Agen

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="oc">
  <siteinfo>
    <sitename>Wikipèdia</sitename>
    <dbname>ocwiki</dbname>
    <base>https://oc.wikipedia.org/wiki/Acu%C3%A8lh</base>
    <generator>MediaWiki 1.47.0-wmf.17</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">Mèdia</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">Especial</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">Discutir</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">Utilizaire</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">Discussion Utilizaire</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">Wikipèdia</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">Discussion Wikipèdia</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">Fichièr</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">Discussion Fichièr</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">MediaWiki</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">Discussion MediaWiki</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">Modèl</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">Discussion Modèl</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">Ajuda</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">Discussion Ajuda</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">Categoria</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">Discussion Categoria</namespace>
      <namespace key="100" case="first-letter">Portal</namespace>
      <namespace key="101" case="first-letter">Discussion Portal</namespace>
      <namespace key="102" case="first-letter">Projècte</namespace>
      <namespace key="103" case="first-letter">Discussion Projècte</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">Mòdul</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">Mòdul Discussió</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Event</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Event talk</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>Agen</title>
    <ns>0</ns>
    <id>3101</id>
    <revision>
      <id>2508040</id>
      <parentid>2483560</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T06:26:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Poiuytrell</username>
        <id>61256</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>2508040</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10167" sha1="2yyrafgb2a2juh0xfmspcj6c71az0yv" xml:space="preserve">{{Dialècte Lengadocian}}
{{Infobox vila occitana
 | carta         = oc
 | nom           = Agen
 | nom2          = ''Agen''
 | imatge        = Agen, Lot-et-Garonne, France.JPG
 | descripcion   = Vista d'Agen.
 | lògo          = Logo-agen-mentions.gif
 | bandièra      = Flag_of_Agen.svg
 | escut         = Blason_ville_fr_Agen_(Lot-et-Garonne).svg
 | region        = [[Nòva Aquitània|Novèla Aquitània ]]
 | ist           = {{Guiana}} [[Agenés]]
 | parçan        = 
 | departament   = {{Òut e Garona}}
 | arrondiment   = [[Arrondiment d'Agen]]&lt;br/&gt;
 | canton        = [[Canton d'Agen 1]]&lt;br/&gt;[[Canton d'Agen 2]]&lt;br /&gt;[[Canton d'Agen 3]]&lt;br /&gt;[[Canton d'Agen 4]]
 | insee         = 47001
 | cp            = 47000
 | cònsol        = Joan Dionis du Séjour&lt;br/&gt;(en [[francés]] Jean Dionis du Séjour)
 | mandat        = [[2020]]-[[2026]] 
 | intercom      = [[Aglomeracion d'Agen]] (residéncia)
 | latitud       = 44.204931
 | longitud      = 0.621153
 | alt mej       =
 | alt mini      = 37 
 | alt maxi      = 162
 | ectaras       = 1149 
 | gentilici     = agenés, agenesa; agenòl, -a
 | km²           = 11.49 
|}}

'''Agen''' ({{AFI-oc|aˈdʒen|pron}}; ''Agen'' en [[francés]]) es una [[comuna francesa|comuna]] [[Occitània|occitana]] qu’es la prefectura del departament francés d'[[Òut e Garona]], dins la region de [[Nòva Aquitània|Novèla Aquitània]], &lt;small&gt;ancianament d'[[Aquitània (region)|Aquitània]]&lt;/small&gt;. Dempuèi 2008, aubora la bandièra d’Occitània&lt;ref&gt;&quot;Aussi, en accrochant le drapeau occitan à la Mairie d’Agen, institution politique et administrative de notre ville, j’ai voulu affirmer notre triple identité : française, européenne et occitane.&quot;, Jean Dionis du Séjour, primièr cònsol d’Agen, [http://jeandionis.com/actualites/211008-remise-du-drapeau-occitan-mairie-agen en linha].&lt;/ref&gt;.

Lingüisticament, es una comuna [[lengadocian]]a, ambe de fenomèns de transicion cap al [[gascon]], plan vesedors dins las òbras de [[Francés de Corteta]] de Pradas e de [[Jansemin (poèta)|Jansemin]].

== Situacion ==
Agen es situada en Occitània occidentala als confinhs lingüistics entre [[Gasconha]] e [[Lengadòc]] e tanben entre [[Bordèu]] e [[Tolosa]], sus la riba dreta de [[Garona]].

== Geografia ==

[[Imatge:Map commune FR insee code 47001.png|vignette|upright=1.6|centre|Comunas a l'entorn.]]
===Perimètre del territòri===
{{Communes limitrophes
 | comuna     = Agen
 | nòrd       = [[Folaironas]] 
 | nòrd-èst   = [[Lo Pont del Casse]]
 | èst        = [[Bonencontre|Nòstra Dama]]
 | sud-èst    = 
 | sud        = [[Boèr]]
 | sud-oèst   = 
 | oèst       = [[Lo Passatge|Lo Passatge d'Agen]]
 | nòrd-oèst  = [[Colairac e Sent Circ]]
}}

==Toponimia==
Las fòrmas ancianas son : ''Aginnon'', en grèc (Ptolemèu) al sègle II, ''Aginnum'', en latin (inscripcion), ''Ageno'', ''Agenno'', en latin, als sègles VI-VII, ''Aginum'', en latin, en 614, ''Agennum'', ''Agenum'', en latin, en 1242-1255, ''Agenno'', en latin, en 1291, ''Agennum'', ''Aginnum'', ''Agenna'', en latin, en 1307-1317, ''Gene'' (sic) en 1307-1317, ''Agen'' (mapa del sègle XVII)&lt;ref name = bbf&gt;Bénédicte Boyrie-Fénié, ''Dictionnaire toponymique des communes. Lot-et-Garonne'', ed. CAIRN e Institut Occitan, Pau, 2012, p. 41&lt;/ref&gt;. &lt;/br&gt;
Segon [[Albèrt Dauzat|Dauzat]], ''Agen'' ven probablament del gallic ''*aginn-'', « autura », benlèu preceltic (Dottin : gallic ''agannus'', «  ròc »&lt;ref&gt;Albert Dauzat, Charles Rostaing, ''Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France'', Librairie Guénégaud, reedicion 1984, p. 3-4&lt;/ref&gt;. Segon [[Ernèst Negre|Negre]], citat per Bénédicte Boyrie-Fénié, i auriá un preceltic ''*ag'', desconegut per son sens e son origina, damb un sufixe preceltic o gallic ''-nno''. Segon Astor, tanben citat per Bénédicte Boyrie-Fénié, ''Agen'' ven d'una rasic celtica e preceltica ''aginn-'', benlèu aparentada al gallic ''agaunos'' [seriá puslèu ''acaunos''&lt;ref&gt;Xavier Delamarre, ''Dictionnaire de la Langue gauloise'', ed. Errance, 2na edicion, 2008, p. 39&lt;/ref&gt;], « pèira »; lo sens demòra desconegut&lt;ref name = bbf/&gt;. &lt;/br&gt;
Segon Bénédicte Boyrie-Fénié, lo toponime correspond probablament a l'oppidum de l'Ermitatge, site iniciau supausat de la vila, donc un oronime es rasonable. Sovent lo ''a-'' iniciau tomba per aferèsi : ''Gen''&lt;ref name = bbf/&gt;. I a pas de consonanta de ligason, tipe ''*Vau a-z-Agen'', se ditz ''Vau a (A)gen'', mes dins l'ensemble la fòrma cardinala demòra coneguda. &lt;/br&gt;
Segon [[Xavier Delamarre]], Agen èra tot simplament « la proprietat d'Aginnos »&lt;ref&gt;Xavier Delamarre, ''Noms de lieux celtiques de l'Europe ancienne'', ed. Errance, 2012, p. 41-42&lt;/ref&gt;; mes, se ''Aginnos'' èra un nom de persona, i auriá d'autras derivacions damb aquel nom (qu'aurián donat de toponimes coma ''*Agenac'', ''*Agenan'', ''*Agenha'', ''*Agenàs'', etc; e n'i a pas o s'explican autrament).

== Vias de comunicacion ==
Lo rota RD 813 que religa Bordèu amb Tolosa passa per Agen, coma o fa tanben l'autorota [[A62]] (e las doas seguisson lo cors de Garona). Agen possedís tanben un aeropòrt amb una ligason fins a [[París]] e una gara ferroviària.

== Istòria ==
[[Imatge:Cathédrale Saint-Caprais Agen Interieur4.JPG|left|thumb|200px|Catedrala Sant Caprasi]]
Lo poblament del site d'Agen es fòrça ancian (s. VIII e VII abans [[Jèsus Crist]]). Venguèt una importanta vila romana amb un teatre e un anfiteatre.

Durant l'Edat Mejana se fortifiquèt a l'entorn de sa catedrala de Sent Estève (destrusida a la debuta del [[sègle XIX]]).

Durant las Guèrras de religion demorèt catolica en s'opausant a sa vesina protestanta [[Nerac]], çò qui li costèt d'èsser presa e pilhada.

Agen es la capitala d’Agenés, un país tradicional qu’èra un comtat episcopal del temps de la monarquia.
A la revolucion, ven una comuna, capitala d’un [[canton d'Agen|canton]], d’un [[districte d'Agen|districte]], e d’un departament, Òut e Garona. A la creacion dels arrondiments, en 1800, ven tanben caplòc d’un [[arrondiment d'Agen|arrondiment]]. Es a notar que la comuna es devesida en mantun cantons dempuèi 1801.

===Simbòls===
&lt;gallery&gt;
Coat_of_Arms_of_Agen.svg|Escut d'Agen
Flag_of_Agen.svg|Bandièra d'Agen
&lt;/gallery&gt;

== Administracion ==
{{ElegitDebuta|insee=47001
|Títol= Lista dels cònsols successius}}
{{Elegit |Debuta= març de [[2008]] |Fin= ([[2026]]) |Identitat= Jean Dionis du Séjour |Partit=UDI  |Qualitat= }} 
{{Elegit |Debuta= març de [[2001]] |Fin= 2008 |Identitat= Alain Veyret |Partit=[[PS]] |Qualitat= }}
{{Elegit |Debuta= març de [[1989]]  |Fin= 2001 |Identitat=Paul Chollet  |Partit= [[UDF]]  |Qualitat=  }}
{{Elegit |Debuta=  |Fin= 1989 |Identitat=  |Partit= |Qualitat= }}
{{ElegitDonadas}}
{{ElegitFin}}

== Demografia ==
{{Demografia
|insee=47001
|1793=19639
|1800=9876
|1806=10850
|1821=11659
|1831=12631
|1836=13399
|1841=14987
|1846=15517
|1851=16027
|1856=17667
|1861=17263
|1866=18222
|1872=18887
|1876=19503
|1881=20485
|1886=22055
|1891=23234
|1896=22730
|1901=22482
|1906=23141
|1911=23294
|1921=23391
|1926=23530
|1931=24939
|1936=27152
|1946=33397
|1954=32593
|1962=32800
|1968=34949
|1975=34039
|1982=31593
|1990=30553
|1999=30170
|cassini=148
|senscomptesdobles= 1962}}
* En {{popfr47|0}} la populacion èra de {{popfr47|001}} abitants e la densitat èra de {{formatnum:{{#expr:({{popfr47|001}}/11.49) round 2}}}} ab/km²

[[Imatge:(Agen) Musée des Beaux-Arts vu de la place du Dr Esquirol.jpg|thumb|200px|Musèu de las Bèlas Arts d'Agen]]

== Monuments ==
* Catedrala Sent Grapasi.
* Musèu de las Bèlas Arts d'Agen
* [http://occitanica.eu/omeka/items/show/12360?lang=oc Estatua a la glòria de Jansemin]
&lt;gallery&gt;
Agen_-_Rue_des_Cornières_-_1.jpg|Carrèra de la Cornèras.
Agen_-_Rue_des_Cornières_-_3.jpg|Idem.
Boulevard_de_la_République,_Agen,_26_décembre_2024.jpg|Lo Baloard de la Republica, principala artèra comerciala.
Agen_-_Gare_-_1.jpg|La gara, renovada.
ARTAUD_161_-_Agen_-_La_Gare.jpg|La gara (1854-1858), al començament del sègle XX.
France_Agen_ruelle.jpg|La carrèra Bauvila.
Livre_des_coutumes_de_la_ville_d'Agen-Saint_Jean.jpg|Miniatura de Sent Joan dins lo Libre de las Costumas, pergamin, sègle XIII.
Duhauron1877.jpg|Agen en 1877.
Agen_-_Monument_aux_morts_-_01.jpg
Agen_-_Hôtel_de_ville_-1.JPG|L'ostal de comuna.
Lycée_Bernard_Palissy_d'Agen_2024.jpg|Licèu Bernard Palissy.
(Agen)_Cathédrale_Saint-Caprais_-_Vue_de_la_Place_du_Maréchal_Foch.jpg|La catedrala Sent Grapasi.
Agen_-_Cathédrale_Saint-Caprais_-_Extérieur_-_03.jpg|Son absida romanica.
Agen_-_Église_Notre-Dame_des_Jacobins_-_Intérieur_-3.JPG|La glèisa dels Jacobins.
Agen_-_Chapelle_Notre-Dame_du_Bourg_-_01.jpg|Capèla Nòstra Dòna del Borg.
Agen_-_Église_Saint-Hilaire_-_3.jpg|La glèisa Sent Alari.
Agen_-_Préfecture,_ancien_palais_épiscopal_-2.JPG|Prefectura, ancian Palais Episcopal.
Agen_-_Hôtel_du_département_de_Lot-et-Garonne_-2.JPG|L'Ostal del Departament.
Agen_-_Archives_départementales_de_Lot-et-Garonne_-1.JPG|Los Archius Departamentals.
Agen_-_Tour_du_Chapelet.jpg|La tor del Chipelet.
Agen_-_Maison_du_Sénéchal_01.JPG|L'ostal del Senescal.
Agen_-_Pont-canal_-_01.jpg|Lo Pont Canal.
Parc_Agen.JPG|L'esplanada del Gravèr.
&lt;/gallery&gt;
{{messatge galariá}}

== Espòrt ==

* [[Sporting Union Agen Òlt e Garona]]

== Embessonatges ==
* {{Russia}}, [[Toapse]].
* {{alemanha}}, [[Dinslaken]].
* {{Reialme Unit}}, [[Llanelli]].
* {{Espanha}}, [[Toledo]].
* {{Estats Units}}, [[Corpus Christi]].

== Luècs e monuments ==
* [[Canton d'Agen]]
* [[Districte d'Agen]]
* [[Arrondiment d'Agen]]

== Personalitats ligadas damb la comuna == 
* [[Jansemin (poèta)|Jansemin]] (1798–1864), escrivan occitan del sègle XIX.
* [[Alain Aspect]] (n. 1947), fisician occitan.
* [[Francis Cabrel]] (n. 1953), cantaire e compositor francés de varietat, d'Astafòrt mès nascut a Agen.

==Veire tanben==
* [[Comunas d'Òut e Garona]]

== Ligams extèrnes ==

==Nòtas==
&lt;references/&gt;

{{Portal Guiana}}

{{Comunas d'Òlt e Garona}}

[[Categoria:Comuna de Guiana]]
[[Categoria:Comuna d'Òlt e Garona]]
[[Categoria:Comuna d'Agenés]]
[[Categoria:Prefectura]]</text>
      <sha1>2yyrafgb2a2juh0xfmspcj6c71az0yv</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Modèl:AcuèlhActualitat</title>
    <ns>10</ns>
    <id>7797</id>
    <revision>
      <id>2508038</id>
      <parentid>2504723</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T06:21:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Jfblanc</username>
        <id>104</id>
      </contributor>
      <comment>/* Resultat sus la pagina d’acuèlh */</comment>
      <origin>2508038</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5581" sha1="brl8vs0dbwf9qew2sqgafn33589cke2" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;!-- === Avertiments (invisibles dins l'acuèlh) ===
--&gt;{{Acuèlh actualitat/instruccions}}
== Resultat sus la pagina d’acuèlh ==
&lt;/noinclude&gt;&lt;div&gt;&lt;!--

Inseriscatz pas aicí QUE las informacions e eveniments que se prèstan a una cobertura enciclopedica
e qu'an provocat la CREACION D'UN ARTICLE o que n'an pregondament modificat un.

== Lista visibla de tèmas generics non datats (periòde long, sens mesa a jorn jornalièra) ==
==== EDITAR EN DEJÓS D'AQUESTA LINHA ! ==== --&gt;
&lt;/div&gt;&lt;!--== un desenat d'informacions brèvas datadas al mai == --&gt;
&lt;imagemap&gt;Fichièr:Haakon_in_2025_(cropped).jpg|right|150px&lt;/imagemap&gt;
* [[28 d'agost]] de [[2026]]: morís lo rei [[Harald V de Norvègia|Harald V]] de [[Norvègia]]. Li succedís lo filh [[Aacon VIII]]. (imatge)
* [[19 de julhet]]: l’[[Agen|agenés]] [[Amalric Lapòrta]] se ganha la copa del mond de fotbòl amb la seleccion d’Espanha. 
* [[13 de junh]]: l’[[Aubanha|aubanhenc]] [[Pacôme Dadiet]] se ganha lo campionat d’NBA amb los Knicks de [[Nòva York|Nòva Iòrc]]. 
* [[7 de junh]]: la marselhesa [[Lucie Granier]] e la peçaguesa [[Lylou Borg]] se guanhan la liga de las campionas d’andball damb lo Metz Handball entraïnat preu bordalés [[Emmanuel Mayonnade]]. 
* [[24 de mai]]: [[Romuald Wadagni]] ven president de [[Benin]].
* [[23 de mai]]: l’[[Union Bordèu Begla]] se guanha preu dusau còp la Copa d’Euròpa deus Campions de rugbi de XV. 
* [[22 de mai]]: lo [[Club de Rugbi de Montpelhièr Erau]] se ganha pel tresen còp la ''Challenge Cup'' europèa de rugbi de XV. 
* [[12 de mai]]: [[Rhun ap Iorwerth]] es elegit primièr ministre de [[Galas]].
* [[9 de mai]]: [[Péter Magyar]] es elegit primièr ministre d'[[Ongria]].
* [[8 de mai]]: [[Laura Fernández Delgado|Laura Fernández]] ven presidenta de [[Còsta Rica]].
* [[4 de mai]]: [[Gilles Giovannangeli]] ven president de l'executiu de [[Corsega]].
* [[13 d'abril]]: [[Beinir Johannesen]] es elegit primièr ministre de las [[Illas Feròe]].
* [[12 d'abril]]: [[Nîzar Amêdî]] ven president d'[[Iraq|Irac]].
* [[10 d'abril]]: [[Min Aung Hlaing]] ven president de [[Birmania]].
* [[7 d'abril]]: [[Tô Lâm]] es elegit president de [[Vietnam]].
* [[4 d'abril]]: [[Albulena Haxhiu]] ven presidenta interimària de [[Cossòva]]. 
* [[1èr d'abril]]: [[Alice Mina]] e [[Vladimiro Selva]] venon capitanis regents de [[Sant Marin]]. 
* [[10 de març|10]] e [[13 de març]]: l’esquiaire occitan [[Arthur Bauchet]] se ganha doas medalhas d’aur als [[Jòcs paralimpics d'ivèrn de Milan e Cortina]].
* [[23 de febrièr]]: morís a [[Manòsca]] l'escrivan e istorian occitan [[Glaudi Barsotti]].
* [[18 de febrièr]]: [[José María Balcázar]] es elegit president interimari de [[Peró]].
* [[7 de febrièr|7 de heurèr]] de [[2026]]: a la fin deu mandat deu [[Conselh presidenciau de transicion (Haití)|Conselh presidenciau de transicion]] a Haití, [[Alix Didier Fils-Aimé]] ven president interimari.
* [[25 de genièr]]: morís a [[Sant Africa]] l'escrivana e cantaira occitana [[Maria Roanet]].
* [[3 de genièr]]: los [[Estats Units d'America]] atacan [[Veneçuèla]] e capturan lo president [[Nicolás Maduro|Maduro]]. 
* [[2 de genièr]] : [[Ciutat de La Patz]] ven la capitala de la [[Guinèa Eqüatoriala]].
* [[1 de genièr]] : [[Guy Parmelin]] ven tornar president de [[Soïssa]]; [[Bulgaria]] rejonh la zona de l’[[èuro]].
{{clr}}
&lt;noinclude&gt;
* [[27 de decembre]] de [[2025]]: morís l’entrainaire occitan [[Joan Loís Gasset]]. 
* [[24 de decembre]]: [[Nasry Asfura]] se ganha las eleccions presidencialas d'[[Onduras]].
* [[23 de decembre]]: lo govèrn Trump sanciona d'europèus opausats a la desinformacion coma [[Clare Melford]] e [[Anna-Lena von Hodenberg]].
* [[14 de decembre]]: [[José Antonio Kast]] se ganha las eleccions presidencialas de [[Chile]].
* [[13 de decembre]]: beatificacion de 50 crestians antinazis a París. Demèst eles Raimond Caire e d'autres occitans.
* [[30 de novembre]]: Jeffrey Bostic ven president de Barbada.
* [[27 de novembre]]: Juan Francisco Pérez Llorca es elegit president de la Generalitat de Valéncia.
* [[27 de novembre]]: en seguida d'un còp d'estat, lo general Horta Nta Na Man ven president de transicion de la Guinèa de Bissau.
* [[26 de novembre]]: Andrej Babiš es nommat primièr ministre de Chequia.
* [[18 de novembre]]: John Main es elegit primièr de Nunavut.
* [[15 de novembre]]: Khaled al-Anany ven president de l'UNESCO.
* [[13 de novembre]]: Francis Itimai ven governaire de Iap.
* [[11 de novembre]]: Catherine Connolly ven presidenta d'Irlanda.
* [[5 de novembre]]: Shawn Christian es elegit primièr cònsol de las Illas Pitcairn.
* [[4 de novembre]]: Zohran Mamdani es elegit primièr cònsol de New York.
* [[24 d'octobre]]: morís l’esquiaire occitan [[Julian Besson]]. 
* [[24 d'octobre]]: [[Tufan Erhürman]] ven president de Chipre del Nòrd.
* [[23 d'octobre]]: morís lo cantaire de reggae panamenc [[Japanese]].
* [[18 d'octobre]]: morís lo cantaire arlatenc [[Jan Mari Carlòtti]]. 
* [[14 d'octobre]]: lo president [[Andry Rajoelina]] fugís de [[Madagascar]].
* [[11 d'octobre]]: [[Patrick Herminie]] se ganha l'eleccion presidenciala de [[Seichèlas]].
&lt;/noinclude&gt;
&lt;noinclude&gt;&lt;!-- ==== EDITAR AL DESSÚS D'AQUESTA LINHA ! ====
== Totas las categorias per aqueste modèl gropadas aicí (de daissar a la fin) == --&gt;
[[Categoria:Modèl per las paginas d'acuèlh|Acuelh]]
[[Categoria:Actualitat]]
[[Categoria:Cronologia]]
&lt;!-- == Ligams vèrs los modèls d’autres projèctes Wikipèdia (de daissar a la fin) == --&gt;
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>brl8vs0dbwf9qew2sqgafn33589cke2</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2508039</id>
      <parentid>2508038</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T06:22:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Jfblanc</username>
        <id>104</id>
      </contributor>
      <comment>/* Resultat sus la pagina d’acuèlh */</comment>
      <origin>2508039</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5580" sha1="4ss68pfnzdi4rkm2yj3dexelqdr725o" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;!-- === Avertiments (invisibles dins l'acuèlh) ===
--&gt;{{Acuèlh actualitat/instruccions}}
== Resultat sus la pagina d’acuèlh ==
&lt;/noinclude&gt;&lt;div&gt;&lt;!--

Inseriscatz pas aicí QUE las informacions e eveniments que se prèstan a una cobertura enciclopedica
e qu'an provocat la CREACION D'UN ARTICLE o que n'an pregondament modificat un.

== Lista visibla de tèmas generics non datats (periòde long, sens mesa a jorn jornalièra) ==
==== EDITAR EN DEJÓS D'AQUESTA LINHA ! ==== --&gt;
&lt;/div&gt;&lt;!--== un desenat d'informacions brèvas datadas al mai == --&gt;
&lt;imagemap&gt;Fichièr:Haakon_in_2025_(cropped).jpg|right|150px&lt;/imagemap&gt;
* [[28 d'agost]] de [[2026]]: morís lo rei [[Harald V de Norvègia|Arald V]] de [[Norvègia]]. Li succedís lo filh [[Aacon VIII]]. (imatge)
* [[19 de julhet]]: l’[[Agen|agenés]] [[Amalric Lapòrta]] se ganha la copa del mond de fotbòl amb la seleccion d’Espanha. 
* [[13 de junh]]: l’[[Aubanha|aubanhenc]] [[Pacôme Dadiet]] se ganha lo campionat d’NBA amb los Knicks de [[Nòva York|Nòva Iòrc]]. 
* [[7 de junh]]: la marselhesa [[Lucie Granier]] e la peçaguesa [[Lylou Borg]] se guanhan la liga de las campionas d’andball damb lo Metz Handball entraïnat preu bordalés [[Emmanuel Mayonnade]]. 
* [[24 de mai]]: [[Romuald Wadagni]] ven president de [[Benin]].
* [[23 de mai]]: l’[[Union Bordèu Begla]] se guanha preu dusau còp la Copa d’Euròpa deus Campions de rugbi de XV. 
* [[22 de mai]]: lo [[Club de Rugbi de Montpelhièr Erau]] se ganha pel tresen còp la ''Challenge Cup'' europèa de rugbi de XV. 
* [[12 de mai]]: [[Rhun ap Iorwerth]] es elegit primièr ministre de [[Galas]].
* [[9 de mai]]: [[Péter Magyar]] es elegit primièr ministre d'[[Ongria]].
* [[8 de mai]]: [[Laura Fernández Delgado|Laura Fernández]] ven presidenta de [[Còsta Rica]].
* [[4 de mai]]: [[Gilles Giovannangeli]] ven president de l'executiu de [[Corsega]].
* [[13 d'abril]]: [[Beinir Johannesen]] es elegit primièr ministre de las [[Illas Feròe]].
* [[12 d'abril]]: [[Nîzar Amêdî]] ven president d'[[Iraq|Irac]].
* [[10 d'abril]]: [[Min Aung Hlaing]] ven president de [[Birmania]].
* [[7 d'abril]]: [[Tô Lâm]] es elegit president de [[Vietnam]].
* [[4 d'abril]]: [[Albulena Haxhiu]] ven presidenta interimària de [[Cossòva]]. 
* [[1èr d'abril]]: [[Alice Mina]] e [[Vladimiro Selva]] venon capitanis regents de [[Sant Marin]]. 
* [[10 de març|10]] e [[13 de març]]: l’esquiaire occitan [[Arthur Bauchet]] se ganha doas medalhas d’aur als [[Jòcs paralimpics d'ivèrn de Milan e Cortina]].
* [[23 de febrièr]]: morís a [[Manòsca]] l'escrivan e istorian occitan [[Glaudi Barsotti]].
* [[18 de febrièr]]: [[José María Balcázar]] es elegit president interimari de [[Peró]].
* [[7 de febrièr|7 de heurèr]] de [[2026]]: a la fin deu mandat deu [[Conselh presidenciau de transicion (Haití)|Conselh presidenciau de transicion]] a Haití, [[Alix Didier Fils-Aimé]] ven president interimari.
* [[25 de genièr]]: morís a [[Sant Africa]] l'escrivana e cantaira occitana [[Maria Roanet]].
* [[3 de genièr]]: los [[Estats Units d'America]] atacan [[Veneçuèla]] e capturan lo president [[Nicolás Maduro|Maduro]]. 
* [[2 de genièr]] : [[Ciutat de La Patz]] ven la capitala de la [[Guinèa Eqüatoriala]].
* [[1 de genièr]] : [[Guy Parmelin]] ven tornar president de [[Soïssa]]; [[Bulgaria]] rejonh la zona de l’[[èuro]].
{{clr}}
&lt;noinclude&gt;
* [[27 de decembre]] de [[2025]]: morís l’entrainaire occitan [[Joan Loís Gasset]]. 
* [[24 de decembre]]: [[Nasry Asfura]] se ganha las eleccions presidencialas d'[[Onduras]].
* [[23 de decembre]]: lo govèrn Trump sanciona d'europèus opausats a la desinformacion coma [[Clare Melford]] e [[Anna-Lena von Hodenberg]].
* [[14 de decembre]]: [[José Antonio Kast]] se ganha las eleccions presidencialas de [[Chile]].
* [[13 de decembre]]: beatificacion de 50 crestians antinazis a París. Demèst eles Raimond Caire e d'autres occitans.
* [[30 de novembre]]: Jeffrey Bostic ven president de Barbada.
* [[27 de novembre]]: Juan Francisco Pérez Llorca es elegit president de la Generalitat de Valéncia.
* [[27 de novembre]]: en seguida d'un còp d'estat, lo general Horta Nta Na Man ven president de transicion de la Guinèa de Bissau.
* [[26 de novembre]]: Andrej Babiš es nommat primièr ministre de Chequia.
* [[18 de novembre]]: John Main es elegit primièr de Nunavut.
* [[15 de novembre]]: Khaled al-Anany ven president de l'UNESCO.
* [[13 de novembre]]: Francis Itimai ven governaire de Iap.
* [[11 de novembre]]: Catherine Connolly ven presidenta d'Irlanda.
* [[5 de novembre]]: Shawn Christian es elegit primièr cònsol de las Illas Pitcairn.
* [[4 de novembre]]: Zohran Mamdani es elegit primièr cònsol de New York.
* [[24 d'octobre]]: morís l’esquiaire occitan [[Julian Besson]]. 
* [[24 d'octobre]]: [[Tufan Erhürman]] ven president de Chipre del Nòrd.
* [[23 d'octobre]]: morís lo cantaire de reggae panamenc [[Japanese]].
* [[18 d'octobre]]: morís lo cantaire arlatenc [[Jan Mari Carlòtti]]. 
* [[14 d'octobre]]: lo president [[Andry Rajoelina]] fugís de [[Madagascar]].
* [[11 d'octobre]]: [[Patrick Herminie]] se ganha l'eleccion presidenciala de [[Seichèlas]].
&lt;/noinclude&gt;
&lt;noinclude&gt;&lt;!-- ==== EDITAR AL DESSÚS D'AQUESTA LINHA ! ====
== Totas las categorias per aqueste modèl gropadas aicí (de daissar a la fin) == --&gt;
[[Categoria:Modèl per las paginas d'acuèlh|Acuelh]]
[[Categoria:Actualitat]]
[[Categoria:Cronologia]]
&lt;!-- == Ligams vèrs los modèls d’autres projèctes Wikipèdia (de daissar a la fin) == --&gt;
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>4ss68pfnzdi4rkm2yj3dexelqdr725o</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Frida Kahlo</title>
    <ns>0</ns>
    <id>11980</id>
    <revision>
      <id>2508018</id>
      <parentid>2507977</parentid>
      <timestamp>2026-08-30T15:50:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nicolas Eynaud</username>
        <id>6858</id>
      </contributor>
      <comment>/* Diego Rivera e vida adulta */</comment>
      <origin>2508018</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10892" sha1="rg31y582qumlv8isrgkpjenu5ofroev" xml:space="preserve">{{article en construccion}}
{{1000 fondamentals}}

{| border=&quot;1&quot; cellpadding=&quot;2&quot; width=255 cellspacing=&quot;0&quot; align=&quot;right&quot; style=&quot;margin: 0 0 1em 1em; text-align:left; border-collapse:collapse; border:1px gray solid; font-size:95%; background:#f9f9f9&quot;
|+ &lt;big&gt;&lt;big&gt;'''Frida Kahlo'''
|-
| style=&quot;background:#efefef&quot; align=&quot;center&quot; colspan=2 |[[Fichièr:Frida Kahlo, by Guillermo Kahlo.jpg|200px]]
|-
!align=right|Profession:
|[[pintura|pintre]]
|-
!align=right|País:
| [[Mexic]]
|-
!align=right|Data de naissença:
|[[6 de julhet]] de [[1907]]
|-
!align=right|Luòc de naissença:
| Coyoacán, [[Mexic]]
|-
!align=right|Data de decès:
|[[13 de julhet]] de [[1954]]
|-
!align=right|Luòc de decès:
| Coyoacán
|}

'''Magdalena Carmen Frida Kahlo y Calderón''', mai coneguda coma '''Frida Kahlo''' ([[Coyoacán]], [[Ciutat de Mexic]], [[6 de julh]] de [[1907]] - Coyoacán, Ciutat de Mexic, [[13 de julh]] de [[1954]]) foguèt una pintora [[Mexic|mexicana]]. Son òbra s'inspira essencialament de las tradicions autoctònas mexicanas. Venguèt famosa per sos [[autoretrach]]es; e mai se l'escrivan francés [[André Breton]] diguèt de sa pintura qu'èra [[surrealisme|surrealista]], jamai se volguèt pas identificar amb aquel movement. 

Èra l'esposa del famós pintor mexican, [[Diego Rivera]].

== Biografia ==

=== Enfança, formacion e accident ===

Magdalena Carmen Frida Kahlo Calderón naissèc lo 6 de julhet de [[1907]] a [[Coyoacán]], una comuna de la periferia de la [[Ciutat de Mexic]]. Son paire, [[Guillermo Kahlo]] ([[1871]]–[[1941]]), èra un [[fotografia|fotografe]] d'origina [[Alemanha|alemanda]]. Sa maire, [[Matilde Calderón y González]] ([[1876]]–[[1932]]), èra una mestissa illetraa qu'assegurèc la gestion dels afaires domestics&lt;ref&gt;'''[[francés|(fr)]]''' Hayden Herrera e Philippe Beaudoin, ''Frida: biographie de Frida Kahlo'', Flammarion, coll. « Grandes biographies », 2022, p. 20.&lt;/ref&gt;. Frida èra la tresena filha dau pareu. La [[familha (parentèla)|familha]] viviá dins un environament marcat per lo rescontre entre las [[tradicion]]s [[mexic]]anas, l'eiretatge [[Euròpa|europeu]], la practica [[religions|religiosa]] e las activitats [[art]]isticas. La [[fotografia]] i teniá una plaça majora e Guillermo Kahlo aprenguèc las reglas d'observacion e de compausion d'un imatge a sa filha.

En [[1913]], a 6 ans, Kahlo contractèc la [[poliomieliti]] que li laissèc una chamba drecha mai corta e mai teuna&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Valmantas Budrys, « Neurological Deficits in the Life and Works of Frida Kahlo », ''European Neurology'', vol. 55, n° 1,‎ 2006, pp. 4-10.&lt;/ref&gt;. Aquela [[malautiá]] foguèc ansin lo prumier còp de la longa tiera d'espròvas [[medecina|medicalas]] que marquèron son existéncia. Son paire l'encoratjèc a practicar d'[[exercici fisic|activitats fisicas]] per afortir aquela chamba, mas aquela experiéncia precòça de la diferéncia corporala prenguèc mai tard una plaça importanta dins la construccion de son imatge public e de sa pintura.

En [[1922]], intrèc a l'Escòla Nacionala Preparatòria de la Ciutat de Mexic, onte voliá se formar per entreprendre d'estudis de [[medecina]]. Faiá partia d'una generacion de joves mexicans educats dins lo contèxte de la reconstruccion [[cultura]]la e [[politica]] menaa après la [[Revolucion Mexicana]]. S'interessèc a la [[literatura]], a las [[sciéncia]]s e a las ideias politicas de senestra. Rejonhèc ansin un grop d'estudiants, los Cachuchas, onte rescontrèc Alejandro Gómez Arias onte venguèc son companhon. I desvolopèc pereu de ligams amb los mitans intellectuaus e politics que menèron a son raprochament ulterior amb lo [[comunisme]] [[Mexic|mexican]].

Lo 17 de setembre de [[1925]], foguèc victima d'un accident fòrça greu quand un [[tramvai]] percutèc son bus. Passèc un mes dins un [[espitau]] e gardèc de sequelas duradissas en despiech de desenaus d'operacions durant lo resta de sa vida&lt;ref&gt;'''[[espanhòu|(es)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: una biografía de Frida Kahlo'', La Ciutat de Mexic, Diana, 1984, p. 62.&lt;/ref&gt;. De mai, immobilizaa durant de periòdes longs, foguèc oblijaa d'abandonar sos projectes d'estudis medicaus. Es ansin durant sa convalescéncia que comencèc de pénher. Per l'ajudar, sa maire organizèc la fabricacion d'un chavalet especiau, adaptat a la posicion ocupaa dins son [[liech]]. Completat per un [[mirau]], aqueu sistema venguèc l'instrument d'una practica [[art|artistica]] novela&lt;ref&gt;'''[[espanhòu|(es)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: una biografía de Frida Kahlo'', La Ciutat de Mexic, Diana, 1984, pp. 62-63.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Andrea Kettermann, ''Kahlo'', Taschen, 2003, pp. 17-18.&lt;/ref&gt;. Tre [[1926]], Kahlo penhèc son prumier autoretrach, destinat a Alejandro Gómez Arias.

Pauc a cha pauc, la pintura venguèc un mejan de ganhar d'argent per contribuïr au pagament de las despensas [[medecina|medicalas]] de la [[familha (parentèla)|familha]]. Puei, venguèc una vocacion vertadiera. Privaa de la possibilitat de seguir sos estudis medicaus, Frida Kahlo comencèc d'observar son còrs, çò qu'inspirèc lo començament de son expression artistica. Ansin, se l'accident creèc pas l'artista, transformèc rapidament las condicions li permetent de bastir sa relacion amb la pintura.

=== Diego Rivera e vida adulta ===

A partir de [[1928]], Kahlo se raprochèc de [[Diego Rivera]] ([[1886]]-[[1957]]), un [[pintura|pintre]] muralista ja famós e engatjat dins la vida [[politica]] e [[cultura]]la de [[Mexic]]. Li mostrèc son trabalh e li demandèc son vejaire sus sa pintura. Lor relacion venguèc rapidament [[amor|amorosa]] e lo pareu se [[maridatge|maridèc]] lo 21 d'aost de [[1929]]. Aqueu maridatge permetèc a Kahlo d'intrar au sen dau ret d'artistas, d'intellectuaus, de fotografes e de militants [[politica|politics]] frequentat per son marit e de s'inscriure dins los mitans [[comunisme|comunistas]]. Lo pareu partejava pereu un interès marcat per la cultura mexicana, las tradicions popularas e l'art [[Mesoamerica|precolombian]]. Pasmens, sos projetes artistics demorèron fòrça diferents : Rivera trabalhèc mai que mai a l'eschala monumentala dau [[muralisme]] mentre que Kahlo se concentrèc sus una pintura intima constituïa de retrachs e de scenas reduchas.

De [[1930]] a [[1933]], lo pareu vivèc als [[USA|Estats Units]] onte Kahlo perdèc dos mainats que sas anchas, fracturaas per son accident, permetián pas un desvolopament normau dau [[fètus]]&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 133-160.&lt;/ref&gt;. Durant aqueu sejorn, Rivera e Kahlo s'installèron a [[San Francisco]], a [[Detroit]] e a [[Nòva York]] en foncion de las comandas reçaupuas per lo prumier. Aquò permetèc a Kahlo de rescontrar plusors intellectuaus estatsunidencs importants e de venir amiga amb lo doctor [[Leo Eloesser]] ([[1881]]-[[1976]]). Es pereu durant aqueu periòde que Kahlo comencèc d'èsser la modela de fotografes professionaus coma [[Edward Weston]] ([[1886]]-[[1958]]) e [[Imogen Cunningham]] ([[1883]]-[[1976]])&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 117-125.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Martha Zamora, ''Frida Kahlo: The Brush of Anguish'', 1990, pp. 42-43.&lt;/ref&gt;. Aquelas [[fotografia]]s mòstran la volontat precòça de Kahlo d'utilizar sos [[vestit]]s, sas coifuras e sos accessòris per construire un imatge public aisament identificable&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Christina Burrus, « The Life of Frida Kahlo », dins Emma Dexter, ''Frida Kahlo'', Tate Modern, 2005, p. 203.&lt;/ref&gt;. Sos problemas de santat li inspirèron egalament d'òbras fòrça personalas, especialament ''Henry Ford Hospital'', onte se representèc sus un liech d'espitau après un maupart dins una compausicion l'associant amb d'elements medicaus e diferents simboles e objectes penjats a l'entorn d'ela.

Lo [[maridatge]] amb [[Diego Rivera]] foguèc pereu tumultuós. Los dos entretenguèron mai d'una relacion extraconjugala, çò qu'entraïnèc de crisis repetias&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 192-201.&lt;/ref&gt;. En [[1939]], un [[divòrci]] foguèc prononciat. Aquela fasa foguèc centrala dins la carriera de Kahlo que produguèc ''Las Doas Fridas'', un de sas òbras mai celebras. Pasmens, lo [[divòrci]] interrompèc pas tota relacion entre Rivera e Kahlo e lo coble se tornèc maridar en decembre de [[1940]]. Durant aqueu periòde, la vida de Kahlo foguèc pereu marcaa per d'eveniments politics internacionaus. Amb Rivera, sostenguèc los republicans durant la [[Guèrra Civila Espanhòla|Guerra Civila Espanhòla]] ([[1936]]-[[1939]])&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Andrea Kettenmann, ''Kahlo'', Taschen, 2003, pp. 40-41.&lt;/ref&gt;. Aculhèron tanben [[Trotski|Leon Trotski]] e son esposa durant son exili en [[Mexic]]&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 192-215.&lt;/ref&gt;. Pasmens, aquel engatjament politic foguèc una dimension segondària dins lo desvolopament de son òbra que demorèc mai que mai centrat sus son identitat personala e son trabalh picturau.

A partir dels [[ans 1940]], l'estat de santat de Kahlo comencèt de se desgradar fortament. Deguèc donc subir plusors operacions e s'aliechar durant de periòdes longs. Pasmens, en [[1942]], poguèc començar d'ensenhar a l'Escòla Nacionala de Pintura, d'Escultura e de Gravura. Organizèc de cors en cò d'ela quand sa santat l'empachava de se desplaçar. Sa pintura evolucionèc d'un biais parallele a la deterioracion de son còrs e la dolor i venguèc una estructura visuala permetent de representar l'experiéncia de sa vulnerabilitat. En [[1953]], los metges deguèron l'[[amputacion|amputar]] d'una partia de sa chamba drecha. En despiech de sas dificultats, arrestèc pas de pénher e de s'interessar a la vida [[politica]]. Per exemple, participèc a una manifestacion còntra l'intervencion [[USA|estatsunidenca]] en [[Guatemala]].

Frida Kahlo morèc lo 13 de julhet de [[1954]], a 47 ans. Son ostau personau, la ''Casa Azul'', venguèc après sa [[mòrt]] un [[musèu|museu]] dedicat a sa memòria e a son òbra.

== Òbra ==

=== Una òbra personala ===

=== Identitat e simbolisme ===

=== Una artista d'avantgarda ===

=== Òbras principalas ===

== Eiretatge e posteritat ==

=== Una reconeissença progressiva ===

=== De l'artista a l'icòna ===

=== Una influéncia mondiala ===

== Annexas ==

=== Ligams internes ===

=== Bibliografia ===

=== Nòtas e referéncias ===
&lt;div style=&quot;-moz-column-count:3; column-count:3;&quot;&gt;
&lt;references/&gt;
&lt;/div&gt;

[[Categoria:Pintre mexican|Kahlo, Frida]]
[[Categoria:Naissença en 1907|Kahlo, Frida]]
[[Categoria:Decès en 1954|Kahlo, Frida]]</text>
      <sha1>rg31y582qumlv8isrgkpjenu5ofroev</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2508019</id>
      <parentid>2508018</parentid>
      <timestamp>2026-08-30T15:53:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nicolas Eynaud</username>
        <id>6858</id>
      </contributor>
      <comment>/* Diego Rivera e vida adulta */</comment>
      <origin>2508019</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11091" sha1="tvhh2izksvol4sc9bozjccxv06gvq35" xml:space="preserve">{{article en construccion}}
{{1000 fondamentals}}

{| border=&quot;1&quot; cellpadding=&quot;2&quot; width=255 cellspacing=&quot;0&quot; align=&quot;right&quot; style=&quot;margin: 0 0 1em 1em; text-align:left; border-collapse:collapse; border:1px gray solid; font-size:95%; background:#f9f9f9&quot;
|+ &lt;big&gt;&lt;big&gt;'''Frida Kahlo'''
|-
| style=&quot;background:#efefef&quot; align=&quot;center&quot; colspan=2 |[[Fichièr:Frida Kahlo, by Guillermo Kahlo.jpg|200px]]
|-
!align=right|Profession:
|[[pintura|pintre]]
|-
!align=right|País:
| [[Mexic]]
|-
!align=right|Data de naissença:
|[[6 de julhet]] de [[1907]]
|-
!align=right|Luòc de naissença:
| Coyoacán, [[Mexic]]
|-
!align=right|Data de decès:
|[[13 de julhet]] de [[1954]]
|-
!align=right|Luòc de decès:
| Coyoacán
|}

'''Magdalena Carmen Frida Kahlo y Calderón''', mai coneguda coma '''Frida Kahlo''' ([[Coyoacán]], [[Ciutat de Mexic]], [[6 de julh]] de [[1907]] - Coyoacán, Ciutat de Mexic, [[13 de julh]] de [[1954]]) foguèt una pintora [[Mexic|mexicana]]. Son òbra s'inspira essencialament de las tradicions autoctònas mexicanas. Venguèt famosa per sos [[autoretrach]]es; e mai se l'escrivan francés [[André Breton]] diguèt de sa pintura qu'èra [[surrealisme|surrealista]], jamai se volguèt pas identificar amb aquel movement. 

Èra l'esposa del famós pintor mexican, [[Diego Rivera]].

== Biografia ==

=== Enfança, formacion e accident ===

Magdalena Carmen Frida Kahlo Calderón naissèc lo 6 de julhet de [[1907]] a [[Coyoacán]], una comuna de la periferia de la [[Ciutat de Mexic]]. Son paire, [[Guillermo Kahlo]] ([[1871]]–[[1941]]), èra un [[fotografia|fotografe]] d'origina [[Alemanha|alemanda]]. Sa maire, [[Matilde Calderón y González]] ([[1876]]–[[1932]]), èra una mestissa illetraa qu'assegurèc la gestion dels afaires domestics&lt;ref&gt;'''[[francés|(fr)]]''' Hayden Herrera e Philippe Beaudoin, ''Frida: biographie de Frida Kahlo'', Flammarion, coll. « Grandes biographies », 2022, p. 20.&lt;/ref&gt;. Frida èra la tresena filha dau pareu. La [[familha (parentèla)|familha]] viviá dins un environament marcat per lo rescontre entre las [[tradicion]]s [[mexic]]anas, l'eiretatge [[Euròpa|europeu]], la practica [[religions|religiosa]] e las activitats [[art]]isticas. La [[fotografia]] i teniá una plaça majora e Guillermo Kahlo aprenguèc las reglas d'observacion e de compausion d'un imatge a sa filha.

En [[1913]], a 6 ans, Kahlo contractèc la [[poliomieliti]] que li laissèc una chamba drecha mai corta e mai teuna&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Valmantas Budrys, « Neurological Deficits in the Life and Works of Frida Kahlo », ''European Neurology'', vol. 55, n° 1,‎ 2006, pp. 4-10.&lt;/ref&gt;. Aquela [[malautiá]] foguèc ansin lo prumier còp de la longa tiera d'espròvas [[medecina|medicalas]] que marquèron son existéncia. Son paire l'encoratjèc a practicar d'[[exercici fisic|activitats fisicas]] per afortir aquela chamba, mas aquela experiéncia precòça de la diferéncia corporala prenguèc mai tard una plaça importanta dins la construccion de son imatge public e de sa pintura.

En [[1922]], intrèc a l'Escòla Nacionala Preparatòria de la Ciutat de Mexic, onte voliá se formar per entreprendre d'estudis de [[medecina]]. Faiá partia d'una generacion de joves mexicans educats dins lo contèxte de la reconstruccion [[cultura]]la e [[politica]] menaa après la [[Revolucion Mexicana]]. S'interessèc a la [[literatura]], a las [[sciéncia]]s e a las ideias politicas de senestra. Rejonhèc ansin un grop d'estudiants, los Cachuchas, onte rescontrèc Alejandro Gómez Arias onte venguèc son companhon. I desvolopèc pereu de ligams amb los mitans intellectuaus e politics que menèron a son raprochament ulterior amb lo [[comunisme]] [[Mexic|mexican]].

Lo 17 de setembre de [[1925]], foguèc victima d'un accident fòrça greu quand un [[tramvai]] percutèc son bus. Passèc un mes dins un [[espitau]] e gardèc de sequelas duradissas en despiech de desenaus d'operacions durant lo resta de sa vida&lt;ref&gt;'''[[espanhòu|(es)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: una biografía de Frida Kahlo'', La Ciutat de Mexic, Diana, 1984, p. 62.&lt;/ref&gt;. De mai, immobilizaa durant de periòdes longs, foguèc oblijaa d'abandonar sos projectes d'estudis medicaus. Es ansin durant sa convalescéncia que comencèc de pénher. Per l'ajudar, sa maire organizèc la fabricacion d'un chavalet especiau, adaptat a la posicion ocupaa dins son [[liech]]. Completat per un [[mirau]], aqueu sistema venguèc l'instrument d'una practica [[art|artistica]] novela&lt;ref&gt;'''[[espanhòu|(es)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: una biografía de Frida Kahlo'', La Ciutat de Mexic, Diana, 1984, pp. 62-63.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Andrea Kettermann, ''Kahlo'', Taschen, 2003, pp. 17-18.&lt;/ref&gt;. Tre [[1926]], Kahlo penhèc son prumier autoretrach, destinat a Alejandro Gómez Arias.

Pauc a cha pauc, la pintura venguèc un mejan de ganhar d'argent per contribuïr au pagament de las despensas [[medecina|medicalas]] de la [[familha (parentèla)|familha]]. Puei, venguèc una vocacion vertadiera. Privaa de la possibilitat de seguir sos estudis medicaus, Frida Kahlo comencèc d'observar son còrs, çò qu'inspirèc lo començament de son expression artistica. Ansin, se l'accident creèc pas l'artista, transformèc rapidament las condicions li permetent de bastir sa relacion amb la pintura.

=== Diego Rivera e vida adulta ===

A partir de [[1928]], Kahlo se raprochèc de [[Diego Rivera]] ([[1886]]-[[1957]]), un [[pintura|pintre]] muralista ja famós e engatjat dins la vida [[politica]] e [[cultura]]la de [[Mexic]]. Li mostrèc son trabalh e li demandèc son vejaire sus sa pintura. Lor relacion venguèc rapidament [[amor|amorosa]] e lo pareu se [[maridatge|maridèc]] lo 21 d'aost de [[1929]]. Aqueu maridatge permetèc a Kahlo d'intrar au sen dau ret d'artistas, d'intellectuaus, de fotografes e de militants [[politica|politics]] frequentat per son marit e de s'inscriure dins los mitans [[comunisme|comunistas]]. Lo pareu partejava pereu un interès marcat per la cultura mexicana, las tradicions popularas e l'art [[Mesoamerica|precolombian]]. Pasmens, sos projetes artistics demorèron fòrça diferents : Rivera trabalhèc mai que mai a l'eschala monumentala dau [[muralisme]] mentre que Kahlo se concentrèc sus una pintura intima constituïa de retrachs e de scenas reduchas.

De [[1930]] a [[1933]], lo pareu vivèc als [[USA|Estats Units]] onte Kahlo perdèc dos mainats que sas anchas, fracturaas per son accident, permetián pas un desvolopament normau dau [[fètus]]&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 133-160.&lt;/ref&gt;. Durant aqueu sejorn, Rivera e Kahlo s'installèron a [[San Francisco]], a [[Detroit]] e a [[Nòva York]] en foncion de las comandas reçaupuas per lo prumier. Aquò permetèc a Kahlo de rescontrar plusors intellectuaus estatsunidencs importants e de venir amiga amb lo doctor [[Leo Eloesser]] ([[1881]]-[[1976]]). Es pereu durant aqueu periòde que Kahlo comencèc d'èsser la modela de fotografes professionaus coma [[Edward Weston]] ([[1886]]-[[1958]]) e [[Imogen Cunningham]] ([[1883]]-[[1976]])&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 117-125.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Martha Zamora, ''Frida Kahlo: The Brush of Anguish'', 1990, pp. 42-43.&lt;/ref&gt;. Aquelas [[fotografia]]s mòstran la volontat precòça de Kahlo d'utilizar sos [[vestit]]s, sas coifuras e sos accessòris per construire un imatge public aisament identificable&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Christina Burrus, « The Life of Frida Kahlo », dins Emma Dexter, ''Frida Kahlo'', Tate Modern, 2005, p. 203.&lt;/ref&gt;. Sos problemas de santat li inspirèron egalament d'òbras fòrça personalas, especialament ''Henry Ford Hospital'', onte se representèc sus un liech d'espitau après un maupart dins una compausicion l'associant amb d'elements medicaus e diferents simboles e objectes penjats a l'entorn d'ela.

Lo [[maridatge]] amb [[Diego Rivera]] foguèc pereu tumultuós. Los dos entretenguèron mai d'una relacion extraconjugala, çò qu'entraïnèc de crisis repetias&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 192-201.&lt;/ref&gt;. En [[1939]], un [[divòrci]] foguèc prononciat. Aquela fasa foguèc centrala dins la carriera de Kahlo que produguèc ''Las Doas Fridas'', un de sas òbras mai celebras. Pasmens, lo [[divòrci]] interrompèc pas tota relacion entre Rivera e Kahlo e lo coble se tornèc maridar en decembre de [[1940]]. Durant aqueu periòde, la vida de Kahlo foguèc pereu marcaa per d'eveniments politics internacionaus. Amb Rivera, sostenguèc los republicans durant la [[Guèrra Civila Espanhòla|Guerra Civila Espanhòla]] ([[1936]]-[[1939]])&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Andrea Kettenmann, ''Kahlo'', Taschen, 2003, pp. 40-41.&lt;/ref&gt;. Aculhèron tanben [[Trotski|Leon Trotski]] e son esposa durant son exili en [[Mexic]]&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 192-215.&lt;/ref&gt;. Pasmens, aquel engatjament politic foguèc una dimension segondària dins lo desvolopament de son òbra que demorèc mai que mai centrat sus son identitat personala e son trabalh picturau.

A partir dels [[ans 1940]], l'estat de santat de Kahlo comencèt de se desgradar fortament. Deguèc donc subir plusors operacions e s'aliechar durant de periòdes longs. Pasmens, en [[1942]], poguèc començar d'ensenhar a l'Escòla Nacionala de Pintura, d'Escultura e de Gravura. Organizèc de cors en cò d'ela quand sa santat l'empachava de se desplaçar. Sa pintura evolucionèc d'un biais parallele a la deterioracion de son còrs e la dolor i venguèc una estructura visuala permetent de representar l'experiéncia de sa vulnerabilitat. En [[1953]], los metges deguèron l'[[amputacion|amputar]] d'una partia de sa chamba drecha. En despiech de sas dificultats, arrestèc pas de pénher e de s'interessar a la vida [[politica]]. Per exemple, participèc a una manifestacion còntra l'intervencion [[USA|estatsunidenca]] en [[Guatemala]].

Frida Kahlo morèc lo 13 de julhet de [[1954]], a 47 ans. Son ostau personau, la ''Casa Azul'', venguèc après sa [[mòrt]] un [[musèu|museu]] dedicat a sa memòria e a son òbra. Son còrs foguèc cremat. Sos cendres son conservats en la ''Casa Azul''&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 433-440.&lt;/ref&gt;.

== Òbra ==

=== Una òbra personala ===

=== Identitat e simbolisme ===

=== Una artista d'avantgarda ===

=== Òbras principalas ===

== Eiretatge e posteritat ==

=== Una reconeissença progressiva ===

=== De l'artista a l'icòna ===

=== Una influéncia mondiala ===

== Annexas ==

=== Ligams internes ===

=== Bibliografia ===

=== Nòtas e referéncias ===
&lt;div style=&quot;-moz-column-count:3; column-count:3;&quot;&gt;
&lt;references/&gt;
&lt;/div&gt;

[[Categoria:Pintre mexican|Kahlo, Frida]]
[[Categoria:Naissença en 1907|Kahlo, Frida]]
[[Categoria:Decès en 1954|Kahlo, Frida]]</text>
      <sha1>tvhh2izksvol4sc9bozjccxv06gvq35</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2508020</id>
      <parentid>2508019</parentid>
      <timestamp>2026-08-30T15:54:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nicolas Eynaud</username>
        <id>6858</id>
      </contributor>
      <comment>/* Diego Rivera e vida adulta */</comment>
      <origin>2508020</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11216" sha1="0mekg7j3pmc8rjb97rqxn61zgfq9q8t" xml:space="preserve">{{article en construccion}}
{{1000 fondamentals}}

{| border=&quot;1&quot; cellpadding=&quot;2&quot; width=255 cellspacing=&quot;0&quot; align=&quot;right&quot; style=&quot;margin: 0 0 1em 1em; text-align:left; border-collapse:collapse; border:1px gray solid; font-size:95%; background:#f9f9f9&quot;
|+ &lt;big&gt;&lt;big&gt;'''Frida Kahlo'''
|-
| style=&quot;background:#efefef&quot; align=&quot;center&quot; colspan=2 |[[Fichièr:Frida Kahlo, by Guillermo Kahlo.jpg|200px]]
|-
!align=right|Profession:
|[[pintura|pintre]]
|-
!align=right|País:
| [[Mexic]]
|-
!align=right|Data de naissença:
|[[6 de julhet]] de [[1907]]
|-
!align=right|Luòc de naissença:
| Coyoacán, [[Mexic]]
|-
!align=right|Data de decès:
|[[13 de julhet]] de [[1954]]
|-
!align=right|Luòc de decès:
| Coyoacán
|}

'''Magdalena Carmen Frida Kahlo y Calderón''', mai coneguda coma '''Frida Kahlo''' ([[Coyoacán]], [[Ciutat de Mexic]], [[6 de julh]] de [[1907]] - Coyoacán, Ciutat de Mexic, [[13 de julh]] de [[1954]]) foguèt una pintora [[Mexic|mexicana]]. Son òbra s'inspira essencialament de las tradicions autoctònas mexicanas. Venguèt famosa per sos [[autoretrach]]es; e mai se l'escrivan francés [[André Breton]] diguèt de sa pintura qu'èra [[surrealisme|surrealista]], jamai se volguèt pas identificar amb aquel movement. 

Èra l'esposa del famós pintor mexican, [[Diego Rivera]].

== Biografia ==

=== Enfança, formacion e accident ===

Magdalena Carmen Frida Kahlo Calderón naissèc lo 6 de julhet de [[1907]] a [[Coyoacán]], una comuna de la periferia de la [[Ciutat de Mexic]]. Son paire, [[Guillermo Kahlo]] ([[1871]]–[[1941]]), èra un [[fotografia|fotografe]] d'origina [[Alemanha|alemanda]]. Sa maire, [[Matilde Calderón y González]] ([[1876]]–[[1932]]), èra una mestissa illetraa qu'assegurèc la gestion dels afaires domestics&lt;ref&gt;'''[[francés|(fr)]]''' Hayden Herrera e Philippe Beaudoin, ''Frida: biographie de Frida Kahlo'', Flammarion, coll. « Grandes biographies », 2022, p. 20.&lt;/ref&gt;. Frida èra la tresena filha dau pareu. La [[familha (parentèla)|familha]] viviá dins un environament marcat per lo rescontre entre las [[tradicion]]s [[mexic]]anas, l'eiretatge [[Euròpa|europeu]], la practica [[religions|religiosa]] e las activitats [[art]]isticas. La [[fotografia]] i teniá una plaça majora e Guillermo Kahlo aprenguèc las reglas d'observacion e de compausion d'un imatge a sa filha.

En [[1913]], a 6 ans, Kahlo contractèc la [[poliomieliti]] que li laissèc una chamba drecha mai corta e mai teuna&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Valmantas Budrys, « Neurological Deficits in the Life and Works of Frida Kahlo », ''European Neurology'', vol. 55, n° 1,‎ 2006, pp. 4-10.&lt;/ref&gt;. Aquela [[malautiá]] foguèc ansin lo prumier còp de la longa tiera d'espròvas [[medecina|medicalas]] que marquèron son existéncia. Son paire l'encoratjèc a practicar d'[[exercici fisic|activitats fisicas]] per afortir aquela chamba, mas aquela experiéncia precòça de la diferéncia corporala prenguèc mai tard una plaça importanta dins la construccion de son imatge public e de sa pintura.

En [[1922]], intrèc a l'Escòla Nacionala Preparatòria de la Ciutat de Mexic, onte voliá se formar per entreprendre d'estudis de [[medecina]]. Faiá partia d'una generacion de joves mexicans educats dins lo contèxte de la reconstruccion [[cultura]]la e [[politica]] menaa après la [[Revolucion Mexicana]]. S'interessèc a la [[literatura]], a las [[sciéncia]]s e a las ideias politicas de senestra. Rejonhèc ansin un grop d'estudiants, los Cachuchas, onte rescontrèc Alejandro Gómez Arias onte venguèc son companhon. I desvolopèc pereu de ligams amb los mitans intellectuaus e politics que menèron a son raprochament ulterior amb lo [[comunisme]] [[Mexic|mexican]].

Lo 17 de setembre de [[1925]], foguèc victima d'un accident fòrça greu quand un [[tramvai]] percutèc son bus. Passèc un mes dins un [[espitau]] e gardèc de sequelas duradissas en despiech de desenaus d'operacions durant lo resta de sa vida&lt;ref&gt;'''[[espanhòu|(es)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: una biografía de Frida Kahlo'', La Ciutat de Mexic, Diana, 1984, p. 62.&lt;/ref&gt;. De mai, immobilizaa durant de periòdes longs, foguèc oblijaa d'abandonar sos projectes d'estudis medicaus. Es ansin durant sa convalescéncia que comencèc de pénher. Per l'ajudar, sa maire organizèc la fabricacion d'un chavalet especiau, adaptat a la posicion ocupaa dins son [[liech]]. Completat per un [[mirau]], aqueu sistema venguèc l'instrument d'una practica [[art|artistica]] novela&lt;ref&gt;'''[[espanhòu|(es)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: una biografía de Frida Kahlo'', La Ciutat de Mexic, Diana, 1984, pp. 62-63.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Andrea Kettermann, ''Kahlo'', Taschen, 2003, pp. 17-18.&lt;/ref&gt;. Tre [[1926]], Kahlo penhèc son prumier autoretrach, destinat a Alejandro Gómez Arias.

Pauc a cha pauc, la pintura venguèc un mejan de ganhar d'argent per contribuïr au pagament de las despensas [[medecina|medicalas]] de la [[familha (parentèla)|familha]]. Puei, venguèc una vocacion vertadiera. Privaa de la possibilitat de seguir sos estudis medicaus, Frida Kahlo comencèc d'observar son còrs, çò qu'inspirèc lo començament de son expression artistica. Ansin, se l'accident creèc pas l'artista, transformèc rapidament las condicions li permetent de bastir sa relacion amb la pintura.

=== Diego Rivera e vida adulta ===

A partir de [[1928]], Kahlo se raprochèc de [[Diego Rivera]] ([[1886]]-[[1957]]), un [[pintura|pintre]] muralista ja famós e engatjat dins la vida [[politica]] e [[cultura]]la de [[Mexic]]. Li mostrèc son trabalh e li demandèc son vejaire sus sa pintura. Lor relacion venguèc rapidament [[amor|amorosa]] e lo pareu se [[maridatge|maridèc]] lo 21 d'aost de [[1929]]. Aqueu maridatge permetèc a Kahlo d'intrar au sen dau ret d'artistas, d'intellectuaus, de fotografes e de militants [[politica|politics]] frequentat per son marit e de s'inscriure dins los mitans [[comunisme|comunistas]]. Lo pareu partejava pereu un interès marcat per la cultura mexicana, las tradicions popularas e l'art [[Mesoamerica|precolombian]]. Pasmens, sos projetes artistics demorèron fòrça diferents : Rivera trabalhèc mai que mai a l'eschala monumentala dau [[muralisme]] mentre que Kahlo se concentrèc sus una pintura intima constituïa de retrachs e de scenas reduchas.

De [[1930]] a [[1933]], lo pareu vivèc als [[USA|Estats Units]] onte Kahlo perdèc dos mainats que sas anchas, fracturaas per son accident, permetián pas un desvolopament normau dau [[fètus]]&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 133-160.&lt;/ref&gt;. Durant aqueu sejorn, Rivera e Kahlo s'installèron a [[San Francisco]], a [[Detroit]] e a [[Nòva York]] en foncion de las comandas reçaupuas per lo prumier. Aquò permetèc a Kahlo de rescontrar plusors intellectuaus estatsunidencs importants e de venir amiga amb lo doctor [[Leo Eloesser]] ([[1881]]-[[1976]]). Es pereu durant aqueu periòde que Kahlo comencèc d'èsser la modela de fotografes professionaus coma [[Edward Weston]] ([[1886]]-[[1958]]) e [[Imogen Cunningham]] ([[1883]]-[[1976]])&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 117-125.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Martha Zamora, ''Frida Kahlo: The Brush of Anguish'', 1990, pp. 42-43.&lt;/ref&gt;. Aquelas [[fotografia]]s mòstran la volontat precòça de Kahlo d'utilizar sos [[vestit]]s, sas coifuras e sos accessòris per construire un imatge public aisament identificable&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Christina Burrus, « The Life of Frida Kahlo », dins Emma Dexter, ''Frida Kahlo'', Tate Modern, 2005, p. 203.&lt;/ref&gt;. Sos problemas de santat li inspirèron egalament d'òbras fòrça personalas, especialament ''Henry Ford Hospital'', onte se representèc sus un liech d'espitau après un maupart dins una compausicion l'associant amb d'elements medicaus e diferents simboles e objectes penjats a l'entorn d'ela.

Lo [[maridatge]] amb [[Diego Rivera]] foguèc pereu tumultuós. Los dos entretenguèron mai d'una relacion extraconjugala, çò qu'entraïnèc de crisis repetias&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 192-201.&lt;/ref&gt;. En [[1939]], un [[divòrci]] foguèc prononciat. Aquela fasa foguèc centrala dins la carriera de Kahlo que produguèc ''Las Doas Fridas'', un de sas òbras mai celebras. Pasmens, lo [[divòrci]] interrompèc pas tota relacion entre Rivera e Kahlo e lo coble se tornèc maridar en decembre de [[1940]]. Durant aqueu periòde, la vida de Kahlo foguèc pereu marcaa per d'eveniments politics internacionaus. Amb Rivera, sostenguèc los republicans durant la [[Guèrra Civila Espanhòla|Guerra Civila Espanhòla]] ([[1936]]-[[1939]])&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Andrea Kettenmann, ''Kahlo'', Taschen, 2003, pp. 40-41.&lt;/ref&gt;. Aculhèron tanben [[Trotski|Leon Trotski]] e son esposa durant son exili en [[Mexic]]&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 192-215.&lt;/ref&gt;. Pasmens, aquel engatjament politic foguèc una dimension segondària dins lo desvolopament de son òbra que demorèc mai que mai centrat sus son identitat personala e son trabalh picturau.

A partir dels [[ans 1940]], l'estat de santat de Kahlo comencèt de se desgradar fortament. Deguèc donc subir plusors operacions e s'aliechar durant de periòdes longs. Pasmens, en [[1942]], poguèc començar d'ensenhar a l'Escòla Nacionala de Pintura, d'Escultura e de Gravura. Organizèc de cors en cò d'ela quand sa santat l'empachava de se desplaçar. Sa pintura evolucionèc d'un biais parallele a la deterioracion de son còrs e la dolor i venguèc una estructura visuala permetent de representar l'experiéncia de sa vulnerabilitat. En [[1953]], los metges deguèron l'[[amputacion|amputar]] d'una partia de sa chamba drecha. En despiech de sas dificultats, arrestèc pas de pénher e de s'interessar a la vida [[politica]]. Per exemple, participèc a una manifestacion còntra l'intervencion [[USA|estatsunidenca]] en [[Guatemala]].

Frida Kahlo morèc lo 13 de julhet de [[1954]], a 47 ans&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 425-433.&lt;/ref&gt;. Son ostau personau, la ''Casa Azul'', venguèc après sa [[mòrt]] un [[musèu|museu]] dedicat a sa memòria e a son òbra. Son còrs foguèc cremat. Sos cendres son conservats en la ''Casa Azul''&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 433-440.&lt;/ref&gt;.

== Òbra ==

=== Una òbra personala ===

=== Identitat e simbolisme ===

=== Una artista d'avantgarda ===

=== Òbras principalas ===

== Eiretatge e posteritat ==

=== Una reconeissença progressiva ===

=== De l'artista a l'icòna ===

=== Una influéncia mondiala ===

== Annexas ==

=== Ligams internes ===

=== Bibliografia ===

=== Nòtas e referéncias ===
&lt;div style=&quot;-moz-column-count:3; column-count:3;&quot;&gt;
&lt;references/&gt;
&lt;/div&gt;

[[Categoria:Pintre mexican|Kahlo, Frida]]
[[Categoria:Naissença en 1907|Kahlo, Frida]]
[[Categoria:Decès en 1954|Kahlo, Frida]]</text>
      <sha1>0mekg7j3pmc8rjb97rqxn61zgfq9q8t</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2508021</id>
      <parentid>2508020</parentid>
      <timestamp>2026-08-30T15:59:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nicolas Eynaud</username>
        <id>6858</id>
      </contributor>
      <comment>/* Diego Rivera e vida adulta */</comment>
      <origin>2508021</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11564" sha1="h3tlxn2ua05pwwizvbfb1ej74w3374i" xml:space="preserve">{{article en construccion}}
{{1000 fondamentals}}

{| border=&quot;1&quot; cellpadding=&quot;2&quot; width=255 cellspacing=&quot;0&quot; align=&quot;right&quot; style=&quot;margin: 0 0 1em 1em; text-align:left; border-collapse:collapse; border:1px gray solid; font-size:95%; background:#f9f9f9&quot;
|+ &lt;big&gt;&lt;big&gt;'''Frida Kahlo'''
|-
| style=&quot;background:#efefef&quot; align=&quot;center&quot; colspan=2 |[[Fichièr:Frida Kahlo, by Guillermo Kahlo.jpg|200px]]
|-
!align=right|Profession:
|[[pintura|pintre]]
|-
!align=right|País:
| [[Mexic]]
|-
!align=right|Data de naissença:
|[[6 de julhet]] de [[1907]]
|-
!align=right|Luòc de naissença:
| Coyoacán, [[Mexic]]
|-
!align=right|Data de decès:
|[[13 de julhet]] de [[1954]]
|-
!align=right|Luòc de decès:
| Coyoacán
|}

'''Magdalena Carmen Frida Kahlo y Calderón''', mai coneguda coma '''Frida Kahlo''' ([[Coyoacán]], [[Ciutat de Mexic]], [[6 de julh]] de [[1907]] - Coyoacán, Ciutat de Mexic, [[13 de julh]] de [[1954]]) foguèt una pintora [[Mexic|mexicana]]. Son òbra s'inspira essencialament de las tradicions autoctònas mexicanas. Venguèt famosa per sos [[autoretrach]]es; e mai se l'escrivan francés [[André Breton]] diguèt de sa pintura qu'èra [[surrealisme|surrealista]], jamai se volguèt pas identificar amb aquel movement. 

Èra l'esposa del famós pintor mexican, [[Diego Rivera]].

== Biografia ==

=== Enfança, formacion e accident ===

Magdalena Carmen Frida Kahlo Calderón naissèc lo 6 de julhet de [[1907]] a [[Coyoacán]], una comuna de la periferia de la [[Ciutat de Mexic]]. Son paire, [[Guillermo Kahlo]] ([[1871]]–[[1941]]), èra un [[fotografia|fotografe]] d'origina [[Alemanha|alemanda]]. Sa maire, [[Matilde Calderón y González]] ([[1876]]–[[1932]]), èra una mestissa illetraa qu'assegurèc la gestion dels afaires domestics&lt;ref&gt;'''[[francés|(fr)]]''' Hayden Herrera e Philippe Beaudoin, ''Frida: biographie de Frida Kahlo'', Flammarion, coll. « Grandes biographies », 2022, p. 20.&lt;/ref&gt;. Frida èra la tresena filha dau pareu. La [[familha (parentèla)|familha]] viviá dins un environament marcat per lo rescontre entre las [[tradicion]]s [[mexic]]anas, l'eiretatge [[Euròpa|europeu]], la practica [[religions|religiosa]] e las activitats [[art]]isticas. La [[fotografia]] i teniá una plaça majora e Guillermo Kahlo aprenguèc las reglas d'observacion e de compausion d'un imatge a sa filha.

En [[1913]], a 6 ans, Kahlo contractèc la [[poliomieliti]] que li laissèc una chamba drecha mai corta e mai teuna&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Valmantas Budrys, « Neurological Deficits in the Life and Works of Frida Kahlo », ''European Neurology'', vol. 55, n° 1,‎ 2006, pp. 4-10.&lt;/ref&gt;. Aquela [[malautiá]] foguèc ansin lo prumier còp de la longa tiera d'espròvas [[medecina|medicalas]] que marquèron son existéncia. Son paire l'encoratjèc a practicar d'[[exercici fisic|activitats fisicas]] per afortir aquela chamba, mas aquela experiéncia precòça de la diferéncia corporala prenguèc mai tard una plaça importanta dins la construccion de son imatge public e de sa pintura.

En [[1922]], intrèc a l'Escòla Nacionala Preparatòria de la Ciutat de Mexic, onte voliá se formar per entreprendre d'estudis de [[medecina]]. Faiá partia d'una generacion de joves mexicans educats dins lo contèxte de la reconstruccion [[cultura]]la e [[politica]] menaa après la [[Revolucion Mexicana]]. S'interessèc a la [[literatura]], a las [[sciéncia]]s e a las ideias politicas de senestra. Rejonhèc ansin un grop d'estudiants, los Cachuchas, onte rescontrèc Alejandro Gómez Arias onte venguèc son companhon. I desvolopèc pereu de ligams amb los mitans intellectuaus e politics que menèron a son raprochament ulterior amb lo [[comunisme]] [[Mexic|mexican]].

Lo 17 de setembre de [[1925]], foguèc victima d'un accident fòrça greu quand un [[tramvai]] percutèc son bus. Passèc un mes dins un [[espitau]] e gardèc de sequelas duradissas en despiech de desenaus d'operacions durant lo resta de sa vida&lt;ref&gt;'''[[espanhòu|(es)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: una biografía de Frida Kahlo'', La Ciutat de Mexic, Diana, 1984, p. 62.&lt;/ref&gt;. De mai, immobilizaa durant de periòdes longs, foguèc oblijaa d'abandonar sos projectes d'estudis medicaus. Es ansin durant sa convalescéncia que comencèc de pénher. Per l'ajudar, sa maire organizèc la fabricacion d'un chavalet especiau, adaptat a la posicion ocupaa dins son [[liech]]. Completat per un [[mirau]], aqueu sistema venguèc l'instrument d'una practica [[art|artistica]] novela&lt;ref&gt;'''[[espanhòu|(es)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: una biografía de Frida Kahlo'', La Ciutat de Mexic, Diana, 1984, pp. 62-63.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Andrea Kettermann, ''Kahlo'', Taschen, 2003, pp. 17-18.&lt;/ref&gt;. Tre [[1926]], Kahlo penhèc son prumier autoretrach, destinat a Alejandro Gómez Arias.

Pauc a cha pauc, la pintura venguèc un mejan de ganhar d'argent per contribuïr au pagament de las despensas [[medecina|medicalas]] de la [[familha (parentèla)|familha]]. Puei, venguèc una vocacion vertadiera. Privaa de la possibilitat de seguir sos estudis medicaus, Frida Kahlo comencèc d'observar son còrs, çò qu'inspirèc lo començament de son expression artistica. Ansin, se l'accident creèc pas l'artista, transformèc rapidament las condicions li permetent de bastir sa relacion amb la pintura.

=== Diego Rivera e vida adulta ===

A partir de [[1928]], Kahlo se raprochèc de [[Diego Rivera]] ([[1886]]-[[1957]]), un [[pintura|pintre]] muralista ja famós e engatjat dins la vida [[politica]] e [[cultura]]la de [[Mexic]]. Li mostrèc son trabalh e li demandèc son vejaire sus sa pintura. Lor relacion venguèc rapidament [[amor|amorosa]] e lo pareu se [[maridatge|maridèc]] lo 21 d'aost de [[1929]]. Aqueu maridatge permetèc a Kahlo d'intrar au sen dau ret d'artistas, d'intellectuaus, de fotografes e de militants [[politica|politics]] frequentat per son marit e de s'inscriure dins los mitans [[comunisme|comunistas]]. Lo pareu partejava pereu un interès marcat per la cultura mexicana, las tradicions popularas e l'art [[Mesoamerica|precolombian]]. Pasmens, sos projetes artistics demorèron fòrça diferents : Rivera trabalhèc mai que mai a l'eschala monumentala dau [[muralisme]] mentre que Kahlo se concentrèc sus una pintura intima constituïa de retrachs e de scenas reduchas.

De [[1930]] a [[1933]], lo pareu vivèc als [[USA|Estats Units]] onte Kahlo perdèc dos mainats que sas anchas, fracturaas per son accident, permetián pas un desvolopament normau dau [[fètus]]&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 133-160.&lt;/ref&gt;. Durant aqueu sejorn, Rivera e Kahlo s'installèron a [[San Francisco]], a [[Detroit]] e a [[Nòva York]] en foncion de las comandas reçaupuas per lo prumier. Aquò permetèc a Kahlo de rescontrar plusors intellectuaus estatsunidencs importants e de venir amiga amb lo doctor [[Leo Eloesser]] ([[1881]]-[[1976]]). Es pereu durant aqueu periòde que Kahlo comencèc d'èsser la modela de fotografes professionaus coma [[Edward Weston]] ([[1886]]-[[1958]]) e [[Imogen Cunningham]] ([[1883]]-[[1976]])&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 117-125.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Martha Zamora, ''Frida Kahlo: The Brush of Anguish'', 1990, pp. 42-43.&lt;/ref&gt;. Aquelas [[fotografia]]s mòstran la volontat precòça de Kahlo d'utilizar sos [[vestit]]s, sas coifuras e sos accessòris per construire un imatge public aisament identificable&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Christina Burrus, « The Life of Frida Kahlo », dins Emma Dexter, ''Frida Kahlo'', Tate Modern, 2005, p. 203.&lt;/ref&gt;. Sos problemas de santat li inspirèron egalament d'òbras fòrça personalas, especialament ''Henry Ford Hospital'', onte se representèc sus un liech d'espitau après un maupart dins una compausicion l'associant amb d'elements medicaus e diferents simboles e objectes penjats a l'entorn d'ela.

Lo [[maridatge]] amb [[Diego Rivera]] foguèc pereu tumultuós. Los dos entretenguèron mai d'una relacion extraconjugala, çò qu'entraïnèc de crisis repetias&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 192-201.&lt;/ref&gt;. En [[1939]], un [[divòrci]] foguèc prononciat. Aquela fasa foguèc centrala dins la carriera de Kahlo que produguèc ''Las Doas Fridas'', un de sas òbras mai celebras. Pasmens, lo [[divòrci]] interrompèc pas tota relacion entre Rivera e Kahlo e lo coble se tornèc maridar en decembre de [[1940]]. Durant aqueu periòde, la vida de Kahlo foguèc pereu marcaa per d'eveniments politics internacionaus. Amb Rivera, sostenguèc los republicans durant la [[Guèrra Civila Espanhòla|Guerra Civila Espanhòla]] ([[1936]]-[[1939]])&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Andrea Kettenmann, ''Kahlo'', Taschen, 2003, pp. 40-41.&lt;/ref&gt;. Aculhèron tanben [[Trotski|Leon Trotski]] e son esposa durant son exili en [[Mexic]]&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 192-215.&lt;/ref&gt;. Pasmens, aquel engatjament politic foguèc una dimension segondària dins lo desvolopament de son òbra que demorèc mai que mai centrat sus son identitat personala e son trabalh picturau.

A partir dels [[ans 1940]], l'estat de santat de Kahlo comencèt de se desgradar fortament. Deguèc donc subir plusors operacions e s'aliechar durant de periòdes longs. Pasmens, en [[1942]], poguèc començar d'ensenhar a l'Escòla Nacionala de Pintura, d'Escultura e de Gravura. Organizèc de cors en cò d'ela quand sa santat l'empachava de se desplaçar. Sa pintura evolucionèc d'un biais parallele a la deterioracion de son còrs e la dolor i venguèc una estructura visuala permetent de representar l'experiéncia de sa vulnerabilitat. En [[1953]], los metges deguèron l'[[amputacion|amputar]] d'una partia de sa chamba drecha. En despiech de sas dificultats, arrestèc pas de pénher e de s'interessar a la vida [[politica]]. Per exemple, participèc a una manifestacion còntra l'intervencion [[USA|estatsunidenca]] en [[Guatemala]].

Frida Kahlo morèc lo 13 de julhet de [[1954]], a 47 ans&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 425-433.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Sa mòrt es benleu ligaa a una presa tròp importanta de medicaments antidolor. Aquò es a l'origina d'una teoria de [[suicidi]] qu'es sostengua per de biografes coma Hayden Herrera. Pasmens, la causa oficiala dau decès es una embolia pumonària e ni la polícia ni la familha jutjèron necessari de demandar una autopsia per verificar.&lt;/ref&gt;. Son ostau personau, la ''Casa Azul'', venguèc après sa [[mòrt]] un [[musèu|museu]] dedicat a sa memòria e a son òbra. Son còrs foguèc cremat. Sos cendres son conservats en la ''Casa Azul''&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 433-440.&lt;/ref&gt;.

== Òbra ==

=== Una òbra personala ===

=== Identitat e simbolisme ===

=== Una artista d'avantgarda ===

=== Òbras principalas ===

== Eiretatge e posteritat ==

=== Una reconeissença progressiva ===

=== De l'artista a l'icòna ===

=== Una influéncia mondiala ===

== Annexas ==

=== Ligams internes ===

=== Bibliografia ===

=== Nòtas e referéncias ===
&lt;div style=&quot;-moz-column-count:3; column-count:3;&quot;&gt;
&lt;references/&gt;
&lt;/div&gt;

[[Categoria:Pintre mexican|Kahlo, Frida]]
[[Categoria:Naissença en 1907|Kahlo, Frida]]
[[Categoria:Decès en 1954|Kahlo, Frida]]</text>
      <sha1>h3tlxn2ua05pwwizvbfb1ej74w3374i</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2508022</id>
      <parentid>2508021</parentid>
      <timestamp>2026-08-30T16:02:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nicolas Eynaud</username>
        <id>6858</id>
      </contributor>
      <comment>/* Diego Rivera e vida adulta */</comment>
      <origin>2508022</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11798" sha1="gb85ft7rploya0v7a5ixjmkequ7p95c" xml:space="preserve">{{article en construccion}}
{{1000 fondamentals}}

{| border=&quot;1&quot; cellpadding=&quot;2&quot; width=255 cellspacing=&quot;0&quot; align=&quot;right&quot; style=&quot;margin: 0 0 1em 1em; text-align:left; border-collapse:collapse; border:1px gray solid; font-size:95%; background:#f9f9f9&quot;
|+ &lt;big&gt;&lt;big&gt;'''Frida Kahlo'''
|-
| style=&quot;background:#efefef&quot; align=&quot;center&quot; colspan=2 |[[Fichièr:Frida Kahlo, by Guillermo Kahlo.jpg|200px]]
|-
!align=right|Profession:
|[[pintura|pintre]]
|-
!align=right|País:
| [[Mexic]]
|-
!align=right|Data de naissença:
|[[6 de julhet]] de [[1907]]
|-
!align=right|Luòc de naissença:
| Coyoacán, [[Mexic]]
|-
!align=right|Data de decès:
|[[13 de julhet]] de [[1954]]
|-
!align=right|Luòc de decès:
| Coyoacán
|}

'''Magdalena Carmen Frida Kahlo y Calderón''', mai coneguda coma '''Frida Kahlo''' ([[Coyoacán]], [[Ciutat de Mexic]], [[6 de julh]] de [[1907]] - Coyoacán, Ciutat de Mexic, [[13 de julh]] de [[1954]]) foguèt una pintora [[Mexic|mexicana]]. Son òbra s'inspira essencialament de las tradicions autoctònas mexicanas. Venguèt famosa per sos [[autoretrach]]es; e mai se l'escrivan francés [[André Breton]] diguèt de sa pintura qu'èra [[surrealisme|surrealista]], jamai se volguèt pas identificar amb aquel movement. 

Èra l'esposa del famós pintor mexican, [[Diego Rivera]].

== Biografia ==

=== Enfança, formacion e accident ===

Magdalena Carmen Frida Kahlo Calderón naissèc lo 6 de julhet de [[1907]] a [[Coyoacán]], una comuna de la periferia de la [[Ciutat de Mexic]]. Son paire, [[Guillermo Kahlo]] ([[1871]]–[[1941]]), èra un [[fotografia|fotografe]] d'origina [[Alemanha|alemanda]]. Sa maire, [[Matilde Calderón y González]] ([[1876]]–[[1932]]), èra una mestissa illetraa qu'assegurèc la gestion dels afaires domestics&lt;ref&gt;'''[[francés|(fr)]]''' Hayden Herrera e Philippe Beaudoin, ''Frida: biographie de Frida Kahlo'', Flammarion, coll. « Grandes biographies », 2022, p. 20.&lt;/ref&gt;. Frida èra la tresena filha dau pareu. La [[familha (parentèla)|familha]] viviá dins un environament marcat per lo rescontre entre las [[tradicion]]s [[mexic]]anas, l'eiretatge [[Euròpa|europeu]], la practica [[religions|religiosa]] e las activitats [[art]]isticas. La [[fotografia]] i teniá una plaça majora e Guillermo Kahlo aprenguèc las reglas d'observacion e de compausion d'un imatge a sa filha.

En [[1913]], a 6 ans, Kahlo contractèc la [[poliomieliti]] que li laissèc una chamba drecha mai corta e mai teuna&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Valmantas Budrys, « Neurological Deficits in the Life and Works of Frida Kahlo », ''European Neurology'', vol. 55, n° 1,‎ 2006, pp. 4-10.&lt;/ref&gt;. Aquela [[malautiá]] foguèc ansin lo prumier còp de la longa tiera d'espròvas [[medecina|medicalas]] que marquèron son existéncia. Son paire l'encoratjèc a practicar d'[[exercici fisic|activitats fisicas]] per afortir aquela chamba, mas aquela experiéncia precòça de la diferéncia corporala prenguèc mai tard una plaça importanta dins la construccion de son imatge public e de sa pintura.

En [[1922]], intrèc a l'Escòla Nacionala Preparatòria de la Ciutat de Mexic, onte voliá se formar per entreprendre d'estudis de [[medecina]]. Faiá partia d'una generacion de joves mexicans educats dins lo contèxte de la reconstruccion [[cultura]]la e [[politica]] menaa après la [[Revolucion Mexicana]]. S'interessèc a la [[literatura]], a las [[sciéncia]]s e a las ideias politicas de senestra. Rejonhèc ansin un grop d'estudiants, los Cachuchas, onte rescontrèc Alejandro Gómez Arias onte venguèc son companhon. I desvolopèc pereu de ligams amb los mitans intellectuaus e politics que menèron a son raprochament ulterior amb lo [[comunisme]] [[Mexic|mexican]].

Lo 17 de setembre de [[1925]], foguèc victima d'un accident fòrça greu quand un [[tramvai]] percutèc son bus. Passèc un mes dins un [[espitau]] e gardèc de sequelas duradissas en despiech de desenaus d'operacions durant lo resta de sa vida&lt;ref&gt;'''[[espanhòu|(es)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: una biografía de Frida Kahlo'', La Ciutat de Mexic, Diana, 1984, p. 62.&lt;/ref&gt;. De mai, immobilizaa durant de periòdes longs, foguèc oblijaa d'abandonar sos projectes d'estudis medicaus. Es ansin durant sa convalescéncia que comencèc de pénher. Per l'ajudar, sa maire organizèc la fabricacion d'un chavalet especiau, adaptat a la posicion ocupaa dins son [[liech]]. Completat per un [[mirau]], aqueu sistema venguèc l'instrument d'una practica [[art|artistica]] novela&lt;ref&gt;'''[[espanhòu|(es)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: una biografía de Frida Kahlo'', La Ciutat de Mexic, Diana, 1984, pp. 62-63.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Andrea Kettermann, ''Kahlo'', Taschen, 2003, pp. 17-18.&lt;/ref&gt;. Tre [[1926]], Kahlo penhèc son prumier autoretrach, destinat a Alejandro Gómez Arias.

Pauc a cha pauc, la pintura venguèc un mejan de ganhar d'argent per contribuïr au pagament de las despensas [[medecina|medicalas]] de la [[familha (parentèla)|familha]]. Puei, venguèc una vocacion vertadiera. Privaa de la possibilitat de seguir sos estudis medicaus, Frida Kahlo comencèc d'observar son còrs, çò qu'inspirèc lo començament de son expression artistica. Ansin, se l'accident creèc pas l'artista, transformèc rapidament las condicions li permetent de bastir sa relacion amb la pintura.

=== Diego Rivera e vida adulta ===

A partir de [[1928]], Kahlo se raprochèc de [[Diego Rivera]] ([[1886]]-[[1957]]), un [[pintura|pintre]] muralista ja famós e engatjat dins la vida [[politica]] e [[cultura]]la de [[Mexic]]. Li mostrèc son trabalh e li demandèc son vejaire sus sa pintura. Lor relacion venguèc rapidament [[amor|amorosa]] e lo pareu se [[maridatge|maridèc]] lo 21 d'aost de [[1929]]. Aqueu maridatge permetèc a Kahlo d'intrar au sen dau ret d'artistas, d'intellectuaus, de fotografes e de militants [[politica|politics]] frequentat per son marit e de s'inscriure dins los mitans [[comunisme|comunistas]]. Lo pareu partejava pereu un interès marcat per la cultura mexicana, las tradicions popularas e l'art [[Mesoamerica|precolombian]]. Pasmens, sos projetes artistics demorèron fòrça diferents : Rivera trabalhèc mai que mai a l'eschala monumentala dau [[muralisme]] mentre que Kahlo se concentrèc sus una pintura intima constituïa de retrachs e de scenas reduchas.

De [[1930]] a [[1933]], lo pareu vivèc als [[USA|Estats Units]] onte Kahlo perdèc dos mainats que sas anchas, fracturaas per son accident, permetián pas un desvolopament normau dau [[fètus]]&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 133-160.&lt;/ref&gt;. Durant aqueu sejorn, Rivera e Kahlo s'installèron a [[San Francisco]], a [[Detroit]] e a [[Nòva York]] en foncion de las comandas reçaupuas per lo prumier. Aquò permetèc a Kahlo de rescontrar plusors intellectuaus estatsunidencs importants e de venir amiga amb lo doctor [[Leo Eloesser]] ([[1881]]-[[1976]]). Es pereu durant aqueu periòde que Kahlo comencèc d'èsser la modela de fotografes professionaus coma [[Edward Weston]] ([[1886]]-[[1958]]) e [[Imogen Cunningham]] ([[1883]]-[[1976]])&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 117-125.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Martha Zamora, ''Frida Kahlo: The Brush of Anguish'', 1990, pp. 42-43.&lt;/ref&gt;. Aquelas [[fotografia]]s mòstran la volontat precòça de Kahlo d'utilizar sos [[vestit]]s, sas coifuras e sos accessòris per construire un imatge public aisament identificable&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Christina Burrus, « The Life of Frida Kahlo », dins Emma Dexter, ''Frida Kahlo'', Tate Modern, 2005, p. 203.&lt;/ref&gt;. Sos problemas de santat li inspirèron egalament d'òbras fòrça personalas, especialament ''Henry Ford Hospital'', onte se representèc sus un liech d'espitau après un maupart dins una compausicion l'associant amb d'elements medicaus e diferents simboles e objectes penjats a l'entorn d'ela.

Lo [[maridatge]] amb [[Diego Rivera]] foguèc pereu tumultuós. Los dos entretenguèron mai d'una relacion extraconjugala, çò qu'entraïnèc de crisis repetias&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 192-201.&lt;/ref&gt;. En [[1939]], un [[divòrci]] foguèc prononciat. Aquela fasa foguèc centrala dins la carriera de Kahlo que produguèc ''Las Doas Fridas'', un de sas òbras mai celebras. Pasmens, lo [[divòrci]] interrompèc pas tota relacion entre Rivera e Kahlo e lo coble se tornèc maridar en decembre de [[1940]]. Durant aqueu periòde, la vida de Kahlo foguèc pereu marcaa per d'eveniments politics internacionaus. Amb Rivera, sostenguèc los republicans durant la [[Guèrra Civila Espanhòla|Guerra Civila Espanhòla]] ([[1936]]-[[1939]])&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Andrea Kettenmann, ''Kahlo'', Taschen, 2003, pp. 40-41.&lt;/ref&gt;. Aculhèron tanben [[Trotski|Leon Trotski]] e son esposa durant son exili en [[Mexic]]&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 192-215.&lt;/ref&gt;. Pasmens, aquel engatjament politic foguèc una dimension segondària dins lo desvolopament de son òbra que demorèc mai que mai centrat sus son identitat personala e son trabalh picturau.

A partir dels [[ans 1940]], l'estat de santat de Kahlo comencèt de se desgradar fortament. Deguèc donc subir plusors operacions e s'aliechar durant de periòdes longs. Pasmens, en [[1942]], poguèc començar d'ensenhar a l'Escòla Nacionala de Pintura, d'Escultura e de Gravura. Organizèc de cors en cò d'ela quand sa santat l'empachava de se desplaçar. Sa pintura evolucionèc d'un biais parallele a la deterioracion de son còrs e la dolor i venguèc una estructura visuala permetent de representar l'experiéncia de sa vulnerabilitat. En [[1953]], los metges deguèron l'[[amputacion|amputar]] d'una partia de sa chamba drecha&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 412-430.&lt;/ref&gt;. En despiech de sas dificultats, arrestèc pas de pénher e de s'interessar a la vida [[politica]]. Per exemple, participèc a una manifestacion còntra l'intervencion [[USA|estatsunidenca]] en [[Guatemala]]&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Martha Zamora, ''Frida Kahlo: The Brush of Anguish'', Chronicle Books, 1990, p. 138.&lt;/ref&gt;.

Frida Kahlo morèc lo 13 de julhet de [[1954]], a 47 ans&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 425-433.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Sa mòrt es benleu ligaa a una presa tròp importanta de medicaments antidolor. Aquò es a l'origina d'una teoria de [[suicidi]] qu'es sostengua per de biografes coma Hayden Herrera. La causa oficiala dau decès es una embolia pumonària e ni la polícia ni la familha jutjèron necessari de demandar una autopsia per verificar.&lt;/ref&gt;. Son ostau personau, la ''Casa Azul'', venguèc après sa [[mòrt]] un [[musèu|museu]] dedicat a sa memòria e a son òbra. Son còrs foguèc cremat. Sos cendres son conservats en la ''Casa Azul''&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 433-440.&lt;/ref&gt;.

== Òbra ==

=== Una òbra personala ===

=== Identitat e simbolisme ===

=== Una artista d'avantgarda ===

=== Òbras principalas ===

== Eiretatge e posteritat ==

=== Una reconeissença progressiva ===

=== De l'artista a l'icòna ===

=== Una influéncia mondiala ===

== Annexas ==

=== Ligams internes ===

=== Bibliografia ===

=== Nòtas e referéncias ===
&lt;div style=&quot;-moz-column-count:3; column-count:3;&quot;&gt;
&lt;references/&gt;
&lt;/div&gt;

[[Categoria:Pintre mexican|Kahlo, Frida]]
[[Categoria:Naissença en 1907|Kahlo, Frida]]
[[Categoria:Decès en 1954|Kahlo, Frida]]</text>
      <sha1>gb85ft7rploya0v7a5ixjmkequ7p95c</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2508023</id>
      <parentid>2508022</parentid>
      <timestamp>2026-08-30T16:07:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nicolas Eynaud</username>
        <id>6858</id>
      </contributor>
      <comment>/* Diego Rivera e vida adulta */</comment>
      <origin>2508023</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11798" sha1="pwnddwj54b58up8jzz8dvf4k9qzwhr6" xml:space="preserve">{{article en construccion}}
{{1000 fondamentals}}

{| border=&quot;1&quot; cellpadding=&quot;2&quot; width=255 cellspacing=&quot;0&quot; align=&quot;right&quot; style=&quot;margin: 0 0 1em 1em; text-align:left; border-collapse:collapse; border:1px gray solid; font-size:95%; background:#f9f9f9&quot;
|+ &lt;big&gt;&lt;big&gt;'''Frida Kahlo'''
|-
| style=&quot;background:#efefef&quot; align=&quot;center&quot; colspan=2 |[[Fichièr:Frida Kahlo, by Guillermo Kahlo.jpg|200px]]
|-
!align=right|Profession:
|[[pintura|pintre]]
|-
!align=right|País:
| [[Mexic]]
|-
!align=right|Data de naissença:
|[[6 de julhet]] de [[1907]]
|-
!align=right|Luòc de naissença:
| Coyoacán, [[Mexic]]
|-
!align=right|Data de decès:
|[[13 de julhet]] de [[1954]]
|-
!align=right|Luòc de decès:
| Coyoacán
|}

'''Magdalena Carmen Frida Kahlo y Calderón''', mai coneguda coma '''Frida Kahlo''' ([[Coyoacán]], [[Ciutat de Mexic]], [[6 de julh]] de [[1907]] - Coyoacán, Ciutat de Mexic, [[13 de julh]] de [[1954]]) foguèt una pintora [[Mexic|mexicana]]. Son òbra s'inspira essencialament de las tradicions autoctònas mexicanas. Venguèt famosa per sos [[autoretrach]]es; e mai se l'escrivan francés [[André Breton]] diguèt de sa pintura qu'èra [[surrealisme|surrealista]], jamai se volguèt pas identificar amb aquel movement. 

Èra l'esposa del famós pintor mexican, [[Diego Rivera]].

== Biografia ==

=== Enfança, formacion e accident ===

Magdalena Carmen Frida Kahlo Calderón naissèc lo 6 de julhet de [[1907]] a [[Coyoacán]], una comuna de la periferia de la [[Ciutat de Mexic]]. Son paire, [[Guillermo Kahlo]] ([[1871]]–[[1941]]), èra un [[fotografia|fotografe]] d'origina [[Alemanha|alemanda]]. Sa maire, [[Matilde Calderón y González]] ([[1876]]–[[1932]]), èra una mestissa illetraa qu'assegurèc la gestion dels afaires domestics&lt;ref&gt;'''[[francés|(fr)]]''' Hayden Herrera e Philippe Beaudoin, ''Frida: biographie de Frida Kahlo'', Flammarion, coll. « Grandes biographies », 2022, p. 20.&lt;/ref&gt;. Frida èra la tresena filha dau pareu. La [[familha (parentèla)|familha]] viviá dins un environament marcat per lo rescontre entre las [[tradicion]]s [[mexic]]anas, l'eiretatge [[Euròpa|europeu]], la practica [[religions|religiosa]] e las activitats [[art]]isticas. La [[fotografia]] i teniá una plaça majora e Guillermo Kahlo aprenguèc las reglas d'observacion e de compausion d'un imatge a sa filha.

En [[1913]], a 6 ans, Kahlo contractèc la [[poliomieliti]] que li laissèc una chamba drecha mai corta e mai teuna&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Valmantas Budrys, « Neurological Deficits in the Life and Works of Frida Kahlo », ''European Neurology'', vol. 55, n° 1,‎ 2006, pp. 4-10.&lt;/ref&gt;. Aquela [[malautiá]] foguèc ansin lo prumier còp de la longa tiera d'espròvas [[medecina|medicalas]] que marquèron son existéncia. Son paire l'encoratjèc a practicar d'[[exercici fisic|activitats fisicas]] per afortir aquela chamba, mas aquela experiéncia precòça de la diferéncia corporala prenguèc mai tard una plaça importanta dins la construccion de son imatge public e de sa pintura.

En [[1922]], intrèc a l'Escòla Nacionala Preparatòria de la Ciutat de Mexic, onte voliá se formar per entreprendre d'estudis de [[medecina]]. Faiá partia d'una generacion de joves mexicans educats dins lo contèxte de la reconstruccion [[cultura]]la e [[politica]] menaa après la [[Revolucion Mexicana]]. S'interessèc a la [[literatura]], a las [[sciéncia]]s e a las ideias politicas de senestra. Rejonhèc ansin un grop d'estudiants, los Cachuchas, onte rescontrèc Alejandro Gómez Arias onte venguèc son companhon. I desvolopèc pereu de ligams amb los mitans intellectuaus e politics que menèron a son raprochament ulterior amb lo [[comunisme]] [[Mexic|mexican]].

Lo 17 de setembre de [[1925]], foguèc victima d'un accident fòrça greu quand un [[tramvai]] percutèc son bus. Passèc un mes dins un [[espitau]] e gardèc de sequelas duradissas en despiech de desenaus d'operacions durant lo resta de sa vida&lt;ref&gt;'''[[espanhòu|(es)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: una biografía de Frida Kahlo'', La Ciutat de Mexic, Diana, 1984, p. 62.&lt;/ref&gt;. De mai, immobilizaa durant de periòdes longs, foguèc oblijaa d'abandonar sos projectes d'estudis medicaus. Es ansin durant sa convalescéncia que comencèc de pénher. Per l'ajudar, sa maire organizèc la fabricacion d'un chavalet especiau, adaptat a la posicion ocupaa dins son [[liech]]. Completat per un [[mirau]], aqueu sistema venguèc l'instrument d'una practica [[art|artistica]] novela&lt;ref&gt;'''[[espanhòu|(es)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: una biografía de Frida Kahlo'', La Ciutat de Mexic, Diana, 1984, pp. 62-63.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Andrea Kettermann, ''Kahlo'', Taschen, 2003, pp. 17-18.&lt;/ref&gt;. Tre [[1926]], Kahlo penhèc son prumier autoretrach, destinat a Alejandro Gómez Arias.

Pauc a cha pauc, la pintura venguèc un mejan de ganhar d'argent per contribuïr au pagament de las despensas [[medecina|medicalas]] de la [[familha (parentèla)|familha]]. Puei, venguèc una vocacion vertadiera. Privaa de la possibilitat de seguir sos estudis medicaus, Frida Kahlo comencèc d'observar son còrs, çò qu'inspirèc lo començament de son expression artistica. Ansin, se l'accident creèc pas l'artista, transformèc rapidament las condicions li permetent de bastir sa relacion amb la pintura.

=== Diego Rivera e vida adulta ===

A partir de [[1928]], Kahlo se raprochèc de [[Diego Rivera]] ([[1886]]-[[1957]]), un [[pintura|pintre]] muralista ja famós e engatjat dins la vida [[politica]] e [[cultura]]la de [[Mexic]]. Li mostrèc son trabalh e li demandèc son vejaire sus sa pintura. Lor relacion venguèc rapidament [[amor|amorosa]] e lo pareu se [[maridatge|maridèc]] lo 21 d'aost de [[1929]]. Aqueu maridatge permetèc a Kahlo d'intrar au sen dau ret d'artistas, d'intellectuaus, de fotografes e de militants [[politica|politics]] frequentat per son marit e de s'inscriure dins los mitans [[comunisme|comunistas]]. Lo pareu partejava pereu un interès marcat per la cultura mexicana, las tradicions popularas e l'art [[Mesoamerica|precolombian]]. Pasmens, sos projetes artistics demorèron fòrça diferents : Rivera trabalhèc mai que mai a l'eschala monumentala dau [[muralisme]] mentre que Kahlo se concentrèc sus una pintura intima constituïa de retrachs e de scenas reduchas.

De [[1930]] a [[1933]], lo pareu vivèc als [[USA|Estats Units]] onte Kahlo perdèc dos mainats que sas anchas, fracturaas per son accident, permetián pas un desvolopament normau dau [[fètus]]&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 133-160.&lt;/ref&gt;. Durant aqueu sejorn, Rivera e Kahlo s'installèron a [[San Francisco]], a [[Detroit]] e a [[Nòva York]] en foncion de las comandas reçaupuas per lo prumier. Aquò permetèc a Kahlo de rescontrar plusors intellectuaus estatsunidencs importants e de venir amiga amb lo doctor [[Leo Eloesser]] ([[1881]]-[[1976]]). Es pereu durant aqueu periòde que Kahlo comencèc d'èsser la modela de fotografes professionaus coma [[Edward Weston]] ([[1886]]-[[1958]]) e [[Imogen Cunningham]] ([[1883]]-[[1976]])&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 117-125.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Martha Zamora, ''Frida Kahlo: The Brush of Anguish'', 1990, pp. 42-43.&lt;/ref&gt;. Aquelas [[fotografia]]s mòstran la volontat precòça de Kahlo d'utilizar sos [[vestit]]s, sas coifuras e sos accessòris per construire un imatge public aisament identificable&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Christina Burrus, « The Life of Frida Kahlo », dins Emma Dexter, ''Frida Kahlo'', Tate Modern, 2005, p. 203.&lt;/ref&gt;. Sos problemas de santat li inspirèron egalament d'òbras fòrça personalas, especialament ''Henry Ford Hospital'', onte se representèc sus un liech d'espitau après un maupart dins una compausicion l'associant amb d'elements medicaus e diferents simboles e objectes penjats a l'entorn d'ela.

Lo [[maridatge]] amb [[Diego Rivera]] foguèc pereu tumultuós. Los dos entretenguèron mai d'una relacion extraconjugala, çò qu'entraïnèc de crisis repetias&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 192-201.&lt;/ref&gt;. En [[1939]], un [[divòrci]] foguèc prononciat. Aquela fasa foguèc centrala dins la carriera de Kahlo que produguèc ''Las Doas Fridas'', un de sas òbras mai celebras. Pasmens, lo [[divòrci]] interrompèc pas tota relacion entre Rivera e Kahlo e lo coble se tornèc maridar en decembre de [[1940]]. Durant aqueu periòde, la vida de Kahlo foguèc pereu marcaa per d'eveniments politics internacionaus. Amb Rivera, sostenguèc los republicans durant la [[Guèrra Civila Espanhòla|Guerra Civila Espanhòla]] ([[1936]]-[[1939]])&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Andrea Kettenmann, ''Kahlo'', Taschen, 2003, pp. 40-41.&lt;/ref&gt;. Aculhèron tanben [[Trotski|Leon Trotski]] e son esposa durant son exili en [[Mexic]]&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 192-215.&lt;/ref&gt;. Pasmens, aquel engatjament politic foguèc una dimension segondària dins lo desvolopament de son òbra que demorèc mai que mai centrat sus son identitat personala e son trabalh picturau.

A partir dels [[ans 1940]], l'estat de santat de Kahlo comencèc de se desgradar fortament. Deguèc donc subir plusors operacions e s'aliechar durant de periòdes longs. Pasmens, en [[1942]], poguèc començar d'ensenhar a l'Escòla Nacionala de Pintura, d'Escultura e de Gravura. Organizèc de cors en cò d'ela quand sa santat l'empachava de se desplaçar. Sa pintura evolucionèc d'un biais parallele a la deterioracion de son còrs e la dolor i venguèc una estructura visuala permetent de representar l'experiéncia de sa vulnerabilitat. En [[1953]], los metges deguèron l'[[amputacion|amputar]] d'una partia de sa chamba drecha&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 412-430.&lt;/ref&gt;. En despiech de sas dificultats, arrestèc pas de pénher e de s'interessar a la vida [[politica]]. Per exemple, participèc a una manifestacion còntra l'intervencion [[USA|estatsunidenca]] en [[Guatemala]]&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Martha Zamora, ''Frida Kahlo: The Brush of Anguish'', Chronicle Books, 1990, p. 138.&lt;/ref&gt;.

Frida Kahlo morèc lo 13 de julhet de [[1954]], a 47 ans&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 425-433.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Sa mòrt es benleu ligaa a una presa tròp importanta de medicaments antidolor. Aquò es a l'origina d'una teoria de [[suicidi]] qu'es sostengua per de biografes coma Hayden Herrera. La causa oficiala dau decès es una embolia pumonària e ni la polícia ni la familha jutjèron necessari de demandar una autopsia per verificar.&lt;/ref&gt;. Son ostau personau, la ''Casa Azul'', venguèc après sa [[mòrt]] un [[musèu|museu]] dedicat a sa memòria e a son òbra. Son còrs foguèc cremat. Sos cendres son conservats en la ''Casa Azul''&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 433-440.&lt;/ref&gt;.

== Òbra ==

=== Una òbra personala ===

=== Identitat e simbolisme ===

=== Una artista d'avantgarda ===

=== Òbras principalas ===

== Eiretatge e posteritat ==

=== Una reconeissença progressiva ===

=== De l'artista a l'icòna ===

=== Una influéncia mondiala ===

== Annexas ==

=== Ligams internes ===

=== Bibliografia ===

=== Nòtas e referéncias ===
&lt;div style=&quot;-moz-column-count:3; column-count:3;&quot;&gt;
&lt;references/&gt;
&lt;/div&gt;

[[Categoria:Pintre mexican|Kahlo, Frida]]
[[Categoria:Naissença en 1907|Kahlo, Frida]]
[[Categoria:Decès en 1954|Kahlo, Frida]]</text>
      <sha1>pwnddwj54b58up8jzz8dvf4k9qzwhr6</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2508024</id>
      <parentid>2508023</parentid>
      <timestamp>2026-08-30T17:53:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nicolas Eynaud</username>
        <id>6858</id>
      </contributor>
      <comment>/* Diego Rivera e vida adulta */</comment>
      <origin>2508024</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11914" sha1="idresm2s4mn4nd310k816bdaw4fi0dn" xml:space="preserve">{{article en construccion}}
{{1000 fondamentals}}

{| border=&quot;1&quot; cellpadding=&quot;2&quot; width=255 cellspacing=&quot;0&quot; align=&quot;right&quot; style=&quot;margin: 0 0 1em 1em; text-align:left; border-collapse:collapse; border:1px gray solid; font-size:95%; background:#f9f9f9&quot;
|+ &lt;big&gt;&lt;big&gt;'''Frida Kahlo'''
|-
| style=&quot;background:#efefef&quot; align=&quot;center&quot; colspan=2 |[[Fichièr:Frida Kahlo, by Guillermo Kahlo.jpg|200px]]
|-
!align=right|Profession:
|[[pintura|pintre]]
|-
!align=right|País:
| [[Mexic]]
|-
!align=right|Data de naissença:
|[[6 de julhet]] de [[1907]]
|-
!align=right|Luòc de naissença:
| Coyoacán, [[Mexic]]
|-
!align=right|Data de decès:
|[[13 de julhet]] de [[1954]]
|-
!align=right|Luòc de decès:
| Coyoacán
|}

'''Magdalena Carmen Frida Kahlo y Calderón''', mai coneguda coma '''Frida Kahlo''' ([[Coyoacán]], [[Ciutat de Mexic]], [[6 de julh]] de [[1907]] - Coyoacán, Ciutat de Mexic, [[13 de julh]] de [[1954]]) foguèt una pintora [[Mexic|mexicana]]. Son òbra s'inspira essencialament de las tradicions autoctònas mexicanas. Venguèt famosa per sos [[autoretrach]]es; e mai se l'escrivan francés [[André Breton]] diguèt de sa pintura qu'èra [[surrealisme|surrealista]], jamai se volguèt pas identificar amb aquel movement. 

Èra l'esposa del famós pintor mexican, [[Diego Rivera]].

== Biografia ==

=== Enfança, formacion e accident ===

Magdalena Carmen Frida Kahlo Calderón naissèc lo 6 de julhet de [[1907]] a [[Coyoacán]], una comuna de la periferia de la [[Ciutat de Mexic]]. Son paire, [[Guillermo Kahlo]] ([[1871]]–[[1941]]), èra un [[fotografia|fotografe]] d'origina [[Alemanha|alemanda]]. Sa maire, [[Matilde Calderón y González]] ([[1876]]–[[1932]]), èra una mestissa illetraa qu'assegurèc la gestion dels afaires domestics&lt;ref&gt;'''[[francés|(fr)]]''' Hayden Herrera e Philippe Beaudoin, ''Frida: biographie de Frida Kahlo'', Flammarion, coll. « Grandes biographies », 2022, p. 20.&lt;/ref&gt;. Frida èra la tresena filha dau pareu. La [[familha (parentèla)|familha]] viviá dins un environament marcat per lo rescontre entre las [[tradicion]]s [[mexic]]anas, l'eiretatge [[Euròpa|europeu]], la practica [[religions|religiosa]] e las activitats [[art]]isticas. La [[fotografia]] i teniá una plaça majora e Guillermo Kahlo aprenguèc las reglas d'observacion e de compausion d'un imatge a sa filha.

En [[1913]], a 6 ans, Kahlo contractèc la [[poliomieliti]] que li laissèc una chamba drecha mai corta e mai teuna&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Valmantas Budrys, « Neurological Deficits in the Life and Works of Frida Kahlo », ''European Neurology'', vol. 55, n° 1,‎ 2006, pp. 4-10.&lt;/ref&gt;. Aquela [[malautiá]] foguèc ansin lo prumier còp de la longa tiera d'espròvas [[medecina|medicalas]] que marquèron son existéncia. Son paire l'encoratjèc a practicar d'[[exercici fisic|activitats fisicas]] per afortir aquela chamba, mas aquela experiéncia precòça de la diferéncia corporala prenguèc mai tard una plaça importanta dins la construccion de son imatge public e de sa pintura.

En [[1922]], intrèc a l'Escòla Nacionala Preparatòria de la Ciutat de Mexic, onte voliá se formar per entreprendre d'estudis de [[medecina]]. Faiá partia d'una generacion de joves mexicans educats dins lo contèxte de la reconstruccion [[cultura]]la e [[politica]] menaa après la [[Revolucion Mexicana]]. S'interessèc a la [[literatura]], a las [[sciéncia]]s e a las ideias politicas de senestra. Rejonhèc ansin un grop d'estudiants, los Cachuchas, onte rescontrèc Alejandro Gómez Arias onte venguèc son companhon. I desvolopèc pereu de ligams amb los mitans intellectuaus e politics que menèron a son raprochament ulterior amb lo [[comunisme]] [[Mexic|mexican]].

Lo 17 de setembre de [[1925]], foguèc victima d'un accident fòrça greu quand un [[tramvai]] percutèc son bus. Passèc un mes dins un [[espitau]] e gardèc de sequelas duradissas en despiech de desenaus d'operacions durant lo resta de sa vida&lt;ref&gt;'''[[espanhòu|(es)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: una biografía de Frida Kahlo'', La Ciutat de Mexic, Diana, 1984, p. 62.&lt;/ref&gt;. De mai, immobilizaa durant de periòdes longs, foguèc oblijaa d'abandonar sos projectes d'estudis medicaus. Es ansin durant sa convalescéncia que comencèc de pénher. Per l'ajudar, sa maire organizèc la fabricacion d'un chavalet especiau, adaptat a la posicion ocupaa dins son [[liech]]. Completat per un [[mirau]], aqueu sistema venguèc l'instrument d'una practica [[art|artistica]] novela&lt;ref&gt;'''[[espanhòu|(es)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: una biografía de Frida Kahlo'', La Ciutat de Mexic, Diana, 1984, pp. 62-63.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Andrea Kettermann, ''Kahlo'', Taschen, 2003, pp. 17-18.&lt;/ref&gt;. Tre [[1926]], Kahlo penhèc son prumier autoretrach, destinat a Alejandro Gómez Arias.

Pauc a cha pauc, la pintura venguèc un mejan de ganhar d'argent per contribuïr au pagament de las despensas [[medecina|medicalas]] de la [[familha (parentèla)|familha]]. Puei, venguèc una vocacion vertadiera. Privaa de la possibilitat de seguir sos estudis medicaus, Frida Kahlo comencèc d'observar son còrs, çò qu'inspirèc lo començament de son expression artistica. Ansin, se l'accident creèc pas l'artista, transformèc rapidament las condicions li permetent de bastir sa relacion amb la pintura.

=== Diego Rivera e vida adulta ===

[[Fichièr:Frida Kahlo Diego Rivera 1932.jpg|thumb|right|Frida Kahlo e son marit, [[Diego Rivera]], en [[1932]].]]

A partir de [[1928]], Kahlo se raprochèc de [[Diego Rivera]] ([[1886]]-[[1957]]), un [[pintura|pintre]] muralista ja famós e engatjat dins la vida [[politica]] e [[cultura]]la de [[Mexic]]. Li mostrèc son trabalh e li demandèc son vejaire sus sa pintura. Lor relacion venguèc rapidament [[amor|amorosa]] e lo pareu se [[maridatge|maridèc]] lo 21 d'aost de [[1929]]. Aqueu maridatge permetèc a Kahlo d'intrar au sen dau ret d'artistas, d'intellectuaus, de fotografes e de militants [[politica|politics]] frequentat per son marit e de s'inscriure dins los mitans [[comunisme|comunistas]]. Lo pareu partejava pereu un interès marcat per la cultura mexicana, las tradicions popularas e l'art [[Mesoamerica|precolombian]]. Pasmens, sos projetes artistics demorèron fòrça diferents : Rivera trabalhèc mai que mai a l'eschala monumentala dau [[muralisme]] mentre que Kahlo se concentrèc sus una pintura intima constituïa de retrachs e de scenas reduchas.

De [[1930]] a [[1933]], lo pareu vivèc als [[USA|Estats Units]] onte Kahlo perdèc dos mainats que sas anchas, fracturaas per son accident, permetián pas un desvolopament normau dau [[fètus]]&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 133-160.&lt;/ref&gt;. Durant aqueu sejorn, Rivera e Kahlo s'installèron a [[San Francisco]], a [[Detroit]] e a [[Nòva York]] en foncion de las comandas reçaupuas per lo prumier. Aquò permetèc a Kahlo de rescontrar plusors intellectuaus estatsunidencs importants e de venir amiga amb lo doctor [[Leo Eloesser]] ([[1881]]-[[1976]]). Es pereu durant aqueu periòde que Kahlo comencèc d'èsser la modela de fotografes professionaus coma [[Edward Weston]] ([[1886]]-[[1958]]) e [[Imogen Cunningham]] ([[1883]]-[[1976]])&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 117-125.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Martha Zamora, ''Frida Kahlo: The Brush of Anguish'', 1990, pp. 42-43.&lt;/ref&gt;. Aquelas [[fotografia]]s mòstran la volontat precòça de Kahlo d'utilizar sos [[vestit]]s, sas coifuras e sos accessòris per construire un imatge public aisament identificable&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Christina Burrus, « The Life of Frida Kahlo », dins Emma Dexter, ''Frida Kahlo'', Tate Modern, 2005, p. 203.&lt;/ref&gt;. Sos problemas de santat li inspirèron egalament d'òbras fòrça personalas, especialament ''Henry Ford Hospital'', onte se representèc sus un liech d'espitau après un maupart dins una compausicion l'associant amb d'elements medicaus e diferents simboles e objectes penjats a l'entorn d'ela.

Lo [[maridatge]] amb [[Diego Rivera]] foguèc pereu tumultuós. Los dos entretenguèron mai d'una relacion extraconjugala, çò qu'entraïnèc de crisis repetias&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 192-201.&lt;/ref&gt;. En [[1939]], un [[divòrci]] foguèc prononciat. Aquela fasa foguèc centrala dins la carriera de Kahlo que produguèc ''Las Doas Fridas'', un de sas òbras mai celebras. Pasmens, lo [[divòrci]] interrompèc pas tota relacion entre Rivera e Kahlo e lo coble se tornèc maridar en decembre de [[1940]]. Durant aqueu periòde, la vida de Kahlo foguèc pereu marcaa per d'eveniments politics internacionaus. Amb Rivera, sostenguèc los republicans durant la [[Guèrra Civila Espanhòla|Guerra Civila Espanhòla]] ([[1936]]-[[1939]])&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Andrea Kettenmann, ''Kahlo'', Taschen, 2003, pp. 40-41.&lt;/ref&gt;. Aculhèron tanben [[Trotski|Leon Trotski]] e son esposa durant son exili en [[Mexic]]&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 192-215.&lt;/ref&gt;. Pasmens, aquel engatjament politic foguèc una dimension segondària dins lo desvolopament de son òbra que demorèc mai que mai centrat sus son identitat personala e son trabalh picturau.

A partir dels [[ans 1940]], l'estat de santat de Kahlo comencèc de se desgradar fortament. Deguèc donc subir plusors operacions e s'aliechar durant de periòdes longs. Pasmens, en [[1942]], poguèc començar d'ensenhar a l'Escòla Nacionala de Pintura, d'Escultura e de Gravura. Organizèc de cors en cò d'ela quand sa santat l'empachava de se desplaçar. Sa pintura evolucionèc d'un biais parallele a la deterioracion de son còrs e la dolor i venguèc una estructura visuala permetent de representar l'experiéncia de sa vulnerabilitat. En [[1953]], los metges deguèron l'[[amputacion|amputar]] d'una partia de sa chamba drecha&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 412-430.&lt;/ref&gt;. En despiech de sas dificultats, arrestèc pas de pénher e de s'interessar a la vida [[politica]]. Per exemple, participèc a una manifestacion còntra l'intervencion [[USA|estatsunidenca]] en [[Guatemala]]&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Martha Zamora, ''Frida Kahlo: The Brush of Anguish'', Chronicle Books, 1990, p. 138.&lt;/ref&gt;.

Frida Kahlo morèc lo 13 de julhet de [[1954]], a 47 ans&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 425-433.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Sa mòrt es benleu ligaa a una presa tròp importanta de medicaments antidolor. Aquò es a l'origina d'una teoria de [[suicidi]] qu'es sostengua per de biografes coma Hayden Herrera. La causa oficiala dau decès es una embolia pumonària e ni la polícia ni la familha jutjèron necessari de demandar una autopsia per verificar.&lt;/ref&gt;. Son ostau personau, la ''Casa Azul'', venguèc après sa [[mòrt]] un [[musèu|museu]] dedicat a sa memòria e a son òbra. Son còrs foguèc cremat. Sos cendres son conservats en la ''Casa Azul''&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 433-440.&lt;/ref&gt;.

== Òbra ==

=== Una òbra personala ===

=== Identitat e simbolisme ===

=== Una artista d'avantgarda ===

=== Òbras principalas ===

== Eiretatge e posteritat ==

=== Una reconeissença progressiva ===

=== De l'artista a l'icòna ===

=== Una influéncia mondiala ===

== Annexas ==

=== Ligams internes ===

=== Bibliografia ===

=== Nòtas e referéncias ===
&lt;div style=&quot;-moz-column-count:3; column-count:3;&quot;&gt;
&lt;references/&gt;
&lt;/div&gt;

[[Categoria:Pintre mexican|Kahlo, Frida]]
[[Categoria:Naissença en 1907|Kahlo, Frida]]
[[Categoria:Decès en 1954|Kahlo, Frida]]</text>
      <sha1>idresm2s4mn4nd310k816bdaw4fi0dn</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2508026</id>
      <parentid>2508024</parentid>
      <timestamp>2026-08-30T19:29:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nicolas Eynaud</username>
        <id>6858</id>
      </contributor>
      <comment>/* Una òbra personala */</comment>
      <origin>2508026</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12966" sha1="3fyby7luvhr6az4f5ren2gu8g12bu00" xml:space="preserve">{{article en construccion}}
{{1000 fondamentals}}

{| border=&quot;1&quot; cellpadding=&quot;2&quot; width=255 cellspacing=&quot;0&quot; align=&quot;right&quot; style=&quot;margin: 0 0 1em 1em; text-align:left; border-collapse:collapse; border:1px gray solid; font-size:95%; background:#f9f9f9&quot;
|+ &lt;big&gt;&lt;big&gt;'''Frida Kahlo'''
|-
| style=&quot;background:#efefef&quot; align=&quot;center&quot; colspan=2 |[[Fichièr:Frida Kahlo, by Guillermo Kahlo.jpg|200px]]
|-
!align=right|Profession:
|[[pintura|pintre]]
|-
!align=right|País:
| [[Mexic]]
|-
!align=right|Data de naissença:
|[[6 de julhet]] de [[1907]]
|-
!align=right|Luòc de naissença:
| Coyoacán, [[Mexic]]
|-
!align=right|Data de decès:
|[[13 de julhet]] de [[1954]]
|-
!align=right|Luòc de decès:
| Coyoacán
|}

'''Magdalena Carmen Frida Kahlo y Calderón''', mai coneguda coma '''Frida Kahlo''' ([[Coyoacán]], [[Ciutat de Mexic]], [[6 de julh]] de [[1907]] - Coyoacán, Ciutat de Mexic, [[13 de julh]] de [[1954]]) foguèt una pintora [[Mexic|mexicana]]. Son òbra s'inspira essencialament de las tradicions autoctònas mexicanas. Venguèt famosa per sos [[autoretrach]]es; e mai se l'escrivan francés [[André Breton]] diguèt de sa pintura qu'èra [[surrealisme|surrealista]], jamai se volguèt pas identificar amb aquel movement. 

Èra l'esposa del famós pintor mexican, [[Diego Rivera]].

== Biografia ==

=== Enfança, formacion e accident ===

Magdalena Carmen Frida Kahlo Calderón naissèc lo 6 de julhet de [[1907]] a [[Coyoacán]], una comuna de la periferia de la [[Ciutat de Mexic]]. Son paire, [[Guillermo Kahlo]] ([[1871]]–[[1941]]), èra un [[fotografia|fotografe]] d'origina [[Alemanha|alemanda]]. Sa maire, [[Matilde Calderón y González]] ([[1876]]–[[1932]]), èra una mestissa illetraa qu'assegurèc la gestion dels afaires domestics&lt;ref&gt;'''[[francés|(fr)]]''' Hayden Herrera e Philippe Beaudoin, ''Frida: biographie de Frida Kahlo'', Flammarion, coll. « Grandes biographies », 2022, p. 20.&lt;/ref&gt;. Frida èra la tresena filha dau pareu. La [[familha (parentèla)|familha]] viviá dins un environament marcat per lo rescontre entre las [[tradicion]]s [[mexic]]anas, l'eiretatge [[Euròpa|europeu]], la practica [[religions|religiosa]] e las activitats [[art]]isticas. La [[fotografia]] i teniá una plaça majora e Guillermo Kahlo aprenguèc las reglas d'observacion e de compausion d'un imatge a sa filha.

En [[1913]], a 6 ans, Kahlo contractèc la [[poliomieliti]] que li laissèc una chamba drecha mai corta e mai teuna&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Valmantas Budrys, « Neurological Deficits in the Life and Works of Frida Kahlo », ''European Neurology'', vol. 55, n° 1,‎ 2006, pp. 4-10.&lt;/ref&gt;. Aquela [[malautiá]] foguèc ansin lo prumier còp de la longa tiera d'espròvas [[medecina|medicalas]] que marquèron son existéncia. Son paire l'encoratjèc a practicar d'[[exercici fisic|activitats fisicas]] per afortir aquela chamba, mas aquela experiéncia precòça de la diferéncia corporala prenguèc mai tard una plaça importanta dins la construccion de son imatge public e de sa pintura.

En [[1922]], intrèc a l'Escòla Nacionala Preparatòria de la Ciutat de Mexic, onte voliá se formar per entreprendre d'estudis de [[medecina]]. Faiá partia d'una generacion de joves mexicans educats dins lo contèxte de la reconstruccion [[cultura]]la e [[politica]] menaa après la [[Revolucion Mexicana]]. S'interessèc a la [[literatura]], a las [[sciéncia]]s e a las ideias politicas de senestra. Rejonhèc ansin un grop d'estudiants, los Cachuchas, onte rescontrèc Alejandro Gómez Arias onte venguèc son companhon. I desvolopèc pereu de ligams amb los mitans intellectuaus e politics que menèron a son raprochament ulterior amb lo [[comunisme]] [[Mexic|mexican]].

Lo 17 de setembre de [[1925]], foguèc victima d'un accident fòrça greu quand un [[tramvai]] percutèc son bus. Passèc un mes dins un [[espitau]] e gardèc de sequelas duradissas en despiech de desenaus d'operacions durant lo resta de sa vida&lt;ref&gt;'''[[espanhòu|(es)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: una biografía de Frida Kahlo'', La Ciutat de Mexic, Diana, 1984, p. 62.&lt;/ref&gt;. De mai, immobilizaa durant de periòdes longs, foguèc oblijaa d'abandonar sos projectes d'estudis medicaus. Es ansin durant sa convalescéncia que comencèc de pénher. Per l'ajudar, sa maire organizèc la fabricacion d'un chavalet especiau, adaptat a la posicion ocupaa dins son [[liech]]. Completat per un [[mirau]], aqueu sistema venguèc l'instrument d'una practica [[art|artistica]] novela&lt;ref&gt;'''[[espanhòu|(es)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: una biografía de Frida Kahlo'', La Ciutat de Mexic, Diana, 1984, pp. 62-63.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Andrea Kettermann, ''Kahlo'', Taschen, 2003, pp. 17-18.&lt;/ref&gt;. Tre [[1926]], Kahlo penhèc son prumier autoretrach, destinat a Alejandro Gómez Arias.

Pauc a cha pauc, la pintura venguèc un mejan de ganhar d'argent per contribuïr au pagament de las despensas [[medecina|medicalas]] de la [[familha (parentèla)|familha]]. Puei, venguèc una vocacion vertadiera. Privaa de la possibilitat de seguir sos estudis medicaus, Frida Kahlo comencèc d'observar son còrs, çò qu'inspirèc lo començament de son expression artistica. Ansin, se l'accident creèc pas l'artista, transformèc rapidament las condicions li permetent de bastir sa relacion amb la pintura.

=== Diego Rivera e vida adulta ===

[[Fichièr:Frida Kahlo Diego Rivera 1932.jpg|thumb|right|Frida Kahlo e son marit, [[Diego Rivera]], en [[1932]].]]

A partir de [[1928]], Kahlo se raprochèc de [[Diego Rivera]] ([[1886]]-[[1957]]), un [[pintura|pintre]] muralista ja famós e engatjat dins la vida [[politica]] e [[cultura]]la de [[Mexic]]. Li mostrèc son trabalh e li demandèc son vejaire sus sa pintura. Lor relacion venguèc rapidament [[amor|amorosa]] e lo pareu se [[maridatge|maridèc]] lo 21 d'aost de [[1929]]. Aqueu maridatge permetèc a Kahlo d'intrar au sen dau ret d'artistas, d'intellectuaus, de fotografes e de militants [[politica|politics]] frequentat per son marit e de s'inscriure dins los mitans [[comunisme|comunistas]]. Lo pareu partejava pereu un interès marcat per la cultura mexicana, las tradicions popularas e l'art [[Mesoamerica|precolombian]]. Pasmens, sos projetes artistics demorèron fòrça diferents : Rivera trabalhèc mai que mai a l'eschala monumentala dau [[muralisme]] mentre que Kahlo se concentrèc sus una pintura intima constituïa de retrachs e de scenas reduchas.

De [[1930]] a [[1933]], lo pareu vivèc als [[USA|Estats Units]] onte Kahlo perdèc dos mainats que sas anchas, fracturaas per son accident, permetián pas un desvolopament normau dau [[fètus]]&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 133-160.&lt;/ref&gt;. Durant aqueu sejorn, Rivera e Kahlo s'installèron a [[San Francisco]], a [[Detroit]] e a [[Nòva York]] en foncion de las comandas reçaupuas per lo prumier. Aquò permetèc a Kahlo de rescontrar plusors intellectuaus estatsunidencs importants e de venir amiga amb lo doctor [[Leo Eloesser]] ([[1881]]-[[1976]]). Es pereu durant aqueu periòde que Kahlo comencèc d'èsser la modela de fotografes professionaus coma [[Edward Weston]] ([[1886]]-[[1958]]) e [[Imogen Cunningham]] ([[1883]]-[[1976]])&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 117-125.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Martha Zamora, ''Frida Kahlo: The Brush of Anguish'', 1990, pp. 42-43.&lt;/ref&gt;. Aquelas [[fotografia]]s mòstran la volontat precòça de Kahlo d'utilizar sos [[vestit]]s, sas coifuras e sos accessòris per construire un imatge public aisament identificable&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Christina Burrus, « The Life of Frida Kahlo », dins Emma Dexter, ''Frida Kahlo'', Tate Modern, 2005, p. 203.&lt;/ref&gt;. Sos problemas de santat li inspirèron egalament d'òbras fòrça personalas, especialament ''Henry Ford Hospital'', onte se representèc sus un liech d'espitau après un maupart dins una compausicion l'associant amb d'elements medicaus e diferents simboles e objectes penjats a l'entorn d'ela.

Lo [[maridatge]] amb [[Diego Rivera]] foguèc pereu tumultuós. Los dos entretenguèron mai d'una relacion extraconjugala, çò qu'entraïnèc de crisis repetias&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 192-201.&lt;/ref&gt;. En [[1939]], un [[divòrci]] foguèc prononciat. Aquela fasa foguèc centrala dins la carriera de Kahlo que produguèc ''Las Doas Fridas'', un de sas òbras mai celebras. Pasmens, lo [[divòrci]] interrompèc pas tota relacion entre Rivera e Kahlo e lo coble se tornèc maridar en decembre de [[1940]]. Durant aqueu periòde, la vida de Kahlo foguèc pereu marcaa per d'eveniments politics internacionaus. Amb Rivera, sostenguèc los republicans durant la [[Guèrra Civila Espanhòla|Guerra Civila Espanhòla]] ([[1936]]-[[1939]])&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Andrea Kettenmann, ''Kahlo'', Taschen, 2003, pp. 40-41.&lt;/ref&gt;. Aculhèron tanben [[Trotski|Leon Trotski]] e son esposa durant son exili en [[Mexic]]&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 192-215.&lt;/ref&gt;. Pasmens, aquel engatjament politic foguèc una dimension segondària dins lo desvolopament de son òbra que demorèc mai que mai centrat sus son identitat personala e son trabalh picturau.

A partir dels [[ans 1940]], l'estat de santat de Kahlo comencèc de se desgradar fortament. Deguèc donc subir plusors operacions e s'aliechar durant de periòdes longs. Pasmens, en [[1942]], poguèc començar d'ensenhar a l'Escòla Nacionala de Pintura, d'Escultura e de Gravura. Organizèc de cors en cò d'ela quand sa santat l'empachava de se desplaçar. Sa pintura evolucionèc d'un biais parallele a la deterioracion de son còrs e la dolor i venguèc una estructura visuala permetent de representar l'experiéncia de sa vulnerabilitat. En [[1953]], los metges deguèron l'[[amputacion|amputar]] d'una partia de sa chamba drecha&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 412-430.&lt;/ref&gt;. En despiech de sas dificultats, arrestèc pas de pénher e de s'interessar a la vida [[politica]]. Per exemple, participèc a una manifestacion còntra l'intervencion [[USA|estatsunidenca]] en [[Guatemala]]&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Martha Zamora, ''Frida Kahlo: The Brush of Anguish'', Chronicle Books, 1990, p. 138.&lt;/ref&gt;.

Frida Kahlo morèc lo 13 de julhet de [[1954]], a 47 ans&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 425-433.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Sa mòrt es benleu ligaa a una presa tròp importanta de medicaments antidolor. Aquò es a l'origina d'una teoria de [[suicidi]] qu'es sostengua per de biografes coma Hayden Herrera. La causa oficiala dau decès es una embolia pumonària e ni la polícia ni la familha jutjèron necessari de demandar una autopsia per verificar.&lt;/ref&gt;. Son ostau personau, la ''Casa Azul'', venguèc après sa [[mòrt]] un [[musèu|museu]] dedicat a sa memòria e a son òbra. Son còrs foguèc cremat. Sos cendres son conservats en la ''Casa Azul''&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 433-440.&lt;/ref&gt;.

== Òbra ==

=== Una òbra personala ===

La pintura de Frida Kahlo es aisament reconeissabla gràcias a l'importància donaa a la [[cara]] e au còrs de l'[[art|artista]]. Los autoretrachs constituïsson una part essenciala de sa produccion e donan sovent l'impression d'una pintura [[autobiografia|autobiografica]]. D'efiech, utilizava lo sieu visatge coma una figura establa que li permetiá d'explorar d'identitats diferentas, d'estats [[emocion|emocionaus]] e de situacions simbolics. Ansin, dins son òbra, l'usatge de l'autoretrach es pas una reproduccion simpla de son aparéncia fisica.

Dins sos tableus, la cara demòra generalament frontala e impassibla, mentre que lo còrs, los [[vestit]]s, los [[animalia|animaus]] e l'environament exprimisson de transformacions que son pas directament vesibles dins l'expression de la cara. Aquela immobilitat aparenta dona a sas òbras una tension particulara. L'espectator agacha un personatge que sembla de se presentar amb un important mestritge tot en expausant d'experiéncias de sofrença, de separacion, de desirança o de fragilitat.

=== Identitat e simbolisme ===

=== Una artista d'avantgarda ===

=== Òbras principalas ===

== Eiretatge e posteritat ==

=== Una reconeissença progressiva ===

=== De l'artista a l'icòna ===

=== Una influéncia mondiala ===

== Annexas ==

=== Ligams internes ===

=== Bibliografia ===

=== Nòtas e referéncias ===
&lt;div style=&quot;-moz-column-count:3; column-count:3;&quot;&gt;
&lt;references/&gt;
&lt;/div&gt;

[[Categoria:Pintre mexican|Kahlo, Frida]]
[[Categoria:Naissença en 1907|Kahlo, Frida]]
[[Categoria:Decès en 1954|Kahlo, Frida]]</text>
      <sha1>3fyby7luvhr6az4f5ren2gu8g12bu00</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2508036</id>
      <parentid>2508026</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T04:39:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nicolas Eynaud</username>
        <id>6858</id>
      </contributor>
      <comment>/* Una òbra personala */</comment>
      <origin>2508036</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13059" sha1="c92m1wldjmuc9hqjoaquyd8td75g8o1" xml:space="preserve">{{article en construccion}}
{{1000 fondamentals}}

{| border=&quot;1&quot; cellpadding=&quot;2&quot; width=255 cellspacing=&quot;0&quot; align=&quot;right&quot; style=&quot;margin: 0 0 1em 1em; text-align:left; border-collapse:collapse; border:1px gray solid; font-size:95%; background:#f9f9f9&quot;
|+ &lt;big&gt;&lt;big&gt;'''Frida Kahlo'''
|-
| style=&quot;background:#efefef&quot; align=&quot;center&quot; colspan=2 |[[Fichièr:Frida Kahlo, by Guillermo Kahlo.jpg|200px]]
|-
!align=right|Profession:
|[[pintura|pintre]]
|-
!align=right|País:
| [[Mexic]]
|-
!align=right|Data de naissença:
|[[6 de julhet]] de [[1907]]
|-
!align=right|Luòc de naissença:
| Coyoacán, [[Mexic]]
|-
!align=right|Data de decès:
|[[13 de julhet]] de [[1954]]
|-
!align=right|Luòc de decès:
| Coyoacán
|}

'''Magdalena Carmen Frida Kahlo y Calderón''', mai coneguda coma '''Frida Kahlo''' ([[Coyoacán]], [[Ciutat de Mexic]], [[6 de julh]] de [[1907]] - Coyoacán, Ciutat de Mexic, [[13 de julh]] de [[1954]]) foguèt una pintora [[Mexic|mexicana]]. Son òbra s'inspira essencialament de las tradicions autoctònas mexicanas. Venguèt famosa per sos [[autoretrach]]es; e mai se l'escrivan francés [[André Breton]] diguèt de sa pintura qu'èra [[surrealisme|surrealista]], jamai se volguèt pas identificar amb aquel movement. 

Èra l'esposa del famós pintor mexican, [[Diego Rivera]].

== Biografia ==

=== Enfança, formacion e accident ===

Magdalena Carmen Frida Kahlo Calderón naissèc lo 6 de julhet de [[1907]] a [[Coyoacán]], una comuna de la periferia de la [[Ciutat de Mexic]]. Son paire, [[Guillermo Kahlo]] ([[1871]]–[[1941]]), èra un [[fotografia|fotografe]] d'origina [[Alemanha|alemanda]]. Sa maire, [[Matilde Calderón y González]] ([[1876]]–[[1932]]), èra una mestissa illetraa qu'assegurèc la gestion dels afaires domestics&lt;ref&gt;'''[[francés|(fr)]]''' Hayden Herrera e Philippe Beaudoin, ''Frida: biographie de Frida Kahlo'', Flammarion, coll. « Grandes biographies », 2022, p. 20.&lt;/ref&gt;. Frida èra la tresena filha dau pareu. La [[familha (parentèla)|familha]] viviá dins un environament marcat per lo rescontre entre las [[tradicion]]s [[mexic]]anas, l'eiretatge [[Euròpa|europeu]], la practica [[religions|religiosa]] e las activitats [[art]]isticas. La [[fotografia]] i teniá una plaça majora e Guillermo Kahlo aprenguèc las reglas d'observacion e de compausion d'un imatge a sa filha.

En [[1913]], a 6 ans, Kahlo contractèc la [[poliomieliti]] que li laissèc una chamba drecha mai corta e mai teuna&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Valmantas Budrys, « Neurological Deficits in the Life and Works of Frida Kahlo », ''European Neurology'', vol. 55, n° 1,‎ 2006, pp. 4-10.&lt;/ref&gt;. Aquela [[malautiá]] foguèc ansin lo prumier còp de la longa tiera d'espròvas [[medecina|medicalas]] que marquèron son existéncia. Son paire l'encoratjèc a practicar d'[[exercici fisic|activitats fisicas]] per afortir aquela chamba, mas aquela experiéncia precòça de la diferéncia corporala prenguèc mai tard una plaça importanta dins la construccion de son imatge public e de sa pintura.

En [[1922]], intrèc a l'Escòla Nacionala Preparatòria de la Ciutat de Mexic, onte voliá se formar per entreprendre d'estudis de [[medecina]]. Faiá partia d'una generacion de joves mexicans educats dins lo contèxte de la reconstruccion [[cultura]]la e [[politica]] menaa après la [[Revolucion Mexicana]]. S'interessèc a la [[literatura]], a las [[sciéncia]]s e a las ideias politicas de senestra. Rejonhèc ansin un grop d'estudiants, los Cachuchas, onte rescontrèc Alejandro Gómez Arias onte venguèc son companhon. I desvolopèc pereu de ligams amb los mitans intellectuaus e politics que menèron a son raprochament ulterior amb lo [[comunisme]] [[Mexic|mexican]].

Lo 17 de setembre de [[1925]], foguèc victima d'un accident fòrça greu quand un [[tramvai]] percutèc son bus. Passèc un mes dins un [[espitau]] e gardèc de sequelas duradissas en despiech de desenaus d'operacions durant lo resta de sa vida&lt;ref&gt;'''[[espanhòu|(es)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: una biografía de Frida Kahlo'', La Ciutat de Mexic, Diana, 1984, p. 62.&lt;/ref&gt;. De mai, immobilizaa durant de periòdes longs, foguèc oblijaa d'abandonar sos projectes d'estudis medicaus. Es ansin durant sa convalescéncia que comencèc de pénher. Per l'ajudar, sa maire organizèc la fabricacion d'un chavalet especiau, adaptat a la posicion ocupaa dins son [[liech]]. Completat per un [[mirau]], aqueu sistema venguèc l'instrument d'una practica [[art|artistica]] novela&lt;ref&gt;'''[[espanhòu|(es)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: una biografía de Frida Kahlo'', La Ciutat de Mexic, Diana, 1984, pp. 62-63.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Andrea Kettermann, ''Kahlo'', Taschen, 2003, pp. 17-18.&lt;/ref&gt;. Tre [[1926]], Kahlo penhèc son prumier autoretrach, destinat a Alejandro Gómez Arias.

Pauc a cha pauc, la pintura venguèc un mejan de ganhar d'argent per contribuïr au pagament de las despensas [[medecina|medicalas]] de la [[familha (parentèla)|familha]]. Puei, venguèc una vocacion vertadiera. Privaa de la possibilitat de seguir sos estudis medicaus, Frida Kahlo comencèc d'observar son còrs, çò qu'inspirèc lo començament de son expression artistica. Ansin, se l'accident creèc pas l'artista, transformèc rapidament las condicions li permetent de bastir sa relacion amb la pintura.

=== Diego Rivera e vida adulta ===

[[Fichièr:Frida Kahlo Diego Rivera 1932.jpg|thumb|right|Frida Kahlo e son marit, [[Diego Rivera]], en [[1932]].]]

A partir de [[1928]], Kahlo se raprochèc de [[Diego Rivera]] ([[1886]]-[[1957]]), un [[pintura|pintre]] muralista ja famós e engatjat dins la vida [[politica]] e [[cultura]]la de [[Mexic]]. Li mostrèc son trabalh e li demandèc son vejaire sus sa pintura. Lor relacion venguèc rapidament [[amor|amorosa]] e lo pareu se [[maridatge|maridèc]] lo 21 d'aost de [[1929]]. Aqueu maridatge permetèc a Kahlo d'intrar au sen dau ret d'artistas, d'intellectuaus, de fotografes e de militants [[politica|politics]] frequentat per son marit e de s'inscriure dins los mitans [[comunisme|comunistas]]. Lo pareu partejava pereu un interès marcat per la cultura mexicana, las tradicions popularas e l'art [[Mesoamerica|precolombian]]. Pasmens, sos projetes artistics demorèron fòrça diferents : Rivera trabalhèc mai que mai a l'eschala monumentala dau [[muralisme]] mentre que Kahlo se concentrèc sus una pintura intima constituïa de retrachs e de scenas reduchas.

De [[1930]] a [[1933]], lo pareu vivèc als [[USA|Estats Units]] onte Kahlo perdèc dos mainats que sas anchas, fracturaas per son accident, permetián pas un desvolopament normau dau [[fètus]]&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 133-160.&lt;/ref&gt;. Durant aqueu sejorn, Rivera e Kahlo s'installèron a [[San Francisco]], a [[Detroit]] e a [[Nòva York]] en foncion de las comandas reçaupuas per lo prumier. Aquò permetèc a Kahlo de rescontrar plusors intellectuaus estatsunidencs importants e de venir amiga amb lo doctor [[Leo Eloesser]] ([[1881]]-[[1976]]). Es pereu durant aqueu periòde que Kahlo comencèc d'èsser la modela de fotografes professionaus coma [[Edward Weston]] ([[1886]]-[[1958]]) e [[Imogen Cunningham]] ([[1883]]-[[1976]])&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 117-125.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Martha Zamora, ''Frida Kahlo: The Brush of Anguish'', 1990, pp. 42-43.&lt;/ref&gt;. Aquelas [[fotografia]]s mòstran la volontat precòça de Kahlo d'utilizar sos [[vestit]]s, sas coifuras e sos accessòris per construire un imatge public aisament identificable&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Christina Burrus, « The Life of Frida Kahlo », dins Emma Dexter, ''Frida Kahlo'', Tate Modern, 2005, p. 203.&lt;/ref&gt;. Sos problemas de santat li inspirèron egalament d'òbras fòrça personalas, especialament ''Henry Ford Hospital'', onte se representèc sus un liech d'espitau après un maupart dins una compausicion l'associant amb d'elements medicaus e diferents simboles e objectes penjats a l'entorn d'ela.

Lo [[maridatge]] amb [[Diego Rivera]] foguèc pereu tumultuós. Los dos entretenguèron mai d'una relacion extraconjugala, çò qu'entraïnèc de crisis repetias&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 192-201.&lt;/ref&gt;. En [[1939]], un [[divòrci]] foguèc prononciat. Aquela fasa foguèc centrala dins la carriera de Kahlo que produguèc ''Las Doas Fridas'', un de sas òbras mai celebras. Pasmens, lo [[divòrci]] interrompèc pas tota relacion entre Rivera e Kahlo e lo coble se tornèc maridar en decembre de [[1940]]. Durant aqueu periòde, la vida de Kahlo foguèc pereu marcaa per d'eveniments politics internacionaus. Amb Rivera, sostenguèc los republicans durant la [[Guèrra Civila Espanhòla|Guerra Civila Espanhòla]] ([[1936]]-[[1939]])&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Andrea Kettenmann, ''Kahlo'', Taschen, 2003, pp. 40-41.&lt;/ref&gt;. Aculhèron tanben [[Trotski|Leon Trotski]] e son esposa durant son exili en [[Mexic]]&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 192-215.&lt;/ref&gt;. Pasmens, aquel engatjament politic foguèc una dimension segondària dins lo desvolopament de son òbra que demorèc mai que mai centrat sus son identitat personala e son trabalh picturau.

A partir dels [[ans 1940]], l'estat de santat de Kahlo comencèc de se desgradar fortament. Deguèc donc subir plusors operacions e s'aliechar durant de periòdes longs. Pasmens, en [[1942]], poguèc començar d'ensenhar a l'Escòla Nacionala de Pintura, d'Escultura e de Gravura. Organizèc de cors en cò d'ela quand sa santat l'empachava de se desplaçar. Sa pintura evolucionèc d'un biais parallele a la deterioracion de son còrs e la dolor i venguèc una estructura visuala permetent de representar l'experiéncia de sa vulnerabilitat. En [[1953]], los metges deguèron l'[[amputacion|amputar]] d'una partia de sa chamba drecha&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 412-430.&lt;/ref&gt;. En despiech de sas dificultats, arrestèc pas de pénher e de s'interessar a la vida [[politica]]. Per exemple, participèc a una manifestacion còntra l'intervencion [[USA|estatsunidenca]] en [[Guatemala]]&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Martha Zamora, ''Frida Kahlo: The Brush of Anguish'', Chronicle Books, 1990, p. 138.&lt;/ref&gt;.

Frida Kahlo morèc lo 13 de julhet de [[1954]], a 47 ans&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 425-433.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Sa mòrt es benleu ligaa a una presa tròp importanta de medicaments antidolor. Aquò es a l'origina d'una teoria de [[suicidi]] qu'es sostengua per de biografes coma Hayden Herrera. La causa oficiala dau decès es una embolia pumonària e ni la polícia ni la familha jutjèron necessari de demandar una autopsia per verificar.&lt;/ref&gt;. Son ostau personau, la ''Casa Azul'', venguèc après sa [[mòrt]] un [[musèu|museu]] dedicat a sa memòria e a son òbra. Son còrs foguèc cremat. Sos cendres son conservats en la ''Casa Azul''&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 433-440.&lt;/ref&gt;.

== Òbra ==

=== Una òbra personala ===

La pintura de Frida Kahlo es aisament reconeissabla gràcias a l'importància donaa a la [[cara]] e au còrs de l'[[art|artista]]. Los autoretrachs constituïsson una part essenciala de sa produccion e donan sovent l'impression d'una pintura [[autobiografia|autobiografica]]. D'efiech, utilizava lo sieu visatge coma una figura establa que li permetiá d'explorar d'identitats diferentas, d'estats [[emocion|emocionaus]] e de situacions simbolics. Ansin, dins son òbra, l'usatge de l'autoretrach es pas una reproduccion simpla de son aparéncia fisica.

Dins sos tableus, la cara demòra generalament frontala e impassibla, mentre que lo còrs, los [[vestit]]s, los [[animalia|animaus]] e l'environament exprimisson de transformacions que son pas directament vesibles dins l'expression de la cara. Aquela immobilitat aparenta dona a sas òbras una tension particulara. L'espectator agacha un personatge que sembla de se presentar amb un important mestritge tot en expausant d'experiéncias de sofrença, de separacion, de desirança o de fragilitat. L'usatge d'un miralh èra centrau dins aquela practica que permetiá de construire la scena.

=== Identitat e simbolisme ===

=== Una artista d'avantgarda ===

=== Òbras principalas ===

== Eiretatge e posteritat ==

=== Una reconeissença progressiva ===

=== De l'artista a l'icòna ===

=== Una influéncia mondiala ===

== Annexas ==

=== Ligams internes ===

=== Bibliografia ===

=== Nòtas e referéncias ===
&lt;div style=&quot;-moz-column-count:3; column-count:3;&quot;&gt;
&lt;references/&gt;
&lt;/div&gt;

[[Categoria:Pintre mexican|Kahlo, Frida]]
[[Categoria:Naissença en 1907|Kahlo, Frida]]
[[Categoria:Decès en 1954|Kahlo, Frida]]</text>
      <sha1>c92m1wldjmuc9hqjoaquyd8td75g8o1</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2508037</id>
      <parentid>2508036</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T04:52:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nicolas Eynaud</username>
        <id>6858</id>
      </contributor>
      <comment>/* Una òbra personala */</comment>
      <origin>2508037</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13392" sha1="2hmfnq46ha7zwdgjga659g1192ag8gq" xml:space="preserve">{{article en construccion}}
{{1000 fondamentals}}

{| border=&quot;1&quot; cellpadding=&quot;2&quot; width=255 cellspacing=&quot;0&quot; align=&quot;right&quot; style=&quot;margin: 0 0 1em 1em; text-align:left; border-collapse:collapse; border:1px gray solid; font-size:95%; background:#f9f9f9&quot;
|+ &lt;big&gt;&lt;big&gt;'''Frida Kahlo'''
|-
| style=&quot;background:#efefef&quot; align=&quot;center&quot; colspan=2 |[[Fichièr:Frida Kahlo, by Guillermo Kahlo.jpg|200px]]
|-
!align=right|Profession:
|[[pintura|pintre]]
|-
!align=right|País:
| [[Mexic]]
|-
!align=right|Data de naissença:
|[[6 de julhet]] de [[1907]]
|-
!align=right|Luòc de naissença:
| Coyoacán, [[Mexic]]
|-
!align=right|Data de decès:
|[[13 de julhet]] de [[1954]]
|-
!align=right|Luòc de decès:
| Coyoacán
|}

'''Magdalena Carmen Frida Kahlo y Calderón''', mai coneguda coma '''Frida Kahlo''' ([[Coyoacán]], [[Ciutat de Mexic]], [[6 de julh]] de [[1907]] - Coyoacán, Ciutat de Mexic, [[13 de julh]] de [[1954]]) foguèt una pintora [[Mexic|mexicana]]. Son òbra s'inspira essencialament de las tradicions autoctònas mexicanas. Venguèt famosa per sos [[autoretrach]]es; e mai se l'escrivan francés [[André Breton]] diguèt de sa pintura qu'èra [[surrealisme|surrealista]], jamai se volguèt pas identificar amb aquel movement. 

Èra l'esposa del famós pintor mexican, [[Diego Rivera]].

== Biografia ==

=== Enfança, formacion e accident ===

Magdalena Carmen Frida Kahlo Calderón naissèc lo 6 de julhet de [[1907]] a [[Coyoacán]], una comuna de la periferia de la [[Ciutat de Mexic]]. Son paire, [[Guillermo Kahlo]] ([[1871]]–[[1941]]), èra un [[fotografia|fotografe]] d'origina [[Alemanha|alemanda]]. Sa maire, [[Matilde Calderón y González]] ([[1876]]–[[1932]]), èra una mestissa illetraa qu'assegurèc la gestion dels afaires domestics&lt;ref&gt;'''[[francés|(fr)]]''' Hayden Herrera e Philippe Beaudoin, ''Frida: biographie de Frida Kahlo'', Flammarion, coll. « Grandes biographies », 2022, p. 20.&lt;/ref&gt;. Frida èra la tresena filha dau pareu. La [[familha (parentèla)|familha]] viviá dins un environament marcat per lo rescontre entre las [[tradicion]]s [[mexic]]anas, l'eiretatge [[Euròpa|europeu]], la practica [[religions|religiosa]] e las activitats [[art]]isticas. La [[fotografia]] i teniá una plaça majora e Guillermo Kahlo aprenguèc las reglas d'observacion e de compausion d'un imatge a sa filha.

En [[1913]], a 6 ans, Kahlo contractèc la [[poliomieliti]] que li laissèc una chamba drecha mai corta e mai teuna&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Valmantas Budrys, « Neurological Deficits in the Life and Works of Frida Kahlo », ''European Neurology'', vol. 55, n° 1,‎ 2006, pp. 4-10.&lt;/ref&gt;. Aquela [[malautiá]] foguèc ansin lo prumier còp de la longa tiera d'espròvas [[medecina|medicalas]] que marquèron son existéncia. Son paire l'encoratjèc a practicar d'[[exercici fisic|activitats fisicas]] per afortir aquela chamba, mas aquela experiéncia precòça de la diferéncia corporala prenguèc mai tard una plaça importanta dins la construccion de son imatge public e de sa pintura.

En [[1922]], intrèc a l'Escòla Nacionala Preparatòria de la Ciutat de Mexic, onte voliá se formar per entreprendre d'estudis de [[medecina]]. Faiá partia d'una generacion de joves mexicans educats dins lo contèxte de la reconstruccion [[cultura]]la e [[politica]] menaa après la [[Revolucion Mexicana]]. S'interessèc a la [[literatura]], a las [[sciéncia]]s e a las ideias politicas de senestra. Rejonhèc ansin un grop d'estudiants, los Cachuchas, onte rescontrèc Alejandro Gómez Arias onte venguèc son companhon. I desvolopèc pereu de ligams amb los mitans intellectuaus e politics que menèron a son raprochament ulterior amb lo [[comunisme]] [[Mexic|mexican]].

Lo 17 de setembre de [[1925]], foguèc victima d'un accident fòrça greu quand un [[tramvai]] percutèc son bus. Passèc un mes dins un [[espitau]] e gardèc de sequelas duradissas en despiech de desenaus d'operacions durant lo resta de sa vida&lt;ref&gt;'''[[espanhòu|(es)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: una biografía de Frida Kahlo'', La Ciutat de Mexic, Diana, 1984, p. 62.&lt;/ref&gt;. De mai, immobilizaa durant de periòdes longs, foguèc oblijaa d'abandonar sos projectes d'estudis medicaus. Es ansin durant sa convalescéncia que comencèc de pénher. Per l'ajudar, sa maire organizèc la fabricacion d'un chavalet especiau, adaptat a la posicion ocupaa dins son [[liech]]. Completat per un [[mirau]], aqueu sistema venguèc l'instrument d'una practica [[art|artistica]] novela&lt;ref&gt;'''[[espanhòu|(es)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: una biografía de Frida Kahlo'', La Ciutat de Mexic, Diana, 1984, pp. 62-63.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Andrea Kettermann, ''Kahlo'', Taschen, 2003, pp. 17-18.&lt;/ref&gt;. Tre [[1926]], Kahlo penhèc son prumier autoretrach, destinat a Alejandro Gómez Arias.

Pauc a cha pauc, la pintura venguèc un mejan de ganhar d'argent per contribuïr au pagament de las despensas [[medecina|medicalas]] de la [[familha (parentèla)|familha]]. Puei, venguèc una vocacion vertadiera. Privaa de la possibilitat de seguir sos estudis medicaus, Frida Kahlo comencèc d'observar son còrs, çò qu'inspirèc lo començament de son expression artistica. Ansin, se l'accident creèc pas l'artista, transformèc rapidament las condicions li permetent de bastir sa relacion amb la pintura.

=== Diego Rivera e vida adulta ===

[[Fichièr:Frida Kahlo Diego Rivera 1932.jpg|thumb|right|Frida Kahlo e son marit, [[Diego Rivera]], en [[1932]].]]

A partir de [[1928]], Kahlo se raprochèc de [[Diego Rivera]] ([[1886]]-[[1957]]), un [[pintura|pintre]] muralista ja famós e engatjat dins la vida [[politica]] e [[cultura]]la de [[Mexic]]. Li mostrèc son trabalh e li demandèc son vejaire sus sa pintura. Lor relacion venguèc rapidament [[amor|amorosa]] e lo pareu se [[maridatge|maridèc]] lo 21 d'aost de [[1929]]. Aqueu maridatge permetèc a Kahlo d'intrar au sen dau ret d'artistas, d'intellectuaus, de fotografes e de militants [[politica|politics]] frequentat per son marit e de s'inscriure dins los mitans [[comunisme|comunistas]]. Lo pareu partejava pereu un interès marcat per la cultura mexicana, las tradicions popularas e l'art [[Mesoamerica|precolombian]]. Pasmens, sos projetes artistics demorèron fòrça diferents : Rivera trabalhèc mai que mai a l'eschala monumentala dau [[muralisme]] mentre que Kahlo se concentrèc sus una pintura intima constituïa de retrachs e de scenas reduchas.

De [[1930]] a [[1933]], lo pareu vivèc als [[USA|Estats Units]] onte Kahlo perdèc dos mainats que sas anchas, fracturaas per son accident, permetián pas un desvolopament normau dau [[fètus]]&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 133-160.&lt;/ref&gt;. Durant aqueu sejorn, Rivera e Kahlo s'installèron a [[San Francisco]], a [[Detroit]] e a [[Nòva York]] en foncion de las comandas reçaupuas per lo prumier. Aquò permetèc a Kahlo de rescontrar plusors intellectuaus estatsunidencs importants e de venir amiga amb lo doctor [[Leo Eloesser]] ([[1881]]-[[1976]]). Es pereu durant aqueu periòde que Kahlo comencèc d'èsser la modela de fotografes professionaus coma [[Edward Weston]] ([[1886]]-[[1958]]) e [[Imogen Cunningham]] ([[1883]]-[[1976]])&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 117-125.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Martha Zamora, ''Frida Kahlo: The Brush of Anguish'', 1990, pp. 42-43.&lt;/ref&gt;. Aquelas [[fotografia]]s mòstran la volontat precòça de Kahlo d'utilizar sos [[vestit]]s, sas coifuras e sos accessòris per construire un imatge public aisament identificable&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Christina Burrus, « The Life of Frida Kahlo », dins Emma Dexter, ''Frida Kahlo'', Tate Modern, 2005, p. 203.&lt;/ref&gt;. Sos problemas de santat li inspirèron egalament d'òbras fòrça personalas, especialament ''Henry Ford Hospital'', onte se representèc sus un liech d'espitau après un maupart dins una compausicion l'associant amb d'elements medicaus e diferents simboles e objectes penjats a l'entorn d'ela.

Lo [[maridatge]] amb [[Diego Rivera]] foguèc pereu tumultuós. Los dos entretenguèron mai d'una relacion extraconjugala, çò qu'entraïnèc de crisis repetias&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 192-201.&lt;/ref&gt;. En [[1939]], un [[divòrci]] foguèc prononciat. Aquela fasa foguèc centrala dins la carriera de Kahlo que produguèc ''Las Doas Fridas'', un de sas òbras mai celebras. Pasmens, lo [[divòrci]] interrompèc pas tota relacion entre Rivera e Kahlo e lo coble se tornèc maridar en decembre de [[1940]]. Durant aqueu periòde, la vida de Kahlo foguèc pereu marcaa per d'eveniments politics internacionaus. Amb Rivera, sostenguèc los republicans durant la [[Guèrra Civila Espanhòla|Guerra Civila Espanhòla]] ([[1936]]-[[1939]])&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Andrea Kettenmann, ''Kahlo'', Taschen, 2003, pp. 40-41.&lt;/ref&gt;. Aculhèron tanben [[Trotski|Leon Trotski]] e son esposa durant son exili en [[Mexic]]&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 192-215.&lt;/ref&gt;. Pasmens, aquel engatjament politic foguèc una dimension segondària dins lo desvolopament de son òbra que demorèc mai que mai centrat sus son identitat personala e son trabalh picturau.

A partir dels [[ans 1940]], l'estat de santat de Kahlo comencèc de se desgradar fortament. Deguèc donc subir plusors operacions e s'aliechar durant de periòdes longs. Pasmens, en [[1942]], poguèc començar d'ensenhar a l'Escòla Nacionala de Pintura, d'Escultura e de Gravura. Organizèc de cors en cò d'ela quand sa santat l'empachava de se desplaçar. Sa pintura evolucionèc d'un biais parallele a la deterioracion de son còrs e la dolor i venguèc una estructura visuala permetent de representar l'experiéncia de sa vulnerabilitat. En [[1953]], los metges deguèron l'[[amputacion|amputar]] d'una partia de sa chamba drecha&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 412-430.&lt;/ref&gt;. En despiech de sas dificultats, arrestèc pas de pénher e de s'interessar a la vida [[politica]]. Per exemple, participèc a una manifestacion còntra l'intervencion [[USA|estatsunidenca]] en [[Guatemala]]&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Martha Zamora, ''Frida Kahlo: The Brush of Anguish'', Chronicle Books, 1990, p. 138.&lt;/ref&gt;.

Frida Kahlo morèc lo 13 de julhet de [[1954]], a 47 ans&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 425-433.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Sa mòrt es benleu ligaa a una presa tròp importanta de medicaments antidolor. Aquò es a l'origina d'una teoria de [[suicidi]] qu'es sostengua per de biografes coma Hayden Herrera. La causa oficiala dau decès es una embolia pumonària e ni la polícia ni la familha jutjèron necessari de demandar una autopsia per verificar.&lt;/ref&gt;. Son ostau personau, la ''Casa Azul'', venguèc après sa [[mòrt]] un [[musèu|museu]] dedicat a sa memòria e a son òbra. Son còrs foguèc cremat. Sos cendres son conservats en la ''Casa Azul''&lt;ref&gt;'''[[anglés|(en)]]''' Hayden Herrera, ''Frida: A Biography of Frida Kahlo'', Harper Perennial, 2002, pp. 433-440.&lt;/ref&gt;.

== Òbra ==

=== Una òbra personala ===

La pintura de Frida Kahlo es aisament reconeissabla gràcias a l'importància donaa a la [[cara]] e au còrs de l'[[art|artista]]. Los autoretrachs constituïsson una part essenciala de sa produccion e donan sovent l'impression d'una pintura [[autobiografia|autobiografica]]. D'efiech, utilizava lo sieu visatge coma una figura establa que li permetiá d'explorar d'identitats diferentas, d'estats [[emocion|emocionaus]] e de situacions simbolics. Ansin, dins son òbra, l'usatge de l'autoretrach es pas una reproduccion simpla de son aparéncia fisica.

Dins sos tableus, la cara demòra generalament frontala e impassibla, mentre que lo còrs, los [[vestit]]s, los [[animalia|animaus]] e l'environament exprimisson de transformacions que son pas directament vesibles dins l'expression de la cara. Aquela immobilitat aparenta dona a sas òbras una tension particulara. L'espectator agacha un personatge que sembla de se presentar amb un important mestritge tot en expausant d'experiéncias de sofrença, de separacion, de desirança o de fragilitat. L'usatge d'un miralh èra centrau dins aquela practica que permetiá de construire la scena. Aquela dimension es vesibla tre ''[[Autoretrach au costume de velós]]'' ([[1926]]), son premier autoretrach conoissut, onte foguèc pausaa l'aparéncia fisica que sos trachs fondamentaus foguèron conservats dins la màger part de son òbra&lt;ref&gt;Pasmens, i aguèc d'excepcions coma ''Autoretrach als peus copats'' ([[1940]]).&lt;/ref&gt;.

=== Identitat e simbolisme ===

=== Una artista d'avantgarda ===

=== Òbras principalas ===

== Eiretatge e posteritat ==

=== Una reconeissença progressiva ===

=== De l'artista a l'icòna ===

=== Una influéncia mondiala ===

== Annexas ==

=== Ligams internes ===

=== Bibliografia ===

=== Nòtas e referéncias ===
&lt;div style=&quot;-moz-column-count:3; column-count:3;&quot;&gt;
&lt;references/&gt;
&lt;/div&gt;

[[Categoria:Pintre mexican|Kahlo, Frida]]
[[Categoria:Naissença en 1907|Kahlo, Frida]]
[[Categoria:Decès en 1954|Kahlo, Frida]]</text>
      <sha1>2hmfnq46ha7zwdgjga659g1192ag8gq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Francés de Corteta</title>
    <ns>0</ns>
    <id>24117</id>
    <revision>
      <id>2508041</id>
      <parentid>2012964</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T06:43:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Poiuytrell</username>
        <id>61256</id>
      </contributor>
      <origin>2508041</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5714" sha1="sk2mtbd0w8voc2zu2gk4tpyvhf1vi2a" xml:space="preserve">{{Infobox
|tematica=
|carta=oc
}}
'''Francés de Corteta''', senhor de [[Cambas (Agenés)|Cambas]] e de [[Pradas]], tanben conegut com '''Corteta de Pradas''' ([[Agen]], [[1586]] – [[Autafaja (Agenés)|Autafaja]], lo [[3 de seteme]] de [[1667]]), escrivan agenés deu [[Sègle XVII|sègle XVIIau]] e autor d'òbras [[barròc]]as de teatre en [[lenga occitana]]. 

== Vita ==
A despart de la soa purmèra importància dens la literatura occitana, que sabem pauc de causas de la soa vita qui deisha quauques traucs peus sons biografs. Francés de Corteta qu’èra lo hilh de Maria Dufòrt e de Joan Jacme de Corteta, governador de [[Castelculhier]]. Que vadó dens ua familha de magistrats. Qu’estudiè au [[Collègi d’Agen]] abans d’estar page de Francés d’Esparvers de Lussan, futur marescau de França, governador deu Castèth de [[Blaia]] e vescomte d’[[Aubatèrra]].

En [[1608]] qu’esposè la soa cosia Joana de [[Caumont]]. En [[1619]] que s’establí a Agen e quauques annadas arron, en [[1639]], que’u trobam dens l’armada au servici d’[[Adrian de Monluc]], comte de [[Caramanh]], governador deu país de [[Fois]], de [[Donasan]] e d’[[Andòrra]] a l’escadença deu sièti de [[Fontarabia]] e de la presa de [[Salses]]. En dehòra de las soa activitats militaras, Adrian de Montluc qu’èra un òmi de letras pròche deu gran escrivan occitan [[Pèire Godolin]]. 
Definitivament tornat a Agen, Corteta qu’i compausè la soa òbra teatrala barròca e a la mòda deus gosts literaris d’aqueth temps: ua òbra literària occitana estilistacament enqüèra a egalitat dab lo teatre francés qui l’èra contemporanèu, e qui conservam tres pèças dont ua, ''Sancho Pansa'' qu’ei ua [[pèça de maquinas]]. Aqueth teatre que ho publicat peus sons hilhs (Maximilian e Joan Jacme), sonque en [[1684]], après la soa mort. Agen e lo [[Felibritge]] que’u dediquèn ua estatua dens lo jardin public.

== Òbras ==

[[Imatge:Don Quijote8.png|200px|thumb|left|Don Quichòt e Sancho Pansa per [[Wilhelm Marstrand]]]]*[[Ramonet, o lo paisan agenés tornat de la guèrra]]: pastorala qui auhereish ua version occitana deu [[matamòre|matamòro]] qui preten franchimandejar sens escàder-s’i. Au contra de [[L’Illusion Comica]], aquiu l’efèit comic qu’ei percebut d’un punt de vista deu qui parla occitan.


*[[Miramonda]]: òbra pastorala.


*[[Sancho Pança, al Palais dels Ducs]]: adaptacion dramatica e barròca dens ua pèça de maquinas d’aqueth episòdi deu tòme dus de l’òbra de [[Miguel de Cervantes]].


Per las tres òbras que conservam de Francés de Corteta, los manuscrits que demoran. Amassa que fòrman un triptic hèra interessant d’un espiar occitan e &quot;[[Gasconha|gascon]]&quot; (al sens d'epòca, çò es occitan del Sud), autoreferenciau puish que ''Ramonet'' e ''Sancho Pança'' que tractan lo famós topic deu [[miles gloriosus]] associat despuish aumens lo [[Sègle XVI|sègle XVIau]] dab los Gascons (véder, com simple exemple dens un heish de possibilitats lo ''Baron de Faeneste'' d'[[Agrippa d'Aubigné]] e lo Matamòre dens [[L’Illusion Comica]] de [[Pierre Corneille]]). La tresau pèça, ''La Miramonda'', qu’ei ua [[pastorala]].

== Corteta dehens lo barròc occitan ==
[[Fichièr:ManuscrichCorteta.JPG|thumb|250px|Fotografia d'una pagina manescrita de Miramonda]]
Los sons personatges (pastors e Matamòres) que son donc un pauc clichés occitans; totun, la causida de l’episòdi deus ''Ducs'' en çò de Cervantes qu’ei hèra interessanta. ''[[Sancho Pança, al Palais dels Ducs]]'', en ehèit, que nse presenta un [[Don Quichòte]] parlaoccitan (dab aqueth [[lengadocian]] [[gascon]]ejaire d'[[Agen]]) çò qui èra normau dens las letras de [[França]] qui's trufavan deu lo [[Matamòr]] gascon de [[Pierre Corneille]] dens ''[[L’Illusion Comica]]'',  mes que dà tanben lo parat de nse muishar un monde on los quites ducs be parlan occitan, e tot aquò dens un episòdi deu roman de [[Miguel de Cervantes]] on l’auto-referencialitat qu’ei un punt essenciau: en ehèit, a partir deu dusau tòme de ''Don Quichòte'', los personatges qu’an avut lo parat de léger lo tòm purmèr qui en tot n'estar los sons personatges). 

Au jòc de miralh deu roman de Cervantés, Corteta que horneish donc d'autes jòcs de miralhs que harga en mesclar las lengas e estereotipes. Qu'em atau au miei d'ua mena d'iperbarròc qui no's pòt júnher sonque au mejan de la lenga occitana.

== Bibliografia ==

*Ratier, Charles. ''Œuvres de François de Cortète''. [[Agen]] : Estampariá Modèrna, [[1915]].
*Garavina, Fausta. ''La letteratura occitanica moderna''. [[Bolonha]] : Sansoni, [[1970]].
*[[Felip Gardy|Gardy, Felip]]. ''Histoire et anthologie de la littérature occitane, Tome II, l'âge du baroque - 1520 -1789''. [[Montpelhièr]] : Premsas de Lengadòc, [[1997]].
*[[Cristian Anatole|Anatole, Cristian]] - [[Robèrt Lafont|Lafont, Robert]]. ''Nouvelle histoire de la littérature occitane''. [[París]] :  P.U.F., [[1970]]. 

== Ligams extèrnes ==
* [http://www.archive.org/stream/oeuvrescollation17cortuoft#page/n11/mode/2up Òbras de Corteta a Archive.org]

{{Escrivan occitan XVII}}

{{multibendèl|LitOc|Portal Lengadòc|literatura|portal Occitània}}
{{DEFAULTSORT:Corteta, Francés de}}                                                                    [[Categoria:Literatura occitana]]
[[Categoria:Escrivan occitan]]                                                                    [[Categoria:Literatura lengadociana]]
[[Categoria:Escrivan lengadocian]]
[[Categoria:Naissença en 1586]]                                                                   [[Categoria:Naissença a Agen]]
[[Categoria:Decès en 1667]]</text>
      <sha1>sk2mtbd0w8voc2zu2gk4tpyvhf1vi2a</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2508042</id>
      <parentid>2508041</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T06:45:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Poiuytrell</username>
        <id>61256</id>
      </contributor>
      <origin>2508042</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5704" sha1="i2bhib0irlcs43aeujk6jjyris8xjeu" xml:space="preserve">{{Infobox
|tematica=
|carta=oc
}}
'''Francés de Corteta''', senhor de [[Cambas (Agenés)|Cambas]] e de [[Pradas]], tanben conegut com '''Corteta de Pradas''' ([[Agen]], [[1586]] – [[Autafaja (Agenés)|Autafaja]], lo [[3 de seteme]] de [[1667]]), escrivan agenés deu [[Sègle XVII|sègle XVIIau]] e autor d'òbras [[barròc]]as de teatre en [[lenga occitana]]. 

== Vita ==
A despart de la soa purmèra importància dens la literatura occitana, que sabem pauc de causas de la soa vita qui deisha quauques traucs peus sons biografs. Francés de Corteta qu’èra lo hilh de Maria Dufòrt e de Joan Jacme de Corteta, governador de [[Castelculhier]]. Que vadó dens ua familha de magistrats. Qu’estudiè au [[Collègi d’Agen]] abans d’estar page de Francés d’Esparvers de Lussan, futur marescau de França, governador deu Castèth de [[Blaia]] e vescomte d’[[Aubatèrra]].

En [[1608]] qu’esposè la soa cosia Joana de [[Caumont]]. En [[1619]] que s’establí a Agen e quauques annadas arron, en [[1639]], que’u trobam dens l’armada au servici d’[[Adrian de Monluc]], comte de [[Caramanh]], governador deu país de [[Fois]], de [[Donasan]] e d’[[Andòrra]] a l’escadença deu sièti de [[Fontarabia]] e de la presa de [[Salses]]. En dehòra de las soa activitats militaras, Adrian de Montluc qu’èra un òmi de letras pròche deu gran escrivan occitan [[Pèire Godolin]]. 
Definitivament tornat a Agen, Corteta qu’i compausè la soa òbra teatrala barròca e a la mòda deus gosts literaris d’aqueth temps: ua òbra literària occitana estilistacament enqüèra a egalitat dab lo teatre francés qui l’èra contemporanèu, e qui conservam tres pèças dont ua, ''Sancho Pansa'' qu’ei ua [[pèça de maquinas]]. Aqueth teatre que ho publicat peus sons hilhs (Maximilian e Joan Jacme), sonque en [[1684]], après la soa mort. Agen e lo [[Felibritge]] que’u dediquèn ua estatua dens lo jardin public.

== Òbras ==

[[Imatge:Don Quijote8.png|200px|thumb|left|Don Quichòt e Sancho Pansa per [[Wilhelm Marstrand]]]]*[[Ramonet, o lo paisan agenés tornat de la guèrra]]: pastorala qui auhereish ua version occitana deu [[matamòre|matamòro]] qui preten franchimandejar sens escàder-s’i. Au contra de [[L’Illusion Comica]], aquiu l’efèit comic qu’ei percebut d’un punt de vista deu qui parla occitan.


*[[Miramonda]]: òbra pastorala.


*[[Sancho Pança, al Palais dels Ducs]]: adaptacion dramatica e barròca dens ua pèça de maquinas d’aqueth episòdi deu tòme dus de l’òbra de [[Miguel de Cervantes]].


Per las tres òbras que conservam de Francés de Corteta, los manuscrits que demoran. Amassa que fòrman un triptic hèra interessant d’un espiar occitan e &quot;[[Gasconha|gascon]]&quot; (al sens d'epòca, çò es occitan del Sud), autoreferenciau puish que ''Ramonet'' e ''Sancho Pança'' que tractan lo famós topic deu [[miles gloriosus]] associat despuish aumens lo [[Sègle XVI|sègle XVIau]] dab los Gascons (véder, com simple exemple dens un heish de possibilitats lo ''Baron de Faeneste'' d'[[Agrippa d'Aubigné]] e lo Matamòre dens [[L’Illusion Comica]] de [[Pierre Corneille]]). La tresau pèça, ''La Miramonda'', qu’ei ua [[pastorala]].

== Corteta dehens lo barròc occitan ==
[[Fichièr:ManuscrichCorteta.JPG|thumb|250px|Fotografia d'una pagina manuscrita de Miramonda]]
Los sons personatges (pastors e Matamòros) que son donc un pauc clichats occitans; totun, la causida de l’episòdi deus ''Ducs'' en çò de Cervantes qu’ei hèra interessanta. ''[[Sancho Pança, al Palais dels Ducs]]'', en efèit, que nse presenta un [[Don Quichòte]] parlaoccitan (dab aqueth [[lengadocian]] [[gascon]]ejaire d'[[Agen]]) çò qui èra normau dens las letras de [[França]] qui's trufavan deu [[Matamòre|matamòro]] gascon de [[Pierre Corneille]] dens ''[[L’Illusion Comica]]'',  mes que da tanben lo parat de nse muishar un monde on los quites ducs be parlan occitan, e tot aquò dens un episòdi deu roman de [[Miguel de Cervantes]] on l’auto-referencialitat qu’ei un punt essenciau: en efèit, a partir deu dusau tòme de ''Don Quichòte'', los personatges qu’an avut lo parat de léger lo tòm purmèr en tot n'estar los sons personatges). 

Au jòc de miralh deu roman de Cervantes, Corteta que horneish donc autes jòcs de miralhs en mesclar las lengas e estereotipes. Qu'em atau au miei d'ua mena d'iperbarròc qui no's pòt júnher sonque au mejan de la lenga occitana.

== Bibliografia ==

*Ratier, Charles. ''Œuvres de François de Cortète''. [[Agen]] : Estampariá Modèrna, [[1915]].
*Garavina, Fausta. ''La letteratura occitanica moderna''. [[Bolonha]] : Sansoni, [[1970]].
*[[Felip Gardy|Gardy, Felip]]. ''Histoire et anthologie de la littérature occitane, Tome II, l'âge du baroque - 1520 -1789''. [[Montpelhièr]] : Premsas de Lengadòc, [[1997]].
*[[Cristian Anatole|Anatole, Cristian]] - [[Robèrt Lafont|Lafont, Robert]]. ''Nouvelle histoire de la littérature occitane''. [[París]] :  P.U.F., [[1970]]. 

== Ligams extèrnes ==
* [http://www.archive.org/stream/oeuvrescollation17cortuoft#page/n11/mode/2up Òbras de Corteta a Archive.org]

{{Escrivan occitan XVII}}

{{multibendèl|LitOc|Portal Lengadòc|literatura|portal Occitània}}
{{DEFAULTSORT:Corteta, Francés de}}                                                                    [[Categoria:Literatura occitana]]
[[Categoria:Escrivan occitan]]                                                                    [[Categoria:Literatura lengadociana]]
[[Categoria:Escrivan lengadocian]]
[[Categoria:Naissença en 1586]]                                                                   [[Categoria:Naissença a Agen]]
[[Categoria:Decès en 1667]]</text>
      <sha1>i2bhib0irlcs43aeujk6jjyris8xjeu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Arald V de Norvègia</title>
    <ns>0</ns>
    <id>30419</id>
    <revision>
      <id>2508047</id>
      <parentid>2508007</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T08:49:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Jfblanc</username>
        <id>104</id>
      </contributor>
      <origin>2508047</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1538" sha1="shbqfg700l0fo53djvqgprpm50f70ib" xml:space="preserve">{{Infobox
|tematica=
|carta=
}}
{| border=&quot;1&quot; cellpadding=&quot;2&quot; width=255 cellspacing=&quot;0&quot; align=&quot;right&quot; style=&quot;margin: 0 0 1em 1em; text-align:left; border-collapse:collapse; border:1px gray solid; font-size:95%; background:#f9f9f9&quot;
|+ &lt;big&gt;&lt;big&gt;'''''Harald V av Norge&lt;br /&gt;Harald V av Noreg'''''&lt;/big&gt;&lt;/big&gt;
|-
| style=&quot;background:#efefef&quot; align=&quot;center&quot; colspan=2 |[[Fichièr:Harald_V_Norway-Agencia_Brasil.jpg |200px]]
|-
!align=right|rei de (país):
| {{Norvègia}}
|-
!align=right|Periòde de govèrn:
| [[17 de genièr]] de [[1991]]
|-
!align=right|Predecessor:
|[[Olau V]]
|-
!align=right|Successor:
|[[Aacon VIII]]
|-
!align=right|Data de naissença:
|[[21 de febrièr]] de [[1937]]
|-
!align=right|Luòc de naissença:
| [[Skaugum]], [[Asker]], [[Norvègia]]
|-
!align=right|Data de decès:
|[[28 d'agost]] de [[2026]]
|-
!align=right|Luòc de decès:
| [[Oslo]], [[Norvègia]]
|}

'''Arald''' o '''Harald V de Norvègia''' ([[1937]]-[[2026]]) foguèt rei de [[Norvègia]] de 1991 entrò sa mòrt en 2026.

Es lo filh del rèire-rei [[Olau V de Norvègia|Olau V]] e de la reina [[Ostal de Bernadòta|Marta Bernadòta]] de Suècia. 
{{clr}}
{{dinastia|color1=|color2=lightblue|abans= [[Olau V]]|aprèp= [[Aacon VIII]] |nom=[[Fichièr:Norwegian_Royal_Standard_flag.png|60px]] &lt;br /&gt; [[Lista dels monarcas de Norvègia|Rei de Norvègia]] &lt;br /&gt;[[17 de genièr]] de [[1991]] -[[28 d'agost]] de [[2026]]}}

[[Categoria:Rei de Norvègia]]
[[Categoria:Membre de l'Òrdre del Merit de la Republica Federala d'Alemanha]]
{{datas|1937|2026}}</text>
      <sha1>shbqfg700l0fo53djvqgprpm50f70ib</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Perdigon</title>
    <ns>0</ns>
    <id>42348</id>
    <revision>
      <id>2508030</id>
      <parentid>2453311</parentid>
      <timestamp>2026-08-30T20:28:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rotondus</username>
        <id>32520</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Biografia */</comment>
      <origin>2508030</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2114" sha1="p1lhuhuk8bhn1nuh7bjq22bp8zaobwu" xml:space="preserve">{{Dialècte Lengadocian}}
{{Infobox Persona}}
[[File:BnF ms. 854 fol. 49 - Perdigon (1).jpg|thumb|upright|''Perdigons si fo joglars e saup trop ben violar e trobar'': &quot;Perdigon èra jonglaire e sap fòrça ben coma [[viòla|violar]] e inventar de cançons.&quot;&lt;ref&gt;Aubrey, p. 256.&lt;/ref&gt;]]
[[File:BnF ms. 12473 fol. 36 - Perdigon (1).jpg|thumb|Perdigon amb un [[rebèc]], dins un manuscrit del sègle XIIIe]]
'''Perdigon''' (''Perdigoun'' en [[nòrma mistralenca]]{{TdF}}&lt;!--recèrca &quot;Perdigoun&quot; dedins!--&gt;; [[floruit|fl.]] 1190–1220&lt;ref name=&quot;Aubrey18&quot;&gt;Aubrey, p. 18.&lt;/ref&gt;) èra un [[trobador]] nascut a [[L'Esperon (Vivarés)|L'Esperon]] en [[Gavaudan]]{{TdF}}, uèi dins lo departament d'[[Ardecha (departament)|Ardecha]]&lt;ref name=&quot;Egan83&quot;&gt;Egan, 83.&lt;/ref&gt;. Catòrze elements de son òbra son arribats fins a nosautres, de qual tres cançons e las melodias&lt;ref name=&quot;Aubrey19&quot;&gt;Aubrey, 19.&lt;/ref&gt;

Segon d'unes, moriguèt al monastèri de ''Silvabèla'' ([[Frederic Mistral|Mistral]]: ''Séuvo-Bello, Sauvo-Bello, Saubo-Bèro''), mas segon Egan aquest monastèri pas jamai existèt&lt;ref name=&quot;Egan84&quot;/&gt; .

==Biografia==
===Son vilatge natal===
* Segon sa biografia : ''Perdigons si fo joglars e saup trop ben violar e trobar. E  fo de l'avescat de Gavaudan, d'un borget que a nom Lesperon. E fo filhs d'un paubre òme que èra pescaire''&lt;ref&gt;J. Boutière &amp; A.-H. Schutz, ''Biographies des troubadours'', Privat, Didier, 1950, p. 252.&lt;/ref&gt;.

Perdigon inspirèt a [[Antòni Fabre d'Olivet]] &quot;''Lo trobador&quot;'' (1804).

===Edicions===
* H.J. Chaytor, Les chansons de Perdigon, París, Champion, 1926.

* Luisa Marina Perdigó, The Life, Poetry, and Music of the Provençal Troubadour Perdigon: Texts, Translations, and Interpretations, Nova York, Mellen Press, 2013. ISBN 978-0-7734-4523-9

===Nòtas===
&lt;references /&gt;

{{Autoritats}}
{{Multibendèl|Portal biografia|Portal Edat Mejana|Portal trobar|LitOc|Portal Lengadòc}}

[[Categoria:Escrivan occitan]]
[[Categoria:Trobador lengadocian del sègle XII]]
[[Categoria:Trobador lengadocian del sègle XIII]]
[[Categoria:Naissença en 1190]]
[[Categoria:Decès en 1212]]</text>
      <sha1>p1lhuhuk8bhn1nuh7bjq22bp8zaobwu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Lista dels presidents d'Argeria</title>
    <ns>0</ns>
    <id>52001</id>
    <revision>
      <id>2508031</id>
      <parentid>2478536</parentid>
      <timestamp>2026-08-30T21:52:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Joao Xavier</username>
        <id>56</id>
      </contributor>
      <comment>nòva taula</comment>
      <origin>2508031</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5475" sha1="nq6lzvvpoj91ku8lah12nquiy6h4oto" xml:space="preserve">[[Fichièr:Flag_of_the_President_of_Algeria.svg|thumb|280px|Bandièra presidenciala d'Argeria]]
Segon la [[constitucion]] d'[[Argeria]], lo president es lo cap d'Estat e tanben lo comandant de las Fòrças Armadas del país. Es elegit per un periòde de 5 ans.

Vaquí la lista dels presidents aprèp l'[[independéncia]], en [[1962]].

== Presidents ==

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;
|-
! rowspan=&quot;2&quot;| #
! rowspan=&quot;2&quot; style=&quot;width:60px;&quot; | Imatge
! rowspan=&quot;2&quot;| Nom&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(Naissença-Decès)&lt;/small&gt;
! colspan=&quot;2&quot;| Periòde de govèrn
! rowspan=&quot;2&quot;| Partit
|-
! Començament
! Final
|- style=&quot;background:#e6e6aa;&quot;
! style=&quot;background:#dc143b; color:white;&quot;| —
| [[Fichièr:Ferhat Abbas (cropped).jpg|60px]]
| [[Ferhat Abbas]]&lt;br /&gt;فرحات عباس&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(1899–1985)&lt;/small&gt;
| [[19 de setembre]] de [[1958]]
| [[9 d'agost]] de [[1961]]
| FLN
|- style=&quot;background:#e6e6aa;&quot;
! style=&quot;background:#dc143b; color:white;&quot;| —
| [[Fichièr:Benkhedda 19march62 (cropped).jpg|60px]]
| [[Benyoucef Benkhedda]]&lt;br /&gt;بن يوسف بن خدة&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(1920–2003)&lt;/small&gt;{
| [[9 d'agost]] de [[1961]]
| [[27 de setembre]] de [[1962]]
| FLN
|- style=&quot;background:#e6e6aa;&quot;
! style=&quot;background:#dc143b; color:white;&quot;| —
| [[Fichièr:Abderrahmane Farès.jpg|60px]]
| [[Abderrahmane Farès]]&lt;br /&gt;عبدالرحمن فارس&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(1911–1991)&lt;/small&gt;
| [[13 d'abril]] de [[1962]]
| [[25 de setembre]] de [[1962]]
| FLN
|- style=&quot;background:#e6e6aa;&quot;
! style=&quot;background:#dc143b; color:white;&quot;| —
| [[Fichièr:Ferhat Abbas (cropped).jpg|60px]]
| [[Ferhat Abbas]]&lt;br /&gt;فرحات عباس&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(1899–1985)&lt;/small&gt;
| [[25 de setembre]] de [[1962]]
| [[15 de setembre]] de [[1963]]
| FLN
|-
! style=&quot;background:#dc143b; color:white;&quot;| 1
| [[Fichièr:Président Ahmed Ben Bella.jpg|60px]]
| [[Ahmed Ben Bella]]&lt;br /&gt;أحمد بن بلّة&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(1916–2012)&lt;/small&gt;
| [[15 de setembre]] de [[1963]]
| [[19 de junh]] de [[1965]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(depausat)&lt;/small&gt;
| FLN
|- style=&quot;background:#e6e6aa;&quot;
| style=&quot;background:#c1b08f; color:black;&quot;| —
| colspan=2| Naut Conselh de l'Estat&lt;br /&gt;مجلس الثورة&lt;br /&gt;&lt;small&gt;Cap: coronèu [[Houari Boumédiène]]&lt;br /&gt;هواري بومدين&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(1932–1978)&lt;/small&gt;
| [[19 de junh]] de [[1965]]
| [[10 de decembre]] de [[1976]]
| militar
|-
! style=&quot;background:#dc143b; color:white;&quot;| 2
| [[Fichièr:Houari_Boumediene's_Portrait.jpg|60px]]
| [[Houari Boumédiène]]&lt;br /&gt;هواري بومدين&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(1932–1978)&lt;/small&gt;
| [[10 de decembre]] de [[1976]]
| [[27 de decembre]] de [[1978]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(moriguèt durant lo govèrn)&lt;/small&gt;
| FLN
|- style=&quot;background:#e6e6aa;&quot;
! style=&quot;background:#dc143b; color:white;&quot;| —
| [[Fichièr:Rabah Bitat.png|60px]]
| [[Rabah Bitat]]&lt;br /&gt;رابح بيطاط&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(1925–2000)&lt;/small&gt;
| [[27 de decembre]] de [[1978]]
| [[9 de febrièr]] de [[1979]]
| FLN
|-
! style=&quot;background:#dc143b; color:white;&quot;| 3
| [[Fichièr:Chadli Bendjedid 1979.jpg|60px]]
| [[Chadli Bendjedid]]&lt;br /&gt;شاذلي بن جديد&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(1929–2012)&lt;/small&gt;
| [[9 de febrièr]] de [[1979]]
| [[11 de genièr]] de [[1992]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(renoncièt, koaktita)&lt;/small&gt;
| FLN
|- style=&quot;background:#e6e6aa;&quot;
! style=&quot;background:#dc143b; color:white;&quot;| —
| [[Fichièr:Abdelmalek Benhabylès (cropped).png|60px]]
| [[Abdelmalek Benhabyles]]&lt;br /&gt;عبد المالك بن حبيلس&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(1921–2018)&lt;/small&gt;
| [[11 de genièr]] de [[1992]]
| [[14 de genièr]] de [[1992]]
| FLN
|-
! style=&quot;background:red; color:white;&quot;| 4
| [[Fichièr:Mohamed Boudiaf.jpg|60px]]
| [[Mohamed Boudiaf]]&lt;br /&gt;محمد بوضياف&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(1919–1992)&lt;/small&gt;
| [[14 de genièr]] de [[1992]]
| [[29 de junh]] de [[1992]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(assassinat)&lt;/small&gt;
| Partit de la Revolucion Socialista
|-
! style=&quot;background:#dc143b; color:white;&quot;| 5
| [[Fichièr:Ali Kafi 1992.jpg|60px]]
| [[Ali Kafi]]&lt;br /&gt;علي حسين كافي&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(1928–2013)&lt;/small&gt;
| [[2 de julhet]] de [[1992]]
| [[31 de genièr]] de [[1994]]
| FLN
|-
! style=&quot;background:#c1b08f; color:black;&quot;| 6
| [[Fichièr:Liamine Zéroual.jpg|60px]]
| [[Liamine Zéroual]]&lt;br /&gt;اليمين زروال&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(1941–2026)&lt;/small&gt;
| [[31 de genièr]] de [[1994]]
| [[27 d'abril]] de [[1999]]
| sense partit
|-
! style=&quot;background:#c1b08f; color:black;&quot;| 7
| [[Fichièr:Bouteflika (Algiers, Feb 2006).jpeg|60px]]
| [[Abdelaziz Bouteflika]]&lt;br /&gt;عبد العزيز بوتفليقة&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(1937–2021)&lt;/small&gt;
| [[27 d'abril]] de [[1999]]
| [[2 d'abril]] de [[2019]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(renoncièt)&lt;/small&gt;
| sense partit
|- &quot;background:#e6e6aa&quot;;
! style=&quot;background:#c1b08f color:black;&quot;| —
| [[Fichièr:Abdelkader Bensalah 18th Summit of Non-Aligned Movement in Baku (cropped).jpg|60px]] 
| [[Abdelkader Bensalah]]&lt;br /&gt;عبد القـادر بن صالح&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(1941–2021)&lt;/small&gt;
| [[9 d'abril]] de [[2019]]
| [[19 de decembre]] de [[2019]]
| sense partit
|-
! style=&quot;background:#c1b08f; color:black;&quot;| 8
| [[Fichièr:Абдельмаджид Теббун (06-11-2021).jpg|60px]]
| [[Abdelmadjid Tebboune]]&lt;br /&gt;عبد المجيد تبون&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(n. 1945)&lt;/small&gt;
| [[19 de decembre]] de [[2019]]
| uèi
| sense partit
|}

== Vejatz tanben ==
* [[Lista dels primièrs ministres d'Argeria]]

[[Categoria:President d'Argeria| ]]
[[Categoria:Istòria d'Argeria|President]]
[[Categoria:Politica d'Argeria|President]]
[[Categoria:Lista de caps d'Estat|Argeria]]</text>
      <sha1>nq6lzvvpoj91ku8lah12nquiy6h4oto</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2508032</id>
      <parentid>2508031</parentid>
      <timestamp>2026-08-30T21:53:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Joao Xavier</username>
        <id>56</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>2508032</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5475" sha1="ouwifrfn9r1518xmmr0uh1sk9w7cmw9" xml:space="preserve">[[Fichièr:Flag_of_the_President_of_Algeria.svg|thumb|280px|Bandièra presidenciala d'Argeria]]
Segon la [[constitucion]] d'[[Argeria]], lo president es lo cap d'Estat e tanben lo comandant de las Fòrças Armadas del país. Es elegit per un periòde de 5 ans.

Vaquí la lista dels presidents aprèp l'[[independéncia]], en [[1962]].

== Presidents ==

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;
|-
! rowspan=&quot;2&quot;| #
! rowspan=&quot;2&quot; style=&quot;width:60px;&quot; | Imatge
! rowspan=&quot;2&quot;| Nom&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(Naissença-Decès)&lt;/small&gt;
! colspan=&quot;2&quot;| Periòde de govèrn
! rowspan=&quot;2&quot;| Partit
|-
! Començament
! Final
|- style=&quot;background:#e6e6aa;&quot;
! style=&quot;background:#dc143b; color:white;&quot;| —
| [[Fichièr:Ferhat Abbas (cropped).jpg|60px]]
| [[Ferhat Abbas]]&lt;br /&gt;فرحات عباس&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(1899–1985)&lt;/small&gt;
| [[19 de setembre]] de [[1958]]
| [[9 d'agost]] de [[1961]]
| FLN
|- style=&quot;background:#e6e6aa;&quot;
! style=&quot;background:#dc143b; color:white;&quot;| —
| [[Fichièr:Benkhedda 19march62 (cropped).jpg|60px]]
| [[Benyoucef Benkhedda]]&lt;br /&gt;بن يوسف بن خدة&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(1920–2003)&lt;/small&gt;{
| [[9 d'agost]] de [[1961]]
| [[27 de setembre]] de [[1962]]
| FLN
|- style=&quot;background:#e6e6aa;&quot;
! style=&quot;background:#dc143b; color:white;&quot;| —
| [[Fichièr:Abderrahmane Farès.jpg|60px]]
| [[Abderrahmane Farès]]&lt;br /&gt;عبدالرحمن فارس&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(1911–1991)&lt;/small&gt;
| [[13 d'abril]] de [[1962]]
| [[25 de setembre]] de [[1962]]
| FLN
|- style=&quot;background:#e6e6aa;&quot;
! style=&quot;background:#dc143b; color:white;&quot;| —
| [[Fichièr:Ferhat Abbas (cropped).jpg|60px]]
| [[Ferhat Abbas]]&lt;br /&gt;فرحات عباس&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(1899–1985)&lt;/small&gt;
| [[25 de setembre]] de [[1962]]
| [[15 de setembre]] de [[1963]]
| FLN
|-
! style=&quot;background:#dc143b; color:white;&quot;| 1
| [[Fichièr:Président Ahmed Ben Bella.jpg|60px]]
| [[Ahmed Ben Bella]]&lt;br /&gt;أحمد بن بلّة&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(1916–2012)&lt;/small&gt;
| [[15 de setembre]] de [[1963]]
| [[19 de junh]] de [[1965]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(depausat)&lt;/small&gt;
| FLN
|- style=&quot;background:#e6e6aa;&quot;
| style=&quot;background:#c1b08f; color:black;&quot;| —
| colspan=2| Naut Conselh de l'Estat&lt;br /&gt;مجلس الثورة&lt;br /&gt;&lt;small&gt;Cap: coronèl [[Houari Boumédiène]]&lt;br /&gt;هواري بومدين&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(1932–1978)&lt;/small&gt;
| [[19 de junh]] de [[1965]]
| [[10 de decembre]] de [[1976]]
| militar
|-
! style=&quot;background:#dc143b; color:white;&quot;| 2
| [[Fichièr:Houari_Boumediene's_Portrait.jpg|60px]]
| [[Houari Boumédiène]]&lt;br /&gt;هواري بومدين&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(1932–1978)&lt;/small&gt;
| [[10 de decembre]] de [[1976]]
| [[27 de decembre]] de [[1978]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(moriguèt durant lo govèrn)&lt;/small&gt;
| FLN
|- style=&quot;background:#e6e6aa;&quot;
! style=&quot;background:#dc143b; color:white;&quot;| —
| [[Fichièr:Rabah Bitat.png|60px]]
| [[Rabah Bitat]]&lt;br /&gt;رابح بيطاط&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(1925–2000)&lt;/small&gt;
| [[27 de decembre]] de [[1978]]
| [[9 de febrièr]] de [[1979]]
| FLN
|-
! style=&quot;background:#dc143b; color:white;&quot;| 3
| [[Fichièr:Chadli Bendjedid 1979.jpg|60px]]
| [[Chadli Bendjedid]]&lt;br /&gt;شاذلي بن جديد&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(1929–2012)&lt;/small&gt;
| [[9 de febrièr]] de [[1979]]
| [[11 de genièr]] de [[1992]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(renoncièt, koaktita)&lt;/small&gt;
| FLN
|- style=&quot;background:#e6e6aa;&quot;
! style=&quot;background:#dc143b; color:white;&quot;| —
| [[Fichièr:Abdelmalek Benhabylès (cropped).png|60px]]
| [[Abdelmalek Benhabyles]]&lt;br /&gt;عبد المالك بن حبيلس&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(1921–2018)&lt;/small&gt;
| [[11 de genièr]] de [[1992]]
| [[14 de genièr]] de [[1992]]
| FLN
|-
! style=&quot;background:red; color:white;&quot;| 4
| [[Fichièr:Mohamed Boudiaf.jpg|60px]]
| [[Mohamed Boudiaf]]&lt;br /&gt;محمد بوضياف&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(1919–1992)&lt;/small&gt;
| [[14 de genièr]] de [[1992]]
| [[29 de junh]] de [[1992]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(assassinat)&lt;/small&gt;
| Partit de la Revolucion Socialista
|-
! style=&quot;background:#dc143b; color:white;&quot;| 5
| [[Fichièr:Ali Kafi 1992.jpg|60px]]
| [[Ali Kafi]]&lt;br /&gt;علي حسين كافي&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(1928–2013)&lt;/small&gt;
| [[2 de julhet]] de [[1992]]
| [[31 de genièr]] de [[1994]]
| FLN
|-
! style=&quot;background:#c1b08f; color:black;&quot;| 6
| [[Fichièr:Liamine Zéroual.jpg|60px]]
| [[Liamine Zéroual]]&lt;br /&gt;اليمين زروال&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(1941–2026)&lt;/small&gt;
| [[31 de genièr]] de [[1994]]
| [[27 d'abril]] de [[1999]]
| sense partit
|-
! style=&quot;background:#c1b08f; color:black;&quot;| 7
| [[Fichièr:Bouteflika (Algiers, Feb 2006).jpeg|60px]]
| [[Abdelaziz Bouteflika]]&lt;br /&gt;عبد العزيز بوتفليقة&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(1937–2021)&lt;/small&gt;
| [[27 d'abril]] de [[1999]]
| [[2 d'abril]] de [[2019]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(renoncièt)&lt;/small&gt;
| sense partit
|- &quot;background:#e6e6aa&quot;;
! style=&quot;background:#c1b08f color:black;&quot;| —
| [[Fichièr:Abdelkader Bensalah 18th Summit of Non-Aligned Movement in Baku (cropped).jpg|60px]] 
| [[Abdelkader Bensalah]]&lt;br /&gt;عبد القـادر بن صالح&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(1941–2021)&lt;/small&gt;
| [[9 d'abril]] de [[2019]]
| [[19 de decembre]] de [[2019]]
| sense partit
|-
! style=&quot;background:#c1b08f; color:black;&quot;| 8
| [[Fichièr:Абдельмаджид Теббун (06-11-2021).jpg|60px]]
| [[Abdelmadjid Tebboune]]&lt;br /&gt;عبد المجيد تبون&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(n. 1945)&lt;/small&gt;
| [[19 de decembre]] de [[2019]]
| uèi
| sense partit
|}

== Vejatz tanben ==
* [[Lista dels primièrs ministres d'Argeria]]

[[Categoria:President d'Argeria| ]]
[[Categoria:Istòria d'Argeria|President]]
[[Categoria:Politica d'Argeria|President]]
[[Categoria:Lista de caps d'Estat|Argeria]]</text>
      <sha1>ouwifrfn9r1518xmmr0uh1sk9w7cmw9</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2508035</id>
      <parentid>2508032</parentid>
      <timestamp>2026-08-30T22:00:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Joao Xavier</username>
        <id>56</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>2508035</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5474" sha1="4crwlozo46a1o3jpt9wrehn4osg4jsi" xml:space="preserve">[[Fichièr:Flag_of_the_President_of_Algeria.svg|thumb|280px|Bandièra presidenciala d'Argeria]]
Segon la [[constitucion]] d'[[Argeria]], lo president es lo cap d'Estat e tanben lo comandant de las Fòrças Armadas del país. Es elegit per un periòde de 5 ans.

Vaquí la lista dels presidents aprèp l'[[independéncia]], en [[1962]].

== Presidents ==

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;
|-
! rowspan=&quot;2&quot;| #
! rowspan=&quot;2&quot; style=&quot;width:60px;&quot; | Imatge
! rowspan=&quot;2&quot;| Nom&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(Naissença-Decès)&lt;/small&gt;
! colspan=&quot;2&quot;| Periòde de govèrn
! rowspan=&quot;2&quot;| Partit
|-
! Començament
! Final
|- style=&quot;background:#e6e6aa;&quot;
! style=&quot;background:#dc143b; color:white;&quot;| —
| [[Fichièr:Ferhat Abbas (cropped).jpg|60px]]
| [[Ferhat Abbas]]&lt;br /&gt;فرحات عباس&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(1899–1985)&lt;/small&gt;
| [[19 de setembre]] de [[1958]]
| [[9 d'agost]] de [[1961]]
| FLN
|- style=&quot;background:#e6e6aa;&quot;
! style=&quot;background:#dc143b; color:white;&quot;| —
| [[Fichièr:Benkhedda 19march62 (cropped).jpg|60px]]
| [[Benyoucef Benkhedda]]&lt;br /&gt;بن يوسف بن خدة&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(1920–2003)&lt;/small&gt;{
| [[9 d'agost]] de [[1961]]
| [[27 de setembre]] de [[1962]]
| FLN
|- style=&quot;background:#e6e6aa;&quot;
! style=&quot;background:#dc143b; color:white;&quot;| —
| [[Fichièr:Abderrahmane Farès.jpg|60px]]
| [[Abderrahmane Farès]]&lt;br /&gt;عبدالرحمن فارس&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(1911–1991)&lt;/small&gt;
| [[13 d'abril]] de [[1962]]
| [[25 de setembre]] de [[1962]]
| FLN
|- style=&quot;background:#e6e6aa;&quot;
! style=&quot;background:#dc143b; color:white;&quot;| —
| [[Fichièr:Ferhat Abbas (cropped).jpg|60px]]
| [[Ferhat Abbas]]&lt;br /&gt;فرحات عباس&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(1899–1985)&lt;/small&gt;
| [[25 de setembre]] de [[1962]]
| [[15 de setembre]] de [[1963]]
| FLN
|-
! style=&quot;background:#dc143b; color:white;&quot;| 1
| [[Fichièr:Président Ahmed Ben Bella.jpg|60px]]
| [[Ahmed Ben Bella]]&lt;br /&gt;أحمد بن بلّة&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(1916–2012)&lt;/small&gt;
| [[15 de setembre]] de [[1963]]
| [[19 de junh]] de [[1965]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(depausat)&lt;/small&gt;
| FLN
|- style=&quot;background:#e6e6aa;&quot;
| style=&quot;background:#c1b08f; color:black;&quot;| —
| colspan=2| Naut Conselh de l'Estat&lt;br /&gt;مجلس الثورة&lt;br /&gt;&lt;small&gt;Cap: coronèl [[Houari Boumédiène]]&lt;br /&gt;هواري بومدين&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(1932–1978)&lt;/small&gt;
| [[19 de junh]] de [[1965]]
| [[10 de decembre]] de [[1976]]
| militar
|-
! style=&quot;background:#dc143b; color:white;&quot;| 2
| [[Fichièr:Houari_Boumediene's_Portrait.jpg|60px]]
| [[Houari Boumédiène]]&lt;br /&gt;هواري بومدين&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(1932–1978)&lt;/small&gt;
| [[10 de decembre]] de [[1976]]
| [[27 de decembre]] de [[1978]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(moriguèt durant lo govèrn)&lt;/small&gt;
| FLN
|- style=&quot;background:#e6e6aa;&quot;
! style=&quot;background:#dc143b; color:white;&quot;| —
| [[Fichièr:Rabah Bitat.png|60px]]
| [[Rabah Bitat]]&lt;br /&gt;رابح بيطاط&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(1925–2000)&lt;/small&gt;
| [[27 de decembre]] de [[1978]]
| [[9 de febrièr]] de [[1979]]
| FLN
|-
! style=&quot;background:#dc143b; color:white;&quot;| 3
| [[Fichièr:Chadli Bendjedid 1979.jpg|60px]]
| [[Chadli Bendjedid]]&lt;br /&gt;شاذلي بن جديد&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(1929–2012)&lt;/small&gt;
| [[9 de febrièr]] de [[1979]]
| [[11 de genièr]] de [[1992]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(obligat a renonciar)&lt;/small&gt;
| FLN
|- style=&quot;background:#e6e6aa;&quot;
! style=&quot;background:#dc143b; color:white;&quot;| —
| [[Fichièr:Abdelmalek Benhabylès (cropped).png|60px]]
| [[Abdelmalek Benhabyles]]&lt;br /&gt;عبد المالك بن حبيلس&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(1921–2018)&lt;/small&gt;
| [[11 de genièr]] de [[1992]]
| [[14 de genièr]] de [[1992]]
| FLN
|-
! style=&quot;background:red; color:white;&quot;| 4
| [[Fichièr:Mohamed Boudiaf.jpg|60px]]
| [[Mohamed Boudiaf]]&lt;br /&gt;محمد بوضياف&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(1919–1992)&lt;/small&gt;
| [[14 de genièr]] de [[1992]]
| [[29 de junh]] de [[1992]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(assassinat)&lt;/small&gt;
| Partit de la Revolucion Socialista
|-
! style=&quot;background:#dc143b; color:white;&quot;| 5
| [[Fichièr:Ali Kafi 1992.jpg|60px]]
| [[Ali Kafi]]&lt;br /&gt;علي حسين كافي&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(1928–2013)&lt;/small&gt;
| [[2 de julhet]] de [[1992]]
| [[31 de genièr]] de [[1994]]
| FLN
|-
! style=&quot;background:#c1b08f; color:black;&quot;| 6
| [[Fichièr:Liamine Zéroual.jpg|60px]]
| [[Liamine Zéroual]]&lt;br /&gt;اليمين زروال&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(1941–2026)&lt;/small&gt;
| [[31 de genièr]] de [[1994]]
| [[27 d'abril]] de [[1999]]
| sense partit
|-
! style=&quot;background:#c1b08f; color:black;&quot;| 7
| [[Fichièr:Bouteflika (Algiers, Feb 2006).jpeg|60px]]
| [[Abdelaziz Bouteflika]]&lt;br /&gt;عبد العزيز بوتفليقة&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(1937–2021)&lt;/small&gt;
| [[27 d'abril]] de [[1999]]
| [[2 d'abril]] de [[2019]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(renoncièt)&lt;/small&gt;
| sense partit
|- &quot;background:#e6e6aa&quot;;
! style=&quot;background:#c1b08f color:black;&quot;| —
| [[Fichièr:Abdelkader Bensalah 18th Summit of Non-Aligned Movement in Baku (cropped).jpg|60px]] 
| [[Abdelkader Bensalah]]&lt;br /&gt;عبد القـادر بن صالح&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(1941–2021)&lt;/small&gt;
| [[9 d'abril]] de [[2019]]
| [[19 de decembre]] de [[2019]]
| sense partit
|-
! style=&quot;background:#c1b08f; color:black;&quot;| 8
| [[Fichièr:Абдельмаджид Теббун (06-11-2021).jpg|60px]]
| [[Abdelmadjid Tebboune]]&lt;br /&gt;عبد المجيد تبون&lt;br /&gt;&lt;small&gt;(n. 1945)&lt;/small&gt;
| [[19 de decembre]] de [[2019]]
| uèi
| sense partit
|}

== Vejatz tanben ==
* [[Lista dels primièrs ministres d'Argeria]]

[[Categoria:President d'Argeria| ]]
[[Categoria:Istòria d'Argeria|President]]
[[Categoria:Politica d'Argeria|President]]
[[Categoria:Lista de caps d'Estat|Argeria]]</text>
      <sha1>4crwlozo46a1o3jpt9wrehn4osg4jsi</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Daufin d'Auvèrnha</title>
    <ns>0</ns>
    <id>82880</id>
    <revision>
      <id>2508029</id>
      <parentid>2435223</parentid>
      <timestamp>2026-08-30T20:21:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rotondus</username>
        <id>32520</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>2508029</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1581" sha1="0djwxsy7z3yy8xqgddanw2au65obhh7" xml:space="preserve">{{Infobox Persona}}
[[Fichièr:BnF ms. 854 fol. 186 - Robert Dauphin d'Auvergne (2).jpg|vinheta|Dalfin d'Alvèrnha.]]
'''Daufin d'Auvèrnha''', '''''Dalfi d'Alvernha''''' en [[occitan ancian]], èra comte de [[Clarmont-Ferrand|Clarmont]] e [[Montferrand]], e [[trobador]]. Nasquèt cap a 1150 e defuntèt en 1234 o 1235. Èra lo filh de [[Guilhèm d'Auvèrnha]], Comte de Clarmont, e de Joana de Calabra. Tenguèt una cort literària amb fòrça trobadors dedins la vila de Montferrand.

Esposèt Guilhaumeta de Combòrn, comtessa de Montferrand, filha d'Archambaud, [[Vescomtat de Combòrn|Vescomte de Combòrn]], e de Jordana de Peirigòrd. Aguèron quatre enfants: Aelis, Guilhèm, Blanca e Alix.

Entre los trobadors que cantèron amb el o a sa cort trobam: [[Peiròl]], [[Perdigon]], [[Pèire de Maensac]], [[Gaucelm Faidit]], e [[Uc de Sant Circ]]; son cosin, l'avesque [[Robèrt d'Auvèrnha (mòrt en 1234)|Robèrt de Clarmont]], escambièt de verses satirics e erotics amb el, tot coma [[Richard Còr de Leon]]. Un [[partiment]] entre Dalfin e Perdigon marquèt una estapa dins lo [[Tenson (cançon)|debat poetic]], iniciat per [[Guilhèm de Sant Leidier]] e représ per [[Azalaís de Porcairagues|Azalaís de Porcairaguas]] e [[Rambaud d'Aurenja]], subre la question de saupre se una dòna es desonorada quora causís un aimant pus ric qu'ela. Una [[Tenson (cançon)|tenson]] sul meteis subjècte foguèt compausada per [[Guiraut de Bornelh]] e lo rei [[Anfós II d'Aragon]].

{{Multibendèl|Portal Auvèrnhe|Portal trobar}}
{{Autoritats}}
[[Categoria:Trobador auvernhat]]</text>
      <sha1>0djwxsy7z3yy8xqgddanw2au65obhh7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Discutir:Acuèlh</title>
    <ns>1</ns>
    <id>152719</id>
    <revision>
      <id>2508043</id>
      <parentid>2487312</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T06:47:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Poiuytrell</username>
        <id>61256</id>
      </contributor>
      <comment>/* *ehèit &gt; efèit (gascon) */ seccion nòva</comment>
      <origin>2508043</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5806" sha1="b7nr2sxqxk86ddcosmt1ownm4lp2eys" xml:space="preserve">== [https://en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Today%27s_articles_for_improvement Today's articles for improvement project] ==

On the English Wikipedia, we started a project called [https://en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Today%27s_articles_for_improvement TAFI]. Each week we identify underdeveloped articles that require improvement. Our goal is to use widespread collaborative editing to improve articles to Good article, Featured article or Featured list quality over a short time frame.

This is all about improving important articles in a collaborative manner, and also inspiring readers of Wikipedia to also try editing. We think it is a very important and interesting idea that will make Wikipedia a better place to work. It has been [https://en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Today%27s_articles_for_improvement/Accomplishments very successful so far], and the concept has [https://translate.google.com/translate?sl=auto&amp;tl=en&amp;js=y&amp;prev=_t&amp;hl=en&amp;ie=UTF-8&amp;u=https%3A%2F%2Fhi.wikipedia.org%2Fwiki%2F%25E0%25A4%25B5%25E0%25A4%25BF%25E0%25A4%2595%25E0%25A4%25BF%25E0%25A4%25AA%25E0%25A5%2580%25E0%25A4%25A1%25E0%25A4%25BF%25E0%25A4%25AF%25E0%25A4%25BE%3A%25E0%25A4%2587%25E0%25A4%25B8_%25E0%25A4%25B8%25E0%25A4%25AA%25E0%25A5%258D%25E0%25A4%25A4%25E0%25A4%25BE%25E0%25A4%25B9_%25E0%25A4%2595%25E0%25A4%25BE_%25E0%25A4%25B8%25E0%25A5%2581%25E0%25A4%25A7%25E0%25A4%25BE%25E0%25A4%25B0_%25E0%25A4%25B9%25E0%25A5%2587%25E0%25A4%25A4%25E0%25A5%2581_%25E0%25A4%25B2%25E0%25A5%2587%25E0%25A4%2596&amp;edit-text=&amp;act=url spread to the Hindi Wikipedia] where it has been well received.

We wanted to know if your Wikipedia was interested in setting up its own version of TAFI. Please contact us [https://en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia_talk:Today%27s_articles_for_improvement on our talk page] or here if you are interested.--[[User:Coin945|Coin945]] ([[User talk:Coin945|talk]]) 17:48, 2 September 2014 (UTC)

== Hola! ==

El dia 4 de Octubre fueron las elecciones parlamentarias de Portugal, gracias --[[Utilizaire:Gato Preto|Gato Preto]] ([[Discussion Utilizaire:Gato Preto|d]]) 9 octobre de 2015 a 20.52 (UTC)

== Gàrdia! ==
Fai bien mai d'un mes aura qu'am quela fotò de la pòrta dau sang. Podem nos chamjar ?
[Utilizaire:Jiròni B.|Jiròni B.]] ([[Discussion Utilizaire:Jiròni B.|d]]) 25 janvier 2020

== Grafisme de la pagina d'acuèlh ==
Bonjorn, 

Me demandavi se se poiriá pas cambiar la pagina d'acuèlh de Wikipedia en occitan: per exemple metre d'imatges en debuta de pagina. Tròbi que la pagina d'acuèlh de [[:ca:Portada|Wikipedia en catalan]] possedís un grafisme agradiu.

Coralament [[Utilizaire:Von Freudstein-Reinach|Von Freudstein-Reinach]] ([[Discussion Utilizaire:Von Freudstein-Reinach|d]]) 24 març de 2023 a 14.35 (UTC)

== Estil nòu   ==

Estil proposit → [[:Wikipèdia:Acuèlh/Tèst]]&lt;br/&gt;
Prepausat --[[Utilizaire:Lhanars|Lhanars]] ([[Discussion_Utilizaire:Lhanars|d]]) 25 genièr de 2024 a 21.42 (UTC) 
Qualques arguments: 
* qualitat grafica: clartat, modernitat, bòna mesa en pagina
En resumit, una qualitat grafica anautita, caracterizada per la claretat, la modernitat e una bona disposicion en la pagina, melhora non solament l'estetica del document mas qu'enfortís tanben sa capacitat de comunicar eficaçment son contengut a l'audiéncia. 

=== Vòtes ===
''Format : &lt;u&gt;Motivacion&lt;/u&gt;, signatura.''

====[[Image:Symbol support vote.svg|20px|Per]] Per====
# {{per}} --[[Utilizaire:Lhanars|Lhanars]] ([[Discussion Utilizaire:Lhanars|d]]) 25 genièr de 2024 a 21.42 (UTC)
# {{per}} --[[Utilizaire:Toku|Toku]] ([[Discussion Utilizaire:Toku|d]]) 25 genièr de 2024 a 21.38 (UTC)
# {{per}} --[[Utilizaire:Arsael|Arsael]] ([[Discussion Utilizaire:Arsael|d]]) 27 genièr de 2024 a 15.22 (UTC)
# {{per}} --[[Utilizaire:Joanoto Sant-casal|Joanoto Sant-casal]] ([[Discussion Utilizaire:Joanoto Sant-casal|d]]) 29 genièr de 2024 a 06.25 (UTC)
# {{per}} --[[Utilizaire:Nicolas Eynaud|Nicolas Eynaud]] ([[Discussion Utilizaire:Nicolas Eynaud|d]]) 29 genièr de 2024 a 14.37 (UTC)

====[[Image:Symbol oppose vote.svg|20px|Contra]] Contra====

====[[Image:Symbol neutral vote.svg|20px|Neutre]] Neutre====
#{{Neutre}}
[[Utilizaire:Lhanars|Lhanars]] ([[Discussion Utilizaire:Lhanars|d]]) 25 genièr de 2024 a 20.54 (UTC)

== Una proposta da Wiki Ligure ==

Cai amixi e coleghi aministratoì, la Consulta Ligure ha iniziato da molti mesi un'attività a sostegno di Wiki Ligure, dando vita ad un progetto comune in cui si raccolgono le testimonianze scritte e orali dei vari dialetti liguri e del Genovese per potenziarne la diffusione e conservarne la forma scritta e orale per le future generazioni. A questo scopo Wiki Ligure presenta già alcune pagine con audio files (le cosiddette pagine parlanti [https://lij.wikipedia.org/wiki/Categor%C3%AEa:V%C3%B4xe_parl%C3%A6&lt;nowiki&gt; qui] raccolte), le quali rappresentano una vera innovazione che potrebbe esser presa in considerazione da tutte le Wiki regionali. È intenzione della Consulta Ligure organizzare un evento, ad esempio sotto forma di conferenza, a favore della diffusione di Wiki Ligure e di quelle Wiki regionali la cui lingua presenta affinità con il Genovese e con i suoi vari dialetti liguri. Prego scrivermi se qualcuno volesse segnalare il suo interesse alla partecipazione nell’evento che stiamo ideando in rappresentanza della propria Wiki. Alegri! Luensu &lt;/nowiki&gt; [[Utilizaire:Luensu1959|Luensu1959]] ([[Discussion Utilizaire:Luensu1959|d]]) 10 novembre de 2025 a 14.22 (UTC)

== *ehèit &gt; efèit (gascon) ==

Bon jorn

Existeish la fòrma &quot;ehèit&quot; o la cau cambiar per 'efèit' en tots los articles seguents?

https://oc.wikipedia.org/w/index.php?search=%22eh%C3%A8it%22&amp;title=Especial:Rec%C3%A8rca&amp;ns0=1 [[Utilizaire:Poiuytrell|Poiuytrell]] ([[Discussion Utilizaire:Poiuytrell|d]]) 31 agost de 2026 a 06.47 (UTC)</text>
      <sha1>b7nr2sxqxk86ddcosmt1ownm4lp2eys</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Catedrala de Sant Pèire e Sant Pau d'Ulaan Baatar</title>
    <ns>0</ns>
    <id>160425</id>
    <revision>
      <id>2508033</id>
      <parentid>2436110</parentid>
      <timestamp>2026-08-30T21:58:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Chongkian</username>
        <id>18565</id>
      </contributor>
      <origin>2508033</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1985" sha1="h46qkanfot9fmy57lwl05vzwcdkl7b6" xml:space="preserve">{{Infobox edifici religiós
 |carta=cap
 | nommonument    = Catedrala de Sant Pèire e Sant Pau &lt;br /&gt;d'Ulaan Baatar
 | fòto          = UlaanBaatarCathedral.jpg
 | nomlocal       = 
 | latitud       = 47.916667
 | longitud      = 106.916667
 | vila          = [[Ulaan Baatar]]
 | país           = {{Mongolia}}
 | region         = 
 | departament    = 
 | culte          = [[Glèisa Catolica Romana|Catolic roman]]
 | tipe           = [[Catedrala]]
 | estacament   = [[Prefectura apostolica d'Ulaan Baatar]]
 | debuta constr   = [[2002]]
 | fin const      = [[2003]]
 | estil          = 
 | classament     = 
}}

La '''Catedrala de Sant Pèire e Sant Pau d’Ulaan Baatar''' es situada a [[Ulaan Baatar]], en [[Mongolia]]. Foguèt bastida entre [[2002]] e [[2003]] suls plans de l'arquitècte [[Serbia|sèrbe]] Predak Stupar e consacrada en 2003 pel cardenal Crescenzio Sepe.&lt;ref&gt;[http://erwin.bernhardt.net.nz/asia/mongoliaulanbatorcatholiccathedral.html La storia del cattolicesimo in Mongolia]&lt;/ref&gt;; &lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20160829044739/http://www.ucanews.com/story-archive/?post_name=/2003/09/01/first-cathedral-takes-on-character-of-the-people&amp;post_id=23027 La prima cattedrale assume il ''carattere del popolo'']&lt;/ref&gt;

Sa forma desgaunha una [[iorta]].&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20160829050940/http://www.ucanews.com/story-archive/?post_name=/2005/01/07/taize-brother-uses-local-symbols-to-beautify-ulaanbaatar-cathedral&amp;post_id=25209 Un fratello di Taize utilizza simboli locali per abbellire la cattedrale di Ulaanbaatar]&lt;/ref&gt;

Son [[avesque]] actual es lo paire [[Giorgio Marengo]]. Le primièr, just abans lo paire Marengo, foguèt paire [[Wenceslao Selga Padilla]].

== Nòtas e referéncias ==
&lt;references /&gt;

== Ligams extèrnes ==

* {{en}} [http://www.gcatholic.org/churches/data/cathMN.htm La catedrala], sul site gcatholic.org

{{Coord|47|55|N|106|55|E|type:landmark_region:ES-CT|}}

{{Multibendèl|Portal arquitectura}}

[[Categoria:Catedrala]]</text>
      <sha1>h46qkanfot9fmy57lwl05vzwcdkl7b6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Prefectura apostolica d'Ulaan Baatar</title>
    <ns>0</ns>
    <id>160532</id>
    <revision>
      <id>2508034</id>
      <parentid>2231095</parentid>
      <timestamp>2026-08-30T21:58:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Chongkian</username>
        <id>18565</id>
      </contributor>
      <origin>2508034</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1063" sha1="43loytusw5ugtv4kqan27g0wa1hc6sl" xml:space="preserve">[[Image:Saints Peter and Paul Cathedral (Ulaanbaatar).jpg|thumb|La catedrala]]

La '''prefectura apostolica d'Ulaan Baatar''' (en [[latin]], ''Praefectura Apostolica Ulaanbaatarensis'') es l'unica division diocesana de la [[Glèisa Catolica Romana]] en [[Mongolia]].

La prefectura foguèt instituïda en [[1922]] e dempuèi [[2002]] ten son avesque pròpri.

Son sèti es la [[catedrala de Sant Pèire e Sant Pau d'Ulaan Baatar]] e son avesque actual es lo paire [[Giorgio Marengo]]. Lo primièr, just abans lo paire Marengo, foguèt paire [[Wenceslao Selga Padilla]].

En [[2014]] èra compausada de sièis parròquias, quatre a [[Ulaan Baatar]] (Sant Pèire e Sant Pau, Santa Maria, Santa Sofia e Bon Pastor), una a [[Darkhan (vila)|Darkhan]] (Santa Maria - Secors dels Crestians) e una a [[Arvayheer]] (Santa Maria Maire de la Misericòrdia).

De batejats n’i a 919.

==Ligams extèrnes==

* [http://www.catholic-hierarchy.org/diocese/dulaa.html Catholic-Hierarchy] 

{{Coord|47|55|N|106|55|E|type:landmark_region:ES-CT|}}

[[Categoria:Diocèsi catolica|U]]</text>
      <sha1>43loytusw5ugtv4kqan27g0wa1hc6sl</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs</title>
    <ns>0</ns>
    <id>175617</id>
    <revision>
      <id>2508046</id>
      <parentid>2170080</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T08:10:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Alaric 506</username>
        <id>44932</id>
      </contributor>
      <origin>2508046</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7253" sha1="k0ycnywtczoie9x9z29t0nfainfbmy7" xml:space="preserve">{{Dialècte Lengadocian}}
{{Infobox Gropament de comunas
|nom={{PAGENAME}}
|pais=França|lenga=oc
|imatges= 
|reg= {{Occitània (Region)}} 
|dept={{Aude}}
|créacion= 1èr de genièr de [[2014]]
|nbcom=61
|caplòc= [[Quilhan]]
|president= Francis Savy ([[PS]], còssol de [[Masubi]])
|pop=  	13 522
|datapop=[[2022]]
|superf= 926,10 km2
|ectaras= 92 610
|dens= 15
|budget=
|sitweb= https://www.pyreneesaudoises.fr/
|imatgesfin= 
|}}

La '''Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs''' [[França|de la Republica Francesa]], situada dins lo [[departament francés|departament]] d' [[Aude]] e la [[region francesa|region]] d'{{Ocreg}}, &lt;small&gt;ancianament de [[Lengadòc-Rosselhon]]&lt;/small&gt;. Foguèt creada lo [[1èr de genièr]] de [[2014]]. Amassa 61 comunas e 13 522 abitants (2022). Las comunas concernidas botan en comun un certan nombre de competéncias. Sa residéncia es [[Quilhan (comuna novèla)|Quilhan]] e son còdi SIREN es 200043776. 

* Ficha Banatic : [https://www.banatic.interieur.gouv.fr/intercommunalite/200043776-cc-pyrenees-audoises]
* Ficha INSEE : [https://www.insee.fr/fr/statistiques/2011101?geo=EPCI-200043776].
[[File:Localisation EPCI Pyrénées audoises dans l'Aude, France.svg|thumb|right|250px|Localizacion dins lo departament d'Aude.]]

==Istòria==
La comunautat de comunas se creèt le 1er de genièr de 2014.

==Composicion==
{|class= &quot;wikitable&quot;
!Nom
!Width=&quot;135&quot;|Còdi INSEE
!Superficia 
(&lt;small&gt;km²&lt;/small&gt;)
!Populacion 
!Densitat 
!Canton abans 2015
|-
|[[Aunat]]
|11019
| 10,62
| {{popfr11|019}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|019}}/10.62) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]   
|-
|[[Bèlcaire]]
|11028
| 30,68
| {{popfr11|028}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|028}}/30.68) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[Bèlfòrt de Rebentin]]
|11031
|  5,24
| {{popfr11|031}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|031}}/5.24) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[Belvís]]
|11036
| 23,61
| {{popfr11|036}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|036}}/23.61) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[Campanha de Saut|Campanhan de Saut]]
|11062
| 10,4 
| {{popfr11|062}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|062}}/10.04) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[Camurac]]
|11066
| 11,61
| {{popfr11|066}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|066}}/11.61) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[Comuns (País de Saut)|Comuns]]
|11096
| 14,07
| {{popfr11|096}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|096}}/14.07) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]    
|-
|[[Espesèlh]]
|11130
| 14,31
| {{popfr11|130}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|130}}/14.31) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[La Fajòla]]
|11135
| 15,79
| {{popfr11|135}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|135}}/15.79) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[Fontanes (Aude)|Fontanes]]
|11147
| 	5,29
| {{popfr11|147}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|147}}/5.29) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[Galinagas]]
|11160
| 4,14
| {{popfr11|160}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|160}}/4.14) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]    
|-
|[[Jocon]]
|11177
| 6,44
| {{popfr11|177}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|177}}/6.44) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[Masubi]]
|11229
| 8,96
| {{popfr11|229}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|229}}/8.96) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[Merial]]
|11230
| 17,19
| {{popfr11|230}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|230}}/17.19) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[Niòrt de Saut]]
|11265
| 22,11
| {{popfr11|265}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|265}}/22.11) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[Redoma]]
|11317
| 11,77 
| {{popfr11|317}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|317}}/11.77) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[Ròcafuèlh]]
|11320
|22,38
| {{popfr11|320}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|320}}/22.38) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]    
|-


| [[Bèlvianes e Cavirac]]
|11035
| 11,68 
| {{popfr11|035}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|035}}/11.68) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]   
|-
| [[Campanha d'Aude]]
|11063
| 5,97
| {{popfr11|063}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|063}}/5.97) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
| [[Codons]]
|11101
| 9,5
| {{popfr11|101}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|101}}/9.5) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
| [[Esperasan]]
|11129
| 10,52
| {{popfr11|129}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|129}}/10.52) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
| [[Fan e Rovenac]]
|11131
| 23,71
| {{popfr11|131}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|131}}/23.71) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
| [[Ginòlas]]
|11165
| 6,17
| {{popfr11|165}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|165}}/6.17) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
| [[Granes]]
|11168
| 5,38
| {{popfr11|168}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|168}}/5.38) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
| [[Marçan (Aude)|Marçan]]
|11219
| 19,17 
| {{popfr11|219}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|219}}/19.17) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
| [[Nebiàs]]
|11263
| 12,69
| {{popfr11|263}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|263}}/12.69) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
| '''[[Quilhan (comuna novèla)|Quilhan]]'''
|11304
| 34,63
| {{popfr11|304}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|304}}/34.63) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]   
|-
| [[Quirbajon]]
|11306
| 13,95
| {{popfr11|306}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|306}}/13.95) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
| [[Sant Ferriòl]]
|11341
| 9,85
| {{popfr11|341}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|341}}/9.85) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
| [[Sant Jolian de Bèc]]
|11347
| 13,88
| {{popfr11|347}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|347}}/13.88) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
| [[Sant Just del Besun]]
|11350
| 13,54 
| {{popfr11|350}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|350}}/13.54) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
| [[Sant Loís e Paraon]]
|11352
| 15,61
| {{popfr11|352}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|352}}/15.61) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
| [[Sant Martin de Les]]
|11358
| 9,99
| {{popfr11|358}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|358}}/9.99) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-

|}

==Las intercomunalitats d'Aude==
[[Imatge:11-Intercos-2019.png|thumb|left|500px|Mapa de las intercomunalitats d'Aude]]

==Nòtas==
&lt;references/&gt;
{{Portal Lengadòc}}
[[Categoria:Comunautat de comunas d'Aude]]</text>
      <sha1>k0ycnywtczoie9x9z29t0nfainfbmy7</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2508048</id>
      <parentid>2508046</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T09:02:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Alaric 506</username>
        <id>44932</id>
      </contributor>
      <comment>fin de la lista</comment>
      <origin>2508048</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11898" sha1="5p3a6lec61vwp5rq71s45h42d0axi02" xml:space="preserve">{{Dialècte Lengadocian}}
{{Infobox Gropament de comunas
|nom={{PAGENAME}}
|pais=França|lenga=oc
|imatges= 
|reg= {{Occitània (Region)}} 
|dept={{Aude}}
|créacion= 1èr de genièr de [[2014]]
|nbcom=61
|caplòc= [[Quilhan]]
|president= Francis Savy ([[PS]], còssol de [[Masubi]])
|pop=  	13 522
|datapop=[[2022]]
|superf= 926,10 km2
|ectaras= 92 610
|dens= 15
|budget=
|sitweb= https://www.pyreneesaudoises.fr/
|imatgesfin= 
|}}

La '''Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs''' [[França|de la Republica Francesa]], situada dins lo [[departament francés|departament]] d' [[Aude]] e la [[region francesa|region]] d'{{Ocreg}}, &lt;small&gt;ancianament de [[Lengadòc-Rosselhon]]&lt;/small&gt;. Foguèt creada lo [[1èr de genièr]] de [[2014]]. Amassa 61 comunas e 13 522 abitants (2022). Las comunas concernidas botan en comun un certan nombre de competéncias. Sa residéncia es [[Quilhan (comuna novèla)|Quilhan]] e son còdi SIREN es 200043776. 

* Ficha Banatic : [https://www.banatic.interieur.gouv.fr/intercommunalite/200043776-cc-pyrenees-audoises]
* Ficha INSEE : [https://www.insee.fr/fr/statistiques/2011101?geo=EPCI-200043776].
[[File:Localisation EPCI Pyrénées audoises dans l'Aude, France.svg|thumb|right|250px|Localizacion dins lo departament d'Aude.]]

==Istòria==
La comunautat de comunas se creèt le 1er de genièr de 2014.

==Composicion==
{|class= &quot;wikitable&quot;
!Nom
!Width=&quot;135&quot;|Còdi INSEE
!Superficia 
(&lt;small&gt;km²&lt;/small&gt;)
!Populacion 
!Densitat 
!Canton abans 2015
|-
|[[Aunat]]
|11019
| 10,62
| {{popfr11|019}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|019}}/10.62) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]   
|-
|[[Bèlcaire]]
|11028
| 30,68
| {{popfr11|028}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|028}}/30.68) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[Bèlfòrt de Rebentin]]
|11031
|  5,24
| {{popfr11|031}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|031}}/5.24) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[Belvís]]
|11036
| 23,61
| {{popfr11|036}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|036}}/23.61) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[Campanha de Saut|Campanhan de Saut]]
|11062
| 10,4 
| {{popfr11|062}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|062}}/10.04) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[Camurac]]
|11066
| 11,61
| {{popfr11|066}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|066}}/11.61) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[Comuns (País de Saut)|Comuns]]
|11096
| 14,07
| {{popfr11|096}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|096}}/14.07) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]    
|-
|[[Espesèlh]]
|11130
| 14,31
| {{popfr11|130}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|130}}/14.31) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[La Fajòla]]
|11135
| 15,79
| {{popfr11|135}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|135}}/15.79) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[Fontanes (Aude)|Fontanes]]
|11147
| 	5,29
| {{popfr11|147}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|147}}/5.29) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[Galinagas]]
|11160
| 4,14
| {{popfr11|160}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|160}}/4.14) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]    
|-
|[[Jocon]]
|11177
| 6,44
| {{popfr11|177}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|177}}/6.44) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[Masubi]]
|11229
| 8,96
| {{popfr11|229}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|229}}/8.96) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[Merial]]
|11230
| 17,19
| {{popfr11|230}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|230}}/17.19) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[Niòrt de Saut]]
|11265
| 22,11
| {{popfr11|265}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|265}}/22.11) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[Redoma]]
|11317
| 11,77 
| {{popfr11|317}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|317}}/11.77) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[Ròcafuèlh]]
|11320
|22,38
| {{popfr11|320}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|320}}/22.38) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]    
|-
| [[Bèlvianes e Cavirac]]
|11035
| 11,68 
| {{popfr11|035}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|035}}/11.68) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]   
|-
| [[Campanha d'Aude]]
|11063
| 5,97
| {{popfr11|063}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|063}}/5.97) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
| [[Codons]]
|11101
| 9,5
| {{popfr11|101}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|101}}/9.5) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
| [[Esperasan]]
|11129
| 10,52
| {{popfr11|129}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|129}}/10.52) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
| [[Fan e Rovenac]]
|11131
| 23,71
| {{popfr11|131}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|131}}/23.71) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
| [[Ginòlas]]
|11165
| 6,17
| {{popfr11|165}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|165}}/6.17) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
| [[Granes]]
|11168
| 5,38
| {{popfr11|168}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|168}}/5.38) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
| [[Marçan (Aude)|Marçan]]
|11219
| 19,17 
| {{popfr11|219}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|219}}/19.17) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
| [[Nebiàs]]
|11263
| 12,69
| {{popfr11|263}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|263}}/12.69) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
| '''[[Quilhan (comuna novèla)|Quilhan]]'''
|11304
| 34,63
| {{popfr11|304}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|304}}/34.63) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]   
|-
| [[Quirbajon]]
|11306
| 13,95
| {{popfr11|306}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|306}}/13.95) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
| [[Sant Ferriòl]]
|11341
| 9,85
| {{popfr11|341}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|341}}/9.85) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
| [[Sant Jolian de Bèc]]
|11347
| 13,88
| {{popfr11|347}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|347}}/13.88) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
| [[Sant Just del Besun]]
|11350
| 13,54 
| {{popfr11|350}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|350}}/13.54) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
| [[Sant Loís e Paraon]]
|11352
| 15,61
| {{popfr11|352}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|352}}/15.61) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
| [[Sant Martin de Les]]
|11358
| 9,99
| {{popfr11|358}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|358}}/9.99) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
|[[Valh d'Ambrona]]
|11080
| 12,0
| {{popfr11|080}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|080}}/12) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]   
|-
|[[Corbièras (Lengadòc)|Corbièras]]
|11100
| 8,53
| {{popfr11|100}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|100}}/8.53) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]      
|-
|[[Cortaulin]]
|11107
| 7,72
| {{popfr11|107}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|107}}/7.72) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]      
|-
|[[Eissalabra]]
|11091
| 15,49
| {{popfr11|091}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|091}}/15.49) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]
|-
|[[Montjardin]]
|11249
| 14,11 
| {{popfr11|249}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|249}}/14.11) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]   
|-
|[[Pèirafita de Rasés]]
|11282
| 6,72
| {{popfr11|282}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|282}}/6.72) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]   
|-
|[[Puègverd]]
|11303
| 41,29
| {{popfr11|303}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|303}}/41.29) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]   
|-
|[[Rivèlh]]
|11316
| 24,3
| {{popfr11|316}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|316}}/24.3) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]  
|-
|[[Sant Benaset]]
|11333
| 21,31 
| {{popfr11|333}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|333}}/21.31) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]   
|-
|[[Santa Colomba d'Ers]]
|11336
|  10,61
| {{popfr11|336}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|336}}/10.61) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]   
|-
|[[Sant Joan de Paracòl]]
|11346
| 7,08
| {{popfr11|346}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|346}}/7.08) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]   
|-
|[[Sonac (Lengadòc)|Sonac]]
|11380
| 13,74
| {{popfr11|380}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|380}}/13.74) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]   
|-
|[[Tresièrs]]
|11400
| 6,41
| {{popfr11|400}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|400}}/6.41) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]  
|-
|[[Vilafòrt (Aude)|Vilafòrt]]
|11424
| 12,67
| {{popfr11|424}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|424}}/12.67) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]   
|-
|[[Artigas (Aude)|Artigas]]
|11017
| 6,38
| {{popfr11|017}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|017}}/6.38) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]   
|-
|[[Atsat]]
|11021
| 11,77 
| {{popfr11|021}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|021}}/11.77) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]   
|-
|[[Beceda de Saut]]
|11038
| 15,04
| {{popfr11|038}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|038}}/15.04) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]  
|-
|[[El Bosquet]]
|11047
| 25,99 
| {{popfr11|047}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|047}}/25.99) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]  
|-
|[[Calhan (Aude)|Calhan]]
|11060
| 7,64 
| {{popfr11|060}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|060}}/7.64) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]  
|-
|[[Al Clat]]
|11093
| 10,25
| {{popfr11|093}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|093}}/10.25) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]   
|-
|[[Conòsols]]
|11104
| 27,8
| {{popfr11|104}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|104}}/27.8) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]   
|-
|[[Escolobre]]
|11127
| 31,14
| {{popfr11|127}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|127}}/31.14) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]   
|-
|[[Ginclar]]
|11163
| 7,65 
| {{popfr11|163}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|163}}/7.65) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]   
|-
|[[Montfòrt (Aude)|Montfòrt]]
|11244
| 33,32
| {{popfr11|244}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|244}}/33.32) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]   
|-
|[[La Pradèla e Puèglaurenç]]
|11302
| 33,38
| {{popfr11|302}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|302}}/33.38) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]   
|-
|[[Ròcafòrt de Saut]]
|11321
| 21,84
| {{popfr11|321}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|321}}/21.84) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]   
|-
|[[Salvesinas]]
|11373
| 20,09
| {{popfr11|373}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|373}}/20.09) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]   
|-
|[[Santa Colomba (Aude)|Santa Colomba]]
|11335
| 21,04
| {{popfr11|335}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|335}}/21.04) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]   
|-
|}

==Las intercomunalitats d'Aude==
[[Imatge:11-Intercos-2019.png|thumb|left|500px|Mapa de las intercomunalitats d'Aude]]

==Nòtas==
&lt;references/&gt;
{{Portal Lengadòc}}
[[Categoria:Comunautat de comunas d'Aude]]</text>
      <sha1>5p3a6lec61vwp5rq71s45h42d0axi02</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2508049</id>
      <parentid>2508048</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T09:47:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Alaric 506</username>
        <id>44932</id>
      </contributor>
      <comment>/* Composicion */ mesa en òrde alfabetic</comment>
      <origin>2508049</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11899" sha1="m0cj1b5u0n29mcosz9i5257g5uf7t4o" xml:space="preserve">{{Dialècte Lengadocian}}
{{Infobox Gropament de comunas
|nom={{PAGENAME}}
|pais=França|lenga=oc
|imatges= 
|reg= {{Occitània (Region)}} 
|dept={{Aude}}
|créacion= 1èr de genièr de [[2014]]
|nbcom=61
|caplòc= [[Quilhan]]
|president= Francis Savy ([[PS]], còssol de [[Masubi]])
|pop=  	13 522
|datapop=[[2022]]
|superf= 926,10 km2
|ectaras= 92 610
|dens= 15
|budget=
|sitweb= https://www.pyreneesaudoises.fr/
|imatgesfin= 
|}}

La '''Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs''' [[França|de la Republica Francesa]], situada dins lo [[departament francés|departament]] d' [[Aude]] e la [[region francesa|region]] d'{{Ocreg}}, &lt;small&gt;ancianament de [[Lengadòc-Rosselhon]]&lt;/small&gt;. Foguèt creada lo [[1èr de genièr]] de [[2014]]. Amassa 61 comunas e 13 522 abitants (2022). Las comunas concernidas botan en comun un certan nombre de competéncias. Sa residéncia es [[Quilhan (comuna novèla)|Quilhan]] e son còdi SIREN es 200043776. 

* Ficha Banatic : [https://www.banatic.interieur.gouv.fr/intercommunalite/200043776-cc-pyrenees-audoises]
* Ficha INSEE : [https://www.insee.fr/fr/statistiques/2011101?geo=EPCI-200043776].
[[File:Localisation EPCI Pyrénées audoises dans l'Aude, France.svg|thumb|right|250px|Localizacion dins lo departament d'Aude.]]

==Istòria==
La comunautat de comunas se creèt le 1er de genièr de 2014.

==Composicion==
{|class= &quot;wikitable&quot;
!Nom
!Width=&quot;135&quot;|Còdi INSEE
!Superficia 
(&lt;small&gt;km²&lt;/small&gt;)
!Populacion 
!Densitat 
!Canton abans 2015
|-
|[[Artigas (Aude)|Artigas]]
|11017
| 6,38
| {{popfr11|017}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|017}}/6.38) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]   
|-
|[[Atsat]]
|11021
| 11,77 
| {{popfr11|021}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|021}}/11.77) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]   
|-
|[[Aunat]]
|11019
| 10,62
| {{popfr11|019}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|019}}/10.62) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]   
|-
|[[Beceda de Saut]]
|11038
| 15,04
| {{popfr11|038}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|038}}/15.04) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]  
|-
|[[Bèlcaire]]
|11028
| 30,68
| {{popfr11|028}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|028}}/30.68) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[Bèlfòrt de Rebentin]]
|11031
|  5,24
| {{popfr11|031}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|031}}/5.24) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
| [[Bèlvianes e Cavirac]]
|11035
| 11,68 
| {{popfr11|035}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|035}}/11.68) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]   
|-
|[[Belvís]]
|11036
| 23,61
| {{popfr11|036}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|036}}/23.61) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[El Bosquet]]
|11047
| 25,99 
| {{popfr11|047}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|047}}/25.99) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]  
|-
|[[Calhan (Aude)|Calhan]]
|11060
| 7,64 
| {{popfr11|060}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|060}}/7.64) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]  
|-
| [[Campanha d'Aude]]
|11063
| 5,97
| {{popfr11|063}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|063}}/5.97) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
|[[Campanha de Saut|Campanhan de Saut]]
|11062
| 10,4 
| {{popfr11|062}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|062}}/10.04) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[Camurac]]
|11066
| 11,61
| {{popfr11|066}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|066}}/11.61) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[Al Clat]]
|11093
| 10,25
| {{popfr11|093}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|093}}/10.25) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]   
|-
| [[Codons]]
|11101
| 9,5
| {{popfr11|101}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|101}}/9.5) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
|[[Comuns (País de Saut)|Comuns]]
|11096
| 14,07
| {{popfr11|096}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|096}}/14.07) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]    
|-
|[[Conòsols]]
|11104
| 27,8
| {{popfr11|104}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|104}}/27.8) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]   
|-
|[[Corbièras (Lengadòc)|Corbièras]]
|11100
| 8,53
| {{popfr11|100}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|100}}/8.53) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]      
|-
|[[Cortaulin]]
|11107
| 7,72
| {{popfr11|107}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|107}}/7.72) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]      
|-
|[[Eissalabra]]
|11091
| 15,49
| {{popfr11|091}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|091}}/15.49) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]
|-
|[[Escolobre]]
|11127
| 31,14
| {{popfr11|127}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|127}}/31.14) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]   
|-
| [[Esperasan]]
|11129
| 10,52
| {{popfr11|129}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|129}}/10.52) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
|[[Espesèlh]]
|11130
| 14,31
| {{popfr11|130}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|130}}/14.31) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[La Fajòla]]
|11135
| 15,79
| {{popfr11|135}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|135}}/15.79) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
| [[Fan e Rovenac]]
|11131
| 23,71
| {{popfr11|131}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|131}}/23.71) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
|[[Fontanes (Aude)|Fontanes]]
|11147
| 	5,29
| {{popfr11|147}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|147}}/5.29) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[Galinagas]]
|11160
| 4,14
| {{popfr11|160}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|160}}/4.14) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]    
|-
|[[Ginclar]]
|11163
| 7,65 
| {{popfr11|163}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|163}}/7.65) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]   
|-
| [[Ginòlas]]
|11165
| 6,17
| {{popfr11|165}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|165}}/6.17) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
| [[Granes]]
|11168
| 5,38
| {{popfr11|168}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|168}}/5.38) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
|[[Jocon]]
|11177
| 6,44
| {{popfr11|177}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|177}}/6.44) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
| [[Marçan (Aude)|Marçan]]
|11219
| 19,17 
| {{popfr11|219}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|219}}/19.17) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
|[[Masubi]]
|11229
| 8,96
| {{popfr11|229}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|229}}/8.96) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[Merial]]
|11230
| 17,19
| {{popfr11|230}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|230}}/17.19) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[Montfòrt (Aude)|Montfòrt]]
|11244
| 33,32
| {{popfr11|244}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|244}}/33.32) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]   
|-
|[[Montjardin]]
|11249
| 14,11 
| {{popfr11|249}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|249}}/14.11) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]   
|-
| [[Nebiàs]]
|11263
| 12,69
| {{popfr11|263}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|263}}/12.69) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
|[[Niòrt de Saut]]
|11265
| 22,11
| {{popfr11|265}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|265}}/22.11) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[Pèirafita de Rasés]]
|11282
| 6,72
| {{popfr11|282}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|282}}/6.72) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]   
|-
|[[La Pradèla e Puèglaurenç]]
|11302
| 33,38
| {{popfr11|302}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|302}}/33.38) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]   
|-
|[[Puègverd]]
|11303
| 41,29
| {{popfr11|303}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|303}}/41.29) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]   
|-
| '''[[Quilhan (comuna novèla)|Quilhan]]'''
|11304
| 34,63
| {{popfr11|304}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|304}}/34.63) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]   
|-
| [[Quirbajon]]
|11306
| 13,95
| {{popfr11|306}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|306}}/13.95) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
|[[Redoma]]
|11317
| 11,77 
| {{popfr11|317}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|317}}/11.77) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[Rivèlh]]
|11316
| 24,3
| {{popfr11|316}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|316}}/24.3) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]  
|-
|[[Ròcafòrt de Saut]]
|11321
| 21,84
| {{popfr11|321}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|321}}/21.84) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]   
|-
|[[Ròcafuèlh]]
|11320
|22,38
| {{popfr11|320}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|320}}/22.38) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]] 
|-
|[[Salvesinas]]
|11373
| 20,09
| {{popfr11|373}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|373}}/20.09) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]   
|-
| [[Santa Colomba (Aude)|Santa Colomba]]
|11335
| 21,04
| {{popfr11|335}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|335}}/21.04) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]   
|-
|[[Santa Colomba d'Ers]]
|11336
|  10,61
| {{popfr11|336}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|336}}/10.61) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]   
|-
|[[Sant Benaset]]
|11333
| 21,31 
| {{popfr11|333}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|333}}/21.31) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]   
|-
| [[Sant Ferriòl]]
|11341
| 9,85
| {{popfr11|341}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|341}}/9.85) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
|[[Sant Joan de Paracòl]]
|11346
| 7,08
| {{popfr11|346}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|346}}/7.08) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]   
|-
| [[Sant Jolian de Bèc]]
|11347
| 13,88
| {{popfr11|347}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|347}}/13.88) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
| [[Sant Just del Besun]]
|11350
| 13,54 
| {{popfr11|350}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|350}}/13.54) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
| [[Sant Loís e Paraon]]
|11352
| 15,61
| {{popfr11|352}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|352}}/15.61) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
| [[Sant Martin de Les]]
|11358
| 9,99
| {{popfr11|358}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|358}}/9.99) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
|[[Sonac (Lengadòc)|Sonac]]
|11380
| 13,74
| {{popfr11|380}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|380}}/13.74) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]   
|-
|[[Tresièrs]]
|11400
| 6,41
| {{popfr11|400}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|400}}/6.41) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]  
|-
|[[Valh d'Ambrona]]
|11080
| 12,0
| {{popfr11|080}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|080}}/12) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]   
|-
|[[Vilafòrt (Aude)|Vilafòrt]]
|11424
| 12,67
| {{popfr11|424}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|424}}/12.67) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]   
|-   
|}

==Las intercomunalitats d'Aude==
[[Imatge:11-Intercos-2019.png|thumb|left|500px|Mapa de las intercomunalitats d'Aude]]

==Nòtas==
&lt;references/&gt;
{{Portal Lengadòc}}
[[Categoria:Comunautat de comunas d'Aude]]</text>
      <sha1>m0cj1b5u0n29mcosz9i5257g5uf7t4o</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2508050</id>
      <parentid>2508049</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T10:04:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Alaric 506</username>
        <id>44932</id>
      </contributor>
      <comment>istòria en partida</comment>
      <origin>2508050</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12122" sha1="jsvsp0sau12rvxp1jflcgsi3fkgzzhd" xml:space="preserve">{{Dialècte Lengadocian}}
{{Infobox Gropament de comunas
|nom={{PAGENAME}}
|pais=França|lenga=oc
|imatges= 
|reg= {{Occitània (Region)}} 
|dept={{Aude}}
|créacion= 1èr de genièr de [[2014]]
|nbcom=61
|caplòc= [[Quilhan]]
|president= Francis Savy ([[PS]], còssol de [[Masubi]])
|pop=  	13 522
|datapop=[[2022]]
|superf= 926,10 km2
|ectaras= 92 610
|dens= 15
|budget=
|sitweb= https://www.pyreneesaudoises.fr/
|imatgesfin= 
|}}

La '''Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs''' [[França|de la Republica Francesa]], situada dins lo [[departament francés|departament]] d' [[Aude]] e la [[region francesa|region]] d'{{Ocreg}}, &lt;small&gt;ancianament de [[Lengadòc-Rosselhon]]&lt;/small&gt;. Foguèt creada lo [[1èr de genièr]] de [[2014]]. Amassa 61 comunas e 13 522 abitants (2022). Las comunas concernidas botan en comun un certan nombre de competéncias. Sa residéncia es [[Quilhan (comuna novèla)|Quilhan]] e son còdi SIREN es 200043776. 

* Ficha Banatic : [https://www.banatic.interieur.gouv.fr/intercommunalite/200043776-cc-pyrenees-audoises]
* Ficha INSEE : [https://www.insee.fr/fr/statistiques/2011101?geo=EPCI-200043776].
[[File:Localisation EPCI Pyrénées audoises dans l'Aude, France.svg|thumb|right|250px|Localizacion dins lo departament d'Aude.]]

==Istòria==
La comunautat de comunas se creèt le 1er de genièr de 2014. Resultava de la fusion de :
* la CC del [[canton d'Atsat]] (las 14 comunas d'aquel canton e 3 comunas del [[canton de Quilhan|canton vièlh de Quilhan]], [[Marçan (Aude)|Marçan]], [[Quirbajon]], [[Sant Martin de Les]]);
*
==Composicion==
{|class= &quot;wikitable&quot;
!Nom
!Width=&quot;135&quot;|Còdi INSEE
!Superficia 
(&lt;small&gt;km²&lt;/small&gt;)
!Populacion 
!Densitat 
!Canton abans 2015
|-
|[[Artigas (Aude)|Artigas]]
|11017
| 6,38
| {{popfr11|017}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|017}}/6.38) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]   
|-
|[[Atsat]]
|11021
| 11,77 
| {{popfr11|021}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|021}}/11.77) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]   
|-
|[[Aunat]]
|11019
| 10,62
| {{popfr11|019}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|019}}/10.62) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]   
|-
|[[Beceda de Saut]]
|11038
| 15,04
| {{popfr11|038}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|038}}/15.04) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]  
|-
|[[Bèlcaire]]
|11028
| 30,68
| {{popfr11|028}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|028}}/30.68) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[Bèlfòrt de Rebentin]]
|11031
|  5,24
| {{popfr11|031}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|031}}/5.24) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
| [[Bèlvianes e Cavirac]]
|11035
| 11,68 
| {{popfr11|035}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|035}}/11.68) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]   
|-
|[[Belvís]]
|11036
| 23,61
| {{popfr11|036}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|036}}/23.61) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[El Bosquet]]
|11047
| 25,99 
| {{popfr11|047}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|047}}/25.99) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]  
|-
|[[Calhan (Aude)|Calhan]]
|11060
| 7,64 
| {{popfr11|060}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|060}}/7.64) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]  
|-
| [[Campanha d'Aude]]
|11063
| 5,97
| {{popfr11|063}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|063}}/5.97) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
|[[Campanha de Saut|Campanhan de Saut]]
|11062
| 10,4 
| {{popfr11|062}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|062}}/10.04) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[Camurac]]
|11066
| 11,61
| {{popfr11|066}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|066}}/11.61) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[Al Clat]]
|11093
| 10,25
| {{popfr11|093}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|093}}/10.25) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]   
|-
| [[Codons]]
|11101
| 9,5
| {{popfr11|101}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|101}}/9.5) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
|[[Comuns (País de Saut)|Comuns]]
|11096
| 14,07
| {{popfr11|096}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|096}}/14.07) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]    
|-
|[[Conòsols]]
|11104
| 27,8
| {{popfr11|104}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|104}}/27.8) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]   
|-
|[[Corbièras (Lengadòc)|Corbièras]]
|11100
| 8,53
| {{popfr11|100}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|100}}/8.53) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]      
|-
|[[Cortaulin]]
|11107
| 7,72
| {{popfr11|107}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|107}}/7.72) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]      
|-
|[[Eissalabra]]
|11091
| 15,49
| {{popfr11|091}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|091}}/15.49) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]
|-
|[[Escolobre]]
|11127
| 31,14
| {{popfr11|127}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|127}}/31.14) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]   
|-
| [[Esperasan]]
|11129
| 10,52
| {{popfr11|129}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|129}}/10.52) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
|[[Espesèlh]]
|11130
| 14,31
| {{popfr11|130}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|130}}/14.31) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[La Fajòla]]
|11135
| 15,79
| {{popfr11|135}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|135}}/15.79) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
| [[Fan e Rovenac]]
|11131
| 23,71
| {{popfr11|131}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|131}}/23.71) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
|[[Fontanes (Aude)|Fontanes]]
|11147
| 	5,29
| {{popfr11|147}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|147}}/5.29) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[Galinagas]]
|11160
| 4,14
| {{popfr11|160}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|160}}/4.14) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]    
|-
|[[Ginclar]]
|11163
| 7,65 
| {{popfr11|163}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|163}}/7.65) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]   
|-
| [[Ginòlas]]
|11165
| 6,17
| {{popfr11|165}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|165}}/6.17) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
| [[Granes]]
|11168
| 5,38
| {{popfr11|168}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|168}}/5.38) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
|[[Jocon]]
|11177
| 6,44
| {{popfr11|177}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|177}}/6.44) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
| [[Marçan (Aude)|Marçan]]
|11219
| 19,17 
| {{popfr11|219}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|219}}/19.17) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
|[[Masubi]]
|11229
| 8,96
| {{popfr11|229}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|229}}/8.96) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[Merial]]
|11230
| 17,19
| {{popfr11|230}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|230}}/17.19) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[Montfòrt (Aude)|Montfòrt]]
|11244
| 33,32
| {{popfr11|244}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|244}}/33.32) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]   
|-
|[[Montjardin]]
|11249
| 14,11 
| {{popfr11|249}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|249}}/14.11) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]   
|-
| [[Nebiàs]]
|11263
| 12,69
| {{popfr11|263}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|263}}/12.69) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
|[[Niòrt de Saut]]
|11265
| 22,11
| {{popfr11|265}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|265}}/22.11) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[Pèirafita de Rasés]]
|11282
| 6,72
| {{popfr11|282}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|282}}/6.72) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]   
|-
|[[La Pradèla e Puèglaurenç]]
|11302
| 33,38
| {{popfr11|302}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|302}}/33.38) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]   
|-
|[[Puègverd]]
|11303
| 41,29
| {{popfr11|303}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|303}}/41.29) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]   
|-
| '''[[Quilhan (comuna novèla)|Quilhan]]'''
|11304
| 34,63
| {{popfr11|304}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|304}}/34.63) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]   
|-
| [[Quirbajon]]
|11306
| 13,95
| {{popfr11|306}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|306}}/13.95) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
|[[Redoma]]
|11317
| 11,77 
| {{popfr11|317}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|317}}/11.77) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[Rivèlh]]
|11316
| 24,3
| {{popfr11|316}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|316}}/24.3) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]  
|-
|[[Ròcafòrt de Saut]]
|11321
| 21,84
| {{popfr11|321}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|321}}/21.84) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]   
|-
|[[Ròcafuèlh]]
|11320
|22,38
| {{popfr11|320}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|320}}/22.38) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]] 
|-
|[[Salvesinas]]
|11373
| 20,09
| {{popfr11|373}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|373}}/20.09) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]   
|-
| [[Santa Colomba (Aude)|Santa Colomba]]
|11335
| 21,04
| {{popfr11|335}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|335}}/21.04) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]   
|-
|[[Santa Colomba d'Ers]]
|11336
|  10,61
| {{popfr11|336}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|336}}/10.61) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]   
|-
|[[Sant Benaset]]
|11333
| 21,31 
| {{popfr11|333}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|333}}/21.31) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]   
|-
| [[Sant Ferriòl]]
|11341
| 9,85
| {{popfr11|341}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|341}}/9.85) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
|[[Sant Joan de Paracòl]]
|11346
| 7,08
| {{popfr11|346}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|346}}/7.08) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]   
|-
| [[Sant Jolian de Bèc]]
|11347
| 13,88
| {{popfr11|347}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|347}}/13.88) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
| [[Sant Just del Besun]]
|11350
| 13,54 
| {{popfr11|350}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|350}}/13.54) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
| [[Sant Loís e Paraon]]
|11352
| 15,61
| {{popfr11|352}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|352}}/15.61) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
| [[Sant Martin de Les]]
|11358
| 9,99
| {{popfr11|358}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|358}}/9.99) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
|[[Sonac (Lengadòc)|Sonac]]
|11380
| 13,74
| {{popfr11|380}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|380}}/13.74) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]   
|-
|[[Tresièrs]]
|11400
| 6,41
| {{popfr11|400}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|400}}/6.41) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]  
|-
|[[Valh d'Ambrona]]
|11080
| 12,0
| {{popfr11|080}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|080}}/12) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]   
|-
|[[Vilafòrt (Aude)|Vilafòrt]]
|11424
| 12,67
| {{popfr11|424}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|424}}/12.67) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]   
|-   
|}

==Las intercomunalitats d'Aude==
[[Imatge:11-Intercos-2019.png|thumb|left|500px|Mapa de las intercomunalitats d'Aude]]

==Nòtas==
&lt;references/&gt;
{{Portal Lengadòc}}
[[Categoria:Comunautat de comunas d'Aude]]</text>
      <sha1>jsvsp0sau12rvxp1jflcgsi3fkgzzhd</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2508051</id>
      <parentid>2508050</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T11:12:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Alaric 506</username>
        <id>44932</id>
      </contributor>
      <comment>fin istòria</comment>
      <origin>2508051</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12538" sha1="emdxvvy8aokwbt8t82u8w465w507qdx" xml:space="preserve">{{Dialècte Lengadocian}}
{{Infobox Gropament de comunas
|nom={{PAGENAME}}
|pais=França|lenga=oc
|imatges= 
|reg= {{Occitània (Region)}} 
|dept={{Aude}}
|créacion= 1èr de genièr de [[2014]]
|nbcom=61
|caplòc= [[Quilhan]]
|president= Francis Savy ([[PS]], còssol de [[Masubi]])
|pop=  	13 522
|datapop=[[2022]]
|superf= 926,10 km2
|ectaras= 92 610
|dens= 15
|budget=
|sitweb= https://www.pyreneesaudoises.fr/
|imatgesfin= 
|}}

La '''Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs''' [[França|de la Republica Francesa]], situada dins lo [[departament francés|departament]] d' [[Aude]] e la [[region francesa|region]] d'{{Ocreg}}, &lt;small&gt;ancianament de [[Lengadòc-Rosselhon]]&lt;/small&gt;. Foguèt creada lo [[1èr de genièr]] de [[2014]]. Amassa 61 comunas e 13 522 abitants (2022). Las comunas concernidas botan en comun un certan nombre de competéncias. Sa residéncia es [[Quilhan (comuna novèla)|Quilhan]] e son còdi SIREN es 200043776. 

* Ficha Banatic : [https://www.banatic.interieur.gouv.fr/intercommunalite/200043776-cc-pyrenees-audoises]
* Ficha INSEE : [https://www.insee.fr/fr/statistiques/2011101?geo=EPCI-200043776].
[[File:Localisation EPCI Pyrénées audoises dans l'Aude, France.svg|thumb|right|250px|Localizacion dins lo departament d'Aude.]]

==Istòria==
La comunautat de comunas se creèt le 1er de genièr de 2014. Resultava de la fusion de :
* la CC del [[canton d'Atsat]] (las 14 comunas d'aquel canton e 3 comunas del [[canton de Quilhan|canton vièlh de Quilhan]], pus prèpas d'[[Atsat]] que de [[Quilhan]], [[Marçan (Aude)|Marçan]], [[Quirbajon]], [[Sant Martin de Les]]);
* la CC del País de Saut, que correspondiá al [[canton de Bèlcaire]];
* la CC de l'Eissalabrés, que correspondiá al [[canton d'Eissalabra]], fòra de [[Sant Joan de Paracòl]];
* la CC d'Aude en Pirenèus (16 comunas contra las 18 del [[canton de Quilhan]], fòra de las tres partidas cap a Atsat, mès en mai [[Sant Joan de Paracòl]], del [[canton d'Eissalabra]]).
 
==Composicion==
{|class= &quot;wikitable&quot;
!Nom
!Width=&quot;135&quot;|Còdi INSEE
!Superficia 
(&lt;small&gt;km²&lt;/small&gt;)
!Populacion 
!Densitat 
!Canton abans 2015
|-
|[[Artigas (Aude)|Artigas]]
|11017
| 6,38
| {{popfr11|017}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|017}}/6.38) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]   
|-
|[[Atsat]]
|11021
| 11,77 
| {{popfr11|021}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|021}}/11.77) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]   
|-
|[[Aunat]]
|11019
| 10,62
| {{popfr11|019}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|019}}/10.62) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]   
|-
|[[Beceda de Saut]]
|11038
| 15,04
| {{popfr11|038}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|038}}/15.04) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]  
|-
|[[Bèlcaire]]
|11028
| 30,68
| {{popfr11|028}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|028}}/30.68) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[Bèlfòrt de Rebentin]]
|11031
|  5,24
| {{popfr11|031}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|031}}/5.24) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
| [[Bèlvianes e Cavirac]]
|11035
| 11,68 
| {{popfr11|035}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|035}}/11.68) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]   
|-
|[[Belvís]]
|11036
| 23,61
| {{popfr11|036}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|036}}/23.61) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[El Bosquet]]
|11047
| 25,99 
| {{popfr11|047}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|047}}/25.99) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]  
|-
|[[Calhan (Aude)|Calhan]]
|11060
| 7,64 
| {{popfr11|060}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|060}}/7.64) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]  
|-
| [[Campanha d'Aude]]
|11063
| 5,97
| {{popfr11|063}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|063}}/5.97) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
|[[Campanha de Saut|Campanhan de Saut]]
|11062
| 10,4 
| {{popfr11|062}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|062}}/10.04) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[Camurac]]
|11066
| 11,61
| {{popfr11|066}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|066}}/11.61) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[Al Clat]]
|11093
| 10,25
| {{popfr11|093}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|093}}/10.25) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]   
|-
| [[Codons]]
|11101
| 9,5
| {{popfr11|101}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|101}}/9.5) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
|[[Comuns (País de Saut)|Comuns]]
|11096
| 14,07
| {{popfr11|096}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|096}}/14.07) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]    
|-
|[[Conòsols]]
|11104
| 27,8
| {{popfr11|104}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|104}}/27.8) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]   
|-
|[[Corbièras (Lengadòc)|Corbièras]]
|11100
| 8,53
| {{popfr11|100}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|100}}/8.53) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]      
|-
|[[Cortaulin]]
|11107
| 7,72
| {{popfr11|107}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|107}}/7.72) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]      
|-
|[[Eissalabra]]
|11091
| 15,49
| {{popfr11|091}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|091}}/15.49) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]
|-
|[[Escolobre]]
|11127
| 31,14
| {{popfr11|127}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|127}}/31.14) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]   
|-
| [[Esperasan]]
|11129
| 10,52
| {{popfr11|129}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|129}}/10.52) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
|[[Espesèlh]]
|11130
| 14,31
| {{popfr11|130}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|130}}/14.31) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[La Fajòla]]
|11135
| 15,79
| {{popfr11|135}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|135}}/15.79) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
| [[Fan e Rovenac]]
|11131
| 23,71
| {{popfr11|131}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|131}}/23.71) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
|[[Fontanes (Aude)|Fontanes]]
|11147
| 	5,29
| {{popfr11|147}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|147}}/5.29) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[Galinagas]]
|11160
| 4,14
| {{popfr11|160}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|160}}/4.14) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]    
|-
|[[Ginclar]]
|11163
| 7,65 
| {{popfr11|163}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|163}}/7.65) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]   
|-
| [[Ginòlas]]
|11165
| 6,17
| {{popfr11|165}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|165}}/6.17) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
| [[Granes]]
|11168
| 5,38
| {{popfr11|168}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|168}}/5.38) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
|[[Jocon]]
|11177
| 6,44
| {{popfr11|177}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|177}}/6.44) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
| [[Marçan (Aude)|Marçan]]
|11219
| 19,17 
| {{popfr11|219}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|219}}/19.17) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
|[[Masubi]]
|11229
| 8,96
| {{popfr11|229}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|229}}/8.96) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[Merial]]
|11230
| 17,19
| {{popfr11|230}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|230}}/17.19) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[Montfòrt (Aude)|Montfòrt]]
|11244
| 33,32
| {{popfr11|244}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|244}}/33.32) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]   
|-
|[[Montjardin]]
|11249
| 14,11 
| {{popfr11|249}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|249}}/14.11) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]   
|-
| [[Nebiàs]]
|11263
| 12,69
| {{popfr11|263}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|263}}/12.69) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
|[[Niòrt de Saut]]
|11265
| 22,11
| {{popfr11|265}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|265}}/22.11) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[Pèirafita de Rasés]]
|11282
| 6,72
| {{popfr11|282}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|282}}/6.72) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]   
|-
|[[La Pradèla e Puèglaurenç]]
|11302
| 33,38
| {{popfr11|302}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|302}}/33.38) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]   
|-
|[[Puègverd]]
|11303
| 41,29
| {{popfr11|303}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|303}}/41.29) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]   
|-
| '''[[Quilhan (comuna novèla)|Quilhan]]'''
|11304
| 34,63
| {{popfr11|304}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|304}}/34.63) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]   
|-
| [[Quirbajon]]
|11306
| 13,95
| {{popfr11|306}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|306}}/13.95) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
|[[Redoma]]
|11317
| 11,77 
| {{popfr11|317}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|317}}/11.77) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]]     
|-
|[[Rivèlh]]
|11316
| 24,3
| {{popfr11|316}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|316}}/24.3) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]  
|-
|[[Ròcafòrt de Saut]]
|11321
| 21,84
| {{popfr11|321}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|321}}/21.84) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]   
|-
|[[Ròcafuèlh]]
|11320
|22,38
| {{popfr11|320}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|320}}/22.38) round 2}}}}
| [[Canton de Bèlcaire|Bèlcaire]] 
|-
|[[Salvesinas]]
|11373
| 20,09
| {{popfr11|373}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|373}}/20.09) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]   
|-
| [[Santa Colomba (Aude)|Santa Colomba]]
|11335
| 21,04
| {{popfr11|335}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|335}}/21.04) round 2}}}}
| [[Canton d'Atsat|Atsat]]   
|-
|[[Santa Colomba d'Ers]]
|11336
|  10,61
| {{popfr11|336}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|336}}/10.61) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]   
|-
|[[Sant Benaset]]
|11333
| 21,31 
| {{popfr11|333}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|333}}/21.31) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]   
|-
| [[Sant Ferriòl]]
|11341
| 9,85
| {{popfr11|341}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|341}}/9.85) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
|[[Sant Joan de Paracòl]]
|11346
| 7,08
| {{popfr11|346}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|346}}/7.08) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]   
|-
| [[Sant Jolian de Bèc]]
|11347
| 13,88
| {{popfr11|347}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|347}}/13.88) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
| [[Sant Just del Besun]]
|11350
| 13,54 
| {{popfr11|350}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|350}}/13.54) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
| [[Sant Loís e Paraon]]
|11352
| 15,61
| {{popfr11|352}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|352}}/15.61) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
| [[Sant Martin de Les]]
|11358
| 9,99
| {{popfr11|358}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|358}}/9.99) round 2}}}}
| [[Canton de Quilhan|Quilhan]]    
|-
|[[Sonac (Lengadòc)|Sonac]]
|11380
| 13,74
| {{popfr11|380}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|380}}/13.74) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]   
|-
|[[Tresièrs]]
|11400
| 6,41
| {{popfr11|400}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|400}}/6.41) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]  
|-
|[[Valh d'Ambrona]]
|11080
| 12,0
| {{popfr11|080}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|080}}/12) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]   
|-
|[[Vilafòrt (Aude)|Vilafòrt]]
|11424
| 12,67
| {{popfr11|424}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|424}}/12.67) round 2}}}}
| [[Canton d'Eissalabra|Eissalabra]]   
|-   
|}

==Las intercomunalitats d'Aude==
[[Imatge:11-Intercos-2019.png|thumb|left|500px|Mapa de las intercomunalitats d'Aude]]

==Nòtas==
&lt;references/&gt;
{{Portal Lengadòc}}
[[Categoria:Comunautat de comunas d'Aude]]</text>
      <sha1>emdxvvy8aokwbt8t82u8w465w507qdx</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Rigaud de Berbezilh</title>
    <ns>0</ns>
    <id>193090</id>
    <revision>
      <id>2508028</id>
      <parentid>2420791</parentid>
      <timestamp>2026-08-30T20:11:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rotondus</username>
        <id>32520</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>2508028</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11221" sha1="c7maega4bjrr5ye66hsksm0d1ig1vp4" xml:space="preserve">{{Dialecte Lemosin}}
[[Imatge:BnF ms. 12473 fol. 71 - Rigaut de Barbezieux (1).jpg|vinheta|''Richautz de Berbesieu'', enluminura&lt;ref group=N&gt;enluminura? enluminadura?&lt;/ref&gt; dau segle XIII.]]
'''Rigaud de Berbezilh''' ([[fluorit|fl.]] [[1140]]-[[1163]]&lt;ref name=&quot;Aubrey8&quot;&gt;Aubrey, 8.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;GK290&quot;&gt;Gaunt and Kay, 290.&lt;/ref&gt;) èra un [[trobador]] occitan de la [[pichona noblessa]] de [[Sentonge]]&lt;ref group=N&gt;A aquela epòca, Sentonge parlava l'occitan.&lt;/ref&gt;. Mai o mens quinze de sos poèmas subrevivon, dont un ''[[Planh (literatura)|planh]]'' e nòu o dètz ''[[canso]]s''.&lt;ref name=&quot;Aubrey8&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;GK290&quot;/&gt;

Coma d'autres trobadors, Rigaud visitèt la cort d'[[Alienòr d'Aquitània]] a [[Peitieus]].&lt;ref&gt;Rachelle Suissa. [https://www.researchgate.net/publication/307593730_Eleanor_of_Aquitaine_A_Remarkable_Influence_in_Medieval_History Eleanor of Aquitaine: A Remarkable Influence in Medieval History], dec 2006.&lt;/ref&gt;

Existisson mantes variacions de son nom, inclusent:&lt;br/&gt;
*En occitan modèrne - '''Richaud''', '''Richard'''&lt;ref name=TdF&gt;[https://www.lexilogos.com/provencal/felibrige.php?q=Barbesieu Lo Tresaur dau Felibritge]: ''Richard de Barbesiéu''&lt;/ref&gt;, '''de Barbesieu'''&lt;ref name=TdF/&gt;&lt;br/&gt;
*En occitan ancian - ''Rigaut, Richaut, Richart'', ''Berbesieu, Berbesseil, Berbezils''&lt;ref name=TdF/&gt;, ''Barbesiu, Barbezilh, Berbezill''&lt;ref name=DB&gt;[https://www.deutsche-biographie.de/pnd103127054.html?language=en#indexcontent Deutsche-Biographie]&lt;/ref&gt;
*En francés - ''Rigaud de Barbezieux''
*En latin - ''Rigaudus de Berbezillo''

==Biografia==
Las datas de sa vida son contestadas, per d'unes aguèt una carrièra tardiva (c. 1170-1215), mas lo consensus generau es que foguèt un trobador primairenc.&lt;ref name=&quot;GK290&quot;/&gt;

Segon [[Josèp Anglada]], existisson tres biografias de Rigaud de Berbezilh: 1. la biografia (''vida'') provençala (occitana); 2. la novèla italiana; e 3. sas poesias.&lt;ref name=LCdTRdB&gt;[https://books.google.com/books?id=47BHAQAAMAAJ&amp;lpg=PA212&amp;ots=lUTwfQ2r2M&amp;dq=%22RICHARD%22%20and%20%22Rigaut%22%20and%20%22de%20barbezieux%22%20-Trachsler&amp;pg=PA199#v=onepage&amp;q=%22RICHARD%22%20and%20%22Rigaut%22%20and%20%22de%20barbezieux%22&amp;f=false Les chansons du troubadour Rigaut de Barbezieux]&lt;/ref&gt;

===''Vida''===
Segon sa ''vida'', dont la fisabilitat es plan dobtosa, èra un paure chavalier dau chastèu de Berbezilh près de [[Conhac]] dins la [[diocèsi de Sentas]].&lt;ref name=&quot;Egan99&quot;&gt;Egan, 99.&lt;/ref&gt; Es estat descrich coma capable e polit, mas ''saup mielhs trobar qu'entendre ni que dir'' : &quot;sabiá compausar melhor de poesia que de l'escotar o de la recitar.&quot;&lt;ref name=&quot;Egan99&quot;/&gt; Èra reputat per l'autor de la ''vida'' per èsser timit, sustot en companhiá de nòblas, mas chantar « d'una faiçon graciosa » amb encoratjament.&lt;ref name=&quot;Egan99&quot;/&gt;

Totjorn segon sa vida, es enamorat de l'esposa de [[Jaufré de Taunai]] (''Gaufridus de Tonai''), benlèu una filha de [[Jaufré Rudèl]].&lt;ref name=&quot;Egan99&quot;/&gt; Li fasiá &quot;de doces semblants d'amor... coma una dòna que desirava qu'un trobador inventèsse de poèmas sus ela.&quot;&lt;ref name=&quot;Egan100&quot;&gt;Egan, 100.&lt;/ref&gt; L'apelava ''Miellz-de-Domna'', un ''senhau'' significant &quot;la melhora de las damas&quot;, en aumens quatre de sas òbras.&lt;ref name=&quot;Egan100&quot;/&gt; Maugrat qu'aja longtemps chantat de las chançons sus ''Miellz-de-Domna'', se pensava pas qu'aviá agut una relacion sexuala emb ela.&lt;ref name=&quot;Egan100&quot;/&gt; A sa mòrt, anèt en Espanha e, segon dos manuscrits de sa vida, passèt la rèsta de sa ''vida'' a la cort de [[Diego López II de Haro]], celèbre patron daus trobadors.&lt;ref name=&quot;Egan100&quot;/&gt;

===Istòria===
Es generalament admés que Rigaut èra eissit d'una familha qu'èra estada deputada dau senhor dau chastèu de Berbezilh.&lt;ref name=&quot;Aubrey8&quot;/&gt; Sa familha èra probablament alunhada de la de [[Jaufré Rudèl]] per lo mejan daus [[comtes d'Engoleime]].&lt;ref name=&quot;Aubrey8&quot;/&gt; Eu meteis èra probablament lo mai jove de dos filhs, mas s'es maridat dins una familha engolmesa de naut reng.&lt;ref name=&quot;Aubrey8&quot;/&gt; Sa vida entièra sembla èsser estada passada dins la region just au sud d'[[Engoleime]] e un document posterior a [[1157]] fach referéncia a sa dintrada dins un monastèri.&lt;ref name=&quot;Aubrey8&quot;/&gt;

==Analisi==
Aguèt una influéncia granda sus l'[[Escòla siciliana]] e es citat dins lo [[Roman de la Rose]].&lt;ref&gt;{{Lien web|titre=Du Troubadour Rigaut de Barbezieux au Troubadour Jaufre Rudel|url=http://andre.j.balout.free.fr/charente(16)_pdf/rigaut_&amp;_jaufre_rudel.pdf|date=}}&lt;/ref&gt;

Son chançonièr exprimís lo poder sobeiran de l'amor.&lt;ref&gt;https://www.cairn.info/revue-le-moyen-age-2007-2-page-253.htm.&lt;/ref&gt;

Sas chançons utilizan un bestiari exotic e variat dont l'elefant fa partida.&lt;ref&gt;https://web.archive.org/web/20180513081238/http://www.cdc4b.com/sites/default/files/files/une_nov14/les_samedis_patrimoine_CdC4B.pdf.&lt;/ref&gt;

Seriá lo primièr a mencionar [[Percevau]] e son [[Sant Grasal|Grasau]] dins sa produccion literària medievala.

Son estil d'escritura li val d'èsser comparat a de nombrosas represas au trobador [[Arnaud Danièl]] consacrat coma melhor obrièr dau parlar mairau.

Dins sas òbras se compta uèch formulas prosodicas diferentas, d'unas plan recercadas.

Rigaud posèt d'unes imatges de sos poèmas dins la matèria celtica, dins los racontes biblics e en çò d'[[Ovidi]].

==Poesia e melodia==
Coma poèta, es estat influenciat per [[Marcabrun]].&lt;ref name=&quot;Aubrey8&quot;/&gt; L'una de sas òbras, ''Atressi com l'orifans'', a aquerit una reputacion duradissa e sa melodia subreviu dins aumens tres manuscrits, son tèxte dins un ''[[novellino]]'' italian de la fin dau [[sègle XIII]].&lt;ref name=&quot;Aubrey8&quot;/&gt; Coma l'indica sa ''vida'', cercava d'èsser novèu en incorporant d'imatges naturaus - taus coma d'aucèus, de bèstias, d'estelas e lo solelh - dins sos poèmas e contenon de referéncias sabentas a [[Ovidi]] e a la legenda de [[Percevau]].&lt;ref name=&quot;Aubrey8&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;Egan100&quot;/&gt; Son utilizacion de la [[comparason (retorica)|comparason]] èra intensiva.&lt;ref name=&quot;GK290&quot;/&gt; Quatre cansos en tot - doas ''[[canso]]s'' bestiàrias, la ''canso'' de Percevau, e una ''canso'' tradicionala - subreviven emb de melodias.&lt;ref name=&quot;Aubrey8&quot;/&gt;

===Òbras===
Segon [[Josèp Anglada]], d'unas de sas pèças serián estadas perdudas o esgaradas e auriá escrich lo [[planh]] sus la mòrt del rei [[Enric II d'Anglatèrra|Enric II]] atribuït a [[Bertran de Bòrn]]&lt;ref&gt;{{Article |auteur1=Bertoni, Giulio |titre=II. Bertran de Born ou Rigaut de Barbezieux ? |périodique=Annales du Midi |éditeur=Persée - Portail des revues scientifiques en SHS |volume=23 |numéro=90 |date=1911 |pages=204–208 |lire en ligne=https://www.persee.fr/doc/anami_0003-4398_1911_num_23_90_7793 |consulté le=15-08-2020 |doi=10.3406/anami.1911.7793}}.&lt;/ref&gt;.
* (421,1)&lt;ref&gt;Numérotation ''Pillet et Carstens'' en usage des poésies troubadouresques.&lt;/ref&gt; ''Atressi com lo leos'' ([[canso]], musica conservada)
* (421,2) ''Atressi con l'orifanz'' (canso d'una capitada granda, transmesa a d'autres trobadors, musica conservada)
* (421,3) ''Atressi con Persevaus'' (canso, musica conservada)&lt;ref&gt;{{Lien web|titre=Rigaut de Berbezilh (421.3)|url=http://www.rialto.unina.it/RicBarb/421.3(Braccini).htm|site=www.rialto.unina.it|consulté le=2018-05-12}}&lt;/ref&gt;
* (421,4) ''Be-m cuidava d'amor gardar'' (canso)
* (421,5) ''Ben volria saber d'amor'' (canso)
* (421,5a) ''En chantanz ieu plaing e sospir'' ([[planh]] per [[Ramon Berenguièr IV de Provença|Ramon Berenguièr V]], comte de Provença, mòrt en 1245)
* (421,6) ''Lo nous mes d'abril comensa'' (canso)
* (421,7) ''Pauc sap d'amor qui merce non aten'' (canso)
* (421,8) ''Pois qu'en mi dons es tan d'onor e sen'' (canso)
* (421,9) ''Tot atressi con la clartatz del dia'' (canso)
* (421,10) ''Tuit demandon qu'es devengud' amors'' (canso, musica conservada)

==Galariá==
{{messatge galariá}}
&lt;gallery mode=packed&gt;
File:BnF ms. 854 fol. 87v - Rigaut de Barbezieux (1).jpg|Rigaud coma chivalier en armadura, emb sas armas clarament visiblas
File:Rigaut de Berbezilh with friend and bonfire.jpg|Rigaut e una amiga a un fuòc de jòia.
File:Rigaut de Berbezilh with friend.jpg|Rigaut e una amiga discutisson, de MS ''A'', folio 164v ([[Biblioteca Apostolica Vaticana]]).
&lt;/gallery&gt;

==Adaptacion contemporanèa==
D'unas de sas chançons son estadas interpretadas, sustot per La Compagnie médiévale&lt;ref&gt;{{Lien web|titre=http://www.sonusantiqva.org/i/W/Witiza/1999DameLicorne.html|url=http://www.sonusantiqva.org/i/W/Witiza/1999DameLicorne.html|date=}}&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;{{lien web |titre=La Dame à la Licorne |url=http://www.medieval.org/emfaq/cds/crm103.htm |site=medieval.org |consulté le=09-05-2021}}.&lt;/ref&gt;.

==Veire tanben==
===Bibliografia===
===Articles connèxes===
===Liames extèrnes===
* {{Lien web
|url=http://www.trobar.org/troubadours/rigaut_de_berbezilh
|titre=Rigaut de Barbezilh - Òbras complètas
|site=trobar.org
| consulté le=12 mai 2018
}}
* {{Lien web
|url=http://troubadours.byu.edu/PC/PC-421/421%20-%20Rigaut%20de%20Barbezieux.htm
|titre=PC 421 - Rigaut de Barbezieux
|site=troubadours.byu.edu
| consulté le=12 mai 2018
}}

*[https://books.google.com/books?id=Q0oPAAAAQAAJ&amp;newbks=1&amp;newbks_redir=0&amp;dq=Les%20po%C3%A8tes%20fran%C3%A7ois%2C%20depius%20le%20xiie%20si%C3%A8cle%20jusqu'%C3%A0%20Malherbe%20%5Bed.%20by%20P.R%20...&amp;pg=PA224#v=onepage&amp;q=Barbezieux&amp;f=false Les poètes françois, depius le xiie siècle jusqu'à Malherbe &lt;nowiki&gt;[&lt;/nowiki&gt;ed. by P.R. Auguis&lt;nowiki&gt;]&lt;/nowiki&gt;.], 1824.
*Christopher Callahan. [https://brill.com/display/book/edcoll/9789401207690/B9789401207690-s005.xml Troubadour Songs in Trouvère Codices: Mouvance in the Transmission of Courtly Lyric].
*Louis Cavrois, Élie Vinet. [https://archive.org/details/bub_gb_G2fhQWAamDUC Barbezieux - son histoire et ses seigneurs], 1870.
*Robert A. Taylor. [https://scholarworks.wmich.edu/cgi/viewcontent.cgi?filename=6&amp;article=1001&amp;context=mip_rmemc&amp;type=additional A Bibliographical Guide to the Study of the Troubadours and Old Occitan Literature], 2015.

==Nòtas e referéncias==
===Nòtas===
&lt;references group=N/&gt;
===Referéncias===
*Egan, Margarita (ed. and trans.) ''The Vidas of the Troubadours''. New York: Garland, 1984. {{ISBN|0-8240-9437-9}}.
*Gaunt, Simon, and Kay, Sarah. &quot;Appendix I: Major Troubadours&quot; (pp.&amp;nbsp;279&amp;ndash;291). ''The Troubadours: An Introduction''. Simon Gaunt and Sarah Kay, edd. Cambridge: Cambridge University Press, 1999. {{ISBN|0-521-57473-0}}.
*Varvaro, A. ''Rigaut de Berbezilh: Liriche''. Bari: Biblioteca di filologia romanza. 1960.

{{reflist}}

{{Multibendèl|Portal musica|Portal Charanta|Portal Occitània|Portal poesia}}
{{Autoritats}}

{{DEFAULTSORT:Rigaud de Berbezilh}}
[[Categoria:Trobador occitan del sègle XII]]
[[Categoria:Sant Grasal]]
[[Categoria:Personalitat de Sentas]]

[[Categoria:Escrivan medieval de lenga d'òc]]
[[Categoria:Literatura occitana]]
[[Categoria:Poèta occitan del sègle XII]]
[[Categoria:Decès en 1163]]

[[Categoria:Trobador occitan]]
[[Categoria:Trobador sentongés]]
[[Categoria:Compositor francés]]
[[Categoria:Compositor occitan]]
[[Categoria:Poèta francés]]
[[Categoria:Poèta occitan]]
[[Categoria:Escrivan francés]]
[[Categoria:Escrivan occitan]]</text>
      <sha1>c7maega4bjrr5ye66hsksm0d1ig1vp4</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Fraire</title>
    <ns>0</ns>
    <id>200680</id>
    <revision>
      <id>2508045</id>
      <parentid>2507601</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T08:01:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Poiuytrell</username>
        <id>61256</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>2508045</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1451" sha1="fy1nsbow3waa38uxwzurhbmzkpbytei" xml:space="preserve">{{ortografia}}
&lt;!--Article redigit en lengadocian--&gt; 
Lo '''fraire'''  (var. ''frair'', gascon: ''hrair'') es lo parent mascle –biologic o social– nascut dels meteisses parents, o del meteis paire o maire, coma un autre. La condicion d'èsser fraire es dita '''frairessa''', '''frairetat''', '''frairiá''' o '''fraternitat'''.

Lo fraire mai grand en atge es lo (fraire(e) o hrair) '''màger''', '''grand''' o l''''ainat'''.

Lo fraire mai pichon en atge es lo '''benjamin''', lo (fraire(e) o hrair) '''mendre''' o '''menut''' o lo '''minhòt''', o lo '''cabdèt''' (en gascon: ''capdèth'') e colloquialament lo ''cachaniu'', ''caganís/caganid/caganiu'', ''cagairòl'', ''cagandre'', ''cacandre'', ''cacambre'', ''caganen'', ''cagatrauc'', ''capcoat'', ''coasson'', ''cogossòu'', ''cova-niset'', ''escoàs'', ''peton'', ''rasclon'', ''recoquet'' o ''tardon'' (en gascon: ''escarranid'', ''escarra-sac'', ''escarralh'', ''coarro'' o ''engranhon'').

Lo fraire a travèrs del paire o de la maire es dit '''mièg fraire''', '''fraire d'un latz''' o '''frairastre''' (en gascon: ''miei frair''/''hrai'', ''frair''/''hrair de mieitat'', ''frairast''(''r'')''e''/''hairast''(''r'')''e'').

Quand es a travèrs del paire solament es dit '''fraire de paire'''.
Quand es a travèrs de la maire solament es dit '''fraire de maire''' o '''fraire uterin'''.

'''Fraire''' '''de lach'''/'''lait''', '''de popa'', '''de noiriça''', (var. frair/hair de...).</text>
      <sha1>fy1nsbow3waa38uxwzurhbmzkpbytei</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Sòrre</title>
    <ns>0</ns>
    <id>200681</id>
    <revision>
      <id>2508044</id>
      <parentid>2507602</parentid>
      <timestamp>2026-08-31T08:00:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Poiuytrell</username>
        <id>61256</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>2508044</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1396" sha1="858jw9bomjrh9w67q1i3r6n141pylvh" xml:space="preserve">{{ortografia}}

&lt;!--Article redigit en lengadocian--&gt; 

La '''sòrre'''  (var. ''sòr'', gascon: ''seror'') es lo parent femèla –biologic o social– nascut dels meteisses parents, o del meteis paire o maire, coma un autre o una autra. La condicion d'èsser sòrre es dita '''sororitat'''.

La sòrre mai granda en atge es la (sòr(re) o seror) '''màger''', '''granda''' o l''''ainada'''.

La sòrre mai pichona en atge es la '''benjamina''', la (sòr(re) o seror) '''mendra''' o '''menuda''' o la '''minhòta''', la '''cabdèta''' (en gascon: ''capdèta/capdèra''), e colloquialament la ''cachaniu'', ''caganís/caganid/caganiu'', ''cacau'', ''cagairòla'', ''cagandra'', ''cacandra'', ''cacambra'', ''caganena'', ''cagatrauc'', ''capcoada'' (?),  ''coassona'', ''cogossòla'', ''cova-niset'', ''escoassa'', ''petona'',  ''rasclona'', ''recoqueta'', ''tardona'' (en gascon: ''escarranid'', ''escarra-sac'', ''escarralh'', ''coarra'' o ''engranhona'').

La sòrre a travèrs del paire o de la maire es dita '''mièja sòrre''', '''sòrre d'un latz''' o '''sorrastra''' (en gascon: ''mieia seror'', ''seror de mieitat'').

Quand es a travèrs del paire solament es dita '''sòrre de paire'''.
Quand es a travèrs de la maire solament es dita '''sòrre de maire''' o '''sòrre uterina'''.


'''Sòrre''' '''de lach'''/'''lait''', '''de popa'', '''de noiriça'', (var. sòr, gasc. seror de...).</text>
      <sha1>858jw9bomjrh9w67q1i3r6n141pylvh</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Canton de Quilhan</title>
    <ns>0</ns>
    <id>201477</id>
    <revision>
      <id>2508016</id>
      <parentid>2508015</parentid>
      <timestamp>2026-08-30T13:02:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Alaric 506</username>
        <id>44932</id>
      </contributor>
      <comment>/* Composicion dempuèi 2015 */</comment>
      <origin>2508016</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="23776" sha1="cjlwa1fimhayaf7t5cy1ar41qmbyvnj" xml:space="preserve">{{Dialècte Lengadocian}}
{{Infobox Canton de França
|carta=oc
|nom=Canton de Quilhan 
|imatge = Map canton code 11 26.svg 
| reg= [[Lengadòc-Rosselhon]]
| dept= {{Aude}}
| arrt= [[Arrondiment de Limós]] 
|vila= [[Quilhan]]
|nbcom= 18 ------&gt; 
|canton=1126
|km²= 	216,24
|cons= Anne-Marie Cortes ([[PS]]) 
|datas= [[2008]]-[[2015]]
|}}

Le '''canton de Quilhan''', mantengut e agrandit en 2014-2015, vengut en 2016 oficialament '''de la Nauta Val d'Aude''', es una division administrativa de [[Lengadòc]], venguda dempuèi 2015 sonque circonscripcion electorala, situada dins l'[[arrondiment de Limós]], le [[departaments franceses|departament]] d'[[Aude]] e la [[regions francesas|region]] de [[Lengadòc-Rosselhon]], ara d'{{Ocreg}}. Totas las comunas demòran dempuèi [[2015]] dins le canton novèl. &lt;/br&gt;
'''La mapa es la de l'[[arrondiment de Limós]] abans 2015.'''

==Composicion abans 2015==
{|class= &quot;wikitable&quot;
!Nom
!Width=&quot;135&quot;|Còdi INSEE
!Superficia 
(&lt;small&gt;km²&lt;/small&gt;)
!Populacion 
!Densitat 
(&lt;small&gt;ab/km²&lt;/small&gt;)
!Intercomunalitat 
|-
| [[Bèlvianes e Cavirac]]
|11035
| 11,68 
| {{popfr11|035}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|035}}/11.68) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Brenac]]
|11050
| 13,66 
| {{popfrs11|050}} ({{popfrs11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfrs11|050}}/13.66) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Campanha d'Aude]]
|11063
| 5,97
| {{popfr11|063}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|063}}/5.97) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Codons]]
|11101
| 9,5
| {{popfr11|101}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|101}}/9.5) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Esperasan]]
|11129
| 10,52
| {{popfr11|129}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|129}}/10.52) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Fan (Aude)|Fan]]
|11131
| 11,48
| {{popfrs11|131}} ({{popfrs11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfrs11|131}}/11.48) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Ginòlas]]
|11165
| 6,17
| {{popfr11|165}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|165}}/6.17) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Granes]]
|11168
| 5,38
| {{popfr11|168}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|168}}/5.38) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Marçan (Aude)|Marçan]]
|11219
| 19,17 
| {{popfr11|219}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|219}}/19.17) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Nebiàs]]
|11263
| 12,69
| {{popfr11|263}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|263}}/12.69) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| '''[[Quilhan]]'''
|11304
| 20,97
| 3220 (2013)
| 154 en 2013
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Quirbajon]]
|11306
| 13,95
| {{popfr11|306}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|306}}/13.95) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Rovenac]]
|11329
| 12,23
| {{popfrs11|329}} ({{popfrs11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfrs11|329}}/12.23) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Sant Ferriòl]]
|11341
| 9,85
| {{popfr11|341}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|341}}/9.85) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Sant Jolian de Bèc]]
|11347
| 13,88
| {{popfr11|347}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|347}}/13.88) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Sant Just del Besun]]
|11350
| 13,54 
| {{popfr11|350}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|350}}/13.54) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Sant Loís e Paraon]]
|11352
| 15,61
| {{popfr11|352}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|352}}/15.61) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Sant Martin de Les]]
|11358
| 9,99
| {{popfr11|358}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|358}}/9.99) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|}

==Composicion dempuèi 2015==
Le canton de la Val Nauta d'Aude compren totas las comunas del canton vièlh de Quilhan, del [[canton de Coisan]], del [[canton d'Atsat]], del [[canton de Bèlcaire]] e del [[canton d'Eissalabra]]. 
[[imatge:Aude_-_Canton_La_Haute-Vallée_de_l'Aude_2015.svg|thumb|300px|left|Mapa del canton novèl dins le departament]]
{{Clr}}
{|class= &quot;wikitable&quot;
!Nom
!Width=&quot;135&quot;|Còdi INSEE
!Superficia 
(&lt;small&gt;km²&lt;/small&gt;)
!Populacion 
!Densitat 
(&lt;small&gt;ab/km²&lt;/small&gt;)
!Intercomunalitat 
|-
|[[Antunhac]]
|11010
|  9,49
| {{popfr11|010}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|010}}/9.49) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas del Limosenc|CC del Limosenc]]   
|-
|[[Arcas (Aude)|Arcas]]
|11015
| 18,53
| {{popfr11|015}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|015}}/18.53) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas del Limosenc|CC del Limosenc]]   
|-
|[[Artigas (Aude)|Artigas]]
|11017
| 6,38
| {{popfr11|017}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|017}}/6.38) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Atsat]]
|11021
| 11,77 
| {{popfr11|021}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|021}}/11.77) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Aunat]]
|11019
| 10,62
| {{popfr11|019}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|019}}/10.62) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Los Banhs de Rènnas|Les Banhs de Rènnas]]
|11310
| 18,77
| {{popfr11|310}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|310}}/18.77) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas del Limosenc|CC del Limosenc]]   
|-
|[[Beceda de Saut]]
|11038
| 15,04
| {{popfr11|038}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|038}}/15.04) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Bèlcaire]]
|11028
| 30,68
| {{popfr11|028}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|028}}/30.68) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Bèlfòrt de Rebentin]]
|11031
|  5,24
| {{popfr11|031}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|031}}/5.24) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Bèlvianes e Cavirac]]
|11035
| 11,68 
| {{popfr11|035}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|035}}/11.68) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Belvís]]
|11036
| 23,61
| {{popfr11|036}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|036}}/23.61) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[El Bosquet]]
|11047
| 25,99 
| {{popfr11|047}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|047}}/25.99) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Bugarag]]
|11055
| 26,62
| {{popfr11|055}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|055}}/26.62) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas del Limosenc|CC del Limosenc]]   
|-
|[[Calhan (Aude)|Calhan]]
|11060
| 7,64 
| {{popfr11|060}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|060}}/7.64) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Campanha d'Aude]]
|11063
| 5,97
| {{popfr11|063}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|063}}/5.97) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Campanha de Saut|Campanhan de Saut]]
|11062
| 10,4 
| {{popfr11|062}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|062}}/10.04) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Camps (Corbièras)|Camps]]
|11065
| 26,35
| {{popfr11|065}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|065}}/26.35) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas del Limosenc|CC del Limosenc]]   
|-
|[[Camurac]]
|11066
| 11,61
| {{popfr11|066}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|066}}/11.61) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Cassanhas (Aude)|Cassanhas]]
|11073
|  3,74
| {{popfr11|073}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|073}}/3.74) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas del Limosenc|CC del Limosenc]]   
|-
|[[Al Clat]]
|11093
| 10,25
| {{popfr11|093}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|093}}/10.25) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Codons]]
|11101
| 9,5
| {{popfr11|101}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|101}}/9.5) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Coisan]]
|11103
| 6,77
| {{popfr11|103}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|103}}/6.77) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas del Limosenc|CC del Limosenc]]   
|-
|[[Comuns (País de Saut)|Comuns]]
|11096
| 14,07
| {{popfr11|096}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|096}}/14.07) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Conòsols]]
|11104
| 27,8
| {{popfr11|104}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|104}}/27.8) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Corbièras (Lengadòc)|Corbièras]]
|11100
| 8,53
| {{popfr11|100}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|100}}/8.53) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Cortaulin]]
|11107
| 7,72
| {{popfr11|107}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|107}}/7.72) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Costauçan]]
|11109
| 4,47
| {{popfr11|109}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|109}}/4.47) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas del Limosenc|CC del Limosenc]]   
|-
|[[Cubièra]]
|11112
| 14,48
| {{popfr11|112}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|112}}/14.48) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas del Limosenc|CC del Limosenc]]   
|-
|[[Eissalabra]]
|11091
| 15,49
| {{popfr11|091}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|091}}/15.49) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Escolobre]]
|11127
| 31,14
| {{popfr11|127}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|127}}/31.14) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Esperasan]]
|11129
| 10,52
| {{popfr11|129}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|129}}/10.52) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Espesèlh]]
|11130
| 14,31
| {{popfr11|130}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|130}}/14.31) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[La Fajòla]]
|11135
| 15,79
| {{popfr11|135}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|135}}/15.79) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Fan e Rovenac]]
|11131
| 23,71
| {{popfr11|131}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|131}}/23.71) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Fontanes (Aude)|Fontanes]]
|11147
| 	5,29
| {{popfr11|147}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|147}}/5.29) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Forton]]
|11155
| 20,46
| {{popfr11|155}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|155}}/20.46) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas del Limosenc|CC del Limosenc]]   
|-
|[[Galinagas]]
|11160
| 4,14
| {{popfr11|160}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|160}}/4.14) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Ginclar]]
|11163
| 7,65 
| {{popfr11|163}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|163}}/7.65) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Ginòlas]]
|11165
| 6,17
| {{popfr11|165}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|165}}/6.17) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Granes]]
|11168
| 5,38
| {{popfr11|168}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|168}}/5.38) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Jocon]]
|11177
| 6,44
| {{popfr11|177}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|177}}/6.44) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Luc d'Aude]]
|11209
| 7,67
| {{popfr11|209}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|209}}/7.67) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas del Limosenc|CC del Limosenc]]   
|-
| [[Marçan (Aude)|Marçan]]
|11219
| 19,17 
| {{popfr11|219}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|219}}/19.17) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Masubi]]
|11229
| 8,96
| {{popfr11|229}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|229}}/8.96) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Merial]]
|11230
| 17,19
| {{popfr11|230}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|230}}/17.19) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Missegre]]
|11235
| 7,45
| {{popfr11|235}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|235}}/7.45) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas del Limosenc|CC del Limosenc]]   
|-
|[[Montasèls]]
|11240
|  4,39 
| {{popfr11|240}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|240}}/4.39) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas del Limosenc|CC del Limosenc]]   
|-
|[[Montfòrt (Aude)|Montfòrt]]
|11244
| 33,32
| {{popfr11|244}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|244}}/33.32) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Montjardin]]
|11249
| 14,11 
| {{popfr11|249}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|249}}/14.11) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Nebiàs]]
|11263
| 12,69
| {{popfr11|263}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|263}}/12.69) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Niòrt de Saut]]
|11265
| 22,11
| {{popfr11|265}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|265}}/22.11) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Pèirafita de Rasés]]
|11282
| 6,72
| {{popfr11|282}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|282}}/6.72) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Peiròlas]]
|11287
| 14,49 
| {{popfr11|287}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|287}}/14.49) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas del Limosenc|CC del Limosenc]]   
|-
|[[La Pradèla e Puèglaurenç]]
|11302
| 33,38
| {{popfr11|302}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|302}}/33.38) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Puègverd]]
|11303
| 41,29
| {{popfr11|303}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|303}}/41.29) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| '''[[Quilhan (comuna novèla)]]'''
|11304
| 34,63
| {{popfr11|304}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|304}}/34.63) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Quirbajon]]
|11306
| 13,95
| {{popfr11|306}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|306}}/13.95) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Redoma]]
|11317
| 11,77 
| {{popfr11|317}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|317}}/11.77) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Rènnas del Castèl]]
|11309
| 14,95 
| {{popfr11|309}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|309}}/14.95) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas del Limosenc|CC del Limosenc]]   
|-
|[[Rivèlh]]
|11316
| 24,3
| {{popfr11|316}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|316}}/24.3) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Ròcafòrt de Saut]]
|11321
| 21,84
| {{popfr11|321}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|321}}/21.84) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Ròcafuèlh]]
|11320
|22,38
| {{popfr11|320}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|320}}/22.38) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Ròcatalhada e Conilhac]]
|11323
| 15,80 
| {{popfr11|323}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|323}}/15.8) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas del Limosenc|CC del Limosenc]]   
|-
|[[Salvesinas]]
|11373
| 20,09
| {{popfr11|373}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|373}}/20.09) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Santa Colomba (Aude)|Santa Colomba]]
|11335
| 21,04
| {{popfr11|335}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|335}}/21.04) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Santa Colomba d'Ers]]
|11336
|  10,61
| {{popfr11|336}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|336}}/10.61) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Sant Benaset]]
|11333
| 21,31 
| {{popfr11|333}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|333}}/21.31) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Sant Ferriòl]]
|11341
| 9,85
| {{popfr11|341}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|341}}/9.85) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Sant Joan de Paracòl]]
|11346
| 7,08
| {{popfr11|346}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|346}}/7.08) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Sant Jolian de Bèc]]
|11347
| 13,88
| {{popfr11|347}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|347}}/13.88) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Sant Just del Besun]]
|11350
| 13,54 
| {{popfr11|350}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|350}}/13.54) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Sant Loís e Paraon]]
|11352
| 15,61
| {{popfr11|352}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|352}}/15.61) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Sant Martin de Les]]
|11358
| 9,99
| {{popfr11|358}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|358}}/9.99) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[La Serpent]]
|11376
|  9,59
| {{popfr11|376}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|376}}/9.59) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas del Limosenc|CC del Limosenc]]   
|-
|[[Sèrras]]
|11377
| 4,06
| {{popfr11|377}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|377}}/4.06) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas del Limosenc|CC del Limosenc]]   
|-
|[[Sogranha]]
|11381
| 18,43
| {{popfr11|381}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|381}}/18.43) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas del Limosenc|CC del Limosenc]]   
|-
|[[Sonac (Lengadòc)|Sonac]]
|11380
| 13,74
| {{popfr11|380}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|380}}/13.74) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Terròlas]]
|11389
| 6,63
| {{popfr11|389}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|389}}/6.63) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas del Limosenc|CC del Limosenc]]   
|-
|[[Tresièrs]]
|11400
| 6,41
| {{popfr11|400}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|400}}/6.41) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Valh d'Ambrona]]
|11080
| 12,0
| {{popfr11|080}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|080}}/12) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Valmigièra]]
|11402
| 5,94
| {{popfr11|402}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|402}}/5.94) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas del Limosenc|CC del Limosenc]]   
|-
|[[Vilafòrt (Aude)|Vilafòrt]]
|11424
| 12,67
| {{popfr11|424}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|424}}/12.67) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|}

==Istòria==
De 1790 a 1795, [[Quilhan]] èra caplòc de districte. De 1790 a 1801, las comunas de [[Bèlvianes e Cavirac]], [[Brenac]], [[Ginòlas]], Quilhan, [[Sant Ferriòl]] e [[Sant Jolian de Bèc]] èran del canton de Quilhan, las comunas de [[Campanha d'Aude]], d'Esperasan, de [[Fan (Aude)|Fan]], de [[Granes]] e de [[Rovenac]] èran del canton d'[[Esperasan]], las comunas de [[Codons]], de Marçan, de [[Quirbajon]] e de [[Sant Martin de Les]] èran del canton de [[Marçan (Aude)|Marçan]], [[Nebiàs]] èra del canton de [[Puègverd]], las comunas de [[Sant Just del Besun]] e [[Sant Loís e Paraon]] èran del canton de [[Bugarag]]. En 1801, quand le nombre dels cantons foguèt demingat, les canton d'Esperasan, de Marçan, de Puègverd e de Bugarag foguèron suprimits e totas las comunas citadas passèron al canton de Quilhan &lt;ref&gt;fichas Cassini-EHESS de las comunas concernidas&lt;/ref&gt;. &lt;/br&gt;
En 2014, quand faguèron una refòrma cantonala, le canton de Quilhan foguèt conservat e fòrtament agrandit, per las eleccions departamentalas de 2015, en aplicacion del decret n° 2014-204 del 21 de febrièr de 2014 &lt;ref&gt;[https://www.legifrance.gouv.fr/loda/id/JORFTEXT000028652386]&lt;/ref&gt;. &lt;/br&gt;
Las fusions de comunas concernisson especialament le canton ancian de Quilhan dins las annadas 2010. Le 1èr de genièr de [[2016]], Brenac fusionèt ambe [[Quilhan]] per formar una comuna novèla que gardèt lo nom de Quilhan. Brenac demòra comuna delegada. Le [[1èr de genièr]] de [[2019]], [[Fan]] e [[Rovenac]] fusionèron en demorant comunas delegadas, dins la [[comuna novèla]] de [[Fan e Rovenac]] (oficialament, ''Val-du-Faby'').

==Nòtas==
&lt;references/&gt;

{{Portal Lengadòc}}</text>
      <sha1>cjlwa1fimhayaf7t5cy1ar41qmbyvnj</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2508017</id>
      <parentid>2508016</parentid>
      <timestamp>2026-08-30T13:09:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Alaric 506</username>
        <id>44932</id>
      </contributor>
      <origin>2508017</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="23778" sha1="c2mgmnqi0n1cx1cd5ak05elcr67ha0w" xml:space="preserve">{{Dialècte Lengadocian}}
{{Infobox Canton de França
|carta=oc
|nom=Canton de Quilhan 
|imatge = Map canton code 11 26.svg 
| reg= [[Lengadòc-Rosselhon]]
| dept= {{Aude}}
| arrt= [[Arrondiment de Limós]] 
|vila= [[Quilhan]]
|nbcom= 18 ------&gt; 82
|canton=1126
|km²= 	216,24
|cons= Anne-Marie Cortes ([[PS]]) 
|datas= [[2008]]-[[2015]]
|}}

Le '''canton de Quilhan''', mantengut e agrandit en 2014-2015, vengut en 2016 oficialament '''de la Nauta Val d'Aude''', es una division administrativa de [[Lengadòc]], venguda dempuèi 2015 sonque circonscripcion electorala, situada dins l'[[arrondiment de Limós]], le [[departaments franceses|departament]] d'[[Aude]] e la [[regions francesas|region]] de [[Lengadòc-Rosselhon]], ara d'{{Ocreg}}. Totas las comunas demòran dempuèi [[2015]] dins le canton novèl. &lt;/br&gt;
'''La mapa es la de l'[[arrondiment de Limós]] abans 2015.'''

==Composicion abans 2015==
{|class= &quot;wikitable&quot;
!Nom
!Width=&quot;135&quot;|Còdi INSEE
!Superficia 
(&lt;small&gt;km²&lt;/small&gt;)
!Populacion 
!Densitat 
(&lt;small&gt;ab/km²&lt;/small&gt;)
!Intercomunalitat 
|-
| [[Bèlvianes e Cavirac]]
|11035
| 11,68 
| {{popfr11|035}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|035}}/11.68) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Brenac]]
|11050
| 13,66 
| {{popfrs11|050}} ({{popfrs11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfrs11|050}}/13.66) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Campanha d'Aude]]
|11063
| 5,97
| {{popfr11|063}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|063}}/5.97) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Codons]]
|11101
| 9,5
| {{popfr11|101}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|101}}/9.5) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Esperasan]]
|11129
| 10,52
| {{popfr11|129}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|129}}/10.52) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Fan (Aude)|Fan]]
|11131
| 11,48
| {{popfrs11|131}} ({{popfrs11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfrs11|131}}/11.48) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Ginòlas]]
|11165
| 6,17
| {{popfr11|165}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|165}}/6.17) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Granes]]
|11168
| 5,38
| {{popfr11|168}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|168}}/5.38) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Marçan (Aude)|Marçan]]
|11219
| 19,17 
| {{popfr11|219}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|219}}/19.17) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Nebiàs]]
|11263
| 12,69
| {{popfr11|263}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|263}}/12.69) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| '''[[Quilhan]]'''
|11304
| 20,97
| 3220 (2013)
| 154 en 2013
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Quirbajon]]
|11306
| 13,95
| {{popfr11|306}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|306}}/13.95) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Rovenac]]
|11329
| 12,23
| {{popfrs11|329}} ({{popfrs11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfrs11|329}}/12.23) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Sant Ferriòl]]
|11341
| 9,85
| {{popfr11|341}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|341}}/9.85) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Sant Jolian de Bèc]]
|11347
| 13,88
| {{popfr11|347}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|347}}/13.88) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Sant Just del Besun]]
|11350
| 13,54 
| {{popfr11|350}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|350}}/13.54) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Sant Loís e Paraon]]
|11352
| 15,61
| {{popfr11|352}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|352}}/15.61) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Sant Martin de Les]]
|11358
| 9,99
| {{popfr11|358}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|358}}/9.99) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|}

==Composicion dempuèi 2015==
Le canton de la Val Nauta d'Aude compren totas las comunas del canton vièlh de Quilhan, del [[canton de Coisan]], del [[canton d'Atsat]], del [[canton de Bèlcaire]] e del [[canton d'Eissalabra]]. 
[[imatge:Aude_-_Canton_La_Haute-Vallée_de_l'Aude_2015.svg|thumb|300px|left|Mapa del canton novèl dins le departament]]
{{Clr}}
{|class= &quot;wikitable&quot;
!Nom
!Width=&quot;135&quot;|Còdi INSEE
!Superficia 
(&lt;small&gt;km²&lt;/small&gt;)
!Populacion 
!Densitat 
(&lt;small&gt;ab/km²&lt;/small&gt;)
!Intercomunalitat 
|-
|[[Antunhac]]
|11010
|  9,49
| {{popfr11|010}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|010}}/9.49) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas del Limosenc|CC del Limosenc]]   
|-
|[[Arcas (Aude)|Arcas]]
|11015
| 18,53
| {{popfr11|015}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|015}}/18.53) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas del Limosenc|CC del Limosenc]]   
|-
|[[Artigas (Aude)|Artigas]]
|11017
| 6,38
| {{popfr11|017}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|017}}/6.38) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Atsat]]
|11021
| 11,77 
| {{popfr11|021}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|021}}/11.77) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Aunat]]
|11019
| 10,62
| {{popfr11|019}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|019}}/10.62) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Los Banhs de Rènnas|Les Banhs de Rènnas]]
|11310
| 18,77
| {{popfr11|310}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|310}}/18.77) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas del Limosenc|CC del Limosenc]]   
|-
|[[Beceda de Saut]]
|11038
| 15,04
| {{popfr11|038}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|038}}/15.04) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Bèlcaire]]
|11028
| 30,68
| {{popfr11|028}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|028}}/30.68) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Bèlfòrt de Rebentin]]
|11031
|  5,24
| {{popfr11|031}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|031}}/5.24) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Bèlvianes e Cavirac]]
|11035
| 11,68 
| {{popfr11|035}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|035}}/11.68) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Belvís]]
|11036
| 23,61
| {{popfr11|036}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|036}}/23.61) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[El Bosquet]]
|11047
| 25,99 
| {{popfr11|047}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|047}}/25.99) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Bugarag]]
|11055
| 26,62
| {{popfr11|055}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|055}}/26.62) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas del Limosenc|CC del Limosenc]]   
|-
|[[Calhan (Aude)|Calhan]]
|11060
| 7,64 
| {{popfr11|060}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|060}}/7.64) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Campanha d'Aude]]
|11063
| 5,97
| {{popfr11|063}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|063}}/5.97) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Campanha de Saut|Campanhan de Saut]]
|11062
| 10,4 
| {{popfr11|062}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|062}}/10.04) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Camps (Corbièras)|Camps]]
|11065
| 26,35
| {{popfr11|065}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|065}}/26.35) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas del Limosenc|CC del Limosenc]]   
|-
|[[Camurac]]
|11066
| 11,61
| {{popfr11|066}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|066}}/11.61) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Cassanhas (Aude)|Cassanhas]]
|11073
|  3,74
| {{popfr11|073}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|073}}/3.74) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas del Limosenc|CC del Limosenc]]   
|-
|[[Al Clat]]
|11093
| 10,25
| {{popfr11|093}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|093}}/10.25) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Codons]]
|11101
| 9,5
| {{popfr11|101}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|101}}/9.5) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Coisan]]
|11103
| 6,77
| {{popfr11|103}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|103}}/6.77) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas del Limosenc|CC del Limosenc]]   
|-
|[[Comuns (País de Saut)|Comuns]]
|11096
| 14,07
| {{popfr11|096}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|096}}/14.07) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Conòsols]]
|11104
| 27,8
| {{popfr11|104}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|104}}/27.8) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Corbièras (Lengadòc)|Corbièras]]
|11100
| 8,53
| {{popfr11|100}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|100}}/8.53) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Cortaulin]]
|11107
| 7,72
| {{popfr11|107}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|107}}/7.72) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Costauçan]]
|11109
| 4,47
| {{popfr11|109}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|109}}/4.47) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas del Limosenc|CC del Limosenc]]   
|-
|[[Cubièra]]
|11112
| 14,48
| {{popfr11|112}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|112}}/14.48) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas del Limosenc|CC del Limosenc]]   
|-
|[[Eissalabra]]
|11091
| 15,49
| {{popfr11|091}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|091}}/15.49) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Escolobre]]
|11127
| 31,14
| {{popfr11|127}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|127}}/31.14) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Esperasan]]
|11129
| 10,52
| {{popfr11|129}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|129}}/10.52) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Espesèlh]]
|11130
| 14,31
| {{popfr11|130}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|130}}/14.31) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[La Fajòla]]
|11135
| 15,79
| {{popfr11|135}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|135}}/15.79) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Fan e Rovenac]]
|11131
| 23,71
| {{popfr11|131}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|131}}/23.71) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Fontanes (Aude)|Fontanes]]
|11147
| 	5,29
| {{popfr11|147}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|147}}/5.29) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Forton]]
|11155
| 20,46
| {{popfr11|155}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|155}}/20.46) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas del Limosenc|CC del Limosenc]]   
|-
|[[Galinagas]]
|11160
| 4,14
| {{popfr11|160}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|160}}/4.14) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Ginclar]]
|11163
| 7,65 
| {{popfr11|163}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|163}}/7.65) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Ginòlas]]
|11165
| 6,17
| {{popfr11|165}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|165}}/6.17) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Granes]]
|11168
| 5,38
| {{popfr11|168}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|168}}/5.38) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Jocon]]
|11177
| 6,44
| {{popfr11|177}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|177}}/6.44) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Luc d'Aude]]
|11209
| 7,67
| {{popfr11|209}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|209}}/7.67) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas del Limosenc|CC del Limosenc]]   
|-
| [[Marçan (Aude)|Marçan]]
|11219
| 19,17 
| {{popfr11|219}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|219}}/19.17) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Masubi]]
|11229
| 8,96
| {{popfr11|229}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|229}}/8.96) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Merial]]
|11230
| 17,19
| {{popfr11|230}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|230}}/17.19) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Missegre]]
|11235
| 7,45
| {{popfr11|235}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|235}}/7.45) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas del Limosenc|CC del Limosenc]]   
|-
|[[Montasèls]]
|11240
|  4,39 
| {{popfr11|240}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|240}}/4.39) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas del Limosenc|CC del Limosenc]]   
|-
|[[Montfòrt (Aude)|Montfòrt]]
|11244
| 33,32
| {{popfr11|244}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|244}}/33.32) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Montjardin]]
|11249
| 14,11 
| {{popfr11|249}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|249}}/14.11) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Nebiàs]]
|11263
| 12,69
| {{popfr11|263}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|263}}/12.69) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Niòrt de Saut]]
|11265
| 22,11
| {{popfr11|265}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|265}}/22.11) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Pèirafita de Rasés]]
|11282
| 6,72
| {{popfr11|282}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|282}}/6.72) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Peiròlas]]
|11287
| 14,49 
| {{popfr11|287}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|287}}/14.49) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas del Limosenc|CC del Limosenc]]   
|-
|[[La Pradèla e Puèglaurenç]]
|11302
| 33,38
| {{popfr11|302}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|302}}/33.38) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Puègverd]]
|11303
| 41,29
| {{popfr11|303}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|303}}/41.29) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| '''[[Quilhan (comuna novèla)]]'''
|11304
| 34,63
| {{popfr11|304}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|304}}/34.63) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Quirbajon]]
|11306
| 13,95
| {{popfr11|306}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|306}}/13.95) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Redoma]]
|11317
| 11,77 
| {{popfr11|317}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|317}}/11.77) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Rènnas del Castèl]]
|11309
| 14,95 
| {{popfr11|309}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|309}}/14.95) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas del Limosenc|CC del Limosenc]]   
|-
|[[Rivèlh]]
|11316
| 24,3
| {{popfr11|316}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|316}}/24.3) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Ròcafòrt de Saut]]
|11321
| 21,84
| {{popfr11|321}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|321}}/21.84) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Ròcafuèlh]]
|11320
|22,38
| {{popfr11|320}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|320}}/22.38) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Ròcatalhada e Conilhac]]
|11323
| 15,80 
| {{popfr11|323}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|323}}/15.8) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas del Limosenc|CC del Limosenc]]   
|-
|[[Salvesinas]]
|11373
| 20,09
| {{popfr11|373}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|373}}/20.09) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Santa Colomba (Aude)|Santa Colomba]]
|11335
| 21,04
| {{popfr11|335}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|335}}/21.04) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Santa Colomba d'Ers]]
|11336
|  10,61
| {{popfr11|336}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|336}}/10.61) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Sant Benaset]]
|11333
| 21,31 
| {{popfr11|333}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|333}}/21.31) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Sant Ferriòl]]
|11341
| 9,85
| {{popfr11|341}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|341}}/9.85) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Sant Joan de Paracòl]]
|11346
| 7,08
| {{popfr11|346}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|346}}/7.08) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Sant Jolian de Bèc]]
|11347
| 13,88
| {{popfr11|347}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|347}}/13.88) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Sant Just del Besun]]
|11350
| 13,54 
| {{popfr11|350}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|350}}/13.54) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Sant Loís e Paraon]]
|11352
| 15,61
| {{popfr11|352}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|352}}/15.61) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
| [[Sant Martin de Les]]
|11358
| 9,99
| {{popfr11|358}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|358}}/9.99) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[La Serpent]]
|11376
|  9,59
| {{popfr11|376}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|376}}/9.59) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas del Limosenc|CC del Limosenc]]   
|-
|[[Sèrras]]
|11377
| 4,06
| {{popfr11|377}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|377}}/4.06) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas del Limosenc|CC del Limosenc]]   
|-
|[[Sogranha]]
|11381
| 18,43
| {{popfr11|381}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|381}}/18.43) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas del Limosenc|CC del Limosenc]]   
|-
|[[Sonac (Lengadòc)|Sonac]]
|11380
| 13,74
| {{popfr11|380}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|380}}/13.74) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Terròlas]]
|11389
| 6,63
| {{popfr11|389}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|389}}/6.63) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas del Limosenc|CC del Limosenc]]   
|-
|[[Tresièrs]]
|11400
| 6,41
| {{popfr11|400}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|400}}/6.41) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Valh d'Ambrona]]
|11080
| 12,0
| {{popfr11|080}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|080}}/12) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|[[Valmigièra]]
|11402
| 5,94
| {{popfr11|402}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|402}}/5.94) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas del Limosenc|CC del Limosenc]]   
|-
|[[Vilafòrt (Aude)|Vilafòrt]]
|11424
| 12,67
| {{popfr11|424}} ({{popfr11|0}})
| {{formatnum:{{#expr:({{popfr11|424}}/12.67) round 2}}}}
| [[Comunautat de comunas dels Pirenèus audencs|CC dels Pirenèus audencs]]   
|-
|}

==Istòria==
De 1790 a 1795, [[Quilhan]] èra caplòc de districte. De 1790 a 1801, las comunas de [[Bèlvianes e Cavirac]], [[Brenac]], [[Ginòlas]], Quilhan, [[Sant Ferriòl]] e [[Sant Jolian de Bèc]] èran del canton de Quilhan, las comunas de [[Campanha d'Aude]], d'Esperasan, de [[Fan (Aude)|Fan]], de [[Granes]] e de [[Rovenac]] èran del canton d'[[Esperasan]], las comunas de [[Codons]], de Marçan, de [[Quirbajon]] e de [[Sant Martin de Les]] èran del canton de [[Marçan (Aude)|Marçan]], [[Nebiàs]] èra del canton de [[Puègverd]], las comunas de [[Sant Just del Besun]] e [[Sant Loís e Paraon]] èran del canton de [[Bugarag]]. En 1801, quand le nombre dels cantons foguèt demingat, les canton d'Esperasan, de Marçan, de Puègverd e de Bugarag foguèron suprimits e totas las comunas citadas passèron al canton de Quilhan &lt;ref&gt;fichas Cassini-EHESS de las comunas concernidas&lt;/ref&gt;. &lt;/br&gt;
En 2014, quand faguèron una refòrma cantonala, le canton de Quilhan foguèt conservat e fòrtament agrandit, per las eleccions departamentalas de 2015, en aplicacion del decret n° 2014-204 del 21 de febrièr de 2014 &lt;ref&gt;[https://www.legifrance.gouv.fr/loda/id/JORFTEXT000028652386]&lt;/ref&gt;. &lt;/br&gt;
Las fusions de comunas concernisson especialament le canton ancian de Quilhan dins las annadas 2010. Le 1èr de genièr de [[2016]], Brenac fusionèt ambe [[Quilhan]] per formar una comuna novèla que gardèt lo nom de Quilhan. Brenac demòra comuna delegada. Le [[1èr de genièr]] de [[2019]], [[Fan]] e [[Rovenac]] fusionèron en demorant comunas delegadas, dins la [[comuna novèla]] de [[Fan e Rovenac]] (oficialament, ''Val-du-Faby'').

==Nòtas==
&lt;references/&gt;

{{Portal Lengadòc}}</text>
      <sha1>c2mgmnqi0n1cx1cd5ak05elcr67ha0w</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Aacon VIII</title>
    <ns>0</ns>
    <id>201496</id>
    <revision>
      <id>2508025</id>
      <parentid>2508012</parentid>
      <timestamp>2026-08-30T19:01:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mr. Lechkar</username>
        <id>55886</id>
      </contributor>
      <origin>2508025</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="537" sha1="5of96hlc7x43u0dx2enjy85nuu8fyeu" xml:space="preserve">{{Infobox Persona}}
'''Aacon''' o '''Haakon VIII''' (nascut en 1973 a [[Òslo]]) es l'actual rei de [[Norvègia]]. Filh del rei [[Arald V de Norvègia|Arald V]] e de la reina Sonja, accedís al tròne lo [[28 d'agost]] de [[2026]].

{{clr}}
{{dinastia|color1=|color2=lightblue|abans= [[Arald V de Norvègia|Arald V]]|aprèp= cap |nom=[[Fichièr:Norwegian_Royal_Standard_flag.png|60px]] &lt;br /&gt; [[Lista dels monarcas de Norvègia|Rei de Norvègia]] &lt;br /&gt;[[28 d'agost]] de [[2026]] - present}}

{{nais|1973}}
[[Categoria:Rei de Norvègia]]</text>
      <sha1>5of96hlc7x43u0dx2enjy85nuu8fyeu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Grumman E-2 Hawkeye</title>
    <ns>0</ns>
    <id>201497</id>
    <revision>
      <id>2508027</id>
      <timestamp>2026-08-30T19:52:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nicolas Eynaud</username>
        <id>6858</id>
      </contributor>
      <comment>Creacion de la pagina amb « {{Dialècte Niçard}}  [[Fichièr:E-2D Advanced Hawkeye aircraft conduct a test flight.jpg|thumb|right|Version D dau E-2 Hawkeye fotografiada en lo [[2009]].]]  Lo '''Grumman E-2 Hawkeye''' es un [[Sistèma de deteccion e de comandament aeroportat|avion de susvelhança aeriana e de comandament aeroportat]] desvolopat per lo constructor [[USA|estatsunidenc]] [[Grumman]]. Fòrça compacte, intrèt en servici en lo [[1964]] e foguèt inicialament embarcat a bòr... »</comment>
      <origin>2508027</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1115" sha1="dofizvjqfjyna6xnlf5uy46jvkai58z" xml:space="preserve">{{Dialècte Niçard}}

[[Fichièr:E-2D Advanced Hawkeye aircraft conduct a test flight.jpg|thumb|right|Version D dau E-2 Hawkeye fotografiada en lo [[2009]].]]

Lo '''Grumman E-2 Hawkeye''' es un [[Sistèma de deteccion e de comandament aeroportat|avion de susvelhança aeriana e de comandament aeroportat]] desvolopat per lo constructor [[USA|estatsunidenc]] [[Grumman]]. Fòrça compacte, intrèt en servici en lo [[1964]] e foguèt inicialament embarcat a bòrd dei [[pòrta-avions]] de la [[US Navy|marina estatsunidenca]]. Pi, foguèt exportat dins mai d'un país ([[França]], [[Israèl]], [[Japon]], etc.). Mai d'una varianta foguèt desvolopada per modernizar l'aparelh e li permetre de contunhar de tenir lo sieu ròtle dins lu grops aeronavaus estatsunidencs.

== Ligams intèrnes ==

* [[Sistèma de deteccion e de comandament aeroportat|Avion de susvelhança aeriana e de comandament aeroportat]].
* [[Pòrta-avions]].

== Bibliografia ==

* '''[[anglés|(en)]]''' Paul Eden (dir.), ''The Encyclopedia of Modern Military Aircraft'', Londres, Amber Books, 2004.

== Nòtas e referéncias ==
&lt;references/&gt;</text>
      <sha1>dofizvjqfjyna6xnlf5uy46jvkai58z</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>