Wikipèdia ocwiki https://oc.wikipedia.org/wiki/Acu%C3%A8lh MediaWiki 1.47.0-wmf.23 first-letter Mèdia Especial Discutir Utilizaire Discussion Utilizaire Wikipèdia Discussion Wikipèdia Fichièr Discussion Fichièr MediaWiki Discussion MediaWiki Modèl Discussion Modèl Ajuda Discussion Ajuda Categoria Discussion Categoria Portal Discussion Portal Projècte Discussion Projècte TimedText TimedText talk Mòdul Mòdul Discussió Event Event talk 0 18 2510308 2510224 2026-10-07T18:25:14Z Toku 7678 /* Los ligams amb las autras disciplinas */ 2510308 wikitext text/x-wiki {{Dialècte Lengadocian}} {{1000 fondamentals}} {{Lingüistica}} {{Sciéncias}} La '''lingüistica''' (var. '''linguistica'''<ref>Lo Congrès Permament de la Lenga Occitana, ''Dicod'Òc'', recèrca « linguistique », consultat lo 4 d'octòbre de 2026, [https://dicodoc.eu/fr/dictionnaires?option=com_dicodoc&view=search&Itemid=683&type=fr-oc&dic%5B%5D=BASIC&dic%5B%5D=RBVD&dic%5B%5D=ALPC&dic%5B%5D=ATAU&dic%5B%5D=PROV&dic%5B%5D=PNST&dic%5B%5D=OMLH&dic%5B%5D=LAUS&dic%5B%5D=LAGA&dic%5B%5D=LEMO&q=linguistique&q2=&submit=Rechercher].</ref>) es l'estudi [[sciéncia|scientific]] del [[lengatge]] [[Homo sapiens|uman]] e de las [[lenga|lengas]]. Cèrca principalament de descriure e d'explicar lor estructura, lor foncionament, lor usatge, lor variacion e lor evolucion. Estúdia a l'encòp las proprietats generalas del lengatge e las caracteristicas particularas de las diferentas [[lenga|lengas]]. La lingüistica constituís un domeni de las sciéncias del lengatge e entretèn de relacions amb fòrça disciplinas, especialament amb las [[sciéncias socialas]], las [[sciéncias cognitivas]], l'[[Tecnologias de l'informacion|informatica]], la [[filosofia]] e las sciéncias de la [[comunicacion]]. Lo tèrme linguista designa un scientific que ten la formacion e las competéncias necessàrias per trabalhar en lingüistica. Al contrari de la [[gramatica]] normativa, que fixa las règlas concernissent los usatges considerats coma corrèctes dins una [[lenga]] donada, la lingüistica adòpta una vision descriptiva. Cèrca de rendre compte dels usatges atestats, que sián confòrmes o non a las nòrmas establidas. Se caracteriza tanben per d'apròchis pro diferenciats e s'organiza en tendéncias, quora complementàrias, quora concurrentas, coma l'[[estructuralisme]], lo [[generativisme]] e la [[sociolingüistica]]. Pasmens, aquela distincion empacha pas las recèrcas lingüisticas de contribuir a de domenis normatius o aplicats coma la [[lexicografia]], l'ensenhament de las lengas o l'amainatjament lingüistic. == Definicion e objècte de la lingüistica == La lingüistica destria tradicionalament un ensemble de concèptes que permeton de caracterizar son objècte<ref>[[francés|'''(fr)''']] Jacques Moeschler e Antoine Auchlin, ''Introduction à la linguistique contemporaine'', París, Armand Colin, 2009, 224 p.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] Oswald Ducrot e Jean-Marie Schaeffer, ''Nouveau dictionnaire encyclopédique des sciences du langage'', París, Seuil, 1995, 2{{a}} edicion, 821 p.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] Diane E. Papalia, Sally W. Olds e Ruth D. Feldman, ''Psychologie du développement humain'', Montreal, De Boeck, 2010, 7{{a}} edicion, 482 p.</ref> : * lo [[lengatge]] pòt designar la facultat [[Homo sapiens|umana]] generala de [[comunicacion|comunicar]] amb de sistèmas de signes. * la [[lenga]] es un sistèma lingüistic particular coma, per exemple, l'[[occitan]], lo [[francés]], l'[[arabi]], lo [[japonés]] o la [[lenga dels signes francesa]]. * la paraula pòt designar, segon las tradicions [[teoria|teoricas]], la mesa en òbra individuala d'una lenga dins de produccions concrètas. * lo [[discors (lingüistica)|discors]] pòt designar un messatge oral o escrich produch per un locutor solet. Pasmens, aquelas definicions e distincions son pas [[universalisme|universalas]]. En efèit, los diferents corrents lingüistics pòdon donar de definicions diferentas a las nocions de lengatge, de lenga, de paraula o de discors e acordar una importància variabla a las dimensions individualas, socialas o cognitivas dels fenomèns lingüistics. Per exemple, de linguistas an estendut la nocion de discors per i inclure lo [[dialòg]]. La lingüistica s'apièja sus l'observacion e la descripcion de faches lingüistics, generalament collectats dins de produccions oralas o [[escritura|escrichas]]<ref>[[anglés|'''(en)''']] André Martinet, ''Elements of General Linguistics'', vol I, Londres, Faber, 1960, p. 15.</ref>. Aquelas donadas pòdon èsser constituïdas d'enonciats produches d'un biais espontanèu, d'enregistraments, de tèxtes, de responsas a d'enquistas o de responsas fachas durant d'[[experiéncia|experiéncias]] contrarotladas. L'analisi lingüistica a aital per objectiu de metre al jorn las regularitats que caracterizan las [[lenga|lengas]]. Pòt portar suls sons, sus las formas dels [[mot|mots]], sus la construccion de las [[frasa|frasas]], sul sens dels mots e de las expressions, sus l'organizacion del discors o encara sus las condicions socialas e contextualas de l'usatge del parlar. La lingüstica se limita doncas pas a l'estudi de la [[gramatica]] al sens [[escòla|escolar]] de l'expression. S'interèssa a l'ensemble de las proprietats dels sistèmas lingüstics e a lors relacions amb los locutors e las situacions dins las qualas son utilizats. Çaquelà, una de las caracteristicas màgers de l'objècte lingüistic es la diversitat considerabla de las [[lenga|lengas]]. En efèit, a la debuta del sègle XXI, lo nombre de lengas parladas per l'umanitat, sens se preocupar de lors [[dialècte|dialèctes]], èra estimat a {{formatnum:7000}}<ref>[[francés|'''(fr)''']] Jean-Christophe Victor, ''Le Dessous des cartes : Itinéraires géopolitiques'', Tallandier / Arte éditions, 2011, pp. 192-195.</ref>. Aquelas lengas presentan de diferéncias plan importantas dins lor [[fonologia]], lor morfologia, lor sintaxi, lor lexic e lors [[Sistèma d'escritura|sistèmas d'escritura]], tot en presentant egalament de proprietats comunas. La disciplina estúdia donc a l'encòp las lengas largament difusadas e las lengas parladas per de comunautats mens nombrosas. Pren tanben en compte las [[lenga dels signes|lengas dels signes]]. Enfin, la comparason entre las lengas permet de destriar las proprietats pròprias a una lenga e las tendéncias mai generalas del lengatge uman. == Domenis principals d'analisi == La lingüistica se caracteriza per una multiplicitat dels domenis d'analisi. Aqueles camps d'estudi diferents correspondon a de nivèls e a d'aspèctes distints de l'analisi de las [[lenga|lengas]]. Pasmens, l'ensemble d'aquelas disciplina es estretament ligat e los limits entre cada domeni pòdon variar segon las visions o las tradicions dels autors eissits d'un movement donat. === La fonetica e la fonologia === {{article detalhat|Fonetica|Fonologia}} La [[fonetica]] es la branca de la lingüistica qu'estúdia las proprietats [[fisica|fisicas]] dels [[son|sons]] de basa de la paraula, especialament lor produccion, lor transmission e lor percepcion<ref>[[francés|'''(fr)''']] Jean Dubois et al., ''Dictionnaire de linguistique'', París, Larousse-Bordas/VUEF, 2002, p. 361.</ref><ref>[[anglés|'''(en)''']] Hadumod Bussmann (dir.), ''Dictionary of Language and Linguistics'', Londres/New York, Routledge, 1998, p. 895.</ref><ref>[[Romanés|'''(ro)''']] Gheorhe Constantinescu-Dobridor, intrada « fonetică », ''Dicționar de termeni lingvistici'', Bucarèst, Teora, 1998.</ref>. Es a l'origina del concèpte de [[transcripcion fonetica]], una [[tecnica]] que permet de formalizar la prononciacion dels sons. Lo mai conegut es l'[[alfabet fonetic internacional]] que sa primièra version foguèt publicada en 1888<ref>[[anglés|'''(en)''']] International Phonetic Association, ''Handbook of the International Phonetic Association: A Guide To The Use Of The International Phonetic Alphabet'', Cambridge, Cambridge University Press, 1999, 216 p.</ref> . La [[fonologia]] estúdia la manièra que los sons son organizats e utilizats dins los sistèmas lingüistics<ref>[[anglés|'''(en)''']] Hadumod Bussmann (dir.), ''Dictionary of Language and Linguistics'', Londres/New York, Routledge, 1998, p. 898.</ref>. === La morfologia e la sintaxi === {{article detalhat|Morfologia (lingüistica)|Sintaxi}} La [[morfologia (lingüistica)|morfologia]] es, en lingüistica, la branca de la [[gramatica]] qu'estúdia l'estructura intèrna dels [[mot|mots]] e de las unitats que los compausan<ref>[[francés|'''(fr)''']] Jean Dubois et al., ''Dictionnaire de linguistique'', París, Larousse-Bordas/VUEF, 2002, p. 311.</ref><ref>[[Romanés|'''(ro)''']] Angela Bidu-Vrănceanu (dir.), ''Dicționar general de științe. Științe ale limbii'', Bucarèst, Editura științifică, 1997, p. 309.</ref><ref>[[anglés|'''(en)''']] Hadumod Bussmann (dir.), ''Dictionary of -Language and Linguistics'', Londres/New York, Routledge, 1998, pp. 770-771.</ref>. S'interèssa tanben als fenomèns de flexion, de derivacion e de composicion. Aquela disciplina es fòrça importanta per l'estudi de las [[lengas flexionalas]] e [[lengas aglutinanta|aglutinantas]]<ref>[[francés|'''(fr)''']] Jean Dubois et al., ''Dictionnaire de linguistique'', París, Larousse-Bordas/VUEF, 2002, pp. 204 e 212.</ref>. Es mens centrala per las [[lengas isolantas]] qu'utilizan generalament una forma unica per cada mot. La [[sintaxi]] estúdia las combinasons utilizadas per formar de grops de mots e de [[frasa|frasas]]<ref>[[francés|'''(fr)''']] C. Baylon e P. Fabre, ''Initiation à la linguistique'', Éditions Nathan, 1990.</ref>. Las relacions entre aquelas unitats i tèn doncàs una plaça centrala. Per exemple, la sintaxi permet de definir la sequéncia generala entre lo subjècte, l'objècte e lo vèrb qu'es un element important de la descripcion d'una lenga ([[lenga SOV]], [[lenga SVO]]...). === La semantica e la pragmatica === {{article detalhat|Semantica|Pragmatica}} La [[semantica]] es una branca centrala de la lingüistica qu'estúdia la significacion lingüistica<ref>[[francés|'''(fr)''']] Christian Baylon e Xavier Mignot, ''Initiation à la sémantique du langage'', París, Armand Colin, 2005.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] Vincent Nyckees, ''La sémantique'', París, Belin, 1998, 368 p.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] Christian Touratier, ''La sémantique'', París, Armand Colin, 2{{a}} edicion, 2010, 424 p.</ref>. Pòt portar sul sens dels [[mot|mots]], de las expressions e de las [[frasa|frasas]]. Per exemple, pòt s'interessar a las relacions entre diferentas expressions. A un aspècte intèrne, que cèrca de definir la connexion entre los mots e los fenomèns mentals que i son ligats, e un aspècte extèrne qu'estúdia los ligams entre los mots e los objèctes o idèas del mond real. La [[pragmatica]] es una disciplina vesina qu'acòrda una plaça centrala al contèxt d'utilizacion del lengatge<ref>[[francés|'''(fr)''']] F. Armengaud, ''La pragmatique'', París, Presses Universitaires de France, 5{{a}} edicion, 2007.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] M. Bracops, ''Introduction à la pragmatique'', Brussèlas, De Boeck, coll. « Champs linguistiques », 2005.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] J. Moeschler e A. Reboul, ''Dictionnaire encyclopédique de pragmatique'', París, Éditions du Seuil, 1994.</ref>. S'interèssa donc mai que mai a las situacions de comunicacion, a las intencions dels locutors e a las coneissenças partejadas entre eles dins l'interpretacion dels enonciats. === La lexicologia e la lexicografia === {{article detalhat|Lexicologia|Lexicografia}} Lo tèrme [[lexic]] designa l'ensemble de las unitats lexicalas d'una lenga, es a dire l'ensemble del vocabulari disponible. La [[lexicologia]] estúdia l'estructura e l'organizacion d'aquel lexic<ref>[[francés|'''(fr)''']] Roland Eluerd, ''La Lexicologie'', París, Presses Universitaires de France, coll. « Que sais-je ? », 2000.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] Alain Polguère, ''Lexicologie et sémantique lexicale : notions fondamentales'', Montreal, Les Presses de l'Université de Montréal, 3{{a}} edicion, 2016.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] Alain Polguère, ''Notions de base en lexicologie'', Montreal, Les Presses de l'Université de Montréal, 2002.</ref>. En particular, s'interèssa a l'[[etimologia]] e a las relacions sistematicas entre los [[mot|mots]]. Existís una disciplina vesina qu'es la [[lexicografia]]. Consistís a recensar los mots, los classar, los definir e los illustrar, amb d'exemples e d'expressions, per rendre compte de l'ensemble de lors significacions e de lors accepcions al sen d'una lenga, en vista de constitüir un [[diccionari]]. == Variacions e evolucion de las lengas == Las [[lenga|lengas]] son pas de construccions constantas e omogenèas. Presentan de variacions ligadas a la region, al grop social, als locutors, al contèxte d'utilizacion, al periòde [[istòria|istoric]] o a l'influéncia d'autras lengas. Aquelas variacions pòdon tanben congrear de transformacions significativas susceptiblas de modificar d'estructuras fondamentalas de la lenga. Los parlars umans son doncàs d'objèctes en evolucion que pòdon aparéisser, mutar e disparéisser. === Las variacions geograficas e socialas === {{article detalhat|Dialècte|Registre lingüistic}} Una [[lenga]] pòt presentar de diferéncias marcadas segon las regions o lo contèxte social. Aquelas diferéncias pòdon concernir la prononciacion, lo vocabulari, la [[gramatica]] o d'autras proprietats lingüisticas. Aital, una lenga pòt tenir de varietats diferentas parladas dins de territòris diferents. Dins aquel cas, una varietat constituís un [[dialècte]] de la lenga considerada. Totas las lengas parladas per una comunautat pro nombrosa a tendéncia a formar de dialèctes. Per exemple, es lo cas de l'[[occitan]]<ref>[[francés|'''(fr)''']] Guy Martin e Bernard Moulin, ''Grammaire provençale et atlas linguistique en couleur'', Ais de Provença, Comitat Sestians d'Estudis Occitans / CREO Provença, 2007, 2{{a}} edicion, pp. 11-13.</ref><ref>Maurice Romieu e André Bianchi, ''Gramatica de l'occitan gascon contemporanèu'', Peçac, Presses Universitaires de Bordeaux, 2005, pp. 25-28.</ref>. Pasmens, una lenga pòt presentar d'autras variacions. Per exemple, un meteis locutor pòt modificar sa manièra de parlar o d'escriure segon la situacion, l'interlocutor, lo gra de formalitat e lo genre de discors. Aqueles cambiaments forman los [[registre lingüistic|registres lingüistics]]. Per exemple, l'[[anglés]] destria un parlar fòrça informal utilizat al sen de la [[familha (parentèla)|familha]] o d'amb [[amistat|amics]] intims (registre intim), un parlar pauc estructurat integrant de còps d'expressions argoticas amb d'amics non intims o de collègas de trabalh (registre destibat), un parlar estandard utilizat per de discussions professionalas, de negociacions o per parlar amb de personas desconegudas (registre consultatiu), un parlar formal utilizat dins de situacions oficialas o de discussions serioras (registre formau) e un parlar palficat, de còps arcaïc, utilizat dins de tèxtes fòrça formaus o durant de ceremònias comportant de rituals ancians<ref>[[anglés|'''(en)''']] Kate Burridge e Tonya N. Stebbins, ''For the Love of Language. An Introduction to Linguistics'', Cambridge University Press, 2016, p. 253.</ref>. === Lo contacte entre las lengas === {{article detalhat|Emprunt (lingüistica)}} Quand de locutors de lengas diferentas intran en contacte, lors lengas respectivas pòdon s'influenciar. Aquelas situacions pòdon menar a de fenomèns coma los [[emprunt (lingüistica)|emprunts lexicals]]<ref>[[francés|'''(fr)''']] Jean Dubois et al., ''Dictionnaire de linguistique'', París, Larousse-Bordas/VUEF, 2002, p. 177.</ref><ref>[[anglés|'''(en)''']] David Crystal, ''A Dictionary of Linguistics and Phonetics'', Blackwell Publishing, 4{{a}} edicion, 2008, p. 58.</ref>, l'alternància entre mai d'una lenga e de transformacions gramaticalas. Lo [[bilingüisme]] e lo [[multilingüisme]] constituisson aital d’objèctes importants de la recèrca lingüistica. === Disparicion, evolucion e revitalizacion de las lengas === {{article detalhat|Lenga mòrta}} Lo vocabulari e la [[gramatica]] d'una lenga son pas immutables. Las variacions [[geografia|geograficas]] e [[societat|socialas]], de fenomèns intèrnes de transformacion dau parlar e los contactes amb d'autras [[lenga|lengas]] pòdon iniciar de cambiaments se difusant progressivament al dintre d’una comunautat lingüistica. Una lenga varia donc amb lo [[temps]]. L'estudi d'aquelas transformacions, de còps fòrça importantas, es l'objècte d'estudi de la [[lingüistica istorica]]. Dins de cas extrèms, de lengas pòdon veire lor nombre de locutors demenir fòrtament. Se lo fenomèn contunha, pòt tocar la transmission de la lenga a las generacions seguentas. La documentacion lingüistica visa especialament a enregistrar e a descriure aquelas lengas, mentre que diferentas politicas e iniciativas pòdon ensajar de favorizar lor transmission e lor revitalizacion. Pasmens, aquò empacha pas totjorn la disparicion de las lengas. == Apròchis lingüistics principals == === Los corrents principals === I a mai d'una concepcion de l'objècte de la lingüistica e dels metòdes d'utilizar. Lai mai importantas son saique : * l'[[estructuralisme]], eissit dels trabalhs de [[Ferdinand de Saussure]], considèra una lenga coma un sistèma de relacions entre d'unitats interconnectadas. Implica d'amassar de còrpus d'enonciats per ensajar de classar totes sos elements segon diferents nivèls lingüistics (fonèms, morfèms, categorias gramaticalas, locucions nominalas, locucions verbalas, tipes de frasas...). Pasmens, es un apròchi considerat coma obsolèt per la màger part dels linguistas modèrnes<ref>[[anglés|'''(en)''']] Nigel Fabb, « Saussure and literary theory: from the perspective of linguistics », ''Critical Quarterly'', vol. 30, n° 2, junh de 1988, pp. 58-72.</ref>. * lo [[generativisme]], desvolopat per [[Noam Chomsky]] a partir dels ans 1950, que s'interèssa a la capacitat de l'èsser uman de produire un nombre infinit de frasas amb un nombre relativament feble de règlas. Las gramaticas constituïdas per aquel movement ensajan donc de caracterizar las proprietats formalas dels sistèmas lingüistics e los principis mentals que permeton de produire o d’interpretar d’enonciats<ref>[[anglés|'''(en)''']] Frederick J. Newmeyer, ''Generative Linguistics: A Historical Perspective'', Routledge, 1997.</ref>. * la [[sociolingüistica]] estúdia las relacions entre la lenga e la societat. Cèrca de comprendre las variacions e las evolucions de la lenga en foncion de las caracteristicas socialas e de las situacions de comunicacion<ref>[[francés|'''(fr)''']] Louis-Jean Calvet, ''La Sociolinguistique'', Presses Universitaires de France, colleccion « Que sais-je ? », n° 2731, 1993.</ref>. Pasmens, d'autres corrents existisson. Per exemple, la [[lingüistica cognitiva]] estúdia las relacions entre lengatge e cognicion, mai que mai las relacions entre las estructuras lingüisticas e los mecanismes cognitius generals<ref>[[anglés|'''(en)''']] W. Croft e D. A. Cruse, ''Cognitive Linguistics'', Cambridge, Cambridge University Press, 2004.</ref>. Aquelas categorias son pas exclusivas qu'un meteis domeni de recèrca pòt mobilizar mai d'un apròchi teoric o metodologic. === Los metòdes principals === La lingüistica utiliza de metòdes divèrses segon la natura dels fenomèns estudiats. Pasmens, de manièra generala, l'observacion e la descripcion constitüisson una part centrala del trabalh lingüistic que los cercaires pòdon collectar de donadas al prèp de locutors, estudiar de tèxtes o analizar de produccions enregistradas. Aquò ofrís un espèctre relativament larg de possibilitats : * las enquèstas de terren permeton d'estudiar de lengas o de [[dialècte|varietats lingüisticas]] dins lor contèxt d'utilizacion. Pòdon associar entrevistas, observacions, enregistraments e analisis [[experiéncia|experimentalas]]. * los còrpus lingüistics permeton d'amassar d'ensembles de donadas oralas o [[escritura|escrichas]] organizats segon de critèris definits. Pòdon èsser l'objècte d'analisis quantitativas e qualitativas. * la [[lingüistica experimentala]] permet de concebre d'[[experiéncia|experiéncias]] destinadas a estudiar, per exemple, la percepcion dels sons, la comprenença de las [[frasa|frasas]], l'accès als [[mot|mots]] o l'aquisicion del lengatge. En mai d'aquelas tecnicas tradicionalas, de metòdes instrumentals permeton d'estudiar de proprietats fisicas de la paraula, especialament al mejan d'analisis [[acostica|acosticas]]. Los metòdes [[estatistica|estatistics]] e [[Tecnologias de l'informacion|informatics]] ocupan tanben una plaça creissenta dins fòrça domenis que permeton d'analizar de quantitats considerablas de donadas o de modelizar rapidament de fenomèns. Enfin, un còp de resultats obtenguts, la comparason interlingüistica constituís una aisina important per estudiar la diversitat de las lengas e cercar de proprietats comunas o de diferéncias sistematicas. === Los ligams amb las autras disciplinas === La lingüistica entretèn de relacions estrechas amb mai d'una disciplina. Aquò foguèt a l'origina de disciplinas mixtas entre la lingüistica e d'autres camps de las [[sciéncia|sciéncias]] : * la [[psicolingüistica]] s'interèssa als mecanismes cognitius implicats dins la produccion, la comprenença e l'aquisicion del [[lengatge]]<ref>[[anglés|'''(en)''']] T. Harley, ''Talking the talk: Language, psychology and science'', Hove, Psychology Press, 2009.</ref>. * la [[neurolingüistica]] s'interèssa a las relacions entre lo lengatge e los mecanismes [[cervèl|cerebrals]]<ref>[[anglés|'''(en)''']] John C. L. Ingram, ''Neurolinguistics: An Introduction to Spoken Language Processing and Its Disorders'', Cambridge University Press, 2007.</ref><ref>[[anglés|'''(en)''']] Horst M. Müller, ''Introduction to Neurolinguistics'', Palgrave Macmillan/Springer, 2025.</ref>. * l'[[antropologia lingüistic]] s'interèssa a las relacions entre lo lengatge, la [[cultura]] e las practicas [[societat|socialas]]. En particular, estúdia los procediments que permeton als enfants d'aquesir lo lengatge e lors competéncias lingüisticas. Dempuei la fin del sègle XX, cal egalament nòtar lo desvolopament de discplinas mesclant la lingüistica e las [[tecnologia|tecnologias]] modèrnas. Aquò menèt a l'aparicion de la lingüistica aplicada qu'utiliza las coneissenças lingüisticas dins de domenis plan diferents (ensenhament de las lengas, [[traduccion]], amainatjament lingüistic...). Una dimension importanta d'aquelas aplicacions es las qu'utilizan de [[Tecnologias de l'informacion|tecnicas de tractament automatic]] per estudiar de donadas lingüisticas. En parallèl, d'autras brancas de las sciéncias pòdon s'interessar a la lingüistica. La [[filologia]] estúdia los tèxtes dins lor contèxt [[istòria|istoric]] e cultural en s'interessant a lor transmission, a lor establiment e a lor interpretacion. Foguèt longtemps estretament ligada a la lingüistica, mas sos objectius e sos metòdes son diferents. La [[semiotica]] estúdia los sistèmas de signes. La lingüistica es de sos domenis particulars quora pòrta suls signes e suls sistèmas lingüisticas, mas pòt s'interessar a d'objèctes diferents. Las [[sciéncias cognitivas]] ([[psicologia cognitiva]], [[neurosciéncia|neurosciéncias]], [[intelligéncia artificiala]]...) entrenon de relacions amb la lingüistica qu'es un dels elements dels objèctes estudiats dins aquel domeni. Enfin, las [[sciéncias socialas]] ([[istòria]], [[sociologia]], [[antropologia]]...) pòdon s'interessar a l'estudi del parlar utilizat per d'individús al sen d'una comunautat. == Aplicacions == == Annèxes == === Ligams intèrnes === <div style="-moz-column-count:3; column-count:3;"> * [[Bilingüisme]] * [[Dialècte]] * [[Dialectologia]] * [[Emprunt (lingüistica)]] * [[Estructuralisme]] * [[Fonetica]] * [[Fonologia]] * [[Frasa]] * [[Generativisme]] * [[Lenga]] * [[Lengatge]] * [[Lexicografia]] * [[Lexicologia]] * [[Morfologia (lingüistica)]] * [[Mot]] * [[Pragmatica]] * [[Registre lingüistic]] * [[Semantica]] * [[Sintaxi]] * [[Societat]] * [[Sociolingüistica]] </div> === Bibliografia === === Nòtas e referéncias === <div style="-moz-column-count:3; column-count:3;"> <references/> </div> {{Portal Lengas}} [[Categoria:Lingüistica|*]] jizcg37j8s087hwps0f5jo4vw19ss5l 2510310 2510308 2026-10-07T18:26:13Z Toku 7678 /* Aplicacions */ 2510310 wikitext text/x-wiki {{Dialècte Lengadocian}} {{1000 fondamentals}} {{Lingüistica}} {{Sciéncias}} La '''lingüistica''' (var. '''linguistica'''<ref>Lo Congrès Permament de la Lenga Occitana, ''Dicod'Òc'', recèrca « linguistique », consultat lo 4 d'octòbre de 2026, [https://dicodoc.eu/fr/dictionnaires?option=com_dicodoc&view=search&Itemid=683&type=fr-oc&dic%5B%5D=BASIC&dic%5B%5D=RBVD&dic%5B%5D=ALPC&dic%5B%5D=ATAU&dic%5B%5D=PROV&dic%5B%5D=PNST&dic%5B%5D=OMLH&dic%5B%5D=LAUS&dic%5B%5D=LAGA&dic%5B%5D=LEMO&q=linguistique&q2=&submit=Rechercher].</ref>) es l'estudi [[sciéncia|scientific]] del [[lengatge]] [[Homo sapiens|uman]] e de las [[lenga|lengas]]. Cèrca principalament de descriure e d'explicar lor estructura, lor foncionament, lor usatge, lor variacion e lor evolucion. Estúdia a l'encòp las proprietats generalas del lengatge e las caracteristicas particularas de las diferentas [[lenga|lengas]]. La lingüistica constituís un domeni de las sciéncias del lengatge e entretèn de relacions amb fòrça disciplinas, especialament amb las [[sciéncias socialas]], las [[sciéncias cognitivas]], l'[[Tecnologias de l'informacion|informatica]], la [[filosofia]] e las sciéncias de la [[comunicacion]]. Lo tèrme linguista designa un scientific que ten la formacion e las competéncias necessàrias per trabalhar en lingüistica. Al contrari de la [[gramatica]] normativa, que fixa las règlas concernissent los usatges considerats coma corrèctes dins una [[lenga]] donada, la lingüistica adòpta una vision descriptiva. Cèrca de rendre compte dels usatges atestats, que sián confòrmes o non a las nòrmas establidas. Se caracteriza tanben per d'apròchis pro diferenciats e s'organiza en tendéncias, quora complementàrias, quora concurrentas, coma l'[[estructuralisme]], lo [[generativisme]] e la [[sociolingüistica]]. Pasmens, aquela distincion empacha pas las recèrcas lingüisticas de contribuir a de domenis normatius o aplicats coma la [[lexicografia]], l'ensenhament de las lengas o l'amainatjament lingüistic. == Definicion e objècte de la lingüistica == La lingüistica destria tradicionalament un ensemble de concèptes que permeton de caracterizar son objècte<ref>[[francés|'''(fr)''']] Jacques Moeschler e Antoine Auchlin, ''Introduction à la linguistique contemporaine'', París, Armand Colin, 2009, 224 p.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] Oswald Ducrot e Jean-Marie Schaeffer, ''Nouveau dictionnaire encyclopédique des sciences du langage'', París, Seuil, 1995, 2{{a}} edicion, 821 p.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] Diane E. Papalia, Sally W. Olds e Ruth D. Feldman, ''Psychologie du développement humain'', Montreal, De Boeck, 2010, 7{{a}} edicion, 482 p.</ref> : * lo [[lengatge]] pòt designar la facultat [[Homo sapiens|umana]] generala de [[comunicacion|comunicar]] amb de sistèmas de signes. * la [[lenga]] es un sistèma lingüistic particular coma, per exemple, l'[[occitan]], lo [[francés]], l'[[arabi]], lo [[japonés]] o la [[lenga dels signes francesa]]. * la paraula pòt designar, segon las tradicions [[teoria|teoricas]], la mesa en òbra individuala d'una lenga dins de produccions concrètas. * lo [[discors (lingüistica)|discors]] pòt designar un messatge oral o escrich produch per un locutor solet. Pasmens, aquelas definicions e distincions son pas [[universalisme|universalas]]. En efèit, los diferents corrents lingüistics pòdon donar de definicions diferentas a las nocions de lengatge, de lenga, de paraula o de discors e acordar una importància variabla a las dimensions individualas, socialas o cognitivas dels fenomèns lingüistics. Per exemple, de linguistas an estendut la nocion de discors per i inclure lo [[dialòg]]. La lingüistica s'apièja sus l'observacion e la descripcion de faches lingüistics, generalament collectats dins de produccions oralas o [[escritura|escrichas]]<ref>[[anglés|'''(en)''']] André Martinet, ''Elements of General Linguistics'', vol I, Londres, Faber, 1960, p. 15.</ref>. Aquelas donadas pòdon èsser constituïdas d'enonciats produches d'un biais espontanèu, d'enregistraments, de tèxtes, de responsas a d'enquistas o de responsas fachas durant d'[[experiéncia|experiéncias]] contrarotladas. L'analisi lingüistica a aital per objectiu de metre al jorn las regularitats que caracterizan las [[lenga|lengas]]. Pòt portar suls sons, sus las formas dels [[mot|mots]], sus la construccion de las [[frasa|frasas]], sul sens dels mots e de las expressions, sus l'organizacion del discors o encara sus las condicions socialas e contextualas de l'usatge del parlar. La lingüstica se limita doncas pas a l'estudi de la [[gramatica]] al sens [[escòla|escolar]] de l'expression. S'interèssa a l'ensemble de las proprietats dels sistèmas lingüstics e a lors relacions amb los locutors e las situacions dins las qualas son utilizats. Çaquelà, una de las caracteristicas màgers de l'objècte lingüistic es la diversitat considerabla de las [[lenga|lengas]]. En efèit, a la debuta del sègle XXI, lo nombre de lengas parladas per l'umanitat, sens se preocupar de lors [[dialècte|dialèctes]], èra estimat a {{formatnum:7000}}<ref>[[francés|'''(fr)''']] Jean-Christophe Victor, ''Le Dessous des cartes : Itinéraires géopolitiques'', Tallandier / Arte éditions, 2011, pp. 192-195.</ref>. Aquelas lengas presentan de diferéncias plan importantas dins lor [[fonologia]], lor morfologia, lor sintaxi, lor lexic e lors [[Sistèma d'escritura|sistèmas d'escritura]], tot en presentant egalament de proprietats comunas. La disciplina estúdia donc a l'encòp las lengas largament difusadas e las lengas parladas per de comunautats mens nombrosas. Pren tanben en compte las [[lenga dels signes|lengas dels signes]]. Enfin, la comparason entre las lengas permet de destriar las proprietats pròprias a una lenga e las tendéncias mai generalas del lengatge uman. == Domenis principals d'analisi == La lingüistica se caracteriza per una multiplicitat dels domenis d'analisi. Aqueles camps d'estudi diferents correspondon a de nivèls e a d'aspèctes distints de l'analisi de las [[lenga|lengas]]. Pasmens, l'ensemble d'aquelas disciplina es estretament ligat e los limits entre cada domeni pòdon variar segon las visions o las tradicions dels autors eissits d'un movement donat. === La fonetica e la fonologia === {{article detalhat|Fonetica|Fonologia}} La [[fonetica]] es la branca de la lingüistica qu'estúdia las proprietats [[fisica|fisicas]] dels [[son|sons]] de basa de la paraula, especialament lor produccion, lor transmission e lor percepcion<ref>[[francés|'''(fr)''']] Jean Dubois et al., ''Dictionnaire de linguistique'', París, Larousse-Bordas/VUEF, 2002, p. 361.</ref><ref>[[anglés|'''(en)''']] Hadumod Bussmann (dir.), ''Dictionary of Language and Linguistics'', Londres/New York, Routledge, 1998, p. 895.</ref><ref>[[Romanés|'''(ro)''']] Gheorhe Constantinescu-Dobridor, intrada « fonetică », ''Dicționar de termeni lingvistici'', Bucarèst, Teora, 1998.</ref>. Es a l'origina del concèpte de [[transcripcion fonetica]], una [[tecnica]] que permet de formalizar la prononciacion dels sons. Lo mai conegut es l'[[alfabet fonetic internacional]] que sa primièra version foguèt publicada en 1888<ref>[[anglés|'''(en)''']] International Phonetic Association, ''Handbook of the International Phonetic Association: A Guide To The Use Of The International Phonetic Alphabet'', Cambridge, Cambridge University Press, 1999, 216 p.</ref> . La [[fonologia]] estúdia la manièra que los sons son organizats e utilizats dins los sistèmas lingüistics<ref>[[anglés|'''(en)''']] Hadumod Bussmann (dir.), ''Dictionary of Language and Linguistics'', Londres/New York, Routledge, 1998, p. 898.</ref>. === La morfologia e la sintaxi === {{article detalhat|Morfologia (lingüistica)|Sintaxi}} La [[morfologia (lingüistica)|morfologia]] es, en lingüistica, la branca de la [[gramatica]] qu'estúdia l'estructura intèrna dels [[mot|mots]] e de las unitats que los compausan<ref>[[francés|'''(fr)''']] Jean Dubois et al., ''Dictionnaire de linguistique'', París, Larousse-Bordas/VUEF, 2002, p. 311.</ref><ref>[[Romanés|'''(ro)''']] Angela Bidu-Vrănceanu (dir.), ''Dicționar general de științe. Științe ale limbii'', Bucarèst, Editura științifică, 1997, p. 309.</ref><ref>[[anglés|'''(en)''']] Hadumod Bussmann (dir.), ''Dictionary of -Language and Linguistics'', Londres/New York, Routledge, 1998, pp. 770-771.</ref>. S'interèssa tanben als fenomèns de flexion, de derivacion e de composicion. Aquela disciplina es fòrça importanta per l'estudi de las [[lengas flexionalas]] e [[lengas aglutinanta|aglutinantas]]<ref>[[francés|'''(fr)''']] Jean Dubois et al., ''Dictionnaire de linguistique'', París, Larousse-Bordas/VUEF, 2002, pp. 204 e 212.</ref>. Es mens centrala per las [[lengas isolantas]] qu'utilizan generalament una forma unica per cada mot. La [[sintaxi]] estúdia las combinasons utilizadas per formar de grops de mots e de [[frasa|frasas]]<ref>[[francés|'''(fr)''']] C. Baylon e P. Fabre, ''Initiation à la linguistique'', Éditions Nathan, 1990.</ref>. Las relacions entre aquelas unitats i tèn doncàs una plaça centrala. Per exemple, la sintaxi permet de definir la sequéncia generala entre lo subjècte, l'objècte e lo vèrb qu'es un element important de la descripcion d'una lenga ([[lenga SOV]], [[lenga SVO]]...). === La semantica e la pragmatica === {{article detalhat|Semantica|Pragmatica}} La [[semantica]] es una branca centrala de la lingüistica qu'estúdia la significacion lingüistica<ref>[[francés|'''(fr)''']] Christian Baylon e Xavier Mignot, ''Initiation à la sémantique du langage'', París, Armand Colin, 2005.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] Vincent Nyckees, ''La sémantique'', París, Belin, 1998, 368 p.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] Christian Touratier, ''La sémantique'', París, Armand Colin, 2{{a}} edicion, 2010, 424 p.</ref>. Pòt portar sul sens dels [[mot|mots]], de las expressions e de las [[frasa|frasas]]. Per exemple, pòt s'interessar a las relacions entre diferentas expressions. A un aspècte intèrne, que cèrca de definir la connexion entre los mots e los fenomèns mentals que i son ligats, e un aspècte extèrne qu'estúdia los ligams entre los mots e los objèctes o idèas del mond real. La [[pragmatica]] es una disciplina vesina qu'acòrda una plaça centrala al contèxt d'utilizacion del lengatge<ref>[[francés|'''(fr)''']] F. Armengaud, ''La pragmatique'', París, Presses Universitaires de France, 5{{a}} edicion, 2007.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] M. Bracops, ''Introduction à la pragmatique'', Brussèlas, De Boeck, coll. « Champs linguistiques », 2005.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] J. Moeschler e A. Reboul, ''Dictionnaire encyclopédique de pragmatique'', París, Éditions du Seuil, 1994.</ref>. S'interèssa donc mai que mai a las situacions de comunicacion, a las intencions dels locutors e a las coneissenças partejadas entre eles dins l'interpretacion dels enonciats. === La lexicologia e la lexicografia === {{article detalhat|Lexicologia|Lexicografia}} Lo tèrme [[lexic]] designa l'ensemble de las unitats lexicalas d'una lenga, es a dire l'ensemble del vocabulari disponible. La [[lexicologia]] estúdia l'estructura e l'organizacion d'aquel lexic<ref>[[francés|'''(fr)''']] Roland Eluerd, ''La Lexicologie'', París, Presses Universitaires de France, coll. « Que sais-je ? », 2000.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] Alain Polguère, ''Lexicologie et sémantique lexicale : notions fondamentales'', Montreal, Les Presses de l'Université de Montréal, 3{{a}} edicion, 2016.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] Alain Polguère, ''Notions de base en lexicologie'', Montreal, Les Presses de l'Université de Montréal, 2002.</ref>. En particular, s'interèssa a l'[[etimologia]] e a las relacions sistematicas entre los [[mot|mots]]. Existís una disciplina vesina qu'es la [[lexicografia]]. Consistís a recensar los mots, los classar, los definir e los illustrar, amb d'exemples e d'expressions, per rendre compte de l'ensemble de lors significacions e de lors accepcions al sen d'una lenga, en vista de constitüir un [[diccionari]]. == Variacions e evolucion de las lengas == Las [[lenga|lengas]] son pas de construccions constantas e omogenèas. Presentan de variacions ligadas a la region, al grop social, als locutors, al contèxte d'utilizacion, al periòde [[istòria|istoric]] o a l'influéncia d'autras lengas. Aquelas variacions pòdon tanben congrear de transformacions significativas susceptiblas de modificar d'estructuras fondamentalas de la lenga. Los parlars umans son doncàs d'objèctes en evolucion que pòdon aparéisser, mutar e disparéisser. === Las variacions geograficas e socialas === {{article detalhat|Dialècte|Registre lingüistic}} Una [[lenga]] pòt presentar de diferéncias marcadas segon las regions o lo contèxte social. Aquelas diferéncias pòdon concernir la prononciacion, lo vocabulari, la [[gramatica]] o d'autras proprietats lingüisticas. Aital, una lenga pòt tenir de varietats diferentas parladas dins de territòris diferents. Dins aquel cas, una varietat constituís un [[dialècte]] de la lenga considerada. Totas las lengas parladas per una comunautat pro nombrosa a tendéncia a formar de dialèctes. Per exemple, es lo cas de l'[[occitan]]<ref>[[francés|'''(fr)''']] Guy Martin e Bernard Moulin, ''Grammaire provençale et atlas linguistique en couleur'', Ais de Provença, Comitat Sestians d'Estudis Occitans / CREO Provença, 2007, 2{{a}} edicion, pp. 11-13.</ref><ref>Maurice Romieu e André Bianchi, ''Gramatica de l'occitan gascon contemporanèu'', Peçac, Presses Universitaires de Bordeaux, 2005, pp. 25-28.</ref>. Pasmens, una lenga pòt presentar d'autras variacions. Per exemple, un meteis locutor pòt modificar sa manièra de parlar o d'escriure segon la situacion, l'interlocutor, lo gra de formalitat e lo genre de discors. Aqueles cambiaments forman los [[registre lingüistic|registres lingüistics]]. Per exemple, l'[[anglés]] destria un parlar fòrça informal utilizat al sen de la [[familha (parentèla)|familha]] o d'amb [[amistat|amics]] intims (registre intim), un parlar pauc estructurat integrant de còps d'expressions argoticas amb d'amics non intims o de collègas de trabalh (registre destibat), un parlar estandard utilizat per de discussions professionalas, de negociacions o per parlar amb de personas desconegudas (registre consultatiu), un parlar formal utilizat dins de situacions oficialas o de discussions serioras (registre formau) e un parlar palficat, de còps arcaïc, utilizat dins de tèxtes fòrça formaus o durant de ceremònias comportant de rituals ancians<ref>[[anglés|'''(en)''']] Kate Burridge e Tonya N. Stebbins, ''For the Love of Language. An Introduction to Linguistics'', Cambridge University Press, 2016, p. 253.</ref>. === Lo contacte entre las lengas === {{article detalhat|Emprunt (lingüistica)}} Quand de locutors de lengas diferentas intran en contacte, lors lengas respectivas pòdon s'influenciar. Aquelas situacions pòdon menar a de fenomèns coma los [[emprunt (lingüistica)|emprunts lexicals]]<ref>[[francés|'''(fr)''']] Jean Dubois et al., ''Dictionnaire de linguistique'', París, Larousse-Bordas/VUEF, 2002, p. 177.</ref><ref>[[anglés|'''(en)''']] David Crystal, ''A Dictionary of Linguistics and Phonetics'', Blackwell Publishing, 4{{a}} edicion, 2008, p. 58.</ref>, l'alternància entre mai d'una lenga e de transformacions gramaticalas. Lo [[bilingüisme]] e lo [[multilingüisme]] constituisson aital d’objèctes importants de la recèrca lingüistica. === Disparicion, evolucion e revitalizacion de las lengas === {{article detalhat|Lenga mòrta}} Lo vocabulari e la [[gramatica]] d'una lenga son pas immutables. Las variacions [[geografia|geograficas]] e [[societat|socialas]], de fenomèns intèrnes de transformacion dau parlar e los contactes amb d'autras [[lenga|lengas]] pòdon iniciar de cambiaments se difusant progressivament al dintre d’una comunautat lingüistica. Una lenga varia donc amb lo [[temps]]. L'estudi d'aquelas transformacions, de còps fòrça importantas, es l'objècte d'estudi de la [[lingüistica istorica]]. Dins de cas extrèms, de lengas pòdon veire lor nombre de locutors demenir fòrtament. Se lo fenomèn contunha, pòt tocar la transmission de la lenga a las generacions seguentas. La documentacion lingüistica visa especialament a enregistrar e a descriure aquelas lengas, mentre que diferentas politicas e iniciativas pòdon ensajar de favorizar lor transmission e lor revitalizacion. Pasmens, aquò empacha pas totjorn la disparicion de las lengas. == Apròchis lingüistics principals == === Los corrents principals === I a mai d'una concepcion de l'objècte de la lingüistica e dels metòdes d'utilizar. Lai mai importantas son saique : * l'[[estructuralisme]], eissit dels trabalhs de [[Ferdinand de Saussure]], considèra una lenga coma un sistèma de relacions entre d'unitats interconnectadas. Implica d'amassar de còrpus d'enonciats per ensajar de classar totes sos elements segon diferents nivèls lingüistics (fonèms, morfèms, categorias gramaticalas, locucions nominalas, locucions verbalas, tipes de frasas...). Pasmens, es un apròchi considerat coma obsolèt per la màger part dels linguistas modèrnes<ref>[[anglés|'''(en)''']] Nigel Fabb, « Saussure and literary theory: from the perspective of linguistics », ''Critical Quarterly'', vol. 30, n° 2, junh de 1988, pp. 58-72.</ref>. * lo [[generativisme]], desvolopat per [[Noam Chomsky]] a partir dels ans 1950, que s'interèssa a la capacitat de l'èsser uman de produire un nombre infinit de frasas amb un nombre relativament feble de règlas. Las gramaticas constituïdas per aquel movement ensajan donc de caracterizar las proprietats formalas dels sistèmas lingüistics e los principis mentals que permeton de produire o d’interpretar d’enonciats<ref>[[anglés|'''(en)''']] Frederick J. Newmeyer, ''Generative Linguistics: A Historical Perspective'', Routledge, 1997.</ref>. * la [[sociolingüistica]] estúdia las relacions entre la lenga e la societat. Cèrca de comprendre las variacions e las evolucions de la lenga en foncion de las caracteristicas socialas e de las situacions de comunicacion<ref>[[francés|'''(fr)''']] Louis-Jean Calvet, ''La Sociolinguistique'', Presses Universitaires de France, colleccion « Que sais-je ? », n° 2731, 1993.</ref>. Pasmens, d'autres corrents existisson. Per exemple, la [[lingüistica cognitiva]] estúdia las relacions entre lengatge e cognicion, mai que mai las relacions entre las estructuras lingüisticas e los mecanismes cognitius generals<ref>[[anglés|'''(en)''']] W. Croft e D. A. Cruse, ''Cognitive Linguistics'', Cambridge, Cambridge University Press, 2004.</ref>. Aquelas categorias son pas exclusivas qu'un meteis domeni de recèrca pòt mobilizar mai d'un apròchi teoric o metodologic. === Los metòdes principals === La lingüistica utiliza de metòdes divèrses segon la natura dels fenomèns estudiats. Pasmens, de manièra generala, l'observacion e la descripcion constitüisson una part centrala del trabalh lingüistic que los cercaires pòdon collectar de donadas al prèp de locutors, estudiar de tèxtes o analizar de produccions enregistradas. Aquò ofrís un espèctre relativament larg de possibilitats : * las enquèstas de terren permeton d'estudiar de lengas o de [[dialècte|varietats lingüisticas]] dins lor contèxt d'utilizacion. Pòdon associar entrevistas, observacions, enregistraments e analisis [[experiéncia|experimentalas]]. * los còrpus lingüistics permeton d'amassar d'ensembles de donadas oralas o [[escritura|escrichas]] organizats segon de critèris definits. Pòdon èsser l'objècte d'analisis quantitativas e qualitativas. * la [[lingüistica experimentala]] permet de concebre d'[[experiéncia|experiéncias]] destinadas a estudiar, per exemple, la percepcion dels sons, la comprenença de las [[frasa|frasas]], l'accès als [[mot|mots]] o l'aquisicion del lengatge. En mai d'aquelas tecnicas tradicionalas, de metòdes instrumentals permeton d'estudiar de proprietats fisicas de la paraula, especialament al mejan d'analisis [[acostica|acosticas]]. Los metòdes [[estatistica|estatistics]] e [[Tecnologias de l'informacion|informatics]] ocupan tanben una plaça creissenta dins fòrça domenis que permeton d'analizar de quantitats considerablas de donadas o de modelizar rapidament de fenomèns. Enfin, un còp de resultats obtenguts, la comparason interlingüistica constituís una aisina important per estudiar la diversitat de las lengas e cercar de proprietats comunas o de diferéncias sistematicas. === Los ligams amb las autras disciplinas === La lingüistica entretèn de relacions estrechas amb mai d'una disciplina. Aquò foguèt a l'origina de disciplinas mixtas entre la lingüistica e d'autres camps de las [[sciéncia|sciéncias]] : * la [[psicolingüistica]] s'interèssa als mecanismes cognitius implicats dins la produccion, la comprenença e l'aquisicion del [[lengatge]]<ref>[[anglés|'''(en)''']] T. Harley, ''Talking the talk: Language, psychology and science'', Hove, Psychology Press, 2009.</ref>. * la [[neurolingüistica]] s'interèssa a las relacions entre lo lengatge e los mecanismes [[cervèl|cerebrals]]<ref>[[anglés|'''(en)''']] John C. L. Ingram, ''Neurolinguistics: An Introduction to Spoken Language Processing and Its Disorders'', Cambridge University Press, 2007.</ref><ref>[[anglés|'''(en)''']] Horst M. Müller, ''Introduction to Neurolinguistics'', Palgrave Macmillan/Springer, 2025.</ref>. * l'[[antropologia lingüistic]] s'interèssa a las relacions entre lo lengatge, la [[cultura]] e las practicas [[societat|socialas]]. En particular, estúdia los procediments que permeton als enfants d'aquesir lo lengatge e lors competéncias lingüisticas. Dempuei la fin del sègle XX, cal egalament nòtar lo desvolopament de discplinas mesclant la lingüistica e las [[tecnologia|tecnologias]] modèrnas. Aquò menèt a l'aparicion de la lingüistica aplicada qu'utiliza las coneissenças lingüisticas dins de domenis plan diferents (ensenhament de las lengas, [[traduccion]], amainatjament lingüistic...). Una dimension importanta d'aquelas aplicacions es las qu'utilizan de [[Tecnologias de l'informacion|tecnicas de tractament automatic]] per estudiar de donadas lingüisticas. En parallèl, d'autras brancas de las sciéncias pòdon s'interessar a la lingüistica. La [[filologia]] estúdia los tèxtes dins lor contèxt [[istòria|istoric]] e cultural en s'interessant a lor transmission, a lor establiment e a lor interpretacion. Foguèt longtemps estretament ligada a la lingüistica, mas sos objectius e sos metòdes son diferents. La [[semiotica]] estúdia los sistèmas de signes. La lingüistica es de sos domenis particulars quora pòrta suls signes e suls sistèmas lingüisticas, mas pòt s'interessar a d'objèctes diferents. Las [[sciéncias cognitivas]] ([[psicologia cognitiva]], [[neurosciéncia|neurosciéncias]], [[intelligéncia artificiala]]...) entrenon de relacions amb la lingüistica qu'es un dels elements dels objèctes estudiats dins aquel domeni. Enfin, las [[sciéncias socialas]] ([[istòria]], [[sociologia]], [[antropologia]]...) pòdon s'interessar a l'estudi del parlar utilizat per d'individús al sen d'una comunautat. == Aplicacions == Fòra dels domenis purament [[sciéncia|scientifics]], la lingüistica a d'aplicacions dins d'espacis variats. D'un biais clar, dins l'ensenhament de las lengas, participa a la descripcion dels sistèmas lingüistics e a la concepcion de metòdes d’aprendissatge. La [[traduccion]] e l'interpretacion mobilizan tanben de coneissenças relativas a l’estructura, al sens e a l’usatge de las lengas. == Annèxes == === Ligams intèrnes === <div style="-moz-column-count:3; column-count:3;"> * [[Bilingüisme]] * [[Dialècte]] * [[Dialectologia]] * [[Emprunt (lingüistica)]] * [[Estructuralisme]] * [[Fonetica]] * [[Fonologia]] * [[Frasa]] * [[Generativisme]] * [[Lenga]] * [[Lengatge]] * [[Lexicografia]] * [[Lexicologia]] * [[Morfologia (lingüistica)]] * [[Mot]] * [[Pragmatica]] * [[Registre lingüistic]] * [[Semantica]] * [[Sintaxi]] * [[Societat]] * [[Sociolingüistica]] </div> === Bibliografia === === Nòtas e referéncias === <div style="-moz-column-count:3; column-count:3;"> <references/> </div> {{Portal Lengas}} [[Categoria:Lingüistica|*]] t1okvys3oo9wscuz1dgxwd48y0eynu2 2510311 2510310 2026-10-07T18:26:36Z Toku 7678 /* Aplicacions */ 2510311 wikitext text/x-wiki {{Dialècte Lengadocian}} {{1000 fondamentals}} {{Lingüistica}} {{Sciéncias}} La '''lingüistica''' (var. '''linguistica'''<ref>Lo Congrès Permament de la Lenga Occitana, ''Dicod'Òc'', recèrca « linguistique », consultat lo 4 d'octòbre de 2026, [https://dicodoc.eu/fr/dictionnaires?option=com_dicodoc&view=search&Itemid=683&type=fr-oc&dic%5B%5D=BASIC&dic%5B%5D=RBVD&dic%5B%5D=ALPC&dic%5B%5D=ATAU&dic%5B%5D=PROV&dic%5B%5D=PNST&dic%5B%5D=OMLH&dic%5B%5D=LAUS&dic%5B%5D=LAGA&dic%5B%5D=LEMO&q=linguistique&q2=&submit=Rechercher].</ref>) es l'estudi [[sciéncia|scientific]] del [[lengatge]] [[Homo sapiens|uman]] e de las [[lenga|lengas]]. Cèrca principalament de descriure e d'explicar lor estructura, lor foncionament, lor usatge, lor variacion e lor evolucion. Estúdia a l'encòp las proprietats generalas del lengatge e las caracteristicas particularas de las diferentas [[lenga|lengas]]. La lingüistica constituís un domeni de las sciéncias del lengatge e entretèn de relacions amb fòrça disciplinas, especialament amb las [[sciéncias socialas]], las [[sciéncias cognitivas]], l'[[Tecnologias de l'informacion|informatica]], la [[filosofia]] e las sciéncias de la [[comunicacion]]. Lo tèrme linguista designa un scientific que ten la formacion e las competéncias necessàrias per trabalhar en lingüistica. Al contrari de la [[gramatica]] normativa, que fixa las règlas concernissent los usatges considerats coma corrèctes dins una [[lenga]] donada, la lingüistica adòpta una vision descriptiva. Cèrca de rendre compte dels usatges atestats, que sián confòrmes o non a las nòrmas establidas. Se caracteriza tanben per d'apròchis pro diferenciats e s'organiza en tendéncias, quora complementàrias, quora concurrentas, coma l'[[estructuralisme]], lo [[generativisme]] e la [[sociolingüistica]]. Pasmens, aquela distincion empacha pas las recèrcas lingüisticas de contribuir a de domenis normatius o aplicats coma la [[lexicografia]], l'ensenhament de las lengas o l'amainatjament lingüistic. == Definicion e objècte de la lingüistica == La lingüistica destria tradicionalament un ensemble de concèptes que permeton de caracterizar son objècte<ref>[[francés|'''(fr)''']] Jacques Moeschler e Antoine Auchlin, ''Introduction à la linguistique contemporaine'', París, Armand Colin, 2009, 224 p.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] Oswald Ducrot e Jean-Marie Schaeffer, ''Nouveau dictionnaire encyclopédique des sciences du langage'', París, Seuil, 1995, 2{{a}} edicion, 821 p.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] Diane E. Papalia, Sally W. Olds e Ruth D. Feldman, ''Psychologie du développement humain'', Montreal, De Boeck, 2010, 7{{a}} edicion, 482 p.</ref> : * lo [[lengatge]] pòt designar la facultat [[Homo sapiens|umana]] generala de [[comunicacion|comunicar]] amb de sistèmas de signes. * la [[lenga]] es un sistèma lingüistic particular coma, per exemple, l'[[occitan]], lo [[francés]], l'[[arabi]], lo [[japonés]] o la [[lenga dels signes francesa]]. * la paraula pòt designar, segon las tradicions [[teoria|teoricas]], la mesa en òbra individuala d'una lenga dins de produccions concrètas. * lo [[discors (lingüistica)|discors]] pòt designar un messatge oral o escrich produch per un locutor solet. Pasmens, aquelas definicions e distincions son pas [[universalisme|universalas]]. En efèit, los diferents corrents lingüistics pòdon donar de definicions diferentas a las nocions de lengatge, de lenga, de paraula o de discors e acordar una importància variabla a las dimensions individualas, socialas o cognitivas dels fenomèns lingüistics. Per exemple, de linguistas an estendut la nocion de discors per i inclure lo [[dialòg]]. La lingüistica s'apièja sus l'observacion e la descripcion de faches lingüistics, generalament collectats dins de produccions oralas o [[escritura|escrichas]]<ref>[[anglés|'''(en)''']] André Martinet, ''Elements of General Linguistics'', vol I, Londres, Faber, 1960, p. 15.</ref>. Aquelas donadas pòdon èsser constituïdas d'enonciats produches d'un biais espontanèu, d'enregistraments, de tèxtes, de responsas a d'enquistas o de responsas fachas durant d'[[experiéncia|experiéncias]] contrarotladas. L'analisi lingüistica a aital per objectiu de metre al jorn las regularitats que caracterizan las [[lenga|lengas]]. Pòt portar suls sons, sus las formas dels [[mot|mots]], sus la construccion de las [[frasa|frasas]], sul sens dels mots e de las expressions, sus l'organizacion del discors o encara sus las condicions socialas e contextualas de l'usatge del parlar. La lingüstica se limita doncas pas a l'estudi de la [[gramatica]] al sens [[escòla|escolar]] de l'expression. S'interèssa a l'ensemble de las proprietats dels sistèmas lingüstics e a lors relacions amb los locutors e las situacions dins las qualas son utilizats. Çaquelà, una de las caracteristicas màgers de l'objècte lingüistic es la diversitat considerabla de las [[lenga|lengas]]. En efèit, a la debuta del sègle XXI, lo nombre de lengas parladas per l'umanitat, sens se preocupar de lors [[dialècte|dialèctes]], èra estimat a {{formatnum:7000}}<ref>[[francés|'''(fr)''']] Jean-Christophe Victor, ''Le Dessous des cartes : Itinéraires géopolitiques'', Tallandier / Arte éditions, 2011, pp. 192-195.</ref>. Aquelas lengas presentan de diferéncias plan importantas dins lor [[fonologia]], lor morfologia, lor sintaxi, lor lexic e lors [[Sistèma d'escritura|sistèmas d'escritura]], tot en presentant egalament de proprietats comunas. La disciplina estúdia donc a l'encòp las lengas largament difusadas e las lengas parladas per de comunautats mens nombrosas. Pren tanben en compte las [[lenga dels signes|lengas dels signes]]. Enfin, la comparason entre las lengas permet de destriar las proprietats pròprias a una lenga e las tendéncias mai generalas del lengatge uman. == Domenis principals d'analisi == La lingüistica se caracteriza per una multiplicitat dels domenis d'analisi. Aqueles camps d'estudi diferents correspondon a de nivèls e a d'aspèctes distints de l'analisi de las [[lenga|lengas]]. Pasmens, l'ensemble d'aquelas disciplina es estretament ligat e los limits entre cada domeni pòdon variar segon las visions o las tradicions dels autors eissits d'un movement donat. === La fonetica e la fonologia === {{article detalhat|Fonetica|Fonologia}} La [[fonetica]] es la branca de la lingüistica qu'estúdia las proprietats [[fisica|fisicas]] dels [[son|sons]] de basa de la paraula, especialament lor produccion, lor transmission e lor percepcion<ref>[[francés|'''(fr)''']] Jean Dubois et al., ''Dictionnaire de linguistique'', París, Larousse-Bordas/VUEF, 2002, p. 361.</ref><ref>[[anglés|'''(en)''']] Hadumod Bussmann (dir.), ''Dictionary of Language and Linguistics'', Londres/New York, Routledge, 1998, p. 895.</ref><ref>[[Romanés|'''(ro)''']] Gheorhe Constantinescu-Dobridor, intrada « fonetică », ''Dicționar de termeni lingvistici'', Bucarèst, Teora, 1998.</ref>. Es a l'origina del concèpte de [[transcripcion fonetica]], una [[tecnica]] que permet de formalizar la prononciacion dels sons. Lo mai conegut es l'[[alfabet fonetic internacional]] que sa primièra version foguèt publicada en 1888<ref>[[anglés|'''(en)''']] International Phonetic Association, ''Handbook of the International Phonetic Association: A Guide To The Use Of The International Phonetic Alphabet'', Cambridge, Cambridge University Press, 1999, 216 p.</ref> . La [[fonologia]] estúdia la manièra que los sons son organizats e utilizats dins los sistèmas lingüistics<ref>[[anglés|'''(en)''']] Hadumod Bussmann (dir.), ''Dictionary of Language and Linguistics'', Londres/New York, Routledge, 1998, p. 898.</ref>. === La morfologia e la sintaxi === {{article detalhat|Morfologia (lingüistica)|Sintaxi}} La [[morfologia (lingüistica)|morfologia]] es, en lingüistica, la branca de la [[gramatica]] qu'estúdia l'estructura intèrna dels [[mot|mots]] e de las unitats que los compausan<ref>[[francés|'''(fr)''']] Jean Dubois et al., ''Dictionnaire de linguistique'', París, Larousse-Bordas/VUEF, 2002, p. 311.</ref><ref>[[Romanés|'''(ro)''']] Angela Bidu-Vrănceanu (dir.), ''Dicționar general de științe. Științe ale limbii'', Bucarèst, Editura științifică, 1997, p. 309.</ref><ref>[[anglés|'''(en)''']] Hadumod Bussmann (dir.), ''Dictionary of -Language and Linguistics'', Londres/New York, Routledge, 1998, pp. 770-771.</ref>. S'interèssa tanben als fenomèns de flexion, de derivacion e de composicion. Aquela disciplina es fòrça importanta per l'estudi de las [[lengas flexionalas]] e [[lengas aglutinanta|aglutinantas]]<ref>[[francés|'''(fr)''']] Jean Dubois et al., ''Dictionnaire de linguistique'', París, Larousse-Bordas/VUEF, 2002, pp. 204 e 212.</ref>. Es mens centrala per las [[lengas isolantas]] qu'utilizan generalament una forma unica per cada mot. La [[sintaxi]] estúdia las combinasons utilizadas per formar de grops de mots e de [[frasa|frasas]]<ref>[[francés|'''(fr)''']] C. Baylon e P. Fabre, ''Initiation à la linguistique'', Éditions Nathan, 1990.</ref>. Las relacions entre aquelas unitats i tèn doncàs una plaça centrala. Per exemple, la sintaxi permet de definir la sequéncia generala entre lo subjècte, l'objècte e lo vèrb qu'es un element important de la descripcion d'una lenga ([[lenga SOV]], [[lenga SVO]]...). === La semantica e la pragmatica === {{article detalhat|Semantica|Pragmatica}} La [[semantica]] es una branca centrala de la lingüistica qu'estúdia la significacion lingüistica<ref>[[francés|'''(fr)''']] Christian Baylon e Xavier Mignot, ''Initiation à la sémantique du langage'', París, Armand Colin, 2005.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] Vincent Nyckees, ''La sémantique'', París, Belin, 1998, 368 p.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] Christian Touratier, ''La sémantique'', París, Armand Colin, 2{{a}} edicion, 2010, 424 p.</ref>. Pòt portar sul sens dels [[mot|mots]], de las expressions e de las [[frasa|frasas]]. Per exemple, pòt s'interessar a las relacions entre diferentas expressions. A un aspècte intèrne, que cèrca de definir la connexion entre los mots e los fenomèns mentals que i son ligats, e un aspècte extèrne qu'estúdia los ligams entre los mots e los objèctes o idèas del mond real. La [[pragmatica]] es una disciplina vesina qu'acòrda una plaça centrala al contèxt d'utilizacion del lengatge<ref>[[francés|'''(fr)''']] F. Armengaud, ''La pragmatique'', París, Presses Universitaires de France, 5{{a}} edicion, 2007.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] M. Bracops, ''Introduction à la pragmatique'', Brussèlas, De Boeck, coll. « Champs linguistiques », 2005.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] J. Moeschler e A. Reboul, ''Dictionnaire encyclopédique de pragmatique'', París, Éditions du Seuil, 1994.</ref>. S'interèssa donc mai que mai a las situacions de comunicacion, a las intencions dels locutors e a las coneissenças partejadas entre eles dins l'interpretacion dels enonciats. === La lexicologia e la lexicografia === {{article detalhat|Lexicologia|Lexicografia}} Lo tèrme [[lexic]] designa l'ensemble de las unitats lexicalas d'una lenga, es a dire l'ensemble del vocabulari disponible. La [[lexicologia]] estúdia l'estructura e l'organizacion d'aquel lexic<ref>[[francés|'''(fr)''']] Roland Eluerd, ''La Lexicologie'', París, Presses Universitaires de France, coll. « Que sais-je ? », 2000.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] Alain Polguère, ''Lexicologie et sémantique lexicale : notions fondamentales'', Montreal, Les Presses de l'Université de Montréal, 3{{a}} edicion, 2016.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] Alain Polguère, ''Notions de base en lexicologie'', Montreal, Les Presses de l'Université de Montréal, 2002.</ref>. En particular, s'interèssa a l'[[etimologia]] e a las relacions sistematicas entre los [[mot|mots]]. Existís una disciplina vesina qu'es la [[lexicografia]]. Consistís a recensar los mots, los classar, los definir e los illustrar, amb d'exemples e d'expressions, per rendre compte de l'ensemble de lors significacions e de lors accepcions al sen d'una lenga, en vista de constitüir un [[diccionari]]. == Variacions e evolucion de las lengas == Las [[lenga|lengas]] son pas de construccions constantas e omogenèas. Presentan de variacions ligadas a la region, al grop social, als locutors, al contèxte d'utilizacion, al periòde [[istòria|istoric]] o a l'influéncia d'autras lengas. Aquelas variacions pòdon tanben congrear de transformacions significativas susceptiblas de modificar d'estructuras fondamentalas de la lenga. Los parlars umans son doncàs d'objèctes en evolucion que pòdon aparéisser, mutar e disparéisser. === Las variacions geograficas e socialas === {{article detalhat|Dialècte|Registre lingüistic}} Una [[lenga]] pòt presentar de diferéncias marcadas segon las regions o lo contèxte social. Aquelas diferéncias pòdon concernir la prononciacion, lo vocabulari, la [[gramatica]] o d'autras proprietats lingüisticas. Aital, una lenga pòt tenir de varietats diferentas parladas dins de territòris diferents. Dins aquel cas, una varietat constituís un [[dialècte]] de la lenga considerada. Totas las lengas parladas per una comunautat pro nombrosa a tendéncia a formar de dialèctes. Per exemple, es lo cas de l'[[occitan]]<ref>[[francés|'''(fr)''']] Guy Martin e Bernard Moulin, ''Grammaire provençale et atlas linguistique en couleur'', Ais de Provença, Comitat Sestians d'Estudis Occitans / CREO Provença, 2007, 2{{a}} edicion, pp. 11-13.</ref><ref>Maurice Romieu e André Bianchi, ''Gramatica de l'occitan gascon contemporanèu'', Peçac, Presses Universitaires de Bordeaux, 2005, pp. 25-28.</ref>. Pasmens, una lenga pòt presentar d'autras variacions. Per exemple, un meteis locutor pòt modificar sa manièra de parlar o d'escriure segon la situacion, l'interlocutor, lo gra de formalitat e lo genre de discors. Aqueles cambiaments forman los [[registre lingüistic|registres lingüistics]]. Per exemple, l'[[anglés]] destria un parlar fòrça informal utilizat al sen de la [[familha (parentèla)|familha]] o d'amb [[amistat|amics]] intims (registre intim), un parlar pauc estructurat integrant de còps d'expressions argoticas amb d'amics non intims o de collègas de trabalh (registre destibat), un parlar estandard utilizat per de discussions professionalas, de negociacions o per parlar amb de personas desconegudas (registre consultatiu), un parlar formal utilizat dins de situacions oficialas o de discussions serioras (registre formau) e un parlar palficat, de còps arcaïc, utilizat dins de tèxtes fòrça formaus o durant de ceremònias comportant de rituals ancians<ref>[[anglés|'''(en)''']] Kate Burridge e Tonya N. Stebbins, ''For the Love of Language. An Introduction to Linguistics'', Cambridge University Press, 2016, p. 253.</ref>. === Lo contacte entre las lengas === {{article detalhat|Emprunt (lingüistica)}} Quand de locutors de lengas diferentas intran en contacte, lors lengas respectivas pòdon s'influenciar. Aquelas situacions pòdon menar a de fenomèns coma los [[emprunt (lingüistica)|emprunts lexicals]]<ref>[[francés|'''(fr)''']] Jean Dubois et al., ''Dictionnaire de linguistique'', París, Larousse-Bordas/VUEF, 2002, p. 177.</ref><ref>[[anglés|'''(en)''']] David Crystal, ''A Dictionary of Linguistics and Phonetics'', Blackwell Publishing, 4{{a}} edicion, 2008, p. 58.</ref>, l'alternància entre mai d'una lenga e de transformacions gramaticalas. Lo [[bilingüisme]] e lo [[multilingüisme]] constituisson aital d’objèctes importants de la recèrca lingüistica. === Disparicion, evolucion e revitalizacion de las lengas === {{article detalhat|Lenga mòrta}} Lo vocabulari e la [[gramatica]] d'una lenga son pas immutables. Las variacions [[geografia|geograficas]] e [[societat|socialas]], de fenomèns intèrnes de transformacion dau parlar e los contactes amb d'autras [[lenga|lengas]] pòdon iniciar de cambiaments se difusant progressivament al dintre d’una comunautat lingüistica. Una lenga varia donc amb lo [[temps]]. L'estudi d'aquelas transformacions, de còps fòrça importantas, es l'objècte d'estudi de la [[lingüistica istorica]]. Dins de cas extrèms, de lengas pòdon veire lor nombre de locutors demenir fòrtament. Se lo fenomèn contunha, pòt tocar la transmission de la lenga a las generacions seguentas. La documentacion lingüistica visa especialament a enregistrar e a descriure aquelas lengas, mentre que diferentas politicas e iniciativas pòdon ensajar de favorizar lor transmission e lor revitalizacion. Pasmens, aquò empacha pas totjorn la disparicion de las lengas. == Apròchis lingüistics principals == === Los corrents principals === I a mai d'una concepcion de l'objècte de la lingüistica e dels metòdes d'utilizar. Lai mai importantas son saique : * l'[[estructuralisme]], eissit dels trabalhs de [[Ferdinand de Saussure]], considèra una lenga coma un sistèma de relacions entre d'unitats interconnectadas. Implica d'amassar de còrpus d'enonciats per ensajar de classar totes sos elements segon diferents nivèls lingüistics (fonèms, morfèms, categorias gramaticalas, locucions nominalas, locucions verbalas, tipes de frasas...). Pasmens, es un apròchi considerat coma obsolèt per la màger part dels linguistas modèrnes<ref>[[anglés|'''(en)''']] Nigel Fabb, « Saussure and literary theory: from the perspective of linguistics », ''Critical Quarterly'', vol. 30, n° 2, junh de 1988, pp. 58-72.</ref>. * lo [[generativisme]], desvolopat per [[Noam Chomsky]] a partir dels ans 1950, que s'interèssa a la capacitat de l'èsser uman de produire un nombre infinit de frasas amb un nombre relativament feble de règlas. Las gramaticas constituïdas per aquel movement ensajan donc de caracterizar las proprietats formalas dels sistèmas lingüistics e los principis mentals que permeton de produire o d’interpretar d’enonciats<ref>[[anglés|'''(en)''']] Frederick J. Newmeyer, ''Generative Linguistics: A Historical Perspective'', Routledge, 1997.</ref>. * la [[sociolingüistica]] estúdia las relacions entre la lenga e la societat. Cèrca de comprendre las variacions e las evolucions de la lenga en foncion de las caracteristicas socialas e de las situacions de comunicacion<ref>[[francés|'''(fr)''']] Louis-Jean Calvet, ''La Sociolinguistique'', Presses Universitaires de France, colleccion « Que sais-je ? », n° 2731, 1993.</ref>. Pasmens, d'autres corrents existisson. Per exemple, la [[lingüistica cognitiva]] estúdia las relacions entre lengatge e cognicion, mai que mai las relacions entre las estructuras lingüisticas e los mecanismes cognitius generals<ref>[[anglés|'''(en)''']] W. Croft e D. A. Cruse, ''Cognitive Linguistics'', Cambridge, Cambridge University Press, 2004.</ref>. Aquelas categorias son pas exclusivas qu'un meteis domeni de recèrca pòt mobilizar mai d'un apròchi teoric o metodologic. === Los metòdes principals === La lingüistica utiliza de metòdes divèrses segon la natura dels fenomèns estudiats. Pasmens, de manièra generala, l'observacion e la descripcion constitüisson una part centrala del trabalh lingüistic que los cercaires pòdon collectar de donadas al prèp de locutors, estudiar de tèxtes o analizar de produccions enregistradas. Aquò ofrís un espèctre relativament larg de possibilitats : * las enquèstas de terren permeton d'estudiar de lengas o de [[dialècte|varietats lingüisticas]] dins lor contèxt d'utilizacion. Pòdon associar entrevistas, observacions, enregistraments e analisis [[experiéncia|experimentalas]]. * los còrpus lingüistics permeton d'amassar d'ensembles de donadas oralas o [[escritura|escrichas]] organizats segon de critèris definits. Pòdon èsser l'objècte d'analisis quantitativas e qualitativas. * la [[lingüistica experimentala]] permet de concebre d'[[experiéncia|experiéncias]] destinadas a estudiar, per exemple, la percepcion dels sons, la comprenença de las [[frasa|frasas]], l'accès als [[mot|mots]] o l'aquisicion del lengatge. En mai d'aquelas tecnicas tradicionalas, de metòdes instrumentals permeton d'estudiar de proprietats fisicas de la paraula, especialament al mejan d'analisis [[acostica|acosticas]]. Los metòdes [[estatistica|estatistics]] e [[Tecnologias de l'informacion|informatics]] ocupan tanben una plaça creissenta dins fòrça domenis que permeton d'analizar de quantitats considerablas de donadas o de modelizar rapidament de fenomèns. Enfin, un còp de resultats obtenguts, la comparason interlingüistica constituís una aisina important per estudiar la diversitat de las lengas e cercar de proprietats comunas o de diferéncias sistematicas. === Los ligams amb las autras disciplinas === La lingüistica entretèn de relacions estrechas amb mai d'una disciplina. Aquò foguèt a l'origina de disciplinas mixtas entre la lingüistica e d'autres camps de las [[sciéncia|sciéncias]] : * la [[psicolingüistica]] s'interèssa als mecanismes cognitius implicats dins la produccion, la comprenença e l'aquisicion del [[lengatge]]<ref>[[anglés|'''(en)''']] T. Harley, ''Talking the talk: Language, psychology and science'', Hove, Psychology Press, 2009.</ref>. * la [[neurolingüistica]] s'interèssa a las relacions entre lo lengatge e los mecanismes [[cervèl|cerebrals]]<ref>[[anglés|'''(en)''']] John C. L. Ingram, ''Neurolinguistics: An Introduction to Spoken Language Processing and Its Disorders'', Cambridge University Press, 2007.</ref><ref>[[anglés|'''(en)''']] Horst M. Müller, ''Introduction to Neurolinguistics'', Palgrave Macmillan/Springer, 2025.</ref>. * l'[[antropologia lingüistic]] s'interèssa a las relacions entre lo lengatge, la [[cultura]] e las practicas [[societat|socialas]]. En particular, estúdia los procediments que permeton als enfants d'aquesir lo lengatge e lors competéncias lingüisticas. Dempuei la fin del sègle XX, cal egalament nòtar lo desvolopament de discplinas mesclant la lingüistica e las [[tecnologia|tecnologias]] modèrnas. Aquò menèt a l'aparicion de la lingüistica aplicada qu'utiliza las coneissenças lingüisticas dins de domenis plan diferents (ensenhament de las lengas, [[traduccion]], amainatjament lingüistic...). Una dimension importanta d'aquelas aplicacions es las qu'utilizan de [[Tecnologias de l'informacion|tecnicas de tractament automatic]] per estudiar de donadas lingüisticas. En parallèl, d'autras brancas de las sciéncias pòdon s'interessar a la lingüistica. La [[filologia]] estúdia los tèxtes dins lor contèxt [[istòria|istoric]] e cultural en s'interessant a lor transmission, a lor establiment e a lor interpretacion. Foguèt longtemps estretament ligada a la lingüistica, mas sos objectius e sos metòdes son diferents. La [[semiotica]] estúdia los sistèmas de signes. La lingüistica es de sos domenis particulars quora pòrta suls signes e suls sistèmas lingüisticas, mas pòt s'interessar a d'objèctes diferents. Las [[sciéncias cognitivas]] ([[psicologia cognitiva]], [[neurosciéncia|neurosciéncias]], [[intelligéncia artificiala]]...) entrenon de relacions amb la lingüistica qu'es un dels elements dels objèctes estudiats dins aquel domeni. Enfin, las [[sciéncias socialas]] ([[istòria]], [[sociologia]], [[antropologia]]...) pòdon s'interessar a l'estudi del parlar utilizat per d'individús al sen d'una comunautat. == Aplicacions == Fòra dels domenis purament [[sciéncia|scientifics]], la lingüistica a d'aplicacions dins d'espacis variats. D'un biais clar, dins l'ensenhament de las lengas, participa a la descripcion dels sistèmas lingüistics e a la concepcion de metòdes d’aprendissatge. La [[traduccion]] e l'interpretacion mobilizan tanben de coneissenças relativas a l’estructura, al sens e a l’usatge de las lengas. Los [[dicionari|dicionari]] e las basas [[terminologia|terminologicas]] son definits en partida en s'apiejan sus l'analisi del lexic. == Annèxes == === Ligams intèrnes === <div style="-moz-column-count:3; column-count:3;"> * [[Bilingüisme]] * [[Dialècte]] * [[Dialectologia]] * [[Emprunt (lingüistica)]] * [[Estructuralisme]] * [[Fonetica]] * [[Fonologia]] * [[Frasa]] * [[Generativisme]] * [[Lenga]] * [[Lengatge]] * [[Lexicografia]] * [[Lexicologia]] * [[Morfologia (lingüistica)]] * [[Mot]] * [[Pragmatica]] * [[Registre lingüistic]] * [[Semantica]] * [[Sintaxi]] * [[Societat]] * [[Sociolingüistica]] </div> === Bibliografia === === Nòtas e referéncias === <div style="-moz-column-count:3; column-count:3;"> <references/> </div> {{Portal Lengas}} [[Categoria:Lingüistica|*]] ce704td3wj0whzdfjye5j0a746owlft 2510312 2510311 2026-10-07T18:26:57Z Toku 7678 /* Aplicacions */ 2510312 wikitext text/x-wiki {{Dialècte Lengadocian}} {{1000 fondamentals}} {{Lingüistica}} {{Sciéncias}} La '''lingüistica''' (var. '''linguistica'''<ref>Lo Congrès Permament de la Lenga Occitana, ''Dicod'Òc'', recèrca « linguistique », consultat lo 4 d'octòbre de 2026, [https://dicodoc.eu/fr/dictionnaires?option=com_dicodoc&view=search&Itemid=683&type=fr-oc&dic%5B%5D=BASIC&dic%5B%5D=RBVD&dic%5B%5D=ALPC&dic%5B%5D=ATAU&dic%5B%5D=PROV&dic%5B%5D=PNST&dic%5B%5D=OMLH&dic%5B%5D=LAUS&dic%5B%5D=LAGA&dic%5B%5D=LEMO&q=linguistique&q2=&submit=Rechercher].</ref>) es l'estudi [[sciéncia|scientific]] del [[lengatge]] [[Homo sapiens|uman]] e de las [[lenga|lengas]]. Cèrca principalament de descriure e d'explicar lor estructura, lor foncionament, lor usatge, lor variacion e lor evolucion. Estúdia a l'encòp las proprietats generalas del lengatge e las caracteristicas particularas de las diferentas [[lenga|lengas]]. La lingüistica constituís un domeni de las sciéncias del lengatge e entretèn de relacions amb fòrça disciplinas, especialament amb las [[sciéncias socialas]], las [[sciéncias cognitivas]], l'[[Tecnologias de l'informacion|informatica]], la [[filosofia]] e las sciéncias de la [[comunicacion]]. Lo tèrme linguista designa un scientific que ten la formacion e las competéncias necessàrias per trabalhar en lingüistica. Al contrari de la [[gramatica]] normativa, que fixa las règlas concernissent los usatges considerats coma corrèctes dins una [[lenga]] donada, la lingüistica adòpta una vision descriptiva. Cèrca de rendre compte dels usatges atestats, que sián confòrmes o non a las nòrmas establidas. Se caracteriza tanben per d'apròchis pro diferenciats e s'organiza en tendéncias, quora complementàrias, quora concurrentas, coma l'[[estructuralisme]], lo [[generativisme]] e la [[sociolingüistica]]. Pasmens, aquela distincion empacha pas las recèrcas lingüisticas de contribuir a de domenis normatius o aplicats coma la [[lexicografia]], l'ensenhament de las lengas o l'amainatjament lingüistic. == Definicion e objècte de la lingüistica == La lingüistica destria tradicionalament un ensemble de concèptes que permeton de caracterizar son objècte<ref>[[francés|'''(fr)''']] Jacques Moeschler e Antoine Auchlin, ''Introduction à la linguistique contemporaine'', París, Armand Colin, 2009, 224 p.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] Oswald Ducrot e Jean-Marie Schaeffer, ''Nouveau dictionnaire encyclopédique des sciences du langage'', París, Seuil, 1995, 2{{a}} edicion, 821 p.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] Diane E. Papalia, Sally W. Olds e Ruth D. Feldman, ''Psychologie du développement humain'', Montreal, De Boeck, 2010, 7{{a}} edicion, 482 p.</ref> : * lo [[lengatge]] pòt designar la facultat [[Homo sapiens|umana]] generala de [[comunicacion|comunicar]] amb de sistèmas de signes. * la [[lenga]] es un sistèma lingüistic particular coma, per exemple, l'[[occitan]], lo [[francés]], l'[[arabi]], lo [[japonés]] o la [[lenga dels signes francesa]]. * la paraula pòt designar, segon las tradicions [[teoria|teoricas]], la mesa en òbra individuala d'una lenga dins de produccions concrètas. * lo [[discors (lingüistica)|discors]] pòt designar un messatge oral o escrich produch per un locutor solet. Pasmens, aquelas definicions e distincions son pas [[universalisme|universalas]]. En efèit, los diferents corrents lingüistics pòdon donar de definicions diferentas a las nocions de lengatge, de lenga, de paraula o de discors e acordar una importància variabla a las dimensions individualas, socialas o cognitivas dels fenomèns lingüistics. Per exemple, de linguistas an estendut la nocion de discors per i inclure lo [[dialòg]]. La lingüistica s'apièja sus l'observacion e la descripcion de faches lingüistics, generalament collectats dins de produccions oralas o [[escritura|escrichas]]<ref>[[anglés|'''(en)''']] André Martinet, ''Elements of General Linguistics'', vol I, Londres, Faber, 1960, p. 15.</ref>. Aquelas donadas pòdon èsser constituïdas d'enonciats produches d'un biais espontanèu, d'enregistraments, de tèxtes, de responsas a d'enquistas o de responsas fachas durant d'[[experiéncia|experiéncias]] contrarotladas. L'analisi lingüistica a aital per objectiu de metre al jorn las regularitats que caracterizan las [[lenga|lengas]]. Pòt portar suls sons, sus las formas dels [[mot|mots]], sus la construccion de las [[frasa|frasas]], sul sens dels mots e de las expressions, sus l'organizacion del discors o encara sus las condicions socialas e contextualas de l'usatge del parlar. La lingüstica se limita doncas pas a l'estudi de la [[gramatica]] al sens [[escòla|escolar]] de l'expression. S'interèssa a l'ensemble de las proprietats dels sistèmas lingüstics e a lors relacions amb los locutors e las situacions dins las qualas son utilizats. Çaquelà, una de las caracteristicas màgers de l'objècte lingüistic es la diversitat considerabla de las [[lenga|lengas]]. En efèit, a la debuta del sègle XXI, lo nombre de lengas parladas per l'umanitat, sens se preocupar de lors [[dialècte|dialèctes]], èra estimat a {{formatnum:7000}}<ref>[[francés|'''(fr)''']] Jean-Christophe Victor, ''Le Dessous des cartes : Itinéraires géopolitiques'', Tallandier / Arte éditions, 2011, pp. 192-195.</ref>. Aquelas lengas presentan de diferéncias plan importantas dins lor [[fonologia]], lor morfologia, lor sintaxi, lor lexic e lors [[Sistèma d'escritura|sistèmas d'escritura]], tot en presentant egalament de proprietats comunas. La disciplina estúdia donc a l'encòp las lengas largament difusadas e las lengas parladas per de comunautats mens nombrosas. Pren tanben en compte las [[lenga dels signes|lengas dels signes]]. Enfin, la comparason entre las lengas permet de destriar las proprietats pròprias a una lenga e las tendéncias mai generalas del lengatge uman. == Domenis principals d'analisi == La lingüistica se caracteriza per una multiplicitat dels domenis d'analisi. Aqueles camps d'estudi diferents correspondon a de nivèls e a d'aspèctes distints de l'analisi de las [[lenga|lengas]]. Pasmens, l'ensemble d'aquelas disciplina es estretament ligat e los limits entre cada domeni pòdon variar segon las visions o las tradicions dels autors eissits d'un movement donat. === La fonetica e la fonologia === {{article detalhat|Fonetica|Fonologia}} La [[fonetica]] es la branca de la lingüistica qu'estúdia las proprietats [[fisica|fisicas]] dels [[son|sons]] de basa de la paraula, especialament lor produccion, lor transmission e lor percepcion<ref>[[francés|'''(fr)''']] Jean Dubois et al., ''Dictionnaire de linguistique'', París, Larousse-Bordas/VUEF, 2002, p. 361.</ref><ref>[[anglés|'''(en)''']] Hadumod Bussmann (dir.), ''Dictionary of Language and Linguistics'', Londres/New York, Routledge, 1998, p. 895.</ref><ref>[[Romanés|'''(ro)''']] Gheorhe Constantinescu-Dobridor, intrada « fonetică », ''Dicționar de termeni lingvistici'', Bucarèst, Teora, 1998.</ref>. Es a l'origina del concèpte de [[transcripcion fonetica]], una [[tecnica]] que permet de formalizar la prononciacion dels sons. Lo mai conegut es l'[[alfabet fonetic internacional]] que sa primièra version foguèt publicada en 1888<ref>[[anglés|'''(en)''']] International Phonetic Association, ''Handbook of the International Phonetic Association: A Guide To The Use Of The International Phonetic Alphabet'', Cambridge, Cambridge University Press, 1999, 216 p.</ref> . La [[fonologia]] estúdia la manièra que los sons son organizats e utilizats dins los sistèmas lingüistics<ref>[[anglés|'''(en)''']] Hadumod Bussmann (dir.), ''Dictionary of Language and Linguistics'', Londres/New York, Routledge, 1998, p. 898.</ref>. === La morfologia e la sintaxi === {{article detalhat|Morfologia (lingüistica)|Sintaxi}} La [[morfologia (lingüistica)|morfologia]] es, en lingüistica, la branca de la [[gramatica]] qu'estúdia l'estructura intèrna dels [[mot|mots]] e de las unitats que los compausan<ref>[[francés|'''(fr)''']] Jean Dubois et al., ''Dictionnaire de linguistique'', París, Larousse-Bordas/VUEF, 2002, p. 311.</ref><ref>[[Romanés|'''(ro)''']] Angela Bidu-Vrănceanu (dir.), ''Dicționar general de științe. Științe ale limbii'', Bucarèst, Editura științifică, 1997, p. 309.</ref><ref>[[anglés|'''(en)''']] Hadumod Bussmann (dir.), ''Dictionary of -Language and Linguistics'', Londres/New York, Routledge, 1998, pp. 770-771.</ref>. S'interèssa tanben als fenomèns de flexion, de derivacion e de composicion. Aquela disciplina es fòrça importanta per l'estudi de las [[lengas flexionalas]] e [[lengas aglutinanta|aglutinantas]]<ref>[[francés|'''(fr)''']] Jean Dubois et al., ''Dictionnaire de linguistique'', París, Larousse-Bordas/VUEF, 2002, pp. 204 e 212.</ref>. Es mens centrala per las [[lengas isolantas]] qu'utilizan generalament una forma unica per cada mot. La [[sintaxi]] estúdia las combinasons utilizadas per formar de grops de mots e de [[frasa|frasas]]<ref>[[francés|'''(fr)''']] C. Baylon e P. Fabre, ''Initiation à la linguistique'', Éditions Nathan, 1990.</ref>. Las relacions entre aquelas unitats i tèn doncàs una plaça centrala. Per exemple, la sintaxi permet de definir la sequéncia generala entre lo subjècte, l'objècte e lo vèrb qu'es un element important de la descripcion d'una lenga ([[lenga SOV]], [[lenga SVO]]...). === La semantica e la pragmatica === {{article detalhat|Semantica|Pragmatica}} La [[semantica]] es una branca centrala de la lingüistica qu'estúdia la significacion lingüistica<ref>[[francés|'''(fr)''']] Christian Baylon e Xavier Mignot, ''Initiation à la sémantique du langage'', París, Armand Colin, 2005.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] Vincent Nyckees, ''La sémantique'', París, Belin, 1998, 368 p.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] Christian Touratier, ''La sémantique'', París, Armand Colin, 2{{a}} edicion, 2010, 424 p.</ref>. Pòt portar sul sens dels [[mot|mots]], de las expressions e de las [[frasa|frasas]]. Per exemple, pòt s'interessar a las relacions entre diferentas expressions. A un aspècte intèrne, que cèrca de definir la connexion entre los mots e los fenomèns mentals que i son ligats, e un aspècte extèrne qu'estúdia los ligams entre los mots e los objèctes o idèas del mond real. La [[pragmatica]] es una disciplina vesina qu'acòrda una plaça centrala al contèxt d'utilizacion del lengatge<ref>[[francés|'''(fr)''']] F. Armengaud, ''La pragmatique'', París, Presses Universitaires de France, 5{{a}} edicion, 2007.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] M. Bracops, ''Introduction à la pragmatique'', Brussèlas, De Boeck, coll. « Champs linguistiques », 2005.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] J. Moeschler e A. Reboul, ''Dictionnaire encyclopédique de pragmatique'', París, Éditions du Seuil, 1994.</ref>. S'interèssa donc mai que mai a las situacions de comunicacion, a las intencions dels locutors e a las coneissenças partejadas entre eles dins l'interpretacion dels enonciats. === La lexicologia e la lexicografia === {{article detalhat|Lexicologia|Lexicografia}} Lo tèrme [[lexic]] designa l'ensemble de las unitats lexicalas d'una lenga, es a dire l'ensemble del vocabulari disponible. La [[lexicologia]] estúdia l'estructura e l'organizacion d'aquel lexic<ref>[[francés|'''(fr)''']] Roland Eluerd, ''La Lexicologie'', París, Presses Universitaires de France, coll. « Que sais-je ? », 2000.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] Alain Polguère, ''Lexicologie et sémantique lexicale : notions fondamentales'', Montreal, Les Presses de l'Université de Montréal, 3{{a}} edicion, 2016.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] Alain Polguère, ''Notions de base en lexicologie'', Montreal, Les Presses de l'Université de Montréal, 2002.</ref>. En particular, s'interèssa a l'[[etimologia]] e a las relacions sistematicas entre los [[mot|mots]]. Existís una disciplina vesina qu'es la [[lexicografia]]. Consistís a recensar los mots, los classar, los definir e los illustrar, amb d'exemples e d'expressions, per rendre compte de l'ensemble de lors significacions e de lors accepcions al sen d'una lenga, en vista de constitüir un [[diccionari]]. == Variacions e evolucion de las lengas == Las [[lenga|lengas]] son pas de construccions constantas e omogenèas. Presentan de variacions ligadas a la region, al grop social, als locutors, al contèxte d'utilizacion, al periòde [[istòria|istoric]] o a l'influéncia d'autras lengas. Aquelas variacions pòdon tanben congrear de transformacions significativas susceptiblas de modificar d'estructuras fondamentalas de la lenga. Los parlars umans son doncàs d'objèctes en evolucion que pòdon aparéisser, mutar e disparéisser. === Las variacions geograficas e socialas === {{article detalhat|Dialècte|Registre lingüistic}} Una [[lenga]] pòt presentar de diferéncias marcadas segon las regions o lo contèxte social. Aquelas diferéncias pòdon concernir la prononciacion, lo vocabulari, la [[gramatica]] o d'autras proprietats lingüisticas. Aital, una lenga pòt tenir de varietats diferentas parladas dins de territòris diferents. Dins aquel cas, una varietat constituís un [[dialècte]] de la lenga considerada. Totas las lengas parladas per una comunautat pro nombrosa a tendéncia a formar de dialèctes. Per exemple, es lo cas de l'[[occitan]]<ref>[[francés|'''(fr)''']] Guy Martin e Bernard Moulin, ''Grammaire provençale et atlas linguistique en couleur'', Ais de Provença, Comitat Sestians d'Estudis Occitans / CREO Provença, 2007, 2{{a}} edicion, pp. 11-13.</ref><ref>Maurice Romieu e André Bianchi, ''Gramatica de l'occitan gascon contemporanèu'', Peçac, Presses Universitaires de Bordeaux, 2005, pp. 25-28.</ref>. Pasmens, una lenga pòt presentar d'autras variacions. Per exemple, un meteis locutor pòt modificar sa manièra de parlar o d'escriure segon la situacion, l'interlocutor, lo gra de formalitat e lo genre de discors. Aqueles cambiaments forman los [[registre lingüistic|registres lingüistics]]. Per exemple, l'[[anglés]] destria un parlar fòrça informal utilizat al sen de la [[familha (parentèla)|familha]] o d'amb [[amistat|amics]] intims (registre intim), un parlar pauc estructurat integrant de còps d'expressions argoticas amb d'amics non intims o de collègas de trabalh (registre destibat), un parlar estandard utilizat per de discussions professionalas, de negociacions o per parlar amb de personas desconegudas (registre consultatiu), un parlar formal utilizat dins de situacions oficialas o de discussions serioras (registre formau) e un parlar palficat, de còps arcaïc, utilizat dins de tèxtes fòrça formaus o durant de ceremònias comportant de rituals ancians<ref>[[anglés|'''(en)''']] Kate Burridge e Tonya N. Stebbins, ''For the Love of Language. An Introduction to Linguistics'', Cambridge University Press, 2016, p. 253.</ref>. === Lo contacte entre las lengas === {{article detalhat|Emprunt (lingüistica)}} Quand de locutors de lengas diferentas intran en contacte, lors lengas respectivas pòdon s'influenciar. Aquelas situacions pòdon menar a de fenomèns coma los [[emprunt (lingüistica)|emprunts lexicals]]<ref>[[francés|'''(fr)''']] Jean Dubois et al., ''Dictionnaire de linguistique'', París, Larousse-Bordas/VUEF, 2002, p. 177.</ref><ref>[[anglés|'''(en)''']] David Crystal, ''A Dictionary of Linguistics and Phonetics'', Blackwell Publishing, 4{{a}} edicion, 2008, p. 58.</ref>, l'alternància entre mai d'una lenga e de transformacions gramaticalas. Lo [[bilingüisme]] e lo [[multilingüisme]] constituisson aital d’objèctes importants de la recèrca lingüistica. === Disparicion, evolucion e revitalizacion de las lengas === {{article detalhat|Lenga mòrta}} Lo vocabulari e la [[gramatica]] d'una lenga son pas immutables. Las variacions [[geografia|geograficas]] e [[societat|socialas]], de fenomèns intèrnes de transformacion dau parlar e los contactes amb d'autras [[lenga|lengas]] pòdon iniciar de cambiaments se difusant progressivament al dintre d’una comunautat lingüistica. Una lenga varia donc amb lo [[temps]]. L'estudi d'aquelas transformacions, de còps fòrça importantas, es l'objècte d'estudi de la [[lingüistica istorica]]. Dins de cas extrèms, de lengas pòdon veire lor nombre de locutors demenir fòrtament. Se lo fenomèn contunha, pòt tocar la transmission de la lenga a las generacions seguentas. La documentacion lingüistica visa especialament a enregistrar e a descriure aquelas lengas, mentre que diferentas politicas e iniciativas pòdon ensajar de favorizar lor transmission e lor revitalizacion. Pasmens, aquò empacha pas totjorn la disparicion de las lengas. == Apròchis lingüistics principals == === Los corrents principals === I a mai d'una concepcion de l'objècte de la lingüistica e dels metòdes d'utilizar. Lai mai importantas son saique : * l'[[estructuralisme]], eissit dels trabalhs de [[Ferdinand de Saussure]], considèra una lenga coma un sistèma de relacions entre d'unitats interconnectadas. Implica d'amassar de còrpus d'enonciats per ensajar de classar totes sos elements segon diferents nivèls lingüistics (fonèms, morfèms, categorias gramaticalas, locucions nominalas, locucions verbalas, tipes de frasas...). Pasmens, es un apròchi considerat coma obsolèt per la màger part dels linguistas modèrnes<ref>[[anglés|'''(en)''']] Nigel Fabb, « Saussure and literary theory: from the perspective of linguistics », ''Critical Quarterly'', vol. 30, n° 2, junh de 1988, pp. 58-72.</ref>. * lo [[generativisme]], desvolopat per [[Noam Chomsky]] a partir dels ans 1950, que s'interèssa a la capacitat de l'èsser uman de produire un nombre infinit de frasas amb un nombre relativament feble de règlas. Las gramaticas constituïdas per aquel movement ensajan donc de caracterizar las proprietats formalas dels sistèmas lingüistics e los principis mentals que permeton de produire o d’interpretar d’enonciats<ref>[[anglés|'''(en)''']] Frederick J. Newmeyer, ''Generative Linguistics: A Historical Perspective'', Routledge, 1997.</ref>. * la [[sociolingüistica]] estúdia las relacions entre la lenga e la societat. Cèrca de comprendre las variacions e las evolucions de la lenga en foncion de las caracteristicas socialas e de las situacions de comunicacion<ref>[[francés|'''(fr)''']] Louis-Jean Calvet, ''La Sociolinguistique'', Presses Universitaires de France, colleccion « Que sais-je ? », n° 2731, 1993.</ref>. Pasmens, d'autres corrents existisson. Per exemple, la [[lingüistica cognitiva]] estúdia las relacions entre lengatge e cognicion, mai que mai las relacions entre las estructuras lingüisticas e los mecanismes cognitius generals<ref>[[anglés|'''(en)''']] W. Croft e D. A. Cruse, ''Cognitive Linguistics'', Cambridge, Cambridge University Press, 2004.</ref>. Aquelas categorias son pas exclusivas qu'un meteis domeni de recèrca pòt mobilizar mai d'un apròchi teoric o metodologic. === Los metòdes principals === La lingüistica utiliza de metòdes divèrses segon la natura dels fenomèns estudiats. Pasmens, de manièra generala, l'observacion e la descripcion constitüisson una part centrala del trabalh lingüistic que los cercaires pòdon collectar de donadas al prèp de locutors, estudiar de tèxtes o analizar de produccions enregistradas. Aquò ofrís un espèctre relativament larg de possibilitats : * las enquèstas de terren permeton d'estudiar de lengas o de [[dialècte|varietats lingüisticas]] dins lor contèxt d'utilizacion. Pòdon associar entrevistas, observacions, enregistraments e analisis [[experiéncia|experimentalas]]. * los còrpus lingüistics permeton d'amassar d'ensembles de donadas oralas o [[escritura|escrichas]] organizats segon de critèris definits. Pòdon èsser l'objècte d'analisis quantitativas e qualitativas. * la [[lingüistica experimentala]] permet de concebre d'[[experiéncia|experiéncias]] destinadas a estudiar, per exemple, la percepcion dels sons, la comprenença de las [[frasa|frasas]], l'accès als [[mot|mots]] o l'aquisicion del lengatge. En mai d'aquelas tecnicas tradicionalas, de metòdes instrumentals permeton d'estudiar de proprietats fisicas de la paraula, especialament al mejan d'analisis [[acostica|acosticas]]. Los metòdes [[estatistica|estatistics]] e [[Tecnologias de l'informacion|informatics]] ocupan tanben una plaça creissenta dins fòrça domenis que permeton d'analizar de quantitats considerablas de donadas o de modelizar rapidament de fenomèns. Enfin, un còp de resultats obtenguts, la comparason interlingüistica constituís una aisina important per estudiar la diversitat de las lengas e cercar de proprietats comunas o de diferéncias sistematicas. === Los ligams amb las autras disciplinas === La lingüistica entretèn de relacions estrechas amb mai d'una disciplina. Aquò foguèt a l'origina de disciplinas mixtas entre la lingüistica e d'autres camps de las [[sciéncia|sciéncias]] : * la [[psicolingüistica]] s'interèssa als mecanismes cognitius implicats dins la produccion, la comprenença e l'aquisicion del [[lengatge]]<ref>[[anglés|'''(en)''']] T. Harley, ''Talking the talk: Language, psychology and science'', Hove, Psychology Press, 2009.</ref>. * la [[neurolingüistica]] s'interèssa a las relacions entre lo lengatge e los mecanismes [[cervèl|cerebrals]]<ref>[[anglés|'''(en)''']] John C. L. Ingram, ''Neurolinguistics: An Introduction to Spoken Language Processing and Its Disorders'', Cambridge University Press, 2007.</ref><ref>[[anglés|'''(en)''']] Horst M. Müller, ''Introduction to Neurolinguistics'', Palgrave Macmillan/Springer, 2025.</ref>. * l'[[antropologia lingüistic]] s'interèssa a las relacions entre lo lengatge, la [[cultura]] e las practicas [[societat|socialas]]. En particular, estúdia los procediments que permeton als enfants d'aquesir lo lengatge e lors competéncias lingüisticas. Dempuei la fin del sègle XX, cal egalament nòtar lo desvolopament de discplinas mesclant la lingüistica e las [[tecnologia|tecnologias]] modèrnas. Aquò menèt a l'aparicion de la lingüistica aplicada qu'utiliza las coneissenças lingüisticas dins de domenis plan diferents (ensenhament de las lengas, [[traduccion]], amainatjament lingüistic...). Una dimension importanta d'aquelas aplicacions es las qu'utilizan de [[Tecnologias de l'informacion|tecnicas de tractament automatic]] per estudiar de donadas lingüisticas. En parallèl, d'autras brancas de las sciéncias pòdon s'interessar a la lingüistica. La [[filologia]] estúdia los tèxtes dins lor contèxt [[istòria|istoric]] e cultural en s'interessant a lor transmission, a lor establiment e a lor interpretacion. Foguèt longtemps estretament ligada a la lingüistica, mas sos objectius e sos metòdes son diferents. La [[semiotica]] estúdia los sistèmas de signes. La lingüistica es de sos domenis particulars quora pòrta suls signes e suls sistèmas lingüisticas, mas pòt s'interessar a d'objèctes diferents. Las [[sciéncias cognitivas]] ([[psicologia cognitiva]], [[neurosciéncia|neurosciéncias]], [[intelligéncia artificiala]]...) entrenon de relacions amb la lingüistica qu'es un dels elements dels objèctes estudiats dins aquel domeni. Enfin, las [[sciéncias socialas]] ([[istòria]], [[sociologia]], [[antropologia]]...) pòdon s'interessar a l'estudi del parlar utilizat per d'individús al sen d'una comunautat. == Aplicacions == Fòra dels domenis purament [[sciéncia|scientifics]], la lingüistica a d'aplicacions dins d'espacis variats. D'un biais clar, dins l'ensenhament de las lengas, participa a la descripcion dels sistèmas lingüistics e a la concepcion de metòdes d’aprendissatge. La [[traduccion]] e l'interpretacion mobilizan tanben de coneissenças relativas a l’estructura, al sens e a l’usatge de las lengas. Los [[dicionnari|dicionnari]] e las basas [[terminologia|terminologicas]] son definits en partida en s'apiejan sus l'analisi del lexic. == Annèxes == === Ligams intèrnes === <div style="-moz-column-count:3; column-count:3;"> * [[Bilingüisme]] * [[Dialècte]] * [[Dialectologia]] * [[Emprunt (lingüistica)]] * [[Estructuralisme]] * [[Fonetica]] * [[Fonologia]] * [[Frasa]] * [[Generativisme]] * [[Lenga]] * [[Lengatge]] * [[Lexicografia]] * [[Lexicologia]] * [[Morfologia (lingüistica)]] * [[Mot]] * [[Pragmatica]] * [[Registre lingüistic]] * [[Semantica]] * [[Sintaxi]] * [[Societat]] * [[Sociolingüistica]] </div> === Bibliografia === === Nòtas e referéncias === <div style="-moz-column-count:3; column-count:3;"> <references/> </div> {{Portal Lengas}} [[Categoria:Lingüistica|*]] 508epem8kzqxvbdicgeh9id7l3rcv72 2510317 2510312 2026-10-07T18:30:18Z Toku 7678 /* Aplicacions */ 2510317 wikitext text/x-wiki {{Dialècte Lengadocian}} {{1000 fondamentals}} {{Lingüistica}} {{Sciéncias}} La '''lingüistica''' (var. '''linguistica'''<ref>Lo Congrès Permament de la Lenga Occitana, ''Dicod'Òc'', recèrca « linguistique », consultat lo 4 d'octòbre de 2026, [https://dicodoc.eu/fr/dictionnaires?option=com_dicodoc&view=search&Itemid=683&type=fr-oc&dic%5B%5D=BASIC&dic%5B%5D=RBVD&dic%5B%5D=ALPC&dic%5B%5D=ATAU&dic%5B%5D=PROV&dic%5B%5D=PNST&dic%5B%5D=OMLH&dic%5B%5D=LAUS&dic%5B%5D=LAGA&dic%5B%5D=LEMO&q=linguistique&q2=&submit=Rechercher].</ref>) es l'estudi [[sciéncia|scientific]] del [[lengatge]] [[Homo sapiens|uman]] e de las [[lenga|lengas]]. Cèrca principalament de descriure e d'explicar lor estructura, lor foncionament, lor usatge, lor variacion e lor evolucion. Estúdia a l'encòp las proprietats generalas del lengatge e las caracteristicas particularas de las diferentas [[lenga|lengas]]. La lingüistica constituís un domeni de las sciéncias del lengatge e entretèn de relacions amb fòrça disciplinas, especialament amb las [[sciéncias socialas]], las [[sciéncias cognitivas]], l'[[Tecnologias de l'informacion|informatica]], la [[filosofia]] e las sciéncias de la [[comunicacion]]. Lo tèrme linguista designa un scientific que ten la formacion e las competéncias necessàrias per trabalhar en lingüistica. Al contrari de la [[gramatica]] normativa, que fixa las règlas concernissent los usatges considerats coma corrèctes dins una [[lenga]] donada, la lingüistica adòpta una vision descriptiva. Cèrca de rendre compte dels usatges atestats, que sián confòrmes o non a las nòrmas establidas. Se caracteriza tanben per d'apròchis pro diferenciats e s'organiza en tendéncias, quora complementàrias, quora concurrentas, coma l'[[estructuralisme]], lo [[generativisme]] e la [[sociolingüistica]]. Pasmens, aquela distincion empacha pas las recèrcas lingüisticas de contribuir a de domenis normatius o aplicats coma la [[lexicografia]], l'ensenhament de las lengas o l'amainatjament lingüistic. == Definicion e objècte de la lingüistica == La lingüistica destria tradicionalament un ensemble de concèptes que permeton de caracterizar son objècte<ref>[[francés|'''(fr)''']] Jacques Moeschler e Antoine Auchlin, ''Introduction à la linguistique contemporaine'', París, Armand Colin, 2009, 224 p.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] Oswald Ducrot e Jean-Marie Schaeffer, ''Nouveau dictionnaire encyclopédique des sciences du langage'', París, Seuil, 1995, 2{{a}} edicion, 821 p.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] Diane E. Papalia, Sally W. Olds e Ruth D. Feldman, ''Psychologie du développement humain'', Montreal, De Boeck, 2010, 7{{a}} edicion, 482 p.</ref> : * lo [[lengatge]] pòt designar la facultat [[Homo sapiens|umana]] generala de [[comunicacion|comunicar]] amb de sistèmas de signes. * la [[lenga]] es un sistèma lingüistic particular coma, per exemple, l'[[occitan]], lo [[francés]], l'[[arabi]], lo [[japonés]] o la [[lenga dels signes francesa]]. * la paraula pòt designar, segon las tradicions [[teoria|teoricas]], la mesa en òbra individuala d'una lenga dins de produccions concrètas. * lo [[discors (lingüistica)|discors]] pòt designar un messatge oral o escrich produch per un locutor solet. Pasmens, aquelas definicions e distincions son pas [[universalisme|universalas]]. En efèit, los diferents corrents lingüistics pòdon donar de definicions diferentas a las nocions de lengatge, de lenga, de paraula o de discors e acordar una importància variabla a las dimensions individualas, socialas o cognitivas dels fenomèns lingüistics. Per exemple, de linguistas an estendut la nocion de discors per i inclure lo [[dialòg]]. La lingüistica s'apièja sus l'observacion e la descripcion de faches lingüistics, generalament collectats dins de produccions oralas o [[escritura|escrichas]]<ref>[[anglés|'''(en)''']] André Martinet, ''Elements of General Linguistics'', vol I, Londres, Faber, 1960, p. 15.</ref>. Aquelas donadas pòdon èsser constituïdas d'enonciats produches d'un biais espontanèu, d'enregistraments, de tèxtes, de responsas a d'enquistas o de responsas fachas durant d'[[experiéncia|experiéncias]] contrarotladas. L'analisi lingüistica a aital per objectiu de metre al jorn las regularitats que caracterizan las [[lenga|lengas]]. Pòt portar suls sons, sus las formas dels [[mot|mots]], sus la construccion de las [[frasa|frasas]], sul sens dels mots e de las expressions, sus l'organizacion del discors o encara sus las condicions socialas e contextualas de l'usatge del parlar. La lingüstica se limita doncas pas a l'estudi de la [[gramatica]] al sens [[escòla|escolar]] de l'expression. S'interèssa a l'ensemble de las proprietats dels sistèmas lingüstics e a lors relacions amb los locutors e las situacions dins las qualas son utilizats. Çaquelà, una de las caracteristicas màgers de l'objècte lingüistic es la diversitat considerabla de las [[lenga|lengas]]. En efèit, a la debuta del sègle XXI, lo nombre de lengas parladas per l'umanitat, sens se preocupar de lors [[dialècte|dialèctes]], èra estimat a {{formatnum:7000}}<ref>[[francés|'''(fr)''']] Jean-Christophe Victor, ''Le Dessous des cartes : Itinéraires géopolitiques'', Tallandier / Arte éditions, 2011, pp. 192-195.</ref>. Aquelas lengas presentan de diferéncias plan importantas dins lor [[fonologia]], lor morfologia, lor sintaxi, lor lexic e lors [[Sistèma d'escritura|sistèmas d'escritura]], tot en presentant egalament de proprietats comunas. La disciplina estúdia donc a l'encòp las lengas largament difusadas e las lengas parladas per de comunautats mens nombrosas. Pren tanben en compte las [[lenga dels signes|lengas dels signes]]. Enfin, la comparason entre las lengas permet de destriar las proprietats pròprias a una lenga e las tendéncias mai generalas del lengatge uman. == Domenis principals d'analisi == La lingüistica se caracteriza per una multiplicitat dels domenis d'analisi. Aqueles camps d'estudi diferents correspondon a de nivèls e a d'aspèctes distints de l'analisi de las [[lenga|lengas]]. Pasmens, l'ensemble d'aquelas disciplina es estretament ligat e los limits entre cada domeni pòdon variar segon las visions o las tradicions dels autors eissits d'un movement donat. === La fonetica e la fonologia === {{article detalhat|Fonetica|Fonologia}} La [[fonetica]] es la branca de la lingüistica qu'estúdia las proprietats [[fisica|fisicas]] dels [[son|sons]] de basa de la paraula, especialament lor produccion, lor transmission e lor percepcion<ref>[[francés|'''(fr)''']] Jean Dubois et al., ''Dictionnaire de linguistique'', París, Larousse-Bordas/VUEF, 2002, p. 361.</ref><ref>[[anglés|'''(en)''']] Hadumod Bussmann (dir.), ''Dictionary of Language and Linguistics'', Londres/New York, Routledge, 1998, p. 895.</ref><ref>[[Romanés|'''(ro)''']] Gheorhe Constantinescu-Dobridor, intrada « fonetică », ''Dicționar de termeni lingvistici'', Bucarèst, Teora, 1998.</ref>. Es a l'origina del concèpte de [[transcripcion fonetica]], una [[tecnica]] que permet de formalizar la prononciacion dels sons. Lo mai conegut es l'[[alfabet fonetic internacional]] que sa primièra version foguèt publicada en 1888<ref>[[anglés|'''(en)''']] International Phonetic Association, ''Handbook of the International Phonetic Association: A Guide To The Use Of The International Phonetic Alphabet'', Cambridge, Cambridge University Press, 1999, 216 p.</ref> . La [[fonologia]] estúdia la manièra que los sons son organizats e utilizats dins los sistèmas lingüistics<ref>[[anglés|'''(en)''']] Hadumod Bussmann (dir.), ''Dictionary of Language and Linguistics'', Londres/New York, Routledge, 1998, p. 898.</ref>. === La morfologia e la sintaxi === {{article detalhat|Morfologia (lingüistica)|Sintaxi}} La [[morfologia (lingüistica)|morfologia]] es, en lingüistica, la branca de la [[gramatica]] qu'estúdia l'estructura intèrna dels [[mot|mots]] e de las unitats que los compausan<ref>[[francés|'''(fr)''']] Jean Dubois et al., ''Dictionnaire de linguistique'', París, Larousse-Bordas/VUEF, 2002, p. 311.</ref><ref>[[Romanés|'''(ro)''']] Angela Bidu-Vrănceanu (dir.), ''Dicționar general de științe. Științe ale limbii'', Bucarèst, Editura științifică, 1997, p. 309.</ref><ref>[[anglés|'''(en)''']] Hadumod Bussmann (dir.), ''Dictionary of -Language and Linguistics'', Londres/New York, Routledge, 1998, pp. 770-771.</ref>. S'interèssa tanben als fenomèns de flexion, de derivacion e de composicion. Aquela disciplina es fòrça importanta per l'estudi de las [[lengas flexionalas]] e [[lengas aglutinanta|aglutinantas]]<ref>[[francés|'''(fr)''']] Jean Dubois et al., ''Dictionnaire de linguistique'', París, Larousse-Bordas/VUEF, 2002, pp. 204 e 212.</ref>. Es mens centrala per las [[lengas isolantas]] qu'utilizan generalament una forma unica per cada mot. La [[sintaxi]] estúdia las combinasons utilizadas per formar de grops de mots e de [[frasa|frasas]]<ref>[[francés|'''(fr)''']] C. Baylon e P. Fabre, ''Initiation à la linguistique'', Éditions Nathan, 1990.</ref>. Las relacions entre aquelas unitats i tèn doncàs una plaça centrala. Per exemple, la sintaxi permet de definir la sequéncia generala entre lo subjècte, l'objècte e lo vèrb qu'es un element important de la descripcion d'una lenga ([[lenga SOV]], [[lenga SVO]]...). === La semantica e la pragmatica === {{article detalhat|Semantica|Pragmatica}} La [[semantica]] es una branca centrala de la lingüistica qu'estúdia la significacion lingüistica<ref>[[francés|'''(fr)''']] Christian Baylon e Xavier Mignot, ''Initiation à la sémantique du langage'', París, Armand Colin, 2005.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] Vincent Nyckees, ''La sémantique'', París, Belin, 1998, 368 p.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] Christian Touratier, ''La sémantique'', París, Armand Colin, 2{{a}} edicion, 2010, 424 p.</ref>. Pòt portar sul sens dels [[mot|mots]], de las expressions e de las [[frasa|frasas]]. Per exemple, pòt s'interessar a las relacions entre diferentas expressions. A un aspècte intèrne, que cèrca de definir la connexion entre los mots e los fenomèns mentals que i son ligats, e un aspècte extèrne qu'estúdia los ligams entre los mots e los objèctes o idèas del mond real. La [[pragmatica]] es una disciplina vesina qu'acòrda una plaça centrala al contèxt d'utilizacion del lengatge<ref>[[francés|'''(fr)''']] F. Armengaud, ''La pragmatique'', París, Presses Universitaires de France, 5{{a}} edicion, 2007.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] M. Bracops, ''Introduction à la pragmatique'', Brussèlas, De Boeck, coll. « Champs linguistiques », 2005.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] J. Moeschler e A. Reboul, ''Dictionnaire encyclopédique de pragmatique'', París, Éditions du Seuil, 1994.</ref>. S'interèssa donc mai que mai a las situacions de comunicacion, a las intencions dels locutors e a las coneissenças partejadas entre eles dins l'interpretacion dels enonciats. === La lexicologia e la lexicografia === {{article detalhat|Lexicologia|Lexicografia}} Lo tèrme [[lexic]] designa l'ensemble de las unitats lexicalas d'una lenga, es a dire l'ensemble del vocabulari disponible. La [[lexicologia]] estúdia l'estructura e l'organizacion d'aquel lexic<ref>[[francés|'''(fr)''']] Roland Eluerd, ''La Lexicologie'', París, Presses Universitaires de France, coll. « Que sais-je ? », 2000.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] Alain Polguère, ''Lexicologie et sémantique lexicale : notions fondamentales'', Montreal, Les Presses de l'Université de Montréal, 3{{a}} edicion, 2016.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] Alain Polguère, ''Notions de base en lexicologie'', Montreal, Les Presses de l'Université de Montréal, 2002.</ref>. En particular, s'interèssa a l'[[etimologia]] e a las relacions sistematicas entre los [[mot|mots]]. Existís una disciplina vesina qu'es la [[lexicografia]]. Consistís a recensar los mots, los classar, los definir e los illustrar, amb d'exemples e d'expressions, per rendre compte de l'ensemble de lors significacions e de lors accepcions al sen d'una lenga, en vista de constitüir un [[diccionari]]. == Variacions e evolucion de las lengas == Las [[lenga|lengas]] son pas de construccions constantas e omogenèas. Presentan de variacions ligadas a la region, al grop social, als locutors, al contèxte d'utilizacion, al periòde [[istòria|istoric]] o a l'influéncia d'autras lengas. Aquelas variacions pòdon tanben congrear de transformacions significativas susceptiblas de modificar d'estructuras fondamentalas de la lenga. Los parlars umans son doncàs d'objèctes en evolucion que pòdon aparéisser, mutar e disparéisser. === Las variacions geograficas e socialas === {{article detalhat|Dialècte|Registre lingüistic}} Una [[lenga]] pòt presentar de diferéncias marcadas segon las regions o lo contèxte social. Aquelas diferéncias pòdon concernir la prononciacion, lo vocabulari, la [[gramatica]] o d'autras proprietats lingüisticas. Aital, una lenga pòt tenir de varietats diferentas parladas dins de territòris diferents. Dins aquel cas, una varietat constituís un [[dialècte]] de la lenga considerada. Totas las lengas parladas per una comunautat pro nombrosa a tendéncia a formar de dialèctes. Per exemple, es lo cas de l'[[occitan]]<ref>[[francés|'''(fr)''']] Guy Martin e Bernard Moulin, ''Grammaire provençale et atlas linguistique en couleur'', Ais de Provença, Comitat Sestians d'Estudis Occitans / CREO Provença, 2007, 2{{a}} edicion, pp. 11-13.</ref><ref>Maurice Romieu e André Bianchi, ''Gramatica de l'occitan gascon contemporanèu'', Peçac, Presses Universitaires de Bordeaux, 2005, pp. 25-28.</ref>. Pasmens, una lenga pòt presentar d'autras variacions. Per exemple, un meteis locutor pòt modificar sa manièra de parlar o d'escriure segon la situacion, l'interlocutor, lo gra de formalitat e lo genre de discors. Aqueles cambiaments forman los [[registre lingüistic|registres lingüistics]]. Per exemple, l'[[anglés]] destria un parlar fòrça informal utilizat al sen de la [[familha (parentèla)|familha]] o d'amb [[amistat|amics]] intims (registre intim), un parlar pauc estructurat integrant de còps d'expressions argoticas amb d'amics non intims o de collègas de trabalh (registre destibat), un parlar estandard utilizat per de discussions professionalas, de negociacions o per parlar amb de personas desconegudas (registre consultatiu), un parlar formal utilizat dins de situacions oficialas o de discussions serioras (registre formau) e un parlar palficat, de còps arcaïc, utilizat dins de tèxtes fòrça formaus o durant de ceremònias comportant de rituals ancians<ref>[[anglés|'''(en)''']] Kate Burridge e Tonya N. Stebbins, ''For the Love of Language. An Introduction to Linguistics'', Cambridge University Press, 2016, p. 253.</ref>. === Lo contacte entre las lengas === {{article detalhat|Emprunt (lingüistica)}} Quand de locutors de lengas diferentas intran en contacte, lors lengas respectivas pòdon s'influenciar. Aquelas situacions pòdon menar a de fenomèns coma los [[emprunt (lingüistica)|emprunts lexicals]]<ref>[[francés|'''(fr)''']] Jean Dubois et al., ''Dictionnaire de linguistique'', París, Larousse-Bordas/VUEF, 2002, p. 177.</ref><ref>[[anglés|'''(en)''']] David Crystal, ''A Dictionary of Linguistics and Phonetics'', Blackwell Publishing, 4{{a}} edicion, 2008, p. 58.</ref>, l'alternància entre mai d'una lenga e de transformacions gramaticalas. Lo [[bilingüisme]] e lo [[multilingüisme]] constituisson aital d’objèctes importants de la recèrca lingüistica. === Disparicion, evolucion e revitalizacion de las lengas === {{article detalhat|Lenga mòrta}} Lo vocabulari e la [[gramatica]] d'una lenga son pas immutables. Las variacions [[geografia|geograficas]] e [[societat|socialas]], de fenomèns intèrnes de transformacion dau parlar e los contactes amb d'autras [[lenga|lengas]] pòdon iniciar de cambiaments se difusant progressivament al dintre d’una comunautat lingüistica. Una lenga varia donc amb lo [[temps]]. L'estudi d'aquelas transformacions, de còps fòrça importantas, es l'objècte d'estudi de la [[lingüistica istorica]]. Dins de cas extrèms, de lengas pòdon veire lor nombre de locutors demenir fòrtament. Se lo fenomèn contunha, pòt tocar la transmission de la lenga a las generacions seguentas. La documentacion lingüistica visa especialament a enregistrar e a descriure aquelas lengas, mentre que diferentas politicas e iniciativas pòdon ensajar de favorizar lor transmission e lor revitalizacion. Pasmens, aquò empacha pas totjorn la disparicion de las lengas. == Apròchis lingüistics principals == === Los corrents principals === I a mai d'una concepcion de l'objècte de la lingüistica e dels metòdes d'utilizar. Lai mai importantas son saique : * l'[[estructuralisme]], eissit dels trabalhs de [[Ferdinand de Saussure]], considèra una lenga coma un sistèma de relacions entre d'unitats interconnectadas. Implica d'amassar de còrpus d'enonciats per ensajar de classar totes sos elements segon diferents nivèls lingüistics (fonèms, morfèms, categorias gramaticalas, locucions nominalas, locucions verbalas, tipes de frasas...). Pasmens, es un apròchi considerat coma obsolèt per la màger part dels linguistas modèrnes<ref>[[anglés|'''(en)''']] Nigel Fabb, « Saussure and literary theory: from the perspective of linguistics », ''Critical Quarterly'', vol. 30, n° 2, junh de 1988, pp. 58-72.</ref>. * lo [[generativisme]], desvolopat per [[Noam Chomsky]] a partir dels ans 1950, que s'interèssa a la capacitat de l'èsser uman de produire un nombre infinit de frasas amb un nombre relativament feble de règlas. Las gramaticas constituïdas per aquel movement ensajan donc de caracterizar las proprietats formalas dels sistèmas lingüistics e los principis mentals que permeton de produire o d’interpretar d’enonciats<ref>[[anglés|'''(en)''']] Frederick J. Newmeyer, ''Generative Linguistics: A Historical Perspective'', Routledge, 1997.</ref>. * la [[sociolingüistica]] estúdia las relacions entre la lenga e la societat. Cèrca de comprendre las variacions e las evolucions de la lenga en foncion de las caracteristicas socialas e de las situacions de comunicacion<ref>[[francés|'''(fr)''']] Louis-Jean Calvet, ''La Sociolinguistique'', Presses Universitaires de France, colleccion « Que sais-je ? », n° 2731, 1993.</ref>. Pasmens, d'autres corrents existisson. Per exemple, la [[lingüistica cognitiva]] estúdia las relacions entre lengatge e cognicion, mai que mai las relacions entre las estructuras lingüisticas e los mecanismes cognitius generals<ref>[[anglés|'''(en)''']] W. Croft e D. A. Cruse, ''Cognitive Linguistics'', Cambridge, Cambridge University Press, 2004.</ref>. Aquelas categorias son pas exclusivas qu'un meteis domeni de recèrca pòt mobilizar mai d'un apròchi teoric o metodologic. === Los metòdes principals === La lingüistica utiliza de metòdes divèrses segon la natura dels fenomèns estudiats. Pasmens, de manièra generala, l'observacion e la descripcion constitüisson una part centrala del trabalh lingüistic que los cercaires pòdon collectar de donadas al prèp de locutors, estudiar de tèxtes o analizar de produccions enregistradas. Aquò ofrís un espèctre relativament larg de possibilitats : * las enquèstas de terren permeton d'estudiar de lengas o de [[dialècte|varietats lingüisticas]] dins lor contèxt d'utilizacion. Pòdon associar entrevistas, observacions, enregistraments e analisis [[experiéncia|experimentalas]]. * los còrpus lingüistics permeton d'amassar d'ensembles de donadas oralas o [[escritura|escrichas]] organizats segon de critèris definits. Pòdon èsser l'objècte d'analisis quantitativas e qualitativas. * la [[lingüistica experimentala]] permet de concebre d'[[experiéncia|experiéncias]] destinadas a estudiar, per exemple, la percepcion dels sons, la comprenença de las [[frasa|frasas]], l'accès als [[mot|mots]] o l'aquisicion del lengatge. En mai d'aquelas tecnicas tradicionalas, de metòdes instrumentals permeton d'estudiar de proprietats fisicas de la paraula, especialament al mejan d'analisis [[acostica|acosticas]]. Los metòdes [[estatistica|estatistics]] e [[Tecnologias de l'informacion|informatics]] ocupan tanben una plaça creissenta dins fòrça domenis que permeton d'analizar de quantitats considerablas de donadas o de modelizar rapidament de fenomèns. Enfin, un còp de resultats obtenguts, la comparason interlingüistica constituís una aisina important per estudiar la diversitat de las lengas e cercar de proprietats comunas o de diferéncias sistematicas. === Los ligams amb las autras disciplinas === La lingüistica entretèn de relacions estrechas amb mai d'una disciplina. Aquò foguèt a l'origina de disciplinas mixtas entre la lingüistica e d'autres camps de las [[sciéncia|sciéncias]] : * la [[psicolingüistica]] s'interèssa als mecanismes cognitius implicats dins la produccion, la comprenença e l'aquisicion del [[lengatge]]<ref>[[anglés|'''(en)''']] T. Harley, ''Talking the talk: Language, psychology and science'', Hove, Psychology Press, 2009.</ref>. * la [[neurolingüistica]] s'interèssa a las relacions entre lo lengatge e los mecanismes [[cervèl|cerebrals]]<ref>[[anglés|'''(en)''']] John C. L. Ingram, ''Neurolinguistics: An Introduction to Spoken Language Processing and Its Disorders'', Cambridge University Press, 2007.</ref><ref>[[anglés|'''(en)''']] Horst M. Müller, ''Introduction to Neurolinguistics'', Palgrave Macmillan/Springer, 2025.</ref>. * l'[[antropologia lingüistic]] s'interèssa a las relacions entre lo lengatge, la [[cultura]] e las practicas [[societat|socialas]]. En particular, estúdia los procediments que permeton als enfants d'aquesir lo lengatge e lors competéncias lingüisticas. Dempuei la fin del sègle XX, cal egalament nòtar lo desvolopament de discplinas mesclant la lingüistica e las [[tecnologia|tecnologias]] modèrnas. Aquò menèt a l'aparicion de la lingüistica aplicada qu'utiliza las coneissenças lingüisticas dins de domenis plan diferents (ensenhament de las lengas, [[traduccion]], amainatjament lingüistic...). Una dimension importanta d'aquelas aplicacions es las qu'utilizan de [[Tecnologias de l'informacion|tecnicas de tractament automatic]] per estudiar de donadas lingüisticas. En parallèl, d'autras brancas de las sciéncias pòdon s'interessar a la lingüistica. La [[filologia]] estúdia los tèxtes dins lor contèxt [[istòria|istoric]] e cultural en s'interessant a lor transmission, a lor establiment e a lor interpretacion. Foguèt longtemps estretament ligada a la lingüistica, mas sos objectius e sos metòdes son diferents. La [[semiotica]] estúdia los sistèmas de signes. La lingüistica es de sos domenis particulars quora pòrta suls signes e suls sistèmas lingüisticas, mas pòt s'interessar a d'objèctes diferents. Las [[sciéncias cognitivas]] ([[psicologia cognitiva]], [[neurosciéncia|neurosciéncias]], [[intelligéncia artificiala]]...) entrenon de relacions amb la lingüistica qu'es un dels elements dels objèctes estudiats dins aquel domeni. Enfin, las [[sciéncias socialas]] ([[istòria]], [[sociologia]], [[antropologia]]...) pòdon s'interessar a l'estudi del parlar utilizat per d'individús al sen d'una comunautat. == Aplicacions == Fòra dels domenis purament [[sciéncia|scientifics]], la lingüistica a d'aplicacions dins d'espacis variats. D'un biais clar, dins l'ensenhament de las lengas, participa a la descripcion dels sistèmas lingüistics e a la concepcion de metòdes d’aprendissatge. La [[traduccion]] e l'interpretacion mobilizan tanben de coneissenças relativas a l’estructura, al sens e a l’usatge de las lengas. Los [[dicionnari|dicionnari]] e las basas [[terminologia|terminologicas]] son definits en partida en s'apiejan sus l'analisi del lexic. En parallèl, las [[tecnologia|tecnologias]] de la paraula, de la reconoissença e de la sintèsi vocala, utilizan de modèls lingüistics combinats amb de metòdes informatics. De concepcions vesinas permeton tanben de combinar de sabers eissits de la lingüistica amb de disciplinas [[medecina|medicala]]. Per exemple, es lo cas de l'[[ortofonia]]. == Annèxes == === Ligams intèrnes === <div style="-moz-column-count:3; column-count:3;"> * [[Bilingüisme]] * [[Dialècte]] * [[Dialectologia]] * [[Emprunt (lingüistica)]] * [[Estructuralisme]] * [[Fonetica]] * [[Fonologia]] * [[Frasa]] * [[Generativisme]] * [[Lenga]] * [[Lengatge]] * [[Lexicografia]] * [[Lexicologia]] * [[Morfologia (lingüistica)]] * [[Mot]] * [[Pragmatica]] * [[Registre lingüistic]] * [[Semantica]] * [[Sintaxi]] * [[Societat]] * [[Sociolingüistica]] </div> === Bibliografia === === Nòtas e referéncias === <div style="-moz-column-count:3; column-count:3;"> <references/> </div> {{Portal Lengas}} [[Categoria:Lingüistica|*]] s9ciongpronc0mbitzrj2har0zpuil9 2510318 2510317 2026-10-07T18:31:24Z Toku 7678 /* Aplicacions */ 2510318 wikitext text/x-wiki {{Dialècte Lengadocian}} {{1000 fondamentals}} {{Lingüistica}} {{Sciéncias}} La '''lingüistica''' (var. '''linguistica'''<ref>Lo Congrès Permament de la Lenga Occitana, ''Dicod'Òc'', recèrca « linguistique », consultat lo 4 d'octòbre de 2026, [https://dicodoc.eu/fr/dictionnaires?option=com_dicodoc&view=search&Itemid=683&type=fr-oc&dic%5B%5D=BASIC&dic%5B%5D=RBVD&dic%5B%5D=ALPC&dic%5B%5D=ATAU&dic%5B%5D=PROV&dic%5B%5D=PNST&dic%5B%5D=OMLH&dic%5B%5D=LAUS&dic%5B%5D=LAGA&dic%5B%5D=LEMO&q=linguistique&q2=&submit=Rechercher].</ref>) es l'estudi [[sciéncia|scientific]] del [[lengatge]] [[Homo sapiens|uman]] e de las [[lenga|lengas]]. Cèrca principalament de descriure e d'explicar lor estructura, lor foncionament, lor usatge, lor variacion e lor evolucion. Estúdia a l'encòp las proprietats generalas del lengatge e las caracteristicas particularas de las diferentas [[lenga|lengas]]. La lingüistica constituís un domeni de las sciéncias del lengatge e entretèn de relacions amb fòrça disciplinas, especialament amb las [[sciéncias socialas]], las [[sciéncias cognitivas]], l'[[Tecnologias de l'informacion|informatica]], la [[filosofia]] e las sciéncias de la [[comunicacion]]. Lo tèrme linguista designa un scientific que ten la formacion e las competéncias necessàrias per trabalhar en lingüistica. Al contrari de la [[gramatica]] normativa, que fixa las règlas concernissent los usatges considerats coma corrèctes dins una [[lenga]] donada, la lingüistica adòpta una vision descriptiva. Cèrca de rendre compte dels usatges atestats, que sián confòrmes o non a las nòrmas establidas. Se caracteriza tanben per d'apròchis pro diferenciats e s'organiza en tendéncias, quora complementàrias, quora concurrentas, coma l'[[estructuralisme]], lo [[generativisme]] e la [[sociolingüistica]]. Pasmens, aquela distincion empacha pas las recèrcas lingüisticas de contribuir a de domenis normatius o aplicats coma la [[lexicografia]], l'ensenhament de las lengas o l'amainatjament lingüistic. == Definicion e objècte de la lingüistica == La lingüistica destria tradicionalament un ensemble de concèptes que permeton de caracterizar son objècte<ref>[[francés|'''(fr)''']] Jacques Moeschler e Antoine Auchlin, ''Introduction à la linguistique contemporaine'', París, Armand Colin, 2009, 224 p.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] Oswald Ducrot e Jean-Marie Schaeffer, ''Nouveau dictionnaire encyclopédique des sciences du langage'', París, Seuil, 1995, 2{{a}} edicion, 821 p.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] Diane E. Papalia, Sally W. Olds e Ruth D. Feldman, ''Psychologie du développement humain'', Montreal, De Boeck, 2010, 7{{a}} edicion, 482 p.</ref> : * lo [[lengatge]] pòt designar la facultat [[Homo sapiens|umana]] generala de [[comunicacion|comunicar]] amb de sistèmas de signes. * la [[lenga]] es un sistèma lingüistic particular coma, per exemple, l'[[occitan]], lo [[francés]], l'[[arabi]], lo [[japonés]] o la [[lenga dels signes francesa]]. * la paraula pòt designar, segon las tradicions [[teoria|teoricas]], la mesa en òbra individuala d'una lenga dins de produccions concrètas. * lo [[discors (lingüistica)|discors]] pòt designar un messatge oral o escrich produch per un locutor solet. Pasmens, aquelas definicions e distincions son pas [[universalisme|universalas]]. En efèit, los diferents corrents lingüistics pòdon donar de definicions diferentas a las nocions de lengatge, de lenga, de paraula o de discors e acordar una importància variabla a las dimensions individualas, socialas o cognitivas dels fenomèns lingüistics. Per exemple, de linguistas an estendut la nocion de discors per i inclure lo [[dialòg]]. La lingüistica s'apièja sus l'observacion e la descripcion de faches lingüistics, generalament collectats dins de produccions oralas o [[escritura|escrichas]]<ref>[[anglés|'''(en)''']] André Martinet, ''Elements of General Linguistics'', vol I, Londres, Faber, 1960, p. 15.</ref>. Aquelas donadas pòdon èsser constituïdas d'enonciats produches d'un biais espontanèu, d'enregistraments, de tèxtes, de responsas a d'enquistas o de responsas fachas durant d'[[experiéncia|experiéncias]] contrarotladas. L'analisi lingüistica a aital per objectiu de metre al jorn las regularitats que caracterizan las [[lenga|lengas]]. Pòt portar suls sons, sus las formas dels [[mot|mots]], sus la construccion de las [[frasa|frasas]], sul sens dels mots e de las expressions, sus l'organizacion del discors o encara sus las condicions socialas e contextualas de l'usatge del parlar. La lingüstica se limita doncas pas a l'estudi de la [[gramatica]] al sens [[escòla|escolar]] de l'expression. S'interèssa a l'ensemble de las proprietats dels sistèmas lingüstics e a lors relacions amb los locutors e las situacions dins las qualas son utilizats. Çaquelà, una de las caracteristicas màgers de l'objècte lingüistic es la diversitat considerabla de las [[lenga|lengas]]. En efèit, a la debuta del sègle XXI, lo nombre de lengas parladas per l'umanitat, sens se preocupar de lors [[dialècte|dialèctes]], èra estimat a {{formatnum:7000}}<ref>[[francés|'''(fr)''']] Jean-Christophe Victor, ''Le Dessous des cartes : Itinéraires géopolitiques'', Tallandier / Arte éditions, 2011, pp. 192-195.</ref>. Aquelas lengas presentan de diferéncias plan importantas dins lor [[fonologia]], lor morfologia, lor sintaxi, lor lexic e lors [[Sistèma d'escritura|sistèmas d'escritura]], tot en presentant egalament de proprietats comunas. La disciplina estúdia donc a l'encòp las lengas largament difusadas e las lengas parladas per de comunautats mens nombrosas. Pren tanben en compte las [[lenga dels signes|lengas dels signes]]. Enfin, la comparason entre las lengas permet de destriar las proprietats pròprias a una lenga e las tendéncias mai generalas del lengatge uman. == Domenis principals d'analisi == La lingüistica se caracteriza per una multiplicitat dels domenis d'analisi. Aqueles camps d'estudi diferents correspondon a de nivèls e a d'aspèctes distints de l'analisi de las [[lenga|lengas]]. Pasmens, l'ensemble d'aquelas disciplina es estretament ligat e los limits entre cada domeni pòdon variar segon las visions o las tradicions dels autors eissits d'un movement donat. === La fonetica e la fonologia === {{article detalhat|Fonetica|Fonologia}} La [[fonetica]] es la branca de la lingüistica qu'estúdia las proprietats [[fisica|fisicas]] dels [[son|sons]] de basa de la paraula, especialament lor produccion, lor transmission e lor percepcion<ref>[[francés|'''(fr)''']] Jean Dubois et al., ''Dictionnaire de linguistique'', París, Larousse-Bordas/VUEF, 2002, p. 361.</ref><ref>[[anglés|'''(en)''']] Hadumod Bussmann (dir.), ''Dictionary of Language and Linguistics'', Londres/New York, Routledge, 1998, p. 895.</ref><ref>[[Romanés|'''(ro)''']] Gheorhe Constantinescu-Dobridor, intrada « fonetică », ''Dicționar de termeni lingvistici'', Bucarèst, Teora, 1998.</ref>. Es a l'origina del concèpte de [[transcripcion fonetica]], una [[tecnica]] que permet de formalizar la prononciacion dels sons. Lo mai conegut es l'[[alfabet fonetic internacional]] que sa primièra version foguèt publicada en 1888<ref>[[anglés|'''(en)''']] International Phonetic Association, ''Handbook of the International Phonetic Association: A Guide To The Use Of The International Phonetic Alphabet'', Cambridge, Cambridge University Press, 1999, 216 p.</ref> . La [[fonologia]] estúdia la manièra que los sons son organizats e utilizats dins los sistèmas lingüistics<ref>[[anglés|'''(en)''']] Hadumod Bussmann (dir.), ''Dictionary of Language and Linguistics'', Londres/New York, Routledge, 1998, p. 898.</ref>. === La morfologia e la sintaxi === {{article detalhat|Morfologia (lingüistica)|Sintaxi}} La [[morfologia (lingüistica)|morfologia]] es, en lingüistica, la branca de la [[gramatica]] qu'estúdia l'estructura intèrna dels [[mot|mots]] e de las unitats que los compausan<ref>[[francés|'''(fr)''']] Jean Dubois et al., ''Dictionnaire de linguistique'', París, Larousse-Bordas/VUEF, 2002, p. 311.</ref><ref>[[Romanés|'''(ro)''']] Angela Bidu-Vrănceanu (dir.), ''Dicționar general de științe. Științe ale limbii'', Bucarèst, Editura științifică, 1997, p. 309.</ref><ref>[[anglés|'''(en)''']] Hadumod Bussmann (dir.), ''Dictionary of -Language and Linguistics'', Londres/New York, Routledge, 1998, pp. 770-771.</ref>. S'interèssa tanben als fenomèns de flexion, de derivacion e de composicion. Aquela disciplina es fòrça importanta per l'estudi de las [[lengas flexionalas]] e [[lengas aglutinanta|aglutinantas]]<ref>[[francés|'''(fr)''']] Jean Dubois et al., ''Dictionnaire de linguistique'', París, Larousse-Bordas/VUEF, 2002, pp. 204 e 212.</ref>. Es mens centrala per las [[lengas isolantas]] qu'utilizan generalament una forma unica per cada mot. La [[sintaxi]] estúdia las combinasons utilizadas per formar de grops de mots e de [[frasa|frasas]]<ref>[[francés|'''(fr)''']] C. Baylon e P. Fabre, ''Initiation à la linguistique'', Éditions Nathan, 1990.</ref>. Las relacions entre aquelas unitats i tèn doncàs una plaça centrala. Per exemple, la sintaxi permet de definir la sequéncia generala entre lo subjècte, l'objècte e lo vèrb qu'es un element important de la descripcion d'una lenga ([[lenga SOV]], [[lenga SVO]]...). === La semantica e la pragmatica === {{article detalhat|Semantica|Pragmatica}} La [[semantica]] es una branca centrala de la lingüistica qu'estúdia la significacion lingüistica<ref>[[francés|'''(fr)''']] Christian Baylon e Xavier Mignot, ''Initiation à la sémantique du langage'', París, Armand Colin, 2005.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] Vincent Nyckees, ''La sémantique'', París, Belin, 1998, 368 p.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] Christian Touratier, ''La sémantique'', París, Armand Colin, 2{{a}} edicion, 2010, 424 p.</ref>. Pòt portar sul sens dels [[mot|mots]], de las expressions e de las [[frasa|frasas]]. Per exemple, pòt s'interessar a las relacions entre diferentas expressions. A un aspècte intèrne, que cèrca de definir la connexion entre los mots e los fenomèns mentals que i son ligats, e un aspècte extèrne qu'estúdia los ligams entre los mots e los objèctes o idèas del mond real. La [[pragmatica]] es una disciplina vesina qu'acòrda una plaça centrala al contèxt d'utilizacion del lengatge<ref>[[francés|'''(fr)''']] F. Armengaud, ''La pragmatique'', París, Presses Universitaires de France, 5{{a}} edicion, 2007.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] M. Bracops, ''Introduction à la pragmatique'', Brussèlas, De Boeck, coll. « Champs linguistiques », 2005.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] J. Moeschler e A. Reboul, ''Dictionnaire encyclopédique de pragmatique'', París, Éditions du Seuil, 1994.</ref>. S'interèssa donc mai que mai a las situacions de comunicacion, a las intencions dels locutors e a las coneissenças partejadas entre eles dins l'interpretacion dels enonciats. === La lexicologia e la lexicografia === {{article detalhat|Lexicologia|Lexicografia}} Lo tèrme [[lexic]] designa l'ensemble de las unitats lexicalas d'una lenga, es a dire l'ensemble del vocabulari disponible. La [[lexicologia]] estúdia l'estructura e l'organizacion d'aquel lexic<ref>[[francés|'''(fr)''']] Roland Eluerd, ''La Lexicologie'', París, Presses Universitaires de France, coll. « Que sais-je ? », 2000.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] Alain Polguère, ''Lexicologie et sémantique lexicale : notions fondamentales'', Montreal, Les Presses de l'Université de Montréal, 3{{a}} edicion, 2016.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] Alain Polguère, ''Notions de base en lexicologie'', Montreal, Les Presses de l'Université de Montréal, 2002.</ref>. En particular, s'interèssa a l'[[etimologia]] e a las relacions sistematicas entre los [[mot|mots]]. Existís una disciplina vesina qu'es la [[lexicografia]]. Consistís a recensar los mots, los classar, los definir e los illustrar, amb d'exemples e d'expressions, per rendre compte de l'ensemble de lors significacions e de lors accepcions al sen d'una lenga, en vista de constitüir un [[diccionari]]. == Variacions e evolucion de las lengas == Las [[lenga|lengas]] son pas de construccions constantas e omogenèas. Presentan de variacions ligadas a la region, al grop social, als locutors, al contèxte d'utilizacion, al periòde [[istòria|istoric]] o a l'influéncia d'autras lengas. Aquelas variacions pòdon tanben congrear de transformacions significativas susceptiblas de modificar d'estructuras fondamentalas de la lenga. Los parlars umans son doncàs d'objèctes en evolucion que pòdon aparéisser, mutar e disparéisser. === Las variacions geograficas e socialas === {{article detalhat|Dialècte|Registre lingüistic}} Una [[lenga]] pòt presentar de diferéncias marcadas segon las regions o lo contèxte social. Aquelas diferéncias pòdon concernir la prononciacion, lo vocabulari, la [[gramatica]] o d'autras proprietats lingüisticas. Aital, una lenga pòt tenir de varietats diferentas parladas dins de territòris diferents. Dins aquel cas, una varietat constituís un [[dialècte]] de la lenga considerada. Totas las lengas parladas per una comunautat pro nombrosa a tendéncia a formar de dialèctes. Per exemple, es lo cas de l'[[occitan]]<ref>[[francés|'''(fr)''']] Guy Martin e Bernard Moulin, ''Grammaire provençale et atlas linguistique en couleur'', Ais de Provença, Comitat Sestians d'Estudis Occitans / CREO Provença, 2007, 2{{a}} edicion, pp. 11-13.</ref><ref>Maurice Romieu e André Bianchi, ''Gramatica de l'occitan gascon contemporanèu'', Peçac, Presses Universitaires de Bordeaux, 2005, pp. 25-28.</ref>. Pasmens, una lenga pòt presentar d'autras variacions. Per exemple, un meteis locutor pòt modificar sa manièra de parlar o d'escriure segon la situacion, l'interlocutor, lo gra de formalitat e lo genre de discors. Aqueles cambiaments forman los [[registre lingüistic|registres lingüistics]]. Per exemple, l'[[anglés]] destria un parlar fòrça informal utilizat al sen de la [[familha (parentèla)|familha]] o d'amb [[amistat|amics]] intims (registre intim), un parlar pauc estructurat integrant de còps d'expressions argoticas amb d'amics non intims o de collègas de trabalh (registre destibat), un parlar estandard utilizat per de discussions professionalas, de negociacions o per parlar amb de personas desconegudas (registre consultatiu), un parlar formal utilizat dins de situacions oficialas o de discussions serioras (registre formau) e un parlar palficat, de còps arcaïc, utilizat dins de tèxtes fòrça formaus o durant de ceremònias comportant de rituals ancians<ref>[[anglés|'''(en)''']] Kate Burridge e Tonya N. Stebbins, ''For the Love of Language. An Introduction to Linguistics'', Cambridge University Press, 2016, p. 253.</ref>. === Lo contacte entre las lengas === {{article detalhat|Emprunt (lingüistica)}} Quand de locutors de lengas diferentas intran en contacte, lors lengas respectivas pòdon s'influenciar. Aquelas situacions pòdon menar a de fenomèns coma los [[emprunt (lingüistica)|emprunts lexicals]]<ref>[[francés|'''(fr)''']] Jean Dubois et al., ''Dictionnaire de linguistique'', París, Larousse-Bordas/VUEF, 2002, p. 177.</ref><ref>[[anglés|'''(en)''']] David Crystal, ''A Dictionary of Linguistics and Phonetics'', Blackwell Publishing, 4{{a}} edicion, 2008, p. 58.</ref>, l'alternància entre mai d'una lenga e de transformacions gramaticalas. Lo [[bilingüisme]] e lo [[multilingüisme]] constituisson aital d’objèctes importants de la recèrca lingüistica. === Disparicion, evolucion e revitalizacion de las lengas === {{article detalhat|Lenga mòrta}} Lo vocabulari e la [[gramatica]] d'una lenga son pas immutables. Las variacions [[geografia|geograficas]] e [[societat|socialas]], de fenomèns intèrnes de transformacion dau parlar e los contactes amb d'autras [[lenga|lengas]] pòdon iniciar de cambiaments se difusant progressivament al dintre d’una comunautat lingüistica. Una lenga varia donc amb lo [[temps]]. L'estudi d'aquelas transformacions, de còps fòrça importantas, es l'objècte d'estudi de la [[lingüistica istorica]]. Dins de cas extrèms, de lengas pòdon veire lor nombre de locutors demenir fòrtament. Se lo fenomèn contunha, pòt tocar la transmission de la lenga a las generacions seguentas. La documentacion lingüistica visa especialament a enregistrar e a descriure aquelas lengas, mentre que diferentas politicas e iniciativas pòdon ensajar de favorizar lor transmission e lor revitalizacion. Pasmens, aquò empacha pas totjorn la disparicion de las lengas. == Apròchis lingüistics principals == === Los corrents principals === I a mai d'una concepcion de l'objècte de la lingüistica e dels metòdes d'utilizar. Lai mai importantas son saique : * l'[[estructuralisme]], eissit dels trabalhs de [[Ferdinand de Saussure]], considèra una lenga coma un sistèma de relacions entre d'unitats interconnectadas. Implica d'amassar de còrpus d'enonciats per ensajar de classar totes sos elements segon diferents nivèls lingüistics (fonèms, morfèms, categorias gramaticalas, locucions nominalas, locucions verbalas, tipes de frasas...). Pasmens, es un apròchi considerat coma obsolèt per la màger part dels linguistas modèrnes<ref>[[anglés|'''(en)''']] Nigel Fabb, « Saussure and literary theory: from the perspective of linguistics », ''Critical Quarterly'', vol. 30, n° 2, junh de 1988, pp. 58-72.</ref>. * lo [[generativisme]], desvolopat per [[Noam Chomsky]] a partir dels ans 1950, que s'interèssa a la capacitat de l'èsser uman de produire un nombre infinit de frasas amb un nombre relativament feble de règlas. Las gramaticas constituïdas per aquel movement ensajan donc de caracterizar las proprietats formalas dels sistèmas lingüistics e los principis mentals que permeton de produire o d’interpretar d’enonciats<ref>[[anglés|'''(en)''']] Frederick J. Newmeyer, ''Generative Linguistics: A Historical Perspective'', Routledge, 1997.</ref>. * la [[sociolingüistica]] estúdia las relacions entre la lenga e la societat. Cèrca de comprendre las variacions e las evolucions de la lenga en foncion de las caracteristicas socialas e de las situacions de comunicacion<ref>[[francés|'''(fr)''']] Louis-Jean Calvet, ''La Sociolinguistique'', Presses Universitaires de France, colleccion « Que sais-je ? », n° 2731, 1993.</ref>. Pasmens, d'autres corrents existisson. Per exemple, la [[lingüistica cognitiva]] estúdia las relacions entre lengatge e cognicion, mai que mai las relacions entre las estructuras lingüisticas e los mecanismes cognitius generals<ref>[[anglés|'''(en)''']] W. Croft e D. A. Cruse, ''Cognitive Linguistics'', Cambridge, Cambridge University Press, 2004.</ref>. Aquelas categorias son pas exclusivas qu'un meteis domeni de recèrca pòt mobilizar mai d'un apròchi teoric o metodologic. === Los metòdes principals === La lingüistica utiliza de metòdes divèrses segon la natura dels fenomèns estudiats. Pasmens, de manièra generala, l'observacion e la descripcion constitüisson una part centrala del trabalh lingüistic que los cercaires pòdon collectar de donadas al prèp de locutors, estudiar de tèxtes o analizar de produccions enregistradas. Aquò ofrís un espèctre relativament larg de possibilitats : * las enquèstas de terren permeton d'estudiar de lengas o de [[dialècte|varietats lingüisticas]] dins lor contèxt d'utilizacion. Pòdon associar entrevistas, observacions, enregistraments e analisis [[experiéncia|experimentalas]]. * los còrpus lingüistics permeton d'amassar d'ensembles de donadas oralas o [[escritura|escrichas]] organizats segon de critèris definits. Pòdon èsser l'objècte d'analisis quantitativas e qualitativas. * la [[lingüistica experimentala]] permet de concebre d'[[experiéncia|experiéncias]] destinadas a estudiar, per exemple, la percepcion dels sons, la comprenença de las [[frasa|frasas]], l'accès als [[mot|mots]] o l'aquisicion del lengatge. En mai d'aquelas tecnicas tradicionalas, de metòdes instrumentals permeton d'estudiar de proprietats fisicas de la paraula, especialament al mejan d'analisis [[acostica|acosticas]]. Los metòdes [[estatistica|estatistics]] e [[Tecnologias de l'informacion|informatics]] ocupan tanben una plaça creissenta dins fòrça domenis que permeton d'analizar de quantitats considerablas de donadas o de modelizar rapidament de fenomèns. Enfin, un còp de resultats obtenguts, la comparason interlingüistica constituís una aisina important per estudiar la diversitat de las lengas e cercar de proprietats comunas o de diferéncias sistematicas. === Los ligams amb las autras disciplinas === La lingüistica entretèn de relacions estrechas amb mai d'una disciplina. Aquò foguèt a l'origina de disciplinas mixtas entre la lingüistica e d'autres camps de las [[sciéncia|sciéncias]] : * la [[psicolingüistica]] s'interèssa als mecanismes cognitius implicats dins la produccion, la comprenença e l'aquisicion del [[lengatge]]<ref>[[anglés|'''(en)''']] T. Harley, ''Talking the talk: Language, psychology and science'', Hove, Psychology Press, 2009.</ref>. * la [[neurolingüistica]] s'interèssa a las relacions entre lo lengatge e los mecanismes [[cervèl|cerebrals]]<ref>[[anglés|'''(en)''']] John C. L. Ingram, ''Neurolinguistics: An Introduction to Spoken Language Processing and Its Disorders'', Cambridge University Press, 2007.</ref><ref>[[anglés|'''(en)''']] Horst M. Müller, ''Introduction to Neurolinguistics'', Palgrave Macmillan/Springer, 2025.</ref>. * l'[[antropologia lingüistic]] s'interèssa a las relacions entre lo lengatge, la [[cultura]] e las practicas [[societat|socialas]]. En particular, estúdia los procediments que permeton als enfants d'aquesir lo lengatge e lors competéncias lingüisticas. Dempuei la fin del sègle XX, cal egalament nòtar lo desvolopament de discplinas mesclant la lingüistica e las [[tecnologia|tecnologias]] modèrnas. Aquò menèt a l'aparicion de la lingüistica aplicada qu'utiliza las coneissenças lingüisticas dins de domenis plan diferents (ensenhament de las lengas, [[traduccion]], amainatjament lingüistic...). Una dimension importanta d'aquelas aplicacions es las qu'utilizan de [[Tecnologias de l'informacion|tecnicas de tractament automatic]] per estudiar de donadas lingüisticas. En parallèl, d'autras brancas de las sciéncias pòdon s'interessar a la lingüistica. La [[filologia]] estúdia los tèxtes dins lor contèxt [[istòria|istoric]] e cultural en s'interessant a lor transmission, a lor establiment e a lor interpretacion. Foguèt longtemps estretament ligada a la lingüistica, mas sos objectius e sos metòdes son diferents. La [[semiotica]] estúdia los sistèmas de signes. La lingüistica es de sos domenis particulars quora pòrta suls signes e suls sistèmas lingüisticas, mas pòt s'interessar a d'objèctes diferents. Las [[sciéncias cognitivas]] ([[psicologia cognitiva]], [[neurosciéncia|neurosciéncias]], [[intelligéncia artificiala]]...) entrenon de relacions amb la lingüistica qu'es un dels elements dels objèctes estudiats dins aquel domeni. Enfin, las [[sciéncias socialas]] ([[istòria]], [[sociologia]], [[antropologia]]...) pòdon s'interessar a l'estudi del parlar utilizat per d'individús al sen d'una comunautat. == Aplicacions == Fòra dels domenis purament [[sciéncia|scientifics]], la lingüistica a d'aplicacions dins d'espacis variats. D'un biais clar, dins l'ensenhament de las lengas, participa a la descripcion dels sistèmas lingüistics e a la concepcion de metòdes d’aprendissatge. La [[traduccion]] e l'interpretacion mobilizan tanben de coneissenças relativas a l’estructura, al sens e a l’usatge de las lengas. Los [[dicionnari|dicionnari]] e las basas [[terminologia|terminologicas]] son definits en partida en s'apiejan sus l'analisi del lexic. En parallèl, las [[tecnologia|tecnologias]] de la paraula, de la reconoissença e de la sintèsi vocala, utilizan de modèls lingüistics combinats amb de [[Tecnologias de l'informacion|metòdes informatics]]. De concepcions vesinas permeton tanben de combinar de sabers eissits de la lingüistica amb de disciplinas [[medecina|medicala]]. Per exemple, es lo cas de l'[[ortofonia]]. == Annèxes == === Ligams intèrnes === <div style="-moz-column-count:3; column-count:3;"> * [[Bilingüisme]] * [[Dialècte]] * [[Dialectologia]] * [[Emprunt (lingüistica)]] * [[Estructuralisme]] * [[Fonetica]] * [[Fonologia]] * [[Frasa]] * [[Generativisme]] * [[Lenga]] * [[Lengatge]] * [[Lexicografia]] * [[Lexicologia]] * [[Morfologia (lingüistica)]] * [[Mot]] * [[Pragmatica]] * [[Registre lingüistic]] * [[Semantica]] * [[Sintaxi]] * [[Societat]] * [[Sociolingüistica]] </div> === Bibliografia === === Nòtas e referéncias === <div style="-moz-column-count:3; column-count:3;"> <references/> </div> {{Portal Lengas}} [[Categoria:Lingüistica|*]] rtotcj4i0lm46etywogthjmicytlchz 2510319 2510318 2026-10-07T18:32:27Z Toku 7678 /* Aplicacions */ 2510319 wikitext text/x-wiki {{Dialècte Lengadocian}} {{1000 fondamentals}} {{Lingüistica}} {{Sciéncias}} La '''lingüistica''' (var. '''linguistica'''<ref>Lo Congrès Permament de la Lenga Occitana, ''Dicod'Òc'', recèrca « linguistique », consultat lo 4 d'octòbre de 2026, [https://dicodoc.eu/fr/dictionnaires?option=com_dicodoc&view=search&Itemid=683&type=fr-oc&dic%5B%5D=BASIC&dic%5B%5D=RBVD&dic%5B%5D=ALPC&dic%5B%5D=ATAU&dic%5B%5D=PROV&dic%5B%5D=PNST&dic%5B%5D=OMLH&dic%5B%5D=LAUS&dic%5B%5D=LAGA&dic%5B%5D=LEMO&q=linguistique&q2=&submit=Rechercher].</ref>) es l'estudi [[sciéncia|scientific]] del [[lengatge]] [[Homo sapiens|uman]] e de las [[lenga|lengas]]. Cèrca principalament de descriure e d'explicar lor estructura, lor foncionament, lor usatge, lor variacion e lor evolucion. Estúdia a l'encòp las proprietats generalas del lengatge e las caracteristicas particularas de las diferentas [[lenga|lengas]]. La lingüistica constituís un domeni de las sciéncias del lengatge e entretèn de relacions amb fòrça disciplinas, especialament amb las [[sciéncias socialas]], las [[sciéncias cognitivas]], l'[[Tecnologias de l'informacion|informatica]], la [[filosofia]] e las sciéncias de la [[comunicacion]]. Lo tèrme linguista designa un scientific que ten la formacion e las competéncias necessàrias per trabalhar en lingüistica. Al contrari de la [[gramatica]] normativa, que fixa las règlas concernissent los usatges considerats coma corrèctes dins una [[lenga]] donada, la lingüistica adòpta una vision descriptiva. Cèrca de rendre compte dels usatges atestats, que sián confòrmes o non a las nòrmas establidas. Se caracteriza tanben per d'apròchis pro diferenciats e s'organiza en tendéncias, quora complementàrias, quora concurrentas, coma l'[[estructuralisme]], lo [[generativisme]] e la [[sociolingüistica]]. Pasmens, aquela distincion empacha pas las recèrcas lingüisticas de contribuir a de domenis normatius o aplicats coma la [[lexicografia]], l'ensenhament de las lengas o l'amainatjament lingüistic. == Definicion e objècte de la lingüistica == La lingüistica destria tradicionalament un ensemble de concèptes que permeton de caracterizar son objècte<ref>[[francés|'''(fr)''']] Jacques Moeschler e Antoine Auchlin, ''Introduction à la linguistique contemporaine'', París, Armand Colin, 2009, 224 p.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] Oswald Ducrot e Jean-Marie Schaeffer, ''Nouveau dictionnaire encyclopédique des sciences du langage'', París, Seuil, 1995, 2{{a}} edicion, 821 p.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] Diane E. Papalia, Sally W. Olds e Ruth D. Feldman, ''Psychologie du développement humain'', Montreal, De Boeck, 2010, 7{{a}} edicion, 482 p.</ref> : * lo [[lengatge]] pòt designar la facultat [[Homo sapiens|umana]] generala de [[comunicacion|comunicar]] amb de sistèmas de signes. * la [[lenga]] es un sistèma lingüistic particular coma, per exemple, l'[[occitan]], lo [[francés]], l'[[arabi]], lo [[japonés]] o la [[lenga dels signes francesa]]. * la paraula pòt designar, segon las tradicions [[teoria|teoricas]], la mesa en òbra individuala d'una lenga dins de produccions concrètas. * lo [[discors (lingüistica)|discors]] pòt designar un messatge oral o escrich produch per un locutor solet. Pasmens, aquelas definicions e distincions son pas [[universalisme|universalas]]. En efèit, los diferents corrents lingüistics pòdon donar de definicions diferentas a las nocions de lengatge, de lenga, de paraula o de discors e acordar una importància variabla a las dimensions individualas, socialas o cognitivas dels fenomèns lingüistics. Per exemple, de linguistas an estendut la nocion de discors per i inclure lo [[dialòg]]. La lingüistica s'apièja sus l'observacion e la descripcion de faches lingüistics, generalament collectats dins de produccions oralas o [[escritura|escrichas]]<ref>[[anglés|'''(en)''']] André Martinet, ''Elements of General Linguistics'', vol I, Londres, Faber, 1960, p. 15.</ref>. Aquelas donadas pòdon èsser constituïdas d'enonciats produches d'un biais espontanèu, d'enregistraments, de tèxtes, de responsas a d'enquistas o de responsas fachas durant d'[[experiéncia|experiéncias]] contrarotladas. L'analisi lingüistica a aital per objectiu de metre al jorn las regularitats que caracterizan las [[lenga|lengas]]. Pòt portar suls sons, sus las formas dels [[mot|mots]], sus la construccion de las [[frasa|frasas]], sul sens dels mots e de las expressions, sus l'organizacion del discors o encara sus las condicions socialas e contextualas de l'usatge del parlar. La lingüstica se limita doncas pas a l'estudi de la [[gramatica]] al sens [[escòla|escolar]] de l'expression. S'interèssa a l'ensemble de las proprietats dels sistèmas lingüstics e a lors relacions amb los locutors e las situacions dins las qualas son utilizats. Çaquelà, una de las caracteristicas màgers de l'objècte lingüistic es la diversitat considerabla de las [[lenga|lengas]]. En efèit, a la debuta del sègle XXI, lo nombre de lengas parladas per l'umanitat, sens se preocupar de lors [[dialècte|dialèctes]], èra estimat a {{formatnum:7000}}<ref>[[francés|'''(fr)''']] Jean-Christophe Victor, ''Le Dessous des cartes : Itinéraires géopolitiques'', Tallandier / Arte éditions, 2011, pp. 192-195.</ref>. Aquelas lengas presentan de diferéncias plan importantas dins lor [[fonologia]], lor morfologia, lor sintaxi, lor lexic e lors [[Sistèma d'escritura|sistèmas d'escritura]], tot en presentant egalament de proprietats comunas. La disciplina estúdia donc a l'encòp las lengas largament difusadas e las lengas parladas per de comunautats mens nombrosas. Pren tanben en compte las [[lenga dels signes|lengas dels signes]]. Enfin, la comparason entre las lengas permet de destriar las proprietats pròprias a una lenga e las tendéncias mai generalas del lengatge uman. == Domenis principals d'analisi == La lingüistica se caracteriza per una multiplicitat dels domenis d'analisi. Aqueles camps d'estudi diferents correspondon a de nivèls e a d'aspèctes distints de l'analisi de las [[lenga|lengas]]. Pasmens, l'ensemble d'aquelas disciplina es estretament ligat e los limits entre cada domeni pòdon variar segon las visions o las tradicions dels autors eissits d'un movement donat. === La fonetica e la fonologia === {{article detalhat|Fonetica|Fonologia}} La [[fonetica]] es la branca de la lingüistica qu'estúdia las proprietats [[fisica|fisicas]] dels [[son|sons]] de basa de la paraula, especialament lor produccion, lor transmission e lor percepcion<ref>[[francés|'''(fr)''']] Jean Dubois et al., ''Dictionnaire de linguistique'', París, Larousse-Bordas/VUEF, 2002, p. 361.</ref><ref>[[anglés|'''(en)''']] Hadumod Bussmann (dir.), ''Dictionary of Language and Linguistics'', Londres/New York, Routledge, 1998, p. 895.</ref><ref>[[Romanés|'''(ro)''']] Gheorhe Constantinescu-Dobridor, intrada « fonetică », ''Dicționar de termeni lingvistici'', Bucarèst, Teora, 1998.</ref>. Es a l'origina del concèpte de [[transcripcion fonetica]], una [[tecnica]] que permet de formalizar la prononciacion dels sons. Lo mai conegut es l'[[alfabet fonetic internacional]] que sa primièra version foguèt publicada en 1888<ref>[[anglés|'''(en)''']] International Phonetic Association, ''Handbook of the International Phonetic Association: A Guide To The Use Of The International Phonetic Alphabet'', Cambridge, Cambridge University Press, 1999, 216 p.</ref> . La [[fonologia]] estúdia la manièra que los sons son organizats e utilizats dins los sistèmas lingüistics<ref>[[anglés|'''(en)''']] Hadumod Bussmann (dir.), ''Dictionary of Language and Linguistics'', Londres/New York, Routledge, 1998, p. 898.</ref>. === La morfologia e la sintaxi === {{article detalhat|Morfologia (lingüistica)|Sintaxi}} La [[morfologia (lingüistica)|morfologia]] es, en lingüistica, la branca de la [[gramatica]] qu'estúdia l'estructura intèrna dels [[mot|mots]] e de las unitats que los compausan<ref>[[francés|'''(fr)''']] Jean Dubois et al., ''Dictionnaire de linguistique'', París, Larousse-Bordas/VUEF, 2002, p. 311.</ref><ref>[[Romanés|'''(ro)''']] Angela Bidu-Vrănceanu (dir.), ''Dicționar general de științe. Științe ale limbii'', Bucarèst, Editura științifică, 1997, p. 309.</ref><ref>[[anglés|'''(en)''']] Hadumod Bussmann (dir.), ''Dictionary of -Language and Linguistics'', Londres/New York, Routledge, 1998, pp. 770-771.</ref>. S'interèssa tanben als fenomèns de flexion, de derivacion e de composicion. Aquela disciplina es fòrça importanta per l'estudi de las [[lengas flexionalas]] e [[lengas aglutinanta|aglutinantas]]<ref>[[francés|'''(fr)''']] Jean Dubois et al., ''Dictionnaire de linguistique'', París, Larousse-Bordas/VUEF, 2002, pp. 204 e 212.</ref>. Es mens centrala per las [[lengas isolantas]] qu'utilizan generalament una forma unica per cada mot. La [[sintaxi]] estúdia las combinasons utilizadas per formar de grops de mots e de [[frasa|frasas]]<ref>[[francés|'''(fr)''']] C. Baylon e P. Fabre, ''Initiation à la linguistique'', Éditions Nathan, 1990.</ref>. Las relacions entre aquelas unitats i tèn doncàs una plaça centrala. Per exemple, la sintaxi permet de definir la sequéncia generala entre lo subjècte, l'objècte e lo vèrb qu'es un element important de la descripcion d'una lenga ([[lenga SOV]], [[lenga SVO]]...). === La semantica e la pragmatica === {{article detalhat|Semantica|Pragmatica}} La [[semantica]] es una branca centrala de la lingüistica qu'estúdia la significacion lingüistica<ref>[[francés|'''(fr)''']] Christian Baylon e Xavier Mignot, ''Initiation à la sémantique du langage'', París, Armand Colin, 2005.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] Vincent Nyckees, ''La sémantique'', París, Belin, 1998, 368 p.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] Christian Touratier, ''La sémantique'', París, Armand Colin, 2{{a}} edicion, 2010, 424 p.</ref>. Pòt portar sul sens dels [[mot|mots]], de las expressions e de las [[frasa|frasas]]. Per exemple, pòt s'interessar a las relacions entre diferentas expressions. A un aspècte intèrne, que cèrca de definir la connexion entre los mots e los fenomèns mentals que i son ligats, e un aspècte extèrne qu'estúdia los ligams entre los mots e los objèctes o idèas del mond real. La [[pragmatica]] es una disciplina vesina qu'acòrda una plaça centrala al contèxt d'utilizacion del lengatge<ref>[[francés|'''(fr)''']] F. Armengaud, ''La pragmatique'', París, Presses Universitaires de France, 5{{a}} edicion, 2007.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] M. Bracops, ''Introduction à la pragmatique'', Brussèlas, De Boeck, coll. « Champs linguistiques », 2005.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] J. Moeschler e A. Reboul, ''Dictionnaire encyclopédique de pragmatique'', París, Éditions du Seuil, 1994.</ref>. S'interèssa donc mai que mai a las situacions de comunicacion, a las intencions dels locutors e a las coneissenças partejadas entre eles dins l'interpretacion dels enonciats. === La lexicologia e la lexicografia === {{article detalhat|Lexicologia|Lexicografia}} Lo tèrme [[lexic]] designa l'ensemble de las unitats lexicalas d'una lenga, es a dire l'ensemble del vocabulari disponible. La [[lexicologia]] estúdia l'estructura e l'organizacion d'aquel lexic<ref>[[francés|'''(fr)''']] Roland Eluerd, ''La Lexicologie'', París, Presses Universitaires de France, coll. « Que sais-je ? », 2000.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] Alain Polguère, ''Lexicologie et sémantique lexicale : notions fondamentales'', Montreal, Les Presses de l'Université de Montréal, 3{{a}} edicion, 2016.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] Alain Polguère, ''Notions de base en lexicologie'', Montreal, Les Presses de l'Université de Montréal, 2002.</ref>. En particular, s'interèssa a l'[[etimologia]] e a las relacions sistematicas entre los [[mot|mots]]. Existís una disciplina vesina qu'es la [[lexicografia]]. Consistís a recensar los mots, los classar, los definir e los illustrar, amb d'exemples e d'expressions, per rendre compte de l'ensemble de lors significacions e de lors accepcions al sen d'una lenga, en vista de constitüir un [[diccionari]]. == Variacions e evolucion de las lengas == Las [[lenga|lengas]] son pas de construccions constantas e omogenèas. Presentan de variacions ligadas a la region, al grop social, als locutors, al contèxte d'utilizacion, al periòde [[istòria|istoric]] o a l'influéncia d'autras lengas. Aquelas variacions pòdon tanben congrear de transformacions significativas susceptiblas de modificar d'estructuras fondamentalas de la lenga. Los parlars umans son doncàs d'objèctes en evolucion que pòdon aparéisser, mutar e disparéisser. === Las variacions geograficas e socialas === {{article detalhat|Dialècte|Registre lingüistic}} Una [[lenga]] pòt presentar de diferéncias marcadas segon las regions o lo contèxte social. Aquelas diferéncias pòdon concernir la prononciacion, lo vocabulari, la [[gramatica]] o d'autras proprietats lingüisticas. Aital, una lenga pòt tenir de varietats diferentas parladas dins de territòris diferents. Dins aquel cas, una varietat constituís un [[dialècte]] de la lenga considerada. Totas las lengas parladas per una comunautat pro nombrosa a tendéncia a formar de dialèctes. Per exemple, es lo cas de l'[[occitan]]<ref>[[francés|'''(fr)''']] Guy Martin e Bernard Moulin, ''Grammaire provençale et atlas linguistique en couleur'', Ais de Provença, Comitat Sestians d'Estudis Occitans / CREO Provença, 2007, 2{{a}} edicion, pp. 11-13.</ref><ref>Maurice Romieu e André Bianchi, ''Gramatica de l'occitan gascon contemporanèu'', Peçac, Presses Universitaires de Bordeaux, 2005, pp. 25-28.</ref>. Pasmens, una lenga pòt presentar d'autras variacions. Per exemple, un meteis locutor pòt modificar sa manièra de parlar o d'escriure segon la situacion, l'interlocutor, lo gra de formalitat e lo genre de discors. Aqueles cambiaments forman los [[registre lingüistic|registres lingüistics]]. Per exemple, l'[[anglés]] destria un parlar fòrça informal utilizat al sen de la [[familha (parentèla)|familha]] o d'amb [[amistat|amics]] intims (registre intim), un parlar pauc estructurat integrant de còps d'expressions argoticas amb d'amics non intims o de collègas de trabalh (registre destibat), un parlar estandard utilizat per de discussions professionalas, de negociacions o per parlar amb de personas desconegudas (registre consultatiu), un parlar formal utilizat dins de situacions oficialas o de discussions serioras (registre formau) e un parlar palficat, de còps arcaïc, utilizat dins de tèxtes fòrça formaus o durant de ceremònias comportant de rituals ancians<ref>[[anglés|'''(en)''']] Kate Burridge e Tonya N. Stebbins, ''For the Love of Language. An Introduction to Linguistics'', Cambridge University Press, 2016, p. 253.</ref>. === Lo contacte entre las lengas === {{article detalhat|Emprunt (lingüistica)}} Quand de locutors de lengas diferentas intran en contacte, lors lengas respectivas pòdon s'influenciar. Aquelas situacions pòdon menar a de fenomèns coma los [[emprunt (lingüistica)|emprunts lexicals]]<ref>[[francés|'''(fr)''']] Jean Dubois et al., ''Dictionnaire de linguistique'', París, Larousse-Bordas/VUEF, 2002, p. 177.</ref><ref>[[anglés|'''(en)''']] David Crystal, ''A Dictionary of Linguistics and Phonetics'', Blackwell Publishing, 4{{a}} edicion, 2008, p. 58.</ref>, l'alternància entre mai d'una lenga e de transformacions gramaticalas. Lo [[bilingüisme]] e lo [[multilingüisme]] constituisson aital d’objèctes importants de la recèrca lingüistica. === Disparicion, evolucion e revitalizacion de las lengas === {{article detalhat|Lenga mòrta}} Lo vocabulari e la [[gramatica]] d'una lenga son pas immutables. Las variacions [[geografia|geograficas]] e [[societat|socialas]], de fenomèns intèrnes de transformacion dau parlar e los contactes amb d'autras [[lenga|lengas]] pòdon iniciar de cambiaments se difusant progressivament al dintre d’una comunautat lingüistica. Una lenga varia donc amb lo [[temps]]. L'estudi d'aquelas transformacions, de còps fòrça importantas, es l'objècte d'estudi de la [[lingüistica istorica]]. Dins de cas extrèms, de lengas pòdon veire lor nombre de locutors demenir fòrtament. Se lo fenomèn contunha, pòt tocar la transmission de la lenga a las generacions seguentas. La documentacion lingüistica visa especialament a enregistrar e a descriure aquelas lengas, mentre que diferentas politicas e iniciativas pòdon ensajar de favorizar lor transmission e lor revitalizacion. Pasmens, aquò empacha pas totjorn la disparicion de las lengas. == Apròchis lingüistics principals == === Los corrents principals === I a mai d'una concepcion de l'objècte de la lingüistica e dels metòdes d'utilizar. Lai mai importantas son saique : * l'[[estructuralisme]], eissit dels trabalhs de [[Ferdinand de Saussure]], considèra una lenga coma un sistèma de relacions entre d'unitats interconnectadas. Implica d'amassar de còrpus d'enonciats per ensajar de classar totes sos elements segon diferents nivèls lingüistics (fonèms, morfèms, categorias gramaticalas, locucions nominalas, locucions verbalas, tipes de frasas...). Pasmens, es un apròchi considerat coma obsolèt per la màger part dels linguistas modèrnes<ref>[[anglés|'''(en)''']] Nigel Fabb, « Saussure and literary theory: from the perspective of linguistics », ''Critical Quarterly'', vol. 30, n° 2, junh de 1988, pp. 58-72.</ref>. * lo [[generativisme]], desvolopat per [[Noam Chomsky]] a partir dels ans 1950, que s'interèssa a la capacitat de l'èsser uman de produire un nombre infinit de frasas amb un nombre relativament feble de règlas. Las gramaticas constituïdas per aquel movement ensajan donc de caracterizar las proprietats formalas dels sistèmas lingüistics e los principis mentals que permeton de produire o d’interpretar d’enonciats<ref>[[anglés|'''(en)''']] Frederick J. Newmeyer, ''Generative Linguistics: A Historical Perspective'', Routledge, 1997.</ref>. * la [[sociolingüistica]] estúdia las relacions entre la lenga e la societat. Cèrca de comprendre las variacions e las evolucions de la lenga en foncion de las caracteristicas socialas e de las situacions de comunicacion<ref>[[francés|'''(fr)''']] Louis-Jean Calvet, ''La Sociolinguistique'', Presses Universitaires de France, colleccion « Que sais-je ? », n° 2731, 1993.</ref>. Pasmens, d'autres corrents existisson. Per exemple, la [[lingüistica cognitiva]] estúdia las relacions entre lengatge e cognicion, mai que mai las relacions entre las estructuras lingüisticas e los mecanismes cognitius generals<ref>[[anglés|'''(en)''']] W. Croft e D. A. Cruse, ''Cognitive Linguistics'', Cambridge, Cambridge University Press, 2004.</ref>. Aquelas categorias son pas exclusivas qu'un meteis domeni de recèrca pòt mobilizar mai d'un apròchi teoric o metodologic. === Los metòdes principals === La lingüistica utiliza de metòdes divèrses segon la natura dels fenomèns estudiats. Pasmens, de manièra generala, l'observacion e la descripcion constitüisson una part centrala del trabalh lingüistic que los cercaires pòdon collectar de donadas al prèp de locutors, estudiar de tèxtes o analizar de produccions enregistradas. Aquò ofrís un espèctre relativament larg de possibilitats : * las enquèstas de terren permeton d'estudiar de lengas o de [[dialècte|varietats lingüisticas]] dins lor contèxt d'utilizacion. Pòdon associar entrevistas, observacions, enregistraments e analisis [[experiéncia|experimentalas]]. * los còrpus lingüistics permeton d'amassar d'ensembles de donadas oralas o [[escritura|escrichas]] organizats segon de critèris definits. Pòdon èsser l'objècte d'analisis quantitativas e qualitativas. * la [[lingüistica experimentala]] permet de concebre d'[[experiéncia|experiéncias]] destinadas a estudiar, per exemple, la percepcion dels sons, la comprenença de las [[frasa|frasas]], l'accès als [[mot|mots]] o l'aquisicion del lengatge. En mai d'aquelas tecnicas tradicionalas, de metòdes instrumentals permeton d'estudiar de proprietats fisicas de la paraula, especialament al mejan d'analisis [[acostica|acosticas]]. Los metòdes [[estatistica|estatistics]] e [[Tecnologias de l'informacion|informatics]] ocupan tanben una plaça creissenta dins fòrça domenis que permeton d'analizar de quantitats considerablas de donadas o de modelizar rapidament de fenomèns. Enfin, un còp de resultats obtenguts, la comparason interlingüistica constituís una aisina important per estudiar la diversitat de las lengas e cercar de proprietats comunas o de diferéncias sistematicas. === Los ligams amb las autras disciplinas === La lingüistica entretèn de relacions estrechas amb mai d'una disciplina. Aquò foguèt a l'origina de disciplinas mixtas entre la lingüistica e d'autres camps de las [[sciéncia|sciéncias]] : * la [[psicolingüistica]] s'interèssa als mecanismes cognitius implicats dins la produccion, la comprenença e l'aquisicion del [[lengatge]]<ref>[[anglés|'''(en)''']] T. Harley, ''Talking the talk: Language, psychology and science'', Hove, Psychology Press, 2009.</ref>. * la [[neurolingüistica]] s'interèssa a las relacions entre lo lengatge e los mecanismes [[cervèl|cerebrals]]<ref>[[anglés|'''(en)''']] John C. L. Ingram, ''Neurolinguistics: An Introduction to Spoken Language Processing and Its Disorders'', Cambridge University Press, 2007.</ref><ref>[[anglés|'''(en)''']] Horst M. Müller, ''Introduction to Neurolinguistics'', Palgrave Macmillan/Springer, 2025.</ref>. * l'[[antropologia lingüistic]] s'interèssa a las relacions entre lo lengatge, la [[cultura]] e las practicas [[societat|socialas]]. En particular, estúdia los procediments que permeton als enfants d'aquesir lo lengatge e lors competéncias lingüisticas. Dempuei la fin del sègle XX, cal egalament nòtar lo desvolopament de discplinas mesclant la lingüistica e las [[tecnologia|tecnologias]] modèrnas. Aquò menèt a l'aparicion de la lingüistica aplicada qu'utiliza las coneissenças lingüisticas dins de domenis plan diferents (ensenhament de las lengas, [[traduccion]], amainatjament lingüistic...). Una dimension importanta d'aquelas aplicacions es las qu'utilizan de [[Tecnologias de l'informacion|tecnicas de tractament automatic]] per estudiar de donadas lingüisticas. En parallèl, d'autras brancas de las sciéncias pòdon s'interessar a la lingüistica. La [[filologia]] estúdia los tèxtes dins lor contèxt [[istòria|istoric]] e cultural en s'interessant a lor transmission, a lor establiment e a lor interpretacion. Foguèt longtemps estretament ligada a la lingüistica, mas sos objectius e sos metòdes son diferents. La [[semiotica]] estúdia los sistèmas de signes. La lingüistica es de sos domenis particulars quora pòrta suls signes e suls sistèmas lingüisticas, mas pòt s'interessar a d'objèctes diferents. Las [[sciéncias cognitivas]] ([[psicologia cognitiva]], [[neurosciéncia|neurosciéncias]], [[intelligéncia artificiala]]...) entrenon de relacions amb la lingüistica qu'es un dels elements dels objèctes estudiats dins aquel domeni. Enfin, las [[sciéncias socialas]] ([[istòria]], [[sociologia]], [[antropologia]]...) pòdon s'interessar a l'estudi del parlar utilizat per d'individús al sen d'una comunautat. == Aplicacions == Fòra dels domenis purament [[sciéncia|scientifics]], la lingüistica a d'aplicacions dins d'espacis variats. D'un biais clar, dins l'ensenhament de las lengas, participa a la descripcion dels sistèmas lingüistics e a la concepcion de metòdes d’aprendissatge. La [[traduccion]] e l'interpretacion mobilizan tanben de coneissenças relativas a l’estructura, al sens e a l’usatge de las lengas. Los [[dicionnari|dicionnari]] e las basas [[terminologia|terminologicas]] son definits en partida en s'apiejan sus l'analisi del lexic. En parallèl, las [[tecnologia|tecnologias]] de la paraula, de la reconoissença e de la sintèsi vocala, utilizan de modèls lingüistics combinats amb de [[Tecnologias de l'informacion|metòdes informatics]]. En [[medecina]], d'idèas vesinas foguèron a l'origina de la combinason de sabers eissits de la lingüistica amb de disciplinas [[medecina|medicala]] tradicionalas. Per exemple, es lo cas de l'[[ortofonia]]. == Annèxes == === Ligams intèrnes === <div style="-moz-column-count:3; column-count:3;"> * [[Bilingüisme]] * [[Dialècte]] * [[Dialectologia]] * [[Emprunt (lingüistica)]] * [[Estructuralisme]] * [[Fonetica]] * [[Fonologia]] * [[Frasa]] * [[Generativisme]] * [[Lenga]] * [[Lengatge]] * [[Lexicografia]] * [[Lexicologia]] * [[Morfologia (lingüistica)]] * [[Mot]] * [[Pragmatica]] * [[Registre lingüistic]] * [[Semantica]] * [[Sintaxi]] * [[Societat]] * [[Sociolingüistica]] </div> === Bibliografia === === Nòtas e referéncias === <div style="-moz-column-count:3; column-count:3;"> <references/> </div> {{Portal Lengas}} [[Categoria:Lingüistica|*]] h6cxzmnv7udadx80e1zq8yell54yka3 2510320 2510319 2026-10-07T18:33:20Z Toku 7678 /* Aplicacions */ 2510320 wikitext text/x-wiki {{Dialècte Lengadocian}} {{1000 fondamentals}} {{Lingüistica}} {{Sciéncias}} La '''lingüistica''' (var. '''linguistica'''<ref>Lo Congrès Permament de la Lenga Occitana, ''Dicod'Òc'', recèrca « linguistique », consultat lo 4 d'octòbre de 2026, [https://dicodoc.eu/fr/dictionnaires?option=com_dicodoc&view=search&Itemid=683&type=fr-oc&dic%5B%5D=BASIC&dic%5B%5D=RBVD&dic%5B%5D=ALPC&dic%5B%5D=ATAU&dic%5B%5D=PROV&dic%5B%5D=PNST&dic%5B%5D=OMLH&dic%5B%5D=LAUS&dic%5B%5D=LAGA&dic%5B%5D=LEMO&q=linguistique&q2=&submit=Rechercher].</ref>) es l'estudi [[sciéncia|scientific]] del [[lengatge]] [[Homo sapiens|uman]] e de las [[lenga|lengas]]. Cèrca principalament de descriure e d'explicar lor estructura, lor foncionament, lor usatge, lor variacion e lor evolucion. Estúdia a l'encòp las proprietats generalas del lengatge e las caracteristicas particularas de las diferentas [[lenga|lengas]]. La lingüistica constituís un domeni de las sciéncias del lengatge e entretèn de relacions amb fòrça disciplinas, especialament amb las [[sciéncias socialas]], las [[sciéncias cognitivas]], l'[[Tecnologias de l'informacion|informatica]], la [[filosofia]] e las sciéncias de la [[comunicacion]]. Lo tèrme linguista designa un scientific que ten la formacion e las competéncias necessàrias per trabalhar en lingüistica. Al contrari de la [[gramatica]] normativa, que fixa las règlas concernissent los usatges considerats coma corrèctes dins una [[lenga]] donada, la lingüistica adòpta una vision descriptiva. Cèrca de rendre compte dels usatges atestats, que sián confòrmes o non a las nòrmas establidas. Se caracteriza tanben per d'apròchis pro diferenciats e s'organiza en tendéncias, quora complementàrias, quora concurrentas, coma l'[[estructuralisme]], lo [[generativisme]] e la [[sociolingüistica]]. Pasmens, aquela distincion empacha pas las recèrcas lingüisticas de contribuir a de domenis normatius o aplicats coma la [[lexicografia]], l'ensenhament de las lengas o l'amainatjament lingüistic. == Definicion e objècte de la lingüistica == La lingüistica destria tradicionalament un ensemble de concèptes que permeton de caracterizar son objècte<ref>[[francés|'''(fr)''']] Jacques Moeschler e Antoine Auchlin, ''Introduction à la linguistique contemporaine'', París, Armand Colin, 2009, 224 p.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] Oswald Ducrot e Jean-Marie Schaeffer, ''Nouveau dictionnaire encyclopédique des sciences du langage'', París, Seuil, 1995, 2{{a}} edicion, 821 p.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] Diane E. Papalia, Sally W. Olds e Ruth D. Feldman, ''Psychologie du développement humain'', Montreal, De Boeck, 2010, 7{{a}} edicion, 482 p.</ref> : * lo [[lengatge]] pòt designar la facultat [[Homo sapiens|umana]] generala de [[comunicacion|comunicar]] amb de sistèmas de signes. * la [[lenga]] es un sistèma lingüistic particular coma, per exemple, l'[[occitan]], lo [[francés]], l'[[arabi]], lo [[japonés]] o la [[lenga dels signes francesa]]. * la paraula pòt designar, segon las tradicions [[teoria|teoricas]], la mesa en òbra individuala d'una lenga dins de produccions concrètas. * lo [[discors (lingüistica)|discors]] pòt designar un messatge oral o escrich produch per un locutor solet. Pasmens, aquelas definicions e distincions son pas [[universalisme|universalas]]. En efèit, los diferents corrents lingüistics pòdon donar de definicions diferentas a las nocions de lengatge, de lenga, de paraula o de discors e acordar una importància variabla a las dimensions individualas, socialas o cognitivas dels fenomèns lingüistics. Per exemple, de linguistas an estendut la nocion de discors per i inclure lo [[dialòg]]. La lingüistica s'apièja sus l'observacion e la descripcion de faches lingüistics, generalament collectats dins de produccions oralas o [[escritura|escrichas]]<ref>[[anglés|'''(en)''']] André Martinet, ''Elements of General Linguistics'', vol I, Londres, Faber, 1960, p. 15.</ref>. Aquelas donadas pòdon èsser constituïdas d'enonciats produches d'un biais espontanèu, d'enregistraments, de tèxtes, de responsas a d'enquistas o de responsas fachas durant d'[[experiéncia|experiéncias]] contrarotladas. L'analisi lingüistica a aital per objectiu de metre al jorn las regularitats que caracterizan las [[lenga|lengas]]. Pòt portar suls sons, sus las formas dels [[mot|mots]], sus la construccion de las [[frasa|frasas]], sul sens dels mots e de las expressions, sus l'organizacion del discors o encara sus las condicions socialas e contextualas de l'usatge del parlar. La lingüstica se limita doncas pas a l'estudi de la [[gramatica]] al sens [[escòla|escolar]] de l'expression. S'interèssa a l'ensemble de las proprietats dels sistèmas lingüstics e a lors relacions amb los locutors e las situacions dins las qualas son utilizats. Çaquelà, una de las caracteristicas màgers de l'objècte lingüistic es la diversitat considerabla de las [[lenga|lengas]]. En efèit, a la debuta del sègle XXI, lo nombre de lengas parladas per l'umanitat, sens se preocupar de lors [[dialècte|dialèctes]], èra estimat a {{formatnum:7000}}<ref>[[francés|'''(fr)''']] Jean-Christophe Victor, ''Le Dessous des cartes : Itinéraires géopolitiques'', Tallandier / Arte éditions, 2011, pp. 192-195.</ref>. Aquelas lengas presentan de diferéncias plan importantas dins lor [[fonologia]], lor morfologia, lor sintaxi, lor lexic e lors [[Sistèma d'escritura|sistèmas d'escritura]], tot en presentant egalament de proprietats comunas. La disciplina estúdia donc a l'encòp las lengas largament difusadas e las lengas parladas per de comunautats mens nombrosas. Pren tanben en compte las [[lenga dels signes|lengas dels signes]]. Enfin, la comparason entre las lengas permet de destriar las proprietats pròprias a una lenga e las tendéncias mai generalas del lengatge uman. == Domenis principals d'analisi == La lingüistica se caracteriza per una multiplicitat dels domenis d'analisi. Aqueles camps d'estudi diferents correspondon a de nivèls e a d'aspèctes distints de l'analisi de las [[lenga|lengas]]. Pasmens, l'ensemble d'aquelas disciplina es estretament ligat e los limits entre cada domeni pòdon variar segon las visions o las tradicions dels autors eissits d'un movement donat. === La fonetica e la fonologia === {{article detalhat|Fonetica|Fonologia}} La [[fonetica]] es la branca de la lingüistica qu'estúdia las proprietats [[fisica|fisicas]] dels [[son|sons]] de basa de la paraula, especialament lor produccion, lor transmission e lor percepcion<ref>[[francés|'''(fr)''']] Jean Dubois et al., ''Dictionnaire de linguistique'', París, Larousse-Bordas/VUEF, 2002, p. 361.</ref><ref>[[anglés|'''(en)''']] Hadumod Bussmann (dir.), ''Dictionary of Language and Linguistics'', Londres/New York, Routledge, 1998, p. 895.</ref><ref>[[Romanés|'''(ro)''']] Gheorhe Constantinescu-Dobridor, intrada « fonetică », ''Dicționar de termeni lingvistici'', Bucarèst, Teora, 1998.</ref>. Es a l'origina del concèpte de [[transcripcion fonetica]], una [[tecnica]] que permet de formalizar la prononciacion dels sons. Lo mai conegut es l'[[alfabet fonetic internacional]] que sa primièra version foguèt publicada en 1888<ref>[[anglés|'''(en)''']] International Phonetic Association, ''Handbook of the International Phonetic Association: A Guide To The Use Of The International Phonetic Alphabet'', Cambridge, Cambridge University Press, 1999, 216 p.</ref> . La [[fonologia]] estúdia la manièra que los sons son organizats e utilizats dins los sistèmas lingüistics<ref>[[anglés|'''(en)''']] Hadumod Bussmann (dir.), ''Dictionary of Language and Linguistics'', Londres/New York, Routledge, 1998, p. 898.</ref>. === La morfologia e la sintaxi === {{article detalhat|Morfologia (lingüistica)|Sintaxi}} La [[morfologia (lingüistica)|morfologia]] es, en lingüistica, la branca de la [[gramatica]] qu'estúdia l'estructura intèrna dels [[mot|mots]] e de las unitats que los compausan<ref>[[francés|'''(fr)''']] Jean Dubois et al., ''Dictionnaire de linguistique'', París, Larousse-Bordas/VUEF, 2002, p. 311.</ref><ref>[[Romanés|'''(ro)''']] Angela Bidu-Vrănceanu (dir.), ''Dicționar general de științe. Științe ale limbii'', Bucarèst, Editura științifică, 1997, p. 309.</ref><ref>[[anglés|'''(en)''']] Hadumod Bussmann (dir.), ''Dictionary of -Language and Linguistics'', Londres/New York, Routledge, 1998, pp. 770-771.</ref>. S'interèssa tanben als fenomèns de flexion, de derivacion e de composicion. Aquela disciplina es fòrça importanta per l'estudi de las [[lengas flexionalas]] e [[lengas aglutinanta|aglutinantas]]<ref>[[francés|'''(fr)''']] Jean Dubois et al., ''Dictionnaire de linguistique'', París, Larousse-Bordas/VUEF, 2002, pp. 204 e 212.</ref>. Es mens centrala per las [[lengas isolantas]] qu'utilizan generalament una forma unica per cada mot. La [[sintaxi]] estúdia las combinasons utilizadas per formar de grops de mots e de [[frasa|frasas]]<ref>[[francés|'''(fr)''']] C. Baylon e P. Fabre, ''Initiation à la linguistique'', Éditions Nathan, 1990.</ref>. Las relacions entre aquelas unitats i tèn doncàs una plaça centrala. Per exemple, la sintaxi permet de definir la sequéncia generala entre lo subjècte, l'objècte e lo vèrb qu'es un element important de la descripcion d'una lenga ([[lenga SOV]], [[lenga SVO]]...). === La semantica e la pragmatica === {{article detalhat|Semantica|Pragmatica}} La [[semantica]] es una branca centrala de la lingüistica qu'estúdia la significacion lingüistica<ref>[[francés|'''(fr)''']] Christian Baylon e Xavier Mignot, ''Initiation à la sémantique du langage'', París, Armand Colin, 2005.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] Vincent Nyckees, ''La sémantique'', París, Belin, 1998, 368 p.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] Christian Touratier, ''La sémantique'', París, Armand Colin, 2{{a}} edicion, 2010, 424 p.</ref>. Pòt portar sul sens dels [[mot|mots]], de las expressions e de las [[frasa|frasas]]. Per exemple, pòt s'interessar a las relacions entre diferentas expressions. A un aspècte intèrne, que cèrca de definir la connexion entre los mots e los fenomèns mentals que i son ligats, e un aspècte extèrne qu'estúdia los ligams entre los mots e los objèctes o idèas del mond real. La [[pragmatica]] es una disciplina vesina qu'acòrda una plaça centrala al contèxt d'utilizacion del lengatge<ref>[[francés|'''(fr)''']] F. Armengaud, ''La pragmatique'', París, Presses Universitaires de France, 5{{a}} edicion, 2007.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] M. Bracops, ''Introduction à la pragmatique'', Brussèlas, De Boeck, coll. « Champs linguistiques », 2005.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] J. Moeschler e A. Reboul, ''Dictionnaire encyclopédique de pragmatique'', París, Éditions du Seuil, 1994.</ref>. S'interèssa donc mai que mai a las situacions de comunicacion, a las intencions dels locutors e a las coneissenças partejadas entre eles dins l'interpretacion dels enonciats. === La lexicologia e la lexicografia === {{article detalhat|Lexicologia|Lexicografia}} Lo tèrme [[lexic]] designa l'ensemble de las unitats lexicalas d'una lenga, es a dire l'ensemble del vocabulari disponible. La [[lexicologia]] estúdia l'estructura e l'organizacion d'aquel lexic<ref>[[francés|'''(fr)''']] Roland Eluerd, ''La Lexicologie'', París, Presses Universitaires de France, coll. « Que sais-je ? », 2000.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] Alain Polguère, ''Lexicologie et sémantique lexicale : notions fondamentales'', Montreal, Les Presses de l'Université de Montréal, 3{{a}} edicion, 2016.</ref><ref>[[francés|'''(fr)''']] Alain Polguère, ''Notions de base en lexicologie'', Montreal, Les Presses de l'Université de Montréal, 2002.</ref>. En particular, s'interèssa a l'[[etimologia]] e a las relacions sistematicas entre los [[mot|mots]]. Existís una disciplina vesina qu'es la [[lexicografia]]. Consistís a recensar los mots, los classar, los definir e los illustrar, amb d'exemples e d'expressions, per rendre compte de l'ensemble de lors significacions e de lors accepcions al sen d'una lenga, en vista de constitüir un [[diccionari]]. == Variacions e evolucion de las lengas == Las [[lenga|lengas]] son pas de construccions constantas e omogenèas. Presentan de variacions ligadas a la region, al grop social, als locutors, al contèxte d'utilizacion, al periòde [[istòria|istoric]] o a l'influéncia d'autras lengas. Aquelas variacions pòdon tanben congrear de transformacions significativas susceptiblas de modificar d'estructuras fondamentalas de la lenga. Los parlars umans son doncàs d'objèctes en evolucion que pòdon aparéisser, mutar e disparéisser. === Las variacions geograficas e socialas === {{article detalhat|Dialècte|Registre lingüistic}} Una [[lenga]] pòt presentar de diferéncias marcadas segon las regions o lo contèxte social. Aquelas diferéncias pòdon concernir la prononciacion, lo vocabulari, la [[gramatica]] o d'autras proprietats lingüisticas. Aital, una lenga pòt tenir de varietats diferentas parladas dins de territòris diferents. Dins aquel cas, una varietat constituís un [[dialècte]] de la lenga considerada. Totas las lengas parladas per una comunautat pro nombrosa a tendéncia a formar de dialèctes. Per exemple, es lo cas de l'[[occitan]]<ref>[[francés|'''(fr)''']] Guy Martin e Bernard Moulin, ''Grammaire provençale et atlas linguistique en couleur'', Ais de Provença, Comitat Sestians d'Estudis Occitans / CREO Provença, 2007, 2{{a}} edicion, pp. 11-13.</ref><ref>Maurice Romieu e André Bianchi, ''Gramatica de l'occitan gascon contemporanèu'', Peçac, Presses Universitaires de Bordeaux, 2005, pp. 25-28.</ref>. Pasmens, una lenga pòt presentar d'autras variacions. Per exemple, un meteis locutor pòt modificar sa manièra de parlar o d'escriure segon la situacion, l'interlocutor, lo gra de formalitat e lo genre de discors. Aqueles cambiaments forman los [[registre lingüistic|registres lingüistics]]. Per exemple, l'[[anglés]] destria un parlar fòrça informal utilizat al sen de la [[familha (parentèla)|familha]] o d'amb [[amistat|amics]] intims (registre intim), un parlar pauc estructurat integrant de còps d'expressions argoticas amb d'amics non intims o de collègas de trabalh (registre destibat), un parlar estandard utilizat per de discussions professionalas, de negociacions o per parlar amb de personas desconegudas (registre consultatiu), un parlar formal utilizat dins de situacions oficialas o de discussions serioras (registre formau) e un parlar palficat, de còps arcaïc, utilizat dins de tèxtes fòrça formaus o durant de ceremònias comportant de rituals ancians<ref>[[anglés|'''(en)''']] Kate Burridge e Tonya N. Stebbins, ''For the Love of Language. An Introduction to Linguistics'', Cambridge University Press, 2016, p. 253.</ref>. === Lo contacte entre las lengas === {{article detalhat|Emprunt (lingüistica)}} Quand de locutors de lengas diferentas intran en contacte, lors lengas respectivas pòdon s'influenciar. Aquelas situacions pòdon menar a de fenomèns coma los [[emprunt (lingüistica)|emprunts lexicals]]<ref>[[francés|'''(fr)''']] Jean Dubois et al., ''Dictionnaire de linguistique'', París, Larousse-Bordas/VUEF, 2002, p. 177.</ref><ref>[[anglés|'''(en)''']] David Crystal, ''A Dictionary of Linguistics and Phonetics'', Blackwell Publishing, 4{{a}} edicion, 2008, p. 58.</ref>, l'alternància entre mai d'una lenga e de transformacions gramaticalas. Lo [[bilingüisme]] e lo [[multilingüisme]] constituisson aital d’objèctes importants de la recèrca lingüistica. === Disparicion, evolucion e revitalizacion de las lengas === {{article detalhat|Lenga mòrta}} Lo vocabulari e la [[gramatica]] d'una lenga son pas immutables. Las variacions [[geografia|geograficas]] e [[societat|socialas]], de fenomèns intèrnes de transformacion dau parlar e los contactes amb d'autras [[lenga|lengas]] pòdon iniciar de cambiaments se difusant progressivament al dintre d’una comunautat lingüistica. Una lenga varia donc amb lo [[temps]]. L'estudi d'aquelas transformacions, de còps fòrça importantas, es l'objècte d'estudi de la [[lingüistica istorica]]. Dins de cas extrèms, de lengas pòdon veire lor nombre de locutors demenir fòrtament. Se lo fenomèn contunha, pòt tocar la transmission de la lenga a las generacions seguentas. La documentacion lingüistica visa especialament a enregistrar e a descriure aquelas lengas, mentre que diferentas politicas e iniciativas pòdon ensajar de favorizar lor transmission e lor revitalizacion. Pasmens, aquò empacha pas totjorn la disparicion de las lengas. == Apròchis lingüistics principals == === Los corrents principals === I a mai d'una concepcion de l'objècte de la lingüistica e dels metòdes d'utilizar. Lai mai importantas son saique : * l'[[estructuralisme]], eissit dels trabalhs de [[Ferdinand de Saussure]], considèra una lenga coma un sistèma de relacions entre d'unitats interconnectadas. Implica d'amassar de còrpus d'enonciats per ensajar de classar totes sos elements segon diferents nivèls lingüistics (fonèms, morfèms, categorias gramaticalas, locucions nominalas, locucions verbalas, tipes de frasas...). Pasmens, es un apròchi considerat coma obsolèt per la màger part dels linguistas modèrnes<ref>[[anglés|'''(en)''']] Nigel Fabb, « Saussure and literary theory: from the perspective of linguistics », ''Critical Quarterly'', vol. 30, n° 2, junh de 1988, pp. 58-72.</ref>. * lo [[generativisme]], desvolopat per [[Noam Chomsky]] a partir dels ans 1950, que s'interèssa a la capacitat de l'èsser uman de produire un nombre infinit de frasas amb un nombre relativament feble de règlas. Las gramaticas constituïdas per aquel movement ensajan donc de caracterizar las proprietats formalas dels sistèmas lingüistics e los principis mentals que permeton de produire o d’interpretar d’enonciats<ref>[[anglés|'''(en)''']] Frederick J. Newmeyer, ''Generative Linguistics: A Historical Perspective'', Routledge, 1997.</ref>. * la [[sociolingüistica]] estúdia las relacions entre la lenga e la societat. Cèrca de comprendre las variacions e las evolucions de la lenga en foncion de las caracteristicas socialas e de las situacions de comunicacion<ref>[[francés|'''(fr)''']] Louis-Jean Calvet, ''La Sociolinguistique'', Presses Universitaires de France, colleccion « Que sais-je ? », n° 2731, 1993.</ref>. Pasmens, d'autres corrents existisson. Per exemple, la [[lingüistica cognitiva]] estúdia las relacions entre lengatge e cognicion, mai que mai las relacions entre las estructuras lingüisticas e los mecanismes cognitius generals<ref>[[anglés|'''(en)''']] W. Croft e D. A. Cruse, ''Cognitive Linguistics'', Cambridge, Cambridge University Press, 2004.</ref>. Aquelas categorias son pas exclusivas qu'un meteis domeni de recèrca pòt mobilizar mai d'un apròchi teoric o metodologic. === Los metòdes principals === La lingüistica utiliza de metòdes divèrses segon la natura dels fenomèns estudiats. Pasmens, de manièra generala, l'observacion e la descripcion constitüisson una part centrala del trabalh lingüistic que los cercaires pòdon collectar de donadas al prèp de locutors, estudiar de tèxtes o analizar de produccions enregistradas. Aquò ofrís un espèctre relativament larg de possibilitats : * las enquèstas de terren permeton d'estudiar de lengas o de [[dialècte|varietats lingüisticas]] dins lor contèxt d'utilizacion. Pòdon associar entrevistas, observacions, enregistraments e analisis [[experiéncia|experimentalas]]. * los còrpus lingüistics permeton d'amassar d'ensembles de donadas oralas o [[escritura|escrichas]] organizats segon de critèris definits. Pòdon èsser l'objècte d'analisis quantitativas e qualitativas. * la [[lingüistica experimentala]] permet de concebre d'[[experiéncia|experiéncias]] destinadas a estudiar, per exemple, la percepcion dels sons, la comprenença de las [[frasa|frasas]], l'accès als [[mot|mots]] o l'aquisicion del lengatge. En mai d'aquelas tecnicas tradicionalas, de metòdes instrumentals permeton d'estudiar de proprietats fisicas de la paraula, especialament al mejan d'analisis [[acostica|acosticas]]. Los metòdes [[estatistica|estatistics]] e [[Tecnologias de l'informacion|informatics]] ocupan tanben una plaça creissenta dins fòrça domenis que permeton d'analizar de quantitats considerablas de donadas o de modelizar rapidament de fenomèns. Enfin, un còp de resultats obtenguts, la comparason interlingüistica constituís una aisina important per estudiar la diversitat de las lengas e cercar de proprietats comunas o de diferéncias sistematicas. === Los ligams amb las autras disciplinas === La lingüistica entretèn de relacions estrechas amb mai d'una disciplina. Aquò foguèt a l'origina de disciplinas mixtas entre la lingüistica e d'autres camps de las [[sciéncia|sciéncias]] : * la [[psicolingüistica]] s'interèssa als mecanismes cognitius implicats dins la produccion, la comprenença e l'aquisicion del [[lengatge]]<ref>[[anglés|'''(en)''']] T. Harley, ''Talking the talk: Language, psychology and science'', Hove, Psychology Press, 2009.</ref>. * la [[neurolingüistica]] s'interèssa a las relacions entre lo lengatge e los mecanismes [[cervèl|cerebrals]]<ref>[[anglés|'''(en)''']] John C. L. Ingram, ''Neurolinguistics: An Introduction to Spoken Language Processing and Its Disorders'', Cambridge University Press, 2007.</ref><ref>[[anglés|'''(en)''']] Horst M. Müller, ''Introduction to Neurolinguistics'', Palgrave Macmillan/Springer, 2025.</ref>. * l'[[antropologia lingüistic]] s'interèssa a las relacions entre lo lengatge, la [[cultura]] e las practicas [[societat|socialas]]. En particular, estúdia los procediments que permeton als enfants d'aquesir lo lengatge e lors competéncias lingüisticas. Dempuei la fin del sègle XX, cal egalament nòtar lo desvolopament de discplinas mesclant la lingüistica e las [[tecnologia|tecnologias]] modèrnas. Aquò menèt a l'aparicion de la lingüistica aplicada qu'utiliza las coneissenças lingüisticas dins de domenis plan diferents (ensenhament de las lengas, [[traduccion]], amainatjament lingüistic...). Una dimension importanta d'aquelas aplicacions es las qu'utilizan de [[Tecnologias de l'informacion|tecnicas de tractament automatic]] per estudiar de donadas lingüisticas. En parallèl, d'autras brancas de las sciéncias pòdon s'interessar a la lingüistica. La [[filologia]] estúdia los tèxtes dins lor contèxt [[istòria|istoric]] e cultural en s'interessant a lor transmission, a lor establiment e a lor interpretacion. Foguèt longtemps estretament ligada a la lingüistica, mas sos objectius e sos metòdes son diferents. La [[semiotica]] estúdia los sistèmas de signes. La lingüistica es de sos domenis particulars quora pòrta suls signes e suls sistèmas lingüisticas, mas pòt s'interessar a d'objèctes diferents. Las [[sciéncias cognitivas]] ([[psicologia cognitiva]], [[neurosciéncia|neurosciéncias]], [[intelligéncia artificiala]]...) entrenon de relacions amb la lingüistica qu'es un dels elements dels objèctes estudiats dins aquel domeni. Enfin, las [[sciéncias socialas]] ([[istòria]], [[sociologia]], [[antropologia]]...) pòdon s'interessar a l'estudi del parlar utilizat per d'individús al sen d'una comunautat. == Aplicacions == Fòra dels domenis purament [[sciéncia|scientifics]], la lingüistica a d'aplicacions dins d'espacis variats. D'un biais clar, dins l'ensenhament de las lengas, participa a la descripcion dels sistèmas lingüistics e a la concepcion de metòdes d’[[Educacion|aprendissatge]]. La [[traduccion]] e l'interpretacion mobilizan tanben de coneissenças relativas a l’estructura, al sens e a l’usatge de las lengas. Los [[dicionnari|dicionnari]] e las basas [[terminologia|terminologicas]] son definits en partida en s'apiejan sus l'analisi del lexic. En parallèl, las [[tecnologia|tecnologias]] de la paraula, de la reconoissença e de la sintèsi vocala, utilizan de modèls lingüistics combinats amb de [[Tecnologias de l'informacion|metòdes informatics]]. En [[medecina]], d'idèas vesinas foguèron a l'origina de la combinason de sabers eissits de la lingüistica amb de disciplinas [[medecina|medicala]] tradicionalas. Per exemple, es lo cas de l'[[ortofonia]]. == Annèxes == === Ligams intèrnes === <div style="-moz-column-count:3; column-count:3;"> * [[Bilingüisme]] * [[Dialècte]] * [[Dialectologia]] * [[Emprunt (lingüistica)]] * [[Estructuralisme]] * [[Fonetica]] * [[Fonologia]] * [[Frasa]] * [[Generativisme]] * [[Lenga]] * [[Lengatge]] * [[Lexicografia]] * [[Lexicologia]] * [[Morfologia (lingüistica)]] * [[Mot]] * [[Pragmatica]] * [[Registre lingüistic]] * [[Semantica]] * [[Sintaxi]] * [[Societat]] * [[Sociolingüistica]] </div> === Bibliografia === === Nòtas e referéncias === <div style="-moz-column-count:3; column-count:3;"> <references/> </div> {{Portal Lengas}} [[Categoria:Lingüistica|*]] 0q21g6o80woysbljcl97788u724h6tc 0 23454 2510326 2510250 2026-10-08T04:49:55Z Nicolas Eynaud 6858 /* Filmografia e films principaus */ 2510326 wikitext text/x-wiki {{1000 fondamentals}} [[Fichièr:Sergei Eisenstein 02.jpg|thumb|300 px|right|Sergei Eisenstein en 1935.]] '''Sergei Mikhailovich Eisenstein/Eizenshtein''' (en [[rus]]: ''Сергей Михайлович Эйзенштейн'') o '''Sergejs Eizenšteins''' (en [[leton]]) (nascut a [[Riga]] lo [[23 de genièr|23 de genier]] de [[1898]] - mòrt a [[Moscòu]] l'[[11 de febrièr|11 de febrier]] de [[1948]]) foguèt un cineasta [[Letònia|leton]] e [[Russia|rus]] (amb d'originas alemandas, josievas e suedesas) que tenguèt un ròtle majorau dins la cultura de l'[[URSS]] e dins l'istòria dau [[cinèma]]. Especialament foguèt director, montaire e teorician dau cinèma. == Vida e formacion == Fiu d'un paire d'origina josieva, alemanda e suedesa e d'una maire russa ortodòxa, estudièt l'arquitectura e lei Bèleis Arts mai interrompèt leis estudis per fin de s'engatjar dins lei milícias popularas que participèron a la [[Revolucion d'Octobre|Revolucion d’Octòbre]]. Dins l'[[Armada Roja]], intrèt en contacte amb lo teatre en trabalhant coma responsable dei decòrs e coma director e interprèt d'espectacles pichons per la tropa. La sieuna experiéncia coma director de scèna dau Teatre Obrier ([[1920]]) lo quichèt a estudiar la direccion teatrala a l'escòla estatala. Aquí desvolopèt una concepcion personala de l'art dramatic basada sus la juxtaposicion d'imatges de contengut emocionau fòrt e seguiguèt leis ensenhaments de [[Vsevolod Meyerhold]]. == Leis Òbras == Son primier contacte amb lo cinèma foguèt lo rodatge d'un pichòt cortmetratge inclús dins lo montatge de l'òbra teatrala ''Lo savi''. Comencèt de s'interessar activament a aqueu mejan artistic nòu e rodèt lo lòngmetratge ''La grèva'' ([[1924]]), amb una sequéncia famosa que i utilitzèt l'imatge dau bestiau sacrificat au tuador, intercalat amb un autre de trabalhadors fusilhats per de soudats tzaristas. En seguida dau rodatge de ''La grèva'', trenquèt amb lo Proletkult. Alunhat ja dau Teatre Obrier, recebèt la mission de rodar un filme commemoratiu de la [[Revolucion de 1905]] que se transformèt en la sieuna òbra mai celèbra: ''Lo cuirassat Potiomkin'' ([[1925]]). Considerada coma una dei fitas majoras atenchas per lo cinèma mut, la scèna de la mutinariá dins lo vaissèu e la scèna vertiginosa d'accion deis escaliers constituisson de ponchs decisius dins la configuracion dau lengatge cinematografic. === Contribucion a l'art cinematografica === ==== Lo montatge ==== La contribucion pus importanta d'Eisenstein a l'[[art]] [[cinèma|cinematografic]] pertòca lo montatge, es a dire l'[[art]] d'assemblar lei diferents plans d'un [[film]]. D'efiech, dins lo corrent deis [[ans 1920]], lo [[cinèma]] dominant, mai que mai [[Estats Units d'America|estatsunidenc]], utilizava quasi unicament lo montatge per servir la continuitat [[narracion|narrativa]] dau racònte<ref name="Niney 2002 p. 42">'''[[francés|(fr)]]''' François Niney, ''L'épreuve du réel à l'écran. Essai sur le principe de réalité documentaire'', Brussèlas, De Boeck Supérieur, 2{{a}} edicion, 2002, p. 42.</ref><ref>Aquela tecnica inspira totjorn de realizators que permet de ben conservar la realitat espaciala e la logica de l'intriga.</ref>. L'objectiu èra de liar lei plans d'un biais fluid e discrèt per empachar l'espectator de remarcar lo passatge d'un imatge a un autre. Eisenstein prepausèt una concepcion fòrça diferenta<ref name="Niney 2002 p. 43">'''[[francés|(fr)]]''' François Niney, ''L'épreuve du réel à l'écran. Essai sur le principe de réalité documentaire'', Brussèlas, De Boeck Supérieur, 2{{a}} edicion, 2002, p. 43.</ref><ref name="Andrew 1976 pp. 57-60">'''[[anglés|(en)]]''' J. Dudley Andrew, ''The Major Film Theories. An Introduction'', Oxford University Press, 1976, pp. 57-60.</ref>. Segon eu, lo montatge èra pas un simple otís d'assemblatge au servici dau racònte, mai lo còr dau trabalh dau realizator e lo mejan principau d'expression de l'art cinematografic. Per aquò, desvolopèt l'idèa que lo sens se forma a partir de la collision entre dos plans. Dins aquela concepcion, dos imatges juxtapausats s'addicionan pas. Au contrari, lor collision pòu engendrar dins l'esperit de l'espectator una idèa ò una [[emocion]] absenta dei dos imatges considerats d'un biais separat<ref name="Niney 2002 p. 43">'''[[francés|(fr)]]''' François Niney, ''L'épreuve du réel à l'écran. Essai sur le principe de réalité documentaire'', Brussèlas, De Boeck Supérieur, 2{{a}} edicion, 2002, p. 43.</ref>. La [[musica]] pòu tanben renforçar aqueleis efiechs<ref name="Andrew 1976 pp. 57-60">'''[[anglés|(en)]]''' J. Dudley Andrew, ''The Major Film Theories. An Introduction'', Oxford University Press, 1976, pp. 57-60.</ref>. Ansin, per Eisenstein, lo montatge vèn un acte creator, vision qu'ocupa encara una plaça centrala dins lo cinèma modèrne car lei procès d'Eisenstein, revolucionaris durant la premiera partida dau sègle XX, an largament integrat la nòrma cinematografica. En particular, lo montatge es totjorn utilizat per crear lo ritme e lo sens dei films actuaus. Pasmens, Eisenstein possèt seis idèas mai luench. Aquò foguèt a l'origina dau « montatge intellectuau »<ref name="Niney 2002 p. 43">'''[[francés|(fr)]]''' François Niney, ''L'épreuve du réel à l'écran. Essai sur le principe de réalité documentaire'', Brussèlas, De Boeck Supérieur, 2{{a}} edicion, 2002, p. 43.</ref>. Segon aquela teoria, èra possible d'utilizar la collision deis imatges per exprimir de concèptes abstrachs e permetre l'emergéncia d'una pensada vertadiera dins l'esperit de l'espectator. Per Eisenstein, lo cinèma veniá alora capable de rasonar en luòga de se contentar de contar e d'esmòure. Dins aquò, aquela vision, inscricha dins l'encastre de la [[revolucion]] [[URSS|sovietica]], aguèt mens de succès car son abstraccion podiá pèrdre l'espectator dins una mena de rebus e l'alunchar de l'aspècte emocionau ò patetic de l'òbra<ref name="Niney 2002 p. 44">'''[[francés|(fr)]]''' François Niney, ''L'épreuve du réel à l'écran. Essai sur le principe de réalité documentaire'', Brussèlas, De Boeck Supérieur, 2{{a}} edicion, 2002, p. 44.</ref>. ==== La concepcion de l'espectator ==== La teoria dau montatge d'Eisenstein èra parallèla a sa concepcion de l'espectator. Per eu, l'espectator èra pas unicament un testimòni passiu contemplant l'istòria. Au contrari, lo film deviá agir sus lo public per i suscitar de reaccions. Aquela concepcion èra indissociabla dau percors [[politica|politic]] d'Eisenstein, inscrich dins la vida [[politica]] de l'[[URSS]] deis [[ans 1920]]. D'efiech, leis autoritats e lei cineastas sovietics d'aqueu temps consideravan lo [[cinèma]] coma un [[art]] au servici de la [[revolucion]]. Leis òbras devián donc suscitar d'emocions e de sentiments [[comunisme|procomunistas]]. Aqueu besonh foguèt a l'origina de l'encaminament intellectuau d'Eisenstein sus lo montatge e sus sa volontat de s'alunchar dau cinèma narratiu. ==== Lo trabalh teoric ==== Durant sa carriera, Eisenstein foguèt pas unicament un realizator que s'interessèt tanben fòrça a la teoria dau [[cinèma]]. Una part significativa de son importància dins l'[[istòria]] d'aquel [[art]] provèn ansin de seis escrichs e de son ensenhament. Foguèt ansin l'autor de plusors tèxtes d'analisi sus lo montatge, la composicion deis imatges e lei relacions entre lo son e l'imatge. Per aquò, integrèt a sei teorias d'elements eissits d'autreis [[art]]s ([[literatura]], [[pintura]], [[teatre]]<ref>'''[[anglés|(en)]]''' James Goodwin, ''Eisenstein, Cinema, and History'', University of Illinois Press, 1993, p. 36.</ref>, etc.) e de teorias [[sciéncia|scientificas]] recentas. Pasmens, fau nòtar que la teoria d'Eisenstein foguèt en evolucion constanta. Ansin, abandonèt de còps de pans importants de sei concepcions au profiech d'idèas novèlas e imaginèt mai d'un biais diferent de montar un film<ref>'''[[francés|(fr)]]''' François Niney, ''L'épreuve du réel à l'écran. Essai sur le principe de réalité documentaire'', Brussèlas, De Boeck Supérieur, 2{{a}} edicion, 2002, pp. 44-45.</ref>. Son activitat d'ensenhament foguèt un autre element important a l'origina de sa plaça dins l'istòria de l'art cinematografic. D'efiech, transmetèt sa pensada a plusors generacions d'estudiants, çò que li permetèt de difusar seis idèas en delà de sei films. Après sa [[mòrt]], aquò favorizèt la collècta e la publicacion de seis escrichs au sen d'un còrpus coerent que demòra una referéncia estudiada dins leis escòlas de cinèma. === Filmografia e films principaus === ==== Generalitats ==== En despiech de son importància dins l'[[istòria]] dau [[cinèma]], l'òbra d'Eisenstein es relativament limitada. Se compausava de uech longs metratges, que dos son demorats inacabats, e de tres corts metratges. Pasmens, sus aqueu totau, un long metratge, ''[[lo Prat de Bezhin]]'', foguèt destruch per leis autoritats [[URSS|sovieticas]] e reconstitüit a partir de [[fotograma]]s descubèrts dins lo corrent deis [[ans 1960]]. Un cort metratge, ''[[Death Day]]'' sortit ais [[USA|Estats Units]] en [[1934]], es considerat coma perdut. L'ensemble d'aquela òbra foguèt realizada entre [[1924]] e [[1948]], mai la partida finala d'''[[Ivan lo Terrible (film)|Ivan lo Terrible]]'' sortiguèt en [[1958]], 14 ans après la mòrt d'Eisenstein. D'un biais generau, la filmografia d'Eisenstein pòu èsser devesida en tres partidas. La premiera va de [[1923]] a [[1929]] e s'inscriu dins un cinèma revolucionari centrat sus la defensa e la promoccion de las idèas [[comunisme|comunistas]] e [[URSS|sovieticas]] (''[[La Grèva (film)|La Grèva]]'', ''[[Lo Cuirassat Potemkin]]'', ''[[Octòbre (film)|Octòbre]]'' e ''[[La Linha Generala]]''). Lei massas popularas e lo montatge i tènon un ròtle centrau. Puei, de [[1930]] a [[1937]], Eisenstein s'orientèt vèrs un cinèma mai experimentau. Es lo periòde dei dos films inacabats de sa carriera (''[[¡Que viva México!]]'', ''[[Lo Prat de Bezhin]]''). Enfin, de [[1938]] a [[1948]], realizèt '[[Alexandre Nevski (film)|Alexandre Nevski]]'' e ''[[Ivan lo Terrible (film)|Ivan lo Terrible]]''. Aquelei films mòstran una evolucion vèrs lo racònte [[istòria|istoric]], de personatges marcants e un estil monumentau. ==== ''Lo Cuirassat Potemkin'' ==== {{veire|Cuirassat Potemkin}} ==== ''Alexandre Nevski'' ==== {{veire|Alexandre Nevski (film)}} ==== ''Ivan lo Terrible'' ==== {{veire|Ivan lo Terrible (film)}} == Lei Caps d'òbra == [[Fichièr:Russia-2000-stamp-Sergei Eisenstein.jpg|thumb|300 px|right|...]] Realizèt l'òbra geniala ''Octòbre'' ([[1927]]), reconstruccion dei fachs decisius de [[1917]], basada sus l'òbra dau jornalista estatsunidenc [[John Reed]] ''Lei dètz jorns qu'esbrandèron lo Mond''. Comencèt alora d'aver de problèmas seriós amb la censura sovietica, çò que lo menèt a signar un contracte amb la Paramount e a s'installar ais [[Estats Units]]. Pasmens, obtenguèt pas lo permés de residéncia e poguèt pas enregar ges de projècte. Alora se n'anèt en [[Mexic]], que i rodèt lo filme incomplet ''¡Que viva México!'', una òbra ont assagèt de montatges aproximatius diferents. L' MGM aqueriguèt a una venda a l'enquant una part dei negatius, que puei leis utilizèt dins ''¡Viva Villa!''; una autra part passèt au productor Sol Lesser que realizèt amb aquelei fragments ''Tormenta subre Mexic''. Una quita amiga d'Eisenstein, [[Mary Seaton]], n'utilizèt una autra part dins lo filme ''Temps au soleu'', d'influéncia decisiva dins lo desvolopament posterior dau cinèma mexican. Après son experiéncia de pauc de succès coma cineasta en exili, decidiguèt de tornar en [[URSS]]. Tornarmai s'embronquèt a de dificultats grandas per menar a tèrme son trabalh. Lo rodatge dau ''Prat de Bezhin'', basat sus un cònte d'[[Ivan Turgenev]], foguèt interromput per la [[censura]]. Alora se dediquèt a la redaccion de tèxts teorics brilhants, mentre que demenissián leis atacas politicas còntra son òbra e sa persona; d'atacas qu'empachèron pas que rodèsse ''[[Aliexandr Nevskii]]'' ([[1938]]), son primier filme sonòr, amb la musica de [[Serguei Prokofiev]], amb lo quau ganhèt lo prèmi [[Stalin]]. Amb ''Ivan lo Terrible'' ([[1942]]) inicièt un projècte biografic ambiciós a l'entorn de la figura dau tzar [[Ivan IV]], que son estructura originala se compausava de tres parts; la burocracia sovietica interpretèt l'òbra coma una denóncia dau culte de la personalitat d'Stalin. La segonda part dau projècte, ''La conjuracion dei boiars'', foguèt proïbida fins a la mòrt dau dictator, en [[1953]], cinc ans après lo decès dau quite director cinematografic. Sergei Eisenstein s'es destacat coma teorician amb d'òbras coma ''Teoria e tecnica cinematografica,'' ''La forma dins lo cinèma'', ''Reflexions d'un cineasta'' e ''Realizacion cinematografica'', en mai d'articles e d'assais multiples . == Filmografia == * '''[[Дневник Ґлумова]]'''....... ''[[Lo jornau de Glumov]]'' ([[1923]]) ''filme cort'' * '''[[Стачка]]'''....... ''[[La grèva]]'' ([[1924]]) * '''[[Lo cuirassat Potemkin|Броненосец Потёмкин]]'''....... ''[[Lo cuirassat Potemkin]]'' ([[1925]]) * '''[[Octobre (filme, 1928)|Oктябрь]]'''....... ''[[Octobre (filme, 1928)|Octòbre]]'' ([[1928]]) * '''[[Старое и новое]]'''....... ''[[Çò vielh e çò nòu]]'' ([[1926]]-[[1929]]) * '''[[¡Que viva México!]]''' ([[1931]]) (''inacabat'') * ''' [[Бежин дүг]]'''....... ''[[Lo prat de Bezhin]]'' ([[1936]]) (''inacabat''... sòbran solament de fotogramas d'aiceste filme destrusit per la censura estaliniana) * '''[[Александр Невский]]'''....... ''[[Aliexandr Nevskii]]'' ([[1938]]) * '''[[Иван Гросный (1-я cepия)]]'''....... ''[[Ivan lo Terrible I]]'' ([[1942]]) * '''[[Иван Гросный (2-я cepия , сказ второй - ''Боярский заговор'')]]'''....... ''[[Ivan lo Terrible II: la conjuracion dei boiars]]'' ([[1946]]) * '''[[Иван Гросный (неоконченный, 3-я cepия)]]'''....... ''[[Ivan lo Terrible III]]'' (''inacabat'') == Bibliografia == === Òbras de Sergei Eisenstein === * [[Fichièr:Accessories-text-editor.png|120 px]] ==== reviradas italianas ==== * '''''[[La natura non-indifferente]]'''''... [[Marsilio Editori]] [[Venècia]] [[1981]] (reed. [[2003]]) * ''[[Il Colore]]''... idem id [[1982] * '''''[[Teoria generala del montaggio]]'''''... id id [[1985]] (reed [[2004]]) * ''[[Il Montaggio]]''... id id [[1986]] * ''[[La Regia]]''... id id [[1989]] * '''''[[Stili di regia]]'''''... id id [[1993]] (reed [[2003]]) * '''''[[Il Movimento espressivo]]'''''... id id [[1998]] * ''[[Lezioni di regia]]''... id id [[2000]] * ''[[Walt Disney]]'' SE [[2004]] * '''''[[Charlie Chaplin]]''''' id [[2005]] * '''''[[La forma cimematografica]]''''' [[Einaudi]] [[Turin]] [[id]] * '''''[[Memorie]]'''''... Marsilio Editori Venècia [[2006]] ==== a l'entorn de l'òme e de l'artista ==== * [[Fichièr:Wikisource logo suggestion - curved books.png|120 px]] ===== en anglés ===== * [[Kristin Thompson]]: ''Eisenstein's Ivan the terrible: a neoformalist analysis''... [[Princeton University Press]] [[1981]] * [[Jay Leyda]]: '''''Eisenstein at work'''''... [[Pantheon books]] [[The museum of modern art]] [[1982]] * [[David Bordwell]]: '''''The cinema of Eisenstein''''' [[Harvard University Press]] [[Londres]] [[1993]] * [[Richard Taylor]] & [[I. Christie]]... ''Eisenstein rediscovered''... [[Routledge]] [[1993]] * [[Richard Taylor]]: ''The Eisenstein reader''... [[British Film Institute]] [[1998]] * [[Richard Taylor]]: ''October''... idem [[2002]] * [[Yuri Tsivian]]: ''Ivan the terrible''... id id ===== en francés ===== * [[Léon Moussinac]]: ''Serge Eisenstein'' (''sic!'')... [[Seghers]] [[París]] [[1964]] * [[Dominique Fernandez]]: ''Eisenstein'' [[Bernard Grasset ed.]] id [[1975]] * [[Marie-Claire Roparz-Wuilleumier]] & [[Pierre Sorlin]]: ''Octobre: écriture et idéologie''... [[Éd. Albatros]] id [[1976]] * [[Jean Mitry]]: '''''S.M. Eisenstein'''''... [[Éditions Universitaires]] id [[1978]] * [[Jacques Aumont]]: ''Montage Eisenstein''... [[Éd. Albatros]] id [[1979]] (reed [[2005]]) * [[Barthélémy Amengual]]: '''''Que viva Eisenstein'''''... [[Lausana]] [[L'Âge d'homme]] [[1980]] * [[François Albera]]: ''Eisenstein et le constructivisme russe''... idem [[1990]] * [[François Albera]] '''''Eisenstein dans le texte'''''... òbra collectiva bailejada per F. Albera, [[CINéMAS]] [[2001]] * [[Dominique Chateau]] & [[François Jost]] (bailejar): ''Eisenstein, l'ancien et le nouveau'' [[Publications de la Sorbonne]] [[París]] [[2002]] * [[Jrean-Louis Leutrat]]: ''Échos d'Ivan le terrible''... [[De Boeck Université]] [[Brussèlas]] [[2006]] ===== en italian ===== * [[Viktor Sklovskij]]: ''Sua Maestà Eisenstein: biografia di un protagonista'' [[De Donato]] [[1974]] * [[Pier-Marco De Santi]] (causida): '''''[[I disegni di Eisenstein]]'''''... [[Laterza]] [[1981]] * [[Pietro Montani]]: '''''Sergej Ejsenstejn: oltre il cinema'''''... [[Venècia]] [[La Biennale di Venezia]] [[1991]] * [[Aldo Grasso]]: ''Sergej M. Ėjzenštejn''... [[Il Castro Cinema num. 6]] [[Editrice Il Castoro]] [[Milan]] [[2007]] == Ligams extèrnes == * [[Fichièr:Www.gif|35 px]] {{imdb nom| id=0001178}} == Nòtas e referéncias == <references/> {{DEFAULTSORT:Eisenstein, Sergei}} [[Categoria:Personalitat del cinèma]] [[Categoria:Realizator rus]] [[Categoria:Propaganda]] [[Categoria:Teorician del cinèma]] [[Categoria:Naissença en 1898]] [[Categoria:Decès en 1948]] [[Categoria:Decès a Moscòu]] 6pcnsmewnhqoc9fxxs2a1gx9c1ca18i 2510327 2510326 2026-10-08T04:50:18Z Nicolas Eynaud 6858 /* Filmografia e films principaus */ 2510327 wikitext text/x-wiki {{1000 fondamentals}} [[Fichièr:Sergei Eisenstein 02.jpg|thumb|300 px|right|Sergei Eisenstein en 1935.]] '''Sergei Mikhailovich Eisenstein/Eizenshtein''' (en [[rus]]: ''Сергей Михайлович Эйзенштейн'') o '''Sergejs Eizenšteins''' (en [[leton]]) (nascut a [[Riga]] lo [[23 de genièr|23 de genier]] de [[1898]] - mòrt a [[Moscòu]] l'[[11 de febrièr|11 de febrier]] de [[1948]]) foguèt un cineasta [[Letònia|leton]] e [[Russia|rus]] (amb d'originas alemandas, josievas e suedesas) que tenguèt un ròtle majorau dins la cultura de l'[[URSS]] e dins l'istòria dau [[cinèma]]. Especialament foguèt director, montaire e teorician dau cinèma. == Vida e formacion == Fiu d'un paire d'origina josieva, alemanda e suedesa e d'una maire russa ortodòxa, estudièt l'arquitectura e lei Bèleis Arts mai interrompèt leis estudis per fin de s'engatjar dins lei milícias popularas que participèron a la [[Revolucion d'Octobre|Revolucion d’Octòbre]]. Dins l'[[Armada Roja]], intrèt en contacte amb lo teatre en trabalhant coma responsable dei decòrs e coma director e interprèt d'espectacles pichons per la tropa. La sieuna experiéncia coma director de scèna dau Teatre Obrier ([[1920]]) lo quichèt a estudiar la direccion teatrala a l'escòla estatala. Aquí desvolopèt una concepcion personala de l'art dramatic basada sus la juxtaposicion d'imatges de contengut emocionau fòrt e seguiguèt leis ensenhaments de [[Vsevolod Meyerhold]]. == Leis Òbras == Son primier contacte amb lo cinèma foguèt lo rodatge d'un pichòt cortmetratge inclús dins lo montatge de l'òbra teatrala ''Lo savi''. Comencèt de s'interessar activament a aqueu mejan artistic nòu e rodèt lo lòngmetratge ''La grèva'' ([[1924]]), amb una sequéncia famosa que i utilitzèt l'imatge dau bestiau sacrificat au tuador, intercalat amb un autre de trabalhadors fusilhats per de soudats tzaristas. En seguida dau rodatge de ''La grèva'', trenquèt amb lo Proletkult. Alunhat ja dau Teatre Obrier, recebèt la mission de rodar un filme commemoratiu de la [[Revolucion de 1905]] que se transformèt en la sieuna òbra mai celèbra: ''Lo cuirassat Potiomkin'' ([[1925]]). Considerada coma una dei fitas majoras atenchas per lo cinèma mut, la scèna de la mutinariá dins lo vaissèu e la scèna vertiginosa d'accion deis escaliers constituisson de ponchs decisius dins la configuracion dau lengatge cinematografic. === Contribucion a l'art cinematografica === ==== Lo montatge ==== La contribucion pus importanta d'Eisenstein a l'[[art]] [[cinèma|cinematografic]] pertòca lo montatge, es a dire l'[[art]] d'assemblar lei diferents plans d'un [[film]]. D'efiech, dins lo corrent deis [[ans 1920]], lo [[cinèma]] dominant, mai que mai [[Estats Units d'America|estatsunidenc]], utilizava quasi unicament lo montatge per servir la continuitat [[narracion|narrativa]] dau racònte<ref name="Niney 2002 p. 42">'''[[francés|(fr)]]''' François Niney, ''L'épreuve du réel à l'écran. Essai sur le principe de réalité documentaire'', Brussèlas, De Boeck Supérieur, 2{{a}} edicion, 2002, p. 42.</ref><ref>Aquela tecnica inspira totjorn de realizators que permet de ben conservar la realitat espaciala e la logica de l'intriga.</ref>. L'objectiu èra de liar lei plans d'un biais fluid e discrèt per empachar l'espectator de remarcar lo passatge d'un imatge a un autre. Eisenstein prepausèt una concepcion fòrça diferenta<ref name="Niney 2002 p. 43">'''[[francés|(fr)]]''' François Niney, ''L'épreuve du réel à l'écran. Essai sur le principe de réalité documentaire'', Brussèlas, De Boeck Supérieur, 2{{a}} edicion, 2002, p. 43.</ref><ref name="Andrew 1976 pp. 57-60">'''[[anglés|(en)]]''' J. Dudley Andrew, ''The Major Film Theories. An Introduction'', Oxford University Press, 1976, pp. 57-60.</ref>. Segon eu, lo montatge èra pas un simple otís d'assemblatge au servici dau racònte, mai lo còr dau trabalh dau realizator e lo mejan principau d'expression de l'art cinematografic. Per aquò, desvolopèt l'idèa que lo sens se forma a partir de la collision entre dos plans. Dins aquela concepcion, dos imatges juxtapausats s'addicionan pas. Au contrari, lor collision pòu engendrar dins l'esperit de l'espectator una idèa ò una [[emocion]] absenta dei dos imatges considerats d'un biais separat<ref name="Niney 2002 p. 43">'''[[francés|(fr)]]''' François Niney, ''L'épreuve du réel à l'écran. Essai sur le principe de réalité documentaire'', Brussèlas, De Boeck Supérieur, 2{{a}} edicion, 2002, p. 43.</ref>. La [[musica]] pòu tanben renforçar aqueleis efiechs<ref name="Andrew 1976 pp. 57-60">'''[[anglés|(en)]]''' J. Dudley Andrew, ''The Major Film Theories. An Introduction'', Oxford University Press, 1976, pp. 57-60.</ref>. Ansin, per Eisenstein, lo montatge vèn un acte creator, vision qu'ocupa encara una plaça centrala dins lo cinèma modèrne car lei procès d'Eisenstein, revolucionaris durant la premiera partida dau sègle XX, an largament integrat la nòrma cinematografica. En particular, lo montatge es totjorn utilizat per crear lo ritme e lo sens dei films actuaus. Pasmens, Eisenstein possèt seis idèas mai luench. Aquò foguèt a l'origina dau « montatge intellectuau »<ref name="Niney 2002 p. 43">'''[[francés|(fr)]]''' François Niney, ''L'épreuve du réel à l'écran. Essai sur le principe de réalité documentaire'', Brussèlas, De Boeck Supérieur, 2{{a}} edicion, 2002, p. 43.</ref>. Segon aquela teoria, èra possible d'utilizar la collision deis imatges per exprimir de concèptes abstrachs e permetre l'emergéncia d'una pensada vertadiera dins l'esperit de l'espectator. Per Eisenstein, lo cinèma veniá alora capable de rasonar en luòga de se contentar de contar e d'esmòure. Dins aquò, aquela vision, inscricha dins l'encastre de la [[revolucion]] [[URSS|sovietica]], aguèt mens de succès car son abstraccion podiá pèrdre l'espectator dins una mena de rebus e l'alunchar de l'aspècte emocionau ò patetic de l'òbra<ref name="Niney 2002 p. 44">'''[[francés|(fr)]]''' François Niney, ''L'épreuve du réel à l'écran. Essai sur le principe de réalité documentaire'', Brussèlas, De Boeck Supérieur, 2{{a}} edicion, 2002, p. 44.</ref>. ==== La concepcion de l'espectator ==== La teoria dau montatge d'Eisenstein èra parallèla a sa concepcion de l'espectator. Per eu, l'espectator èra pas unicament un testimòni passiu contemplant l'istòria. Au contrari, lo film deviá agir sus lo public per i suscitar de reaccions. Aquela concepcion èra indissociabla dau percors [[politica|politic]] d'Eisenstein, inscrich dins la vida [[politica]] de l'[[URSS]] deis [[ans 1920]]. D'efiech, leis autoritats e lei cineastas sovietics d'aqueu temps consideravan lo [[cinèma]] coma un [[art]] au servici de la [[revolucion]]. Leis òbras devián donc suscitar d'emocions e de sentiments [[comunisme|procomunistas]]. Aqueu besonh foguèt a l'origina de l'encaminament intellectuau d'Eisenstein sus lo montatge e sus sa volontat de s'alunchar dau cinèma narratiu. ==== Lo trabalh teoric ==== Durant sa carriera, Eisenstein foguèt pas unicament un realizator que s'interessèt tanben fòrça a la teoria dau [[cinèma]]. Una part significativa de son importància dins l'[[istòria]] d'aquel [[art]] provèn ansin de seis escrichs e de son ensenhament. Foguèt ansin l'autor de plusors tèxtes d'analisi sus lo montatge, la composicion deis imatges e lei relacions entre lo son e l'imatge. Per aquò, integrèt a sei teorias d'elements eissits d'autreis [[art]]s ([[literatura]], [[pintura]], [[teatre]]<ref>'''[[anglés|(en)]]''' James Goodwin, ''Eisenstein, Cinema, and History'', University of Illinois Press, 1993, p. 36.</ref>, etc.) e de teorias [[sciéncia|scientificas]] recentas. Pasmens, fau nòtar que la teoria d'Eisenstein foguèt en evolucion constanta. Ansin, abandonèt de còps de pans importants de sei concepcions au profiech d'idèas novèlas e imaginèt mai d'un biais diferent de montar un film<ref>'''[[francés|(fr)]]''' François Niney, ''L'épreuve du réel à l'écran. Essai sur le principe de réalité documentaire'', Brussèlas, De Boeck Supérieur, 2{{a}} edicion, 2002, pp. 44-45.</ref>. Son activitat d'ensenhament foguèt un autre element important a l'origina de sa plaça dins l'istòria de l'art cinematografic. D'efiech, transmetèt sa pensada a plusors generacions d'estudiants, çò que li permetèt de difusar seis idèas en delà de sei films. Après sa [[mòrt]], aquò favorizèt la collècta e la publicacion de seis escrichs au sen d'un còrpus coerent que demòra una referéncia estudiada dins leis escòlas de cinèma. === Filmografia e films principaus === ==== Generalitats ==== En despiech de son importància dins l'[[istòria]] dau [[cinèma]], l'òbra d'Eisenstein es relativament limitada. Se compausava de uech longs metratges, que dos son demorats inacabats, e de tres corts metratges. Pasmens, sus aqueu totau, un long metratge, ''[[lo Prat de Bezhin]]'', foguèt destruch per leis autoritats [[URSS|sovieticas]] e reconstitüit a partir de [[fotograma]]s descubèrts dins lo corrent deis [[ans 1960]]. Un cort metratge, ''[[Death Day]]'' sortit ais [[USA|Estats Units]] en [[1934]], es considerat coma perdut. L'ensemble d'aquela òbra foguèt realizada entre [[1924]] e [[1948]], mai la partida finala d'''[[Ivan lo Terrible (film)|Ivan lo Terrible]]'' sortiguèt en [[1958]], 14 ans après la mòrt d'Eisenstein. D'un biais generau, la filmografia d'Eisenstein pòu èsser devesida en tres partidas. La premiera va de [[1923]] a [[1929]] e s'inscriu dins un cinèma revolucionari centrat sus la defensa e la promoccion de las idèas [[comunisme|comunistas]] e [[URSS|sovieticas]] (''[[La Grèva (film)|La Grèva]]'', ''[[Lo Cuirassat Potemkin]]'', ''[[Octòbre (film)|Octòbre]]'' e ''[[La Linha Generala]]''). Lei massas popularas e lo montatge i tènon un ròtle centrau. Puei, de [[1930]] a [[1937]], Eisenstein s'orientèt vèrs un cinèma mai experimentau. Es lo periòde dei dos films inacabats de sa carriera (''[[¡Que viva México!]]'', ''[[Lo Prat de Bezhin]]''). Enfin, de [[1938]] a [[1948]], realizèt ''[[Alexandre Nevski (film)|Alexandre Nevski]]'' e ''[[Ivan lo Terrible (film)|Ivan lo Terrible]]''. Aquelei films mòstran una evolucion vèrs lo racònte [[istòria|istoric]], de personatges marcants e un estil monumentau. ==== ''Lo Cuirassat Potemkin'' ==== {{veire|Cuirassat Potemkin}} ==== ''Alexandre Nevski'' ==== {{veire|Alexandre Nevski (film)}} ==== ''Ivan lo Terrible'' ==== {{veire|Ivan lo Terrible (film)}} == Lei Caps d'òbra == [[Fichièr:Russia-2000-stamp-Sergei Eisenstein.jpg|thumb|300 px|right|...]] Realizèt l'òbra geniala ''Octòbre'' ([[1927]]), reconstruccion dei fachs decisius de [[1917]], basada sus l'òbra dau jornalista estatsunidenc [[John Reed]] ''Lei dètz jorns qu'esbrandèron lo Mond''. Comencèt alora d'aver de problèmas seriós amb la censura sovietica, çò que lo menèt a signar un contracte amb la Paramount e a s'installar ais [[Estats Units]]. Pasmens, obtenguèt pas lo permés de residéncia e poguèt pas enregar ges de projècte. Alora se n'anèt en [[Mexic]], que i rodèt lo filme incomplet ''¡Que viva México!'', una òbra ont assagèt de montatges aproximatius diferents. L' MGM aqueriguèt a una venda a l'enquant una part dei negatius, que puei leis utilizèt dins ''¡Viva Villa!''; una autra part passèt au productor Sol Lesser que realizèt amb aquelei fragments ''Tormenta subre Mexic''. Una quita amiga d'Eisenstein, [[Mary Seaton]], n'utilizèt una autra part dins lo filme ''Temps au soleu'', d'influéncia decisiva dins lo desvolopament posterior dau cinèma mexican. Après son experiéncia de pauc de succès coma cineasta en exili, decidiguèt de tornar en [[URSS]]. Tornarmai s'embronquèt a de dificultats grandas per menar a tèrme son trabalh. Lo rodatge dau ''Prat de Bezhin'', basat sus un cònte d'[[Ivan Turgenev]], foguèt interromput per la [[censura]]. Alora se dediquèt a la redaccion de tèxts teorics brilhants, mentre que demenissián leis atacas politicas còntra son òbra e sa persona; d'atacas qu'empachèron pas que rodèsse ''[[Aliexandr Nevskii]]'' ([[1938]]), son primier filme sonòr, amb la musica de [[Serguei Prokofiev]], amb lo quau ganhèt lo prèmi [[Stalin]]. Amb ''Ivan lo Terrible'' ([[1942]]) inicièt un projècte biografic ambiciós a l'entorn de la figura dau tzar [[Ivan IV]], que son estructura originala se compausava de tres parts; la burocracia sovietica interpretèt l'òbra coma una denóncia dau culte de la personalitat d'Stalin. La segonda part dau projècte, ''La conjuracion dei boiars'', foguèt proïbida fins a la mòrt dau dictator, en [[1953]], cinc ans après lo decès dau quite director cinematografic. Sergei Eisenstein s'es destacat coma teorician amb d'òbras coma ''Teoria e tecnica cinematografica,'' ''La forma dins lo cinèma'', ''Reflexions d'un cineasta'' e ''Realizacion cinematografica'', en mai d'articles e d'assais multiples . == Filmografia == * '''[[Дневник Ґлумова]]'''....... ''[[Lo jornau de Glumov]]'' ([[1923]]) ''filme cort'' * '''[[Стачка]]'''....... ''[[La grèva]]'' ([[1924]]) * '''[[Lo cuirassat Potemkin|Броненосец Потёмкин]]'''....... ''[[Lo cuirassat Potemkin]]'' ([[1925]]) * '''[[Octobre (filme, 1928)|Oктябрь]]'''....... ''[[Octobre (filme, 1928)|Octòbre]]'' ([[1928]]) * '''[[Старое и новое]]'''....... ''[[Çò vielh e çò nòu]]'' ([[1926]]-[[1929]]) * '''[[¡Que viva México!]]''' ([[1931]]) (''inacabat'') * ''' [[Бежин дүг]]'''....... ''[[Lo prat de Bezhin]]'' ([[1936]]) (''inacabat''... sòbran solament de fotogramas d'aiceste filme destrusit per la censura estaliniana) * '''[[Александр Невский]]'''....... ''[[Aliexandr Nevskii]]'' ([[1938]]) * '''[[Иван Гросный (1-я cepия)]]'''....... ''[[Ivan lo Terrible I]]'' ([[1942]]) * '''[[Иван Гросный (2-я cepия , сказ второй - ''Боярский заговор'')]]'''....... ''[[Ivan lo Terrible II: la conjuracion dei boiars]]'' ([[1946]]) * '''[[Иван Гросный (неоконченный, 3-я cepия)]]'''....... ''[[Ivan lo Terrible III]]'' (''inacabat'') == Bibliografia == === Òbras de Sergei Eisenstein === * [[Fichièr:Accessories-text-editor.png|120 px]] ==== reviradas italianas ==== * '''''[[La natura non-indifferente]]'''''... [[Marsilio Editori]] [[Venècia]] [[1981]] (reed. [[2003]]) * ''[[Il Colore]]''... idem id [[1982] * '''''[[Teoria generala del montaggio]]'''''... id id [[1985]] (reed [[2004]]) * ''[[Il Montaggio]]''... id id [[1986]] * ''[[La Regia]]''... id id [[1989]] * '''''[[Stili di regia]]'''''... id id [[1993]] (reed [[2003]]) * '''''[[Il Movimento espressivo]]'''''... id id [[1998]] * ''[[Lezioni di regia]]''... id id [[2000]] * ''[[Walt Disney]]'' SE [[2004]] * '''''[[Charlie Chaplin]]''''' id [[2005]] * '''''[[La forma cimematografica]]''''' [[Einaudi]] [[Turin]] [[id]] * '''''[[Memorie]]'''''... Marsilio Editori Venècia [[2006]] ==== a l'entorn de l'òme e de l'artista ==== * [[Fichièr:Wikisource logo suggestion - curved books.png|120 px]] ===== en anglés ===== * [[Kristin Thompson]]: ''Eisenstein's Ivan the terrible: a neoformalist analysis''... [[Princeton University Press]] [[1981]] * [[Jay Leyda]]: '''''Eisenstein at work'''''... [[Pantheon books]] [[The museum of modern art]] [[1982]] * [[David Bordwell]]: '''''The cinema of Eisenstein''''' [[Harvard University Press]] [[Londres]] [[1993]] * [[Richard Taylor]] & [[I. Christie]]... ''Eisenstein rediscovered''... [[Routledge]] [[1993]] * [[Richard Taylor]]: ''The Eisenstein reader''... [[British Film Institute]] [[1998]] * [[Richard Taylor]]: ''October''... idem [[2002]] * [[Yuri Tsivian]]: ''Ivan the terrible''... id id ===== en francés ===== * [[Léon Moussinac]]: ''Serge Eisenstein'' (''sic!'')... [[Seghers]] [[París]] [[1964]] * [[Dominique Fernandez]]: ''Eisenstein'' [[Bernard Grasset ed.]] id [[1975]] * [[Marie-Claire Roparz-Wuilleumier]] & [[Pierre Sorlin]]: ''Octobre: écriture et idéologie''... [[Éd. Albatros]] id [[1976]] * [[Jean Mitry]]: '''''S.M. Eisenstein'''''... [[Éditions Universitaires]] id [[1978]] * [[Jacques Aumont]]: ''Montage Eisenstein''... [[Éd. Albatros]] id [[1979]] (reed [[2005]]) * [[Barthélémy Amengual]]: '''''Que viva Eisenstein'''''... [[Lausana]] [[L'Âge d'homme]] [[1980]] * [[François Albera]]: ''Eisenstein et le constructivisme russe''... idem [[1990]] * [[François Albera]] '''''Eisenstein dans le texte'''''... òbra collectiva bailejada per F. Albera, [[CINéMAS]] [[2001]] * [[Dominique Chateau]] & [[François Jost]] (bailejar): ''Eisenstein, l'ancien et le nouveau'' [[Publications de la Sorbonne]] [[París]] [[2002]] * [[Jrean-Louis Leutrat]]: ''Échos d'Ivan le terrible''... [[De Boeck Université]] [[Brussèlas]] [[2006]] ===== en italian ===== * [[Viktor Sklovskij]]: ''Sua Maestà Eisenstein: biografia di un protagonista'' [[De Donato]] [[1974]] * [[Pier-Marco De Santi]] (causida): '''''[[I disegni di Eisenstein]]'''''... [[Laterza]] [[1981]] * [[Pietro Montani]]: '''''Sergej Ejsenstejn: oltre il cinema'''''... [[Venècia]] [[La Biennale di Venezia]] [[1991]] * [[Aldo Grasso]]: ''Sergej M. Ėjzenštejn''... [[Il Castro Cinema num. 6]] [[Editrice Il Castoro]] [[Milan]] [[2007]] == Ligams extèrnes == * [[Fichièr:Www.gif|35 px]] {{imdb nom| id=0001178}} == Nòtas e referéncias == <references/> {{DEFAULTSORT:Eisenstein, Sergei}} [[Categoria:Personalitat del cinèma]] [[Categoria:Realizator rus]] [[Categoria:Propaganda]] [[Categoria:Teorician del cinèma]] [[Categoria:Naissença en 1898]] [[Categoria:Decès en 1948]] [[Categoria:Decès a Moscòu]] s7dxdon54zwp4hoi2alp3gydwt4ydi6 2510328 2510327 2026-10-08T04:53:18Z Nicolas Eynaud 6858 /* Filmografia e films principaus */ 2510328 wikitext text/x-wiki {{1000 fondamentals}} [[Fichièr:Sergei Eisenstein 02.jpg|thumb|300 px|right|Sergei Eisenstein en 1935.]] '''Sergei Mikhailovich Eisenstein/Eizenshtein''' (en [[rus]]: ''Сергей Михайлович Эйзенштейн'') o '''Sergejs Eizenšteins''' (en [[leton]]) (nascut a [[Riga]] lo [[23 de genièr|23 de genier]] de [[1898]] - mòrt a [[Moscòu]] l'[[11 de febrièr|11 de febrier]] de [[1948]]) foguèt un cineasta [[Letònia|leton]] e [[Russia|rus]] (amb d'originas alemandas, josievas e suedesas) que tenguèt un ròtle majorau dins la cultura de l'[[URSS]] e dins l'istòria dau [[cinèma]]. Especialament foguèt director, montaire e teorician dau cinèma. == Vida e formacion == Fiu d'un paire d'origina josieva, alemanda e suedesa e d'una maire russa ortodòxa, estudièt l'arquitectura e lei Bèleis Arts mai interrompèt leis estudis per fin de s'engatjar dins lei milícias popularas que participèron a la [[Revolucion d'Octobre|Revolucion d’Octòbre]]. Dins l'[[Armada Roja]], intrèt en contacte amb lo teatre en trabalhant coma responsable dei decòrs e coma director e interprèt d'espectacles pichons per la tropa. La sieuna experiéncia coma director de scèna dau Teatre Obrier ([[1920]]) lo quichèt a estudiar la direccion teatrala a l'escòla estatala. Aquí desvolopèt una concepcion personala de l'art dramatic basada sus la juxtaposicion d'imatges de contengut emocionau fòrt e seguiguèt leis ensenhaments de [[Vsevolod Meyerhold]]. == Leis Òbras == Son primier contacte amb lo cinèma foguèt lo rodatge d'un pichòt cortmetratge inclús dins lo montatge de l'òbra teatrala ''Lo savi''. Comencèt de s'interessar activament a aqueu mejan artistic nòu e rodèt lo lòngmetratge ''La grèva'' ([[1924]]), amb una sequéncia famosa que i utilitzèt l'imatge dau bestiau sacrificat au tuador, intercalat amb un autre de trabalhadors fusilhats per de soudats tzaristas. En seguida dau rodatge de ''La grèva'', trenquèt amb lo Proletkult. Alunhat ja dau Teatre Obrier, recebèt la mission de rodar un filme commemoratiu de la [[Revolucion de 1905]] que se transformèt en la sieuna òbra mai celèbra: ''Lo cuirassat Potiomkin'' ([[1925]]). Considerada coma una dei fitas majoras atenchas per lo cinèma mut, la scèna de la mutinariá dins lo vaissèu e la scèna vertiginosa d'accion deis escaliers constituisson de ponchs decisius dins la configuracion dau lengatge cinematografic. === Contribucion a l'art cinematografica === ==== Lo montatge ==== La contribucion pus importanta d'Eisenstein a l'[[art]] [[cinèma|cinematografic]] pertòca lo montatge, es a dire l'[[art]] d'assemblar lei diferents plans d'un [[film]]. D'efiech, dins lo corrent deis [[ans 1920]], lo [[cinèma]] dominant, mai que mai [[Estats Units d'America|estatsunidenc]], utilizava quasi unicament lo montatge per servir la continuitat [[narracion|narrativa]] dau racònte<ref name="Niney 2002 p. 42">'''[[francés|(fr)]]''' François Niney, ''L'épreuve du réel à l'écran. Essai sur le principe de réalité documentaire'', Brussèlas, De Boeck Supérieur, 2{{a}} edicion, 2002, p. 42.</ref><ref>Aquela tecnica inspira totjorn de realizators que permet de ben conservar la realitat espaciala e la logica de l'intriga.</ref>. L'objectiu èra de liar lei plans d'un biais fluid e discrèt per empachar l'espectator de remarcar lo passatge d'un imatge a un autre. Eisenstein prepausèt una concepcion fòrça diferenta<ref name="Niney 2002 p. 43">'''[[francés|(fr)]]''' François Niney, ''L'épreuve du réel à l'écran. Essai sur le principe de réalité documentaire'', Brussèlas, De Boeck Supérieur, 2{{a}} edicion, 2002, p. 43.</ref><ref name="Andrew 1976 pp. 57-60">'''[[anglés|(en)]]''' J. Dudley Andrew, ''The Major Film Theories. An Introduction'', Oxford University Press, 1976, pp. 57-60.</ref>. Segon eu, lo montatge èra pas un simple otís d'assemblatge au servici dau racònte, mai lo còr dau trabalh dau realizator e lo mejan principau d'expression de l'art cinematografic. Per aquò, desvolopèt l'idèa que lo sens se forma a partir de la collision entre dos plans. Dins aquela concepcion, dos imatges juxtapausats s'addicionan pas. Au contrari, lor collision pòu engendrar dins l'esperit de l'espectator una idèa ò una [[emocion]] absenta dei dos imatges considerats d'un biais separat<ref name="Niney 2002 p. 43">'''[[francés|(fr)]]''' François Niney, ''L'épreuve du réel à l'écran. Essai sur le principe de réalité documentaire'', Brussèlas, De Boeck Supérieur, 2{{a}} edicion, 2002, p. 43.</ref>. La [[musica]] pòu tanben renforçar aqueleis efiechs<ref name="Andrew 1976 pp. 57-60">'''[[anglés|(en)]]''' J. Dudley Andrew, ''The Major Film Theories. An Introduction'', Oxford University Press, 1976, pp. 57-60.</ref>. Ansin, per Eisenstein, lo montatge vèn un acte creator, vision qu'ocupa encara una plaça centrala dins lo cinèma modèrne car lei procès d'Eisenstein, revolucionaris durant la premiera partida dau sègle XX, an largament integrat la nòrma cinematografica. En particular, lo montatge es totjorn utilizat per crear lo ritme e lo sens dei films actuaus. Pasmens, Eisenstein possèt seis idèas mai luench. Aquò foguèt a l'origina dau « montatge intellectuau »<ref name="Niney 2002 p. 43">'''[[francés|(fr)]]''' François Niney, ''L'épreuve du réel à l'écran. Essai sur le principe de réalité documentaire'', Brussèlas, De Boeck Supérieur, 2{{a}} edicion, 2002, p. 43.</ref>. Segon aquela teoria, èra possible d'utilizar la collision deis imatges per exprimir de concèptes abstrachs e permetre l'emergéncia d'una pensada vertadiera dins l'esperit de l'espectator. Per Eisenstein, lo cinèma veniá alora capable de rasonar en luòga de se contentar de contar e d'esmòure. Dins aquò, aquela vision, inscricha dins l'encastre de la [[revolucion]] [[URSS|sovietica]], aguèt mens de succès car son abstraccion podiá pèrdre l'espectator dins una mena de rebus e l'alunchar de l'aspècte emocionau ò patetic de l'òbra<ref name="Niney 2002 p. 44">'''[[francés|(fr)]]''' François Niney, ''L'épreuve du réel à l'écran. Essai sur le principe de réalité documentaire'', Brussèlas, De Boeck Supérieur, 2{{a}} edicion, 2002, p. 44.</ref>. ==== La concepcion de l'espectator ==== La teoria dau montatge d'Eisenstein èra parallèla a sa concepcion de l'espectator. Per eu, l'espectator èra pas unicament un testimòni passiu contemplant l'istòria. Au contrari, lo film deviá agir sus lo public per i suscitar de reaccions. Aquela concepcion èra indissociabla dau percors [[politica|politic]] d'Eisenstein, inscrich dins la vida [[politica]] de l'[[URSS]] deis [[ans 1920]]. D'efiech, leis autoritats e lei cineastas sovietics d'aqueu temps consideravan lo [[cinèma]] coma un [[art]] au servici de la [[revolucion]]. Leis òbras devián donc suscitar d'emocions e de sentiments [[comunisme|procomunistas]]. Aqueu besonh foguèt a l'origina de l'encaminament intellectuau d'Eisenstein sus lo montatge e sus sa volontat de s'alunchar dau cinèma narratiu. ==== Lo trabalh teoric ==== Durant sa carriera, Eisenstein foguèt pas unicament un realizator que s'interessèt tanben fòrça a la teoria dau [[cinèma]]. Una part significativa de son importància dins l'[[istòria]] d'aquel [[art]] provèn ansin de seis escrichs e de son ensenhament. Foguèt ansin l'autor de plusors tèxtes d'analisi sus lo montatge, la composicion deis imatges e lei relacions entre lo son e l'imatge. Per aquò, integrèt a sei teorias d'elements eissits d'autreis [[art]]s ([[literatura]], [[pintura]], [[teatre]]<ref>'''[[anglés|(en)]]''' James Goodwin, ''Eisenstein, Cinema, and History'', University of Illinois Press, 1993, p. 36.</ref>, etc.) e de teorias [[sciéncia|scientificas]] recentas. Pasmens, fau nòtar que la teoria d'Eisenstein foguèt en evolucion constanta. Ansin, abandonèt de còps de pans importants de sei concepcions au profiech d'idèas novèlas e imaginèt mai d'un biais diferent de montar un film<ref>'''[[francés|(fr)]]''' François Niney, ''L'épreuve du réel à l'écran. Essai sur le principe de réalité documentaire'', Brussèlas, De Boeck Supérieur, 2{{a}} edicion, 2002, pp. 44-45.</ref>. Son activitat d'ensenhament foguèt un autre element important a l'origina de sa plaça dins l'istòria de l'art cinematografic. D'efiech, transmetèt sa pensada a plusors generacions d'estudiants, çò que li permetèt de difusar seis idèas en delà de sei films. Après sa [[mòrt]], aquò favorizèt la collècta e la publicacion de seis escrichs au sen d'un còrpus coerent que demòra una referéncia estudiada dins leis escòlas de cinèma. === Filmografia e films principaus === ==== Generalitats ==== En despiech de son importància dins l'[[istòria]] dau [[cinèma]], l'òbra d'Eisenstein es relativament limitada. Se compausava de uech longs metratges, que dos son demorats inacabats, e de tres corts metratges. Pasmens, sus aqueu totau, un long metratge, ''[[lo Prat de Bezhin]]'', foguèt destruch per leis autoritats [[URSS|sovieticas]] e reconstituït a partir de [[fotograma]]s descubèrts dins lo corrent deis [[ans 1960]]. Un cort metratge, ''[[Death Day]]'' sortit ais [[USA|Estats Units]] en [[1934]], es considerat coma perdut. L'ensemble d'aquela òbra foguèt realizada entre [[1924]] e [[1948]], mai la partida finala d'''[[Ivan lo Terrible (film)|Ivan lo Terrible]]'' sortiguèt en [[1958]], 14 ans après la mòrt d'Eisenstein. D'un biais generau, la filmografia d'Eisenstein pòu èsser devesida en tres partidas. La premiera va de [[1923]] a [[1929]] e s'inscriu dins un cinèma revolucionari centrat sus la defensa e la promoccion de las idèas [[comunisme|comunistas]] e [[URSS|sovieticas]] (''[[La Grèva (film)|La Grèva]]'', ''[[Lo Cuirassat Potemkin]]'', ''[[Octòbre (film)|Octòbre]]'' e ''[[La Linha Generala]]''). Lei massas popularas e lo montatge i tènon un ròtle centrau. Puei, de [[1930]] a [[1937]], Eisenstein s'orientèt vèrs un cinèma mai experimentau. Es lo periòde dei dos films inacabats de sa carriera (''[[¡Que viva México!]]'', ''[[Lo Prat de Bezhin]]''). Enfin, de [[1938]] a [[1948]], realizèt ''[[Alexandre Nevski (film)|Alexandre Nevski]]'' e ''[[Ivan lo Terrible (film)|Ivan lo Terrible]]''. Aquelei films mòstran una evolucion vèrs lo racònte [[istòria|istoric]], de personatges marcants e un estil monumentau. ==== ''Lo Cuirassat Potemkin'' ==== {{veire|Cuirassat Potemkin}} ==== ''Alexandre Nevski'' ==== {{veire|Alexandre Nevski (film)}} ==== ''Ivan lo Terrible'' ==== {{veire|Ivan lo Terrible (film)}} == Lei Caps d'òbra == [[Fichièr:Russia-2000-stamp-Sergei Eisenstein.jpg|thumb|300 px|right|...]] Realizèt l'òbra geniala ''Octòbre'' ([[1927]]), reconstruccion dei fachs decisius de [[1917]], basada sus l'òbra dau jornalista estatsunidenc [[John Reed]] ''Lei dètz jorns qu'esbrandèron lo Mond''. Comencèt alora d'aver de problèmas seriós amb la censura sovietica, çò que lo menèt a signar un contracte amb la Paramount e a s'installar ais [[Estats Units]]. Pasmens, obtenguèt pas lo permés de residéncia e poguèt pas enregar ges de projècte. Alora se n'anèt en [[Mexic]], que i rodèt lo filme incomplet ''¡Que viva México!'', una òbra ont assagèt de montatges aproximatius diferents. L' MGM aqueriguèt a una venda a l'enquant una part dei negatius, que puei leis utilizèt dins ''¡Viva Villa!''; una autra part passèt au productor Sol Lesser que realizèt amb aquelei fragments ''Tormenta subre Mexic''. Una quita amiga d'Eisenstein, [[Mary Seaton]], n'utilizèt una autra part dins lo filme ''Temps au soleu'', d'influéncia decisiva dins lo desvolopament posterior dau cinèma mexican. Après son experiéncia de pauc de succès coma cineasta en exili, decidiguèt de tornar en [[URSS]]. Tornarmai s'embronquèt a de dificultats grandas per menar a tèrme son trabalh. Lo rodatge dau ''Prat de Bezhin'', basat sus un cònte d'[[Ivan Turgenev]], foguèt interromput per la [[censura]]. Alora se dediquèt a la redaccion de tèxts teorics brilhants, mentre que demenissián leis atacas politicas còntra son òbra e sa persona; d'atacas qu'empachèron pas que rodèsse ''[[Aliexandr Nevskii]]'' ([[1938]]), son primier filme sonòr, amb la musica de [[Serguei Prokofiev]], amb lo quau ganhèt lo prèmi [[Stalin]]. Amb ''Ivan lo Terrible'' ([[1942]]) inicièt un projècte biografic ambiciós a l'entorn de la figura dau tzar [[Ivan IV]], que son estructura originala se compausava de tres parts; la burocracia sovietica interpretèt l'òbra coma una denóncia dau culte de la personalitat d'Stalin. La segonda part dau projècte, ''La conjuracion dei boiars'', foguèt proïbida fins a la mòrt dau dictator, en [[1953]], cinc ans après lo decès dau quite director cinematografic. Sergei Eisenstein s'es destacat coma teorician amb d'òbras coma ''Teoria e tecnica cinematografica,'' ''La forma dins lo cinèma'', ''Reflexions d'un cineasta'' e ''Realizacion cinematografica'', en mai d'articles e d'assais multiples . == Filmografia == * '''[[Дневник Ґлумова]]'''....... ''[[Lo jornau de Glumov]]'' ([[1923]]) ''filme cort'' * '''[[Стачка]]'''....... ''[[La grèva]]'' ([[1924]]) * '''[[Lo cuirassat Potemkin|Броненосец Потёмкин]]'''....... ''[[Lo cuirassat Potemkin]]'' ([[1925]]) * '''[[Octobre (filme, 1928)|Oктябрь]]'''....... ''[[Octobre (filme, 1928)|Octòbre]]'' ([[1928]]) * '''[[Старое и новое]]'''....... ''[[Çò vielh e çò nòu]]'' ([[1926]]-[[1929]]) * '''[[¡Que viva México!]]''' ([[1931]]) (''inacabat'') * ''' [[Бежин дүг]]'''....... ''[[Lo prat de Bezhin]]'' ([[1936]]) (''inacabat''... sòbran solament de fotogramas d'aiceste filme destrusit per la censura estaliniana) * '''[[Александр Невский]]'''....... ''[[Aliexandr Nevskii]]'' ([[1938]]) * '''[[Иван Гросный (1-я cepия)]]'''....... ''[[Ivan lo Terrible I]]'' ([[1942]]) * '''[[Иван Гросный (2-я cepия , сказ второй - ''Боярский заговор'')]]'''....... ''[[Ivan lo Terrible II: la conjuracion dei boiars]]'' ([[1946]]) * '''[[Иван Гросный (неоконченный, 3-я cepия)]]'''....... ''[[Ivan lo Terrible III]]'' (''inacabat'') == Bibliografia == === Òbras de Sergei Eisenstein === * [[Fichièr:Accessories-text-editor.png|120 px]] ==== reviradas italianas ==== * '''''[[La natura non-indifferente]]'''''... [[Marsilio Editori]] [[Venècia]] [[1981]] (reed. [[2003]]) * ''[[Il Colore]]''... idem id [[1982] * '''''[[Teoria generala del montaggio]]'''''... id id [[1985]] (reed [[2004]]) * ''[[Il Montaggio]]''... id id [[1986]] * ''[[La Regia]]''... id id [[1989]] * '''''[[Stili di regia]]'''''... id id [[1993]] (reed [[2003]]) * '''''[[Il Movimento espressivo]]'''''... id id [[1998]] * ''[[Lezioni di regia]]''... id id [[2000]] * ''[[Walt Disney]]'' SE [[2004]] * '''''[[Charlie Chaplin]]''''' id [[2005]] * '''''[[La forma cimematografica]]''''' [[Einaudi]] [[Turin]] [[id]] * '''''[[Memorie]]'''''... Marsilio Editori Venècia [[2006]] ==== a l'entorn de l'òme e de l'artista ==== * [[Fichièr:Wikisource logo suggestion - curved books.png|120 px]] ===== en anglés ===== * [[Kristin Thompson]]: ''Eisenstein's Ivan the terrible: a neoformalist analysis''... [[Princeton University Press]] [[1981]] * [[Jay Leyda]]: '''''Eisenstein at work'''''... [[Pantheon books]] [[The museum of modern art]] [[1982]] * [[David Bordwell]]: '''''The cinema of Eisenstein''''' [[Harvard University Press]] [[Londres]] [[1993]] * [[Richard Taylor]] & [[I. Christie]]... ''Eisenstein rediscovered''... [[Routledge]] [[1993]] * [[Richard Taylor]]: ''The Eisenstein reader''... [[British Film Institute]] [[1998]] * [[Richard Taylor]]: ''October''... idem [[2002]] * [[Yuri Tsivian]]: ''Ivan the terrible''... id id ===== en francés ===== * [[Léon Moussinac]]: ''Serge Eisenstein'' (''sic!'')... [[Seghers]] [[París]] [[1964]] * [[Dominique Fernandez]]: ''Eisenstein'' [[Bernard Grasset ed.]] id [[1975]] * [[Marie-Claire Roparz-Wuilleumier]] & [[Pierre Sorlin]]: ''Octobre: écriture et idéologie''... [[Éd. Albatros]] id [[1976]] * [[Jean Mitry]]: '''''S.M. Eisenstein'''''... [[Éditions Universitaires]] id [[1978]] * [[Jacques Aumont]]: ''Montage Eisenstein''... [[Éd. Albatros]] id [[1979]] (reed [[2005]]) * [[Barthélémy Amengual]]: '''''Que viva Eisenstein'''''... [[Lausana]] [[L'Âge d'homme]] [[1980]] * [[François Albera]]: ''Eisenstein et le constructivisme russe''... idem [[1990]] * [[François Albera]] '''''Eisenstein dans le texte'''''... òbra collectiva bailejada per F. Albera, [[CINéMAS]] [[2001]] * [[Dominique Chateau]] & [[François Jost]] (bailejar): ''Eisenstein, l'ancien et le nouveau'' [[Publications de la Sorbonne]] [[París]] [[2002]] * [[Jrean-Louis Leutrat]]: ''Échos d'Ivan le terrible''... [[De Boeck Université]] [[Brussèlas]] [[2006]] ===== en italian ===== * [[Viktor Sklovskij]]: ''Sua Maestà Eisenstein: biografia di un protagonista'' [[De Donato]] [[1974]] * [[Pier-Marco De Santi]] (causida): '''''[[I disegni di Eisenstein]]'''''... [[Laterza]] [[1981]] * [[Pietro Montani]]: '''''Sergej Ejsenstejn: oltre il cinema'''''... [[Venècia]] [[La Biennale di Venezia]] [[1991]] * [[Aldo Grasso]]: ''Sergej M. Ėjzenštejn''... [[Il Castro Cinema num. 6]] [[Editrice Il Castoro]] [[Milan]] [[2007]] == Ligams extèrnes == * [[Fichièr:Www.gif|35 px]] {{imdb nom| id=0001178}} == Nòtas e referéncias == <references/> {{DEFAULTSORT:Eisenstein, Sergei}} [[Categoria:Personalitat del cinèma]] [[Categoria:Realizator rus]] [[Categoria:Propaganda]] [[Categoria:Teorician del cinèma]] [[Categoria:Naissença en 1898]] [[Categoria:Decès en 1948]] [[Categoria:Decès a Moscòu]] 9v5is1woz4zm3dyqp0hbvb9km1c0fzy 2510329 2510328 2026-10-08T04:54:10Z Nicolas Eynaud 6858 /* Generalitats */ 2510329 wikitext text/x-wiki {{1000 fondamentals}} [[Fichièr:Sergei Eisenstein 02.jpg|thumb|300 px|right|Sergei Eisenstein en 1935.]] '''Sergei Mikhailovich Eisenstein/Eizenshtein''' (en [[rus]]: ''Сергей Михайлович Эйзенштейн'') o '''Sergejs Eizenšteins''' (en [[leton]]) (nascut a [[Riga]] lo [[23 de genièr|23 de genier]] de [[1898]] - mòrt a [[Moscòu]] l'[[11 de febrièr|11 de febrier]] de [[1948]]) foguèt un cineasta [[Letònia|leton]] e [[Russia|rus]] (amb d'originas alemandas, josievas e suedesas) que tenguèt un ròtle majorau dins la cultura de l'[[URSS]] e dins l'istòria dau [[cinèma]]. Especialament foguèt director, montaire e teorician dau cinèma. == Vida e formacion == Fiu d'un paire d'origina josieva, alemanda e suedesa e d'una maire russa ortodòxa, estudièt l'arquitectura e lei Bèleis Arts mai interrompèt leis estudis per fin de s'engatjar dins lei milícias popularas que participèron a la [[Revolucion d'Octobre|Revolucion d’Octòbre]]. Dins l'[[Armada Roja]], intrèt en contacte amb lo teatre en trabalhant coma responsable dei decòrs e coma director e interprèt d'espectacles pichons per la tropa. La sieuna experiéncia coma director de scèna dau Teatre Obrier ([[1920]]) lo quichèt a estudiar la direccion teatrala a l'escòla estatala. Aquí desvolopèt una concepcion personala de l'art dramatic basada sus la juxtaposicion d'imatges de contengut emocionau fòrt e seguiguèt leis ensenhaments de [[Vsevolod Meyerhold]]. == Leis Òbras == Son primier contacte amb lo cinèma foguèt lo rodatge d'un pichòt cortmetratge inclús dins lo montatge de l'òbra teatrala ''Lo savi''. Comencèt de s'interessar activament a aqueu mejan artistic nòu e rodèt lo lòngmetratge ''La grèva'' ([[1924]]), amb una sequéncia famosa que i utilitzèt l'imatge dau bestiau sacrificat au tuador, intercalat amb un autre de trabalhadors fusilhats per de soudats tzaristas. En seguida dau rodatge de ''La grèva'', trenquèt amb lo Proletkult. Alunhat ja dau Teatre Obrier, recebèt la mission de rodar un filme commemoratiu de la [[Revolucion de 1905]] que se transformèt en la sieuna òbra mai celèbra: ''Lo cuirassat Potiomkin'' ([[1925]]). Considerada coma una dei fitas majoras atenchas per lo cinèma mut, la scèna de la mutinariá dins lo vaissèu e la scèna vertiginosa d'accion deis escaliers constituisson de ponchs decisius dins la configuracion dau lengatge cinematografic. === Contribucion a l'art cinematografica === ==== Lo montatge ==== La contribucion pus importanta d'Eisenstein a l'[[art]] [[cinèma|cinematografic]] pertòca lo montatge, es a dire l'[[art]] d'assemblar lei diferents plans d'un [[film]]. D'efiech, dins lo corrent deis [[ans 1920]], lo [[cinèma]] dominant, mai que mai [[Estats Units d'America|estatsunidenc]], utilizava quasi unicament lo montatge per servir la continuitat [[narracion|narrativa]] dau racònte<ref name="Niney 2002 p. 42">'''[[francés|(fr)]]''' François Niney, ''L'épreuve du réel à l'écran. Essai sur le principe de réalité documentaire'', Brussèlas, De Boeck Supérieur, 2{{a}} edicion, 2002, p. 42.</ref><ref>Aquela tecnica inspira totjorn de realizators que permet de ben conservar la realitat espaciala e la logica de l'intriga.</ref>. L'objectiu èra de liar lei plans d'un biais fluid e discrèt per empachar l'espectator de remarcar lo passatge d'un imatge a un autre. Eisenstein prepausèt una concepcion fòrça diferenta<ref name="Niney 2002 p. 43">'''[[francés|(fr)]]''' François Niney, ''L'épreuve du réel à l'écran. Essai sur le principe de réalité documentaire'', Brussèlas, De Boeck Supérieur, 2{{a}} edicion, 2002, p. 43.</ref><ref name="Andrew 1976 pp. 57-60">'''[[anglés|(en)]]''' J. Dudley Andrew, ''The Major Film Theories. An Introduction'', Oxford University Press, 1976, pp. 57-60.</ref>. Segon eu, lo montatge èra pas un simple otís d'assemblatge au servici dau racònte, mai lo còr dau trabalh dau realizator e lo mejan principau d'expression de l'art cinematografic. Per aquò, desvolopèt l'idèa que lo sens se forma a partir de la collision entre dos plans. Dins aquela concepcion, dos imatges juxtapausats s'addicionan pas. Au contrari, lor collision pòu engendrar dins l'esperit de l'espectator una idèa ò una [[emocion]] absenta dei dos imatges considerats d'un biais separat<ref name="Niney 2002 p. 43">'''[[francés|(fr)]]''' François Niney, ''L'épreuve du réel à l'écran. Essai sur le principe de réalité documentaire'', Brussèlas, De Boeck Supérieur, 2{{a}} edicion, 2002, p. 43.</ref>. La [[musica]] pòu tanben renforçar aqueleis efiechs<ref name="Andrew 1976 pp. 57-60">'''[[anglés|(en)]]''' J. Dudley Andrew, ''The Major Film Theories. An Introduction'', Oxford University Press, 1976, pp. 57-60.</ref>. Ansin, per Eisenstein, lo montatge vèn un acte creator, vision qu'ocupa encara una plaça centrala dins lo cinèma modèrne car lei procès d'Eisenstein, revolucionaris durant la premiera partida dau sègle XX, an largament integrat la nòrma cinematografica. En particular, lo montatge es totjorn utilizat per crear lo ritme e lo sens dei films actuaus. Pasmens, Eisenstein possèt seis idèas mai luench. Aquò foguèt a l'origina dau « montatge intellectuau »<ref name="Niney 2002 p. 43">'''[[francés|(fr)]]''' François Niney, ''L'épreuve du réel à l'écran. Essai sur le principe de réalité documentaire'', Brussèlas, De Boeck Supérieur, 2{{a}} edicion, 2002, p. 43.</ref>. Segon aquela teoria, èra possible d'utilizar la collision deis imatges per exprimir de concèptes abstrachs e permetre l'emergéncia d'una pensada vertadiera dins l'esperit de l'espectator. Per Eisenstein, lo cinèma veniá alora capable de rasonar en luòga de se contentar de contar e d'esmòure. Dins aquò, aquela vision, inscricha dins l'encastre de la [[revolucion]] [[URSS|sovietica]], aguèt mens de succès car son abstraccion podiá pèrdre l'espectator dins una mena de rebus e l'alunchar de l'aspècte emocionau ò patetic de l'òbra<ref name="Niney 2002 p. 44">'''[[francés|(fr)]]''' François Niney, ''L'épreuve du réel à l'écran. Essai sur le principe de réalité documentaire'', Brussèlas, De Boeck Supérieur, 2{{a}} edicion, 2002, p. 44.</ref>. ==== La concepcion de l'espectator ==== La teoria dau montatge d'Eisenstein èra parallèla a sa concepcion de l'espectator. Per eu, l'espectator èra pas unicament un testimòni passiu contemplant l'istòria. Au contrari, lo film deviá agir sus lo public per i suscitar de reaccions. Aquela concepcion èra indissociabla dau percors [[politica|politic]] d'Eisenstein, inscrich dins la vida [[politica]] de l'[[URSS]] deis [[ans 1920]]. D'efiech, leis autoritats e lei cineastas sovietics d'aqueu temps consideravan lo [[cinèma]] coma un [[art]] au servici de la [[revolucion]]. Leis òbras devián donc suscitar d'emocions e de sentiments [[comunisme|procomunistas]]. Aqueu besonh foguèt a l'origina de l'encaminament intellectuau d'Eisenstein sus lo montatge e sus sa volontat de s'alunchar dau cinèma narratiu. ==== Lo trabalh teoric ==== Durant sa carriera, Eisenstein foguèt pas unicament un realizator que s'interessèt tanben fòrça a la teoria dau [[cinèma]]. Una part significativa de son importància dins l'[[istòria]] d'aquel [[art]] provèn ansin de seis escrichs e de son ensenhament. Foguèt ansin l'autor de plusors tèxtes d'analisi sus lo montatge, la composicion deis imatges e lei relacions entre lo son e l'imatge. Per aquò, integrèt a sei teorias d'elements eissits d'autreis [[art]]s ([[literatura]], [[pintura]], [[teatre]]<ref>'''[[anglés|(en)]]''' James Goodwin, ''Eisenstein, Cinema, and History'', University of Illinois Press, 1993, p. 36.</ref>, etc.) e de teorias [[sciéncia|scientificas]] recentas. Pasmens, fau nòtar que la teoria d'Eisenstein foguèt en evolucion constanta. Ansin, abandonèt de còps de pans importants de sei concepcions au profiech d'idèas novèlas e imaginèt mai d'un biais diferent de montar un film<ref>'''[[francés|(fr)]]''' François Niney, ''L'épreuve du réel à l'écran. Essai sur le principe de réalité documentaire'', Brussèlas, De Boeck Supérieur, 2{{a}} edicion, 2002, pp. 44-45.</ref>. Son activitat d'ensenhament foguèt un autre element important a l'origina de sa plaça dins l'istòria de l'art cinematografic. D'efiech, transmetèt sa pensada a plusors generacions d'estudiants, çò que li permetèt de difusar seis idèas en delà de sei films. Après sa [[mòrt]], aquò favorizèt la collècta e la publicacion de seis escrichs au sen d'un còrpus coerent que demòra una referéncia estudiada dins leis escòlas de cinèma. === Filmografia e films principaus === ==== Generalitats ==== En despiech de son importància dins l'[[istòria]] dau [[cinèma]], l'òbra d'Eisenstein es relativament limitada. Se compausava de uech longs metratges, que dos son demorats inacabats, e de tres corts metratges. Pasmens, sus aqueu totau, un long metratge, ''[[lo Prat de Bezhin]]'', foguèt destruch per leis autoritats [[URSS|sovieticas]] e reconstituït a partir de [[fotograma]]s descubèrts dins lo corrent deis [[ans 1960]]. Un cort metratge, ''[[Death Day]]'' sortit ais [[USA|Estats Units]] en [[1934]], es considerat coma perdut. L'ensemble d'aquela òbra foguèt realizada entre [[1923]] e [[1948]], mai la partida finala d'''[[Ivan lo Terrible (film)|Ivan lo Terrible]]'' sortiguèt en [[1958]], 14 ans après la mòrt d'Eisenstein. D'un biais generau, la filmografia d'Eisenstein pòu èsser devesida en tres partidas. La premiera va de [[1923]] a [[1929]] e s'inscriu dins un cinèma revolucionari centrat sus la defensa e la promoccion de las idèas [[comunisme|comunistas]] e [[URSS|sovieticas]] (''[[La Grèva (film)|La Grèva]]'', ''[[Lo Cuirassat Potemkin]]'', ''[[Octòbre (film)|Octòbre]]'' e ''[[La Linha Generala]]''). Lei massas popularas e lo montatge i tènon un ròtle centrau. Puei, de [[1930]] a [[1937]], Eisenstein s'orientèt vèrs un cinèma mai experimentau. Es lo periòde dei dos films inacabats de sa carriera (''[[¡Que viva México!]]'', ''[[Lo Prat de Bezhin]]''). Enfin, de [[1938]] a [[1948]], realizèt ''[[Alexandre Nevski (film)|Alexandre Nevski]]'' e ''[[Ivan lo Terrible (film)|Ivan lo Terrible]]''. Aquelei films mòstran una evolucion vèrs lo racònte [[istòria|istoric]], de personatges marcants e un estil monumentau. ==== ''Lo Cuirassat Potemkin'' ==== {{veire|Cuirassat Potemkin}} ==== ''Alexandre Nevski'' ==== {{veire|Alexandre Nevski (film)}} ==== ''Ivan lo Terrible'' ==== {{veire|Ivan lo Terrible (film)}} == Lei Caps d'òbra == [[Fichièr:Russia-2000-stamp-Sergei Eisenstein.jpg|thumb|300 px|right|...]] Realizèt l'òbra geniala ''Octòbre'' ([[1927]]), reconstruccion dei fachs decisius de [[1917]], basada sus l'òbra dau jornalista estatsunidenc [[John Reed]] ''Lei dètz jorns qu'esbrandèron lo Mond''. Comencèt alora d'aver de problèmas seriós amb la censura sovietica, çò que lo menèt a signar un contracte amb la Paramount e a s'installar ais [[Estats Units]]. Pasmens, obtenguèt pas lo permés de residéncia e poguèt pas enregar ges de projècte. Alora se n'anèt en [[Mexic]], que i rodèt lo filme incomplet ''¡Que viva México!'', una òbra ont assagèt de montatges aproximatius diferents. L' MGM aqueriguèt a una venda a l'enquant una part dei negatius, que puei leis utilizèt dins ''¡Viva Villa!''; una autra part passèt au productor Sol Lesser que realizèt amb aquelei fragments ''Tormenta subre Mexic''. Una quita amiga d'Eisenstein, [[Mary Seaton]], n'utilizèt una autra part dins lo filme ''Temps au soleu'', d'influéncia decisiva dins lo desvolopament posterior dau cinèma mexican. Après son experiéncia de pauc de succès coma cineasta en exili, decidiguèt de tornar en [[URSS]]. Tornarmai s'embronquèt a de dificultats grandas per menar a tèrme son trabalh. Lo rodatge dau ''Prat de Bezhin'', basat sus un cònte d'[[Ivan Turgenev]], foguèt interromput per la [[censura]]. Alora se dediquèt a la redaccion de tèxts teorics brilhants, mentre que demenissián leis atacas politicas còntra son òbra e sa persona; d'atacas qu'empachèron pas que rodèsse ''[[Aliexandr Nevskii]]'' ([[1938]]), son primier filme sonòr, amb la musica de [[Serguei Prokofiev]], amb lo quau ganhèt lo prèmi [[Stalin]]. Amb ''Ivan lo Terrible'' ([[1942]]) inicièt un projècte biografic ambiciós a l'entorn de la figura dau tzar [[Ivan IV]], que son estructura originala se compausava de tres parts; la burocracia sovietica interpretèt l'òbra coma una denóncia dau culte de la personalitat d'Stalin. La segonda part dau projècte, ''La conjuracion dei boiars'', foguèt proïbida fins a la mòrt dau dictator, en [[1953]], cinc ans après lo decès dau quite director cinematografic. Sergei Eisenstein s'es destacat coma teorician amb d'òbras coma ''Teoria e tecnica cinematografica,'' ''La forma dins lo cinèma'', ''Reflexions d'un cineasta'' e ''Realizacion cinematografica'', en mai d'articles e d'assais multiples . == Filmografia == * '''[[Дневник Ґлумова]]'''....... ''[[Lo jornau de Glumov]]'' ([[1923]]) ''filme cort'' * '''[[Стачка]]'''....... ''[[La grèva]]'' ([[1924]]) * '''[[Lo cuirassat Potemkin|Броненосец Потёмкин]]'''....... ''[[Lo cuirassat Potemkin]]'' ([[1925]]) * '''[[Octobre (filme, 1928)|Oктябрь]]'''....... ''[[Octobre (filme, 1928)|Octòbre]]'' ([[1928]]) * '''[[Старое и новое]]'''....... ''[[Çò vielh e çò nòu]]'' ([[1926]]-[[1929]]) * '''[[¡Que viva México!]]''' ([[1931]]) (''inacabat'') * ''' [[Бежин дүг]]'''....... ''[[Lo prat de Bezhin]]'' ([[1936]]) (''inacabat''... sòbran solament de fotogramas d'aiceste filme destrusit per la censura estaliniana) * '''[[Александр Невский]]'''....... ''[[Aliexandr Nevskii]]'' ([[1938]]) * '''[[Иван Гросный (1-я cepия)]]'''....... ''[[Ivan lo Terrible I]]'' ([[1942]]) * '''[[Иван Гросный (2-я cepия , сказ второй - ''Боярский заговор'')]]'''....... ''[[Ivan lo Terrible II: la conjuracion dei boiars]]'' ([[1946]]) * '''[[Иван Гросный (неоконченный, 3-я cepия)]]'''....... ''[[Ivan lo Terrible III]]'' (''inacabat'') == Bibliografia == === Òbras de Sergei Eisenstein === * [[Fichièr:Accessories-text-editor.png|120 px]] ==== reviradas italianas ==== * '''''[[La natura non-indifferente]]'''''... [[Marsilio Editori]] [[Venècia]] [[1981]] (reed. [[2003]]) * ''[[Il Colore]]''... idem id [[1982] * '''''[[Teoria generala del montaggio]]'''''... id id [[1985]] (reed [[2004]]) * ''[[Il Montaggio]]''... id id [[1986]] * ''[[La Regia]]''... id id [[1989]] * '''''[[Stili di regia]]'''''... id id [[1993]] (reed [[2003]]) * '''''[[Il Movimento espressivo]]'''''... id id [[1998]] * ''[[Lezioni di regia]]''... id id [[2000]] * ''[[Walt Disney]]'' SE [[2004]] * '''''[[Charlie Chaplin]]''''' id [[2005]] * '''''[[La forma cimematografica]]''''' [[Einaudi]] [[Turin]] [[id]] * '''''[[Memorie]]'''''... Marsilio Editori Venècia [[2006]] ==== a l'entorn de l'òme e de l'artista ==== * [[Fichièr:Wikisource logo suggestion - curved books.png|120 px]] ===== en anglés ===== * [[Kristin Thompson]]: ''Eisenstein's Ivan the terrible: a neoformalist analysis''... [[Princeton University Press]] [[1981]] * [[Jay Leyda]]: '''''Eisenstein at work'''''... [[Pantheon books]] [[The museum of modern art]] [[1982]] * [[David Bordwell]]: '''''The cinema of Eisenstein''''' [[Harvard University Press]] [[Londres]] [[1993]] * [[Richard Taylor]] & [[I. Christie]]... ''Eisenstein rediscovered''... [[Routledge]] [[1993]] * [[Richard Taylor]]: ''The Eisenstein reader''... [[British Film Institute]] [[1998]] * [[Richard Taylor]]: ''October''... idem [[2002]] * [[Yuri Tsivian]]: ''Ivan the terrible''... id id ===== en francés ===== * [[Léon Moussinac]]: ''Serge Eisenstein'' (''sic!'')... [[Seghers]] [[París]] [[1964]] * [[Dominique Fernandez]]: ''Eisenstein'' [[Bernard Grasset ed.]] id [[1975]] * [[Marie-Claire Roparz-Wuilleumier]] & [[Pierre Sorlin]]: ''Octobre: écriture et idéologie''... [[Éd. Albatros]] id [[1976]] * [[Jean Mitry]]: '''''S.M. Eisenstein'''''... [[Éditions Universitaires]] id [[1978]] * [[Jacques Aumont]]: ''Montage Eisenstein''... [[Éd. Albatros]] id [[1979]] (reed [[2005]]) * [[Barthélémy Amengual]]: '''''Que viva Eisenstein'''''... [[Lausana]] [[L'Âge d'homme]] [[1980]] * [[François Albera]]: ''Eisenstein et le constructivisme russe''... idem [[1990]] * [[François Albera]] '''''Eisenstein dans le texte'''''... òbra collectiva bailejada per F. Albera, [[CINéMAS]] [[2001]] * [[Dominique Chateau]] & [[François Jost]] (bailejar): ''Eisenstein, l'ancien et le nouveau'' [[Publications de la Sorbonne]] [[París]] [[2002]] * [[Jrean-Louis Leutrat]]: ''Échos d'Ivan le terrible''... [[De Boeck Université]] [[Brussèlas]] [[2006]] ===== en italian ===== * [[Viktor Sklovskij]]: ''Sua Maestà Eisenstein: biografia di un protagonista'' [[De Donato]] [[1974]] * [[Pier-Marco De Santi]] (causida): '''''[[I disegni di Eisenstein]]'''''... [[Laterza]] [[1981]] * [[Pietro Montani]]: '''''Sergej Ejsenstejn: oltre il cinema'''''... [[Venècia]] [[La Biennale di Venezia]] [[1991]] * [[Aldo Grasso]]: ''Sergej M. Ėjzenštejn''... [[Il Castro Cinema num. 6]] [[Editrice Il Castoro]] [[Milan]] [[2007]] == Ligams extèrnes == * [[Fichièr:Www.gif|35 px]] {{imdb nom| id=0001178}} == Nòtas e referéncias == <references/> {{DEFAULTSORT:Eisenstein, Sergei}} [[Categoria:Personalitat del cinèma]] [[Categoria:Realizator rus]] [[Categoria:Propaganda]] [[Categoria:Teorician del cinèma]] [[Categoria:Naissença en 1898]] [[Categoria:Decès en 1948]] [[Categoria:Decès a Moscòu]] md83fwvu3fqpqm9dgk75qtgdqx9q41x 2510330 2510329 2026-10-08T05:00:55Z Nicolas Eynaud 6858 /* Lo Cuirassat Potemkin */ 2510330 wikitext text/x-wiki {{1000 fondamentals}} [[Fichièr:Sergei Eisenstein 02.jpg|thumb|300 px|right|Sergei Eisenstein en 1935.]] '''Sergei Mikhailovich Eisenstein/Eizenshtein''' (en [[rus]]: ''Сергей Михайлович Эйзенштейн'') o '''Sergejs Eizenšteins''' (en [[leton]]) (nascut a [[Riga]] lo [[23 de genièr|23 de genier]] de [[1898]] - mòrt a [[Moscòu]] l'[[11 de febrièr|11 de febrier]] de [[1948]]) foguèt un cineasta [[Letònia|leton]] e [[Russia|rus]] (amb d'originas alemandas, josievas e suedesas) que tenguèt un ròtle majorau dins la cultura de l'[[URSS]] e dins l'istòria dau [[cinèma]]. Especialament foguèt director, montaire e teorician dau cinèma. == Vida e formacion == Fiu d'un paire d'origina josieva, alemanda e suedesa e d'una maire russa ortodòxa, estudièt l'arquitectura e lei Bèleis Arts mai interrompèt leis estudis per fin de s'engatjar dins lei milícias popularas que participèron a la [[Revolucion d'Octobre|Revolucion d’Octòbre]]. Dins l'[[Armada Roja]], intrèt en contacte amb lo teatre en trabalhant coma responsable dei decòrs e coma director e interprèt d'espectacles pichons per la tropa. La sieuna experiéncia coma director de scèna dau Teatre Obrier ([[1920]]) lo quichèt a estudiar la direccion teatrala a l'escòla estatala. Aquí desvolopèt una concepcion personala de l'art dramatic basada sus la juxtaposicion d'imatges de contengut emocionau fòrt e seguiguèt leis ensenhaments de [[Vsevolod Meyerhold]]. == Leis Òbras == Son primier contacte amb lo cinèma foguèt lo rodatge d'un pichòt cortmetratge inclús dins lo montatge de l'òbra teatrala ''Lo savi''. Comencèt de s'interessar activament a aqueu mejan artistic nòu e rodèt lo lòngmetratge ''La grèva'' ([[1924]]), amb una sequéncia famosa que i utilitzèt l'imatge dau bestiau sacrificat au tuador, intercalat amb un autre de trabalhadors fusilhats per de soudats tzaristas. En seguida dau rodatge de ''La grèva'', trenquèt amb lo Proletkult. Alunhat ja dau Teatre Obrier, recebèt la mission de rodar un filme commemoratiu de la [[Revolucion de 1905]] que se transformèt en la sieuna òbra mai celèbra: ''Lo cuirassat Potiomkin'' ([[1925]]). Considerada coma una dei fitas majoras atenchas per lo cinèma mut, la scèna de la mutinariá dins lo vaissèu e la scèna vertiginosa d'accion deis escaliers constituisson de ponchs decisius dins la configuracion dau lengatge cinematografic. === Contribucion a l'art cinematografica === ==== Lo montatge ==== La contribucion pus importanta d'Eisenstein a l'[[art]] [[cinèma|cinematografic]] pertòca lo montatge, es a dire l'[[art]] d'assemblar lei diferents plans d'un [[film]]. D'efiech, dins lo corrent deis [[ans 1920]], lo [[cinèma]] dominant, mai que mai [[Estats Units d'America|estatsunidenc]], utilizava quasi unicament lo montatge per servir la continuitat [[narracion|narrativa]] dau racònte<ref name="Niney 2002 p. 42">'''[[francés|(fr)]]''' François Niney, ''L'épreuve du réel à l'écran. Essai sur le principe de réalité documentaire'', Brussèlas, De Boeck Supérieur, 2{{a}} edicion, 2002, p. 42.</ref><ref>Aquela tecnica inspira totjorn de realizators que permet de ben conservar la realitat espaciala e la logica de l'intriga.</ref>. L'objectiu èra de liar lei plans d'un biais fluid e discrèt per empachar l'espectator de remarcar lo passatge d'un imatge a un autre. Eisenstein prepausèt una concepcion fòrça diferenta<ref name="Niney 2002 p. 43">'''[[francés|(fr)]]''' François Niney, ''L'épreuve du réel à l'écran. Essai sur le principe de réalité documentaire'', Brussèlas, De Boeck Supérieur, 2{{a}} edicion, 2002, p. 43.</ref><ref name="Andrew 1976 pp. 57-60">'''[[anglés|(en)]]''' J. Dudley Andrew, ''The Major Film Theories. An Introduction'', Oxford University Press, 1976, pp. 57-60.</ref>. Segon eu, lo montatge èra pas un simple otís d'assemblatge au servici dau racònte, mai lo còr dau trabalh dau realizator e lo mejan principau d'expression de l'art cinematografic. Per aquò, desvolopèt l'idèa que lo sens se forma a partir de la collision entre dos plans. Dins aquela concepcion, dos imatges juxtapausats s'addicionan pas. Au contrari, lor collision pòu engendrar dins l'esperit de l'espectator una idèa ò una [[emocion]] absenta dei dos imatges considerats d'un biais separat<ref name="Niney 2002 p. 43">'''[[francés|(fr)]]''' François Niney, ''L'épreuve du réel à l'écran. Essai sur le principe de réalité documentaire'', Brussèlas, De Boeck Supérieur, 2{{a}} edicion, 2002, p. 43.</ref>. La [[musica]] pòu tanben renforçar aqueleis efiechs<ref name="Andrew 1976 pp. 57-60">'''[[anglés|(en)]]''' J. Dudley Andrew, ''The Major Film Theories. An Introduction'', Oxford University Press, 1976, pp. 57-60.</ref>. Ansin, per Eisenstein, lo montatge vèn un acte creator, vision qu'ocupa encara una plaça centrala dins lo cinèma modèrne car lei procès d'Eisenstein, revolucionaris durant la premiera partida dau sègle XX, an largament integrat la nòrma cinematografica. En particular, lo montatge es totjorn utilizat per crear lo ritme e lo sens dei films actuaus. Pasmens, Eisenstein possèt seis idèas mai luench. Aquò foguèt a l'origina dau « montatge intellectuau »<ref name="Niney 2002 p. 43">'''[[francés|(fr)]]''' François Niney, ''L'épreuve du réel à l'écran. Essai sur le principe de réalité documentaire'', Brussèlas, De Boeck Supérieur, 2{{a}} edicion, 2002, p. 43.</ref>. Segon aquela teoria, èra possible d'utilizar la collision deis imatges per exprimir de concèptes abstrachs e permetre l'emergéncia d'una pensada vertadiera dins l'esperit de l'espectator. Per Eisenstein, lo cinèma veniá alora capable de rasonar en luòga de se contentar de contar e d'esmòure. Dins aquò, aquela vision, inscricha dins l'encastre de la [[revolucion]] [[URSS|sovietica]], aguèt mens de succès car son abstraccion podiá pèrdre l'espectator dins una mena de rebus e l'alunchar de l'aspècte emocionau ò patetic de l'òbra<ref name="Niney 2002 p. 44">'''[[francés|(fr)]]''' François Niney, ''L'épreuve du réel à l'écran. Essai sur le principe de réalité documentaire'', Brussèlas, De Boeck Supérieur, 2{{a}} edicion, 2002, p. 44.</ref>. ==== La concepcion de l'espectator ==== La teoria dau montatge d'Eisenstein èra parallèla a sa concepcion de l'espectator. Per eu, l'espectator èra pas unicament un testimòni passiu contemplant l'istòria. Au contrari, lo film deviá agir sus lo public per i suscitar de reaccions. Aquela concepcion èra indissociabla dau percors [[politica|politic]] d'Eisenstein, inscrich dins la vida [[politica]] de l'[[URSS]] deis [[ans 1920]]. D'efiech, leis autoritats e lei cineastas sovietics d'aqueu temps consideravan lo [[cinèma]] coma un [[art]] au servici de la [[revolucion]]. Leis òbras devián donc suscitar d'emocions e de sentiments [[comunisme|procomunistas]]. Aqueu besonh foguèt a l'origina de l'encaminament intellectuau d'Eisenstein sus lo montatge e sus sa volontat de s'alunchar dau cinèma narratiu. ==== Lo trabalh teoric ==== Durant sa carriera, Eisenstein foguèt pas unicament un realizator que s'interessèt tanben fòrça a la teoria dau [[cinèma]]. Una part significativa de son importància dins l'[[istòria]] d'aquel [[art]] provèn ansin de seis escrichs e de son ensenhament. Foguèt ansin l'autor de plusors tèxtes d'analisi sus lo montatge, la composicion deis imatges e lei relacions entre lo son e l'imatge. Per aquò, integrèt a sei teorias d'elements eissits d'autreis [[art]]s ([[literatura]], [[pintura]], [[teatre]]<ref>'''[[anglés|(en)]]''' James Goodwin, ''Eisenstein, Cinema, and History'', University of Illinois Press, 1993, p. 36.</ref>, etc.) e de teorias [[sciéncia|scientificas]] recentas. Pasmens, fau nòtar que la teoria d'Eisenstein foguèt en evolucion constanta. Ansin, abandonèt de còps de pans importants de sei concepcions au profiech d'idèas novèlas e imaginèt mai d'un biais diferent de montar un film<ref>'''[[francés|(fr)]]''' François Niney, ''L'épreuve du réel à l'écran. Essai sur le principe de réalité documentaire'', Brussèlas, De Boeck Supérieur, 2{{a}} edicion, 2002, pp. 44-45.</ref>. Son activitat d'ensenhament foguèt un autre element important a l'origina de sa plaça dins l'istòria de l'art cinematografic. D'efiech, transmetèt sa pensada a plusors generacions d'estudiants, çò que li permetèt de difusar seis idèas en delà de sei films. Après sa [[mòrt]], aquò favorizèt la collècta e la publicacion de seis escrichs au sen d'un còrpus coerent que demòra una referéncia estudiada dins leis escòlas de cinèma. === Filmografia e films principaus === ==== Generalitats ==== En despiech de son importància dins l'[[istòria]] dau [[cinèma]], l'òbra d'Eisenstein es relativament limitada. Se compausava de uech longs metratges, que dos son demorats inacabats, e de tres corts metratges. Pasmens, sus aqueu totau, un long metratge, ''[[lo Prat de Bezhin]]'', foguèt destruch per leis autoritats [[URSS|sovieticas]] e reconstituït a partir de [[fotograma]]s descubèrts dins lo corrent deis [[ans 1960]]. Un cort metratge, ''[[Death Day]]'' sortit ais [[USA|Estats Units]] en [[1934]], es considerat coma perdut. L'ensemble d'aquela òbra foguèt realizada entre [[1923]] e [[1948]], mai la partida finala d'''[[Ivan lo Terrible (film)|Ivan lo Terrible]]'' sortiguèt en [[1958]], 14 ans après la mòrt d'Eisenstein. D'un biais generau, la filmografia d'Eisenstein pòu èsser devesida en tres partidas. La premiera va de [[1923]] a [[1929]] e s'inscriu dins un cinèma revolucionari centrat sus la defensa e la promoccion de las idèas [[comunisme|comunistas]] e [[URSS|sovieticas]] (''[[La Grèva (film)|La Grèva]]'', ''[[Lo Cuirassat Potemkin]]'', ''[[Octòbre (film)|Octòbre]]'' e ''[[La Linha Generala]]''). Lei massas popularas e lo montatge i tènon un ròtle centrau. Puei, de [[1930]] a [[1937]], Eisenstein s'orientèt vèrs un cinèma mai experimentau. Es lo periòde dei dos films inacabats de sa carriera (''[[¡Que viva México!]]'', ''[[Lo Prat de Bezhin]]''). Enfin, de [[1938]] a [[1948]], realizèt ''[[Alexandre Nevski (film)|Alexandre Nevski]]'' e ''[[Ivan lo Terrible (film)|Ivan lo Terrible]]''. Aquelei films mòstran una evolucion vèrs lo racònte [[istòria|istoric]], de personatges marcants e un estil monumentau. ==== ''Lo Cuirassat Potemkin'' ==== {{veire|Cuirassat Potemkin}} Lo ''[[Cuirassat Potemkin]]'' es un film mut istoric e politic sortit en [[1925]] que s'inspira de la [[mutinariá dau cuirassat Potemkin]]. Se devesís es cinc partidas que còntan lo començament de la [[mutinariá]], l'[[assassinat]] dau cap deis insurgents per un oficier, l'omenatge de la populacion d'[[Odessa]] a aqueu cap, la repression de la populacion per la gàrdia imperiala e lo raliment de la [[marina militara|flòta]] ai mutins. ==== ''Alexandre Nevski'' ==== {{veire|Alexandre Nevski (film)}} ==== ''Ivan lo Terrible'' ==== {{veire|Ivan lo Terrible (film)}} == Lei Caps d'òbra == [[Fichièr:Russia-2000-stamp-Sergei Eisenstein.jpg|thumb|300 px|right|...]] Realizèt l'òbra geniala ''Octòbre'' ([[1927]]), reconstruccion dei fachs decisius de [[1917]], basada sus l'òbra dau jornalista estatsunidenc [[John Reed]] ''Lei dètz jorns qu'esbrandèron lo Mond''. Comencèt alora d'aver de problèmas seriós amb la censura sovietica, çò que lo menèt a signar un contracte amb la Paramount e a s'installar ais [[Estats Units]]. Pasmens, obtenguèt pas lo permés de residéncia e poguèt pas enregar ges de projècte. Alora se n'anèt en [[Mexic]], que i rodèt lo filme incomplet ''¡Que viva México!'', una òbra ont assagèt de montatges aproximatius diferents. L' MGM aqueriguèt a una venda a l'enquant una part dei negatius, que puei leis utilizèt dins ''¡Viva Villa!''; una autra part passèt au productor Sol Lesser que realizèt amb aquelei fragments ''Tormenta subre Mexic''. Una quita amiga d'Eisenstein, [[Mary Seaton]], n'utilizèt una autra part dins lo filme ''Temps au soleu'', d'influéncia decisiva dins lo desvolopament posterior dau cinèma mexican. Après son experiéncia de pauc de succès coma cineasta en exili, decidiguèt de tornar en [[URSS]]. Tornarmai s'embronquèt a de dificultats grandas per menar a tèrme son trabalh. Lo rodatge dau ''Prat de Bezhin'', basat sus un cònte d'[[Ivan Turgenev]], foguèt interromput per la [[censura]]. Alora se dediquèt a la redaccion de tèxts teorics brilhants, mentre que demenissián leis atacas politicas còntra son òbra e sa persona; d'atacas qu'empachèron pas que rodèsse ''[[Aliexandr Nevskii]]'' ([[1938]]), son primier filme sonòr, amb la musica de [[Serguei Prokofiev]], amb lo quau ganhèt lo prèmi [[Stalin]]. Amb ''Ivan lo Terrible'' ([[1942]]) inicièt un projècte biografic ambiciós a l'entorn de la figura dau tzar [[Ivan IV]], que son estructura originala se compausava de tres parts; la burocracia sovietica interpretèt l'òbra coma una denóncia dau culte de la personalitat d'Stalin. La segonda part dau projècte, ''La conjuracion dei boiars'', foguèt proïbida fins a la mòrt dau dictator, en [[1953]], cinc ans après lo decès dau quite director cinematografic. Sergei Eisenstein s'es destacat coma teorician amb d'òbras coma ''Teoria e tecnica cinematografica,'' ''La forma dins lo cinèma'', ''Reflexions d'un cineasta'' e ''Realizacion cinematografica'', en mai d'articles e d'assais multiples . == Filmografia == * '''[[Дневник Ґлумова]]'''....... ''[[Lo jornau de Glumov]]'' ([[1923]]) ''filme cort'' * '''[[Стачка]]'''....... ''[[La grèva]]'' ([[1924]]) * '''[[Lo cuirassat Potemkin|Броненосец Потёмкин]]'''....... ''[[Lo cuirassat Potemkin]]'' ([[1925]]) * '''[[Octobre (filme, 1928)|Oктябрь]]'''....... ''[[Octobre (filme, 1928)|Octòbre]]'' ([[1928]]) * '''[[Старое и новое]]'''....... ''[[Çò vielh e çò nòu]]'' ([[1926]]-[[1929]]) * '''[[¡Que viva México!]]''' ([[1931]]) (''inacabat'') * ''' [[Бежин дүг]]'''....... ''[[Lo prat de Bezhin]]'' ([[1936]]) (''inacabat''... sòbran solament de fotogramas d'aiceste filme destrusit per la censura estaliniana) * '''[[Александр Невский]]'''....... ''[[Aliexandr Nevskii]]'' ([[1938]]) * '''[[Иван Гросный (1-я cepия)]]'''....... ''[[Ivan lo Terrible I]]'' ([[1942]]) * '''[[Иван Гросный (2-я cepия , сказ второй - ''Боярский заговор'')]]'''....... ''[[Ivan lo Terrible II: la conjuracion dei boiars]]'' ([[1946]]) * '''[[Иван Гросный (неоконченный, 3-я cepия)]]'''....... ''[[Ivan lo Terrible III]]'' (''inacabat'') == Bibliografia == === Òbras de Sergei Eisenstein === * [[Fichièr:Accessories-text-editor.png|120 px]] ==== reviradas italianas ==== * '''''[[La natura non-indifferente]]'''''... [[Marsilio Editori]] [[Venècia]] [[1981]] (reed. [[2003]]) * ''[[Il Colore]]''... idem id [[1982] * '''''[[Teoria generala del montaggio]]'''''... id id [[1985]] (reed [[2004]]) * ''[[Il Montaggio]]''... id id [[1986]] * ''[[La Regia]]''... id id [[1989]] * '''''[[Stili di regia]]'''''... id id [[1993]] (reed [[2003]]) * '''''[[Il Movimento espressivo]]'''''... id id [[1998]] * ''[[Lezioni di regia]]''... id id [[2000]] * ''[[Walt Disney]]'' SE [[2004]] * '''''[[Charlie Chaplin]]''''' id [[2005]] * '''''[[La forma cimematografica]]''''' [[Einaudi]] [[Turin]] [[id]] * '''''[[Memorie]]'''''... Marsilio Editori Venècia [[2006]] ==== a l'entorn de l'òme e de l'artista ==== * [[Fichièr:Wikisource logo suggestion - curved books.png|120 px]] ===== en anglés ===== * [[Kristin Thompson]]: ''Eisenstein's Ivan the terrible: a neoformalist analysis''... [[Princeton University Press]] [[1981]] * [[Jay Leyda]]: '''''Eisenstein at work'''''... [[Pantheon books]] [[The museum of modern art]] [[1982]] * [[David Bordwell]]: '''''The cinema of Eisenstein''''' [[Harvard University Press]] [[Londres]] [[1993]] * [[Richard Taylor]] & [[I. Christie]]... ''Eisenstein rediscovered''... [[Routledge]] [[1993]] * [[Richard Taylor]]: ''The Eisenstein reader''... [[British Film Institute]] [[1998]] * [[Richard Taylor]]: ''October''... idem [[2002]] * [[Yuri Tsivian]]: ''Ivan the terrible''... id id ===== en francés ===== * [[Léon Moussinac]]: ''Serge Eisenstein'' (''sic!'')... [[Seghers]] [[París]] [[1964]] * [[Dominique Fernandez]]: ''Eisenstein'' [[Bernard Grasset ed.]] id [[1975]] * [[Marie-Claire Roparz-Wuilleumier]] & [[Pierre Sorlin]]: ''Octobre: écriture et idéologie''... [[Éd. Albatros]] id [[1976]] * [[Jean Mitry]]: '''''S.M. Eisenstein'''''... [[Éditions Universitaires]] id [[1978]] * [[Jacques Aumont]]: ''Montage Eisenstein''... [[Éd. Albatros]] id [[1979]] (reed [[2005]]) * [[Barthélémy Amengual]]: '''''Que viva Eisenstein'''''... [[Lausana]] [[L'Âge d'homme]] [[1980]] * [[François Albera]]: ''Eisenstein et le constructivisme russe''... idem [[1990]] * [[François Albera]] '''''Eisenstein dans le texte'''''... òbra collectiva bailejada per F. Albera, [[CINéMAS]] [[2001]] * [[Dominique Chateau]] & [[François Jost]] (bailejar): ''Eisenstein, l'ancien et le nouveau'' [[Publications de la Sorbonne]] [[París]] [[2002]] * [[Jrean-Louis Leutrat]]: ''Échos d'Ivan le terrible''... [[De Boeck Université]] [[Brussèlas]] [[2006]] ===== en italian ===== * [[Viktor Sklovskij]]: ''Sua Maestà Eisenstein: biografia di un protagonista'' [[De Donato]] [[1974]] * [[Pier-Marco De Santi]] (causida): '''''[[I disegni di Eisenstein]]'''''... [[Laterza]] [[1981]] * [[Pietro Montani]]: '''''Sergej Ejsenstejn: oltre il cinema'''''... [[Venècia]] [[La Biennale di Venezia]] [[1991]] * [[Aldo Grasso]]: ''Sergej M. Ėjzenštejn''... [[Il Castro Cinema num. 6]] [[Editrice Il Castoro]] [[Milan]] [[2007]] == Ligams extèrnes == * [[Fichièr:Www.gif|35 px]] {{imdb nom| id=0001178}} == Nòtas e referéncias == <references/> {{DEFAULTSORT:Eisenstein, Sergei}} [[Categoria:Personalitat del cinèma]] [[Categoria:Realizator rus]] [[Categoria:Propaganda]] [[Categoria:Teorician del cinèma]] [[Categoria:Naissença en 1898]] [[Categoria:Decès en 1948]] [[Categoria:Decès a Moscòu]] l1mrgto5x7z4am71741exeti5yirdqa 2510331 2510330 2026-10-08T05:01:11Z Nicolas Eynaud 6858 /* Lo Cuirassat Potemkin */ 2510331 wikitext text/x-wiki {{1000 fondamentals}} [[Fichièr:Sergei Eisenstein 02.jpg|thumb|300 px|right|Sergei Eisenstein en 1935.]] '''Sergei Mikhailovich Eisenstein/Eizenshtein''' (en [[rus]]: ''Сергей Михайлович Эйзенштейн'') o '''Sergejs Eizenšteins''' (en [[leton]]) (nascut a [[Riga]] lo [[23 de genièr|23 de genier]] de [[1898]] - mòrt a [[Moscòu]] l'[[11 de febrièr|11 de febrier]] de [[1948]]) foguèt un cineasta [[Letònia|leton]] e [[Russia|rus]] (amb d'originas alemandas, josievas e suedesas) que tenguèt un ròtle majorau dins la cultura de l'[[URSS]] e dins l'istòria dau [[cinèma]]. Especialament foguèt director, montaire e teorician dau cinèma. == Vida e formacion == Fiu d'un paire d'origina josieva, alemanda e suedesa e d'una maire russa ortodòxa, estudièt l'arquitectura e lei Bèleis Arts mai interrompèt leis estudis per fin de s'engatjar dins lei milícias popularas que participèron a la [[Revolucion d'Octobre|Revolucion d’Octòbre]]. Dins l'[[Armada Roja]], intrèt en contacte amb lo teatre en trabalhant coma responsable dei decòrs e coma director e interprèt d'espectacles pichons per la tropa. La sieuna experiéncia coma director de scèna dau Teatre Obrier ([[1920]]) lo quichèt a estudiar la direccion teatrala a l'escòla estatala. Aquí desvolopèt una concepcion personala de l'art dramatic basada sus la juxtaposicion d'imatges de contengut emocionau fòrt e seguiguèt leis ensenhaments de [[Vsevolod Meyerhold]]. == Leis Òbras == Son primier contacte amb lo cinèma foguèt lo rodatge d'un pichòt cortmetratge inclús dins lo montatge de l'òbra teatrala ''Lo savi''. Comencèt de s'interessar activament a aqueu mejan artistic nòu e rodèt lo lòngmetratge ''La grèva'' ([[1924]]), amb una sequéncia famosa que i utilitzèt l'imatge dau bestiau sacrificat au tuador, intercalat amb un autre de trabalhadors fusilhats per de soudats tzaristas. En seguida dau rodatge de ''La grèva'', trenquèt amb lo Proletkult. Alunhat ja dau Teatre Obrier, recebèt la mission de rodar un filme commemoratiu de la [[Revolucion de 1905]] que se transformèt en la sieuna òbra mai celèbra: ''Lo cuirassat Potiomkin'' ([[1925]]). Considerada coma una dei fitas majoras atenchas per lo cinèma mut, la scèna de la mutinariá dins lo vaissèu e la scèna vertiginosa d'accion deis escaliers constituisson de ponchs decisius dins la configuracion dau lengatge cinematografic. === Contribucion a l'art cinematografica === ==== Lo montatge ==== La contribucion pus importanta d'Eisenstein a l'[[art]] [[cinèma|cinematografic]] pertòca lo montatge, es a dire l'[[art]] d'assemblar lei diferents plans d'un [[film]]. D'efiech, dins lo corrent deis [[ans 1920]], lo [[cinèma]] dominant, mai que mai [[Estats Units d'America|estatsunidenc]], utilizava quasi unicament lo montatge per servir la continuitat [[narracion|narrativa]] dau racònte<ref name="Niney 2002 p. 42">'''[[francés|(fr)]]''' François Niney, ''L'épreuve du réel à l'écran. Essai sur le principe de réalité documentaire'', Brussèlas, De Boeck Supérieur, 2{{a}} edicion, 2002, p. 42.</ref><ref>Aquela tecnica inspira totjorn de realizators que permet de ben conservar la realitat espaciala e la logica de l'intriga.</ref>. L'objectiu èra de liar lei plans d'un biais fluid e discrèt per empachar l'espectator de remarcar lo passatge d'un imatge a un autre. Eisenstein prepausèt una concepcion fòrça diferenta<ref name="Niney 2002 p. 43">'''[[francés|(fr)]]''' François Niney, ''L'épreuve du réel à l'écran. Essai sur le principe de réalité documentaire'', Brussèlas, De Boeck Supérieur, 2{{a}} edicion, 2002, p. 43.</ref><ref name="Andrew 1976 pp. 57-60">'''[[anglés|(en)]]''' J. Dudley Andrew, ''The Major Film Theories. An Introduction'', Oxford University Press, 1976, pp. 57-60.</ref>. Segon eu, lo montatge èra pas un simple otís d'assemblatge au servici dau racònte, mai lo còr dau trabalh dau realizator e lo mejan principau d'expression de l'art cinematografic. Per aquò, desvolopèt l'idèa que lo sens se forma a partir de la collision entre dos plans. Dins aquela concepcion, dos imatges juxtapausats s'addicionan pas. Au contrari, lor collision pòu engendrar dins l'esperit de l'espectator una idèa ò una [[emocion]] absenta dei dos imatges considerats d'un biais separat<ref name="Niney 2002 p. 43">'''[[francés|(fr)]]''' François Niney, ''L'épreuve du réel à l'écran. Essai sur le principe de réalité documentaire'', Brussèlas, De Boeck Supérieur, 2{{a}} edicion, 2002, p. 43.</ref>. La [[musica]] pòu tanben renforçar aqueleis efiechs<ref name="Andrew 1976 pp. 57-60">'''[[anglés|(en)]]''' J. Dudley Andrew, ''The Major Film Theories. An Introduction'', Oxford University Press, 1976, pp. 57-60.</ref>. Ansin, per Eisenstein, lo montatge vèn un acte creator, vision qu'ocupa encara una plaça centrala dins lo cinèma modèrne car lei procès d'Eisenstein, revolucionaris durant la premiera partida dau sègle XX, an largament integrat la nòrma cinematografica. En particular, lo montatge es totjorn utilizat per crear lo ritme e lo sens dei films actuaus. Pasmens, Eisenstein possèt seis idèas mai luench. Aquò foguèt a l'origina dau « montatge intellectuau »<ref name="Niney 2002 p. 43">'''[[francés|(fr)]]''' François Niney, ''L'épreuve du réel à l'écran. Essai sur le principe de réalité documentaire'', Brussèlas, De Boeck Supérieur, 2{{a}} edicion, 2002, p. 43.</ref>. Segon aquela teoria, èra possible d'utilizar la collision deis imatges per exprimir de concèptes abstrachs e permetre l'emergéncia d'una pensada vertadiera dins l'esperit de l'espectator. Per Eisenstein, lo cinèma veniá alora capable de rasonar en luòga de se contentar de contar e d'esmòure. Dins aquò, aquela vision, inscricha dins l'encastre de la [[revolucion]] [[URSS|sovietica]], aguèt mens de succès car son abstraccion podiá pèrdre l'espectator dins una mena de rebus e l'alunchar de l'aspècte emocionau ò patetic de l'òbra<ref name="Niney 2002 p. 44">'''[[francés|(fr)]]''' François Niney, ''L'épreuve du réel à l'écran. Essai sur le principe de réalité documentaire'', Brussèlas, De Boeck Supérieur, 2{{a}} edicion, 2002, p. 44.</ref>. ==== La concepcion de l'espectator ==== La teoria dau montatge d'Eisenstein èra parallèla a sa concepcion de l'espectator. Per eu, l'espectator èra pas unicament un testimòni passiu contemplant l'istòria. Au contrari, lo film deviá agir sus lo public per i suscitar de reaccions. Aquela concepcion èra indissociabla dau percors [[politica|politic]] d'Eisenstein, inscrich dins la vida [[politica]] de l'[[URSS]] deis [[ans 1920]]. D'efiech, leis autoritats e lei cineastas sovietics d'aqueu temps consideravan lo [[cinèma]] coma un [[art]] au servici de la [[revolucion]]. Leis òbras devián donc suscitar d'emocions e de sentiments [[comunisme|procomunistas]]. Aqueu besonh foguèt a l'origina de l'encaminament intellectuau d'Eisenstein sus lo montatge e sus sa volontat de s'alunchar dau cinèma narratiu. ==== Lo trabalh teoric ==== Durant sa carriera, Eisenstein foguèt pas unicament un realizator que s'interessèt tanben fòrça a la teoria dau [[cinèma]]. Una part significativa de son importància dins l'[[istòria]] d'aquel [[art]] provèn ansin de seis escrichs e de son ensenhament. Foguèt ansin l'autor de plusors tèxtes d'analisi sus lo montatge, la composicion deis imatges e lei relacions entre lo son e l'imatge. Per aquò, integrèt a sei teorias d'elements eissits d'autreis [[art]]s ([[literatura]], [[pintura]], [[teatre]]<ref>'''[[anglés|(en)]]''' James Goodwin, ''Eisenstein, Cinema, and History'', University of Illinois Press, 1993, p. 36.</ref>, etc.) e de teorias [[sciéncia|scientificas]] recentas. Pasmens, fau nòtar que la teoria d'Eisenstein foguèt en evolucion constanta. Ansin, abandonèt de còps de pans importants de sei concepcions au profiech d'idèas novèlas e imaginèt mai d'un biais diferent de montar un film<ref>'''[[francés|(fr)]]''' François Niney, ''L'épreuve du réel à l'écran. Essai sur le principe de réalité documentaire'', Brussèlas, De Boeck Supérieur, 2{{a}} edicion, 2002, pp. 44-45.</ref>. Son activitat d'ensenhament foguèt un autre element important a l'origina de sa plaça dins l'istòria de l'art cinematografic. D'efiech, transmetèt sa pensada a plusors generacions d'estudiants, çò que li permetèt de difusar seis idèas en delà de sei films. Après sa [[mòrt]], aquò favorizèt la collècta e la publicacion de seis escrichs au sen d'un còrpus coerent que demòra una referéncia estudiada dins leis escòlas de cinèma. === Filmografia e films principaus === ==== Generalitats ==== En despiech de son importància dins l'[[istòria]] dau [[cinèma]], l'òbra d'Eisenstein es relativament limitada. Se compausava de uech longs metratges, que dos son demorats inacabats, e de tres corts metratges. Pasmens, sus aqueu totau, un long metratge, ''[[lo Prat de Bezhin]]'', foguèt destruch per leis autoritats [[URSS|sovieticas]] e reconstituït a partir de [[fotograma]]s descubèrts dins lo corrent deis [[ans 1960]]. Un cort metratge, ''[[Death Day]]'' sortit ais [[USA|Estats Units]] en [[1934]], es considerat coma perdut. L'ensemble d'aquela òbra foguèt realizada entre [[1923]] e [[1948]], mai la partida finala d'''[[Ivan lo Terrible (film)|Ivan lo Terrible]]'' sortiguèt en [[1958]], 14 ans après la mòrt d'Eisenstein. D'un biais generau, la filmografia d'Eisenstein pòu èsser devesida en tres partidas. La premiera va de [[1923]] a [[1929]] e s'inscriu dins un cinèma revolucionari centrat sus la defensa e la promoccion de las idèas [[comunisme|comunistas]] e [[URSS|sovieticas]] (''[[La Grèva (film)|La Grèva]]'', ''[[Lo Cuirassat Potemkin]]'', ''[[Octòbre (film)|Octòbre]]'' e ''[[La Linha Generala]]''). Lei massas popularas e lo montatge i tènon un ròtle centrau. Puei, de [[1930]] a [[1937]], Eisenstein s'orientèt vèrs un cinèma mai experimentau. Es lo periòde dei dos films inacabats de sa carriera (''[[¡Que viva México!]]'', ''[[Lo Prat de Bezhin]]''). Enfin, de [[1938]] a [[1948]], realizèt ''[[Alexandre Nevski (film)|Alexandre Nevski]]'' e ''[[Ivan lo Terrible (film)|Ivan lo Terrible]]''. Aquelei films mòstran una evolucion vèrs lo racònte [[istòria|istoric]], de personatges marcants e un estil monumentau. ==== ''Lo Cuirassat Potemkin'' ==== {{veire|Cuirassat Potemkin}} Lo ''[[Cuirassat Potemkin]]'' es un film mut istoric e politic sortit en [[1925]] que s'inspira de la [[mutinariá dau cuirassat Potemkin]]. Se devesís es cinc partidas que còntan lo començament de la [[mutinariá]], l'[[assassinat]] dau cap deis insurgents per un [[oficier]], l'omenatge de la populacion d'[[Odessa]] a aqueu cap, la repression de la populacion per la gàrdia imperiala e lo raliment de la [[marina militara|flòta]] ai mutins. ==== ''Alexandre Nevski'' ==== {{veire|Alexandre Nevski (film)}} ==== ''Ivan lo Terrible'' ==== {{veire|Ivan lo Terrible (film)}} == Lei Caps d'òbra == [[Fichièr:Russia-2000-stamp-Sergei Eisenstein.jpg|thumb|300 px|right|...]] Realizèt l'òbra geniala ''Octòbre'' ([[1927]]), reconstruccion dei fachs decisius de [[1917]], basada sus l'òbra dau jornalista estatsunidenc [[John Reed]] ''Lei dètz jorns qu'esbrandèron lo Mond''. Comencèt alora d'aver de problèmas seriós amb la censura sovietica, çò que lo menèt a signar un contracte amb la Paramount e a s'installar ais [[Estats Units]]. Pasmens, obtenguèt pas lo permés de residéncia e poguèt pas enregar ges de projècte. Alora se n'anèt en [[Mexic]], que i rodèt lo filme incomplet ''¡Que viva México!'', una òbra ont assagèt de montatges aproximatius diferents. L' MGM aqueriguèt a una venda a l'enquant una part dei negatius, que puei leis utilizèt dins ''¡Viva Villa!''; una autra part passèt au productor Sol Lesser que realizèt amb aquelei fragments ''Tormenta subre Mexic''. Una quita amiga d'Eisenstein, [[Mary Seaton]], n'utilizèt una autra part dins lo filme ''Temps au soleu'', d'influéncia decisiva dins lo desvolopament posterior dau cinèma mexican. Après son experiéncia de pauc de succès coma cineasta en exili, decidiguèt de tornar en [[URSS]]. Tornarmai s'embronquèt a de dificultats grandas per menar a tèrme son trabalh. Lo rodatge dau ''Prat de Bezhin'', basat sus un cònte d'[[Ivan Turgenev]], foguèt interromput per la [[censura]]. Alora se dediquèt a la redaccion de tèxts teorics brilhants, mentre que demenissián leis atacas politicas còntra son òbra e sa persona; d'atacas qu'empachèron pas que rodèsse ''[[Aliexandr Nevskii]]'' ([[1938]]), son primier filme sonòr, amb la musica de [[Serguei Prokofiev]], amb lo quau ganhèt lo prèmi [[Stalin]]. Amb ''Ivan lo Terrible'' ([[1942]]) inicièt un projècte biografic ambiciós a l'entorn de la figura dau tzar [[Ivan IV]], que son estructura originala se compausava de tres parts; la burocracia sovietica interpretèt l'òbra coma una denóncia dau culte de la personalitat d'Stalin. La segonda part dau projècte, ''La conjuracion dei boiars'', foguèt proïbida fins a la mòrt dau dictator, en [[1953]], cinc ans après lo decès dau quite director cinematografic. Sergei Eisenstein s'es destacat coma teorician amb d'òbras coma ''Teoria e tecnica cinematografica,'' ''La forma dins lo cinèma'', ''Reflexions d'un cineasta'' e ''Realizacion cinematografica'', en mai d'articles e d'assais multiples . == Filmografia == * '''[[Дневник Ґлумова]]'''....... ''[[Lo jornau de Glumov]]'' ([[1923]]) ''filme cort'' * '''[[Стачка]]'''....... ''[[La grèva]]'' ([[1924]]) * '''[[Lo cuirassat Potemkin|Броненосец Потёмкин]]'''....... ''[[Lo cuirassat Potemkin]]'' ([[1925]]) * '''[[Octobre (filme, 1928)|Oктябрь]]'''....... ''[[Octobre (filme, 1928)|Octòbre]]'' ([[1928]]) * '''[[Старое и новое]]'''....... ''[[Çò vielh e çò nòu]]'' ([[1926]]-[[1929]]) * '''[[¡Que viva México!]]''' ([[1931]]) (''inacabat'') * ''' [[Бежин дүг]]'''....... ''[[Lo prat de Bezhin]]'' ([[1936]]) (''inacabat''... sòbran solament de fotogramas d'aiceste filme destrusit per la censura estaliniana) * '''[[Александр Невский]]'''....... ''[[Aliexandr Nevskii]]'' ([[1938]]) * '''[[Иван Гросный (1-я cepия)]]'''....... ''[[Ivan lo Terrible I]]'' ([[1942]]) * '''[[Иван Гросный (2-я cepия , сказ второй - ''Боярский заговор'')]]'''....... ''[[Ivan lo Terrible II: la conjuracion dei boiars]]'' ([[1946]]) * '''[[Иван Гросный (неоконченный, 3-я cepия)]]'''....... ''[[Ivan lo Terrible III]]'' (''inacabat'') == Bibliografia == === Òbras de Sergei Eisenstein === * [[Fichièr:Accessories-text-editor.png|120 px]] ==== reviradas italianas ==== * '''''[[La natura non-indifferente]]'''''... [[Marsilio Editori]] [[Venècia]] [[1981]] (reed. [[2003]]) * ''[[Il Colore]]''... idem id [[1982] * '''''[[Teoria generala del montaggio]]'''''... id id [[1985]] (reed [[2004]]) * ''[[Il Montaggio]]''... id id [[1986]] * ''[[La Regia]]''... id id [[1989]] * '''''[[Stili di regia]]'''''... id id [[1993]] (reed [[2003]]) * '''''[[Il Movimento espressivo]]'''''... id id [[1998]] * ''[[Lezioni di regia]]''... id id [[2000]] * ''[[Walt Disney]]'' SE [[2004]] * '''''[[Charlie Chaplin]]''''' id [[2005]] * '''''[[La forma cimematografica]]''''' [[Einaudi]] [[Turin]] [[id]] * '''''[[Memorie]]'''''... Marsilio Editori Venècia [[2006]] ==== a l'entorn de l'òme e de l'artista ==== * [[Fichièr:Wikisource logo suggestion - curved books.png|120 px]] ===== en anglés ===== * [[Kristin Thompson]]: ''Eisenstein's Ivan the terrible: a neoformalist analysis''... [[Princeton University Press]] [[1981]] * [[Jay Leyda]]: '''''Eisenstein at work'''''... [[Pantheon books]] [[The museum of modern art]] [[1982]] * [[David Bordwell]]: '''''The cinema of Eisenstein''''' [[Harvard University Press]] [[Londres]] [[1993]] * [[Richard Taylor]] & [[I. Christie]]... ''Eisenstein rediscovered''... [[Routledge]] [[1993]] * [[Richard Taylor]]: ''The Eisenstein reader''... [[British Film Institute]] [[1998]] * [[Richard Taylor]]: ''October''... idem [[2002]] * [[Yuri Tsivian]]: ''Ivan the terrible''... id id ===== en francés ===== * [[Léon Moussinac]]: ''Serge Eisenstein'' (''sic!'')... [[Seghers]] [[París]] [[1964]] * [[Dominique Fernandez]]: ''Eisenstein'' [[Bernard Grasset ed.]] id [[1975]] * [[Marie-Claire Roparz-Wuilleumier]] & [[Pierre Sorlin]]: ''Octobre: écriture et idéologie''... [[Éd. Albatros]] id [[1976]] * [[Jean Mitry]]: '''''S.M. Eisenstein'''''... [[Éditions Universitaires]] id [[1978]] * [[Jacques Aumont]]: ''Montage Eisenstein''... [[Éd. Albatros]] id [[1979]] (reed [[2005]]) * [[Barthélémy Amengual]]: '''''Que viva Eisenstein'''''... [[Lausana]] [[L'Âge d'homme]] [[1980]] * [[François Albera]]: ''Eisenstein et le constructivisme russe''... idem [[1990]] * [[François Albera]] '''''Eisenstein dans le texte'''''... òbra collectiva bailejada per F. Albera, [[CINéMAS]] [[2001]] * [[Dominique Chateau]] & [[François Jost]] (bailejar): ''Eisenstein, l'ancien et le nouveau'' [[Publications de la Sorbonne]] [[París]] [[2002]] * [[Jrean-Louis Leutrat]]: ''Échos d'Ivan le terrible''... [[De Boeck Université]] [[Brussèlas]] [[2006]] ===== en italian ===== * [[Viktor Sklovskij]]: ''Sua Maestà Eisenstein: biografia di un protagonista'' [[De Donato]] [[1974]] * [[Pier-Marco De Santi]] (causida): '''''[[I disegni di Eisenstein]]'''''... [[Laterza]] [[1981]] * [[Pietro Montani]]: '''''Sergej Ejsenstejn: oltre il cinema'''''... [[Venècia]] [[La Biennale di Venezia]] [[1991]] * [[Aldo Grasso]]: ''Sergej M. Ėjzenštejn''... [[Il Castro Cinema num. 6]] [[Editrice Il Castoro]] [[Milan]] [[2007]] == Ligams extèrnes == * [[Fichièr:Www.gif|35 px]] {{imdb nom| id=0001178}} == Nòtas e referéncias == <references/> {{DEFAULTSORT:Eisenstein, Sergei}} [[Categoria:Personalitat del cinèma]] [[Categoria:Realizator rus]] [[Categoria:Propaganda]] [[Categoria:Teorician del cinèma]] [[Categoria:Naissença en 1898]] [[Categoria:Decès en 1948]] [[Categoria:Decès a Moscòu]] im1e3nl4wg3wxurjvw063athr9exh3c 2510332 2510331 2026-10-08T05:02:12Z Nicolas Eynaud 6858 /* Lo Cuirassat Potemkin */ 2510332 wikitext text/x-wiki {{1000 fondamentals}} [[Fichièr:Sergei Eisenstein 02.jpg|thumb|300 px|right|Sergei Eisenstein en 1935.]] '''Sergei Mikhailovich Eisenstein/Eizenshtein''' (en [[rus]]: ''Сергей Михайлович Эйзенштейн'') o '''Sergejs Eizenšteins''' (en [[leton]]) (nascut a [[Riga]] lo [[23 de genièr|23 de genier]] de [[1898]] - mòrt a [[Moscòu]] l'[[11 de febrièr|11 de febrier]] de [[1948]]) foguèt un cineasta [[Letònia|leton]] e [[Russia|rus]] (amb d'originas alemandas, josievas e suedesas) que tenguèt un ròtle majorau dins la cultura de l'[[URSS]] e dins l'istòria dau [[cinèma]]. Especialament foguèt director, montaire e teorician dau cinèma. == Vida e formacion == Fiu d'un paire d'origina josieva, alemanda e suedesa e d'una maire russa ortodòxa, estudièt l'arquitectura e lei Bèleis Arts mai interrompèt leis estudis per fin de s'engatjar dins lei milícias popularas que participèron a la [[Revolucion d'Octobre|Revolucion d’Octòbre]]. Dins l'[[Armada Roja]], intrèt en contacte amb lo teatre en trabalhant coma responsable dei decòrs e coma director e interprèt d'espectacles pichons per la tropa. La sieuna experiéncia coma director de scèna dau Teatre Obrier ([[1920]]) lo quichèt a estudiar la direccion teatrala a l'escòla estatala. Aquí desvolopèt una concepcion personala de l'art dramatic basada sus la juxtaposicion d'imatges de contengut emocionau fòrt e seguiguèt leis ensenhaments de [[Vsevolod Meyerhold]]. == Leis Òbras == Son primier contacte amb lo cinèma foguèt lo rodatge d'un pichòt cortmetratge inclús dins lo montatge de l'òbra teatrala ''Lo savi''. Comencèt de s'interessar activament a aqueu mejan artistic nòu e rodèt lo lòngmetratge ''La grèva'' ([[1924]]), amb una sequéncia famosa que i utilitzèt l'imatge dau bestiau sacrificat au tuador, intercalat amb un autre de trabalhadors fusilhats per de soudats tzaristas. En seguida dau rodatge de ''La grèva'', trenquèt amb lo Proletkult. Alunhat ja dau Teatre Obrier, recebèt la mission de rodar un filme commemoratiu de la [[Revolucion de 1905]] que se transformèt en la sieuna òbra mai celèbra: ''Lo cuirassat Potiomkin'' ([[1925]]). Considerada coma una dei fitas majoras atenchas per lo cinèma mut, la scèna de la mutinariá dins lo vaissèu e la scèna vertiginosa d'accion deis escaliers constituisson de ponchs decisius dins la configuracion dau lengatge cinematografic. === Contribucion a l'art cinematografica === ==== Lo montatge ==== La contribucion pus importanta d'Eisenstein a l'[[art]] [[cinèma|cinematografic]] pertòca lo montatge, es a dire l'[[art]] d'assemblar lei diferents plans d'un [[film]]. D'efiech, dins lo corrent deis [[ans 1920]], lo [[cinèma]] dominant, mai que mai [[Estats Units d'America|estatsunidenc]], utilizava quasi unicament lo montatge per servir la continuitat [[narracion|narrativa]] dau racònte<ref name="Niney 2002 p. 42">'''[[francés|(fr)]]''' François Niney, ''L'épreuve du réel à l'écran. Essai sur le principe de réalité documentaire'', Brussèlas, De Boeck Supérieur, 2{{a}} edicion, 2002, p. 42.</ref><ref>Aquela tecnica inspira totjorn de realizators que permet de ben conservar la realitat espaciala e la logica de l'intriga.</ref>. L'objectiu èra de liar lei plans d'un biais fluid e discrèt per empachar l'espectator de remarcar lo passatge d'un imatge a un autre. Eisenstein prepausèt una concepcion fòrça diferenta<ref name="Niney 2002 p. 43">'''[[francés|(fr)]]''' François Niney, ''L'épreuve du réel à l'écran. Essai sur le principe de réalité documentaire'', Brussèlas, De Boeck Supérieur, 2{{a}} edicion, 2002, p. 43.</ref><ref name="Andrew 1976 pp. 57-60">'''[[anglés|(en)]]''' J. Dudley Andrew, ''The Major Film Theories. An Introduction'', Oxford University Press, 1976, pp. 57-60.</ref>. Segon eu, lo montatge èra pas un simple otís d'assemblatge au servici dau racònte, mai lo còr dau trabalh dau realizator e lo mejan principau d'expression de l'art cinematografic. Per aquò, desvolopèt l'idèa que lo sens se forma a partir de la collision entre dos plans. Dins aquela concepcion, dos imatges juxtapausats s'addicionan pas. Au contrari, lor collision pòu engendrar dins l'esperit de l'espectator una idèa ò una [[emocion]] absenta dei dos imatges considerats d'un biais separat<ref name="Niney 2002 p. 43">'''[[francés|(fr)]]''' François Niney, ''L'épreuve du réel à l'écran. Essai sur le principe de réalité documentaire'', Brussèlas, De Boeck Supérieur, 2{{a}} edicion, 2002, p. 43.</ref>. La [[musica]] pòu tanben renforçar aqueleis efiechs<ref name="Andrew 1976 pp. 57-60">'''[[anglés|(en)]]''' J. Dudley Andrew, ''The Major Film Theories. An Introduction'', Oxford University Press, 1976, pp. 57-60.</ref>. Ansin, per Eisenstein, lo montatge vèn un acte creator, vision qu'ocupa encara una plaça centrala dins lo cinèma modèrne car lei procès d'Eisenstein, revolucionaris durant la premiera partida dau sègle XX, an largament integrat la nòrma cinematografica. En particular, lo montatge es totjorn utilizat per crear lo ritme e lo sens dei films actuaus. Pasmens, Eisenstein possèt seis idèas mai luench. Aquò foguèt a l'origina dau « montatge intellectuau »<ref name="Niney 2002 p. 43">'''[[francés|(fr)]]''' François Niney, ''L'épreuve du réel à l'écran. Essai sur le principe de réalité documentaire'', Brussèlas, De Boeck Supérieur, 2{{a}} edicion, 2002, p. 43.</ref>. Segon aquela teoria, èra possible d'utilizar la collision deis imatges per exprimir de concèptes abstrachs e permetre l'emergéncia d'una pensada vertadiera dins l'esperit de l'espectator. Per Eisenstein, lo cinèma veniá alora capable de rasonar en luòga de se contentar de contar e d'esmòure. Dins aquò, aquela vision, inscricha dins l'encastre de la [[revolucion]] [[URSS|sovietica]], aguèt mens de succès car son abstraccion podiá pèrdre l'espectator dins una mena de rebus e l'alunchar de l'aspècte emocionau ò patetic de l'òbra<ref name="Niney 2002 p. 44">'''[[francés|(fr)]]''' François Niney, ''L'épreuve du réel à l'écran. Essai sur le principe de réalité documentaire'', Brussèlas, De Boeck Supérieur, 2{{a}} edicion, 2002, p. 44.</ref>. ==== La concepcion de l'espectator ==== La teoria dau montatge d'Eisenstein èra parallèla a sa concepcion de l'espectator. Per eu, l'espectator èra pas unicament un testimòni passiu contemplant l'istòria. Au contrari, lo film deviá agir sus lo public per i suscitar de reaccions. Aquela concepcion èra indissociabla dau percors [[politica|politic]] d'Eisenstein, inscrich dins la vida [[politica]] de l'[[URSS]] deis [[ans 1920]]. D'efiech, leis autoritats e lei cineastas sovietics d'aqueu temps consideravan lo [[cinèma]] coma un [[art]] au servici de la [[revolucion]]. Leis òbras devián donc suscitar d'emocions e de sentiments [[comunisme|procomunistas]]. Aqueu besonh foguèt a l'origina de l'encaminament intellectuau d'Eisenstein sus lo montatge e sus sa volontat de s'alunchar dau cinèma narratiu. ==== Lo trabalh teoric ==== Durant sa carriera, Eisenstein foguèt pas unicament un realizator que s'interessèt tanben fòrça a la teoria dau [[cinèma]]. Una part significativa de son importància dins l'[[istòria]] d'aquel [[art]] provèn ansin de seis escrichs e de son ensenhament. Foguèt ansin l'autor de plusors tèxtes d'analisi sus lo montatge, la composicion deis imatges e lei relacions entre lo son e l'imatge. Per aquò, integrèt a sei teorias d'elements eissits d'autreis [[art]]s ([[literatura]], [[pintura]], [[teatre]]<ref>'''[[anglés|(en)]]''' James Goodwin, ''Eisenstein, Cinema, and History'', University of Illinois Press, 1993, p. 36.</ref>, etc.) e de teorias [[sciéncia|scientificas]] recentas. Pasmens, fau nòtar que la teoria d'Eisenstein foguèt en evolucion constanta. Ansin, abandonèt de còps de pans importants de sei concepcions au profiech d'idèas novèlas e imaginèt mai d'un biais diferent de montar un film<ref>'''[[francés|(fr)]]''' François Niney, ''L'épreuve du réel à l'écran. Essai sur le principe de réalité documentaire'', Brussèlas, De Boeck Supérieur, 2{{a}} edicion, 2002, pp. 44-45.</ref>. Son activitat d'ensenhament foguèt un autre element important a l'origina de sa plaça dins l'istòria de l'art cinematografic. D'efiech, transmetèt sa pensada a plusors generacions d'estudiants, çò que li permetèt de difusar seis idèas en delà de sei films. Après sa [[mòrt]], aquò favorizèt la collècta e la publicacion de seis escrichs au sen d'un còrpus coerent que demòra una referéncia estudiada dins leis escòlas de cinèma. === Filmografia e films principaus === ==== Generalitats ==== En despiech de son importància dins l'[[istòria]] dau [[cinèma]], l'òbra d'Eisenstein es relativament limitada. Se compausava de uech longs metratges, que dos son demorats inacabats, e de tres corts metratges. Pasmens, sus aqueu totau, un long metratge, ''[[lo Prat de Bezhin]]'', foguèt destruch per leis autoritats [[URSS|sovieticas]] e reconstituït a partir de [[fotograma]]s descubèrts dins lo corrent deis [[ans 1960]]. Un cort metratge, ''[[Death Day]]'' sortit ais [[USA|Estats Units]] en [[1934]], es considerat coma perdut. L'ensemble d'aquela òbra foguèt realizada entre [[1923]] e [[1948]], mai la partida finala d'''[[Ivan lo Terrible (film)|Ivan lo Terrible]]'' sortiguèt en [[1958]], 14 ans après la mòrt d'Eisenstein. D'un biais generau, la filmografia d'Eisenstein pòu èsser devesida en tres partidas. La premiera va de [[1923]] a [[1929]] e s'inscriu dins un cinèma revolucionari centrat sus la defensa e la promoccion de las idèas [[comunisme|comunistas]] e [[URSS|sovieticas]] (''[[La Grèva (film)|La Grèva]]'', ''[[Lo Cuirassat Potemkin]]'', ''[[Octòbre (film)|Octòbre]]'' e ''[[La Linha Generala]]''). Lei massas popularas e lo montatge i tènon un ròtle centrau. Puei, de [[1930]] a [[1937]], Eisenstein s'orientèt vèrs un cinèma mai experimentau. Es lo periòde dei dos films inacabats de sa carriera (''[[¡Que viva México!]]'', ''[[Lo Prat de Bezhin]]''). Enfin, de [[1938]] a [[1948]], realizèt ''[[Alexandre Nevski (film)|Alexandre Nevski]]'' e ''[[Ivan lo Terrible (film)|Ivan lo Terrible]]''. Aquelei films mòstran una evolucion vèrs lo racònte [[istòria|istoric]], de personatges marcants e un estil monumentau. ==== ''Lo Cuirassat Potemkin'' ==== {{veire|Cuirassat Potemkin}} Lo ''[[Cuirassat Potemkin]]'' es un film mut istoric e politic sortit en [[1925]] que s'inspira de la [[mutinariá dau cuirassat Potemkin]]. Se devesís es cinc partidas que còntan lo començament de la [[mutinariá]], l'[[assassinat]] dau menaire deis insurgents per un [[oficier]], l'omenatge de la populacion d'[[Odessa]] au menaire defuntat, la repression de la populacion per la gàrdia imperiala e lo raliment de la [[marina militara|flòta]] ai mutins. ==== ''Alexandre Nevski'' ==== {{veire|Alexandre Nevski (film)}} ==== ''Ivan lo Terrible'' ==== {{veire|Ivan lo Terrible (film)}} == Lei Caps d'òbra == [[Fichièr:Russia-2000-stamp-Sergei Eisenstein.jpg|thumb|300 px|right|...]] Realizèt l'òbra geniala ''Octòbre'' ([[1927]]), reconstruccion dei fachs decisius de [[1917]], basada sus l'òbra dau jornalista estatsunidenc [[John Reed]] ''Lei dètz jorns qu'esbrandèron lo Mond''. Comencèt alora d'aver de problèmas seriós amb la censura sovietica, çò que lo menèt a signar un contracte amb la Paramount e a s'installar ais [[Estats Units]]. Pasmens, obtenguèt pas lo permés de residéncia e poguèt pas enregar ges de projècte. Alora se n'anèt en [[Mexic]], que i rodèt lo filme incomplet ''¡Que viva México!'', una òbra ont assagèt de montatges aproximatius diferents. L' MGM aqueriguèt a una venda a l'enquant una part dei negatius, que puei leis utilizèt dins ''¡Viva Villa!''; una autra part passèt au productor Sol Lesser que realizèt amb aquelei fragments ''Tormenta subre Mexic''. Una quita amiga d'Eisenstein, [[Mary Seaton]], n'utilizèt una autra part dins lo filme ''Temps au soleu'', d'influéncia decisiva dins lo desvolopament posterior dau cinèma mexican. Après son experiéncia de pauc de succès coma cineasta en exili, decidiguèt de tornar en [[URSS]]. Tornarmai s'embronquèt a de dificultats grandas per menar a tèrme son trabalh. Lo rodatge dau ''Prat de Bezhin'', basat sus un cònte d'[[Ivan Turgenev]], foguèt interromput per la [[censura]]. Alora se dediquèt a la redaccion de tèxts teorics brilhants, mentre que demenissián leis atacas politicas còntra son òbra e sa persona; d'atacas qu'empachèron pas que rodèsse ''[[Aliexandr Nevskii]]'' ([[1938]]), son primier filme sonòr, amb la musica de [[Serguei Prokofiev]], amb lo quau ganhèt lo prèmi [[Stalin]]. Amb ''Ivan lo Terrible'' ([[1942]]) inicièt un projècte biografic ambiciós a l'entorn de la figura dau tzar [[Ivan IV]], que son estructura originala se compausava de tres parts; la burocracia sovietica interpretèt l'òbra coma una denóncia dau culte de la personalitat d'Stalin. La segonda part dau projècte, ''La conjuracion dei boiars'', foguèt proïbida fins a la mòrt dau dictator, en [[1953]], cinc ans après lo decès dau quite director cinematografic. Sergei Eisenstein s'es destacat coma teorician amb d'òbras coma ''Teoria e tecnica cinematografica,'' ''La forma dins lo cinèma'', ''Reflexions d'un cineasta'' e ''Realizacion cinematografica'', en mai d'articles e d'assais multiples . == Filmografia == * '''[[Дневник Ґлумова]]'''....... ''[[Lo jornau de Glumov]]'' ([[1923]]) ''filme cort'' * '''[[Стачка]]'''....... ''[[La grèva]]'' ([[1924]]) * '''[[Lo cuirassat Potemkin|Броненосец Потёмкин]]'''....... ''[[Lo cuirassat Potemkin]]'' ([[1925]]) * '''[[Octobre (filme, 1928)|Oктябрь]]'''....... ''[[Octobre (filme, 1928)|Octòbre]]'' ([[1928]]) * '''[[Старое и новое]]'''....... ''[[Çò vielh e çò nòu]]'' ([[1926]]-[[1929]]) * '''[[¡Que viva México!]]''' ([[1931]]) (''inacabat'') * ''' [[Бежин дүг]]'''....... ''[[Lo prat de Bezhin]]'' ([[1936]]) (''inacabat''... sòbran solament de fotogramas d'aiceste filme destrusit per la censura estaliniana) * '''[[Александр Невский]]'''....... ''[[Aliexandr Nevskii]]'' ([[1938]]) * '''[[Иван Гросный (1-я cepия)]]'''....... ''[[Ivan lo Terrible I]]'' ([[1942]]) * '''[[Иван Гросный (2-я cepия , сказ второй - ''Боярский заговор'')]]'''....... ''[[Ivan lo Terrible II: la conjuracion dei boiars]]'' ([[1946]]) * '''[[Иван Гросный (неоконченный, 3-я cepия)]]'''....... ''[[Ivan lo Terrible III]]'' (''inacabat'') == Bibliografia == === Òbras de Sergei Eisenstein === * [[Fichièr:Accessories-text-editor.png|120 px]] ==== reviradas italianas ==== * '''''[[La natura non-indifferente]]'''''... [[Marsilio Editori]] [[Venècia]] [[1981]] (reed. [[2003]]) * ''[[Il Colore]]''... idem id [[1982] * '''''[[Teoria generala del montaggio]]'''''... id id [[1985]] (reed [[2004]]) * ''[[Il Montaggio]]''... id id [[1986]] * ''[[La Regia]]''... id id [[1989]] * '''''[[Stili di regia]]'''''... id id [[1993]] (reed [[2003]]) * '''''[[Il Movimento espressivo]]'''''... id id [[1998]] * ''[[Lezioni di regia]]''... id id [[2000]] * ''[[Walt Disney]]'' SE [[2004]] * '''''[[Charlie Chaplin]]''''' id [[2005]] * '''''[[La forma cimematografica]]''''' [[Einaudi]] [[Turin]] [[id]] * '''''[[Memorie]]'''''... Marsilio Editori Venècia [[2006]] ==== a l'entorn de l'òme e de l'artista ==== * [[Fichièr:Wikisource logo suggestion - curved books.png|120 px]] ===== en anglés ===== * [[Kristin Thompson]]: ''Eisenstein's Ivan the terrible: a neoformalist analysis''... [[Princeton University Press]] [[1981]] * [[Jay Leyda]]: '''''Eisenstein at work'''''... [[Pantheon books]] [[The museum of modern art]] [[1982]] * [[David Bordwell]]: '''''The cinema of Eisenstein''''' [[Harvard University Press]] [[Londres]] [[1993]] * [[Richard Taylor]] & [[I. Christie]]... ''Eisenstein rediscovered''... [[Routledge]] [[1993]] * [[Richard Taylor]]: ''The Eisenstein reader''... [[British Film Institute]] [[1998]] * [[Richard Taylor]]: ''October''... idem [[2002]] * [[Yuri Tsivian]]: ''Ivan the terrible''... id id ===== en francés ===== * [[Léon Moussinac]]: ''Serge Eisenstein'' (''sic!'')... [[Seghers]] [[París]] [[1964]] * [[Dominique Fernandez]]: ''Eisenstein'' [[Bernard Grasset ed.]] id [[1975]] * [[Marie-Claire Roparz-Wuilleumier]] & [[Pierre Sorlin]]: ''Octobre: écriture et idéologie''... [[Éd. Albatros]] id [[1976]] * [[Jean Mitry]]: '''''S.M. Eisenstein'''''... [[Éditions Universitaires]] id [[1978]] * [[Jacques Aumont]]: ''Montage Eisenstein''... [[Éd. Albatros]] id [[1979]] (reed [[2005]]) * [[Barthélémy Amengual]]: '''''Que viva Eisenstein'''''... [[Lausana]] [[L'Âge d'homme]] [[1980]] * [[François Albera]]: ''Eisenstein et le constructivisme russe''... idem [[1990]] * [[François Albera]] '''''Eisenstein dans le texte'''''... òbra collectiva bailejada per F. Albera, [[CINéMAS]] [[2001]] * [[Dominique Chateau]] & [[François Jost]] (bailejar): ''Eisenstein, l'ancien et le nouveau'' [[Publications de la Sorbonne]] [[París]] [[2002]] * [[Jrean-Louis Leutrat]]: ''Échos d'Ivan le terrible''... [[De Boeck Université]] [[Brussèlas]] [[2006]] ===== en italian ===== * [[Viktor Sklovskij]]: ''Sua Maestà Eisenstein: biografia di un protagonista'' [[De Donato]] [[1974]] * [[Pier-Marco De Santi]] (causida): '''''[[I disegni di Eisenstein]]'''''... [[Laterza]] [[1981]] * [[Pietro Montani]]: '''''Sergej Ejsenstejn: oltre il cinema'''''... [[Venècia]] [[La Biennale di Venezia]] [[1991]] * [[Aldo Grasso]]: ''Sergej M. Ėjzenštejn''... [[Il Castro Cinema num. 6]] [[Editrice Il Castoro]] [[Milan]] [[2007]] == Ligams extèrnes == * [[Fichièr:Www.gif|35 px]] {{imdb nom| id=0001178}} == Nòtas e referéncias == <references/> {{DEFAULTSORT:Eisenstein, Sergei}} [[Categoria:Personalitat del cinèma]] [[Categoria:Realizator rus]] [[Categoria:Propaganda]] [[Categoria:Teorician del cinèma]] [[Categoria:Naissença en 1898]] [[Categoria:Decès en 1948]] [[Categoria:Decès a Moscòu]] e46igp3cn1n8cccbp0pm0yv3vjsxfbi 2510333 2510332 2026-10-08T05:02:48Z Nicolas Eynaud 6858 2510333 wikitext text/x-wiki {{Dialècte Provençau}} {{1000 fondamentals}} [[Fichièr:Sergei Eisenstein 02.jpg|thumb|300 px|right|Sergei Eisenstein en 1935.]] '''Sergei Mikhailovich Eisenstein/Eizenshtein''' (en [[rus]]: ''Сергей Михайлович Эйзенштейн'') o '''Sergejs Eizenšteins''' (en [[leton]]) (nascut a [[Riga]] lo [[23 de genièr|23 de genier]] de [[1898]] - mòrt a [[Moscòu]] l'[[11 de febrièr|11 de febrier]] de [[1948]]) foguèt un cineasta [[Letònia|leton]] e [[Russia|rus]] (amb d'originas alemandas, josievas e suedesas) que tenguèt un ròtle majorau dins la cultura de l'[[URSS]] e dins l'istòria dau [[cinèma]]. Especialament foguèt director, montaire e teorician dau cinèma. == Vida e formacion == Fiu d'un paire d'origina josieva, alemanda e suedesa e d'una maire russa ortodòxa, estudièt l'arquitectura e lei Bèleis Arts mai interrompèt leis estudis per fin de s'engatjar dins lei milícias popularas que participèron a la [[Revolucion d'Octobre|Revolucion d’Octòbre]]. Dins l'[[Armada Roja]], intrèt en contacte amb lo teatre en trabalhant coma responsable dei decòrs e coma director e interprèt d'espectacles pichons per la tropa. La sieuna experiéncia coma director de scèna dau Teatre Obrier ([[1920]]) lo quichèt a estudiar la direccion teatrala a l'escòla estatala. Aquí desvolopèt una concepcion personala de l'art dramatic basada sus la juxtaposicion d'imatges de contengut emocionau fòrt e seguiguèt leis ensenhaments de [[Vsevolod Meyerhold]]. == Leis Òbras == Son primier contacte amb lo cinèma foguèt lo rodatge d'un pichòt cortmetratge inclús dins lo montatge de l'òbra teatrala ''Lo savi''. Comencèt de s'interessar activament a aqueu mejan artistic nòu e rodèt lo lòngmetratge ''La grèva'' ([[1924]]), amb una sequéncia famosa que i utilitzèt l'imatge dau bestiau sacrificat au tuador, intercalat amb un autre de trabalhadors fusilhats per de soudats tzaristas. En seguida dau rodatge de ''La grèva'', trenquèt amb lo Proletkult. Alunhat ja dau Teatre Obrier, recebèt la mission de rodar un filme commemoratiu de la [[Revolucion de 1905]] que se transformèt en la sieuna òbra mai celèbra: ''Lo cuirassat Potiomkin'' ([[1925]]). Considerada coma una dei fitas majoras atenchas per lo cinèma mut, la scèna de la mutinariá dins lo vaissèu e la scèna vertiginosa d'accion deis escaliers constituisson de ponchs decisius dins la configuracion dau lengatge cinematografic. === Contribucion a l'art cinematografica === ==== Lo montatge ==== La contribucion pus importanta d'Eisenstein a l'[[art]] [[cinèma|cinematografic]] pertòca lo montatge, es a dire l'[[art]] d'assemblar lei diferents plans d'un [[film]]. D'efiech, dins lo corrent deis [[ans 1920]], lo [[cinèma]] dominant, mai que mai [[Estats Units d'America|estatsunidenc]], utilizava quasi unicament lo montatge per servir la continuitat [[narracion|narrativa]] dau racònte<ref name="Niney 2002 p. 42">'''[[francés|(fr)]]''' François Niney, ''L'épreuve du réel à l'écran. Essai sur le principe de réalité documentaire'', Brussèlas, De Boeck Supérieur, 2{{a}} edicion, 2002, p. 42.</ref><ref>Aquela tecnica inspira totjorn de realizators que permet de ben conservar la realitat espaciala e la logica de l'intriga.</ref>. L'objectiu èra de liar lei plans d'un biais fluid e discrèt per empachar l'espectator de remarcar lo passatge d'un imatge a un autre. Eisenstein prepausèt una concepcion fòrça diferenta<ref name="Niney 2002 p. 43">'''[[francés|(fr)]]''' François Niney, ''L'épreuve du réel à l'écran. Essai sur le principe de réalité documentaire'', Brussèlas, De Boeck Supérieur, 2{{a}} edicion, 2002, p. 43.</ref><ref name="Andrew 1976 pp. 57-60">'''[[anglés|(en)]]''' J. Dudley Andrew, ''The Major Film Theories. An Introduction'', Oxford University Press, 1976, pp. 57-60.</ref>. Segon eu, lo montatge èra pas un simple otís d'assemblatge au servici dau racònte, mai lo còr dau trabalh dau realizator e lo mejan principau d'expression de l'art cinematografic. Per aquò, desvolopèt l'idèa que lo sens se forma a partir de la collision entre dos plans. Dins aquela concepcion, dos imatges juxtapausats s'addicionan pas. Au contrari, lor collision pòu engendrar dins l'esperit de l'espectator una idèa ò una [[emocion]] absenta dei dos imatges considerats d'un biais separat<ref name="Niney 2002 p. 43">'''[[francés|(fr)]]''' François Niney, ''L'épreuve du réel à l'écran. Essai sur le principe de réalité documentaire'', Brussèlas, De Boeck Supérieur, 2{{a}} edicion, 2002, p. 43.</ref>. La [[musica]] pòu tanben renforçar aqueleis efiechs<ref name="Andrew 1976 pp. 57-60">'''[[anglés|(en)]]''' J. Dudley Andrew, ''The Major Film Theories. An Introduction'', Oxford University Press, 1976, pp. 57-60.</ref>. Ansin, per Eisenstein, lo montatge vèn un acte creator, vision qu'ocupa encara una plaça centrala dins lo cinèma modèrne car lei procès d'Eisenstein, revolucionaris durant la premiera partida dau sègle XX, an largament integrat la nòrma cinematografica. En particular, lo montatge es totjorn utilizat per crear lo ritme e lo sens dei films actuaus. Pasmens, Eisenstein possèt seis idèas mai luench. Aquò foguèt a l'origina dau « montatge intellectuau »<ref name="Niney 2002 p. 43">'''[[francés|(fr)]]''' François Niney, ''L'épreuve du réel à l'écran. Essai sur le principe de réalité documentaire'', Brussèlas, De Boeck Supérieur, 2{{a}} edicion, 2002, p. 43.</ref>. Segon aquela teoria, èra possible d'utilizar la collision deis imatges per exprimir de concèptes abstrachs e permetre l'emergéncia d'una pensada vertadiera dins l'esperit de l'espectator. Per Eisenstein, lo cinèma veniá alora capable de rasonar en luòga de se contentar de contar e d'esmòure. Dins aquò, aquela vision, inscricha dins l'encastre de la [[revolucion]] [[URSS|sovietica]], aguèt mens de succès car son abstraccion podiá pèrdre l'espectator dins una mena de rebus e l'alunchar de l'aspècte emocionau ò patetic de l'òbra<ref name="Niney 2002 p. 44">'''[[francés|(fr)]]''' François Niney, ''L'épreuve du réel à l'écran. Essai sur le principe de réalité documentaire'', Brussèlas, De Boeck Supérieur, 2{{a}} edicion, 2002, p. 44.</ref>. ==== La concepcion de l'espectator ==== La teoria dau montatge d'Eisenstein èra parallèla a sa concepcion de l'espectator. Per eu, l'espectator èra pas unicament un testimòni passiu contemplant l'istòria. Au contrari, lo film deviá agir sus lo public per i suscitar de reaccions. Aquela concepcion èra indissociabla dau percors [[politica|politic]] d'Eisenstein, inscrich dins la vida [[politica]] de l'[[URSS]] deis [[ans 1920]]. D'efiech, leis autoritats e lei cineastas sovietics d'aqueu temps consideravan lo [[cinèma]] coma un [[art]] au servici de la [[revolucion]]. Leis òbras devián donc suscitar d'emocions e de sentiments [[comunisme|procomunistas]]. Aqueu besonh foguèt a l'origina de l'encaminament intellectuau d'Eisenstein sus lo montatge e sus sa volontat de s'alunchar dau cinèma narratiu. ==== Lo trabalh teoric ==== Durant sa carriera, Eisenstein foguèt pas unicament un realizator que s'interessèt tanben fòrça a la teoria dau [[cinèma]]. Una part significativa de son importància dins l'[[istòria]] d'aquel [[art]] provèn ansin de seis escrichs e de son ensenhament. Foguèt ansin l'autor de plusors tèxtes d'analisi sus lo montatge, la composicion deis imatges e lei relacions entre lo son e l'imatge. Per aquò, integrèt a sei teorias d'elements eissits d'autreis [[art]]s ([[literatura]], [[pintura]], [[teatre]]<ref>'''[[anglés|(en)]]''' James Goodwin, ''Eisenstein, Cinema, and History'', University of Illinois Press, 1993, p. 36.</ref>, etc.) e de teorias [[sciéncia|scientificas]] recentas. Pasmens, fau nòtar que la teoria d'Eisenstein foguèt en evolucion constanta. Ansin, abandonèt de còps de pans importants de sei concepcions au profiech d'idèas novèlas e imaginèt mai d'un biais diferent de montar un film<ref>'''[[francés|(fr)]]''' François Niney, ''L'épreuve du réel à l'écran. Essai sur le principe de réalité documentaire'', Brussèlas, De Boeck Supérieur, 2{{a}} edicion, 2002, pp. 44-45.</ref>. Son activitat d'ensenhament foguèt un autre element important a l'origina de sa plaça dins l'istòria de l'art cinematografic. D'efiech, transmetèt sa pensada a plusors generacions d'estudiants, çò que li permetèt de difusar seis idèas en delà de sei films. Après sa [[mòrt]], aquò favorizèt la collècta e la publicacion de seis escrichs au sen d'un còrpus coerent que demòra una referéncia estudiada dins leis escòlas de cinèma. === Filmografia e films principaus === ==== Generalitats ==== En despiech de son importància dins l'[[istòria]] dau [[cinèma]], l'òbra d'Eisenstein es relativament limitada. Se compausava de uech longs metratges, que dos son demorats inacabats, e de tres corts metratges. Pasmens, sus aqueu totau, un long metratge, ''[[lo Prat de Bezhin]]'', foguèt destruch per leis autoritats [[URSS|sovieticas]] e reconstituït a partir de [[fotograma]]s descubèrts dins lo corrent deis [[ans 1960]]. Un cort metratge, ''[[Death Day]]'' sortit ais [[USA|Estats Units]] en [[1934]], es considerat coma perdut. L'ensemble d'aquela òbra foguèt realizada entre [[1923]] e [[1948]], mai la partida finala d'''[[Ivan lo Terrible (film)|Ivan lo Terrible]]'' sortiguèt en [[1958]], 14 ans après la mòrt d'Eisenstein. D'un biais generau, la filmografia d'Eisenstein pòu èsser devesida en tres partidas. La premiera va de [[1923]] a [[1929]] e s'inscriu dins un cinèma revolucionari centrat sus la defensa e la promoccion de las idèas [[comunisme|comunistas]] e [[URSS|sovieticas]] (''[[La Grèva (film)|La Grèva]]'', ''[[Lo Cuirassat Potemkin]]'', ''[[Octòbre (film)|Octòbre]]'' e ''[[La Linha Generala]]''). Lei massas popularas e lo montatge i tènon un ròtle centrau. Puei, de [[1930]] a [[1937]], Eisenstein s'orientèt vèrs un cinèma mai experimentau. Es lo periòde dei dos films inacabats de sa carriera (''[[¡Que viva México!]]'', ''[[Lo Prat de Bezhin]]''). Enfin, de [[1938]] a [[1948]], realizèt ''[[Alexandre Nevski (film)|Alexandre Nevski]]'' e ''[[Ivan lo Terrible (film)|Ivan lo Terrible]]''. Aquelei films mòstran una evolucion vèrs lo racònte [[istòria|istoric]], de personatges marcants e un estil monumentau. ==== ''Lo Cuirassat Potemkin'' ==== {{veire|Cuirassat Potemkin}} Lo ''[[Cuirassat Potemkin]]'' es un film mut istoric e politic sortit en [[1925]] que s'inspira de la [[mutinariá dau cuirassat Potemkin]]. Se devesís es cinc partidas que còntan lo començament de la [[mutinariá]], l'[[assassinat]] dau menaire deis insurgents per un [[oficier]], l'omenatge de la populacion d'[[Odessa]] au menaire defuntat, la repression de la populacion per la gàrdia imperiala e lo raliment de la [[marina militara|flòta]] ai mutins. ==== ''Alexandre Nevski'' ==== {{veire|Alexandre Nevski (film)}} ==== ''Ivan lo Terrible'' ==== {{veire|Ivan lo Terrible (film)}} == Lei Caps d'òbra == [[Fichièr:Russia-2000-stamp-Sergei Eisenstein.jpg|thumb|300 px|right|...]] Realizèt l'òbra geniala ''Octòbre'' ([[1927]]), reconstruccion dei fachs decisius de [[1917]], basada sus l'òbra dau jornalista estatsunidenc [[John Reed]] ''Lei dètz jorns qu'esbrandèron lo Mond''. Comencèt alora d'aver de problèmas seriós amb la censura sovietica, çò que lo menèt a signar un contracte amb la Paramount e a s'installar ais [[Estats Units]]. Pasmens, obtenguèt pas lo permés de residéncia e poguèt pas enregar ges de projècte. Alora se n'anèt en [[Mexic]], que i rodèt lo filme incomplet ''¡Que viva México!'', una òbra ont assagèt de montatges aproximatius diferents. L' MGM aqueriguèt a una venda a l'enquant una part dei negatius, que puei leis utilizèt dins ''¡Viva Villa!''; una autra part passèt au productor Sol Lesser que realizèt amb aquelei fragments ''Tormenta subre Mexic''. Una quita amiga d'Eisenstein, [[Mary Seaton]], n'utilizèt una autra part dins lo filme ''Temps au soleu'', d'influéncia decisiva dins lo desvolopament posterior dau cinèma mexican. Après son experiéncia de pauc de succès coma cineasta en exili, decidiguèt de tornar en [[URSS]]. Tornarmai s'embronquèt a de dificultats grandas per menar a tèrme son trabalh. Lo rodatge dau ''Prat de Bezhin'', basat sus un cònte d'[[Ivan Turgenev]], foguèt interromput per la [[censura]]. Alora se dediquèt a la redaccion de tèxts teorics brilhants, mentre que demenissián leis atacas politicas còntra son òbra e sa persona; d'atacas qu'empachèron pas que rodèsse ''[[Aliexandr Nevskii]]'' ([[1938]]), son primier filme sonòr, amb la musica de [[Serguei Prokofiev]], amb lo quau ganhèt lo prèmi [[Stalin]]. Amb ''Ivan lo Terrible'' ([[1942]]) inicièt un projècte biografic ambiciós a l'entorn de la figura dau tzar [[Ivan IV]], que son estructura originala se compausava de tres parts; la burocracia sovietica interpretèt l'òbra coma una denóncia dau culte de la personalitat d'Stalin. La segonda part dau projècte, ''La conjuracion dei boiars'', foguèt proïbida fins a la mòrt dau dictator, en [[1953]], cinc ans après lo decès dau quite director cinematografic. Sergei Eisenstein s'es destacat coma teorician amb d'òbras coma ''Teoria e tecnica cinematografica,'' ''La forma dins lo cinèma'', ''Reflexions d'un cineasta'' e ''Realizacion cinematografica'', en mai d'articles e d'assais multiples . == Filmografia == * '''[[Дневник Ґлумова]]'''....... ''[[Lo jornau de Glumov]]'' ([[1923]]) ''filme cort'' * '''[[Стачка]]'''....... ''[[La grèva]]'' ([[1924]]) * '''[[Lo cuirassat Potemkin|Броненосец Потёмкин]]'''....... ''[[Lo cuirassat Potemkin]]'' ([[1925]]) * '''[[Octobre (filme, 1928)|Oктябрь]]'''....... ''[[Octobre (filme, 1928)|Octòbre]]'' ([[1928]]) * '''[[Старое и новое]]'''....... ''[[Çò vielh e çò nòu]]'' ([[1926]]-[[1929]]) * '''[[¡Que viva México!]]''' ([[1931]]) (''inacabat'') * ''' [[Бежин дүг]]'''....... ''[[Lo prat de Bezhin]]'' ([[1936]]) (''inacabat''... sòbran solament de fotogramas d'aiceste filme destrusit per la censura estaliniana) * '''[[Александр Невский]]'''....... ''[[Aliexandr Nevskii]]'' ([[1938]]) * '''[[Иван Гросный (1-я cepия)]]'''....... ''[[Ivan lo Terrible I]]'' ([[1942]]) * '''[[Иван Гросный (2-я cepия , сказ второй - ''Боярский заговор'')]]'''....... ''[[Ivan lo Terrible II: la conjuracion dei boiars]]'' ([[1946]]) * '''[[Иван Гросный (неоконченный, 3-я cepия)]]'''....... ''[[Ivan lo Terrible III]]'' (''inacabat'') == Bibliografia == === Òbras de Sergei Eisenstein === * [[Fichièr:Accessories-text-editor.png|120 px]] ==== reviradas italianas ==== * '''''[[La natura non-indifferente]]'''''... [[Marsilio Editori]] [[Venècia]] [[1981]] (reed. [[2003]]) * ''[[Il Colore]]''... idem id [[1982] * '''''[[Teoria generala del montaggio]]'''''... id id [[1985]] (reed [[2004]]) * ''[[Il Montaggio]]''... id id [[1986]] * ''[[La Regia]]''... id id [[1989]] * '''''[[Stili di regia]]'''''... id id [[1993]] (reed [[2003]]) * '''''[[Il Movimento espressivo]]'''''... id id [[1998]] * ''[[Lezioni di regia]]''... id id [[2000]] * ''[[Walt Disney]]'' SE [[2004]] * '''''[[Charlie Chaplin]]''''' id [[2005]] * '''''[[La forma cimematografica]]''''' [[Einaudi]] [[Turin]] [[id]] * '''''[[Memorie]]'''''... Marsilio Editori Venècia [[2006]] ==== a l'entorn de l'òme e de l'artista ==== * [[Fichièr:Wikisource logo suggestion - curved books.png|120 px]] ===== en anglés ===== * [[Kristin Thompson]]: ''Eisenstein's Ivan the terrible: a neoformalist analysis''... [[Princeton University Press]] [[1981]] * [[Jay Leyda]]: '''''Eisenstein at work'''''... [[Pantheon books]] [[The museum of modern art]] [[1982]] * [[David Bordwell]]: '''''The cinema of Eisenstein''''' [[Harvard University Press]] [[Londres]] [[1993]] * [[Richard Taylor]] & [[I. Christie]]... ''Eisenstein rediscovered''... [[Routledge]] [[1993]] * [[Richard Taylor]]: ''The Eisenstein reader''... [[British Film Institute]] [[1998]] * [[Richard Taylor]]: ''October''... idem [[2002]] * [[Yuri Tsivian]]: ''Ivan the terrible''... id id ===== en francés ===== * [[Léon Moussinac]]: ''Serge Eisenstein'' (''sic!'')... [[Seghers]] [[París]] [[1964]] * [[Dominique Fernandez]]: ''Eisenstein'' [[Bernard Grasset ed.]] id [[1975]] * [[Marie-Claire Roparz-Wuilleumier]] & [[Pierre Sorlin]]: ''Octobre: écriture et idéologie''... [[Éd. Albatros]] id [[1976]] * [[Jean Mitry]]: '''''S.M. Eisenstein'''''... [[Éditions Universitaires]] id [[1978]] * [[Jacques Aumont]]: ''Montage Eisenstein''... [[Éd. Albatros]] id [[1979]] (reed [[2005]]) * [[Barthélémy Amengual]]: '''''Que viva Eisenstein'''''... [[Lausana]] [[L'Âge d'homme]] [[1980]] * [[François Albera]]: ''Eisenstein et le constructivisme russe''... idem [[1990]] * [[François Albera]] '''''Eisenstein dans le texte'''''... òbra collectiva bailejada per F. Albera, [[CINéMAS]] [[2001]] * [[Dominique Chateau]] & [[François Jost]] (bailejar): ''Eisenstein, l'ancien et le nouveau'' [[Publications de la Sorbonne]] [[París]] [[2002]] * [[Jrean-Louis Leutrat]]: ''Échos d'Ivan le terrible''... [[De Boeck Université]] [[Brussèlas]] [[2006]] ===== en italian ===== * [[Viktor Sklovskij]]: ''Sua Maestà Eisenstein: biografia di un protagonista'' [[De Donato]] [[1974]] * [[Pier-Marco De Santi]] (causida): '''''[[I disegni di Eisenstein]]'''''... [[Laterza]] [[1981]] * [[Pietro Montani]]: '''''Sergej Ejsenstejn: oltre il cinema'''''... [[Venècia]] [[La Biennale di Venezia]] [[1991]] * [[Aldo Grasso]]: ''Sergej M. Ėjzenštejn''... [[Il Castro Cinema num. 6]] [[Editrice Il Castoro]] [[Milan]] [[2007]] == Ligams extèrnes == * [[Fichièr:Www.gif|35 px]] {{imdb nom| id=0001178}} == Nòtas e referéncias == <references/> {{DEFAULTSORT:Eisenstein, Sergei}} [[Categoria:Personalitat del cinèma]] [[Categoria:Realizator rus]] [[Categoria:Propaganda]] [[Categoria:Teorician del cinèma]] [[Categoria:Naissença en 1898]] [[Categoria:Decès en 1948]] [[Categoria:Decès a Moscòu]] qvhtbo67sl7cxb4rfmgl78dxdownyb3 0 27936 2510302 2233551 2026-10-07T14:48:34Z Kontributor 2K 52367 2510302 wikitext text/x-wiki {{Infobox vila occitana | carta = oc | nom = Caús o Caüç | nom2 = ''Cahus'' | imatge = cap | descripcion = | lògo = cap | escut = Blason ville FR Cahus (Lot).svg | escais = | region ist = {{Carcin}} | parçan = | region = {{Occitània (Region)}} | departament = {{Òlt}} | arrondiment = [[Arrondiment de Fijac|Fijac]] | canton = Sera e Segalar ([[Canton de Bertenor|Bertenor]] abans 2015) | intercom = [[Comunautat de comunas de Causses e Val de Dordonha|CC de Causses e Val de Dordonha]] | insee = 46043 | cònsol = Catherine Albert | mandat = [[2020]]-[[2026]] | gentilici = | latitud = 44.9575 | longitud = 1.92 | alt mini = 139 | alt mej = 460 | alt maxi = 505 | km² = 10.01 |}} '''Caús o Caüç'''{{RepTopMP}} (''Cahus'' en [[francés]]) es una [[comuna francesa|comuna]] [[carcin]]òla situada dins lo departament francés d'[[Òut (departament)|Òut]] e la region d'{{Ocreg}}, <small>ancianament de [[Miègjorn-Pirenèus]]</small>. ==Geografia== [[Imatge:Map commune FR insee code 46043.png|vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.]] == Istòria == {{...}} == Administracion == {{ElegitDebuta|insee=46043 |Títol= Lista dels cònsols successius}} {{Elegit |Debuta= [[2014]] |Fin= [[2026]] |Identitat=Catherine Albert |Partit= |Qualitat= }} {{Elegit |Debuta= març [[1977]] |Fin= 2014 |Identitat= Francis Mallemouche|Partit= |Qualitat= president de l'anciana CC}} {{Elegit |Debuta= |Fin= 1977 |Identitat= |Partit= |Qualitat= }} {{ElegitDonadas}} {{ElegitFin}} == Demografia == {{Demografia |insee=46043 |1793= |1800= |1806= |1821= |1831= |1836= |1841=947 |1846=989 |1851=902 |1856= |1861= |1866= |1872= |1876=936 |1881= |1886= |1891= |1896= |1901= |1906= |1911=835 |1921= |1926= |1931= |1936= |1946= |1954= |1962=283 |1968= |1975= |1982= |1990= |1999=179 |2006=189 |2007= |2008= |2009= |cassini= |senscomptesdobles= 1962}} ==Luòcs e monuments== ==Personalitats ligadas amb la comuna== ==Veire tanben== * [[Comunas d'Òlt]] * [[Portal:Carcin|Lo Portal de Carcin]] * [[Carcinòl (parlar)|L'occitan de Carcin]] ==Ligams extèrnes== ==Nòtas == <references/> {{Portal Carcin}} {{Comunas d'Òlt}} [[Categoria:Comuna d'Òlt]] [[Categoria:Comuna de Carcin]] [[Categoria:Comuna de Guiana]] [[Categoria:Comuna d'Occitània]] 6rugo76er3097cm39pw04j2n1knyvsi 0 37499 2510354 2474264 2026-10-08T09:29:39Z Zumalabe 14022 2510354 wikitext text/x-wiki {{Nobel}} {| border="1" cellpadding="2" width=255 cellspacing="0" align="right" style="margin: 0 0 1em 1em; text-align:left; border-collapse:collapse; border:1px gray solid; font-size:95%; background:#f9f9f9" |+ <big><big>'''Luis Walter Álvarez''' |- | style="background:#efefef" align="center" colspan=2 |[[Image:Alvarez-luis.jpg|130px]] |- !align=right|Profession: | [[Fisica|Fisician]] |- !align=right|País: | {{Estats Units}} |- !align=right|Data de naissença: |[[13 de junh]] de [[1911]] |- !align=right|Luòc de naissença: |[[San Francisco]], [[Califòrnia]], [[Estats Units]] |- !align=right|Data de decès: |[[1 de setembre]] de [[1988]] |- !align=right|Luòc de decès: |[[Berkeley]], [[Califòrnia]], [[Estats Units]] |} '''Luis Walter Álvarez''' (n. en [[1911]], m. [[1988]]) foguèt un [[fisica|fisician]] [[Estats Units|nòrd-american]]. Recebèt lo [[Prèmi Nobel de Fisica]] en [[1968]]. {{clr}} {{Prèmi Nobel de Fisica}} {{ORDENA:Alvarez, Luis Walter}} [[Categoria:Fisician american|Alvarez, Luis Walter]] [[Categoria:Laureat del Prèmi Nobel de Fisica|Alvarez, Luis Walter]] [[Categoria:Prèmi Nobel american|Alvarez, Luis Walter]] [[Categoria:Naissença a San Francisco]] [[Categoria:Naissença en 1911|Alvarez, Luis Walter]] [[Categoria:Decès en 1988|Alvarez, Luis Walter]] 0znfobgp26fl4ulq1q4k54rz2g48p8c 0 38120 2510334 2280987 2026-10-08T05:10:00Z ~2026-54059-20 65582 2510334 wikitext text/x-wiki {{Dialècte Provençau}} [[Fichièr:Kuiper belt oort cloud.svg|thumb|upright=1.3|Vista artistica de la cencha de Kuiper e de la nívol d'Oort.]] Lo '''Nívol de Oort''' (ò '''nívol d'Öpik-Oort''' ò '''nívol d'Oort''') es un ensemble [[esfèra|esferic]] [[ipotèsia|ipotetic]] d'objèctes astronomics que seriá situat entre {{formatnum:100}} e {{formatnum:150000}} [[unitat astronomica|unitats astronomicas]] dau [[Soleu]]. Son limit pus extèrne seriá lo limit dau [[Sistèma Solar]]. En 2020, l'existéncia d'aquela estructura es pas encara demostrada. Pasmens, lo nívol de Oort es integrat dins la màger part dei modèls dau [[Sistèma Solar]]. Format de miliards de còrs [[ròca|rocassós]] e [[glaç (astronomia)|glaçats]], es considerat coma la fònt dei [[cometa]]s de periòde lòng. == Istòria == [[File:JanOort3.png|thumb|right|Retrach de [[Jan Oort]].]] La premiera evocacion de l'existéncia d'una sèrva de [[cometa]]s es atribuïda a l'[[astronomia|astronòm]] [[Anglatèrra|anglés]] [[Edmond Halley]] (1656-1742) dins son trabalh de 1705 sus la [[Cometa de Halley|cometa que pòrta son nom]]<ref>''« Avèm certanei rasons de pensar qu'existigue un nombre ben superior de cometas que, en causa de son alunchament a respècte dau Soleu, de lor escuritat e de lor abséncia de coa, pòdon escapar a nòstra observacion »''.</ref>. L'idèa foguèt represa en 1932 per l'astronòm [[Estònia|estonian]] [[Ernst Öpik]] (1893-1985) qu'emetèt una ipotèsi similara. Segon eu, l'origina dei cometas se situariá dins un nívol orbitant au limit extèrne dau [[Sistèma Solar]]<ref>'''[[anglés|(en)]]''' E. J. Öpik, « Note on Stellar Perturbations of Nearby Parabolic Orbits », ''Proceedings of the American Academy of Arts and Sciences'', vol. 67,‎ 1932, pp. 169-182.</ref>. Pasmens, aquelei conjecturas aguèron pas d'impacte importanta sus la comunautat scientifica. En 1950, un autre astronòm, lo [[Païses Basses|Neerlandés]] [[Jan Oort]] (1900-1992), poguèt donc tornar prepausar l'idèa per explicar una contradiccion aparenta : lei [[cometa]]s son destruchas après quauquei passatges a l'entorn dau [[Soleu]]. Òr, se totei lei cometas avián existit dempuei la formacion dau [[Sistèma Solar]], l'observacion d'una cometa seriá normalament venguda una causa impossibla<ref>'''[[anglés|(en)]]''' Jan H. Oort, « The structure of the cloud of comets surrounding the Solar System and a hypothesis concerning its origin », ''Bulletin of the Astronomical Institutes of the Netherlands'', vol. 11,‎ 1950, pp. 91-110</ref>. Per sostenir son ipotèsi, Oort seleccionèt 46 cometas observadas entre 1850 e 1952. La distribucion de l'invèrs dei [[semiaxe major|semiaxes majors]] de seis [[orbita]]s li permetèt de mòstrar l'existéncia possibla d'una sèrva situada entre {{formatnum:40000}} e {{formatnum:150000}} [[unitat astronomica|ua]] (siá entre 0,6 e 2,4 [[annada lutz|ans lutz]]). Segon eu, es compausat de miliards d'objèctes orbitant dins una zòna au limit de l'influéncia [[gravitat|gravitacionala]] dau [[Soleu]]. De perturbacions exterioras, entraïnadas per lo passatge d'una [[estela]] a proximitat, podrián donc trebolar l'orbita d'aqueleis objèctes. Una partida seriá expulsada vèrs l'exterior e una partida vèrs l'interior, çò que mena a la formacion d'una cometa novèla. Lo trabalh d'Oort recebèt un certan succès e la sèrva de cometas depintada dins sa publicacion es dicha « nívol d'Oort » ò « nívol d'Öpik-Oort » Es integrat dins la màger part dei descripcions dau [[Sistèma Solar]]. Pasmens, en 2020, son existéncia es encara ipotetica. Lei possibilitats de la demostrar son limitadas car l'observacion dirècta d'objèctes astronomics sorns e pichons a una tala distància es fòrça complèxa. == Formacion e estructura == === Formacion === Lo nívol d'Oort seriá un reliquat dau [[disc protoplanetari]] originau format a l'entorn dau [[Soleu]] après l'afondrament de la nebulosa solara i a 4,6 miliards d'ans. Segon lo scenari pus consensuau, leis objèctes dau nívol se serián formats per [[acrecion]] dins lei regions intèrnas dau [[Sistèma Solar]]. Puei, foguèron expulsats vèrs lei regions extèrnes per d'interaccions gravitacionalas amb lei gigantas gasosas. Puei, leis interaccions amb d'autreis estelas e leis efiechs de marèia galactica aurián modificat leis [[orbita]]s per li rendre pus [[ceucle|circularas]]. === Estructura e composicion === Segon lei modèls actuaus, lo nívol d'Oort ocupariá una zòna situada entre lo limit extèrne de la [[cencha de Kuiper]] (vèrs 50 ua) e la periferia extèrna dau [[Sistèma Solar]] (vèrs {{formatnum:150000}} ua). Seriá constituït de doas regions principalas : * lo nívol d'Oort intèrne (entre {{formatnum:100}} e {{formatnum:20000}} ua) auriá una forma de [[tòr (geometria)|tòr]]. Es de còps dich [[nívol de Hills]] en onor de l'astronòm [[USA|estatsunidenc]] [[Jack Hills]] e de sei recèrcas sus aquela region dau [[Sistèma Solar]]. Seriá a l'origina dei cometas periodicas dau tipe [[cometa de Halley|Halley]]<ref>'''[[anglés|(en)]]''' H. F. Levison, L. Dones et M. J. Duncan, « The Origin of Halley-Type Comets: Probing the Inner Oort Cloud », ''The Astronomical Journal'', vol. 121, n°4,‎ 2001, pp. 2253-2267.</ref>. * lo nívol d'Oort extèrne (entre {{formatnum:20000}} e {{formatnum:150000}} ua) auriá una forma d'[[esfèra]]. Leis objèctes d'aquela region serián feblament liats au [[Soleu]] e la zòna seriá la sèrva dei cometas de periòde lòng<ref>Lo rèsta dei cometas, dich cometas de periòde cort, vendriá de la [[cencha de Kuiper]].</ref>. Lo nombre d'objèctes contenguts dins lo nívol d'Oort es estimat a de miliers de miliards de nuclèus de cometas de mai de 1,3 km. Pasmens, lei distàncias entre elei serián fòrça importantas, de l'òrdre de plusors desenaus de milions de [[quilomètre]]s. Sa [[massa]] totala es supausada inferiora a quauquei [[massa terrèstra|massas terrèstras]]. Durant lo sègle XX, èra estimada a 300 [[massa terrèstra|massas terrèstras]] mai aquela valor demeniguèt amb lo melhorament dei conoissenças sus la distribucion dei cometas de periòde lòng. La composicion deis objèctes presents dins lo nívol es supausada pròche d'aquela dei [[cometa]]s ([[ròca]]s e [[glaç (astronomia)|glaç]]). == Observacion e exploracion == Quauquei [[cometa]]s observadas durant lei sègles XX e XXI aurián una distància sufisenta per faire partida dau nívol d'Oort. D'efiech, se lei calculs son exacts, aquelei cometas an un [[afèli]] fòrça alunchats dau [[Soleu]]. {| class="wikitable centre" style="text-align:center" |+Objèctes possibles dau nívol de Oort |- ! Nom || Diamètre<br>(km) || [[Perièli]]<br>(ua) || [[Afèli]]<br>([[Unitat astronomica|ua]]) || Descubèrta |- | align=left| [[Cometa West]] || ? || 0,58 || align=right| {{formatnum:13560}} || 1976 |- | align=left| [[Granda cometa de genier de 1910]]<ref>https://web.archive.org/web/20090810155521/http://www.meta-evolutions.de/pages/ssdc-oortsche-wolke.html</ref>|| ? || 0,13 || align=right| {{formatnum:51590}} || 1910 |- | align=left| [[C/1992 J1 (Spacewatch)]] || ? || ? || align=right|~{{formatnum:154200}} || 1992 |- | align=left| [[C/2014 S3 (PANSTARRS)]] || ? || ? || ? || 2014 |} En 2020, l'exploracion dau nívol de Oort es en delà dei capacitats [[tecnologia|tecnologicas]] umanas. Lei sondas dau [[programa Voyager]] son encara dins la [[cencha de Kuiper]] e auràn agotat sei resèrvas d'[[energia]] avans d'arribar dins lei regions pus intèrnas dau nívol. Dins aquò, en 2014, un projècte foguèt anonciat dins lo quadre dau [[Discovery Program]] de la [[NASA]]. Encara a l'estudi, es basat sus la mesa en plaça d'un telescòpi espaciau capable de detectar d'ocultacions d'[[estela]]s per d'objèctes de talha pichona situats a {{formatnum:10000}} ua de la [[Tèrra]]. Son objectiu premier seriá de detectar d'objèctes de la [[cencha de Kuiper]] mai l'observacion d'objèctes dei regions intèrnas dau nívol de Oort seriá en teoria possibla. == Annèxas == === Liames intèrnes === * [[Cencha de Kuiper]]. * [[Cometa]]. * [[Marèia galactica]]. * [[Nívol de Mills]]. * [[Jan Oort]]. * [[Ernst Öpik]]. * [[Sistèma Solar]]. === Bibliografia === === Nòtas e referéncias === <references/> [[Categoria:Sistèma Solar]] mgowyvn8u5dknp49x1l48p6fvlicrmz 0 38121 2510335 2051441 2026-10-08T05:10:34Z ~2026-54059-20 65582 2510335 wikitext text/x-wiki {{Infobox |tematica= |carta= }} <!--Article redigit en lengadocian--> [[Fichièr:Kuiper belt oort cloud.svg|thumb|upright=1.3|Vista artistica de la cencha de Kuiper e de la nívol d'Oort.]] La '''cencha de Kuiper''' (de còps apelada '''cencha d'Edgeworth-Kuiper'''), es una zona del [[Sistèma Solar]] s'estendent al delà de l'[[orbita]] de [[Neptun (planeta)|Neptun]], entre 30 e 55 unitats astronomicas (UA). Aquesta zona en forma d'anèl es similara a la [[cencha d'asteroïdes]], mas pus estenduda, 20 còps mai larga e de 20 a 200 còps pus massissa. Coma la cencha d'asteroïdes, se compausa principalament de còrses pichons, de rèstas de la formacion del Sistèma Solar, e d'almens una planeta nana, [[Pluton (planeta nana)|Pluton]]. Al contrari, mentre que la cencha d'asteroïdes se compausa principalament de còrses rocoses e metallics, los objèctes de la cencha de Kuiper son largament constituits de compausats volatils glaçats coma lo [[metan]], l'[[amoniac]] o l'[[aiga]]. Dempuèi la descobèrta del primièr objècte en 1992, mai de mila autres son estats descobèrts dins la cencha de Kuiper, que contendriá mai de {{formatnum:70000}} còrses de mai de 100&nbsp;km de diamètre. Seriá la resèrva principala de las [[cometa]]s periodicas que lor periòde de revolucion es inferior a 200 ans. Los centaures e los objèctes escampilhats, coma Éris, ne serián resultants. Triton, lo satellit pus grand de Neptun, porriá èsser un objècte de la cencha de Kuiper que seriá estat capturat per la planeta. Pluton es l'objècte mai grand conegut de la cencha de Kuiper. La cencha de Kuiper es pas de confondre amb la [[Nívol d'Oort]], zona encara teorica e supausada d'èsser mila còps pus aluenhada. Los objèctes de la cencha de Kuiper, amb los objèctes escampilhats e tot membre potencial de las nívols de Hills e d'Oort, son collectivament nomenats ''objèctes transneptunians''. {{SistèmaSolar}} [[Categoria:Sistèma Solar]] 4dv4jtfs3ln2d2plw1e7i3jnnmcxqr8 0 39902 2510338 2453585 2026-10-08T05:17:46Z InternetArchiveBot 43230 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 2510338 wikitext text/x-wiki {{Infobox Gropament de comunas |nom={{PAGENAME}} |pais=França|lenga=oc |imatges= [[Imatge:Localisation_EPCI_de_Millau_Grands_Causses_dans_l'Aveyron,_France.svg|300px]] |reg= {{Occitània (Region)}} |dept= [[Avairon (departament)|Avairon]] |créacion= 27 de decembre de 1999 |nbcom=15 |caplòc= [[Milhau]] |president= Emmanuelle Gazel ([[PS]], consolessa de [[Milhau]]) |pop= 29 687 |datapop=[[2016]] |superf= 511.70 |ectaras= 51 170 |dens= 58 |budget= |sitweb= https://www.cc-millaugrandscausses.fr/ |imatgesfin= |}} La '''Comunautat de comunas de Milhau Grands Causses''' es una intercomunalitat <ref name= ban>[https://web.archive.org/web/20210615123139/https://www.banatic.interieur.gouv.fr/V5/recherche-de-groupements/fiche-raison-sociale.php?siren=241200567 Ficha Banatic]</ref>{{,}}<ref>[https://www.insee.fr/fr/statistiques/2011101?geo=EPCI-241200567 Ficha INSEE]</ref> [[roergue|roergassa]], situada dins lo [[departament francés|departament]] d'[[Avairon (departament)|Avairon]] e la [[region francesa|region]] d'{{Ocreg}}, ancianament de [[Miègjorn-Pirenèus]]</small>. Son còdi SIREN es 241 200 567. La lenga autoctòna es l'occitan lengadocian [[Roergàs (sosdialècte)|roergàs]]. ==Istòria== La comunautat de comunas succediguèt probablament a una autra estructura (SIVOM ?) creada lo 22 de junh de 1989 {{refnec}}. A l'origina solament cinc comunas compausavan aquela estructura : [[Agaçac]], [[Compèire]], [[Creissèls]], [[Milhau]] e [[Paulhe]]{{refnec}}. La comunautat de comunas se creèt lo 27 de decembre de 1999, per una aplicacion lo 1èr de genièr de 2000. Lo 1èr de genièr de 2017, son territòri s'espandiguèt a la comuna del [[Lo Rosièr|Rosièr]] ([[Losera (departament)|Losèra]] <ref>Arrestat n° 2016-10-05-002 del 5 d'octobre de 2016 https://web.archive.org/web/20210602213436/http://www.aveyron.gouv.fr/IMG/pdf/recueil-12-2016-068-OCTOBRE.pdf site = [https://web.archive.org/web/20210602024208/http://www.aveyron.gouv.fr/ Préfecture de l'Aveyron], p 4-7</ref>). ==Composicion (anciana redaccion)== *[[Agaçac]] *[[Compèire]] *[[Creissèls]] *[[Milhau]] *[[Paulhe]] *[[Comprenhac (Avairon)|Comprenhac]] (dempuèi lo 3 d'octobre de 1989) *[[Sent Jòrdi]] (dempuèi lo 3 d'octobre de 1989) *[[La Cressa]] (dempuèi lo 5 de març de 1997) *[[La Ròca]] (dempuèi lo 12 de febrièr de 1998) *[[Sent Andriu (canton de Peiralèu)|Sent Andriu]] (dempuèi lo 12 de febrièr de 1998) *[[Mostuèjols]] (dempuèi lo 1èr de genièr de 2006) *[[Peiralèu]] (dempuèi lo 1èr de genièr de 2006) *[[Ribièira]] (dempuèi lo 1èr de genièr de 2006) *[[Vairau]] (dempuèi lo 1èr de genièr de 2006) ==Composicion== {|class= "wikitable" !Nom !Width="135"|Còdi INSEE !Superficia (<small>km²</small>) !Populacion !Densitat (<small>ab/km²</small>) ! Ancian canton (abans 2015) |- | [[Agaçac]] |12002 |17.64 | {{popfr12|002}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|002}}/17.64) round 2}}}} |[[Canton de Milhau Èst]] |- | [[Compèire]] |12070 |10.36 | {{popfr12|070}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|070}}/10.36) round 2}}}} |[[Canton de Milhau Èst]] |- | [[Comprenhac (Avairon)|Comprenhac]] |12072 |11.09 | {{popfr12|072}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|072}}/11.09) round 2}}}} |[[Canton de Milhau Oèst]] |- | [[Creissèls]] |12084 |28.19 | {{popfr12|084}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|084}}/28.19) round 2}}}} |[[Canton de Milhau Oèst]] |- | [[La Cressa]] |12086 |19.06 | {{popfr12|086}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|086}}/19.06) round 2}}}} |[[Canton de Peiralèu]] |- | '''[[Milhau]]''' |12145 |168.23 | {{popfr12|145}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|145}}/168.23) round 2}}}} |[[Canton de Milhau Èst]] e [[Canton de Milhau Oèst]] |- | [[Mostuèjols]] |12160 |30.95 | {{popfr12|160}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|160}}/30.95) round 2}}}} |[[Canton de Peiralèu]] |- | [[Paulhe]] |12178 |4.72 | {{popfr12|178}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|178}}/4.72) round 2}}}} |[[Canton de Milhau Èst]] |- | [[Peiralèu]] |12180 |16.14 | {{popfr12|180}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|180}}/16.14) round 2}}}} |[[Canton de Peiralèu]] |- | [[Ribièira]] |12200 |26.08 | {{popfr12|200}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|200}}/26.08) round 2}}}} |[[Canton de Peiralèu]] |- | [[La Ròca (Roergue)|La Ròca]] |12204 |49.40 | {{popfr12|204}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|204}}/49.4) round 2}}}} |[[Canton de Peiralèu]] |- | [[Lo Rosièr]] |48299 |2.03 | {{popfr48|131 }} ({{popfr48|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr48|131 }}/2.03) round 2}}}} |[[Canton de Maruèis]] (Losera) |- | [[Sant Andrieu (canton de Peiralèu)|Sant Andrieu]] |12211 |38.97 | {{popfr12|211}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|211}}/38.97) round 2}}}} |[[Canton de Peiralèu]] |- | [[Sent Jòrdi (Avairon)|Sent Jòrdi]] |12225 |47.73 | {{popfr12|225}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|225}}/47.73) round 2}}}} |[[Canton de Milhau Oèst]] |- | [[Vairau]] |12293 |41.09 | {{popfr12|293}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|293}}/41.09) round 2}}}} |[[Canton de Peiralèu]] |- |} ==Veire tanben== [[Imatge:12-Intercos-2019.png|thumb|450px|center|Mapa dels EPCI d'Avairon lo 1èr de genièr de 2019]] * [[Comunas d'Avairon]] ==Nòtas== <references/> {{Portal Roergue}} {{O|Milhau Grands Causses}} [[categoria:Comunautat de comunas d'Avairon|Milhau Grands Causses]] 7hy77yt4xuux30jj8pdcrerig6be91w 0 61754 2510325 1864022 2026-10-08T02:15:40Z Kent Wang 65448 Arco Triunfal da Rua Augusta from Rua Augusta 55.jpg; Aerial view of Praça do Comércio and Baixa Pombalina (cropped and retouched).jpg 2510325 wikitext text/x-wiki {{Infobox |tematica= |carta= }} [[Imatge:Arco Triunfal da Rua Augusta from Rua Augusta 55.jpg|thumb|right|250px|Rua Augusta.]] '''Baixa''' de [[Lisbona]], tanben nomenada '''Baixa Pombalina''' es un quartièr edificat per òrdre del [[Marqués de Pombal]], seguent lo [[tèrratremol de 1755]], sus una aira de gaireben 23,5 ectaras. Lo quartièr de Baixa es format de carrièras drechas e perpendicularas organizadas per los dos costats d'un axe central, la ''[[Rua Augusta]]''. Los edificis an una [[arquitectura]] identica, amb al planpè de comèrcis e als estatges superiors de demoranças. Las dimencions previstas èran uniformas, çò que permetiá una construcion pus rapida amb d'elements prefabricats, coma los montants de las fenèstras, de dos tipes — un per las façadas de las carrièras principalas e l'autre per las façadas de las carrièras segondàrias. Es tanben un dels primièrs exemples de construccion antisismica. Los modèls arquitectonics foguèron testats amb l'utilizacion de tropas en marcha per simular un [[tèrratremol]]. {{Clr}} ==Galariá== <center><gallery> Imatge:EsquinaBaixa.JPG|Baixa, Lisbona: façadas per la carrièra principala e per la segondària Imatge:CantariaRuaPrincipal.JPG|Baixa, Lisbona: montant de fenèstra de la carrièra principala Imatge:CantariaRuaSecundária.JPG|Baixa, Lisbona: montant de fenèstra de la carrièra segondària Imatge:Aerial view of Praça do Comércio and Baixa Pombalina (cropped and retouched).jpg|thumb|300px|Vista generala del Quartièr Baixa Pombalina Imatge:Panoramic view - Lisboa.jpg|thumb|right|300px|Vista panoramica del Quartièr Baixa Pombalina </gallery></center> [[Categoria:Quartièr de Lisbona]] s9dz5h4n5ks9rtz0vwqutuq1jmyexxo 0 69435 2510353 2505433 2026-10-08T09:17:38Z InternetArchiveBot 43230 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 2510353 wikitext text/x-wiki {{Entèsta label|AdQ}} {{1000 fondamentals}} [[Fichièr:Whirpool Galaxy.jpg|thumb|upright=1.5|[[M51 (astronomia)|M51]], la [[Galaxia del Revolum]], un exemple tipic de [[galaxia espirala]].]] En [[cosmologia]], una '''galaxia''' es un assemblatge d'[[estela]]s, de [[gas]], de [[Posca interstellara|poscas]] e de [[matèria negra]] e amb a vegadas un [[trauc negre]] supermassiu dins son centre. La [[Via Lactèa]], la galaxia ont se tròba lo [[Sistèma Solar]], compta qualques centenas de miliards d'[[estela]]s (10¹¹)<ref>{{fr}}[https://web.archive.org/web/20090215024348/http://www.eso.org/public/outreach/press-rel/pr-2000/pr-12-00.html]Unveiling the Secret of a Virgo Dwarf Galaxy, European Southern Observatory, 2000</ref> e a una extension de l'ordre de {{formatnum:100000}} [[annada lutz|annadas lutz]]. Gaireben totas las galaxias tipicas compòrtan un nombre similar d'astres, mas existís tanben de [[galaxia nana|galaxias nanas]] comptant qualques desenas de milions d'estelas solament (10⁷)<ref>Id "Secret of a Virgo Dwarf Galaxy"</ref>, e de galaxias gigantas comptant plusors milièrs de miliards d'estelas (10¹²). En la basa d'aquelas chifras e de la talha de l'[[Univèrs observable]], pensam qu'aquel comptariá qualques centenas de miliards de galaxias de massa significativa. La populacion de galaxias nanas es pasmens fòrça dificila a determinar, a causa de lor massa e lor luminositat fòrça flacas. L'[[Univèrs]] dins son ensemble, que son extension reala es inconeguda, poiriá comptar un nombre immensament pus grand de galaxias. Las galaxias coma los [[sistèma estellar|sistèmas estellars]] de granda talha foguèron mesas en evidéncia pendent los ans 1920, subretot per l'[[astronòm]] [[Estats Units d'America|american]] [[Edwin Hubble]]. Las galaxias son de tres tipes morfologics principals : [[galaxia elliptica|ellipticas]], [[galaxia espirala|espiralas]], [[galaxia irregulara|irregularas]]. [[Edwin Hubble]] donèt una descripcion pus precisa dels tipes de galaxias nomenada dempuèi [[sequéncia de Hubble]]. Totas las estelas son pas situadas dins las galaxias. Se pareis establit qu'es dins las galaxias que se forman las estelas, aquelas pòdon èsser expulsadas, a causa de las interaccions entre las galaxias, o a causa d'encontres prèpa entre una estela e un astre fòrça massís, coma un [[trauc negre supermassís]] situat al centre d'una galaxia. Se pòt veire tanben d'estelas dotadas d'una velocitat granda a respièch de lor galaxia, signe qu'aquelas son pas mai ligadas gravitacionalament amb aquesta. Aquelas estelas se nomenan per aquò « [[estela en fugida|estelas en fugida]] ». Se coneis plusors representantas d'aquela classa, coma [[SDSS J090745.0+024507]] e [[GRO J1655-40]], totas doas fugiguèron la [[Via Lactèa]]. La primièra es probablament eissida de l'encontre prèpa amb lo [[trauc negre]] al centre de nòstra Galaxia, [[Sgr A*]], la segonda es segur eissida d'una [[supernòva]] asimetrica que son residú compacte foguèt expulsat de la region ont se passèt l'explosion. « ''univèrs illas'' » e pus tard « galaxia ». == Qualques òrdres de grandor == Una galaxia tipica coma la Via Lactèa compren qualques centenas de miliards d'estelas e es granda de l'òrdre de {{formatnum:100000}} [[annada lutz|annadas lutz]] (una annada lutz fa aperaquí 9500 miliards de quilomètres). De remarcar, aquelas chifras se pòdon exprimir solament en tèrmes de divèrsas [[constanta fondamentala|constantas fondamentalas]]. Per precisar, un rasonament simple permet de far un ligam entre la grandor d'una galaxia e lo fenomèn d'[[instabilitat gravitacionala]] es a dire qu'un objècte pus dens que lo mitan ambient se contracta jos unas condicions a causa de son pròpri camp gravitacional. Aquò se produtz subretot quand un objècte se refreja rapidament, atal sa [[pression]] baissa lèu e pòt pas mai contrar l'efèit atractiu de la gravitat. Per aquò, se pòt predire que la massa ''M''{{ind|g}} e la talha ''R''{{ind|g}} d'una galaxia son versemblablament de l'òrdre de : :<math>M_{\rm g} \sim \frac{\alpha^5}{\alpha_G^2}\left(\frac{m_{\rm p}}{m_{\rm e}}\right)^\frac{1}{2} m_{\rm p} \simeq 1,\!5\times 10^{11} M_\odot</math>, :<math>R_{\rm g} \sim \frac{\alpha^3}{\alpha_G}\left(\frac{m_{\rm p}}{m_{\rm e}}\right)^\frac{1}{2} \lambda_{\rm e} \simeq 74\;{\rm kpc}</math>, ont <math>\alpha</math> e <math>\alpha_G</math> representan respectivament la [[constanta de l'estructura fina]] (electromagnetica) e la [[constanta de l'estructura fina gravitacionala]], e <math>m_{\rm p}</math> e <math>m_{\rm e}</math> la massa del [[proton]] e de l'[[electron]]. Cal mai de dètz miliards d'annadas per que la lutz de las galaxias pus alunhadas venga fins a la [[Tèrra]]<ref>{{fr}}[https://web.archive.org/web/20111103191247/http://www.cieletespace.fr/evenement/2201_une-galaxie-lointaine-observee-grace-un-telescope-gravitationnel Document de la revista ''Ciel & Espace'', 10 d'octobre de 2008.]</ref>. == Istoric de las observacions == === La Via Lactèa === [[Fichièr:Herschel-Galaxy.png|thumb|left|La forma de la [[Via Lactèa]] coma foguèt deducha per [[William Herschel]] en [[1785]] ; se pensava que lo [[Solelh]] èra prèp del centre de la galaxia.]] Dempuèi l'Antiquitat, los filosòfs an temptat de comprendre la natura de la benda luminosa coneguda del nom de [[Via Lactèa]]. Lo [[filosòf]] [[grèc]] [[Anaxagòras]] la concebiá coma « l'efèit de la lutz dels astres que son pas escalustrats pel Solelh »<ref>Doxografai (fragments), Anaxagòra de Clazomènas, {{fr}} [http://remacle.org/bloodwolf/philosophes/anaxagore/fragments.htm]</ref>. [[Democrit]] suggeriguèt qu'èra a causa d'un grand nombre d'estelas pichonas. [[Aristòtel]] pensava que çò qu'observam èra la combustion d'una partida de l'aire, enfuocat pel movement dels astres<ref>Meteorologia, CHAPITRE VIII: De la Via Lactèa, Aristòtel, {{fr}}[http://remacle.org/bloodwolf/philosophes/Aristote/meteorologie.htm#VIII}}</ref> implicant doncas que se trobèsse dins l'esfèra sublunara. [[Fichièr:Milky Way IR Spitzer.jpg|300px|thumb|right|Còr de la Via Lactèa vista en infraroge pel telescòpi espacial Spitzer de la NASA.]] L'[[astronòm]] [[pèrsa]] [[Al-Biruni]] refutèt la proposicion, en temptant de calcular la parallaxi de la Via Lactèa, e coma es nulla, deu èsser a fòrça granda distància de la Tèrra, e doncas fòra de l'atmosfèra. Prepausèt tanben que la Via Lactèa èra una colleccion d'innombrablas estelas [[nebulosa]]s. Las pròvas per aquò arribèron en [[1610]], quand [[Galileo Galilei]] utilizèt sa [[luneta astronomica]] per estudiar la Via Lactèa e descobriguèt qu'efectivament èra compausada d'un nombre incalculable d'estelas d'esclat flac <ref>{{fr}}Galileo Galilei, O'Connor, J. J.; Robertson, E. F., ed:University of St. Andrews [http://www-gap.dcs.st-and.ac.uk/~history/Biographies/Galileo.html]</ref>. Dins un tractat de [[1755]], [[Immanuel Kant]], davançant lo trabalh de [[Thomas Wright]], especulèt plan que nòstra galaxia poiriá èsser un còrs en rotacion d'un nombre incredible d'estelas mantengudas ensemble per de [[gravitacion|fòrças gravitacionalas]], atal meteis coma lo [[Sistèma Solar]]. Lo disc d'estelas se pòt atal veire, en perspectiva, coma una benda dins lo cèl, per un observator se trobant en dedins d'aquela. Kant avancèt tanben que de nebulosas del cèl nuechenc poirián èsser de galaxias<ref >{{en}}Our Galaxy, Evans J. C., ed: George Mason [Universityhttp://physics.gmu.edu/~jevans/astr103/CourseNotes/ECText/ch20_txt.htm]</ref>. La primièra temptativa de descripcion de la forma de la Via Lactèa e de la disposicion del [[Solelh]] se faguèt per [[William Herschel]] en 1785. Comptèt amb fòrça prudéncia lo nombre d'estelas dins diferentas regions del cèl. Faguèt un diagrama de la forma de la Via Lactèa e placèt lo Sistèma Solar prèp del centre. En 1920, [[Jacobus Kapteyn]] faguèt un imatge d'una pichona galaxia en forma d'[[ellipsa]] (environ {{formatnum:15000}} [[parsec]]s de diamètre), amb lo Solelh prèp del centre<ref>{{en}} How did scientists determine our location within the Milky Way galaxy--in other words, how do we know that our solar system is in the arm of a spiral galaxy, far from the galaxy's center?, Marschall Laurence A., ed: Scientific American [http://www.sciam.com/space/article/id/how-did-scientists-determ/topicID/2/catID/3]</ref>,<ref>{{en}}In Quest of the Universe, Kuhn Karl & F. Koupelis, ed: Jones and Bartlett Publishers, ISBN 0-7637-0810-0 Theo</ref>. Un metòde diferent, prepausat per [[Harlow Shapley]], amb la posicion dels [[amàs globular|amasses globulars]], menèt a un imatge radicalament diferent de tot aquò que s'èra vist fins alara: un disc plat d'un diamètre de prèp de {{formatnum:70000}} parsecs (o un pauc mai de {{formatnum:200000}} [[annada lutz|annadas lutz]]) amb lo Solelh fòrça alunhat del centre<ref> id "our_galaxy" </ref>. Las doas analisis prenon pas en compte l'[[densitat optica|absorcion de la lutz]] per la [[posca interstellara]] (fenomèn d'[[extincion (astronomia)|extincion]]) presenta dins lo [[plan galactic]], mas aprèp que [[Robert Jules Trumpler]] quantifiquèt aquel efèit en 1930, en estudiant los [[amàs dubèrt|amasses dubèrts]], l'imatge actual de nòstra galaxia emergiguèt<ref>Robert Trumpler and the (Non)transparency of Space, Trimble Bulletin V., jornal of the American Astronomical Society [http://adsabs.harvard.edu/abs/1999AAS...195.7409T]</ref>. === Los autres objèctes nebuloses === [[Fichièr:M51Sketch.jpg|thumb|Dessenh de la Galaxia del Revolum, per [[Lord Rosse]] en [[1845]].]] A la fin del sègle XVIII, [[Charles Messier]] establiguèt un [[catalòg Messier|catalòg]] contenent 110 « nebulosas ». Aquel catalòg foguèt seguit d'un mai grand, amb 5000 objèctes, establit per [[William Herschel]]<ref>id "our_galaxy" </ref>. En 1845, [[Lord Rosse]] construiguèt un novèl telescòpi e foguèt capable de distinguir las nebulosas [[galaxia elliptica|ellipticas]] e [[galaxia espirala|espiralas]]<ref>{{en}}The Earl of Rosse and the Leviathan of Parsontown, Abbey Lenny, ed: The Compleat Amateur Astronomer, [http://labbey.com/Telescopes/Parsontown.html]</ref>. [[Fichièr:Pic iroberts1.jpg|vinheta|senèstra|Fotografia de la « Granda nebulosa d'Andromèda » ([[NGC 224]]) datant de 1899. S'i pòt veire tanben sos dos satellits pus brilhants, [[M32]] e [[NGC 205]].]] En [[1917]], [[Heber Doust Curtis|Herber Curtis]] observèt las fòtos de la [[supernova]] [[SN 1885A]] dins la « granda nebulosa d'Andromèda » ([[M31]], dins lo [[catalòg Messier]]). En cercant dins la fotografia, trobèt 11 [[nòva]]s mai. Curtis remarquèt qu'aquelas nòvas èran en mejana 10 [[magnitud aparenta|magnituds]] pus flacas qu'aquelas de nòstra galaxia. Mercé a aqueles resultats, foguèt capable de calcular una distància que nos separa d'aquela a prèp de {{formatnum:150000}} parsecs. Ven doncas adèpte de la teoria dels « univèrs illas », disent que las nebulosas espiralas son en realitat de galaxias independentas, mas sa descobèrta demorèt pauc difusada<ref>Novae in Spiral Nebulae and the Island Universe Theory, Heber Doust Curtis, ed: Publications of the Astronomical Society of the Pacific [http://adsabs.harvard.edu/abs/1988PASP..100....6C]</ref>. En 1920, lo « [[Grand Debat]] », concernent la natura de la Via Lactèa, de las nebulosas espiralas, e la talha de l'[[Univèrs]], prenguèt plaça amb coma principals protagonistas [[Harlow Shapley]] e [[Heber Doust Curtis|Herber Curtis]]. Per renfortir son idèa que la granda nebulosa d'Andromèda èra una galaxia extèrna, Curtis notèt l'aparéncia de las linhas escuras coma de nívols de [[posca interstellara|posca]] presents dins la Via Lactèa, e tanben un desencalatge de la lutz degut a l'[[efèit Doppler-Fizeau]]<ref>{{en}} Robert Julius Trumpler, Harold F. Weaver, ed: National Academy of Sciences [http://www.nap.edu/readingroom/books/biomems/rtrumpler.html cite web]</ref>. Lo fach foguèt definitivament establit per [[Edwin Hubble]] al començament dels ans 1920 en utilizant un novèl telescòpi. Foguèt capable de resòlvre las partidas extèrnas de qualques nebulosas espiralas coma essent un ensemble d'estelas individualas e identifiquèt qualques [[estela variabla|variablas]] nomenadas [[cefeida]]s, que lor periòde de variacion de lutz es foncion de la lutz absoluda. Aquò permetèt atal de calcular la distància nos separant de las nebulosas: èran ben tròp alunhadas per èsser dins la Via Lactèa <ref>{{en}}A spiral nebula as a stellar system, Messier, Edwin Hubble, ed: Astrophysical JournalEngl, [http://adsabs.harvard.edu/cgi-bin/bib_query?1929ApJ....69..103H]</ref>. En 1936, Hubble creèt un sistèma de classificacion de las galaxias qu'es encara utilizat a l'ora d'ara: la [[sequéncia de Hubble]]<ref>Edwin Hubble, 1889–1953, Allan Sandage, The Journal of the Royal Astronomical Society of Canada, [http://antwrp.gsfc.nasa.gov/diamond_jubilee/1996/sandage_hubble.html]</ref>. [[File:Matèria sorna - Reparticion dei velocitats de rotacion dins una galaxia espirala.png|thumb|Reparticion dei velocitats de rotacion deis estèlas dins una galaxia espirala.]] == Composicion == === Mitan interstellar === {{article detalhat|mitan interstellar}} Lo mitan interstellar es lo gas fòrça tèune qu'existís entre leis estèlas e lor environament pròche. Sa densitat se situa generalament entre 10 e 100 particulas per [[litre]]. Es present dins lei [[galaxias espirala]]s, [[Galaxia espirala barrada|espiralas barradas]] e irregularas mai rar dins lei galaxias ellipticas. Es principalament fach de gas coma [[idrogèn]] (90%) e [[èli]] (10%). Lei gas d'elements pus pesants existisson solament sota la forma de traças. Enfin, lo mitan interstellar a tanben una fasa solida qu'es la possa interstellara. Aquela fasa solida representa aperaquí 1% de la massa totala dau mitan interstellar. Es facha de compausats variats coma de grafits, de silicats o de carbonats. === La matèria escura === {{article detalhat|matèria escura}} Dins los ans 1970, se comprenguèt que la massa totala vesible de las estelas e de gas, dins las galaxias, explicava pas correntament la velocitat de rotacion d'aquelas, qu'es totjorn anormalament nauta a respièch d'aquela qu'auriá degut èsser amb aquela massa vesibla. Aquò menèt a postular l'existéncia d'una novèla forma de matèria, nomenada [[matèria escura]]. Aquela emet pas ges de radiant, mas son existéncia se revela per l'influéncia de son [[camp gravitacional]] sus la dinamica de las estelas. Al començament dels ans 1990, lo [[telescòpi espacial Hubble]] aportèt un grand melhorament dins las observacions alunhadas. Aquelas novèlas observacions permetèron entre autres d'establir que la matèria escura de nòstra Galaxia se pòt pas compausar solament d'estelas flacas e pichonas. D'autras observacions [[cosmologia|cosmologicas]] menan a la meteissa conclusion, atestant l'idèa que la matèria escura es una novèla forma de matèria inconeguda en laboratòri. == Tipes e morfologia == [[Fichièr:Hubble sequence photo.png|thumb|360px|Los diferents tipes de galaxias, segon la [[classificacion de Hubble]] : lo tipe ''E'' correspond a un [[galaxia elliptica]], lo ''S'' a una [[galaxia espirala]] e lo ''SB'' a una [[galaxia espirala barrada]].]] I a tres grands tipes de galaxias : las [[galaxia elliptica|ellipticas]], las [[galaxia espirala|espiralas]], e las [[galaxia irregulara|irregularas]]. Una descripcion detalhada de diferents tipes de galaxias basada sus lor aparéncia es establida per la [[sequéncia de Hubble]]<ref>{{en}}Near-Infrared Galaxy Morphology Atlas, Jarrett T.H., ed: California Institute of Technology [http://www.ipac.caltech.edu/2mass/gallery/galmorph/]</ref>. A l'epòca de la realizacion de sa classificacion, Hubble pensava que los diferents tipes de morfologias galacticas correspondián a un gra d'evolucion variable d'aqueles objèctes, anant d'un estat esferic sens estructura (tipe E0), puèi s'aplatussant progressivament (tipe E1 a E7), abans de produire los braces espiralats (tipes Sa, Sb, Sc, ou SBa, SBb, SBc). Aquela ipotèsi d'evolucion foguèt dempuèi totalament invalidada, mas los tèrmes de « galaxia precòça » (''early-type galaxy'' en [[anglés]]) per las ellipticas e « galaxia tardièra » (''late-type galaxy'') per las espiralas, per contra, s'utilizan encara. === Galaxias ellipticas === [[Fichièr:Abell S740, cropped to ESO 325-G004.jpg|thumb|left|La galaxia elliptica giganta [[ESO 325-G004]].]] Lo sistèma de classificacion de Hubble compta las galaxias ellipticas sus la basa de lor [[excentricitat]] (es a dire de l'aplatiment de lor imatge projectat sul cèl), anant de E0 (gaireben esferica) a E7 (fòrtament alongada), la chifra aprèp lo « E » correspondent a la quantitat <math>\textstyle{10 (1-\frac{b}{a})}</math>, ont ''a'' e ''b'' son lo [[semiaxe major]] e lo semiaxe menor de la galaxia de biais que s'obsèrva. Aquela galaxias an un perfil [[ellipsoïde|ellipsoïdal]], lor donant una aparéncia [[ellipsa|elliptica]] quin que siá l'angle de vista. Lor aparéncia mòstra pauc d'estructuras e possedisson pas fòrça de matèria interstellara. En consequéncia, aquelas galaxias contenon pauc d'amasses dubèrts e an un taus de formacion estellara pauc elevat. De las estelas mai ancianas e evolucionadas, tornejant a l'entorn de lor [[centre de gravitat]] comun de manièra aleatòria, dominant doncas aquelas galaxias. Atal, presentan coma una similitud amb los amasses globulars, mas amb escala pus granda<ref>Elliptical Galaxies, M.A. Barstow, ed: Leicester University Physics Department, [https://web.archive.org/web/20120729081504/http://www.star.le.ac.uk/edu/Elliptical.shtml]</ref>. Las galaxias pus grandas son las ellipticas gigantas. Se pensa que de nombrosas galaxias ellipticas son formadas mercé a une interaccion de galaxias qu'acabèron per fusionar. Pòdon aver de talhas enòrmas (en comparason a las galaxias espiralas, per exemple). D'autre part, aquelas galaxias ellipticas gigantas sovent se trobèron al còr dels grands amasses de galaxias. Las [[galaxia amb subresaut d'estelas|galaxias amb subresaut d'estelas]] (ditas galaxias ''starburst'') son sovent lo resultat d'un tust de las galaxias<ref> id "elliptical" </ref>. La galaxia elliptica giganta pus prèpa de nòstra Galaxia es [[M87]], dins la [[constellacion]] de la [[Verge (constellacion)|Verge]], a 60 milions d'annadas lutz. === Galaxias espiralas === {{Article detalhat|Galaxia espirala}} [[Fichièr:M63.jpg|thumb|La galaxia espirala [[M63 (galaxia)|M63]].]] Las galaxias espiralas forman la classa pus emblematica de las galaxias. Son fachas d'un disc en rotacion e compausadas d'estelas e de [[mitan interstellar]], amb un [[bulbe galactic|bulbe]] central d'estelas en general pus ancianas. D'aquel bulbe emergisson de braces pro brilhants. Dins l'esquèma de classificacion de Hubble, las galaxias espiralas correspondon al tipe ''S'', seguit d'una letra (''a'', ''b'', o ''c''), qu'indica lo gra d'envolopament dels braces espirals coma que la grandor del bulbe central. Una galaxia ''Sa'' es dotada de braces pas plan definits e possedisson una region centrala relativament importanta. Al contrari, una galaxia ''Sc'' possedís de braces fòrça dubèrts, plan traçats e amb un bulbe fòrça pichon<ref>Galaxies — The Spiral Nebulae, Smith Gene, ed: University of California, San Diego Center for Astrophysics & Space Sciences [http://casswww.ucsd.edu/public/tutorial/Galaxies.html]</ref>. Dins las galaxias espiralas, los braces espirals forman una [[espirala logaritmica]] aproximativa, un esquèma que pòt èsser, en teoria, lo resultat d'un desreglament dins la massa d'estelas rotativas unifòrmas. Los braces espirals tornejan a l'entorn del centre, del meteis biais de las estelas, mas amb una [[velocitat angulara]] constanta. Çò que vòl dire que las estelas dintran e sortisson dels braces espirals; las estelas prèpa del centre galactic orbitan pus aviat que los braces alara que las estelas exterioras se desplaçan mens aviat que los braces. Se pensa que los braces espirals son de zònas ont la densitat de matèria es pus nauta, se pòdon doncas veire coma « ondas de densitat ». Quand las estelas travèrsan un braç, la velocitat de cada sistèma estellar se modifica a causa de las fòrças [[gravitacion]]alas complementàrias produsidas per una densitat de matèria pus elevada (aquela velocitat torna a la normala quand l'estela sortís del braç). Es lo meteis efèit d'onda qu'arriba pendent un alentiment dins una autorota saturada de veituras. Los braces son vesibles a causa del nombre d'estelas joves e brilhantas que contenon, en rason de la fòrta densitat de matèria qu'aisisson la formacion de las estelas. E coma las estelas pus luminosas son las pus massissas, e an una durada de vida fòrça brèva (qualques milions d'annadas contra 10 miliards d'annadas pel Solelh), las zònas pus luminosas son al vesinatge dels luòcs de formacion d'estelas, las estelas massissas an pas lo temps de s'alunhar. ==== Galaxias espiralas barradas ==== {{article detalhat|Galaxias espiralas barradas}} [[Fichièr:Hubble2005-01-barred-spiral-galaxy-NGC1300.jpg|thumb|La galaxia espirala barrada [[NGC 1300]].]] La majoritat de las galaxias espiralas an una benda d'estelas linearas en lor centre, a partir que emergís los braces espirals<ref>{{en}}What is the True Fraction of Barred Spiral Galaxies?, P. B. Eskridge, J. A. Frogel, Astrophysics and Space Science, [http://adsabs.harvard.edu/abs/1999Ap&SS.269..427E]</ref>. Dins la classificacion de Hubble, son designadas amb ''SB'', seguit d'una letra minuscula (''a'', ''b'', o ''c''), indicant encara un còp la forma e la disposicion dels braces espirals. Se pensa que las barras son d'estructuras temporàrias que çò pòt arribar aprèp un radiacion de densitat del còr cap a l'exterior, o aprèp una interaccion amb una autra galaxia fasent intervenir la [[fòrça de marèia]]<ref>{{fr}}Gas accretion on spiral galaxies: Bar formation and renewal, F. Bournaud & F. Combes, Astronomy [http://adsabs.harvard.edu/abs/2002A&A...392...83B]</ref>. Fòrça galaxias espiralas barradas son [[galaxia activa|activas]], benlèu de gas canalizat lo long dels braces<ref>{{fr}}Circumnuclear regions in barred spiral galaxies — II. Relations to host galaxies, J. H. Knapen, D. Pérez-Ramírez, S. Laine, Monthly Notice of the Royal Astronomical Society, [http://adsabs.harvard.edu/abs/2002MNRAS.337..808K]</ref>. Nòstra pròpria galaxia es une granda galaxia espirala barrada<ref>{{en}}Another bar in the Bulge, C. Alard, Astronomy and Astrophysics [http://adsabs.harvard.edu/abs/2001A&A...379L..44A]</ref> d'environ {{formatnum:30000}} parsecs de diamètre e de 1000 parsecs d'espessor. Conten aproximativament 2×10{{exp|11}} estelas<ref>{{en}}Milky Way galaxy is warped and vibrating like a drum, Robert Sanders ed: UCBerkeley News, [http://www.berkeley.edu/news/media/releases/2006/01/09_warp.shtml]</ref> e a una massa totala de prèp de 6×10{{exp|11}} [[massa solara|massas solaras]]<ref>Mass of the Milky Way and Dwarf Spheroidal Stream Membership, G. R. Bell & S. E. Levine, Bulletin of the American Astronomical Society [http://adsabs.harvard.edu/abs/1997AAS...19110806B]</ref>. === Morfologias particularas === {{Article detalhat|Galaxia irregulara}} [[Fichièr:Hoag's object.jpg|thumb|L'[[objècte de Hoag]], una galaxia annulara.]] [[Fichièr:Ngc5866 hst big.jpg|thumb|left|La galaxia lenticulara [[NGC 5866]].]] Las galaxias particularas son de formacions galacticas desvolopant de proprietats inabitualas a causa de las interaccions gravitacionalas amb d'autras galaxias, las [[fòrças de marèia]], responsablas d'aquelas desformacions. Las [[galaxia anular|galaxias anularas]], possedisson una estructura formada d'estelas e de gas en forma d'anèl a l'entorn del centre galactic; son de bons exemples de galaxias particularas. Una galaxia anulara se pòt formar quand una galaxia pus pichona passa a travèrs lo centre d'una galaxia espirala<ref>{{fr}}Ring Galaxy Evolution as a Function of "Intruder" Mass, R. A. Gerber, S. A. Lamb & D. S. Balsara, Bulletin of the American Astronomical Society [http://adsabs.harvard.edu/abs/1994AAS...184.3204G]</ref>. Un tal eveniment benlèu se produguèt sus la [[galaxia d'Andromèda]], que presenta plusors anèls en [[infraroge]]<ref>{{en}}ISO unveils the hidden rings of Andromeda, ed: Esa Science News [https://web.archive.org/web/20070323231344/http://www.iso.vilspa.esa.es/outreach/esa_pr/andromed.htm]</ref>. Una [[galaxia lenticulara]] es una forma de transicion, avent las proprietats d'una galaxia elliptica coma espirala. Dins la sequéncia de Hubble, se nomena ''S0''. Possedisson de braces, encara que mal definits, e una aureòla d'estelas ellipticas<ref>{{en}}Spitzer Reveals What Edwin Hubble, ed: Harvard-Smithsonian Center for Astrophysics Missed</ref> (las [[galaxia lenticulara barrada|galaxias lenticularas barradas]] son de tipe ''SB0''). En mai de las morfologias mencionadas ''supra'', existís un nombre de galaxias que dintran pas dins cap de sas categorias. Son las [[galaxia irregulara|galaxias irregularas]]. Una galaxia ''Irr-I'' possedís coma una estructura, mas se pòt pas raprochar pas d'un tipe de la sequéncia de Hubble. Las galaxias ''Irr-II'' possedisson pas cap d'estructura comparabla a qué que siá dins l'esquèma de Hubble<ref>{{en}} Irregular Galaxiescite, Barstow M.A, ed: University of Leicester web [https://web.archive.org/web/20120227172628/http://www.star.le.ac.uk/edu/Irregular.shtml]</ref>. === Galaxias nanas === {{Article detalhat|Galaxia nana}} Malgrat la preeminéncia de las grandas galaxias ellipticas e espiralas, pareis que gaireben totas las galaxias de l'univèrs son de [[galaxia nana|galaxias nanas]]. Aquelas galaxias minusculas an una grandor de mens d'1 % d'aquela de la [[Via Lactèa]], e contenon sol qualques miliards, quitament qualques centenas de milions d'estelas. De galaxias nanas ultracompactas, que trobèron i a pauc, fan sol 100 parsecs de long<ref>Ultracompact Dwarf Galaxies in the Fornax Cluster, S. Phillipps, M. J. Drinkwater, M. D. Gregg & J. B. Jones ed: The Astrophysical Journal [http://www.journals.uchicago.edu/cgi-bin/resolve?id=doi:10.1086/322517]</ref>. La majoritat de las galaxias nanas orbitan a l'entorn d'una galaxia pus granda; la Via Lactèa a almens una dotzena de [[galaxia satellita|satellits]] nans, nombre probablament inferior al nombre total de satellits d'aquel tipe<ref>{{en}} Strange satellite galaxies revealed around Milky Waycite news, Kimm Groshong, ed: NewScientist</ref>. Las galaxias nanas pòdon elas meteissas èsser classificadas coma [[galaxia nana elliptica|ellipticas]], [[galaxia nana espirala|espiralas]], o [[galaxia nana irregulara|irregularas]]. == Rotacion de las galaxias == [[Fichièr:GalacticRotation2.svg|thumb|Corba de rotacion galactica : perdut (A) e observat (B).]] Prèp del [[centre galactic]], la velocitat es proporcionala a la distància al centre galactic. La [[velocitat angulara]] de rotacion es doncas constanta coma dins un [[solide]]. La corba ven apuèi [[parabòla|parabolica]], çò que correspond a una densitat de massa d'estelas constanta. Aprèp lo maximum, la corba es generalament plata, la densitat d'estelas descreis. Enfin, fòrça luènh del centre galactic ont la densitat d'estelas es fòrça flaca, se pòt observar las [[leis de Kepler]], que se pòdon verificar solament en preséncia d'estelas pro luminosas que fan partida de la galaxia en question. == Activitats excepcionalas == [[Fichièr:Antennae galaxies xl.jpg|thumb|left|Las [[Galaxias deis Antenas]], un parelh de [[Galaxia en interaccion|galaxias en interaccion]] anant probablament fins a fusionar dins 400 milions d'annadas<ref>{{en}}Dynamics of interacting galaxies, J. E. Barnes & L. Hernquist, ed: Annual Review of Astronomy and Astrophysics [http://adsabs.harvard.edu/abs/1992ARA&A..30..705B]</ref>.]] === Interaccion === La distància mejana separant las galaxias dins un amàs es relativament pichona. Per consequéncia, las [[Galaxia en interaccion|interaccions entre galaxias]] son pro frequentas, e an un ròtle important dins lor [[evolucion de las galaxias|evolucion]]. Quand doas galaxias se mancan de pauc, subisson pasmens de desformacions a causa de la [[fòrça de marèia]], e pòdon cambiar una quantitat de [[gas interstellar|gases]] e de [[posca interestellera|poscas]]<ref>{{en}}Galaxy Interactions, ed: University of Maryland Department of Astronomy [https://web.archive.org/web/20060509074300/http://www.astro.umd.edu/education/astro/gal/interact.html]</ref>,<ref>{{en}}Interacting Galaxies, ed: Swinburne University [https://web.archive.org/web/20230418184032/https://astronomy.swin.edu.au/cosmos/I/Interacting+Galaxies]</ref>. Los tusts se produson quand doas galaxias passan dirèctament una al travèrs de l'autra e an un [[moment angular]] relatiu sufisent per pas fusionar. Las estelas d'aquelas galaxias en interaccions subiràn la traversada sens entrar se tustar las unas amb las autras. Pasmens, lo gas e la posca presents dins las doas galaxias interagiràn. Aquò pòt provocar un subresaut de formacion d'estelas perque lo [[mitan interstellar]] foguèt bolegat e compressat. Un tust pòt sevèrament destòrcer las doas galaxias, formant d'estructuras coma de barras, d'anèls, o de longas coas<ref> id "umda" </ref>,<ref> id "suia" </ref>. L'interaccion pus violenta es la [[fusion galactica]]. Dins aquel cas, lo moment relatiu de las doas galaxias es insufisent per lor permetre de se liberar de l'empresa de l'autra e de perseguir lors camins. Al contrari, fusionan per formar una galaxia unica, pus granda. Las fusions apòrtan de cambiaments enòrmes dins la morfologia de las doas galaxias de despart. Pasmens, dins lo cas qu'una de las doas galaxias es fòrça pus massissa que l'autra, se pòt veire un fenomèn de [[canibalisme galactic]]. Dins aquel cas, la galaxia pus granda demòra pauc cambiada mentre que la pus pichona s'estraça a l'interior de l'autra. La Via Lactèa absorbís a l'ora d'ara la [[Sagitari (galaxia)|Galaxia elliptica nana del Sagitari]] e la [[Grand Can (galaxia)|Galaxia Nana del Grand Can]]<ref> id "umda" </ref>,<ref> id "suia" </ref>. === Starburst === [[Fichièr:M82 HST ACS 2006-14-a-large web.jpg|thumb|left|[[M82 (galaxie)|M82]], paradigma de las galaxias starburst.]] Las estelas son creadas dins las galaxias a partir del gas fred que se formèt dins los [[nívol molecular gigant|nívols moleculars gigants]]. Qualques galaxias, las ''[[galaxia starburst|galaxias starburst]]'', an un taus de formacion d'estelas extraordinari. Pasmens, se continuèsson de foncionar atal, aquelas galaxias agotarián lors resèrvas de gas abans la durada normala de lor vida. En consequéncia, un tal eveniment despassa pas en general 10 milions d'annadas, aquò es relativament cort a respièch de l'istòria de la galaxia. Las galaxias starburst<ref>Starburst Galaxies, ed: Harvard-Smithsonian Center for Astrophysics [http://chandra.harvard.edu/xray_sources/starburst.html]</ref>contribuisson a l'ora d'ara de gaireben 15 % al taus de formacions d'estelas total<ref>Starbursts: From 30 Doradus to Lyman Break Galaxies, R. C. Kennicutt Jr., J.C. Lee, J.G. Funes, S. Shoko, S. Akiyama, ed: Dordrecht: Springer, [http://adsabs.harvard.edu/abs/2005sdlb.proc..187K]</ref>. Las galaxias starburst son caracterizadas per de fòrtas concentracions de [[gas interstellar|gas]] e de [[poscas interstellara|poscas]] tanben un nombre elevat d'estelas joves. Las pus massissas [[ionizacion|ionizan]] los nívols environant e crèan de [[region HII|regions HII]]<ref>Starbursts & Colliding Galaxies, Smith Gene, ed: University of California, San Diego Center for Astrophysics & Space Sciences [http://casswww.ucsd.edu/public/tutorial/Starbursts.html]</ref>. Aquelas estelas massivas acaban en [[supernova]]s, produson atal un remanent qu'interagís amb lo gas a l'entorn. Aquò provòca una [[reaccion en cadena]] de formacion d'estelas que se propagan dins tota la region gasosa. Aquel subresaut d'estelas s'acaba quand lo gas disponible es consumat o dispersat<ref> id "chandra" </ref>. Las starburst son sovent associadas amb las galaxias en interaccion o en fusion. Lo paradigma de galaxia subissent un starburst es [[M82 (galaxia)|M82]], que i a pauc interagís amb [[M81 (galaxia)|M81]], mai grand. Las galaxias irregularas presentan sovent de noses o de taus de formacion es particularament elevat<ref>{{en}}Starburst Galaxies, Keel Bill, ed: University of Alabama [http://www.astr.ua.edu/keel/galaxies/starburst.html]</ref>. === Nuclèu actiu === [[Fichièr:M87 jet.jpg|thumb|[[M87]], una radiogalaxia elliptica emetent un giscle de particulas.]] Qualques galaxias se dison [[galaxia activa|activas]]. Aquò vòl dire qu'una partida significativa de l'energia totala es produsida per de fonts autras que las estelas, la posca, o lo [[mitan interstellar]]. Lo modèl estandard descrivent una galaxia se basa sul [[disc d'acrecion]] present a l'entorn del [[trauc negre supermassís]] de la galaxia. La radiacion eissida de las galaxias activas ven de l'[[energia potenciala gravitacionala]] de la matèria quand tomba del disc cap al trauc negre<ref> Introducing Active Galactic Nuclei, Keel William C., ed: The University of Alabama [http://www.astr.ua.edu/keel/galaxies/agnintro.html] </ref>. Gaireben 10 % d'aqueles objèctes presentan un parelh de [[giscle (astrofisica)|giscles]] de particulas que lor velocitat es prèpa d'[[velocitat de la lutz|aquela de la lutz]]. Las galaxias activas emetent una radiacion nautament energetica sos forma de [[rais X]] son nomenadas [[galaxia de Seyfert|galaxias de Seyfert]] o [[qüasar]]s, segon lor luminositat. Se pensa que los [[blazar]]s son de galaxias activas emetent de giscles puntats cap a tèrra. Una [[radiogalaxia]] emet una radiacion situada dins las [[onda ràdio|ondas ràdio]] amb sos giscles. == Formacion e evolucion == {{Article detalhat|Evolucion de las galaxias|Formacion de las galaxias}} L'estudi de la formacion e de l'evolucion galactica permet de respondre a las questions concernent l'evolucion de las galaxias a travèrs l'istòria de l'univèrs. Dins aquel domeni, qualques teorias foguèron acceptadas, mas es encara un camp fòrça actiu de l'[[astrofisica]]. === Formacion === Los [[modèl cosmologic|modèls cosmologics]] actuals descrivent la formacion de l'univèrs son basats sus la teoria del [[Big Bang]], que l'[[espaci temps]], e amb aquel tota la matèria e l'energia compausant l'univèrs, gisclèt dins una expansion sens comuna mesura, mentretant qu'èra comprimit dins una grandor infinitesimala. {{formatnum:300000}} ans aprèp aquel eveniment inicial, la temperatura baissèt pro per permetre la formacion dels [[atòm]]s d'[[idrogèn]] e d'[[èli]], dins un fenomèn nomenat [[Recombinason]]. Gaireben tot l'idrogèn èra neutre (non-[[ionizat]]) e absorbissiá doncas la lutz, las estelas èran pas encara formadas; per aquela rason, aquel periòde se nomena l'[[Edat escura]]. Es a partir de las fluctuacions de densitat que las [[estructuras de granda escala de l'univèrs|pus grandas estructuras de la matèria]] comencèron de se formar. Las aglomeracions de matèrias [[barion]]icas se condensèron dins d'aureòlas de [[matèria escura]] freda<ref>{{en}}[http://cfa-www.harvard.edu/~aas/tenmeter/proto.htm] Search for Submillimeter Protogalaxies </ref>. Aquelas estructuras primordialas venon finalament las galaxias qu'observam ara. === Evolucion === [[Fichièr:Hubble - infant galaxy.jpg|thumb|left|[[I Zwicky 18]] (en bas a esquerra) pareis a una galaxia recent formada.]] Un miliard d'annadas aprèp la formacion de la galaxia, las estructuras clau començan d'aparéisser: [[amàs globular]]s, [[trauc negre supermassís]] centrala e [[bulbe galactic]] constituit d'[[estela de populacion II|estelas de populacion II]]. La creacion d'un trauc negre supermassís sembla d'aver un ròtle major perque regula activament la creissença de las galaxias en limitant la quantitat totala de matèria aponduda<ref>{{en}}Simulations Show How Growing Black Holes Regulate Galaxy Formation, ed: Carnegie Mellon University [https://web.archive.org/web/20120331130051/http://www.cmu.edu/PR/releases05/050209_blackhole.html]</ref>. A aquela epòca, las galaxias subisson un subresaut major de formacion d'estelas<ref>{{en}}Caught in the act; forming galaxies captured in the young universe, Robert Massey, ed: Royal Astronomical Society [https://web.archive.org/web/20110716073704/http://www.ras.org.uk/index.php?option=com_content&task=view&id=1190&Itemid=2]</ref>. Pendent los dos miliards d'ans seguents, la matèria acumulada s'installa dins lo [[disc galactic]]<ref>Early Evolution of Disk Galaxies: Formation of Bulges in Clumpy Young Galactic Disks in Astrophysical Journal, Masafumi Noguchi [http://adsabs.harvard.edu/abs/1999ApJ...514...77N]</ref>. Una galaxia continua d'absorbir los materials a l'entorn pendent tota sa vida<ref>{{en}}How are galaxies made?, C. Baugh & C. Frenk [url = https://web.archive.org/web/20070426043157/http://physicsweb.org/articles/world/12/5/9]</ref>. Aqueles materials se constituisson subretot d'[[idrogèn]] e d'[[èli]]. Lo cicle de naissença e de mòrt de las estelas aumenta lentament la quantitat de material pesants, çò que pòt eventualament menar a la formacion de [[planeta]]s<ref>{{en}}The Stellar Metallicity — Planet Connection in Proceedings of a workshop on brown dwarfs and extrasolar planets, G. Gonzalez [http://adsabs.harvard.edu/abs/1998bdep.conf..431G]</ref>. L'evolucion de las galaxias pòdon èsser fòrça afectada per una interaccion o un tust. Las fusions de las galaxias foguèron frequentas dins lo passat, e la majoritat de las galaxias avián de morfologias particularas<ref>{{en}}The Universe's Invisible Hand in Scientific American, Christopher J. Conselice</ref>. Donada la distància entre las estelas, la granda majoritat dels estelums seràn pas bolegats per un tust. Pasmens, l'estraçament gravitacional de gas e de posca interstellars produtz una longa tranada d'estelas. De talas estructuras, causadas per la fòrça de marèia, se pòdon veire sus las [[Galaxias de las Mirgas]]<ref>{{en}}Hubble's New Camera Delivers Breathtaking Views of the Universe in Hubble News Desk, H. Ford ''et al'' [http://hubblesite.org/newscenter/archive/releases/2002/11/image/d | accessdate=2007-05-08}</ref> o de las [[Galaxias deis Antenas|Antenas]]<ref>{{en}}Galaxy Collisions in Galaxy Collisions, Curtis Struck [https://archive.today/20120604135330/http://xxx.lanl.gov/html/astro-ph/9908269/homepage.html]</ref>. La Via Lactèa e la Galaxia d'Andromèda s'apròchan una de l'autra amb una velocitat de {{unitat|130|km/s}}, e poiràn ben dintrar en tust dins 5 a 6 miliards d'ans. Mentre que la Via Lactèa jamai tustèt una galaxia tan granda coma Andromèda, lo nombre de pròvas de tust de la Via Lactèa amb de galaxias nanas aumenta<ref>{{en}}Astrophysicist maps out our own galaxy's end, Janet Wong ed: University of Toronto [http://www.news.utoronto.ca/bin/000414b.asp]</ref>. De talas interaccions de granda escala son raras. Dins lo passat, las fusions de dos sistèmas de grandor egalas venián mens frequentas. Gaireben totas las galaxias brilhantas demorèron practicament pas cambiada pendent los darrièrs miliards d'ans, e lo taus net de formacion d'estelas probablament atenguèt son maximum fa aproximativament 10 miliards d'ans<ref>{{en}}The star-formation history of the Universe from the stellar populations of nearby galaxies in Nature, Heavens, Panter, Jimenez and Dunlop [http://arxiv.org/abs/astro-ph/0403293]</ref> . === Tendéncias futuras === Ara, gaireben totas las estelas se forman dins las pichonas galaxias, ont lo gas fred es pas agotat. Las galaxias espiralas, coma la Via Lactèa, produson d'estelas de novèlas generacions fins qu'ajan de [[nívols molecular|nívols d'idrogèn molecular]] denses<ref>{{en}}Past and future star formation in disk galaxies in Astrophysical Journal, R. C. Kennicutt Jr., P. Tamblyn, C. E. Congdon, [http://adsabs.harvard.edu/abs/1994ApJ...435...22K]</ref>. Las galaxias ellipticas ja en granda partida sens mai aquel gas ne forman doncas pas d'estelas<ref>{{en}}Star Formation in Early Type Galaxies, G. R. Knapp ISBN 1-886733-84-8 [http://adsabs.harvard.edu/abs/1998astro.ph..8266K]</ref>. Las resèrvas de matèria creant las estelas son limitadas: un còp que las estelas an convertit tot l'idrogèn disponible en elements pus pesants, la formacion de novèlas estelas s'acaba<ref>The Great Cosmic Battle, Fred Adams &nGreg Laughlin, ed: Astronomical Society of the Pacific [http://www.astrosociety.org/pubs/mercury/0001/cosmic.htm]</ref>. L'epòca actuala d'estelas naissentas deuriá contunhar pendent encara cent miliards d'ans. Mas l'« Èra Estellara » s'acabarà dins dètz a cent mil miliards d'ans (10{{exp|13}} a 10{{exp|14}}, quand las estelas mens massivas (e doncas aquelas qu'an la pus granda durada de vida), las minusculas [[nana roja|nanas rojas]], de prèp de 0,08 [[massa solar]], acabaràn lor « combustion » e s'afondraràn. A la fin de l'Èra Estellara, las galaxias seràn compausadas solament d'[[objècte compacte|objèctes compactes]]: [[nana bruna|nanas brunas]], [[nana blanca|nanas blancas]] se refregissent (que, quand son fredas, venon [[nana negra|nanas negras]]), [[estela de neutrons|estelas de neutrons]], e [[trauc negre|traucs negres]]; e tanben [[planeta]]s. Aprèp, tota la matèria tombarà dins los traucs negres centrals o serà dispersada dins l'espaci intergalactic<ref>{{en}}Physics offers glimpse into the dark side of the universe, Pobojewski Sally, ed: University of Michigan, [http://www.umich.edu/~urecord/9697/Jan21_97/artcl17.htm}</ref>,<ref> id "cosmic_battle" </ref>. == Estructuras a pus granda escala == [[Fichièr:Seyfert Sextet full.jpg|thumb|Lo [[Sextèt de Seyfert]] es un exemple de [[grop de galaxias]] compacte.]] Gaireben totas las galaxias son gravitacionalament religadas amb d'autras. Los [[grop de galaxias|grops de galaxias]] son los tipes de grops galactics pus corrents dins l'univèrs, e aqueles contenon la majoritat de las galaxias presentas dins l'univèrs. Compòrtan de desenas de membres. La Via Lactèa fa partida d'un grop de galaxias nomenat [[Grop local]] que n'es lo membre pus massís amb la [[Galaxia d'Andromèda]](M31),. Quand una concertacion de galaxias conten mai d'una centena de galaxias situadas dins una zòna de qualques [[parsec|megaparsecs]], es alara nomenat [[amàs de galaxias|amàs]]. Los amàs de galaxias son sovent dominats per una [[galaxia elliptica]] giganta. Amb lo temps, aquela destrutz sos satellits, que venon apondre lor massa a la seuna, per lo biais de las [[fòrças de marèia]]<ref>{{en}}The Origin of the Brightest Cluster Galaxies in Astrophysical Journal, John Dubinski [https://web.archive.org/web/20110514155953/http://www.cita.utoronto.ca/~dubinski/bcg/]</ref>. L'amàs al qual aparten lo Grope local se nomena [[amàs de la Verge]], del nom de la [[constellacion]] ont es son centre. Los [[superamàs]] contenon de desenas de milièrs de galaxias, aquelas isoladas o gropadas en amàs e en gropes. A l'escala dels superamàs, las galaxias seràn dispausadas en fuèlhas e en faliments, daissant entre aqueles d'immenses voides<ref>{{en}}Large-scale structure in the universe indicated by galaxy clusters in Annual review of astronomy and astrophysics, Neta A Bahcall [http://adsabs.harvard.edu/abs/1988ARA&A..26..631B]</ref>. A una escala superiora, l'Univèrs semble èsser [[isotropia|isotròp]] e [[omogeneïtat (cosmologia)|omogenèu]]. Gropes, amàs e superamàs son pas d'estructuras palficadas. Las galaxias que los compausan interagisson entre elas, e pòdon fusionar. D'autras galaxias i pòdon nàisser dempuèi la matèria presenta pas encara condensada en galaxias. == Observacions a longors d'onda multipla == Inicialament, la majoritat de las observacions se fasián en [[lutz vesibla]]. Coma las estelas difusan l'essencial de lor lutz dins aquel domeni de l'[[espèctre electromagnetic]], l'observacion de las estelas formant las galaxias extèrnas a la Via Lactèa es un compausant major de l'astronomia optica. Pasmens, es tanben utila per l'observacion de las [[region HII|regions HII]] [[ionizacion|ionizats]] e de braç poscós. La [[posca interstellara|posca]] presenta dins lo [[mitan interstellar]] es opaca a la lutz vesibla. Al contrari, ven pus transparenta dins l'[[infraroge|infraroge alunhat]]; aquò pòt èsser util per l'observacion de l'interior dels [[nívol molecular gigant|nívols moleculars gigants]] e dels [[nuclèu galactic|nuclèus galactics]]<ref>Near, Mid & Far Infrared, ed: IPAC/NASA [https://web.archive.org/web/20070404072609/http://www.ipac.caltech.edu/Outreach/Edu/Regions/irregions.html]</ref>. L'infraroge se pòt tanben utilizar per observar las galaxias alunhadas e descaladas cap al roge que se formèron d'ora dins l'istòria de l'Univèrs. Coma la [[vapor d'aiga]] e lo [[dioxid de carbòni]] absorbisson de partidas utilas de l'espèctre infraroge, los observatòris d'infraroges se situan en nauta altitud o dins l'espaci. Lo primièr estudi non visual de las galaxias, en particular de las [[galaxia activa|galaxias activas]], se faguèt en [[onda ràdio|ondas ràdio]]. L'[[Atmosfèra (Tèrra)|atmosfèra]] es en efèit gaireben transparenta a las ondas ràdio situadas entre {{unitat|5|Hz}} e {{unitat|3|[[gigahertz|GHz]]}} (l'[[ionosfèra]] terrèstra blòca lo senhal en dejós d'aquela plaja)<ref>{{en}}The Effects of Earth's Upper Atmosphere on Radio Signals, ed: NASA [https://web.archive.org/web/20120607051719/http://radiojove.gsfc.nasa.gov/education/educ/radio/tran-rec/exerc/iono.htm]</ref>. De grands [[interferomètre]]s ràdio s'utilizèron per cartografiar los [[giscles (astrofisica)|giscles]] emés per las galaxias activas. Los [[radiotelescòpi]]s se pòdon tanben utilizar per observar l'[[idrogèn]] neutre, inclusent potencialament la matèria non ionizada del començament de l'univèrs que forma las galaxias quand s'afondran<ref>Giant Radio Telescope Imaging Could Make Dark Matter Visible in ScienceDaily [http://www.sciencedaily.com/releases/2006/12/061214135537.htm]</ref>. Los telescòpis d'[[ultraviolet]] permeton de metre melhor en evidéncia las estelas caudas, sovent massissa e de durada de vida limitada, metent tanben en evidéncia lo fenomèn de formacion d'estelas dins las galaxias. Dins lo domeni dels [[rais X]], s'obsèrva la matèria fòrça mai cauda, subretot la distribucion del gas caud al sen dels amàs de galaxias, e mai los fenomèns energetics al sen del còr de las galaxias ont se tròba sovent un [[trauc negre supermassís]] que sa preséncia es entre autres traida per l'existéncia de volutas de gas fòrça caud van cap a s'englotir pel trauc negre central<ref>{{en}}NASA Telescope Sees Black Hole Munch on a Star, ed: NASA [https://web.archive.org/web/20120406145656/http://www.nasa.gov/mission_pages/galex/galex-20061205.html]</ref>. == Bibliografia == * '''Referéncias generalas''' ** {{en}} The Universe and Beyond, Terence Dickinson, ed: Firefly Books Ltd., 2004, ISBN 1-55297-901-6 ** {{en}} Galactic AstronomyOuvrage, James Binney & Michael Merrifield, ed: Princeton University Press, 1998, ISBN 0-691-00402-1 == Nòtas e referéncias == <references /> === Ligams intèrnes === * [[Via Lactèa]], nòstra galaxia * [[Grope local]], lo grope de galaxias que ne fa partida la Via Lactèa, e que sos autres principals representants son : ** [[M31]], la [[Galaxia d'Andromèda]] ; ** [[M33]], la [[Galaxia del Triangle]] ; ** Lo [[Granda Nívol de Magellan]] e lo [[Pichona Nívol de Magellan]] ; ** [[NGC 6822]], la primièra galaxia fòra la Via Lactèa. * [[Amàs de la Verge]], l'estructura pus vasta dins que se tròba lo Grope local * [[Galaxia espirala]] * [[Galaxia elliptica]] * [[Galaxia irregulara]] * [[Galaxia nana]] === Ligams extèrnes === * {{fr}} [https://web.archive.org/web/20100228044717/http://www.astronoo.com/galaxies.html Estudi sus las galaxias ellipticas, espiralas e irregularas] * {{fr}} [https://web.archive.org/web/20111001011923/http://www.ulb.ac.be/sciences/astro/cd/galaxies/galaxies.htm Las galaxias e l'univèrs, sul site de l'Universitat libra de Brussèlas] * {{fr}} [https://web.archive.org/web/20090706092932/http://www-obs.univ-lyon1.fr/labo/perso/gilles.adam/optionINSA/etoilgal/etoilgal_0.html Estelas e galaxias, sul site del Centre de recèrcas astronomicas de Lion] {{Portal|astronomia}} [[Categoria:Galaxia|*]] m65an6vsl9moj47df6xf30q7w760to7 0 73509 2510352 1872642 2026-10-08T09:16:42Z Martin Macha 2111 41985 /* */ 2510352 wikitext text/x-wiki {{Infobox |tematica= |carta= }} [[File:Seal of the President of Kosovo.svg|right|200px]] Lo president de [[Kosova]], elegit per l'amassada nacionala, es cap de l'Estat. Aquesta es la lista dels presidents de Kosova. {|class="wikitable" style="text-align:center" |-- ! width=150|Nom ! width=100|Naissença <br />- Decès ! width=100|Debuta de mandat ! width=100|Fin de mandat ! Partit |-- | align="center" colspan="5" | '''Presidents'''<br /><small>Dempuèi 2008</small> |-- bgcolor=#ffddaa |[[Fatmir Sejdiu]] || 1951 - || 17 de febrièr de 2008 || 27 de setembre 2010 || [[Liga Democratica de Kosova]] |-- bgcolor=00A9DD |[[Jakup Krasniqi]] || 1951 - || 27 de setembre de 2010 || 22 de febrièr de 2011 || [[Partit Democratic de Kosova]] |-- bgcolor=#ffccaa |[[Behgjet Pacolli]] || 1951 - || 22 de febrièr de 2011 || 4 d'abril de 2011 || [[Aligança per una Kosova Novèla]] |-- bgcolor=00A9DD |[[Jakup Krasniqi]] || 1951 - || 4 d'abril de 2011 || 7 d'abril de 2011 || [[Partit Democratic de Kosova]] |-- bgcolor=d3d3d3 |[[Atifete Jahjaga]] || 1975 - || 7 d'abril de 2011 || 7 d'abril de 2016 || (sens) |-- bgcolor=00A9DD |[[Hashim Thaçi]] || 1968 - || 7 d'abril de 2016 || 5 de novembre de 2020 || [[Partit Democratic de Kosova]] |-- bgcolor=#14B0A7 |[[Vjosa Osmani]] (acting) || 1982 - || 5 de novembre de 2020 || 22 de març de 2021 || [[Guxo]] |-- bgcolor=FF8C87 |[[Glauk Konjufca]] (acting) || 1981 - || 22 de març de 2021 || 4 d'abril de 2021 || [[Vetëvendosje]] |-- bgcolor=14B0A7 |[[Vjosa Osmani]] || 1982 - || 4 d'abril de 2021 || 4 d'abril de 2026 || [[Guxo]] |-- bgcolor=FF8C87 |[[Albulena Haxhiu]] (acting) || 1987 - || 4 d'abril de 2021 || 7 d'octobre de 2016 || [[Vetëvendosje]] |-- bgcolor=d3d3d3 |[[Justina Shiroka Pula]] || 1953 - || 7 d'octobre de 2016 || (en foncion) || (sens) |-- |} [[Categoria:Kosova]] tcfv112e41voq94sngisxm0hhd74043 0 98493 2510303 2209164 2026-10-07T14:52:56Z Kontributor 2K 52367 2510303 wikitext text/x-wiki {{Infobox Comuna de França | carta=frp | nomcomuna= Villard-Saint-Sauveur | nomcomuna2= Villard-Saint-Sauveur | imatge=cap | descripcion= | lògo= | escut=Blason ville FR Villard-Saint-Sauveur (Jura).svg | escais= | region ist ={{Arpitània}} | parçan= | arrondiment= [[Arrondiment de Saint-Claude|Saint-Claude]] | canton= [[Canton de Saint-Claude (Jura)|Saint-Claude]] | insee = 39560 | cp = 39200 | cònsol = Daniel Monneret | mandat = [[2008]]-[[2014]] | gentilici = (en [[francés]]) | longitud= 5.8753 | latitud= 46.3725 | alt mini = 410 | alt mej = | alt maxi = 1089 | km² = 9.05 }} '''Villard-Saint-Sauveur''' es una [[Comuna francesa|comuna]] [[frança|francesa]], situada dins lo [[departaments franceses|departament]] de [[Jura (departament)|Jura]] e la [[regions francesas|region]] de [[Franca Comtat]] ==Geografia== ===Comunas vesinas=== <div style="position: relative; float:left; width:450px;"> [[Fichièr:Blank map.svg|400px|left||Distanças e posicion relativa]] {{Image label|x=0.506|y=0.495|scale=400|text=[[Fichièr:Map pointer black.svg|20px|Villard-Saint-Sauveur]]'''Villard-Saint-Sauveur'''}} {{Image label|x=0.41210740554|y=0.667361513417|scale=400|text=[[Fichièr:Small-city-symbol.svg|6px|Comuna amb 59 abitants (2000)]]{{mida|80%|[[Coyrière]] (2,5km)}}}} {{Image label|x=0.356454925493|y=0.668537116272|scale=400|text=[[Fichièr:Small-city-symbol.svg|6px|Comuna amb 44 abitants (2000)]]{{mida|80%|[[Coiserette]] (2,9km)}}}} {{Image label|x=0.521883231772|y=0.226804579021|scale=400|text=[[Fichièr:Small-city-symbol.svg|18px|Comuna amb 11635 abitants (2000)]]{{mida|80%|[[Saint-Claude (Jura)|Saint-Claude]] (3,4km)}}}} {{Image label|x=0.42321285167|y=0.250579822629|scale=400|text=[[Fichièr:Small-city-symbol.svg|6px|Comuna amb 347 abitants (2000)]]{{mida|80%|[[Avignon-lès-Saint-Claude]] (3,5km)}}}} {{Image label|x=0.821718264144|y=0.41084029274|scale=400|text=[[Fichièr:Small-city-symbol.svg|8px|Comuna amb 661 abitants (2000)]]{{mida|80%|[[Septmoncel]] (4,1km)}}}} {{Image label|x=0.692033833416|y=0.812814065207|scale=400|text=[[Fichièr:Small-city-symbol.svg|6px|Comuna amb 189 abitants (2000)]]{{mida|80%|[[Les Moussières]] (4,5km)}}}} {{Image label|x=0.218275024333|y=0.200847467766|scale=400|text=[[Fichièr:Small-city-symbol.svg|6px|Comuna amb 87 abitants (2000)]]{{mida|80%|[[Ponthoux]] (5,5km)}}}} {{Image label|x=0.0545502113686|y=0.539055346975|scale=400|text=[[Fichièr:Small-city-symbol.svg|6px|Comuna amb 496 abitants (2000)]]{{mida|80%|[[Chassal]] (6,0km)}}}} </div>{{clear|left}} ==Istòria== ==Administracion== {{ElegitDebuta|insee= 39560 |Títol= Lista deus cònsols successius}} {{Elegit |Debuta= [[2008]] |Fin= [[2014]] |Identitat= Daniel Monneret|Partit= |Qualitat= }} {{Elegit |Debuta= març de [[2001]] |Fin= 2008 |Identitat= |Partit= |Qualitat= }} {{ElegitDonadas}} {{ElegitFin}} ==Demografia== {{Demografia |insee= 39560 |1793= |1800= |1806= |1821= |1831= |1836= |1841= |1846= |1851= |1856= |1861= |1866= |1872= |1876= |1881= |1886= |1891= |1896= |1901= |1906= |1911= |1921= |1926= |1931= |1936= |1946= |1954= |1962= 426 |1968= 388 |1975= 423 |1982= 547 |1990= 588 |1999= 654 |2005= |2006= |2007= 647 |2008= |2009= |cassini= |senscomptesdobles=1962}} ==Luòcs e monuments== ==Personalitats ligadas amb la comuna== ==Véser tanben== ==Ligams extèrnes== ==Nòtas== <references/> {{Portal Arpitània}} {{Comunas de| insee = 39560 }} [[Categoria:Comuna d'Arpitània]] [[Categoria:Comuna de Jura]] 0pkeezjo7m8nz3wrh31rd923h8ei3t3 0 107027 2510322 2510232 2026-10-07T20:42:34Z Alaric 506 44932 2510322 wikitext text/x-wiki {{Dialècte Auvernhat}} {{Infobox vila occitana | carta = oc | nom = Char | nom2 = ''Chard'' | imatge = 025_Chard_(_23700_).JPG | descripcion = La glèisa Sent Pardó de Chard. | lògo = | escut = | escais = | ist = {{Lemosin}} | parçan = | arrondiment = [[Arrondiment dau Buçon|Aubuçon]] | canton = [[canton d'Ausança|Ausança]] | intercom = [[Comunautat de comunas de Marcha e Combralha en Aquitània|CC de Marcha e Combralha en Aquitània]] | region = [[Novela Aquitània]] | insee = 23053 | cònsol = Serge Perrier | mandat = [[2026]]-[[2032]] | gentilici = | longitud = 2.47805555556 | latitud = 45.9452777778 | alt mini = 577 | alt maxi = 776 | km² = 14.12 |}} '''Char''' (''Chard'' en [[francés]]) es una [[comuna]] [[Occitània|occitana]] de [[Marcha (Lemosin)|Marcha]], en [[Lemosin]], situada dins lo [[departament francés|departament]] de [[Cruesa (departament)|Cruesa]] e la [[region francesa|region]] de [[Novela Aquitània]], <small>ancianament de [[Lemosin (region)|Lemosin]]</small>. ==Geografia== [[Imatge:Map commune FR insee code 23053.png|vignette|upright=1.5|centre|Comunas a l'entorn.]] ===Perimètre dau territòri=== {{Communes limitrophes | comuna = Char | nòrd = [[Los Març]] | nòrd-èst = [[Dontrés]] | èst = | sud-èst = | sud = [[Mairinchal]] | sud-oèst = | oèst = [[Lion las Monjas]] | nòrd-oèst = [[Chastelar|Lo Chastelar]] }} ==Toponimia== Las fòrmas ancianas son ''Char'' en 1261, 1324, 1536, 1549, ''Caro'' en 1254, ''Chards'' en 1675 <ref name = ilav>Yves Lavalade, ''Dictionnaire des communes de la Creuse'', ed. la Geste, 2022, p. 65</ref>. </br> [[Albèrt Dauzat|Dauzat]] supausava lo latin ''carduus'' « chaucida, chardon » o lo preindoeuropèu ''*kar'' « ròc » <ref>Albert Dauzat, Charles Rostaing, ''Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France'', Librairie Guénégaud, reedicion 1984, p. 119, a ''Cardet''</ref>. Ives Lavalada constata que la comuna es près de las fonts de [[Char (aiga)|Char]], çò que li fornís son nom. Lo ''-d'' final es parasitari <ref name = ilav/> e tardiu. ==Istòria== ==Administracion== [[imatge:054_Chard_(_23700_).JPG|thumb|300px|left|L'ostau de comuna]] {{clr}} ===Lista daus maires=== {{ElegitDebuta|insee= 23053 |Títol= Lista daus maires successius}} {{Elegit |Debuta= junh [[1995]] |Fin= [[2032]] |Identitat= Serge Perrier |Partit= divers dreita |Qualitat= retirat }} {{Elegit |Debuta= |Fin= 1995 |Identitat= |Partit= |Qualitat= }} {{ElegitDonadas}} {{ElegitFin}} ===Intercomunalitat=== ==Demografia== {{Demografia |insee= 23053 |1793=636 |1800=556 |1806=725 |1821=759 |1831=799 |1836=790 |1841=808 |1846=810 |1851=769 |1856=721 |1861=700 |1866=706 |1872=633 |1876=637 |1881=605 |1886=618 |1891=588 |1896=568 |1901=603 |1906=563 |1911=545 |1921=502 |1926=470 |1931=370 |1936=382 |1946=378 |1954=330 |1962=307 |1968=282 |1975=261 |1982=215 |1990=204 |1999=173 |2005=190 |cassini=8406 |senscomptesdobles= 1962}} * En {{popfr23|0}} la populacion èra de {{popfr23|053}} abitants e la densitat èra de {{formatnum:{{#expr:({{popfr23|053}}/14.12) round 2}}}} ab/km². ==Luecs e monuments== ==Personalitats liadas a la comuna== ==Veire tanben== ===Liams connexes=== * [[Comunas de Cruesa]] ===Liams externes=== ==Nòtas e referéncias== ===Nòtas=== <references group="N"/> ===Referéncias=== {{reflist}} {{Multibendèl | Portal Lemosin | Portal Occitània | Portal Cruesa | Portal Comunas de França }} {{Comunas de Cruesa}} [[Categoria:Comuna de Cruesa]] [[Categoria:Comuna de Lemosin (Occitània)]] ih03fsmxf70r6h4xau5zw0fwploqotv 2510348 2510322 2026-10-08T07:44:14Z Alaric 506 44932 /* Toponimia */ 2510348 wikitext text/x-wiki {{Dialècte Auvernhat}} {{Infobox vila occitana | carta = oc | nom = Char | nom2 = ''Chard'' | imatge = 025_Chard_(_23700_).JPG | descripcion = La glèisa Sent Pardó de Chard. | lògo = | escut = | escais = | ist = {{Lemosin}} | parçan = | arrondiment = [[Arrondiment dau Buçon|Aubuçon]] | canton = [[canton d'Ausança|Ausança]] | intercom = [[Comunautat de comunas de Marcha e Combralha en Aquitània|CC de Marcha e Combralha en Aquitània]] | region = [[Novela Aquitània]] | insee = 23053 | cònsol = Serge Perrier | mandat = [[2026]]-[[2032]] | gentilici = | longitud = 2.47805555556 | latitud = 45.9452777778 | alt mini = 577 | alt maxi = 776 | km² = 14.12 |}} '''Char''' (''Chard'' en [[francés]]) es una [[comuna]] [[Occitània|occitana]] de [[Marcha (Lemosin)|Marcha]], en [[Lemosin]], situada dins lo [[departament francés|departament]] de [[Cruesa (departament)|Cruesa]] e la [[region francesa|region]] de [[Novela Aquitània]], <small>ancianament de [[Lemosin (region)|Lemosin]]</small>. ==Geografia== [[Imatge:Map commune FR insee code 23053.png|vignette|upright=1.5|centre|Comunas a l'entorn.]] ===Perimètre dau territòri=== {{Communes limitrophes | comuna = Char | nòrd = [[Los Març]] | nòrd-èst = [[Dontrés]] | èst = | sud-èst = | sud = [[Mairinchal]] | sud-oèst = | oèst = [[Lion las Monjas]] | nòrd-oèst = [[Chastelar|Lo Chastelar]] }} ==Toponimia== Las fòrmas ancianas son ''Char'' en 1261, 1324, 1536, 1549, ''Caro'' en 1254, ''Chards'' en 1675. La prononciacion es / char / <ref name = ilav>Yves Lavalade, ''Dictionnaire des communes de la Creuse'', ed. la Geste, 2022, p. 65</ref>. </br> [[Albèrt Dauzat|Dauzat]] supausava lo latin ''carduus'' « chaucida, chardon » o lo preindoeuropèu ''*kar'' « ròc » <ref>Albert Dauzat, Charles Rostaing, ''Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France'', Librairie Guénégaud, reedicion 1984, p. 119, a ''Cardet''</ref>. Ives Lavalada constata que la comuna es près de las fonts de [[Char (aiga)|Char]], çò que li fornís son nom. Lo ''-d'' final es parasitari <ref name = ilav/> e tardiu. ==Istòria== ==Administracion== [[imatge:054_Chard_(_23700_).JPG|thumb|300px|left|L'ostau de comuna]] {{clr}} ===Lista daus maires=== {{ElegitDebuta|insee= 23053 |Títol= Lista daus maires successius}} {{Elegit |Debuta= junh [[1995]] |Fin= [[2032]] |Identitat= Serge Perrier |Partit= divers dreita |Qualitat= retirat }} {{Elegit |Debuta= |Fin= 1995 |Identitat= |Partit= |Qualitat= }} {{ElegitDonadas}} {{ElegitFin}} ===Intercomunalitat=== ==Demografia== {{Demografia |insee= 23053 |1793=636 |1800=556 |1806=725 |1821=759 |1831=799 |1836=790 |1841=808 |1846=810 |1851=769 |1856=721 |1861=700 |1866=706 |1872=633 |1876=637 |1881=605 |1886=618 |1891=588 |1896=568 |1901=603 |1906=563 |1911=545 |1921=502 |1926=470 |1931=370 |1936=382 |1946=378 |1954=330 |1962=307 |1968=282 |1975=261 |1982=215 |1990=204 |1999=173 |2005=190 |cassini=8406 |senscomptesdobles= 1962}} * En {{popfr23|0}} la populacion èra de {{popfr23|053}} abitants e la densitat èra de {{formatnum:{{#expr:({{popfr23|053}}/14.12) round 2}}}} ab/km². ==Luecs e monuments== ==Personalitats liadas a la comuna== ==Veire tanben== ===Liams connexes=== * [[Comunas de Cruesa]] ===Liams externes=== ==Nòtas e referéncias== ===Nòtas=== <references group="N"/> ===Referéncias=== {{reflist}} {{Multibendèl | Portal Lemosin | Portal Occitània | Portal Cruesa | Portal Comunas de França }} {{Comunas de Cruesa}} [[Categoria:Comuna de Cruesa]] [[Categoria:Comuna de Lemosin (Occitània)]] codwp0d6ir2dvvd7ffwwdbxc6nlx2t2 0 107033 2510323 2510231 2026-10-07T22:58:30Z Alaric 506 44932 còssol 2026, perimètre del territòri, etc 2510323 wikitext text/x-wiki {{Dialècte Auvernhat}} {{Infobox vila occitana | carta = oc | nom = Charon | nom2 = ''Charron'' | imatge = 018_Charron_(_23700_).JPG | descripcion = La glèisa Sant Martin de Charon. | lògo = | escut = | escais = | ist = {{Lemosin}} | parçan = | arrondiment = [[Arrondiment dau Buçon|Aubuçon]] | canton = [[canton d'Ausança|Ausança]] | intercom = [[Comunautat de comunas de Marcha e Combralha en Aquitània|CC de Marcha e Combralha en Aquitània]] | region = [[Novela Aquitània]] | insee = 23054 | cònsol = Émilie Bouchet | mandat = [[2020]]-[[2026]] | gentilici = | longitud = 2.56361111111 | latitud = 46.0605555556 | alt mini = 390 | alt mej = | alt maxi = 705 | km² = 30.11 |}} '''Charon''' (''Charron'' en [[francés]]) es una [[comuna francesa|comuna]] [[Occitània|occitana]] de [[Marcha]], en [[Lemosin]], situada dins lo [[departament francés|departament]] de [[Cruesa (departament)|Cruesa]] e la [[region francesa|region]] de [[Novela Aquitània]], <small>ancianament de [[Lemosin (region)|Lemosin]]</small>. ==Geografia== [[Imatge:Map commune FR insee code 23054.png|vignette|upright=1.5|centre|Comunas a l'entorn.]] ===Perimètre dau territòri=== {{Communes limitrophes | comuna = Charon | nòrd = [[Fontanieras]] | nòrd-èst = [[Chastiau de Char]] <small>([[Departament dau Puèi de Doma|Puèi de Doma]])</small> | èst = [[Sent Maurise de Punçac]] (Puèi de Doma)</br> [[Verjac]] (Puèi de Doma) | sud-èst = [[Charençac]] | sud = [[Dontrés]] | sud-oèst = [[Ausança]] | oèst = [[Ronhac (Cruesa)|Ronhac]] | nòrd-oèst = [[Fontanieras]] }} ==Toponimia== Las fòrmas ancianas son ''Carrono'' a l'epòca merovingiana, ''Charoms'' en 1357, ''Charront'' en 1359, ''Charont'' au segle XIV, en 1504, etc. ''Charon'', segon Ives Lavalada, ven dau patronime latin ''Carus'', ambe'u sufixe ''-onem'' <ref>Yves Lavalade, ''Dictionnaire des communes de la Creuse'', ed. la Geste, 2022, p. 127-128</ref>; quò'ra dejà l'idèia de [[Albèrt Dauzat|Dauzat]], ''Carus'', ''Carrus'' e ''-onem'' <ref>Albert Dauzat, Charles Rostaing, ''Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France'', Librairie Guénégaud, reedicion 1984, p. 176</ref>. Perqué los Féniés supausan ''Caronius'' (sens sufixe) <ref>Bénédicte Boyrie-Fénié, Jean-Jacques Fénié, ''Toponymie des Pays Occitans'', edicions Sud-Ouest, 2007, p. 153</ref>, que las fòrmas ancianas, certas contradictòrias, permeten pas d'envisatjar ? I a una ''r'' o doas ? Dins lo segond cas, i a tanben los noms celtics ''Carro'' o ''Carrus''. ==Istòria== ==Administracion== [[imatge:003_Charron_(_23700_).JPG|thumb|left|300px|L'ostau de comuna]] {{clr}} ===Lista daus maires=== {{ElegitDebuta|insee= 23054 |Títol= Lista daus maires successius}} {{Elegit |Debuta= [[2020]] |Fin= [[2032]] |Identitat= Émilie Bouchet |Partit= |Qualitat= agricultritz}} {{Elegit |Debuta= març [[2001]] |Fin= 2020 |Identitat= Jean-Michel Ribière |Partit= divers dreita |Qualitat= retirat d'agricultor}} {{Elegit |Debuta= |Fin= 2001 |Identitat= |Partit= |Qualitat= }} {{ElegitDonadas}} {{ElegitFin}} ===Intercomunalitat=== ==Demografia== {{Demografia |insee= 23054 |1793=1094 |1800=888 |1806=1021 |1821=1200 |1831=1346 |1836=1409 |1841=1403 |1846=1423 |1851=1468 |1856=1453 |1861=1343 |1866=1286 |1872=1280 |1876=1275 |1881=1234 |1886=1197 |1891=1187 |1896=1162 |1901=1047 |1906=998 |1911=992 |1921=799 |1926=761 |1931=731 |1936=709 |1946=640 |1954=561 |1962=514 |1968=469 |1975=405 |1982=349 |1990=281 |1999=226 |cassini=8508 |senscomptesdobles= 1962}} * En {{popfr23|0}} la populacion èra de {{popfr23|054}} abitants e la densitat èra de {{formatnum:{{#expr:({{popfr23|054}}/30.11) round 2}}}} ab/km². ==Luecs e monuments== ==Personalitats liadas ambe la comuna== ==Veire tanben== ===Liams connexes=== * [[Comunas de Cruesa]] ===Liams externes=== ==Nòtas e referéncias== ===Nòtas=== <references group="N"/> ===Referéncias=== {{reflist}} {{Multibendèl | Portal Lemosin | Portal Occitània | Portal Cruesa | Portal Comunas de França }} {{Comunas de Cruesa}} [[Categoria:Comuna de Cruesa]] [[Categoria:Comuna de Lemosin (Occitània)]] 2hx2w25mnyuwb7okjzuxti14as74vdz 0 107036 2510349 2510230 2026-10-08T08:49:48Z Alaric 506 44932 còssol 2026, perimètre del territòri, toponimia, etc 2510349 wikitext text/x-wiki {{Dialècte Auvernhat}} {{Infobox vila occitana | carta = oc | nom = Lo Chastelar | nom2 = ''Châtelard'' | imatge = cap | descripcion = | lògo = | escut = | escais = | ist = {{Lemosin}} | parçan = | arrondiment = [[Arrondiment dau Buçon|Aubuçon]] | canton = [[canton d'Ausança|Ausança]] | intercom = [[Comunautat de comunas de Marcha e Combralha en Aquitània|CC de Marcha e Combralha en Aquitània]] | region = [[Novela Aquitània]] | insee = 23055 | cònsol = Muriel Cotentin naissuda Lebour | mandat = [[2026]]-[[2032]] | gentilici = | longitud = 2.46888888889 | latitud = 45.965 |alt mini = 597 |alt maxi = 726 |km² = 2.42 |}} '''Chastelar''' (''Châtelard'' en [[francés]]) es una [[comuna]] [[Occitània|occitana]] de [[Marcha]], en [[Lemosin]], situada dins lo [[departament francés|departament]] de [[Cruesa (departament)|Cruesa]] e la [[region francesa|region]] de [[Novela Aquitània]], <small>ancianament de [[Lemosin (region)|Lemosin]]</small>. ==Geografia== [[Imatge:Map commune FR insee code 23055.png|vignette|upright=1.5|centre|Comunas a l'entorn.]] ===Perimètre dau territòri=== {{Communes limitrophes | comuna = Lo Chastelar | nòrd = | nòrd-èst = [[Los Març]] | èst = | sud-èst = [[Char (Cruesa)|Char]] | sud = | sud-oèst = [[Lion las Monjas]] | oèst = | nòrd-oèst = [[Brossa (Cruesa)|Brossa]] }} ==Toponimia== Las fòrmas ancianas son ''capella de Castellaria'' en 1208, ''villa Castellarii'' en 1209, ''Le Chastelard-Saint-Blaise'' en 1681, etc. la pronononciacion es / lou châtelar /. I a pas de vilatge, la paròcha èra assemblada amb [[Lion las Monjas]]. Lo nom ven dau latin medievau ''Castellare'', luòc fortificat, barri, muralhas <ref>Yves Lavalade, ''Dictionnaire des communes de la Creuse'', ed. la Geste, 2022, p. 66</ref>. Chau ajustar a las remarcas geograficas e istoricas d'Ives Lavalada que i a una petita aglomeracion (recenta ?), a un caireforc, autorn de l'ostau de comuna; i a, a 500 m au sud-oèst, una chapela sus un pueg, près d'un cementèri, luòc evident d'una fortificacion, que donet normalament son nom a la comuna; enfin la mapa de Cassini fai veire que la paròcha, centrada sus la chapela dejà dita, era sucursala. </br> Segon Jacques Astor, lo nom es format de ''castellum'' amb lo sufixe ''-are'', de sens indefinit; pòt representar l'emplaçament, lo site [dau chastiau], mas tanben aver un sens diminutiu o significar « sòrta de chastiau », que pòt designar daus vestigis galloromans o preromans <ref>Jacques Astor, ''Dictionnaire des Noms de Familles et Noms de Lieux du Midi de la France'', ed. du Beffroi, 2002, p. 207</ref>. ==Istòria== ==Administracion== ===Lista daus maires=== {{ElegitDebuta|insee= 23055 |Títol= Lista daus maires successius}} {{Elegit |Debuta= julhet [[2020]] |Fin= ([[2032]]) |Identitat= Muriel Cotentin naissuda Lebour |Partit= |Qualitat= foncion publica }} {{Elegit |Debuta= març [[2001]] |Fin= 2020 |Identitat= Robert Raillard |Partit= divers dreita |Qualitat= retirat d'agricultor }} {{Elegit |Debuta= |Fin= 2001 |Identitat= |Partit= |Qualitat= }} {{ElegitDonadas}} {{ElegitFin}} ===Intercomunalitat=== ==Demografia== {{Demografia |insee= 23055 |1793=105 |1800=144 |1806=147 |1821=184 |1831=145 |1836=170 |1841=171 |1846=196 |1851=201 |1856=190 |1861=186 |1866=175 |1872=147 |1876=153 |1881=128 |1886=132 |1891=142 |1896=140 |1901=141 |1906=110 |1911=133 |1921=92 |1926=85 |1931=92 |1936=92 |1946=58 |1954=59 |1962=48 |1968=38 |1975=30 |1982=23 |1990=35 |1999=39 |cassini=8758 |senscomptesdobles= 1962}} * En {{popfr23|0}} la populacion èra de {{popfr23|055}} abitants e la densitat èra de {{formatnum:{{#expr:({{popfr23|055}}/2.42) round 2}}}} ab/km². ==Luecs e monuments== ==Personalitats liadas a la comuna== ==Veire tanben== ===Liams connexes=== * [[Comunas de Cruesa]] ===Liams externes=== ==Nòtas e referéncias== ===Nòtas=== <references group="N"/> ===Referéncias=== {{reflist}} {{Multibendèl | Portal Lemosin | Portal Occitània | Portal Cruesa | Portal Comunas de França }} {{Comunas de Cruesa}} [[Categoria:Comuna de Cruesa]] [[Categoria:Comuna de Lemosin (Occitània)]] bqh982hs9bhm0122lyk3wu61vhtomw3 2510350 2510349 2026-10-08T08:51:59Z Alaric 506 44932 Alaric 506 a desplaçat la pagina [[Chastelar]] cap a [[Lo Chastelar]] : Títol mal escrit : i a l'article, segon Ives Lavalada 2510349 wikitext text/x-wiki {{Dialècte Auvernhat}} {{Infobox vila occitana | carta = oc | nom = Lo Chastelar | nom2 = ''Châtelard'' | imatge = cap | descripcion = | lògo = | escut = | escais = | ist = {{Lemosin}} | parçan = | arrondiment = [[Arrondiment dau Buçon|Aubuçon]] | canton = [[canton d'Ausança|Ausança]] | intercom = [[Comunautat de comunas de Marcha e Combralha en Aquitània|CC de Marcha e Combralha en Aquitània]] | region = [[Novela Aquitània]] | insee = 23055 | cònsol = Muriel Cotentin naissuda Lebour | mandat = [[2026]]-[[2032]] | gentilici = | longitud = 2.46888888889 | latitud = 45.965 |alt mini = 597 |alt maxi = 726 |km² = 2.42 |}} '''Chastelar''' (''Châtelard'' en [[francés]]) es una [[comuna]] [[Occitània|occitana]] de [[Marcha]], en [[Lemosin]], situada dins lo [[departament francés|departament]] de [[Cruesa (departament)|Cruesa]] e la [[region francesa|region]] de [[Novela Aquitània]], <small>ancianament de [[Lemosin (region)|Lemosin]]</small>. ==Geografia== [[Imatge:Map commune FR insee code 23055.png|vignette|upright=1.5|centre|Comunas a l'entorn.]] ===Perimètre dau territòri=== {{Communes limitrophes | comuna = Lo Chastelar | nòrd = | nòrd-èst = [[Los Març]] | èst = | sud-èst = [[Char (Cruesa)|Char]] | sud = | sud-oèst = [[Lion las Monjas]] | oèst = | nòrd-oèst = [[Brossa (Cruesa)|Brossa]] }} ==Toponimia== Las fòrmas ancianas son ''capella de Castellaria'' en 1208, ''villa Castellarii'' en 1209, ''Le Chastelard-Saint-Blaise'' en 1681, etc. la pronononciacion es / lou châtelar /. I a pas de vilatge, la paròcha èra assemblada amb [[Lion las Monjas]]. Lo nom ven dau latin medievau ''Castellare'', luòc fortificat, barri, muralhas <ref>Yves Lavalade, ''Dictionnaire des communes de la Creuse'', ed. la Geste, 2022, p. 66</ref>. Chau ajustar a las remarcas geograficas e istoricas d'Ives Lavalada que i a una petita aglomeracion (recenta ?), a un caireforc, autorn de l'ostau de comuna; i a, a 500 m au sud-oèst, una chapela sus un pueg, près d'un cementèri, luòc evident d'una fortificacion, que donet normalament son nom a la comuna; enfin la mapa de Cassini fai veire que la paròcha, centrada sus la chapela dejà dita, era sucursala. </br> Segon Jacques Astor, lo nom es format de ''castellum'' amb lo sufixe ''-are'', de sens indefinit; pòt representar l'emplaçament, lo site [dau chastiau], mas tanben aver un sens diminutiu o significar « sòrta de chastiau », que pòt designar daus vestigis galloromans o preromans <ref>Jacques Astor, ''Dictionnaire des Noms de Familles et Noms de Lieux du Midi de la France'', ed. du Beffroi, 2002, p. 207</ref>. ==Istòria== ==Administracion== ===Lista daus maires=== {{ElegitDebuta|insee= 23055 |Títol= Lista daus maires successius}} {{Elegit |Debuta= julhet [[2020]] |Fin= ([[2032]]) |Identitat= Muriel Cotentin naissuda Lebour |Partit= |Qualitat= foncion publica }} {{Elegit |Debuta= març [[2001]] |Fin= 2020 |Identitat= Robert Raillard |Partit= divers dreita |Qualitat= retirat d'agricultor }} {{Elegit |Debuta= |Fin= 2001 |Identitat= |Partit= |Qualitat= }} {{ElegitDonadas}} {{ElegitFin}} ===Intercomunalitat=== ==Demografia== {{Demografia |insee= 23055 |1793=105 |1800=144 |1806=147 |1821=184 |1831=145 |1836=170 |1841=171 |1846=196 |1851=201 |1856=190 |1861=186 |1866=175 |1872=147 |1876=153 |1881=128 |1886=132 |1891=142 |1896=140 |1901=141 |1906=110 |1911=133 |1921=92 |1926=85 |1931=92 |1936=92 |1946=58 |1954=59 |1962=48 |1968=38 |1975=30 |1982=23 |1990=35 |1999=39 |cassini=8758 |senscomptesdobles= 1962}} * En {{popfr23|0}} la populacion èra de {{popfr23|055}} abitants e la densitat èra de {{formatnum:{{#expr:({{popfr23|055}}/2.42) round 2}}}} ab/km². ==Luecs e monuments== ==Personalitats liadas a la comuna== ==Veire tanben== ===Liams connexes=== * [[Comunas de Cruesa]] ===Liams externes=== ==Nòtas e referéncias== ===Nòtas=== <references group="N"/> ===Referéncias=== {{reflist}} {{Multibendèl | Portal Lemosin | Portal Occitània | Portal Cruesa | Portal Comunas de França }} {{Comunas de Cruesa}} [[Categoria:Comuna de Cruesa]] [[Categoria:Comuna de Lemosin (Occitània)]] bqh982hs9bhm0122lyk3wu61vhtomw3 0 107170 2510304 2510295 2026-10-07T16:30:18Z Alaric 506 44932 /* Toponimia */ 2510304 wikitext text/x-wiki {{Dialècte Auvernhat}} {{Infobox vila occitana | carta = oc | nom = Bussiera Novela | nom2 = ''Bussière-Nouvelle'' | imatge = Bussière-Nouvelle_église_(2).jpg | descripcion = La gleisa Santa Maria Magdalena. | lògo = | escut = | escais = | ist = {{Lemosin}} | parçan = | arrondiment = [[Arrondiment dau Buçon|Aubuçon]] | canton = [[canton d'Ausança|Ausança]] | intercom = [[Comunautat de comunas de Marcha e Combralha en Aquitània|CC de Marcha e Combralha en Aquitània]] | region = [[Novela Aquitània]] | insee = 23037 | cònsol = Angéline Brun | mandat = [[2026]]-[[2032]] | gentilici = | latitud = 46.02 | longitud = 2.42722222222 | alt mini = 571 | alt mej = | alt maxi = 687 | km² = 8.52 |}} '''Bussiera Novela''' (''Bussière-Nouvelle'' en [[francés]]) es una [[comuna francesa|comuna]] [[Occitània|occitana]] de [[Marcha]], en [[Lemosin]], situada dins lo [[departament francés|departament]] de [[Cruesa (departament)|Cruesa]] e la [[region francesa|region]] de [[Novela Aquitània]], <small>ancianament de [[Lemosin (region)|Lemosin]]</small>. ==Geografia== [[Imatge:Map commune FR insee code 23037.png|vignette|upright=1.5|centre|Comunas a l'entorn.]] ===Perimètre dau territòri=== {{Communes limitrophes | comuna = Bussiera Novela | nòrd = [[Arfuelha Chastenh]] | nòrd-èst = [[Ronhac (Cruesa)|Ronhac]] | èst = | sud-èst = [[Lo Compàs]] | sud = [[Sermur|Sarmur]] | sud-oèst = [[Luperçac|Libarçac]] | oèst = | nòrd-oèst = [[Mançac|Minçac]] }} ==Toponimia== * Las fòrmas ancianas son ''de Buxeria'' en 1158, ''de Buxeria Nova'' en 1249, ''Bussière-Nouvelle'' en 1496. La prononciacion es / bu'ssière nou'vèle /. '''Bussiera Novela''' ven del latin ''buxaria'', format de ''buxus'', lo buis, e dau sufixe ''-aria'', luec onte i a beucòp de buis (bois, beneit, ausanier, rampam...)<ref>Albert Dauzat, Charles Rostaing, ''Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France'', Librairie Guénégaud, reedicion 1984, p. 92, a ''Boissière (La)''</ref>{{,}}<ref name = ilav>Yves Lavalade, ''Dictionnaire des communes de la Creuse'', ed. la Geste, 2022, p. 53-54</ref>.. Las atestacions ancianas son ''Buxeria'' en 1158, ''Buxeria nova'' en 1249. Lo buis se plai sus un sòu calcari o marca una ocupacion anciana e, sovent en [[Lemosin]], de sites arqueologics galloromans <ref>Bénédicte Boyrie-Fénié, Jean-Jacques Fénié, ''Toponymie des Pays Occitans'', edicions Sud-Ouest, 2007, p. 163</ref>{{,}}<ref name = ilav/>. Se pòt pas separar de ''Bussiera Vielha'', comuna de [[La Serra (Cruesa)|La Serra e Bussiera Vielha]] : benlèu que lo nom de ''Bussiera Novela'' deriva de ''Bussiera Vielha'' e que la preséncia dau buis concernissiá que lo vilatge supausat pus ancian. * '''Blavapeira''' [[Blavapeira|Veire a l'article]]. ==Istòria== En 1842, [[Blavapeira]] fuguet estachat a Bussiera Novela <ref>http://cassini.ehess.fr/cassini/fr/html/fiche.php?select_resultat=4479</ref>. ==Administracion== ===Lista daus maires=== {{ElegitDebuta|insee=23037 |Títol= Lista daus maires successius}} {{Elegit |Debuta= [[2026]] |Fin= ([[2032]]) |Identitat= Angéline Brun |Partit= |Qualitat= }} {{Elegit |Debuta= [[2015]] |Fin= 2026 |Identitat= Dominique Augendre |Partit= |Qualitat= }} {{Elegit |Debuta= març [[2008]] |Fin= 2015 |Identitat= Valérie Simonet |Partit= [[UMP|UMP, puei LR]] |Qualitat= suplenta de deputat, presidenta dau conselh departementau de la Cruesa (dempuei lo 2 d'abriu 2015)}} {{Elegit |Debuta= març de [[2001]] |Fin= 2008 |Identitat= Gérard Rollin |Partit=divèrs dreita |Qualitat= }} {{Elegit |Debuta= |Fin= 2001 |Identitat= |Partit= |Qualitat= }} {{ElegitDonadas}} {{ElegitFin}} ===Intercomunalitat=== ==Demografia== {{Demografia |insee=23037 |1793=261 |1800=287 |1806=242 |1821=265 |1831=278 |1836=300 |1841=482 |1846=469 |1851=477 |1856=439 |1861=410 |1866=380 |1872=396 |1876=402 |1881=369 |1886=364 |1891=392 |1896=415 |1901=384 |1906=333 |1911=308 |1921=253 |1926=219 |1931=222 |1936=198 |1946=209 |1954=179 |1962=184 |1968=165 |1975=141 |1982=130 |1990=113 |1999=105 |cassini=6379 |senscomptesdobles= 1962}} * En {{popfr23|0}} la populacion èra de {{popfr23|037}} abitants e la densitat èra de {{formatnum:{{#expr:({{popfr23|037}}/8.52) round 2}}}} ab/km². * '''Blavapeira''' [[Blavapeira|Veire a l'article]]. ==Luecs e monuments== <gallery> Bussière-Nouvelle_église_(1).jpg|La gleisa. Bussière-Nouvelle_église_(6).jpg|Son portau. Bussière-Nouvelle_mairie.jpg|L'ostau de comuna. Bussière-Nouvelle_monument_aux_morts_(1).jpg Bussière-Nouvelle_Blavepeyre_chapelle_(2).jpg|La gleisa Sant Joan de Blavapeira. Bussière-Nouvelle_Blavepeyre_chapelle_nef_(1).jpg|Sa nau. Bussière-Nouvelle_Blavepeyre_chapelle_dalle_(5).jpg|Lausa funerària dins la gleisa. </gallery> {{messatge galariá}} ==Personalitats liadas a la comuna== ==Veire tanben== ===Liams connexes=== * [[Comunas de Cruesa]] ===Liams externes=== ==Nòtas e referéncias== ===Nòtas=== <references group="N"/> ===Referéncias=== {{reflist}} {{Multibendèl | Portal Lemosin | Portal Occitània | Portal Cruesa | Portal Comunas de França }} {{Comunas de Cruesa}} [[Categoria:Comuna de Cruesa]] [[Categoria:Comuna de Lemosin (Occitània)]] 5epfc0m4rsgk7bjncyqgt1hpu4dyzu4 2510346 2510304 2026-10-08T07:39:10Z Alaric 506 44932 2510346 wikitext text/x-wiki {{Dialècte Auvernhat}} {{Infobox vila occitana | carta = oc | nom = Bussiera Novela | nom2 = ''Bussière-Nouvelle'' | imatge = Bussière-Nouvelle_église_(2).jpg | descripcion = La gleisa Santa Maria Magdalena. | lògo = | escut = | escais = | ist = {{Lemosin}} | parçan = | arrondiment = [[Arrondiment dau Buçon|Aubuçon]] | canton = [[canton d'Ausança|Ausança]] | intercom = [[Comunautat de comunas de Marcha e Combralha en Aquitània|CC de Marcha e Combralha en Aquitània]] | region = [[Novela Aquitània]] | insee = 23037 | cònsol = Angéline Brun | mandat = [[2026]]-[[2032]] | gentilici = | latitud = 46.02 | longitud = 2.42722222222 | alt mini = 571 | alt mej = | alt maxi = 687 | km² = 8.52 |}} '''Bussiera Novela''' (''Bussière-Nouvelle'' en [[francés]]) es una [[comuna francesa|comuna]] [[Occitània|occitana]] de [[Marcha]], en [[Lemosin]], situada dins lo [[departament francés|departament]] de [[Cruesa (departament)|Cruesa]] e la [[region francesa|region]] de [[Novela Aquitània]], <small>ancianament de [[Lemosin (region)|Lemosin]]</small>. ==Geografia== [[Imatge:Map commune FR insee code 23037.png|vignette|upright=1.5|centre|Comunas a l'entorn.]] ===Perimètre dau territòri=== {{Communes limitrophes | comuna = Bussiera Novela | nòrd = [[Arfuelha Chastenh]] | nòrd-èst = [[Ronhac (Cruesa)|Ronhac]] | èst = | sud-èst = [[Lo Compàs]] | sud = [[Sermur|Sarmur]] | sud-oèst = [[Luperçac|Libarçac]] | oèst = | nòrd-oèst = [[Mançac|Minçac]] }} ==Toponimia== * Las fòrmas ancianas son ''de Buxeria'' en 1158, ''de Buxeria Nova'' en 1249, ''Bussière-Nouvelle'' en 1496. La prononciacion es / bu'ssière nou'vèle / (comparar amb / ô'zanso / [[Ausança]], a la meima latitud, qu'a gardat [-ɔ] finala; mas Bussiera Novela es pas enquera dins lo [[Creissent]]). '''Bussiera Novela''' ven del latin ''buxaria'', format de ''buxus'', lo buis, e dau sufixe ''-aria'', luec onte i a beucòp de buis (bois, beneit, ausanier, rampam...)<ref>Albert Dauzat, Charles Rostaing, ''Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France'', Librairie Guénégaud, reedicion 1984, p. 92, a ''Boissière (La)''</ref>{{,}}<ref name = ilav>Yves Lavalade, ''Dictionnaire des communes de la Creuse'', ed. la Geste, 2022, p. 53-54</ref>.. Las atestacions ancianas son ''Buxeria'' en 1158, ''Buxeria nova'' en 1249. Lo buis se plai sus un sòu calcari o marca una ocupacion anciana e, sovent en [[Lemosin]], de sites arqueologics galloromans <ref>Bénédicte Boyrie-Fénié, Jean-Jacques Fénié, ''Toponymie des Pays Occitans'', edicions Sud-Ouest, 2007, p. 163</ref>{{,}}<ref name = ilav/>. Se pòt pas separar de ''Bussiera Vielha'', comuna de [[La Serra (Cruesa)|La Serra e Bussiera Vielha]] : benlèu que lo nom de ''Bussiera Novela'' deriva de ''Bussiera Vielha'' e que la preséncia dau buis concernissiá que lo vilatge supausat pus ancian. * '''Blavapeira''' [[Blavapeira|Veire a l'article]]. ==Istòria== En 1842, [[Blavapeira]] fuguet estachat a Bussiera Novela <ref>http://cassini.ehess.fr/cassini/fr/html/fiche.php?select_resultat=4479</ref>. ==Administracion== ===Lista daus maires=== {{ElegitDebuta|insee=23037 |Títol= Lista daus maires successius}} {{Elegit |Debuta= [[2026]] |Fin= ([[2032]]) |Identitat= Angéline Brun |Partit= |Qualitat= }} {{Elegit |Debuta= [[2015]] |Fin= 2026 |Identitat= Dominique Augendre |Partit= |Qualitat= }} {{Elegit |Debuta= març [[2008]] |Fin= 2015 |Identitat= Valérie Simonet |Partit= [[UMP|UMP, puei LR]] |Qualitat= suplenta de deputat, presidenta dau conselh departementau de la Cruesa (dempuei lo 2 d'abriu 2015)}} {{Elegit |Debuta= març de [[2001]] |Fin= 2008 |Identitat= Gérard Rollin |Partit=divèrs dreita |Qualitat= }} {{Elegit |Debuta= |Fin= 2001 |Identitat= |Partit= |Qualitat= }} {{ElegitDonadas}} {{ElegitFin}} ===Intercomunalitat=== ==Demografia== {{Demografia |insee=23037 |1793=261 |1800=287 |1806=242 |1821=265 |1831=278 |1836=300 |1841=482 |1846=469 |1851=477 |1856=439 |1861=410 |1866=380 |1872=396 |1876=402 |1881=369 |1886=364 |1891=392 |1896=415 |1901=384 |1906=333 |1911=308 |1921=253 |1926=219 |1931=222 |1936=198 |1946=209 |1954=179 |1962=184 |1968=165 |1975=141 |1982=130 |1990=113 |1999=105 |cassini=6379 |senscomptesdobles= 1962}} * En {{popfr23|0}} la populacion èra de {{popfr23|037}} abitants e la densitat èra de {{formatnum:{{#expr:({{popfr23|037}}/8.52) round 2}}}} ab/km². * '''Blavapeira''' [[Blavapeira|Veire a l'article]]. ==Luecs e monuments== <gallery> Bussière-Nouvelle_église_(1).jpg|La gleisa. Bussière-Nouvelle_église_(6).jpg|Son portau. Bussière-Nouvelle_mairie.jpg|L'ostau de comuna. Bussière-Nouvelle_monument_aux_morts_(1).jpg Bussière-Nouvelle_Blavepeyre_chapelle_(2).jpg|La gleisa Sant Joan de Blavapeira. Bussière-Nouvelle_Blavepeyre_chapelle_nef_(1).jpg|Sa nau. Bussière-Nouvelle_Blavepeyre_chapelle_dalle_(5).jpg|Lausa funerària dins la gleisa. </gallery> {{messatge galariá}} ==Personalitats liadas a la comuna== ==Veire tanben== ===Liams connexes=== * [[Comunas de Cruesa]] ===Liams externes=== ==Nòtas e referéncias== ===Nòtas=== <references group="N"/> ===Referéncias=== {{reflist}} {{Multibendèl | Portal Lemosin | Portal Occitània | Portal Cruesa | Portal Comunas de França }} {{Comunas de Cruesa}} [[Categoria:Comuna de Cruesa]] [[Categoria:Comuna de Lemosin (Occitània)]] ezmbvgg5wfisxwisthwng3z1a0cqk3a 2510347 2510346 2026-10-08T07:41:41Z Alaric 506 44932 /* Toponimia */ 2510347 wikitext text/x-wiki {{Dialècte Auvernhat}} {{Infobox vila occitana | carta = oc | nom = Bussiera Novela | nom2 = ''Bussière-Nouvelle'' | imatge = Bussière-Nouvelle_église_(2).jpg | descripcion = La gleisa Santa Maria Magdalena. | lògo = | escut = | escais = | ist = {{Lemosin}} | parçan = | arrondiment = [[Arrondiment dau Buçon|Aubuçon]] | canton = [[canton d'Ausança|Ausança]] | intercom = [[Comunautat de comunas de Marcha e Combralha en Aquitània|CC de Marcha e Combralha en Aquitània]] | region = [[Novela Aquitània]] | insee = 23037 | cònsol = Angéline Brun | mandat = [[2026]]-[[2032]] | gentilici = | latitud = 46.02 | longitud = 2.42722222222 | alt mini = 571 | alt mej = | alt maxi = 687 | km² = 8.52 |}} '''Bussiera Novela''' (''Bussière-Nouvelle'' en [[francés]]) es una [[comuna francesa|comuna]] [[Occitània|occitana]] de [[Marcha]], en [[Lemosin]], situada dins lo [[departament francés|departament]] de [[Cruesa (departament)|Cruesa]] e la [[region francesa|region]] de [[Novela Aquitània]], <small>ancianament de [[Lemosin (region)|Lemosin]]</small>. ==Geografia== [[Imatge:Map commune FR insee code 23037.png|vignette|upright=1.5|centre|Comunas a l'entorn.]] ===Perimètre dau territòri=== {{Communes limitrophes | comuna = Bussiera Novela | nòrd = [[Arfuelha Chastenh]] | nòrd-èst = [[Ronhac (Cruesa)|Ronhac]] | èst = | sud-èst = [[Lo Compàs]] | sud = [[Sermur|Sarmur]] | sud-oèst = [[Luperçac|Libarçac]] | oèst = | nòrd-oèst = [[Mançac|Minçac]] }} ==Toponimia== * Las fòrmas ancianas son ''de Buxeria'' en 1158, ''de Buxeria Nova'' en 1249, ''Bussière-Nouvelle'' en 1496. La prononciacion es / bu'ssière nou'vèle / (comparar amb / ô'zanso / [[Ausança]], a la meima latitud, qu'a gardat [-ɔ] finala; mas Bussiera Novela es pas enquera dins lo [[Creissent]], pr'aquò i a benleu dau polimorfisme). '''Bussiera Novela''' ven del latin ''buxaria'', format de ''buxus'', lo buis, e dau sufixe ''-aria'', luec onte i a beucòp de buis (bois, beneit, ausanier, rampam...)<ref>Albert Dauzat, Charles Rostaing, ''Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France'', Librairie Guénégaud, reedicion 1984, p. 92, a ''Boissière (La)''</ref>{{,}}<ref name = ilav>Yves Lavalade, ''Dictionnaire des communes de la Creuse'', ed. la Geste, 2022, p. 53-54</ref>.. Las atestacions ancianas son ''Buxeria'' en 1158, ''Buxeria nova'' en 1249. Lo buis se plai sus un sòu calcari o marca una ocupacion anciana e, sovent en [[Lemosin]], de sites arqueologics galloromans <ref>Bénédicte Boyrie-Fénié, Jean-Jacques Fénié, ''Toponymie des Pays Occitans'', edicions Sud-Ouest, 2007, p. 163</ref>{{,}}<ref name = ilav/>. Se pòt pas separar de ''Bussiera Vielha'', comuna de [[La Serra (Cruesa)|La Serra e Bussiera Vielha]] : benlèu que lo nom de ''Bussiera Novela'' deriva de ''Bussiera Vielha'' e que la preséncia dau buis concernissiá que lo vilatge supausat pus ancian. * '''Blavapeira''' [[Blavapeira|Veire a l'article]]. ==Istòria== En 1842, [[Blavapeira]] fuguet estachat a Bussiera Novela <ref>http://cassini.ehess.fr/cassini/fr/html/fiche.php?select_resultat=4479</ref>. ==Administracion== ===Lista daus maires=== {{ElegitDebuta|insee=23037 |Títol= Lista daus maires successius}} {{Elegit |Debuta= [[2026]] |Fin= ([[2032]]) |Identitat= Angéline Brun |Partit= |Qualitat= }} {{Elegit |Debuta= [[2015]] |Fin= 2026 |Identitat= Dominique Augendre |Partit= |Qualitat= }} {{Elegit |Debuta= març [[2008]] |Fin= 2015 |Identitat= Valérie Simonet |Partit= [[UMP|UMP, puei LR]] |Qualitat= suplenta de deputat, presidenta dau conselh departementau de la Cruesa (dempuei lo 2 d'abriu 2015)}} {{Elegit |Debuta= març de [[2001]] |Fin= 2008 |Identitat= Gérard Rollin |Partit=divèrs dreita |Qualitat= }} {{Elegit |Debuta= |Fin= 2001 |Identitat= |Partit= |Qualitat= }} {{ElegitDonadas}} {{ElegitFin}} ===Intercomunalitat=== ==Demografia== {{Demografia |insee=23037 |1793=261 |1800=287 |1806=242 |1821=265 |1831=278 |1836=300 |1841=482 |1846=469 |1851=477 |1856=439 |1861=410 |1866=380 |1872=396 |1876=402 |1881=369 |1886=364 |1891=392 |1896=415 |1901=384 |1906=333 |1911=308 |1921=253 |1926=219 |1931=222 |1936=198 |1946=209 |1954=179 |1962=184 |1968=165 |1975=141 |1982=130 |1990=113 |1999=105 |cassini=6379 |senscomptesdobles= 1962}} * En {{popfr23|0}} la populacion èra de {{popfr23|037}} abitants e la densitat èra de {{formatnum:{{#expr:({{popfr23|037}}/8.52) round 2}}}} ab/km². * '''Blavapeira''' [[Blavapeira|Veire a l'article]]. ==Luecs e monuments== <gallery> Bussière-Nouvelle_église_(1).jpg|La gleisa. Bussière-Nouvelle_église_(6).jpg|Son portau. Bussière-Nouvelle_mairie.jpg|L'ostau de comuna. Bussière-Nouvelle_monument_aux_morts_(1).jpg Bussière-Nouvelle_Blavepeyre_chapelle_(2).jpg|La gleisa Sant Joan de Blavapeira. Bussière-Nouvelle_Blavepeyre_chapelle_nef_(1).jpg|Sa nau. Bussière-Nouvelle_Blavepeyre_chapelle_dalle_(5).jpg|Lausa funerària dins la gleisa. </gallery> {{messatge galariá}} ==Personalitats liadas a la comuna== ==Veire tanben== ===Liams connexes=== * [[Comunas de Cruesa]] ===Liams externes=== ==Nòtas e referéncias== ===Nòtas=== <references group="N"/> ===Referéncias=== {{reflist}} {{Multibendèl | Portal Lemosin | Portal Occitània | Portal Cruesa | Portal Comunas de França }} {{Comunas de Cruesa}} [[Categoria:Comuna de Cruesa]] [[Categoria:Comuna de Lemosin (Occitània)]] pdgf189hu3o44py2oe8br38mxrplpuk 0 107263 2510305 2492328 2026-10-07T17:35:26Z Alaric 506 44932 toponimia 2510305 wikitext text/x-wiki {{Dialècte Auvernhat}} {{confusion|Mansac}} {{Infobox vila occitana | carta = oc | nom = Minçac | nom2 = ''Mainsat'' | imatge = Mainsat_et_son_château.jpg | descripcion = | lògo = | escut = | escais = | ist = | parçan = | insee = 23116 | cònsol = Jacqueline Jary | mandat = [[2014]]-[[2020]] | gentilici = | latitud = 46.0533333333 | longitud = 2.3875 | alt mini = 478 | alt maxi = 670 | km² = 34.81 |}} '''Minçac'''<ref name="Lemosin.net">{{Cite web|url=https://web.archive.org/web/20160303181741/http://www.lemosin.net/23116.htm|títol=Mainsat|autor=Xavier Lansade|editor=lemosin.net}}</ref>{{Bdtopoc}} (''Mainsat'' en [[francés]]) es una [[comuna]] [[Occitània|occitana]] de [[Marcha]], en [[Lemosin (Occitània)|Lemosin]], situada dins lo [[departament francés|departament]] de [[Cruesa (departament)|Cruesa]] e la [[region francesa|region]] de [[Novela Aquitània]], <small>ancianament de [[Lemosin (region)|Lemosin]]</small>. Segon Xavier Lansade, lo parlar de la comuna es l'[[auvernhat]]<ref name="Lemosin.net"/>. ==Geografia== [[Imatge:Map commune FR insee code 23116.png|vignette|upright=1.5|centre|Comunas a l'entorn.]] ===Perimètre dau territòri=== {{Communes limitrophes | comuna = Minçac | nòrd = [[Sanac]] | nòrd-èst = | èst = [[Arfuelha Chastenh]] | sud-èst = [[Bussiera Novela]] | sud = [[Luperçac|Libarçac]] | sud-oèst = [[Champanhac (Cruesa)|Champanhac]] | oèst = [[La Serra e Bussiera Vielha]] | nòrd-oèst = [[Sent Priech]] }} ==Toponimia== La fòrma orala es / mĩ'ssa /. Las fòrmas ancianas son ''Maençact'' en 1165, ''Maençac'' en 1199, ''Maenchac'' en 1199, ''Manciaci'' en 1203, ''Mançac'' en 1219, ''Maenzac'' en 1234, ''Mainçac'' en 1285, ''Mahensat'' en 1295, ''Maynciaco'' en 1314, ''Manciaco'' en 1317, ''Mansac'' au segle XIV, ''Mensaco'' en 1404, ''Menzat'' en 1441, ''Minsat'' en 1458, ''Mainssac'' en 1500, 1565, etc. Las proposicions de [[Albèrt Dauzat|Dauzat]] e Rostaing, ''Mincius'' + ''-acum'' e de [[Xavier Delamarre]], ''minciacon'', junta pas amb las atestacions pus ancianas. Vau mai un etime ''Magentiacum'' (de ''Magentius'', que fòrma un iatus après la tombada de ''-g-'' entre las vocalas. L'iatus, a la fin, se redusís a una sola vocala nasalizada que se barret en ''-i-'' <ref>Yves Lavalade, ''Dictionnaire des communes de la Creuse'', ed. la Geste, 2022, p. 127-128</ref>. A partir de ''Maençac'', las atestacions manifestan dau polimorfisme : ''-aen'', ''-an-'', ''-en-'', ''-ain'' ([ajn]) e ''-in'' tanleu lo segle XV (pus probablament a partir de ''-en-'' que de ''-ain''). == Istòria == {{...}} == Administracion == ===Lista daus maires=== {{ElegitDebuta|insee= 23116 |Títol= Lista daus maires successius}} {{Elegit |Debuta= març [[2001]] |Fin= [[2020]] |Identitat= Jacqueline Jary|Partit= |Qualitat= }} {{Elegit |Debuta= març [[1971]] |Fin= 2001 |Identitat= |Partit= |Qualitat= }} {{ElegitDonadas}} {{ElegitFin}} ===Intercomunalitat=== == Demografia == {{Demografia |insee= 23116 |1793= |1800= |1806= |1821= |1831= |1836= |1841=2304 |1846=2448 |1851=2504 |1856= |1861= |1866= |1872= |1876=2194 |1881= |1886= |1891= |1896= |1901= |1906= |1911=1730 |1921= |1926= |1931= |1936= |1946= |1954= |1962=945 |1968= |1975= |1982= |1990= |1999=682 |2004=652 |cassini= |senscomptesdobles= 1962}} * En {{popfr23|0}} la populacion èra de {{popfr23|116}} abitants e la densitat èra de {{formatnum:{{#expr:({{popfr23|116}}/34.81) round 2}}}} ab/km². ==Luecs e monuments== == Personalitats liadas a la comuna == *[[Pèire de Maensac]] (trobador) ==Veire tanben== ===Liams connexes=== ===Liams externes=== ==Nòtas e referéncias== ===Nòtas=== <references group="N"/> ===Referéncias=== {{reflist}} {{Multibendèl | Portal Lemosin | Portal Occitània | Portal Cruesa | Portal Comunas de França }} {{Comunas de Cruesa}} [[Categoria:Comuna de Cruesa]] [[Categoria:Comuna de Lemosin (Occitània)]] 5huejri7ltr7fyzoaj9zq1egtrspzet 2510306 2510305 2026-10-07T17:41:41Z Alaric 506 44932 Alaric 506 a desplaçat la pagina [[Mançac]] cap a [[Minçac]] : Títol mal escrit : Ives Lavalada, segon prononciacion 2510305 wikitext text/x-wiki {{Dialècte Auvernhat}} {{confusion|Mansac}} {{Infobox vila occitana | carta = oc | nom = Minçac | nom2 = ''Mainsat'' | imatge = Mainsat_et_son_château.jpg | descripcion = | lògo = | escut = | escais = | ist = | parçan = | insee = 23116 | cònsol = Jacqueline Jary | mandat = [[2014]]-[[2020]] | gentilici = | latitud = 46.0533333333 | longitud = 2.3875 | alt mini = 478 | alt maxi = 670 | km² = 34.81 |}} '''Minçac'''<ref name="Lemosin.net">{{Cite web|url=https://web.archive.org/web/20160303181741/http://www.lemosin.net/23116.htm|títol=Mainsat|autor=Xavier Lansade|editor=lemosin.net}}</ref>{{Bdtopoc}} (''Mainsat'' en [[francés]]) es una [[comuna]] [[Occitània|occitana]] de [[Marcha]], en [[Lemosin (Occitània)|Lemosin]], situada dins lo [[departament francés|departament]] de [[Cruesa (departament)|Cruesa]] e la [[region francesa|region]] de [[Novela Aquitània]], <small>ancianament de [[Lemosin (region)|Lemosin]]</small>. Segon Xavier Lansade, lo parlar de la comuna es l'[[auvernhat]]<ref name="Lemosin.net"/>. ==Geografia== [[Imatge:Map commune FR insee code 23116.png|vignette|upright=1.5|centre|Comunas a l'entorn.]] ===Perimètre dau territòri=== {{Communes limitrophes | comuna = Minçac | nòrd = [[Sanac]] | nòrd-èst = | èst = [[Arfuelha Chastenh]] | sud-èst = [[Bussiera Novela]] | sud = [[Luperçac|Libarçac]] | sud-oèst = [[Champanhac (Cruesa)|Champanhac]] | oèst = [[La Serra e Bussiera Vielha]] | nòrd-oèst = [[Sent Priech]] }} ==Toponimia== La fòrma orala es / mĩ'ssa /. Las fòrmas ancianas son ''Maençact'' en 1165, ''Maençac'' en 1199, ''Maenchac'' en 1199, ''Manciaci'' en 1203, ''Mançac'' en 1219, ''Maenzac'' en 1234, ''Mainçac'' en 1285, ''Mahensat'' en 1295, ''Maynciaco'' en 1314, ''Manciaco'' en 1317, ''Mansac'' au segle XIV, ''Mensaco'' en 1404, ''Menzat'' en 1441, ''Minsat'' en 1458, ''Mainssac'' en 1500, 1565, etc. Las proposicions de [[Albèrt Dauzat|Dauzat]] e Rostaing, ''Mincius'' + ''-acum'' e de [[Xavier Delamarre]], ''minciacon'', junta pas amb las atestacions pus ancianas. Vau mai un etime ''Magentiacum'' (de ''Magentius'', que fòrma un iatus après la tombada de ''-g-'' entre las vocalas. L'iatus, a la fin, se redusís a una sola vocala nasalizada que se barret en ''-i-'' <ref>Yves Lavalade, ''Dictionnaire des communes de la Creuse'', ed. la Geste, 2022, p. 127-128</ref>. A partir de ''Maençac'', las atestacions manifestan dau polimorfisme : ''-aen'', ''-an-'', ''-en-'', ''-ain'' ([ajn]) e ''-in'' tanleu lo segle XV (pus probablament a partir de ''-en-'' que de ''-ain''). == Istòria == {{...}} == Administracion == ===Lista daus maires=== {{ElegitDebuta|insee= 23116 |Títol= Lista daus maires successius}} {{Elegit |Debuta= març [[2001]] |Fin= [[2020]] |Identitat= Jacqueline Jary|Partit= |Qualitat= }} {{Elegit |Debuta= març [[1971]] |Fin= 2001 |Identitat= |Partit= |Qualitat= }} {{ElegitDonadas}} {{ElegitFin}} ===Intercomunalitat=== == Demografia == {{Demografia |insee= 23116 |1793= |1800= |1806= |1821= |1831= |1836= |1841=2304 |1846=2448 |1851=2504 |1856= |1861= |1866= |1872= |1876=2194 |1881= |1886= |1891= |1896= |1901= |1906= |1911=1730 |1921= |1926= |1931= |1936= |1946= |1954= |1962=945 |1968= |1975= |1982= |1990= |1999=682 |2004=652 |cassini= |senscomptesdobles= 1962}} * En {{popfr23|0}} la populacion èra de {{popfr23|116}} abitants e la densitat èra de {{formatnum:{{#expr:({{popfr23|116}}/34.81) round 2}}}} ab/km². ==Luecs e monuments== == Personalitats liadas a la comuna == *[[Pèire de Maensac]] (trobador) ==Veire tanben== ===Liams connexes=== ===Liams externes=== ==Nòtas e referéncias== ===Nòtas=== <references group="N"/> ===Referéncias=== {{reflist}} {{Multibendèl | Portal Lemosin | Portal Occitània | Portal Cruesa | Portal Comunas de França }} {{Comunas de Cruesa}} [[Categoria:Comuna de Cruesa]] [[Categoria:Comuna de Lemosin (Occitània)]] 5huejri7ltr7fyzoaj9zq1egtrspzet 2510321 2510306 2026-10-07T19:26:06Z Alaric 506 44932 2510321 wikitext text/x-wiki {{Dialècte Auvernhat}} {{confusion|Mansac}} {{Infobox vila occitana | carta = oc | nom = Minçac | nom2 = ''Mainsat'' | imatge = Mainsat_et_son_château.jpg | descripcion = | lògo = | escut = | escais = | ist = | parçan = | insee = 23116 | cònsol = Jacqueline Jary | mandat = [[2014]]-[[2020]] | gentilici = | latitud = 46.0533333333 | longitud = 2.3875 | alt mini = 478 | alt maxi = 670 | km² = 34.81 |}} '''Minçac'''<ref name="Lemosin.net">{{Cite web|url=https://web.archive.org/web/20160303181741/http://www.lemosin.net/23116.htm|títol=Mainsat|autor=Xavier Lansade|editor=lemosin.net}}</ref>{{Bdtopoc}} (''Mainsat'' en [[francés]]) es una [[comuna]] [[Occitània|occitana]] de [[Marcha]], en [[Lemosin (Occitània)|Lemosin]], situada dins lo [[departament francés|departament]] de [[Cruesa (departament)|Cruesa]] e la [[region francesa|region]] de [[Novela Aquitània]], <small>ancianament de [[Lemosin (region)|Lemosin]]</small>. Segon Xavier Lansade, lo parlar de la comuna es l'[[auvernhat]]<ref name="Lemosin.net"/>. ==Geografia== [[Imatge:Map commune FR insee code 23116.png|vignette|upright=1.5|centre|Comunas a l'entorn.]] ===Perimètre dau territòri=== {{Communes limitrophes | comuna = Minçac | nòrd = | nòrd-èst = [[Sanac|Sannac]] | èst = [[Arfuelha Chastenh]] | sud-èst = [[Bussiera Novela]] | sud = [[Luperçac|Libarçac]] | sud-oèst = [[Champanhac (Cruesa)|Champanhac]] | oèst = [[La Serra e Bussiera Vielha]] | nòrd-oèst = [[Sent Priech]] }} ==Toponimia== La fòrma orala es / mĩ'ssa /. Las fòrmas ancianas son ''Maençact'' en 1165, ''Maençac'' en 1199, ''Maenchac'' en 1199, ''Manciaci'' en 1203, ''Mançac'' en 1219, ''Maenzac'' en 1234, ''Mainçac'' en 1285, ''Mahensat'' en 1295, ''Maynciaco'' en 1314, ''Manciaco'' en 1317, ''Mansac'' au segle XIV, ''Mensaco'' en 1404, ''Menzat'' en 1441, ''Minsat'' en 1458, ''Mainssac'' en 1500, 1565, etc. Las proposicions de [[Albèrt Dauzat|Dauzat]] e Rostaing, ''Mincius'' + ''-acum'' e de [[Xavier Delamarre]], ''minciacon'', junta pas amb las atestacions pus ancianas. Vau mai un etime ''Magentiacum'' (de ''Magentius'', que fòrma un iatus après la tombada de ''-g-'' entre las vocalas. L'iatus, a la fin, se redusís a una sola vocala nasalizada que se barret en ''-i-'' <ref>Yves Lavalade, ''Dictionnaire des communes de la Creuse'', ed. la Geste, 2022, p. 127-128</ref>. A partir de ''Maençac'', las atestacions manifestan dau polimorfisme : ''-aen'', ''-an-'', ''-en-'', ''-ain'' ([ajn]) e ''-in'' tanleu lo segle XV (pus probablament a partir de ''-en-'' que de ''-ain''). == Istòria == {{...}} == Administracion == ===Lista daus maires=== {{ElegitDebuta|insee= 23116 |Títol= Lista daus maires successius}} {{Elegit |Debuta= març [[2001]] |Fin= [[2020]] |Identitat= Jacqueline Jary|Partit= |Qualitat= }} {{Elegit |Debuta= març [[1971]] |Fin= 2001 |Identitat= |Partit= |Qualitat= }} {{ElegitDonadas}} {{ElegitFin}} ===Intercomunalitat=== == Demografia == {{Demografia |insee= 23116 |1793= |1800= |1806= |1821= |1831= |1836= |1841=2304 |1846=2448 |1851=2504 |1856= |1861= |1866= |1872= |1876=2194 |1881= |1886= |1891= |1896= |1901= |1906= |1911=1730 |1921= |1926= |1931= |1936= |1946= |1954= |1962=945 |1968= |1975= |1982= |1990= |1999=682 |2004=652 |cassini= |senscomptesdobles= 1962}} * En {{popfr23|0}} la populacion èra de {{popfr23|116}} abitants e la densitat èra de {{formatnum:{{#expr:({{popfr23|116}}/34.81) round 2}}}} ab/km². ==Luecs e monuments== == Personalitats liadas a la comuna == *[[Pèire de Maensac]] (trobador) ==Veire tanben== ===Liams connexes=== ===Liams externes=== ==Nòtas e referéncias== ===Nòtas=== <references group="N"/> ===Referéncias=== {{reflist}} {{Multibendèl | Portal Lemosin | Portal Occitània | Portal Cruesa | Portal Comunas de França }} {{Comunas de Cruesa}} [[Categoria:Comuna de Cruesa]] [[Categoria:Comuna de Lemosin (Occitània)]] 8xzwgfi0p3c3001rd1rpq1g4vkg0jsc 2510324 2510321 2026-10-07T23:18:54Z Alaric 506 44932 2510324 wikitext text/x-wiki {{Dialècte Auvernhat}} {{confusion|Mansac}} {{Infobox vila occitana | carta = oc | nom = Minçac | nom2 = ''Mainsat'' | imatge = Mainsat_et_son_château.jpg | descripcion = | lògo = | escut = | escais = | ist = | parçan = | insee = 23116 | cònsol = Jacqueline Jary | mandat = [[2014]]-[[2020]] | gentilici = | latitud = 46.0533333333 | longitud = 2.3875 | alt mini = 478 | alt maxi = 670 | km² = 34.81 |}} '''Minçac'''<ref name="Lemosin.net">{{Cite web|url=https://web.archive.org/web/20160303181741/http://www.lemosin.net/23116.htm|títol=Mainsat|autor=Xavier Lansade|editor=lemosin.net}}</ref>{{Bdtopoc}} (''Mainsat'' en [[francés]]) es una [[comuna]] [[Occitània|occitana]] de [[Marcha]], en [[Lemosin (Occitània)|Lemosin]], situada dins lo [[departament francés|departament]] de [[Cruesa (departament)|Cruesa]] e la [[region francesa|region]] de [[Novela Aquitània]], <small>ancianament de [[Lemosin (region)|Lemosin]]</small>. Segon Xavier Lansade, lo parlar de la comuna es l'[[auvernhat]]<ref name="Lemosin.net"/>. ==Geografia== [[Imatge:Map commune FR insee code 23116.png|vignette|upright=1.5|centre|Comunas a l'entorn.]] ===Perimètre dau territòri=== {{Communes limitrophes | comuna = Minçac | nòrd = | nòrd-èst = [[Sanac|Sannac]] | èst = [[Arfuelha Chastenh]] | sud-èst = [[Bussiera Novela]] | sud = [[Luperçac|Libarçac]] | sud-oèst = [[Champanhac (Cruesa)|Champanhac]] | oèst = [[La Serra e Bussiera Vielha]] | nòrd-oèst = [[Sent Priech]] }} ==Toponimia== La fòrma orala es / mĩ'ssa /. Las fòrmas ancianas son ''Maençact'' en 1165, ''Maençac'' en 1199, ''Maenchac'' en 1199, ''Manciaci'' en 1203, ''Mançac'' en 1219, ''Maenzac'' en 1234, ''Mainçac'' en 1285, ''Mahensat'' en 1295, ''Maynciaco'' en 1314, ''Manciaco'' en 1317, ''Mansac'' au segle XIV, ''Mensaco'' en 1404, ''Menzat'' en 1441, ''Minsat'' en 1458, ''Mainssac'' en 1500, 1565, etc. Las proposicions de [[Albèrt Dauzat|Dauzat]] e Rostaing, ''Mincius'' + ''-acum'' e de [[Xavier Delamarre]], ''minciacon'', junta pas amb las atestacions pus ancianas. Vau mai un etime ''*Magentiacum'' (de ''*Magentius'', que fòrma un iatus après la tombada de ''-g-'' entre las vocalas. L'iatus, a la fin, se redusís a una sola vocala nasalizada que se barret en ''-i-'' <ref>Yves Lavalade, ''Dictionnaire des communes de la Creuse'', ed. la Geste, 2022, p. 127-128</ref>. A partir de ''Maençac'', las atestacions manifestan dau polimorfisme : ''-aen'', ''-an-'', ''-en-'', ''-ain'' ([ajn]) e ''-in'' tanleu lo segle XV (pus probablament a partir de ''-en-'' que de ''-ain''). ''*Magentius'' es pas atestat, benlèu una alteracion e latinizacion de ''Mogonti-'', atestat <ref>Xavier Delamarre, ''Noms de personnes celtiques dans l'Épigraphie classique'', ed. Errance, 2007, p. 135</ref>, que donet justament ''Mogontiacum'', puei ''Mogontia'', evolucionat lèu en ''Mag-'' e en francés en ''Ma(g)en-''. == Istòria == {{...}} == Administracion == ===Lista daus maires=== {{ElegitDebuta|insee= 23116 |Títol= Lista daus maires successius}} {{Elegit |Debuta= març [[2001]] |Fin= [[2020]] |Identitat= Jacqueline Jary|Partit= |Qualitat= }} {{Elegit |Debuta= març [[1971]] |Fin= 2001 |Identitat= |Partit= |Qualitat= }} {{ElegitDonadas}} {{ElegitFin}} ===Intercomunalitat=== == Demografia == {{Demografia |insee= 23116 |1793= |1800= |1806= |1821= |1831= |1836= |1841=2304 |1846=2448 |1851=2504 |1856= |1861= |1866= |1872= |1876=2194 |1881= |1886= |1891= |1896= |1901= |1906= |1911=1730 |1921= |1926= |1931= |1936= |1946= |1954= |1962=945 |1968= |1975= |1982= |1990= |1999=682 |2004=652 |cassini= |senscomptesdobles= 1962}} * En {{popfr23|0}} la populacion èra de {{popfr23|116}} abitants e la densitat èra de {{formatnum:{{#expr:({{popfr23|116}}/34.81) round 2}}}} ab/km². ==Luecs e monuments== == Personalitats liadas a la comuna == *[[Pèire de Maensac]] (trobador) ==Veire tanben== ===Liams connexes=== ===Liams externes=== ==Nòtas e referéncias== ===Nòtas=== <references group="N"/> ===Referéncias=== {{reflist}} {{Multibendèl | Portal Lemosin | Portal Occitània | Portal Cruesa | Portal Comunas de França }} {{Comunas de Cruesa}} [[Categoria:Comuna de Cruesa]] [[Categoria:Comuna de Lemosin (Occitània)]] hgsk825wir045nih7q4jkx4sh5d8nc5 0 112867 2510344 1855710 2026-10-08T05:47:24Z InternetArchiveBot 43230 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 2510344 wikitext text/x-wiki {{Infobox |tematica= |carta= }} [[Fichièr:Copiapó, atardecer de Otoño.jpg|vinheta|178px|drecha]] '''Copiapó''' qu'ei ua vila [[Chile|chilena]]. Sa populacion qu'èra estimada a 155 208 abitants en [[2002]]. Sa superfícia totau qu'ei de 16,681 km². == Referéncias == * <references/> == Ligam extèrne == * [https://web.archive.org/web/20130528065202/http://copiapo.cl/ Ciutat de Copiapó] (espanhòl) {{stub}} [[Categoria:Vila de Chile]] 6d4d1xrhu8r5p7k0hi8pnzxxm9mnxtm 0 135200 2510300 2506722 2026-10-07T13:32:25Z CommonsDelinker 245 Lo fichièr Perm_Russia.jpg es estat escafat coma o es estat sus Commons per Jameslwoodward (per [[:c:Commons:Deletion requests/File:Perm Russia.jpg|]]) 2510300 wikitext text/x-wiki {{Infobox Vila |carta= |nom= Пермь |nom2= Perm |imatge= |legenda= |blason= Coat of Arms of Perm.svg |bandièra= Flag of Perm.svg |nom de division1=País |division1={{Russia}} |títol autoritat= |autoritat= |nom de division2=krai |division2=Krai de Perm |títol autoritat2= |cp= |mapa= |imatge de mapa= |latitud= |longitud= |estatut= |altitud= |altmax = |populacion= {{formatnum:1,051,583}} |annada-pop=[[2018]] |superfícia= 799.68 |sits-toristics= |divèrs= |url= http: |imatgeloc=Location of Perm (ru).png }} '''Perm''' (en [[rus]]: Пермь), nomenada autrecòps '''Yagoshikha''' (Ягошиха) (1723–1781), puèi '''Molotov''' (Молотов) (1940–1957) es una vila [[Russia|russa]] stuada prèp del monts [[Orals]] en riba de la ribièra [[Kama (ribièra|Kama]], qu'es la capitala administrativa del [[krai de Perm]]. Sa populacion comptava 1 041 876 abitants en 2016. En 1723, una fondariá de [[coire]] es estat fondada dins lo vilatge de Yagoshikha. En 1781, la colonia de Yagoshikha venguèt la vila de Perm. La posicion de Perm sus la ribièra navigabla Kama, menant a [[Vòlga]], e sus la rota siberiana a travèrs los monts Orals, o ajudèt a venir un centre important de comèrci e de fabricacion. Se trobava tanben long del camin de fèrre transsiberian. Perm s'es considerablament desvolopada a mesura que l'industrializacion progressava en Oral pendent lo periòde sovietic e, en 1940,foguèt nomenada Molotov en onor de [[Vyacheslav Molotov]]. En 1957, la vila retrobèt son nom istoric. Perm modèrna es sempre un centre màger e un dels principals centres industrials de la region dels Orals. Las industrias metalurgicas e mecanicas diversificadas de la vila produson d'equipaments e de maquinas-otís per las industrias del [[petròli]] e del [[carbon]], e de maquinas agricòlas. Una rafinariá de petròli utiliza de petròli transportat per pipeline dels camps petrolifèrs de Siberia occidentala, e la granda industria quimica de la vila fabrica d'engraises e de colorants. Los establiments d'ensenhament superior de la vila comprenon la Perm A.M. Universitat d'Estat de Gorki, fondada en 1916. [[Categoria:Vila de Russia|Perm]] 59r262rvkzr8o85yo8kjy3erlgskth3 0 159939 2510301 2506563 2026-10-07T13:53:34Z Ziv 56933 ([[c:GR|GR]]) [[File:Constantine II of Scotland.jpg]] → [[File:Constantine III of Scotland (cropped).jpg]] [[c:COM:FR#FR3|Criterion 3]] · corr. 2510301 wikitext text/x-wiki {{Wikidata list |sparql=SELECT ?item ?yob ?yod WHERE { ?item wdt:P19 ?pob . ?pob wdt:P131* wd:Q22. OPTIONAL { ?item wdt:P569 ?dob. BIND(YEAR(?dob) as ?yob) } OPTIONAL { ?item wdt:P570 ?dod. BIND(YEAR(?dod) as ?yod) } . } LIMIT 3000 |wdq=. |sort=569 |links= |columns=number:#,P18,label:nom,?yob:nascut en,?yod:defuntat en,P19 }} {| class='wikitable sortable' style='width:100%' !# !imatge !nom !nascut en !defuntat en !luòc de naissença |- |style='text-align:right'| 1 | [[Fichièr:SaintNinian.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1269112|Saint Ninian]]'' | 360 | 432 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2 | [[Fichièr:Columba3.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q5149543|Columba the Virgin]]'' | 401 | 600 | ''[[:d:Q642024|Q642024]]'' |- |style='text-align:right'| 3 | | ''[[:d:Q3414095|Cumiano of Bobbio]]'' | 501 | 661 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 4 | [[Fichièr:Paisley Abbey 20120410 door with St Mirin and St Columba.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q726939|Saint Mirin]]'' | 565 | 620 | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 5 | [[Fichièr:Auxerre - Saint-Germain - Saint-Fiacre.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q953927|Fiacre]]'' | 607 | 668 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 6 | [[Fichièr:Odakapel.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1396397|Saint Oda]]'' | 680 | 726 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 7 | [[Fichièr:Reims (51) Saint-Rémi Baie 204-2.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q318504|Abel of Reims]]'' | 700 | 764 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 8 | | ''[[:d:Q16247542|Máel Brigte of Moray]]'' | 800 | | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 9 | [[Fichièr:Constantine III of Scotland (cropped).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q333748|Constantine II of Scotland]]'' | 801 | 952 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 10 | | ''[[:d:Q3525824|Thorfinn Turf-Einarsson, Earl of Orkney]]'' | 910 | 977 | [[Orcadas]] |- |style='text-align:right'| 11 | | ''[[:d:Q3716955|Demona]]'' | 938 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 12 | | ''[[:d:Q3773172|Goliath]]'' | 938 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 13 | | ''[[:d:Q302983|Aaron Scotus]]'' | 950 | 1052 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 14 | | ''[[:d:Q325259|Findláech of Moray]]'' | 950 | 1020 | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 15 | | ''[[:d:Q3106025|Gille Coemgáin of Moray]]'' | 950 | 1032 | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 16 | | ''[[:d:Q614802|Sigurd the Stout]]'' | 960 | 1014 | [[Orcadas]] |- |style='text-align:right'| 17 | | ''[[:d:Q2927059|Brusi Sigurdsson]]'' | 980 | 1030 | [[Orcadas]] |- |style='text-align:right'| 18 | | ''[[:d:Q3049450|Einar Sigurdsson]]'' | 989 | 1020 | [[Orcadas]] |- |style='text-align:right'| 19 | | ''[[:d:Q1305944|Einar Suðringur]]'' | 1000 | 1005 | ''[[:d:Q123377|Q123377]]'' |- |style='text-align:right'| 20 | | ''[[:d:Q2296162|Snæúlvur]]'' | 1000 | | ''[[:d:Q123377|Q123377]]'' |- |style='text-align:right'| 21 | | ''[[:d:Q4444623|Ethelred of Scotland]]'' | 1001 | 1101 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 22 | | ''[[:d:Q5606621|Gregoir of Moray]]'' | 1001 | 1101 | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 23 | [[Fichièr:Donnchad I.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q26326|Duncan I of Scotland]]'' | 1001 | 1040 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 24 | | ''[[:d:Q719528|Thorfinn the Mighty]]'' | 1009 | 1065 | [[Orcadas]] |- |style='text-align:right'| 25 | | ''[[:d:Q3439700|Rögnvald Brusason]]'' | 1011 | 1046 | [[Orcadas]] |- |style='text-align:right'| 26 | [[Fichièr:King Lulach of Scotland.png|center|128px]] | ''[[:d:Q117633|Lulach]]'' | 1030 | 1058 | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 27 | [[Fichièr:Malcolm3Canmore.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q68508|Malcolm III of Scotland]]'' | 1031 | 1093 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 28 | [[Fichièr:RomanDeFergus.PNG|center|128px]] | ''[[:d:Q711649|Fergus of Galloway]]'' | 1050 | 1161 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 29 | | ''[[:d:Q5587362|Gospatric II, Earl of Lothian]]'' | 1050 | 1138 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 30 | [[Fichièr:Domkirka statuer 37.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q522317|Magnus Erlendsson, Earl of Orkney]]'' | 1075 | 1117 | ''[[:d:Q1297992|Q1297992]]'' |- |style='text-align:right'| 31 | [[Fichièr:David Seal (ob).JPG|center|128px]] | ''[[:d:Q216787|David I of Scotland]]'' | 1084 | 1153 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 32 | | ''[[:d:Q3127249|Harald Haakonsson]]'' | 1090 | 1131 | [[Orcadas]] |- |style='text-align:right'| 33 | | ''[[:d:Q1781101|Paul Haakonsson]]'' | 1100 | 1138 | [[Orcadas]] |- |style='text-align:right'| 34 | | ''[[:d:Q1873230|Lucie de Sampigny]]'' | 1100 | 1090 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 35 | | ''[[:d:Q2846484|Aindréas of Caithness]]'' | 1101 | 1184 | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 36 | [[Fichièr:Briciusseal.JPG|center|128px]] | ''[[:d:Q2925116|Bricius de Douglas]]'' | 1101 | 1222 | ''[[:d:Q209142|Q209142]]'' |- |style='text-align:right'| 37 | | ''[[:d:Q3019541|Thomas of Galloway]]'' | 1101 | 1231 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 38 | | ''[[:d:Q4678590|Adam, Earl of Angus]]'' | 1101 | | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 39 | | ''[[:d:Q4981639|Lochlann of Galloway]]'' | 1101 | 1200 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 40 | [[Fichièr:Dornoch Cathedral 20090615 stained glass Gilbert de Moravia.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q5561307|Gilbert de Moravia]]'' | 1101 | 1245 | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 41 | | ''[[:d:Q5587363|Gospatric III, Earl of Lothian]]'' | 1101 | 1166 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 42 | | ''[[:d:Q7966648|Waltheof, Earl of Dunbar]]'' | 1101 | 1182 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 43 | | ''[[:d:Q7878022|Uhtred of Galloway]]'' | 1120 | 1174 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 44 | | ''[[:d:Q3056695|Erlend Haraldsson]]'' | 1124 | 1156 | [[Orcadas]] |- |style='text-align:right'| 45 | [[Fichièr:Haraldsonnens saga-Simon Skalp-W. Wetlesen.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q329826|Eystein II of Norway]]'' | 1125 | 1157 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 46 | | ''[[:d:Q887267|Gille Brigte of Galloway]]'' | 1126 | 1185 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 47 | [[Fichièr:Jocelin.JPG|center|128px]] | ''[[:d:Q3179816|Jocelin of Glasgow]]'' | 1130 | 1199 | ''[[:d:Q211113|Q211113]]'' |- |style='text-align:right'| 48 | [[Fichièr:Malcolm iv.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q122479|Malcolm IV of Scotland]]'' | 1141 | 1165 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 49 | | ''[[:d:Q5296541|Donnchadh, Earl of Angus]]'' | 1150 | 1214 | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 50 | | ''[[:d:Q6949527|Máel Coluim, Earl of Angus]]'' | 1150 | 1240 | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 51 | | ''[[:d:Q7146785|Patrick I, Earl of Dunbar]]'' | 1152 | 1232 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 52 | | ''[[:d:Q3127248|Harald Eiriksson]]'' | 1155 | 1198 | [[Orcadas]] |- |style='text-align:right'| 53 | | ''[[:d:Q1216304|Donnchadh of Argyll]]'' | 1175 | 1247 | [[Argyll e Bute]] |- |style='text-align:right'| 54 | | ''[[:d:Q3277252|Magnus II, Earl of Orkney]]'' | 1175 | 1239 | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 55 | [[Fichièr:Michael Scot.png|center|128px]] | ''[[:d:Q559548|Michael Scot]]'' | 1175 | 1232 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 56 | | ''[[:d:Q1719018|Patrick II, Earl of Dunbar]]'' | 1185 | 1248 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 57 | | ''[[:d:Q6760068|Margaret of Huntingdon, Lady of Galloway]]'' | 1194 | 1228 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 58 | [[Fichièr:John of Holywood (Johannes de Sacrobosco). Line engraving, 1 Wellcome V0003118.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q433841|Johannes de Sacrobosco]]'' | 1195 | 1256 | ''[[:d:Q1247384|Q1247384]]''<br/>[[Yorkshire]] |- |style='text-align:right'| 59 | [[Fichièr:Alan fitz Roland (Oxford Bodleian Library Rawlinson B 489, folio 65r).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q2830624|Alan of Galloway]]'' | 1199 | 1234 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 60 | [[Fichièr:Archibald de Moravia seal.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q2846485|Andreas de Moravia]]'' | 1200 | 1242 | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 61 | | ''[[:d:Q5561989|Gille Críst, Earl of Angus]]'' | 1200 | 1206 | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 62 | [[Fichièr:Donnchadh mac Gille-Brighdhe Seal.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1241816|Donnchadh, Earl of Carrick]]'' | 1200 | 1250 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 63 | | ''[[:d:Q3463951|Ludan]]'' | 1200 | 1202 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 64 | | ''[[:d:Q8007041|William Comyn, Lord of Badenoch]]'' | 1200 | 1233 | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 65 | | ''[[:d:Q5785610|Walter fitz Gilbert]]'' | 1201 | 1346 | ''[[:d:Q209142|Q209142]]'' |- |style='text-align:right'| 66 | | ''[[:d:Q7795479|Thomas de Kirkcudbright]]'' | 1201 | 1324 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 67 | [[Fichièr:Dervorguilla of Galloway (d.1290), Lady of Balliol.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q2004866|Dervorguilla of Galloway]]'' | 1210 | 1290 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 68 | | ''[[:d:Q120380|Patrick III, Earl of Dunbar]]'' | 1213 | 1289 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 69 | | ''[[:d:Q7146786|Patrick IV, Earl of March]]'' | 1242 | 1308 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 70 | [[Fichièr:William le hardi seal.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1123011|William Douglas]]'' | 1243 | 1298 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 71 | | ''[[:d:Q1692522|Niall, Earl of Carrick]]'' | 1250 | 1256 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 72 | | ''[[:d:Q5315072|Dungal MacDouall]]'' | 1250 | | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 73 | | ''[[:d:Q6787487|Matilda, Countess of Angus]]'' | 1250 | 1201 | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 74 | | ''[[:d:Q16201001|Malise mac Gilleain, 2nd Chief]]'' | 1250 | 1300 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 75 | | ''[[:d:Q16206412|Cailean of Carrick]]'' | 1250 | 1201 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 76 | | ''[[:d:Q273307|Marjorie, Countess of Carrick]]'' | 1256 | 1292 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 77 | | ''[[:d:Q5296544|Donnchadh III, Earl of Fife]]'' | 1262 | 1289 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 78 | | ''[[:d:Q472725|Andrew Moray]]'' | 1265 | 1297 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 79 | | ''[[:d:Q6793560|Maurice de Moravia, Earl of Strathearn]]'' | 1276 | 1346 | ''[[:d:Q209142|Q209142]]'' |- |style='text-align:right'| 80 | | ''[[:d:Q7147771|Patrick V, Earl of March]]'' | 1285 | 1369 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 81 | | ''[[:d:Q3437811|Alice Comyn, Countess of Buchan]]'' | 1289 | 1349 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 82 | | ''[[:d:Q5933268|Hugh the Dull, Lord of Douglas]]'' | 1294 | 1340 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 83 | | ''[[:d:Q1177368|David de Moravia]]'' | 1300 | 1326 | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 84 | | ''[[:d:Q1701063|John Mercer]]'' | 1300 | 1379 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 85 | | ''[[:d:Q4259454|Mariota, Countess of Ross]]'' | 1301 | 1440 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 86 | | ''[[:d:Q4680054|Adam de Tyninghame]]'' | 1301 | 1389 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 87 | [[Fichièr:Alexander Kininmund.png|center|128px]] | ''[[:d:Q4720477|Alexander de Kininmund]]'' | 1301 | 1380 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 88 | | ''[[:d:Q5241487|David fitz Walter of Cadzow]]'' | 1301 | 1378 | ''[[:d:Q209142|Q209142]]'' |- |style='text-align:right'| 89 | | ''[[:d:Q5560844|Gilbert Cavan]]'' | 1301 | 1420 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 90 | [[Fichièr:Henry de Lichton.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q5730781|Henry de Lichton]]'' | 1301 | 1440 | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 91 | | ''[[:d:Q7346733|Robert Lauder of Quarrelwood]]'' | 1301 | 1370 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 92 | | ''[[:d:Q7351389|Robert de Cardeny]]'' | 1301 | 1437 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 93 | | ''[[:d:Q7351410|Robert de Lawedre of Edrington]]'' | 1301 | 1425 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 94 | | ''[[:d:Q7620617|Thomas Fleming, Earl of Wigtown]]'' | 1301 | 1380 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 95 | | ''[[:d:Q7795460|Thomas de Buittle]]'' | 1301 | 1422 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 96 | | ''[[:d:Q22117594|Margaret Bruce]]'' | 1308 | 1364 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 97 | | ''[[:d:Q1609690|Herdis Torvaldsdatter]]'' | 1310 | 1363 | [[Shetland]] |- |style='text-align:right'| 98 | | ''[[:d:Q22119552|Elizabeth Bruce]]'' | 1317 | 1364 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 99 | | ''[[:d:Q3024016|John of Islay]]'' | 1318 | 1386 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 100 | | ''[[:d:Q3565915|Walter Wardlaw]]'' | 1320 | 1387 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 101 | | ''[[:d:Q16207140|Alexander Bur]]'' | 1320 | 1397 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 102 | | ''[[:d:Q2033364|William Douglas, 1st Earl of Douglas]]'' | 1327 | 1384 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 103 | [[Fichièr:Seal of Archibald the Grim.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q592380|Archibald Douglas]]'' | 1328 | 1401 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 104 | | ''[[:d:Q5234685|David Hamilton of Cadzow]]'' | 1333 | 1392 | ''[[:d:Q209142|Q209142]]'' |- |style='text-align:right'| 105 | | ''[[:d:Q6759452|Margaret Graham, Countess of Menteith]]'' | 1334 | 1380 | ''[[:d:Q1252715|Q1252715]]'' |- |style='text-align:right'| 106 | | ''[[:d:Q8012792|William IV, Lord of Douglas]]'' | 1350 | 1333 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 107 | | ''[[:d:Q22117607|Catherine Bruce]]'' | 1350 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 108 | | ''[[:d:Q22119563|Christina Bruce]]'' | 1350 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 109 | | ''[[:d:Q22119568|Neil Bruce]]'' | 1350 | 1346 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 110 | [[Fichièr:Seal of 2nd Earl of Douglas.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q586953|James Douglas, 2nd Earl of Douglas]]'' | 1358 | 1388 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 111 | | ''[[:d:Q4720159|Alexander Stewart]]'' | 1368 | 1404 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 112 | [[Fichièr:John Innes Kneeling.JPG|center|128px]] | ''[[:d:Q6265559|John de Innes]]'' | 1370 | 1414 | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 113 | [[Fichièr:St Bride's Church Douglas - James the Gross.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1680292|James Douglas, 7th Earl of Douglas]]'' | 1371 | 1443 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 114 | [[Fichièr:Seal of Archibald Douglas, 4th Earl of Douglas1400.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q633144|Archibald Douglas, 4th Earl of Douglas]]'' | 1372 | 1424 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 115 | | ''[[:d:Q3182538|John Stewart of Darnley]]'' | 1380 | 1429 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 116 | [[Fichièr:John, Earl of Buchan.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q723212|John Stewart, Earl of Buchan]]'' | 1381 | 1424 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 117 | | ''[[:d:Q2032430|Walter Bower]]'' | 1385 | 1450 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 118 | | ''[[:d:Q6265529|John de Crannach]]'' | 1386 | 1454 | ''[[:d:Q806432|Q806432]]'' |- |style='text-align:right'| 119 | | ''[[:d:Q6135465|James Hamilton]]'' | 1390 | 1440 | ''[[:d:Q209142|Q209142]]'' |- |style='text-align:right'| 120 | [[Fichièr:St Bride's Church Douglas - Archibald.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q359901|Archibald Douglas, 5th Earl of Douglas]]'' | 1390 | 1439 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 121 | | ''[[:d:Q4719360|Alexander Lauder]]'' | 1396 | 1440 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 122 | | ''[[:d:Q3160370|James Mor Stewart]]'' | 1400 | 1429 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 123 | | ''[[:d:Q4497270|Adam Hepburn, 2nd Earl of Bothwell]]'' | 1401 | 1513 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 124 | | ''[[:d:Q4759020|Andrew de Durisdeer]]'' | 1401 | 1473 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 125 | | ''[[:d:Q7346734|Robert Lauder of The Bass]]'' | 1401 | 1508 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 126 | | ''[[:d:Q1342958|James Hamilton, 1st Lord Hamilton]]'' | 1415 | 1479 | ''[[:d:Q209142|Q209142]]'' |- |style='text-align:right'| 127 | | ''[[:d:Q5544427|George Seton, 1st Lord Seton]]'' | 1415 | 1478 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 128 | | ''[[:d:Q2578489|William Douglas, 6th Earl of Douglas]]'' | 1424 | 1440 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 129 | | ''[[:d:Q684463|James Douglas, 9th Earl of Douglas]]'' | 1426 | 1488 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 130 | | ''[[:d:Q8018842|William Stewart]]'' | 1440 | 1500 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 131 | [[Fichièr:Andrew Stewart seal.JPG|center|128px]] | ''[[:d:Q4758647|Andrew Stewart]]'' | 1442 | 1501 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 132 | | ''[[:d:Q1695411|John Macalpine]]'' | 1450 | 1557 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 133 | | ''[[:d:Q3036010|Domhnall Dubh]]'' | 1450 | 1545 | ''[[:d:Q123377|Q123377]]'' |- |style='text-align:right'| 134 | [[Fichièr:Sir Andrew with two ships 'The yellow Carvel' and 'The Flower' beat four of the English.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4758979|Andrew Wood of Largo]]'' | 1450 | 1515 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 135 | | ''[[:d:Q5544432|George Seton, 5th Lord Seton]]'' | 1450 | 1513 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 136 | | ''[[:d:Q7146716|Patrick Hepburn, 1st Earl of Bothwell]]'' | 1455 | 1508 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 137 | | ''[[:d:Q4895838|Bertram de Shotts]]'' | 1460 | 1500 | ''[[:d:Q207111|Q207111]]'' |- |style='text-align:right'| 138 | [[Fichièr:Statue of William Dunbar, Scottish National Portrait Gallery.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q647150|William Dunbar]]'' | 1460 | 1520 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 139 | | ''[[:d:Q6239017|John Hepburn]]'' | 1460 | 1525 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 140 | | ''[[:d:Q4678615|Adam Abell]]'' | 1480 | 1540 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 141 | | ''[[:d:Q6244095|John Lauder]]'' | 1488 | 1550 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 142 | [[Fichièr:Sir David Lyndsay.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q723850|David Lyndsay]]'' | 1490 | 1555 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 143 | [[Fichièr:Cardinal David Beaton.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1173680|David Beaton]]'' | 1494 | 1546 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 144 | | ''[[:d:Q5538687|George Durie]]'' | 1496 | 1577 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 145 | | ''[[:d:Q1285550|Richard Maitland]]'' | 1496 | 1586 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 146 | | ''[[:d:Q1524086|Gilbert Winram]]'' | 1500 | 1530 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 147 | | ''[[:d:Q6239016|John Hepburn]]'' | 1500 | 1557 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 148 | | ''[[:d:Q7343194|Robert Crichton]]'' | 1500 | 1585 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 149 | | ''[[:d:Q7487048|William Gordon]]'' | 1500 | 1577 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 150 | | ''[[:d:Q6131311|James Chisholm]]'' | 1500 | 1545 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 151 | [[Fichièr:Below Hume Castle. - geograph.org.uk - 159533.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q246118|Mariotta Haliburton]]'' | 1500 | 1563 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 152 | | ''[[:d:Q6061680|Iníon Dubh]]'' | 1500 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 153 | | ''[[:d:Q4693114|Agnes Sampson]]'' | 1501 | 1591 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 154 | | ''[[:d:Q4786294|Archibald Douglas, Parson of Douglas]]'' | 1501 | 1501 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 155 | | ''[[:d:Q6233069|John Fian]]'' | 1501 | 1591 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 156 | [[Fichièr:Lady Janet Stewart by George Jamesone.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q461721|Lady Janet Stewart]]'' | 1502 | 1562 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 157 | | ''[[:d:Q5728359|Henry Sinclair]]'' | 1508 | 1565 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 158 | | ''[[:d:Q6231912|John Erskine of Dun]]'' | 1509 | 1591 | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 159 | | ''[[:d:Q6142768|James Sandilands, 1st Lord Torphichen]]'' | 1511 | 1596 | ''[[:d:Q204940|Q204940]]'' |- |style='text-align:right'| 160 | | ''[[:d:Q4937801|Janet Beaton]]'' | 1519 | 1569 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 161 | | ''[[:d:Q15979122|James Paton]]'' | 1522 | 1596 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 162 | [[Fichièr:Crestet - Hommage aux évêques.JPG|center|128px]] | ''[[:d:Q3119932|William Chisholm]]'' | 1525 | 1593 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 163 | [[Fichièr:Lethington.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q2579868|William Maitland of Lethington]]'' | 1525 | 1573 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 164 | [[Fichièr:John Lesley.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q725709|John Lesley]]'' | 1527 | 1596 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 165 | | ''[[:d:Q5236638|David Lindsay]]'' | 1531 | 1613 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 166 | [[Fichièr:James Stewart Earl of Moray.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q937415|James Stewart, 1st Earl of Moray]]'' | 1531 | 1570 | [[Escòcia]]<br/>[[1566]] |- |style='text-align:right'| 167 | | ''[[:d:Q4881|Anne Hamilton]]'' | 1535 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 168 | [[Fichièr:Hans Eworth Agnes Keith Countess of Moray.png|center|128px]] | ''[[:d:Q4693069|Agnes Keith, Countess of Moray]]'' | 1540 | 1588 | ''[[:d:Q746983|Q746983]]'' |- |style='text-align:right'| 169 | | ''[[:d:Q16833589|William Douglas]]'' | 1540 | 1595 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 170 | [[Fichièr:Agnes Douglas Countess of Argyll.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4693073|Agnes Leslie]]'' | 1541 | 1606 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 171 | | ''[[:d:Q4963236|Mary Livingston]]'' | 1541 | 1585 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 172 | | ''[[:d:Q4948295|Mary Fleming]]'' | 1542 | 1600 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 173 | [[Fichièr:Mary Beaton.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4937804|Mary Beaton]]'' | 1543 | 1598 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 174 | | ''[[:d:Q4302000|Alexander Montgomerie]]'' | 1545 | 1598 | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 175 | [[Fichièr:Jean gordon.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q3807670|Jean Gordon, Countess of Bothwell]]'' | 1546 | 1629 | ''[[:d:Q64597|Q64597]]'' |- |style='text-align:right'| 176 | [[Fichièr:William Barclay.png|center|128px]] | ''[[:d:Q3568415|William Barclay]]'' | 1546 | 1608 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 177 | | ''[[:d:Q6759601|Margaret Knox]]'' | 1547 | 1601 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 178 | | ''[[:d:Q8009863|William Gibson]]'' | 1548 | 1596 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 179 | | ''[[:d:Q4978105|Mary Seton]]'' | 1549 | 1615 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 180 | | ''[[:d:Q6221469|John Bellenden]]'' | 1550 | 1545 | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 181 | | ''[[:d:Q2578020|William Bellenden]]'' | 1550 | 1633 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 182 | [[Fichièr:Guillaume Douglas.JPG|center|128px]] | ''[[:d:Q1677658|William Douglas, 10th Earl of Angus]]'' | 1552 | 1611 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 183 | | ''[[:d:Q3434493|Robert Balfour]]'' | 1553 | 1621 | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 184 | | ''[[:d:Q7349694|Robert Seton, 1st Earl of Winton]]'' | 1553 | 1603 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 185 | | ''[[:d:Q6247267|John Maxwell, 8th Lord Maxwell]]'' | 1553 | 1593 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 186 | [[Fichièr:Marcus Gheeraerts the Younger Alexander Seton 1st Earl of Dunfermline.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4720056|Alexander Seton, 1st Earl of Dunfermline]]'' | 1555 | 1622 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 187 | | ''[[:d:Q3018107|David Hume of Godscroft]]'' | 1558 | 1629 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 188 | | ''[[:d:Q6237321|John Hall]]'' | 1559 | 1627 | ''[[:d:Q1011387|Q1011387]]'' |- |style='text-align:right'| 189 | [[Fichièr:James Law d1632.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q6137832|James Law]]'' | 1560 | 1632 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 190 | [[Fichièr:James Crichton.png|center|128px]] | ''[[:d:Q2255249|James Crichton]]'' | 1560 | 1582 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 191 | | ''[[:d:Q5528165|Gavin Hamilton]]'' | 1561 | 1612 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 192 | | ''[[:d:Q4444842|Francis Stewart, 5th Earl of Bothwell]]'' | 1562 | 1612 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 193 | | ''[[:d:Q7349388|Robert Ross, 5th Lord Ross]]'' | 1563 | 1595 | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 194 | | ''[[:d:Q4718875|Alexander Forbes]]'' | 1564 | 1617 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 195 | | ''[[:d:Q4757679|Andrew Lamb]]'' | 1565 | 1634 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 196 | [[Fichièr:Wenceslas Hollar - John Spottiswoode (State 3).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q352584|John Spottiswoode]]'' | 1565 | 1639 | ''[[:d:Q204940|Q204940]]'' |- |style='text-align:right'| 197 | | ''[[:d:Q16208117|James Spottiswood]]'' | 1567 | 1645 | ''[[:d:Q204940|Q204940]]'' |- |style='text-align:right'| 198 | | ''[[:d:Q12365044|James Scott]]'' | 1570 | 1635 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 199 | | ''[[:d:Q923718|Robert Aytoun]]'' | 1570 | 1638 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 200 | [[Fichièr:Wenceslas Hollar - Alexander Leighton (State 2) cropped.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4719383|Alexander Leighton]]'' | 1570 | 1649 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 201 | | ''[[:d:Q7527462|Sir James MacDonald, 9th of Dunnyveg]]'' | 1570 | 1626 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 202 | | ''[[:d:Q4941212|Bonaventure Hepburn]]'' | 1573 | 1620 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 203 | | ''[[:d:Q5610258|Samuel Cockburn]]'' | 1574 | 1621 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 204 | | ''[[:d:Q5236637|David Lindsay]]'' | 1575 | 1641 | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 205 | [[Fichièr:1st Earl of Ancram.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q7342776|Robert Carr, 1st Earl of Ancram]]'' | 1578 | 1654 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 206 | [[Fichièr:John Ogilvie martyr.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q918414|John Ogilvie]]'' | 1579 | 1615 | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 207 | | ''[[:d:Q17484491|Jean Kincaid]]'' | 1579 | 1600 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 208 | [[Fichièr:Thomas dempster, de etruria regali, con ill. di thomas coke, firenze 1720-26 (scritto nel 1616-19) (bibl. sopr. archeol. della toscana).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q672898|Thomas Dempster]]'' | 1579 | 1625 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 209 | [[Fichièr:Alexleslie.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1376604|Alexander Leslie, 1st Earl of Leven]]'' | 1580 | 1661 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 210 | | ''[[:d:Q6236643|John Guthrie]]'' | 1580 | 1649 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 211 | | ''[[:d:Q5544430|George Seton, 3rd Earl of Winton]]'' | 1584 | 1650 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 212 | | ''[[:d:Q7147869|Patrick Young]]'' | 1584 | 1652 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 213 | | ''[[:d:Q7349695|Robert Seton, 2nd Earl of Winton]]'' | 1585 | 1634 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 214 | [[Fichièr:Attributed to Abraham van Blijenberch - William Drummond of Hawthornden, 1585 - 1649. Poet - Google Art Project.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q544953|William Drummond of Hawthornden]]'' | 1585 | 1649 | ''[[:d:Q206934|Q206934]]'' |- |style='text-align:right'| 215 | | ''[[:d:Q6247269|John Maxwell, 9th Lord Maxwell]]'' | 1586 | 1613 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 216 | | ''[[:d:Q7347432|Robert Maxwell, 1st Earl of Nithsdale]]'' | 1586 | 1646 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 217 | | ''[[:d:Q7795379|Thomas Young]]'' | 1587 | 1655 | ''[[:d:Q1247411|Q1247411]]'' |- |style='text-align:right'| 218 | | ''[[:d:Q663154|William Douglas, 1st Marquess of Douglas]]'' | 1589 | 1660 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 219 | [[Fichièr:Jakob von Ramsay.png|center|128px]] | ''[[:d:Q1679469|Jakob Ramsay]]'' | 1589 | 1639 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 220 | | ''[[:d:Q15820745|James Ramsey]]'' | 1589 | 1639 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 221 | [[Fichièr:Alexander Leslie of Auchintoul.JPG|center|128px]] | ''[[:d:Q4259446|Alexander Leslie of Auchintoul]]'' | 1590 | 1663 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 222 | [[Fichièr:William Davisson. Line engraving by P. Lombart after D. Schu Wellcome V0001490.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q2578435|William Davidson]]'' | 1593 | 1669 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 223 | | ''[[:d:Q16202277|James Lockhart of Lee]]'' | 1594 | 1674 | ''[[:d:Q209142|Q209142]]'' |- |style='text-align:right'| 224 | | ''[[:d:Q18713259|George Learmonth]]'' | 1596 | 1633 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 225 | [[Fichièr:Elizabeth, Queen of Bohemia from NPG.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q158252|Elizabeth Stuart, Queen of Bohemia]]'' | 1596 | 1662 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 226 | | ''[[:d:Q320538|John Hepburn]]'' | 1598 | 1636 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 227 | [[Fichièr:Thomas Dalyell.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4154150|Tam Dalyell of the Binns]]'' | 1599 | 1685 | ''[[:d:Q204940|Q204940]]'' |- |style='text-align:right'| 228 | [[Fichièr:Sawney beane.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q59658|Sawney Bean]]'' | 1600 | 1600 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 229 | | ''[[:d:Q1176255|David Ramsay]]'' | 1600 | 1660 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 230 | [[Fichièr:James Balfour, 1st Baronet of Denmilne and Kinnaird.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q7527375|Sir James Balfour, 1st Baronet]]'' | 1600 | 1658 | ''[[:d:Q207679|Q207679]]'' |- |style='text-align:right'| 231 | | ''[[:d:Q4758973|Andrew Wood]]'' | 1601 | 1695 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 232 | [[Fichièr:James Ferguson, major general (D. 1705).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q16836562|James Ferguson]]'' | 1601 | 1705 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 233 | | ''[[:d:Q20707149|John Montgomerie]]'' | 1601 | 1725 | ''[[:d:Q204940|Q204940]]'' |- |style='text-align:right'| 234 | | ''[[:d:Q3703078|David Abercromby]]'' | 1601 | 1701 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 235 | | ''[[:d:Q6252040|John Paterson]]'' | 1604 | 1679 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 236 | [[Fichièr:Walter Leslie - Feldmarschall.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q2545370|Walter Leslie]]'' | 1607 | 1667 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 237 | | ''[[:d:Q7147607|Patrick Scougal]]'' | 1607 | 1682 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 238 | | ''[[:d:Q719623|Robert Moray]]'' | 1609 | 1673 | ''[[:d:Q1247411|Q1247411]]'' |- |style='text-align:right'| 239 | | ''[[:d:Q6679810|Lord Neill Campbell]]'' | 1610 | 1692 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 240 | | ''[[:d:Q6226353|John Clerk of Pennycuik]]'' | 1611 | 1674 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 241 | | ''[[:d:Q6128437|James Aitken]]'' | 1612 | 1687 | ''[[:d:Q208329|Q208329]]'' |- |style='text-align:right'| 242 | [[Fichièr:Anthonis van Dyck 027.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q361565|James Stuart, 1st Duke of Richmond]]'' | 1612 | 1655 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 243 | | ''[[:d:Q27995624|Anders Sinclair]]'' | 1614 | 1689 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 244 | | ''[[:d:Q13194762|Mairi nighean Alasdair Ruaidh]]'' | 1615 | 1707 | ''[[:d:Q3438145|Q3438145]]'' |- |style='text-align:right'| 245 | | ''[[:d:Q18528979|Margaret Scott]]'' | 1616 | 1692 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 246 | | ''[[:d:Q3568568|William Drummond]]'' | 1617 | 1677 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 247 | | ''[[:d:Q4167672|William Drummond, 1st Viscount Strathallan]]'' | 1617 | 1688 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 248 | | ''[[:d:Q5080596|Charles Maitland, 3rd Earl of Lauderdale]]'' | 1620 | 1691 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 249 | | ''[[:d:Q15436737|Robert Maxwell, 2. Earl of Nithsdale]]'' | 1620 | 1667 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 250 | | ''[[:d:Q17418098|Andrew Melville]]'' | 1624 | 1706 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 251 | | ''[[:d:Q16840213|David Gregory]]'' | 1625 | 1720 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 252 | | ''[[:d:Q42303924|Daniel (Young) Leyonancker]]'' | 1627 | 1688 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 253 | [[Fichièr:John Paterson portrait.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q14949133|John Paterson]]'' | 1632 | 1708 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 254 | | ''[[:d:Q2578990|William Gouw Ferguson]]'' | 1632 | 1695 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 255 | [[Fichièr:FotoGordon.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q968110|Patrick Gordon]]'' | 1635 | 1699 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 256 | | ''[[:d:Q3741049|Paul Menesius]]'' | 1637 | 1694 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 257 | | ''[[:d:Q63224680|William Binning]]'' | 1637 | 1711 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 258 | [[Fichièr:James Gregory.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q313906|James Gregory]]'' | 1638 | 1675 | ''[[:d:Q635398|Q635398]]'' |- |style='text-align:right'| 259 | [[Fichièr:Kircudbright - panoramio.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4718525|Alexander Cannon]]'' | 1640 | 1708 | ''[[:d:Q1011387|Q1011387]]'' |- |style='text-align:right'| 260 | | ''[[:d:Q7525905|Sir Aeneas Macpherson of Invereshie]]'' | 1644 | 1705 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 261 | | ''[[:d:Q748206|John Clement Gordon]]'' | 1644 | 1726 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 262 | [[Fichièr:George Walker from NPG.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q5545825|George Walker]]'' | 1645 | 1690 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 263 | | ''[[:d:Q20621525|Roderick Morison]]'' | 1646 | 1713 | ''[[:d:Q3775790|Q3775790]]'' |- |style='text-align:right'| 264 | | ''[[:d:Q1680288|James Douglas, 2nd Marquess of Douglas]]'' | 1646 | 1700 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 265 | [[Fichièr:Portrait of Alexandri Rofsaei (4673829) (cropped).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4719973|Alexander Rose]]'' | 1647 | 1720 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 266 | | ''[[:d:Q28114753|John Barclay]]'' | 1650 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 267 | | ''[[:d:Q8014660|William Lockhart of Tarbrax]]'' | 1650 | 1672 | ''[[:d:Q209142|Q209142]]'' |- |style='text-align:right'| 268 | | ''[[:d:Q21257887|Thomas Burnett Gordon]]'' | 1652 | 1722 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 269 | | ''[[:d:Q16209088|John Campbell]]'' | 1653 | 1728 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 270 | [[Fichièr:James Blair.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q6129861|James Blair]]'' | 1656 | 1743 | ''[[:d:Q806432|Q806432]]'' |- |style='text-align:right'| 271 | | ''[[:d:Q8017770|William Ross, 12th Lord Ross]]'' | 1656 | 1738 | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 272 | [[Fichièr:New Amsterdam and its people; studies, social and topographical, of the town under Dutch and early English rule (1902) (14579651777).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1381719|William Paterson]]'' | 1658 | 1719 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 273 | | ''[[:d:Q5481128|Francis Grant]]'' | 1660 | 1726 | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 274 | | ''[[:d:Q3525233|Thomas Innes]]'' | 1662 | 1744 | ''[[:d:Q323196|Q323196]]'' |- |style='text-align:right'| 275 | [[Fichièr:Craig Methodus.png|center|128px]] | ''[[:d:Q835863|John Craig]]'' | 1663 | 1731 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 276 | [[Fichièr:George Baillie (1664-1738).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q16838667|George Baillie]]'' | 1664 | 1738 | ''[[:d:Q207111|Q207111]]'' |- |style='text-align:right'| 277 | [[Fichièr:Lieutenant-Colonel John Blackadder.png|center|128px]] | ''[[:d:Q5148136|John Blackadder]]'' | 1664 | 1729 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 278 | [[Fichièr:Arbuthnot John Kneller.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q435816|John Arbuthnot]]'' | 1667 | 1735 | ''[[:d:Q568713|Q568713]]'' |- |style='text-align:right'| 279 | | ''[[:d:Q7529642|Sir William Keith, 4th Baronet]]'' | 1669 | 1749 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 280 | [[Fichièr:George Cheyne.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1507112|George Cheyne]]'' | 1671 | 1743 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 281 | | ''[[:d:Q14948930|James Ferguson, 1st Laird of Pitfour]]'' | 1672 | 1734 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 282 | | ''[[:d:Q3568994|William Tennent]]'' | 1673 | 1746 | ''[[:d:Q204940|Q204940]]'' |- |style='text-align:right'| 283 | [[Fichièr:JamesDrummond2nd Duke of Perth.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q2741442|James Drummond, 2nd Duke of Perth]]'' | 1674 | 1720 | ''[[:d:Q1247411|Q1247411]]'' |- |style='text-align:right'| 284 | [[Fichièr:Colonel Francisco by George White.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q2836118|Francis Charteris]]'' | 1675 | 1732 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 285 | | ''[[:d:Q16202385|Jamie Macpherson]]'' | 1675 | 1700 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 286 | [[Fichièr:Appletons' Hamilton Andrew.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4757224|Andrew Hamilton]]'' | 1676 | 1741 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 287 | [[Fichièr:George Grierson, of Rathfarnham House by Gilbert Stuart (American, 1755-1828).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q5539915|George Grierson]]'' | 1678 | 1753 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 288 | | ''[[:d:Q6226487|John Cockburn]]'' | 1679 | 1758 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 289 | | ''[[:d:Q18527349|Robert Montgomery]]'' | 1680 | 1731 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 290 | | ''[[:d:Q5544053|George Ross, 13th Lord Ross]]'' | 1681 | 1754 | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 291 | [[Fichièr:William Aikman.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q8755043|William Aikman]]'' | 1682 | 1731 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 292 | | ''[[:d:Q4720106|Alexander Smith]]'' | 1684 | 1766 | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 293 | | ''[[:d:Q19325285|Christian Shaw]]'' | 1685 | 1737 | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 294 | | ''[[:d:Q3938258|Robert Dundas]]'' | 1685 | 1753 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 295 | [[Fichièr:JohnWatson.JPG|center|128px]] | ''[[:d:Q3791302|John Watson]]'' | 1685 | 1768 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 296 | | ''[[:d:Q28871766|John Blair, Sr.]]'' | 1687 | 1771 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 297 | | ''[[:d:Q7146720|Patrick Heron]]'' | 1690 | 1752 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 298 | | ''[[:d:Q8007956|William Douglass]]'' | 1691 | 1752 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 299 | | ''[[:d:Q8014829|William M'Culloch]]'' | 1691 | 1771 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 300 | | ''[[:d:Q4756967|Andrew Fletcher, Lord Milton]]'' | 1692 | 1766 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 301 | [[Fichièr:4thDukeOfArgyll.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q335577|John Campbell, 4th Duke of Argyll]]'' | 1693 | 1770 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 302 | | ''[[:d:Q18730524|Iain MacCodrum]]'' | 1693 | 1779 | ''[[:d:Q4698591|Q4698591]]'' |- |style='text-align:right'| 303 | | ''[[:d:Q4719243|Alexander John Grant]]'' | 1693 | 1727 | [[Highlands]] |- |style='text-align:right'| 304 | [[Fichièr:10thEarlMarischal.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q541388|George Keith, 10th Earl Marischal]]'' | 1693 | 1778 | ''[[:d:Q1016944|Q1016944]]'' |- |style='text-align:right'| 305 | [[Fichièr:Andrew Michael Ramsay.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q2088636|Andrew Michael Ramsay]]'' | 1693 | 1743 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 306 | [[Fichièr:Georgemurray.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q348025|Lord George Murray]]'' | 1694 | 1760 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 307 | | ''[[:d:Q633119|Archibald Douglas, 1st Duke of Douglas]]'' | 1694 | 1761 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 308 | [[Fichièr:Braddock.png|center|128px]] | ''[[:d:Q113412|Edward Braddock]]'' | 1695 | 1755 | ''[[:d:Q1247411|Q1247411]]'' |- |style='text-align:right'| 309 | | ''[[:d:Q2579338|William Houstoun]]'' | 1695 | 1733 | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 310 | [[Fichièr:Generalfeldmarschall Keith (Pesne).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q215996|James Francis Edward Keith]]'' | 1696 | 1758 | ''[[:d:Q1016944|Q1016944]]'' |- |style='text-align:right'| 311 | [[Fichièr:AlexanderBrodie.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q18670656|Alexander Brodie of Brodie]]'' | 1697 | 1754 | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 312 | | ''[[:d:Q5528439|Gawen Hamilton]]'' | 1698 | 1737 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 313 | [[Fichièr:Colin maclaurin.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q8755|Colin Maclaurin]]'' | 1698 | 1746 | [[Argyll e Bute]] |- |style='text-align:right'| 314 | | ''[[:d:Q5515699|Gabriel Johnston]]'' | 1699 | 1752 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 315 | | ''[[:d:Q1308761|Alexander Ross]]'' | 1699 | 1784 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 316 | | ''[[:d:Q4955445|Brahan Seer]]'' | 1700 | | ''[[:d:Q468533|Q468533]]'' |- |style='text-align:right'| 317 | [[Fichièr:James Ferguson, Lord Pitfour (1700-1777).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q14948931|James Ferguson, Lord Pitfour]]'' | 1700 | 1777 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 318 | | ''[[:d:Q19586198|Roberto Young]]'' | 1700 | 1743 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 319 | [[Fichièr:DonaldCameronOfLochiel.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q5294139|Donald Cameron of Lochiel]]'' | 1700 | 1748 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 320 | | ''[[:d:Q4757710|Andrew Lauder]]'' | 1702 | 1769 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 321 | | ''[[:d:Q18546401|Robert Douglas]]'' | 1703 | 1745 | [[Orcadas]] |- |style='text-align:right'| 322 | [[Fichièr:Andrew Rollo, 5th Lord Rollo from the private collection of the Lord Rollo.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q2846721|Andrew Rollo, 5th Lord Rollo]]'' | 1703 | 1765 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 323 | | ''[[:d:Q1419361|Isaac Lawson]]'' | 1704 | 1747 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 324 | [[Fichièr:James-abercrombie-by-ramsay-ca-1759-60.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q570947|James Abercrombie]]'' | 1706 | 1781 | ''[[:d:Q806432|Q806432]]'' |- |style='text-align:right'| 325 | | ''[[:d:Q822719|Bernard Stuart]]'' | 1706 | 1755 | ''[[:d:Q806432|Q806432]]'' |- |style='text-align:right'| 326 | | ''[[:d:Q2158935|Robert Symmer]]'' | 1707 | 1763 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 327 | | ''[[:d:Q4758020|Andrew Millar]]'' | 1707 | 1768 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 328 | [[Fichièr:Bronze of John Rattray.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q16859501|John Rattray]]'' | 1707 | 1771 | ''[[:d:Q1247411|Q1247411]]'' |- |style='text-align:right'| 329 | | ''[[:d:Q19776209|John Inglis]]'' | 1708 | 1775 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 330 | | ''[[:d:Q8006436|William Cadell]]'' | 1708 | 1777 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 331 | [[Fichièr:ThomasReid.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q316347|Thomas Reid]]'' | 1710 | 1796 | ''[[:d:Q7620846|Q7620846]]'' |- |style='text-align:right'| 332 | | ''[[:d:Q497514|Andrew Gordon]]'' | 1712 | 1751 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 333 | | ''[[:d:Q4758621|Andrew Sprowle]]'' | 1714 | 1776 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 334 | | ''[[:d:Q3372852|Paulus Æmilius Irving]]'' | 1714 | 1796 | ''[[:d:Q1247384|Q1247384]]'' |- |style='text-align:right'| 335 | | ''[[:d:Q6142249|James Robertson]]'' | 1717 | 1788 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 336 | | ''[[:d:Q20989132|Robert Hairston]]'' | 1717 | 1791 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 337 | [[Fichièr:Matthew Stewart.jpeg|center|128px]] | ''[[:d:Q3299807|Matthew Stewart]]'' | 1717 | 1785 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 338 | [[Fichièr:Andrew Meikle by A. Reddock.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q506301|Andrew Meikle]]'' | 1719 | 1811 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 339 | | ''[[:d:Q7795000|Thomas West]]'' | 1720 | 1779 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 340 | | ''[[:d:Q8017772|William Ross, 14th Lord Ross]]'' | 1720 | 1754 | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 341 | | ''[[:d:Q6234051|John Fraser]]'' | 1721 | 1773 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 342 | [[Fichièr:James Murray from NPG.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q2668150|James Murray]]'' | 1721 | 1794 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 343 | [[Fichièr:Robert Strange Webster.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q16859579|Robert Strange]]'' | 1721 | 1792 | ''[[:d:Q208329|Q208329]]'' |- |style='text-align:right'| 344 | [[Fichièr:ThomasBlacklock.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q7787665|Thomas Blacklock]]'' | 1721 | 1791 | ''[[:d:Q564495|Q564495]]'' |- |style='text-align:right'| 345 | [[Fichièr:Floramacdonald2.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q466870|Flora MacDonald]]'' | 1722 | 1790 | ''[[:d:Q4804075|Q4804075]]'' |- |style='text-align:right'| 346 | [[Fichièr:Henry Raeburn - Rev. Alexander Carlyle.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4718533|Alexander Carlyle]]'' | 1722 | 1805 | ''[[:d:Q5194100|Q5194100]]'' |- |style='text-align:right'| 347 | [[Fichièr:John Pitcairn.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q321756|John Pitcairn]]'' | 1722 | 1775 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 348 | | ''[[:d:Q17355410|Janet Graham]]'' | 1723 | 1805 | ''[[:d:Q216045|Q216045]]'' |- |style='text-align:right'| 349 | | ''[[:d:Q7347619|Robert Melville]]'' | 1723 | 1809 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 350 | [[Fichièr:James Johnston (1724-1800).JPG|center|128px]] | ''[[:d:Q6136906|James Johnston]]'' | 1724 | 1800 | ''[[:d:Q839556|Q839556]]'' |- |style='text-align:right'| 351 | | ''[[:d:Q18577194|William Hannan]]'' | 1725 | 1772 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 352 | | ''[[:d:Q65122366|James Williamson]]'' | 1725 | | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 353 | [[Fichièr:Hugh Mercer, Jr. (Study for The Death of General Mercer at the Battle of Princeton, January 3, 1777), 1791.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q3030909|Hugh Mercer]]'' | 1726 | 1777 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 354 | [[Fichièr:Col James Burd attrib to Gilbert Stuart via HABS.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q6130487|James Burd]]'' | 1726 | 1793 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 355 | [[Fichièr:James Hay (1726-1778), 15th Earl of Erroll, by Joshua Reynolds.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q983152|James Hay, 15th Earl of Erroll]]'' | 1726 | 1778 | ''[[:d:Q216802|Q216802]]'' |- |style='text-align:right'| 356 | [[Fichièr:Angus McDonald.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4764187|Angus McDonald]]'' | 1727 | 1778 | [[Highlands]] |- |style='text-align:right'| 357 | | ''[[:d:Q4946507|Jean Elliot]]'' | 1727 | 1805 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 358 | | ''[[:d:Q3610758|Alexander Gerard]]'' | 1728 | 1795 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 359 | | ''[[:d:Q2158678|Robert Rutherford]]'' | 1728 | 1803 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 360 | | ''[[:d:Q19325667|John Ross]]'' | 1729 | 1807 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 361 | | ''[[:d:Q29514580|William Hunter]]'' | 1729 | 1777 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 362 | | ''[[:d:Q6263346|John Wedderburn]]'' | 1729 | 1803 | ''[[:d:Q1247411|Q1247411]]'' |- |style='text-align:right'| 363 | [[Fichièr:Thomas Gainsborough - William Johnstone-Pulteney, Later 5th Baronet - Google Art Project.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q7529742|Sir William Pulteney, 5th Baronet]]'' | 1729 | 1805 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 364 | [[Fichièr:Sir Joshua Reynolds - John Murray, 4th Earl of Dunmore - Google Art Project.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q336639|John Murray, 4th Earl of Dunmore]]'' | 1730 | 1809 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 365 | | ''[[:d:Q683772|Alexander Garden]]'' | 1730 | 1791 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 366 | [[Fichièr:James Craik.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1680222|James Craik]]'' | 1730 | 1814 | ''[[:d:Q1011387|Q1011387]]'' |- |style='text-align:right'| 367 | | ''[[:d:Q3101673|George Johnstone]]'' | 1730 | 1787 | ''[[:d:Q1247384|Q1247384]]'' |- |style='text-align:right'| 368 | | ''[[:d:Q5932501|Hugh Robertson]]'' | 1730 | 1822 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 369 | [[Fichièr:JamesBruce.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q348489|James Bruce]]'' | 1730 | 1794 | ''[[:d:Q217838|Q217838]]'' |- |style='text-align:right'| 370 | | ''[[:d:Q16858081|William Nairne, Lord Dunsinane]]'' | 1731 | 1811 | ''[[:d:Q1247411|Q1247411]]'' |- |style='text-align:right'| 371 | | ''[[:d:Q7147224|Patrick Miller of Dalswinton]]'' | 1731 | 1815 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 372 | [[Fichièr:Adam Duncan, 1st Viscount Duncan by John Hoppner.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q335334|Adam Duncan, 1st Viscount Duncan]]'' | 1731 | 1804 | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 373 | | ''[[:d:Q1502131|James Abercrombie]]'' | 1732 | 1775 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 374 | | ''[[:d:Q2913456|John Elliot]]'' | 1732 | 1808 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 375 | | ''[[:d:Q7349851|Robert Small]]'' | 1732 | 1808 | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 376 | | ''[[:d:Q19665060|Thomas Gladstones]]'' | 1732 | 1809 | ''[[:d:Q209142|Q209142]]'' |- |style='text-align:right'| 377 | | ''[[:d:Q328141|Lewis Hutchinson]]'' | 1733 | 1773 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 378 | [[Fichièr:John Forbes Skellater.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q6233585|John Forbes]]'' | 1733 | 1808 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 379 | [[Fichièr:1stEarlOfRosslyn.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4720351|Alexander Wedderburn, 1st Earl of Rosslyn]]'' | 1733 | 1805 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 380 | | ''[[:d:Q10305074|James Ferrier]]'' | 1734 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 381 | | ''[[:d:Q2159605|Henry Mowat]]'' | 1734 | 1798 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 382 | [[Fichièr:Lemuel Francis Abbott - Thomas Pasley.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q16230449|Sir Thomas Pasley, 1st Baronet]]'' | 1734 | 1808 | ''[[:d:Q1014104|Q1014104]]'' |- |style='text-align:right'| 383 | [[Fichièr:William Julius Mickle.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q8013808|William Julius Mickle]]'' | 1734 | 1788 | ''[[:d:Q1014104|Q1014104]]'' |- |style='text-align:right'| 384 | | ''[[:d:Q1293842|Edward Telfair]]'' | 1735 | 1807 | ''[[:d:Q1011387|Q1011387]]'' |- |style='text-align:right'| 385 | [[Fichièr:Admiral John MacBride.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4275192|John MacBride]]'' | 1735 | 1800 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 386 | [[Fichièr:JamesTassie.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q6144027|James Tassie]]'' | 1735 | 1799 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 387 | | ''[[:d:Q6240145|John Howie]]'' | 1735 | 1793 | ''[[:d:Q211925|Q211925]]'' |- |style='text-align:right'| 388 | [[Fichièr:Portrait of James Ferguson-crop.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q6133838|James Ferguson]]'' | 1735 | 1820 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 389 | | ''[[:d:Q16838539|John Geddes]]'' | 1735 | 1799 | ''[[:d:Q806432|Q806432]]'' |- |style='text-align:right'| 390 | | ''[[:d:Q5081253|Charles Nisbet]]'' | 1736 | 1804 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 391 | | ''[[:d:Q4719466|Alexander MacDonald]]'' | 1736 | 1791 | ''[[:d:Q841059|Q841059]]'' |- |style='text-align:right'| 392 | | ''[[:d:Q7173849|Peter Elmsley]]'' | 1736 | 1802 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 393 | | ''[[:d:Q1544534|James Lind]]'' | 1736 | 1812 | ''[[:d:Q206934|Q206934]]'' |- |style='text-align:right'| 394 | | ''[[:d:Q55631801|Robert Carrick]]'' | 1737 | 1821 | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 395 | [[Fichièr:William Forsyth 1737-1804.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1509710|William Forsyth]]'' | 1737 | 1804 | ''[[:d:Q1009340|Q1009340]]'' |- |style='text-align:right'| 396 | | ''[[:d:Q30603984|Gordon Forbes]]'' | 1738 | 1828 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 397 | | ''[[:d:Q7527429|Sir James Grant, 8th Baronet]]'' | 1738 | 1811 | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 398 | | ''[[:d:Q22683157|Udney Hay]]'' | 1739 | 1806 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 399 | [[Fichièr:John Robison.png|center|128px]] | ''[[:d:Q2496381|John Robison]]'' | 1739 | 1805 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 400 | | ''[[:d:Q3181927|John Lees]]'' | 1740 | 1807 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 401 | | ''[[:d:Q52378482|Alexander Balmain]]'' | 1740 | 1821 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 402 | [[Fichièr:John Schanck by John James Masquerier.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q3809604|John Schank]]'' | 1740 | 1823 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 403 | | ''[[:d:Q6077720|Isabel Pagan]]'' | 1740 | 1821 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 404 | | ''[[:d:Q7349391|Robert Ross]]'' | 1740 | 1794 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 405 | | ''[[:d:Q8007627|William Davidson]]'' | 1740 | 1790 | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 406 | [[Fichièr:George Elliot illus 60.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q5542899|George Nicol]]'' | 1740 | 1828 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 407 | [[Fichièr:James Carmichael Smyth (physician).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q6131044|James Carmichael Smyth]]'' | 1741 | 1821 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 408 | [[Fichièr:LordAvontoun.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q7342141|Robert Blair, Lord Avontoun]]'' | 1741 | 1811 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 409 | [[Fichièr:Lampi John Rogerson.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q21166161|John Rogerson]]'' | 1741 | 1823 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 410 | [[Fichièr:Dr Alexander Adam.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q2366692|Alexander Adam]]'' | 1741 | 1809 | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 411 | | ''[[:d:Q5542714|George Murray]]'' | 1741 | 1797 | ''[[:d:Q1247411|Q1247411]]'' |- |style='text-align:right'| 412 | | ''[[:d:Q3181066|John Bisland]]'' | 1742 | 1821 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 413 | [[Fichièr:George Chalmers Tannock.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q320810|George Chalmers]]'' | 1742 | 1825 | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 414 | | ''[[:d:Q5541070|George Jardine]]'' | 1742 | 1827 | ''[[:d:Q209142|Q209142]]'' |- |style='text-align:right'| 415 | | ''[[:d:Q16857259|James Dick]]'' | 1743 | 1828 | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 416 | | ''[[:d:Q16859494|Alexander Purdie]]'' | 1743 | 1779 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 417 | | ''[[:d:Q8010108|William Grant]]'' | 1744 | 1805 | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 418 | | ''[[:d:Q6130260|James Brodie of Brodie]]'' | 1744 | 1824 | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 419 | | ''[[:d:Q4786204|Archibald Arthur]]'' | 1744 | 1797 | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 420 | [[Fichièr:Anne Forbes, by David Allan.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q18592938|Ann Forbes]]'' | 1745 | 1834 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 421 | | ''[[:d:Q1596965|Thomas Smith]]'' | 1745 | 1809 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 422 | | ''[[:d:Q6255007|John Ritchie]]'' | 1745 | 1790 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 423 | | ''[[:d:Q18671858|John Hunter]]'' | 1745 | 1837 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 424 | [[Fichièr:Lord Abercromby.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1422360|Alexander Abercromby]]'' | 1745 | 1795 | [[Clackmannanshire]] |- |style='text-align:right'| 425 | [[Fichièr:James Tytler.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q504979|James Tytler]]'' | 1745 | 1804 | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 426 | [[Fichièr:Robert Kyd.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q7346497|Robert Kyd]]'' | 1746 | 1793 | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 427 | | ''[[:d:Q40100821|Thomas Lewis]]'' | 1746 | 1783 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 428 | [[Fichièr:Bust of Robert Blair by Thomas Campbell, 1815, Old College, University of Edinburgh.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q2156572|Robert Blair]]'' | 1748 | 1828 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 429 | | ''[[:d:Q63229925|William Brown]]'' | 1748 | 1792 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 430 | | ''[[:d:Q6144380|James Townsend Oswald]]'' | 1748 | 1814 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 431 | [[Fichièr:Sir Gilbert Blane by Martin Archer Shee.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q5560810|Gilbert Blane]]'' | 1748 | 1834 | ''[[:d:Q209131|Q209131]]'' |- |style='text-align:right'| 432 | [[Fichièr:Thomas Graham Lord Lynedoch.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q336707|Thomas Graham, 1st Baron Lynedoch]]'' | 1748 | 1843 | ''[[:d:Q1247411|Q1247411]]'' |- |style='text-align:right'| 433 | [[Fichièr:William Marshall00a.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1724782|William Marshall]]'' | 1748 | 1833 | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 434 | [[Fichièr:Jane Duchess of Gordon in green riding dress by Daniel Gardner around 1775.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q760694|Jane Gordon, Duchess of Gordon]]'' | 1749 | 1812 | ''[[:d:Q6902086|Q6902086]]'' |- |style='text-align:right'| 435 | | ''[[:d:Q5543803|George Rennie]]'' | 1749 | 1828 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 436 | [[Fichièr:Benjamin Bell b.1749.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q3638242|Benjamin Bell]]'' | 1749 | 1806 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 437 | | ''[[:d:Q16826335|Charles Smith]]'' | 1749 | 1824 | ''[[:d:Q7607595|Q7607595]]'' |- |style='text-align:right'| 438 | | ''[[:d:Q14948941|James Graeme]]'' | 1749 | 1772 | ''[[:d:Q209142|Q209142]]'' |- |style='text-align:right'| 439 | | ''[[:d:Q4018026|Walter Sutherland]]'' | 1750 | 1850 | ''[[:d:Q598075|Q598075]]'' |- |style='text-align:right'| 440 | [[Fichièr:The 4th Duke of Atholl and his game keeper John Crerar.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q6227605|John Crerar]]'' | 1750 | 1840 | ''[[:d:Q1247411|Q1247411]]'' |- |style='text-align:right'| 441 | | ''[[:d:Q27530812|Henrietta Hope]]'' | 1750 | 1786 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 442 | | ''[[:d:Q3525068|Thomas Dundas]]'' | 1750 | 1794 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 443 | [[Fichièr:William Roxburgh.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q748967|William Roxburgh]]'' | 1751 | 1815 | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 444 | [[Fichièr:William Adam.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q8004134|William Adam]]'' | 1751 | 1839 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 445 | [[Fichièr:William Leslie (1751-1777), by British School of the 18th century.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q18715522|William Leslie]]'' | 1751 | 1777 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 446 | | ''[[:d:Q4727022|Alison Begbie]]'' | 1752 | 1823 | ''[[:d:Q209135|Q209135]]'' |- |style='text-align:right'| 447 | [[Fichièr:Sir William Grant by Sir Thomas Lawrence.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q8010100|William Grant]]'' | 1752 | 1832 | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 448 | [[Fichièr:James Robertson of Gossabrough.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q21165391|James Robertson]]'' | 1753 | 1829 | [[Shetland]] |- |style='text-align:right'| 449 | | ''[[:d:Q2992025|William Heste]]'' | 1763 | 1832 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 450 | | ''[[:d:Q1176763|David Stuart]]'' | 1753 | 1814 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 451 | | ''[[:d:Q7345208|Robert Hamilton]]'' | 1753 | 1809 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 452 | [[Fichièr:Портрет к статье «Кроун, Роман Васильевич». Военная энциклопедия Сытина (Санкт-Петербург, 1911-1915).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4241810|Robert Crown]]'' | 1754 | 1841 | ''[[:d:Q1247411|Q1247411]]'' |- |style='text-align:right'| 453 | [[Fichièr:1795 JamesSwan byGilbertStuart MFABoston.jpeg|center|128px]] | ''[[:d:Q1681156|James Swan]]'' | 1754 | 1830 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 454 | [[Fichièr:Colonel Colin Mackenzie and his Indian pandits by Thomas Hickey.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q2668210|Colin Mackenzie]]'' | 1754 | 1821 | ''[[:d:Q165845|Q165845]]'' |- |style='text-align:right'| 455 | [[Fichièr:Colonelalexcampbell.JPG|center|128px]] | ''[[:d:Q4718523|Alexander Campbell of Possil]]'' | 1754 | 1849 | ''[[:d:Q207111|Q207111]]'' |- |style='text-align:right'| 456 | | ''[[:d:Q4020015|William Fullarton]]'' | 1754 | 1808 | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 457 | [[Fichièr:John Hunter. Stipple engraving by J. Mitan, 1805, after G. S Wellcome L0014234.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q18671859|John Hunter]]'' | 1754 | 1809 | ''[[:d:Q1247411|Q1247411]]'' |- |style='text-align:right'| 458 | [[Fichièr:William Murdoch (1754-1839).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q451444|William Murdoch]]'' | 1754 | 1839 | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 459 | | ''[[:d:Q8008046|William Dudgeon]]'' | 1755 | | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 460 | [[Fichièr:Robert Cleghorn. Photograph by Annan. Wellcome V0028669.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q21182882|Robert Cleghorn]]'' | 1755 | 1821 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 461 | [[Fichièr:Archibald Gracie.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4786334|Archibald Gracie]]'' | 1755 | 1829 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 462 | [[Fichièr:4thDukeOfAtholl.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q390589|John Murray, 4th Duke of Atholl]]'' | 1755 | 1830 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 463 | [[Fichièr:Alexander Mackenzie Fraser2.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4414950|Alexander Mackenzie Fraser]]'' | 1756 | 1809 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 464 | | ''[[:d:Q19874318|William Honyman]]'' | 1756 | | ''[[:d:Q209142|Q209142]]'' |- |style='text-align:right'| 465 | [[Fichièr:John West (mathematician).png|center|128px]] | ''[[:d:Q20888872|John West]]'' | 1756 | 1817 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 466 | [[Fichièr:James Currie b1756.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q3161002|James Currie]]'' | 1756 | 1805 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 467 | [[Fichièr:William Anderson - Self portrait.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q8004404|William Anderson]]'' | 1757 | 1837 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 468 | | ''[[:d:Q21457161|James Irvine]]'' | 1757 | 1832 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 469 | [[Fichièr:ThomasTelford.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q380875|Thomas Telford]]'' | 1757 | 1834 | ''[[:d:Q38092662|Q38092662]]'' |- |style='text-align:right'| 470 | [[Fichièr:Sir David Baird, 1st Bt by Sir John Watson-Gordon.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1791677|Sir David Baird, 1st Baronet]]'' | 1757 | 1829 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 471 | | ''[[:d:Q1681162|James T. Callender]]'' | 1758 | 1803 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 472 | | ''[[:d:Q6759261|Margaret Chalmers]]'' | 1758 | 1827 | [[Escòcia]]<br/>''[[:d:Q213485|Q213485]]'' |- |style='text-align:right'| 473 | [[Fichièr:Alexander Cochrane.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q714600|Alexander Cochrane]]'' | 1758 | 1832 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 474 | | ''[[:d:Q18040532|James Carruthers]]'' | 1759 | 1832 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 475 | | ''[[:d:Q4768735|Anne Rankine]]'' | 1759 | 1843 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 476 | | ''[[:d:Q6990229|Nelly Blair]]'' | 1759 | 1820 | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 477 | | ''[[:d:Q18044400|Thomas Carstairs]]'' | 1759 | 1830 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 478 | | ''[[:d:Q18527605|John Shirreff]]'' | 1759 | 1818 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 479 | [[Fichièr:William Kilpatrick's Headstone.JPG|center|128px]] | ''[[:d:Q6990242|Nelly Kilpatrick]]'' | 1759 | 1820 | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 480 | [[Fichièr:John Hoppner (1758-1810) - Portrait of Sir Thomas Maitland (1760-1824).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q3104280|Thomas Maitland]]'' | 1759 | 1824 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 481 | | ''[[:d:Q6132949|James Dunlop of Dunlop]]'' | 1759 | 1832 | ''[[:d:Q209135|Q209135]]'' |- |style='text-align:right'| 482 | | ''[[:d:Q8014830|William M'Intosh]]'' | 1760 | 1832 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 483 | | ''[[:d:Q4251082|Sir Alexander Campbell, 1st Baronet]]'' | 1760 | 1824 | ''[[:d:Q1247411|Q1247411]]'' |- |style='text-align:right'| 484 | | ''[[:d:Q51449024|David Williamson, Lord Balgray]]'' | 1761 | | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 485 | | ''[[:d:Q1248034|Sir James Hall, 4th Baronet]]'' | 1761 | 1832 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 486 | [[Fichièr:John Rennie (Engineer).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q544521|John Rennie]]'' | 1761 | 1821 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 487 | | ''[[:d:Q4786305|Archibald Elliot]]'' | 1761 | 1823 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 488 | [[Fichièr:Malcolm Laing.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q3281696|Malcolm Laing]]'' | 1762 | 1818 | [[Orcadas]] |- |style='text-align:right'| 489 | | ''[[:d:Q1706661|William McCoy]]'' | 1763 | 1798 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 490 | [[Fichièr:Robert Burns and Highland Mary Memorial - Failford.JPG|center|128px]] | ''[[:d:Q6779168|Mary Campbell]]'' | 1763 | 1786 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 491 | | ''[[:d:Q6222030|John Black]]'' | 1764 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 492 | [[Fichièr:Alexander MacKenzie by Thomas Lawrence (c.1800).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q319657|Alexander Mackenzie]]'' | 1764 | 1820 | ''[[:d:Q165845|Q165845]]'' |- |style='text-align:right'| 493 | | ''[[:d:Q1265360|Duncan Cameron]]'' | 1764 | 1848 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 494 | [[Fichièr:William McGillivray.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q8015417|William McGillivray]]'' | 1764 | 1825 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 495 | [[Fichièr:Teniente Coronel George Johnston.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1507671|George Johnston]]'' | 1764 | 1823 | ''[[:d:Q564495|Q564495]]'' |- |style='text-align:right'| 496 | | ''[[:d:Q7528803|Sir Robert Laurie, 6th Baronet]]'' | 1764 | 1848 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 497 | | ''[[:d:Q3435386|Robert Heron]]'' | 1764 | 1807 | ''[[:d:Q3778560|Q3778560]]'' |- |style='text-align:right'| 498 | | ''[[:d:Q5233478|David Ewen Bartholomew]]'' | 1765 | 1821 | ''[[:d:Q204940|Q204940]]'' |- |style='text-align:right'| 499 | [[Fichièr:James Athol Wood.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q6128926|James Athol Wood]]'' | 1765 | 1829 | ''[[:d:Q1247411|Q1247411]]'' |- |style='text-align:right'| 500 | [[Fichièr:Jeanarmour.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q12053033|Jean Armour]]'' | 1765 | 1834 | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 501 | [[Fichièr:Peter Nicholson by James Green.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q7176098|Peter Nicholson]]'' | 1765 | 1844 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 502 | [[Fichièr:Helen Hyslop - Gravestone, Moffat.JPG|center|128px]] | ''[[:d:Q5702507|Helen Hyslop]]'' | 1766 | 1852 | ''[[:d:Q1014104|Q1014104]]'' |- |style='text-align:right'| 503 | [[Fichièr:John Leslie (1766-1832) by Ambroise Tardieu.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q918958|John Leslie]]'' | 1766 | 1832 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 504 | [[Fichièr:7th Earl of Elgin by Anton Graff around 1788.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q335098|Thomas Bruce, 7th Earl of Elgin]]'' | 1766 | 1841 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 505 | | ''[[:d:Q255146|Archibald McBryde]]'' | 1766 | 1836 | ''[[:d:Q550606|Q550606]]'' |- |style='text-align:right'| 506 | [[Fichièr:Чарльз Берд.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4084044|Charles Baird]]'' | 1766 | 1843 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 507 | | ''[[:d:Q1065382|Charles Lyell]]'' | 1767 | 1849 | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 508 | | ''[[:d:Q3108513|Peter Ewart]]'' | 1767 | 1842 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 509 | [[Fichièr:George Johnstone Hope.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q3101675|George Johnstone Hope]]'' | 1767 | 1818 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 510 | | ''[[:d:Q4875194|Bazil Gordon]]'' | 1768 | | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 511 | [[Fichièr:Pulteney Malcolm.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q7259727|Pulteney Malcolm]]'' | 1768 | 1838 | ''[[:d:Q1014104|Q1014104]]'' |- |style='text-align:right'| 512 | | ''[[:d:Q3435094|Robert Ferguson]]'' | 1768 | 1851 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 513 | [[Fichièr:Samuel Hunter.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q17309166|Samuel Hunter]]'' | 1769 | 1839 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 514 | [[Fichièr:Charles Menteath Modern Athenians.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q39161900|Charles Granville Stuart Menteath]]'' | 1769 | | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 515 | [[Fichièr:John Malcom 1769 1833 by Samuel Lane.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1700959|John Malcolm]]'' | 1769 | 1833 | ''[[:d:Q1247384|Q1247384]]'' |- |style='text-align:right'| 516 | | ''[[:d:Q8007822|William Dickson]]'' | 1769 | 1846 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 517 | | ''[[:d:Q545090|Alexander John Forsyth]]'' | 1769 | 1843 | ''[[:d:Q4882715|Q4882715]]'' |- |style='text-align:right'| 518 | | ''[[:d:Q8006597|William Carson]]'' | 1770 | 1843 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 519 | | ''[[:d:Q46142466|Alexander P. W. Philip]]'' | 1770 | | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 520 | | ''[[:d:Q1330440|William Nicol]]'' | 1770 | 1851 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 521 | [[Fichièr:GG-George Ramsay.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q335381|George Ramsay, 9th Earl of Dalhousie]]'' | 1770 | 1838 | ''[[:d:Q206934|Q206934]]'' |- |style='text-align:right'| 522 | [[Fichièr:John Norton.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q6250676|John Norton]]'' | 1770 | 1826 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 523 | | ''[[:d:Q2833186|Alexander Ralston]]'' | 1771 | 1827 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 524 | | ''[[:d:Q6238494|John Heaviside Clark]]'' | 1771 | 1863 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 525 | | ''[[:d:Q6246460|John Maitland]]'' | 1771 | 1836 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 526 | | ''[[:d:Q2332198|William Brunton]]'' | 1771 | 1851 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 527 | | ''[[:d:Q13482828|John Melish]]'' | 1771 | 1822 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 528 | [[Fichièr:Thomas Douglas 5th Earl of Selkirk.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q335434|Thomas Douglas, 5th Earl of Selkirk]]'' | 1771 | 1820 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 529 | [[Fichièr:Mungo Park portrait.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q219086|Mungo Park]]'' | 1771 | 1806 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 530 | | ''[[:d:Q6251381|John Oswald]]'' | 1771 | 1840 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 531 | | ''[[:d:Q7346059|Robert Jamieson]]'' | 1772 | 1844 | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 532 | | ''[[:d:Q17984948|Alexander Robertson]]'' | 1772 | 1841 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 533 | | ''[[:d:Q18942473|Arnold von Schutter]]'' | 1772 | 1843 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 534 | | ''[[:d:Q7345162|Robert Haldane]]'' | 1772 | 1854 | ''[[:d:Q1247411|Q1247411]]'' |- |style='text-align:right'| 535 | [[Fichièr:Archibald Arnott.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4786205|Archibald Arnott]]'' | 1772 | 1855 | ''[[:d:Q1015818|Q1015818]]'' |- |style='text-align:right'| 536 | | ''[[:d:Q17309135|Sir John Heron-Maxwell, 4th Baronet]]'' | 1772 | 1830 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 537 | | ''[[:d:Q6109955|Roberto Ramsay]]'' | 1773 | 1854 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 538 | | ''[[:d:Q6233914|Thomas Webster]]'' | 1773 | 1844 | [[Orcadas]] |- |style='text-align:right'| 539 | | ''[[:d:Q3161083|James Forbes]]'' | 1773 | 1861 | ''[[:d:Q207679|Q207679]]'' |- |style='text-align:right'| 540 | | ''[[:d:Q28203057|Thomas Jackson]]'' | 1773 | | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 541 | [[Fichièr:James Mill.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q271666|James Mill]]'' | 1773 | 1836 | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 542 | [[Fichièr:Alexander Manson. Lithograph by M. Gauci after T. Barber. Wellcome V0003820.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4719542|Alexander Manson]]'' | 1774 | 1840 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 543 | | ''[[:d:Q17355412|Margaret Inglis]]'' | 1774 | 1843 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 544 | [[Fichièr:Henry Duncan.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q3132751|Henry Duncan]]'' | 1774 | 1846 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 545 | | ''[[:d:Q7341443|Robert Allan]]'' | 1774 | 1841 | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 546 | | ''[[:d:Q5234723|David Hare]]'' | 1775 | 1842 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 547 | [[Fichièr:Cadell, William Archibald – On the lines that divide each semidiurnal arc into six equal parts, 1816 – BEIC 721561.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q15994339|William Archibald Cadell]]'' | 1775 | 1855 | ''[[:d:Q216802|Q216802]]'' |- |style='text-align:right'| 548 | | ''[[:d:Q6235968|John Graham Dalyell]]'' | 1775 | 1851 | ''[[:d:Q204940|Q204940]]'' |- |style='text-align:right'| 549 | [[Fichièr:Sir Murray Maxwell.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q2339618|Murray Maxwell]]'' | 1775 | 1831 | ''[[:d:Q550606|Q550606]]'' |- |style='text-align:right'| 550 | [[Fichièr:Alexander Murray 1867.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4719724|Alexander Murray]]'' | 1775 | 1813 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 551 | | ''[[:d:Q1681129|James Stewart]]'' | 1775 | 1821 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 552 | | ''[[:d:Q2580635|William W. Stewart]]'' | 1776 | 1851 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 553 | | ''[[:d:Q4798564|Arthur Edmondston]]'' | 1776 | 1841 | ''[[:d:Q213485|Q213485]]'' |- |style='text-align:right'| 554 | [[Fichièr:James Jardine by Patric Park, SNPG.JPG|center|128px]] | ''[[:d:Q6136814|James Jardine]]'' | 1776 | 1858 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 555 | [[Fichièr:JohnNeilson - Pistard - 03Q P560S2D1P0951 - V2.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q3182160|John Neilson]]'' | 1776 | 1848 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 556 | | ''[[:d:Q21524411|John Beveridge]]'' | 1777 | 1767 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 557 | | ''[[:d:Q4718772|Alexander Duff]]'' | 1777 | 1851 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 558 | | ''[[:d:Q21079165|Joseph Muter]]'' | 1777 | 1840 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 559 | | ''[[:d:Q6790902|Matthew Lumsden]]'' | 1777 | 1835 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 560 | | ''[[:d:Q7347859|Robert Mudie]]'' | 1777 | 1842 | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 561 | [[Fichièr:John Ross (1777-1856), by British school of the 19th century.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q456083|John Ross]]'' | 1777 | 1856 | ''[[:d:Q550606|Q550606]]'' |- |style='text-align:right'| 562 | [[Fichièr:Captain Frederick Lewis Maitland.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q5498276|Frederick Lewis Maitland]]'' | 1777 | 1839 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 563 | [[Fichièr:Jessie Lewars - 1840.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q6187734|Jessie Lewars]]'' | 1778 | 1855 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 564 | | ''[[:d:Q15994808|Anna Maria Walker]]'' | 1778 | 1852 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 565 | [[Fichièr:Thomas Brown philosopher.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q2706048|Thomas Brown]]'' | 1778 | 1820 | ''[[:d:Q550606|Q550606]]'' |- |style='text-align:right'| 566 | | ''[[:d:Q18529889|James MacQueen]]'' | 1778 | 1870 | ''[[:d:Q209142|Q209142]]'' |- |style='text-align:right'| 567 | | ''[[:d:Q5538619|George Downie]]'' | 1778 | 1814 | ''[[:d:Q7820910|Q7820910]]'' |- |style='text-align:right'| 568 | [[Fichièr:General John Munro of Teaninich.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q13341596|John Munro, 9th of Teaninich]]'' | 1778 | 1858 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 569 | [[Fichièr:Rev John Thomson02.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1643029|John Thomson]]'' | 1778 | 1840 | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 570 | [[Fichièr:MaryBrunton.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q3296149|Mary Brunton]]'' | 1778 | 1818 | ''[[:d:Q223212|Q223212]]'' |- |style='text-align:right'| 571 | [[Fichièr:David Irving calotype.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q16995103|David Irving]]'' | 1778 | 1860 | ''[[:d:Q1014104|Q1014104]]'' |- |style='text-align:right'| 572 | | ''[[:d:Q8009359|William Fraser]]'' | 1779 | 1851 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 573 | | ''[[:d:Q2057470|Patrick Campbell]]'' | 1779 | 1857 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 574 | | ''[[:d:Q4720321|Alexander Walker]]'' | 1779 | 1852 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 575 | | ''[[:d:Q6140116|James Mudie]]'' | 1779 | 1852 | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 576 | [[Fichièr:Hugh Murray (geographer), 1810.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q15994654|Hugh Murray]]'' | 1779 | 1846 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 577 | [[Fichièr:John Greig.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q6236281|John Greig]]'' | 1779 | 1858 | ''[[:d:Q646784|Q646784]]'' |- |style='text-align:right'| 578 | | ''[[:d:Q5236326|David Landsborough]]'' | 1779 | 1854 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 579 | [[Fichièr:Portrait of Revd. Ralph Wardlaw, D.D., Glasgow (4674281).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q7288236|Ralph Wardlaw]]'' | 1779 | 1853 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 580 | | ''[[:d:Q17562003|John Smith]]'' | 1780 | 1815 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 581 | | ''[[:d:Q2572539|David Buchan]]'' | 1780 | 1838 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 582 | [[Fichièr:John Dundas Cochrane RN wmm v1.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q3181390|John Dundas Cochrane]]'' | 1780 | 1825 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 583 | | ''[[:d:Q4719113|Alexander Henderson]]'' | 1780 | 1863 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 584 | | ''[[:d:Q4786322|Archibald Galloway]]'' | 1780 | 1850 | ''[[:d:Q1247411|Q1247411]]'' |- |style='text-align:right'| 585 | [[Fichièr:SirCharlesPasley.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q5081519|Charles Pasley]]'' | 1780 | 1861 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 586 | | ''[[:d:Q8005348|William Bell]]'' | 1780 | 1857 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 587 | | ''[[:d:Q18811300|Thomas Roebuck]]'' | 1781 | 1819 | ''[[:d:Q204940|Q204940]]'' |- |style='text-align:right'| 588 | | ''[[:d:Q1243465|John Smith]]'' | 1781 | 1852 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 589 | [[Fichièr:John Robert Hume (?). Oil painting. Wellcome V0017904.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q18671853|John Hume]]'' | 1781 | 1857 | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 590 | | ''[[:d:Q67196172|John Henry Wishart]]'' | 1781 | 1834 | ''[[:d:Q204940|Q204940]]'' |- |style='text-align:right'| 591 | | ''[[:d:Q6085310|Isobel Gunn]]'' | 1781 | 1861 | [[Orcadas]] |- |style='text-align:right'| 592 | [[Fichièr:Thomas Stewart Traill. Lithograph. Wellcome V0005885.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q2903256|Thomas Stewart Traill]]'' | 1781 | 1862 | ''[[:d:Q208329|Q208329]]'' |- |style='text-align:right'| 593 | [[Fichièr:General William Elphinstone.JPG|center|128px]] | ''[[:d:Q376848|William George Keith Elphinstone]]'' | 1782 | 1842 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 594 | | ''[[:d:Q1541049|Grace Kennedy]]'' | 1782 | 1825 | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 595 | [[Fichièr:James Wardrop.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q6145133|James Wardrop]]'' | 1782 | 1869 | ''[[:d:Q204940|Q204940]]'' |- |style='text-align:right'| 596 | [[Fichièr:Charles MacLaren by John Hutchison 1861.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q5080571|Charles Maclaren]]'' | 1782 | 1866 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 597 | | ''[[:d:Q5080903|Charles Menzies]]'' | 1783 | 1866 | ''[[:d:Q1247411|Q1247411]]'' |- |style='text-align:right'| 598 | | ''[[:d:Q27868332|James William Hunter]]'' | 1783 | | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 599 | | ''[[:d:Q56005986|John Vetch]]'' | 1783 | 1835 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 600 | [[Fichièr:D Mackenzie.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q3036059|Donald Mackenzie]]'' | 1783 | 1851 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 601 | | ''[[:d:Q8014609|William Lithgow]]'' | 1784 | 1864 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 602 | [[Fichièr:William Jardine in Study.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q3116136|William Jardine]]'' | 1784 | 1843 | ''[[:d:Q3257725|Q3257725]]'' |- |style='text-align:right'| 603 | [[Fichièr:Frederick Adam.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q320992|Frederick Adam]]'' | 1784 | 1853 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 604 | | ''[[:d:Q3525056|Thomas Dick Lauder]]'' | 1784 | 1848 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 605 | [[Fichièr:Allan Cunningham by Henry Room.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q2062341|Allan Cunningham]]'' | 1784 | 1842 | ''[[:d:Q6383793|Q6383793]]'' |- |style='text-align:right'| 606 | | ''[[:d:Q18534856|John Mitchell]]'' | 1785 | 1859 | ''[[:d:Q1229763|Q1229763]]'' |- |style='text-align:right'| 607 | | ''[[:d:Q26234487|James Hope Vere]]'' | 1785 | 1843 | ''[[:d:Q204940|Q204940]]'' |- |style='text-align:right'| 608 | [[Fichièr:David Wilkie.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q902759|David Wilkie]]'' | 1785 | 1841 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 609 | | ''[[:d:Q2735681|John Clunies-Ross]]'' | 1786 | 1854 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 610 | | ''[[:d:Q5537270|George Brodie]]'' | 1786 | 1867 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 611 | | ''[[:d:Q6249961|John Murray]]'' | 1786 | 1851 | ''[[:d:Q1001935|Q1001935]]'' |- |style='text-align:right'| 612 | | ''[[:d:Q6758131|Marcus Dods]]'' | 1786 | 1838 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 613 | | ''[[:d:Q21539548|James Laidley]]'' | 1786 | 1835 | ''[[:d:Q1247411|Q1247411]]'' |- |style='text-align:right'| 614 | [[Fichièr:RobertHeriotBarclay.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1350757|Robert Heriot Barclay]]'' | 1786 | 1837 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 615 | | ''[[:d:Q7347687|Robert Milligan]]'' | 1786 | 1862 | ''[[:d:Q1011387|Q1011387]]'' |- |style='text-align:right'| 616 | | ''[[:d:Q6246179|John MacTavish]]'' | 1787 | 1852 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 617 | [[Fichièr:Portrait of Catherine Ward (4674279).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q20080760|Catherine George Ward]]'' | 1787 | 1833 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 618 | [[Fichièr:Sir George Simpson.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q325854|George Simpson]]'' | 1787 | 1860 | ''[[:d:Q208279|Q208279]]'' |- |style='text-align:right'| 619 | | ''[[:d:Q18530459|Nathaniel Paterson]]'' | 1787 | 1871 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 620 | [[Fichièr:Sir John Richardson by Stephen Pearce.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q545944|John Richardson]]'' | 1787 | 1865 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 621 | [[Fichièr:George Hunter (mayor).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q5540868|George Hunter]]'' | 1788 | 1843 | ''[[:d:Q806432|Q806432]]'' |- |style='text-align:right'| 622 | | ''[[:d:Q14949018|Thomas Shortt]]'' | 1788 | 1843 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 623 | | ''[[:d:Q17308814|James Blair]]'' | 1788 | 1841 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 624 | | ''[[:d:Q42182425|Alasdair Ban MacLeod]]'' | 1788 | 1854 | ''[[:d:Q662158|Q662158]]'' |- |style='text-align:right'| 625 | [[Fichièr:Thomas Gordon.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q3525168|Thomas Gordon]]'' | 1788 | 1841 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 626 | [[Fichièr:Hugh Clapperton portrait.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q453644|Hugh Clapperton]]'' | 1788 | 1827 | ''[[:d:Q564495|Q564495]]'' |- |style='text-align:right'| 627 | [[Fichièr:Diego Thompson.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q19282471|James Thompson]]'' | 1788 | 1854 | ''[[:d:Q1010008|Q1010008]]'' |- |style='text-align:right'| 628 | | ''[[:d:Q6143046|James Shaw Kennedy]]'' | 1788 | 1865 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 629 | | ''[[:d:Q15485510|Alexander Rankin]]'' | 1788 | 1852 | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 630 | [[Fichièr:Thomas Pringle.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q380383|Thomas Pringle]]'' | 1789 | 1834 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 631 | [[Fichièr:John Ramsay McCulloch by Sir Daniel Macnee detail.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1388348|John Ramsay McCulloch]]'' | 1789 | 1864 | ''[[:d:Q1788927|Q1788927]]'' |- |style='text-align:right'| 632 | | ''[[:d:Q15064845|Бякстер, Яков Николаевич]]'' | 1789 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 633 | [[Fichièr:Peter McGill.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q2076985|Peter McGill]]'' | 1789 | 1860 | ''[[:d:Q550606|Q550606]]'' |- |style='text-align:right'| 634 | | ''[[:d:Q53996958|William Low]]'' | 1790 | 1841 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 635 | | ''[[:d:Q5904412|Hugo Campbell]]'' | 1790 | 1850 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 636 | | ''[[:d:Q20620047|Iain Gobha na Hearadh]]'' | 1790 | 1852 | ''[[:d:Q3438145|Q3438145]]'' |- |style='text-align:right'| 637 | | ''[[:d:Q51683410|William Mackenzie]]'' | 1790 | 1854 | ''[[:d:Q1011387|Q1011387]]'' |- |style='text-align:right'| 638 | | ''[[:d:Q7344438|Robert Forrest]]'' | 1790 | 1852 | ''[[:d:Q209142|Q209142]]'' |- |style='text-align:right'| 639 | [[Fichièr:Archibald McDonald.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4786431|Archibald McDonald]]'' | 1790 | 1853 | [[Argyll e Bute]] |- |style='text-align:right'| 640 | [[Fichièr:The memorial to Andrew Hardie and John Baird, Woodside Cemetery, Paisley.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q607322|John Baird]]'' | 1790 | 1820 | ''[[:d:Q207111|Q207111]]'' |- |style='text-align:right'| 641 | | ''[[:d:Q56007206|Peter Bullions]]'' | 1791 | 1864 | ''[[:d:Q1247411|Q1247411]]'' |- |style='text-align:right'| 642 | | ''[[:d:Q60791576|James Grierson]]'' | 1791 | 1875 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 643 | [[Fichièr:Admiral of the Fleet Sir Houston Stewart.JPG|center|128px]] | ''[[:d:Q16065355|Houston Stewart]]'' | 1791 | 1875 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 644 | | ''[[:d:Q6665485|Lockhart Duff]]'' | 1792 | 1858 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 645 | [[Fichièr:AndersonAr.JPG|center|128px]] | ''[[:d:Q708410|Arthur Anderson]]'' | 1792 | 1868 | ''[[:d:Q213485|Q213485]]'' |- |style='text-align:right'| 646 | | ''[[:d:Q5951924|John Parish Robertson]]'' | 1792 | 1843 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 647 | | ''[[:d:Q42296753|Sir James Stuart Menteath, 2nd Baronet]]'' | 1792 | | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 648 | | ''[[:d:Q5298255|Dorothea Primrose Campbell]]'' | 1792 | 1863 | ''[[:d:Q213485|Q213485]]'' |- |style='text-align:right'| 649 | [[Fichièr:Edward Irving.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1292605|Edward Irving]]'' | 1792 | 1834 | ''[[:d:Q564495|Q564495]]'' |- |style='text-align:right'| 650 | [[Fichièr:William Beattie (physician).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q8005269|William Beattie]]'' | 1793 | 1875 | ''[[:d:Q919147|Q919147]]'' |- |style='text-align:right'| 651 | [[Fichièr:Magdalen de Lancey.png|center|128px]] | ''[[:d:Q21650404|Magdalen Hall]]'' | 1793 | 1822 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 652 | | ''[[:d:Q443356|Alexander Collie]]'' | 1793 | 1835 | ''[[:d:Q987782|Q987782]]'' |- |style='text-align:right'| 653 | | ''[[:d:Q6134860|James Grant]]'' | 1793 | 1836 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 654 | [[Fichièr:James Dunlop, ca. 1843 oil portrait by Joseph Backler a2448001h.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q375158|James Dunlop]]'' | 1793 | 1848 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 655 | | ''[[:d:Q27958152|Kenneth Murchison]]'' | 1794 | 1854 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 656 | [[Fichièr:John Fairbairn Esq - Cape Educator and Politician.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q6232646|John Fairbairn]]'' | 1794 | 1864 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 657 | [[Fichièr:Лорд Каткарт.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q767917|George Cathcart]]'' | 1794 | 1854 | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 658 | [[Fichièr:Robert Liston Stump.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q715460|Robert Liston]]'' | 1794 | 1847 | ''[[:d:Q204940|Q204940]]'' |- |style='text-align:right'| 659 | [[Fichièr:James Braid, portrait.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q675789|James Braid]]'' | 1795 | 1860 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 660 | [[Fichièr:Thomas Carlyle lm.jpg|center|128px]] | [[Thomas Carlyle]] | 1795 | 1881 | ''[[:d:Q1015818|Q1015818]]'' |- |style='text-align:right'| 661 | | ''[[:d:Q1701171|John Munroe]]'' | 1796 | 1861 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 662 | | ''[[:d:Q6246219|John Machar]]'' | 1796 | 1893 | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 663 | | ''[[:d:Q7789909|Thomas Galloway]]'' | 1796 | 1851 | ''[[:d:Q209142|Q209142]]'' |- |style='text-align:right'| 664 | [[Fichièr:RobertWight.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1375864|Robert Wight]]'' | 1796 | 1872 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 665 | | ''[[:d:Q19282447|John Robertson]]'' | 1797 | 1884 | ''[[:d:Q1247411|Q1247411]]'' |- |style='text-align:right'| 666 | | ''[[:d:Q21403225|William Grant Stewart]]'' | 1797 | 1869 | ''[[:d:Q806432|Q806432]]'' |- |style='text-align:right'| 667 | | ''[[:d:Q4719346|Alexander Laird]]'' | 1797 | 1873 | [[Inverclyde]] |- |style='text-align:right'| 668 | | ''[[:d:Q6129820|James Black]]'' | 1797 | 1886 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 669 | [[Fichièr:James Ferguson (astronomer).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q445158|James Ferguson]]'' | 1797 | 1867 | ''[[:d:Q1247411|Q1247411]]'' |- |style='text-align:right'| 670 | | ''[[:d:Q5294450|Donald Gunn]]'' | 1797 | 1878 | [[Orcadas]] |- |style='text-align:right'| 671 | [[Fichièr:PSM V01 D242 and V20 D610 Charles Lyell.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q5333|Charles Lyell]]'' | 1797 | 1875 | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 672 | | ''[[:d:Q4758260|Andrew Petrie]]'' | 1798 | 1872 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 673 | [[Fichièr:John Cochrane, 19th-century chessplayer.gif|center|128px]] | ''[[:d:Q964982|John Cochrane]]'' | 1798 | 1878 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 674 | | ''[[:d:Q5174259|Cosmo Innes]]'' | 1798 | 1874 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 675 | | ''[[:d:Q8017662|William Robertson]]'' | 1798 | 1874 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 676 | | ''[[:d:Q7526248|Sir Charles Fitzroy Maclean, 9th Baronet]]'' | 1798 | 1883 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 677 | | ''[[:d:Q7348957|Robert Pollok]]'' | 1798 | 1827 | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 678 | | ''[[:d:Q461991|John Gray]]'' | 1799 | 1883 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 679 | [[Fichièr:JohnRobertson23.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q3182375|John Robertson]]'' | 1799 | 1876 | ''[[:d:Q1247411|Q1247411]]'' |- |style='text-align:right'| 680 | | ''[[:d:Q4065289|Andrew Anderson]]'' | 1799 | 1861 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 681 | [[Fichièr:Robert Caruthers (ca. 1840).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q7342789|Robert Carruthers]]'' | 1799 | 1878 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 682 | [[Fichièr:Portrait of Thomas Oliphant - detail.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q16065548|Thomas Oliphant]]'' | 1799 | 1873 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 683 | | ''[[:d:Q16743446|Henry Beveridge]]'' | 1799 | 1863 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 684 | | ''[[:d:Q7172491|Peter Allan]]'' | 1799 | 1849 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 685 | [[Fichièr:Lindsay James Bowman.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1583870|James Bowman Lindsay]]'' | 1799 | 1862 | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 686 | | ''[[:d:Q1174244|David Don]]'' | 1799 | 1841 | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 687 | | ''[[:d:Q18634113|Бортвиг, Роман Иванович]]'' | 1800 | 1827 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 688 | [[Fichièr:Agnes Busby (Akld Museum).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q22017369|Agnes Busby]]'' | 1800 | 1889 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 689 | [[Fichièr:William Cruickshank.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q902388|William Cruickshank]]'' | 1800 | 1810 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 690 | [[Fichièr:William Dow.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q3568562|William Dow]]'' | 1800 | 1868 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 691 | [[Fichièr:James Ferrier 2.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q598786|James Ferrier]]'' | 1800 | 1888 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 692 | [[Fichièr:George Monro.png|center|128px]] | ''[[:d:Q1507922|George Monro]]'' | 1801 | 1878 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 693 | | ''[[:d:Q4720211|Alexander Thom]]'' | 1801 | 1879 | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 694 | | ''[[:d:Q7349167|Robert Rankin]]'' | 1801 | 1870 | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 695 | [[Fichièr:Horatioross.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q5902774|Horatio Ross]]'' | 1801 | 1886 | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 696 | | ''[[:d:Q18392750|John Rankine]]'' | 1801 | 1864 | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 697 | | ''[[:d:Q1508161|George Rennie]]'' | 1802 | 1860 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 698 | [[Fichièr:Joseph Mitchell CE by Stephen C Dickson.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q6285587|Joseph Mitchell]]'' | 1803 | 1883 | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 699 | [[Fichièr:MacAulay (R. R. McIan).png|center|128px]] | ''[[:d:Q742082|R. R. McIan]]'' | 1803 | 1856 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 700 | [[Fichièr:Sir Francis Grant by Sir Francis Grant.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1628686|Francis Grant]]'' | 1803 | 1878 | ''[[:d:Q207679|Q207679]]'' |- |style='text-align:right'| 701 | | ''[[:d:Q5545102|George Taylor]]'' | 1803 | 1891 | ''[[:d:Q211113|Q211113]]'' |- |style='text-align:right'| 702 | | ''[[:d:Q261722|Thomas Carlyle]]'' | 1803 | 1855 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 703 | | ''[[:d:Q4888316|Benjamin Boyd]]'' | 1803 | 1851 | ''[[:d:Q550606|Q550606]]'' |- |style='text-align:right'| 704 | | ''[[:d:Q21537728|Samuel Anderson]]'' | 1803 | 1863 | ''[[:d:Q1011387|Q1011387]]'' |- |style='text-align:right'| 705 | | ''[[:d:Q6245220|John Longmuir]]'' | 1803 | 1883 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 706 | | ''[[:d:Q6138694|James Mackay]]'' | 1804 | 1875 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 707 | | ''[[:d:Q6167569|William Beattie Booth]]'' | 1804 | 1874 | ''[[:d:Q1247411|Q1247411]]'' |- |style='text-align:right'| 708 | [[Fichièr:John Pringle Nichol.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q6253446|John Pringle Nichol]]'' | 1804 | 1859 | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 709 | | ''[[:d:Q5234118|David Gibson]]'' | 1804 | 1864 | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 710 | [[Fichièr:JohnDuncan 1805 1849.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1699854|John Duncan]]'' | 1805 | 1849 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 711 | | ''[[:d:Q5237592|David Milne-Home]]'' | 1805 | 1890 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 712 | | ''[[:d:Q18508685|Thomas S. Sinclair]]'' | 1805 | 1881 | [[Orcadas]] |- |style='text-align:right'| 713 | | ''[[:d:Q56728880|William Stevenson]]'' | 1805 | | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 714 | [[Fichièr:David Urquhart (1805-1877).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q334374|David Urquhart]]'' | 1805 | 1877 | ''[[:d:Q208279|Q208279]]'' |- |style='text-align:right'| 715 | [[Fichièr:Johann Lamont Litho (cropped).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q69521|Johann von Lamont]]'' | 1805 | 1879 | ''[[:d:Q897175|Q897175]]'' |- |style='text-align:right'| 716 | | ''[[:d:Q7329820|Richard Warren]]'' | 1806 | 1875 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 717 | [[Fichièr:Alexduff.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q2758864|Alexander Duff]]'' | 1806 | 1878 | ''[[:d:Q1011665|Q1011665]]''<br/>''[[:d:Q1247411|Q1247411]]'' |- |style='text-align:right'| 718 | [[Fichièr:Janet bathgate 1894-crop.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q56832967|Janet Bathgate]]'' | 1806 | 1898 | ''[[:d:Q211113|Q211113]]'' |- |style='text-align:right'| 719 | [[Fichièr:George Broadfoot.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q5537265|George Broadfoot]]'' | 1807 | 1845 | ''[[:d:Q208329|Q208329]]'' |- |style='text-align:right'| 720 | | ''[[:d:Q28453618|Robert Thomson]]'' | 1807 | 1863 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 721 | [[Fichièr:John Cumming.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4219263|John Cumming]]'' | 1807 | 1881 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 722 | | ''[[:d:Q8010089|William Grahame]]'' | 1808 | 1890 | ''[[:d:Q1229763|Q1229763]]'' |- |style='text-align:right'| 723 | [[Fichièr:William Fergusson 1st Baronet.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1464929|William Fergusson]]'' | 1808 | 1877 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 724 | | ''[[:d:Q5079116|Charles Hope]]'' | 1808 | 1893 | ''[[:d:Q204940|Q204940]]'' |- |style='text-align:right'| 725 | [[Fichièr:Rev-james-begg-d-d-george-square.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q6129586|James Begg]]'' | 1808 | 1883 | ''[[:d:Q207111|Q207111]]'' |- |style='text-align:right'| 726 | | ''[[:d:Q60775891|Thomas Dick]]'' | 1809 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 727 | [[Fichièr:Dr. A. Moody-Stuart.png|center|128px]] | ''[[:d:Q4719693|Alexander Moody Stuart]]'' | 1809 | 1898 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 728 | [[Fichièr:William Penny by Stephen Pearce.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q329291|William Penny]]'' | 1809 | 1892 | ''[[:d:Q1016944|Q1016944]]'' |- |style='text-align:right'| 729 | | ''[[:d:Q54481131|John Spencer Login]]'' | 1809 | 1863 | ''[[:d:Q839556|Q839556]]'' |- |style='text-align:right'| 730 | [[Fichièr:GeorgeMoffat23.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q3101769|George Moffat Sr.]]'' | 1810 | 1878 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 731 | [[Fichièr:General Neill.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1668292|James George Smith Neill]]'' | 1810 | 1857 | ''[[:d:Q7658460|Q7658460]]'' |- |style='text-align:right'| 732 | [[Fichièr:Miss (Jane) Shirreff as one of the witches in Macbeth. Toedteberg (cropped).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q52154765|Jane Shirreff]]'' | 1811 | 1883 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 733 | | ''[[:d:Q6136907|James Johnston]]'' | 1811 | 1896 | ''[[:d:Q204940|Q204940]]'' |- |style='text-align:right'| 734 | [[Fichièr:James McCosh.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q6139232|James McCosh]]'' | 1811 | 1894 | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 735 | | ''[[:d:Q5237005|David MacNish]]'' | 1812 | 1863 | ''[[:d:Q489551|Q489551]]'' |- |style='text-align:right'| 736 | [[Fichièr:Marquess of Dalhousie.JPG|center|128px]] | ''[[:d:Q333117|James Broun-Ramsay, 1st Marquess of Dalhousie]]'' | 1812 | 1860 | ''[[:d:Q206934|Q206934]]'' |- |style='text-align:right'| 737 | | ''[[:d:Q19324877|Isabelle Duncan]]'' | 1812 | 1878 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 738 | [[Fichièr:Thomas Affleck (planter) 01.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q17198848|Thomas Affleck]]'' | 1812 | 1868 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 739 | | ''[[:d:Q4786259|Archibald Campbell Swinton]]'' | 1812 | 1890 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 740 | [[Fichièr:Macmillan 1839.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1515344|Kirkpatrick Macmillan]]'' | 1812 | 1878 | ''[[:d:Q6383793|Q6383793]]'' |- |style='text-align:right'| 741 | | ''[[:d:Q8014672|William Logan]]'' | 1813 | 1879 | ''[[:d:Q209142|Q209142]]'' |- |style='text-align:right'| 742 | | ''[[:d:Q6132619|James Dickson]]'' | 1813 | 1863 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 743 | | ''[[:d:Q7527722|Sir John Dick-Lauder, 8th Baronet]]'' | 1813 | 1867 | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 744 | [[Fichièr:EdwardBalfour.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q5341724|Edward Green Balfour]]'' | 1813 | 1889 | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 745 | [[Fichièr:John Rae by Stephen Pearce.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q546572|John Rae]]'' | 1813 | 1893 | ''[[:d:Q3126032|Q3126032]]'' |- |style='text-align:right'| 746 | [[Fichièr:Charles Davidson Bell05.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q5076755|Charles Davidson Bell]]'' | 1813 | 1882 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 747 | [[Fichièr:JohnFergusonSenator23.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q3181487|John Ferguson]]'' | 1813 | 1888 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 748 | | ''[[:d:Q15485157|David Brandon]]'' | 1813 | 1897 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 749 | | ''[[:d:Q20089505|Charles Dubois de Gennes]]'' | 1814 | 1876 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 750 | | ''[[:d:Q5536143|George Alexander]]'' | 1814 | 1903 | ''[[:d:Q806432|Q806432]]'' |- |style='text-align:right'| 751 | [[Fichièr:DrummondHay1908.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q3132954|Henry Maurice Drummond-Hay]]'' | 1814 | 1896 | ''[[:d:Q207679|Q207679]]'' |- |style='text-align:right'| 752 | | ''[[:d:Q6133828|James Fenton]]'' | 1815 | 1863 | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 753 | [[Fichièr:JamesShaw(artist)-1836-B18026.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q6143028|James Shaw]]'' | 1815 | 1881 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 754 | [[Fichièr:Thomas Stuart Smith Founder of the Institute 1874.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q16065708|Thomas Stuart Smith]]'' | 1815 | 1869 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 755 | | ''[[:d:Q6221976|John Birrell]]'' | 1815 | 1875 | [[Shetland]] |- |style='text-align:right'| 756 | [[Fichièr:Sir George Furguson.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q5543686|George Raff]]'' | 1815 | 1889 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 757 | [[Fichièr:James Valentine c1850.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q3161454|James Valentine]]'' | 1815 | 1879 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 758 | [[Fichièr:James Legge China.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1287990|James Legge]]'' | 1815 | 1897 | ''[[:d:Q1016931|Q1016931]]'' |- |style='text-align:right'| 759 | [[Fichièr:William Irving.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q8013102|William Irving]]'' | 1816 | 1872 | ''[[:d:Q564495|Q564495]]'' |- |style='text-align:right'| 760 | [[Fichièr:Hon. A. B. Murray, M.L.C. (Notable South Australians).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4718396|Alexander Murray]]'' | 1816 | 1903 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 761 | | ''[[:d:Q3161138|James Harrison]]'' | 1816 | 1893 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 762 | | ''[[:d:Q5600885|James Caird]]'' | 1816 | 1892 | ''[[:d:Q1001935|Q1001935]]'' |- |style='text-align:right'| 763 | [[Fichièr:Sir John Hay.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q6238346|John Hay]]'' | 1816 | 1892 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 764 | | ''[[:d:Q636548|John McMillan]]'' | 1816 | 1886 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 765 | | ''[[:d:Q4786532|Archibald Sturrock]]'' | 1816 | 1909 | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 766 | | ''[[:d:Q6778998|Mary Balfour Herbert]]'' | 1817 | 1893 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 767 | | ''[[:d:Q56928008|James Cameron]]'' | 1817 | 1882 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 768 | | ''[[:d:Q7412222|Samuel Morison Brown]]'' | 1817 | 1856 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 769 | | ''[[:d:Q16065533|John Gray]]'' | 1817 | 1872 | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 770 | | ''[[:d:Q6218710|John Allan Broun]]'' | 1817 | 1879 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 771 | | ''[[:d:Q7347768|Robert Moodie]]'' | 1818 | 1911 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 772 | | ''[[:d:Q4757747|Andrew Leslie]]'' | 1818 | 1894 | [[Shetland]] |- |style='text-align:right'| 773 | | ''[[:d:Q18152544|Adrian Georg Iselin]]'' | 1818 | 1905 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 774 | | ''[[:d:Q8015560|William Menelaus]]'' | 1818 | 1882 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 775 | [[Fichièr:RobertCampbellMP23.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q7342709|Robert Campbell]]'' | 1818 | 1887 | [[Highlands]] |- |style='text-align:right'| 776 | | ''[[:d:Q1680721|James Lorimer]]'' | 1818 | 1890 | ''[[:d:Q207679|Q207679]]'' |- |style='text-align:right'| 777 | | ''[[:d:Q6243653|John L. Morrison]]'' | 1819 | 1899 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 778 | [[Fichièr:James Brown (Australian pastoralist).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q17423413|James Brown]]'' | 1819 | 1890 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 779 | | ''[[:d:Q19585370|William Barker]]'' | 1819 | 1886 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 780 | | ''[[:d:Q17423814|Robert Turnbull]]'' | 1819 | 1872 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 781 | [[Fichièr:WalterMcIndoe.png|center|128px]] | ''[[:d:Q1792971|Walter D. McIndoe]]'' | 1819 | 1872 | ''[[:d:Q140090|Dunbartonshire]]'' |- |style='text-align:right'| 782 | [[Fichièr:William Barbour Wilson.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q8020447|William Wilson]]'' | 1819 | 1897 | ''[[:d:Q1012300|Q1012300]]'' |- |style='text-align:right'| 783 | [[Fichièr:John Campbell Shairp 1819-1885 by Robert Inerarity Herdman 1886.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q3809136|John Campbell Shairp]]'' | 1819 | 1885 | ''[[:d:Q204940|Q204940]]'' |- |style='text-align:right'| 784 | [[Fichièr:John McKinlay.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q955424|John McKinlay]]'' | 1819 | 1872 | [[Argyll e Bute]] |- |style='text-align:right'| 785 | [[Fichièr:John-Faed-xx-Self-portrait-ca-1850.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q955520|John Faed]]'' | 1819 | 1902 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 786 | | ''[[:d:Q4718531|Alexander Campbell Fraser]]'' | 1819 | 1914 | [[Argyll e Bute]] |- |style='text-align:right'| 787 | [[Fichièr:Captain John Gray.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q44522857|John Gray]]'' | 1819 | 1872 | ''[[:d:Q754867|Q754867]]'' |- |style='text-align:right'| 788 | [[Fichièr:Walter Hill.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q7965146|Walter Hill]]'' | 1820 | 1904 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 789 | | ''[[:d:Q60658986|William Collie]]'' | 1820 | 1900 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 790 | [[Fichièr:James Lowry, Jr.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q6138269|James Lowry, Jr.]]'' | 1820 | 1876 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 791 | | ''[[:d:Q18529022|Thomas Clark]]'' | 1820 | 1876 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 792 | [[Fichièr:Joseph Gibb Robertson.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q6283417|Joseph Gibb Robertson]]'' | 1820 | 1899 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 793 | [[Fichièr:TF Hamilton.png|center|128px]] | ''[[:d:Q16031214|Thomas Ferrier Hamilton]]'' | 1820 | 1905 | ''[[:d:Q204940|Q204940]]'' |- |style='text-align:right'| 794 | | ''[[:d:Q30598332|James Henderson]]'' | 1820 | 1905 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 795 | [[Fichièr:Roualeyn George Gordon-Cumming00.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4143916|Roualeyn George Gordon-Cumming]]'' | 1820 | 1866 | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 796 | [[Fichièr:ARCHER Archibald.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4786202|Archibald Archer]]'' | 1820 | 1902 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 797 | | ''[[:d:Q14949056|Matthew Armour]]'' | 1820 | 1903 | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 798 | | ''[[:d:Q3182381|Sir John Rose, 1st Baronet]]'' | 1820 | 1888 | ''[[:d:Q1016738|Q1016738]]'' |- |style='text-align:right'| 799 | [[Fichièr:Busto de John Licert Wood Paterson-4300.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q56221366|John Licert Wood Paterson]]'' | 1820 | 1867 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 800 | [[Fichièr:Lady (Susan Elizabeth) Clementine Waring (née Hay) as Valentina; William Montagu Hay, 10th Marquess of Tweeddale as St Bris (Les Huguenots).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1252263|Elizabeth Wellesley, Duchess of Wellington]]'' | 1820 | 1904 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 801 | | ''[[:d:Q6187681|Jessie Finnie]]'' | 1821 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 802 | | ''[[:d:Q8012554|William Houston Stewart]]'' | 1821 | 1901 | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 803 | | ''[[:d:Q19974828|John Lindsay]]'' | 1821 | 1898 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 804 | | ''[[:d:Q26691198|James Mackie]]'' | 1821 | 1867 | ''[[:d:Q1011387|Q1011387]]'' |- |style='text-align:right'| 805 | [[Fichièr:James Croll.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q183189|James Croll]]'' | 1821 | 1890 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 806 | | ''[[:d:Q18526853|Charles Meldrum]]'' | 1821 | 1901 | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 807 | [[Fichièr:RTCL 026.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q5931693|Hugh Matheson]]'' | 1821 | 1898 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 808 | [[Fichièr:Francis Beattie - Queensland Politician.JPG|center|128px]] | ''[[:d:Q23715167|Francis Beattie]]'' | 1821 | 1886 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 809 | [[Fichièr:Angus MacAskill in Canada.JPG|center|128px]] | ''[[:d:Q2849818|Angus MacAskill]]'' | 1822 | 1863 | ''[[:d:Q682618|Q682618]]'' |- |style='text-align:right'| 810 | [[Fichièr:James B. Beck - Brady-Handy.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1679975|James B. Beck]]'' | 1822 | 1890 | ''[[:d:Q1247384|Q1247384]]'' |- |style='text-align:right'| 811 | [[Fichièr:Robert William Thomson.png|center|128px]] | ''[[:d:Q1374031|Robert William Thomson]]'' | 1822 | 1873 | [[Stonehaven]] |- |style='text-align:right'| 812 | | ''[[:d:Q16867633|Robert Somers]]'' | 1822 | 1891 | ''[[:d:Q1016985|Q1016985]]'' |- |style='text-align:right'| 813 | | ''[[:d:Q17264872|John Mercer]]'' | 1823 | 1891 | ''[[:d:Q206934|Q206934]]'' |- |style='text-align:right'| 814 | [[Fichièr:George Douglas Campbell, 8th Duke of Argyll by George Frederic Watts.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q335300|George Campbell, 8th Duke of Argyll]]'' | 1823 | 1900 | ''[[:d:Q140090|Dunbartonshire]]''<br/>[[Argyll e Bute]] |- |style='text-align:right'| 815 | [[Fichièr:Charles Tennant Vanity Fair 1883-06-09.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q7526303|Sir Charles Tennant, 1st Baronet]]'' | 1823 | 1906 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 816 | | ''[[:d:Q55418426|Douglas Robinson Sr.]]'' | 1824 | 1893 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 817 | [[Fichièr:Robert B. Lindsay.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q880557|Robert B. Lindsay]]'' | 1824 | 1902 | ''[[:d:Q3257725|Q3257725]]'' |- |style='text-align:right'| 818 | [[Fichièr:John McMillan (11307023705).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q6248154|John McMillan]]'' | 1824 | 1901 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 819 | [[Fichièr:ArthurHayHume (cropped).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q709742|Arthur Hay, 9th Marquess of Tweeddale]]'' | 1824 | 1878 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 820 | [[Fichièr:George Macdonald.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q368519|George MacDonald]]'' | 1824 | 1905 | ''[[:d:Q1016931|Q1016931]]'' |- |style='text-align:right'| 821 | | ''[[:d:Q12713736|Betty Mouat]]'' | 1825 | 1918 | [[Shetland]] |- |style='text-align:right'| 822 | [[Fichièr:Andrew Kennedy Hutchison Boyd.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q505660|Andrew Kennedy Hutchison Boyd]]'' | 1825 | 1899 | ''[[:d:Q209135|Q209135]]'' |- |style='text-align:right'| 823 | [[Fichièr:US Navy Medal of Honor (1862 original).png|center|128px]] | ''[[:d:Q6129016|James Avery]]'' | 1825 | 1898 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 824 | | ''[[:d:Q16856905|Thomas Simpson]]'' | 1825 | 1908 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 825 | [[Fichièr:Canadafirstladyjanesym.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q977137|Jane Mackenzie]]'' | 1825 | 1893 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 826 | [[Fichièr:The Battle of Sebastopol.png|center|128px]] | ''[[:d:Q7795469|Thomas de Courcy Hamilton]]'' | 1825 | 1908 | ''[[:d:Q1001935|Q1001935]]'' |- |style='text-align:right'| 827 | [[Fichièr:Baikie explorer.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q183567|William Balfour Baikie]]'' | 1825 | 1864 | ''[[:d:Q208329|Q208329]]'' |- |style='text-align:right'| 828 | [[Fichièr:Robert Dunsmuir.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q7343706|Robert Dunsmuir]]'' | 1825 | 1889 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 829 | [[Fichièr:Thomas Edmondston.png|center|128px]] | ''[[:d:Q379035|Thomas Edmondston]]'' | 1825 | 1846 | ''[[:d:Q805562|Q805562]]'' |- |style='text-align:right'| 830 | | ''[[:d:Q20713479|James Rennie]]'' | 1826 | 1924 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 831 | | ''[[:d:Q24809690|Robert Munro Bryson]]'' | 1826 | 1902 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 832 | | ''[[:d:Q42427294|Charles Traill]]'' | 1826 | 1891 | [[Orcadas]] |- |style='text-align:right'| 833 | [[Fichièr:Arthur Mitchell Reid.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4799739|Arthur Mitchell]]'' | 1826 | 1909 | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 834 | | ''[[:d:Q7191800|Pierce Galliard Smith]]'' | 1826 | 1908 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 835 | | ''[[:d:Q60668383|G. C. M. Douglas]]'' | 1826 | 1904 | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 836 | [[Fichièr:Lord William Hay Vanity Fair 1874-12-12.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q8011045|William Hay, 10th Marquess of Tweeddale]]'' | 1826 | 1911 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 837 | | ''[[:d:Q5239798|David Sime Cargill]]'' | 1826 | 1904 | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 838 | [[Fichièr:George Augustus Frederick Elphinstone Dalrymple.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1507193|George Elphinstone Dalrymple]]'' | 1826 | 1876 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 839 | [[Fichièr:Victoria Cross Medal without Bar.png|center|128px]] | ''[[:d:Q15990122|James Leith]]'' | 1826 | 1869 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 840 | [[Fichièr:Thomas Faed00.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1348848|Thomas Faed]]'' | 1826 | 1900 | ''[[:d:Q996643|Q996643]]'' |- |style='text-align:right'| 841 | [[Fichièr:RobertChristie23.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q7342921|Robert Christie]]'' | 1826 | 1914 | [[Orcadas]] |- |style='text-align:right'| 842 | [[Fichièr:Alexander Fyfe - Australian Politician.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q17421372|Alexander Fyfe]]'' | 1827 | 1903 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 843 | [[Fichièr:Jane-taylour (cropped).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q54869707|Jane Taylour]]'' | 1827 | 1905 | ''[[:d:Q1001935|Q1001935]]'' |- |style='text-align:right'| 844 | [[Fichièr:Jessie Campbell.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q18559775|Janet Campbell]]'' | 1827 | 1907 | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 845 | | ''[[:d:Q1680526|James Hannay]]'' | 1827 | 1873 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 846 | | ''[[:d:Q16058836|Henrietta Keddie]]'' | 1827 | 1914 | ''[[:d:Q1012047|Q1012047]]''<br/>''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 847 | | ''[[:d:Q505924|Andrew Leith Adams]]'' | 1827 | 1882 | ''[[:d:Q806177|Q806177]]'' |- |style='text-align:right'| 848 | [[Fichièr:John Macadam (1827–1865).png|center|128px]] | ''[[:d:Q904632|John Macadam]]'' | 1827 | 1865 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 849 | | ''[[:d:Q4718374|Alexander Black]]'' | 1827 | 1897 | ''[[:d:Q806432|Q806432]]'' |- |style='text-align:right'| 850 | [[Fichièr:Dr. Thomas Keith by William Skeoch Cumming.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q3496041|Thomas Keith]]'' | 1827 | 1895 | ''[[:d:Q1011272|Q1011272]]'' |- |style='text-align:right'| 851 | | ''[[:d:Q4267467|George Lawson]]'' | 1827 | 1895 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 852 | [[Fichièr:Henry Thomson, 1882.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q2661166|Henry Thomson]]'' | 1828 | 1903 | ''[[:d:Q1247384|Q1247384]]'' |- |style='text-align:right'| 853 | | ''[[:d:Q18358848|James Rankine]]'' | 1828 | 1897 | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 854 | | ''[[:d:Q5498646|Frederick Robertson Aikman]]'' | 1828 | 1889 | ''[[:d:Q209142|Q209142]]'' |- |style='text-align:right'| 855 | | ''[[:d:Q6139403|James McIntyre]]'' | 1828 | 1906 | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 856 | [[Fichièr:JamesBrownMP23.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q16059754|James Brown]]'' | 1828 | 1897 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 857 | | ''[[:d:Q6259117|John Stevenson McDonald]]'' | 1828 | 1917 | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 858 | | ''[[:d:Q8008079|William Duguid Geddes]]'' | 1828 | 1900 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 859 | | ''[[:d:Q7518783|Simon Fraser, 13th Lord Lovat]]'' | 1828 | 1887 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 860 | [[Fichièr:John Reekie.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q41692082|John Reekie]]'' | 1829 | 1885 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 861 | [[Fichièr:George Yule.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q282061|George Yule]]'' | 1829 | 1892 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 862 | [[Fichièr:Frank Gardiner bushranger.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q3308799|Frank Gardiner]]'' | 1829 | 1904 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 863 | [[Fichièr:George Corson, architect.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q5538131|George Corson]]'' | 1829 | 1910 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 864 | | ''[[:d:Q16200724|Andrew Brinn]]'' | 1829 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 865 | | ''[[:d:Q55344930|David Selkirk]]'' | 1829 | 1904 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 866 | | ''[[:d:Q5237620|David Mitchell]]'' | 1829 | 1916 | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 867 | [[Fichièr:Mountstuart Elphinstone Grant Duff.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q3066350|M. E. Grant Duff]]'' | 1829 | 1906 | ''[[:d:Q54809|Banff]]'' |- |style='text-align:right'| 868 | | ''[[:d:Q7793016|Thomas Parker]]'' | 1829 | 1903 | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 869 | | ''[[:d:Q17423712|Phineas Ryrie]]'' | 1829 | 1892 | ''[[:d:Q165845|Q165845]]'' |- |style='text-align:right'| 870 | [[Fichièr:James Henry McLean (Missouri Congressman).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1680552|James Henry McLean]]'' | 1829 | 1886 | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 871 | | ''[[:d:Q21539173|William Armstrong]]'' | 1829 | 1895 | ''[[:d:Q646784|Q646784]]'' |- |style='text-align:right'| 872 | | ''[[:d:Q5799789|David Allan Poe Watt]]'' | 1830 | 1917 | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 873 | | ''[[:d:Q27468366|James Carswell]]'' | 1830 | 1897 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 874 | [[Fichièr:James Murray (Ohio politician).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q6140186|James Murray]]'' | 1830 | 1881 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 875 | [[Fichièr:PSM V22 D594 Charles Wyville Thompson.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q945539|Charles Wyville Thomson]]'' | 1830 | 1882 | ''[[:d:Q204940|Q204940]]'' |- |style='text-align:right'| 876 | [[Fichièr:T G Montgomerie.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q283400|Thomas George Montgomerie]]'' | 1830 | 1878 | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 877 | | ''[[:d:Q713674|William Carruthers]]'' | 1830 | 1922 | ''[[:d:Q646784|Q646784]]'' |- |style='text-align:right'| 878 | | ''[[:d:Q6143731|James Stout Angus]]'' | 1830 | 1923 | [[Shetland]] |- |style='text-align:right'| 879 | [[Fichièr:Victoria Cross Medal without Bar.png|center|128px]] | ''[[:d:Q5345383|Edward Spence]]'' | 1830 | 1858 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 880 | | ''[[:d:Q17421643|Mary Grant]]'' | 1831 | 1908 | ''[[:d:Q1247411|Q1247411]]'' |- |style='text-align:right'| 881 | | ''[[:d:Q20713691|James Paxton]]'' | 1831 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 882 | [[Fichièr:Capt. Alexander Henderson, photographer, by William Notman.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1599775|Alexander Henderson]]'' | 1831 | 1913 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 883 | [[Fichièr:Robert Fairlie.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q2157135|Robert Francis Fairlie]]'' | 1831 | 1885 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 884 | | ''[[:d:Q3568819|William McDougall]]'' | 1831 | 1886 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 885 | | ''[[:d:Q5233107|David Duncan]]'' | 1831 | 1886 | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 886 | | ''[[:d:Q6235223|John Gibb]]'' | 1831 | 1909 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 887 | | ''[[:d:Q7347251|Robert Machray]]'' | 1831 | 1904 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 888 | | ''[[:d:Q13034555|David Ross]]'' | 1831 | 1915 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 889 | | ''[[:d:Q5611071|Philip Howard Colomb]]'' | 1831 | 1899 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 890 | [[Fichièr:Donald stewart 2.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q25206278|Donald Stewart]]'' | 1832 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 891 | | ''[[:d:Q19407690|Thomas Logan Stillie]]'' | 1832 | 1883 | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 892 | | ''[[:d:Q6223628|John Bruce]]'' | 1832 | 1901 | ''[[:d:Q1229763|Q1229763]]'' |- |style='text-align:right'| 893 | | ''[[:d:Q21664324|William Craig]]'' | 1832 | 1922 | ''[[:d:Q209142|Q209142]]'' |- |style='text-align:right'| 894 | [[Fichièr:John M. Farquhar.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q13219102|John M. Farquhar]]'' | 1832 | 1918 | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 895 | | ''[[:d:Q61639316|Arthur Laurenson]]'' | 1832 | 1890 | ''[[:d:Q213485|Q213485]]'' |- |style='text-align:right'| 896 | [[Fichièr:JohnKirk1908.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1700717|John Kirk]]'' | 1832 | 1922 | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 897 | | ''[[:d:Q15119352|Francis Mackenzie]]'' | 1833 | 1895 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 898 | | ''[[:d:Q64518708|Robert Porter]]'' | 1833 | 1901 | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 899 | [[Fichièr:Robert Gilmour Leckie.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q51364065|Robert Gilmour Leckie]]'' | 1833 | 1914 | ''[[:d:Q1249400|Q1249400]]'' |- |style='text-align:right'| 900 | | ''[[:d:Q21177531|James Cock]]'' | 1833 | 1901 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 901 | | ''[[:d:Q51077668|Andrew Goodall]]'' | 1833 | 1904 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 902 | | ''[[:d:Q16030488|James Kerr]]'' | 1834 | 1901 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 903 | | ''[[:d:Q41755529|Charles Hawkins]]'' | 1834 | 1908 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 904 | [[Fichièr:McCall1869.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q3525398|Thomas McCall]]'' | 1834 | 1904 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 905 | [[Fichièr:Andrew Duncan (mayor).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4756847|Andrew Duncan]]'' | 1834 | 1880 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 906 | | ''[[:d:Q66685216|Margaret Macpherson Grant]]'' | 1834 | | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 907 | [[Fichièr:John Henry (1898).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q16058477|John Henry]]'' | 1834 | 1912 | ''[[:d:Q213485|Q213485]]'' |- |style='text-align:right'| 908 | | ''[[:d:Q16030980|Andrew Handyside]]'' | 1835 | 1904 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 909 | | ''[[:d:Q1700493|John Horne]]'' | 1835 | 1905 | ''[[:d:Q1247411|Q1247411]]'' |- |style='text-align:right'| 910 | | ''[[:d:Q4786347|Archibald Hamilton Charteris]]'' | 1835 | 1908 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 911 | | ''[[:d:Q14623579|Matthew Arther]]'' | 1835 | 1890 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 912 | | ''[[:d:Q55615212|John Lyle (Assemblyman)]]'' | 1835 | | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 913 | [[Fichièr:George Stott CIM.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1508299|George Stott]]'' | 1835 | 1889 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 914 | [[Fichièr:JamesBainWhite.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1680003|James Bain White]]'' | 1835 | 1897 | ''[[:d:Q1229763|Q1229763]]'' |- |style='text-align:right'| 915 | [[Fichièr:James Wilson, congressman from Iowa and Secretary of Agriculture.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q373094|James Wilson]]'' | 1835 | 1920 | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 916 | | ''[[:d:Q18577191|William Guthrie]]'' | 1835 | 1908 | ''[[:d:Q1001935|Q1001935]]'' |- |style='text-align:right'| 917 | | ''[[:d:Q1446736|John Hardy]]'' | 1835 | 1913 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 918 | | ''[[:d:Q43193589|Andrew W. Melrose]]'' | 1836 | 1901 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 919 | [[Fichièr:David Pinkerton.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q5238589|David Pinkerton]]'' | 1836 | 1906 | ''[[:d:Q204940|Q204940]]'' |- |style='text-align:right'| 920 | | ''[[:d:Q5372012|Emily, Lady Peel]]'' | 1836 | 1924 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 921 | [[Fichièr:史釗域.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q5498799|Frederick Stewart]]'' | 1836 | 1889 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 922 | [[Fichièr:Dr John Gillespie (1836–1912).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q45737483|John Gillespie]]'' | 1836 | 1912 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 923 | | ''[[:d:Q65068332|Henry Smith]]'' | 1836 | | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 924 | [[Fichièr:Allan H. Dougall.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q16058460|Allan H. Dougall]]'' | 1836 | 1912 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 925 | | ''[[:d:Q1548937|Robert Hamilton]]'' | 1836 | 1895 | ''[[:d:Q565640|Q565640]]'' |- |style='text-align:right'| 926 | | ''[[:d:Q6129608|James Bell]]'' | 1836 | 1908 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 927 | | ''[[:d:Q20083950|Duncan Cameron]]'' | 1837 | 1916 | ''[[:d:Q1247411|Q1247411]]'' |- |style='text-align:right'| 928 | | ''[[:d:Q23073486|Robert Connor]]'' | 1837 | 1896 | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 929 | | ''[[:d:Q57079047|John Brunton]]'' | 1837 | | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 930 | | ''[[:d:Q4807937|Henry Beveridge]]'' | 1837 | 1929 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 931 | [[Fichièr:US-MOH-1862.png|center|128px]] | ''[[:d:Q6136817|James Jardine]]'' | 1837 | 1922 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 932 | [[Fichièr:Skene.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q2734810|Alexander Skene]]'' | 1837 | 1900 | ''[[:d:Q1011189|Q1011189]]'' |- |style='text-align:right'| 933 | | ''[[:d:Q20201413|Andrew Scott Irving]]'' | 1837 | 1904 | ''[[:d:Q564495|Q564495]]'' |- |style='text-align:right'| 934 | [[Fichièr:Captain McClure, Vice-Admiral of the Chinese Fleet.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q6247520|John McClure]]'' | 1837 | 1920 | ''[[:d:Q1011387|Q1011387]]'' |- |style='text-align:right'| 935 | [[Fichièr:Harkness William.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q8010885|William Harkness]]'' | 1837 | 1903 | ''[[:d:Q1015818|Q1015818]]'' |- |style='text-align:right'| 936 | | ''[[:d:Q16030561|John Paton Booth]]'' | 1837 | 1902 | [[Shetland]] |- |style='text-align:right'| 937 | | ''[[:d:Q3938271|Robert Flint]]'' | 1838 | 1910 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 938 | | ''[[:d:Q47093158|Anne Fraser Bon]]'' | 1838 | 1936 | ''[[:d:Q1247411|Q1247411]]'' |- |style='text-align:right'| 939 | [[Fichièr:Thomas Blake Glover.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q667495|Thomas Blake Glover]]'' | 1838 | 1911 | ''[[:d:Q138873|Q138873]]'' |- |style='text-align:right'| 940 | | ''[[:d:Q18619198|James Cosh]]'' | 1838 | 1900 | ''[[:d:Q1001935|Q1001935]]'' |- |style='text-align:right'| 941 | [[Fichièr:William sloan.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q514090|William Gibson Sloan]]'' | 1838 | 1914 | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 942 | [[Fichièr:William Ketih Artist.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q3688068|William Keith]]'' | 1838 | 1911 | ''[[:d:Q1009340|Q1009340]]'' |- |style='text-align:right'| 943 | [[Fichièr:George Strahan portrait.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q290710|George Strahan]]'' | 1838 | 1887 | ''[[:d:Q138873|Q138873]]'' |- |style='text-align:right'| 944 | | ''[[:d:Q20713675|William Miller]]'' | 1839 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 945 | [[Fichièr:US Navy Medal of Honor (1862 original).png|center|128px]] | ''[[:d:Q6229143|John Dempster]]'' | 1839 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 946 | [[Fichièr:US Navy Medal of Honor (1862 original).png|center|128px]] | ''[[:d:Q6237930|John Harris]]'' | 1839 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 947 | | ''[[:d:Q12177029|Robert Gair]]'' | 1839 | 1927 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 948 | | ''[[:d:Q34111388|Mary Ann Maitland]]'' | 1839 | 1919 | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 949 | [[Fichièr:William Arrol, Page 70.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q337783|William Arrol]]'' | 1839 | 1913 | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 950 | | ''[[:d:Q5232413|David Hogg]]'' | 1840 | 1914 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 951 | | ''[[:d:Q20713073|William Steel]]'' | 1840 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 952 | [[Fichièr:Golfer David Park in May 1867 at Leith Links.PNG|center|128px]] | ''[[:d:Q20713608|Davie Park]]'' | 1840 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 953 | | ''[[:d:Q20713789|Alexander Smith]]'' | 1840 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 954 | | ''[[:d:Q20749501|Robert L. Alexander]]'' | 1840 | 1923 | ''[[:d:Q206926|Q206926]]'' |- |style='text-align:right'| 955 | | ''[[:d:Q16198443|Henry Dow]]'' | 1840 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 956 | [[Fichièr:Samuel Calvin.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q7411058|Samuel Calvin]]'' | 1840 | 1911 | ''[[:d:Q550606|Q550606]]'' |- |style='text-align:right'| 957 | [[Fichièr:George King.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q2566984|George King]]'' | 1840 | 1909 | ''[[:d:Q1016944|Q1016944]]'' |- |style='text-align:right'| 958 | [[Fichièr:Campbell.png|center|128px]] | ''[[:d:Q3847089|William Campbell]]'' | 1841 | 1921 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 959 | | ''[[:d:Q20712973|Robert Andrew]]'' | 1841 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 960 | | ''[[:d:Q6254156|John Ramsay]]'' | 1841 | 1924 | ''[[:d:Q209142|Q209142]]'' |- |style='text-align:right'| 961 | | ''[[:d:Q21463706|John Wallace]]'' | 1841 | 1905 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 962 | | ''[[:d:Q5238432|David Paton Balfour]]'' | 1841 | 1894 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 963 | [[Fichièr:US-MOH-1862.png|center|128px]] | ''[[:d:Q5232966|David Dickie]]'' | 1841 | 1904 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 964 | [[Fichièr:William Lockhart d1900.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q12860141|William Lockhart]]'' | 1841 | 1900 | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 965 | [[Fichièr:Richard Henry Brunton.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q3430861|Richard Henry Brunton]]'' | 1841 | 1901 | ''[[:d:Q6930998|Q6930998]]'' |- |style='text-align:right'| 966 | | ''[[:d:Q20713337|Willie Strath]]'' | 1842 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 967 | | ''[[:d:Q5239104|David Robert Lyall]]'' | 1842 | 1917 | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 968 | | ''[[:d:Q6077973|Isabella Flora Siteman]]'' | 1842 | 1919 | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 969 | | ''[[:d:Q20712408|Colin Buchanan Sword]]'' | 1842 | 1928 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 970 | | ''[[:d:Q18546754|Robert Cowie]]'' | 1842 | 1874 | ''[[:d:Q213485|Q213485]]'' |- |style='text-align:right'| 971 | [[Fichièr:Robert Brown, Ph.D.; honorary degree (1874).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4269338|Robert Brown]]'' | 1842 | 1895 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 972 | | ''[[:d:Q19559936|Alexander Allen]]'' | 1842 | 1924 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 973 | [[Fichièr:William Downie Stewart Sr.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q8007977|William Downie Stewart Sr]]'' | 1842 | 1898 | ''[[:d:Q881168|Q881168]]'' |- |style='text-align:right'| 974 | [[Fichièr:Alexander Mackenzie Bengal.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4719507|Alexander Mackenzie]]'' | 1842 | 1902 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 975 | [[Fichièr:Bindon Blood.png|center|128px]] | ''[[:d:Q4914039|Bindon Blood]]'' | 1842 | 1940 | ''[[:d:Q211113|Q211113]]'' |- |style='text-align:right'| 976 | | ''[[:d:Q1242641|Thomas Mitchell]]'' | 1843 | 1921 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 977 | | ''[[:d:Q2017725|David Payne]]'' | 1843 | 1894 | ''[[:d:Q564495|Q564495]]'' |- |style='text-align:right'| 978 | [[Fichièr:Andrea Rabagliati.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4755240|Andrea Rabagliati]]'' | 1843 | 1930 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 979 | | ''[[:d:Q7342436|Robert Bruce]]'' | 1843 | 1917 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 980 | | ''[[:d:Q15434941|William Morison]]'' | 1843 | 1937 | ''[[:d:Q646784|Q646784]]'' |- |style='text-align:right'| 981 | [[Fichièr:Robert Caldwell PRG-280-1-5-334.jpeg|center|128px]] | ''[[:d:Q16037617|Robert Caldwell]]'' | 1843 | 1909 | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 982 | | ''[[:d:Q20713540|Tom Hunter]]'' | 1843 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 983 | | ''[[:d:Q25171863|Henry Henderson]]'' | 1843 | 1891 | ''[[:d:Q1247411|Q1247411]]'' |- |style='text-align:right'| 984 | | ''[[:d:Q56282900|Thomas Purdie]]'' | 1843 | 1916 | ''[[:d:Q209142|Q209142]]'' |- |style='text-align:right'| 985 | [[Fichièr:William Orr.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q8016377|William Orr]]'' | 1843 | 1929 | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 986 | | ''[[:d:Q1681085|James Scott Skinner]]'' | 1843 | 1927 | ''[[:d:Q806177|Q806177]]'' |- |style='text-align:right'| 987 | [[Fichièr:Arthur Annesley Vanity Fair 14 September 1899.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4797826|Arthur Annesley, 11th Viscount Valentia]]'' | 1843 | 1927 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 988 | [[Fichièr:William Sawers.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q8018150|William Sawers]]'' | 1844 | 1916 | ''[[:d:Q1229763|Q1229763]]'' |- |style='text-align:right'| 989 | [[Fichièr:US-MOH-1862.png|center|128px]] | ''[[:d:Q8019785|William W. Fraser]]'' | 1844 | 1915 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 990 | [[Fichièr:William Wilson McCardle.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q8020456|William Wilson McCardle]]'' | 1844 | 1922 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 991 | | ''[[:d:Q17353083|Jessie Cadell]]'' | 1844 | 1884 | [[Londres]]<br/>[[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 992 | [[Fichièr:Thomas Muir Mathematician.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q3525434|Thomas Muir]]'' | 1844 | 1934 | ''[[:d:Q209142|Q209142]]'' |- |style='text-align:right'| 993 | [[Fichièr:Sir Robert Stout.PNG|center|128px]] | ''[[:d:Q945390|Robert Stout]]'' | 1844 | 1930 | ''[[:d:Q213485|Q213485]]'' |- |style='text-align:right'| 994 | [[Fichièr:Patrick Manson3.jpg|center|128px]] | [[Patrick Manson]] | 1844 | 1922 | ''[[:d:Q1009340|Q1009340]]'' |- |style='text-align:right'| 995 | | ''[[:d:Q64485089|William Paterson Hart]]'' | 1845 | 1926 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 996 | | ''[[:d:Q3048661|Edward Richard Alston]]'' | 1845 | 1881 | ''[[:d:Q209142|Q209142]]'' |- |style='text-align:right'| 997 | | ''[[:d:Q42887474|George Muirhead]]'' | 1845 | | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 998 | | ''[[:d:Q5611831|James Cooper]]'' | 1846 | 1922 | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 999 | | ''[[:d:Q42870109|Ascott Robert Hope Moncrieff]]'' | 1846 | 1927 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1000 | | ''[[:d:Q60452668|Frederick William Burwell]]'' | 1846 | 1915 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1001 | | ''[[:d:Q56545767|James Graham Fairley]]'' | 1846 | | ''[[:d:Q204940|Q204940]]'' |- |style='text-align:right'| 1002 | [[Fichièr:William Ewart Lockhart.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q8008720|William Ewart Lockhart]]'' | 1846 | 1900 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 1003 | [[Fichièr:JEAN HARROWER GUTELIUS.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q64348551|Jean Harrower Gutelius]]'' | 1846 | | ''[[:d:Q1247411|Q1247411]]'' |- |style='text-align:right'| 1004 | | ''[[:d:Q6144216|James Thomson]]'' | 1851 | 1933 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1005 | [[Fichièr:Mcgregor.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q558382|William McGregor]]'' | 1846 | 1911 | ''[[:d:Q1247411|Q1247411]]'' |- |style='text-align:right'| 1006 | [[Fichièr:Andrew-gilbert-wauchope.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q504845|Andrew Wauchope]]'' | 1846 | 1899 | ''[[:d:Q206934|Q206934]]'' |- |style='text-align:right'| 1007 | [[Fichièr:William Spence.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q8018641|William Spence]]'' | 1846 | 1926 | ''[[:d:Q1282606|Q1282606]]'' |- |style='text-align:right'| 1008 | | ''[[:d:Q5294994|Donald Petrie]]'' | 1846 | 1925 | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 1009 | | ''[[:d:Q6218634|John Alexander Stewart]]'' | 1846 | 1933 | ''[[:d:Q646784|Q646784]]'' |- |style='text-align:right'| 1010 | [[Fichièr:Sir William MacGregor.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q2579853|William MacGregor]]'' | 1846 | 1919 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1011 | [[Fichièr:WilliamRobertsonSmith.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q461733|William Robertson Smith]]'' | 1846 | 1894 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 1012 | | ''[[:d:Q19974336|David Anderson, Sr.]]'' | 1847 | 1912 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1013 | | ''[[:d:Q27831236|John Farquharson]]'' | 1847 | 1933 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 1014 | [[Fichièr:Lord Francis Douglas.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q540800|Lord Francis Douglas]]'' | 1847 | 1865 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1015 | | ''[[:d:Q3132834|Henry Holmes Stewart]]'' | 1847 | 1937 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1016 | | ''[[:d:Q19945528|Robert Parlane]]'' | 1848 | 1918 | ''[[:d:Q140090|Dunbartonshire]]'' |- |style='text-align:right'| 1017 | | ''[[:d:Q20620616|John Smith]]'' | 1848 | 1881 | ''[[:d:Q34464203|Q34464203]]'' |- |style='text-align:right'| 1018 | | ''[[:d:Q20712963|John Allan]]'' | 1848 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1019 | | ''[[:d:Q8014981|William Macconnachie]]'' | 1848 | 1932 | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 1020 | | ''[[:d:Q56255541|Daniel Rankin Steuart]]'' | 1848 | 1925 | ''[[:d:Q204940|Q204940]]'' |- |style='text-align:right'| 1021 | | ''[[:d:Q4719707|Alexander Muirhead]]'' | 1848 | 1920 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 1022 | | ''[[:d:Q8006063|William Bruce Wood]]'' | 1848 | 1928 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 1023 | [[Fichièr:A mackay ruthquist.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q18526398|Alexina Ruthquist]]'' | 1848 | 1892 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1024 | [[Fichièr:Thomas Millie Dow.png|center|128px]] | ''[[:d:Q1615451|Thomas Millie Dow]]'' | 1848 | 1919 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 1025 | [[Fichièr:Isaac Cowie.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q6076172|Isaac Cowie]]'' | 1848 | 1917 | ''[[:d:Q213485|Q213485]]'' |- |style='text-align:right'| 1026 | | ''[[:d:Q4243095|William Cruikshank]]'' | 1848 | 1922 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1027 | | ''[[:d:Q25168704|Fergie Reid]]'' | 1849 | 1924 | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 1028 | | ''[[:d:Q6264132|John William Cousin]]'' | 1849 | 1910 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1029 | [[Fichièr:6thLordBalfourOfBurleigh.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4718450|Alexander Bruce, 6th Lord Balfour of Burleigh]]'' | 1849 | 1921 | [[Clackmannanshire]] |- |style='text-align:right'| 1030 | [[Fichièr:PortraitCowie.png|center|128px]] | ''[[:d:Q1761787|William Clarke Cowie]]'' | 1849 | 1910 | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 1031 | | ''[[:d:Q7348046|Robert Nivison, 1st Baron Glendyne]]'' | 1849 | 1930 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 1032 | | ''[[:d:Q5518514|Galfred Congreve]]'' | 1849 | 1882 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 1033 | | ''[[:d:Q28740806|William Wood]]'' | 1849 | 1924 | ''[[:d:Q806432|Q806432]]'' |- |style='text-align:right'| 1034 | | ''[[:d:Q7174786|Peter Hume Brown]]'' | 1849 | 1918 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 1035 | | ''[[:d:Q744051|David Reid]]'' | 1850 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1036 | | ''[[:d:Q2827777|Aidan McQueen]]'' | 1850 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1037 | | ''[[:d:Q3061389|Evelyn Morrison]]'' | 1850 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1038 | | ''[[:d:Q4717696|Alex Robertson]]'' | 1850 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1039 | | ''[[:d:Q4910083|Bill McCartney]]'' | 1850 | | ''[[:d:Q209135|Q209135]]'' |- |style='text-align:right'| 1040 | | ''[[:d:Q16886115|William Thomson]]'' | 1850 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1041 | | ''[[:d:Q23071388|George Adams]]'' | 1850 | 2000 | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 1042 | | ''[[:d:Q35555367|Billy Andrews]]'' | 1850 | 1921 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1043 | | ''[[:d:Q20707281|William Hunter]]'' | 1850 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1044 | | ''[[:d:Q20712954|Jamie Allan]]'' | 1850 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1045 | | ''[[:d:Q20713204|Hugh Brown]]'' | 1850 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1046 | | ''[[:d:Q21069710|William Miller]]'' | 1850 | 1922 | ''[[:d:Q1758466|Q1758466]]'' |- |style='text-align:right'| 1047 | | ''[[:d:Q16062437|David Bews]]'' | 1850 | 1891 | ''[[:d:Q208329|Q208329]]'' |- |style='text-align:right'| 1048 | [[Fichièr:Alexander Wilkie.JPG|center|128px]] | ''[[:d:Q4720365|Alexander Wilkie]]'' | 1850 | 1929 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 1049 | | ''[[:d:Q18151342|Thomas C. MacMillan]]'' | 1850 | 1935 | ''[[:d:Q1001935|Q1001935]]'' |- |style='text-align:right'| 1050 | [[Fichièr:Portrait of Thomas Wilson Paterson (c. 1914).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1646953|Thomas Wilson Paterson]]'' | 1850 | 1921 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1051 | | ''[[:d:Q20712998|Jack Ferguson]]'' | 1851 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1052 | [[Fichièr:George Watt RBGE.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q3101998|George Watt]]'' | 1851 | 1930 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1053 | | ''[[:d:Q20713222|G. McCachnie]]'' | 1851 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1054 | | ''[[:d:Q20713931|Willie Thomson]]'' | 1851 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1055 | | ''[[:d:Q1349901|Henry Ogg Forbes]]'' | 1851 | 1932 | ''[[:d:Q5309119|Q5309119]]'' |- |style='text-align:right'| 1056 | [[Fichièr:George Chrystal.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q200454|George Chrystal]]'' | 1851 | 1911 | ''[[:d:Q1009340|Q1009340]]'' |- |style='text-align:right'| 1057 | [[Fichièr:StateLibQld 1 53084 Archibald Meston (1851-1924).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q633380|Archibald Meston]]'' | 1851 | 1924 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 1058 | | ''[[:d:Q17423818|John Wald]]'' | 1851 | 1871 | ''[[:d:Q839556|Q839556]]'' |- |style='text-align:right'| 1059 | | ''[[:d:Q20713377|Tom Carson]]'' | 1852 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1060 | | ''[[:d:Q20713851|Hugh Morrison]]'' | 1852 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1061 | | ''[[:d:Q13529959|John Kerr]]'' | 1852 | 1925 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 1062 | | ''[[:d:Q8013965|William Ker]]'' | 1852 | 1911 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1063 | | ''[[:d:Q1680538|James Hastings]]'' | 1852 | 1922 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 1064 | [[Fichièr:12th Earl of Dundonald.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q3714622|Douglas Cochrane, 12th Earl of Dundonald]]'' | 1852 | 1935 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1065 | | ''[[:d:Q30606905|David Forsyth]]'' | 1852 | 1936 | ''[[:d:Q1247411|Q1247411]]'' |- |style='text-align:right'| 1066 | | ''[[:d:Q6232985|John Ferguson]]'' | 1852 | 1925 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 1067 | | ''[[:d:Q16031254|Henry McNeil]]'' | 1853 | 1924 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1068 | | ''[[:d:Q18127616|Robert Macpherson]]'' | 1853 | | [[Inverclyde]] |- |style='text-align:right'| 1069 | | ''[[:d:Q65084046|Robert Wallace]]'' | 1853 | | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 1070 | | ''[[:d:Q18572208|Alice Stewart Ker]]'' | 1853 | 1943 | ''[[:d:Q806432|Q806432]]'' |- |style='text-align:right'| 1071 | | ''[[:d:Q8018517|William Smart]]'' | 1853 | 1915 | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 1072 | | ''[[:d:Q6759748|Margaret Moyes Black]]'' | 1853 | 1935 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 1073 | | ''[[:d:Q20713218|William Brown]]'' | 1854 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1074 | [[Fichièr:Thomas Mackenzie.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q206153|Thomas Mackenzie]]'' | 1854 | 1930 | ''[[:d:Q206934|Q206934]]'' |- |style='text-align:right'| 1075 | | ''[[:d:Q14466183|David Forsyth]]'' | 1854 | 1909 | ''[[:d:Q208279|Q208279]]'' |- |style='text-align:right'| 1076 | | ''[[:d:Q7790024|Thomas Gifford]]'' | 1854 | 1935 | ''[[:d:Q216045|Q216045]]'' |- |style='text-align:right'| 1077 | | ''[[:d:Q1700754|John L. Kennedy]]'' | 1854 | 1946 | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 1078 | [[Fichièr:James Mavor (1854 - 1925).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4289021|James Mavor]]'' | 1854 | 1925 | ''[[:d:Q1001935|Q1001935]]'' |- |style='text-align:right'| 1079 | | ''[[:d:Q7177297|Peter Thompson]]'' | 1854 | 1928 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 1080 | | ''[[:d:Q20708241|Willie Brown]]'' | 1855 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1081 | | ''[[:d:Q16027079|John McPherson]]'' | 1855 | 1934 | ''[[:d:Q140090|Dunbartonshire]]'' |- |style='text-align:right'| 1082 | | ''[[:d:Q16031590|William McNab]]'' | 1855 | 1923 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1083 | | ''[[:d:Q24845792|John Norman]]'' | 1855 | 1912 | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 1084 | [[Fichièr:John James Pringle.jpeg|center|128px]] | ''[[:d:Q1700608|John James Pringle]]'' | 1855 | 1922 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 1085 | [[Fichièr:James Horn.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q16029332|James Horn]]'' | 1855 | 1932 | ''[[:d:Q806432|Q806432]]'' |- |style='text-align:right'| 1086 | | ''[[:d:Q1827271|Lionel Wordsworth Hinxman]]'' | 1855 | 1936 | ''[[:d:Q1229763|Q1229763]]'' |- |style='text-align:right'| 1087 | | ''[[:d:Q710607|Arthur Melville]]'' | 1855 | 1904 | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 1088 | | ''[[:d:Q924556|John McConnell Black]]'' | 1855 | 1951 | ''[[:d:Q1017196|Q1017196]]'' |- |style='text-align:right'| 1089 | [[Fichièr:Lady Florence Dixie VF-detail.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q529148|Lady Florence Dixie]]'' | 1855 | 1905 | ''[[:d:Q5194100|Q5194100]]'' |- |style='text-align:right'| 1090 | [[Fichièr:William Strang - William York MacGregor 1904.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1647473|William York Macgregor]]'' | 1855 | 1923 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1091 | [[Fichièr:James Main Dixon 1902.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q11309446|James Main Dixon]]'' | 1856 | 1933 | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 1092 | | ''[[:d:Q15996174|Joseph Angus Thomson]]'' | 1856 | 1943 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1093 | [[Fichièr:Hopekirk.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q5702488|Helen Hopekirk]]'' | 1856 | 1945 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1094 | | ''[[:d:Q7817912|Tom Vallance]]'' | 1856 | 1935 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1095 | | ''[[:d:Q6133752|James Falconer]]'' | 1856 | 1931 | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 1096 | [[Fichièr:Thomas Anderson Stuart.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q7793124|Thomas Peter Anderson Stuart]]'' | 1856 | 1920 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 1097 | [[Fichièr:James Keir Hardie by John Furley Lewis, 1902.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q332460|Keir Hardie]]'' | 1856 | 1915 | ''[[:d:Q207111|Q207111]]'' |- |style='text-align:right'| 1098 | [[Fichièr:Isla-stewart.png|center|128px]] | ''[[:d:Q18785835|Isla Stewart]]'' | 1856 | 1910 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 1099 | [[Fichièr:James Mardock.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q3075664|James Murdoch]]'' | 1856 | 1921 | [[Stonehaven]] |- |style='text-align:right'| 1100 | [[Fichièr:Matthew Reid.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q6791117|Matthew Reid]]'' | 1856 | 1947 | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 1101 | [[Fichièr:Chumps 1912.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q18202531|William Shea]]'' | 1856 | 1918 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1102 | | ''[[:d:Q6742635|Malcolm Smith]]'' | 1856 | 1935 | [[Shetland]] |- |style='text-align:right'| 1103 | | ''[[:d:Q7794201|Thomas Stewart]]'' | 1857 | 1942 | ''[[:d:Q1247411|Q1247411]]'' |- |style='text-align:right'| 1104 | [[Fichièr:Beveridge John 127 VIII. Universala Kongreso Esperantista – Albumo (cropped).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q23931597|John Beveridge]]'' | 1857 | 1943 | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 1105 | [[Fichièr:John Campbell (architect).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q6224985|John Campbell]]'' | 1857 | 1942 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1106 | | ''[[:d:Q20713513|Ned Cosgrove]]'' | 1858 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1107 | | ''[[:d:Q58815498|J. H. Ronaldson]]'' | 1858 | | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 1108 | | ''[[:d:Q2542556|Wallace Lindsay]]'' | 1858 | 1937 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 1109 | [[Fichièr:US Navy Medal of Honor (1862 original).png|center|128px]] | ''[[:d:Q7177118|Peter Stewart]]'' | 1858 | 1914 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1110 | | ''[[:d:Q4764256|Angus Stuart]]'' | 1858 | 1923 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1111 | | ''[[:d:Q21176923|Alexander Cleghorn]]'' | 1859 | 1922 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 1112 | [[Fichièr:StateLibQld 1 65799 Alexander Mayes.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4719570|Alexander Mayes]]'' | 1859 | 1941 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 1113 | | ''[[:d:Q5545069|George Tait]]'' | 1859 | 1882 | ''[[:d:Q646784|Q646784]]'' |- |style='text-align:right'| 1114 | [[Fichièr:William Orpen - Sir William McCormick.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q8019024|William Symington McCormick]]'' | 1859 | 1930 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1115 | | ''[[:d:Q17479224|James McKie]]'' | 1859 | 1910 | <some value><br/>''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 1116 | [[Fichièr:Archie hunter.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q633880|Archie Hunter]]'' | 1859 | 1894 | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 1117 | [[Fichièr:Samuel-Rutherford-Crockett.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q981852|Samuel Rutherford Crockett]]'' | 1859 | 1914 | ''[[:d:Q1011387|Q1011387]]'' |- |style='text-align:right'| 1118 | | ''[[:d:Q2699786|Colin Campbell]]'' | 1859 | 1928 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1119 | | ''[[:d:Q21537554|Robert Scot Skirving]]'' | 1859 | 1956 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 1120 | [[Fichièr:CRSmith.png|center|128px]] | ''[[:d:Q5081940|Charles Rattray Smith]]'' | 1859 | 1941 | ''[[:d:Q960571|Q960571]]'' |- |style='text-align:right'| 1121 | | ''[[:d:Q6139771|James Miller]]'' | 1860 | 1947 | ''[[:d:Q1247411|Q1247411]]'' |- |style='text-align:right'| 1122 | [[Fichièr:John Joseph Dougall (Hay).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q16027001|John Joseph Dougall]]'' | 1860 | 1934 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 1123 | | ''[[:d:Q42097839|George Gordon Fraser]]'' | 1860 | 1895 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1124 | [[Fichièr:AndrewKirkaldy.JPG|center|128px]] | ''[[:d:Q4757620|Andrew Kirkaldy]]'' | 1860 | 1934 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1125 | | ''[[:d:Q1679921|James Adam]]'' | 1860 | 1907 | ''[[:d:Q6414003|Q6414003]]'' |- |style='text-align:right'| 1126 | | ''[[:d:Q5214000|Dan McLeod]]'' | 1860 | 1958 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1127 | | ''[[:d:Q6233403|John Flaws Reid]]'' | 1860 | 1943 | ''[[:d:Q1282606|Q1282606]]'' |- |style='text-align:right'| 1128 | | ''[[:d:Q20713025|George Fernie]]'' | 1860 | 1915 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1129 | | ''[[:d:Q62390280|Alexander Fraser]]'' | 1860 | 1936 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1130 | [[Fichièr:JELaidlay.JPG|center|128px]] | ''[[:d:Q6267074|Johnny Laidlay]]'' | 1860 | 1940 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 1131 | | ''[[:d:Q19885446|Ben Campbell]]'' | 1861 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1132 | | ''[[:d:Q20713139|Fitz Boothby]]'' | 1861 | 1889 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1133 | | ''[[:d:Q3160922|James B. Niven]]'' | 1861 | 1933 | ''[[:d:Q646784|Q646784]]'' |- |style='text-align:right'| 1134 | | ''[[:d:Q2580672|William Stewart MacGeorge]]'' | 1861 | 1931 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 1135 | [[Fichièr:William Peddie.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q37736851|William Peddie]]'' | 1861 | 1946 | ''[[:d:Q931770|Q931770]]'' |- |style='text-align:right'| 1136 | [[Fichièr:James Ronald.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q6142396|James Ronald]]'' | 1861 | 1941 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1137 | | ''[[:d:Q4693067|Agnes Jekyll]]'' | 1861 | 1937 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1138 | | ''[[:d:Q5079462|Charles James William Grant]]'' | 1861 | 1932 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 1139 | | ''[[:d:Q6259113|John Stevenson]]'' | 1862 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1140 | | ''[[:d:Q19885443|Thomas Grossett]]'' | 1862 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1141 | [[Fichièr:James Lorrain Smith.png|center|128px]] | ''[[:d:Q3161228|James Lorrain Smith]]'' | 1862 | 1931 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 1142 | | ''[[:d:Q6249240|John Mooney]]'' | 1862 | 1950 | [[Orcadas]] |- |style='text-align:right'| 1143 | | ''[[:d:Q14948891|Haldane Burgess]]'' | 1862 | 1927 | ''[[:d:Q213485|Q213485]]'' |- |style='text-align:right'| 1144 | [[Fichièr:John Blackley - Queensland Politician.png|center|128px]] | ''[[:d:Q24845798|John Blackley]]'' | 1862 | 1952 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1145 | | ''[[:d:Q7182888|Philadelphus Bain Fraser]]'' | 1862 | 1940 | ''[[:d:Q213485|Q213485]]'' |- |style='text-align:right'| 1146 | | ''[[:d:Q4719442|Alexander Ludovic Duff]]'' | 1862 | 1933 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 1147 | | ''[[:d:Q13530078|Sir William Younger, 1st Baronet, of Auchen Castle]]'' | 1862 | 1937 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 1148 | | ''[[:d:Q26769752|Margaret Barnett]]'' | 1862 | 1933 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1149 | | ''[[:d:Q7964607|Walter Cox]]'' | 1863 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1150 | [[Fichièr:David McHattie Forbes (vol. 1, 1917).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q16023422|David McHattie Forbes]]'' | 1863 | 1937 | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 1151 | [[Fichièr:Laszlo - Winifred Anna Cavendish-Bentinck (née Dallas-Yorke), 6th Duchess of Portland, 1912.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q528836|Winifred Cavendish-Bentinck, Duchess of Portland]]'' | 1863 | 1954 | ''[[:d:Q1247411|Q1247411]]'' |- |style='text-align:right'| 1152 | | ''[[:d:Q6246849|John Marshall]]'' | 1864 | 1949 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1153 | [[Fichièr:James Teit.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q6144072|James Teit]]'' | 1864 | 1922 | [[Shetland]] |- |style='text-align:right'| 1154 | | ''[[:d:Q18810638|Christina Jamieson]]'' | 1864 | 1942 | ''[[:d:Q7416433|Q7416433]]'' |- |style='text-align:right'| 1155 | | ''[[:d:Q5213405|Dan Doyle]]'' | 1864 | 1918 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1156 | | ''[[:d:Q5341539|Edward Alexander Walker]]'' | 1864 | 1946 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1157 | [[Fichièr:Cosmo Lang, Prelate of the Order of Knights of St. John of Jerusalem.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q336344|Cosmo Gordon Lang]]'' | 1864 | 1945 | ''[[:d:Q1011189|Q1011189]]'' |- |style='text-align:right'| 1158 | [[Fichièr:Edward Little.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q5344155|Edward Little]]'' | 1864 | 1945 | ''[[:d:Q206934|Q206934]]'' |- |style='text-align:right'| 1159 | | ''[[:d:Q4931913|Bob Brand]]'' | 1865 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1160 | | ''[[:d:Q8009887|William Gillies]]'' | 1865 | 1932 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 1161 | | ''[[:d:Q60788149|Robert Gordon]]'' | 1865 | 1921 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 1162 | [[Fichièr:Elandslaagte 1.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q8017669|William Robertson]]'' | 1865 | 1949 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1163 | | ''[[:d:Q14949076|William Gay]]'' | 1865 | 1897 | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 1164 | | ''[[:d:Q29363668|Alexander Levie]]'' | 1865 | 1955 | [[Shetland]] |- |style='text-align:right'| 1165 | | ''[[:d:Q20821190|Sir Ewen John Maclean]]'' | 1865 | 1953 | [[Highlands]] |- |style='text-align:right'| 1166 | | ''[[:d:Q4275849|James McMillan]]'' | 1866 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1167 | | ''[[:d:Q6258336|John Smith]]'' | 1866 | 1911 | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 1168 | | ''[[:d:Q5734709|Herbert John Clifford Grierson]]'' | 1866 | 1960 | ''[[:d:Q213485|Q213485]]'' |- |style='text-align:right'| 1169 | [[Fichièr:Sir Arthur Keith.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q240596|Arthur Keith]]'' | 1866 | 1955 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 1170 | [[Fichièr:Arthur Robertson Cushny.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q711154|Arthur Robertson Cushny]]'' | 1866 | 1926 | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 1171 | | ''[[:d:Q6248086|John McLellan]]'' | 1867 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1172 | | ''[[:d:Q20054043|Archibald Stirling]]'' | 1867 | 1931 | ''[[:d:Q217838|Q217838]]'' |- |style='text-align:right'| 1173 | | ''[[:d:Q28835060|Adam Ogilvie]]'' | 1867 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1174 | | ''[[:d:Q6240869|John Irving]]'' | 1867 | 1942 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1175 | | ''[[:d:Q776254|George Mitchell]]'' | 1867 | 1937 | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 1176 | | ''[[:d:Q8015105|William Manson]]'' | 1867 | 1953 | [[Shetland]] |- |style='text-align:right'| 1177 | [[Fichièr:James Arthur Boyd.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q15996398|James Boyd]]'' | 1867 | 1941 | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 1178 | [[Fichièr:Millicent Duches of Sutherland.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1935518|Millicent Leveson-Gower, Duchess of Sutherland]]'' | 1867 | 1955 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 1179 | | ''[[:d:Q18640330|David Jardine]]'' | 1867 | | ''[[:d:Q216045|Q216045]]'' |- |style='text-align:right'| 1180 | | ''[[:d:Q66039017|Jimmy Jamieson]]'' | 1867 | | ''[[:d:Q216045|Q216045]]'' |- |style='text-align:right'| 1181 | | ''[[:d:Q8007622|William Davidson]]'' | 1867 | | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 1182 | | ''[[:d:Q1345298|James Wyllie Rodger]]'' | 1867 | 1897 | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 1183 | | ''[[:d:Q1680184|James Colville]]'' | 1868 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1184 | | ''[[:d:Q23035597|James Doonan]]'' | 1868 | 1932 | ''[[:d:Q204940|Q204940]]'' |- |style='text-align:right'| 1185 | | ''[[:d:Q5218814|Daniel Spiers]]'' | 1868 | | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 1186 | | ''[[:d:Q30080460|Joseph Laing Waugh]]'' | 1868 | | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 1187 | | ''[[:d:Q59588846|James Stuart Thomson]]'' | 1868 | | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 1188 | | ''[[:d:Q20712579|Roderick MacKenzie]]'' | 1868 | 1957 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1189 | | ''[[:d:Q5294841|Donald McIntosh]]'' | 1868 | 1957 | ''[[:d:Q806432|Q806432]]'' |- |style='text-align:right'| 1190 | | ''[[:d:Q7360761|Rolf Leslie]]'' | 1868 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1191 | | ''[[:d:Q55419695|A. A. Scot Skirving]]'' | 1868 | 1930 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 1192 | | ''[[:d:Q8021733|Willie Naughton]]'' | 1868 | 1906 | ''[[:d:Q744780|Q744780]]'' |- |style='text-align:right'| 1193 | | ''[[:d:Q7975058|Watty Allan]]'' | 1868 | 1943 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1194 | | ''[[:d:Q8013472|William James Lovie]]'' | 1868 | 1938 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 1195 | | ''[[:d:Q19037235|Angus MacLellan]]'' | 1869 | | ''[[:d:Q841059|Q841059]]'' |- |style='text-align:right'| 1196 | | ''[[:d:Q19879412|George Douglas]]'' | 1869 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1197 | | ''[[:d:Q28844164|Walter Reid]]'' | 1869 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1198 | | ''[[:d:Q40045984|Thomas Hugh Milroy]]'' | 1869 | 1950 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 1199 | [[Fichièr:Flora Murray 1914.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4794074|Flora Murray]]'' | 1869 | 1923 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1200 | | ''[[:d:Q5662198|Harold Robert Millar]]'' | 1869 | 1940 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1201 | | ''[[:d:Q5539862|George Grant Elmslie]]'' | 1869 | 1952 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 1202 | | ''[[:d:Q8004330|William Allan Neilson]]'' | 1869 | 1946 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1203 | | ''[[:d:Q8008314|William E. Somerville]]'' | 1869 | 1950 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1204 | [[Fichièr:John Flett portrait cropped from TA239.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1701784|John Flett]]'' | 1869 | 1947 | ''[[:d:Q208329|Q208329]]'' |- |style='text-align:right'| 1205 | | ''[[:d:Q3990692|Thomas McLeod]]'' | 1873 | 1960 | ''[[:d:Q165845|Q165845]]''<br/>[[Glasgow]] |- |style='text-align:right'| 1206 | | ''[[:d:Q65963999|Peter McCracken]]'' | 1869 | 1948 | ''[[:d:Q1016985|Q1016985]]'' |- |style='text-align:right'| 1207 | | ''[[:d:Q27887211|James Anderson]]'' | 1870 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1208 | | ''[[:d:Q16066744|Jock Wilson]]'' | 1870 | | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 1209 | | ''[[:d:Q19894401|John Reid]]'' | 1870 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1210 | | ''[[:d:Q5294843|Donald McKay]]'' | 1870 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1211 | | ''[[:d:Q1699099|John Aitken]]'' | 1870 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1212 | | ''[[:d:Q4138308|James Gillespie]]'' | 1870 | | ''[[:d:Q140090|Dunbartonshire]]'' |- |style='text-align:right'| 1213 | [[Fichièr:John McCartney.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4275760|John McCartney]]'' | 1870 | 1942 | ''[[:d:Q209135|Q209135]]'' |- |style='text-align:right'| 1214 | | ''[[:d:Q17627114|John Hubert Ward]]'' | 1870 | 1938 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1215 | | ''[[:d:Q42688424|Mary Middleton]]'' | 1870 | | ''[[:d:Q209142|Q209142]]'' |- |style='text-align:right'| 1216 | [[Fichièr:James Braid golf 1904.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1256718|James Braid]]'' | 1870 | 1950 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 1217 | | ''[[:d:Q2425660|Walter Rutherford]]'' | 1870 | 1936 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1218 | | ''[[:d:Q5497247|Frederick Alexander Macquisten]]'' | 1870 | 1940 | [[Inverclyde]] |- |style='text-align:right'| 1219 | [[Fichièr:Davidlandsborough.png|center|128px]] | ''[[:d:Q28358048|David Landsborough III]]'' | 1870 | 1957 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1220 | | ''[[:d:Q3472106|Sandy McMahon]]'' | 1870 | 1916 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1221 | | ''[[:d:Q126752|Alexander Munro]]'' | 1870 | 1934 | ''[[:d:Q165845|Q165845]]'' |- |style='text-align:right'| 1222 | | ''[[:d:Q6207353|Jock Henderson]]'' | 1871 | 1930 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1223 | | ''[[:d:Q45761514|Billy Fleming]]'' | 1871 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1224 | | ''[[:d:Q18576134|Elizabeth Macadam]]'' | 1871 | 1948 | ''[[:d:Q207111|Q207111]]'' |- |style='text-align:right'| 1225 | [[Fichièr:John Gilruth 1.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q6217706|John A. Gilruth]]'' | 1871 | 1937 | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 1226 | | ''[[:d:Q5231391|David Beveridge]]'' | 1871 | 1952 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1227 | | ''[[:d:Q1851007|William Jackson]]'' | 1871 | 1955 | ''[[:d:Q209142|Q209142]]'' |- |style='text-align:right'| 1228 | | ''[[:d:Q8004458|William Angus]]'' | 1871 | 1965 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 1229 | | ''[[:d:Q4719669|Alexander Mitchell]]'' | 1871 | 1934 | ''[[:d:Q1206965|Q1206965]]'' |- |style='text-align:right'| 1230 | | ''[[:d:Q6504032|Lawrence Ennis]]'' | 1871 | 1938 | ''[[:d:Q204940|Q204940]]'' |- |style='text-align:right'| 1231 | [[Fichièr:Crawford27.JPG|center|128px]] | ''[[:d:Q3703236|David Lindsay, 27th Earl of Crawford]]'' | 1871 | 1940 | ''[[:d:Q5314951|Q5314951]]'' |- |style='text-align:right'| 1232 | | ''[[:d:Q21176716|David Clouston]]'' | 1871 | 1948 | [[Orcadas]] |- |style='text-align:right'| 1233 | | ''[[:d:Q5163514|Constance Clyde]]'' | 1872 | 2000 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1234 | | ''[[:d:Q23818826|James]]'' | 1872 | 1932 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1235 | | ''[[:d:Q55639780|George Drummond (Cowdenbeath footballer)]]'' | 1872 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1236 | | ''[[:d:Q6200431|Jimmy Inglis]]'' | 1872 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1237 | | ''[[:d:Q7412352|Samuel Parker]]'' | 1872 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1238 | [[Fichièr:James H Sutherland.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q40098370|James H. Sutherland]]'' | 1872 | 1932 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1239 | | ''[[:d:Q19975134|Archibald Ritchie]]'' | 1872 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1240 | | ''[[:d:Q28024988|William J. Manson]]'' | 1872 | 1948 | [[Shetland]] |- |style='text-align:right'| 1241 | | ''[[:d:Q5717226|Henry Allan]]'' | 1877 | 1965 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 1242 | | ''[[:d:Q3182478|John Smith Archibald]]'' | 1872 | 1934 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1243 | | ''[[:d:Q60791837|John Russell]]'' | 1872 | 1905 | ''[[:d:Q209142|Q209142]]'' |- |style='text-align:right'| 1244 | | ''[[:d:Q7408043|Sam Ramsey]]'' | 1873 | 1956 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1245 | | ''[[:d:Q50808704|Gordon Ross]]'' | 1873 | 1946 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1246 | | ''[[:d:Q51077455|William Duthie]]'' | 1873 | 1933 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1247 | | ''[[:d:Q6132836|James Drever]]'' | 1873 | 1950 | ''[[:d:Q1434255|Q1434255]]'' |- |style='text-align:right'| 1248 | [[Fichièr:Thomas H Kirk.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q20712502|Thomas Henry Kirk]]'' | 1873 | 1940 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1249 | [[Fichièr:William McMaster Murdoch, photograph taken before 1911.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q347334|William McMaster Murdoch]]'' | 1873 | 1912 | ''[[:d:Q1011670|Q1011670]]'' |- |style='text-align:right'| 1250 | | ''[[:d:Q60748183|Thomas Barron]]'' | 1873 | 1943 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 1251 | | ''[[:d:Q47453493|William P. Gibson]]'' | 1873 | 1932 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1252 | [[Fichièr:ManCity1904.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4911843|Billie Gillespie]]'' | 1873 | 1942 | ''[[:d:Q124661|Q124661]]'' |- |style='text-align:right'| 1253 | | ''[[:d:Q19364198|John Young Hunter]]'' | 1874 | 1955 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1254 | | ''[[:d:Q47185|Anne Anderson]]'' | 1874 | 1952 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1255 | | ''[[:d:Q3569092|Willie Michael]]'' | 1874 | 2000 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1256 | | ''[[:d:Q62575701|Hugh Ferguson Watson]]'' | 1874 | 1946 | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 1257 | [[Fichièr:John Muir South African doctor.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1701160|John Muir]]'' | 1874 | 1947 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1258 | | ''[[:d:Q28011832|John McKie]]'' | 1874 | 1924 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1259 | [[Fichièr:Lewis Spence writer.png|center|128px]] | ''[[:d:Q325589|Lewis Spence]]'' | 1874 | 1955 | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 1260 | | ''[[:d:Q16066852|Hugh Morgan]]'' | 1875 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1261 | [[Fichièr:Tom Hutchinson.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q19892746|Tom Hutchinson]]'' | 1875 | 1900 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1262 | | ''[[:d:Q22097811|William Miller]]'' | 1875 | 1915 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1263 | | ''[[:d:Q1906406|Mary Violet Graeme]]'' | 1875 | 1951 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1264 | [[Fichièr:John Robertson, 1935.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q6255218|John Robertson]]'' | 1875 | 1952 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1265 | | ''[[:d:Q1278792|William Wright Smith]]'' | 1875 | 1956 | ''[[:d:Q3257725|Q3257725]]'' |- |style='text-align:right'| 1266 | | ''[[:d:Q4933321|Bob McCowan]]'' | 1875 | 1941 | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 1267 | | ''[[:d:Q16596683|Robert Patterson]]'' | 1875 | 2000 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1268 | | ''[[:d:Q4786214|Archibald Birkmyre]]'' | 1875 | 1935 | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 1269 | | ''[[:d:Q15998883|Walter Ritchie Rollo]]'' | 1875 | 1956 | ''[[:d:Q204940|Q204940]]'' |- |style='text-align:right'| 1270 | [[Fichièr:Hon.John Wallace Downie.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q6262793|John Wallace Downie]]'' | 1876 | 1940 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1271 | | ''[[:d:Q17017198|John L. Ritchie]]'' | 1876 | | ''[[:d:Q140090|Dunbartonshire]]'' |- |style='text-align:right'| 1272 | | ''[[:d:Q20713679|James Kinnell]]'' | 1876 | 1918 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1273 | | ''[[:d:Q20877334|Peter Walker]]'' | 1876 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1274 | | ''[[:d:Q8015499|William McMillan]]'' | 1876 | 1958 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1275 | [[Fichièr:Pipe Major John Grant c. 1911 in full regalia.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q18160294|John Grant]]'' | 1876 | 1961 | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 1276 | | ''[[:d:Q19585630|Christian Jane Fergusson]]'' | 1876 | 1957 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1277 | | ''[[:d:Q7790339|Thomas Haining Gillespie]]'' | 1876 | 1967 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1278 | | ''[[:d:Q6264517|John Wilson]]'' | 1876 | 1957 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1279 | | ''[[:d:Q19878904|Alex Campbell]]'' | 1876 | 1942 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1280 | | ''[[:d:Q5537952|George Claus Rankin]]'' | 1877 | 1946 | ''[[:d:Q209142|Q209142]]'' |- |style='text-align:right'| 1281 | | ''[[:d:Q7147010|Patrick Leonard]]'' | 1877 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1282 | | ''[[:d:Q16206213|John Cross]]'' | 1877 | 1954 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1283 | [[Fichièr:Ralph McElhaney - 1897.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q19561478|Ralph McElhaney]]'' | 1877 | 1930 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1284 | | ''[[:d:Q21176765|John Graham, Jr.]]'' | 1877 | 1915 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1285 | | ''[[:d:Q55367493|John Law]]'' | 1877 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1286 | | ''[[:d:Q5203616|D. H. MacGregor]]'' | 1877 | 1953 | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 1287 | | ''[[:d:Q457446|Thomas Murray]]'' | 1877 | 1944 | ''[[:d:Q209142|Q209142]]'' |- |style='text-align:right'| 1288 | | ''[[:d:Q19818774|Charles Thorn]]'' | 1877 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1289 | [[Fichièr:James Bellingham.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q20806962|James Bellingham]]'' | 1878 | 1955 | ''[[:d:Q1229763|Q1229763]]'' |- |style='text-align:right'| 1290 | | ''[[:d:Q28815282|John McAvoy]]'' | 1878 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1291 | | ''[[:d:Q6245733|John M. Caie]]'' | 1878 | 1949 | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 1292 | | ''[[:d:Q15220497|Andrew Swann]]'' | 1878 | | ''[[:d:Q1011670|Q1011670]]'' |- |style='text-align:right'| 1293 | [[Fichièr:Cforbes.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q5081839|Charles R. Forbes]]'' | 1878 | 1952 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1294 | [[Fichièr:MawsonMcKayDavid.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1644911|Alistair Mackay]]'' | 1878 | 1914 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1295 | | ''[[:d:Q2849144|Andy McGuigan]]'' | 1878 | 1948 | ''[[:d:Q1016985|Q1016985]]'' |- |style='text-align:right'| 1296 | | ''[[:d:Q21934137|John McInnes]]'' | 1878 | 1950 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1297 | | ''[[:d:Q5301823|Douglas Monypenny]]'' | 1878 | 1900 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 1298 | | ''[[:d:Q19893247|Fred Mackenzie]]'' | 1879 | 1938 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1299 | | ''[[:d:Q55603576|Alex MacLean (footballer)]]'' | 1879 | 1917 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1300 | | ''[[:d:Q64667060|Robert Proctor]]'' | 1879 | 1931 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1301 | | ''[[:d:Q4758044|Andrew Mitchell]]'' | 1879 | 1899 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1302 | [[Fichièr:Robert Gardiner - (1920-1930) (16682253679).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q2378690|Robert Gardiner]]'' | 1879 | 1945 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 1303 | | ''[[:d:Q20807721|Jock Hamilton]]'' | 1879 | 1925 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 1304 | [[Fichièr:William Hew Clark-Kennedy VC.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q8012284|William Clark-Kennedy]]'' | 1879 | 1961 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 1305 | | ''[[:d:Q5593048|Graham Maitland]]'' | 1879 | 1914 | ''[[:d:Q1011387|Q1011387]]'' |- |style='text-align:right'| 1306 | | ''[[:d:Q13522508|Ronald Richardson Potter]]'' | 1879 | 1911 | ''[[:d:Q207111|Q207111]]'' |- |style='text-align:right'| 1307 | | ''[[:d:Q2892206|David Petrie]]'' | 1879 | 1961 | ''[[:d:Q806432|Q806432]]'' |- |style='text-align:right'| 1308 | | ''[[:d:Q24197284|Thomas Matthew Finlay]]'' | 1879 | 1954 | [[Shetland]] |- |style='text-align:right'| 1309 | | ''[[:d:Q605477|Tom Nicolson]]'' | 1879 | 1951 | [[Argyll e Bute]] |- |style='text-align:right'| 1310 | [[Fichièr:Herbert Craik.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q16066958|Herbert Craik]]'' | 1880 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1311 | | ''[[:d:Q19873267|David Bell]]'' | 1880 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1312 | | ''[[:d:Q25635044|James MacLeod]]'' | 1880 | 1947 | ''[[:d:Q1167098|Q1167098]]'' |- |style='text-align:right'| 1313 | | ''[[:d:Q16901312|David Wilson]]'' | 1880 | 1926 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1314 | | ''[[:d:Q6141190|James Peter Speid Jamieson]]'' | 1880 | 1963 | [[Shetland]] |- |style='text-align:right'| 1315 | | ''[[:d:Q4262316|Ernest Linton]]'' | 1880 | 1957 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1316 | | ''[[:d:Q5077468|Charles Exeter Devereux Crombie]]'' | 1885 | 1967 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1317 | [[Fichièr:Bertie Charles Forbes.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q718435|Bertie Charles Forbes]]'' | 1880 | 1954 | ''[[:d:Q1009938|Q1009938]]'' |- |style='text-align:right'| 1318 | | ''[[:d:Q522801|Alexander Hall]]'' | 1880 | 1943 | ''[[:d:Q1016944|Q1016944]]'' |- |style='text-align:right'| 1319 | [[Fichièr:1912 William Kinnear.JPG|center|128px]] | ''[[:d:Q1680129|William Kinnear]]'' | 1880 | 1974 | ''[[:d:Q6781209|Q6781209]]'' |- |style='text-align:right'| 1320 | | ''[[:d:Q15997819|William McIntyre]]'' | 1881 | 1949 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1321 | | ''[[:d:Q10498103|Charlie Clark]]'' | 1881 | 1930 | ''[[:d:Q207111|Q207111]]'' |- |style='text-align:right'| 1322 | | ''[[:d:Q1551987|Sophia Gorham]]'' | 1881 | 1969 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1323 | | ''[[:d:Q1677017|Jack Diment]]'' | 1881 | 2000 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1324 | | ''[[:d:Q5536621|George Bain]]'' | 1881 | 1968 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1325 | | ''[[:d:Q6200805|Jimmy McLean]]'' | 1881 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1326 | | ''[[:d:Q5043133|Carlyle Gifford]]'' | 1881 | 1975 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 1327 | [[Fichièr:Dr. Robert C. Wallace - (ca. 1931) (16842517976).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q7342879|Robert Charles Wallace]]'' | 1881 | 1955 | [[Orcadas]] |- |style='text-align:right'| 1328 | | ''[[:d:Q59628830|William Moir Calder]]'' | 1881 | 1960 | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 1329 | [[Fichièr:J Montgomery - 1907.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q27972778|John Montgomery]]'' | 1881 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1330 | | ''[[:d:Q1634464|Hugh Marwick]]'' | 1881 | 1965 | ''[[:d:Q1551897|Q1551897]]'' |- |style='text-align:right'| 1331 | | ''[[:d:Q6224918|John Cameron]]'' | 1881 | 1953 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1332 | [[Fichièr:Leslie Cheape, playing polo, 1911.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q6530705|Leslie St. Clair Cheape]]'' | 1882 | 1916 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 1333 | | ''[[:d:Q55419697|Bill Hodge]]'' | 1882 | 1958 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1334 | | ''[[:d:Q2544299|Alexander Gray]]'' | 1882 | 1968 | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 1335 | | ''[[:d:Q4243070|William Grant Craib]]'' | 1882 | 1933 | ''[[:d:Q54809|Banff]]'' |- |style='text-align:right'| 1336 | | ''[[:d:Q16059325|George Kennedy]]'' | 1882 | 1917 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1337 | | ''[[:d:Q21997402|George Badenoch]]'' | 1882 | 1915 | ''[[:d:Q1012300|Q1012300]]'' |- |style='text-align:right'| 1338 | | ''[[:d:Q1136106|Robert Morrison MacIver]]'' | 1882 | 1970 | ''[[:d:Q165845|Q165845]]'' |- |style='text-align:right'| 1339 | | ''[[:d:Q1770576|John Sewell]]'' | 1882 | 1947 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 1340 | [[Fichièr:Hugh Dowding.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q263128|Hugh Dowding, 1st Baron Dowding]]'' | 1882 | 1970 | ''[[:d:Q646784|Q646784]]'' |- |style='text-align:right'| 1341 | [[Fichièr:Jennie Adamson.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q6153138|Janet Adamson]]'' | 1882 | 1962 | ''[[:d:Q1011387|Q1011387]]'' |- |style='text-align:right'| 1342 | | ''[[:d:Q7349793|Robert Sievwright]]'' | 1882 | 1947 | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 1343 | | ''[[:d:Q1701838|John Stewart McDiarmid]]'' | 1882 | 1965 | ''[[:d:Q1247411|Q1247411]]'' |- |style='text-align:right'| 1344 | | ''[[:d:Q10363202|Robert Prentice]]'' | 1883 | 1960 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1345 | | ''[[:d:Q16067051|John Harper]]'' | 1883 | | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 1346 | | ''[[:d:Q20877258|Peter Robertson]]'' | 1883 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1347 | | ''[[:d:Q60744846|Willie McDonald]]'' | 1883 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1348 | | ''[[:d:Q23900929|John Marchbank]]'' | 1883 | 1946 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 1349 | [[Fichièr:John Taine WS3112.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q548140|Eric Temple Bell]]'' | 1883 | 1960 | ''[[:d:Q1016944|Q1016944]]'' |- |style='text-align:right'| 1350 | | ''[[:d:Q5726351|Henry Nicoll]]'' | 1883 | 1948 | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 1351 | [[Fichièr:George Wallach.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q21003984|George Wallach]]'' | 1883 | 1980 | ''[[:d:Q1012300|Q1012300]]'' |- |style='text-align:right'| 1352 | [[Fichièr:A Wrecked Railway Bridge Near The Hindenburg Line Near Villers Guislain (1917) (Art IWM Art 246).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q15410008|Keith Henderson]]'' | 1883 | 1982 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1353 | | ''[[:d:Q6501623|Laurie Kelly, Sr.]]'' | 1883 | 1955 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1354 | [[Fichièr:Lord-Ninian-Crichton-Stuart-by-Aberdare-Blog.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q6679825|Lord Ninian Crichton-Stuart]]'' | 1883 | 1915 | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 1355 | | ''[[:d:Q16058647|James Blair]]'' | 1883 | 1913 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1356 | [[Fichièr:Lady Elphinstone wife of 16th Baron, née Lady Mary Frances Bowes Lyon.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q6779476|Mary Elphinstone, Lady Elphinstone]]'' | 1883 | 1961 | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 1357 | [[Fichièr:George Duncan golf c1920b.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q2478409|George Duncan]]'' | 1883 | 1964 | ''[[:d:Q6823672|Q6823672]]'' |- |style='text-align:right'| 1358 | | ''[[:d:Q28593739|Samuel Jack]]'' | 1884 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1359 | | ''[[:d:Q1803806|John Buchanan]]'' | 1884 | 1943 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1360 | | ''[[:d:Q56248089|Alexander Steuart]]'' | 1884 | 1960 | ''[[:d:Q204940|Q204940]]'' |- |style='text-align:right'| 1361 | | ''[[:d:Q5393986|Ernest Wedderburn]]'' | 1884 | 1958 | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 1362 | | ''[[:d:Q28006725|Harley Anderson]]'' | 1884 | 1934 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1363 | [[Fichièr:Frank Pud Glass, Montreal Wanderers.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q5486868|Frank Glass]]'' | 1884 | 1965 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1364 | | ''[[:d:Q16003843|David Henderson]]'' | 1884 | 1965 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1365 | | ''[[:d:Q3436786|Jimmy Turnbull]]'' | 1884 | | ''[[:d:Q217838|Q217838]]'' |- |style='text-align:right'| 1366 | | ''[[:d:Q8007489|William D. Marshall]]'' | 1884 | 1971 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1367 | | ''[[:d:Q20876569|Eddie McMahon]]'' | 1885 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1368 | | ''[[:d:Q552544|James Soutter]]'' | 1885 | 1966 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 1369 | | ''[[:d:Q5318665|Dyke White]]'' | 1885 | 1933 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 1370 | | ''[[:d:Q8025419|Winifred Rushforth]]'' | 1885 | 1983 | ''[[:d:Q204940|Q204940]]'' |- |style='text-align:right'| 1371 | | ''[[:d:Q16067193|Ronald McKenzie]]'' | 1885 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1372 | | ''[[:d:Q21465995|William Mervyn Glass]]'' | 1885 | 1965 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1373 | | ''[[:d:Q21997632|Tom Peebles]]'' | 1885 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1374 | | ''[[:d:Q47541615|John Murdoch]]'' | 1885 | 1939 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 1375 | [[Fichièr:Duncan Grant with John Maynard Keynes.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q766166|Duncan Grant]]'' | 1885 | 1978 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1376 | | ''[[:d:Q41673006|Robert Charles Murchie]]'' | 1885 | 1947 | ''[[:d:Q1010008|Q1010008]]'' |- |style='text-align:right'| 1377 | | ''[[:d:Q2086299|Philip Langstaffe Ord Guy]]'' | 1885 | 1952 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1378 | | ''[[:d:Q5423971|F. Marian McNeill]]'' | 1885 | 1973 | ''[[:d:Q5883129|Q5883129]]'' |- |style='text-align:right'| 1379 | | ''[[:d:Q5415328|Evan Bruce-Gardyne]]'' | 1885 | 1949 | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 1380 | | ''[[:d:Q10496199|Hugh Adamson]]'' | 1885 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1381 | [[Fichièr:Sir Wilson Jameson.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4020294|Wilson Jameson]]'' | 1885 | 1962 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1382 | | ''[[:d:Q976509|Margaret Hasluck]]'' | 1885 | 1948 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1383 | | ''[[:d:Q711028|Arthur Young]]'' | 1885 | 1977 | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 1384 | [[Fichièr:L M Speirs 1908 Scotland Rugby.png|center|128px]] | ''[[:d:Q6687848|Louis Moritz Speirs]]'' | 1885 | 1949 | [[Clackmannanshire]] |- |style='text-align:right'| 1385 | | ''[[:d:Q20620645|Donald Sinclair]]'' | 1885 | 1932 | ''[[:d:Q223212|Q223212]]'' |- |style='text-align:right'| 1386 | | ''[[:d:Q7816156|Tom Helm]]'' | 1886 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1387 | | ''[[:d:Q10851213|John Johnstone Paterson]]'' | 1886 | 1971 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1388 | | ''[[:d:Q55639337|Bobby Tait (Cowdenbeath footballer)]]'' | 1886 | 1950 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1389 | [[Fichièr:Arthur Mailey c1910.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q2865222|Arthur Mailey]]'' | 1886 | 1967 | [[Shetland]] |- |style='text-align:right'| 1390 | [[Fichièr:J Gordon - 1910 - Coventry City.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q27981579|John Gordon]]'' | 1886 | 1971 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1391 | [[Fichièr:ED Williamson.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q41723860|Erskine Douglas Williamson]]'' | 1886 | 1923 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1392 | | ''[[:d:Q6207479|Jock Tait]]'' | 1886 | 1945 | ''[[:d:Q213485|Q213485]]'' |- |style='text-align:right'| 1393 | | ''[[:d:Q4290365|Vasily Mendeleev]]'' | 1886 | 1922 | ''[[:d:Q1016944|Q1016944]]'' |- |style='text-align:right'| 1394 | | ''[[:d:Q7599553|Stanley Cursiter]]'' | 1887 | 1976 | ''[[:d:Q208329|Q208329]]'' |- |style='text-align:right'| 1395 | | ''[[:d:Q2829342|Al Herman]]'' | 1887 | 1967 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1396 | | ''[[:d:Q16208946|William Gibiral Hay]]'' | 1887 | 1978 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1397 | | ''[[:d:Q304752|Edwin Muir]]'' | 1887 | 1959 | ''[[:d:Q5250977|Q5250977]]'' |- |style='text-align:right'| 1398 | | ''[[:d:Q3180850|J. A. Hunter]]'' | 1887 | 1963 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1399 | | ''[[:d:Q5320326|Dòmhnall Ruadh Chorùna]]'' | 1887 | 1967 | ''[[:d:Q789357|Q789357]]'' |- |style='text-align:right'| 1400 | [[Fichièr:Queen Victoria Eugenia of Spain.jpg|center|128px]] | [[Victoria Eugenia de Battenberg]] | 1887 | 1969 | ''[[:d:Q42049|Q42049]]'' |- |style='text-align:right'| 1401 | | ''[[:d:Q20621655|James Thomson]]'' | 1888 | | ''[[:d:Q7820910|Q7820910]]'' |- |style='text-align:right'| 1402 | | ''[[:d:Q55622449|Matt Paterson (footballer, born 1888)]]'' | 1888 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1403 | | ''[[:d:Q4719483|Alexander MacRae]]'' | 1888 | 1938 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1404 | [[Fichièr:Mary Broadfoot Walker 1920s.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q3296254|Mary Broadfoot Walker]]'' | 1888 | 1974 | ''[[:d:Q1017196|Q1017196]]'' |- |style='text-align:right'| 1405 | [[Fichièr:James Edward Tait VC.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q6133382|James Edward Tait]]'' | 1888 | 1918 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1406 | | ''[[:d:Q5056015|Cecil Coles]]'' | 1888 | 1918 | ''[[:d:Q1011387|Q1011387]]'' |- |style='text-align:right'| 1407 | | ''[[:d:Q5537297|George Broun-Lindsay]]'' | 1888 | 1964 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 1408 | [[Fichièr:B McTavish 1912.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4933385|Bob McTavish]]'' | 1888 | 1972 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1409 | | ''[[:d:Q46342882|Peter Fraser]]'' | 1888 | 1950 | [[Shetland]] |- |style='text-align:right'| 1410 | | ''[[:d:Q5393251|Ernest Henry Woollacott]]'' | 1888 | 1977 | ''[[:d:Q5000350|Q5000350]]'' |- |style='text-align:right'| 1411 | | ''[[:d:Q28001242|Walter Hogg]]'' | 1889 | 1949 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1412 | [[Fichièr:INF3-49 Sir John Reith Artist Wooding.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q320851|John Reith, 1st Baron Reith]]'' | 1889 | 1971 | [[Stonehaven]] |- |style='text-align:right'| 1413 | | ''[[:d:Q3577168|Æneas MacKenzie]]'' | 1889 | 1962 | ''[[:d:Q165845|Q165845]]'' |- |style='text-align:right'| 1414 | | ''[[:d:Q6226049|John Christie Wright]]'' | 1889 | 1917 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 1415 | | ''[[:d:Q6140104|James Mowat]]'' | 1889 | 1962 | [[Orcadas]] |- |style='text-align:right'| 1416 | [[Fichièr:Guillermo Leslie.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q9374854|William Leslie]]'' | 1890 | 2000 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1417 | [[Fichièr:Hutchison, Graham Seton.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q5593220|Graham Seton Hutchison]]'' | 1890 | 1946 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1418 | | ''[[:d:Q20822828|William Frater]]'' | 1890 | 1974 | ''[[:d:Q204940|Q204940]]'' |- |style='text-align:right'| 1419 | | ''[[:d:Q8021694|Willie McStay]]'' | 1890 | 1973 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1420 | | ''[[:d:Q5488481|Frank Mitchell]]'' | 1890 | | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 1421 | | ''[[:d:Q2514387|James Reid, Baron Reid]]'' | 1890 | 1975 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 1422 | | ''[[:d:Q4693092|Agnes Mure Mackenzie]]'' | 1891 | 1956 | ''[[:d:Q165845|Q165845]]'' |- |style='text-align:right'| 1423 | [[Fichièr:Angus McLagan.tif|center|128px]] | ''[[:d:Q4764201|Angus McLagan]]'' | 1891 | 1956 | ''[[:d:Q204940|Q204940]]'' |- |style='text-align:right'| 1424 | [[Fichièr:Margaret Fairlie.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q6759389|Margaret Fairlie]]'' | 1891 | 1963 | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 1425 | | ''[[:d:Q7344432|Robert Forgan]]'' | 1891 | 1976 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1426 | | ''[[:d:Q6142225|James Robert Smith]]'' | 1891 | | ''[[:d:Q5663885|Q5663885]]'' |- |style='text-align:right'| 1427 | [[Fichièr:Dr Tom J Honeyman by Leslie Hunter c.1930.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q7816226|Tom Honeyman]]'' | 1891 | 1971 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1428 | | ''[[:d:Q18351007|Alex Rainnie]]'' | 1891 | 1965 | ''[[:d:Q806432|Q806432]]'' |- |style='text-align:right'| 1429 | [[Fichièr:1891 Maurice-04.JPG|center|128px]] | ''[[:d:Q2351869|Prince Maurice of Battenberg]]'' | 1891 | 1914 | ''[[:d:Q42049|Q42049]]'' |- |style='text-align:right'| 1430 | | ''[[:d:Q8009651|William Gammie Ogg]]'' | 1891 | 1979 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 1431 | | ''[[:d:Q22672537|Joan S. Grigsby]]'' | 1891 | 1937 | ''[[:d:Q646784|Q646784]]'' |- |style='text-align:right'| 1432 | | ''[[:d:Q8020089|William Watson Smith]]'' | 1892 | | ''[[:d:Q806432|Q806432]]'' |- |style='text-align:right'| 1433 | | ''[[:d:Q5372068|Emily Blair]]'' | 1892 | 1963 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1434 | | ''[[:d:Q7493152|Sheila Stuart]]'' | 1892 | 1974 | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 1435 | | ''[[:d:Q4895208|Bert MacLachlan]]'' | 1892 | 1956 | ''[[:d:Q1011387|Q1011387]]'' |- |style='text-align:right'| 1436 | | ''[[:d:Q4786284|Archibald Dawson]]'' | 1892 | 1938 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1437 | | ''[[:d:Q4720343|Alexander Watt]]'' | 1892 | 1985 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 1438 | [[Fichièr:Hugh MacDiarmid - geograph.org.uk - 1518563.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q981981|Hugh MacDiarmid]]'' | 1892 | 1978 | ''[[:d:Q1014104|Q1014104]]'' |- |style='text-align:right'| 1439 | [[Fichièr:Mab Copland Lineman, 1922 retouch.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q40012291|Mab Copland Lineman]]'' | 1892 | 1957 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 1440 | | ''[[:d:Q27830700|George Ramsay]]'' | 1892 | 1918 | ''[[:d:Q208121|Q208121]]'' |- |style='text-align:right'| 1441 | | ''[[:d:Q7050077|Nora Connolly O'Brien]]'' | 1892 | 1981 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1442 | | ''[[:d:Q5656640|Hardy Wright]]'' | 1893 | 1974 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 1443 | | ''[[:d:Q6250569|John Noble Kennedy]]'' | 1893 | 1970 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 1444 | | ''[[:d:Q6200794|Jimmy McKinnell]]'' | 1893 | 1972 | ''[[:d:Q1011670|Q1011670]]'' |- |style='text-align:right'| 1445 | [[Fichièr:Alexander Knox Helm 1951.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q3817378|Alexander Knox Helm]]'' | 1893 | 1964 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1446 | | ''[[:d:Q53776867|Margaret Menzies Campbell]]'' | 1893 | 1990 | ''[[:d:Q207111|Q207111]]'' |- |style='text-align:right'| 1447 | [[Fichièr:Bissettvc.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q8007628|William Davidson Bissett]]'' | 1893 | 1971 | ''[[:d:Q1247411|Q1247411]]'' |- |style='text-align:right'| 1448 | [[Fichièr:Barron-cf.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q5145111|Colin Fraser Barron]]'' | 1893 | 1958 | ''[[:d:Q806432|Q806432]]'' |- |style='text-align:right'| 1449 | [[Fichièr:John Anderson, 1926.jpeg|center|128px]] | ''[[:d:Q3296918|John Anderson]]'' | 1893 | 1962 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1450 | | ''[[:d:Q5544929|George Stuart Henderson]]'' | 1893 | 1920 | ''[[:d:Q211113|Q211113]]'' |- |style='text-align:right'| 1451 | | ''[[:d:Q4798354|Arthur Cram]]'' | 1894 | 1954 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1452 | | ''[[:d:Q8004575|William Arthur]]'' | 1894 | 1979 | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 1453 | | ''[[:d:Q658644|William Aitken]]'' | 1894 | 1973 | ''[[:d:Q1016944|Q1016944]]'' |- |style='text-align:right'| 1454 | | ''[[:d:Q961023|Charlie Bell]]'' | 1894 | 1939 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1455 | [[Fichièr:Jmaes Kerr - Brentford FC.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q18715781|James Kerr]]'' | 1894 | 1978 | ''[[:d:Q564495|Q564495]]'' |- |style='text-align:right'| 1456 | | ''[[:d:Q2835451|Dave Willis]]'' | 1895 | 1973 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1457 | | ''[[:d:Q5981035|Ian Bruce-Gardyne]]'' | 1895 | 1964 | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 1458 | | ''[[:d:Q8021886|Willie White]]'' | 1895 | 1974 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1459 | | ''[[:d:Q962409|James Learmonth]]'' | 1895 | 1967 | ''[[:d:Q996643|Q996643]]'' |- |style='text-align:right'| 1460 | [[Fichièr:Ritchie Macdonald.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q7336672|Ritchie Macdonald]]'' | 1895 | 1987 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1461 | | ''[[:d:Q7966093|Walter Scott-Elliot]]'' | 1895 | 1977 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1462 | | ''[[:d:Q5076752|Charles Davidson]]'' | 1896 | 1936 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1463 | | ''[[:d:Q8010751|William Hamilton]]'' | 1896 | 1917 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1464 | | ''[[:d:Q20713882|Thomas Seller Wallace]]'' | 1896 | 1935 | ''[[:d:Q806432|Q806432]]'' |- |style='text-align:right'| 1465 | | ''[[:d:Q55367977|Ernie Anderson]]'' | 1896 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1466 | [[Fichièr:JohnDuncan.JPG|center|128px]] | ''[[:d:Q6266638|Johnny Duncan]]'' | 1896 | 1966 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 1467 | | ''[[:d:Q7365168|Ronald Penney]]'' | 1896 | 1964 | ''[[:d:Q206934|Q206934]]'' |- |style='text-align:right'| 1468 | [[Fichièr:John Dedman.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q15489457|John Dedman]]'' | 1896 | 1973 | ''[[:d:Q550606|Q550606]]'' |- |style='text-align:right'| 1469 | | ''[[:d:Q3767793|Giovanni Moscardini]]'' | 1897 | 1985 | ''[[:d:Q216802|Q216802]]'' |- |style='text-align:right'| 1470 | | ''[[:d:Q4909311|Bill Harper]]'' | 1897 | 1989 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1471 | | ''[[:d:Q722549|Billy Birrell]]'' | 1897 | 1968 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1472 | [[Fichièr:Juno and the Paycock Movie Poster.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q171450|John Laurie]]'' | 1897 | 1980 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1473 | [[Fichièr:Jane Haining Portrait.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q595695|Jane Haining]]'' | 1897 | 1944 | ''[[:d:Q5315672|Q5315672]]'' |- |style='text-align:right'| 1474 | | ''[[:d:Q6760006|Margaret Wedgwood Benn]]'' | 1897 | 1991 | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 1475 | | ''[[:d:Q3948331|Sandy Archibald]]'' | 1897 | 1946 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 1476 | | ''[[:d:Q4266021|Arthur Lochhead]]'' | 1897 | 1966 | ''[[:d:Q211925|Q211925]]'' |- |style='text-align:right'| 1477 | | ''[[:d:Q4706282|Alan Burns, 4th Baron Inverclyde]]'' | 1897 | 1957 | [[Inverclyde]] |- |style='text-align:right'| 1478 | | ''[[:d:Q26212482|Mattha Smith]]'' | 1897 | 1953 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1479 | | ''[[:d:Q20620674|Iain Eairdsidh MacAsgaill]]'' | 1898 | 1934 | ''[[:d:Q682618|Q682618]]'' |- |style='text-align:right'| 1480 | | ''[[:d:Q3435422|Robert Howie]]'' | 1898 | 1992 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1481 | | ''[[:d:Q7175573|Peter MacDougall]]'' | 1898 | 1955 | ''[[:d:Q213485|Q213485]]'' |- |style='text-align:right'| 1482 | | ''[[:d:Q4721379|Alexina Calvert]]'' | 1898 | 2008 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1483 | | ''[[:d:Q4769440|Annie Turnbull]]'' | 1898 | 2010 | ''[[:d:Q204940|Q204940]]'' |- |style='text-align:right'| 1484 | | ''[[:d:Q3182144|John Murray]]'' | 1898 | 1975 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1485 | | ''[[:d:Q6240546|John Hutton]]'' | 1898 | 1970 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1486 | | ''[[:d:Q4719920|Alexander Raven Thomson]]'' | 1899 | 1955 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1487 | | ''[[:d:Q10465653|John Gordon]]'' | 1899 | 1964 | ''[[:d:Q1011387|Q1011387]]'' |- |style='text-align:right'| 1488 | | ''[[:d:Q550359|David Broadfoot]]'' | 1899 | 1953 | ''[[:d:Q1001935|Q1001935]]'' |- |style='text-align:right'| 1489 | | ''[[:d:Q3037927|Doug Davies]]'' | 1899 | 1987 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1490 | | ''[[:d:Q28816237|Fred McLachlan]]'' | 1899 | 1982 | ''[[:d:Q1011387|Q1011387]]'' |- |style='text-align:right'| 1491 | | ''[[:d:Q21030849|Sutherland Scott]]'' | 1900 | 2000 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1492 | | ''[[:d:Q28555967|Jean Taylor Smith]]'' | 1901 | 1990 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1493 | | ''[[:d:Q55647988|Jim Scott (trade unionist)]]'' | 1900 | 1962 | ''[[:d:Q204940|Q204940]]'' |- |style='text-align:right'| 1494 | | ''[[:d:Q2833119|Alexander Gillies]]'' | 1900 | 1980 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1495 | | ''[[:d:Q4931801|Bob Bennie]]'' | 1900 | 1972 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1496 | | ''[[:d:Q5228716|Dave Edwards]]'' | 1900 | 1946 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1497 | [[Fichièr:James Harper McDonald.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q6135597|James Harper McDonald]]'' | 1900 | 1973 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1498 | | ''[[:d:Q1435015|Laurence Jackson]]'' | 1900 | 1984 | ''[[:d:Q209142|Q209142]]'' |- |style='text-align:right'| 1499 | | ''[[:d:Q34184427|George Jessiman]]'' | 1900 | 1986 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1500 | | ''[[:d:Q5460299|Flora Garry]]'' | 1900 | 2000 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 1501 | | ''[[:d:Q16734109|Estelle Akofio-Sowah]]'' | 1901 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1502 | | ''[[:d:Q20090539|Mike Dailly]]'' | 1901 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1503 | | ''[[:d:Q5536235|George Anderson]]'' | 1901 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1504 | [[Fichièr:Duncan Munro, Toronto Granites.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q284823|Dunc Munro]]'' | 1901 | 1958 | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 1505 | [[Fichièr:Leslie-mitchell.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q650800|James Leslie Mitchell]]'' | 1901 | 1935 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 1506 | | ''[[:d:Q13194568|Murdo Macfarlane]]'' | 1901 | 1982 | ''[[:d:Q6811687|Q6811687]]'' |- |style='text-align:right'| 1507 | | ''[[:d:Q428564|Dan Drysdale]]'' | 1901 | 1987 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1508 | [[Fichièr:Isabella Gordon (1901-1988).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q11251532|Isabella Gordon]]'' | 1901 | 1988 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1509 | | ''[[:d:Q1998363|Dave Halliday]]'' | 1901 | 1970 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1510 | | ''[[:d:Q16007413|J. D. Tytler]]'' | 1902 | 1973 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1511 | | ''[[:d:Q19662454|Harry Monk]]'' | 1902 | 1979 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1512 | | ''[[:d:Q939875|James Marr]]'' | 1902 | 1965 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 1513 | | ''[[:d:Q21460942|Thomas Symington Halliday]]'' | 1902 | 1998 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 1514 | | ''[[:d:Q30607687|Robert Kelly]]'' | 1902 | 1971 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1515 | | ''[[:d:Q3018958|David Watson Mackie]]'' | 1902 | 1984 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1516 | | ''[[:d:Q3133514|Herbert Waddell]]'' | 1902 | 1988 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1517 | | ''[[:d:Q63249333|Kenneth Mackessack]]'' | 1902 | 1982 | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 1518 | | ''[[:d:Q6196143|Jim Kirkpatrick]]'' | 1903 | | ''[[:d:Q564495|Q564495]]'' |- |style='text-align:right'| 1519 | | ''[[:d:Q941629|David MacMyn]]'' | 1903 | 1978 | ''[[:d:Q1011387|Q1011387]]'' |- |style='text-align:right'| 1520 | | ''[[:d:Q20617154|Angus Campbell]]'' | 1903 | 1982 | ''[[:d:Q151589|Q151589]]'' |- |style='text-align:right'| 1521 | | ''[[:d:Q8015399|William McFadzean, Baron McFadzean]]'' | 1903 | 1996 | ''[[:d:Q1001935|Q1001935]]'' |- |style='text-align:right'| 1522 | | ''[[:d:Q25634877|Murdo Matheson]]'' | 1904 | 1983 | ''[[:d:Q1543984|Q1543984]]'' |- |style='text-align:right'| 1523 | | ''[[:d:Q15996289|Roy Muir Kinnear]]'' | 1904 | 1942 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1524 | | ''[[:d:Q20620805|Norman MacLeod]]'' | 1904 | 1968 | ''[[:d:Q3776191|Q3776191]]'' |- |style='text-align:right'| 1525 | | ''[[:d:Q16010904|Micky Burke]]'' | 1904 | 1984 | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 1526 | | ''[[:d:Q1686926|Jennie Lee, Baroness Lee of Asheridge]]'' | 1904 | 1988 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 1527 | | ''[[:d:Q1230751|Don Douglas]]'' | 1905 | 1945 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1528 | | ''[[:d:Q27825247|Douglas McLelland]]'' | 1905 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1529 | | ''[[:d:Q3127859|Harry Lind]]'' | 1906 | 1986 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1530 | | ''[[:d:Q6207489|Jock Thomson]]'' | 1906 | 1979 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1531 | | ''[[:d:Q4910127|Bill McKay]]'' | 1906 | 1977 | ''[[:d:Q207111|Q207111]]'' |- |style='text-align:right'| 1532 | | ''[[:d:Q22006032|Walter MacEwen]]'' | 1906 | 1986 | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 1533 | | ''[[:d:Q19661868|Jock Reid]]'' | 1907 | 1965 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1534 | | ''[[:d:Q19959075|William Lyon Brown]]'' | 1907 | 1971 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1535 | | ''[[:d:Q66563846|George A. Scott]]'' | 1907 | 1993 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1536 | | ''[[:d:Q6229591|John Dodds]]'' | 1907 | 1982 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1537 | | ''[[:d:Q5541154|George Jones]]'' | 1907 | 1954 | ''[[:d:Q216045|Q216045]]'' |- |style='text-align:right'| 1538 | | ''[[:d:Q5670747|Harry Lowe]]'' | 1907 | 1988 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 1539 | [[Fichièr:The 7th Duke of Montrose in 1967.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q6134813|James Graham, 7th Duke of Montrose]]'' | 1907 | 1992 | ''[[:d:Q1229763|Q1229763]]'' |- |style='text-align:right'| 1540 | | ''[[:d:Q28062442|John Henderson]]'' | 1908 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1541 | | ''[[:d:Q28836288|צבי עלי בקר]]'' | 1908 | 1994 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1542 | | ''[[:d:Q7346308|Robert Kemp]]'' | 1908 | 1967 | ''[[:d:Q6673878|Q6673878]]'' |- |style='text-align:right'| 1543 | | ''[[:d:Q13194530|Angus Campbell]]'' | 1908 | 1949 | ''[[:d:Q151589|Q151589]]'' |- |style='text-align:right'| 1544 | [[Fichièr:Bundesarchiv R 8076 Bild-0114, Olympische Winterspiele, Abfahrtslauf Damen.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q458255|Jeanette Kessler]]'' | 1908 | 1972 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 1545 | | ''[[:d:Q4714277|Alec Troup]]'' | 1909 | | [[Orcadas]] |- |style='text-align:right'| 1546 | | ''[[:d:Q4733403|Ally Gallacher]]'' | 1909 | 1964 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1547 | | ''[[:d:Q6228248|John D. Mackay]]'' | 1909 | 1970 | ''[[:d:Q931770|Q931770]]'' |- |style='text-align:right'| 1548 | | ''[[:d:Q16007391|Helena Gloag]]'' | 1909 | 1973 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1549 | | ''[[:d:Q7459597|Seán Rafferty]]'' | 1909 | 1998 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 1550 | | ''[[:d:Q7908449|Vagaland]]'' | 1909 | 1973 | [[Shetland]] |- |style='text-align:right'| 1551 | | ''[[:d:Q945777|Tom Steele]]'' | 1909 | 1990 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1552 | | ''[[:d:Q39078862|Andrew Hay]]'' | 1909 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1553 | [[Fichièr:Portrait de Stephen Gilbert.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q2199539|Stephen Gilbert]]'' | 1910 | 2007 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1554 | | ''[[:d:Q55418651|Forsyth Hardy]]'' | 1910 | 1994 | ''[[:d:Q204940|Q204940]]'' |- |style='text-align:right'| 1555 | | ''[[:d:Q58456645|Bill Marshalsey]]'' | 1910 | 1977 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 1556 | | ''[[:d:Q6807981|Meg Farquhar]]'' | 1910 | 1988 | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 1557 | | ''[[:d:Q7814781|Tom Anderson]]'' | 1910 | 1991 | ''[[:d:Q17769789|Q17769789]]'' |- |style='text-align:right'| 1558 | | ''[[:d:Q7380363|Rupert Speir]]'' | 1910 | 1998 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 1559 | [[Fichièr:Cameron of Lochiel coat of arms.svg|center|128px]] | ''[[:d:Q9210003|Donald Hamish Cameron of Lochiel]]'' | 1910 | 2004 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1560 | [[Fichièr:Walter Gore at Merioola.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q3565771|Walter Gore]]'' | 1910 | 1979 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1561 | | ''[[:d:Q55419648|Jay Turnbull]]'' | 1911 | 1992 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1562 | | ''[[:d:Q5539430|George Fraser]]'' | 1911 | 1992 | ''[[:d:Q1247411|Q1247411]]'' |- |style='text-align:right'| 1563 | | ''[[:d:Q17309014|Jean Ewen]]'' | 1911 | 1987 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1564 | | ''[[:d:Q25163411|Willie Phillips]]'' | 1911 | 1992 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1565 | | ''[[:d:Q46585655|Jack Kane]]'' | 1911 | 1999 | ''[[:d:Q204940|Q204940]]'' |- |style='text-align:right'| 1566 | | ''[[:d:Q7174915|Peter Jackson]]'' | 1911 | 1999 | ''[[:d:Q1247411|Q1247411]]'' |- |style='text-align:right'| 1567 | [[Fichièr:Bobby Ancell.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4934718|Bobby Ancell]]'' | 1911 | 1987 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1568 | | ''[[:d:Q6790441|Matthew Dymond]]'' | 1911 | 1996 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 1569 | | ''[[:d:Q6788288|Matt Armstrong]]'' | 1911 | 1995 | ''[[:d:Q1016985|Q1016985]]'' |- |style='text-align:right'| 1570 | | ''[[:d:Q8020685|William Young]]'' | 1912 | 2012 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1571 | | ''[[:d:Q7345682|Robert Hughes]]'' | 1912 | 2007 | [[Inverclyde]] |- |style='text-align:right'| 1572 | | ''[[:d:Q22952511|Mary Anne MacLeod]]'' | 1912 | 2000 | ''[[:d:Q7820910|Q7820910]]'' |- |style='text-align:right'| 1573 | | ''[[:d:Q2051866|James Cardno]]'' | 1912 | 1975 | ''[[:d:Q138873|Q138873]]'' |- |style='text-align:right'| 1574 | | ''[[:d:Q39889974|Angus Matheson]]'' | 1912 | 1962 | ''[[:d:Q1122196|Q1122196]]'' |- |style='text-align:right'| 1575 | | ''[[:d:Q15998210|Robert Forbes Combe]]'' | 1912 | 1952 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 1576 | | ''[[:d:Q3219650|Laurie Duff]]'' | 1912 | 2002 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1577 | | ''[[:d:Q43261212|Clarice Stackelberg]]'' | 1912 | 1962 | ''[[:d:Q1247411|Q1247411]]'' |- |style='text-align:right'| 1578 | | ''[[:d:Q7819462|Tommy Gray]]'' | 1913 | 1992 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1579 | | ''[[:d:Q1894858|Margaret Jope]]'' | 1913 | 2004 | ''[[:d:Q1016944|Q1016944]]'' |- |style='text-align:right'| 1580 | | ''[[:d:Q5301258|Douglas Black]]'' | 1913 | 2002 | [[Shetland]] |- |style='text-align:right'| 1581 | | ''[[:d:Q1068423|Douglas Scott Falconer]]'' | 1913 | 2004 | ''[[:d:Q1009340|Q1009340]]'' |- |style='text-align:right'| 1582 | | ''[[:d:Q6115380|Jack Stubbs]]'' | 1913 | 1997 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1583 | | ''[[:d:Q3370964|Paul Curran]]'' | 1913 | 1986 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1584 | | ''[[:d:Q5301999|Douglas Stewart]]'' | 1913 | 1991 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1585 | | ''[[:d:Q2055966|Andy Beattie]]'' | 1913 | 1983 | ''[[:d:Q407193|Q407193]]'' |- |style='text-align:right'| 1586 | | ''[[:d:Q6284698|Joseph Kyle]]'' | 1913 | 1993 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1587 | | ''[[:d:Q61948248|David Fenner]]'' | 1914 | 1945 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1588 | [[Fichièr:Angus and calf.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q544564|Angus McPhee]]'' | 1914 | 1997 | ''[[:d:Q841059|Q841059]]'' |- |style='text-align:right'| 1589 | | ''[[:d:Q4976123|Brown Derby]]'' | 1914 | 2000 | ''[[:d:Q1012300|Q1012300]]'' |- |style='text-align:right'| 1590 | | ''[[:d:Q5082608|Charles St Clair, 17th Lord Sinclair]]'' | 1914 | 2004 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 1591 | | ''[[:d:Q1496427|Gavin Maxwell]]'' | 1914 | 1969 | ''[[:d:Q5367342|Q5367342]]'' |- |style='text-align:right'| 1592 | | ''[[:d:Q11837825|William Gillies]]'' | 1914 | 1986 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1593 | | ''[[:d:Q3041243|Duncan Macrae]]'' | 1914 | 2007 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1594 | | ''[[:d:Q33533152|Alex Highet]]'' | 1915 | 1940 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1595 | | ''[[:d:Q57078982|Mark Dalrymple, 3rd Baronet]]'' | 1915 | 1971 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 1596 | | ''[[:d:Q15967713|James Baird]]'' | 1915 | 2007 | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 1597 | | ''[[:d:Q16750171|Bobby Sinclair]]'' | 1915 | 1993 | ''[[:d:Q204940|Q204940]]'' |- |style='text-align:right'| 1598 | | ''[[:d:Q381352|Robert Alexander Rankin]]'' | 1915 | 2001 | ''[[:d:Q5523474|Q5523474]]'' |- |style='text-align:right'| 1599 | | ''[[:d:Q2424231|Thomas Gibson]]'' | 1915 | 1993 | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 1600 | | ''[[:d:Q1291736|Edward Boyd]]'' | 1916 | 1989 | ''[[:d:Q206926|Q206926]]'' |- |style='text-align:right'| 1601 | | ''[[:d:Q7364622|Ronald A. Sandison]]'' | 1916 | 2010 | [[Shetland]] |- |style='text-align:right'| 1602 | | ''[[:d:Q42967152|George Edward Hunt]]'' | 1916 | | ''[[:d:Q1229763|Q1229763]]'' |- |style='text-align:right'| 1603 | | ''[[:d:Q5294757|Donald MacLeod]]'' | 1916 | 1982 | ''[[:d:Q165845|Q165845]]'' |- |style='text-align:right'| 1604 | | ''[[:d:Q13194572|Colin Norman Mackenzie]]'' | 1917 | 1994 | ''[[:d:Q2305643|Q2305643]]'' |- |style='text-align:right'| 1605 | | ''[[:d:Q55639782|George Jordan (footballer)]]'' | 1917 | 1944 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1606 | | ''[[:d:Q1742083|William Mole]]'' | 1917 | 1962 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1607 | | ''[[:d:Q6909445|Moray Grant]]'' | 1917 | 1977 | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 1608 | | ''[[:d:Q19899384|Denis Eadie]]'' | 1917 | 2015 | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 1609 | | ''[[:d:Q7599491|Stanley Bowie]]'' | 1917 | 2008 | [[Shetland]] |- |style='text-align:right'| 1610 | | ''[[:d:Q5241712|Davie Shaw]]'' | 1917 | 1977 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1611 | | ''[[:d:Q2647204|Alison Fairlie]]'' | 1917 | 1993 | ''[[:d:Q213485|Q213485]]'' |- |style='text-align:right'| 1612 | | ''[[:d:Q20876990|David Blair]]'' | 1917 | 1985 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1613 | | ''[[:d:Q15485799|Denis Forman]]'' | 1917 | 2013 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 1614 | | ''[[:d:Q55629636|Peter Matthews (police officer)]]'' | 1917 | 2003 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 1615 | | ''[[:d:Q10403594|Jimmy McIntosh]]'' | 1918 | 2000 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1616 | | ''[[:d:Q14928141|Robert Carson]]'' | 1918 | 2006 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1617 | | ''[[:d:Q4941286|Sheila Burnford]]'' | 1918 | 1984 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1618 | | ''[[:d:Q6141906|James Redmond]]'' | 1918 | 1999 | ''[[:d:Q204940|Q204940]]'' |- |style='text-align:right'| 1619 | | ''[[:d:Q6759945|Margaret Tait]]'' | 1918 | 1999 | ''[[:d:Q208329|Q208329]]'' |- |style='text-align:right'| 1620 | [[Fichièr:Bill Strannigan.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q16084032|Bill Strannigan]]'' | 1918 | 1997 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1621 | | ''[[:d:Q7343169|Robert Craig]]'' | 1919 | 1943 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1622 | | ''[[:d:Q20618978|Donald A. MacDonald]]'' | 1919 | 2003 | ''[[:d:Q3778614|Q3778614]]'' |- |style='text-align:right'| 1623 | | ''[[:d:Q13194653|Donald John MacDonald]]'' | 1919 | 1986 | ''[[:d:Q34456252|Q34456252]]'' |- |style='text-align:right'| 1624 | | ''[[:d:Q3295160|Martha Harris]]'' | 1919 | 1987 | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 1625 | | ''[[:d:Q1507828|George Mackie, Baron Mackie of Benshie]]'' | 1919 | 2015 | ''[[:d:Q1008921|Q1008921]]'' |- |style='text-align:right'| 1626 | | ''[[:d:Q1252232|Douglas F. S. Thomson]]'' | 1919 | 2009 | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 1627 | | ''[[:d:Q4760347|Andy Aitken]]'' | 1919 | 2000 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1628 | | ''[[:d:Q5095381|Chic Murray]]'' | 1919 | 1985 | [[Inverclyde]] |- |style='text-align:right'| 1629 | | ''[[:d:Q3018337|David M. Stewart]]'' | 1920 | 1984 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1630 | | ''[[:d:Q3147243|Ian Buchan]]'' | 1920 | 1965 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1631 | | ''[[:d:Q16028127|Richard Grayson]]'' | 1922 | 2005 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1632 | | ''[[:d:Q8021848|Willie Thornton]]'' | 1920 | 1991 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1633 | | ''[[:d:Q55648003|John Slater]]'' | 1920 | 1974 | [[Shetland]] |- |style='text-align:right'| 1634 | | ''[[:d:Q4716887|Alex Davidson]]'' | 1920 | 2005 | ''[[:d:Q1014104|Q1014104]]'' |- |style='text-align:right'| 1635 | | ''[[:d:Q16017498|Jack McNie]]'' | 1920 | 2006 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1636 | | ''[[:d:Q4346883|Jackie Paterson]]'' | 1920 | 1966 | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 1637 | | ''[[:d:Q5295185|Donald Stewart]]'' | 1920 | 1992 | ''[[:d:Q165845|Q165845]]'' |- |style='text-align:right'| 1638 | [[Fichièr:George Thompson VC IWM CH 14685.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q5545174|George Thompson]]'' | 1920 | 1945 | ''[[:d:Q1247411|Q1247411]]'' |- |style='text-align:right'| 1639 | | ''[[:d:Q5247447|Hugh O'Connor]]'' | 1921 | 1967 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1640 | [[Fichièr:George Dick.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q5538520|George Dick]]'' | 1921 | 1960 | ''[[:d:Q204940|Q204940]]'' |- |style='text-align:right'| 1641 | | ''[[:d:Q6530578|Leslie A. Geddes]]'' | 1921 | 2009 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1642 | | ''[[:d:Q3772379|Derick Thomson]]'' | 1921 | 2012 | ''[[:d:Q165845|Q165845]]'' |- |style='text-align:right'| 1643 | | ''[[:d:Q915929|Matt Gillies]]'' | 1921 | 1998 | ''[[:d:Q204940|Q204940]]'' |- |style='text-align:right'| 1644 | | ''[[:d:Q639647|George Mackay Brown]]'' | 1921 | 1996 | ''[[:d:Q839556|Q839556]]'' |- |style='text-align:right'| 1645 | | ''[[:d:Q132399|James Inglis]]'' | 1922 | 1951 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1646 | | ''[[:d:Q8021691|Willie McNaught]]'' | 1922 | 1989 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1647 | | ''[[:d:Q8006946|William Cochran]]'' | 1922 | 2003 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1648 | | ''[[:d:Q8021780|Willie Redpath]]'' | 1922 | 1989 | ''[[:d:Q4112|Stoneyburn]]'' |- |style='text-align:right'| 1649 | | ''[[:d:Q3179128|Jimmy Stephen]]'' | 1922 | 2012 | ''[[:d:Q1009153|Q1009153]]'' |- |style='text-align:right'| 1650 | | ''[[:d:Q335747|Hector Monro, Baron Monro of Langholm]]'' | 1922 | 2006 | ''[[:d:Q1014104|Q1014104]]'' |- |style='text-align:right'| 1651 | [[Fichièr:Alasdair Iain MacAsgaill.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q64438629|Alex John Macaskill]]'' | 1922 | | ''[[:d:Q3777232|Q3777232]]'' |- |style='text-align:right'| 1652 | | ''[[:d:Q5236521|David Letham]]'' | 1923 | 2007 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1653 | | ''[[:d:Q6712358|M. A. R. Herries]]'' | 1923 | 1995 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 1654 | | ''[[:d:Q3037931|Douglas Elliot]]'' | 1923 | 2005 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1655 | | ''[[:d:Q28048737|Sir James Arnot Hamilton]]'' | 1923 | 2012 | ''[[:d:Q206934|Q206934]]'' |- |style='text-align:right'| 1656 | | ''[[:d:Q15418169|Paul Galbraith]]'' | 1923 | 2011 | ''[[:d:Q1346301|Q1346301]]'' |- |style='text-align:right'| 1657 | | ''[[:d:Q5084603|Charlie Brown]]'' | 1924 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1658 | | ''[[:d:Q6200751|Jimmy McColl]]'' | 1924 | 2013 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1659 | | ''[[:d:Q6668948|Lollie Graham]]'' | 1924 | 2008 | [[Shetland]] |- |style='text-align:right'| 1660 | | ''[[:d:Q27517726|Willie Hastie]]'' | 1924 | 1995 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1661 | | ''[[:d:Q1410325|Mary Catherine Tinney]]'' | 1924 | 2006 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1662 | | ''[[:d:Q4768577|Anne Macaulay]]'' | 1924 | 1998 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 1663 | | ''[[:d:Q6939205|Murray Dickie]]'' | 1924 | 1995 | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 1664 | | ''[[:d:Q16089990|Stella Sutherland]]'' | 1924 | 2015 | ''[[:d:Q565640|Q565640]]'' |- |style='text-align:right'| 1665 | | ''[[:d:Q2833043|Alex Stott]]'' | 1925 | 1998 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1666 | | ''[[:d:Q20130292|John McGarrity]]'' | 1925 | 2006 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 1667 | | ''[[:d:Q25635146|John MacDonald]]'' | 1925 | 2007 | ''[[:d:Q4874382|Q4874382]]'' |- |style='text-align:right'| 1668 | | ''[[:d:Q39075005|Fred Macaulay]]'' | 1925 | 2003 | ''[[:d:Q7558325|Q7558325]]'' |- |style='text-align:right'| 1669 | | ''[[:d:Q751038|Thomas Winning]]'' | 1925 | 2001 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1670 | | ''[[:d:Q16028134|Gerald Hammond]]'' | 1926 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1671 | | ''[[:d:Q28059119|Douglas Haldane]]'' | 1926 | 2012 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 1672 | | ''[[:d:Q4708767|Alastair Reid]]'' | 1926 | 2014 | ''[[:d:Q1788927|Q1788927]]'' |- |style='text-align:right'| 1673 | | ''[[:d:Q16013238|Neil Kennedy-Cochran-Patrick]]'' | 1926 | 1994 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1674 | | ''[[:d:Q7038011|Nina Lawson]]'' | 1926 | 2008 | ''[[:d:Q209142|Q209142]]'' |- |style='text-align:right'| 1675 | | ''[[:d:Q775205|Robert Kilpatrick, Baron Kilpatrick of Kincraig]]'' | 1926 | 2015 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 1676 | | ''[[:d:Q32707|George William Gray]]'' | 1926 | 2013 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1677 | | ''[[:d:Q24082|Patrick Jenkin]]'' | 1926 | 2016 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1678 | | ''[[:d:Q7790649|Thomas Hetherington]]'' | 1926 | 2007 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 1679 | | ''[[:d:Q473137|Allan Brown]]'' | 1926 | 2011 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 1680 | | ''[[:d:Q20618871|Donald MacDonald]]'' | 1926 | 2000 | ''[[:d:Q1016308|Q1016308]]'' |- |style='text-align:right'| 1681 | | ''[[:d:Q27995730|Ian Harnett]]'' | 1926 | 2001 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1682 | | ''[[:d:Q7143266|Pat Callaghan]]'' | 1927 | 2009 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1683 | | ''[[:d:Q13194851|Norman M. MacDonald]]'' | 1927 | 2000 | ''[[:d:Q7820910|Q7820910]]'' |- |style='text-align:right'| 1684 | | ''[[:d:Q15968078|Ian Henderson]]'' | 1927 | 2013 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 1685 | | ''[[:d:Q6227440|John Crabbe Cunningham]]'' | 1927 | 1980 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1686 | | ''[[:d:Q7789800|Thomas Fraser]]'' | 1927 | 1978 | [[Shetland]] |- |style='text-align:right'| 1687 | | ''[[:d:Q20877050|Rex Dunlop]]'' | 1927 | 2019 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1688 | | ''[[:d:Q16295011|Thomas K. Caughey]]'' | 1927 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1689 | | ''[[:d:Q28600234|Donald Scott]]'' | 1928 | | ''[[:d:Q1014104|Q1014104]]'' |- |style='text-align:right'| 1690 | | ''[[:d:Q31797887|Allan Ian Macarthur]]'' | 1928 | 2016 | ''[[:d:Q1543984|Q1543984]]'' |- |style='text-align:right'| 1691 | | ''[[:d:Q4716633|Alex Arnold]]'' | 1928 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1692 | | ''[[:d:Q5024032|Calum Kennedy]]'' | 1928 | 2006 | ''[[:d:Q6453423|Lewis]]'' |- |style='text-align:right'| 1693 | | ''[[:d:Q1856710|Willie Fernie]]'' | 1928 | 2011 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 1694 | | ''[[:d:Q7364476|Ron Thomson]]'' | 1929 | 2004 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1695 | | ''[[:d:Q16019147|Olive McFarland]]'' | 1929 | 2011 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1696 | | ''[[:d:Q20620736|Calum Ferguson]]'' | 1929 | | ''[[:d:Q3776191|Q3776191]]'' |- |style='text-align:right'| 1697 | | ''[[:d:Q1655433|Ian Armit]]'' | 1929 | 1992 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 1698 | | ''[[:d:Q7597719|Stan Kane]]'' | 1929 | 2015 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1699 | | ''[[:d:Q5673604|Harry Yorston]]'' | 1929 | 1992 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1700 | | ''[[:d:Q7320839|Rhoda Bulter]]'' | 1929 | 1994 | ''[[:d:Q213485|Q213485]]'' |- |style='text-align:right'| 1701 | | ''[[:d:Q31797892|Donald Archie MacDonald]]'' | 1929 | 1999 | ''[[:d:Q7558325|Q7558325]]'' |- |style='text-align:right'| 1702 | | ''[[:d:Q4121020|Jack Stewart-Clark]]'' | 1929 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1703 | | ''[[:d:Q5537055|George Blues]]'' | 1930 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1704 | | ''[[:d:Q6264833|John Woods]]'' | 1930 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1705 | | ''[[:d:Q28741400|John MacInnes]]'' | 1930 | 2019 | ''[[:d:Q7807671|Q7807671]]'' |- |style='text-align:right'| 1706 | | ''[[:d:Q3036058|Donald Malcolm]]'' | 1930 | 2013 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1707 | | ''[[:d:Q6081448|Isla Cameron]]'' | 1930 | 1980 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1708 | [[Fichièr:Adam Watson2.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4679952|Adam Watson]]'' | 1930 | 2019 | ''[[:d:Q1016738|Q1016738]]'' |- |style='text-align:right'| 1709 | | ''[[:d:Q5115514|Chuck Hay]]'' | 1930 | 2017 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1710 | | ''[[:d:Q11820969|Donald MacAulay]]'' | 1930 | 2017 | ''[[:d:Q496364|Q496364]]'' |- |style='text-align:right'| 1711 | | ''[[:d:Q3126469|Hamish MacInnes]]'' | 1930 | | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 1712 | | ''[[:d:Q15498254|Tommy Dysart]]'' | 1930 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1713 | | ''[[:d:Q3018835|David Stronach]]'' | 1931 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1714 | [[Fichièr:Roy Bosier .jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q13427419|Roy Bosier]]'' | 1931 | 2004 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1715 | | ''[[:d:Q28974089|Margaret J. Anderson]]'' | 1931 | | ''[[:d:Q216045|Q216045]]''<br/>''[[:d:Q1009833|Q1009833]]'' |- |style='text-align:right'| 1716 | | ''[[:d:Q1680238|James D. Murray]]'' | 1931 | | ''[[:d:Q646784|Q646784]]'' |- |style='text-align:right'| 1717 | | ''[[:d:Q4706593|Alan Ewen Donald]]'' | 1931 | 2018 | ''[[:d:Q1017537|Q1017537]]'' |- |style='text-align:right'| 1718 | | ''[[:d:Q5600978|Malcolm Caldwell]]'' | 1931 | 1978 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1719 | | ''[[:d:Q4068614|Rory McEwen]]'' | 1932 | 1982 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1720 | | ''[[:d:Q7123535|Paddy McFarlane]]'' | 1932 | 2013 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1721 | | ''[[:d:Q5296740|Donny MacLeod]]'' | 1932 | 1984 | ''[[:d:Q165845|Q165845]]'' |- |style='text-align:right'| 1722 | | ''[[:d:Q20877082|Michael Grieve]]'' | 1932 | 1995 | [[Shetland]] |- |style='text-align:right'| 1723 | | ''[[:d:Q3809171|John Coyle]]'' | 1932 | 2016 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1724 | | ''[[:d:Q7278464|Rab Stewart]]'' | 1932 | 1992 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1725 | | ''[[:d:Q16093358|Emily Lyle]]'' | 1932 | | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 1726 | | ''[[:d:Q8021582|Willie Hunter]]'' | 1933 | 1995 | [[Shetland]] |- |style='text-align:right'| 1727 | | ''[[:d:Q2865345|Arthur Smith]]'' | 1933 | 1975 | ''[[:d:Q1012300|Q1012300]]'' |- |style='text-align:right'| 1728 | | ''[[:d:Q1344688|Ian Carr]]'' | 1933 | 2009 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1729 | | ''[[:d:Q5660463|Harold Davis]]'' | 1933 | 2018 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1730 | | ''[[:d:Q9012466|John McHardy Sinclair]]'' | 1933 | 2007 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1731 | | ''[[:d:Q5387694|Eric Walker]]'' | 1933 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1732 | | ''[[:d:Q556522|I. Howard Marshall]]'' | 1934 | 2015 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1733 | | ''[[:d:Q7819673|Tommy McCulloch]]'' | 1934 | 2016 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1734 | [[Fichièr:Chas McDevitt Aldershot 2017.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q5087038|Chas McDevitt]]'' | 1934 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1735 | | ''[[:d:Q39078783|Donald McLean]]'' | 1934 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1736 | | ''[[:d:Q18619195|Tom Connaboy]]'' | 1935 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1737 | | ''[[:d:Q25635042|Lisa Storey]]'' | 1935 | | ''[[:d:Q339539|Q339539]]'' |- |style='text-align:right'| 1738 | | ''[[:d:Q16097228|Austin McGill]]'' | 1935 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1739 | | ''[[:d:Q6227186|John Corrie]]'' | 1935 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1740 | | ''[[:d:Q27995773|Niall Hopper]]'' | 1935 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1741 | | ''[[:d:Q16723279|John Young]]'' | 1935 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1742 | [[Fichièr:Max Kay.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q64781096|Max Kay]]'' | 1936 | 2019 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1743 | | ''[[:d:Q5231285|David Bell]]'' | 1936 | 1990 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1744 | | ''[[:d:Q21460021|Francis West]]'' | 1936 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1745 | | ''[[:d:Q65030349|John Scott]]'' | 1936 | | [[Shetland]] |- |style='text-align:right'| 1746 | | ''[[:d:Q7364150|Ron McKinven]]'' | 1936 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1747 | | ''[[:d:Q19665758|Rona Lightfoot]]'' | 1936 | | ''[[:d:Q841059|Q841059]]'' |- |style='text-align:right'| 1748 | | ''[[:d:Q7350965|Robert Wemyss]]'' | 1936 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1749 | | ''[[:d:Q176643|James Mirrlees]]'' | 1936 | 2018 | ''[[:d:Q6868854|Q6868854]]'' |- |style='text-align:right'| 1750 | | ''[[:d:Q7416793|Sandra Voe]]'' | 1936 | | [[Shetland]] |- |style='text-align:right'| 1751 | [[Fichièr:Mitsubishi Lancer 1500 Sédan Rallye Front.JPG|center|128px]] | ''[[:d:Q1812373|Andrew Cowan]]'' | 1936 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1752 | | ''[[:d:Q4963393|Brian Coburn]]'' | 1936 | 1989 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1753 | | ''[[:d:Q38485376|John Alick MacPherson]]'' | 1937 | 2017 | ''[[:d:Q2243731|Q2243731]]'' |- |style='text-align:right'| 1754 | [[Fichièr:Alan W. Black.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4707964|Alan W. Black]]'' | 1937 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1755 | | ''[[:d:Q7176998|Peter Smith]]'' | 1937 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1756 | | ''[[:d:Q5981374|Ian Davidson]]'' | 1937 | | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 1757 | | ''[[:d:Q4717130|Alex Hamilton]]'' | 1937 | 2009 | ''[[:d:Q6415625|Q6415625]]'' |- |style='text-align:right'| 1758 | | ''[[:d:Q20621123|Iain Moireach]]'' | 1938 | 2018 | ''[[:d:Q3250474|Q3250474]]'' |- |style='text-align:right'| 1759 | | ''[[:d:Q5236418|David Lee]]'' | 1938 | 2008 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1760 | | ''[[:d:Q6251788|John Paisley]]'' | 1938 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1761 | | ''[[:d:Q10475562|Max Dougan]]'' | 1938 | | ''[[:d:Q4112|Stoneyburn]]'' |- |style='text-align:right'| 1762 | | ''[[:d:Q5981633|Ian Gibson]]'' | 1938 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1763 | | ''[[:d:Q15990102|Henry Keswick]]'' | 1938 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1764 | | ''[[:d:Q27922645|Peter Buchanan]]'' | 1938 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1765 | | ''[[:d:Q6241838|John Jesnor Lindsay]]'' | 1939 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1766 | | ''[[:d:Q8019815|William W. Murdoch]]'' | 1939 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1767 | | ''[[:d:Q6227944|John Currie]]'' | 1939 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1768 | | ''[[:d:Q5294738|Donald MacCormick]]'' | 1939 | 2009 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1769 | | ''[[:d:Q5084932|Charlie Gough]]'' | 1939 | 2015 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1770 | [[Fichièr:Jackie Stewart speaking.jpg|center|128px]] | [[Jackie Stewart]] | 1939 | | ''[[:d:Q140090|Dunbartonshire]]'' |- |style='text-align:right'| 1771 | | ''[[:d:Q4965280|Brian Shillinglaw]]'' | 1939 | 2007 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1772 | [[Fichièr:Official portrait of Lord Clark of Windermere crop 2.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q333397|David Clark, Baron Clark of Windermere]]'' | 1939 | | ''[[:d:Q1012300|Q1012300]]'' |- |style='text-align:right'| 1773 | | ''[[:d:Q324430|Groundskeeper Willie]]'' | 1940 | | ''[[:d:Q208329|Q208329]]'' |- |style='text-align:right'| 1774 | | ''[[:d:Q5620653|Gus Ferguson]]'' | 1940 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1775 | | ''[[:d:Q4859049|Barbara Kelly]]'' | 1940 | | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 1776 | | ''[[:d:Q15504772|Jim Baikie]]'' | 1940 | 2017 | [[Orcadas]] |- |style='text-align:right'| 1777 | [[Fichièr:Official portrait of Baroness Smith of Gilmorehill crop 2.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1331318|Elizabeth Smith, Baroness Smith of Gilmorehill]]'' | 1940 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1778 | | ''[[:d:Q6198007|Jim Scott]]'' | 1940 | | ''[[:d:Q216802|Q216802]]'' |- |style='text-align:right'| 1779 | | ''[[:d:Q4717810|Alex Smith]]'' | 1940 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1780 | | ''[[:d:Q13194646|Duncan Gillies]]'' | 1941 | | ''[[:d:Q151589|Q151589]]'' |- |style='text-align:right'| 1781 | | ''[[:d:Q20620818|Roderick MacLeod]]'' | 1941 | | ''[[:d:Q1738877|Q1738877]]'' |- |style='text-align:right'| 1782 | | ''[[:d:Q4758409|Andrew Robertson]]'' | 1941 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1783 | [[Fichièr:Michael Goodfellow.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q6830677|Michael Goodfellow]]'' | 1941 | | ''[[:d:Q1015818|Q1015818]]'' |- |style='text-align:right'| 1784 | | ''[[:d:Q55366701|Denis Jack]]'' | 1941 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1785 | | ''[[:d:Q18353940|Ernie Yard]]'' | 1941 | 2004 | ''[[:d:Q1001935|Q1001935]]'' |- |style='text-align:right'| 1786 | [[Fichièr:McKenna.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q373814|Rosemary McKenna]]'' | 1941 | | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 1787 | | ''[[:d:Q3782892|Hammy McMeechan]]'' | 1941 | 2012 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1788 | | ''[[:d:Q13194500|Alasdair Caimbeul]]'' | 1941 | | ''[[:d:Q151589|Q151589]]'' |- |style='text-align:right'| 1789 | [[Fichièr:Alexander cockburn 2.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1974292|Alexander Cockburn]]'' | 1941 | 2012 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1790 | | ''[[:d:Q14542198|Agnes M. Schou]]'' | 1941 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1791 | [[Fichièr:Maggie Jencks statue @ Maggie's Centre, Edinburgh.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q28935825|Maggie Keswick Jencks]]'' | 1941 | 1995 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 1792 | | ''[[:d:Q4912907|Billy Little]]'' | 1941 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1793 | | ''[[:d:Q617971|Fergus McCann]]'' | 1942 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1794 | [[Fichièr:Official portrait of Lord Kerr of Kinlochard crop 2.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q335803|John Kerr, Baron Kerr of Kinlochard]]'' | 1942 | | ''[[:d:Q208279|Q208279]]'' |- |style='text-align:right'| 1795 | | ''[[:d:Q1285852|Jock Young]]'' | 1942 | 2013 | ''[[:d:Q206934|Q206934]]'' |- |style='text-align:right'| 1796 | | ''[[:d:Q2144088|Rennie Fritchie, Baroness Fritchie]]'' | 1942 | | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 1797 | | ''[[:d:Q5336336|Eddie Mulheron]]'' | 1942 | 2015 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1798 | [[Fichièr:Norman Lamont 2013.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q332546|Norman Lamont]]'' | 1942 | | [[Shetland]] |- |style='text-align:right'| 1799 | | ''[[:d:Q7519116|Simon Keswick]]'' | 1942 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1800 | | ''[[:d:Q7174392|Peter Grimwade]]'' | 1942 | 1990 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1801 | | ''[[:d:Q6221467|John Bellany]]'' | 1942 | 2013 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 1802 | | ''[[:d:Q16730865|Andy King]]'' | 1942 | 2015 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1803 | | ''[[:d:Q49161286|Willie McPheat]]'' | 1942 | 2019 | ''[[:d:Q207111|Q207111]]'' |- |style='text-align:right'| 1804 | | ''[[:d:Q20740742|Frank Coulston]]'' | 1942 | | ''[[:d:Q1001935|Q1001935]]'' |- |style='text-align:right'| 1805 | | ''[[:d:Q20622066|Tormod Caimbeul]]'' | 1942 | 2015 | ''[[:d:Q7567026|Q7567026]]'' |- |style='text-align:right'| 1806 | | ''[[:d:Q6793050|Maurice Elliott]]'' | 1942 | 1996 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1807 | | ''[[:d:Q328660|George T. Miller]]'' | 1943 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1808 | | ''[[:d:Q4767335|Anna McCurley]]'' | 1943 | | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 1809 | | ''[[:d:Q4964257|Brian Joseph Friel]]'' | 1943 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1810 | | ''[[:d:Q5981629|Ian Gibson]]'' | 1943 | 2016 | ''[[:d:Q1016985|Q1016985]]'' |- |style='text-align:right'| 1811 | | ''[[:d:Q6247891|John McHugh]]'' | 1943 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1812 | | ''[[:d:Q29325467|Dick Lowrie]]'' | 1943 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1813 | [[Fichièr:Andrew Jennings.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4757508|Andrew Jennings]]'' | 1943 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1814 | | ''[[:d:Q7819456|Tommy Graham]]'' | 1943 | 2015 | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 1815 | | ''[[:d:Q39078771|Allan Gray]]'' | 1943 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1816 | | ''[[:d:Q443160|Isobel Black]]'' | 1943 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1817 | | ''[[:d:Q725134|Ron Geesin]]'' | 1943 | | ''[[:d:Q206926|Q206926]]'' |- |style='text-align:right'| 1818 | | ''[[:d:Q2479084|Jimmy Mackay]]'' | 1943 | 1998 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1819 | | ''[[:d:Q20621345|Norma MacLeod]]'' | 1944 | | ''[[:d:Q468533|Q468533]]'' |- |style='text-align:right'| 1820 | | ''[[:d:Q4727070|Alison Fell]]'' | 1944 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1821 | | ''[[:d:Q15504989|Bernard McKenna]]'' | 1944 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1822 | | ''[[:d:Q4394870|Don Ritchie]]'' | 1944 | 2018 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 1823 | | ''[[:d:Q3435143|Robert Frank]]'' | 1944 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1824 | | ''[[:d:Q766914|Ron Mathewson]]'' | 1944 | | ''[[:d:Q213485|Q213485]]'' |- |style='text-align:right'| 1825 | | ''[[:d:Q6537101|Lewis Thom]]'' | 1944 | | ''[[:d:Q165845|Q165845]]'' |- |style='text-align:right'| 1826 | | ''[[:d:Q503626|Andrew Arbuckle]]'' | 1944 | | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 1827 | | ''[[:d:Q5541265|George Keith]]'' | 1944 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1828 | | ''[[:d:Q23939675|Alistair Asprey]]'' | 1944 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1829 | | ''[[:d:Q18394678|Tom Morris]]'' | 1944 | | ''[[:d:Q204940|Q204940]]'' |- |style='text-align:right'| 1830 | | ''[[:d:Q55640137|Jim Taylor (footballer, born 1944)]]'' | 1944 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1831 | [[Fichièr:Apollo 100 - TopPop 1972 1.png|center|128px]] | ''[[:d:Q2949822|Tom Parker]]'' | 1944 | 2013 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1832 | | ''[[:d:Q55273210|Alex Ward]]'' | 1945 | 2012 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1833 | | ''[[:d:Q7175700|Peter Masson]]'' | 1945 | 2010 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1834 | | ''[[:d:Q1702859|Jon Whiteley]]'' | 1945 | | ''[[:d:Q6906978|Q6906978]]'' |- |style='text-align:right'| 1835 | | ''[[:d:Q2161556|Ida Random]]'' | 1945 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1836 | [[Fichièr:Miller Anderson 08072006 NSU 01.JPG|center|128px]] | ''[[:d:Q1351137|Miller Anderson]]'' | 1945 | | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 1837 | [[Fichièr:Gordon Waller 2005.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q3610274|Gordon Waller]]'' | 1945 | 2009 | ''[[:d:Q897175|Q897175]]'' |- |style='text-align:right'| 1838 | | ''[[:d:Q39078828|Jim Wilson]]'' | 1945 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1839 | | ''[[:d:Q63349599|Britt Smelvær]]'' | 1945 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1840 | | ''[[:d:Q2017277|Jack Reilly]]'' | 1945 | | [[Stonehaven]] |- |style='text-align:right'| 1841 | [[Fichièr:Al Howie's bronzed shoes.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4704055|Al Howie]]'' | 1945 | 2016 | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 1842 | [[Fichièr:John McAfee Def Con (14902350795) (cropped).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q45864|John McAfee]]'' | 1945 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1843 | | ''[[:d:Q16107319|George Gibson]]'' | 1945 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1844 | | ''[[:d:Q285374|Dennis Nilsen]]'' | 1945 | 2018 | ''[[:d:Q138873|Q138873]]'' |- |style='text-align:right'| 1845 | | ''[[:d:Q21932379|Brian Gallagher]]'' | 1945 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1846 | | ''[[:d:Q27964402|Margaret Christl]]'' | 1946 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1847 | | ''[[:d:Q6226389|John Clifton]]'' | 1946 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1848 | [[Fichièr:Cllr Sir Albert Bore.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4709772|Albert Bore]]'' | 1946 | | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 1849 | | ''[[:d:Q450214|Aly Bain]]'' | 1946 | | ''[[:d:Q213485|Q213485]]'' |- |style='text-align:right'| 1850 | | ''[[:d:Q4166302|Jim Donnelly]]'' | 1946 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1851 | | ''[[:d:Q1999534|Don Masson]]'' | 1946 | | ''[[:d:Q806177|Q806177]]'' |- |style='text-align:right'| 1852 | | ''[[:d:Q6194598|Jim Dempsey]]'' | 1946 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1853 | | ''[[:d:Q20706930|John Lunn]]'' | 1946 | 1973 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 1854 | | ''[[:d:Q41206528|Ian Whitehead]]'' | 1946 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1855 | | ''[[:d:Q3182766|John G. Williams]]'' | 1946 | | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 1856 | [[Fichièr:Breslin.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q446747|Theresa Breslin]]'' | 1947 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1857 | [[Fichièr:Martin Walker crop.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1806611|Martin Walker]]'' | 1947 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1858 | | ''[[:d:Q6249702|John Muir]]'' | 1947 | 2018 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1859 | | ''[[:d:Q20877164|Murdo MacLeod]]'' | 1947 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1860 | [[Fichièr:PyeHastings.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1291017|Pye Hastings]]'' | 1947 | | ''[[:d:Q806432|Q806432]]'' |- |style='text-align:right'| 1861 | | ''[[:d:Q5238971|David Reid]]'' | 1947 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1862 | [[Fichièr:Christine De Luca.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q5110992|Christine De Luca]]'' | 1947 | | ''[[:d:Q2816645|Q2816645]]'' |- |style='text-align:right'| 1863 | | ''[[:d:Q28055300|Lech Kosiak]]'' | 1947 | | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 1864 | | ''[[:d:Q257054|Dougal Dixon]]'' | 1947 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1865 | [[Fichièr:Air Chief Marshal Angus Houston AC, AFC.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q2849811|Angus Houston]]'' | 1947 | | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 1866 | [[Fichièr:John McFarlane.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q6247749|John McFarlane]]'' | 1947 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1867 | | ''[[:d:Q6829143|Michael Carter]]'' | 1947 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1868 | | ''[[:d:Q5309214|Drummond Bone]]'' | 1947 | | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 1869 | | ''[[:d:Q41787919|James Moffat]]'' | 1948 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1870 | | ''[[:d:Q55643467|Willie McCulloch (footballer, born 1948)]]'' | 1948 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1871 | | ''[[:d:Q7365988|Ronnie Sharp]]'' | 1948 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1872 | [[Fichièr:2011-05-12 Sam Malcolmson.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q3946342|Sam Malcolmson]]'' | 1948 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1873 | | ''[[:d:Q14946922|Nigel Sinclair]]'' | 1948 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1874 | | ''[[:d:Q39078814|Derek Stewart]]'' | 1948 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1875 | | ''[[:d:Q5399352|Essam E. Khalil]]'' | 1948 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1876 | | ''[[:d:Q1510163|Gerard Menuhin]]'' | 1948 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1877 | | ''[[:d:Q7369194|Ross Benson]]'' | 1948 | 2005 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1878 | | ''[[:d:Q10379848|Jimmy Douglas]]'' | 1948 | | ''[[:d:Q216802|Q216802]]'' |- |style='text-align:right'| 1879 | | ''[[:d:Q41200394|Ian Hume]]'' | 1948 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1880 | | ''[[:d:Q4932354|Bob Edmond]]'' | 1948 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1881 | | ''[[:d:Q4296591|Jacqueline Mitelman]]'' | 1949 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1882 | [[Fichièr:AlanGrant.jpeg|center|128px]] | ''[[:d:Q327222|Alan Grant]]'' | 1949 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1883 | [[Fichièr:F. Gwynplaine MacIntyre, aka Froggy (retouched).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4275735|F. Gwynplaine MacIntyre]]'' | 1949 | 2010 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1884 | | ''[[:d:Q7342482|Robert Buchan]]'' | 1949 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1885 | | ''[[:d:Q27979017|Mary Hepburn]]'' | 1949 | | [[Shetland]] |- |style='text-align:right'| 1886 | [[Fichièr:Spelmoment, Bestanddeelnr 924-3470 (Connolly).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q3760470|George Connelly]]'' | 1949 | | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 1887 | [[Fichièr:AlexFergussonMSP20110511.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q559046|Alex Fergusson]]'' | 1949 | 2018 | ''[[:d:Q6532048|Q6532048]]'' |- |style='text-align:right'| 1888 | | ''[[:d:Q4725982|Alice Major]]'' | 1949 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1889 | [[Fichièr:JeanUrquhartMSP20110510.JPG|center|128px]] | ''[[:d:Q1685871|Jean Urquhart]]'' | 1949 | | ''[[:d:Q204940|Q204940]]'' |- |style='text-align:right'| 1890 | | ''[[:d:Q21997674|John Taylor]]'' | 1949 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1891 | | ''[[:d:Q6551595|Linda Gilroy]]'' | 1949 | | ''[[:d:Q646784|Q646784]]'' |- |style='text-align:right'| 1892 | | ''[[:d:Q2001987|Erich Schaedler]]'' | 1949 | 1985 | ''[[:d:Q211113|Q211113]]'' |- |style='text-align:right'| 1893 | | ''[[:d:Q13194817|Simon MacKenzie]]'' | 1949 | 2008 | ''[[:d:Q2243731|Q2243731]]'' |- |style='text-align:right'| 1894 | [[Fichièr:Margaret Burgess.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q289184|Margaret Burgess]]'' | 1949 | | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 1895 | | ''[[:d:Q55367737|Harry Johnston]]'' | 1949 | | ''[[:d:Q208329|Q208329]]'' |- |style='text-align:right'| 1896 | | ''[[:d:Q1002801|Jim Twaddale]]'' | 1950 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1897 | | ''[[:d:Q18720126|Kevin McGreskin]]'' | 1950 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1898 | [[Fichièr:RuthMaguireMSP-Nov2016.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q24034376|Ruth Maguire]]'' | 1950 | | [[Highlands]] |- |style='text-align:right'| 1899 | | ''[[:d:Q4933988|Bob Simpson]]'' | 1950 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1900 | | ''[[:d:Q20972488|Jamie Clarkston Collins]]'' | 1950 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1901 | | ''[[:d:Q16442063|Alex Flett]]'' | 1950 | | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 1902 | [[Fichièr:ChristinePrimrose1a.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q20621427|Christine Primrose]]'' | 1950 | | ''[[:d:Q1043339|Q1043339]]'' |- |style='text-align:right'| 1903 | | ''[[:d:Q24844311|Steve Hamilton]]'' | 1950 | 2009 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1904 | | ''[[:d:Q2287843|Simon Taylor]]'' | 1950 | | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 1905 | | ''[[:d:Q8005606|William Blair]]'' | 1950 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1906 | | ''[[:d:Q5545407|George Urquhart]]'' | 1950 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1907 | | ''[[:d:Q30075534|Tom Kinninmont]]'' | 1950 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1908 | | ''[[:d:Q6988743|Neil Hood]]'' | 1950 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1909 | | ''[[:d:Q55366730|Billy McLauchlan]]'' | 1950 | 1972 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1910 | | ''[[:d:Q10567111|John MacLennan]]'' | 1950 | 1980 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1911 | | ''[[:d:Q1099541|Jim McCluskey]]'' | 1950 | 2013 | ''[[:d:Q207111|Q207111]]'' |- |style='text-align:right'| 1912 | | ''[[:d:Q11679869|Anthony G. Miller]]'' | 1951 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1913 | [[Fichièr:Roy Howat at Gresham College 2012.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q7372974|Roy Howat]]'' | 1951 | | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 1914 | | ''[[:d:Q58424527|Billy Aitken]]'' | 1951 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1915 | | ''[[:d:Q944812|Leslie Mottram]]'' | 1951 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1916 | | ''[[:d:Q2869237|Anne Kirk]]'' | 1951 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1917 | | ''[[:d:Q55366707|Billy Laing]]'' | 1951 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1918 | | ''[[:d:Q6308840|Juliet Cadzow]]'' | 1951 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1919 | | ''[[:d:Q6140302|James Naughtie]]'' | 1951 | | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 1920 | [[Fichièr:Russell Brown MP 2005-11-06.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q266000|Russell Brown]]'' | 1951 | | ''[[:d:Q564495|Q564495]]'' |- |style='text-align:right'| 1921 | | ''[[:d:Q240493|Abu Bakarr Gaye]]'' | 1951 | 2010 | ''[[:d:Q223212|Q223212]]'' |- |style='text-align:right'| 1922 | | ''[[:d:Q16149585|John McInally]]'' | 1951 | 2012 | ''[[:d:Q996643|Q996643]]'' |- |style='text-align:right'| 1923 | | ''[[:d:Q5387137|Eric Morris]]'' | 1951 | | ''[[:d:Q1001935|Q1001935]]'' |- |style='text-align:right'| 1924 | [[Fichièr:BOB THEIL DECEMBER 2013.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q19853432|Bob Theil]]'' | 1951 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1925 | | ''[[:d:Q1338195|Tom Wilson]]'' | 1951 | 2004 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1926 | | ''[[:d:Q4394283|John Rea]]'' | 1951 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1927 | [[Fichièr:Joe Jordan.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q353506|Joe Jordan]]'' | 1951 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1928 | | ''[[:d:Q21290785|Derek Brechin]]'' | 1951 | 2009 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1929 | | ''[[:d:Q5231927|David Burns, Lord Burns]]'' | 1952 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1930 | | ''[[:d:Q40243753|Hans Pufal]]'' | 1952 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1931 | | ''[[:d:Q6212922|Joe Watson]]'' | 1952 | 2000 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1932 | | ''[[:d:Q1672546|Irene McGugan]]'' | 1952 | | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 1933 | | ''[[:d:Q21997603|Hugh McLean]]'' | 1952 | | ''[[:d:Q165845|Q165845]]'' |- |style='text-align:right'| 1934 | | ''[[:d:Q1176935|David Urquhart]]'' | 1952 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1935 | | ''[[:d:Q1904558|Martin Mayes]]'' | 1952 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1936 | | ''[[:d:Q553012|Des Bremner]]'' | 1952 | | ''[[:d:Q1017022|Q1017022]]'' |- |style='text-align:right'| 1937 | [[Fichièr:Nigel Lockyer.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1989555|Nigel Lockyer]]'' | 1952 | | ''[[:d:Q564495|Q564495]]'' |- |style='text-align:right'| 1938 | | ''[[:d:Q575918|Alastair McKenzie]]'' | 1953 | 1997 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1939 | | ''[[:d:Q3180874|John Alexander]]'' | 1953 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1940 | | ''[[:d:Q3372740|Pauline Little]]'' | 1953 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1941 | | ''[[:d:Q6194950|Jim Ferrier]]'' | 1953 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1942 | | ''[[:d:Q16532698|Bill Martin]]'' | 1953 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1943 | | ''[[:d:Q18764010|Diane Bell]]'' | 1953 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1944 | | ''[[:d:Q1655624|Ian Read]]'' | 1953 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1945 | | ''[[:d:Q5482159|Francis Payne]]'' | 1953 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1946 | | ''[[:d:Q6760684|Margot Livesey]]'' | 1953 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1947 | | ''[[:d:Q16185434|Dorothy Lee]]'' | 1953 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1948 | [[Fichièr:Patrick Doyle, Qatar Masterclass.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q363241|Patrick Doyle]]'' | 1953 | | ''[[:d:Q209142|Q209142]]'' |- |style='text-align:right'| 1949 | | ''[[:d:Q7493181|Sheilagh Kesting]]'' | 1953 | | ''[[:d:Q165845|Q165845]]'' |- |style='text-align:right'| 1950 | | ''[[:d:Q2277515|Ian Bairnson]]'' | 1953 | | ''[[:d:Q213485|Q213485]]'' |- |style='text-align:right'| 1951 | | ''[[:d:Q5231038|David Baikie]]'' | 1953 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1952 | | ''[[:d:Q6247810|John McGlynn]]'' | 1953 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1953 | | ''[[:d:Q3445793|Roy Laidlaw]]'' | 1953 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1954 | | ''[[:d:Q6209832|Joe Filippi]]'' | 1953 | | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 1955 | [[Fichièr:David Leslie 2003.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1175203|David Leslie]]'' | 1953 | 2008 | ''[[:d:Q564495|Q564495]]'' |- |style='text-align:right'| 1956 | | ''[[:d:Q6199503|Jimmy Allan]]'' | 1953 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1957 | | ''[[:d:Q2045063|Calum MacDonald]]'' | 1953 | | ''[[:d:Q1738877|Q1738877]]'' |- |style='text-align:right'| 1958 | | ''[[:d:Q1680467|James Gourlay]]'' | 1954 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1959 | [[Fichièr:Chuck Dixon.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1089124|Chuck Dixon]]'' | 1954 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1960 | | ''[[:d:Q7911337|Valerie Stacey, Lady Stacey]]'' | 1954 | | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 1961 | | ''[[:d:Q15993276|Iain McColl]]'' | 1954 | 2013 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1962 | [[Fichièr:Ken McLeod 2005.JPG|center|128px]] | ''[[:d:Q372505|Ken MacLeod]]'' | 1954 | | ''[[:d:Q165845|Q165845]]'' |- |style='text-align:right'| 1963 | [[Fichièr:Official portrait of Lord Wallace of Tankerness crop 2.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q333807|Jim Wallace, Baron Wallace of Tankerness]]'' | 1954 | | ''[[:d:Q564495|Q564495]]'' |- |style='text-align:right'| 1964 | | ''[[:d:Q2159320|Ron Hayman]]'' | 1954 | | ''[[:d:Q211889|Q211889]]'' |- |style='text-align:right'| 1965 | [[Fichièr:Klarfeld Horse Trainter GAI WATERHOUSE.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q5516956|Gai Waterhouse]]'' | 1954 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1966 | | ''[[:d:Q4912997|Billy McGinley]]'' | 1954 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1967 | | ''[[:d:Q5233791|David Francey]]'' | 1954 | | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 1968 | | ''[[:d:Q22980856|Ian Black]]'' | 1954 | 2006 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1969 | | ''[[:d:Q7352748|Robin Robertson]]'' | 1955 | | ''[[:d:Q1247411|Q1247411]]'' |- |style='text-align:right'| 1970 | [[Fichièr:Kirsty wark podium.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q6416185|Kirsty Wark]]'' | 1955 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1971 | | ''[[:d:Q38846870|Nigel Biggar]]'' | 1955 | | ''[[:d:Q1012300|Q1012300]]'' |- |style='text-align:right'| 1972 | [[Fichièr:King Tuheitia Paki 2009.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q888020|Tuheitia Paki]]'' | 1955 | | ''[[:d:Q1016931|Q1016931]]'' |- |style='text-align:right'| 1973 | [[Fichièr:RonnieMac12.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q2165686|Ronald MacDonald]]'' | 1955 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1974 | [[Fichièr:Professor Steve David Macleod Brown FRS.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q19897824|Stephen David Macleod Brown]]'' | 1955 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1975 | | ''[[:d:Q6259484|John Stroyan]]'' | 1955 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1976 | [[Fichièr:Ian Callum Genf 2019 1Y7A4975.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1655474|Ian Callum]]'' | 1955 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1977 | | ''[[:d:Q6308370|Julie Maxton]]'' | 1955 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1978 | [[Fichièr:George Fergusson.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q3489398|George Fergusson]]'' | 1955 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1979 | | ''[[:d:Q4935501|Bobby Reid]]'' | 1955 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1980 | | ''[[:d:Q4761400|Andy Thomson]]'' | 1955 | | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 1981 | | ''[[:d:Q710381|Robert H. McNaught]]'' | 1956 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1982 | [[Fichièr:Craig Russell Photo2.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1138661|Craig Russell]]'' | 1956 | | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 1983 | | ''[[:d:Q6742525|Malcolm Murray]]'' | 1956 | | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 1984 | | ''[[:d:Q7815488|Tom Curran]]'' | 1956 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1985 | | ''[[:d:Q5024038|Calum MacDonald]]'' | 1956 | | ''[[:d:Q165845|Q165845]]'' |- |style='text-align:right'| 1986 | | ''[[:d:Q7819333|Tommy Cumming]]'' | 1956 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1987 | | ''[[:d:Q19668073|Jim Sweeney]]'' | 1956 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1988 | [[Fichièr:Geoffrey Kelly.png|center|128px]] | ''[[:d:Q5534720|Geoffrey Kelly]]'' | 1956 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1989 | | ''[[:d:Q5144955|Colin Campbell]]'' | 1956 | | ''[[:d:Q755739|Q755739]]'' |- |style='text-align:right'| 1990 | [[Fichièr:Dr Andrew Mackenzie FRS.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q15042554|Andrew Mackenzie]]'' | 1956 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1991 | [[Fichièr:LewisMacdonaldMSP20110510.JPG|center|128px]] | ''[[:d:Q1822125|Lewis Macdonald]]'' | 1957 | | ''[[:d:Q165845|Q165845]]'' |- |style='text-align:right'| 1992 | | ''[[:d:Q5234281|David Gow]]'' | 1957 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 1993 | | ''[[:d:Q19666375|Janette Kerr]]'' | 1957 | | [[Shetland]] |- |style='text-align:right'| 1994 | | ''[[:d:Q945041|Michael Caton-Jones]]'' | 1957 | | ''[[:d:Q204940|Q204940]]'' |- |style='text-align:right'| 1995 | | ''[[:d:Q6388703|Ken Wilson]]'' | 1957 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1996 | | ''[[:d:Q5552800|Gerry Hughes]]'' | 1958 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1997 | [[Fichièr:Prof Peter Gow.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q7174314|Peter Gow]]'' | 1958 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 1998 | | ''[[:d:Q7341398|Robert Alan Jamieson]]'' | 1958 | | [[Shetland]] |- |style='text-align:right'| 1999 | | ''[[:d:Q3568436|William Harrison Binnie]]'' | 1958 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2000 | | ''[[:d:Q5085960|Charlotte Gordon Cumming]]'' | 1958 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2001 | | ''[[:d:Q7347227|Robert MacKenzie]]'' | 1958 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2002 | | ''[[:d:Q2934780|Cameron Sharp]]'' | 1958 | | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 2003 | | ''[[:d:Q1928505|Mick MacNeil]]'' | 1958 | | ''[[:d:Q223212|Q223212]]'' |- |style='text-align:right'| 2004 | [[Fichièr:Jimmy Lindsay.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q6200649|Jimmy Lindsay]]'' | 1958 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2005 | | ''[[:d:Q6909431|Moray Callum]]'' | 1958 | | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 2006 | [[Fichièr:James Boyle (academic).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1680231|James Boyle]]'' | 1959 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2007 | | ''[[:d:Q21464373|Peter White]]'' | 1959 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2008 | | ''[[:d:Q35137487|Hugh Aitken (curler)]]'' | 1959 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2009 | | ''[[:d:Q5537995|George Cloy]]'' | 1959 | | ''[[:d:Q1001935|Q1001935]]'' |- |style='text-align:right'| 2010 | | ''[[:d:Q16193427|Jim Walker]]'' | 1959 | | ''[[:d:Q1011670|Q1011670]]'' |- |style='text-align:right'| 2011 | | ''[[:d:Q4786679|Archie Fraser]]'' | 1959 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2012 | | ''[[:d:Q7152639|Paul Mounsey]]'' | 1959 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2013 | | ''[[:d:Q7175390|Peter Lawwell]]'' | 1959 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2014 | [[Fichièr:Andrew Dunlop, Baron Dunlop.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q20011247|Andrew Dunlop]]'' | 1959 | | ''[[:d:Q140090|Dunbartonshire]]'' |- |style='text-align:right'| 2015 | | ''[[:d:Q16193039|Bill Carroll]]'' | 1959 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2016 | | ''[[:d:Q21229711|Brian Robertson]]'' | 1959 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2017 | | ''[[:d:Q4568560|Frank Duffy]]'' | 1959 | 2010 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 2018 | [[Fichièr:Official portrait of Ronnie Cowan crop 2.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q19883025|Ronnie Cowan]]'' | 1959 | | [[Inverclyde]] |- |style='text-align:right'| 2019 | | ''[[:d:Q6660369|Liza Campbell]]'' | 1959 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2020 | [[Fichièr:PeterMullan.JPG|center|128px]] | ''[[:d:Q430804|Peter Mullan]]'' | 1959 | | ''[[:d:Q1016944|Q1016944]]'' |- |style='text-align:right'| 2021 | [[Fichièr:Jimmy Vee.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q3179139|Jimmy Vee]]'' | 1959 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2022 | | ''[[:d:Q5262386|Derek Strickland]]'' | 1959 | | ''[[:d:Q4112|Stoneyburn]]'' |- |style='text-align:right'| 2023 | | ''[[:d:Q6198305|Jim Steel]]'' | 1959 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2024 | [[Fichièr:King Geekarna.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q2299024|William King]]'' | 1959 | | ''[[:d:Q1001935|Q1001935]]'' |- |style='text-align:right'| 2025 | | ''[[:d:Q5538151|George Coupland]]'' | 1959 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2026 | | ''[[:d:Q21996657|Stewart Russell]]'' | 1960 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2027 | | ''[[:d:Q4768575|Anne MacKenzie]]'' | 1960 | | ''[[:d:Q165845|Q165845]]'' |- |style='text-align:right'| 2028 | | ''[[:d:Q3806652|James MacPherson]]'' | 1960 | | ''[[:d:Q209142|Q209142]]'' |- |style='text-align:right'| 2029 | | ''[[:d:Q2964723|Chris Gray]]'' | 1960 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2030 | | ''[[:d:Q6849144|Mike Veitch]]'' | 1960 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2031 | | ''[[:d:Q7366031|Ronnie Wood]]'' | 1960 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2032 | | ''[[:d:Q606585|Richard Oram]]'' | 1960 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2033 | | ''[[:d:Q20200819|Stephen Barclay]]'' | 1961 | | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 2034 | | ''[[:d:Q6140476|James O'Donnell]]'' | 1961 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2035 | | ''[[:d:Q24039768|Edward Mountain]]'' | 1961 | | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 2036 | | ''[[:d:Q47482429|Kareen Marwick]]'' | 1961 | | ''[[:d:Q208329|Q208329]]'' |- |style='text-align:right'| 2037 | | ''[[:d:Q1858887|Paul Hanvidge]]'' | 1961 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2038 | | ''[[:d:Q13529914|Matthew Banks]]'' | 1961 | | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 2039 | [[Fichièr:AlexJohnstoneMSP20110509.JPG|center|128px]] | ''[[:d:Q2641395|Alex Johnstone]]'' | 1961 | 2016 | [[Stonehaven]] |- |style='text-align:right'| 2040 | | ''[[:d:Q1460690|Norman Brown]]'' | 1961 | | ''[[:d:Q207679|Q207679]]'' |- |style='text-align:right'| 2041 | | ''[[:d:Q4786966|Lesley Fitz-Simons]]'' | 1961 | 2013 | ''[[:d:Q211889|Q211889]]'' |- |style='text-align:right'| 2042 | | ''[[:d:Q2346021|Peter Johnstone]]'' | 1961 | 2019 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2043 | | ''[[:d:Q3393375|Kenny Clark]]'' | 1961 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2044 | | ''[[:d:Q7029081|Nicola Morgan]]'' | 1961 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2045 | | ''[[:d:Q4938839|Julie Bertagna]]'' | 1962 | | ''[[:d:Q576562|Q576562]]''<br/>''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 2046 | | ''[[:d:Q5232678|David Cromwell]]'' | 1962 | | ''[[:d:Q207111|Q207111]]'' |- |style='text-align:right'| 2047 | [[Fichièr:Matthew Bannister - EMP 01A.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q6790119|Matthew Bannister]]'' | 1962 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2048 | | ''[[:d:Q4960633|Brenda Bennett]]'' | 1962 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2049 | | ''[[:d:Q5353292|Elaine Smith]]'' | 1962 | | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 2050 | [[Fichièr:Andrew Innes 2011.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4201243|Andrew Innes]]'' | 1962 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2051 | [[Fichièr:Official portrait of David Mundell crop 2.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q333520|David Mundell]]'' | 1962 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2052 | | ''[[:d:Q5592383|Graeme Robertson]]'' | 1962 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2053 | | ''[[:d:Q7693509|Ted McMinn]]'' | 1962 | | ''[[:d:Q1012300|Q1012300]]'' |- |style='text-align:right'| 2054 | | ''[[:d:Q2540559|Ross Montgomery]]'' | 1962 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2055 | [[Fichièr:James Woffle, Lord Advocate.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q16849685|James Wolffe]]'' | 1962 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2056 | [[Fichièr:Vivienne Baillie.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q3561611|Vivienne Baillie]]'' | 1963 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2057 | | ''[[:d:Q6909002|Morag Wise, Lady Wise]]'' | 1963 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2058 | | ''[[:d:Q3193960|Kate Cassidy]]'' | 1963 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2059 | | ''[[:d:Q3337837|Neil Poulton]]'' | 1963 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2060 | [[Fichièr:Karen Matheson 2007.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q3193118|Karen Matheson]]'' | 1963 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2061 | [[Fichièr:MPS 2014 Dortmund Saor Patrol 09.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1066800|Charlie Allan]]'' | 1963 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2062 | | ''[[:d:Q7615753|Stewart Cochrane]]'' | 1963 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2063 | | ''[[:d:Q4706053|Alan Adamson]]'' | 1963 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2064 | [[Fichièr:RhodaGrantMSP20110511.JPG|center|128px]] | ''[[:d:Q769138|Rhoda Grant]]'' | 1963 | | ''[[:d:Q165845|Q165845]]'' |- |style='text-align:right'| 2065 | [[Fichièr:Official portrait of Mr Alister Jack crop 2.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q30165682|Alister Jack]]'' | 1963 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2066 | | ''[[:d:Q1573936|Hammy McMillan]]'' | 1963 | | ''[[:d:Q1001935|Q1001935]]'' |- |style='text-align:right'| 2067 | | ''[[:d:Q15453610|Alan Rendall]]'' | 1963 | | ''[[:d:Q208329|Q208329]]'' |- |style='text-align:right'| 2068 | | ''[[:d:Q12523869|Wahyu Soeparno Putro]]'' | 1963 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2069 | | ''[[:d:Q28945674|Iain D. Campbell]]'' | 1963 | 2017 | ''[[:d:Q6453423|Lewis]]'' |- |style='text-align:right'| 2070 | [[Fichièr:AngusMacDonaldMSP20110510.JPG|center|128px]] | ''[[:d:Q544483|Angus MacDonald]]'' | 1963 | | ''[[:d:Q165845|Q165845]]'' |- |style='text-align:right'| 2071 | | ''[[:d:Q65544425|Tom Eccles]]'' | 1964 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2072 | [[Fichièr:Adam Crozier at Nations & Regions Media Conference.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4678914|Adam Crozier]]'' | 1964 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2073 | | ''[[:d:Q4932995|Bob Keiller]]'' | 1964 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2074 | [[Fichièr:Tomharris 2.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q478319|Tom Harris]]'' | 1964 | | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 2075 | | ''[[:d:Q466652|Gordon Duncan]]'' | 1964 | 2005 | ''[[:d:Q1016738|Q1016738]]'' |- |style='text-align:right'| 2076 | | ''[[:d:Q19517999|Paul Murray]]'' | 1964 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2077 | | ''[[:d:Q7129282|Pamela Wright]]'' | 1964 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2078 | | ''[[:d:Q6384607|Keith Knox]]'' | 1964 | | ''[[:d:Q1001935|Q1001935]]'' |- |style='text-align:right'| 2079 | | ''[[:d:Q5982260|Ian McCall]]'' | 1964 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2080 | | ''[[:d:Q5982605|Ian Porteous]]'' | 1964 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2081 | | ''[[:d:Q59306324|Alan Jope]]'' | 1965 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2082 | | ''[[:d:Q7176049|Peter Nardone]]'' | 1965 | | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 2083 | [[Fichièr:Calderwood, Colin cropped.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q513921|Colin Calderwood]]'' | 1965 | | ''[[:d:Q1001935|Q1001935]]'' |- |style='text-align:right'| 2084 | [[Fichièr:Guy Perryman MBE Investiture.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q17231323|Guy Perryman]]'' | 1965 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2085 | | ''[[:d:Q5386476|Eric Ferguson]]'' | 1965 | | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 2086 | | ''[[:d:Q7839351|Trevor Nurse]]'' | 1965 | 2016 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2087 | | ''[[:d:Q3976232|Stuart McManus]]'' | 1965 | | ''[[:d:Q216802|Q216802]]'' |- |style='text-align:right'| 2088 | [[Fichièr:William Dalrymple.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q955334|William Dalrymple]]'' | 1965 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2089 | | ''[[:d:Q6775753|Martin Ingram]]'' | 1965 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2090 | | ''[[:d:Q55238357|Eric Archibald]]'' | 1965 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2091 | | ''[[:d:Q3874291|Neil Cochran]]'' | 1965 | | ''[[:d:Q1009296|Q1009296]]'' |- |style='text-align:right'| 2092 | [[Fichièr:AllanGuthrie.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q588891|Allan Guthrie]]'' | 1965 | | [[Orcadas]] |- |style='text-align:right'| 2093 | | ''[[:d:Q5386326|Eric Cullen]]'' | 1965 | 1996 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2094 | | ''[[:d:Q17305882|Kevin Dowling]]'' | 1965 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2095 | | ''[[:d:Q6530501|Lesley Letcher]]'' | 1965 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2096 | | ''[[:d:Q28001912|John Calmers]]'' | 1965 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2097 | | ''[[:d:Q5336495|Eddie Smith]]'' | 1965 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2098 | | ''[[:d:Q7321350|Rhona Cameron]]'' | 1965 | | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 2099 | | ''[[:d:Q7365989|Ronnie Sharp]]'' | 1965 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2100 | | ''[[:d:Q8021654|Willie Mands]]'' | 1965 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2101 | | ''[[:d:Q6761158|Maria Dunn]]'' | 1966 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2102 | [[Fichièr:Richard Price při autorském čtení.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q7328508|Richard Price]]'' | 1966 | | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 2103 | | ''[[:d:Q21197396|Jim Moodie]]'' | 1966 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2104 | | ''[[:d:Q16196708|David Somers]]'' | 1966 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2105 | | ''[[:d:Q13793710|Ian Woods]]'' | 1966 | | ''[[:d:Q1011670|Q1011670]]'' |- |style='text-align:right'| 2106 | | ''[[:d:Q18921465|Stuart Bradie]]'' | 1966 | | ''[[:d:Q206926|Q206926]]'' |- |style='text-align:right'| 2107 | [[Fichièr:King creosote.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q6411404|King Creosote]]'' | 1967 | | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 2108 | [[Fichièr:Photo - Festival de Cornouaille 2013 - Dan ar Braz en concert le 27 juillet - 030.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q3036090|Donald Shaw]]'' | 1967 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2109 | | ''[[:d:Q5113001|Christopher Orr]]'' | 1967 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2110 | [[Fichièr:Neil Oliver at Windsor Quay (cropped).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1216223|Neil Oliver]]'' | 1967 | | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 2111 | | ''[[:d:Q6833023|Michael Nardone]]'' | 1967 | | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 2112 | | ''[[:d:Q16196990|Andy Crawford]]'' | 1967 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2113 | | ''[[:d:Q9345815|Steven Wilson]]'' | 1967 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2114 | | ''[[:d:Q4497222|Euan Henderson]]'' | 1967 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2115 | | ''[[:d:Q13125542|Anne Frater]]'' | 1967 | | ''[[:d:Q165845|Q165845]]'' |- |style='text-align:right'| 2116 | | ''[[:d:Q5024052|Calum Murray]]'' | 1967 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2117 | | ''[[:d:Q1282096|Robert Thornton]]'' | 1967 | | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 2118 | | ''[[:d:Q21175205|Malcolm Norval]]'' | 1967 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2119 | [[Fichièr:WillieRennieMSP20110510.JPG|center|128px]] | ''[[:d:Q2581473|Willie Rennie]]'' | 1967 | | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 2120 | | ''[[:d:Q7175769|Peter McDonald]]'' | 1967 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2121 | [[Fichièr:FinlayCarsonMSP.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q24034357|Finlay Carson]]'' | 1967 | | ''[[:d:Q489551|Q489551]]'' |- |style='text-align:right'| 2122 | | ''[[:d:Q7441152|Sean Langmuir]]'' | 1967 | | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 2123 | | ''[[:d:Q6708977|Lynn Colliar]]'' | 1967 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2124 | | ''[[:d:Q16197399|Gordon Walker]]'' | 1967 | | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 2125 | [[Fichièr:Carl Honoré.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4355090|Carl Honoré]]'' | 1967 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2126 | | ''[[:d:Q10425708|Joe McLeod]]'' | 1967 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2127 | | ''[[:d:Q19508498|Claire Barclay]]'' | 1968 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2128 | | ''[[:d:Q4965666|Brian Winter]]'' | 1968 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2129 | | ''[[:d:Q521685|Margaret Morton]]'' | 1968 | | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 2130 | | ''[[:d:Q12314126|Gordon Kennedy]]'' | 1968 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2131 | | ''[[:d:Q3193106|Karen Findlay]]'' | 1968 | | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 2132 | | ''[[:d:Q21055954|John Shaw]]'' | 1968 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2133 | | ''[[:d:Q33350259|Elizabeth Reid Boyd]]'' | 1968 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2134 | | ''[[:d:Q565334|Anne Gibson]]'' | 1968 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2135 | | ''[[:d:Q1669774|Alasdair Morrison]]'' | 1968 | | ''[[:d:Q165845|Q165845]]'' |- |style='text-align:right'| 2136 | | ''[[:d:Q7405150|Sally Gray]]'' | 1969 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2137 | | ''[[:d:Q46472036|Kenny Alexander]]'' | 1969 | | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 2138 | | ''[[:d:Q19959135|James Carol]]'' | 1969 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2139 | | ''[[:d:Q5181163|Craig Logan]]'' | 1969 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2140 | | ''[[:d:Q6247985|John McKendrick]]'' | 1969 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2141 | | ''[[:d:Q6775388|Martin Emond]]'' | 1969 | 2004 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2142 | | ''[[:d:Q538983|Billy Snaddon]]'' | 1969 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2143 | [[Fichièr:Ashley Jensen.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q237843|Ashley Jensen]]'' | 1969 | | ''[[:d:Q564495|Q564495]]'' |- |style='text-align:right'| 2144 | | ''[[:d:Q7609198|Stephen Finnie]]'' | 1969 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2145 | | ''[[:d:Q6962865|Nancy Murdoch]]'' | 1969 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2146 | | ''[[:d:Q21997660|Chris Simmers]]'' | 1969 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2147 | [[Fichièr:StuartAuthorPic warm.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q11704108|Stuart David]]'' | 1969 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2148 | [[Fichièr:Allan McNish 2006 EMS.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q173002|Allan McNish]]'' | 1969 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2149 | | ''[[:d:Q6376811|Kathleen MacInnes]]'' | 1969 | | ''[[:d:Q841059|Q841059]]'' |- |style='text-align:right'| 2150 | [[Fichièr:Asta Busingye Lydersen.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q11959421|Asta Busingye Lydersen]]'' | 1970 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2151 | [[Fichièr:Alyth 2010.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4738789|Alyth]]'' | 1970 | | ''[[:d:Q6453423|Lewis]]'' |- |style='text-align:right'| 2152 | | ''[[:d:Q15440538|Heather Dyer]]'' | 1970 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2153 | [[Fichièr:Imaginales 2016 - Anthony Ryan.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q16212989|Anthony Ryan]]'' | 1970 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2154 | | ''[[:d:Q4961046|Brendan O'Hare]]'' | 1970 | | ''[[:d:Q209142|Q209142]]'' |- |style='text-align:right'| 2155 | | ''[[:d:Q21923182|Jock Armstrong]]'' | 1970 | | ''[[:d:Q1012300|Q1012300]]'' |- |style='text-align:right'| 2156 | | ''[[:d:Q16846936|Steven Lewis Simpson]]'' | 1970 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2157 | | ''[[:d:Q20877289|Greg Shaw]]'' | 1970 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2158 | | ''[[:d:Q5524820|Gary Castledine]]'' | 1970 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2159 | | ''[[:d:Q5180821|Craig Charleston]]'' | 1970 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2160 | [[Fichièr:Andrew Coltart, Scottish golfer.JPG|center|128px]] | ''[[:d:Q3283829|Andrew Coltart]]'' | 1970 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2161 | | ''[[:d:Q7369494|Ross Matheson]]'' | 1970 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2162 | | ''[[:d:Q7490917|Shaun McSkimming]]'' | 1970 | | ''[[:d:Q1001935|Q1001935]]'' |- |style='text-align:right'| 2163 | | ''[[:d:Q6248280|John McQuillan]]'' | 1970 | | ''[[:d:Q1001935|Q1001935]]'' |- |style='text-align:right'| 2164 | [[Fichièr:Official portrait of Angus Brendan MacNeil crop 2.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q695092|Angus MacNeil]]'' | 1970 | | ''[[:d:Q223212|Q223212]]'' |- |style='text-align:right'| 2165 | | ''[[:d:Q16730178|Jane Egan]]'' | 1970 | | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 2166 | | ''[[:d:Q7324163|Richard Billingham]]'' | 1970 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2167 | | ''[[:d:Q22097814|Alan Kittle]]'' | 1970 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2168 | | ''[[:d:Q537726|Eoin Jess]]'' | 1970 | | ''[[:d:Q1010537|Q1010537]]'' |- |style='text-align:right'| 2169 | | ''[[:d:Q2555308|Stella Tennant]]'' | 1970 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2170 | | ''[[:d:Q7153445|Paul Savage]]'' | 1971 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2171 | | ''[[:d:Q90317|Iain Dilthey]]'' | 1971 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2172 | [[Fichièr:Emma Pollock (aldenchadwick).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q782536|Emma Pollock]]'' | 1971 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2173 | | ''[[:d:Q7615106|Steven Osborne]]'' | 1971 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2174 | | ''[[:d:Q57462458|Garry Agnew]]'' | 1971 | | ''[[:d:Q1001935|Q1001935]]'' |- |style='text-align:right'| 2175 | | ''[[:d:Q18125402|Jim Carstairs]]'' | 1971 | | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 2176 | [[Fichièr:Cameron Stout.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q5026389|Cameron Stout]]'' | 1971 | | ''[[:d:Q839556|Q839556]]'' |- |style='text-align:right'| 2177 | [[Fichièr:David Coulthard 2009.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q172832|David Coulthard]]'' | 1971 | | ''[[:d:Q489551|Q489551]]'' |- |style='text-align:right'| 2178 | | ''[[:d:Q5235895|David Keenan]]'' | 1971 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2179 | | ''[[:d:Q3607689|Alan Campbell]]'' | 1971 | | ''[[:d:Q216802|Q216802]]'' |- |style='text-align:right'| 2180 | [[Fichièr:4.28.11NickDixonByLuigiNovi1.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q12056435|Nick Dixon]]'' | 1971 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2181 | | ''[[:d:Q5884126|Graham Little]]'' | 1971 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2182 | | ''[[:d:Q22279393|Andrew Ness]]'' | 1971 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2183 | | ''[[:d:Q5419003|Ewen Thomson]]'' | 1971 | | ''[[:d:Q762752|Q762752]]'' |- |style='text-align:right'| 2184 | | ''[[:d:Q8007380|William Curley]]'' | 1971 | | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 2185 | | ''[[:d:Q62648389|Alan Hannah]]'' | 1971 | | ''[[:d:Q1001935|Q1001935]]'' |- |style='text-align:right'| 2186 | [[Fichièr:Pauline hamill.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q7155028|Pauline Hamill]]'' | 1971 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2187 | | ''[[:d:Q39083388|Ross Hepburn]]'' | 1972 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2188 | [[Fichièr:Kevin macneil.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q3814830|Kevin MacNeil]]'' | 1972 | | ''[[:d:Q165845|Q165845]]'' |- |style='text-align:right'| 2189 | [[Fichièr:Julie Wilson Nimmo.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q6308586|Julie Wilson Nimmo]]'' | 1972 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2190 | | ''[[:d:Q4730797|Allan Lyburn]]'' | 1972 | | ''[[:d:Q1001935|Q1001935]]'' |- |style='text-align:right'| 2191 | | ''[[:d:Q16848834|James Ward]]'' | 1972 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2192 | | ''[[:d:Q19975794|Disappearance of Sandy Davidson]]'' | 1972 | | ''[[:d:Q206926|Q206926]]'' |- |style='text-align:right'| 2193 | [[Fichièr:Official portrait of Iain Stewart crop 2.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q328953|Iain Stewart]]'' | 1972 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2194 | | ''[[:d:Q6989077|Neil Murdoch]]'' | 1972 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2195 | | ''[[:d:Q7822694|Tony Kearney]]'' | 1972 | | ''[[:d:Q223212|Q223212]]'' |- |style='text-align:right'| 2196 | | ''[[:d:Q59811938|Scott Manley]]'' | 1972 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2197 | [[Fichièr:Hermes G.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q57618058|Hermès Garanger]]'' | 1973 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2198 | [[Fichièr:Ianduncan.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q16976820|Ian Duncan]]'' | 1973 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2199 | | ''[[:d:Q58236597|Helen Williams]]'' | 1973 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2200 | | ''[[:d:Q719333|Peter Nicol]]'' | 1973 | | ''[[:d:Q1017537|Q1017537]]'' |- |style='text-align:right'| 2201 | | ''[[:d:Q18736931|Jamie Paterson]]'' | 1973 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2202 | | ''[[:d:Q1138707|Craig Wilson]]'' | 1973 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2203 | | ''[[:d:Q2796181|Mark Barilli]]'' | 1973 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2204 | | ''[[:d:Q6838120|Mick Cooke]]'' | 1973 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2205 | [[Fichièr:Malcolm Middleton.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q3504868|Malcolm Middleton]]'' | 1973 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2206 | | ''[[:d:Q5018394|Calamateur]]'' | 1974 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2207 | | ''[[:d:Q18720081|Anna Keay]]'' | 1974 | | [[Highlands]] |- |style='text-align:right'| 2208 | [[Fichièr:Danny Bhoy - Just For Laughs Festival Montreal 2009.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q5220145|Danny Bhoy]]'' | 1974 | | ''[[:d:Q646784|Q646784]]'' |- |style='text-align:right'| 2209 | | ''[[:d:Q6535523|Levi Stephen]]'' | 1974 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2210 | | ''[[:d:Q724268|Dominic Matteo]]'' | 1974 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2211 | | ''[[:d:Q1372060|Euan Byers]]'' | 1974 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2212 | | ''[[:d:Q7174505|Peter Handyside]]'' | 1974 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2213 | | ''[[:d:Q3041238|Duncan Hodge]]'' | 1974 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2214 | | ''[[:d:Q22278851|Michael Levitt]]'' | 1974 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2215 | | ''[[:d:Q5235966|David Kerr]]'' | 1974 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2216 | | ''[[:d:Q4756186|Andrew Agnew]]'' | 1974 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2217 | | ''[[:d:Q6032003|Inge Thomson]]'' | 1974 | | ''[[:d:Q762752|Q762752]]'' |- |style='text-align:right'| 2218 | | ''[[:d:Q8074734|Zoë Eeles]]'' | 1975 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2219 | [[Fichièr:EsterGould2016.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q24641132|Ester Gould]]'' | 1975 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2220 | | ''[[:d:Q21170822|Craig Sangster]]'' | 1975 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2221 | | ''[[:d:Q42034219|Pauline MacDonald]]'' | 1975 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2222 | | ''[[:d:Q8014801|William Lyburn]]'' | 1975 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2223 | | ''[[:d:Q575409|Alan Muir]]'' | 1975 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2224 | | ''[[:d:Q19882263|Richard Arkless]]'' | 1975 | | ''[[:d:Q1001935|Q1001935]]'' |- |style='text-align:right'| 2225 | | ''[[:d:Q535218|Hans Matheson]]'' | 1975 | | ''[[:d:Q165845|Q165845]]'' |- |style='text-align:right'| 2226 | [[Fichièr:DrewPearce.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1984101|Drew Pearce]]'' | 1975 | | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 2227 | [[Fichièr:Alan Bissett.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q2830467|Alan Bissett]]'' | 1975 | | ''[[:d:Q216802|Q216802]]'' |- |style='text-align:right'| 2228 | | ''[[:d:Q5108173|Chris Stout]]'' | 1976 | | ''[[:d:Q762752|Q762752]]'' |- |style='text-align:right'| 2229 | [[Fichièr:Tom Gauld 2015-04-11.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q7815910|Tom Gauld]]'' | 1976 | | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 2230 | | ''[[:d:Q21716308|Jamie Weston]]'' | 1976 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2231 | | ''[[:d:Q7613136|Steve Leslie]]'' | 1976 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2232 | | ''[[:d:Q5405270|Euan Little]]'' | 1976 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2233 | | ''[[:d:Q7237498|Pradyum Reddy]]'' | 1976 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2234 | | ''[[:d:Q27662548|Gregor Hayter]]'' | 1976 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2235 | [[Fichièr:Kirsty Hume.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q6416169|Kirsty Hume]]'' | 1976 | | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 2236 | | ''[[:d:Q22097861|Iain Sinclair]]'' | 1976 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2237 | | ''[[:d:Q7151722|Paul Keenan]]'' | 1976 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2238 | | ''[[:d:Q22277597|Chris Docherty]]'' | 1976 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2239 | | ''[[:d:Q3898038|Paul Crosbie]]'' | 1976 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2240 | | ''[[:d:Q7615202|Steven Robertson]]'' | 1977 | | ''[[:d:Q7928111|Q7928111]]'' |- |style='text-align:right'| 2241 | | ''[[:d:Q6274557|Jonathan Sutherland]]'' | 1977 | | [[Shetland]] |- |style='text-align:right'| 2242 | | ''[[:d:Q27734980|Richard McKnight]]'' | 1977 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2243 | | ''[[:d:Q20877369|Stuart Wilson]]'' | 1977 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2244 | | ''[[:d:Q4761474|Andy Whiteford]]'' | 1977 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2245 | | ''[[:d:Q16211055|Jenni Fagan]]'' | 1977 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2246 | | ''[[:d:Q22958972|Carlo di Ciacca]]'' | 1977 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2247 | | ''[[:d:Q24197291|Gary Jardine]]'' | 1978 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2248 | [[Fichièr:Jen-Hadfield-001.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q263842|Jen Hadfield]]'' | 1978 | | [[Shetland]] |- |style='text-align:right'| 2249 | [[Fichièr:Luke Fowler.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4481506|Luke Fowler]]'' | 1978 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2250 | | ''[[:d:Q4761355|Andy Stewart]]'' | 1978 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2251 | | ''[[:d:Q5237219|David Mathieson]]'' | 1978 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2252 | [[Fichièr:43 Andy Aitken.JPG|center|128px]] | ''[[:d:Q4760353|Andy Aitken]]'' | 1978 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2253 | | ''[[:d:Q2058704|Paul Anderson]]'' | 1978 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2254 | [[Fichièr:Owen Thompson SNP.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q19883152|Owen Thompson]]'' | 1978 | | ''[[:d:Q206934|Q206934]]'' |- |style='text-align:right'| 2255 | | ''[[:d:Q19957773|Duncan Fernie]]'' | 1978 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2256 | [[Fichièr:Murdoch gold.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1175788|David Murdoch]]'' | 1978 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2257 | | ''[[:d:Q5596247|Grant Harrold]]'' | 1978 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2258 | | ''[[:d:Q10381049|Bryan Little]]'' | 1978 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2259 | | ''[[:d:Q5981465|Ian Edmond]]'' | 1978 | | [[Escòcia]]<br/>''[[:d:Q161491|Q161491]]'' |- |style='text-align:right'| 2260 | | ''[[:d:Q1995360|Barry Nicholson]]'' | 1978 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2261 | | ''[[:d:Q5525558|Gary McCutcheon]]'' | 1978 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2262 | | ''[[:d:Q969878|Bobby Madden]]'' | 1978 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2263 | [[Fichièr:Kris Drever.JPG|center|128px]] | ''[[:d:Q6437161|Kris Drever]]'' | 1978 | | [[Orcadas]] |- |style='text-align:right'| 2264 | | ''[[:d:Q19577514|Paul Coughlin]]'' | 1978 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2265 | | ''[[:d:Q17633310|Grant O'Rourke]]'' | 1979 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2266 | | ''[[:d:Q1178794|Dawn Porter]]'' | 1979 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2267 | [[Fichièr:Jill Jackson 2018.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4993123|Jill Jackson]]'' | 1979 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2268 | | ''[[:d:Q21997598|Rory McKay]]'' | 1979 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2269 | [[Fichièr:Gordon Shedden BTCC 2007.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q5585813|Gordon Shedden]]'' | 1979 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2270 | | ''[[:d:Q930983|Ryan Sharp]]'' | 1979 | | ''[[:d:Q1008929|Q1008929]]'' |- |style='text-align:right'| 2271 | | ''[[:d:Q23769963|Richard Maxton]]'' | 1979 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2272 | [[Fichièr:Julie Fowlis live in concert.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q467103|Julie Fowlis]]'' | 1979 | | ''[[:d:Q662158|Q662158]]'' |- |style='text-align:right'| 2273 | [[Fichièr:Gizzi Erskine at the Glamour Awards 2015.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q5565947|Gizzi Erskine]]'' | 1979 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2274 | | ''[[:d:Q3002012|Craig Hamilton]]'' | 1979 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2275 | | ''[[:d:Q39085151|David Edwards]]'' | 1979 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2276 | | ''[[:d:Q6416056|Kirsteen O'Sullivan]]'' | 1979 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2277 | | ''[[:d:Q7180391|Phamie Gow]]'' | 1980 | | ''[[:d:Q211113|Q211113]]'' |- |style='text-align:right'| 2278 | [[Fichièr:Andrew Abercromby.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4756170|Andrew Abercromby]]'' | 1980 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2279 | [[Fichièr:MarkMcDonaldMSP20110507.JPG|center|128px]] | ''[[:d:Q1900265|Mark McDonald]]'' | 1980 | | ''[[:d:Q1017537|Q1017537]]'' |- |style='text-align:right'| 2280 | | ''[[:d:Q16211690|Mhairi Gilmour]]'' | 1980 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2281 | | ''[[:d:Q6377915|Katrina Bryan]]'' | 1980 | | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 2282 | | ''[[:d:Q1334640|Scott MacKenzie]]'' | 1980 | | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 2283 | [[Fichièr:Ryan McGuffie.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q7384315|Ryan McGuffie]]'' | 1980 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2284 | | ''[[:d:Q27832748|Eric Milligan]]'' | 1980 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2285 | | ''[[:d:Q6740865|Malachy Tallack]]'' | 1980 | | [[Shetland]] |- |style='text-align:right'| 2286 | | ''[[:d:Q6558251|Lisa McAllister]]'' | 1980 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2287 | | ''[[:d:Q26703324|Graham Calder]]'' | 1981 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2288 | [[Fichièr:Lori Watson 2008.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q16221680|Lori Watson]]'' | 1981 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2289 | | ''[[:d:Q965860|Lorna Vevers]]'' | 1981 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2290 | [[Fichièr:Chris Doig 21-05-2012 1.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1077173|Chris Doig]]'' | 1981 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2291 | | ''[[:d:Q4090434|Mark Boyle]]'' | 1981 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2292 | | ''[[:d:Q1291691|Steven McLean]]'' | 1981 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2293 | [[Fichièr:Jamie Mcleary.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q2135422|Jamie McLeary]]'' | 1981 | | ''[[:d:Q1016944|Q1016944]]'' |- |style='text-align:right'| 2294 | [[Fichièr:Kevin Kyle 291210.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1396931|Kevin Kyle]]'' | 1981 | | ''[[:d:Q1001935|Q1001935]]'' |- |style='text-align:right'| 2295 | | ''[[:d:Q4291603|Gary Stone]]'' | 1981 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2296 | | ''[[:d:Q7023896|Niall Lepper]]'' | 1981 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2297 | | ''[[:d:Q6437178|Kris Haddow]]'' | 1981 | | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 2298 | [[Fichièr:Sandi Thom 4698.jpeg|center|128px]] | ''[[:d:Q431466|Sandi Thom]]'' | 1981 | | ''[[:d:Q54809|Banff]]'' |- |style='text-align:right'| 2299 | | ''[[:d:Q24398908|Malcolm Mackey]]'' | 1981 | | ''[[:d:Q165845|Q165845]]'' |- |style='text-align:right'| 2300 | [[Fichièr:Allan Jenkins.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4730727|Allan Jenkins]]'' | 1981 | | ''[[:d:Q1001935|Q1001935]]'' |- |style='text-align:right'| 2301 | | ''[[:d:Q18619177|Catrìona Lexy Chaimbeul]]'' | 1982 | | ''[[:d:Q151589|Q151589]]'' |- |style='text-align:right'| 2302 | [[Fichièr:Calum Stewart playing the Uillean Pipes.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q16222067|Calum Stewart]]'' | 1982 | | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 2303 | [[Fichièr:Mackie, Darren.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q640942|Darren Mackie]]'' | 1982 | | ''[[:d:Q1017537|Q1017537]]'' |- |style='text-align:right'| 2304 | | ''[[:d:Q7614694|Steven Ferguson]]'' | 1982 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2305 | | ''[[:d:Q6369944|Karen Paterson]]'' | 1982 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2306 | [[Fichièr:Christopher Kane at the 20th Anniversary Party for 'How to Spend It' at Corinthia Hotel, London, UK - 25 November 2014.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q5112657|Christopher Kane]]'' | 1982 | | ''[[:d:Q207111|Q207111]]'' |- |style='text-align:right'| 2307 | | ''[[:d:Q7340914|Robbie Henderson]]'' | 1982 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2308 | | ''[[:d:Q3438854|Roger Cruickshank]]'' | 1982 | | ''[[:d:Q806177|Q806177]]'' |- |style='text-align:right'| 2309 | [[Fichièr:Gareth Morton.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q5522920|Gareth Morton]]'' | 1982 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2310 | [[Fichièr:Iain Russell.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q5980611|Iain Russell]]'' | 1982 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2311 | | ''[[:d:Q27244497|Steve Swindall]]'' | 1982 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2312 | [[Fichièr:Robert Dinwiddie golfer.JPG|center|128px]] | ''[[:d:Q2771202|Robert Dinwiddie]]'' | 1982 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2313 | | ''[[:d:Q2476264|Alasdair White]]'' | 1983 | | ''[[:d:Q6453423|Lewis]]'' |- |style='text-align:right'| 2314 | [[Fichièr:Mark Beaumont - 1.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1165388|Mark Beaumont]]'' | 1983 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2315 | | ''[[:d:Q7028693|Nicky Spence]]'' | 1983 | | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 2316 | | ''[[:d:Q7151682|Paul Kaczan]]'' | 1983 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2317 | | ''[[:d:Q725980|Ashley Mulheron]]'' | 1983 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2318 | | ''[[:d:Q10392199|Vivian Gray]]'' | 1983 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2319 | [[Fichièr:Official portrait of Douglas Ross crop 2.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q24039769|Douglas Ross]]'' | 1983 | | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 2320 | | ''[[:d:Q18619324|Johanna Basford]]'' | 1983 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2321 | | ''[[:d:Q5228577|Dave Cook]]'' | 1983 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2322 | | ''[[:d:Q5592872|Graham Guy]]'' | 1983 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2323 | | ''[[:d:Q5236799|David Lowing]]'' | 1983 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2324 | | ''[[:d:Q36345600|Rachel Simms]]'' | 1983 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2325 | | ''[[:d:Q60998770|Niall Campbell]]'' | 1984 | | ''[[:d:Q841059|Q841059]]'' |- |style='text-align:right'| 2326 | | ''[[:d:Q4767160|Anna King]]'' | 1984 | | [[Shetland]] |- |style='text-align:right'| 2327 | [[Fichièr:Calvin Harris - Rock in Rio Madrid 2012 - 03.jpg|center|128px]] | [[Calvin Harris]] | 1984 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2328 | | ''[[:d:Q3339729|Nick De Luca]]'' | 1984 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2329 | | ''[[:d:Q35649548|Ross Paterson]]'' | 1984 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2330 | [[Fichièr:Willie Gibson.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4020204|Willie Gibson]]'' | 1984 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2331 | | ''[[:d:Q27244663|Alasdhair McFarlane]]'' | 1984 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2332 | | ''[[:d:Q6397740|Kevin Welsh]]'' | 1984 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2333 | | ''[[:d:Q3323773|Moray Low]]'' | 1984 | | ''[[:d:Q1009296|Q1009296]]'' |- |style='text-align:right'| 2334 | | ''[[:d:Q7801240|Tiffany Mulheron]]'' | 1984 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2335 | | ''[[:d:Q17612461|Jenny Davis]]'' | 1985 | | ''[[:d:Q204940|Q204940]]'' |- |style='text-align:right'| 2336 | | ''[[:d:Q27662893|Ben Addison]]'' | 1985 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2337 | [[Fichièr:Muirhead and Bell.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q7614482|Steven Bell]]'' | 1985 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2338 | | ''[[:d:Q27663354|Iain Kennedy]]'' | 1985 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2339 | | ''[[:d:Q4749299|Amy Manson]]'' | 1985 | | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 2340 | [[Fichièr:Pete Cashmore 2012 Shankbone.JPG|center|128px]] | ''[[:d:Q3376367|Pete Cashmore]]'' | 1985 | | ''[[:d:Q806177|Q806177]]'' |- |style='text-align:right'| 2341 | | ''[[:d:Q20016367|Stuart Martin]]'' | 1986 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2342 | | ''[[:d:Q5222708|Darian MacKinnon]]'' | 1986 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2343 | [[Fichièr:Official portrait of Neil Gray crop 2.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q19882694|Neil Gray]]'' | 1986 | | ''[[:d:Q208329|Q208329]]'' |- |style='text-align:right'| 2344 | | ''[[:d:Q10540742|Darren Gribben]]'' | 1986 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2345 | | ''[[:d:Q9165500|Barbara McPake]]'' | 1986 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2346 | | ''[[:d:Q17198169|Logan Gray]]'' | 1986 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2347 | | ''[[:d:Q4860675|Bari McKenzie]]'' | 1986 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2348 | | ''[[:d:Q5596099|Grant Anderson]]'' | 1986 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2349 | | ''[[:d:Q16198156|Kerry Barr]]'' | 1986 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2350 | | ''[[:d:Q2089742|Cammy Bell]]'' | 1986 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2351 | [[Fichièr:Joelle Murray (cropped).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q6214146|Joelle Murray]]'' | 1986 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2352 | | ''[[:d:Q20615924|Andrew Dunn]]'' | 1987 | | ''[[:d:Q6453423|Lewis]]'' |- |style='text-align:right'| 2353 | | ''[[:d:Q29169016|Jamie Hunter]]'' | 1987 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2354 | | ''[[:d:Q3078881|Katharine Brown]]'' | 1987 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2355 | | ''[[:d:Q39085123|Рид, Дэвид]]'' | 1987 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2356 | [[Fichièr:Official portrait of Andrew Bowie crop 2.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q30224657|Andrew Bowie]]'' | 1987 | | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 2357 | [[Fichièr:David Bogie.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q13410991|David Bogie]]'' | 1987 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2358 | | ''[[:d:Q24027982|Leo Fitz]]'' | 1987 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2359 | | ''[[:d:Q6146538|Jamie Adams]]'' | 1987 | | ''[[:d:Q1001935|Q1001935]]'' |- |style='text-align:right'| 2360 | [[Fichièr:Niall Farrell 2016.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q26879655|Niall Farrell]]'' | 1987 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2361 | [[Fichièr:Frankie Brown (cropped).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q5490923|Frankie Brown]]'' | 1987 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2362 | | ''[[:d:Q19858008|Ryan McHenry]]'' | 1987 | 2015 | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2363 | [[Fichièr:Rory Loy - Schottland U-21 (1).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4265681|Rory Loy]]'' | 1988 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2364 | | ''[[:d:Q3934840|Richard Martinez]]'' | 1988 | | ''[[:d:Q208279|Q208279]]'' |- |style='text-align:right'| 2365 | [[Fichièr:Gordon McRorie 2015 RWC.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q21067217|Gordon McRorie]]'' | 1988 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2366 | | ''[[:d:Q16232445|Steve McColl]]'' | 1988 | | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 2367 | | ''[[:d:Q23664203|Adam Handling]]'' | 1988 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2368 | [[Fichièr:Claire Hamilton.JPG|center|128px]] | ''[[:d:Q5125219|Claire Hamilton]]'' | 1989 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2369 | | ''[[:d:Q7174976|Peter Jericevich]]'' | 1989 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2370 | [[Fichièr:WPT2013-PK-Joanne Eccles.JPG|center|128px]] | ''[[:d:Q969433|Joanne Eccles]]'' | 1989 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2371 | | ''[[:d:Q7332124|Ricky Little]]'' | 1989 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2372 | | ''[[:d:Q1929809|Michael White]]'' | 1989 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2373 | | ''[[:d:Q5934204|Jordan Patrick Smith]]'' | 1989 | | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 2374 | | ''[[:d:Q6774996|Martin Bezuidenhout]]'' | 1989 | | [[Orcadas]] |- |style='text-align:right'| 2375 | | ''[[:d:Q33104943|Stuart James Wilson Wark]]'' | 1989 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2376 | | ''[[:d:Q10414000|Jordan Murch]]'' | 1989 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2377 | | ''[[:d:Q5606111|Greg Paterson]]'' | 1989 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2378 | | ''[[:d:Q7367195|Rosalie Hutton]]'' | 1989 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2379 | | ''[[:d:Q5525146|Gary Gow]]'' | 1990 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2380 | | ''[[:d:Q6267737|Johnny Stewart]]'' | 1990 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2381 | | ''[[:d:Q7146343|Patrick Deane]]'' | 1990 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2382 | | ''[[:d:Q21621610|James M. Johnstone]]'' | 1990 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2383 | [[Fichièr:2017.06.17.15.04.38-AUSvSCO anthems-0002 (34651893023) (Alex Dunbar cropped).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4716935|Alex Dunbar]]'' | 1990 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2384 | | ''[[:d:Q16233358|Rhiann Macleod]]'' | 1990 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2385 | | ''[[:d:Q6375384|Kate Bracken]]'' | 1990 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2386 | | ''[[:d:Q5216757|Daniel Carmichael]]'' | 1990 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2387 | [[Fichièr:LynseySharp2014.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q769518|Lynsey Sharp]]'' | 1990 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2388 | | ''[[:d:Q21003880|Bruce Dick]]'' | 1990 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2389 | [[Fichièr:Muirhead vs RossCo.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4662279|Aaron Muirhead]]'' | 1990 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2390 | | ''[[:d:Q16233389|Daryll Meggatt]]'' | 1990 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2391 | | ''[[:d:Q50756987|Alice Spence]]'' | 1991 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2392 | | ''[[:d:Q3425063|Anna Sloan]]'' | 1991 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2393 | | ''[[:d:Q28382599|Rob McAlpine]]'' | 1991 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2394 | | ''[[:d:Q39083056|Billy Morton]]'' | 1991 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2395 | | ''[[:d:Q5218110|Daniel McKay]]'' | 1991 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2396 | | ''[[:d:Q16233789|Edward Ferns]]'' | 1991 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2397 | | ''[[:d:Q7384269|Ryan MacBeth]]'' | 1991 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2398 | | ''[[:d:Q41868855|Kimberly Benson]]'' | 1991 | | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 2399 | [[Fichièr:Booth Feb2011.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q2070864|Callum Booth]]'' | 1991 | | ''[[:d:Q1001935|Q1001935]]'' |- |style='text-align:right'| 2400 | | ''[[:d:Q35023706|Nathan MacQueen]]'' | 1991 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2401 | | ''[[:d:Q10534705|Louis Longridge]]'' | 1991 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2402 | | ''[[:d:Q6829942|Michael Doyle]]'' | 1991 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2403 | | ''[[:d:Q16234305|Kevin Walker]]'' | 1991 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2404 | | ''[[:d:Q35844664|Hannah Fleming]]'' | 1991 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2405 | [[Fichièr:Grant Hanley (cropped).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q1362064|Grant Hanley]]'' | 1991 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2406 | | ''[[:d:Q22097938|Darren Lavery]]'' | 1991 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2407 | | ''[[:d:Q56246453|Robert Card]]'' | 1992 | | [[Highlands]] |- |style='text-align:right'| 2408 | | ''[[:d:Q2567040|Nicky Low]]'' | 1992 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2409 | | ''[[:d:Q6276805|Jordan McKechnie]]'' | 1992 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2410 | [[Fichièr:Эндрю Янг.JPG|center|128px]] | ''[[:d:Q4248941|Andrew Young]]'' | 1992 | | ''[[:d:Q1016931|Q1016931]]'' |- |style='text-align:right'| 2411 | | ''[[:d:Q16234960|Robin Hislop]]'' | 1992 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2412 | | ''[[:d:Q6146705|Jamie Campbell]]'' | 1992 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2413 | | ''[[:d:Q36189762|Grant Hardie]]'' | 1992 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2414 | | ''[[:d:Q5214145|Dan Orsi]]'' | 1992 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2415 | | ''[[:d:Q56274025|Rory Douglas-Speed]]'' | 1992 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2416 | | ''[[:d:Q20877088|Colin Hamilton]]'' | 1992 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2417 | | ''[[:d:Q5593344|Graham Webster]]'' | 1992 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2418 | | ''[[:d:Q27927587|Hammy McMillan, Jr.]]'' | 1992 | | ''[[:d:Q1001935|Q1001935]]'' |- |style='text-align:right'| 2419 | | ''[[:d:Q5525071|Gary Fisher]]'' | 1992 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2420 | | ''[[:d:Q7614500|Steven Black]]'' | 1992 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2421 | | ''[[:d:Q20713284|Murray McConnell]]'' | 1992 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2422 | | ''[[:d:Q20713440|Andy Redmayne]]'' | 1992 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2423 | | ''[[:d:Q20877271|Scott Pittman]]'' | 1992 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2424 | | ''[[:d:Q26837179|Kyle Smith]]'' | 1992 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2425 | | ''[[:d:Q20713048|Fergus Scott]]'' | 1992 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2426 | | ''[[:d:Q20713089|Jack Steele]]'' | 1992 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2427 | | ''[[:d:Q21003948|Callum Reid]]'' | 1992 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2428 | | ''[[:d:Q5493619|Fraser Keast]]'' | 1992 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2429 | | ''[[:d:Q6277522|Jordon Brown]]'' | 1992 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2430 | | ''[[:d:Q37987944|Andrew Forbes]]'' | 1993 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2431 | | ''[[:d:Q6113983|Jack McElhone]]'' | 1993 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2432 | | ''[[:d:Q6396513|Kevin Holt]]'' | 1993 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2433 | | ''[[:d:Q39083205|Alasdair Schreiber]]'' | 1993 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2434 | | ''[[:d:Q41653035|Abbie Scott]]'' | 1993 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2435 | | ''[[:d:Q4758454|Andrew Russell]]'' | 1993 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2436 | | ''[[:d:Q5246108|Dean Cummings]]'' | 1993 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2437 | | ''[[:d:Q4733408|Ally Graham]]'' | 1993 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2438 | | ''[[:d:Q5528257|Gavin Reilly]]'' | 1993 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2439 | | ''[[:d:Q5145686|Colin Wilson]]'' | 1993 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2440 | [[Fichièr:Conner mcglinchey after an enjoyable win 2013-06-07 15-00.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q5161772|Conner McGlinchey]]'' | 1993 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2441 | | ''[[:d:Q5107066|Chris Kane]]'' | 1993 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2442 | | ''[[:d:Q6834239|Michael Scott]]'' | 1993 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2443 | | ''[[:d:Q7490849|Shaun Fraser]]'' | 1993 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2444 | | ''[[:d:Q20713102|Scott Steele]]'' | 1993 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2445 | | ''[[:d:Q51670351|Vicky Wright]]'' | 1993 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2446 | | ''[[:d:Q10549154|Josh Watt]]'' | 1993 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2447 | | ''[[:d:Q21003970|Callum Templeton]]'' | 1993 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2448 | | ''[[:d:Q7369223|Ross Callachan]]'' | 1993 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2449 | | ''[[:d:Q19957810|Chloe Fraser]]'' | 1993 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2450 | | ''[[:d:Q10514851|Kieran Millar]]'' | 1993 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2451 | | ''[[:d:Q17484163|Jamie Glasgow]]'' | 1993 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2452 | | ''[[:d:Q5522784|Gareth Armstrong]]'' | 1993 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2453 | | ''[[:d:Q20713426|Hayley McLaughlin]]'' | 1994 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2454 | | ''[[:d:Q21622004|Kiran McDonald]]'' | 1994 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2455 | [[Fichièr:Deutschland Tour 2018 Bonn 015.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q24053070|Freddy Ovett]]'' | 1994 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2456 | | ''[[:d:Q6276804|Jordan McGrotty]]'' | 1994 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2457 | | ''[[:d:Q27830832|Chris Sole]]'' | 1994 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2458 | | ''[[:d:Q6112173|Jack Downie]]'' | 1994 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2459 | | ''[[:d:Q7384337|Ryan Millar]]'' | 1994 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2460 | | ''[[:d:Q5318713|Dylan Easton]]'' | 1994 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2461 | | ''[[:d:Q20676957|Neil Herron]]'' | 1994 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2462 | | ''[[:d:Q6539610|Liam Gray]]'' | 1994 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2463 | | ''[[:d:Q2087866|Marcus Fraser]]'' | 1994 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2464 | | ''[[:d:Q6438445|Kristopher Faulds]]'' | 1994 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2465 | | ''[[:d:Q27735110|Finlay Christie]]'' | 1994 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2466 | [[Fichièr:Andrew Johnston crop 2.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q505541|Andrew Johnston]]'' | 1994 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2467 | | ''[[:d:Q39082977|Кэннон, Грегор]]'' | 1994 | | ''[[:d:Q1001935|Q1001935]]'' |- |style='text-align:right'| 2468 | | ''[[:d:Q17580059|Denny Johnstone]]'' | 1995 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2469 | | ''[[:d:Q7614514|Steven Brisbane]]'' | 1995 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2470 | | ''[[:d:Q20877101|Scott Hooper]]'' | 1995 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2471 | | ''[[:d:Q25714007|Kyle Turnbull]]'' | 1995 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2472 | | ''[[:d:Q20877061|Kieran Gibbons]]'' | 1995 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2473 | | ''[[:d:Q16236930|Danny Mullen]]'' | 1995 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2474 | | ''[[:d:Q23887509|Stephanie Knox]]'' | 1995 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2475 | | ''[[:d:Q6117228|Jackson Longridge]]'' | 1995 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2476 | [[Fichièr:Thomas Doherty.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q27909349|Thomas Doherty]]'' | 1995 | | [[Escòcia]]<br/>[[Edimborg]] |- |style='text-align:right'| 2477 | | ''[[:d:Q20877367|Mark Williams]]'' | 1995 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2478 | | ''[[:d:Q21064251|Darryl McHardy]]'' | 1995 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2479 | | ''[[:d:Q23007748|Craig Halkett]]'' | 1995 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2480 | | ''[[:d:Q18637204|Adam Brown]]'' | 1995 | | ''[[:d:Q216802|Q216802]]'' |- |style='text-align:right'| 2481 | | ''[[:d:Q16237010|Mark Shankland]]'' | 1995 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2482 | | ''[[:d:Q64846570|Erin Armstrong]]'' | 1995 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2483 | | ''[[:d:Q19901946|Andrew Black]]'' | 1995 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2484 | | ''[[:d:Q16236863|Liam Lindsay]]'' | 1995 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2485 | | ''[[:d:Q20631044|Cameron Fenton]]'' | 1995 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2486 | | ''[[:d:Q16731213|Kyle Lander]]'' | 1996 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2487 | | ''[[:d:Q19587770|Liam Gordon]]'' | 1996 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2488 | | ''[[:d:Q20877185|Connor McManus]]'' | 1996 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2489 | | ''[[:d:Q20877301|Jordan Stewart]]'' | 1996 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2490 | | ''[[:d:Q16239688|Robbie Muirhead]]'' | 1996 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2491 | | ''[[:d:Q26736898|Sean Vendy]]'' | 1996 | | ''[[:d:Q208329|Q208329]]'' |- |style='text-align:right'| 2492 | | ''[[:d:Q37008944|Sophie Jackson]]'' | 1996 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2493 | | ''[[:d:Q19902111|Calvin Colquhoun]]'' | 1996 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2494 | | ''[[:d:Q51853167|David McMath]]'' | 1996 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2495 | | ''[[:d:Q24005254|Alastair Reynolds]]'' | 1996 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2496 | | ''[[:d:Q30039582|Nicky Cadden]]'' | 1996 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2497 | | ''[[:d:Q20877264|Shaun Rutherford]]'' | 1996 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2498 | | ''[[:d:Q20713866|Matt Smith]]'' | 1996 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2499 | | ''[[:d:Q24450681|Lucy Graham]]'' | 1996 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2500 | | ''[[:d:Q24450682|Zoe Ness]]'' | 1996 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2501 | | ''[[:d:Q21003875|Liam Coogans]]'' | 1996 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2502 | | ''[[:d:Q61958102|William Borland]]'' | 1996 | | ''[[:d:Q204940|Q204940]]'' |- |style='text-align:right'| 2503 | | ''[[:d:Q62065618|Naomi Brown]]'' | 1996 | | ''[[:d:Q1001935|Q1001935]]'' |- |style='text-align:right'| 2504 | | ''[[:d:Q39083260|Katie Murray]]'' | 1997 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2505 | | ''[[:d:Q21171693|Aidan Nesbitt]]'' | 1997 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2506 | | ''[[:d:Q36798428|Bobby Lammie]]'' | 1997 | | ''[[:d:Q1001935|Q1001935]]'' |- |style='text-align:right'| 2507 | | ''[[:d:Q18126003|Ryan Hardie]]'' | 1997 | | ''[[:d:Q1001935|Q1001935]]'' |- |style='text-align:right'| 2508 | | ''[[:d:Q29559082|Ross Fergusson]]'' | 1997 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2509 | | ''[[:d:Q19972616|Steven Boyd]]'' | 1997 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2510 | | ''[[:d:Q20877293|Aidan Smith]]'' | 1997 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2511 | | ''[[:d:Q26405670|Jamie McCart]]'' | 1997 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2512 | | ''[[:d:Q32979694|Rachel McLauchlan]]'' | 1997 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2513 | | ''[[:d:Q20877034|Ryan Clark]]'' | 1997 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2514 | | ''[[:d:Q27970604|Dean Brotherston]]'' | 1997 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2515 | | ''[[:d:Q7839250|Trevor Kemp]]'' | 1997 | 2012 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2516 | [[Fichièr:Daniel Armstrong 2018 (cropped).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q48816531|Daniel Armstrong]]'' | 1997 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2517 | | ''[[:d:Q64748940|Sorcha Groundsell]]'' | 1998 | | ''[[:d:Q6453423|Lewis]]'' |- |style='text-align:right'| 2518 | | ''[[:d:Q27914894|Greg Morrison]]'' | 1998 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2519 | | ''[[:d:Q30474982|Adam Livingstone]]'' | 1998 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2520 | | ''[[:d:Q30088314|Stafford McDowell]]'' | 1998 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2521 | | ''[[:d:Q48926983|Becky Flaherty]]'' | 1998 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2522 | | ''[[:d:Q29474113|Daniel Higgins]]'' | 1998 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2523 | | ''[[:d:Q28147586|Rory Brand]]'' | 1998 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2524 | | ''[[:d:Q26251594|Scott Tiffoney]]'' | 1998 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2525 | | ''[[:d:Q30122928|Robbie Smith]]'' | 1998 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2526 | | ''[[:d:Q30122369|Andrew McCarthy]]'' | 1998 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2527 | | ''[[:d:Q29558757|Owen Bell]]'' | 1999 | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2528 | | ''[[:d:Q28534199|Kyle McAllister]]'' | 1999 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2529 | | ''[[:d:Q56279335|Fraser Preston]]'' | 1999 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2530 | | ''[[:d:Q64747314|Stuart Morrison]]'' | 1999 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2531 | | ''[[:d:Q57017898|Eartha Cummings]]'' | 1999 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2532 | | ''[[:d:Q62006806|Callan Elliot]]'' | 1999 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2533 | | ''[[:d:Q61450661|Andrew Dallas]]'' | 1999 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2534 | | ''[[:d:Q47467341|Lewis Ferguson]]'' | 1999 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2535 | | ''[[:d:Q5933430|John MacInnes]]'' | 2000 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2536 | | ''[[:d:Q16845232|Rhoda Howard-Hassmann]]'' | 2000 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2537 | | ''[[:d:Q19873042|Amanda Duthie]]'' | 2000 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2538 | | ''[[:d:Q27554695|Alison Betts]]'' | 2000 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2539 | | ''[[:d:Q42301704|Cora Bissett]]'' | 2000 | | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 2540 | | ''[[:d:Q50591905|Stevie Findlay]]'' | 2000 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2541 | | ''[[:d:Q975191|Solar Quest]]'' | 2000 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2542 | | ''[[:d:Q1176671|David Smith]]'' | 2000 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2543 | | ''[[:d:Q1636121|Stephen McCole]]'' | 2000 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2544 | | ''[[:d:Q4707189|Alan M. Leslie]]'' | 2000 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2545 | | ''[[:d:Q4727281|Alistair Forrester]]'' | 2000 | 2018 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2546 | | ''[[:d:Q6274724|Jonathan Watson]]'' | 2000 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2547 | | ''[[:d:Q6389481|Kenn Burke]]'' | 2000 | | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 2548 | | ''[[:d:Q6515372|Lee Turnbull]]'' | 2000 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2549 | [[Fichièr:Davy Cunningham.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q20752391|Davy Cunningham]]'' | 2000 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2550 | | ''[[:d:Q42756898|Cieran Dunne]]'' | 2000 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2551 | | ''[[:d:Q60734164|Stephen Kelly]]'' | 2000 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2552 | | ''[[:d:Q66344964|Josh Edwards]]'' | 2000 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2553 | | ''[[:d:Q65029277|Tom Kelly]]'' | 2000 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2554 | | ''[[:d:Q36210275|Seumas MacKay]]'' | 2001 | | [[Shetland]] |- |style='text-align:right'| 2555 | | ''[[:d:Q63456685|Sadie Mitchell]]'' | 2001 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2556 | | ''[[:d:Q65029274|Matthew Todd]]'' | 2001 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2557 | | ''[[:d:Q61746753|Finn Ecrepont]]'' | 2002 | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2558 | | ''[[:d:Q5670990|Harry McGregor]]'' | | 1960 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2559 | | ''[[:d:Q6226231|John Clarke]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2560 | | ''[[:d:Q6237432|John Hamilton]]'' | | 1816 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2561 | | ''[[:d:Q6237474|John Hamilton]]'' | | 1402 | ''[[:d:Q209142|Q209142]]'' |- |style='text-align:right'| 2562 | | ''[[:d:Q6257049|John Scott]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2563 | | ''[[:d:Q7795224|Thomas Wilson]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2564 | | ''[[:d:Q8019368|William Thompson]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2565 | | ''[[:d:Q18576021|David Bogue]]'' | | 1856 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2566 | | ''[[:d:Q37013923|Daniel Lamont]]'' | | 1836 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2567 | | ''[[:d:Q39078879|Sam Thomson]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2568 | | ''[[:d:Q11937|Scrooge McDuck]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2569 | | ''[[:d:Q718806|Proteus]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2570 | | ''[[:d:Q1121716|Broadway]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2571 | | ''[[:d:Q1129384|Gideon McDuck]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2572 | | ''[[:d:Q1946806|Daniel McNiven]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2573 | | ''[[:d:Q2361279|Moira MacTaggert]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2574 | | ''[[:d:Q2889237|James Shepherd]]'' | | 1827 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2575 | | ''[[:d:Q3125245|Haakon Paulsson]]'' | | 1126 | [[Orcadas]] |- |style='text-align:right'| 2576 | | ''[[:d:Q3281738|Máel Coluim of Moray]]'' | | 1029 | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 2577 | | ''[[:d:Q3357720|Óttar of Dublin]]'' | | 1148 | ''[[:d:Q123377|Q123377]]'' |- |style='text-align:right'| 2578 | | ''[[:d:Q3553573|Valentin Douglas]]'' | | 1598 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2579 | | ''[[:d:Q3568573|William Duckworth]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2580 | | ''[[:d:Q3645360|Brooklyn]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2581 | | ''[[:d:Q3787412|Hudson]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2582 | | ''[[:d:Q3805548|Jack Brown]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2583 | | ''[[:d:Q3806583|James Haldenston]]'' | | 1443 | ''[[:d:Q201149|Q201149]]'' |- |style='text-align:right'| 2584 | | ''[[:d:Q3827389|Iain MacLean]]'' | | | ''[[:d:Q1122196|Q1122196]]'' |- |style='text-align:right'| 2585 | | ''[[:d:Q3831445|Lexington]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2586 | | ''[[:d:Q3898023|Paul Boyd]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2587 | | ''[[:d:Q4477269|John Hurry]]'' | | 1650 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 2588 | | ''[[:d:Q4666642|Abel de Gullane]]'' | | 1254 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 2589 | | ''[[:d:Q4679219|Adam Hepburn, Master of Hailes]]'' | | 1479 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 2590 | | ''[[:d:Q4708713|Alastair Galbraith]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2591 | [[Fichièr:Albin.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q4712390|Albin of Brechin]]'' | | 1269 | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 2592 | | ''[[:d:Q4716791|Alex Carrie]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2593 | | ''[[:d:Q4717288|Alex Kemp]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2594 | | ''[[:d:Q4717969|Alex Weir]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2595 | | ''[[:d:Q4719465|Alexander MacDonald, 5th of Dunnyveg]]'' | | 1538 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2596 | | ''[[:d:Q4720025|Alexander Sawers]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2597 | | ''[[:d:Q4721762|Alf Stamp]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2598 | | ''[[:d:Q4756829|Andrew Douglas]]'' | | 1201 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 2599 | | ''[[:d:Q4756966|Andrew Fletcher, Lord Innerpeffer]]'' | | 1650 | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 2600 | | ''[[:d:Q4757220|Andrew Hamilton]]'' | | 1703 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2601 | | ''[[:d:Q4757963|Andrew McKay]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2602 | | ''[[:d:Q4764192|Angus McInnes]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2603 | | ''[[:d:Q4786299|Archibald Douglas]]'' | | | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 2604 | | ''[[:d:Q4798069|Arthur Brady]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2605 | | ''[[:d:Q4893459|Bernard Murphy]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2606 | | ''[[:d:Q4907886|Bill Allan]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2607 | | ''[[:d:Q4910886|Bill Skelly]]'' | | | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 2608 | | ''[[:d:Q4912721|Billy Hogg]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2609 | | ''[[:d:Q4912980|Billy McColl]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2610 | | ''[[:d:Q4913067|Billy Morris]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2611 | | ''[[:d:Q4913443|Billy Watson]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2612 | | ''[[:d:Q4932002|Bob Campbell]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2613 | | ''[[:d:Q4932756|Bob Henderson]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2614 | | ''[[:d:Q4934164|Bob Telfer]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2615 | | ''[[:d:Q4934907|Bobby Curtis]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2616 | | ''[[:d:Q4934957|Bobby Drummond]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2617 | | ''[[:d:Q4935755|Bobby Yule]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2618 | | ''[[:d:Q4964736|Brian McManus]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2619 | | ''[[:d:Q5053457|Cathy MacDonald]]'' | | | ''[[:d:Q34464203|Q34464203]]'' |- |style='text-align:right'| 2620 | | ''[[:d:Q5053965|Catriona MacDonald]]'' | | | [[Shetland]] |- |style='text-align:right'| 2621 | | ''[[:d:Q5080773|Charles McCallum]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2622 | | ''[[:d:Q5085559|Charlie Steele, Sr.]]'' | | | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 2623 | | ''[[:d:Q5131170|Clem Cuthbert]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2624 | | ''[[:d:Q5217451|Daniel Healy]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2625 | | ''[[:d:Q5232094|David Calderhead, Jr.]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2626 | | ''[[:d:Q5241473|David de Lindsay]]'' | | | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 2627 | | ''[[:d:Q5241475|David de Lindsay of the Byres]]'' | | 1279 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 2628 | [[Fichièr:Derek Pluto Moireach 2015 2.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q5262222|Derek Murray]]'' | | | ''[[:d:Q151589|Q151589]]'' |- |style='text-align:right'| 2629 | | ''[[:d:Q5294387|Donald Fraser]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2630 | | ''[[:d:Q5310488|Dubacan of Angus]]'' | | 937 | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 2631 | | ''[[:d:Q5312458|Dugald Galbraith]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2632 | | ''[[:d:Q5488331|Frank McKenna]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2633 | | ''[[:d:Q5535602|Geordie Anderson]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2634 | | ''[[:d:Q5541510|George Lamont]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2635 | | ''[[:d:Q5541559|George Lauder]]'' | | 1611 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 2636 | | ''[[:d:Q5541794|George Lockhart of Tarbrax]]'' | | 1658 | ''[[:d:Q209142|Q209142]]'' |- |style='text-align:right'| 2637 | | ''[[:d:Q5542330|George McKelvey]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2638 | | ''[[:d:Q5544051|George Ross, 11th Lord Ross]]'' | | 1682 | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 2639 | | ''[[:d:Q5544569|George Sinclair]]'' | | 1696 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 2640 | | ''[[:d:Q5561683|Giles Lamb]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2641 | | ''[[:d:Q5561984|Gille Aldan]]'' | | 1154 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 2642 | | ''[[:d:Q5561995|Gille Ruadh]]'' | | 1201 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 2643 | | ''[[:d:Q5671208|Harry Munro]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2644 | | ''[[:d:Q5703455|Helen of Galloway]]'' | | 1234 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 2645 | | ''[[:d:Q5725602|Henry Maule]]'' | | | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 2646 | | ''[[:d:Q5980532|Iain Marshall]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2647 | | ''[[:d:Q6033048|Ingram Lindsay]]'' | | 1458 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2648 | | ''[[:d:Q6050080|Oliverio Russell]]'' | | 1815 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2649 | | ''[[:d:Q6077782|Isabel Turner]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2650 | | ''[[:d:Q6111541|Jack Calder]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2651 | | ''[[:d:Q6127961|James "Beg" Stewart]]'' | | 1470 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2652 | | ''[[:d:Q6131058|James Carnegie of Finhaven]]'' | | 1765 | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 2653 | | ''[[:d:Q6132923|James Duncan]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2654 | | ''[[:d:Q6138124|James Livingston]]'' | | 1483 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 2655 | | ''[[:d:Q6139507|James McMillan]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2656 | | ''[[:d:Q6142433|James Ross, 7th Lord Ross]]'' | | 1636 | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 2657 | | ''[[:d:Q6142434|James Ross, 4th Lord Ross]]'' | | 1581 | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 2658 | | ''[[:d:Q6143683|James Stirling]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2659 | [[Fichièr:Jenna Reid 2016.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q6177775|Jenna Reid]]'' | | | [[Shetland]] |- |style='text-align:right'| 2660 | | ''[[:d:Q6194101|Jim Cassidy]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2661 | | ''[[:d:Q6195071|Jim Fraser]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2662 | | ''[[:d:Q6196780|Jim McDewitt]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2663 | | ''[[:d:Q6196801|Jim McDougall]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2664 | | ''[[:d:Q6197638|Jim Purvis]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2665 | | ''[[:d:Q6200565|Jimmy Kirkpatrick]]'' | | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2666 | | ''[[:d:Q6201102|Jimmy Rae]]'' | | 1958 | [[Aberdeenshire]] |- |style='text-align:right'| 2667 | | ''[[:d:Q6209928|Joe Frickleton]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2668 | | ''[[:d:Q6234885|John Gardyne of Lawton and Middleton]]'' | | | [[Angus]] |- |style='text-align:right'| 2669 | [[Fichièr:Doctor John MacKenzie.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q6246119|John MacKenzie]]'' | | 1837 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2670 | | ''[[:d:Q6255664|John Ross, 1st Lord Ross]]'' | | 1501 | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 2671 | | ''[[:d:Q6266788|Johnny Grainger]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2672 | | ''[[:d:Q6266872|Johnny Harvey]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2673 | | ''[[:d:Q6456467|L. Gilmartin]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2674 | | ''[[:d:Q6504532|Lawrence Roberts]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2675 | | ''[[:d:Q6730169|Maggie Adamson]]'' | | | [[Shetland]] |- |style='text-align:right'| 2676 | | ''[[:d:Q6742475|Malcolm Maclean, 3rd Chief]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2677 | | ''[[:d:Q6779633|Mary Gilbert]]'' | | 1878 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2678 | | ''[[:d:Q6832409|Michael MacKenlagh]]'' | | 1350 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 2679 | | ''[[:d:Q7029825|Nicolas Stewart]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2680 | | ''[[:d:Q7038831|Ninian Ross, 3rd Lord Ross]]'' | | 1555 | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 2681 | | ''[[:d:Q7146715|Patrick Hepburn, 1st Lord Hailes]]'' | | 1483 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 2682 | | ''[[:d:Q7146717|Patrick Hepburn of Waughton]]'' | | 1649 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 2683 | | ''[[:d:Q7174335|Peter Grant]]'' | | 1784 | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 2684 | | ''[[:d:Q7175888|Peter Millar]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2685 | | ''[[:d:Q7176472|Peter Purden]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2686 | | ''[[:d:Q7177203|Peter Sweeney]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2687 | | ''[[:d:Q7182222|Phil Nichol]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2688 | | ''[[:d:Q7299012|Raymond Mearns]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2689 | | ''[[:d:Q7304584|Red McMillan]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2690 | [[Fichièr:Richard Crawford - Director.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q7324956|Richard Crawford]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2691 | | ''[[:d:Q7326251|Richard Hannigan]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2692 | | ''[[:d:Q7345630|Robert Hosie]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2693 | | ''[[:d:Q7346727|Robert Lauder]]'' | | 1401 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2694 | | ''[[:d:Q7346729|Robert Lauder]]'' | | 1576 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 2695 | | ''[[:d:Q7346732|Robert Lauder of Popill]]'' | | 1575 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 2696 | | ''[[:d:Q7349389|Robert Ross, 9th Lord Ross]]'' | | 1648 | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 2697 | | ''[[:d:Q7369517|Ross McMahon]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2698 | | ''[[:d:Q7400892|Saint Almus]]'' | | 1270 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2699 | | ''[[:d:Q7407586|Sam Hay]]'' | | | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 2700 | | ''[[:d:Q7411998|Samuel Leonard Boyd]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2701 | | ''[[:d:Q7417521|Sandy White]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2702 | [[Fichièr:Sir John Wedderburn, 5th Baronet of Blackness.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q7528136|Sir John Wedderburn, 5th Baronet of Blackness]]'' | | 1746 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2703 | | ''[[:d:Q7562061|Sonny Leitch]]'' | | | ''[[:d:Q207111|Q207111]]'' |- |style='text-align:right'| 2704 | | ''[[:d:Q7628929|Sturdy Maxwell]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2705 | [[Fichièr:Sunita.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q7640377|Sunita Shroff]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2706 | | ''[[:d:Q7788323|Thomas Chambers]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2707 | | ''[[:d:Q7788435|Thomas Clark]]'' | | 1835 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 2708 | | ''[[:d:Q7792084|Thomas MacDowell]]'' | | 1363 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 2709 | | ''[[:d:Q7795500|Thomas de Rossy]]'' | | 1348 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2710 | | ''[[:d:Q7795521|Thomas of Galloway]]'' | | | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 2711 | | ''[[:d:Q7815003|Tom Boland]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2712 | | ''[[:d:Q7815644|Tom Drain]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2713 | | ''[[:d:Q7815814|Tom Flood]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2714 | | ''[[:d:Q7819677|Tommy McFarlane]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2715 | | ''[[:d:Q7823023|Tony Moynihan]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2716 | | ''[[:d:Q8002777|Will Davidson]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2717 | | ''[[:d:Q8014271|William Lambie]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2718 | | ''[[:d:Q8015442|William McKay]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2719 | | ''[[:d:Q8017324|William Rae]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2720 | | ''[[:d:Q8017771|William Ross, 10th Lord Ross]]'' | | 1656 | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 2721 | | ''[[:d:Q8017773|William Ross, 8th Lord Ross]]'' | | 1640 | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 2722 | | ''[[:d:Q8020861|William of Binning]]'' | | 1201 | ''[[:d:Q204940|Q204940]]'' |- |style='text-align:right'| 2723 | | ''[[:d:Q8021441|Willie Cooper]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2724 | | ''[[:d:Q8021502|Willie Ferguson]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2725 | | ''[[:d:Q8021561|Willie Herd]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2726 | | ''[[:d:Q8021797|Willie Ross]]'' | | 1985 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2727 | | ''[[:d:Q10329954|Mike Sergeant]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2728 | | ''[[:d:Q10414841|Neil Clarke]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2729 | | ''[[:d:Q10435064|John Burns]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2730 | | ''[[:d:Q10473301|John Cruickshanks]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2731 | | ''[[:d:Q10482958|Robert McCrae]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2732 | | ''[[:d:Q10510933|Neil Lindsay]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2733 | | ''[[:d:Q10557638|Archibald McFarlane]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2734 | | ''[[:d:Q13194515|Dr Finlay MacLeod]]'' | | | ''[[:d:Q151589|Q151589]]'' |- |style='text-align:right'| 2735 | | ''[[:d:Q13194585|Catriona MacNeil]]'' | | | ''[[:d:Q223212|Q223212]]'' |- |style='text-align:right'| 2736 | | ''[[:d:Q13194764|Murdo MacLeod]]'' | | | ''[[:d:Q5607615|Q5607615]]'' |- |style='text-align:right'| 2737 | | ''[[:d:Q14623588|James McLeod]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2738 | | ''[[:d:Q15453269|Frank Arneil Walker]]'' | | | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 2739 | | ''[[:d:Q16013684|Jackie Law, Jr]]'' | | 1996 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 2740 | | ''[[:d:Q16198137|Thomas Towie]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2741 | | ''[[:d:Q16203881|James Ross, 6th Lord Ross]]'' | | 1633 | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 2742 | | ''[[:d:Q16203889|John Ross, 2nd Lord Ross]]'' | | 1513 | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 2743 | | ''[[:d:Q16205498|Isabella Steven]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2744 | | ''[[:d:Q16208564|Phil Goodlad]]'' | | | ''[[:d:Q376068|Q376068]]'' |- |style='text-align:right'| 2745 | [[Fichièr:Mark Hirst Speech At the Scottish Parlianment.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q16211077|Mark Hirst]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2746 | | ''[[:d:Q16239427|David Wallace]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2747 | | ''[[:d:Q16243941|Doug Faulkner]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2748 | [[Fichièr:Ian Mcleod.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q16499758|Ian McLeod]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2749 | | ''[[:d:Q16710124|Jim Walker]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2750 | [[Fichièr:Leigh Manson (large).jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q16731944|Leigh Manson]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2751 | | ''[[:d:Q16848760|Francis Wallace]]'' | | | ''[[:d:Q652035|Q652035]]'' |- |style='text-align:right'| 2752 | | ''[[:d:Q16859362|Robert Lauder of Beilmouth]]'' | | 1709 | ''[[:d:Q207257|Q207257]]'' |- |style='text-align:right'| 2753 | | ''[[:d:Q17021901|Peggy Thompson]]'' | | | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 2754 | | ''[[:d:Q17037476|Norman Swan]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2755 | | ''[[:d:Q17612102|David Baillie]]'' | | | ''[[:d:Q204940|Q204940]]'' |- |style='text-align:right'| 2756 | | ''[[:d:Q18164093|Hay MacDowall]]'' | | 1809 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 2757 | | ''[[:d:Q18206150|John Gillies]]'' | | | ''[[:d:Q662158|Q662158]]'' |- |style='text-align:right'| 2758 | | ''[[:d:Q18619225|John Edgar]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2759 | [[Fichièr:Nicholas Troop University of Hertfordshire.PNG|center|128px]] | ''[[:d:Q18619540|Nicholas Troop]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2760 | | ''[[:d:Q19653752|Stephen McCabe]]'' | | | [[Inverclyde]] |- |style='text-align:right'| 2761 | | ''[[:d:Q19666737|David Hayman Jr.]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2762 | | ''[[:d:Q19722098|James Clinton]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2763 | | ''[[:d:Q19879251|William Davis]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2764 | | ''[[:d:Q19893363|Robert McAndrews]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2765 | | ''[[:d:Q19893967|John Patrick]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2766 | | ''[[:d:Q20616788|Alan Boyd]]'' | | | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 2767 | [[Fichièr:DaibhidhWalker2015b.JPG|center|128px]] | ''[[:d:Q20618418|David Walker]]'' | | | ''[[:d:Q841059|Q841059]]'' |- |style='text-align:right'| 2768 | | ''[[:d:Q20641395|William Robertson]]'' | | | ''[[:d:Q140090|Dunbartonshire]]'' |- |style='text-align:right'| 2769 | | ''[[:d:Q20676192|Hugh Campbell]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2770 | | ''[[:d:Q20711889|Jane Gaugain]]'' | | 1860 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2771 | | ''[[:d:Q20713061|Andrew Scott]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2772 | [[Fichièr:Campbell McLaren at an event.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q21066347|Campbell McLaren]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2773 | | ''[[:d:Q21517121|Murdoch McKenzie]]'' | | | ''[[:d:Q204940|Q204940]]'' |- |style='text-align:right'| 2774 | | ''[[:d:Q21997579|Lawrie Brewster]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2775 | | ''[[:d:Q22097873|Gerry Hawkes]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2776 | | ''[[:d:Q22098236|Kenny Baillie]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2777 | | ''[[:d:Q22278357|David Jamieson]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2778 | [[Fichièr:Lynn Glen small spout.JPG|center|128px]] | ''[[:d:Q22907975|Bessie Dunlop of Lynn]]'' | | 1576 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2779 | | ''[[:d:Q23731537|Hannah Ord]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2780 | | ''[[:d:Q23762772|Murray Craig]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2781 | [[Fichièr:EmmaHarperMSP-May2016.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q24034416|Emma Harper]]'' | | | ''[[:d:Q550606|Q550606]]'' |- |style='text-align:right'| 2782 | | ''[[:d:Q24568801|John Stewart]]'' | | 1769 | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 2783 | | ''[[:d:Q25172157|Ralph Cowan]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2784 | | ''[[:d:Q25184145|William Stirling]]'' | | 1914 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2785 | | ''[[:d:Q25635039|Anna Campbell]]'' | | | ''[[:d:Q1167098|Q1167098]]'' |- |style='text-align:right'| 2786 | | ''[[:d:Q26838323|Allison Balfour]]'' | | 1594 | [[Orcadas]] |- |style='text-align:right'| 2787 | | ''[[:d:Q27662964|Steven Manning]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2788 | | ''[[:d:Q27734276|Gordon Sykes]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2789 | | ''[[:d:Q27925488|Bobby Williams]]'' | | 1916 | ''[[:d:Q793283|Q793283]]'' |- |style='text-align:right'| 2790 | | ''[[:d:Q27958309|Hector McKenzie]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2791 | | ''[[:d:Q27958360|John Dick]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2792 | | ''[[:d:Q27958383|William Logan]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2793 | | ''[[:d:Q27958395|Archie Swann]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2794 | | ''[[:d:Q27958428|Russell Moreland]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2795 | | ''[[:d:Q27972859|James McBean]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2796 | | ''[[:d:Q27972865|Robert Rhind]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2797 | | ''[[:d:Q27973759|Alan Robertson]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2798 | | ''[[:d:Q27981533|Hugh Brown]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2799 | | ''[[:d:Q27981537|Robert Cameron]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2800 | | ''[[:d:Q27981538|David McIntosh]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2801 | | ''[[:d:Q27981540|John McKechnie]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2802 | | ''[[:d:Q27981542|Walter P. Scott]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2803 | | ''[[:d:Q27981544|Willie Walker]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2804 | | ''[[:d:Q27981548|John Donaldson]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2805 | | ''[[:d:Q27981550|Robert Gilmour]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2806 | | ''[[:d:Q27981551|Robert McKenzie]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2807 | | ''[[:d:Q27981552|John Riley]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2808 | | ''[[:d:Q27981554|Maurice Wilson]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2809 | | ''[[:d:Q27981559|James Templeton]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2810 | | ''[[:d:Q27981560|James Eadie]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2811 | | ''[[:d:Q27981563|Robert Grant]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2812 | | ''[[:d:Q27983596|Ian Gibson]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2813 | | ''[[:d:Q27983604|William Keith]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2814 | | ''[[:d:Q27995839|John McLaughlin]]'' | | 2011 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2815 | | ''[[:d:Q28406525|Andrew Hosie]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2816 | | ''[[:d:Q28406526|Herbert Dickson]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2817 | | ''[[:d:Q28406553|Bobby Dalziel]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2818 | | ''[[:d:Q28421841|Ian Robertson]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2819 | | ''[[:d:Q28421842|Ian Campbell]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2820 | | ''[[:d:Q28421844|John McGowan]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2821 | | ''[[:d:Q28434559|Willie Martin]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2822 | | ''[[:d:Q28434560|Andy Bell]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2823 | | ''[[:d:Q28434562|Bobby Cameron]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2824 | | ''[[:d:Q28753904|The Highlander]]'' | | | [[Highlands]] |- |style='text-align:right'| 2825 | | ''[[:d:Q28823377|George McHardy]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2826 | | ''[[:d:Q28823409|James McGregor]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2827 | | ''[[:d:Q28823457|Matthew Mullen]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2828 | | ''[[:d:Q28823517|William Fairley]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2829 | | ''[[:d:Q28924328|James Russell]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2830 | | ''[[:d:Q28961889|John Walker]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2831 | | ''[[:d:Q28976501|James Waterson]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2832 | | ''[[:d:Q29034457|John Russell]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2833 | | ''[[:d:Q30131174|Guillermo Ross]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2834 | | ''[[:d:Q30601253|James Thomson]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2835 | | ''[[:d:Q31797853|Iain Macrae]]'' | | | ''[[:d:Q1122196|Q1122196]]'' |- |style='text-align:right'| 2836 | | ''[[:d:Q31828350|John Arnott]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2837 | | ''[[:d:Q33126332|Wilson Carter]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2838 | | ''[[:d:Q33126584|James Docherty]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2839 | | ''[[:d:Q33126749|Alec Glen]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2840 | | ''[[:d:Q33127565|Willie Kerr]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2841 | | ''[[:d:Q33127573|Robin Kilpatrick]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2842 | | ''[[:d:Q33129604|Alexander MacAuley]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2843 | | ''[[:d:Q33129620|John McGrory]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2844 | | ''[[:d:Q33129621|Andy McEwan]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2845 | | ''[[:d:Q33130064|Jackie Neeson]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2846 | | ''[[:d:Q33238696|George Rowan]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2847 | | ''[[:d:Q33240462|Davie Stewart]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2848 | | ''[[:d:Q33302622|Jim Vernon]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2849 | | ''[[:d:Q33309003|Gordon Wylie]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2850 | | ''[[:d:Q33392887|Faye Cox]]'' | | | [[Shetland]] |- |style='text-align:right'| 2851 | | ''[[:d:Q33514416|Andrew McCartney]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2852 | | ''[[:d:Q39078601|James Sellar]]'' | | | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 2853 | | ''[[:d:Q39078763|James Ferguson]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2854 | | ''[[:d:Q39078765|Ian Donaldson]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2855 | | ''[[:d:Q39078780|John McCulloch]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2856 | | ''[[:d:Q39078785|John Miller]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2857 | | ''[[:d:Q39078786|George More]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2858 | | ''[[:d:Q39078787|Ian Nelson]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2859 | | ''[[:d:Q39078793|John Reid]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2860 | | ''[[:d:Q39078808|George Savage]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2861 | | ''[[:d:Q39078816|Jim Stewart]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2862 | | ''[[:d:Q39078817|Willie Telfer]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2863 | | ''[[:d:Q39078825|Frank Thomson]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2864 | | ''[[:d:Q39078826|Ian Waddell]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2865 | | ''[[:d:Q39078827|William Whyte]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2866 | | ''[[:d:Q39078847|William Browning]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2867 | | ''[[:d:Q39078848|David Christie]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2868 | | ''[[:d:Q39078850|John Cooper]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2869 | | ''[[:d:Q39078860|James Hall]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2870 | | ''[[:d:Q39078874|James Paul]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2871 | | ''[[:d:Q39078883|Thomas Young]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2872 | | ''[[:d:Q40764965|John Houstoun]]'' | | 1722 | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 2873 | | ''[[:d:Q42303648|Andrew Bond]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2874 | | ''[[:d:Q42376595|Domhnall mac Cailein]]'' | | | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 2875 | | ''[[:d:Q42376596|Alexander Wiseman]]'' | | | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 2876 | | ''[[:d:Q42376677|William Wiseman]]'' | | | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 2877 | | ''[[:d:Q42887068|Alexander Anderson]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2878 | | ''[[:d:Q42888242|Margaret McNaughton]]'' | | | ''[[:d:Q126514|Q126514]]'' |- |style='text-align:right'| 2879 | | ''[[:d:Q42889370|John Hunter]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2880 | [[Fichièr:17.3216.017 Innovate2017 Dr Ruth McKernan Gareth Russell Environmental Street Furniture 1 4.2MB.jpg|center|128px]] | ''[[:d:Q47027705|Ruth McKernan]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2881 | | ''[[:d:Q47471920|Marion McCready]]'' | | | ''[[:d:Q165845|Q165845]]'' |- |style='text-align:right'| 2882 | | ''[[:d:Q47476968|Kavanagh]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2883 | | ''[[:d:Q48455845|Richard de Moravia]]'' | | | ''[[:d:Q211106|Q211106]]'' |- |style='text-align:right'| 2884 | | ''[[:d:Q48719954|Dave Gibson]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2885 | | ''[[:d:Q48732407|Ian Gillan]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2886 | | ''[[:d:Q54865271|Bertie McMillan]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2887 | | ''[[:d:Q54869697|ONR.]]'' | | | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 2888 | | ''[[:d:Q55366739|Willie Philp]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2889 | | ''[[:d:Q55367593|Andrew Wilson]]'' | | | ''[[:d:Q124661|Q124661]]'' |- |style='text-align:right'| 2890 | | ''[[:d:Q55603569|Alex Allan (footballer)]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2891 | | ''[[:d:Q55612538|George Rae (footballer)]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2892 | | ''[[:d:Q55614884|James Munro (Scottish footballer)]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2893 | | ''[[:d:Q55615203|John Kerr (Scottish footballer)]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2894 | | ''[[:d:Q55615235|John Sharp (footballer)]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2895 | | ''[[:d:Q55635752|Thomas Miller (Queen's Park footballer)]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2896 | | ''[[:d:Q55635753|Thomas Miller (Rangers footballer)]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2897 | | ''[[:d:Q55640153|John Murphy]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2898 | | ''[[:d:Q55641888|Stewart Renfrew]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2899 | | ''[[:d:Q55642888|Archie Paterson]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2900 | | ''[[:d:Q55643110|Joe Parker (football manager)]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2901 | | ''[[:d:Q55643342|Robert Reid]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2902 | | ''[[:d:Q55643359|Sandy Paterson]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2903 | | ''[[:d:Q55753562|Wattie Scott]]'' | | 1975 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2904 | | ''[[:d:Q56063687|Albert Degnan]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2905 | | ''[[:d:Q56063691|Stewart Low]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2906 | | ''[[:d:Q56063692|Harry MacMillan]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2907 | | ''[[:d:Q56064019|Charles Hallwood]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2908 | | ''[[:d:Q56064021|Jimmy Hazeldean]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2909 | | ''[[:d:Q56064023|Teddy McGuire]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2910 | | ''[[:d:Q56064071|Neil Moreland]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2911 | | ''[[:d:Q56064076|Philip Whyte]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2912 | | ''[[:d:Q56274447|Willie Porter]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2913 | | ''[[:d:Q56274450|Andy Henderson]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2914 | | ''[[:d:Q56274454|Alex Henderson]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2915 | | ''[[:d:Q56274455|Bobby Wood]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2916 | | ''[[:d:Q56274458|John Morrison]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2917 | | ''[[:d:Q56274461|James Gilbert]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2918 | | ''[[:d:Q56274479|James Macdonald]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2919 | | ''[[:d:Q58656831|Kat Mitchell]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2920 | | ''[[:d:Q59490229|Fiona NicCoinnich]]'' | | | ''[[:d:Q6453423|Lewis]]'' |- |style='text-align:right'| 2921 | | ''[[:d:Q60743214|Alex Muir]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2922 | | ''[[:d:Q60754134|Gordon Kerr]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2923 | | ''[[:d:Q60761676|Adam Fleming]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2924 | | ''[[:d:Q60766870|John Halkett]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2925 | | ''[[:d:Q63247410|Agnes Jensen Inglby Williamson]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2926 | | ''[[:d:Q63314180|Sir Archibald Stewart, 1st Baronet, of Blackhall]]'' | | | ''[[:d:Q211091|Q211091]]'' |- |style='text-align:right'| 2927 | | ''[[:d:Q63432777|Lucy Chappell]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2928 | | ''[[:d:Q64413850|Robert Pike Daniel]]'' | | | ''[[:d:Q80967|Q80967]]'' |- |style='text-align:right'| 2929 | | ''[[:d:Q64708494|Sergio Casci]]'' | | | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2930 | | ''[[:d:Q66482908|Alfred Davidson]]'' | | 1864 | [[Escòcia]] |- |style='text-align:right'| 2931 | | ''[[:d:Q66825436|Beatrice Wishart]]'' | | | ''[[:d:Q213485|Q213485]]'' |} {{Wikidata list end}} 0su2j7zwrskaalc45akdko8uqqa56ww 0 182771 2510339 2482203 2026-10-08T05:17:53Z InternetArchiveBot 43230 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 2510339 wikitext text/x-wiki {{Infobox Gropament de comunas |nom={{PAGENAME}} |pais=França|lenga=oc |imatges= [[Imatge:Localisation_EPCI_Pays_Ségali_dans_l'Aveyron,_France.svg|300px]] |reg= {{Occitània (Region)}} |dept= [[Avairon (departament)|Avairon]] |créacion= 1èr de genièr de 2017 |nbcom=23 |caplòc= 12160 [[La Barraca de Fraisse]] |president= Karine Clément (consolessa de [[Naucèla]]) |pop= 17 924 |datapop=[[2017]] |superf= 579.90 |ectaras= 57 990 |dens= 31 |budget= |sitweb= https://www.payssegali.fr/ |imatgesfin= |}} La '''Comunautat de comunas de País Segalin''' es una intercomunalitat <ref name= ban>[https://web.archive.org/web/20210729204528/https://www.banatic.interieur.gouv.fr/V5/recherche-de-groupements/fiche-raison-sociale.php?siren=200068831 Ficha Banatic]</ref>{{,}}<ref>[https://www.insee.fr/fr/statistiques/2011101?geo=EPCI-200068831 Ficha INSEE]</ref> [[roergue|roergata]], situada dins lo [[departament francés|departament]] d'[[Avairon (departament)|Avairon]] e la [[region francesa|region]] d'{{Ocreg}}, ancianament de [[Miègjorn-Pirenèus]]</small>. Son còdi SIREN es 200 068 831. La lenga autoctòna es l'occitan lengadocian [[Roergàs (sosdialècte)|roergàs]]. ==Istòria== La comunautat de comunas de País Segalin se creèt lo [[1èr de genièr]] de 2017, per fusion de : * la comunautat de comunas del País Barraquièr, creada lo 30 de decembre de 1997, 10 comunas, las de l'ancian [[canton de La Barraca de Fraisse-Sauvatèrra]], residéncia a [[La Barraca de Fraisse]]; * la comunautat de comunas del Naucelat, creada lo 26 de decembre de 2001, 10 comunas, las de l'ancian [[canton de Naucèla]], puèi doás comunas de l'ancian [[canton de La Salvetat de Peiralés]], residéncia a [[Naucèla]]; * una partida (3 comunas) de la comunautat de comunas de Viaur Seòr Lagast (6 comunas, creada lo 15 de decembre de 2000, residéncia a [[Cassanhas de Begonhés]]), vengudas de l'ancian [[canton de Cassanhas de Begonhés]] <ref>Arrestat n° 12-2016-11-02-004 del 2 de novembre de 2016 [https://web.archive.org/web/20161220124813/http://www.aveyron.gouv.fr/IMG/pdf/recueil-12-2016-077-special-novembre.pdf], site [https://web.archive.org/web/20210602024208/http://www.aveyron.gouv.fr/] Prefectura d'Avairon], p 13-20, 3 de novembre de 2016</ref>. ==Composicion== L'intercomunalitat compren l'ancian [[canton de La Barraca de Fraisse-Sauvatèrra]], l'ancian [[canton de Naucèla]], tres comunas de l'ancian [[canton de Cassanhas de Begonhés]], [[Cassanhas de Begonhés]], [[Calmont (Roèrgue)|Caumont de Plancatge]] e [[Senta Jaleda]], puèi doás comunas de l'ancian [[canton de La Salvetat de Peiralés]], [[Castèlmarin]] e [[Crespinh (Roergue)|Crespinh]]. {|class= "wikitable" !Nom !Width="135"|Còdi INSEE !Superficia (<small>km²</small>) !Populacion !Densitat (<small>ab/km²</small>) ! Intercomunalitat precedenta (abans 2017) |- | '''[[La Barraca de Fraisse]]''' |12056 |34,01 | {{popfr12|056}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|056}}/34.01) round 2}}}} | CC del País Barraquièr (residéncia) |- | [[Bossac (Roergue)|Bossac]] |12032 |17,92 | {{popfr12|032}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|032}}/17.92) round 2}}}} | CC del País Barraquièr |- | [[Cabanas (Roergue)|Cabanas]] |12041 |15,78 | {{popfr12|041}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|041}}/15.78) round 2}}}} | CC del Naucelat |- | [[Cambolaset]] |12045 |13,78 | {{popfr12|045}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|045}}/13.78) round 2}}}} | CC del País Barraquièr |- | [[Camjac]] |12046 |23,03 | {{popfr12|046}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|046}}/23.03) round 2}}}} | CC del Naucelat |- | [[Cassanhas de Begonhés]] |12057 |30,93 | {{popfr12|057}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|057}}/30.93) round 2}}}} | CC de Viaur Seòr Lagast (residéncia) |- | [[Castanet (Avairon)|Castanet]] |12059 |30,42 | {{popfr12|059}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|059}}/30.42) round 2}}}} | CC del País Barraquièr |- | [[Castèlmarin]] |12060 |11,81 | {{popfr12|060}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|060}}/11.81) round 2}}}} | CC del Naucelat |- | [[Calmont (Roèrgue)|Caumont de Plancatge]] |12043 |30,89 | {{popfr12|043}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|043}}/30.89) round 2}}}} | CC de Viaur Seòr Lagast |- | [[Centres]] |12065 |36,71 | {{popfr12|065}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|065}}/36.71) round 2}}}} | CC del Naucelat |- | [[Colombièrs (Roergue)|Colombièrs]] |12068 |55,23 | {{popfr12|068}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|068}}/55.23) round 2}}}} | CC del País Barraquièr |- | [[Crespinh (Roergue)|Crespinh]] |12085 |18,35 | {{popfr12|085}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|085}}/18.35) round 2}}}} | CC del Naucelat |- | [[Gramont (Roergue)|Gramont]] |12113 |13,14 | {{popfr12|113}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|113}}/13.14) round 2}}}} | CC del País Barraquièr |- | [[Manhac (Roergue)|Manhac]] |12137 |18,5 | {{popfr12|137}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|137}}/18.5) round 2}}}} | CC del País Barraquièr |- | [[Meljac]] |12144 |9,54 | {{popfr12|144}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|144}}/9.54) round 2}}}} | CC del Naucelat |- | [[Moirasés]] |12162 |48,67 | {{popfr12|162}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|162}}/48.67) round 2}}}} | CC del País Barraquièr |- | [[Naucèla]] |12169 |23,23 | {{popfr12|169}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|169}}/23.23) round 2}}}} | CC del Naucelat (residéncia) |- | [[Pradinàs]] |12189 |22,68 | {{popfr12|189}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|189}}/22.68) round 2}}}} | CC del País Barraquièr |- | [[Quins]] |12194 |38,46 | {{popfr12|194}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|194}}/38.46) round 2}}}} | CC del Naucelat |- | [[Sauvatèrra (Roergue)|Sauvatèrra]] |12262 |23,43 | {{popfr12|262}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|262}}/23.43) round 2}}}} | CC del País Barraquièr |- | [[Senta Jaleda]] |12234 |16,71 | {{popfr12|234}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|234}}/16.71) round 2}}}} | CC de Viaur Seòr Lagast |- | [[Sent Just (Roergue)|Sent Just]] |12235 |25,1 | {{popfr12|235}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|235}}/25.1) round 2}}}} | CC del Naucelat |- | [[Tauriac de Naucèla]] |12276 |21,59 | {{popfr12|276}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|276}}/21.59) round 2}}}} | CC del Naucelat |- |} ==Veire tanben== [[Imatge:12-Intercos-2019.png|thumb|450px|center|Mapa dels EPCI d'Avairon lo 1èr de genièr de 2019]] * [[Comunas d'Avairon]] ==Nòtas== <references/> {{Portal Roergue}} {{O|País Segalin}} 8sf12efdurtlz8w3izbzslhzehd6zpj 0 182780 2510342 2453614 2026-10-08T05:25:21Z InternetArchiveBot 43230 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 2510342 wikitext text/x-wiki {{Infobox Gropament de comunas |nom={{PAGENAME}} |pais=França|lenga=oc |imatges= [[Imatge:Localisation_EPCI_du_pays_de_Salars_dans_l'Aveyron,_France.svg|300px]] |reg= {{Occitània (Region)}} |dept= [[Avairon (departament)|Avairon]] |créacion= 1èr de genièr de 1997 |nbcom=9 |caplòc= 34 avenguda de Rodés, 12290 [[Lo Pònt de Salars]] |president= Yves Regourd (cònsol del [[Lo Bisbal|Bisbal]], UDI) |pop= 7 849 |datapop=[[2016]] |superf= 264,70 |ectaras= 26 470 |dens= 30 |budget= |sitweb= https://www.levezou.fr/citoyen-du-levezou/la-communaute-de-communes-du-pays-de-salars/ |imatgesfin= |}} La '''Comunautat de comunas del País de Salars''' es una intercomunalitat <ref name= ban>[https://web.archive.org/web/20201026055026/https://www.banatic.interieur.gouv.fr/V5/recherche-de-groupements/fiche-raison-sociale.php?siren=241200658 Ficha Banatic]</ref>{{,}}<ref>[https://www.insee.fr/fr/statistiques/2011101?geo=EPCI-241200658 Ficha INSEE]</ref> [[roergue|roergata]], situada dins lo [[departament francés|departament]] d'[[Avairon (departament)|Avairon]] e la [[region francesa|region]] d'{{Ocreg}}, ancianament de [[Miègjorn-Pirenèus]]</small>. Son còdi SIREN es 241 200 658. La lenga autoctòna es l'occitan lengadocian [[Roergàs (sosdialècte)|roergàs]]. ==Istòria== La comunautat de comunas del País de Salars se creèt lo [[1èr de genièr]] de 1997. Lo 1èr de genièr de 2017, las comunas de [[La Grand Vila]] e de [[Saumièg]], vengudas de la comunautat de comunas de Viaur Seòr Lagast, dissòuguda, dintrèron dins la comunautat <ref>Arrestat n° 2016-190-002-BCT del 8 de julhet de 2016 [https://web.archive.org/web/20170816060751/http://www.aveyron.gouv.fr/IMG/pdf/recueil_12-2016-024-SPECIAL-JUILLET.pdf] site [https://web.archive.org/web/20210602024208/http://www.aveyron.gouv.fr/ Préfecture de l'Aveyron], p 3-5, 1 de julhet de 2016</ref>. ==Composicion== L'intercomunalitat compren l'ancian [[canton del Pònt de Salars]], fòra de la comuna de [[Canet (Roergue)|Canet]] e doás comunas de l'ancian [[canton de Cassanhas de Begonhés]], [[La Grand Vila]] e [[Saumièg]]. {|class= "wikitable" !Nom !Width="135"|Còdi INSEE !Superficia (<small>km²</small>) !Populacion !Densitat (<small>ab/km²</small>) ! Intercomunalitat precedenta (abans 2017) |- |- | [[Agenh]] |12001 |22,35 | {{popfr12|001}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|001}}/22.35) round 2}}}} | País de Salars |- | [[Arcas (Roergue)|Arcas]] |12010 |11,29 | {{popfr12|010}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|010}}/11.29) round 2}}}} | País de Salars |- | [[Lo Bisbal]] |12297 |25,92 | {{popfr12|297}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|297}}/25.92) round 2}}}} | País de Salars |- | [[Flavinh]] |12102 |50,81 | {{popfr12|102}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|102}}/50.81) round 2}}}} | País de Salars |- | [[La Grand Vila]] |12073 | 21,95 | {{popfr12|073}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|073}}/21.95) round 2}}}} | Viaur Seòr Lagast |- | '''[[Lo Pònt de Salars]]''' (residéncia) |12185 |44,9 | {{popfr12|185}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|185}}/44.9) round 2}}}} | País de Salars |- | [[Pradas (Avairon)|Pradas]] |12188 | 30,55 | {{popfr12|188}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|188}}/30.55) round 2}}}} | País de Salars |- | [[Saumièg]] |12255 | 28,16 | {{popfr12|255}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|255}}/28.16) round 2}}}} | Viaur Seòr Lagast |- | [[Tremolhas]] |12283 | 28,83 | {{popfr12|283}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|283}}/28.83) round 2}}}} | País de Salars |- |} ==Veire tanben== [[Imatge:12-Intercos-2019.png|thumb|450px|center|Mapa dels EPCI d'Avairon lo 1èr de genièr de 2019]] * [[Comunas d'Avairon]] ==Nòtas== <references/> {{Portal Roergue}} {{O|País de Salars}} 7unro6tkh02u19uj0177v1vyhp9k1es 0 182790 2510340 2494336 2026-10-08T05:18:03Z InternetArchiveBot 43230 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 2510340 wikitext text/x-wiki {{Infobox Gropament de comunas |nom={{PAGENAME}} |pais=França|lenga=oc |imatges= [[Imatge:Localisation_EPCI_du_Réquistanais_dans_l'Aveyron,_France.svg|300px]] |reg= {{Occitània (Region)}} |dept= [[Avairon (departament)|Avairon]] |créacion= 20 de març de 2000 |nbcom=11 |caplòc= [[Requistar]] |president= Michel Causse (divèrs drecha, cònsol de [[Requistar]]) |pop= 5 376 |datapop=[[2016]] |superf= 309,60 |ectaras= 30 960 |dens= 17 |budget= |sitweb= http://www.requistanais.fr/ |imatgesfin= |}} La '''comunautat de comunas de Requistanés''' es una intercomunalitat <ref name= ban>[https://web.archive.org/web/20201027114025/https://www.banatic.interieur.gouv.fr/V5/recherche-de-groupements/fiche-raison-sociale.php?siren=241200542 Ficha Banatic]</ref>{{,}}<ref>[https://www.insee.fr/fr/statistiques/2011101?geo=EPCI-241200542 Ficha INSEE]</ref> [[roergue|roergassa]], situada dins lo [[departament francés|departament]] d'[[Avairon (departament)|Avairon]] e la [[region francesa|region]] d'{{Ocreg}}, ancianament de [[Miègjorn-Pirenèus]]</small>. Son còdi SIREN es 241 200 542. La lenga autoctòna es l'occitan lengadocian [[Roergàs (sosdialècte)|roergàs]]. ==Istòria== La comunautat de comunas de Requistanés se creèt lo 20 de març de 2000, per la transformacion del districte de Requistanés (que correspondiá al [[canton de Requistar]]) en comunautat de comunas. Lo 1èr de genièr de 2017, s'espandiguèt a la comuna d'[[Auriac (Roergue)|Auriac]] <ref>Arrestat n° 2016-190-003- BCT del 8 julhet de 2016 https://web.archive.org/web/20170816060751/http://www.aveyron.gouv.fr/IMG/pdf/recueil_12-2016-024-SPECIAL-JUILLET.pdf [https://web.archive.org/web/20210602024208/http://www.aveyron.gouv.fr/ Préfecture de l'Aveyron], p. 6-8, 11 de julhet de 2016</ref>, venguda de la comunautat de comunas de Viaur Seòr Lagast (residéncia : [[Cassanhas de Begonhés]]). Lo 1èr de genièr de 2018, las comunas de [[La Bastida de Solatge]], [[Brasc]], [[Montclar (Roergue)|Montclar]], sortidas de la [[Comunautat de comunas de Sant African, Ròcafòrt, Sèt Combas|CC de Sant African, Ròcafòrt, Sèt Combas]], creada lo 1èr de genièr de 2017, dintrèron dins la CC<ref>Arrestat n° 12-2017-12-11-001 del 11 de decembre de 2017 https://web.archive.org/web/20210504155026/http://www.aveyron.gouv.fr/IMG/pdf/recueil-12-2017-147-special-decembre.pdf [https://web.archive.org/web/20210602024208/http://www.aveyron.gouv.fr/ Préfecture de l'Aveyron], p 143-146, 14 de decembre de 2017</ref>. ==Composicion== L'intercomunalitat compren l'ancian [[canton de Requistar]], tres comunas de l'ancian [[canton de Sent Sarnin]] ([[La Bastida de Solatge]], [[Brasc]], [[Montclar (Roergue)|Montclar]]) e una comuna de l'ancian [[canton de Cassanhas de Begonhés]] ([[Auriac (Roergue)|Auriac]]). {|class= "wikitable" !Nom !Width="135"|Còdi INSEE !Superficia (<small>km²</small>) !Populacion !Densitat (<small>ab/km²</small>) ! Intercomunalitat precedenta |- | [[Auriac (Roergue)|Auriac]] |12015 |30,76 | {{popfr12|015}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|015}}/30.76) round 2}}}} | CC de Viaur Seòr Lagast |- | [[La Bastida de Solatge]] |12023 |7,1 | {{popfr12|023}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|023}}/7.1) round 2}}}} |[[Comunautat de comunas de Sant African, Ròcafòrt, Sèt Combas|CC de Sant African, Ròcafòrt, Sèt Combas]] |- | [[Brasc]] |12035 |20,14 | {{popfr12|035}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|035}}/20.14) round 2}}}} |[[Comunautat de comunas de Sant African, Ròcafòrt, Sèt Combas|CC de Sant African, Ròcafòrt, Sèt Combas]] |- | [[Colnac]] |12075 |10,69 | {{popfr12|075}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|075}}/10.69) round 2}}}} | Requistanés |- | [[Durenca]] |12092 |33,15 | {{popfr12|092}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|092}}/33.15) round 2}}}} | Requistanés |- | [[Ledèrgas]] |12127 |36,31 | {{popfr12|127}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|127}}/36.31) round 2}}}} | Requistanés |- | [[Montclar (Roergue)|Montclar]] |12149 |12,8 | {{popfr12|149}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|149}}/12.8) round 2}}}} |[[Comunautat de comunas de Sant African, Ròcafòrt, Sèt Combas|CC de Sant African, Ròcafòrt, Sèt Combas]] |- | '''[[Requistar]]''' (residéncia) |12197 |59,32 | {{popfr12|197}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|197}}/59.32) round 2}}}} | Requistanés |- | [[Rutlac]] |12207 | 32,74 | {{popfr12|207}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|207}}/32.74) round 2}}}} | Requistanés |- | [[Sant Joan del Nos]] |12230 | 18,29 | {{popfr12|230}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|230}}/18.29) round 2}}}} | Requistanés |- | [[La Selva]] |12267 |48,27 | {{popfr12|267}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|267}}/48.27) round 2}}}} | Requistanés |- |} ==Veire tanben== [[Imatge:12-Intercos-2019.png|thumb|450px|center|Mapa dels EPCI d'Avairon lo 1èr de genièr de 2019]] * [[Comunas d'Avairon]] ==Nòtas== <references/> {{Portal Roergue}} {{O|Requistanés}} mskj4i30p5b4r403vopvx2sflrew421 0 182809 2510345 2375673 2026-10-08T06:56:14Z InternetArchiveBot 43230 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 2510345 wikitext text/x-wiki {{Infobox Vila |carta=oc |nom= Druèla e Balsac |nom2 = <i>''Druelle Balsac''</i> |imatge = Moulin_sur_l'Aveyron_à_Les_Planques.JPG |legenda = Molin sus l'Avairon, a Las Plancas. |blason = |bandièra= |nom de division1 = Region ist |division1 = {{Roergue}} {{Guiana}} |nom de division2 = Parçan |division2 = |nom de division3 = Estat |division3 = {{França}} |nom de division4 = Region |division4 = {{Occitània (Region)}} |nom de division5 = Departament |division5 = {{Avairon}} |nom de division6 = Arrondiment |division6 = [[Arrondiment de Rodés|Rodés]] |nom de division7 = Canton |division7 = Canton del Valon ([[Canton de Rodés Oèst|Rodés Oèst]] e [[Canton de Marcilhac|Marcilhac]] abans 2015) |nom de division8 = Intercom |division8 = [[Rodés Aglomeracion]] |nom de division9 = Cònsol |division9 = Patrick Gayrard |còda = 12090 |ehess = |cp = 12000 (Druèla) e 12510 (Balsac, Druèla) |mapa = |imatge de mapa = | longitud = 2.49388888889 | latitud = 44.3452777778 |estatut = |altitud = 580 |altmax = 666 | altmin = 374 |populacion = {{popfr12|090}} |annada-pop = {{popfr12|0}} |superfícia = 51.25 |densitat = {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|090}}/51.25) round 2}}}} |sits-toristics = |divèrs = comuna novèla |gentilici = |url= |imatgeloc= }} '''Druèla e Balsac''' (''Druelle Balsac'' en [[francés]]) es una [[comuna francesa|comuna]] novèla [[Roergue|roergassa]] situada dins lo [[departaments franceses|departament]] d'[[Avairon (departament)|Avairon]] e la [[regions francesas|region]] d'{{Ocreg}}, <small>ancianament de [[Miègjorn-Pirenèus]]</small>. Se creèt lo 1èr de genièr de 2017 per recampament de las comunas de [[Druèla]] e de [[Balsac]] que venguèron de comunas delegadas. ==Geografia== [[Imatge:Map commune FR insee code 12090.png|vignette|upright=1.6|centre|Comunas a l'entorn.]] ==Istòria== A la creacion, las comunas de Druèla e de Balsac venguèron de comunas delegadas de la comuna novèla de Druèla e Balsac <ref>https://web.archive.org/web/20160919162532/http://www.aveyron.gouv.fr/IMG/pdf/recueil-12-2016-052-recueil-des-actes-administratifs.pdf site https://web.archive.org/web/20210602024208/http://www.aveyron.gouv.fr/</ref>. ==Administracion== {{ElegitDebuta|insee=12090 |Títol= Lista dels cònsols successius}} {{Elegit |Debuta=genièr de [[2017]] |Fin= [[2026]] |Identitat=Patrick Gayrard |Partit= |Qualitat= tecnician}} {{ElegitDonadas}} {{ElegitFin}} ==Demografia== ==Lòcs e monuments== ==Personalitats ligadas amb la comuna== ==Veire tanben== * [[Comunas d'Avairon]] ==Ligams extèrnes== ==Nòtas== <references/> bbo94mtheuvk71ddglbt880x7ayhfkz 0 182892 2510336 2453577 2026-10-08T05:14:49Z InternetArchiveBot 43230 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 2510336 wikitext text/x-wiki {{Infobox Gropament de comunas |nom={{PAGENAME}} |pais=França|lenga=oc |imatges= [[Imatge:Localisation_EPCI_Conques_-_Marcillac_dans_l'Aveyron,_France.svg|300px]] |reg= {{Occitània (Region)}} |dept= [[Avairon (departament)|Avairon]] |créacion= 27 de decembre de 1996 |nbcom=12 |caplòc= [[Marcilhac (del Valon)|Marcilhac]] |president= Jean-Marie Lacombe (divèrs drecha, cònsol de [[Claravals]]) |pop= 11 926 |datapop=[[2017]] |superf= 418,30 |ectaras= 41 830 |dens= 29 |budget= |sitweb= http://www.cc-conques-marcillac.fr/ |imatgesfin= |}} La '''comunautat de comunas de Concas e Marcilhac''' es una intercomunalitat <ref name= ban>[https://web.archive.org/web/20211122075211/https://www.banatic.interieur.gouv.fr/V5/recherche-de-groupements/fiche-raison-sociale.php?siren=241200641 Ficha Banatic]</ref>{{,}}<ref>[https://www.insee.fr/fr/statistiques/2011101?geo=EPCI-241200641 Ficha INSEE]</ref> [[roergue|roergassa]], situada dins lo [[departament francés|departament]] d'[[Avairon (departament)|Avairon]] e la [[region francesa|region]] d'{{Ocreg}}, ancianament de [[Miègjorn-Pirenèus]]</small>. Son còdi SIREN es 241 200 641. La lenga autoctòna es l'occitan lengadocian [[Roergàs (sosdialècte)|roergàs]]. ==Istòria== La comunautat de comunas se creèt lo 27 de decembre de 1996 <ref name= ban/>. Entrò la fin de 2015, la CC compreniá 16 comunas : totas las comunas dels ancians cantons de [[Canton de Marcilhac|Marcilhac]] (10 comunas) e de [[Canton de Concas|Concas]] (6 comunas). Lo 1èr de genièr de 2016, las comunas de [[Concas (Roergue)|Concas]], [[Gandvabre]], [[Noalhac (Avairon)|Noalhac]] e [[Sent Cebrian]] fusionèron dins la [[comuna novèla]] de [[Concas de Roergue]]. Lo 1èr de genièr de 2017, [[Balsac]] fusionèt amb [[Druèla]], de [[Rodés Aglomeracion]], dins la comuna novèla de [[Druèla e Balsac]] e quitèt la comunautat de comunas <ref>Arrestat n° 12-2017-01-11-002 del 11 de genièr de 2017 https://web.archive.org/web/20170202012510/http://www.aveyron.gouv.fr/IMG/pdf/recueil-12-2017-008-special-janvier.pdf , site [https://web.archive.org/web/20210602024208/http://www.aveyron.gouv.fr/ Préfecture de l'Aveyron], p 19-22</ref>. Lo nombre de comunas de la CC es doncas de 12. ==Composicion== {|class= "wikitable" !Nom !Width="135"|Còdi INSEE !Superficia (<small>km²</small>) !Populacion !Densitat (<small>ab/km²</small>) !Canton abans 2015 |- | [[Claravals]] |12066 |25,14 | {{popfr12|066}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|066}}/25.14) round 2}}}} | [[Canton de Marcilhac]] |- | [[Concas de Roergue]] |12076 |106,23 | {{popfrs12|076}} ({{popfrs12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfrs12|076}}/106.23) round 2}}}} | [[Canton de Concas]] |- | '''[[Marcilhac (del Valon)|Marcilhac]]''' |12138 |14,59 | {{popfr12|138}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|138}}/14.59) round 2}}}} | [[Canton de Marcilhac]] |- | [[Moret]] |12161 | 31,61 | {{popfr12|161}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|161}}/31.61) round 2}}}} | [[Canton de Marcilhac]] |- | [[Muret]] |12165 | 14,98 | {{popfr12|165}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|165}}/14.98) round 2}}}} | [[Canton de Marcilhac]] |- | [[Nòuviala]] |12171 |26,19 | {{popfr12|171}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|171}}/26.19) round 2}}}} | [[Canton de Marcilhac]] |- | [[Prunas]] |12193 |18,88 | {{popfr12|193}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|193}}/18.88) round 2}}}} | [[Canton de Marcilhac]] |- | [[Salas Comtals]] |12254 |78,03 | {{popfr12|254}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|254}}/78.03) round 2}}}} | [[Canton de Marcilhac]] |- | [[Sant Faliç (canton de Concas)|Sant Faliç de Lunèl]] |12221 | 18,98 | {{popfr12|221}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|221}}/18.98) round 2}}}} |[[Canton de Concas]] |- | [[Senèrgas]] |12268 | 44,90 | {{popfr12|268}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|268}}/44.9) round 2}}}} |[[Canton de Concas]] |- | [[Sent Cristòfa]] |12215 | 23,22 | {{popfr12|215}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|215}}/23.22) round 2}}}} | [[Canton de Marcilhac]] |- | [[Valadin]] |12288 | 15,51 | {{popfr12|288}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|288}}/15.51) round 2}}}} | [[Canton de Marcilhac]] |- |} ==Veire tanben== [[Imatge:12-Intercos-2019.png|thumb|450px|center|Mapa dels EPCI d'Avairon lo 1èr de genièr de 2019 (la CC es en roge)]] * [[Comunas d'Avairon]] ==Nòtas== <references/> {{Portal Roergue}} {{O|Concas e Marcilhac}} a3uj4gwrb8qvdp6k5ecp7yiosy27p92 0 182915 2510343 2453617 2026-10-08T05:25:26Z InternetArchiveBot 43230 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 2510343 wikitext text/x-wiki {{Infobox Gropament de comunas |nom={{PAGENAME}} |pais=França|lenga=oc |imatges= [[Imatge:Localisation_EPCI_des_Causses_à_l'Aubrac_dans_l'Aveyron,_France.svg|300px]] |reg= {{Occitània (Region)}} |dept= [[Avairon (departament)|Avairon]] |créacion= 1èr de genièr de 2017 |nbcom=17 |caplòc= [[Palmàs d'Avairon]] |president= Christian Naudan (cònsol de [[Senta Aulària d'Òlt]]) |pop= 14 528 |datapop=[[2017]] |superf= 741,50 |ectaras= 74 150 |dens= 20 |budget= |sitweb= http://caussesaubrac.fr/ |imatgesfin= |}} La '''comunautat de comunas dels Causses a l'Aubrac''' es una intercomunalitat <ref name= ban>[https://web.archive.org/web/20210729223018/https://www.banatic.interieur.gouv.fr/V5/recherche-de-groupements/fiche-raison-sociale.php?siren=200068484 Ficha Banatic]</ref>{{,}}<ref>[https://www.insee.fr/fr/statistiques/2011101?geo=EPCI-200068484 Ficha INSEE]</ref> [[roergue|roergassa]], situada dins lo [[departament francés|departament]] d'[[Avairon (departament)|Avairon]] e la [[region francesa|region]] d'{{Ocreg}}, ancianament de [[Miègjorn-Pirenèus]]</small>. Son còdi SIREN es 200 068 484 . La lenga autoctòna es l'occitan lengadocian [[Roergàs (sosdialècte)|roergàs]]. ==Istòria== La comunautat de comunas se creèt lo 1èr de genièr de 2017 per fusion <ref>Arrestat n° 12-2016-11-23-003 del 23 de novembre de 2016 https://web.archive.org/web/20210516085002/http://www.aveyron.gouv.fr/IMG/pdf/recueil-12-2016-083-special-novembre.pdf site [https://web.archive.org/web/20210602024208/http://www.aveyron.gouv.fr/ Préfecture de l'Aveyron], p 119-127</ref> de : * la comunautat de comunas del [[canton de Laissac]], creada lo 29 de decembre de 1993, las 5 comunas de l'ancian canton (8 ancianas comunas), residéncia a [[Laissac e Severac]]; * la comunautat de comunas dels Païses d'Òlt e d'Aubrac, creada en ?, 6 comunas, las de l'ancian [[canton de Sent Ginièis d'Òlt]] e [[Castèlnau de Mandalhas]], ancianament del [[canton d'Espaliu]], residéncia a [[Sent Ginièis d'Òlt e d'Aubrac]]; * la comunautat de comunas d'Òlt e de Sèrra (Sèra ?) creada lo 24 de decembre de 2002, 5 comunas, las del [[canton de Campanhac]], residéncia a [[Campanhac (Roergue)|Campanhac]]; * la comuna novèla de [[Severac d'Avairon]], creada en 2016 a partir de la comunautat de comunas de Severac, que correspondiá a [[canton de Severac|l'ancian canton]] suprimit en 2015 : 5 ancianas comunas. [[Imatge:Localisation_EPCI_des_pays_d'Olt_et_d'Aubrac_dans_l'Aveyron,_France.svg|thumb|center|290px|Anciana CC dels Païses d'Òlt e d'Aubrac (abans la fusion de Sent Ginièis d'Òlt e d'Aurèla e Verlac)]] ==Composicion== {|class= "wikitable" !Nom !Width="135"|Còdi INSEE !Superficia (<small>km²</small>) !Populacion !Densitat (<small>ab/km²</small>) !Intercomunalitat precedenta |- | [[Bertolena]] |12026 |46,96 | {{popfr12|026}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|026}}/46.96) round 2}}}} | Canton de Laissac |- | [[Campanhac (Roergue)|Campanhac]] |12047 |41,88 | {{popfr12|047}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|047}}/41.88) round 2}}}} | CC Òlt e de Sèrra o Sèra ? (residéncia) |- | [[La Capèla Bonança]] |12055 |14,12 | {{popfr12|055}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|055}}/14.12) round 2}}}} | CC Òlt e de Sèrra (Sèra ?) |- | [[Castèlnau de Mandalhas]] |12061 |35,87 | {{popfr12|061}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|061}}/35.87) round 2}}}} | CC dels Païses d'Òlt e d'Aubrac |- | [[Galhac (Roergue)|Galhac]] |12107 |29,03 | {{popfr12|107}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|107}}/29.03) round 2}}}} | Canton de Laissac |- | [[Laissac e Severac]] |12120 |33,90 | {{popfr12|120}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|120}}/33.9) round 2}}}} | Canton de Laissac (residéncia) |- |'''[[Palmàs d'Avairon]]''' (residéncia) |12177 |43,58 | {{popfr12|177}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|177}}/43.58) round 2}}}} | Canton de Laissac |- | [[Pèiraficha d'Òlt]] |12182 |17,10 | {{popfr12|182}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|182}}/17.1) round 2}}}} | CC dels Païses d'Òlt e d'Aubrac |- | [[Pomairòls]] |12184 |23,40 | {{popfr12|184}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|184}}/23.4) round 2}}}} | CC dels Païses d'Òlt e d'Aubrac |- | [[Pradas d'Aubrac]] |12187 |46,64 | {{popfr12|187}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|187}}/46.64) round 2}}}} | CC dels Païses d'Òlt e d'Aubrac |- | [[Senta Aulària d'Òlt]] |12219 |17,48 | {{popfr12|219}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|219}}/17.48) round 2}}}} | CC dels Païses d'Òlt e d'Aubrac |- | [[Sent Adornin]] |12247 |33,81 | {{popfr12|247}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|247}}/33.81) round 2}}}} | CC Òlt e de Sèrra (Sèra ?) |- | [[Sent Ginièis d'Òlt e d'Aubrac]] |12224 | 90,17 | {{popfr12|224}} ({{popfr12|0}}) |{{formatnum:{{#expr:({{popfr12|224}}/90.17) round 2}}}} | CC dels Païses d'Òlt e d'Aubrac (residéncia) |- | [[Sant Laurenç d'Òlt|Sent Laurenç d'Òlt]] |12237 |28,74 | {{popfr12|237}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|237}}/28.74) round 2}}}} | CC Òlt e de Sèrra (Sèra ?) |- | [[Sent Martin (Roergue)|Sent Martin de Lenna]] |12239 |9,48 | {{popfr12|239}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|239}}/9.48) round 2}}}} | CC Òlt e de Sèrra (Sèra ?) |- | [[Severac d'Avairon]] |12270 |208,72 | {{popfr12|270}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|270}}/208.72) round 2}}}} | CC de Severac (residéncia a [[Severac del Castèl|Severac]]) |- | [[Vimenet]] |12303 | 20,95 | {{popfr12|303}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|303}}/20.95) round 2}}}} | CC del canton de Laissac |- |} ==Veire tanben== [[Imatge:12-Intercos-2019.png|thumb|450px|center|Mapa dels EPCI d'Avairon lo 1èr de genièr de 2019]] * [[Comunas d'Avairon]] ==Nòtas== <references/> {{Portal Roergue}} {{O|dels Causses a l'Aubrac}} gha8c47j3odkkitlg9odf0s2ez2lf95 0 182967 2510341 2494337 2026-10-08T05:18:05Z InternetArchiveBot 43230 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 2510341 wikitext text/x-wiki {{Infobox Gropament de comunas |nom={{PAGENAME}} |pais=França|lenga=oc |imatges= [[Imatge:Localisation_EPCI_Saint_Affricain,_Roquefort,_Sept_Vallons_dans_l'Aveyron,_France.svg|300px]] |reg= {{Occitània (Region)}} |dept= [[Avairon (departament)|Avairon]] |créacion= 1èr de genièr de 2017 |nbcom=14 |caplòc= [[Vabre de l'Abadiá]] |president= Sébastien David ([[UMP|UMP, LR]], cònsol de [[Sant Africa]]) |pop= 13 787 |datapop=[[2016]] |superf= 432,40 |ectaras= 43 240 |dens= 32 |budget= |sitweb= http://www.st-aff.fr/comcom/ |imatgesfin= |}} La '''comunautat de comunas de Sant African (o probablament ''Sent African''), Ròcafòrt, Sèt Combas''' es una intercomunalitat <ref name= ban>[https://web.archive.org/web/20211104013225/https://www.banatic.interieur.gouv.fr/V5/recherche-de-groupements/fiche-raison-sociale.php?siren=200067155 Ficha Banatic]</ref>{{,}}<ref>[https://www.insee.fr/fr/statistiques/2011101?geo=EPCI-200067155 Ficha INSEE]</ref> [[roergue|roergassa]], situada dins lo [[departament francés|departament]] d'[[Avairon (departament)|Avairon]] e la [[region francesa|region]] d'{{Ocreg}}, ancianament de [[Miègjorn-Pirenèus]]</small>. Son còdi SIREN es 200 067 155. La lenga autoctòna es l'occitan lengadocian [[Roergàs (sosdialècte)|roergàs]]. ==Istòria== La comunautat de comunas de Sent African, Ròcafòrt, Sèt Combas se creèt lo 1èr de genièr de 2017 per la fusion de doás comunautats <ref>Arrestat n° 12-2016-10-27-005 del 27 d'octobre de 2016 https://web.archive.org/web/20161220124813/http://www.aveyron.gouv.fr/IMG/pdf/recueil-12-2016-077-special-novembre.pdf site [https://web.archive.org/web/20210602024208/http://www.aveyron.gouv.fr/ Préfecture de l'Aveyron], p. 22-29</ref> : * Comunautat de comunas de Sent African, creada lo 10 de decembre de 2001, 10 comunas, lo [[canton de Sant Africa]] sense la comuna de [[La Bastida de Pradinas]], residéncia a [[Vabre de l'Abadiá]]; * Comunautat de comunas de las Sèt Combas, creada lo 31 de decembre de 2002, 7 comunas, totas de l'ancian [[canton de Sent Sarnin]], residéncia a [[Copiac]]; Lo 1èr de genièr de 2018, las comunas de [[La Bastida de Solatge]], [[Brasc]] e [[Montclar (Roergue)|Montclar]], de l'anciana CC de las Sèt Combas, quitèron la comunautat per la [[comunautat de comunas de Requistanés]]<ref>Arrestat n° 12-2017-12-11-001 del 11 de decembre de 2017 https://web.archive.org/web/20210504155026/http://www.aveyron.gouv.fr/IMG/pdf/recueil-12-2017-147-special-decembre.pdf site = [https://web.archive.org/web/20210602024208/http://www.aveyron.gouv.fr/ Préfecture de l'Aveyron], p. 143-146</ref>. [[Imatge:Localisation_EPCI_du_Saint-Affricain_dans_l'Aveyron,_France.svg|thumb|centre|290px|Anciana CC de Sant African]] [[Imatge:Localisation_EPCI_des_sept_vallons_dans_l'Aveyron,_France.svg|thumb|centre|290px|Anciana CC de las Sèt Combas]] ==Composicion== {|class= "wikitable" !Nom !Width="135"|Còdi INSEE !Superficia (<small>km²</small>) !Populacion !Densitat (<small>ab/km²</small>) !Intercomunalitat precedenta |- | [[Caumèls e Lo Vialar]] |12042 |23.20 | {{popfr12|042}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|042}}/23.2) round 2}}}} | CC de Sant African |- | [[Copiac]] |12080 | 24,72 | {{popfr12|080}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|080}}/24.72) round 2}}}} | CC de las Sèt Combas (residéncia) |- | [[Martrinh]] |12141 | 23,31 | {{popfr12|141}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|141}}/23.31) round 2}}}} | CC de las Sèt Combas |- | [[Plasença (Roergue)|Plasença]] |12183 |14,0 | {{popfr12|183}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|183}}/14.) round 2}}}} | CC de las Sèt Combas |- | [[Ròcafòrt (vilatge)|Ròcafòrt]] |12203 |17.03 | {{popfr12|203}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|203}}/17.03) round 2}}}} | CC de Sant African |- | [[Sant Africa]] |12208 |110,96 | {{popfr12|208}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|208}}/110.96) round 2}}}} | CC de Sant African |- | [[Sent Esèri]] |12228 |34,48 | {{popfr12|228}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|228}}/34.48) round 2}}}} | CC de Sant African |- | [[Sant Faliç (canton de Sant Africa)|Sant Faliç]] |12222 |29.00 | {{popfr12|222}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|222}}/29) round 2}}}} | CC de Sant African |- | [[Sant Jòri (Roergue)|Sant Jòri]] |12233 |29,01 | {{popfr12|233}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|233}}/29.01) round 2}}}} | CC de las Sèt Combas |- | [[Sent Joan d'Aucàpias]] |12229 |8.62 | {{popfr12|229}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|229}}/8.62) round 2}}}} | CC de Sant African |- | [[Sent Roma de Sarnon]] |12243 |37.88 | {{popfr12|243}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|243}}/37.88) round 2}}}} | CC de Sant African |- | [[Tornamira (Avairon)|Tornamira]] |12282 |8,91 | {{popfr12|282}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|282}}/8.91) round 2}}}} | CC de Sant African |- | '''[[Vabre de l'Abadiá]]''' |12286 |41,36 | {{popfr12|286}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|286}}/41.36) round 2}}}} | CC de Sant African (residéncia) |- | [[Verzòls e La Pèira]] |12292 |27.95 | {{popfr12|292}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|292}}/27.95) round 2}}}} | CC de Sant African |- |} ==Veire tanben== [[Imatge:12-Intercos-2019.png|thumb|450px|center|Mapa dels EPCI d'Avairon lo 1èr de genièr de 2019]] * [[Comunas d'Avairon]] ==Nòtas== <references/> {{Portal Roergue}} {{O|de Sant African, Ròcafòrt, Sèt Combas}} 8ix8df4nydc92yjz1jx44mw5ji7xml7 0 183026 2510337 2453580 2026-10-08T05:16:16Z InternetArchiveBot 43230 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6 2510337 wikitext text/x-wiki {{Infobox Gropament de comunas |nom={{PAGENAME}} |pais=França|lenga=oc |imatges= [[Imatge:Localisation_EPCI_Decazeville_Communauté_dans_l'Aveyron,_France.svg|300px]] |reg= {{Occitània (Region)}} |dept= [[Avairon (departament)|Avairon]] |créacion= 1èr de genièr de 2017 |nbcom=12 |caplòc= [[La Sala]] |president= François Marty (divèrs drecha, cònsol de [[La Sala]]) |pop= 18 735 |datapop=[[2018]] |superf= 187,40 |ectaras= 18 740 |dens= 99,97 |budget= |sitweb= https://www.decazeville-communaute.fr/ |imatgesfin= |}} La '''comunautat de comunas de La Sala Comunautat''' es una intercomunalitat <ref name= ban>[https://web.archive.org/web/20201026064124/https://www.banatic.interieur.gouv.fr/V5/recherche-de-groupements/fiche-raison-sociale.php?siren=200067064 Ficha Banatic]</ref>{{,}}<ref>[https://www.insee.fr/fr/statistiques/2011101?geo=EPCI-200067064 Ficha INSEE]</ref> [[roergue|roergassa]], situada dins lo [[departament francés|departament]] d'[[Avairon (departament)|Avairon]] e la [[region francesa|region]] d'{{Ocreg}}, ancianament de [[Miègjorn-Pirenèus]]</small>. Son còdi SIREN es 200 067 064. La lenga autoctòna es l'occitan lengadocian [[Roergàs (sosdialècte)|roergàs]]. ==Istòria== La comunautat de comunas de La Sala Comunautat resulta de la fusion, lo 1èr de genièr de 2017, de doás comunautats <ref>Arrestat n° 12-2016-10-25-001 del 25 d'octobre de 2016 https://web.archive.org/web/20210603181543/http://www.aveyron.gouv.fr/IMG/pdf/recueil-12-2016-076-special-octobre.pdf site = [https://web.archive.org/web/20210602024208/http://www.aveyron.gouv.fr/ Préfecture de l'Aveyron], p 71-77</ref>: * la [[Comunautat de comunas del Bacin de La Sala Aubinh]], creada lo 1èr de genièr de 1999, 5 comunas, residéncia a [[La Sala]], còdi SIREN 241 200 724; * la Comunautat de comunas de la Val d'Òlt, creada lo 1èr de genièr de 1993, 7 comunas, residéncia a [[Flanhac]], còdi SIREN 241 200 591; [[Imatge:Situation_du_bassin_de_Decazeville-_Aubin.jpg|thumb|300px|center|L'anciana CC del Bacin de La Sala Aubinh]] [[Imatge:Localisation_EPCI_de_la_vallée_du_Lot_dans_l'Aveyron,_France.svg|thumb|300px|center|L'anciana CC de la Val d'Òlt]] ==Composicion== {|class= "wikitable" !Nom !Width="135"|Còdi INSEE !Superficia (<small>km²</small>) !Populacion !Densitat (<small>ab/km²</small>) !Intercomunalitat precedenta |- | [[Aubinh]] |12013 |27.23 | {{popfr12|013}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|013}}/27.23) round 2}}}} |[[Comunautat de comunas del Bacin de La Sala Aubinh|CC del Bacin de La Sala Aubinh]] |- | [[Boissa Panchòt]] |12028 |4.64 | {{popfr12|028}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|028}}/4.64) round 2}}}} | CC de la Val d'Òlt |- | [[Bolhac (Avairon)|Bolhac]] |12030 |8.20 | {{popfr12|030}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|030}}/8.2) round 2}}}} | CC de la Val d'Òlt |- | [[Cransac]] |12083 |6.91 | {{popfr12|083}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|083}}/6.91) round 2}}}} |[[Comunautat de comunas del Bacin de La Sala Aubinh|CC del Bacin de La Sala Aubinh]] |- | [[Firmin]] |12100 |29.13 | {{popfr12|100}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|100}}/29.13) round 2}}}} |[[Comunautat de comunas del Bacin de La Sala Aubinh|CC del Bacin de La Sala Aubinh]] |- | [[Flanhac]] |12101 |12.93 | {{popfr12|101}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|101}}/12.93) round 2}}}} | CC de la Val d'Òlt (residéncia) |- | [[Las Juniás]] |12004 |23.75 | {{popfr12|004}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|004}}/23.75) round 2}}}} | CC de la Val d'Òlt |- | [[Livinhac]] |12130 |10.97 | {{popfr12|130}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|130}}/10.97) round 2}}}} | CC de la Val d'Òlt |- | '''[[La Sala]]''' |12089 |13.88 | {{popfr12|089}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|089}}/13.88) round 2}}}} |[[Comunautat de comunas del Bacin de La Sala Aubinh|CC del Bacin de La Sala Aubinh]] (residéncia) |- | [[Sent Antin]] |12246 |22.78 | {{popfr12|246}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|246}}/22.78) round 2}}}} | CC de la Val d'Òlt |- | [[Sent Partem]] |12240 |20.43 | {{popfr12|240}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|240}}/20.43) round 2}}}} | CC de la Val d'Òlt |- | [[Vivièrs (Roergue)|Vivièrs]] |12305 |6.53 | {{popfr12|305}} ({{popfr12|0}}) | {{formatnum:{{#expr:({{popfr12|305}}/6.53) round 2}}}} |[[Comunautat de comunas del Bacin de La Sala Aubinh|CC del Bacin de La Sala Aubinh]] |- |} ==Veire tanben== [[Imatge:12-Intercos-2019.png|thumb|450px|center|Mapa dels EPCI d'Avairon lo 1èr de genièr de 2019]] * [[Comunas d'Avairon]] ==Nòtas== <references/> {{Portal Roergue}} {{O|La Sala Comunautat}} c1j6bsxsfhmm6ge9wbyb7p821lh7zne 0 201621 2510307 2026-10-07T17:41:42Z Alaric 506 44932 Alaric 506 a desplaçat la pagina [[Mançac]] cap a [[Minçac]] : Títol mal escrit : Ives Lavalada, segon prononciacion 2510307 wikitext text/x-wiki #REDIRECCION [[Minçac]] de52bh2eowoql0xdvwf292yznz0ibwv 0 201622 2510309 2026-10-07T18:26:11Z Nicolas Eynaud 6858 Creacion de la pagina amb « {{Dialècte Provençau}} Un '''sonotròde''' es un element mecanic que transmet de vibracions [[ultrason]]òras, compresas entre 20 e 70 kHz, a una pèça ò a un materiau ([[gas]], [[liquid]], [[teissut]], etc.). Es generalament utilizat per soudar de pèças [[plastic|plasticas]] ò [[metal|metallicas]], assegurar lo netejatge d'un objècte, usinar ò copar una pèça ò per tractar de materiaus. L'avantatge d'un sonotròde es l'abséncia de tractaments te... » 2510309 wikitext text/x-wiki {{Dialècte Provençau}} Un '''sonotròde''' es un element mecanic que transmet de vibracions [[ultrason]]òras, compresas entre 20 e 70 kHz, a una pèça ò a un materiau ([[gas]], [[liquid]], [[teissut]], etc.). Es generalament utilizat per soudar de pèças [[plastic|plasticas]] ò [[metal|metallicas]], assegurar lo netejatge d'un objècte, usinar ò copar una pèça ò per tractar de materiaus. L'avantatge d'un sonotròde es l'abséncia de tractaments termics, mai lei vibracions pòdon de còps damatjar de compausants [[electronica|electronics]]. == Liames intèrnes == == Bibliografia == == Nòtas e referéncias == <references/> osgi7n88xulj828obhfdjiuhbb1drmb 2510313 2510309 2026-10-07T18:28:24Z Nicolas Eynaud 6858 2510313 wikitext text/x-wiki {{Dialècte Provençau}} Un '''sonotròde''' es un element mecanic que transmet de vibracions [[ultrason|ultrasonòras]], compresas entre 20 e 70 kHz, a una pèça ò a un materiau ([[gas]], [[liquid]], [[teissut]], etc.). Es generalament utilizat per soudar de pèças [[plastic|plasticas]] ò [[metal|metallicas]], assegurar lo netejatge d'un objècte, usinar ò copar una pèça ò per tractar de materiaus. L'avantatge d'un sonotròde es de poder realizar d'operacions sensa caufatge important de la [[matèria]], mai lei vibracions pòdon de còps damatjar de compausants [[electronica|electronics]]. == Liames intèrnes == == Bibliografia == == Nòtas e referéncias == <references/> 242ldb8xmuge0hkz7gxfifp9k9sbw3m 2510314 2510313 2026-10-07T18:29:02Z Nicolas Eynaud 6858 2510314 wikitext text/x-wiki {{Dialècte Provençau}} Un '''sonotròde''' es un element mecanic que transmet de vibracions [[ultrason|ultrasonòras]], compresas entre 20 e 70 kHz, a una pèça ò a un materiau ([[gas]], [[liquid]], [[teissut]], etc.). Es generalament utilizat per soudar de pèças [[plastic|plasticas]] ò [[metal|metallicas]], netetjar un objècte, usinar ò copar una pèça ò per tractar de materiaus. L'avantatge d'un sonotròde es de poder realizar d'operacions sensa caufatge important de la [[matèria]], mai lei vibracions pòdon de còps damatjar de compausants [[electronica|electronics]]. == Liames intèrnes == == Bibliografia == == Nòtas e referéncias == <references/> qt6o7x9bb636rumbocsteic6if2k6cg 2510315 2510314 2026-10-07T18:29:42Z Nicolas Eynaud 6858 2510315 wikitext text/x-wiki {{Dialècte Provençau}} Un '''sonotròde''' es un element mecanic que transmet de vibracions [[ultrason|ultrasonòras]], compresas entre 20 e 70 [[Hertz|kHz]], a una pèça ò a un materiau ([[gas]], [[liquid]], [[teissut]], etc.). Es generalament utilizat per soudar de pèças [[plastic|plasticas]] ò [[metal|metallicas]], netetjar un objècte, usinar ò copar una pèça ò per tractar de materiaus. L'avantatge d'un sonotròde es de poder realizar d'operacions sensa caufatge important de la [[matèria]], mai lei vibracions pòdon de còps damatjar de compausants [[electronica|electronics]]. == Liames intèrnes == == Bibliografia == == Nòtas e referéncias == <references/> 3cgtri46fc3xg535rsj4ddryao1e8sc 2510316 2510315 2026-10-07T18:30:16Z Nicolas Eynaud 6858 2510316 wikitext text/x-wiki {{Dialècte Provençau}} Un '''sonotròde''' es un element mecanic que transmet de vibracions [[ultrason|ultrasonòras]], compresas entre 20 e 70 [[Hertz|kHz]], a una pèça ò a un materiau ([[gas]], [[liquid]], [[teissut]], etc.). Es generalament utilizat per soudar de pèças [[plastic|plasticas]] ò [[metal|metallicas]], netetjar un objècte, usinar ò copar una pèça ò per tractar de materiaus. L'avantatge d'un sonotròde es de poder realizar d'operacions sensa caufatge important de la [[matèria]], mai lei vibracions pòdon de còps damatjar de compausants [[electronica|electronics]]. == Liames intèrnes == * [[Ultrason]]. == Bibliografia == == Nòtas e referéncias == <references/> itr0yz7gken5cmx44fztlyluorky8tu 0 201623 2510351 2026-10-08T08:52:00Z Alaric 506 44932 Alaric 506 a desplaçat la pagina [[Chastelar]] cap a [[Lo Chastelar]] : Títol mal escrit : i a l'article, segon Ives Lavalada 2510351 wikitext text/x-wiki #REDIRECCION [[Lo Chastelar]] 0d88dwwlmdhxha52yia1341qw5cbxr4 0 201624 2510355 2026-10-08T10:12:38Z Rocafera 26437 Creacion de la pagina amb « {{Infobox Persona}} '''Xosé Manuel Hixinio Beiras Torrado''' ([[Compostèla|Sant Jaume de Compostèla]], [[7 d'abril]] de [[Ans 1930|1936]]<ref>[https://bvg.udc.es/ficha_autor.jsp?id=XosBeira1&alias=Xos%25E9+Manuel+Beiras Xosé Manuel Beiras], bvg.udc</ref> – [[Brión]], [[8 d'octobre]] de [[2026]]<ref>"[https://www.eldiario.es/galicia/muere-90-anos-xose-manuel-beiras-intelectual-dirigente-nacionalismo-gallego-importante-castelao_1_13565454.html Muere a l... » 2510355 wikitext text/x-wiki {{Infobox Persona}} '''Xosé Manuel Hixinio Beiras Torrado''' ([[Compostèla|Sant Jaume de Compostèla]], [[7 d'abril]] de [[Ans 1930|1936]]<ref>[https://bvg.udc.es/ficha_autor.jsp?id=XosBeira1&alias=Xos%25E9+Manuel+Beiras Xosé Manuel Beiras], bvg.udc</ref> – [[Brión]], [[8 d'octobre]] de [[2026]]<ref>"[https://www.eldiario.es/galicia/muere-90-anos-xose-manuel-beiras-intelectual-dirigente-nacionalismo-gallego-importante-castelao_1_13565454.html Muere a los 90 años Xosé Manuel Beiras, el intelectual y dirigente del nacionalismo gallego más importante desde Castelao]", El Diario, 8/10/2026.</ref>) èra un òme politic e economista galician, cap del partit [[Anova-Irmandade Nacionalista]], un partit originari d'[[Encontro Irmandiño]], un corrent intèrn dividit del [[Blòc Nacionalista Galician]] (BNG). Pendent la IX Amassada del BNG (2001), foguèt elegit president del Conselh Nacional (CN) d'aquela formacion e pòrtaparaula al [[Parlament de Galícia]]. Mai tard, après aver quitat la presidéncia del CN, dirigitguèt un corrent intèrn del BNG apelat «Encontro Irmandiño», que se separèt lo 12 de febrièr de 2012. Contunhèt de dirigir la cadièra d'estructura economica a la Facultat de las sciéncias economicas de l'[[Universitat de Sant Jaume de Compostèla]]. Foguèt tanben un escrivan prolific e professor titular de la Acadèmia Reiala de Galícia. En 2022 foguèt premiat del Prèmi Luís Porteiro Garea de l'USC per son "trabalh actiu en favor de la lenga galiciana".<ref>"[https://www.nosdiario.gal/articulo/lingua/xose-manuel-beiras-premio-luis-porteiro-garea-da-usc-polo-seu/20220628165253146603.html Xosé Manuel Beiras, premio Luis Porteiro Garea da USC polo seu “labor activo a prol da lingua galega”"], Nós Diario, 28/6/2022.</ref> == Referències == [[Categoria:Galícia]] [[Categoria:Òme politic galèc]] llptvw2sb5lyuih9b1oehoeruj7dhod 2510356 2510355 2026-10-08T10:18:42Z Rocafera 26437 2510356 wikitext text/x-wiki {{Infobox Persona}} '''Xosé Manuel Hixinio Beiras Torrado''' ([[Compostèla|Sant Jaume de Compostèla]], [[7 d'abril]] de [[Ans 1930|1936]]<ref>[https://bvg.udc.es/ficha_autor.jsp?id=XosBeira1&alias=Xos%25E9+Manuel+Beiras Xosé Manuel Beiras], bvg.udc</ref> – [[Brión]], [[8 d'octobre]] de [[2026]]<ref>"[https://www.eldiario.es/galicia/muere-90-anos-xose-manuel-beiras-intelectual-dirigente-nacionalismo-gallego-importante-castelao_1_13565454.html Muere a los 90 años Xosé Manuel Beiras, el intelectual y dirigente del nacionalismo gallego más importante desde Castelao]", El Diario, 8/10/2026.</ref>) èra un òme politic e economista galèc, cap del partit [[Anova-Irmandade Nacionalista]], un partit originari d'[[Encontro Irmandiño]], un corrent intèrn dividit del [[Blòc Nacionalista Galèc]] (BNG). Pendent la IX Amassada del BNG (2001), foguèt elegit president del Conselh Nacional (CN) d'aquela formacion e pòrtaparaula al [[Parlament de Galícia]]. Mai tard, après aver quitat la presidéncia del CN, dirigitguèt un corrent intèrn del BNG apelat «Encontro Irmandiño», que se separèt lo 12 de febrièr de 2012. Contunhèt de dirigir la cadièra d'estructura economica a la Facultat de las sciéncias economicas de l'[[Universitat de Sant Jaume de Compostèla]]. Foguèt tanben un escrivan prolific e professor titular de la Acadèmia Reiala de Galícia. En 2022 foguèt premiat del Prèmi Luís Porteiro Garea de l'USC per son "trabalh actiu en favor de la lenga galèga".<ref>"[https://www.nosdiario.gal/articulo/lingua/xose-manuel-beiras-premio-luis-porteiro-garea-da-usc-polo-seu/20220628165253146603.html Xosé Manuel Beiras, premio Luis Porteiro Garea da USC polo seu “labor activo a prol da lingua galega”"], Nós Diario, 28/6/2022.</ref> == Referències == [[Categoria:Galícia]] [[Categoria:Òme politic galèc]] k4r8j00jmkh5ghf3vsybycvfqai7ld8 2510357 2510356 2026-10-08T10:20:14Z Rocafera 26437 2510357 wikitext text/x-wiki {{Infobox Persona}} '''Xosé Manuel Hixinio Beiras Torrado''' ([[Compostèla|Sant Jaume de Compostèla]], [[7 d'abril]] de [[Ans 1930|1936]]<ref>[https://bvg.udc.es/ficha_autor.jsp?id=XosBeira1&alias=Xos%25E9+Manuel+Beiras Xosé Manuel Beiras], bvg.udc</ref> – [[Brión]], [[8 d'octobre]] de [[2026]]<ref>"[https://www.eldiario.es/galicia/muere-90-anos-xose-manuel-beiras-intelectual-dirigente-nacionalismo-gallego-importante-castelao_1_13565454.html Muere a los 90 años Xosé Manuel Beiras, el intelectual y dirigente del nacionalismo gallego más importante desde Castelao]", El Diario, 8/10/2026.</ref>) èra un òme politic e economista galèc, cap del partit [[Anova-Irmandade Nacionalista]], un partit originari d'[[Encontro Irmandiño]], un corrent intèrn dividit del [[Blòc Nacionalista Galèc]] (BNG). Pendent la IX Amassada del BNG (2001), foguèt elegit president del Conselh Nacional (CN) d'aquela formacion e pòrtaparaula al [[Parlament de Galícia]]. Mai tard, après aver quitat la presidéncia del CN, dirigitguèt un corrent intèrn del BNG apelat «Encontro Irmandiño», que se separèt lo 12 de febrièr de 2012. Contunhèt de dirigir la cadièra d'estructura economica a la Facultat de las sciéncias economicas de l'[[Universitat de Sant Jaume de Compostèla]]. Foguèt tanben un escrivan prolific e professor titular de la Acadèmia Reiala de Galícia. En 2022 foguèt premiat del Prèmi Luís Porteiro Garea de l'USC per son "trabalh actiu en favor de la lenga galèga".<ref>"[https://www.nosdiario.gal/articulo/lingua/xose-manuel-beiras-premio-luis-porteiro-garea-da-usc-polo-seu/20220628165253146603.html Xosé Manuel Beiras, premio Luis Porteiro Garea da USC polo seu “labor activo a prol da lingua galega”"], Nós Diario, 28/6/2022.</ref> == Referències == [[Categoria:Galícia]] <references /> [[Categoria:Personalitat galèga]] 8ksbltmhc3yk7350zcqnezk3zcnu1rh 2510358 2510357 2026-10-08T10:20:54Z Rocafera 26437 2510358 wikitext text/x-wiki {{Infobox Persona}} '''Xosé Manuel Hixinio Beiras Torrado''' ([[Compostèla|Sant Jaume de Compostèla]], [[7 d'abril]] de [[Ans 1930|1936]]<ref>[https://bvg.udc.es/ficha_autor.jsp?id=XosBeira1&alias=Xos%25E9+Manuel+Beiras Xosé Manuel Beiras], bvg.udc</ref> – [[Brión]], [[8 d'octobre]] de [[2026]]<ref>"[https://www.eldiario.es/galicia/muere-90-anos-xose-manuel-beiras-intelectual-dirigente-nacionalismo-gallego-importante-castelao_1_13565454.html Muere a los 90 años Xosé Manuel Beiras, el intelectual y dirigente del nacionalismo gallego más importante desde Castelao]", El Diario, 8/10/2026.</ref>) èra un òme politic e economista galèc, cap del partit [[Anova-Irmandade Nacionalista]], un partit originari d'[[Encontro Irmandiño]], un corrent intèrn dividit del [[Blòc Nacionalista Galèc]] (BNG). Pendent la IX Amassada del BNG (2001), foguèt elegit president del Conselh Nacional (CN) d'aquela formacion e pòrtaparaula al [[Parlament de Galícia]]. Mai tard, après aver quitat la presidéncia del CN, dirigitguèt un corrent intèrn del BNG apelat «Encontro Irmandiño», que se separèt lo 12 de febrièr de 2012. Contunhèt de dirigir la cadièra d'estructura economica a la Facultat de las sciéncias economicas de l'[[Universitat de Sant Jaume de Compostèla]]. Foguèt tanben un escrivan prolific e professor titular de la Acadèmia Reiala de Galícia. En 2022 foguèt premiat del Prèmi Luís Porteiro Garea de l'USC per son "trabalh actiu en favor de la lenga galèga".<ref>"[https://www.nosdiario.gal/articulo/lingua/xose-manuel-beiras-premio-luis-porteiro-garea-da-usc-polo-seu/20220628165253146603.html Xosé Manuel Beiras, premio Luis Porteiro Garea da USC polo seu “labor activo a prol da lingua galega”"], Nós Diario, 28/6/2022.</ref> == Referències == <references /> [[Categoria:Personalitat galèga]] 9jt0abgejez5byrervglv745608uw33