlxtadeviykwym9y1</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3672831</id>
      <parentid>3672830</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:29:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>/* Poengtabell */</comment>
      <origin>3672831</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1455" sha1="el95ovdfrt3uewg4s6z1zaik1jqhyip" xml:space="preserve">'''Eliteserien i handball 2004/05 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta 12 lag og vart avvikla i tida frå 12. septemberr 2004 til 6. april 2005.

Tittelforsvarar [[Larvik HK]] vart seriemeister for åttande gong. Meisterlaget bestod av [[Kristine Duvholt]], [[Tonje Larsen]], [[Kari Mette Johansen]], [[Katja Nyberg]], Sara Breistøl, [[Tine Kristiansen]], [[Linn-Kristin Riegelhuth]], Inger Sofie Heieraas, [[Vigdis Hårsaker]], [[Elisabeth Hilmo]], [[Birgitte Sættem]] og [[Tine Stange]], målvakt [[Lene Rantala]].

== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Larvik HK]] || 22 || 845-462 || 44
|-----
| 2 || [[Byåsen IL]] || 22 || 710-495 || 40
|-----
| 3 || [[Tertnes IL]] || 22 || 645-555 || 32
|-----
| 4 || [[Nordstrand IF]] || 22 || 634-477 || 31
|-----
| 5 || [[Gjerpen IF]] || 22 || 6164-606 || 26
|-----
| 6 || [[Sola HK]] || 22 || 600-613 || 19
|-----
| 7 || [[IK Våg]] || 22 || 589-606 || 18
|-----
| 8 || IL Bjørnar || 22 || 573-634 || 17
|-----
| 9 || [[Stabæk IF]] || 22 || 606-669 || 16
|-----
| 10 || Gjøvik og Vardal || 22 || 493-587 || 11
|-----
| 11 || Selbu IL || 22 || 472-722 || 10
|-----
| 12 || [[Skjeberg SK]] || 22 || 458-813 || 0
|}

==Kjelder==
*Eliteserien i håndball for kvinner 2004/05

[[Kategori:Sport i Noreg i 2005]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>el95ovdfrt3uewg4s6z1zaik1jqhyip</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Eliteserien i handball 2006/07-Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>422424</id>
    <revision>
      <id>3672832</id>
      <parentid>3603290</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:30:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>/* Poengtabell */</comment>
      <origin>3672832</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1430" sha1="okqy05xx74mtn5bvzr39c4iasc1vjzc" xml:space="preserve">'''Eliteserien i handball 2006/07 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta 12 lag og vart avvikla i tida frå 13. september 2006 til 28. mars 2007.

Tittelforsvarar [[Larvik HK]] vart seriemeister for tiande gong. Meisterlaget bestod av [[Tonje Larsen]], [[Kari Mette Johansen]], Sara Breistøl, [[Tine Kristiansen]], [[Linn-Kristin Riegelhuth]], Inger Sofie Heieraas, [[Elisabeth Hilmo]], [[Tine Stange]], [[Ida Bjørndalen]], [[Karoline Breivang]] og Heidi Flaatnes, målvakt [[Lene Rantala]].

== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Larvik HK]] || 22 || 774-456 || 44
|-----
| 2 || [[Byåsen IL]] || 22 || 744-502 || 40
|-----
| 3 || [[Gjerpen IF]] || 22 || 670-581 || 30
|-----
| 4 || Levanger HK || 22 || 600-585 || 27
|-----
| 5 || [[Bækkelaget SK]] || 22 || 554-525 || 24
|-----
| 6 || [[Tertnes IL]] || 22 || 611-608 || 24
|-----
| 7 || [[Stabæk IF]] || 22 || 549-612 || 19
|-----
| 8 || [[Nordstrand IF]] || 22 || 551-578 || 19
|-----
| 9 || [[Fjellhammer IL]] || 22 || 519-565 || 16
|-----
| 10 || [[IK Våg]] || 22 || 467-550 || 11
|-----
| 11 || IL Bjørnar || 22 || 527-644 || 6
|-----
| 12 || Selbu IL || 22 || 428-688 || 4
|}

==Kjelder==
*Eliteserien i håndball for kvinner 2006/07

[[Kategori:Sport i Noreg i 2007]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>okqy05xx74mtn5bvzr39c4iasc1vjzc</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Eliteserien i handball 2007/08-Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>422443</id>
    <revision>
      <id>3672833</id>
      <parentid>3603289</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:30:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>/* Poengtabell */</comment>
      <origin>3672833</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1432" sha1="toaawpwq78zzhuwjfnkl28j3g03de5e" xml:space="preserve">'''Eliteserien i handball 2007/08 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta 12 lag og vart avvikla i tida frå 16. september 2007 til 6. april 2008.

Tittelforsvarar [[Larvik HK]] vart seriemeister for tiande gong. Meisterlaget bestod av [[Tonje Larsen]], [[Kari Mette Johansen]], Sara Breistøl, [[Tine Kristiansen]], [[Linn-Kristin Riegelhuth]], Inger Sofie Heieraas, [[Tine Stange]], [[Karoline Breivang]], Heidi Flaatnes, Olga Medvedeva, Mari Døvle og målvakt [[Lene Rantala]].

== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng 
|-----
| 1 || [[Larvik HK]] || 22 || 752-470 || 43
|-----
| 2 || [[Byåsen IL]] || 22 || 740-510 || 36
|-----
| 3 || [[Storhamar IL]] || 22 || 634-559 || 31
|-----
| 4 || [[Stabæk IF]] || 22 || 611-523 || 30
|-----
| 5 || [[Gjerpen IF]] || 22 || 629-591 || 25
|-----
| 6 || Levanger HK || 22 || 557-590 || 20
|-----
| 7 || [[IK Våg]] || 22 || 510-520 || 18
|-----
| 8 || [[Tertnes IL]] || 22 || 533-634 || 17
|-----
| 9 || [[Bækkelaget SK]] || 22 || 486-590 || 14
|-----
| 10 || [[Nordstrand IF]] || 22 || 553-639 || 12
|-----
| 10 || Gjøvik og Vardal || 22 || 485-618 || 12
|-----
| 12 || [[Fjellhammer IL]] || 22 || 440-686 || 0
|}

==Kjelder==
*Eliteserien i håndball for kvinner 2007/08

[[Kategori:Sport i Noreg i 2008]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>toaawpwq78zzhuwjfnkl28j3g03de5e</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Eliteserien i handball 2018/19-Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>423325</id>
    <revision>
      <id>3672834</id>
      <parentid>3603286</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:32:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <origin>3672834</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1324" sha1="n9otec7wbztvo2mp88n4h4iyjmn1vhq" xml:space="preserve">'''Eliteserien i handball 2018/19 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta 12 lag og vart avvikla i tida frå 1. september 2018 til 10. april 2019.

[[Idrettsklubben Våg]] frå [[Kristiansand]], kommersielt kjent som [[Vipers]], vart seriemeister for andre gong av sju i rad.

[[Larvik Håndballklubb]] fekk ikkje godkjent økonomien og rykte ned til nivå 2 i lag med Skrim og Rælingen.

== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
! Plass || Lag || Kampar || Målskår || Poeng
|-----
| 1 || [[IK Våg|Vipers]] || 22 || 722-465 || 42
|-----
| 2 || [[Storhamar IL]] || 22 || 633-525 || 33
|-----
| 3 || [[Tertnes IL]] || 22 || 573-507 || 31
|-----
| 4 || [[Larvik HK]] || 22 || 583-513 || 27
|-----
| 5 || Fredrikstad HK || 22 || 575-551 || 27
|-----
| 6 || [[Byåsen IL]] || 22 || 577-564 || 25
|-----
| 7 || Molde HK || 22 || 539-541 || 23
|-----
| 8 || [[Oppsal IF]] || 22 || 550-602 || 16
|-----
| 9 || [[Fana Idrettslag]] || 22 || 561-627 || 11
|-----
| 10 || [[Gjerpen IF]] || 22 || 520-615 || 10
|-----
| 11 || IL Skrim || 22 || 519-685 || 10
|-----
| 12 || Rælingen HK || 20 || 509-666 || 9
|}

==Kjelder==
*Eliteserien i håndball for kvinner 2018/19

[[Kategori:Sport i Noreg i 2019]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>n9otec7wbztvo2mp88n4h4iyjmn1vhq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Eliteserien i handball 2024/25-Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>424038</id>
    <revision>
      <id>3672836</id>
      <parentid>3603287</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:34:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>/* Poengtabell */</comment>
      <origin>3672836</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1619" sha1="rjbs80cw291lt5rsf6pe8ku63bnrv6d" xml:space="preserve">'''Eliteserien i handball 2024/25 for kvinner''' var den øvste avdelinga i seriesystemet for kvinner, arrangert av [[Norges Håndballforbund]]. Seriemeisterskapen omfatta 14 lag, inntil regjerande meister, Vipers frå Kristiansand, gjekk konkurs i januar 2025 og dei 13 seriekampane laget hadde gjennomført sidan seriestart vart annullert. Serien vart dermed fullført med 13 deltakande lag.

'''Storhamar Idrettslag''' vart seriemeister i handball for aller fyrste gong. Meisterlaget bestod av målvakta [[Eli Marie Raasok]], [[Anniken Obaidli]], Kristin Venn, Tina Abdula, Mia Svele, Olivia Löfqvist, Mathilde Rivas-Toft, [[Kjerstin Solås]], Oda Mastad, med fleire.

== Poengtabell ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|- 
| '''Plass''' || '''Lag''' || '''Kampar''' || '''Målskår''' || '''Poeng'''
|-----
| 1 || [[Storhamar IL]] || 24 || 763-555 || 45
|-----
| 2 || [[Sola HK]] || 24 || 755-630 || 40
|-----
| 3 || [[Larvik HK]] || 24 || 798-621 || 39
|-----
| 4 || Molde HK || 24 || 791-709 || 30
|-----
| 5 || [[Tertnes IL]] || 24 || 715-702 || 24
|-----
| 6 || [[Fana Idrettslag]] || 24 || 686-726 || 22
|-----
| 7 || [[Byåsen IL]] || 24 || 710-725 || 22
|-----
| 8 || [[Oppsal IF]] || 24 || 700-708 || 22
|-----
| 9 || Fredrikstad HK || 24 || 658-703 || 21
|-----
| 10 || [[Gjerpen IF]] || 24 || 690-713 || 20
|-----
| 11 || Follo HK || 24 || 614-750 || 10
|-----
| 12 || Romerike Ravens || 24 || 592-758 || 9
|-----
| 13 || [[Haslum HK]] || 24 || 579-751 || 8
|}

==Kjelder==
*[https://www.handball.no/system/kamper/turnering/?turnid=427570 handball.no]

[[Kategori:Sport i Noreg i 2025]]
[[Kategori:Handball i Noreg]]</text>
      <sha1>rjbs80cw291lt5rsf6pe8ku63bnrv6d</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Handball-NM 1973/Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>424275</id>
    <revision>
      <id>3672860</id>
      <parentid>3604370</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:49:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <origin>3672860</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1638" sha1="gnj8lu6apnf96i0x9tkhg8oc1904a0e" xml:space="preserve">'''Noregsmeisterskapen i handball 1973''' for kvinner vart avvikla over sju rundar, medrekna sjølve cupfinalen. Turneringa enda med triumf for [[Skjeberg Sportsklubb]] gjennom finalesiger 4–3 mot [[Sportsklubben Freidig]] frå [[Trondheim]].

===4. runde===
*Borg HK – Vindbjart 9-7
*[[Bækkelaget SK]] – [[Glassverket IF]] 8-7
*[[Freidig]] – [[Nordstrand IF]] 12-6
*[[Gjerpen IF]] – [[Kjelsås IL]] 8-9
*Gloppen – [[Sørskogbygda IL]] 0-16
*Sjåstad IL – Skjeberg SK 9-13
*[[Skogn IL]] – [[Brandval IL]] 4-7
*[[Stabæk IF]] – [[Strindheim IL]] 8-4

===Kvartfinalane===
*Brandval – Borg HK 10-6
*Kjelsås – Skjeberg 4-6
*Stabæk – Bækkelaget 8-9
*Sørskogbygda – Freidig 7-9

===Semifinalane=== 
*Bækkelaget – Freidig 5-6
*Skjeberg – Brandval 9-8

==Finalen==
Finalen vart avvikla utandørs på Rosenborg-bana i Trondheim sundag 9. september 1973, framfor 222 betalande tilskodarar «under meget ufyselige forhold». Skjeberg skåra 2 mål før pause og leia 2-0. I den andre omgangen auka laget leiinga til 4-1, før heimelaget reduserte til 3-4, som vart sluttresultatet.

[[Bjørg Andersen]] skåra 2 mål for Skjeberg, Liv Aamodt og Tove Wenneberg kvar sitt. [[Inger Johanne Tveter]] var kaptein på laget og [[Eldbjørg Willassen]] stod ein god kamp i mål.

==Kjelder==
*''Sportsboken 73''. Dreyer Stavanger. 1973
*[https://www.nb.no/items/ea791b8256077670c6d3d046dd03af44?page=7&amp;searchText=skjeberg Sarpen 10. september 1973]

[[Kategori:Noregsmeisterskap i handball for kvinner|1973]]
[[Kategori:Noregsmeisterskap i 1973]]
[[Kategori:Handball i 1973]]
[[Kategori:Idrettstilskipingar i Trøndelag]]</text>
      <sha1>gnj8lu6apnf96i0x9tkhg8oc1904a0e</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Handball-NM 1972/Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>424287</id>
    <revision>
      <id>3672722</id>
      <parentid>3604726</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T06:15:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <origin>3672722</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1765" sha1="toqpttmpizpc7btsk4mdgsq1ni30qln" xml:space="preserve">'''Noregsmeisterskapen i handball 1972''' for kvinner vart avvikla over sju rundar, medrekna sjølve cupfinalen. Turneringa enda med triumf for Brandval Idrettslag gjennom finalesiger 6–5 mot [[Glassverket Idrettsforening]] frå [[Drammen]].

===4. runde===
*[[Brandval IL]] – [[Strindheim IL]] 20-2
*Greipstad IL – [[Glassverket IF]] 5-10
*[[Kjelsås IL]] – [[Faaberg IL]] 11-4
*[[Nordstrand IF]] – Gjøvik 6-1
*[[Raufoss IL]] – [[Stabæk IF]] 5-15
*[[Skjeberg SK]] – Njård 13-6
*Steinkjer IFK – [[Sørskogbygda IL]] 9-13
*Vindbjart – Borg HK 7-5

===Kvartfinalane===
*Glassverket – Kjelsås 9-6
*Skjeberg – Nordstrand 15-8
*Stabæk – Vindbjart 9-7
*Sørskogbygda – Brandval 9-13

===Semifinalane=== 
*Brandval – Skjeberg 13-9
*Glassverket – Stabæk 8-6

==Finalen==
Finalen vart avvikla utandørs på Åskollen skole i Drammen sundag 14. september 1972, framfor 1000 tilskodarar. I eit «slett oppgjør» vart seks av dei elleve måla skåra på straffekast. Ved pause stod laga likt, 3–3, I den andre omgangen kom Brandval framom og sigra til sist med 6 mot 5 mål.

'''Brandval''' sine mål kom frå [[Sigrid Halvorsen]] (4), Torill Haug og Grete Fossum. [[Lille Storberg]] og målvakta [[Tone Kluge]] bidrog sitt til Brandval-triumfen og Kari Aasvestad var lagkaptein.

For '''Glassverket''' skåra Gunn Moen (3), Bente Breivik og Wenche Wensberg. [[Liv Fauske]] vakta målet.   

==Kjelder==
*''Sportsboken 72''. Dreyer Stavanger. 1972
*[https://www.nb.no/items/6e16dca0c0792746d8d9de4b5b05efc1?page=9&amp;searchText=Glassverket Glåmdalen 25. september 1972]

[[Kategori:Noregsmeisterskap i handball for kvinner|1972]]
[[Kategori:Noregsmeisterskap i 1972]]
[[Kategori:Handball i 1972]]
[[Kategori:Idrettstilskipingar i Buskerud]]</text>
      <sha1>toqpttmpizpc7btsk4mdgsq1ni30qln</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Hrádek</title>
    <ns>0</ns>
    <id>433619</id>
    <revision>
      <id>3672891</id>
      <parentid>3671341</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T09:30:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TU-nor</username>
        <id>12071</id>
      </contributor>
      <comment>/* */ +1</comment>
      <origin>3672891</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="624" sha1="ne5280tubfir6o97rhuwoooom92vv73" xml:space="preserve">'''Hrádek''' kan vise til:
*[[Hrádek i Frýdek-Místek]], ein kommune i [[Jablunkov]] i distriktet Frýdek-Místek i regionen Mähren-Schlesien i Tsjekkia
*[[Hrádek i Klatovy]], ein kommune i [[Sušice]] i distriktet Klatovy i regionen Plzeň kraj i Tsjekkia
*[[Hrádek i Rokycany]], ein kommune i Rokycany i distriktet Rokycany i regionen Plzeň kraj i Tsjekkia
*[[Hrádek i Trhové Sviny]], ein bydel i [[Trhové Sviny]] i distriktet České Budějovice okres i regionen Sør-Böhmen i Tsjekkia
* [[Hrádek nad Nisou]], ein kommune i Liberec i distriktet Liberec okres i regionen Liberec kraj i Tsjekkia
{{fleirtyding}}</text>
      <sha1>ne5280tubfir6o97rhuwoooom92vv73</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Stráž</title>
    <ns>0</ns>
    <id>433646</id>
    <revision>
      <id>3672890</id>
      <parentid>3672676</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T09:27:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>TU-nor</username>
        <id>12071</id>
      </contributor>
      <comment>/* */ Artikkel kjem</comment>
      <origin>3672890</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="874" sha1="l81vnqcw1wdaqr2gfr1nmbc20xgfse5" xml:space="preserve">'''Stráž''' kan vise til:
* [[Stráž i Domažlice]], ein kommune i [[Domažlice]] i distriktet Domažlice okres i regionen Plzeň kraj i Tsjekkia
* [[Stráž i Sušice]], ein bydel i kommunen [[Sušice]] i distriktet Klatovy okres i regionen Plzeň kraj i Tsjekkia
* [[Stráž i Tachov]], ein kommune i [[Tachov]] i distriktet Tachov okres i regionen Plzeň kraj i Tsjekkia
* [[Stráž nad Nežárkou]], ein kommune i distriktet Jindřichův Hradec okres i regionen Sør-Böhmen i Tsjekkia
* [[Stráž nad Nisou]], ein kommune i Liberec i distriktet Liberec okres i regionen Liberec kraj i Tsjekkia
* [[Stráž nad Ohří]], ein kommune i [[Ostrov i Karlovy Vary|Ostrov]] i distriktet Karlovy Vary okres i regionen Karlovy Vary i Tsjekkia
* [[Stráž pod Ralskem]], ein kommune i Česká Lípa i distriktet Česká Lípa i regionen Liberec kraj i Tsjekkia
{{fleirtyding}}</text>
      <sha1>l81vnqcw1wdaqr2gfr1nmbc20xgfse5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kategori:Artiklar med tekst på amharisk</title>
    <ns>14</ns>
    <id>434046</id>
    <revision>
      <id>3672710</id>
      <timestamp>2026-09-15T18:38:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>HerVal7752</username>
        <id>105842</id>
      </contributor>
      <comment>Oppretta sida med «__LØYNDKAT__ [[Kategori:Artiklar med tekst på andre språk|Amharisk]]»</comment>
      <origin>3672710</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="71" sha1="bwaftvd74lmncjy0jgzqydi1dfksn0f" xml:space="preserve">__LØYNDKAT__
[[Kategori:Artiklar med tekst på andre språk|Amharisk]]</text>
      <sha1>bwaftvd74lmncjy0jgzqydi1dfksn0f</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kategori:Artiklar med tekst på oromo</title>
    <ns>14</ns>
    <id>434047</id>
    <revision>
      <id>3672711</id>
      <timestamp>2026-09-15T18:39:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>HerVal7752</username>
        <id>105842</id>
      </contributor>
      <comment>Oppretta sida med «__LØYNDKAT__ [[Kategori:Artiklar med tekst på andre språk|Oromo]]»</comment>
      <origin>3672711</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="68" sha1="bq6x45bgsyo9bn9dipenqi8pkimdbnn" xml:space="preserve">__LØYNDKAT__
[[Kategori:Artiklar med tekst på andre språk|Oromo]]</text>
      <sha1>bq6x45bgsyo9bn9dipenqi8pkimdbnn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kategori:Artiklar med tekst på somali</title>
    <ns>14</ns>
    <id>434048</id>
    <revision>
      <id>3672712</id>
      <timestamp>2026-09-15T18:39:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>HerVal7752</username>
        <id>105842</id>
      </contributor>
      <comment>Oppretta sida med «__LØYNDKAT__ [[Kategori:Artiklar med tekst på andre språk|Somali]]»</comment>
      <origin>3672712</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="69" sha1="51er79rx24div94sym58nsymv2o3ikv" xml:space="preserve">__LØYNDKAT__
[[Kategori:Artiklar med tekst på andre språk|Somali]]</text>
      <sha1>51er79rx24div94sym58nsymv2o3ikv</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kategori:Artiklar med tekst på afar</title>
    <ns>14</ns>
    <id>434049</id>
    <revision>
      <id>3672713</id>
      <timestamp>2026-09-15T18:40:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>HerVal7752</username>
        <id>105842</id>
      </contributor>
      <comment>Oppretta sida med «__LØYNDKAT__ [[Kategori:Artiklar med tekst på andre språk|Afar]]»</comment>
      <origin>3672713</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="67" sha1="ptpzr56ssgfiad80eedftlfzg77e6ea" xml:space="preserve">__LØYNDKAT__
[[Kategori:Artiklar med tekst på andre språk|Afar]]</text>
      <sha1>ptpzr56ssgfiad80eedftlfzg77e6ea</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Wikipedia:Utvald dansk artikkel/Veke 41, 2026</title>
    <ns>4</ns>
    <id>434050</id>
    <revision>
      <id>3672715</id>
      <timestamp>2026-09-15T19:59:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Orland</username>
        <id>485</id>
      </contributor>
      <comment>cæ</comment>
      <origin>3672715</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1738" sha1="3gnna3c5jgyx2ydsaw3ejev4s5848lk" xml:space="preserve">{{Forside billede|Retrato de Julio César (26724093101) (cropped).jpg|Samtidig buste af Julius Cæsar.|:da:Julius Cæsar}}
'''[[:da:Julius Cæsar|Julius Cæsar]]''' (100 f.v.t. - 44 f.v.t.) var en romersk feltherre og statsmand. Han var en del af det Første Triumvirat, hvorigennem det lykkedes ham at gennemføre forskellige reformer samt sikre sig stor politisk magt i Rom. Cæsar var fra 58 f.v.t. guvernør over bl.a. de galliske provinser, og det var derfor ham, der ledte de romerske hære til sejr under Gallerkrigene. I januar 49 f.v.t. krydsede han Rubicon-floden med en enkelt legion, hvilket indledte en borgerkrig i den Romerske Republik. Cæsar vandt denne borgerkrig og besejrede bl.a. sin politiske rival Pompejus. Cæsar blev derpå udpeget til diktator, hvilket var et embede, han løbende fik forlænget, frem til han blev myrdet i 44 f.v.t. Han spillede en afgørende rolle i de begivenheder, der ledte til den Romerske Republiks fald og dannelsen af det Romerske Kejserrige.

Efter at have overtaget magten i Rom vedtog Cæsar en række sociale og politiske reformer, herunder indførelsen af den julianske kalender. Han gav statsborgerskab til mange beboere i fjerne regioner af den Romerske Republik. Han iværksatte jordreformer for at støtte sine veteraner og indledte et enormt byggeprogram. I starten af 44 f.Kr. blev han udråbt til &quot;diktator for livstid&quot;. Frygtende for hans magt og dominerende politiske position i Rom besluttede en gruppe senatorer – ledet af bl.a. Brutus og Cassius – at konspirere om at myrde Cæsar.

Cæsar var en velrenommeret forfatter og historiker, selv om moderne historikere betvivler objektiviteten i hans beretninger om hans egne militære kampagner. {{mere|Julius Cæsar}}</text>
      <sha1>3gnna3c5jgyx2ydsaw3ejev4s5848lk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Wikipedia:Utvald bokmålsartikkel/Veke 41, 2026</title>
    <ns>4</ns>
    <id>434051</id>
    <revision>
      <id>3672716</id>
      <timestamp>2026-09-15T20:08:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Orland</username>
        <id>485</id>
      </contributor>
      <comment>stortingsrepresentanter 1973–1977</comment>
      <origin>3672716</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1104" sha1="c2xfdfeejdzcd73he4qobd1synlzecw" xml:space="preserve">{{forsidebilde|Trygve Bratteli (5Fo30141709010076).jpg|Trygve Bratteli ble statsminister ved begynnelsen av denne perioden.|:no:Liste over stortingsrepresentanter 1973–1977}}
'''[[:no:Liste over stortingsrepresentanter 1973–1977|Liste over stortingsrepresentanter 1973–1977]]''' omfatter alle som ble valgt til stortingsrepresentanter for perioden 1973 til 1977. Stortingsvalget 1973 førte til at de 155 representantplassene på Stortinget ble fordelt med 62 til Arbeiderpartiet (Ap), 29 til Høyre, 21 til Senterpartiet (Sp), 20 til Kristelig Folkeparti (KrF), 16 til Sosialistisk Valgforbund (SV), 4 til Anders Langes Parti (ALP), 2 til Venstre og 1 til Det Nye Folkepartiet (DNF).

Etter valget ble Lars Korvalds regjering (KrF, Sp, V) avløst 16. oktober 1973 av Trygve Brattelis andre regjering (Ap). Trygve Bratteli ble 15. januar 1976 erstattet som statsminister av Odvar Nordli som dannet Odvar Nordlis regjering (Ap). Guttorm Hansen (Ap) var stortingspresident i denne perioden og i neste periode. ''[[:no:Liste over stortingsrepresentanter 1973–1977|►&amp;nbsp;Les&amp;nbsp;mer&amp;nbsp;her.]]''</text>
      <sha1>c2xfdfeejdzcd73he4qobd1synlzecw</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Namn på Beijing</title>
    <ns>0</ns>
    <id>434052</id>
    <revision>
      <id>3672744</id>
      <timestamp>2026-09-16T06:34:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranveig</username>
        <id>39</id>
      </contributor>
      <comment>Laga gjennom omsetjing av sida «[[:en:Special:Redirect/revision/1373325823|Names of Beijing]]»</comment>
      <origin>3672744</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="19923" sha1="dtxwhgx3ynd4jo8pogtgh515wz8ueak" xml:space="preserve">[[File:CEM-11-Chinae-nova-descriptio-2521.jpg|mini|Ein kart frå 1584 av Kina av [[Abraham Ortelius]] (basert på eit manuskriptkart av [[Luiz Jorge de Barbuda]] (Ludovicus Georgius), med Beijing avmerka som ''C[ivitas] Paquin'' (til høgre, som er nord på kartet) ]]
'''Namnet på Beijing''' kjem frå [[pinyin]] Běijīng, som er romanisert frå det kinesiske {{Lang|zh-hant|北京}}. Pinyin-systemet for translitterasjon blei godkjent av kinesiske styresmakter i 1958, men pinyin-romaniseringa av bynamnet blei lite brukt av både kinesiske styresmakter  og det internasjonale samfunnet fram til 1979.&lt;ref&gt;''Lost Laowai''. &quot;[http://www.lostlaowai.com/blog/china-stuff/from-peking-to-beijing-a-long-and-bumpy-trip/ From Peking to Beijing: A Long and Bumpy Trip] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220218140753/https://www.lostlaowai.com/blog/china-stuff/from-peking-to-beijing-a-long-and-bumpy-trip/|date=2022-02-18}}&quot;. Accessed 21 October 2012.&lt;/ref&gt;

== Etymologi ==
Dei [[Hanzi|kinesiske teikna]] {{Lang|zh-hant|北}} (‘nord’) og {{Lang|zh-hant|京}} (‘hovudstad’) tyder saman ‘Nordleg hovudstad’. Namnet blei nytta for fyrste gong under styret til [[Yongle-keisaren]] frå [[Ming-dynastiet]], som gjorde den nordlege heimen sin til ein andre hovudstad i lag med [[Nanjing]] ({{Lang|zh|南京}}, ‘Sørleg hovudstad’), i 1403 etter å ha teke trona frå nevøen sin under [[Jingnan-kampanjen]]. Namnet blei gjenoppretta i 1949 då [[Kina|Folkerepublikken Kina]] blei grunnlagd.

== Peking ==
Portugal var det fyrste europeiske landet som fekk kontakt med Kina i moderne tid. På portugisisk blir byen kalla ''Pequim.'' Dette namnet dukka opp i brev frå [[Frans Xavier|Francis Xavier]] i 1552.&lt;ref&gt;Xavier, Francis, Letter to Didaco Perriera, 12 Nov 1552. ''[https://catalog.hathitrust.org/Record/005662199 Epistolae S. Francisci Xaverii aliaque eius scripta] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220409224046/https://catalog.hathitrust.org/Record/005662199|date=2022-04-09}},'' vol. 2. Xavier gives the name as &quot;Paquim.&quot;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;For another early usage, see Gaspar da Cruz, ''Tractado em que se co[m]tam muito por este[n]so as cousas da China, co[n] suas particularidades, [e] assi do reyno dormuz'', 1569.&lt;/ref&gt; Det blei overført til engelsk som «Pekin»&lt;ref&gt;Raleigh, Sir Walter, and Robert O. Dougan, (1596) ''The Discoverie of the Large, Rich, and Bewtiful Empyre of Guiana,'' Volumes 1-3, p. 50.&lt;/ref&gt; og til fransk som «Pékin».

Jesuittmisjonæren [[Martino Martini]] nytta «Peking» i ''De bello Tartarico historia'' (Tartar- [Mandsju] krigen) frå 1654 og ''Novus Atlas Sinensis'' (Nytt atlas over Kina) (1655).&lt;ref&gt;Martini, Martino, ''De bello Tartarico historia,'' 1654.

Martini, Martino (1655), ''Novus Atlas Sinensis'', &quot;Prima Provencia Peking Sive Pecheli,&quot; p. 17.&lt;/ref&gt; I 1665 blei verka til Martini gjenutgjevne som del av ''Atlas Maior'' (‘stort atlas’), eit svært lovprisa atlas av den nederlandske forleggaren [[Joan Blaeu]].

På engelsk var både «Pekin» og «Peking» vanleg fram til 1890-talet, då det keisarlege Postkontor vedtok Peking.&lt;ref&gt;Lane Harris, &quot;[http://muse.jhu.edu/journals/tcc/summary/v034/34.1.harris.html A 'Lasting Boon to All': A Note on the Postal Romanization of Place Names, 1896–1949] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151005145921/http://muse.jhu.edu/journals/tcc/summary/v034/34.1.harris.html|date=2015-10-05}}&quot;. ''Twentieth Century China'' 34.1 (2008): 99.&lt;/ref&gt;

Frå 1979 oppfordra kinesiske styresmakter resten av verda om å bruka [[pinyin]]. ''[[The New York Times|New York Times]]'' vedtok å bruka «Beijing» i november 1986.&lt;ref&gt;{{Cite news|date=26 November 1986|title=Editors' Note|page=A3|work=The New York Times|url=https://timesmachine.nytimes.com/timesmachine/1986/11/26/702886.html?zoom=14.540000000000001|url-status=live|access-date=14 July 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20230408051500/https://timesmachine.nytimes.com/timesmachine/1986/11/26/702886.html?zoom=14.540000000000001|archive-date=8 April 2023}}&lt;/ref&gt; [[Associated Press]] og [[United Press International]], som gav mesteparten av den globale nyhendedekninga i amerikanske medium, kom i fellesskap til ei avtale om å innføre stavinga «Beijing» frå 1. mars 1987.&lt;ref&gt;[https://www.newspapers.com/article/the-post-standard/174626810/ &quot;It's No Longer Peking&quot;], [[United Press International]], via ''[[Syracuse Post-Standard]]'', 2 March 1987, page A-3.&lt;/ref&gt; [[BBC]] skifta til «Beijing» i 1990.&lt;ref&gt;{{Kjelde www|url=https://www.spectator.com.au/2020/09/china-notes-3/|tittel=China notes|arkiv_url=https://web.archive.org/web/20211213175734/https://www.spectator.com.au/2020/09/china-notes-3/|arkivdato=13 December 2021|vitja=13 December 2021}}&lt;/ref&gt; «Peking» finst framleis i omgrep som «[[pekingesar]]», «[[pekingand]]», «[[Pekingmennesket]]», og er òg halde på i namnet til [[Peking University]].

== Historiske namn på Beijing ==
{| class=&quot;wikitable mw-collapsible&quot; style=&quot;float: right; margin-left:1em;&quot;
|+Historiske namn på Beijing
!År
!Namn på byen
! style=&quot;width: 100px;&quot; |Dynasti
!Notar
|-
| style=&quot;background:#FFD350;&quot; |ca. 1045 f.Kr.&lt;br /&gt;
| rowspan=&quot;2&quot; |Ji-byen 薊 城
| style=&quot;text-align: center;&quot; |[[Zhou-dynastiet|Zhou]],&lt;br /&gt;[[Krigarrika-tida]]
|{{Refn|The City of Ji was the capital of the [[Ji (state in modern Beijing)|States of Ji]] and [[Yan (state)|Yan]].|group=Note}}
|-
|221 f.Kr.
| style=&quot;text-align: center;&quot; |[[Qin-dynastiet|Qin]]
|{{Refn|During the [[Qin dynasty]], the City of Ji served as the regional capital of the Guangyang Commandery (广阳郡).&lt;ref&gt;[http://english.bjww.gov.cn/2006/7-19/181216.shtml &quot;Ji, a Northern City of Military Importance in the Qin Dynasty&quot; Beijing Municipal Administration of Cultural Heritage] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20120825043450/http://english.bjww.gov.cn/2006/7-19/181216.shtml |date=2012-08-25}} 2006-07-19&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;(Chinese)[http://www.bjww.gov.cn/2005/8-4/132224.html &quot;北方军事重镇-汉唐经略东北的基地-秦王朝北方的燕蓟重镇&quot; Beijing Municipal Administration of Cultural Heritage] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110903011926/http://www.bjww.gov.cn/2005/8-4/132224.html |date=2011-09-03 }} Accessed 2012-12-17&lt;/ref&gt;|group=Note}}
|-
|106 f.Kr.-318 e.Kr.&lt;br /&gt;
| rowspan=&quot;7&quot; |Ji Youzhou-byen 幽州&lt;br /&gt;
| style=&quot;text-align: center;&quot; |[[Han-dynastiet|Han]], Wei, [[Jin-dynastiet (266–420)|Vest-Jin (]][[:en:Jin_dynasty_(265–420)|晉]])  
|{{Refn|During the [[Eastern Han dynasty]], Youzhou, as one of 12 prefectures, contained a dozen subordinate commanderies, including the Guangyang Commandery. In 24 AD, [[Liu Xiu]] moved Youzhou's prefectural seat from Ji County (in modern-day Tianjin) to the City of Ji (in modern-day Beijing). In 96 AD, the City of Ji served as the seat of both the Guangyang Commandery and Youzhou.&lt;ref name=&quot;BJWW-EasternHan&quot;&gt;(Chinese)[http://www.bjww.gov.cn/2005/8-4/131820.html &quot;北方军事重镇-汉唐经略东北的基地-东汉时期的幽州蓟城&quot; Beijing Municipal Administration of Cultural Heritage] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131230233619/http://www.bjww.gov.cn/2005/8-4/131820.html |date=2013-12-30 }} 2005-09-01&lt;/ref&gt; The [[Cao Wei|Wei Kingdom]] reorganized and decentralized the governance of commanderies under Youzhou. Guangyang Commandery became the State of Yan (燕国), which had four counties: Ji County, Changping, Jundu and Guangyang County, and was governed from the City of Ji. Fanyang Commandery was governed from Zhuo County. Yuyang Commandery was governed from Yuyuang (in modern-day [[Huairou District]] of Beijing), [[Shanggu Commandery]] was governed from Juyong (in modern-day [[Yanqing County]] of Beijing).&lt;ref name=&quot;BJWW-WeiKingdom&quot;&gt;(Chinese)[http://www.bjww.gov.cn/2005/8-4/131628.html &quot;北方军事重镇-汉唐经略东北的基地-民族大融合的魏晋十六国北朝时期&quot; Beijing Municipal Administration of Cultural Heritage] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131230234018/http://www.bjww.gov.cn/2005/8-4/131628.html |date=2013-12-30 }} 2005-09-01&lt;/ref&gt;|group=Note}}
|-
|319
| style=&quot;text-align: center;&quot; |Seinare Zhao
|{{Refn|In 319, [[Shi Le]] captured Youzhou from Duan Pidi|group=Note}}
|-
|350
| style=&quot;text-align: center;&quot; |[[Jin-dynastiet (266–420)|Austre Jin (]][[:en:Jin_dynasty_(265–420)|晉]]) 
|{{Refn|In 350, Murong Jun captured Youzhou in the name of restoring northern China to Jin rule.|group=Note}}
|-
| style=&quot;background:#FFD350;&quot; |352–57
| style=&quot;text-align: center;&quot; |Fyrste Yan
|{{Refn|From 352 to 357, the [[Former Yan]] made the city of Ji its capital.&lt;ref name=&quot;Difangzhi&quot;&gt;(Chinese) [http://www.oldbj.com/html-293/ &quot;北京城市行政区划述略&quot; 《北京地方志》] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220218150250/http://www.oldbj.com/html-293/ |date=2022-02-18 }} Accessed 2012-12-19&lt;/ref&gt;|group=Note}}
|-
|370
| style=&quot;text-align: center;&quot; |Tidlegare Qin
|{{Refn|In 319, [[Shi Le]] captured Youzhou from Duan Pidi|group=Note}}
|-
|385
| style=&quot;text-align: center;&quot; |Seinare Yan
|{{Refn|In the second lunar month of 385, Murong Chui seized Youzhou from Former Qin.&lt;ref&gt;(Chinese) [郗志群, 歷史北京 https://books.google.com/books?id=Q8F9DwAAQBAJ&amp;pg=PA36 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230408051542/https://books.google.com/books?id=Q8F9DwAAQBAJ&amp;pg=PA36 |date=2023-04-08 }}] p. 36&lt;/ref&gt;|group=Note}}
|-
|397
| style=&quot;text-align: center;&quot; |[[Nord- og Sør-dynastia|Norddynastia]]
|{{Refn|In 397 AD, the [[Northern Wei]] captured Ji from the [[Later Yan]] and went on to establish the first of the [[Northern Dynasties]].&lt;ref&gt;(Chinese) [http://www.btcbd.com/Culture/2009/2675.html 北魏太和造像] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220218150251/http://www.btcbd.com/Culture/2009/2675.html |date=2022-02-18 }} 2009-01-11&lt;/ref&gt;|group=Note}}
|-
|607
|Zhuojun 涿 郡
| style=&quot;text-align: center;&quot; |[[Sui-dynastiet|Sui]]
|{{Refn|During the [[Sui dynasty]], Youzhou became Zhuojun or Zhuo Commandery.&lt;ref name=&quot;BJWW-Sui&quot;&gt;(Chinese)[http://www.bjww.gov.cn/2005/8-4/131351.html &quot;北方军事重镇-汉唐经略东北的基地-隋朝统治下的北京&quot; Beijing Municipal Administration of Cultural Heritage] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131231001515/http://www.bjww.gov.cn/2005/8-4/131351.html |date=2013-12-31 }} 2005-09-01&lt;/ref&gt;|group=Note}}
|-
|616
|Youzhou
| rowspan=&quot;4&quot; style=&quot;text-align: center;&quot; |[[Tang-dynastiet|Tang]]
| rowspan=&quot;4&quot; |{{Refn|During the [[Tang dynasty]], the seat of the government of Youzhou remained in place but took on slightly different names. In 616, the government was called Youzhou Zongguanfu (幽州总管府); in 622, Youzhou Dazongguanfu (幽州大总管府); in 624, Youzhou Dadudufu (幽州大都督府) and in 626, Youzhou Dudufu (幽州都督府). From 710, the head of the government in Youzhou became a '' [[jiedushi]]'', a military regional commander. In 742, Youzhou was renamed Fanyang Commandery (范阳郡). In 759, during the [[An-Shi Rebellion]], [[Shi Siming]] declared himself emperor of the [[Yan (An-Shi)|Great Yan dynasty]] and made Fanyang, Yanjing or &quot;the Yan Capital.&quot; After the rebellion was suppressed, the seat of government became Youzhou Lulong Dudufu (幽州卢龙都督府).&lt;ref name=&quot;BJWW-Tang&quot;&gt;(Chinese) [http://www.bjww.gov.cn/2005/8-23/95411.html 试论北京唐代墓志的地方特色&quot; Beijing Municipal Administration of Cultural Heritage] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131230232432/http://www.bjww.gov.cn/2005/8-23/95411.html |date=2013-12-30 }} 2005-09-01&lt;/ref&gt;|group=Note}}
|-
|742
|Fanyang 範陽
|-
| style=&quot;background:#FFD350;&quot; |759
|Yanjing 燕京 
|-
|765
| rowspan=&quot;6&quot; |Youzhou
|-
|907
| style=&quot;text-align: center;&quot; |Seinare Liang
| rowspan=&quot;2&quot; |
|-
| style=&quot;background:#FFD350;&quot; |911
| style=&quot;text-align: center;&quot; |Yan (fem dynasti) 
|-
|913
| style=&quot;text-align: center;&quot; |Seinare Liang
|
|-
|923
| style=&quot;text-align: center;&quot; |Seinare Tang
|
|-
|936
| style=&quot;text-align: center;&quot; |Seinare Jin
|
|-
| style=&quot;background:#FFD350;&quot; |938
| rowspan=&quot;2&quot; |Nanjing 南京
| style=&quot;text-align: center;&quot; |Liao
|{{Refn|The seat of government in Nanjing was known as Youdufu (幽都府) until 1012, when the name was changed to Xijinfu (析津府).|group=Note}}
|-
| rowspan=&quot;2;&quot; style=&quot;background:#FFD350;&quot; |1122
| style=&quot;text-align: center;&quot; |Nordlege Liao
|
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |Yanjing
| rowspan=&quot;2;&quot; style=&quot;text-align: center;&quot; |Jin (金) 
| rowspan=&quot;2&quot; |
|-
|1122
|-
|1123
|Yanshan 燕山 
| style=&quot;text-align: center;&quot; |[[Song-dynastiet|Song]]
|
|-
|1125
|Yanjing
| rowspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align: center;&quot; |Jin (金) 
|
|-
| style=&quot;background:#FFD350;&quot; |1151
|Zhongdu 中都
|{{Refn|After 1151, the capital of the Jin dynasty from Shangjing to Yanjing, which was renamed Zhongdu. Zhongdu refers to the Zhongdulu (中都路), an administrative unit which governed about 12 surrounding prefectures and 39 counties. The governing seat of Zhongdulu was Daxingfu (大兴府).&lt;ref&gt;(Chinese) [http://www.bjww.gov.cn/2005/8-4/125633.html &quot;北半部中国的政治中心-金中都的建立&quot; Beijing Municipal Administration of Cultural Heritage] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131230232612/http://www.bjww.gov.cn/2005/8-4/125633.html |date=2013-12-30 }} 2005-09-01&lt;/ref&gt;|group=Note}}
|-
|1215
|Yanjing
| rowspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align: center;&quot; |[[Yuan-dynastiet|Yuan]]
|
|-
| style=&quot;background:#EAA397;&quot; |1271
|Dadu 大都
|
|-
|1368
|Peiping 北平
| rowspan=&quot;3&quot; style=&quot;text-align: center;&quot; |[[Ming]]
| rowspan=&quot;3&quot; |{{Refn|The seat of government in Beiping, later Beijing, was called Shuntianfu (顺天府).|group=Note}}
|-
|1403
| rowspan=&quot;4&quot; |Shuntian 順天
|-
| style=&quot;background:#EAA397;&quot; |1421
|-
| style=&quot;background:#EAA397;&quot; |1644
| style=&quot;text-align: center;&quot; |[[Qing]]
|
|-
| style=&quot;background:#EAA397;&quot; |1912
| rowspan=&quot;3&quot; |[[Taiwan|Republikken Kina]]
|
|-
| style=&quot;background:#EAA397;&quot; |1914
|Jingzhao 京兆地方
|
|-
|1928
|Peiping
|
|-
|1937
| rowspan=&quot;2&quot; |[[Beijing|Peking]]
| style=&quot;text-align: center;&quot; |Provisorisk regjering (japansk okkupasjon) 
| rowspan=&quot;3&quot; |{{Refn|From 1938 to 1940 the city was renamed Peking by the [[Provisional Government of the Republic of China (1937–1940)|Provisional Government of the Republic of China]], a puppet regime backed by the Japanese occupation. From 1940 to 1945, It was controlled by the [[Wang Jingwei regime]], which is also a Japanese puppet regime. Japan surrendered in 1945. The city's name reverted to Peiping after After the [[National Revolutionary Army|National Army]]'s liberation.|group=Note}}
|-
|1940
|Wang-regimet (japansk okkupasjon) 
|-
|1945
|Peiping
| style=&quot;text-align: center;&quot; |[[Taiwan|Republikken Kina]]
|-
| style=&quot;background:#EAA397;&quot; |1949 til no&lt;br /&gt;
|[[Beijing]]
| style=&quot;text-align: center;&quot; |[[Kina|Folkerepublikken Kina]]
|
|-
| colspan=&quot;4&quot; |{{Color box|#FFD350|border=darkgray}} Hovudstad av regionaldynasti eller kongedømmet
{{Color box|#EAA397|border=darkgray}} [[Historical capitals of China|Hovudstaden i Kina]]  
|}
[[File:1935年北平市政府.jpg|mini|Inngang til Peiping City regjeringskontoret, 1935]]


== Forkortingar ==
På [[kinesisk]] er forkortinga til Beijing det andre teiknet i namnet, '''{{Lang|zh|{{linktext|京}}}}''' (‘hovudstad’). Dette blir til dømes brukt som prefiks på alle bilskilt gjevne ut av Beijing.

Med [[Det latinske alfabetet|latinsk skrift]] er den offisielle forkortinga dei to initiallene til regionteikna, '''BJ'''.&lt;ref&gt;[[Standardization Administration of China]] (SAC). &quot;[http://www.people.fas.harvard.edu/~chgis/work/design/chinastdb_1210.doc GB/T-2260: Codes for the administrative divisions of the People's Republic of China] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170222001326/http://www.people.fas.harvard.edu/~chgis/work/design/chinastdb_1210.doc|date=2017-02-22}}&quot;.&lt;/ref&gt;

[[IATA]]-koden til Beijing Capital International Airport er PEK, basert på den tidlegare romaniseringa Peking. Den nye flyplassen, Beijing Daxing International Airport, har koden PKX.

== Stader med liknande namn ==
Sidan [[Tang-dynastiet]] har kinesisk historie hatt ei rekkje sekundære hovudstader med retningsnamn. Under Tang var dette Beidu (‘nordhovudstaden’, i [[Taiyuan]] i [[Shanxi]]); Nandu (‘sørhovudstaden’, fyrst [[Chengdu]] i [[Sichuan]] og seinare Jiangling i [[Hubei]]); Dongdu (‘austhovudstaden’, [[Luoyang]] i [[Henan]]); og Xidu (‘vesthovudstaden’, [[Fengxiang]] i [[Shaanxi]]).&lt;ref name=&quot;chiknotang&quot;&gt;Theobald, Ulrich. ''China Knowledge''. &quot;[http://www.chinaknowledge.de/History/Tang/tang-map.html Chinese History - Tang Dynasty 唐 (618-907): Map and Geography] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120813022238/http://www.chinaknowledge.de/History/Tang/tang-map.html|date=2012-08-13}}&quot;. Accessed 19 October 2012.&lt;/ref&gt;

Det har vore to andre byar kalla Beijing: ein nordleg hovudstad i [[Song-dynastiet|Nordlege Song]] ved moderne [[Daming County|Damming]] i [[Hebei]];&lt;ref name=&quot;chiknosong&quot;&gt;Theobald, Ulrich. ''China Knowledge''. &quot;[http://www.chinaknowledge.de/History/Song/song-map.html Chinese History - Song Dynasty 宋 (960-1279): Map and Geography] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120426231717/http://www.chinaknowledge.de/History/Song/song-map.html|date=2012-04-26}}&quot;. Accessed 19 October 2012.&lt;/ref&gt; og den andre, den nordlege hovudstaden til [[Jin-dynastiet (1115-1234)|Jurchen Jin]] som ligg i Ningcheng i [[Indre Mongolia]].&lt;ref name=&quot;chiknojin&quot;&gt;Theobald, Ulrich. ''China Knowledge''. &quot;[http://www.chinaknowledge.de/History/Song/jinn-map.html Chinese History - Jin dynasty 金 (1115–1234): Map and Geography] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120525165542/http://www.chinaknowledge.de/History/Song/jinn-map.html|date=2012-05-25}}&quot;. Accessed 19 October 2012.&lt;/ref&gt;

Nanjing i Nordlege Song låg i [[Shangqiu]] i [[Henan]].&lt;ref name=&quot;chiknosong&quot; /&gt; Jurchen Jin plasserte sin i [[Kaifeng]],&lt;ref name=&quot;chiknojin&quot; /&gt;) som hadde vore «Dongjing» under Nordlege Song.&lt;ref name=&quot;chiknosong&quot; /&gt; Jurchen Jin hadde òg ein Dongjing (‘Austleg hovudstad’), som låg i [[Liaoyang]] i [[Liaoning|Liauing]].&lt;ref name=&quot;chiknojin&quot; /&gt; Bortsett frå desse var det to Xijing ({{Lang|zh|{{linktext|西}}京}}, ‘Vestleg hovudstad’): ein var Vesthovudstaden til Nordlege Song-dynastiet, som låg i [[Luoyang]];&lt;ref name=&quot;chiknosong&quot; /&gt; den andre var den til [[Liao-dynasty|Liao]]&lt;ref name=&quot;chiknolia&quot; /&gt; og Jurchen Jin&lt;ref name=&quot;chiknojin&quot; /&gt; i [[Datong]]. Liaoyang var Zhongjing ({{Lang|zh|中京}}, ‘Sentral hovudstad’) i Liao-dynastiet&lt;ref name=&quot;chiknolia&quot;&gt;Theobald, Ulrich. ''China Knowledge''. &quot;[http://www.chinaknowledge.de/History/Song/liao-map.html Chinese History - Liao Dynasty 遼 (907-1125): Map and Geography] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121218160112/http://www.chinaknowledge.de/History/Song/liao-map.html|date=2012-12-18}}&quot;. Accessed 19 October 2012.&lt;/ref&gt; og til slutt var ein annan Zhongdu (‘Sentrale hovudstad’) planlagd, men aldri fullført. Det var den foreslåtte hovudstaden i [[Ming|Ming-dynastiet]] som [[Hongwu-keisaren]] på 1300-talet som skulle plassert på staden for den øydelagde barndomsbyen hans Zhongli ({{Lang|zh-hant|鍾離}}), no [[Fengyang]] i [[Anhui]].&lt;ref name=&quot;dan&quot;&gt;Eric N. Danielson, &quot;[http://chinaheritagenewsletter.anu.edu.au/articles.php?searchterm=016_mingancestor.inc&amp;issue=016 The Ming Ancestor Tomb] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130927215137/http://chinaheritagenewsletter.anu.edu.au/articles.php?searchterm=016_mingancestor.inc&amp;issue=016|date=2013-09-27}}&quot;. ''China Heritage Quarterly'', No. 16, December 2008.&lt;/ref&gt;

== Kjelder ==
{{Fotnoteliste|group=Note}}{{refopning}}
*''Denne artikkelen bygger på «[[:en:Names of Beijing|Names of Beijing]]» frå {{Wikipedia-utgåve|en}},  den 16. september 2026.''  
{{refslutt}}
[[Kategori:Historie i Beijing]]</text>
      <sha1>dtxwhgx3ynd4jo8pogtgh515wz8ueak</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3672754</id>
      <parentid>3672744</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T06:48:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ranveig</username>
        <id>39</id>
      </contributor>
      <comment>Litt meir frå no:Beijing</comment>
      <origin>3672754</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="21153" sha1="o2vp0jyqxmxuy3xozqfivmaz2lnhklc" xml:space="preserve">[[File:CEM-11-Chinae-nova-descriptio-2521.jpg|mini|Ei kart over Kina frå 1584 av [[Abraham Ortelius]] (basert på eit manuskriptkart av [[Luiz Jorge de Barbuda]] (Ludovicus Georgius), med Beijing avmerka som ''C[ivitas] Paquin'' (til høgre, som er nord på kartet) ]]
'''Namnet på Beijing''' kjem frå [[pinyin]] Běijīng, som er romanisert frå det kinesiske {{Lang|zh-hant|北京}}. Pinyin-systemet for translitterasjon blei godkjent av kinesiske styresmakter i 1958, men pinyin-romaniseringa av bynamnet blei lite brukt av både kinesiske styresmakter  og det internasjonale samfunnet fram til 1979.&lt;ref&gt;''Lost Laowai''. &quot;[http://www.lostlaowai.com/blog/china-stuff/from-peking-to-beijing-a-long-and-bumpy-trip/ From Peking to Beijing: A Long and Bumpy Trip] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220218140753/https://www.lostlaowai.com/blog/china-stuff/from-peking-to-beijing-a-long-and-bumpy-trip/|date=2022-02-18}}&quot;. Accessed 21 October 2012.&lt;/ref&gt;

== Etymologi ==
[[Fil:1935年北平市政府.jpg|mini|Inngang til Beiping by regjeringskontor i 1935.]]

Dei [[Hanzi|kinesiske teikna]] {{Lang|zh-hant|北}} (‘nord’) og {{Lang|zh-hant|京}} (‘hovudstad’) tyder saman ‘Nordleg hovudstad’. Namnet blei nytta for fyrste gong under styret til [[Yongle-keisaren]] frå [[Ming-dynastiet]], som gjorde den nordlege heimen sin til ein andre hovudstad i lag med [[Nanjing]] ({{Lang|zh|南京}}, ‘Sørleg hovudstad’), i 1403 etter å ha teke trona frå nevøen sin under [[Jingnan-kampanjen]]. Namnet blei gjenoppretta i 1949 då [[Kina|Folkerepublikken Kina]] blei grunnlagd.

== Peking ==
Portugal var det fyrste europeiske landet som fekk kontakt med Kina i moderne tid. På portugisisk blir byen kalla ''Pequim.'' Dette namnet dukka opp i brev frå [[Frans Xavier|Francis Xavier]] i 1552.&lt;ref&gt;Xavier, Francis, Letter to Didaco Perriera, 12 Nov 1552. ''[https://catalog.hathitrust.org/Record/005662199 Epistolae S. Francisci Xaverii aliaque eius scripta] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220409224046/https://catalog.hathitrust.org/Record/005662199|date=2022-04-09}},'' vol. 2. Xavier gives the name as &quot;Paquim.&quot;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;For another early usage, see Gaspar da Cruz, ''Tractado em que se co[m]tam muito por este[n]so as cousas da China, co[n] suas particularidades, [e] assi do reyno dormuz'', 1569.&lt;/ref&gt; Det blei overført til engelsk som «Pekin»&lt;ref&gt;Raleigh, Sir Walter, and Robert O. Dougan, (1596) ''The Discoverie of the Large, Rich, and Bewtiful Empyre of Guiana,'' Volumes 1-3, p. 50.&lt;/ref&gt; og til fransk som «Pékin».

Jesuittmisjonæren [[Martino Martini]] nytta «Peking» i ''De bello Tartarico historia'' (Tartar- [Mandsju] krigen) frå 1654 og ''Novus Atlas Sinensis'' (Nytt atlas over Kina) (1655).&lt;ref&gt;Martini, Martino, ''De bello Tartarico historia,'' 1654.

Martini, Martino (1655), ''Novus Atlas Sinensis'', &quot;Prima Provencia Peking Sive Pecheli,&quot; p. 17.&lt;/ref&gt; I 1665 blei verka til Martini gjenutgjevne som del av ''Atlas Maior'' (‘stort atlas’), eit svært lovprisa atlas av den nederlandske forleggaren [[Joan Blaeu]].

På engelsk var både «Pekin» og «Peking» vanleg fram til 1890-talet, då det keisarlege Postkontor vedtok Peking.&lt;ref&gt;Lane Harris, &quot;[http://muse.jhu.edu/journals/tcc/summary/v034/34.1.harris.html A 'Lasting Boon to All': A Note on the Postal Romanization of Place Names, 1896–1949] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151005145921/http://muse.jhu.edu/journals/tcc/summary/v034/34.1.harris.html|date=2015-10-05}}&quot;. ''Twentieth Century China'' 34.1 (2008): 99.&lt;/ref&gt;

Frå 1979 oppfordra kinesiske styresmakter resten av verda om å bruka [[pinyin]]. ''[[The New York Times|New York Times]]'' vedtok å bruka «Beijing» i november 1986.&lt;ref&gt;{{Cite news|date=26 November 1986|title=Editors' Note|page=A3|work=The New York Times|url=https://timesmachine.nytimes.com/timesmachine/1986/11/26/702886.html?zoom=14.540000000000001|url-status=live|access-date=14 July 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20230408051500/https://timesmachine.nytimes.com/timesmachine/1986/11/26/702886.html?zoom=14.540000000000001|archive-date=8 April 2023}}&lt;/ref&gt; [[Associated Press]] og [[United Press International]], som gav mesteparten av den globale nyhendedekninga i amerikanske medium, kom i fellesskap til ei avtale om å innføre stavinga «Beijing» frå 1. mars 1987.&lt;ref&gt;[https://www.newspapers.com/article/the-post-standard/174626810/ &quot;It's No Longer Peking&quot;], [[United Press International]], via ''[[Syracuse Post-Standard]]'', 2 March 1987, page A-3.&lt;/ref&gt; [[BBC]] skifta til «Beijing» i 1990.&lt;ref&gt;{{Kjelde www|url=https://www.spectator.com.au/2020/09/china-notes-3/|tittel=China notes|arkiv_url=https://web.archive.org/web/20211213175734/https://www.spectator.com.au/2020/09/china-notes-3/|arkivdato=13 December 2021|vitja=13 December 2021}}&lt;/ref&gt; «Peking» finst framleis i omgrep som «[[pekingesar]]», «[[pekingand]]», «[[Pekingmennesket]]», og er òg halde på i namnet til [[Peking University]].

==Uttale==
I Nord-Kina og i [[Standard mandarin|standardkinesisk]] er uttalen Běijīng ([[Tonelag|tonemteikna]] betyr høvesvis fallande og deretter stigande tonefall på e-en og dessutan eit høgt vedvarande toneleie på i-en). Det er elles beijingdialekten som ligg til grunn for standardkinesisk.

I dag samsvarar stavemåten ''Peking'' godt med uttalen i nokre sørkinesiske dialektar, som faktisk i mykje kan liggja nærare uttalen av eldre kinesisk.

== Historiske namn på Beijing ==
{| class=&quot;wikitable mw-collapsible&quot;
|+Historiske namn på Beijing
!År
!Namn på byen
! style=&quot;width: 100px;&quot; |Dynasti
!Notar
|-
| style=&quot;background:#FFD350;&quot; |ca. 1045 f.Kr.&lt;br /&gt;
| rowspan=&quot;2&quot; |Ji-byen 薊 城
| style=&quot;text-align: center;&quot; |[[Zhou-dynastiet|Zhou]],&lt;br /&gt;[[Krigarrika-tida]]
|{{Refn|The City of Ji was the capital of the [[Ji (state in modern Beijing)|States of Ji]] and [[Yan (state)|Yan]].|group=Note}}
|-
|221 f.Kr.
| style=&quot;text-align: center;&quot; |[[Qin-dynastiet|Qin]]
|{{Refn|During the [[Qin dynasty]], the City of Ji served as the regional capital of the Guangyang Commandery (广阳郡).&lt;ref&gt;[http://english.bjww.gov.cn/2006/7-19/181216.shtml &quot;Ji, a Northern City of Military Importance in the Qin Dynasty&quot; Beijing Municipal Administration of Cultural Heritage] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20120825043450/http://english.bjww.gov.cn/2006/7-19/181216.shtml |date=2012-08-25}} 2006-07-19&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;(Chinese)[http://www.bjww.gov.cn/2005/8-4/132224.html &quot;北方军事重镇-汉唐经略东北的基地-秦王朝北方的燕蓟重镇&quot; Beijing Municipal Administration of Cultural Heritage] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110903011926/http://www.bjww.gov.cn/2005/8-4/132224.html |date=2011-09-03 }} Accessed 2012-12-17&lt;/ref&gt;|group=Note}}
|-
|106 f.Kr.-318 e.Kr.&lt;br /&gt;
| rowspan=&quot;7&quot; |Ji Youzhou-byen 幽州&lt;br /&gt;
| style=&quot;text-align: center;&quot; |[[Han-dynastiet|Han]], Wei, [[Jin-dynastiet (266–420)|Vest-Jin (]][[:en:Jin_dynasty_(265–420)|晉]])  
|{{Refn|During the [[Eastern Han dynasty]], Youzhou, as one of 12 prefectures, contained a dozen subordinate commanderies, including the Guangyang Commandery. In 24 AD, [[Liu Xiu]] moved Youzhou's prefectural seat from Ji County (in modern-day Tianjin) to the City of Ji (in modern-day Beijing). In 96 AD, the City of Ji served as the seat of both the Guangyang Commandery and Youzhou.&lt;ref name=&quot;BJWW-EasternHan&quot;&gt;(Chinese)[http://www.bjww.gov.cn/2005/8-4/131820.html &quot;北方军事重镇-汉唐经略东北的基地-东汉时期的幽州蓟城&quot; Beijing Municipal Administration of Cultural Heritage] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131230233619/http://www.bjww.gov.cn/2005/8-4/131820.html |date=2013-12-30 }} 2005-09-01&lt;/ref&gt; The [[Cao Wei|Wei Kingdom]] reorganized and decentralized the governance of commanderies under Youzhou. Guangyang Commandery became the State of Yan (燕国), which had four counties: Ji County, Changping, Jundu and Guangyang County, and was governed from the City of Ji. Fanyang Commandery was governed from Zhuo County. Yuyang Commandery was governed from Yuyuang (in modern-day [[Huairou District]] of Beijing), [[Shanggu Commandery]] was governed from Juyong (in modern-day [[Yanqing County]] of Beijing).&lt;ref name=&quot;BJWW-WeiKingdom&quot;&gt;(Chinese)[http://www.bjww.gov.cn/2005/8-4/131628.html &quot;北方军事重镇-汉唐经略东北的基地-民族大融合的魏晋十六国北朝时期&quot; Beijing Municipal Administration of Cultural Heritage] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131230234018/http://www.bjww.gov.cn/2005/8-4/131628.html |date=2013-12-30 }} 2005-09-01&lt;/ref&gt;|group=Note}}
|-
|319
| style=&quot;text-align: center;&quot; |Seinare Zhao
|{{Refn|In 319, [[Shi Le]] captured Youzhou from Duan Pidi|group=Note}}
|-
|350
| style=&quot;text-align: center;&quot; |[[Jin-dynastiet (266–420)|Austre Jin (]][[:en:Jin_dynasty_(265–420)|晉]]) 
|{{Refn|In 350, Murong Jun captured Youzhou in the name of restoring northern China to Jin rule.|group=Note}}
|-
| style=&quot;background:#FFD350;&quot; |352–57
| style=&quot;text-align: center;&quot; |Fyrste Yan
|{{Refn|From 352 to 357, the [[Former Yan]] made the city of Ji its capital.&lt;ref name=&quot;Difangzhi&quot;&gt;(Chinese) [http://www.oldbj.com/html-293/ &quot;北京城市行政区划述略&quot; 《北京地方志》] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220218150250/http://www.oldbj.com/html-293/ |date=2022-02-18 }} Accessed 2012-12-19&lt;/ref&gt;|group=Note}}
|-
|370
| style=&quot;text-align: center;&quot; |Tidlegare Qin
|{{Refn|In 319, [[Shi Le]] captured Youzhou from Duan Pidi|group=Note}}
|-
|385
| style=&quot;text-align: center;&quot; |Seinare Yan
|{{Refn|In the second lunar month of 385, Murong Chui seized Youzhou from Former Qin.&lt;ref&gt;(Chinese) [郗志群, 歷史北京 https://books.google.com/books?id=Q8F9DwAAQBAJ&amp;pg=PA36 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230408051542/https://books.google.com/books?id=Q8F9DwAAQBAJ&amp;pg=PA36 |date=2023-04-08 }}] p. 36&lt;/ref&gt;|group=Note}}
|-
|397
| style=&quot;text-align: center;&quot; |[[Nord- og Sør-dynastia|Norddynastia]]
|{{Refn|In 397 AD, the [[Northern Wei]] captured Ji from the [[Later Yan]] and went on to establish the first of the [[Northern Dynasties]].&lt;ref&gt;(Chinese) [http://www.btcbd.com/Culture/2009/2675.html 北魏太和造像] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220218150251/http://www.btcbd.com/Culture/2009/2675.html |date=2022-02-18 }} 2009-01-11&lt;/ref&gt;|group=Note}}
|-
|607
|Zhuojun 涿 郡
| style=&quot;text-align: center;&quot; |[[Sui-dynastiet|Sui]]
|{{Refn|During the [[Sui dynasty]], Youzhou became Zhuojun or Zhuo Commandery.&lt;ref name=&quot;BJWW-Sui&quot;&gt;(Chinese)[http://www.bjww.gov.cn/2005/8-4/131351.html &quot;北方军事重镇-汉唐经略东北的基地-隋朝统治下的北京&quot; Beijing Municipal Administration of Cultural Heritage] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131231001515/http://www.bjww.gov.cn/2005/8-4/131351.html |date=2013-12-31 }} 2005-09-01&lt;/ref&gt;|group=Note}}
|-
|616
|Youzhou
| rowspan=&quot;4&quot; style=&quot;text-align: center;&quot; |[[Tang-dynastiet|Tang]]
| rowspan=&quot;4&quot; |{{Refn|During the [[Tang dynasty]], the seat of the government of Youzhou remained in place but took on slightly different names. In 616, the government was called Youzhou Zongguanfu (幽州总管府); in 622, Youzhou Dazongguanfu (幽州大总管府); in 624, Youzhou Dadudufu (幽州大都督府) and in 626, Youzhou Dudufu (幽州都督府). From 710, the head of the government in Youzhou became a '' [[jiedushi]]'', a military regional commander. In 742, Youzhou was renamed Fanyang Commandery (范阳郡). In 759, during the [[An-Shi Rebellion]], [[Shi Siming]] declared himself emperor of the [[Yan (An-Shi)|Great Yan dynasty]] and made Fanyang, Yanjing or &quot;the Yan Capital.&quot; After the rebellion was suppressed, the seat of government became Youzhou Lulong Dudufu (幽州卢龙都督府).&lt;ref name=&quot;BJWW-Tang&quot;&gt;(Chinese) [http://www.bjww.gov.cn/2005/8-23/95411.html 试论北京唐代墓志的地方特色&quot; Beijing Municipal Administration of Cultural Heritage] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131230232432/http://www.bjww.gov.cn/2005/8-23/95411.html |date=2013-12-30 }} 2005-09-01&lt;/ref&gt;|group=Note}}
|-
|742
|Fanyang 範陽
|-
| style=&quot;background:#FFD350;&quot; |759
|Yanjing 燕京 
|-
|765
| rowspan=&quot;6&quot; |Youzhou
|-
|907
| style=&quot;text-align: center;&quot; |Seinare Liang
| rowspan=&quot;2&quot; |
|-
| style=&quot;background:#FFD350;&quot; |911
| style=&quot;text-align: center;&quot; |Yan (fem dynasti) 
|-
|913
| style=&quot;text-align: center;&quot; |Seinare Liang
|
|-
|923
| style=&quot;text-align: center;&quot; |Seinare Tang
|
|-
|936
| style=&quot;text-align: center;&quot; |Seinare Jin
|
|-
| style=&quot;background:#FFD350;&quot; |938
| rowspan=&quot;2&quot; |Nanjing 南京
| style=&quot;text-align: center;&quot; |Liao
|{{Refn|The seat of government in Nanjing was known as Youdufu (幽都府) until 1012, when the name was changed to Xijinfu (析津府).|group=Note}}
|-
| rowspan=&quot;2;&quot; style=&quot;background:#FFD350;&quot; |1122
| style=&quot;text-align: center;&quot; |Nordlege Liao
|
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |Yanjing
| rowspan=&quot;2;&quot; style=&quot;text-align: center;&quot; |Jin (金) 
| rowspan=&quot;2&quot; |
|-
|1122
|-
|1123
|Yanshan 燕山 
| style=&quot;text-align: center;&quot; |[[Song-dynastiet|Song]]
|
|-
|1125
|Yanjing
| rowspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align: center;&quot; |Jin (金) 
|
|-
| style=&quot;background:#FFD350;&quot; |1151
|Zhongdu 中都
|{{Refn|After 1151, the capital of the Jin dynasty from Shangjing to Yanjing, which was renamed Zhongdu. Zhongdu refers to the Zhongdulu (中都路), an administrative unit which governed about 12 surrounding prefectures and 39 counties. The governing seat of Zhongdulu was Daxingfu (大兴府).&lt;ref&gt;(Chinese) [http://www.bjww.gov.cn/2005/8-4/125633.html &quot;北半部中国的政治中心-金中都的建立&quot; Beijing Municipal Administration of Cultural Heritage] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131230232612/http://www.bjww.gov.cn/2005/8-4/125633.html |date=2013-12-30 }} 2005-09-01&lt;/ref&gt;|group=Note}}
|-
|1215
|Yanjing
| rowspan=&quot;2&quot; style=&quot;text-align: center;&quot; |[[Yuan-dynastiet|Yuan]]
|
|-
| style=&quot;background:#EAA397;&quot; |1271
|Dadu 大都
|
|-
|1368
|Peiping 北平
| rowspan=&quot;3&quot; style=&quot;text-align: center;&quot; |[[Ming]]
| rowspan=&quot;3&quot; |{{Refn|The seat of government in Beiping, later Beijing, was called Shuntianfu (顺天府).|group=Note}}
|-
|1403
| rowspan=&quot;4&quot; |Shuntian 順天
|-
| style=&quot;background:#EAA397;&quot; |1421
|-
| style=&quot;background:#EAA397;&quot; |1644
| style=&quot;text-align: center;&quot; |[[Qing]]
|
|-
| style=&quot;background:#EAA397;&quot; |1912
| rowspan=&quot;3&quot; |[[Taiwan|Republikken Kina]]
|
|-
| style=&quot;background:#EAA397;&quot; |1914
|Jingzhao 京兆地方
|
|-
|1928
|Peiping
|
|-
|1937
| rowspan=&quot;2&quot; |[[Beijing|Peking]]
| style=&quot;text-align: center;&quot; |Provisorisk regjering (japansk okkupasjon) 
| rowspan=&quot;3&quot; |{{Refn|From 1938 to 1940 the city was renamed Peking by the [[Provisional Government of the Republic of China (1937–1940)|Provisional Government of the Republic of China]], a puppet regime backed by the Japanese occupation. From 1940 to 1945, It was controlled by the [[Wang Jingwei regime]], which is also a Japanese puppet regime. Japan surrendered in 1945. The city's name reverted to Peiping after After the [[National Revolutionary Army|National Army]]'s liberation.|group=Note}}
|-
|1940
|Wang-regimet (japansk okkupasjon) 
|-
|1945
|Peiping
| style=&quot;text-align: center;&quot; |[[Taiwan|Republikken Kina]]
|-
| style=&quot;background:#EAA397;&quot; |1949 til no&lt;br /&gt;
|[[Beijing]]
| style=&quot;text-align: center;&quot; |[[Kina|Folkerepublikken Kina]]
|
|-
| colspan=&quot;4&quot; |{{Color box|#FFD350|border=darkgray}} Hovudstad av regionaldynasti eller kongedømmet
{{Color box|#EAA397|border=darkgray}} Hovudstaden i Kina
|}

== Forkortingar ==
På [[kinesisk]] er forkortinga til Beijing det andre teiknet i namnet, '''{{Lang|zh|{{linktext|京}}}}''' (‘hovudstad’). Dette blir til dømes brukt som prefiks på alle bilskilt gjevne ut av Beijing.

Med [[Det latinske alfabetet|latinsk skrift]] er den offisielle forkortinga dei to initiallene til regionteikna, '''BJ'''.&lt;ref&gt;[[Standardization Administration of China]] (SAC). &quot;[http://www.people.fas.harvard.edu/~chgis/work/design/chinastdb_1210.doc GB/T-2260: Codes for the administrative divisions of the People's Republic of China] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170222001326/http://www.people.fas.harvard.edu/~chgis/work/design/chinastdb_1210.doc|date=2017-02-22}}&quot;.&lt;/ref&gt;

[[IATA]]-koden til Beijing Capital International Airport er PEK, basert på den tidlegare romaniseringa Peking. Den nye flyplassen, Beijing Daxing International Airport, har koden PKX.

==På andre språk==
Beijing betyr «nord-hovudstad» på mandarin-kinesisk, men på [[kantonesisk]] heiter «nord» ''bak'' og «hovudstad» ''ging'', så her er namnet til Beijing ''Bakging''. På [[koreansk]] heiter byen derimot ''Pukyeong'', av puk, ‘nord’ og yeong, ‘hovudstad’, og på [[japansk]] er namnet ''Hokyo'', av ''hoku'', ‘nord’ og kyo, ‘hovudstad’ (slik ein også finn det i ''Tokyo''). Endeleg har Beijing namnet ''Bắc Kinh'' på [[vietnamesisk]], der ''bắc'' betyr ‘nord’ og ''kinh'' betyr ‘hovudstad’.

== Stader med liknande namn ==
Sidan [[Tang-dynastiet]] har kinesisk historie hatt ei rekkje sekundære hovudstader med retningsnamn. Under Tang var dette Beidu (‘nordhovudstaden’, i [[Taiyuan]] i [[Shanxi]]); Nandu (‘sørhovudstaden’, fyrst [[Chengdu]] i [[Sichuan]] og seinare Jiangling i [[Hubei]]); Dongdu (‘austhovudstaden’, [[Luoyang]] i [[Henan]]); og Xidu (‘vesthovudstaden’, [[Fengxiang]] i [[Shaanxi]]).&lt;ref name=&quot;chiknotang&quot;&gt;Theobald, Ulrich. ''China Knowledge''. &quot;[http://www.chinaknowledge.de/History/Tang/tang-map.html Chinese History - Tang Dynasty 唐 (618-907): Map and Geography] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120813022238/http://www.chinaknowledge.de/History/Tang/tang-map.html|date=2012-08-13}}&quot;. Accessed 19 October 2012.&lt;/ref&gt;

Det har vore to andre byar kalla Beijing: ein nordleg hovudstad i [[Song-dynastiet|Nordlege Song]] ved moderne [[Daming County|Damming]] i [[Hebei]];&lt;ref name=&quot;chiknosong&quot;&gt;Theobald, Ulrich. ''China Knowledge''. &quot;[http://www.chinaknowledge.de/History/Song/song-map.html Chinese History - Song Dynasty 宋 (960-1279): Map and Geography] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120426231717/http://www.chinaknowledge.de/History/Song/song-map.html|date=2012-04-26}}&quot;. Accessed 19 October 2012.&lt;/ref&gt; og den andre, den nordlege hovudstaden til [[Jin-dynastiet (1115-1234)|Jurchen Jin]] som ligg i Ningcheng i [[Indre Mongolia]].&lt;ref name=&quot;chiknojin&quot;&gt;Theobald, Ulrich. ''China Knowledge''. &quot;[http://www.chinaknowledge.de/History/Song/jinn-map.html Chinese History - Jin dynasty 金 (1115–1234): Map and Geography] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120525165542/http://www.chinaknowledge.de/History/Song/jinn-map.html|date=2012-05-25}}&quot;. Accessed 19 October 2012.&lt;/ref&gt;

Nanjing i Nordlege Song låg i [[Shangqiu]] i [[Henan]].&lt;ref name=&quot;chiknosong&quot; /&gt; Jurchen Jin plasserte sin i [[Kaifeng]],&lt;ref name=&quot;chiknojin&quot; /&gt;) som hadde vore «Dongjing» under Nordlege Song.&lt;ref name=&quot;chiknosong&quot; /&gt; Jurchen Jin hadde òg ein Dongjing (‘Austleg hovudstad’), som låg i [[Liaoyang]] i [[Liaoning|Liauing]].&lt;ref name=&quot;chiknojin&quot; /&gt; Bortsett frå desse var det to Xijing ({{Lang|zh|{{linktext|西}}京}}, ‘Vestleg hovudstad’): ein var Vesthovudstaden til Nordlege Song-dynastiet, som låg i [[Luoyang]];&lt;ref name=&quot;chiknosong&quot; /&gt; den andre var den til [[Liao-dynasty|Liao]]&lt;ref name=&quot;chiknolia&quot; /&gt; og Jurchen Jin&lt;ref name=&quot;chiknojin&quot; /&gt; i [[Datong]]. Liaoyang var Zhongjing ({{Lang|zh|中京}}, ‘Sentral hovudstad’) i Liao-dynastiet&lt;ref name=&quot;chiknolia&quot;&gt;Theobald, Ulrich. ''China Knowledge''. &quot;[http://www.chinaknowledge.de/History/Song/liao-map.html Chinese History - Liao Dynasty 遼 (907-1125): Map and Geography] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121218160112/http://www.chinaknowledge.de/History/Song/liao-map.html|date=2012-12-18}}&quot;. Accessed 19 October 2012.&lt;/ref&gt; og til slutt var ein annan Zhongdu (‘Sentrale hovudstad’) planlagd, men aldri fullført. Det var den foreslåtte hovudstaden i [[Ming|Ming-dynastiet]] som [[Hongwu-keisaren]] på 1300-talet som skulle plassert på staden for den øydelagde barndomsbyen hans Zhongli ({{Lang|zh-hant|鍾離}}), no [[Fengyang]] i [[Anhui]].&lt;ref name=&quot;dan&quot;&gt;Eric N. Danielson, &quot;[http://chinaheritagenewsletter.anu.edu.au/articles.php?searchterm=016_mingancestor.inc&amp;issue=016 The Ming Ancestor Tomb] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130927215137/http://chinaheritagenewsletter.anu.edu.au/articles.php?searchterm=016_mingancestor.inc&amp;issue=016|date=2013-09-27}}&quot;. ''China Heritage Quarterly'', No. 16, December 2008.&lt;/ref&gt;

== Merknadar ==
{{Fotnoteliste|group=Note}}

== Kjelder ==
{{refopning}}
*''Denne artikkelen bygger på «[[:en:Names of Beijing|Names of Beijing]]» frå {{Wikipedia-utgåve|en}},  den 16. september 2026.''  
{{refslutt}}
{{refopning}}
*''Delar av denne artikkelen bygger på «[[:nb:Namn på Beijing|Namn på Beijing]]» frå {{Wikipedia-utgåve|nb}},  den 16. september 2026.''  
{{refslutt}}

{{use dmy dates}}
{{Autoritetsdata}}
[[Kategori:Historie i Beijing]]
[[Kategori:Stadnamn i Asia|Beijing]]
[[Kategori:Namn på byar|Beijing]]</text>
      <sha1>o2vp0jyqxmxuy3xozqfivmaz2lnhklc</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Skjeberg Sportsklubb</title>
    <ns>0</ns>
    <id>434053</id>
    <revision>
      <id>3672756</id>
      <timestamp>2026-09-16T06:57:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>Oppretta sida med «[[Fil:Skjeberg Sportsklubb logo grønn.png|mini|]]  '''Skjeberg Sportsklubb''' er eit idrettslag heimehøyrande i stasjonbyen [[Skjeberg]] i [[Sarpsborg kommune]], stifta 9. april 1930. Laget er i dag aktivt berre i [[fotball]]. Skjeberg spelar i grøne drakter og kvite strømper.  Historisk er Skjeberg SK for sitt kvinnelag i handball, eit lag som gjennom 1960-70-åra og fram til midten av 1980-talet var mellom dei aller beste i Noreg. Laget vart  norsk utandørsmeist…»</comment>
      <origin>3672756</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1032" sha1="emyctp8tc9jpc5jfmmbonxns6e4x18k" xml:space="preserve">[[Fil:Skjeberg Sportsklubb logo grønn.png|mini|]]

'''Skjeberg Sportsklubb''' er eit idrettslag heimehøyrande i stasjonbyen [[Skjeberg]] i [[Sarpsborg kommune]], stifta 9. april 1930. Laget er i dag aktivt berre i [[fotball]]. Skjeberg spelar i grøne drakter og kvite strømper.

Historisk er Skjeberg SK for sitt kvinnelag i handball, eit lag som gjennom 1960-70-åra og fram til midten av 1980-talet var mellom dei aller beste i Noreg. Laget vart  norsk utandørsmeister 1964, 1966 og 1968 og norsk innandørsmeister 1969. Sidan noregsmeister 1973 og seriemeister i 1982 og 1983. Spelarar som [[Bjørg Andersen]], [[Inger Johanne Tveter]], [[Eldbjørg Willassen]] og [[Wenche Halvorsen]] utmerka seg i denne perioden. Etter nedrykk frå 1. divisjon i 1988 kom seinare landslagskjemper som [[Kari Mette Johansen]] og [[Anette Hovind Johansen]] frå Skjeberg SK.

==Kjelder==
{{refopning}}
*''Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Skjeberg SK|Skjeberg SK]]» frå {{Wikipedia-utgåve|nb}},  den 16. september 2026.''  
{{refslutt}}</text>
      <sha1>emyctp8tc9jpc5jfmmbonxns6e4x18k</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3672757</id>
      <parentid>3672756</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T06:58:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>la til [[Kategori:Idrettslag i Sarpsborg]] med [[WP:HotCat|HotCat]]</comment>
      <origin>3672757</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1069" sha1="ff60pzvn8p4uzn4sfpagi9llx470g1x" xml:space="preserve">[[Fil:Skjeberg Sportsklubb logo grønn.png|mini|]]

'''Skjeberg Sportsklubb''' er eit idrettslag heimehøyrande i stasjonbyen [[Skjeberg]] i [[Sarpsborg kommune]], stifta 9. april 1930. Laget er i dag aktivt berre i [[fotball]]. Skjeberg spelar i grøne drakter og kvite strømper.

Historisk er Skjeberg SK for sitt kvinnelag i handball, eit lag som gjennom 1960-70-åra og fram til midten av 1980-talet var mellom dei aller beste i Noreg. Laget vart  norsk utandørsmeister 1964, 1966 og 1968 og norsk innandørsmeister 1969. Sidan noregsmeister 1973 og seriemeister i 1982 og 1983. Spelarar som [[Bjørg Andersen]], [[Inger Johanne Tveter]], [[Eldbjørg Willassen]] og [[Wenche Halvorsen]] utmerka seg i denne perioden. Etter nedrykk frå 1. divisjon i 1988 kom seinare landslagskjemper som [[Kari Mette Johansen]] og [[Anette Hovind Johansen]] frå Skjeberg SK.

==Kjelder==
{{refopning}}
*''Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Skjeberg SK|Skjeberg SK]]» frå {{Wikipedia-utgåve|nb}},  den 16. september 2026.''  
{{refslutt}}

[[Kategori:Idrettslag i Sarpsborg]]</text>
      <sha1>ff60pzvn8p4uzn4sfpagi9llx470g1x</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3672758</id>
      <parentid>3672757</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T06:58:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>la til [[Kategori:Idrettslag i Østfold]] med [[WP:HotCat|HotCat]]</comment>
      <origin>3672758</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1104" sha1="f36bc78mg0n9jqkq5own11n5lp3xdiw" xml:space="preserve">[[Fil:Skjeberg Sportsklubb logo grønn.png|mini|]]

'''Skjeberg Sportsklubb''' er eit idrettslag heimehøyrande i stasjonbyen [[Skjeberg]] i [[Sarpsborg kommune]], stifta 9. april 1930. Laget er i dag aktivt berre i [[fotball]]. Skjeberg spelar i grøne drakter og kvite strømper.

Historisk er Skjeberg SK for sitt kvinnelag i handball, eit lag som gjennom 1960-70-åra og fram til midten av 1980-talet var mellom dei aller beste i Noreg. Laget vart  norsk utandørsmeister 1964, 1966 og 1968 og norsk innandørsmeister 1969. Sidan noregsmeister 1973 og seriemeister i 1982 og 1983. Spelarar som [[Bjørg Andersen]], [[Inger Johanne Tveter]], [[Eldbjørg Willassen]] og [[Wenche Halvorsen]] utmerka seg i denne perioden. Etter nedrykk frå 1. divisjon i 1988 kom seinare landslagskjemper som [[Kari Mette Johansen]] og [[Anette Hovind Johansen]] frå Skjeberg SK.

==Kjelder==
{{refopning}}
*''Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Skjeberg SK|Skjeberg SK]]» frå {{Wikipedia-utgåve|nb}},  den 16. september 2026.''  
{{refslutt}}

[[Kategori:Idrettslag i Sarpsborg]]
[[Kategori:Idrettslag i Østfold]]</text>
      <sha1>f36bc78mg0n9jqkq5own11n5lp3xdiw</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3672786</id>
      <parentid>3672758</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:06:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Migne flytte sida [[Skjeberg SK]] til [[Skjeberg Sportsklubb]]</comment>
      <origin>3672758</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1104" sha1="f36bc78mg0n9jqkq5own11n5lp3xdiw" xml:space="preserve">[[Fil:Skjeberg Sportsklubb logo grønn.png|mini|]]

'''Skjeberg Sportsklubb''' er eit idrettslag heimehøyrande i stasjonbyen [[Skjeberg]] i [[Sarpsborg kommune]], stifta 9. april 1930. Laget er i dag aktivt berre i [[fotball]]. Skjeberg spelar i grøne drakter og kvite strømper.

Historisk er Skjeberg SK for sitt kvinnelag i handball, eit lag som gjennom 1960-70-åra og fram til midten av 1980-talet var mellom dei aller beste i Noreg. Laget vart  norsk utandørsmeister 1964, 1966 og 1968 og norsk innandørsmeister 1969. Sidan noregsmeister 1973 og seriemeister i 1982 og 1983. Spelarar som [[Bjørg Andersen]], [[Inger Johanne Tveter]], [[Eldbjørg Willassen]] og [[Wenche Halvorsen]] utmerka seg i denne perioden. Etter nedrykk frå 1. divisjon i 1988 kom seinare landslagskjemper som [[Kari Mette Johansen]] og [[Anette Hovind Johansen]] frå Skjeberg SK.

==Kjelder==
{{refopning}}
*''Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Skjeberg SK|Skjeberg SK]]» frå {{Wikipedia-utgåve|nb}},  den 16. september 2026.''  
{{refslutt}}

[[Kategori:Idrettslag i Sarpsborg]]
[[Kategori:Idrettslag i Østfold]]</text>
      <sha1>f36bc78mg0n9jqkq5own11n5lp3xdiw</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3672792</id>
      <parentid>3672786</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:09:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <origin>3672792</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1194" sha1="0ys1eaqt9lbxu9ged2nde039ej9n2ch" xml:space="preserve">[[Fil:Skjeberg Sportsklubb logo grønn.png|mini|]]

'''Skjeberg Sportsklubb''' er eit idrettslag heimehøyrande i stasjonbyen [[Skjeberg]] i [[Sarpsborg kommune]], stifta 9. april 1930. Laget er i dag aktivt berre i [[fotball]]. Skjeberg spelar i grøne drakter og kvite strømper.

Historisk er Skjeberg SK for sitt kvinnelag i handball, eit lag som gjennom 1960-70-åra og fram til midten av 1980-talet var mellom dei aller beste i Noreg. Laget vart  norsk utandørsmeister 1964, 1966 og 1968 og norsk innandørsmeister 1969. Sidan noregsmeister 1973 og seriemeister i [[1. divisjon i handball 1981/82–Kvinner|1982]] og [[1. divisjon i handball 1982/83–Kvinner|1983]]. Spelarar som [[Bjørg Andersen]], [[Inger Johanne Tveter]], [[Eldbjørg Willassen]] og [[Wenche Halvorsen]] utmerka seg i denne perioden. Etter nedrykk frå 1. divisjon i 1988 kom seinare landslagskjemper som [[Kari Mette Johansen]] og [[Anette Hovind Johansen]] frå Skjeberg SK.

==Kjelder==
{{refopning}}
*''Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Skjeberg SK|Skjeberg SK]]» frå {{Wikipedia-utgåve|nb}},  den 16. september 2026.''  
{{refslutt}}

[[Kategori:Idrettslag i Sarpsborg]]
[[Kategori:Idrettslag i Østfold]]</text>
      <sha1>0ys1eaqt9lbxu9ged2nde039ej9n2ch</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3672854</id>
      <parentid>3672792</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T07:46:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <origin>3672854</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1309" sha1="cps15b4mvabvcskph57e1y5cpnlavtx" xml:space="preserve">[[Fil:Skjeberg Sportsklubb logo grønn.png|mini|]]

'''Skjeberg Sportsklubb''' er eit idrettslag heimehøyrande i stasjonbyen [[Skjeberg]] i [[Sarpsborg kommune]], stifta 9. april 1930. Laget er i dag aktivt berre i [[fotball]]. Skjeberg spelar i grøne drakter og kvite strømper.

Historisk er Skjeberg SK for sitt kvinnelag i handball, eit lag som gjennom 1960-70-åra og fram til midten av 1980-talet var mellom dei aller beste i Noreg. Laget vart  norsk utandørsmeister 1964, 1966 og 1968 og norsk innandørsmeister 1969. Sidan noregsmeister 1973 og seriemeister i [[1. divisjon i handball 1981/82–Kvinner|1982]] og [[1. divisjon i handball 1982/83–Kvinner|1983]]. Spelarar som [[Bjørg Andersen]], [[Inger Johanne Tveter]], [[Eldbjørg Willassen]] og [[Wenche Halvorsen]] utmerka seg i denne perioden. Etter nedrykk frå 1. divisjon i 1986 spelte Skjeberg oftast på nivå 2 fram til det vart eit siste nedryk frå eliteserien i 2005. Seinare landslagskjemper som [[Kari Mette Johansen]] og [[Anette Hovind Johansen]] var ei tid aktive i Skjeberg i dei dagar.

==Kjelder==
{{refopning}}
*''Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Skjeberg SK|Skjeberg SK]]» frå {{Wikipedia-utgåve|nb}},  den 16. september 2026.''  
{{refslutt}}

[[Kategori:Idrettslag i Sarpsborg]]
[[Kategori:Idrettslag i Østfold]]</text>
      <sha1>cps15b4mvabvcskph57e1y5cpnlavtx</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Eliteserien i handball 1989/90–Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>434054</id>
    <redirect title="1. divisjon i handball 1989/90–Kvinner" />
    <revision>
      <id>3672761</id>
      <timestamp>2026-09-16T06:59:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>Migne flytte sida [[Eliteserien i handball 1989/90–Kvinner]] til [[1. divisjon i handball 1989/90–Kvinner]]</comment>
      <origin>3672761</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="55" sha1="1qbw5edlffhbtm4bq5gfr24yk0hoam2" xml:space="preserve">#OMDIRIGER [[1. divisjon i handball 1989/90–Kvinner]]</text>
      <sha1>1qbw5edlffhbtm4bq5gfr24yk0hoam2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Eliteserien i handball 1988/89–Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>434055</id>
    <redirect title="1. divisjon i handball 1988/89–Kvinner" />
    <revision>
      <id>3672763</id>
      <timestamp>2026-09-16T07:00:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>Migne flytte sida [[Eliteserien i handball 1988/89–Kvinner]] til [[1. divisjon i handball 1988/89–Kvinner]]</comment>
      <origin>3672763</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="55" sha1="fo45f1sa1sag8oegcv25jtrfndf7fh2" xml:space="preserve">#OMDIRIGER [[1. divisjon i handball 1988/89–Kvinner]]</text>
      <sha1>fo45f1sa1sag8oegcv25jtrfndf7fh2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Eliteserien i handball 1987/88–Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>434056</id>
    <redirect title="1. divisjon i handball 1987/88–Kvinner" />
    <revision>
      <id>3672765</id>
      <timestamp>2026-09-16T07:01:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>Migne flytte sida [[Eliteserien i handball 1987/88–Kvinner]] til [[1. divisjon i handball 1987/88–Kvinner]]</comment>
      <origin>3672765</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="55" sha1="jaynv6uxqtzalkj49toe92p6iidwwbx" xml:space="preserve">#OMDIRIGER [[1. divisjon i handball 1987/88–Kvinner]]</text>
      <sha1>jaynv6uxqtzalkj49toe92p6iidwwbx</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Eliteserien i handball 1986/87–Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>434057</id>
    <redirect title="1. divisjon i handball 1986/87–Kvinner" />
    <revision>
      <id>3672767</id>
      <timestamp>2026-09-16T07:01:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>Migne flytte sida [[Eliteserien i handball 1986/87–Kvinner]] til [[1. divisjon i handball 1986/87–Kvinner]]</comment>
      <origin>3672767</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="55" sha1="n47q9yryo7rfl05pofh59fqiqs2zfc6" xml:space="preserve">#OMDIRIGER [[1. divisjon i handball 1986/87–Kvinner]]</text>
      <sha1>n47q9yryo7rfl05pofh59fqiqs2zfc6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Eliteserien i handball 1985/86–Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>434058</id>
    <redirect title="1. divisjon i handball 1985/86–Kvinner" />
    <revision>
      <id>3672769</id>
      <timestamp>2026-09-16T07:02:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>Migne flytte sida [[Eliteserien i handball 1985/86–Kvinner]] til [[1. divisjon i handball 1985/86–Kvinner]]</comment>
      <origin>3672769</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="55" sha1="oh6kyetbqmf22vlwvu2sqolf6j2xt07" xml:space="preserve">#OMDIRIGER [[1. divisjon i handball 1985/86–Kvinner]]</text>
      <sha1>oh6kyetbqmf22vlwvu2sqolf6j2xt07</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Eliteserien i handball 1984/85–Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>434059</id>
    <redirect title="1. divisjon i handball 1984/85–Kvinner" />
    <revision>
      <id>3672772</id>
      <timestamp>2026-09-16T07:02:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>Migne flytte sida [[Eliteserien i handball 1984/85–Kvinner]] til [[1. divisjon i handball 1984/85–Kvinner]]</comment>
      <origin>3672772</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="55" sha1="9lsq47ie68l97b5e440n9wgypm3z8c4" xml:space="preserve">#OMDIRIGER [[1. divisjon i handball 1984/85–Kvinner]]</text>
      <sha1>9lsq47ie68l97b5e440n9wgypm3z8c4</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Eliteserien i handball 1983/84–Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>434060</id>
    <redirect title="1. divisjon i handball 1983/84–Kvinner" />
    <revision>
      <id>3672774</id>
      <timestamp>2026-09-16T07:03:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>Migne flytte sida [[Eliteserien i handball 1983/84–Kvinner]] til [[1. divisjon i handball 1983/84–Kvinner]]</comment>
      <origin>3672774</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="55" sha1="7fmv1kbol5jmxecnxauzudbjzmfdwz6" xml:space="preserve">#OMDIRIGER [[1. divisjon i handball 1983/84–Kvinner]]</text>
      <sha1>7fmv1kbol5jmxecnxauzudbjzmfdwz6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Eliteserien i handball 1982/83–Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>434061</id>
    <redirect title="1. divisjon i handball 1982/83–Kvinner" />
    <revision>
      <id>3672778</id>
      <timestamp>2026-09-16T07:04:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>Migne flytte sida [[Eliteserien i handball 1982/83–Kvinner]] til [[1. divisjon i handball 1982/83–Kvinner]]</comment>
      <origin>3672778</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="55" sha1="ejxj1gre47yonzkttbit537m1xzfprg" xml:space="preserve">#OMDIRIGER [[1. divisjon i handball 1982/83–Kvinner]]</text>
      <sha1>ejxj1gre47yonzkttbit537m1xzfprg</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Eliteserien i handball 1981/82–Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>434062</id>
    <redirect title="1. divisjon i handball 1981/82–Kvinner" />
    <revision>
      <id>3672780</id>
      <timestamp>2026-09-16T07:04:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>Migne flytte sida [[Eliteserien i handball 1981/82–Kvinner]] til [[1. divisjon i handball 1981/82–Kvinner]]</comment>
      <origin>3672780</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="55" sha1="lseapbcjng590kh1enxrrwrfsulr4r1" xml:space="preserve">#OMDIRIGER [[1. divisjon i handball 1981/82–Kvinner]]</text>
      <sha1>lseapbcjng590kh1enxrrwrfsulr4r1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Eliteserien i handball 1980/81–Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>434063</id>
    <redirect title="1. divisjon i handball 1980/81–Kvinner" />
    <revision>
      <id>3672784</id>
      <timestamp>2026-09-16T07:05:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>Migne flytte sida [[Eliteserien i handball 1980/81–Kvinner]] til [[1. divisjon i handball 1980/81–Kvinner]]</comment>
      <origin>3672784</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="55" sha1="rhedcxj32fkxyxwzws016ppdinaix0c" xml:space="preserve">#OMDIRIGER [[1. divisjon i handball 1980/81–Kvinner]]</text>
      <sha1>rhedcxj32fkxyxwzws016ppdinaix0c</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Skjeberg SK</title>
    <ns>0</ns>
    <id>434064</id>
    <redirect title="Skjeberg Sportsklubb" />
    <revision>
      <id>3672787</id>
      <timestamp>2026-09-16T07:06:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>Migne flytte sida [[Skjeberg SK]] til [[Skjeberg Sportsklubb]]</comment>
      <origin>3672787</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="35" sha1="rcosy13ps68aaz2jp8phijrkupb3g8n" xml:space="preserve">#OMDIRIGER [[Skjeberg Sportsklubb]]</text>
      <sha1>rcosy13ps68aaz2jp8phijrkupb3g8n</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Eliteserien i handball 1979/80–Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>434065</id>
    <redirect title="1. divisjon i handball 1979/80–Kvinner" />
    <revision>
      <id>3672794</id>
      <timestamp>2026-09-16T07:10:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>Migne flytte sida [[Eliteserien i handball 1979/80–Kvinner]] til [[1. divisjon i handball 1979/80–Kvinner]]</comment>
      <origin>3672794</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="55" sha1="fzreqjr847w3eb50ja68it9eflx1i6z" xml:space="preserve">#OMDIRIGER [[1. divisjon i handball 1979/80–Kvinner]]</text>
      <sha1>fzreqjr847w3eb50ja68it9eflx1i6z</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Eliteserien i handball 1978/79–Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>434066</id>
    <redirect title="1. divisjon i handball 1978/79–Kvinner" />
    <revision>
      <id>3672797</id>
      <timestamp>2026-09-16T07:11:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>Migne flytte sida [[Eliteserien i handball 1978/79–Kvinner]] til [[1. divisjon i handball 1978/79–Kvinner]]</comment>
      <origin>3672797</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="55" sha1="60pvj8yyo7u3elp80qp7rwyewbs9ba5" xml:space="preserve">#OMDIRIGER [[1. divisjon i handball 1978/79–Kvinner]]</text>
      <sha1>60pvj8yyo7u3elp80qp7rwyewbs9ba5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Eliteserien i handball 1977/78–Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>434067</id>
    <redirect title="1. divisjon i handball 1977/78–Kvinner" />
    <revision>
      <id>3672800</id>
      <timestamp>2026-09-16T07:11:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>Migne flytte sida [[Eliteserien i handball 1977/78–Kvinner]] til [[1. divisjon i handball 1977/78–Kvinner]]</comment>
      <origin>3672800</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="55" sha1="o0fa3k2xdeqox4rocjcynhjwctshf14" xml:space="preserve">#OMDIRIGER [[1. divisjon i handball 1977/78–Kvinner]]</text>
      <sha1>o0fa3k2xdeqox4rocjcynhjwctshf14</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Eliteserien i handball 1976/77–Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>434068</id>
    <redirect title="1. divisjon i handball 1976/77–Kvinner" />
    <revision>
      <id>3672802</id>
      <timestamp>2026-09-16T07:12:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>Migne flytte sida [[Eliteserien i handball 1976/77–Kvinner]] til [[1. divisjon i handball 1976/77–Kvinner]]</comment>
      <origin>3672802</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="55" sha1="lyy0ahw22p5767vmbdhl0mt697ondfk" xml:space="preserve">#OMDIRIGER [[1. divisjon i handball 1976/77–Kvinner]]</text>
      <sha1>lyy0ahw22p5767vmbdhl0mt697ondfk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Eliteserien i handball 1975/76–Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>434069</id>
    <redirect title="1. divisjon i handball 1975/76–Kvinner" />
    <revision>
      <id>3672804</id>
      <timestamp>2026-09-16T07:13:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>Migne flytte sida [[Eliteserien i handball 1975/76–Kvinner]] til [[1. divisjon i handball 1975/76–Kvinner]]</comment>
      <origin>3672804</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="55" sha1="jzaphfa3fz8vyuyhr4vecigo2t49toh" xml:space="preserve">#OMDIRIGER [[1. divisjon i handball 1975/76–Kvinner]]</text>
      <sha1>jzaphfa3fz8vyuyhr4vecigo2t49toh</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Eliteserien i handball 1974/75–Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>434070</id>
    <redirect title="1. divisjon i handball 1974/75–Kvinner" />
    <revision>
      <id>3672806</id>
      <timestamp>2026-09-16T07:13:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>Migne flytte sida [[Eliteserien i handball 1974/75–Kvinner]] til [[1. divisjon i handball 1974/75–Kvinner]]</comment>
      <origin>3672806</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="55" sha1="96v1moeewe3vulj1arfah34op447daq" xml:space="preserve">#OMDIRIGER [[1. divisjon i handball 1974/75–Kvinner]]</text>
      <sha1>96v1moeewe3vulj1arfah34op447daq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Eliteserien i handball 1973/74–Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>434071</id>
    <redirect title="1. divisjon i handball 1973/74–Kvinner" />
    <revision>
      <id>3672808</id>
      <timestamp>2026-09-16T07:14:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>Migne flytte sida [[Eliteserien i handball 1973/74–Kvinner]] til [[1. divisjon i handball 1973/74–Kvinner]]</comment>
      <origin>3672808</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="55" sha1="i7zwbuqiyuqufpdo9ryrsqq55aen18c" xml:space="preserve">#OMDIRIGER [[1. divisjon i handball 1973/74–Kvinner]]</text>
      <sha1>i7zwbuqiyuqufpdo9ryrsqq55aen18c</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Eliteserien i handball 1990/91–Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>434072</id>
    <redirect title="1. divisjon i handball 1990/91–Kvinner" />
    <revision>
      <id>3672810</id>
      <timestamp>2026-09-16T07:15:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>Migne flytte sida [[Eliteserien i handball 1990/91–Kvinner]] til [[1. divisjon i handball 1990/91–Kvinner]]</comment>
      <origin>3672810</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="55" sha1="8h34awn2pztr1eyfhqb5ohy79hjommj" xml:space="preserve">#OMDIRIGER [[1. divisjon i handball 1990/91–Kvinner]]</text>
      <sha1>8h34awn2pztr1eyfhqb5ohy79hjommj</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Eliteserien i handball 1991/92–Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>434073</id>
    <redirect title="1. divisjon i handball 1991/92–Kvinner" />
    <revision>
      <id>3672812</id>
      <timestamp>2026-09-16T07:15:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>Migne flytte sida [[Eliteserien i handball 1991/92–Kvinner]] til [[1. divisjon i handball 1991/92–Kvinner]]</comment>
      <origin>3672812</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="55" sha1="4twxlp364jb6lzgxe6wh09m81w7wr6w" xml:space="preserve">#OMDIRIGER [[1. divisjon i handball 1991/92–Kvinner]]</text>
      <sha1>4twxlp364jb6lzgxe6wh09m81w7wr6w</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Eliteserien i handball 1992/93–Kvinner</title>
    <ns>0</ns>
    <id>434074</id>
    <redirect title="1. divisjon i handball 1992/93–Kvinner" />
    <revision>
      <id>3672814</id>
      <timestamp>2026-09-16T07:16:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>Migne flytte sida [[Eliteserien i handball 1992/93–Kvinner]] til [[1. divisjon i handball 1992/93–Kvinner]]</comment>
      <origin>3672814</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="55" sha1="j9i885ta7bijxmafhzdek6luqi7h290" xml:space="preserve">#OMDIRIGER [[1. divisjon i handball 1992/93–Kvinner]]</text>
      <sha1>j9i885ta7bijxmafhzdek6luqi7h290</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Sjetne Idrettslag</title>
    <ns>0</ns>
    <id>434075</id>
    <revision>
      <id>3672872</id>
      <timestamp>2026-09-16T08:16:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>Oppretta sida med «'''Sjetne Idrettslag''' er eit idrettslag heimehøyrande i bydelen Sjetnemarka i [[Trondheim kommune]], stifta 19.oktober 1970. Idrettslaget er aktivt innom fotball, friidrett, handball, innebandy og ski. Laga spelar i burgunder drakter.  Kvinnelaget i [[handball]] rykte opp i 1. divisjon i 1985 og spelte i den øvste serieavdelinga fram til 1998, samt i 1999/2000-sesongen. Sjetne mønstra i denne tida spelarar som [[Annette Skotvoll]], [[Marte Eliasson]], Berit Digre,…»</comment>
      <origin>3672872</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="792" sha1="s4qve3wk64ehftef0oud7ymln76votm" xml:space="preserve">'''Sjetne Idrettslag''' er eit idrettslag heimehøyrande i bydelen Sjetnemarka i [[Trondheim kommune]], stifta 19.oktober 1970. Idrettslaget er aktivt innom fotball, friidrett, handball, innebandy og ski. Laga spelar i burgunder drakter.

Kvinnelaget i [[handball]] rykte opp i 1. divisjon i 1985 og spelte i den øvste serieavdelinga fram til 1998, samt i 1999/2000-sesongen. Sjetne mønstra i denne tida spelarar som [[Annette Skotvoll]], [[Marte Eliasson]], Berit Digre, [[Hege K. Kvitsand]], [[Kjersti Beck]] og [[Vigdis Hårsaker]].

Kombinertrennaren [[Jan Schmid]] representerte Sveits og Noreg i internasjonale tevlingar.

==Kjelder==
{{refopning}}
*''Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Sjetne IL|Sjetne IL]]» frå {{Wikipedia-utgåve|nb}},  den 16. september 2026.''  
{{refslutt}}</text>
      <sha1>s4qve3wk64ehftef0oud7ymln76votm</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3672873</id>
      <parentid>3672872</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T08:16:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>la til [[Kategori:Idrettslag i Trondheim]] med [[WP:HotCat|HotCat]]</comment>
      <origin>3672873</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="829" sha1="sh63ddg8qas2mzdjy8ml3ctdcwtri3z" xml:space="preserve">'''Sjetne Idrettslag''' er eit idrettslag heimehøyrande i bydelen Sjetnemarka i [[Trondheim kommune]], stifta 19.oktober 1970. Idrettslaget er aktivt innom fotball, friidrett, handball, innebandy og ski. Laga spelar i burgunder drakter.

Kvinnelaget i [[handball]] rykte opp i 1. divisjon i 1985 og spelte i den øvste serieavdelinga fram til 1998, samt i 1999/2000-sesongen. Sjetne mønstra i denne tida spelarar som [[Annette Skotvoll]], [[Marte Eliasson]], Berit Digre, [[Hege K. Kvitsand]], [[Kjersti Beck]] og [[Vigdis Hårsaker]].

Kombinertrennaren [[Jan Schmid]] representerte Sveits og Noreg i internasjonale tevlingar.

==Kjelder==
{{refopning}}
*''Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Sjetne IL|Sjetne IL]]» frå {{Wikipedia-utgåve|nb}},  den 16. september 2026.''  
{{refslutt}}

[[Kategori:Idrettslag i Trondheim]]</text>
      <sha1>sh63ddg8qas2mzdjy8ml3ctdcwtri3z</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>3672874</id>
      <parentid>3672873</parentid>
      <timestamp>2026-09-16T08:17:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Migne flytte sida [[Sjetne IL]] til [[Sjetne Idrettslag]]</comment>
      <origin>3672873</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="829" sha1="sh63ddg8qas2mzdjy8ml3ctdcwtri3z" xml:space="preserve">'''Sjetne Idrettslag''' er eit idrettslag heimehøyrande i bydelen Sjetnemarka i [[Trondheim kommune]], stifta 19.oktober 1970. Idrettslaget er aktivt innom fotball, friidrett, handball, innebandy og ski. Laga spelar i burgunder drakter.

Kvinnelaget i [[handball]] rykte opp i 1. divisjon i 1985 og spelte i den øvste serieavdelinga fram til 1998, samt i 1999/2000-sesongen. Sjetne mønstra i denne tida spelarar som [[Annette Skotvoll]], [[Marte Eliasson]], Berit Digre, [[Hege K. Kvitsand]], [[Kjersti Beck]] og [[Vigdis Hårsaker]].

Kombinertrennaren [[Jan Schmid]] representerte Sveits og Noreg i internasjonale tevlingar.

==Kjelder==
{{refopning}}
*''Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Sjetne IL|Sjetne IL]]» frå {{Wikipedia-utgåve|nb}},  den 16. september 2026.''  
{{refslutt}}

[[Kategori:Idrettslag i Trondheim]]</text>
      <sha1>sh63ddg8qas2mzdjy8ml3ctdcwtri3z</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Sjetne IL</title>
    <ns>0</ns>
    <id>434076</id>
    <redirect title="Sjetne Idrettslag" />
    <revision>
      <id>3672875</id>
      <timestamp>2026-09-16T08:17:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Migne</username>
        <id>2086</id>
      </contributor>
      <comment>Migne flytte sida [[Sjetne IL]] til [[Sjetne Idrettslag]]</comment>
      <origin>3672875</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="32" sha1="28sf33fjcb1s8lgk6fwolq70zumcadk" xml:space="preserve">#OMDIRIGER [[Sjetne Idrettslag]]</text>
      <sha1>28sf33fjcb1s8lgk6fwolq70zumcadk</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>