Wikiccionari ocwiktionary https://oc.wiktionary.org/wiki/Wikiccionari:Pagina_d%27acu%C3%A8lh MediaWiki 1.47.0-wmf.16 case-sensitive Mèdia Especial Discutir Utilizaire Discussion Utilizaire Wikiccionari Discussion Wikiccionari Fichièr Discussion Fichièr MediaWiki Discussion MediaWiki Modèl Discussion Modèl Ajuda Discussion Ajuda Categoria Discussion Categoria Annèxa Discussion Annèxa TimedText TimedText talk Mòdul Mòdul Discussió Event Event talk 0 15873 419729 419358 2026-08-24T08:58:41Z Ricou31 591 419729 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :De [[dard]] {{-pron-}} :{{pron|dardaˈʎa|oc}} :Bearn : escotar « dardalhar » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-dardalhar.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|dar|da|lhar}} {{-verb-|oc}} '''dardalhar''' # Emetre de [[rai]]s. {{-par-}} *[[dardalh]] *[[dardalhament]] {{-sin-}} *[[dardar]] {{-rev-}} {{Reviradas|| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|strahlen}}, {{trad|de|leuchten}} * {{env1}}: {{trad|en|shine}}, {{trad|en|radiate}}, {{trad|en|glow}}, {{trad|en|blaze}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|irradiar}}, {{trad|ca|llançar}} * {{esv1}}: {{trad|es|brillar}}, {{trad|es|irradiar}}, {{trad|es|lanzar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|rayonner}}, {{trad|fr|darder}} * {{itv1}}: {{trad|it|irradiare}}, {{trad|it|emanare}}, {{trad|it|scagliare}}, {{trad|it|lanciare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|irradiar}}, {{trad|pt|lançar}} }}}} [[en:dardalhar]] 4ze539k4ojxasxxm0tdsybzdrixchoa 0 17083 419750 419642 2026-08-24T10:41:23Z Ricou31 591 419750 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc|lucere}} {{-pron-}} :{{pron|lyˈzi|oc}} :Bearn : escotar « lusir » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-lusir.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|lu|sir}} {{-vèrb-|oc}} '''lusir''' # [[brilhar|Brilhar]], lançar de [[rai]]s de [[lutz]]. {{-var-}} *[[lúder]] ''(gascon)'' *[[ludir]] ''(gascon)'' *[[luire]] ''(vivaro-alpin)'' *[[lúser]] ''(provençal)'',, ''(gascon)'', ''(vivaro-alpin)'' {{-sin-}} {{colomnas|nombre=3| *[[abrandar]] *[[arluguejar]] ''(gascon)'' *[[arluquejar]] ''(gascon)'' *[[arrelusir]] ''(gascon)'' *[[berbilhinar]] *[[belujar]] ''(lemosin)'' *[[brandar]] *[[brasejar]] ([[treslusir]] sens cremar, una brasa) *[[brilhaudar]] *[[calelhar]] *[[clarejar]] *[[esbeluguejar]] ''(gascon)'' *[[esbrilhar]] *[[esbrilhaudar]] *[[escandilhar]] *[[esplendir]] ''(gascon)'' *[[estarlusir]] ''(auvernhat)'' *[[estelejar]] *[[estinglar]] ''(gascon)'' *[[lugarnejar]] ''(gascon)'' *[[lugranejar]] ''(gascon)'' *[[lugrejar]] *[[raginar]] ''(gascon)'' *[[raginejar]] ''(gascon)'' *[[raiar]] ''(lemosin)'' *[[rajar]] ''(lemosin)'' *[[resclairar]] ''(auvernhat)'' *[[resplendir]] *[[ringlar]] ''(gascon)'' }} {{-drv-}} {{colomnas|nombre=3| *[[arrelusir]] ''(gascon)'' *[[enlusernar]] *[[enlusir]] *[[entreluire]] ''(vivaro-alpin)'' *[[entrelúser]] *[[entrelusida]] *[[entrelusir]] *[[entrelutz]] *[[esluire]] ''(vivaro-alpin)'' *[[eslúser]] ''(vivaro-alpin) *[[estarlusir]] ''(auvernhat)'' *[[lusent]] *[[lusor]] *[[reluire]] ''(vivaro-alpin)'' *[[relúser]] ''(vivaro-alpin)'' *[[relusir]] *[[traslusir]] ''(lemosin)'' (>[[relusir]]) *[[treslúder]] ''(gascon)'' *[[treslusent]] *[[treslusir]] *[[treslutz]] }} {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|leuchten}},{{trad|de|schimmern}}, {{trad|de|glimmen}}, {{trad|de|strahlen}}, {{trad|de|glänzen}} * {{env1}}: {{trad|en|shine}}, {{trad|en|sparkle}} * {{euv1}}: {{trad|eu|distira}} * {{cav1}}: {{trad|ca|lluir}}, {{trad|ca|brillar}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|brillar}}, {{trad|es|lucir}} * {{frv1}}: {{trad|fr|briller}}, {{trad|fr|luire}} * {{itv1}}: {{trad|it|brillare}}, {{trad|it|lucere}} * {{scnv1}}: {{trad|scn|brillari}}, {{trad|scn|lùciri}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|brilhar}}, {{trad|pt|luzir}} }} 05edsdy3zb8fazhnsvxu37hhsiqwrfi 0 19474 419728 419366 2026-08-24T08:54:54Z Ricou31 591 419728 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del latin ''[[radiare]]''. {{-pron-|oc}} :gascon {{pron|raˈʒa|oc}}, escotar « rajar » [[Fichièr:LL-Q35735-Davidgrosclaude-rajar.wav]] :lengadocian {{pron|raˈd͡ʒa|oc}}, escotar « rajar » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-rajar.wav]] :provençau {{pron|ʀaˈd͡ʒa|oc}} {{-verb-|oc|num=1}} '''rajar''' {{leng}}, {{prov}} # Per un liquid: sortir jos la forma d'un [[rag]]. # Per un liquid: s'[[escolar]]. # Per la lutz, calor, etc., [[dardalhar]]. # [[zebrar|Zebrar]], [[raiar]], [[randar]], [[listrar]]. {{-sin-}} {{colomnas|nombre=3| per un liquid *[[sorgir]] *s'[[escolar]] per una lutz *[[arrajar]] ''(gascon)'' *[[dardalhar]] *[[dardar]] *[[raiar]] *[[rajolar]] }} {{-drv-}} {{colomnas|nombre=3| *[[rag]] *[[raja]] *[[rajada]] *[[rajador]] *[[rajal]] *[[rajòl]] *[[rajolar]] }} {{-revi-}} {{Reviradas|forma d'un rag| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|herausströmen}}, {{trad|de|herausspritzen}} * {{env1}}: {{trad|en|spurt}}, {{trad|en|spring out}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|rajar}} * {{esv1}}: {{trad|es|brotar}}, {{trad|es|surgir}}, {{trad|es|manar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|jaillir}} * {{itv1}}: {{trad|it|sgorgare}}, {{trad|it|zampillare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|jorrar}} }}}} {{Reviradas|s’escolar| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|abfließen}}, {{trad|de|auslaufen}} * {{env1}}: {{trad|en|flow out}}, {{trad|en|leak out}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|escórrer}} * {{esv1}}: {{trad|es|fluir}}, {{trad|es|escurrirse}} * {{frv1}}: {{trad|fr|couler}}, s’{{trad|fr|écouler}} * {{itv1}}: {{trad|it|scorrere}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|escorrer}}, {{trad|pt|fluir}} }}}} {{Reviradas|dardalhar| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|strahlen}}, {{trad|de|leuchten}} * {{env1}}: {{trad|en|shine}}, {{trad|en|radiate}}, {{trad|en|glow}}, {{trad|en|blaze}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|irradiar}}, {{trad|ca|llançar}} * {{esv1}}: {{trad|es|brillar}}, {{trad|es|irradiar}}, {{trad|es|lanzar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|rayonner}}, {{trad|fr|darder}} * {{itv1}}: {{trad|it|irradiare}}, {{trad|it|emanare}}, {{trad|it|scagliare}}, {{trad|it|lanciare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|irradiar}}, {{trad|pt|lançar}} }}}} {{-verb-|oc|num=2}} '''rajar''' {{gasc}} # [[marcar|Marcar]] d’ua o mai [[rega]]s, # [[escafar|Escafar]], [[boishar]], far una [[rega]], [[passar]] un [[trèit]] de [[calam]] sus çò escrich. # [[suprimir|Suprimir]], [[lhevar]], [[escartar]]. {{-var-}} # [[raiar]] (lengadocian, provençau) {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|ausstreichen}}, {{trad|de|durchstreichen}} * {{env1}}: {{trad|en|cross out}}, {{trad|en|strike out}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|ratllar}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|tachar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|rayer}} * {{itv1}}: {{trad|it|graffiare}}, {{trad|it|rigare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|riscar}}, {{trad|pt|arranhar}} }} {{=ca=}} {{-etim-}} Del latin ''[[radiare]]''. {{-pron-|ca}} :Oriental: central {{pron|rəˈʒa|ca}}, balear {{pron|rəˈd͡ʒa|ca}}, {{pron|rəˈʒa|ca}} :Occidental: nord-occidental {{pron|raˈʒa|ca}}, valencian {{pron|raˈd͡ʒaɾ|ca}} {{-verb-|ca}} '''rajar''' # Per un liquid, {{trad|oc|rajar}} {{=es=}} {{-etim-}} Bastit a partir de ''[[rachar]]'' e ''[[ajar]]'' {{-pron-|es}} : {{pron|raˈxaɾ|es}} {{-verb-|es}} '''rajar''' # [[fendre]], [[asclar]] [[ca:rajar]] [[en:rajar]] [[es:rajar]] [[fi:rajar]] [[fr:rajar]] [[io:rajar]] [[ko:rajar]] [[mg:rajar]] [[nl:rajar]] [[pt:rajar]] [[zh:rajar]] 1l26md45ycgx0x89chzckrevb9uj8hv 0 20219 419739 419580 2026-08-24T10:05:46Z Ricou31 591 419739 wikitext text/x-wiki {{veire|estela|estèla}} {{=oc=}} {{-etim-}} :''(nom 1)'' Del {{etil|la|oc|mot=stella|sens=estela (astre)}} :''(nom 2)'' Del {{etil|la|oc|mot=stela|sens=estela (monument)}} del {{etil|grc|oc|στήλη}} {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|esˈtelo̞|oc}} :naut-lemosin {{pron|ejtɛ:lɔ|oc}} :vivaroaupenc, nòrd de la Valaas Occitanas {{pron|eˈt͡sɛrə|oc}} <ref>''Ésse soun mèitre. Antologia di scritti occitani dell'Alta Valle di Susa'', de ''Renato Sibille''. [eʦɛrə] escrich "etzèr" per ''Angelo Masset'' d'Archamola</ref> :Bearn : escotar « estela » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-estela.wav]] {{-sil-}} '''es | te | la''' {{-nom-|oc|num=1}} {{Declinason|n|estela|estelas|esˈtelo̞|esˈtelo̞s}} [[Image:Merope.jpg|vinheta|D’'''estelas''']] [[Image:Stella 10 Coccarda.png|vinheta|Una '''estela''' estilizada de cinc brancas]] # Còrs [[celèst]] brilhant, o que brilhèt, de sa pròpria lutz. # Forma geometrica compausada de mai d'una [[branca]]s. # [[taca|Taca]] blanca sul front d'un caval o d'un buòu. # [[rotonda|Rotonda]] en forma d'estela. # ''(Sens figurat)'' La persona qu'irridia per son talent, sa notorietat. {{-var-}} * [[estèla]] ''(lengadocian), (provençau)'' * [[estiala]] ''(lemosin), (auvernhat)'' * [[estiara]] (vivaroaupenc), [[estiera]] (vivaroaupenc) * [[stela]] (niçard) {{-sin-}} * [[estel]] * [[lunon]] ''(lemosin)'' {{-drv-}} {{colomnas|nombre=3| * [[estelada]] * [[estelam]] / [[estelum]] * [[estelar]] * [[estelat]] **[[estelejar]] * [[esteleta]] * [[estelon]] }} {{-exp-}} {{colomnas|nombre=3| * [[èrba de las estelas]] * [[estela binària]] * [[estela blava]] * [[estela de David]] * [[estela de la bèla coa]] * [[estela del matin]] * [[estela del pastre]] * [[estela del ser]] * [[estela de mar]] * [[estela de Nadal]] * [[estela de neutrons]] * [[estela fixa]] * [[estela intergalactica]] * [[estela jauna]] * [[estela jova]] * [[estela limpaira]] * [[estela polara]] * [[estela que tomba]] * [[estela roja]] * [[estela variabla]] * [[estela dels sèt rais]] * [[véser las estelas]] }} {{-rev-}} {{(}} * {{afv1}}: {{trad|af|ster}} * {{sqv1}}: {{trad|sq|yll}} * {{dev1}}: {{rev|de|Stern}} {{m}} * {{env1}}: {{rev|en|star}} * {{ang}}: {{rev|ang|steorra}}, {{rev|ang|tungol}} * {{cav1}}: {{rev|ca|estel}} {{m}}, {{rev|ca|estrella}} {{f}} * {{csv1}}: {{trad|cs|hvězda}} * {{zhv1}}: {{rev|zh|星}} * {{tuz}}: {{trad|tuz|ŋmããri}} * {{dav1}}: {{rev-|da|stjerne}} * {{elv1}}: {{rev|el|άστρο}}, {{rev|el|αστέρι}} * {{esv1}}: {{rev|es|estrella}} {{f}} * {{eov1}}: {{rev-|eo|stelo}} * {{fiv1}}: {{rev|fi|tähti}} * {{frv1}}: {{trad|fr|étoile}} {{f}} * {{furv1}}: {{rev|fur|stele}} {{f}} * {{fyv1}}: {{rev-|fy|stjer}} * {{fov1}}: {{rev|fo|stjørna}} * {{hiv1}}: {{rev-|hi|तारा}} * {{hev1}}: {{rev|he|כוכב|כּוכָב}} {{m}} (kochav) * {{rw}}: {{rev|rw|yenyeli}} (inyenyeli) * {{kuv1}}: {{rev|ku|stêr}} {{f}} * {{itv1}}: {{rev|it|stella}} {{f}} * {{jav1}}: {{rev|ja|星}} {{-}} * {{lldv1}}: {{trad|lld|stëra}} {{f}}, {{trad|lld|stëila}} {{f}} * {{lav1}}: {{trad|la|aster}}, {{trad|la|astrum}}, {{trad|la|sidus}}, {{trad|la|stella}} * {{ltv1}}: {{trad|lt|žvaigždė}} {{f}} * {{mrv1}}: {{trad-|mr|तारा}} * {{yua}}: {{trad-|yua|ek’}} * {{hsbv1}}: {{trad|hsb|hwězda}} {{f}} * {{nov1}}: {{trad|no|stjerne}} * {{nlv1}}: {{trad|nl|ster}} * {{huv1}}: {{rev|hu|csillag}} * {{osv1}}: {{trad-|os|стъалы}} (st'aly) * {{ur}}: {{trad|ur|تارا}} * {{papv1}}: {{trad|pap|strea}}, {{trad|pap|streya}} * {{pwa}}: {{trad|pwa|nou̧}} * {{fav1}}: {{trad|fa|ستاره}} * {{plv1}}: {{trad|pl|gwiazda}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|estrela}} {{f}}, {{trad|pt|astro}}, {{trad|pt|estrelho}} * {{rov1}}: {{trad|ro|stea}} * {{rom}}: {{trad-|rom|çerhên}} * {{scv1}}: {{trad|sc|isteddu}} * {{srn}}: {{trad|srn|stari}} * {{svv1}}: {{trad|sv|stjärna}} * {{tgv1}}: {{trad|tg|ситора}} (sitora) * {{tlv1}}: {{trad|tl|bituin}}, {{trad|tl|talà}} * {{teleut}}: {{trad|teleut|јылдыс}} {{)}} {{-nom-|oc|num=2}} {{Declinason|n|estela|estelas|esˈtelo̞|esˈtelo̞s}} [[Image:Cemetery in la Couvertoirade (1).jpg|vinheta|Una '''estela''' discoïdala al cementari de La Cobertoirada]] '''estela''' {{f}} # ''(Arquitectura, Funerari)'' Monument [[monolit]] en forma de [[fust]] o de [[colomna]], d’[[obelisc]], una lausa quilhada e escultada o pencha, que serví mai sovent per marcar lo luòc d’un [[sepultura]]. {{-sin-}} *[[pèira levada]] *[[pèira quilhada]] {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Stele}} * {{env1}}: {{trad|en|stele}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|estela}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|estela}} * {{frv1}}: {{trad|fr|stèle}} * {{itv1}}: {{trad|it|stele}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|estela}} {{)}} {{-flex-verb-}} '''estela''' # ''tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[estelar]] # ''segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[estelar]] {{=ca=}} {{-etim-}} :Del {{etil|la|ca|mot=stela|sens=estela (monument)}} {{-pron-}} : Oriental: {{pron|əsˈtɛɫə|ca}} : Occidental: nord-occidental {{pron|esˈtɛɫa|ca}}, valencian {{pron|esˈtɛɫa|ca}}, {{pron|esˈtɛɫɛ|ca}} {{-sil-}} '''es | te | la''' {{-nom-|ca}} {{Declinason|n|estela|esteles}} # ''(Arquitectura, Funerari)'' {{trad|ca|estela}} {{=es=}} {{-etim-}} :Del {{etil|la|es|mot=stela|sens=estela (monument)}} {{-pron-}} : {{pron|esˈt̪ela|ca}} {{-sil-}} '''es | te | la''' {{-nom-|es}} {{Declinason|n|estela|estelas|esˈt̪ela|esˈt̪elas}} # ''(Arquitectura, Funerari)'' {{trad|ca|estela}} {{=pt=}} {{-etim-}} :Del {{etil|la|pt|mot=stela|sens=estela (monument)}} {{-pron-}} :Portugal {{pron|iʃˈtɛlɐ|pt}} :Brasil {{pron|iʃˈtɛlɐ|pt}}, {{pron|iʃˈtɛlə|pt}} {{-sil-}} '''es | te | la''' {{-nom-|pt}} {{Declinason|n|estela|estelas}} # ''(Arquitectura, Funerari)'' {{trad|ca|estela}} {{(}} {{)}} {{-ref-}} isxbdqea05za79cvtehbvirhcl1ze19 0 20241 419734 419380 2026-08-24T09:42:45Z Ricou31 591 419734 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De [[clar]]. {{-pron-}} {{pron|kla'ɾjɛɾo̞|oc}} Bearn - Lengadocian : escotar « clarièra » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-clarièra.wav]] {{-sil-}} ''' cla | riè | ra ''' (3) {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|clarièra|clarièras|kla'ɾjɛɾo̞|kla'ɾjɛɾo̞s}} '''clarièra''' {{f}} [[File:Fmonokultur.jpg|thumb|right|200px|'''Clarièra''' dins un bòsc]] [[image:After The Storm (125078793).jpeg|vinheta|200px|'''Clarièra''' après l'auratge]] # Luòc sens arbres dins un bòsc. # Airal seren e clar que pareis al cèl alara qu'èra [[trumar|trumat]]. ## ''(per extension)'' Lo luòc esclairat d'aquel biais. {{-var-}} *[[clariera]] ''(provençal)'', ''(occitan del nòrd)'' *[[clarèra]] ''(gascon)'' {{-sin-}} {{colomnas|nombre=3| *[[clar]] ''(lengadocian)'' ''(gascon)'' *[[clara]] ''(gascon)'' *[[clareja]] ''(gascon)'' *[[clariana]] *[[esclairada]] *[[esclairòl]] *[[esclara]] ''(gascon)'' *[[esclarida]] ''(gascon)'' *[[esclarèja]] ''(gascon)'' *[[esclargiera]] ''(provençal)'' ''(lemosin) *[[esclariera]] ''(occitan del nòrd)'' *[[esclarzia]] ''(vivaro-alpin)'' *[[esclarziera]] ''(provençal)'' *[[esplati]] ''(gascon)'' *[[lesca]] (estreita) ''(gascon)'' *[[rara]] ''(provençal)'' Airal sens pus de nívols, luòc esclairat *[[clarissòl]] *[[clarum]] Luòc ont los arbres són estats copats *[[blacha]] ''(vivaro-alpin)'' *[[boscat]], [[bosquet]] ''(gascon)'' *[[brostar]], [[brostassar]], [[brostèr]] ''(gascon)'' *[[brotièra]] *[[coçada]] ''(lemosin)'' *[[còpa]] *[[copadís]] *[[eissart]] ''(lemosin)'' *[[gòrces]] ''(lemoain)'' *[[picadís]] ''(lemosin)'' *[[salhet]] ''(gascon)'' *[[talhada]] *[[talhadís]] *[[talhàs]]'' (vivaro-alpin)'' }} {{-rev-}} {{Reviradas|Luòc sens arbres dins un bòsc| *{{dev1}}: {{trad|de|Lichtung}} *{{env1}}: {{trad|en|clearing}} *{{euv1}}: {{trad|eu|argiune}} *{{cav1}}: {{trad|ca|clariana}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|desmonte}}, {{trad|es|claro}} * {{frv1}}: {{trad|fr|clairière}} * {{itv1}}: {{trad|it|radura}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|clareira}} }} {{Reviradas|Airal sens pus de nívols, luòc eclairat| * {{dev1}}: {{trad|de|wechselnd bewölkt}} * {{env1}}: {{trad|en|clearing}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|clariana}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|claro}} * {{frv1}}: {{trad|fr|éclaircie}} * {{itv1}}: {{trad|it|schiarita}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|esclarecida}} }} 9ttiz5fox7lugox07kyw8wqo4ngdken 0 29395 419753 419679 2026-08-24T10:53:54Z Ricou31 591 419753 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De [[via]] {{-pron-}} {{pron|ˈbjal|oc}} {{-nom-|oc}} '''vial''' {{m}} {{leng}} {{Declinason|n|vial|vials|ˈbjal|ˈbjals}} [[image:Kurumayama Trail 1.jpg|vinheta|Un '''vial''']] # [[camin|Caminon]] estrech que traversa los camps o los bòsques. #*''Escota : quand tornaràs trevar dins la gorg grand, veiràs a la boca del riu de Lius, sus la broa del '''vial''', un cerièis cargat de cerièisas negras. ''«Contes de Viaur»''(Joan Bodon)'' {{-var-}} *[[viòl]] *[[viòu]] (provençal) *[[viòth]] (gascon) {{-drv-}} *[[vialet]] (lengadocian) {{-sin-}} {{colomnas|nombre=3| *[[caminet]] (provençau) *[[caminòl]] (lengadocian) *[[caminon]] *[[carrairòn]] *[[carrairòu]] *[[carrieron]] (lengadocian) *[[charrairon]] *[[draiòu]] (provençau) *[[dralhòl]] (lengadiocian) *[[senda]] (gascon) *[[sendarèl]] *[[sendèr]] (gascon) *[[sendièr]] }} {{-revi-}} {{Reviradas|| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}} : {{trad|de|Pfad}} {{trad|de|Wanderweg}} * {{env1}} : {{trad|en|path}} * {{euv1}} : {{trad|eu|bidea}} * {{cav1}} : {{trad|ca|sender}} * {{esv1}} : {{trad|es|vereda}}, {{trad|es|senda}} * {{frv1}} : {{trad|fr|sentier}} * {{itv1}} : {{trad|it|sentiero}} * {{ptv1}} : {{trad|pt|trilho}} }}}} [[ca:vial]] [[cs:vial]] [[de:vial]] [[el:vial]] [[en:vial]] [[eo:vial]] [[et:vial]] [[fi:vial]] [[fr:vial]] [[hu:vial]] [[io:vial]] [[kn:vial]] [[ko:vial]] [[ku:vial]] [[mg:vial]] [[my:vial]] [[pl:vial]] [[pt:vial]] [[ta:vial]] [[te:vial]] [[tg:vial]] [[tr:vial]] [[vi:vial]] [[zh:vial]] 2bfj39523390hhoa8gv8krbo7jv7s4v 0 29396 419751 419678 2026-08-24T10:43:27Z Ricou31 591 419751 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :''(nom 1)'' De [[via]] :''(nom 2)'' De [[violar]] {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|ˈβjɔl|oc}} :provençau {{pron|ˈvjɔl|oc}} :Bearn: escotar « viòl » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-viòl.wav]] {{-nom-|oc|num=1}} '''viòl''' {{m}} {{leng}} {{Declinason|n|viòl|viòls|ˈβjɔl|ˈβjɔls}} [[image:GR 10 Auzat 01.jpg|vinheta|Un '''viòl''' près d'Auzat]] # [[camin|Caminon]] estrech que traversa los camps o los bòsques. #* ''Quand se trapèt pel '''viòl''', a mièja castanhal, li semblèt, dins l'escurina, d'ausir un frelhadís pel bòsc, darrièr un grifolhàs, coma s'un animal l'espiava. ''«Lo Balestrièr de Miramont»'' (Robèrt Martí).'' {{-var-}} *[[viòu]] (provençal) *[[viòth]] (gascon) {{-sin-}} {{colomnas|nombre=3| *[[caminet]] (provençau) *[[caminòl]] (lengadocian) *[[carrieron]] (lengadocian) *[[draiòu]] (provençau) *[[senda]] (gascon) *[[sendèr]] (gascon) *[[vial]] (lengadocian) / [[vialet]] (lengadocian) }} {{-revi-}} {{Reviradas|| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}} : {{trad|de|Pfad}} {{trad|de|Wanderweg}} * {{env1}} : {{trad|en|path}} * {{euv1}} : {{trad|eu|bidea}} * {{cav1}} : {{trad|ca|sender}} * {{esv1}} : {{trad|es|vereda}}, {{trad|es|senda}} * {{frv1}} : {{trad|fr|sentier}} * {{itv1}} : {{trad|it|sentiero}} * {{ptv1}} : {{trad|pt|trilho}} }}}} {{-nom-|oc|num=2}} '''viòl''' {{m}} {{Declinason|n|viòl|viòls|ˈβjɔl|ˈβjɔls}} #''(Drech)'' [[violéncia|Violéncia]] qu’òm fa a una persona sens [[consentiment]], per la [[fòrça]] o l'[[engana]], consistissent en una penetracion [[sexual]]a, [[vaginal]]a, [[anal]]a o [[oral]]a. #[[transgression|Transgression]] greva o manca de respècte cap a quicòm. #*'''''Viòl''' del secret professional.'' #Accion d'intrar dins un airal [[defendut]] #*'''''Viòl''' de domicili.'' #''(Militar)'' [[invasion|Invasion]] [[militar]]a [[estrangièr]]a e [[ocupacion]] d'un país, d'un parçan. #''(Religion)'' [[profanacion|Profanacion]], accion de [[solhar]] un luòc [[sacrat]]. {{-sin-}} *[[forçament]] *[[otratge]] *[[violacion]] *[[violament]] / [[viòlament]] {{-iper-}} *[[agression sexuala]] *[[violéncia sexuala]] {{-ipo-}} *[[incèst]] {{-sin-}} * [[ciberviòl]] {{-exp-}} {{colomnas|nombre=3| * [[cultura del viòl]] * [[viòl agravat]] * [[viòl collectiu]] * [[viòl conjugal]] * [[viòl de guèrra]] * [[viòl en reünion]] * [[viòl incestuós]] }} {{-revi-}} {{Reviradas|agression sexuala| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}} : {{trad|de|Vergewaltigung}}, {{trad|de|Notzucht}} * {{env1}} : {{trad|en|rape}} * {{euv1}} : {{trad|eu|bortxaketa}} * {{cav1}} : {{trad|ca|violació}} * {{esv1}} : {{trad|es|violación}} * {{frv1}} : {{trad|fr|viol}} * {{itv1}} : {{trad|it|stupro}} * {{ptv1}} : {{trad|pt|estupro}}, {{trad|pt|violação}} }}}} {{Reviradas|transgression greva| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}} : {{trad|de|Verstoß}}, {{trad|de|Verletzung}} * {{env1}} : {{trad|en|violation}}, {{trad|en|breach}}, {{trad|en|infringement}} * {{euv1}} : {{trad|eu|}} * {{cav1}} : {{trad|ca|violació}} * {{esv1}} : {{trad|es|violación}} * {{frv1}} : {{trad|fr|viol}} * {{itv1}} : {{trad|it|violazione}} * {{ptv1}} : {{trad|pt|violação}} }}}} {{Reviradas|violacion militara| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}} : {{trad|de|Überfall}} * {{env1}} : {{trad|en|invasion}}, {{trad|en|military occupation}} * {{euv1}} : {{trad|eu|}} * {{cav1}} : {{trad|ca|invasió}} * {{esv1}} : {{trad|es|invasión}} * {{frv1}} : {{trad|fr|viol}} * {{itv1}} : {{trad|it|invasione}} * {{ptv1}} : {{trad|pt|invasão}} }}}} {{Reviradas|profanacion| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}} : {{trad|de|Entweihung}}, {{trad|de|Schändung}} * {{env1}} : {{trad|en|desecration}}, {{trad|en|defilement}} * {{euv1}} : {{trad|eu|}} * {{cav1}} : {{trad|ca|profanació}} * {{esv1}} : {{trad|es|profanación}} * {{frv1}} : {{trad|fr|viol}} * {{itv1}} : {{trad|it|profanazione}} * {{ptv1}} : {{trad|pt|profanação}} }}}} 85mfmhnjhbmx9pc0cgz4d9klup0t3gn 419752 419751 2026-08-24T10:52:52Z Ricou31 591 419752 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :''(nom 1)'' De [[via]] :''(nom 2)'' De [[violar]] {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|ˈβjɔl|oc}} :provençau {{pron|ˈvjɔl|oc}} :Bearn: escotar « viòl » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-viòl.wav]] {{-nom-|oc|num=1}} '''viòl''' {{m}} {{leng}} {{Declinason|n|viòl|viòls|ˈβjɔl|ˈβjɔls}} [[image:GR 10 Auzat 01.jpg|vinheta|Un '''viòl''' près d'Auzat]] # [[camin|Caminon]] estrech que traversa los camps o los bòsques. #* ''Quand se trapèt pel '''viòl''', a mièja castanhal, li semblèt, dins l'escurina, d'ausir un frelhadís pel bòsc, darrièr un grifolhàs, coma s'un animal l'espiava. ''«Lo Balestrièr de Miramont»'' (Robèrt Martí).'' {{-var-}} *[[viòu]] (provençal) *[[viòth]] (gascon) {{-sin-}} {{colomnas|nombre=3| *[[caminet]] (provençau) *[[caminòl]] (lengadocian) *[[carrieron]] (lengadocian) *[[draiòu]] (provençau) *[[senda]] (gascon) *[[sendèr]] (gascon) *[[vial]] (lengadocian) / [[vialet]] (lengadocian) }} {{-revi-}} {{Reviradas|| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}} : {{trad|de|Pfad}} {{trad|de|Wanderweg}} * {{env1}} : {{trad|en|path}} * {{euv1}} : {{trad|eu|bidea}} * {{cav1}} : {{trad|ca|sender}} * {{esv1}} : {{trad|es|vereda}}, {{trad|es|senda}} * {{frv1}} : {{trad|fr|sentier}} * {{itv1}} : {{trad|it|sentiero}} * {{ptv1}} : {{trad|pt|trilho}} }}}} {{-nom-|oc|num=2}} '''viòl''' {{m}} {{Declinason|n|viòl|viòls|ˈβjɔl|ˈβjɔls}} #''(Drech)'' [[violéncia|Violéncia]] qu’òm fa a una persona sens [[consentiment]], per la [[fòrça]] o l'[[engana]], consistissent en una penetracion [[sexual]]a, [[vaginal]]a, [[anal]]a o [[oral]]a. quicòm. #*''Balha me la clau de ta cambra, e laissa me obrar, que serà pas un '''viòl''' conjugau, coma dos ésser liures que siam, en tot ben tot onor, baisarem, farem un coït simple, sensa fiorituras, sarà una amor banala de feminista e de materialiste. ''Lo vielhum'', (Tobiàs), 2003 #[[transgression|Transgression]] greva o manca de respècte cap a quicòm. #*'''''Viòl''' del secret professional.'' #Accion d'intrar dins un airal [[defendut]] #*'''''Viòl''' de domicili.'' #''(Militar)'' [[invasion|Invasion]] [[militar]]a [[estrangièr]]a e [[ocupacion]] d'un país, d'un parçan. #''(Religion)'' [[profanacion|Profanacion]], accion de [[solhar]] un luòc [[sacrat]]. {{-sin-}} *[[forçament]] *[[otratge]] *[[violacion]] *[[violament]] / [[viòlament]] {{-iper-}} *[[agression sexuala]] *[[violéncia sexuala]] {{-ipo-}} *[[incèst]] {{-sin-}} * [[ciberviòl]] {{-exp-}} {{colomnas|nombre=3| * [[cultura del viòl]] * [[viòl agravat]] * [[viòl collectiu]] * [[viòl conjugal]] * [[viòl de guèrra]] * [[viòl en reünion]] * [[viòl incestuós]] }} {{-revi-}} {{Reviradas|agression sexuala| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}} : {{trad|de|Vergewaltigung}}, {{trad|de|Notzucht}} * {{env1}} : {{trad|en|rape}} * {{euv1}} : {{trad|eu|bortxaketa}} * {{cav1}} : {{trad|ca|violació}} * {{esv1}} : {{trad|es|violación}} * {{frv1}} : {{trad|fr|viol}} * {{itv1}} : {{trad|it|stupro}} * {{ptv1}} : {{trad|pt|estupro}}, {{trad|pt|violação}} }}}} {{Reviradas|transgression greva| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}} : {{trad|de|Verstoß}}, {{trad|de|Verletzung}} * {{env1}} : {{trad|en|violation}}, {{trad|en|breach}}, {{trad|en|infringement}} * {{euv1}} : {{trad|eu|}} * {{cav1}} : {{trad|ca|violació}} * {{esv1}} : {{trad|es|violación}} * {{frv1}} : {{trad|fr|viol}} * {{itv1}} : {{trad|it|violazione}} * {{ptv1}} : {{trad|pt|violação}} }}}} {{Reviradas|violacion militara| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}} : {{trad|de|Überfall}} * {{env1}} : {{trad|en|invasion}}, {{trad|en|military occupation}} * {{euv1}} : {{trad|eu|}} * {{cav1}} : {{trad|ca|invasió}} * {{esv1}} : {{trad|es|invasión}} * {{frv1}} : {{trad|fr|viol}} * {{itv1}} : {{trad|it|invasione}} * {{ptv1}} : {{trad|pt|invasão}} }}}} {{Reviradas|profanacion| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}} : {{trad|de|Entweihung}}, {{trad|de|Schändung}} * {{env1}} : {{trad|en|desecration}}, {{trad|en|defilement}} * {{euv1}} : {{trad|eu|}} * {{cav1}} : {{trad|ca|profanació}} * {{esv1}} : {{trad|es|profanación}} * {{frv1}} : {{trad|fr|viol}} * {{itv1}} : {{trad|it|profanazione}} * {{ptv1}} : {{trad|pt|profanação}} }}}} fptpfe66csvm93yewqhlbxdimhscty5 0 34763 419740 239410 2026-08-24T10:16:15Z Ricou31 591 419740 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} [[File:Leonid Meteor.jpg|thumb|150px|Estela que tomba]] {{-etim-}} De [[estela]] e [[tombar]]. {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|esˌtelo̞ ke ˈtumbo̞|oc}} {{-sin-}} {{Sillabas|es|te|la| que| tom|ba}} {{-loc-nom-|oc}} '''estela que tomba''' {{f}} #Pichon còs celestial que dintra dins l'atmosfèra terrèstra en emetent de lutz. {{-var-}} *[[estela cadenta]] {{-revi-}} {{Reviradas|| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Sternschnuppe}} * {{env1}}: {{trad|en|shooting star}} * {{euv1}}: {{trad|eu|izar iheskorra}} * {{cav1}}: {{trad|ca|estel fugaç}} * {{esv1}}: {{trad|es|estrella fugaz}} * {{frv1}}: {{trad|fr|étoile filante}} * {{itv1}}: {{trad|it|stella cadente}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|estrela cadente}} }}}} bpldlajx9davyyz9nbn8seyg0u2asit 0 39570 419741 419581 2026-08-24T10:19:30Z Ricou31 591 419741 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc|findere}}. {{-pron-}} :lengadocian {{pron|ˈfendɾe|oc}} :provençau {{pron|ˈfẽⁿdʀe|oc}} :Bearn - Lengadocian : escotar « fendre » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-fendre.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|fen|dre}} {{-verb-|oc}} '''fendre''' {{f}} {{leng}}, {{lem}}, {{viv}}, {{prov}} # [[dividir#oc|Dividir]], [[copar]] en long o en larg. #*'''''Ai fendut''' lo pòt en lo fasent caire.'' #''(En particular)'' Passar amb esfòrç un còrs, una massa en [[desseparar]] sas partidas. #*'''''Fendre''' la mar.'' #*'''''Fendre''' la fola.'' {{-var-}} * [[hénder]] ''(gascon)'' * [[héner]] ''(gascon)'' * [[hiéner]] ''(gascon)'' {{-sin-}} {{colomnas|nombre=3| *[[bisar]], [[bisalhar]], lem. [[esbisar]] ''(las labras, per l'accion de la [[bisa]])'' *[[brastar]] ''(gascon)'' *[[brescar]] ''(gascon)'' *[[crascar]], [[crascalhar]] ''(gascon)'' *[[crebassar]] *[[cresecar]] ''(gascon)'' *[[croscar]], [[escroscar]] ''(gascon)'' *[[escalhar]] ''(provençal)'' (vivaro-alpin)'' *[[escrebar]], [[escrebassar]] *[[escrincelar]] *[[esgargalhar]] ''(gascon)'' *[[esgaselhar]] ''(lemosib)'' *[[esmarralhar]] ''(gascon)'' * [[fendasclar]] * [[fendilhar]], [[fendulhar]] *[[halhar]], [[halhassar]], [[es·halassar]] ''(gascon)'' *[[henalhar]], [[hendelhar]], [[henelhar]] ''(gascon)'' *[[henerclar]] ''(gascon)'' *[[pernar]] *[[rimar]] *[[sobrastar]], [[essobrastar]] ''(gascon)'' De fusta: *[[eishasclar]] ''(gascon)'' *[[escalhar]] ''(gascon)'' *[[escartairar]] ''(lemosin)'' *[[eiscendre]]/[[eissendre]] [[escendre]] ''(lemosin)'', [[escoiscendre]]/[[escoissendre]] *[[escicar]], [[esciclar]] ''(lemosin)'' *[[esclapar]] *[[esclaponar]] ''(lemosin)'' *[[esclar]] *[[escletar]] ''(gascon)'' *[[espeçar]] (intens. [[especegar]], [[especejar]] *[[estelar]] *[[peciar]] ''(lemosin)'' *[[shasclar]] ''(gascon)'' }} {{-drv-}} {{colomnas|nombre=3| * [[còrdendre]] * [[fenda#oc|fenda]] * [[fendalha]] * [[fendarassa]] * [[fendascla]] * [[fendasclada]] * [[fendasclar]] * [[fendasclassa]] * [[fendasclatge]] * [[fendascleta]] * [[fendedor]] * [[fendedura]] * [[fendeire]] * [[fendelha]], [[fendilha]] * [[fendent]] * [[fendilhament]] * [[fendilhar]], [[fendulhar]] * [[fendilhat]] * [[fenduda]] * [[fendut]] * [[henalha]], [[hendassa]] ''(gascon)'' *[[hendut]], [[henut]] ''(gascon)'' }} {{-exp-}} * [[gelar a pèira fendre]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|spalten}} * {{cov1}}: {{trad|co|fende}} * {{env1}}: {{trad|en|split}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|fendre}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|hender}}, {{trad|es|hendir}} * {{frv1}}: {{trad|fr|fendre}} * {{itv1}}: {{trad|it|fendere}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|fender}} * {{rmv1}}: ''sursilvan'' : {{trad|rm|fender}} {{)}} {{=ca=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|ca|findere}}. {{-pron-}} : {{pron||ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|fen|dre}} {{-verb-|ca}} '''fendre''' #{{trad|oc|fendre}} {{=fr=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|fr|findere}}. {{-pron-}} : {{pron|fɑ̃dʁ|fr}} {{-sil-}} {{Sillabas|fen|dre}} {{-verb-|fr}} '''fendre''' #{{trad|oc|fendre}} [[ca:fendre]] [[chr:fendre]] [[de:fendre]] [[el:fendre]] [[en:fendre]] [[eo:fendre]] [[es:fendre]] [[fi:fendre]] [[fr:fendre]] [[hr:fendre]] [[hu:fendre]] [[id:fendre]] [[io:fendre]] [[it:fendre]] [[ko:fendre]] [[mg:fendre]] [[nl:fendre]] [[pl:fendre]] [[ro:fendre]] [[sv:fendre]] [[tr:fendre]] [[vi:fendre]] [[zh:fendre]] ojx4s7yd9vxvv8s1g0uw6le1mouizc6 0 43962 419735 419394 2026-08-24T09:53:27Z Ricou31 591 419735 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-|oc}} Del {{etil|la|oc|mot=panna|sens=[[pluma]]}} {{-pron-|oc}} : lengadocian, gascon {{pron|ˈpano̞|oc}} : provençau {{pron|ˈpanə|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|pa|na}} {{-nom-|oc}} '''{{pn}}''' {{f}} {{Declinason|nom|dialècte=lengadocian, gascon|{{pn}}|{{pn}}s|ˈpano̞|ˈpano̞s}} #''(Navegacion)'' Posicion [[immobil]]a d’un naviri, de la mar #''(Per extension)'' Impossibilitat accidentela e momentanèa d’agir o de foncionar: [[avaria]], [[damatge]]. #*''Mas al quatren, se mainèron que per melhorar l'audiéncia valiá mai nos far lo còp de la '''pana'''. ''«Los fadinèls»'', (Joan Escafit), 2000 ## ''(Per extension)'' Important [[disfoncionament]] [[fisiologic]] momentanèu, qu’es pas una malautiá, nimai una [[patologia]]. ##*''Una '''pana''' sexuala. ##*''La saludèri, tornèri pausar lo receptor e dintrèri a l'ostal somiaire mai que mai. Me trobavi en '''pana''' afectiva. ''«Fotuda planeta !»'', (Sèrgi Viaule), 2014 ## ''(Per extension, mecanica)'' Abséncia de foncionament d’una maquina de fabricacion umana, que siá d’origina mecanica, electrica o electronica. ##*''La motò s'amoda e partissèm amb ela. Atal anam fins a Copenaga de '''pana''' en '''pana'''. Lo motor fumeja emai fumerleja de mai en mai. ''«Passejada en Escandinavia»'', (Sèrgi Viaule), 2011 ## ''(Per extension)'' Cessa de l’alimentacion, del provesiment. ##*''Dijòus 6 de julhet de 1972 : Nos levam a quatre oras del matin. Nos ronçam sus Amborg. Doas oras pus tard, '''pana''' sèca. ''«Passejada en Escandinavia»'', (Sèrgi Viaule), 2011 #''(Textil)'' Mena d'estòfa de seda, de fial, de lana, de coton, de pel, etc., fabricada gairebem coma de velós, mas del pels mai longs e mens quichats, textil de [[forradura]] ## ''(figurat)'' [[graissa|Graissa]] espessa jos la pèl del pòrc: [[ventresca]], [[lard]] # ''(per analogia, carpenteriá)'' Pèça de fusta de grossa seccion, plaçada orizontalament suls [[tenalh]]s, los [[capial]]s o los murs de dedins, per portar los [[cabiron]]s. #*''D'unes tets, mai recents, son bastits amb d'arcs diafragmas en pèira per estalviar la pèira e amb de '''panas''' de fust que los ligan. Dessús, una doèla ( o tavèla) , clavelada sus las '''panas''', supòrta la teulada. «L'arquitectura», (Miquèu Gonin), 2011 # [[tessèla|Tessèla]], taca o [[papula]] de color rogenca o escura sus la pèl d'una persona, mai que mai sus la cara, qu'a la fòrma d'una lentilha. {{-drv-}} *[[despanar]] **[[despanatge]] *[[panat]] {{-exp-}} {{colomnas|nombre=3| *[[aver una pana]] *[[en pana]] *[[en pana de]] *[[èsser en pana]] *[[metre en pana]] *[[pana de minal]] *[[tombar en pana]] *[[tombar en pana de]] }} {{-revi-}} {{Reviradas|posicion immobila en mar| * {{dev1}}: {{trad|de|Flaute}} * {{env1}}: {{trad|en|calm}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|pana}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|calma chicha}} * {{frv1}}: {{trad|fr|panne}} * {{itv1}}: {{trad|it|bonaccia}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|calmaria}} }} {{Reviradas|disfoncionament| * {{dev1}}: {{trad|de|Panne}}, {{trad|de|Ausfall}}, {{trad|de|Störung}} * {{env1}}: {{trad|en|breakdown}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|avaria}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|avería}} * {{frv1}}: {{trad|fr|panne}} * {{itv1}}: {{trad|it|guasto}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|avaria}} }} {{Reviradas|cessa de provesiment| * {{dev1}}: {{trad|de|Stromausfall}} * {{env1}}: {{trad|en|blackout}}, {{trad|en|outage}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|pana}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|corte}}, {{trad|es|apagón}} * {{frv1}}: {{trad|fr|panne}} * {{itv1}}: {{trad|it|interruzione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|falha}}, {{trad|pt|corte}} }} {{Reviradas|disfoncionament del còrs| * {{dev1}}: {{trad|de|Aussetzer}}, {{trad|de|Blackout}} * {{env1}}: {{trad|en|breakdown}}, {{trad|en|lapse}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|fallada}}, {{trad|ca|pana}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|bloqueo}}, {{trad|es|apagón}} * {{frv1}}: {{trad|fr|panne}} * {{itv1}}: {{trad|it|interruzione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|falha}}, {{trad|pt|quebra}} }} {{Reviradas|pèça de carpenteriá| * {{dev1}}: {{trad|de|Pfette}} * {{env1}}: {{trad|en|purlin}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|panya}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|correa}} * {{frv1}}: {{trad|fr|panne}} * {{itv1}}: {{trad|it|terzera}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|pontalete}} }} {{Reviradas|textil| * {{dev1}}: {{trad|de|Pannesamt}} * {{env1}}: {{trad|en|panne}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|pana}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|panne}} * {{frv1}}: {{trad|fr|panne}} * {{itv1}}: {{trad|it|panne}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|pana}} }} {{Reviradas|graissa del pòrc| * {{dev1}}: {{trad|de|Bauchspeck}}, {{trad|de|Speck}} * {{env1}}: {{trad|en|lard}}, {{trad|en|pork belly}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|sagí}}, {{trad|ca|ventresca}}, {{trad|ca|llard}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|manteca}}, {{trad|es|panceta}}, {{trad|es|tocino}} * {{frv1}}: {{trad|fr|panne}}, {{trad|fr|ventrèche}} * {{itv1}}: {{trad|it|grasso}}, {{trad|it|pancetta}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|banha}}, {{trad|pt|gordura}}, {{trad|pt|entremeada}} }} {{Reviradas|taca sus la pel| * {{dev1}}: {{trad|de|Sommersprosse}} * {{env1}}: {{trad|en|freckle}} * {{euv1}}: {{trad|eu|peka}} * {{cav1}}: {{trad|ca|piga}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|peca}} * {{frv1}}: {{trad|fr|tâche de rousseur}} * {{itv1}}: {{trad|it|lentiggine}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|sarda}} }} {{-flex-verb-|oc}} '''{{pn}}''' #''tresena persona del singular del present de l’indicatiu de'' [[panar]] #''segonda persona del singular de l’imperatiu afirmatiu de'' [[panar]] {{=ca=}} {{-etim-|ca}} Del {{etil|la|ca|mot=panna|sens=[[pluma]]}} {{-pron-|ca}} : oriental {{pron|ˈpanə|ca}}, occidental {{pron|ˈpana|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|pa|na}} {{-nom-|ca}} '''{{pn}}''' {{f}} {{Declinason|nom|{{pn}}|panes}} #{{trad|oc|pana}} dins los senses de ##posicion immobila en mar ##avaria ##cessa de provesiment ##textil {{=pt=}} {{-etim-|ca}} :''(nom 1)'' Del {{etil|la|pt|mot=panna|sens=[[pluma]]}} :''(nom 2)'' De la lenga bororo ''[[pena]]'' {{-pron-|pt}} : {{pron||pt}} {{-sil-}} {{Sillabas|pa|na}} {{-nom-|pt|num=1}} '''{{pn}}''' {{f}} {{Declinason|nom|{{pn}}|{{pn}}s}} #''(textil)'' {{trad|oc|pana}} {{-nom-|pt|num=2}} '''{{pn}}''' {{f}} #''(Brasil)'' Instrument de musica de calabças, dels indians bororos {{-flex-verb-|pt}} '''{{pn}}''' #''tresena persona del singular del present de l’indicatiu de'' [[panar]] #''segonda persona del singular de l’imperatiu afirmatiu de'' [[panar]] {{=dyy=}} {{-etim-}} {{esbòs-etim|dyy}} {{-pron-}} {{pron||dyy}} {{-nom-|dyy}} '''pana''' # [[aiga#oc|Aiga]]. {{-ref-}} *Barry J. Blake, Julie Reid, Ian Clark, Sharnti H. Krishna-Pillay, 1998, ''[http://dx.doi.org/10.15144/PL-C147 Wathawurrung and the Colac language of southern Victoria]'', Pacific Linguistics, PL-C147, Canberra, Research School of Pacific and Asian Studies, The Australian National University. {{=yxy=}} {{-etim-}} {{esbòs-etim|yxy}} {{-pron-}} {{pron||yxy}} {{-nom-|yxy}} '''pana''' # [[aiga#oc|Aiga]]. {{-ref-}} *Barry J. Blake, Julie Reid, Ian Clark, Sharnti H. Krishna-Pillay, 1998, ''[http://dx.doi.org/10.15144/PL-C147 Wathawurrung and the Colac language of southern Victoria]'', Pacific Linguistics, PL-C147, Canberra, Research School of Pacific and Asian Studies, The Australian National University. [[ca:pana]] [[chr:pana]] [[cs:pana]] [[de:pana]] [[el:pana]] [[en:pana]] [[eo:pana]] [[es:pana]] [[fi:pana]] [[fj:pana]] [[fr:pana]] [[gl:pana]] [[hu:pana]] [[id:pana]] [[it:pana]] [[ja:pana]] [[jv:pana]] [[ko:pana]] [[lo:pana]] [[mg:pana]] [[mn:pana]] [[pl:pana]] [[ru:pana]] [[scn:pana]] [[sm:pana]] [[sv:pana]] [[sw:pana]] [[tl:pana]] [[uz:pana]] [[zh:pana]] rtcs38fk0pdye16m0aqlwxkl3qpvm2h 0 64220 419738 419542 2026-08-24T10:00:38Z Ricou31 591 419738 wikitext text/x-wiki {{veire/la}} {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc|mot=illac|dif=illāc}}. {{-pron-}} {{pron|la|oc}} {{-sil-}} '''là''' {{-adv-|oc}} '''là''' # A aquel airal. {{-sin-}} *[[lai]] *[[acerà]] ''(gascon)'' *[[aquerà]] ''(gascon)'' {{-drv-}} {{colomnas|nombre=3| *[[ailabàs]] *[[ailaval]] *[[alai]] *[[ailà]] *[[ailai]] *[[ailaïns]] *[[ailalin]] *[[ailí]] (mai luènh que ''ailà'' o tant luènh mas a un autre endreit) *[[alabàs]] *[[alahòra]] ''(gascon)'' *[[alaïns]] *[[alalin]] *[[alaval]] *[[alin]] *[[alins]] *[[labàs]] *[[laguens]] ''(gascon)'' *[[lahins]] ''(gascon)'' *[[lahòra]] ''(gascon)'' *[[laïns]] }} {{-drv-}} *[[delà]] *[[enlà]] {{-exp-}} *[[ara en là]] *[[çà que là]] {{-rev-}} {{Reviradas|| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|dort}} * {{env1}}: {{trad|en|there}} * {{euv1}}: {{trad|eu|han}} * {{cav1}}: {{trad|ca|allà}} * {{esv1}}: {{trad|es|allí}} * {{frv1}}: {{trad|fr|là}}, {{trad|fr|là-bas}} * {{itv1}}: {{trad|it|là}}, {{trad|it|ivi}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|aí}}, {{trad|pt|ali}}, {{trad|pt|lá}} * {{scnv1}}: {{trad|scn|ddà}}, {{trad|scn|addabbanna}} }}}} lo5pynlklb0vpc7gmeelwe15jdanaka 0 68590 419723 415278 2026-08-24T08:13:01Z Apisite 3672 419723 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|grc|oc}} Αἰγύπτιος (Aigúptios) « egipcian ». {{-pron-}} {{pron|ˈkɔtte|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|adj|dialècte=lengadocian|còpte|còpta|còptes|còptas|ˈkɔtte|ˈkɔtto|ˈkɔttes|ˈkɔttos}} '''còpte''' {{m}} # Persona membra de la glèisa còpta, una branca del cristianisme. # ''Ling.'' [[lenga|Lenga]] atudada eissida de l'egipcian ancian. {{-rev-}} {{(}} * {{env1}}: {{trad|en|Copt}} (1), {{trad|en|Coptic}} (2) * {{dev1}}: {{trad|de|Koptisch}} {{n}} (2) {{-}} * {{cav1}}: {{trad|ca|copte}} {{m}} * {{frv1}}: {{trad|fr|copte}} {{m}} (1, 2) {{)}} {{-adj-|oc}} {{Declinason|adj|dialècte=lengadocian|còpte|còpta|còptes|còptas|ˈkɔtte|ˈkɔtto|ˈkɔttes|ˈkɔttos}} '''còpte''' {{m}} # Relatiu als còptes, a la religion o la lenga còpta. {{-rev-}} {{(}} * {{env1}}: {{trad|en|Coptic}} * {{dev1}}: {{trad|de|koptisch}} * {{bev1}}: {{trad|be|копцкі}} {{-}} * {{cav1}}: {{trad|ca|copte}} * {{frv1}}: {{trad|fr|copte}} {{)}} {{-vejatz-}} *[[:Categoria:còpte|Mots en còpte dins lo Wikiccionari]] {{WP|Còpte (lenga)}} [[Categoria:Lengas en occitan|copte]] rg7zqfjmyjenza2dyqugj5b2jyaqdkj 419725 419723 2026-08-24T08:24:59Z Apisite 3672 419725 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|grc|oc}} Αἰγύπτιος (Aigúptios) « egipcian ». {{-pron-}} {{pron|ˈkɔtte|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|adj|dialècte=lengadocian|còpte|còpta|còptes|còptas|ˈkɔtte|ˈkɔtto|ˈkɔttes|ˈkɔttos}} '''còpte''' {{m}} # Persona membra de la glèisa còpta, una branca del cristianisme. # ''Ling.'' [[lenga|Lenga]] atudada eissida de l'egipcian ancian. {{-rev-}} {{(}} * {{env1}}: {{trad|en|Copt}} (1), {{trad|en|Coptic}} (2) * {{dev1}}: {{trad|de|Koptisch}} {{n}} (2) {{-}} * {{cav1}}: {{trad|ca|copte}} {{m}} * {{frv1}}: {{trad|fr|copte}} {{m}} (1, 2) {{)}} {{-adj-|oc}} {{Declinason|adj|dialècte=lengadocian|còpte|còpta|còptes|còptas|ˈkɔtte|ˈkɔtto|ˈkɔttes|ˈkɔttos}} '''còpte''' {{m}} # Relatiu als còptes, a la religion o la lenga còpta. {{-rev-}} {{(}} * {{env1}}: {{trad|en|Coptic}} * {{dev1}}: {{trad|de|koptisch}} * {{hyv1}}: {{trad|hy|ղպտիական}} * {{bev1}}: {{trad|be|копцкі}} {{-}} * {{cav1}}: {{trad|ca|copte}} * {{frv1}}: {{trad|fr|copte}} * {{kav1}}: {{trad|ka|კოპტური}} {{)}} {{-vejatz-}} *[[:Categoria:còpte|Mots en còpte dins lo Wikiccionari]] {{WP|Còpte (lenga)}} [[Categoria:Lengas en occitan|copte]] 8jcbiffj53u96qhu341wjt40v8skfaz 419726 419725 2026-08-24T08:26:30Z Apisite 3672 419726 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|grc|oc}} Αἰγύπτιος (Aigúptios) « egipcian ». {{-pron-}} {{pron|ˈkɔtte|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|adj|dialècte=lengadocian|còpte|còpta|còptes|còptas|ˈkɔtte|ˈkɔtto|ˈkɔttes|ˈkɔttos}} '''còpte''' {{m}} # Persona membra de la glèisa còpta, una branca del cristianisme. # ''Ling.'' [[lenga|Lenga]] atudada eissida de l'egipcian ancian. {{-rev-}} {{(}} * {{env1}}: {{trad|en|Copt}} (1), {{trad|en|Coptic}} (2) * {{dev1}}: {{trad|de|Koptisch}} {{n}} (2) {{-}} * {{cav1}}: {{trad|ca|copte}} {{m}} * {{frv1}}: {{trad|fr|copte}} {{m}} (1, 2) {{)}} {{-adj-|oc}} {{Declinason|adj|dialècte=lengadocian|còpte|còpta|còptes|còptas|ˈkɔtte|ˈkɔtto|ˈkɔttes|ˈkɔttos}} '''còpte''' {{m}} # Relatiu als còptes, a la religion o la lenga còpta. {{-rev-}} {{(}} * {{env1}}: {{trad|en|Coptic}} * {{dev1}}: {{trad|de|koptisch}} * {{hyv1}}: {{trad|hy|ղպտիական}} * {{bev1}}: {{trad|be|копцкі}} {{-}} * {{cav1}}: {{trad|ca|copte}} * {{fiv1}}: {{trad|fi|koptilainen}} * {{frv1}}: {{trad|fr|copte}} * {{kav1}}: {{trad|ka|კოპტური}} {{)}} {{-vejatz-}} *[[:Categoria:còpte|Mots en còpte dins lo Wikiccionari]] {{WP|Còpte (lenga)}} [[Categoria:Lengas en occitan|copte]] 91ih5u9xx034wkj7wzrn5ablkru4hjt 419727 419726 2026-08-24T08:34:46Z Apisite 3672 419727 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|grc|oc}} Αἰγύπτιος (Aigúptios) « egipcian ». {{-pron-}} {{pron|ˈkɔtte|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|adj|dialècte=lengadocian|còpte|còpta|còptes|còptas|ˈkɔtte|ˈkɔtto|ˈkɔttes|ˈkɔttos}} '''còpte''' {{m}} # Persona membra de la glèisa còpta, una branca del cristianisme. # ''Ling.'' [[lenga|Lenga]] atudada eissida de l'egipcian ancian. {{-rev-}} {{(}} * {{env1}}: {{trad|en|Copt}} (1), {{trad|en|Coptic}} (2) * {{dev1}}: {{trad|de|Koptisch}} {{n}} (2) * {{hyv1}}: {{trad|hy|ղպտի}} (1), {{trad|hy|ղպտիերեն}} (2) {{-}} * {{cav1}}: {{trad|ca|copte}} {{m}} * {{fiv1}}: {{trad|fi|kopti}} * {{frv1}}: {{trad|fr|copte}} {{m}} (1, 2) {{)}} {{-adj-|oc}} {{Declinason|adj|dialècte=lengadocian|còpte|còpta|còptes|còptas|ˈkɔtte|ˈkɔtto|ˈkɔttes|ˈkɔttos}} '''còpte''' {{m}} # Relatiu als còptes, a la religion o la lenga còpta. {{-rev-}} {{(}} * {{env1}}: {{trad|en|Coptic}} * {{dev1}}: {{trad|de|koptisch}} * {{hyv1}}: {{trad|hy|ղպտիական}} * {{bev1}}: {{trad|be|копцкі}} {{-}} * {{cav1}}: {{trad|ca|copte}} * {{fiv1}}: {{trad|fi|koptilainen}} * {{frv1}}: {{trad|fr|copte}} * {{kav1}}: {{trad|ka|კოპტური}} {{)}} {{-vejatz-}} *[[:Categoria:còpte|Mots en còpte dins lo Wikiccionari]] {{WP|Còpte (lenga)}} [[Categoria:Lengas en occitan|copte]] 8oip9k3vzdz0gr62coknf4sd49s35rd 0 78789 419742 419600 2026-08-24T10:21:11Z Ricou31 591 419742 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|mot=ardere}}. {{-pron-|oc}} {{pron|ˈaɾðɾe|oc}}, provençau {{pron|ˈaʀdʀe|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|ar|dre}} {{-verb-|oc}} '''ardre''' # Èsser en [[fòc]] o en [[flama]]. # Èsser de calor extrèma. # Provocar o sentir una [[ardor]], una sensacion de calor intensa o de brutladura # ''(figurat)'' Èsser afogat por quicòm, qualqu'un {{-sin-}} {{colomnas|nombre=3| *[[àrder]] ''(gascon)'' *[[arsar]] *[[abrandar]] *[[cremar]] ''figurat'' *[[afogar]] }} {{-par-}} {{colomnas|nombre=3| *[[arda]] *[[ardécia]] / [[arderécia]] *[[ardent]] *[[arderós]] *[[ardor]] *[[ars]] *[[arsa]] / [[arsi]] }} {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|brennen}} * {{env1}}: {{trad|en|burn}}, {{trad|en|cremate}} * {{euv1}}: {{trad|eu|errebing}} * {{cav1}}: {{trad|ca|cremar}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|arder}} * {{frv1}}: {{trad|fr|brûler}} * {{itv1}}: {{trad|it|cremare}}, {{trad|it|bruciare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|arder}} }} 789vv0k9zgi2svwunpt3eexza20fyqi 0 82012 419744 419621 2026-08-24T10:24:25Z Ricou31 591 419744 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De [[lusir]]. {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|enlyˈzi|oc}} :provençau {{pron|ɛ̃ⁿlyˈzi|oc}} {{-vèrb-|oc}} '''enlusir''' # Far [[lusir]], rebatre l'[[enlusida]]. # Portar de [[lutz]] endacòm. # ''(lengadocian)'' [[enduire|Enduire]] una paret # ''(figurat)'' [[encantar|Encantar]]. {{-drv-}} *[[desenlusir]] {{-apr-}} *[[enlusida]] *[[enlusiment]] {{-sin-}} {{colomnas|nombre=3| Portar la lutz *[[esclairar]] *[[far lum]] *[[enluminar]] ''(figurat)'' *[[enfachinar]] *[[enlunar]] *[[falquetar]] *[[pivelar]] *[[embelinar]] }} {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|erleuchten}} * {{env1}}: {{trad|en|light up}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|encendre}}, {{trad|ca|il·luminar}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|encender}}, {{trad|es|iluminar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|éclairer}} * {{itv1}}: {{trad|it|illuminare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|iluminar}}, {{trad|pt|acender}} {{)}} {{-conju-}} {{Conjugason/oc/leng/-ir|enlus}} 51cap0we8xt6qs6afgupd1imoo4m9fd 0 82182 419755 419712 2026-08-24T11:28:59Z Ricou31 591 419755 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : ''(verb 1)'' De [[tuba]] : ''(verb 2)'' De [[tub]] {{-pron-|oc}} {{pron|tyˈβa|oc}}, provençau {{pron|tyˈba|oc}} {{-sil-|oc}} {{Sillabas|tu|bar}} {{-verb-|oc|num=1}} '''tubar''' # Far de [[tubas]]. #*''Ai l'impression que mos passes, venguts pesugues sus l'alquitran, rasonan dins d'ostalsses voides. Pr'aquò totas las demòras son pas tampadas que planas an los contravents dobèrts e la chiminèia que '''tuba'''. ''Escorregudas en Albigés'' (Sèrgi Viaule), 2012. ## ''(especialament)'' [[aspirar|Aspirar]] e escampar la tuba de tabat o autra [[substància]]. ##*''Esperèt dedins lo carri pendent un briu, sensa la radia pr'amor que voliá pas atrachar l'atencion e puèi coma aviá enveja de '''tubar''' una cigareta, sortiguèt e faguèt quauques passes dins lo ròdol. ''Las catas negras pòrtan bonaür'', (Joan Guèrs), 2001. # [[alucar|Alucar]]. (auvernhat) {{-drv-}} * [[atubar]] * [[tubarejar]] * [[tubar una cigarreta]] {{-sin-}} *[[fumar]] / [[humar]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|rauchen}} * {{env1}}: to {{trad|en|smoke}} * {{euv1}}: {{trad|eu|kouřit}} * {{cav1}}: {{trad|ca|fumar}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|humear}} (1), {{trad|es|fumar}} (2) * {{frv1}}: {{trad|fr|fumer}} * {{itv1}}: {{trad|it|fumare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|fumar}} }} {{-verb-|oc|num=2}} '''tubar''' # Far de [[tub]]s, d'obratges amb de tubs # ''(medecina)'' Far un [[tubatge]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|intubieren}}, {{trad|de|verrohren}} * {{env1}}: {{trad|en|entuber}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|entubar}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|entubar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|tuber}}, {{trad|fr|entuber}} * {{itv1}}: {{trad|it|intubare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|tubar}} }} 4q5jm0zfyqfv7iu35aevelhxg2mrntf 419756 419755 2026-08-24T11:30:52Z Ricou31 591 419756 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : ''(verb 1)'' De [[tuba]] : ''(verb 2)'' De [[tub]] {{-pron-|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|tyˈβa|oc}} :provençau {{pron|tyˈba|oc}} {{-sil-|oc}} {{Sillabas|tu|bar}} {{-verb-|oc|num=1}} '''tubar''' # Far de [[tubas]]. #*''Ai l'impression que mos passes, venguts pesugues sus l'alquitran, rasonan dins d'ostalsses voides. Pr'aquò totas las demòras son pas tampadas que planas an los contravents dobèrts e la chiminèia que '''tuba'''. ''Escorregudas en Albigés'' (Sèrgi Viaule), 2012. ## ''(especialament)'' [[aspirar|Aspirar]] e escampar la tuba de tabat o autra [[substància]]. ##*''Esperèt dedins lo carri pendent un briu, sensa la radia pr'amor que voliá pas atrachar l'atencion e puèi coma aviá enveja de '''tubar''' una cigareta, sortiguèt e faguèt quauques passes dins lo ròdol. ''Las catas negras pòrtan bonaür'', (Joan Guèrs), 2001. # [[alucar|Alucar]]. (auvernhat) {{-drv-}} * [[atubar]] * [[tubarejar]] * [[tubar una cigarreta]] {{-sin-}} *[[fumar]] / [[humar]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|rauchen}} * {{env1}}: to {{trad|en|smoke}} * {{euv1}}: {{trad|eu|kouřit}} * {{cav1}}: {{trad|ca|fumar}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|humear}} (1), {{trad|es|fumar}} (2) * {{frv1}}: {{trad|fr|fumer}} * {{itv1}}: {{trad|it|fumare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|fumar}} }} {{-verb-|oc|num=2}} '''tubar''' # Far de [[tub]]s, d'obratges amb de tubs # ''(medecina)'' Far un [[tubatge]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|intubieren}}, {{trad|de|verrohren}} * {{env1}}: {{trad|en|entuber}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|entubar}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|entubar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|tuber}}, {{trad|fr|entuber}} * {{itv1}}: {{trad|it|intubare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|tubar}} }} ttkzfbzdpkayul4q0owexhhenpt19x6 0 82543 419743 419616 2026-08-24T10:22:55Z Ricou31 591 419743 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Derivat d'una concatenacion de [[lutz]] e [[grand]] amb lo prefixe -en {{-pron-|oc}} {{pron|enlyˈɣɾa|oc}} {{-verb-|oc}} '''enlugrar''' # [[picar|Picar]] la [[vista]] per una [[lutz]] fòrta que los [[uèlh]]s pòdon pas [[endurar]]. # ''(figurat)'' Marcar la vista per [[quicòm]] de [[remarcable]]. # ''(figurat)'' Susprene per quicòm de viu, de [[brilhant]]. # ''(per extension)'' [[pivelar|Pivelar]]. {{-drv-}} * [[enlugarnar]] * [[enlugranar]] {{-sin-}} {{colomnas|nombre=3| Pertocar la vista; Causar estonament * [[desbalausir]] * [[embalausir]] * [[embarlugir]] * [[embavarilhar]] * [[emberlugar]] * [[emluar]] ''(gascon)'' * [[enlusernar]] * [[envisaglar]] ''(gascon)'' * [[esbalausir]] * [[esblausir]] * [[esbleugir]] * [[esbrilhaudar]] * [[escaluernar]] * [[escalugrar]] * [[escalustrar]] Susprendre vivament * [[esmiraglar]] * [[estonar]] * [[meravilhar]] * [[estabosir]] }} {{-drv-}} *[[enlugrant]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Fernlicht}} * {{env1}}: {{trad|en|dazzel}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|enlluernar}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|deslumbrar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|aveugler}}, {{trad|fr|éblouir}} * {{itv1}}: {{trad|it|abbagliare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|deslumbrar}} }} 8chkzcsdb0cqs9zs68w12gn3rn00m6i 0 85006 419732 419370 2026-08-24T09:29:29Z Ricou31 591 419732 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|mucus}} {{-pron-|oc}} : {{pron|ˈmyk|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|muc}} {{-nom-|oc}} '''muc''' {{m}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|muc|mucs|ˈmyk|ˈmyks}} # [[mucositat|Mucositat]], [[chuc]]. {{-sin-}} {{colomnas|nombre=3| scientific *[[mucus]] popular *[[bavarilha]](a) *[[bormèla]], [[bormèra]] ''(gascon)'' *[[chichèrna]] ''(gascon)'' *[[gorma]] / [[gormela]] ''(lemosin)'' *[[gromèl]] ''(auvernhat)'' *[[mèca]] *[[mecha]] ''(occitan del nòrd)'' *[[moc]] *[[mocarica]] ''(gascon)'' *[[mohèrla]] ''(gascon)'' *[[moquèr]] ''(gascon)'' *[[moquira]] ''(gascon)'' *[[morguèra]] ''(gascon)'' *[[nifla]] *[[tanèra]] ''(gascon)'' *[[tranèca]] ''(gascon)'' *[[vòrma]] popular, que penja *[[bormèra]] ''(gascon)'' *[[candela]], [[canelha]] *[[mormèc]], [[mormèra]] ''(gascon)'' *[[tenèca]] ''(gascon)'' }} {{-loc-}} *[[sens chuc ni muc]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Rotz}} * {{env1}}: {{trad|en|mucosity}}, {{trad|en|snot}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|moc}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|moco}} * {{frv1}}: {{trad|fr|mucosité}}, {{trad|fr|morve}} * {{itv1}}: {{trad|it|muco}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|muco}} }} {{-pref-|oc}} '''muc-''' # forma prefixada del latin ''mucus'': [[mucositat]], [[mucosa]] hbzb3rqt78ktuxw1qyqv6ue8nmf2ww1 0 85747 419724 419365 2026-08-24T08:14:38Z Ricou31 591 419724 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[raia]] (rega) {{-pron-|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|raˈja|oc}} :provençau {{pron|ʀaˈja|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|ra|iar}} {{-verb-|oc}} '''raia''' {{leng}}, {{prov}} # {{leng}}, {{prov}} [[marcar|Marcar]] d’una o mai [[raia]]s, # [[zebrar|Zebrar]], [[rajar]], [[randar]], [[listrar]]. # {{leng}}, {{prov}} [[escafar|Escafar]], [[bifar]], far una [[raia]], [[passar]] un [[trach]] de [[pluma]] sus çò escrich. # {{leng}}, {{prov}} [[suprimir|Suprimir]], [[levar]], [[escartar]]. # {{prov}} {{lem}} [[dardalhar|Dardalhar]]. {{-var-}} *[[rajar]] (gascon) {{-drv-}} *[[enraiar]] {{-revi-}} {{Reviradas|marcar de raia| * {{dev1}}: {{trad|de|ausstreichen}}, {{trad|de|durchstreichen}} * {{env1}}: {{trad|en|cross out}}, {{trad|en|strike out}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|ratllar}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|tachar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|rayer}} * {{itv1}}: {{trad|it|graffiare}}, {{trad|it|rigare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|riscar}}, {{trad|pt|arranhar}} }} {{Reviradas|dardalhar| * {{dev1}}: {{trad|de|ausstrahlen}}, {{trad|de|strahlen}} * {{env1}}: {{trad|en|radiata}}, {{trad|en|shine}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|irradiar}}, {{trad|es|brillar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|rayonner}} * {{itv1}}: {{trad|it|irradiare}}, {{trad|it|brillare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|irradiar}}, {{trad|pt|brilhar}} }} nvk7oh2s7fdm4dxbkxxf132hfalmbop 0 86171 419733 419372 2026-08-24T09:39:44Z Ricou31 591 419733 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De [[bava]] {{-pron-}} : {{pron|baβaˈɾiʎo̞|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|bavarilha|bavarilhas|baβaˈɾiʎo̞|baβaˈɾiʎo̞s}} '''bavarilha''' {{f}} # ''(malacologia)'' [[muc|Muc]] [[limparós]] que produson de [[gasteropòde]]s e qu'utilizan per far [[limpar]] lor [[còrs]]es sus la [[superficia]] suss la quala [[rebalar|rebalan]]. # ''(per extension)'' [[bava|Bava]] d'[[escagaròl]] ; [[filachon]] de bava, traça de bava d'escagaròl, fial de muc secat que demora enrè de dich animal. {{-sin-}} * [[bava]] {{-drv-}} *[[bavarilhar]], [[bavarilhejar]] o [[far bavarilhas]] ([[rebavar]] ; rendre d'escuma per la boca, com los cavals o los epileptics; [[miralhejar]] ; [[estelejar]] ; [[embalausir]]) {{-exp-}} * [[lo país de bavarilhas]] {{-rev-}} {{Reviradas|| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Schleim}} * {{env1}}: {{trad|en|slime}}, {{trad|en|mucus}} * {{euv1}}: {{trad|eu|lika}} * {{cav1}}: {{trad|ca|bava}} * {{esv1}}: {{trad|es|baba}} * {{frv1}}: {{trad|fr|bave}} * {{itv1}}: {{trad|it|bava}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|baba}} }}}} 75qy4a5wj3kc9uyah0engiq3x6ywum4 0 86693 419745 419636 2026-08-24T10:29:51Z Ricou31 591 419745 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Benlèu del {{etil|frk|la|*izblaudjan}}, correspondent al gotic ''blauthjan'' [[anullar]], [[abolir]], latinizat en *esblaudire {{-pron-|oc}} :lengadocian, provençau {{pron|esbalawˈzi|oc}} : Lengadocian : escotar « esbalausir » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-esbalausir.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|es|ba|lau|sir}} {{-verb-|oc}} '''estabalausir''' # [[pertocar|Pertocar]] la [[vista]] par un [[treslutz]] viu que los [[uèlh]]s pòdon pas [[endurar]]. # ''(Sens figurat)'' Causar un grand [[estonament]] mesclat d’[[admiracion]]. {{-sin-}} {{colomnas|nombre=3| Pertocar la vista; Causar estonament * [[ableugir]] * [[berbilhar]] (èsser esbalausit) * [[desbalausir]] * [[desvistonar]] * [[embalausir]] * [[embarlugar]] * [[embavarilhar]] * [[emberlugar]] * [[embleujar]] * [[emmimarelar]] * [[enluar]] ''(gascon)'' * [[enlusernar]] * [[envisaglar]] ''(gascon)'' * [[esbaïr]] * [[esbarlugar]] * [[esberlugar]] * [[esblausir]] * [[esbleugir]] * [[esbleujar]] * [[esbrilhar]] * [[esbrilhaudar]] * [[escaluernar]] * [[escalugar]] * [[escalustrar]] * [[esmiraglar]] Susprendre vivament * [[esmiraglar]] * [[estonar]] * [[meravilhar]] * [[estabosir]] }} {{-loc-}} {{colomnas|nombre=3| *[[aver la baragònha]] *[[aver la berluca]] *[[aver la berluga]] *[[aver la brilhauda]] *[[aver la farfantèla]] *[[aver farfantèlas]] *[[aver las bimbaròlas]] *[[aver las mimarèlas]] *[[aver lo luèr]] ''(gascon)'' *[[aver lo varam]] ''(gascon)'' *[[aver los uèlhs que fan quatre]] *[[aver los uèlhs que vos fan quatre]] *[[estar enluat]] ''(gascon)'' *[[far bavarilhas]], los uèlhs, a qualqu'un ([[bavarilhar]], [[bavarilhejar]] *[[far berbilhinas]] *[[far bimbaròlas]], los uèlhs, a qualqu'un *[[far mimarèlas]], los uèlhs, a qualqu'un *[[far parpantèl]], los uèlhs, a qualqu'un *[[far parpantèla]], los uèlhs, a qualqu'un *[[veire de farfantèlas]] *[[véder luas]] ''(gascon)'' }} {{-drv-}} * [[estabalausida]] * [[estabalausiment]] {{-revi-}} {{Reviradas|Pertocar la vista par un treslús| * {{dev1}}: {{trad|de|blenden}} * {{env1}}: {{trad|en|blind}}, {{trad|en|dazzel}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|enlluernar}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|deslumbrar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|éblouir}} * {{itv1}}: {{trad|it|abbagliare}}, {{trad|it|accecare}}, {{trad|it|abbacinare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|deslumbrar}} }} {{Reviradas|estonar aicisèm| * {{dev1}}: {{trad|de|erstaunen}}, {{trad|de|verblüffen}} * {{env1}}: {{trad|en|amaze}}, {{trad|en|astonish}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|esbalair}}, {{trad|ca|astorar}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|pasmar}}, {{trad|es|dejar atónito}} * {{frv1}}: {{trad|fr|ébahir}}, {{trad|fr|stupéfier}},{{trad|fr|abasourdir}} * {{itv1}}: {{trad|it|stupire}}, {{trad|it|stupefare}}, {{trad|it|sbalordire}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|espantar}}, {{trad|pt|estarrecer}} }} 7p0lw2z55g7j74gdj2fdajmergoofc4 419747 419745 2026-08-24T10:33:03Z Ricou31 591 419747 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Benlèu del {{etil|frk|la|*izblaudjan}}, correspondent al gotic ''blauthjan'' [[anullar]], [[abolir]], latinizat en *esblaudire {{-pron-|oc}} :lengadocian, provençau {{pron|esbalawˈzi|oc}} : Lengadocian : escotar « esbalausir » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-esbalausir.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|es|ba|lau|sir}} {{-verb-|oc}} '''estabalausir''' # [[pertocar|Pertocar]] la [[vista]] par un [[treslutz]] viu que los [[uèlh]]s pòdon pas [[endurar]]. # ''(Sens figurat)'' Causar un grand [[estonament]] mesclat d’[[admiracion]]. {{-sin-}} {{colomnas|nombre=3| Pertocar la vista; Causar estonament * [[ableugir]] * [[berbilhar]] (èsser esbalausit) * [[desbalausir]] * [[desvistonar]] * [[embalausir]] * [[embarlugar]] * [[embavarilhar]] * [[emberlugar]] * [[embleujar]] * [[emmimarelar]] * [[enluar]] ''(gascon)'' * [[enlusernar]] * [[envisaglar]] ''(gascon)'' * [[esbaïr]] * [[esbarlugar]] * [[esberlugar]] * [[esblausir]] * [[esbleugir]] * [[esbleujar]] * [[esbrilhar]] * [[esbrilhaudar]] * [[escaluernar]] * [[escalugar]] * [[escalustrar]] * [[esmiraglar]] Susprendre vivament * [[esmiraglar]] * [[estonar]] * [[meravilhar]] * [[estabosir]] }} {{-exp-}} {{colomnas|nombre=3| *[[aver la baragònha]] *[[aver la berluca]] *[[aver la berluga]] *[[aver la brilhauda]] *[[aver la farfantèla]] *[[aver farfantèlas]] *[[aver las bimbaròlas]] *[[aver las mimarèlas]] *[[aver lo luèr]] ''(gascon)'' *[[aver lo varam]] ''(gascon)'' *[[aver los uèlhs que fan quatre]] *[[aver los uèlhs que vos fan quatre]] *[[estar enluat]] ''(gascon)'' *[[far bavarilhas]], los uèlhs, a qualqu'un ([[bavarilhar]], [[bavarilhejar]] *[[far berbilhinas]] *[[far bimbaròlas]], los uèlhs, a qualqu'un *[[far mimarèlas]], los uèlhs, a qualqu'un *[[far parpantèl]], los uèlhs, a qualqu'un *[[far parpantèla]], los uèlhs, a qualqu'un *[[veire de farfantèlas]] *[[véder luas]] ''(gascon)'' }} {{-drv-}} * [[estabalausida]] * [[estabalausiment]] {{-revi-}} {{Reviradas|Pertocar la vista par un treslús| * {{dev1}}: {{trad|de|blenden}} * {{env1}}: {{trad|en|blind}}, {{trad|en|dazzel}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|enlluernar}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|deslumbrar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|éblouir}} * {{itv1}}: {{trad|it|abbagliare}}, {{trad|it|accecare}}, {{trad|it|abbacinare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|deslumbrar}} }} {{Reviradas|estonar aicisèm| * {{dev1}}: {{trad|de|erstaunen}}, {{trad|de|verblüffen}} * {{env1}}: {{trad|en|amaze}}, {{trad|en|astonish}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|esbalair}}, {{trad|ca|astorar}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|pasmar}}, {{trad|es|dejar atónito}} * {{frv1}}: {{trad|fr|ébahir}}, {{trad|fr|stupéfier}},{{trad|fr|abasourdir}} * {{itv1}}: {{trad|it|stupire}}, {{trad|it|stupefare}}, {{trad|it|sbalordire}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|espantar}}, {{trad|pt|estarrecer}} }} g1mc8fdki9yjf6lm0eqsxnzkjg3h679 419748 419747 2026-08-24T10:35:30Z Ricou31 591 419748 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Benlèu del {{etil|frk|la|*izblaudjan}}, correspondent al gotic ''blauthjan'' [[anullar]], [[abolir]], latinizat en *esblaudire {{-pron-|oc}} :lengadocian, provençau {{pron|esbalawˈzi|oc}} : Lengadocian : escotar « esbalausir » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-esbalausir.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|es|ba|lau|sir}} {{-verb-|oc}} '''estabalausir''' # [[pertocar|Pertocar]] la [[vista]] par un [[treslutz]] viu que los [[uèlh]]s pòdon pas [[endurar]]. # ''(Sens figurat)'' Causar un grand [[estonament]] mesclat d’[[admiracion]]. {{-sin-}} {{colomnas|nombre=3| Pertocar la vista; Causar estonament * [[ableugir]] * [[berbilhar]] (èsser esbalausit) * [[desbalausir]] * [[desvistonar]] * [[embalausir]] * [[embarlugar]] * [[embavarilhar]] * [[emberlugar]] * [[embleujar]] * [[emmimarelar]] * [[enluar]] ''(gascon)'' * [[enlusernar]] * [[envisaglar]] ''(gascon)'' * [[esbaïr]] * [[esbarlugar]] * [[esberlugar]] * [[esblausir]] * [[esbleugir]] * [[esbleujar]] * [[esbrilhar]] * [[esbrilhaudar]] * [[escaluernar]] * [[escalugar]] * [[escalustrar]] * [[esmiraglar]] Susprendre vivament * [[esmiraglar]] * [[estonar]] * [[meravilhar]] * [[estabosir]] expressions sinominas *[[aver la baragònha]] *[[aver la berluca]] *[[aver la berluga]] *[[aver la brilhauda]] *[[aver la farfantèla]] *[[aver farfantèlas]] *[[aver las bimbaròlas]] *[[aver las mimarèlas]] *[[aver lo luèr]] ''(gascon)'' *[[aver lo varam]] ''(gascon)'' *[[aver los uèlhs que fan quatre]] *[[aver los uèlhs que vos fan quatre]] *[[estar enluat]] ''(gascon)'' *[[far bavarilhas]], los uèlhs, a qualqu'un ([[bavarilhar]], [[bavarilhejar]] *[[far berbilhinas]] *[[far bimbaròlas]], los uèlhs, a qualqu'un *[[far mimarèlas]], los uèlhs, a qualqu'un *[[far parpantèl]], los uèlhs, a qualqu'un *[[far parpantèla]], los uèlhs, a qualqu'un *[[veire de farfantèlas]] *[[véder luas]] ''(gascon)'' }} {{-drv-}} * [[estabalausida]] * [[estabalausiment]] {{-revi-}} {{Reviradas|Pertocar la vista par un treslús| * {{dev1}}: {{trad|de|blenden}} * {{env1}}: {{trad|en|blind}}, {{trad|en|dazzel}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|enlluernar}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|deslumbrar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|éblouir}} * {{itv1}}: {{trad|it|abbagliare}}, {{trad|it|accecare}}, {{trad|it|abbacinare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|deslumbrar}} }} {{Reviradas|estonar aicisèm| * {{dev1}}: {{trad|de|erstaunen}}, {{trad|de|verblüffen}} * {{env1}}: {{trad|en|amaze}}, {{trad|en|astonish}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|esbalair}}, {{trad|ca|astorar}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|pasmar}}, {{trad|es|dejar atónito}} * {{frv1}}: {{trad|fr|ébahir}}, {{trad|fr|stupéfier}},{{trad|fr|abasourdir}} * {{itv1}}: {{trad|it|stupire}}, {{trad|it|stupefare}}, {{trad|it|sbalordire}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|espantar}}, {{trad|pt|estarrecer}} }} hqloxbv0gty03hnjdh6wepdxis6yfh4 0 86694 419746 419637 2026-08-24T10:32:43Z Ricou31 591 419746 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[bleuge]] {{-pron-|oc}} :lengadocian, provençau {{pron|esblewˈd͡ʒi|oc}} : Lengadocian : escotar « esbleugir » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-esbleugir.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|es|bleu|gir}} {{-verb-|oc}} '''esbleugir''' {{leng}}, {{prov}} # [[pertocar|Pertocar]] la [[vista]] per un [[treslutz]] viu que los [[uèlh]]s pòdon pas [[endurar]]. {{-sin-}} {{colomnas|nombre=3| Pertocar la vista; Causar estonament * [[ableugir]] * [[berbilhar]] (èsser esbalausit) * [[desbalausir]] * [[desvistonar]] * [[embalausir]] * [[embarlugar]] * [[embavarilhar]] * [[emberlugar]] * [[embleujar]] * [[emmimarelar]] * [[enluar]] ''(gascon)'' * [[enlusernar]] * [[envisaglar]] ''(gascon)'' * [[esbaïr]] * [[esbarlugar]] * [[esberlugar]] * [[esbalausir]] * [[esblausir]] * [[esbleujar]] * [[esbrilhar]] * [[esbrilhaudar]] * [[escaluernar]] * [[escalugar]] * [[escalustrar]] * [[esmiraglar]] Susprendre vivament * [[espantar]] * [[estonar]] * [[meravilhar]] * [[estabosir]] }} {{-exp-}} {{colomnas|nombre=3| *[[aver la baragònha]] *[[aver la berluca]] *[[aver la berluga]] *[[aver la brilhauda]] *[[aver la farfantèla]] *[[aver farfantèlas]] *[[aver las bimbaròlas]] *[[aver las mimarèlas]] *[[aver lo luèr]] ''(gascon)'' *[[aver lo varam]] ''(gascon)'' *[[aver los uèlhs que fan quatre]] *[[aver los uèlhs que vos fan quatre]] *[[estar enluat]] ''(gascon)'' *[[far bavarilhas]], los uèlhs, a qualqu'un ([[bavarilhar]], [[bavarilhejar]] *[[far berbilhinas]] *[[far bimbaròlas]], los uèlhs, a qualqu'un *[[far mimarèlas]], los uèlhs, a qualqu'un *[[far parpantèl]], los uèlhs, a qualqu'un *[[far parpantèla]], los uèlhs, a qualqu'un *[[veire de farfantèlas]] *[[véder luas]] ''(gascon)'' }} {{-drv-}} * [[esbleugiment]] * [[esbleugissent]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|blenden}} * {{env1}}: {{trad|en|blind}}, {{trad|en|dazzel}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|enlluernar}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|deslumbrar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|éblouir}} * {{itv1}}: {{trad|it|abbagliare}}, {{trad|it|accecare}}, {{trad|it|abbacinare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|deslumbrar}} }} romft0gizx8mwe5vu9ftxcihffgzjag 419749 419746 2026-08-24T10:36:39Z Ricou31 591 419749 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[bleuge]] {{-pron-|oc}} :lengadocian, provençau {{pron|esblewˈd͡ʒi|oc}} : Lengadocian : escotar « esbleugir » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-esbleugir.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|es|bleu|gir}} {{-verb-|oc}} '''esbleugir''' {{leng}}, {{prov}} # [[pertocar|Pertocar]] la [[vista]] per un [[treslutz]] viu que los [[uèlh]]s pòdon pas [[endurar]]. {{-sin-}} {{colomnas|nombre=3| Pertocar la vista; Causar estonament * [[ableugir]] * [[berbilhar]] (èsser esbalausit) * [[desbalausir]] * [[desvistonar]] * [[embalausir]] * [[embarlugar]] * [[embavarilhar]] * [[emberlugar]] * [[embleujar]] * [[emmimarelar]] * [[enluar]] ''(gascon)'' * [[enlusernar]] * [[envisaglar]] ''(gascon)'' * [[esbaïr]] * [[esbarlugar]] * [[esberlugar]] * [[esbalausir]] * [[esblausir]] * [[esbleujar]] * [[esbrilhar]] * [[esbrilhaudar]] * [[escaluernar]] * [[escalugar]] * [[escalustrar]] * [[esmiraglar]] Susprendre vivament * [[espantar]] * [[estonar]] * [[meravilhar]] * [[estabosir]] Expressions sinonimas *[[aver la baragònha]] *[[aver la berluca]] *[[aver la berluga]] *[[aver la brilhauda]] *[[aver la farfantèla]] *[[aver farfantèlas]] *[[aver las bimbaròlas]] *[[aver las mimarèlas]] *[[aver lo luèr]] ''(gascon)'' *[[aver lo varam]] ''(gascon)'' *[[aver los uèlhs que fan quatre]] *[[aver los uèlhs que vos fan quatre]] *[[estar enluat]] ''(gascon)'' *[[far bavarilhas]], los uèlhs, a qualqu'un ([[bavarilhar]], [[bavarilhejar]] *[[far berbilhinas]] *[[far bimbaròlas]], los uèlhs, a qualqu'un *[[far mimarèlas]], los uèlhs, a qualqu'un *[[far parpantèl]], los uèlhs, a qualqu'un *[[far parpantèla]], los uèlhs, a qualqu'un *[[veire de farfantèlas]] *[[véder luas]] ''(gascon)'' }} {{-drv-}} * [[esbleugiment]] * [[esbleugissent]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|blenden}} * {{env1}}: {{trad|en|blind}}, {{trad|en|dazzel}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|enlluernar}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|deslumbrar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|éblouir}} * {{itv1}}: {{trad|it|abbagliare}}, {{trad|it|accecare}}, {{trad|it|abbacinare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|deslumbrar}} }} atvegg6sbcg17h5mizs2rkpqw4m3572 0 91365 419754 419706 2026-08-24T11:09:43Z Ricou31 591 419754 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De [[prendre]] amb lo prefix «em-» {{-pron-}} :lengadocian {{pron|emˈpɾenðɾe|oc}} :provençau {{pron|ẽⁿˈpʀẽⁿdʀe|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|em|pren|dre}} {{-vèrb-|oc}} '''emprendre''' # [[entreprendre|Entreprendre]]. # Botar lo fuòc: [[encendre]], [[embrasar]], [[inflamar]]. {{leng}} #*''Lo temps de tornar '''fa emprene''' lo fuòc, farai calfar de cafè.'' Lo Balestrièr de Miramont ''(Robèrt Martí) 2006'' '''s'emprendre''' # Se prene de passion per una persona, per quicòm. {{leng}} {{-var-}} * [[emprene]] (''lengadocian'', ''provençau'') * [[emprener]] (''lemosin'') * [[empréner]] (''gascon'', ''auvernhat'', ''lemosin'') {{-par-}} {{colomnas|nombre=3| * [[prendre]] ** [[aprendre]] ** [[comprendre]] ** [[desprendre]] ** [[entreprene]] ** [[mesprendre]] ** [[reprendre]] ** [[susprendre]] }} {{-revi-}} {{Reviradas|Botar lo fuòc| * {{dev1}}: {{trad|de|in Glut bringen}} * {{env1}}: {{trad|en|set fire to}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|abrasar}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|encender}}, {{trad|es|incendiar}}, {{trad|es|abrasar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|embraser}} * {{itv1}}: {{trad|it|bruciare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|abrasar}} }} {{Reviradas|Entreprene| * {{dev1}}: {{trad|de|unternehmen}}, {{trad|de|angehen}}, {{trad|de|sich etw. vornehmen}} * {{env1}}: {{trad|en|undertake}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|emprendre}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|emprender}} * {{frv1}}: {{trad|fr|entreprendre}} * {{itv1}}: {{trad|it|intraprendere}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|empreender}} }} {{Reviradas|S'emprendre (prendre de passion)| * {{dev1}}: {{trad|de|sich verlieben}} * {{env1}}: {{trad|en|be taken with}}, {{trad|en|fall in love with}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|enamorar-se}}, {{trad|ca|agradar-se}}, , {{trad|ca|corprendre’s}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|prendarse}}, {{trad|es|aficionarse}}, {{trad|es|enamorarse}} * {{frv1}}: s'{{trad|fr|éprendre}} * {{itv1}}: {{trad|it|innamorarsi}}, {{trad|it|invaghirsi}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|enamorar-se}}, {{trad|pt|se apaixone}} }} {{-conju-}} {{Conjugason/oc/leng/-prendre / prene|em}} c0miqsijrl29ehztvzik06smtguxjbb 0 91856 419736 419495 2026-08-24T09:57:54Z Ricou31 591 419736 wikitext text/x-wiki {{veire|glauc|glauç}} [[Imatge:Lightning cloud to cloud (aka).jpg|thumb|300px|Un '''eslhauç''' entre doas nívols]]. {{=oc=}} {{-etim-}} Del latin ilauces {{-pron-}} {{pron|ˈɣlaws|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|glauç}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|glauç|glauces|ˈɣlaws|ˈɣlawses}} '''glauç''' {{m}} # Descarga electrica que se produsís dins una [[nívol]] pendent un [[auratge]]. {{-var-}} {{colomnas|nombre=3| *[[eslauç]] ''(lemosin)'' *[[eslausiada]] ''(lemosin)'' *[[eslhausada]] ''(lemosin)'' *[[eslhauçada]] *[[eslhiuçl]] ''(auvernhat)'' *[[eslhauç]] ''(lemosin)'' *[[esliuç]] (''auvernhat'') *[[esliuçada]] (''auvernhat'') *[[esluci]] ''(vivaro-alpin)'' *[[esluciada]] ''lengadocian)'', (lemosin)'', (''auvernhat '') *[[ulhauç]] *[[iglauç]] *[[ilhauç]] *[[lauç]] *[[lauce]] *[[laucec]] *[[laucet]] *[[lhauç]] *[[lhauç]] *[[liauç]] ''(auvernhat)'' *[[liuç]] *[[ulhauç]] }} {{-sin-}} {{colomnas|nombre=3| *[[belec]] *[[beleg]] *[[eishombric]] ''(gascon)'' *[[esclaire]] ''(auvernhat)'' *[[esclairetada]] ''(auvernhat)'' *[[esclar]] ''(lemosin)'' *[[eslambrec]] *[[eslambret]] *[[eslampiada]] ''(lemosin)'' *[[esparnida]] ''(auvernhat)'' *[[halhada]] ''(gascon)'' *[[lambre]] *[[lambrec]] *[[lambret]] *[[lamp]] *[[lampig]] *[[relampit]] *[[lutz]] }} {{-drv-}} *[[glauçar]] {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Blitz}} {{m}} * {{env1}}: {{trad|en|lightning}} * {{bev1}}: {{trad|be|бліскавіца}} {{f}} * {{cav1}}: {{trad|ca|llampec}} {{m}} * {{esv1}}: {{trad|es|relámpago}} {{m}} * {{frv1}}: {{trad|fr|éclair}} {{m}} {{-}} * {{itv1}}: {{trad|it|baleno}} {{m}}, {{trad|it|lampo}} {{m}} * {{nlv1}}: {{trad|nl|bliksem}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|relâmpago}} * {{ruv1}}: {{trad|ru|молния}} {{f}} * {{ukv1}}: {{trad|uk|блискавка}} {{f}} {{)}} 9bywptls5j8zwusy28zj09lz2xvwca5 0 91857 419737 419497 2026-08-24T09:58:50Z Ricou31 591 419737 wikitext text/x-wiki [[Imatge:Lightning cloud to cloud (aka).jpg|thumb|300px|Un '''iglauç''' entre doas nívols]]. {{=oc=}} {{-etim-}} Del latin ilauces {{-pron-}} {{pron|iˈɣlaws|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|i|glauç}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|iglauç|glauces|iˈɣlaws|iˈɣlawses}} '''iglauç''' {{m}} # Descarga electrica que se produsís dins una [[nívol]] pendent un [[auratge]]. {{-var-}} {{colomnas|nombre=3| *[[eslauç]] ''(lemosin)'' *[[eslausiada]] ''(lemosin)'' *[[eslhauç]] *[[eslhausada]] ''(lemosin)'' *[[eslhauç]] ''(lengadocian)'' ''(lemosin)'' *[[eslhauçada]] *[[eslhiuçl]] ''(auvernhat)'' *[[esliuç]] ''(auvernhat)'' *[[esliuçada]] ''(auvernhat)'' *[[esluci]] ''(vivaro-alpin)'' *[[esluciada]] ''lengadocian)'', ''(lemosin)'', ''(auvernhat)'' *[[glauç]] *[[ilhauç]] *[[lauç]] *[[lauce]] *[[laucec]] *[[laucet]] *[[lhauç]] *[[lhauç]] *[[liauç]] ''(auvernhat)'' *[[liuç]] *[[ulhauç]] }} {{-sin-}} {{colomnas|nombre=3| *[[belec]] *[[beleg]] *[[eishombric]] ''(gascon)'' *[[esclaire]] ''(auvernhat)'' *[[esclairetada]] ''(auvernhat)'' *[[esclar]] ''(lemosin)'' *[[eslambrec]] *[[eslambret]] *[[eslampiada]] ''(lemosin)'' *[[esparnida]] ''(auvernhat)'' *[[halhada]] ''(gascon)'' *[[lambre]] *[[lambrec]] *[[lambret]] *[[lamp]] *[[lampig]] *[[relampit]] *[[lutz]] }} {{-drv-}} *[[glauçar]] {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Blitz}} {{m}} * {{env1}}: {{trad|en|lightning}} * {{bev1}}: {{trad|be|бліскавіца}} {{f}} * {{cav1}}: {{trad|ca|llampec}} {{m}} * {{esv1}}: {{trad|es|relámpago}} {{m}} * {{frv1}}: {{trad|fr|éclair}} {{m}} {{-}} * {{itv1}}: {{trad|it|baleno}} {{m}}, {{trad|it|lampo}} {{m}} * {{nlv1}}: {{trad|nl|bliksem}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|relâmpago}} * {{ruv1}}: {{trad|ru|молния}} {{f}} * {{ukv1}}: {{trad|uk|блискавка}} {{f}} {{)}} k3744j3w7mdxfjzgdcs8vcuw9w51j21 0 93429 419730 2026-08-24T09:25:53Z Ricou31 591 Creacion de la pagina amb « {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[dard]] {{-pron-|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|daɾˈða|oc}} :provençau {{pron|daʀˈda|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|dar|dar}} {{-verb-|oc}} '''dardar''' # [[lançar|Lançar]] una arma punchuda coma un [[dard]] o una [[lança]]. ## ''(per extension)'' lançar quicòm o ferir amb un dard. # ''(figurat)'' [[projectar|Projectar]] de [[rai]]s de [[calor]] o de [[lutz]] coma de dards. {{-sin-}} projectar de rais *[[dardalhar]] feri... » 419730 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[dard]] {{-pron-|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|daɾˈða|oc}} :provençau {{pron|daʀˈda|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|dar|dar}} {{-verb-|oc}} '''dardar''' # [[lançar|Lançar]] una arma punchuda coma un [[dard]] o una [[lança]]. ## ''(per extension)'' lançar quicòm o ferir amb un dard. # ''(figurat)'' [[projectar|Projectar]] de [[rai]]s de [[calor]] o de [[lutz]] coma de dards. {{-sin-}} projectar de rais *[[dardalhar]] ferir amb un dard *[[fissonar]] {{-drv-}} *[[dardejar]] {{-revi-}} {{Reviradas|lançar una arma punchuda| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|schleudern}}, {{trad|de|werfen}} * {{env1}}: {{trad|en|hurl}}, {{trad|en|fling}}, {{trad|en|thrust}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|llançar}} * {{esv1}}: {{trad|es|arrojar}}, {{trad|es|lanzar}}, {{trad|es|blandir}} * {{frv1}}: {{trad|fr|darder}} * {{itv1}}: {{trad|it|scagliare}}, {{trad|it|lanciare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|irradiar}}, {{trad|pt|lançar}} }}}} {{Reviradas|lançar quicòm o portar una ataca| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|schleudern}}, {{trad|de|werfen}} * {{env1}}: {{trad|en|dart}}, {{trad|en|shoot}}, {{trad|en|cast}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|clavar}} * {{esv1}}: {{trad|es|lanzar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|darder}} * {{itv1}}: {{trad|it|lanciare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|fitar}}, {{trad|pt|lançar}} }}}} {{Reviradas|projectar de rais| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|strahlen}}, {{trad|de|leuchten}} * {{env1}}: {{trad|en|shine}}, {{trad|en|radiate}}, {{trad|en|glow}}, {{trad|en|blaze}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|irradiar}}, {{trad|ca|llançar}} * {{esv1}}: {{trad|es|brillar}}, {{trad|es|irradiar}}, {{trad|es|lanzar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|rayonner}}, {{trad|fr|darder}} * {{itv1}}: {{trad|it|irradiare}}, {{trad|it|emanare}}, {{trad|it|scagliare}}, {{trad|it|lanciare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|irradiar}}, {{trad|pt|lançar}} }}}} 9iwkazc3ngawf0gi0a62fcqmspm2uqo 419731 419730 2026-08-24T09:26:40Z Ricou31 591 419731 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[dard]] {{-pron-|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|daɾˈða|oc}} :provençau {{pron|daʀˈda|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|dar|dar}} {{-verb-|oc}} '''dardar''' # [[lançar|Lançar]] una arma punchuda coma un [[dard]] o una [[lança]]. ## ''(per extension)'' lançar quicòm o ferir amb un dard. # ''(figurat)'' [[projectar|Projectar]] de [[rai]]s de [[calor]] o de [[lutz]] coma de dards. {{-sin-}} projectar de rais *[[dardalhar]] ferir amb un dard *[[fissar]] *[[fissonar]] {{-drv-}} *[[dardejar]] {{-revi-}} {{Reviradas|lançar una arma punchuda| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|schleudern}}, {{trad|de|werfen}} * {{env1}}: {{trad|en|hurl}}, {{trad|en|fling}}, {{trad|en|thrust}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|llançar}} * {{esv1}}: {{trad|es|arrojar}}, {{trad|es|lanzar}}, {{trad|es|blandir}} * {{frv1}}: {{trad|fr|darder}} * {{itv1}}: {{trad|it|scagliare}}, {{trad|it|lanciare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|irradiar}}, {{trad|pt|lançar}} }}}} {{Reviradas|lançar quicòm o portar una ataca| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|schleudern}}, {{trad|de|werfen}} * {{env1}}: {{trad|en|dart}}, {{trad|en|shoot}}, {{trad|en|cast}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|clavar}} * {{esv1}}: {{trad|es|lanzar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|darder}} * {{itv1}}: {{trad|it|lanciare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|fitar}}, {{trad|pt|lançar}} }}}} {{Reviradas|projectar de rais| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|strahlen}}, {{trad|de|leuchten}} * {{env1}}: {{trad|en|shine}}, {{trad|en|radiate}}, {{trad|en|glow}}, {{trad|en|blaze}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|irradiar}}, {{trad|ca|llançar}} * {{esv1}}: {{trad|es|brillar}}, {{trad|es|irradiar}}, {{trad|es|lanzar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|rayonner}}, {{trad|fr|darder}} * {{itv1}}: {{trad|it|irradiare}}, {{trad|it|emanare}}, {{trad|it|scagliare}}, {{trad|it|lanciare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|irradiar}}, {{trad|pt|lançar}} }}}} tdlrr493uhf4pbw7nzped4qh2yimvot