Wikiccionari
ocwiktionary
https://oc.wiktionary.org/wiki/Wikiccionari:Pagina_d%27acu%C3%A8lh
MediaWiki 1.47.0-wmf.16
case-sensitive
Mèdia
Especial
Discutir
Utilizaire
Discussion Utilizaire
Wikiccionari
Discussion Wikiccionari
Fichièr
Discussion Fichièr
MediaWiki
Discussion MediaWiki
Modèl
Discussion Modèl
Ajuda
Discussion Ajuda
Categoria
Discussion Categoria
Annèxa
Discussion Annèxa
TimedText
TimedText talk
Mòdul
Mòdul Discussió
Event
Event talk
ulhauç
0
6328
419770
419488
2026-08-24T14:20:41Z
Ricou31
591
419770
wikitext
text/x-wiki
{{=oc=}}
{{-etim-}}
Del {{etil|la|oc|ilauces}}
{{-pron-}}
[y'ʎaws]
{{-sil-}}
'''u | lhauç''' (2)
{{-nom-|oc}}
'''ulhauç''' {{m}} {{prov}}
[[Imatge:Lightning cloud to cloud (aka).jpg|thumb|300px|Ulhauç entre doas nívols.]]
# Descarga electrica que se produsís dins una [[nívol]] pendent un [[auratge]].
{{-var-}}
{{colomnas|nombre=3|
*[[eslauç]] ''(lemosin)''
*[[eslausiada]] ''(lemosin)''
*[[eslhausada]] ''(lemosin)''
*[[eslhauç]]
*[[eslhauçada]]
*[[eslhiuç]] ''(auvernhat)''
*[[eslhauç]] ''(lemosin)''
*[[esliuç]] ''(auvernhat)''
*[[esliuçada]] ''(auvernhat)''
*[[esluci]] ''(vivaro-alpin)''
*[[esluciada]] ''(lengadocian)'' ''(lemosin)'' ''(auvernhat)''
*[[glauç]]
*[[iglauç]]
*[[ilhauç]]
*[[lauç]]
*[[lauce]]
*[[laucec]]
*[[laucet]]
*[[lhauç]]
*[[lhauç]]
*[[liauç]] ''(auvernhat)''
*[[liuç]]
}}
{{-sin-|oc}}
{{colomnas|nombre=3|
*[[belec]]
*[[beleg]]
*[[eishombric]] ''(gascon)''
*[[esclaire]] ''(auvernhat)''
*[[esclairetada]] ''(auvernhat)''
*[[esclar]] ''(lemosin)''
*[[eslambrec]]
*[[eslambret]]
*[[eslampiada]] ''(lemosin)''
*[[esparnida]] ''(auvernhat)''
*[[halhada]] ''(gascon)''
*[[lambre]]
*[[lambrec]]
*[[lambret]]
*[[lamp]]
*[[lampig]]
*[[relampit]]
*[[lutz]]
}}
{{-revi-}}
{{Reviradas|}}
* {{dev1}}: {{trad|de|Blitz}} {{m}}
* {{env1}}: {{trad|en|lightning}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|llampec}}
* {{esv1}}: {{trad|es|relámpago}}
* {{eov1}}:
* {{fiv1}}:
* {{frv1}}: {{trad|fr|éclair}}
{{-}}
* {{itv1}}: {{trad|it|baleno}}, {{trad|it|lampo}}
* {{nlv1}}: {{trad|nl|bliksem}}
* {{plv1}}:
* {{ptv1}}: {{trad|pt|relâmpago}}
* {{rov1}}: {{trad|ro|}}
* {{ruv1}}: {{trad|ru|молния}}
* {{ukv1}}: {{trad|uk|}}
{{)}}
[[de:ulhauç]]
[[en:ulhauç]]
[[fr:ulhauç]]
[[mg:ulhauç]]
[[pt:ulhauç]]
6w9jpvmikvg1joj2fz26w5q6rxyr3x3
sarralha
0
8387
419791
415553
2026-08-25T08:17:27Z
Ricou31
591
419791
wikitext
text/x-wiki
{{=oc=}}
{{-etim-}}
Del {{etil|la|oc}} tardiu ''*serracŭla'', derivat del vèrb ''serare'' « barrar ».
{{-pron-}}
{{pron|saˈraʎo|oc}}
França (Bearn) : escotar « sarralha » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-sarralha.wav]]
{{-nom-|oc}}
{{Declinason|n|dialècte=lengadocian|sarralha|sarralhas|saˈraʎo|saˈraʎos}}
'''sarralha''' {{f}}
[[Imatge:L-Schloss-Brahma.png|thumb|right|200px|Gravadura vièlha d'una '''sarralha''']]
# Part metallica fixada a una pòrta que permet de la barrar en i metre una [[clau]].
#*''E un bèu jorn l'espessa pòrta siaguèt estrementida, la gròssa clau craïnèt dins la '''sarralha''', traguent un bruch espectaclós au fons d'aquel potz sens fin de silenci''.
#:([[w:Joan Frederic Brun|Joan Frederic Brun]], ''"L'anèl de la serpnassa"'')
{{-par-}}
*[[sarralhar]]
*[[sarralhariá]]
*[[sarralhejar]]
*[[sarralhièr]]
{{-rev-}}
{{(}}
* {{dev1}}: {{trad|de|Schloss}} {{m}}
* {{env1}}: {{trad|en|lock}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|pany}} {{m}}
* {{esv1}}: {{trad|es|cerradura}} {{f}}
{{-}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|serrure}} {{f}}
* {{itv1}}: {{trad|it|serratura}} {{f}}
* {{nlv1}}: {{trad|nl|slot}}
* {{ptv1}}: {{trad|pt|fechadura}} {{f}}
{{)}}
o17n8zzfosh5t4zpvl4c4prvs46ra1q
laucet
0
9457
419772
419494
2026-08-24T14:32:38Z
Ricou31
591
419772
wikitext
text/x-wiki
{{=oc=}}
{{-etim-}}
Del {{etil|la|oc|ilauces}}
{{-pron-}}
{{pron|lawˈset|oc}}
{{-sil-}}
'''lau | cet''' (2)
{{-nom-|oc}}
'''laucet''' {{m}}
[[Imatge:Lightning cloud to cloud (aka).jpg|thumb|300px|Laucet entre doas nívols]].
{{Declinason|n|dialècte=lengadocian|laucet|laucets|lawˈset|lawˈsets}}
# Descarga electrica que se produsís dins una [[nívol]] pendent un [[auratge]].
{{-var-}}
{{colomnas|nombre=3|
*[[eslauç]] ''(lemosin)''
*[[eslausiada]] ''(lemosin)''
*[[eslhausada]] ''(lemosin)''
*[[eslhauç]]
*[[eslhauçada]]
*[[eslhiuç]] ''(auvernhat)''
*[[eslhauç]] ''(lemosin)''
*[[esliuç]] ''(auvernhat)''
*[[esliuçada]] ''(auvernhat)''
*[[esluci]] ''(vivaro-alpin)''
*[[esluciada]] ''(lengadocian)'' ''(lemosin)'' ''(auvernhat)''
*[[glauç]]
*[[iglauç]]
*[[ilhauç]]
*[[lauç]]
*[[lauce]]
*[[laucec]]
*[[lhauç]]
*[[lhauç]]
*[[liauç]] ''(auvernhat)''
*[[liuç]]
*[[ulhauç]]
}}
{{-sin-|oc}}
{{colomnas|nombre=3|
*[[belec]]
*[[beleg]]
*[[eishombric]] ''(gascon)''
*[[esclaire]] ''(auvernhat)''
*[[esclairetada]] ''(auvernhat)''
*[[esclar]] ''(lemosin)''
*[[eslambrec]]
*[[eslambret]]
*[[eslampiada]] ''(lemosin)''
*[[esparnida]] ''(auvernhat)''
*[[halhada]] ''(gascon)''
*[[lambre]]
*[[lambrec]]
*[[lambret]]
*[[lamp]]
*[[lampig]]
*[[relampit]]
*[[lutz]]
}}
{{-revi-}}
{{(}}
* {{dev1}}: {{trad|de|Blitz}} {{m}}
* {{env1}}: {{trad|en|lightning}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|llampec}}
* {{esv1}}: {{trad|es|relámpago}}
* {{eov1}}:
* {{fiv1}}:
* {{frv1}}: {{trad|fr|éclair}}
{{-}}
* {{itv1}}: {{trad|it|baleno}}, {{trad|it|lampo}}
* {{nlv1}}: {{trad|nl|bliksem}}
* {{plv1}}:
* {{ptv1}}: {{trad|pt|relâmpago}}
* {{rov1}}: {{trad|ro|}}
* {{ruv1}}: {{trad|ru|молния}}
* {{ukv1}}: {{trad|uk|}}
{{)}}
1hheeij0zx8krwacbst32sak35opyuy
419773
419772
2026-08-24T14:32:59Z
Ricou31
591
419773
wikitext
text/x-wiki
{{=oc=}}
{{-etim-}}
Del {{etil|la|oc|ilauces}}
{{-pron-}}
{{pron|lawˈset|oc}}
{{-sil-}}
'''lau | cet''' (2)
{{-nom-|oc}}
'''laucet''' {{m}}
{{Declinason|n|dialècte=lengadocian|laucet|laucets|lawˈset|lawˈsets}}
[[Imatge:Lightning cloud to cloud (aka).jpg|thumb|300px|Laucet entre doas nívols]].
# Descarga electrica que se produsís dins una [[nívol]] pendent un [[auratge]].
{{-var-}}
{{colomnas|nombre=3|
*[[eslauç]] ''(lemosin)''
*[[eslausiada]] ''(lemosin)''
*[[eslhausada]] ''(lemosin)''
*[[eslhauç]]
*[[eslhauçada]]
*[[eslhiuç]] ''(auvernhat)''
*[[eslhauç]] ''(lemosin)''
*[[esliuç]] ''(auvernhat)''
*[[esliuçada]] ''(auvernhat)''
*[[esluci]] ''(vivaro-alpin)''
*[[esluciada]] ''(lengadocian)'' ''(lemosin)'' ''(auvernhat)''
*[[glauç]]
*[[iglauç]]
*[[ilhauç]]
*[[lauç]]
*[[lauce]]
*[[laucec]]
*[[lhauç]]
*[[lhauç]]
*[[liauç]] ''(auvernhat)''
*[[liuç]]
*[[ulhauç]]
}}
{{-sin-|oc}}
{{colomnas|nombre=3|
*[[belec]]
*[[beleg]]
*[[eishombric]] ''(gascon)''
*[[esclaire]] ''(auvernhat)''
*[[esclairetada]] ''(auvernhat)''
*[[esclar]] ''(lemosin)''
*[[eslambrec]]
*[[eslambret]]
*[[eslampiada]] ''(lemosin)''
*[[esparnida]] ''(auvernhat)''
*[[halhada]] ''(gascon)''
*[[lambre]]
*[[lambrec]]
*[[lambret]]
*[[lamp]]
*[[lampig]]
*[[relampit]]
*[[lutz]]
}}
{{-revi-}}
{{(}}
* {{dev1}}: {{trad|de|Blitz}} {{m}}
* {{env1}}: {{trad|en|lightning}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|llampec}}
* {{esv1}}: {{trad|es|relámpago}}
* {{eov1}}:
* {{fiv1}}:
* {{frv1}}: {{trad|fr|éclair}}
{{-}}
* {{itv1}}: {{trad|it|baleno}}, {{trad|it|lampo}}
* {{nlv1}}: {{trad|nl|bliksem}}
* {{plv1}}:
* {{ptv1}}: {{trad|pt|relâmpago}}
* {{rov1}}: {{trad|ro|}}
* {{ruv1}}: {{trad|ru|молния}}
* {{ukv1}}: {{trad|uk|}}
{{)}}
ry06h6zpbgo6ni4mjlylspqesrmgu8x
liuç
0
9931
419771
419489
2026-08-24T14:30:00Z
Ricou31
591
419771
wikitext
text/x-wiki
{{=oc=}}
{{-etim-}}
Del {{etil|la|oc|ilauces}}
{{-pron-}}
:{{pron|ˈliws|oc}}
:Lengadocian : escotar « liuç » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-liuç.wav]]
{{-sil-}}
''' liuç'''
{{-nom-|oc}}
{{Declinason|n|dialècte=lengadocian|liuç|liuces|liws|ˈliwses}}
'''liuç''' {{m}}
[[Imatge:Lightning cloud to cloud (aka).jpg|thumb|300px|Un '''liuç''' entre doas nívols.]]
# Descarga electrica que se produsís dins una [[nívol]] pendent un [[auratge]].
#:''Una ventada se levèt, un '''liuç''', un còp de tròn, e de pluèja !'' - Contes dels Balssàs, Joan Bodon.
{{-drv-|oc}}
*[[liuçar]]
{{-var-}}
{{colomnas|nombre=3|
*[[eslauç]] ''(lemosin)''
*[[eslausiada]] ''(lemosin)''
*[[eslhausada]] ''(lemosin)''
*[[eslhauç]] ''(lengadocian)'' ''(lemosin)''
*[[eslhauçada]]
*[[eslhiuç]] ''(auvernhat)''
*[[esliuç]] (''auvernhat'')
*[[esliuçada]] (''auvernhat'')
*[[esluci]] ''(vivaro-alpin)''
*[[esluciada]] ''(lengadocian)'' ''(lemosin)'' ''(auvernhat)''
*[[glauç]]
*[[iglauç]]
*[[ilhauç]]
*[[lauç]]
*[[lauce]]
*[[laucec]]
*[[laucet]]
*[[lhauç]]
*[[lhauç]]
*[[liauç]] ''(auvernhat)''
*[[ulhauç]]
}}
{{-sin-}}
{{colomnas|nombre=3|
*[[belec]]
*[[beleg]]
*[[eishombric]] ''(gascon)''
*[[esclaire]] ''(auvernhat)''
*[[esclairetada]] ''(auvernhat)''
*[[esclar]] ''(lemosin)''
*[[eslambrec]]
*[[eslambret]]
*[[eslampiada]] ''(lemosin)''
*[[esparnida]] ''(auvernhat)''
*[[halhada]] ''(gascon)''
*[[lambre]]
*[[lambrec]]
*[[lambret]]
*[[lamp]]
*[[lampig]]
*[[relampit]]
*[[lutz]]
}}
{{-rev-}}
{{(}}
* {{dev1}}: {{trad|de|Blitz}} {{m}}
* {{env1}}: {{trad|en|lightning}}
* {{bev1}}: {{trad|be|бліскавіца}} {{f}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|llampec}} {{m}}
* {{esv1}}: {{trad|es|relámpago}} {{m}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|éclair}} {{m}}
{{-}}
* {{itv1}}: {{trad|it|baleno}} {{m}}, {{trad|it|lampo}} {{m}}
* {{nlv1}}: {{trad|nl|bliksem}}
* {{ptv1}}: {{trad|pt|relâmpago}}
* {{ruv1}}: {{trad|ru|молния}} {{f}}
* {{ukv1}}: {{trad|uk|блискавка}} {{f}}
{{)}}
{{-ref-}}
* Lo Congrès permanent de la lenga occitana, Multidiccionari occitan en linha [https://web.archive.org/web/20210209035943/https://www.locongres.org/fr?option=com_dicodoc&view=search&Itemid=101&type=fr-oc&q=%C3%A9clair&task=search&submit_fr=search&slang=lang_fr&Itemid=168]
* BaTelÒc : Basa Textuala per la lenga d'Òc [http://redac.univ-tlse2.fr/bateloc/index.jsp]
[[Categoria:Lexic en occitan de la meteorologia]]
ijqdveolevohzw0ln45r8idjjfqd27d
estalvi
0
12349
419799
396818
2026-08-25T10:11:29Z
Ricou31
591
419799
wikitext
text/x-wiki
{{=oc=}}
{{-etim-}}
D'origina pas segura, benlèu d'un bas {{etil|la|oc|*estalbeāre}} derivat del {{etil|eu|oc|mot=estalbe|sens=[[proteccion]] ; luòc cobèrt}}.
{{-pron-}}
:lengadocian {{pron|esˈtalβi|oc}}
: escotar « estalvi » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-estalvi.wav]]
{{-sil-}}
{{Sillabas|es|tal|vi}}
{{-nom-|oc}}
{{Declinason|n|dialècte=lengadocian|estalvi|estalvis|esˈtalβi|esˈtalβis}}
'''estalvi''' {{m}}
# [[argent#oc|Argent]], [[temps]], [[pena]] qu'es [[estalviar#oc|estalviat]].
{{-drv-}}
*[[caissa d'Estalvi]]
*[[estalviar]]
*[[estalviaire]]
{{-var-}}
*[[estauvi]] ''(gascon)''
{{-revi-}}
{{Reviradas||
{{colomnas|nombre=2|
* {{dev1}}: {{trad|de|Ersparnis}}
* {{env1}}: {{trad|en|saving}}
* {{euv1}}: {{trad|eu|}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|estalvi}}
* {{esv1}}: {{trad|es|ahorro}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|économie}} {{f}}, {{trad|fr|épargne}}
* {{itv1}}: {{trad|it|risparmio}}
* {{hsbv1}}: {{trad|hsb|lutowanka}} {{f}}, {{trad|hsb|nalutowanka}}
* {{ptv1}}: {{trad|pt|poupança}}, {{trad|pt|economia}}
{{)}}
{{=ca=}}
{{-etim-}}
D'origina pas segura, benlèu d'un bas {{etil|la|oc|*estalbeāre}} derivat del {{etil|eu|oc|mot=estalbe|sens=[[proteccion]] ; luòc cobèrt}}.
{{-pron-}}
:Oriental: central {{pron|əsˈtaɫβi|ca}}, balear {{pron|əsˈtaɫvi|ca}}
:Occidental: nord-occidental {{pron|esˈtaɫβi|ca}}, valencian {{pron|esˈtaɫvi|ca}}, {{pron|esˈtaɫβi|ca}}
{{-sil-}}
{{Sillabas|es|tal|vi}}
{{-adj-|ca}}
{{Declinason|adj|estalvi|estàlvia|estalvis|estàlvias}}
'''estalvi'''
# [[escap|Escap]], [[salve]]
{{-nom-|ca}}
'''estalvi''' {{m}}
# {{trad|oc|estalvi}}
roxaulrde5jyy4cc9hs9j9koel2fb0t
419800
419799
2026-08-25T10:12:08Z
Ricou31
591
419800
wikitext
text/x-wiki
{{=oc=}}
{{-etim-}}
D'origina pas segura, benlèu d'un bas {{etil|la|oc|*estalbeāre}} derivat del {{etil|eu|oc|mot=estalbe|sens=[[proteccion]] ; luòc cobèrt}}.
{{-pron-}}
:lengadocian {{pron|esˈtalβi|oc}}
: escotar « estalvi » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-estalvi.wav]]
{{-sil-}}
{{Sillabas|es|tal|vi}}
{{-nom-|oc}}
{{Declinason|n|dialècte=lengadocian|estalvi|estalvis|esˈtalβi|esˈtalβis}}
'''estalvi''' {{m}}
# [[argent#oc|Argent]], [[temps]], [[pena]] qu'es [[estalviar#oc|estalviat]].
{{-drv-}}
*[[caissa d'Estalvi]]
*[[estalviar]]
*[[estalviaire]]
{{-var-}}
*[[estauvi]] ''(gascon)''
{{-revi-}}
{{Reviradas||
{{colomnas|nombre=2|
* {{dev1}}: {{trad|de|Ersparnis}}
* {{env1}}: {{trad|en|saving}}
* {{euv1}}: {{trad|eu|}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|estalvi}}
* {{esv1}}: {{trad|es|ahorro}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|économie}} {{f}}, {{trad|fr|épargne}}
* {{itv1}}: {{trad|it|risparmio}}
* {{hsbv1}}: {{trad|hsb|lutowanka}} {{f}}, {{trad|hsb|nalutowanka}}
* {{ptv1}}: {{trad|pt|poupança}}, {{trad|pt|economia}}
}}}}
{{=ca=}}
{{-etim-}}
D'origina pas segura, benlèu d'un bas {{etil|la|oc|*estalbeāre}} derivat del {{etil|eu|oc|mot=estalbe|sens=[[proteccion]] ; luòc cobèrt}}.
{{-pron-}}
:Oriental: central {{pron|əsˈtaɫβi|ca}}, balear {{pron|əsˈtaɫvi|ca}}
:Occidental: nord-occidental {{pron|esˈtaɫβi|ca}}, valencian {{pron|esˈtaɫvi|ca}}, {{pron|esˈtaɫβi|ca}}
{{-sil-}}
{{Sillabas|es|tal|vi}}
{{-adj-|ca}}
{{Declinason|adj|estalvi|estàlvia|estalvis|estàlvias}}
'''estalvi'''
# [[escap|Escap]], [[salve]]
{{-nom-|ca}}
'''estalvi''' {{m}}
# {{trad|oc|estalvi}}
99go9oynvhz4j31c1wy8q4s65tol1qz
recapte
0
15939
419801
313078
2026-08-25T10:22:58Z
Ricou31
591
419801
wikitext
text/x-wiki
{{=oc=}}
{{-etim-}}
:De [[recaptar]]
{{-pron-}}
:lengadocian {{pron|reˈkatte|oc}}
:gascon {{pron|reˈkapte|oc}}
:provençau {{pron|ʀeˈkapte|oc}}
:França (Bearn) : escotar « recapte » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-recapte.wav]]
{{-nom-|oc}}
{{Declinason|n|dialècte=lengadocian|{{pn}}|{{pn}}s|reˈkatte|reˈkattes}}
'''recapte''' {{m}}
# Abric, refugi: [[recaptador]], [[recès]], [[cambron]].
# Trabalh que consistís a metre en [[òrdre]] e [[netejar]] un ostal: [[recaptason]].
#Çò recaptat.
##[[provision|Provision]] per manjar.
### ''(per extension)'' [[sèrva|Sèrva]] de manjar: [[celièr]], [[tinal]].
## Manjar pres dins la natura: [[picnic]], [[rechauchon]].
### ''(per extension)'' Sortida per majar pel camp.
## Çò recaptat per l’utilizar mai tard: [[estalvi]].
##''(drech)'' Acte de la persona que [[recaptar|recapta]] e [[amagar|amaga]] l’objècte d’un delicte o d’un crime: [[recelament]], [[recaptason]].
{{-revi-}}
{{Reviradas|recès|
{{colomnas|nombre=2|
* {{dev1}}: {{trad|de|Zufluchtsort}}, {{trad|de|Unterschlupf}}
* {{env1}}: {{trad|en|shelter}}, {{trad|en|refuge}}, {{trad|en|haven}}
* {{euv1}}: {{trad|eu|}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|refugi}}
* {{esv1}}: {{trad|es|refugio}}, {{trad|es|abrigo}}, {{trad|es|}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|abri}}, {{trad|fr|refuge}}
* {{itv1}}: {{trad|it|rifugio}}
* {{ptv1}}: {{trad|pt|abrigo}}, {{trad|pt|refúgio}}
}}}}
{{Reviradas|trabalh de lar|
{{colomnas|nombre=2|
* {{dev1}}: {{trad|de|Hausarbeit}}, {{trad|de|Wohnungsreinigung}}
* {{env1}}: {{trad|en|housework}}, {{trad|en|cleaning}}
* {{euv1}}: {{trad|eu|}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|neteja}}, {{trad|ca|tasques de la llar}}
* {{esv1}}: {{trad|es|limpieza}}, {{trad|es|quehaceres domésticos}}, {{trad|es|tareas domésticas}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|ménage}}, {{trad|fr|rangement}}
* {{itv1}}: {{trad|it|pulizie}}
* {{ptv1}}: {{trad|pt|limpeza}}
}}}}
{{Reviradas|provision|
{{colomnas|nombre=2
* {{dev1}}: {{trad|de|Vorrat}}, {{trad|de|Proviant}}
* {{env1}}: {{trad|en|provision}}
* {{euv1}}: {{trad|eu|}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|provisió}}
* {{esv1}}: {{trad|es|provisión}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|provision}}
* {{ptv1}}: {{trad|it|provvista}}
* {{ptv1}}: {{trad|pt|provisão}}
* {{rov1}}: {{trad|ro|provizie}}
}}}}
{{Reviradas|picnic|
{{colomnas|nombre=2
* {{dev1}}: {{trad|de|Picknick}}
* {{env1}}: {{trad|en|picnic}}
* {{euv1}}: {{trad|eu|}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|pícnic}}
* {{esv1}}: {{trad|es|pícnic}}, {{trad|es|picnic}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|picnic}}, {{trad|fr|pique-nique}}
* {{ptv1}}: {{trad|it|picnic}}
* {{ptv1}}: {{trad|pt|piquenique}}
}}}}
{{Reviradas|estalvi|
{{colomnas|nombre=2|
* {{dev1}}: {{trad|de|Ersparnis}}
* {{env1}}: {{trad|en|saving}}
* {{euv1}}: {{trad|eu|}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|estalvi}}
* {{esv1}}: {{trad|es|ahorro}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|économie}} {{f}}, {{trad|fr|épargne}}
* {{itv1}}: {{trad|it|risparmio}}
* {{hsbv1}}: {{trad|hsb|lutowanka}} {{f}}, {{trad|hsb|nalutowanka}}
* {{ptv1}}: {{trad|pt|poupança}}, {{trad|pt|economia}}
}}}}
{{Reviradas|amagar l’objècte d’un delicte|
{{colomnas|nombre=2|
* {{dev1}}: {{trad|de|Hehlerei}}
* {{env1}}: {{trad|en|receiving stolen property}}
* {{euv1}}: {{trad|eu|}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|receptació}}
* {{esv1}}: {{trad|es|receptación}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|recel}}
* {{itv1}}: {{trad|it|ricettazione}}
* {{ptv1}}: {{trad|pt|receptação}}
}}}}
{{-flex-verb-|oc}}
'''recapte'''
# ''primièra persona del singular del present del subjonctiu de'' [[recaptar]].
# ''tresena persona del singular del present del subjonctiu de'' [[recaptar]].
[[ca:recapte]]
[[fr:recapte]]
62wxf60fmzggfqjo4jt1vmifxixhodb
419802
419801
2026-08-25T10:40:07Z
Ricou31
591
419802
wikitext
text/x-wiki
{{=oc=}}
{{-etim-}}
:De [[recaptar]]
{{-pron-}}
:lengadocian {{pron|reˈkatte|oc}}
:gascon {{pron|reˈkapte|oc}}
:provençau {{pron|ʀeˈkapte|oc}}
:França (Bearn) : escotar « recapte » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-recapte.wav]]
{{-nom-|oc}}
{{Declinason|n|dialècte=lengadocian|{{pn}}|{{pn}}s|reˈkatte|reˈkattes}}
'''recapte''' {{m}}
# Abric, refugi: [[recaptador]], [[recès]], [[cambron]].
##*''Lo comte d'Augeron s'acaminèt alara cap a Lunac, ont lo senhor aviá dubèrt lo castèl a de fugitius, siá en cèrca d'un '''recapte''', siá, coma l'Artemon de Mejanet, encara desiroses de batalhejar.'' Los crocants de Roergue, ''(Ferran Delèris), 2000
# Trabalh que consistís a metre en [[òrdre]] e [[netejar]] un ostal: [[recaptason]].
#*''La femna tornava dau trabalh e repotegava que la taula èra pas mesa, ni lo '''recapte''' prest, ni mai las crompas fachas.'' Als baugs'', (Jaume Landièr), 2008
#Çò recaptat.
##[[provision|Provision]] per manjar.
### ''(per extension)'' [[sèrva|Sèrva]] de manjar: [[celièr]], [[tinal]].
## Manjar pres dins la natura: [[picnic]], [[rechauchon]].
### ''(per extension)'' Sortida per majar pel camp.
## Çò recaptat per l’utilizar mai tard: [[estalvi]].
##''(drech)'' Acte de la persona que [[recaptar|recapta]] e [[amagar|amaga]] l’objècte d’un delicte o d’un crime: [[recelament]], [[recaptason]].
{{-revi-}}
{{Reviradas|recès|
{{colomnas|nombre=2|
* {{dev1}}: {{trad|de|Zufluchtsort}}, {{trad|de|Unterschlupf}}
* {{env1}}: {{trad|en|shelter}}, {{trad|en|refuge}}, {{trad|en|haven}}
* {{euv1}}: {{trad|eu|}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|refugi}}
* {{esv1}}: {{trad|es|refugio}}, {{trad|es|abrigo}}, {{trad|es|}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|abri}}, {{trad|fr|refuge}}
* {{itv1}}: {{trad|it|rifugio}}
* {{ptv1}}: {{trad|pt|abrigo}}, {{trad|pt|refúgio}}
}}}}
{{Reviradas|trabalh de lar|
{{colomnas|nombre=2|
* {{dev1}}: {{trad|de|Hausarbeit}}, {{trad|de|Wohnungsreinigung}}
* {{env1}}: {{trad|en|housework}}, {{trad|en|cleaning}}
* {{euv1}}: {{trad|eu|}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|neteja}}, {{trad|ca|tasques de la llar}}
* {{esv1}}: {{trad|es|limpieza}}, {{trad|es|quehaceres domésticos}}, {{trad|es|tareas domésticas}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|ménage}}, {{trad|fr|rangement}}
* {{itv1}}: {{trad|it|pulizie}}
* {{ptv1}}: {{trad|pt|limpeza}}
}}}}
{{Reviradas|provision|
{{colomnas|nombre=2
* {{dev1}}: {{trad|de|Vorrat}}, {{trad|de|Proviant}}
* {{env1}}: {{trad|en|provision}}
* {{euv1}}: {{trad|eu|}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|provisió}}
* {{esv1}}: {{trad|es|provisión}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|provision}}
* {{ptv1}}: {{trad|it|provvista}}
* {{ptv1}}: {{trad|pt|provisão}}
* {{rov1}}: {{trad|ro|provizie}}
}}}}
{{Reviradas|picnic|
{{colomnas|nombre=2
* {{dev1}}: {{trad|de|Picknick}}
* {{env1}}: {{trad|en|picnic}}
* {{euv1}}: {{trad|eu|}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|pícnic}}
* {{esv1}}: {{trad|es|pícnic}}, {{trad|es|picnic}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|picnic}}, {{trad|fr|pique-nique}}
* {{ptv1}}: {{trad|it|picnic}}
* {{ptv1}}: {{trad|pt|piquenique}}
}}}}
{{Reviradas|estalvi|
{{colomnas|nombre=2|
* {{dev1}}: {{trad|de|Ersparnis}}
* {{env1}}: {{trad|en|saving}}
* {{euv1}}: {{trad|eu|}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|estalvi}}
* {{esv1}}: {{trad|es|ahorro}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|économie}} {{f}}, {{trad|fr|épargne}}
* {{itv1}}: {{trad|it|risparmio}}
* {{hsbv1}}: {{trad|hsb|lutowanka}} {{f}}, {{trad|hsb|nalutowanka}}
* {{ptv1}}: {{trad|pt|poupança}}, {{trad|pt|economia}}
}}}}
{{Reviradas|amagar l’objècte d’un delicte|
{{colomnas|nombre=2|
* {{dev1}}: {{trad|de|Hehlerei}}
* {{env1}}: {{trad|en|receiving stolen property}}
* {{euv1}}: {{trad|eu|}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|receptació}}
* {{esv1}}: {{trad|es|receptación}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|recel}}
* {{itv1}}: {{trad|it|ricettazione}}
* {{ptv1}}: {{trad|pt|receptação}}
}}}}
{{-flex-verb-|oc}}
'''recapte'''
# ''primièra persona del singular del present del subjonctiu de'' [[recaptar]].
# ''tresena persona del singular del present del subjonctiu de'' [[recaptar]].
[[ca:recapte]]
[[fr:recapte]]
3vko5mf50u3lii395s7yspttq3ko0av
lusir
0
17083
419765
419750
2026-08-24T14:00:45Z
Ricou31
591
419765
wikitext
text/x-wiki
{{=oc=}}
{{-etim-}}
Del {{etil|la|oc|lucere}}
{{-pron-}}
:{{pron|lyˈzi|oc}}
:Bearn : escotar « lusir » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-lusir.wav]]
{{-sil-}}
{{Sillabas|lu|sir}}
{{-vèrb-|oc}}
'''lusir'''
# [[brilhar|Brilhar]], lançar de [[rai]]s de [[lutz]].
#*''Dos fuòcs, aval encara, '''lusisson''' dins la nuèch. Las flamas bèlas s'enauçan dins lo cèl, coma gigantas candelas. ''Nomadas'', (Anne Regord), 2008
#''(Per analogia)'' [[rebatre|Rebatre]] la lutz, en parlant dels còrs [[aliscar|aliscats]].
#*''Los codols '''lusissian''', bronze picats de blanc, roges coma de tesses de topin, irange coma lo sable dau desèrt. ''Lo riu d'Adriana'', (Jaume Landièr), 2001
#''(figurat)'' Paréisser feblament dins la ment.
#*''Sabiái un pauc çò que '''lusissiá''' dins son agach. ''Las catas negras pòrtan bonaür'', (Joan Guèrs), 2001
{{-var-}}
*[[lúder]] ''(gascon)''
*[[ludir]] ''(gascon)''
*[[luire]] ''(vivaro-alpin)''
*[[lúser]] ''(provençal)'',, ''(gascon)'', ''(vivaro-alpin)''
{{-sin-}}
{{colomnas|nombre=3|
*[[abrandar]]
*[[arluguejar]] ''(gascon)''
*[[arluquejar]] ''(gascon)''
*[[arrelusir]] ''(gascon)''
*[[berbilhinar]]
*[[belujar]] ''(lemosin)''
*[[brandar]]
*[[brasejar]] ([[treslusir]] sens cremar, una brasa)
*[[brilhaudar]]
*[[calelhar]]
*[[clarejar]]
*[[esbeluguejar]] ''(gascon)''
*[[esbrilhar]]
*[[esbrilhaudar]]
*[[escandilhar]]
*[[esplendir]] ''(gascon)''
*[[estarlusir]] ''(auvernhat)''
*[[estelejar]]
*[[estinglar]] ''(gascon)''
*[[lugarnejar]] ''(gascon)''
*[[lugranejar]] ''(gascon)''
*[[lugrejar]]
*[[raginar]] ''(gascon)''
*[[raginejar]] ''(gascon)''
*[[raiar]] ''(lemosin)''
*[[rajar]] ''(lemosin)''
*[[resclairar]] ''(auvernhat)''
*[[resplendir]]
*[[ringlar]] ''(gascon)''
}}
{{-drv-}}
{{colomnas|nombre=3|
*[[arrelusir]] ''(gascon)''
*[[enlusernar]]
*[[enlusir]]
*[[entreluire]] ''(vivaro-alpin)''
*[[entrelúser]]
*[[entrelusida]]
*[[entrelusir]]
*[[entrelutz]]
*[[esluire]] ''(vivaro-alpin)''
*[[eslúser]] ''(vivaro-alpin)
*[[estarlusir]] ''(auvernhat)''
*[[lusent]]
*[[lusor]]
*[[reluire]] ''(vivaro-alpin)''
*[[relúser]] ''(vivaro-alpin)''
*[[relusir]]
*[[traslusir]] ''(lemosin)'' (>[[relusir]])
*[[treslúder]] ''(gascon)''
*[[treslusent]]
*[[treslusir]]
*[[treslutz]]
}}
{{-revi-}}
{{Reviradas||
* {{dev1}}: {{trad|de|leuchten}},{{trad|de|schimmern}}, {{trad|de|glimmen}}, {{trad|de|strahlen}}, {{trad|de|glänzen}}
* {{env1}}: {{trad|en|shine}}, {{trad|en|sparkle}}
* {{euv1}}: {{trad|eu|distira}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|lluir}}, {{trad|ca|brillar}}
{{-}}
* {{esv1}}: {{trad|es|brillar}}, {{trad|es|lucir}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|briller}}, {{trad|fr|luire}}
* {{itv1}}: {{trad|it|brillare}}, {{trad|it|lucere}}
* {{scnv1}}: {{trad|scn|brillari}}, {{trad|scn|lùciri}}
* {{ptv1}}: {{trad|pt|brilhar}}, {{trad|pt|luzir}}
}}
8vegof3d2xpu9niruf42ax0ma0epwlf
eslhauç
0
17178
419769
419492
2026-08-24T14:17:35Z
Ricou31
591
419769
wikitext
text/x-wiki
{{=oc=}}
{{-etim-}}
Del {{etil|la|oc|ilauces}}
{{-pron-}}
{{pron|ezˈʎaws|oc}}
{{-sil-}}
'''es | lhauç''' (2)
{{-nom-|oc}}
{{Declinason|n|dialècte=lengadocian|eslhauç|eslhauces|ezˈʎaws|ezˈʎawses}}
'''eslhauç''' {{m}}
[[Imatge:Lightning cloud to cloud (aka).jpg|thumb|300px|Un '''eslhauç''' entre doas nívols]].
# Descarga electrica que se produsís dins una [[nívol]] pendent un [[auratge]]. ""(lengadocian)'' ''(lemosin)''
{{-var-}}
{{colomnas|nombre=3|
*[[eslauç]] ''(lemosin)''
*[[eslausiada]] ''(lemosin)''
*[[eslhausada]] ''(lemosin)''
*[[eslhauçada]]
*[[eslhiuç]] ''(auvernhat)''
*[[esliuç]] ''(auvernhat)''
*[[esliuçada]] ''(auvernhat)''
*[[esluci]] ''(vivaro-alpin)''
*[[esluciada]] ''(lengadocian)'' ''(lemosin)'' ''(auvernhat)''
*[[ulhauç]]
*[[glauç]]
*[[iglauç]]
*[[ilhauç]]
*[[lauç]]
*[[lauce]]
*[[laucec]]
*[[laucet]]
*[[lhauç]]
*[[lhauç]]
*[[liauç]] ''(auvernhat)''
*[[liuç]]
*[[ulhauç]]
}}
{{-sin-}}
{{colomnas|nombre=3|
*[[belec]]
*[[beleg]]
*[[eishombric]] ''(gascon)''
*[[esclaire]] ''(auvernhat)''
*[[esclairetada]] ''(auvernhat)''
*[[esclar]] ''(lemosin)''
*[[eslambrec]]
*[[eslambret]]
*[[eslampiada]] ''(lemosin)''
*[[esparnida]] ''(auvernhat)''
*[[halhada]] ''(gascon)''
*[[lambre]]
*[[lambrec]]
*[[lambret]]
*[[lamp]]
*[[lampig]]
*[[relampit]]
*[[lutz]]
}}
{{-rev-}}
{{(}}
* {{dev1}}: {{trad|de|Blitz}} {{m}}
* {{env1}}: {{trad|en|lightning}}
* {{bev1}}: {{trad|be|бліскавіца}} {{f}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|llampec}} {{m}}
* {{esv1}}: {{trad|es|relámpago}} {{m}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|éclair}} {{m}}
{{-}}
* {{itv1}}: {{trad|it|baleno}} {{m}}, {{trad|it|lampo}} {{m}}
* {{nlv1}}: {{trad|nl|bliksem}}
* {{ptv1}}: {{trad|pt|relâmpago}}
* {{ruv1}}: {{trad|ru|молния}} {{f}}
* {{ukv1}}: {{trad|uk|блискавка}} {{f}}
{{)}}
[[Categoria:Lexic en occitan de la meteorologia]]
jk2b4ipy3931zm22glhpb5emmpjg3um
estela
0
20219
419783
419739
2026-08-24T17:51:38Z
Ricou31
591
419783
wikitext
text/x-wiki
{{veire|estela|estèla}}
{{=oc=}}
{{-etim-}}
:''(nom 1)'' Del {{etil|la|oc|mot=stella|sens=estela (astre)}}
:''(nom 2)'' Del {{etil|la|oc|mot=stela|sens=estela (monument)}} del {{etil|grc|oc|στήλη}}
{{-pron-}}
:lengadocian, gascon {{pron|esˈtelo̞|oc}}
:naut-lemosin {{pron|ejtɛ:lɔ|oc}}
:vivaroaupenc, nòrd de la Valaas Occitanas {{pron|eˈt͡sɛrə|oc}} <ref>''Ésse soun mèitre. Antologia di scritti occitani dell'Alta Valle di Susa'', de ''Renato Sibille''. [eʦɛrə] escrich "etzèr" per ''Angelo Masset'' d'Archamola</ref>
:Bearn : escotar « estela » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-estela.wav]]
{{-sil-}}
'''es | te | la'''
{{-nom-|oc|num=1}}
{{Declinason|n|estela|estelas|esˈtelo̞|esˈtelo̞s}}
[[Image:Merope.jpg|vinheta|D’'''estelas''']]
[[Image:Stella 10 Coccarda.png|vinheta|Una '''estela''' estilizada de cinc brancas]]
# Còrs [[celèst]] brilhant, o que brilhèt, de sa pròpria lutz.
# Forma geometrica compausada de mai d'una [[branca]]s.
# [[taca|Taca]] blanca sul front d'un caval o d'un buòu.
# [[rotonda|Rotonda]] en forma d'estela.
# ''(Sens figurat)'' La persona qu'irridia per son talent, sa notorietat.
{{-var-}}
* [[estèla]] ''(lengadocian), (provençau)''
* [[estiala]] ''(lemosin), (auvernhat)''
* [[estiara]] (vivaroaupenc), [[estiera]] (vivaroaupenc)
* [[stela]] (niçard)
{{-sin-}}
* [[estel]]
* [[lunon]] ''(lemosin)''
{{-drv-}}
{{colomnas|nombre=3|
* [[estelada]]
* [[estelam]] / [[estelum]]
* [[estelar]]
**[[estelejar]]
* [[estelat]]
* [[esteleta]]
* [[estelon]]
}}
{{-exp-}}
{{colomnas|nombre=3|
* [[èrba de las estelas]]
* [[estela binària]]
* [[estela blava]]
* [[estela de David]]
* [[estela de la bèla coa]]
* [[estela del matin]]
* [[estela del pastre]]
* [[estela del ser]]
* [[estela de mar]]
* [[estela de Nadal]]
* [[estela de neutrons]]
* [[estela fixa]]
* [[estela intergalactica]]
* [[estela jauna]]
* [[estela jova]]
* [[estela limpaira]]
* [[estela polara]]
* [[estela que tomba]]
* [[estela roja]]
* [[estela variabla]]
* [[estela dels sèt rais]]
* [[véser las estelas]]
}}
{{-rev-}}
{{(}}
* {{afv1}}: {{trad|af|ster}}
* {{sqv1}}: {{trad|sq|yll}}
* {{dev1}}: {{rev|de|Stern}} {{m}}
* {{env1}}: {{rev|en|star}}
* {{ang}}: {{rev|ang|steorra}}, {{rev|ang|tungol}}
* {{cav1}}: {{rev|ca|estel}} {{m}}, {{rev|ca|estrella}} {{f}}
* {{csv1}}: {{trad|cs|hvězda}}
* {{zhv1}}: {{rev|zh|星}}
* {{tuz}}: {{trad|tuz|ŋmããri}}
* {{dav1}}: {{rev-|da|stjerne}}
* {{elv1}}: {{rev|el|άστρο}}, {{rev|el|αστέρι}}
* {{esv1}}: {{rev|es|estrella}} {{f}}
* {{eov1}}: {{rev-|eo|stelo}}
* {{fiv1}}: {{rev|fi|tähti}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|étoile}} {{f}}
* {{furv1}}: {{rev|fur|stele}} {{f}}
* {{fyv1}}: {{rev-|fy|stjer}}
* {{fov1}}: {{rev|fo|stjørna}}
* {{hiv1}}: {{rev-|hi|तारा}}
* {{hev1}}: {{rev|he|כוכב|כּוכָב}} {{m}} (kochav)
* {{rw}}: {{rev|rw|yenyeli}} (inyenyeli)
* {{kuv1}}: {{rev|ku|stêr}} {{f}}
* {{itv1}}: {{rev|it|stella}} {{f}}
* {{jav1}}: {{rev|ja|星}}
{{-}}
* {{lldv1}}: {{trad|lld|stëra}} {{f}}, {{trad|lld|stëila}} {{f}}
* {{lav1}}: {{trad|la|aster}}, {{trad|la|astrum}}, {{trad|la|sidus}}, {{trad|la|stella}}
* {{ltv1}}: {{trad|lt|žvaigždė}} {{f}}
* {{mrv1}}: {{trad-|mr|तारा}}
* {{yua}}: {{trad-|yua|ek’}}
* {{hsbv1}}: {{trad|hsb|hwězda}} {{f}}
* {{nov1}}: {{trad|no|stjerne}}
* {{nlv1}}: {{trad|nl|ster}}
* {{huv1}}: {{rev|hu|csillag}}
* {{osv1}}: {{trad-|os|стъалы}} (st'aly)
* {{ur}}: {{trad|ur|تارا}}
* {{papv1}}: {{trad|pap|strea}}, {{trad|pap|streya}}
* {{pwa}}: {{trad|pwa|nou̧}}
* {{fav1}}: {{trad|fa|ستاره}}
* {{plv1}}: {{trad|pl|gwiazda}}
* {{ptv1}}: {{trad|pt|estrela}} {{f}}, {{trad|pt|astro}}, {{trad|pt|estrelho}}
* {{rov1}}: {{trad|ro|stea}}
* {{rom}}: {{trad-|rom|çerhên}}
* {{scv1}}: {{trad|sc|isteddu}}
* {{srn}}: {{trad|srn|stari}}
* {{svv1}}: {{trad|sv|stjärna}}
* {{tgv1}}: {{trad|tg|ситора}} (sitora)
* {{tlv1}}: {{trad|tl|bituin}}, {{trad|tl|talà}}
* {{teleut}}: {{trad|teleut|јылдыс}}
{{)}}
{{-nom-|oc|num=2}}
{{Declinason|n|estela|estelas|esˈtelo̞|esˈtelo̞s}}
[[Image:Cemetery in la Couvertoirade (1).jpg|vinheta|Una '''estela''' discoïdala al cementari de La Cobertoirada]]
'''estela''' {{f}}
# ''(Arquitectura, Funerari)'' Monument [[monolit]] en forma de [[fust]] o de [[colomna]], d’[[obelisc]], una lausa quilhada e escultada o pencha, que serví mai sovent per marcar lo luòc d’un [[sepultura]].
{{-sin-}}
*[[pèira levada]]
*[[pèira quilhada]]
{{-rev-}}
{{(}}
* {{dev1}}: {{trad|de|Stele}}
* {{env1}}: {{trad|en|stele}}
* {{euv1}}: {{trad|eu|}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|estela}}
{{-}}
* {{esv1}}: {{trad|es|estela}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|stèle}}
* {{itv1}}: {{trad|it|stele}}
* {{ptv1}}: {{trad|pt|estela}}
{{)}}
{{-flex-verb-}}
'''estela'''
# ''tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[estelar]]
# ''segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[estelar]]
{{=ca=}}
{{-etim-}}
:Del {{etil|la|ca|mot=stela|sens=estela (monument)}}
{{-pron-}}
: Oriental: {{pron|əsˈtɛɫə|ca}}
: Occidental: nord-occidental {{pron|esˈtɛɫa|ca}}, valencian {{pron|esˈtɛɫa|ca}}, {{pron|esˈtɛɫɛ|ca}}
{{-sil-}}
'''es | te | la'''
{{-nom-|ca}}
{{Declinason|n|estela|esteles}}
# ''(Arquitectura, Funerari)'' {{trad|ca|estela}}
{{=es=}}
{{-etim-}}
:Del {{etil|la|es|mot=stela|sens=estela (monument)}}
{{-pron-}}
: {{pron|esˈt̪ela|ca}}
{{-sil-}}
'''es | te | la'''
{{-nom-|es}}
{{Declinason|n|estela|estelas|esˈt̪ela|esˈt̪elas}}
# ''(Arquitectura, Funerari)'' {{trad|ca|estela}}
{{=pt=}}
{{-etim-}}
:Del {{etil|la|pt|mot=stela|sens=estela (monument)}}
{{-pron-}}
:Portugal {{pron|iʃˈtɛlɐ|pt}}
:Brasil {{pron|iʃˈtɛlɐ|pt}}, {{pron|iʃˈtɛlə|pt}}
{{-sil-}}
'''es | te | la'''
{{-nom-|pt}}
{{Declinason|n|estela|estelas}}
# ''(Arquitectura, Funerari)'' {{trad|ca|estela}}
{{(}}
{{)}}
{{-ref-}}
8dg3weqvzwrmiao16myuceqvwt3zcf2
419784
419783
2026-08-24T17:54:21Z
Ricou31
591
419784
wikitext
text/x-wiki
{{veire|estela|estèla}}
{{=oc=}}
{{-etim-}}
:''(nom 1)'' Del {{etil|la|oc|mot=stella|sens=estela (astre)}}
:''(nom 2)'' Del {{etil|la|oc|mot=stela|sens=estela (monument)}} del {{etil|grc|oc|στήλη}}
{{-pron-}}
:lengadocian, gascon {{pron|esˈtelo̞|oc}}
:naut-lemosin {{pron|ejtɛ:lɔ|oc}}
:vivaroaupenc, nòrd de la Valaas Occitanas {{pron|eˈt͡sɛrə|oc}} <ref>''Ésse soun mèitre. Antologia di scritti occitani dell'Alta Valle di Susa'', de ''Renato Sibille''. [eʦɛrə] escrich "etzèr" per ''Angelo Masset'' d'Archamola</ref>
:Bearn : escotar « estela » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-estela.wav]]
{{-sil-}}
'''es | te | la'''
{{-nom-|oc|num=1}}
'''estela''' {{f}}
{{Declinason|n|estela|estelas|esˈtelo̞|esˈtelo̞s}}
[[Image:Merope.jpg|vinheta|D’'''estelas''']]
[[Image:Stella 10 Coccarda.png|vinheta|Una '''estela''' estilizada de cinc brancas]]
# Còrs [[celèst]] brilhant, o que brilhèt, de sa pròpria lutz.
# Forma geometrica compausada de mai d'una [[branca]]s.
# [[taca|Taca]] blanca sul front d'un caval o d'un buòu.
# [[rotonda|Rotonda]] en forma d'estela.
# ''(Sens figurat)'' La persona qu'irridia per son talent, sa notorietat.
{{-var-}}
* [[estèla]] ''(lengadocian), (provençau)''
* [[estiala]] ''(lemosin), (auvernhat)''
* [[estiara]] (vivaroaupenc), [[estiera]] (vivaroaupenc)
* [[stela]] (niçard)
{{-sin-}}
* [[estel]]
* [[lunon]] ''(lemosin)''
{{-drv-}}
{{colomnas|nombre=3|
* [[estelada]]
* [[estelam]] / [[estelum]]
* [[estelar]]
**[[estelejar]]
* [[estelat]]
* [[esteleta]]
* [[estelon]]
}}
{{-exp-}}
{{colomnas|nombre=3|
* [[èrba de las estelas]]
* [[estela binària]]
* [[estela blava]]
* [[estela de David]]
* [[estela de la bèla coa]]
* [[estela del matin]]
* [[estela del pastre]]
* [[estela del ser]]
* [[estela de mar]]
* [[estela de Nadal]]
* [[estela de neutrons]]
* [[estela fixa]]
* [[estela intergalactica]]
* [[estela jauna]]
* [[estela jova]]
* [[estela limpaira]]
* [[estela polara]]
* [[estela que tomba]]
* [[estela roja]]
* [[estela variabla]]
* [[estela dels sèt rais]]
* [[véser las estelas]]
}}
{{-rev-}}
{{(}}
* {{afv1}}: {{trad|af|ster}}
* {{sqv1}}: {{trad|sq|yll}}
* {{dev1}}: {{rev|de|Stern}} {{m}}
* {{env1}}: {{rev|en|star}}
* {{ang}}: {{rev|ang|steorra}}, {{rev|ang|tungol}}
* {{cav1}}: {{rev|ca|estel}} {{m}}, {{rev|ca|estrella}} {{f}}
* {{csv1}}: {{trad|cs|hvězda}}
* {{zhv1}}: {{rev|zh|星}}
* {{tuz}}: {{trad|tuz|ŋmããri}}
* {{dav1}}: {{rev-|da|stjerne}}
* {{elv1}}: {{rev|el|άστρο}}, {{rev|el|αστέρι}}
* {{esv1}}: {{rev|es|estrella}} {{f}}
* {{eov1}}: {{rev-|eo|stelo}}
* {{fiv1}}: {{rev|fi|tähti}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|étoile}} {{f}}
* {{furv1}}: {{rev|fur|stele}} {{f}}
* {{fyv1}}: {{rev-|fy|stjer}}
* {{fov1}}: {{rev|fo|stjørna}}
* {{hiv1}}: {{rev-|hi|तारा}}
* {{hev1}}: {{rev|he|כוכב|כּוכָב}} {{m}} (kochav)
* {{rw}}: {{rev|rw|yenyeli}} (inyenyeli)
* {{kuv1}}: {{rev|ku|stêr}} {{f}}
* {{itv1}}: {{rev|it|stella}} {{f}}
* {{jav1}}: {{rev|ja|星}}
{{-}}
* {{lldv1}}: {{trad|lld|stëra}} {{f}}, {{trad|lld|stëila}} {{f}}
* {{lav1}}: {{trad|la|aster}}, {{trad|la|astrum}}, {{trad|la|sidus}}, {{trad|la|stella}}
* {{ltv1}}: {{trad|lt|žvaigždė}} {{f}}
* {{mrv1}}: {{trad-|mr|तारा}}
* {{yua}}: {{trad-|yua|ek’}}
* {{hsbv1}}: {{trad|hsb|hwězda}} {{f}}
* {{nov1}}: {{trad|no|stjerne}}
* {{nlv1}}: {{trad|nl|ster}}
* {{huv1}}: {{rev|hu|csillag}}
* {{osv1}}: {{trad-|os|стъалы}} (st'aly)
* {{ur}}: {{trad|ur|تارا}}
* {{papv1}}: {{trad|pap|strea}}, {{trad|pap|streya}}
* {{pwa}}: {{trad|pwa|nou̧}}
* {{fav1}}: {{trad|fa|ستاره}}
* {{plv1}}: {{trad|pl|gwiazda}}
* {{ptv1}}: {{trad|pt|estrela}} {{f}}, {{trad|pt|astro}}, {{trad|pt|estrelho}}
* {{rov1}}: {{trad|ro|stea}}
* {{rom}}: {{trad-|rom|çerhên}}
* {{scv1}}: {{trad|sc|isteddu}}
* {{srn}}: {{trad|srn|stari}}
* {{svv1}}: {{trad|sv|stjärna}}
* {{tgv1}}: {{trad|tg|ситора}} (sitora)
* {{tlv1}}: {{trad|tl|bituin}}, {{trad|tl|talà}}
* {{teleut}}: {{trad|teleut|јылдыс}}
{{)}}
{{-nom-|oc|num=2}}
{{Declinason|n|estela|estelas|esˈtelo̞|esˈtelo̞s}}
[[Image:Cemetery in la Couvertoirade (1).jpg|vinheta|Una '''estela''' discoïdala al cementari de La Cobertoirada]]
'''estela''' {{f}}
# ''(Arquitectura, Funerari)'' Monument [[monolit]] en forma de [[fust]] o de [[colomna]], d’[[obelisc]], una lausa quilhada e escultada o pencha, que serví mai sovent per marcar lo luòc d’un [[sepultura]].
{{-sin-}}
*[[pèira levada]]
*[[pèira quilhada]]
{{-rev-}}
{{(}}
* {{dev1}}: {{trad|de|Stele}}
* {{env1}}: {{trad|en|stele}}
* {{euv1}}: {{trad|eu|}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|estela}}
{{-}}
* {{esv1}}: {{trad|es|estela}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|stèle}}
* {{itv1}}: {{trad|it|stele}}
* {{ptv1}}: {{trad|pt|estela}}
{{)}}
{{-flex-verb-}}
'''estela'''
# ''tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[estelar]]
# ''segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[estelar]]
{{=ca=}}
{{-etim-}}
:Del {{etil|la|ca|mot=stela|sens=estela (monument)}}
{{-pron-}}
: Oriental: {{pron|əsˈtɛɫə|ca}}
: Occidental: nord-occidental {{pron|esˈtɛɫa|ca}}, valencian {{pron|esˈtɛɫa|ca}}, {{pron|esˈtɛɫɛ|ca}}
{{-sil-}}
'''es | te | la'''
{{-nom-|ca}}
{{Declinason|n|estela|esteles}}
# ''(Arquitectura, Funerari)'' {{trad|ca|estela}}
{{=es=}}
{{-etim-}}
:Del {{etil|la|es|mot=stela|sens=estela (monument)}}
{{-pron-}}
: {{pron|esˈt̪ela|ca}}
{{-sil-}}
'''es | te | la'''
{{-nom-|es}}
{{Declinason|n|estela|estelas|esˈt̪ela|esˈt̪elas}}
# ''(Arquitectura, Funerari)'' {{trad|ca|estela}}
{{=pt=}}
{{-etim-}}
:Del {{etil|la|pt|mot=stela|sens=estela (monument)}}
{{-pron-}}
:Portugal {{pron|iʃˈtɛlɐ|pt}}
:Brasil {{pron|iʃˈtɛlɐ|pt}}, {{pron|iʃˈtɛlə|pt}}
{{-sil-}}
'''es | te | la'''
{{-nom-|pt}}
{{Declinason|n|estela|estelas}}
# ''(Arquitectura, Funerari)'' {{trad|ca|estela}}
{{(}}
{{)}}
{{-ref-}}
hmbq6wwweelzzykmx7du1exzocjl3qt
illuminar
0
26662
419781
419328
2026-08-24T17:47:17Z
Ricou31
591
419781
wikitext
text/x-wiki
{{=oc=}}
{{-etim-}}
Del {{etil|la|oc|illuminare}}.
{{-pron-}}
:{{pron|illymiˈna|oc}}
:Bearn : escotar « illuminar » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-illuminar.wav]]
{{-sil-}}
{{Sillabas|il|lu|mi|nar}}
{{-verb-|oc}}
'''illuminar'''
#Donar un [[lum]] viu e intens.
#Ornar amb d’[[esclairatge]]s per una fèsta.
'''s’illuminar'''
#Venir [[luminós]].
{{-drv-}}
*[[illuminacion]]
*[[illuminable]]
*[[illuminador]]
*[[illuminaire]]
{{-sin-}}
*[[enlugrejar]] {{gasc}}
*[[escandilhar]] {{leng}}
*[[enlusir]]
{{-revi-}}
{{Reviradas||
{{colomnas|nombre=2|
* {{dev1}}: {{trad|de|beleuchten}}
* {{env1}}: {{trad|en|illuminate}}
* {{euv1}}: {{trad|eu|}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|il·luminar}}
* {{esv1}}: {{trad|es|iluminar}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|illuminer}}
* {{itv1}}: {{trad|it|illuminare}}
* {{ptv1}}: {{trad|pt|iluminar}}
}}}}
{{-conju-}}{{Conj-lengadocian-vèrb-ar|illumin}}
[[en:illuminar]]
[[fr:illuminar]]
[[mg:illuminar]]
[[pl:illuminar]]
[[ru:illuminar]]
06zd9dn8h5s0hvrkjpjg1cs1xir8zxa
419782
419781
2026-08-24T17:49:59Z
Ricou31
591
419782
wikitext
text/x-wiki
{{=oc=}}
{{-etim-}}
Del {{etil|la|oc|illuminare}}.
{{-pron-}}
:{{pron|illymiˈna|oc}}
:Bearn : escotar « illuminar » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-illuminar.wav]]
{{-sil-}}
{{Sillabas|il|lu|mi|nar}}
{{-verb-|oc}}
'''illuminar'''
#Donar un [[lum]] viu e intens.
#Ornar amb d’[[esclairatge]]s per una fèsta.
'''s’illuminar'''
#Venir [[luminós]].
{{-drv-}}
{{colomnas|nombre=3|
*[[illuminacion]]
*[[illuminable]]
*[[illuminada]]
*[[illuminador]]
*[[illuminaire]]
*[[illuminat]]
}}
{{-sin-}}
*[[enlugrejar]] {{gasc}}
*[[escandilhar]] {{leng}}
*[[enlusir]]
{{-revi-}}
{{Reviradas||
{{colomnas|nombre=2|
* {{dev1}}: {{trad|de|beleuchten}}
* {{env1}}: {{trad|en|illuminate}}
* {{euv1}}: {{trad|eu|}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|il·luminar}}
* {{esv1}}: {{trad|es|iluminar}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|illuminer}}
* {{itv1}}: {{trad|it|illuminare}}
* {{ptv1}}: {{trad|pt|iluminar}}
}}}}
{{-conju-}}{{Conj-lengadocian-vèrb-ar|illumin}}
[[en:illuminar]]
[[fr:illuminar]]
[[mg:illuminar]]
[[pl:illuminar]]
[[ru:illuminar]]
l6u0986r5movbr74gxt4zw0mvrssdcs
estela que tomba
0
34763
419763
419740
2026-08-24T13:15:21Z
Ricou31
591
419763
wikitext
text/x-wiki
{{=oc=}}
[[File:Leonid Meteor.jpg|thumb|150px|Estela que tomba]]
{{-etim-}}
De [[estela]] e [[tombar]].
{{-pron-}}
:lengadocian, gascon {{pron|esˌtelo̞ ke ˈtumbo̞|oc}}
{{-sin-}}
{{Sillabas|es|te|la| que| tom|ba}}
{{-loc-nom-|oc}}
'''estela que tomba''' {{f}}
{{Declinason|n|estela que tomba|estelas que tomban|esˌtelo̞ ke ˈtumbo̞|esˌtelo̞s ke ˈtumban}}
#Pichon còs celestial que dintra dins l'atmosfèra terrèstra en emetent de lutz.
#*''Vegèri passar pr'aquò los signes dins lo cèl : per las nuèches sens vent las '''estelas que tomban''', darrièr las nivols los cavalièrs, miriadas per miriadas ... ''La quimèra'', (Joan Bodon), 1974
{{-var-}}
*[[estela cadenta]]
{{-revi-}}
{{Reviradas||
{{colomnas|nombre=2|
* {{dev1}}: {{trad|de|Sternschnuppe}}
* {{env1}}: {{trad|en|shooting star}}
* {{euv1}}: {{trad|eu|izar iheskorra}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|estel fugaç}}
* {{esv1}}: {{trad|es|estrella fugaz}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|étoile filante}}
* {{itv1}}: {{trad|it|stella cadente}}
* {{ptv1}}: {{trad|pt|estrela cadente}}
}}}}
6hoc8ppoxm2jiedxb3wr9o3v86ky2bd
provision
0
47696
419797
312945
2026-08-25T09:55:54Z
Ricou31
591
419797
wikitext
text/x-wiki
{{=oc=}}
{{-etim-}}
Del {{etil|la|oc}} ''provision''.
{{-pron-}}
{{pron|pɾuβiˈzju|oc}}
França (Bearn) : escotar « provision » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-provision.wav]]
{{-nom-|oc}}
{{Declinason|n|dialècte=lengadocian|provision|provisions|pɾuβiˈzju|pɾuβiˈzjus}}
'''provision''' {{f}}
# [[ben#oc|Ben]]s, [[recapte]] que l'òm garda en [[resèrva]].
{{-par-}}
*[[aprovesir]]
*[[desprovesit]]
*[[provesiment]]
*[[provesir]]
{{-var-}}
*[[pervesion]] ''(gascon)'', (lemosin)''
{{-revi-}}
{{Reviradas||
{{colomnas|nombre=2
* {{dev1}}: {{trad|de|Vorrat}}, {{trad|de|Proviant}}
* {{env1}}: {{trad|en|provision}}
* {{euv1}}: {{trad|eu|}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|provisió}}
* {{esv1}}: {{trad|es|provisión}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|provision}}
* {{ptv1}}: {{trad|it|provvista}}
* {{ptv1}}: {{trad|pt|provisão}}
* {{rov1}}: {{trad|ro|provizie}}
}}}}
538lwkr6j5ov3s62gc85491lw48zu5f
419798
419797
2026-08-25T10:07:32Z
Ricou31
591
419798
wikitext
text/x-wiki
{{=oc=}}
{{-etim-}}
Del {{etil|la|oc}} ''provision''.
{{-pron-}}
{{pron|pɾuβiˈzju|oc}}
França (Bearn) : escotar « provision » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-provision.wav]]
{{-nom-|oc}}
{{Declinason|n|dialècte=lengadocian|provision|provisions|pɾuβiˈzju|pɾuβiˈzjus}}
'''provision''' {{f}}
# [[ben#oc|Ben]]s, [[recapte]] que l'òm garda en [[resèrva]].
{{-par-}}
*[[aprovesir]]
*[[desprovesit]]
*[[provesiment]]
*[[provesir]]
{{-var-}}
*[[pervesion]] ''(gascon)'', (lemosin)''
{{-revi-}}
{{Reviradas||
{{colomnas|nombre=2|
* {{dev1}}: {{trad|de|Vorrat}}, {{trad|de|Proviant}}
* {{env1}}: {{trad|en|provision}}
* {{euv1}}: {{trad|eu|}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|provisió}}
* {{esv1}}: {{trad|es|provisión}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|provision}}
* {{ptv1}}: {{trad|it|provvista}}
* {{ptv1}}: {{trad|pt|provisão}}
* {{rov1}}: {{trad|ro|provizie}}
}}}}
oc50xii25hvlibetpshjf08qh5hxbbd
luxe
0
72945
419764
419289
2026-08-24T13:30:31Z
Ricou31
591
419764
wikitext
text/x-wiki
{{=oc=}}
{{-etim-|oc}}
Del {{etil|la|oc}} ''luxus'' (« [[luxúria]], [[excès]], [[fast]] »), deverbal de ''lucere, luxi'' (« [[treslusir]], [[brilhar]] »), derivat de ''lux'' (« [[lutz]] », « [[lusor]], [[illustracion]], [[lustre]], [[glòria]], [[ornament]] »).
{{-pron-|oc}}
:lengadocian {{pron|ˈlyt͡se|oc}}
:gascon, provençau {{pron|ˈlykse|oc}}
:Bearn : escotar « luxe » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-luxe.wav]]
{{-sil-}}
{{Sillabas|lu|xe}}
{{-nom-|oc}}
{{Declinason|n|dialècte=lengadocian|luxe|luxes|ˈlyt͡se|ˈlyt͡ses}}
'''luxe''' {{m}}
# Practica sociala consistissent a gastar de [[despensa]]s [[somptuari|somptuàrias]] e [[superflú|superfluas]], qu'òm se vòl viure dins un [[rafinament]] [[fastuós]] o per pur gost de l'[[ufan]], per oposicion als factors obligats de l'estricta [[necessitat]].
#*''Tenètz una carrièra corta que totes los ostals i son d'un '''luxe''' impensable. Las gents qu'i vivián s'i cresián intocablas. ''La nuèit folzejada'', Franc Bardòu, 1997
# [[somptuositat|Somptuositat]] dins lo vestit, la taula, lo garniment, etc.
# Çò que [[pimpar|pimpa]], çò que balha d’[[elegància]].
# ''(Comèrci)'' Comèrci e industria dels produchs luxoses.
# ''(Figurat)'' Brava abondància.
{{-sin-}}
* [[belaròia]]
* [[profusion]]
* [[abonde]]
{{-ant-}}
* [[sobrietat]]
* [[moderacion]]
{{-revi-}}
{{(}}
* {{dev1}}: {{trad|de|Luxus}}
* {{env1}}: {{trad|en|luxury}}
* {{arv1}}: {{trad|ar|ترف}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|luxe}}
* {{zhv1}}: {{trad|zh|奢侈的}}
* {{csv1}}: {{trad|cs|}}
* {{esv1}}: {{trad|es|lujo}}
{{-}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|luxe}}
* {{elv1}}: {{trad|el|πολυτέλεια}}
* {{itv1}}: {{trad|it|lusso}}
* {{nlv1}}: {{trad|nl|luxe}}
* {{ptv1}}: {{trad|pt|luxo}}
* {{plv1}}: {{trad|pl|luksus}}
* {{ruv1}}: {{trad|ru|роскошь}}
{{)}}
{{-flex-verb-|oc}}
'''luxe'''
# Permièra persona del singular de present del subjonctiu de [[luxar]].
# Tresena persona del singular de present del subjonctiu de [[luxar]].
{{=ca=}}
{{-etim-|ca}}
Del {{etil|la|oc}} ''luxus'' (« [[luxúria]], [[excès]], [[fast]] »), deverbal de ''lucere, luxi'' (« [[trelusir]], [[brilhar]] »), derivat de ''lux'' (« [[lutz]] », « [[lusor]], [[illustracion]], [[lustre]], [[glòria]], [[ornament]] »).
{{-pron-|ca}}
:{{pron|ˈluksə|ca}}
:Espanha (Barcelona) : escotar « luxe » [[Fichièr:LL-Q7026 (cat)-Marvives-luxe.wav]]
{{-sil-}}
{{Sillabas|lu|xe}}
{{-nom-|oc}}
{{Declinason|n|luxe|luxes}}
'''luxe''' {{m}}
# [[luxe]]
{{=fr=}}
{{-etim-|fr}}
Del {{etil|la|fr}} ''luxus'' (« luxura, excès, fast »), deverbal de ''lucere, luxi'' (« traslusir, brilhar »), derivat de ''lux'' (« lutz », « lusor, illustracion, lustre, glòria, ornament »).
{{-pron-|fr}}
:{{pron|lyks|fr}}
:Soïssa (Lausana) : escotar « luxe » [[Fichièr:LL-Q150 (fra)-Eihel-luxe.wav]]
{{-sil-}}
{{Sillabas|luxe}}
{{-nom-|fr}}
{{Declinason|n|luxe|luxes}}
'''luxe''' {{m}}
# [[luxe]]
{{-flex-verb-|fr}}
'''luxes'''
# Primièra persona del singular del present de l'indicatiu de ''[[luxer]]'' (luxar)
# Primièra persona del singular del present del subjonctiu de ''[[luxer]]'' (luxar)
# Segonda persona de l'imperatiu de ''[[luxer]]'' (luxar)
{{=nl=}}
{{-etim-|nl}}
Del {{etil|la|nl}} ''luxus'' (« luxura, excès, fast »), deverbal de ''lucere, luxi'' (« traslusir, brilhar »), derivat de ''lux'' (« lutz », « lusor, illustracion, lustre, glòria, ornament »).
{{-pron-|nl}}
{{pron||nl}}
{{-nom-|nl}}
{{Declinason|n|luxe|luxes}}
'''luxe''' {{m}}
# [[luxe]]
ny0mlpb1jvusvh3agkxs4sh7njfuukr
419788
419764
2026-08-25T08:03:02Z
Ricou31
591
419788
wikitext
text/x-wiki
{{=oc=}}
{{-etim-|oc}}
Del {{etil|la|oc}} ''luxus'' (« [[luxúria]], [[excès]], [[fast]] »), deverbal de ''lucere, luxi'' (« [[treslusir]], [[brilhar]] »), derivat de ''lux'' (« [[lutz]] », « [[lusor]], [[illustracion]], [[lustre]], [[glòria]], [[ornament]] »).
{{-pron-|oc}}
:lengadocian {{pron|ˈlyt͡se|oc}}
:gascon, provençau {{pron|ˈlykse|oc}}
:Bearn : escotar « luxe » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-luxe.wav]]
{{-sil-}}
{{Sillabas|lu|xe}}
{{-nom-|oc}}
{{Declinason|n|dialècte=lengadocian|luxe|luxes|ˈlyt͡se|ˈlyt͡ses}}
'''luxe''' {{m}}
# Practica sociala consistissent a gastar de [[despensa]]s [[somptuari|somptuàrias]] e [[superflú|superfluas]], qu'òm se vòl viure dins un [[rafinament]] [[fastuós]] o per pur gost de l'[[ufan]], per oposicion als factors obligats de l'estricta [[necessitat]].
#*''Tenètz una carrièra corta que totes los ostals i son d'un '''luxe''' impensable. Las gents qu'i vivián s'i cresián intocablas. ''La nuèit folzejada'', Franc Bardòu, 1997
# [[somptuositat|Somptuositat]] dins lo vestit, la taula, lo garniment, etc.
# Çò que [[pimpar|pimpa]], çò que balha d’[[elegància]].
# ''(Comèrci)'' Comèrci e industria dels produchs luxoses.
# ''(Figurat)'' Brava abondància.
{{-sin-}}
* [[belaròia]]
* [[profusion]]
* [[abonde]]
{{-ant-}}
* [[sobrietat]]
* [[moderacion]]
{{-drv-}}
* [[luxuós]]
{{-revi-}}
{{(}}
* {{dev1}}: {{trad|de|Luxus}}
* {{env1}}: {{trad|en|luxury}}
* {{arv1}}: {{trad|ar|ترف}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|luxe}}
* {{zhv1}}: {{trad|zh|奢侈的}}
* {{csv1}}: {{trad|cs|}}
* {{esv1}}: {{trad|es|lujo}}
{{-}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|luxe}}
* {{elv1}}: {{trad|el|πολυτέλεια}}
* {{itv1}}: {{trad|it|lusso}}
* {{nlv1}}: {{trad|nl|luxe}}
* {{ptv1}}: {{trad|pt|luxo}}
* {{plv1}}: {{trad|pl|luksus}}
* {{ruv1}}: {{trad|ru|роскошь}}
{{)}}
{{-flex-verb-|oc}}
'''luxe'''
# Permièra persona del singular de present del subjonctiu de [[luxar]].
# Tresena persona del singular de present del subjonctiu de [[luxar]].
{{=ca=}}
{{-etim-|ca}}
Del {{etil|la|oc}} ''luxus'' (« [[luxúria]], [[excès]], [[fast]] »), deverbal de ''lucere, luxi'' (« [[trelusir]], [[brilhar]] »), derivat de ''lux'' (« [[lutz]] », « [[lusor]], [[illustracion]], [[lustre]], [[glòria]], [[ornament]] »).
{{-pron-|ca}}
:{{pron|ˈluksə|ca}}
:Espanha (Barcelona) : escotar « luxe » [[Fichièr:LL-Q7026 (cat)-Marvives-luxe.wav]]
{{-sil-}}
{{Sillabas|lu|xe}}
{{-nom-|oc}}
{{Declinason|n|luxe|luxes}}
'''luxe''' {{m}}
# [[luxe]]
{{=fr=}}
{{-etim-|fr}}
Del {{etil|la|fr}} ''luxus'' (« luxura, excès, fast »), deverbal de ''lucere, luxi'' (« traslusir, brilhar »), derivat de ''lux'' (« lutz », « lusor, illustracion, lustre, glòria, ornament »).
{{-pron-|fr}}
:{{pron|lyks|fr}}
:Soïssa (Lausana) : escotar « luxe » [[Fichièr:LL-Q150 (fra)-Eihel-luxe.wav]]
{{-sil-}}
{{Sillabas|luxe}}
{{-nom-|fr}}
{{Declinason|n|luxe|luxes}}
'''luxe''' {{m}}
# [[luxe]]
{{-flex-verb-|fr}}
'''luxes'''
# Primièra persona del singular del present de l'indicatiu de ''[[luxer]]'' (luxar)
# Primièra persona del singular del present del subjonctiu de ''[[luxer]]'' (luxar)
# Segonda persona de l'imperatiu de ''[[luxer]]'' (luxar)
{{=nl=}}
{{-etim-|nl}}
Del {{etil|la|nl}} ''luxus'' (« luxura, excès, fast »), deverbal de ''lucere, luxi'' (« traslusir, brilhar »), derivat de ''lux'' (« lutz », « lusor, illustracion, lustre, glòria, ornament »).
{{-pron-|nl}}
{{pron||nl}}
{{-nom-|nl}}
{{Declinason|n|luxe|luxes}}
'''luxe''' {{m}}
# [[luxe]]
5g0dqkuadybiuwtpryxc2mhvokj4lia
embarrassar
0
77780
419759
419720
2026-08-24T12:41:38Z
Ricou31
591
419759
wikitext
text/x-wiki
{{=oc=}}
{{-etim-}}
: Del {{etil|es|oc|mot=embarazar}}.
{{-pron-|oc}}
{{pron|embaraˈsa|oc}}, provençau {{pron|ẽⁿbaʀaˈsa|oc}}
{{-sil-}}
{{Sillabas|em|bar|ras|sar}}
{{-verb-|oc}}
'''embarrassar'''
# [[barrar|Barrar]], [[destorbar]] per un [[obstacle]].
#*''L'arquitectura francesa a desvolopat los plans de las glèisas d'un faiçon gaireben illimitada, gràcias a las vòltas d'ogivas e als arcbotants que permeton de reportar totas las butadas sus un nombre pichon de punts e de cobrir de pèira las naus mai largas e las susfàcias corbas o irregularas, tan coma las travadas rectangularas, sens èsser obligat d’'''embarrassar''' amb de supòrts pesucs l'interior dels edificis. ''L'arquitectura'', (Miquèu Gonin), 2011
# [[privar|Privar]] qualqu’un, quicòm de la [[libertat]] de [[movement]].
#*''Ai pas mai aqueste fial a la pata qui m’'''embarrassava''' pro dins mos desplaçaments e me causava d'atroças dolors del tipe de renièra, e mai aja pas de vertèbras, per l'asimetria que donava a mon vòl. ''Los fadinèls'' (Joan Escafit), 2000
# ''(figurat)'' Far [[patir]] ; [[trebolar]].
#*''A ! fraire Simon, me diguèt el ... Fraire Simon, la part melhora t'es donada. Sabi que t’'''embarrassarai''' pas un brieu ... ''La quimèra'' (Joan Bodon), 1974
# [[fecondar|Fecondar]] una femna o una femèla.
#*''A setze ans, la Felicia '''èra embarrassada''' d'un òme desconegut. ''L'estilò negre'', (Bernat Bergé), 2001
{{-sin-}}
{{colomnas|nombre=3|
''Barrar''
*[[entrepachar]]
*[[far obstacle]]
*[[entravar]]
*[[empedega]], [[empetegar]]
*[[empedir]]
*[[travar]]
*[[emblestar]]
''Fecondar''
*[[encénher]]
*[[emprenhar]]
*[[engrossar]]
}}
{{-drv-}}
*[[embarràs]]
*[[embarrassada]]
*[[embarrassaire]]
*[[embarrassant]]
*[[embarrassièr]]
*[[embarrassiu]]
{{-revi-}}
{{(}}
* {{dev1}}: {{trad|de|behindern}}, {{trad|de|schwanger werden}} (4)
* {{env1}}: {{trad|en|embarrass}}, {{trad|en|become pregnant}} (4)
* {{euv1}}: {{trad|eu|}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|embarassar}}
{{-}}
* {{esv1}}: {{trad|es|embarazar}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|embarrasser}}, {{trad|fr|tomber enceinte}} (4)
* {{itv1}}: {{trad|it|imbarazzare}}, {{trad|it|incingere}} (4)
* {{ptv1}}: {{trad|pt|embaraçar}}, {{trad|it|engravidar}} (4)
{{)}}
1fw9uqs1iyph6doh55ng10pu1zz1xqz
419760
419759
2026-08-24T12:48:52Z
Ricou31
591
419760
wikitext
text/x-wiki
{{=oc=}}
{{-etim-}}
: Del {{etil|es|oc|mot=embarazar}}.
{{-pron-|oc}}
{{pron|embaraˈsa|oc}}, provençau {{pron|ẽⁿbaʀaˈsa|oc}}
{{-sil-}}
{{Sillabas|em|bar|ras|sar}}
{{-verb-|oc}}
'''embarrassar'''
# [[barrar|Barrar]], [[destorbar]] per un [[obstacle]].
#*''L'arquitectura francesa a desvolopat los plans de las glèisas d'un faiçon gaireben illimitada, gràcias a las vòltas d'ogivas e als arcbotants que permeton de reportar totas las butadas sus un nombre pichon de punts e de cobrir de pèira las naus mai largas e las susfàcias corbas o irregularas, tan coma las travadas rectangularas, sens èsser obligat d’'''embarrassar''' amb de supòrts pesucs l'interior dels edificis. ''L'arquitectura'', (Miquèu Gonin), 2011
# [[privar|Privar]] qualqu’un, quicòm de la [[libertat]] de [[movement]].
#*''Ai pas mai aqueste fial a la pata qui m’'''embarrassava''' pro dins mos desplaçaments e me causava d'atroças dolors del tipe de renièra, e mai aja pas de vertèbras, per l'asimetria que donava a mon vòl. ''Los fadinèls'' (Joan Escafit), 2000
# ''(figurat)'' Far [[patir]] ; [[trebolar]].
#*''A ! fraire Simon, me diguèt el ... Fraire Simon, la part melhora t'es donada. Sabi que t’'''embarrassarai''' pas un brieu ... ''La quimèra'' (Joan Bodon), 1974
# [[fecondar|Fecondar]] una femna o una femèla.
#*''A setze ans, la Felicia '''èra embarrassada''' d'un òme desconegut. ''L'estilò negre'', (Bernat Bergé), 2001
{{-sin-}}
{{colomnas|nombre=3|
''Barrar''
*[[entrepachar]]
*[[far obstacle]]
*[[entravar]]
*[[empedega]], [[empetegar]]
*[[empedir]]
*[[travar]]
*[[emblestar]]
''Fecondar''
*[[encénher]]
*[[emprenhar]]
*[[engrossar]]
}}
{{-drv-}}
{{colomnas|nombre=3|
*[[embarràs]]
*[[embarrassada]]
*[[embarrassaire]]
*[[embarrassant]]
*[[embarrassièr]]
*[[embarrassiu]]
}}
{{-revi-}}
{{(}}
* {{dev1}}: {{trad|de|behindern}}, {{trad|de|schwanger werden}} (4)
* {{env1}}: {{trad|en|embarrass}}, {{trad|en|become pregnant}} (4)
* {{euv1}}: {{trad|eu|}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|embarassar}}
{{-}}
* {{esv1}}: {{trad|es|embarazar}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|embarrasser}}, {{trad|fr|tomber enceinte}} (4)
* {{itv1}}: {{trad|it|imbarazzare}}, {{trad|it|incingere}} (4)
* {{ptv1}}: {{trad|pt|embaraçar}}, {{trad|it|engravidar}} (4)
{{)}}
9uev9g6qziik8pl3oc24p7sq7cgfs5a
419761
419760
2026-08-24T12:52:08Z
Ricou31
591
419761
wikitext
text/x-wiki
{{=oc=}}
{{-etim-}}
: Del {{etil|es|oc|mot=embarazar}}, de ''baraço'', de l’{{etil|ar|es|mot=مَرَسَة|sens=[[còrda]]}}.
{{-pron-|oc}}
{{pron|embaraˈsa|oc}}, provençau {{pron|ẽⁿbaʀaˈsa|oc}}
{{-sil-}}
{{Sillabas|em|bar|ras|sar}}
{{-verb-|oc}}
'''embarrassar'''
# [[barrar|Barrar]], [[destorbar]] per un [[obstacle]].
#*''L'arquitectura francesa a desvolopat los plans de las glèisas d'un faiçon gaireben illimitada, gràcias a las vòltas d'ogivas e als arcbotants que permeton de reportar totas las butadas sus un nombre pichon de punts e de cobrir de pèira las naus mai largas e las susfàcias corbas o irregularas, tan coma las travadas rectangularas, sens èsser obligat d’'''embarrassar''' amb de supòrts pesucs l'interior dels edificis. ''L'arquitectura'', (Miquèu Gonin), 2011
# [[privar|Privar]] qualqu’un, quicòm de la [[libertat]] de [[movement]].
#*''Ai pas mai aqueste fial a la pata qui m’'''embarrassava''' pro dins mos desplaçaments e me causava d'atroças dolors del tipe de renièra, e mai aja pas de vertèbras, per l'asimetria que donava a mon vòl. ''Los fadinèls'' (Joan Escafit), 2000
# ''(figurat)'' Far [[patir]] ; [[trebolar]].
#*''A ! fraire Simon, me diguèt el ... Fraire Simon, la part melhora t'es donada. Sabi que t’'''embarrassarai''' pas un brieu ... ''La quimèra'' (Joan Bodon), 1974
# [[fecondar|Fecondar]] una femna o una femèla.
#*''A setze ans, la Felicia '''èra embarrassada''' d'un òme desconegut. ''L'estilò negre'', (Bernat Bergé), 2001
{{-sin-}}
{{colomnas|nombre=3|
''Barrar''
*[[entrepachar]]
*[[far obstacle]]
*[[entravar]]
*[[empedega]], [[empetegar]]
*[[empedir]]
*[[travar]]
*[[emblestar]]
''Fecondar''
*[[encénher]]
*[[emprenhar]]
*[[engrossar]]
}}
{{-drv-}}
{{colomnas|nombre=3|
*[[embarràs]]
*[[embarrassada]]
*[[embarrassaire]]
*[[embarrassant]]
*[[embarrassièr]]
*[[embarrassiu]]
}}
{{-revi-}}
{{(}}
* {{dev1}}: {{trad|de|behindern}}, {{trad|de|schwanger werden}} (4)
* {{env1}}: {{trad|en|embarrass}}, {{trad|en|become pregnant}} (4)
* {{euv1}}: {{trad|eu|}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|embarassar}}
{{-}}
* {{esv1}}: {{trad|es|embarazar}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|embarrasser}}, {{trad|fr|tomber enceinte}} (4)
* {{itv1}}: {{trad|it|imbarazzare}}, {{trad|it|incingere}} (4)
* {{ptv1}}: {{trad|pt|embaraçar}}, {{trad|it|engravidar}} (4)
{{)}}
cx77zx5beblns0oqk4pm65f2s5tv9gq
ardre
0
78789
419766
419742
2026-08-24T14:12:39Z
Ricou31
591
419766
wikitext
text/x-wiki
{{=oc=}}
{{-etim-}}
: Del {{etil|la|oc|mot=ardere}}.
{{-pron-|oc}}
{{pron|ˈaɾðɾe|oc}}, provençau {{pron|ˈaʀdʀe|oc}}
{{-sil-}}
{{Sillabas|ar|dre}}
{{-verb-|oc}}
'''ardre'''
# Èsser en [[fòc]] o en [[flama]].
# Èsser de calor extrèma.
# Provocar o sentir una [[ardor]], una sensacion de calor intensa o de brutladura
# ''(figurat)'' Èsser afogat por quicòm, qualqu'un
{{-sin-}}
{{colomnas|nombre=3|
*[[àrder]] ''(gascon)''
*[[arsar]]
*[[abrandar]]
*[[cremar]]
''figurat''
*[[afogar]]
}}
{{-par-}}
{{colomnas|nombre=3|
*[[arda]]
*[[ardécia]] / [[arderécia]]
*[[ardent]]
*[[arderós]]
*[[ardit]]
*[[ardor]]
*[[ars]]
*[[arsa]] / [[arsi]]
}}
{{-revi-}}
{{Reviradas||
* {{dev1}}: {{trad|de|brennen}}
* {{env1}}: {{trad|en|burn}}, {{trad|en|cremate}}
* {{euv1}}: {{trad|eu|errebing}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|cremar}}
{{-}}
* {{esv1}}: {{trad|es|arder}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|brûler}}
* {{itv1}}: {{trad|it|cremare}}, {{trad|it|bruciare}}
* {{ptv1}}: {{trad|pt|arder}}
}}
9v1zmc5q048gytjmccneksxmoijzd9n
enluminadura
0
83681
419780
371611
2026-08-24T17:13:26Z
Ricou31
591
419780
wikitext
text/x-wiki
{{=oc=}}
{{-etim-}}
: Del {{etil|la|oc|mot=illuminare|sens=[[enlusir]], [[illuminar]]}}
{{-pron-|oc}}
gascon, lengadocian {{pron|enlyminaˈðyɾo̞|oc}} provençau {{pron|ẽⁿlyminaˈdyɾə|oc}}
{{-sil-}}
{{Sillabas|en|lu|mi|na|du|ra}}
{{-nom-|oc}}
{{Declinason|n|dialècte=lengadocian|enluminadura|enluminaduras|enlyminaˈðyɾo̞|enlyminaˈðyɾo̞s}}
'''enluminadura''' {{f}}
[[image:Berenguer de Palou.jpg|vinheta|Una '''enluminadura''' d’un cançonièr provençal (retrach de de Berenguer de Palou), sègle XIII]]
# ''(art)'' [[ornament|Ornament]]s de [[color]], coma los [[floron]]s, [[vinheta]]s, [[letra]]s [[ornar|ornadas]], [[personatge]]s, que [[garnir|garnisson]] los [[manuscrit]]s de l'[[Edat Mejana]].
{{-sin-}}
* [[miniatura]]
{{-par-}}
* [[enluminatge]]
{{-revi-}}
{{(}}
* {{dev1}}: {{trad|de|Miniatur}}
* {{env1}}: {{trad|en|illumination}}
* {{euv1}}: {{trad|eu|}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|il·luminació}}, {{trad|ca|miniatura}}
{{-}}
* {{esv1}}: {{trad|es|iluminación}}, {{trad|es|miniatura}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|enluminure}}
* {{itv1}}: {{trad|it|miniatura}}
* {{ptv1}}: {{trad|pt|miniatura}}, {{trad|pt|illustração}}
{{)}}
oivt6176d1dl6s7idtr8o9mcjz1f75c
muc
0
85006
419785
419732
2026-08-24T17:58:43Z
Ricou31
591
419785
wikitext
text/x-wiki
{{=oc=}}
{{-etim-}}
: Del {{etil|la|oc|mucus}}
{{-pron-|oc}}
: {{pron|ˈmyk|oc}}
{{-sil-}}
{{Sillabas|muc}}
{{-nom-|oc}}
'''muc''' {{m}}
{{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|muc|mucs|ˈmyk|ˈmyks}}
# [[mucositat|Mucositat]], [[chuc]].
#* ''Remarca pas mai, ara, doás limaucas enamoradas que se nosan e mesclan lor '''muc''' en una promessa de prima fertila. ''Los fadinèls'', (Joan Escafit), 2000.
{{-sin-}}
{{colomnas|nombre=3|
scientific
*[[mucus]]
popular
*[[bavarilha]](a)
*[[bormèla]], [[bormèra]] ''(gascon)''
*[[chichèrna]] ''(gascon)''
*[[gorma]] / [[gormela]] ''(lemosin)''
*[[gromèl]] ''(auvernhat)''
*[[mèca]]
*[[mecha]] ''(occitan del nòrd)''
*[[moc]]
*[[mocarica]] ''(gascon)''
*[[mohèrla]] ''(gascon)''
*[[moquèr]] ''(gascon)''
*[[moquira]] ''(gascon)''
*[[morguèra]] ''(gascon)''
*[[nifla]]
*[[tanèra]] ''(gascon)''
*[[tranèca]] ''(gascon)''
*[[vòrma]]
popular, que penja
*[[bormèra]] ''(gascon)''
*[[candela]], [[canelha]]
*[[mormèc]], [[mormèra]] ''(gascon)''
*[[tenèca]] ''(gascon)''
}}
{{-loc-}}
*[[sens chuc ni muc]]
{{-revi-}}
{{Reviradas||
* {{dev1}}: {{trad|de|Rotz}}
* {{env1}}: {{trad|en|mucosity}}, {{trad|en|snot}}
* {{euv1}}: {{trad|eu|}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|moc}}
{{-}}
* {{esv1}}: {{trad|es|moco}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|mucosité}}, {{trad|fr|morve}}
* {{itv1}}: {{trad|it|muco}}
* {{ptv1}}: {{trad|pt|muco}}
}}
{{-pref-|oc}}
'''muc-'''
# forma prefixada del latin ''mucus'': [[mucositat]], [[mucosa]]
8yp0njzo1hri3qiats7ibd8g0e3lpm1
entravar
0
85894
419757
419719
2026-08-24T12:06:22Z
Ricou31
591
419757
wikitext
text/x-wiki
{{=oc=}}
{{-etim-}}
: De [[trava]]
{{-pron-|oc}}
: lengadocian {{pron|entɾaˈβa|oc}}
:provençau {{pron|entʀaˈva|oc}}
: escotar « entravar » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-entravar.wav]]
{{-verb-|oc}}
'''entravar'''
# Pausar una [[entrava]].
#*''D'en primièr cercar los camèls, qu'an traçat dins la nuèch, e mai '''entravats'''. ''Nomadas'', (Anne Regord), 2008
# [[geinar|Geinar]], [[empachar]] lo [[caminament]] per una [[entrava]].
#*''E aquí pas question de lor refusar res. Se que non seriá '''entravar''' la justícia. ''Na Balfet'', (Sèrgi Viaule), 2012
# ''(figurat)'' [[arrestar|Arrestar]] quicòm o qualqu’un dins son caminament, [[empachar]].
#*''Las que vos empacha de polsar liurament. Que de longa vos amagan lo solelh. Qu’'''entravan''' la libertat e badalhonan l'amor. ''Fotuda planeta !'', (Sèrgi Viaule), 2014
'''s'entravar'''
# Se prene dins d'entravas.
#*''Lo paure el ! S’'''entrava''' dins los arams lo long de la via. ''La grava sul camin'', (Joan Bodon), 1956
# ''(figurat)'' Se far [[mutualament]] obstacle. ''(figurat)''
{{-sin-}}
{{colomnas|nombre=3|
*[[endravar]] ''(gascon)''
*[[empedega]], [[empetegar]]
*[[empedir]]
*[[travar]] ([[dravar]] ''(gascon)''
*[[embarrassar]]
*[[emblestar]]
per un animal:
*[[entalossar]]
}}
{{-drv-}}
*[[desentravar]]
{{-revi-}}
{{Reviradas||
* {{dev1}}: {{trad|de|anbinden}}, {{trad|de|festbinden}}, {{trad|de|verbinden}}
* {{env1}}: {{trad|en|hobble}}, {{trad|en|hinder}}, {{trad|en|fetter}}, {{trad|en|rein in}}, {{trad|en|contain}}
* {{euv1}}: {{trad|eu|oztopatu}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|travar}}
{{-}}
* {{esv1}}: {{trad|es|trabar}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|entraver}}
* {{itv1}}: {{trad|it|bloccare}}, {{trad|it|frenare}}, {{trad|it|intralciare}}, {{trad|it|ostacolare}}
* {{ptv1}}: {{trad|pt|imperdir}}, {{trad|pt|entravar}}
}}
{{=pt=}}
{{-etim-}}
: De ''[[trave]]''
{{-pron-|pt}}
: Portugal {{pron|ẽtɾɐˈvaɾ|pt}}
: Brasil {{pron|ĩtɾavˈa(ɾ)|pt}}
{{-verb-|pt}}
'''entravar'''
# {{trad|oc|entravar}}
bqlap2g6320sk06ku0g6molkwcoc1i9
419758
419757
2026-08-24T12:08:44Z
Ricou31
591
419758
wikitext
text/x-wiki
{{=oc=}}
{{-etim-}}
: De [[trava]]
{{-pron-|oc}}
: lengadocian {{pron|entɾaˈβa|oc}}
:provençau {{pron|entʀaˈva|oc}}
: escotar « entravar » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-entravar.wav]]
{{-verb-|oc}}
'''entravar'''
# Pausar una [[entrava]].
#*''D'en primièr cercar los camèls, qu'an traçat dins la nuèch, e mai '''entravats'''. ''Nomadas'', (Anne Regord), 2008
# [[geinar|Geinar]], [[empachar]] lo [[caminament]] per una [[entrava]].
#*''E aquí pas question de lor refusar res. Se que non seriá '''entravar''' la justícia. ''Na Balfet'', (Sèrgi Viaule), 2012
# ''(figurat)'' [[arrestar|Arrestar]] quicòm o qualqu’un dins son caminament, [[empachar]].
#*''Las que vos empacha de polsar liurament. Que de longa vos amagan lo solelh. Qu’'''entravan''' la libertat e badalhonan l'amor. ''Fotuda planeta !'', (Sèrgi Viaule), 2014
'''s'entravar'''
# Se prene dins d'entravas.
#*''Lo paure el ! S’'''entrava''' dins los arams lo long de la via. ''La grava sul camin'', (Joan Bodon), 1956
# ''(figurat)'' Se far [[mutualament]] obstacle. ''(figurat)''
{{-sin-}}
{{colomnas|nombre=3|
*[[dravar]] ''(gascon)''
*[[endravar]] ''(gascon)''
*[[embarrassar]]
*[[emblestar]]
*[[empedega]], [[empetegar]]
*[[empedir]]
*[[travar]]
per un animal:
*[[entalossar]]
}}
{{-drv-}}
*[[desentravar]]
{{-revi-}}
{{Reviradas||
* {{dev1}}: {{trad|de|anbinden}}, {{trad|de|festbinden}}, {{trad|de|verbinden}}
* {{env1}}: {{trad|en|hobble}}, {{trad|en|hinder}}, {{trad|en|fetter}}, {{trad|en|rein in}}, {{trad|en|contain}}
* {{euv1}}: {{trad|eu|oztopatu}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|travar}}
{{-}}
* {{esv1}}: {{trad|es|trabar}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|entraver}}
* {{itv1}}: {{trad|it|bloccare}}, {{trad|it|frenare}}, {{trad|it|intralciare}}, {{trad|it|ostacolare}}
* {{ptv1}}: {{trad|pt|imperdir}}, {{trad|pt|entravar}}
}}
{{=pt=}}
{{-etim-}}
: De ''[[trave]]''
{{-pron-|pt}}
: Portugal {{pron|ẽtɾɐˈvaɾ|pt}}
: Brasil {{pron|ĩtɾavˈa(ɾ)|pt}}
{{-verb-|pt}}
'''entravar'''
# {{trad|oc|entravar}}
pd88s44t9yuntxvvztvcuw4cg6y3t70
travar
0
85895
419762
419722
2026-08-24T13:04:56Z
Ricou31
591
419762
wikitext
text/x-wiki
{{=oc=}}
{{-etim-}}
: De [[trava]]
{{-pron-|oc}}
: lengadocian {{pron|tɾaˈβa|oc}}
:provençau {{pron|tʀaˈva|oc}}
: escotar « travar » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-travar.wav]]
{{-verb-|oc}}
'''travar'''
# Pausar una [[trava]].
# [[geinar|Geinar]], [[empachar]] lo [[caminament]] per una [[entrava]].
# ''(figurat)'' [[blocar|Blocar]] quicòm o qualqu’un dins son caminament, [[empachar]].
#*''De tandes batalhèrs, quin s'aperavan,
#:''quin libe se n'ei guaire apercebut ?
#:''Aus temps engolidors briga no’'''s travan''',
#:''la mairana tèrra qu'ac a sabut.
#::Morta e viva, ''Miquèu de Camelat, 1913
{{-sin-}}
{{colomnas|nombre=3|
*[[dravar]] (gascon)
*[[entravar]]
*[[empedega]], [[empetegar]]
*[[empedir]]
*[[emblestar]]
per un animal
*[[entalossar]]
}}
{{-drv-}}
*[[desentravar]]
{{-revi-}}
{{Reviradas||
* {{dev1}}: {{trad|de|anbinden}}, {{trad|de|festbinden}}, {{trad|de|verbinden}}
* {{env1}}: {{trad|en|hobble}}, {{trad|en|hinder}}, {{trad|en|fetter}}, {{trad|en|rein in}}, {{trad|en|contain}}
* {{euv1}}: {{trad|eu|}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|travar}}
{{-}}
* {{esv1}}: {{trad|es|trabar}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|entraver}}
* {{itv1}}: {{trad|it|bloccare}}, {{trad|it|frenare}}, {{trad|it|intralciare}}, {{trad|it|ostacolare}}
* {{ptv1}}: {{trad|pt|imperdir}}, {{trad|pt|entravar}}
}}
{{=ca=}}
{{-etim-}}
: De ''[[trava]]''
{{-pron-|ca}}
: Oriental: central {{pron|ˈtɾaβə|ca}}, balear {{pron|ˈtɾavə|ca}}
:Occidental: nord-occidental {{pron|ˈtɾaβa|ca}}, valencian {{pron|ˈtɾava|ca}}, {{pron|ˈtɾaβa|ca}}
{{-verb-|oc}}
'''travar'''
# {{trad|ca|travar}}, [[entravar]]
{{=pt=}}
{{-etim-}}
: De ''[[trave]]''
{{-pron-|pt}}
: Portugal {{pron|tɾɐˈvaɾ|pt}}
: Brasil {{pron|tɾaˈva(ɾ)|pt}}
{{-verb-|pt}}
'''travar'''
#{{trad|oc|travar}}
#[[entravar|Entravar]]
#[[entrelaçar|Entrelaçar]]
#[[frenar|Frenar]]
#[[aviar|Aviar]]
#[[estraçar|Estraçar]]
#[[obstruir|Obstruir]]
#[[conclure|conclure]] un òbra
7dqux91ti8jk8mn4wsiseuq7akbiwsp
luxuós
0
90753
419789
407126
2026-08-25T08:08:00Z
Ricou31
591
419789
wikitext
text/x-wiki
{{=oc=}}
{{-etim-}}
: De [[luxe]]
{{-pron-}}
:lengadocian {{pron|lyt͡syˈus|oc}}
:gascon {{pron|lyksyˈus|oc}}
:provençau {{pron|lyksyˈus|oc}}
{{-sil-}}
{{Sillabas|lu|xu|ós}}
{{-adj-|oc}}
{{Declinason|adj|dialècte=lengadocian|luxuós|luxuosa|luxuoses|luxuosas|lyt͡syˈus|lyt͡syˈuzo̞|lyt͡syˈuzes|lyt͡syˈuzo̞s}}
'''luxuós'''
# Ont i a de [[luxe]].
#*''Mèstre Rainièr Denielle viu dins un apartament '''luxuós''', al cim d'una granda torre miraclosament servada, quilhada ailà, còsta un jardin public cremat per las pluèjas acidas, al bèl mièg de las arroïnas. ''La nuèit folzejada'', (Franc Bardòu), 1997
{{-par-}}
{{colomnas|nombre=2|
* [[luxuosament]]
}}
{{-par-}}
* [[luxe]]
* [[luxúria]]
* [[luxuriant]]
* [[luxuriós]]
{{-sin-}}
{{colomnas|nombre=2|
* [[fastuós]]
* [[somptuós]]
* [[magnific]]
* [[pompós]]
* [[ostentós]]
* [[ric]]
* [[esplendid]]
}}
{{-revi-}}
{{(}}
* {{dev1}}: {{trad|de|luxuriös}}
* {{env1}}: {{trad|en|luxurious}}
* {{euv1}}: {{trad|eu|}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|luxós}}
{{-}}
* {{esv1}}: {{trad|es|lujoso}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|luxueux}}
* {{itv1}}: {{trad|it|lussuoso}}
* {{ptv1}}: {{trad|pt|luxuoso}}
{{)}}
9bckzsf3pki9xxpbvls3wl9grud0ow2
419790
419789
2026-08-25T08:09:07Z
Ricou31
591
419790
wikitext
text/x-wiki
{{=oc=}}
{{-etim-}}
: De [[luxe]]
{{-pron-}}
:lengadocian {{pron|lyt͡syˈus|oc}}
:gascon {{pron|lyksyˈus|oc}}
:provençau {{pron|lyksyˈus|oc}}
{{-sil-}}
{{Sillabas|lu|xu|ós}}
{{-adj-|oc}}
{{Declinason|adj|dialècte=lengadocian|luxuós|luxuosa|luxuoses|luxuosas|lyt͡syˈus|lyt͡syˈuzo̞|lyt͡syˈuzes|lyt͡syˈuzo̞s}}
'''luxuós'''
# Ont i a de [[luxe]].
#*''Mèstre Rainièr Denielle viu dins un apartament '''luxuós''', al cim d'una granda torre miraclosament servada, quilhada ailà, còsta un jardin public cremat per las pluèjas acidas, al bèl mièg de las arroïnas. ''La nuèit folzejada'', (Franc Bardòu), 1997
{{-par-}}
{{colomnas|nombre=2|
* [[luxuosament]]
}}
{{-par-}}
* [[luxe]]
* [[luxúria]]
* [[luxuriant]]
* [[luxuriós]]
{{-sin-}}
{{colomnas|nombre=2|
* [[fastuós]]
* [[somptuós]]
* [[magnific]]
* [[pompós]]
* [[ostentós]]
* [[ric]]
* [[esplendid]]
}}
{{-revi-}}
{{(}}
* {{dev1}}: {{trad|de|luxuriös}}
* {{env1}}: {{trad|en|luxurious}}
* {{euv1}}: {{trad|eu|luxuzko}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|luxós}}
{{-}}
* {{esv1}}: {{trad|es|lujoso}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|luxueux}}
* {{itv1}}: {{trad|it|lussuoso}}
* {{ptv1}}: {{trad|pt|luxuoso}}
{{)}}
fnts6epcm03oc6xjagqf4m53lxrfmxd
glauç
0
91856
419768
419736
2026-08-24T14:16:27Z
Ricou31
591
419768
wikitext
text/x-wiki
{{veire|glauc|glauç}}
{{=oc=}}
{{-etim-}}
Del {{etil|la|oc|ilauces}}
{{-pron-}}
{{pron|ˈɣlaws|oc}}
{{-sil-}}
{{Sillabas|glauç}}
{{-nom-|oc}}
{{Declinason|n|dialècte=lengadocian|glauç|glauces|ˈɣlaws|ˈɣlawses}}
'''glauç''' {{m}}
[[Imatge:Lightning cloud to cloud (aka).jpg|thumb|300px|Un '''eslhauç''' entre doas nívols]].
# Descarga electrica que se produsís dins una [[nívol]] pendent un [[auratge]].
{{-var-}}
{{colomnas|nombre=3|
*[[eslauç]] ''(lemosin)''
*[[eslausiada]] ''(lemosin)''
*[[eslhausada]] ''(lemosin)''
*[[eslhauçada]]
*[[eslhiuçl]] ''(auvernhat)''
*[[eslhauç]] ''(lemosin)''
*[[esliuç]] (''auvernhat'')
*[[esliuçada]] (''auvernhat'')
*[[esluci]] ''(vivaro-alpin)''
*[[esluciada]] ''lengadocian)'', (lemosin)'', (''auvernhat '')
*[[ulhauç]]
*[[iglauç]]
*[[ilhauç]]
*[[lauç]]
*[[lauce]]
*[[laucec]]
*[[laucet]]
*[[lhauç]]
*[[lhauç]]
*[[liauç]] ''(auvernhat)''
*[[liuç]]
*[[ulhauç]]
}}
{{-sin-}}
{{colomnas|nombre=3|
*[[belec]]
*[[beleg]]
*[[eishombric]] ''(gascon)''
*[[esclaire]] ''(auvernhat)''
*[[esclairetada]] ''(auvernhat)''
*[[esclar]] ''(lemosin)''
*[[eslambrec]]
*[[eslambret]]
*[[eslampiada]] ''(lemosin)''
*[[esparnida]] ''(auvernhat)''
*[[halhada]] ''(gascon)''
*[[lambre]]
*[[lambrec]]
*[[lambret]]
*[[lamp]]
*[[lampig]]
*[[relampit]]
*[[lutz]]
}}
{{-drv-}}
*[[glauçar]]
{{-rev-}}
{{(}}
* {{dev1}}: {{trad|de|Blitz}} {{m}}
* {{env1}}: {{trad|en|lightning}}
* {{bev1}}: {{trad|be|бліскавіца}} {{f}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|llampec}} {{m}}
* {{esv1}}: {{trad|es|relámpago}} {{m}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|éclair}} {{m}}
{{-}}
* {{itv1}}: {{trad|it|baleno}} {{m}}, {{trad|it|lampo}} {{m}}
* {{nlv1}}: {{trad|nl|bliksem}}
* {{ptv1}}: {{trad|pt|relâmpago}}
* {{ruv1}}: {{trad|ru|молния}} {{f}}
* {{ukv1}}: {{trad|uk|блискавка}} {{f}}
{{)}}
6zs5dtfi1v3dm4wxfue50ha0l4yuzv4
iglauç
0
91857
419767
419737
2026-08-24T14:15:43Z
Ricou31
591
419767
wikitext
text/x-wiki
{{=oc=}}
{{-etim-}}
Del {{etil|la|oc|ilauces}}
{{-pron-}}
{{pron|iˈɣlaws|oc}}
{{-sil-}}
{{Sillabas|i|glauç}}
{{-nom-|oc}}
{{Declinason|n|dialècte=lengadocian|iglauç|glauces|iˈɣlaws|iˈɣlawses}}
'''iglauç''' {{m}}
[[Imatge:Lightning cloud to cloud (aka).jpg|thumb|300px|Un '''iglauç''' entre doas nívols]].
# Descarga electrica que se produsís dins una [[nívol]] pendent un [[auratge]].
{{-var-}}
{{colomnas|nombre=3|
*[[eslauç]] ''(lemosin)''
*[[eslausiada]] ''(lemosin)''
*[[eslhauç]]
*[[eslhausada]] ''(lemosin)''
*[[eslhauç]] ''(lengadocian)'' ''(lemosin)''
*[[eslhauçada]]
*[[eslhiuçl]] ''(auvernhat)''
*[[esliuç]] ''(auvernhat)''
*[[esliuçada]] ''(auvernhat)''
*[[esluci]] ''(vivaro-alpin)''
*[[esluciada]] ''lengadocian)'', ''(lemosin)'', ''(auvernhat)''
*[[glauç]]
*[[ilhauç]]
*[[lauç]]
*[[lauce]]
*[[laucec]]
*[[laucet]]
*[[lhauç]]
*[[lhauç]]
*[[liauç]] ''(auvernhat)''
*[[liuç]]
*[[ulhauç]]
}}
{{-sin-}}
{{colomnas|nombre=3|
*[[belec]]
*[[beleg]]
*[[eishombric]] ''(gascon)''
*[[esclaire]] ''(auvernhat)''
*[[esclairetada]] ''(auvernhat)''
*[[esclar]] ''(lemosin)''
*[[eslambrec]]
*[[eslambret]]
*[[eslampiada]] ''(lemosin)''
*[[esparnida]] ''(auvernhat)''
*[[halhada]] ''(gascon)''
*[[lambre]]
*[[lambrec]]
*[[lambret]]
*[[lamp]]
*[[lampig]]
*[[relampit]]
*[[lutz]]
}}
{{-drv-}}
*[[glauçar]]
{{-rev-}}
{{(}}
* {{dev1}}: {{trad|de|Blitz}} {{m}}
* {{env1}}: {{trad|en|lightning}}
* {{bev1}}: {{trad|be|бліскавіца}} {{f}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|llampec}} {{m}}
* {{esv1}}: {{trad|es|relámpago}} {{m}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|éclair}} {{m}}
{{-}}
* {{itv1}}: {{trad|it|baleno}} {{m}}, {{trad|it|lampo}} {{m}}
* {{nlv1}}: {{trad|nl|bliksem}}
* {{ptv1}}: {{trad|pt|relâmpago}}
* {{ruv1}}: {{trad|ru|молния}} {{f}}
* {{ukv1}}: {{trad|uk|блискавка}} {{f}}
{{)}}
t37hp0ingvw8iesjvel400oothram7r
enluminar
0
93430
419774
2026-08-24T14:59:14Z
Ricou31
591
Creacion de la pagina amb « {{=oc=}} {{-etim-}} De [[lum]]. {{-pron-}} :lengadocian {{pron|enlymiˈna|oc}} :provençau {{pron|ɛ̃ⁿlymiˈna|oc}} {{-vèrb-|oc}} '''enluminar''' # Far [[lum]]. # Portar lo [[lum]] endacòm. # ''(lengadocian)'' [[ornar|Ornar]] d’[[enluminadura]], [[pénher]] de colors vivas. '''s’enluminar''' #s'esclairar d'una [[lutz]] fòrt viva. {{-apr-}} *[[enlusida]] *[[enlusiment]] {{-sin-}} {{colomnas|nombre=3| Portar la lutz *[[esclairar]] *[[far lum]] *... »
419774
wikitext
text/x-wiki
{{=oc=}}
{{-etim-}}
De [[lum]].
{{-pron-}}
:lengadocian {{pron|enlymiˈna|oc}}
:provençau {{pron|ɛ̃ⁿlymiˈna|oc}}
{{-vèrb-|oc}}
'''enluminar'''
# Far [[lum]].
# Portar lo [[lum]] endacòm.
# ''(lengadocian)'' [[ornar|Ornar]] d’[[enluminadura]], [[pénher]] de colors vivas.
'''s’enluminar'''
#s'esclairar d'una [[lutz]] fòrt viva.
{{-apr-}}
*[[enlusida]]
*[[enlusiment]]
{{-sin-}}
{{colomnas|nombre=3|
Portar la lutz
*[[esclairar]]
*[[far lum]]
*[[enlusir]]
''(figurat)''
*[[enfachinar]]
*[[enlunar]]
*[[falquetar]]
*[[pivelar]]
*[[embelinar]]
}}
{{-drv-}}
*[[enluminacion]]
*[[enluminadura]]
*[[enluminament]]
*[[enluminatge]]
{{-revi-}}
{{(}}
* {{dev1}}: {{trad|de|erleuchten}}
* {{env1}}: {{trad|en|light up}}
* {{euv1}}: {{trad|eu|}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|encendre}}, {{trad|ca|il·luminar}}
{{-}}
* {{esv1}}: {{trad|es|encender}}, {{trad|es|iluminar}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|éclairer}}, {{trad|fr|illuminer}}
* {{itv1}}: {{trad|it|illuminare}}
* {{ptv1}}: {{trad|pt|iluminar}}, {{trad|pt|acender}}
{{)}}
{{-conju-}}
{{Conjugason/oc/leng/-ar|enlumin}}
{{Conjugason/oc/prov/-ar|enlumin}}
jwds8ak1g66i9tczy5bpt129r92f34x
419775
419774
2026-08-24T14:59:36Z
Ricou31
591
419775
wikitext
text/x-wiki
{{=oc=}}
{{-etim-}}
De [[lum]].
{{-pron-}}
:lengadocian {{pron|enlymiˈna|oc}}
:provençau {{pron|ɛ̃ⁿlymiˈna|oc}}
{{-vèrb-|oc}}
'''enluminar'''
# Far [[lum]].
# Portar lo [[lum]] endacòm.
# ''(lengadocian)'' [[ornar|Ornar]] d’[[enluminadura]]s, [[pénher]] de colors vivas.
'''s’enluminar'''
#s'esclairar d'una [[lutz]] fòrt viva.
{{-apr-}}
*[[enlusida]]
*[[enlusiment]]
{{-sin-}}
{{colomnas|nombre=3|
Portar la lutz
*[[esclairar]]
*[[far lum]]
*[[enlusir]]
''(figurat)''
*[[enfachinar]]
*[[enlunar]]
*[[falquetar]]
*[[pivelar]]
*[[embelinar]]
}}
{{-drv-}}
*[[enluminacion]]
*[[enluminadura]]
*[[enluminament]]
*[[enluminatge]]
{{-revi-}}
{{(}}
* {{dev1}}: {{trad|de|erleuchten}}
* {{env1}}: {{trad|en|light up}}
* {{euv1}}: {{trad|eu|}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|encendre}}, {{trad|ca|il·luminar}}
{{-}}
* {{esv1}}: {{trad|es|encender}}, {{trad|es|iluminar}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|éclairer}}, {{trad|fr|illuminer}}
* {{itv1}}: {{trad|it|illuminare}}
* {{ptv1}}: {{trad|pt|iluminar}}, {{trad|pt|acender}}
{{)}}
{{-conju-}}
{{Conjugason/oc/leng/-ar|enlumin}}
{{Conjugason/oc/prov/-ar|enlumin}}
kxsolwavzi8ydk2omgjahh6c15mzpfn
419776
419775
2026-08-24T15:00:19Z
Ricou31
591
419776
wikitext
text/x-wiki
{{=oc=}}
{{-etim-}}
De [[lum]].
{{-pron-}}
:lengadocian {{pron|enlymiˈna|oc}}
:provençau {{pron|ɛ̃ⁿlymiˈna|oc}}
{{-vèrb-|oc}}
'''enluminar'''
# Far [[lum]].
# Portar lo [[lum]]
# [[ornar|Ornar]] d’[[enluminadura]]s, [[pénher]] de colors vivas.
'''s’enluminar'''
#s'esclairar d'una [[lutz]] fòrt viva.
{{-apr-}}
*[[enlusida]]
*[[enlusiment]]
{{-sin-}}
{{colomnas|nombre=3|
Portar la lutz
*[[esclairar]]
*[[far lum]]
*[[enlusir]]
''(figurat)''
*[[enfachinar]]
*[[enlunar]]
*[[falquetar]]
*[[pivelar]]
*[[embelinar]]
}}
{{-drv-}}
*[[enluminacion]]
*[[enluminadura]]
*[[enluminament]]
*[[enluminatge]]
{{-revi-}}
{{(}}
* {{dev1}}: {{trad|de|erleuchten}}
* {{env1}}: {{trad|en|light up}}
* {{euv1}}: {{trad|eu|}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|encendre}}, {{trad|ca|il·luminar}}
{{-}}
* {{esv1}}: {{trad|es|encender}}, {{trad|es|iluminar}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|éclairer}}, {{trad|fr|illuminer}}
* {{itv1}}: {{trad|it|illuminare}}
* {{ptv1}}: {{trad|pt|iluminar}}, {{trad|pt|acender}}
{{)}}
{{-conju-}}
{{Conjugason/oc/leng/-ar|enlumin}}
{{Conjugason/oc/prov/-ar|enlumin}}
tloysrh3seoz144srxu0golexstbsft
419777
419776
2026-08-24T15:01:28Z
Ricou31
591
419777
wikitext
text/x-wiki
{{=oc=}}
{{-etim-}}
De [[lum]].
{{-pron-}}
:lengadocian {{pron|enlymiˈna|oc}}
:provençau {{pron|ɛ̃ⁿlymiˈna|oc}}
{{-vèrb-|oc}}
'''enluminar'''
# Far [[lum]].
# Portar lo [[lum]]
# [[ornar|Ornar]] d’[[enluminadura]]s, [[pénher]] de colors vivas.
'''s’enluminar'''
#s'esclairar d'una [[lutz]] fòrt viva.
{{-apr-}}
*[[enlusida]]
*[[enlusiment]]
{{-sin-}}
{{colomnas|nombre=3|
Portar la lutz
*[[esclairar]]
*[[far lum]]
*[[enlusir]]
}}
{{-drv-}}
*[[enluminacion]]
*[[enluminadura]]
*[[enluminament]]
*[[enluminatge]]
{{-revi-}}
{{(}}
* {{dev1}}: {{trad|de|erleuchten}}
* {{env1}}: {{trad|en|light up}}
* {{euv1}}: {{trad|eu|}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|encendre}}, {{trad|ca|il·luminar}}
{{-}}
* {{esv1}}: {{trad|es|encender}}, {{trad|es|iluminar}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|éclairer}}, {{trad|fr|illuminer}}
* {{itv1}}: {{trad|it|illuminare}}
* {{ptv1}}: {{trad|pt|iluminar}}, {{trad|pt|acender}}
{{)}}
{{-conju-}}
{{Conjugason/oc/leng/-ar|enlumin}}
{{Conjugason/oc/prov/-ar|enlumin}}
7ppo0uat83c42i4bd9gjo5wvs3pe1jq
419778
419777
2026-08-24T15:03:31Z
Ricou31
591
419778
wikitext
text/x-wiki
{{=oc=}}
{{-etim-}}
De [[lum]].
{{-pron-}}
:lengadocian {{pron|enlymiˈna|oc}}
:provençau {{pron|ɛ̃ⁿlymiˈna|oc}}
{{-vèrb-|oc}}
'''enluminar'''
# Far [[lum]].
# Portar lo [[lum]]
# [[ornar|Ornar]] d’[[enluminadura]]s, [[pénher]] de colors vivas.
'''s’enluminar'''
#s'esclairar d'una [[lutz]] fòrt viva.
{{-apr-}}
*[[enlusida]]
*[[enlusiment]]
{{-sin-}}
{{colomnas|nombre=3|
Portar la lutz
*[[enlusir]]
*[[esclairar]]
*[[far lum]]
*[[illuminar]]
}}
{{-drv-}}
*[[enluminacion]]
*[[enluminadura]]
*[[enluminament]]
*[[enluminatge]]
{{-revi-}}
{{(}}
* {{dev1}}: {{trad|de|erleuchten}}
* {{env1}}: {{trad|en|light up}}
* {{euv1}}: {{trad|eu|}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|encendre}}, {{trad|ca|il·luminar}}
{{-}}
* {{esv1}}: {{trad|es|encender}}, {{trad|es|iluminar}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|éclairer}}, {{trad|fr|illuminer}}
* {{itv1}}: {{trad|it|illuminare}}
* {{ptv1}}: {{trad|pt|iluminar}}, {{trad|pt|acender}}
{{)}}
{{-conju-}}
{{Conjugason/oc/leng/-ar|enlumin}}
{{Conjugason/oc/prov/-ar|enlumin}}
3ne49abku9jb33jzu2olb24byhled3b
419779
419778
2026-08-24T15:12:39Z
Ricou31
591
419779
wikitext
text/x-wiki
{{=oc=}}
{{-etim-}}
De [[lum]].
{{-pron-}}
:lengadocian {{pron|enlymiˈna|oc}}
:provençau {{pron|ɛ̃ⁿlymiˈna|oc}}
{{-vèrb-|oc}}
'''enluminar'''
# Far [[lum]].
# Portar lo [[lum]]
# [[ornar|Ornar]] d’[[enluminadura]]s, [[pénher]] de colors vivas.
'''s’enluminar'''
#s'esclairar d'una [[lutz]] fòrt viva.
{{-apr-}}
*[[enlusida]]
*[[enlusiment]]
{{-sin-}}
{{colomnas|nombre=3|
Portar la lutz
*[[enlusir]]
*[[esclairar]]
*[[far lum]]
*[[illuminar]]
}}
{{-drv-}}
*[[enluminacion]]
*[[enluminadura]]
*[[enluminament]]
*[[enluminatge]]
{{-revi-}}
{{Reviradas|illuminar|
{{colomnas|nombre=2|
* {{dev1}}: {{trad|de|erleuchten}}
* {{env1}}: {{trad|en|light up}}
* {{euv1}}: {{trad|eu|argitu}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|encendre}}, {{trad|ca|il·luminar}}
* {{esv1}}: {{trad|es|encender}}, {{trad|es|iluminar}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|éclairer}}, {{trad|fr|illuminer}}
* {{itv1}}: {{trad|it|illuminare}}
* {{ptv1}}: {{trad|pt|iluminar}}, {{trad|pt|acender}}
}}}}
{{Reviradas|far d’enluminaduras|
{{colomnas|nombre=2|
* {{dev1}}: {{trad|de|illuminieren}}, {{trad|de|ausmalen}}
* {{env1}}: {{trad|en|illuminate}}, {{trad|en|embellish}}
* {{euv1}}: {{trad|eu|argitu}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|il·luminar}}
* {{esv1}}: {{trad|es|iluminar}}, {{trad|es|decorar}}, {{trad|es|adornar}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|enluminer}}
* {{itv1}}: {{trad|it|illuminare}}, {{trad|it|miniaturare}}
* {{ptv1}}: {{trad|pt|iluminar}}, {{trad|pt|miniaturar}}
}}}}
{{-conju-}}
{{Conjugason/oc/leng/-ar|enlumin}}
{{Conjugason/oc/prov/-ar|enlumin}}
moq0sc5bvpd4dd4tdyv9d5cf90avx5d
sens chuc ni muc
0
93431
419786
2026-08-24T18:05:21Z
Ricou31
591
Creacion de la pagina amb « {{=oc=}} {{-etim-}} : Bastit a partit de [[chuc]] e [[muc]] {{-pron-|oc}} : {{pron|sens ˌt͡ʃyk ni ˈmyk|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|sens| chuc |ni |muc}} {{-loc-adj-}} '''sens chuc ni muc''' # Sens [[gost]]. # Sens [[valor]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|}} * {{env1}}: {{trad|en|}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|}} * {{frv1}}: {{trad|fr|}} * {{itv1}}: {{trad|it|}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|}} }} »
419786
wikitext
text/x-wiki
{{=oc=}}
{{-etim-}}
: Bastit a partit de [[chuc]] e [[muc]]
{{-pron-|oc}}
: {{pron|sens ˌt͡ʃyk ni ˈmyk|oc}}
{{-sil-}}
{{Sillabas|sens| chuc |ni |muc}}
{{-loc-adj-}}
'''sens chuc ni muc'''
# Sens [[gost]].
# Sens [[valor]]
{{-revi-}}
{{Reviradas||
* {{dev1}}: {{trad|de|}}
* {{env1}}: {{trad|en|}}
* {{euv1}}: {{trad|eu|}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|}}
{{-}}
* {{esv1}}: {{trad|es|}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|}}
* {{itv1}}: {{trad|it|}}
* {{ptv1}}: {{trad|pt|}}
}}
geh9wlxnbyom9elul1fvofwqhyoimhg
419787
419786
2026-08-25T08:00:36Z
Ricou31
591
419787
wikitext
text/x-wiki
{{=oc=}}
{{-etim-}}
: Bastit a partit de [[chuc]] e [[muc]]
{{-pron-|oc}}
: {{pron|sens ˌt͡ʃyk ni ˈmyk|oc}}
{{-sil-}}
{{Sillabas|sens| chuc |ni |muc}}
{{-loc-adj-}}
'''sens chuc ni muc'''
# Sens [[gost]] nimai de [[sabor]].
#*''Lo tinèl èra '''sens chuc ni muc''', mas manjàvem a nòstra talent de cambajon, de polet, d'anhèl,… ''Memòris'', Ferran Delèris, (1999)
{{-revi-}}
{{Reviradas||
* {{dev1}}: {{trad|de|geschmacklos}}
* {{env1}}: {{trad|en|tasteless and flavorless}}
* {{euv1}}: {{trad|eu|zaporegabea}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|insípid i sense gust}}
{{-}}
* {{esv1}}: {{trad|es|insípido y sin sabor}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|sans goût et sans saveur}}
* {{itv1}}: {{trad|it|insapore e senza gusto}}
* {{ptv1}}: {{trad|pt|insípido e sem sabor}}
}}
4hpuxf08ihgulzw67rw2sxr3uz0j0nm
sarralhar
0
93432
419792
2026-08-25T08:34:07Z
Ricou31
591
Creacion de la pagina amb « {{=oc=}} {{-etim-}} De [[sarralha]] {{-pron-}} :{{pron|saraˈʎa|oc}} :França (Bearn) : escotar « sarralha » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-sarralha.wav]] {{-verb-|oc}} '''sarralhar''' # [[barrar|Barrar]] a [[clau]]. # Trafegar una [[sarralha]] # Far un bruch de sarralha {{-par-}} *[[sarralha]] *[[sarralhariá]] *[[sarralhièr]] {{-sin-}} *[[clavar]] *[[sarralhejar]] {{-rev-}} {{Reviradas|barrar a clau| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{... »
419792
wikitext
text/x-wiki
{{=oc=}}
{{-etim-}}
De [[sarralha]]
{{-pron-}}
:{{pron|saraˈʎa|oc}}
:França (Bearn) : escotar « sarralha » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-sarralha.wav]]
{{-verb-|oc}}
'''sarralhar'''
# [[barrar|Barrar]] a [[clau]].
# Trafegar una [[sarralha]]
# Far un bruch de sarralha
{{-par-}}
*[[sarralha]]
*[[sarralhariá]]
*[[sarralhièr]]
{{-sin-}}
*[[clavar]]
*[[sarralhejar]]
{{-rev-}}
{{Reviradas|barrar a clau|
{{colomnas|nombre=2|
* {{dev1}}: {{trad|de|abschließen}}, {{trad|de|abschließen}}
* {{env1}}: {{trad|en|lock}}, {{trad|en|lock up}}
* {{euv1}}: {{trad|eu|giltzarrapoa}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|tancar amb clau}}
* {{esv1}}: {{trad|es|cerrar con llave}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|fermer à clé}}
* {{itv1}}: {{trad|it|chiudere a chiave}}
* {{ptv1}}: {{trad|pt|trancar à chave}}, {{trad|pt|fechar à chave}}
}}}}
gtqvq6i90wfrq8m3mojudq8h6su5b83
419795
419792
2026-08-25T08:36:21Z
Ricou31
591
419795
wikitext
text/x-wiki
{{=oc=}}
{{-etim-}}
De [[sarralha]]
{{-pron-}}
:{{pron|saraˈʎa|oc}}
{{-verb-|oc}}
'''sarralhar'''
# [[barrar|Barrar]] a [[clau]].
# Trafegar una [[sarralha]]
# Far un bruch de sarralha
{{-par-}}
*[[sarralha]]
*[[sarralhariá]]
*[[sarralhièr]]
{{-sin-}}
*[[clavar]]
*[[sarralhejar]]
{{-rev-}}
{{Reviradas|barrar a clau|
{{colomnas|nombre=2|
* {{dev1}}: {{trad|de|abschließen}}, {{trad|de|abschließen}}
* {{env1}}: {{trad|en|lock}}, {{trad|en|lock up}}
* {{euv1}}: {{trad|eu|giltzarrapoa}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|tancar amb clau}}
* {{esv1}}: {{trad|es|cerrar con llave}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|fermer à clé}}
* {{itv1}}: {{trad|it|chiudere a chiave}}
* {{ptv1}}: {{trad|pt|trancar à chave}}, {{trad|pt|fechar à chave}}
}}}}
59hubn65rah331ou9dxpfiny20j8rav
sarralhejar
0
93433
419793
2026-08-25T08:35:29Z
Ricou31
591
Creacion de la pagina amb « {{=oc=}} {{-etim-}} De [[sarralha]] {{-pron-}} :{{pron|saraʎeˈt͡ʃa|oc}} :França (Bearn) : escotar « sarralhejar » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-sarralhejR.wav]] {{-verb-|oc}} '''sarralhejar''' # [[barrar|Barrar]] a [[clau]]. # Trafegar una [[sarralha]] # Far un bruch de sarralha {{-par-}} *[[sarralha]] *[[sarralhariá]] *[[sarralhièr]] {{-sin-}} *[[clavar]] *[[sarralhar]] {{-rev-}} {{Reviradas|barrar a clau| {{colomnas|nombre=2| * {... »
419793
wikitext
text/x-wiki
{{=oc=}}
{{-etim-}}
De [[sarralha]]
{{-pron-}}
:{{pron|saraʎeˈt͡ʃa|oc}}
:França (Bearn) : escotar « sarralhejar » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-sarralhejR.wav]]
{{-verb-|oc}}
'''sarralhejar'''
# [[barrar|Barrar]] a [[clau]].
# Trafegar una [[sarralha]]
# Far un bruch de sarralha
{{-par-}}
*[[sarralha]]
*[[sarralhariá]]
*[[sarralhièr]]
{{-sin-}}
*[[clavar]]
*[[sarralhar]]
{{-rev-}}
{{Reviradas|barrar a clau|
{{colomnas|nombre=2|
* {{dev1}}: {{trad|de|abschließen}}, {{trad|de|abschließen}}
* {{env1}}: {{trad|en|lock}}, {{trad|en|lock up}}
* {{euv1}}: {{trad|eu|giltzarrapoa}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|tancar amb clau}}
* {{esv1}}: {{trad|es|cerrar con llave}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|fermer à clé}}
* {{itv1}}: {{trad|it|chiudere a chiave}}
* {{ptv1}}: {{trad|pt|trancar à chave}}, {{trad|pt|fechar à chave}}
}}}}
4qiucwfkupqbh8t557w105gci51ivqx
419794
419793
2026-08-25T08:35:52Z
Ricou31
591
419794
wikitext
text/x-wiki
{{=oc=}}
{{-etim-}}
De [[sarralha]]
{{-pron-}}
:{{pron|saraʎeˈt͡ʃa|oc}}
{{-verb-|oc}}
'''sarralhejar'''
# [[barrar|Barrar]] a [[clau]].
# Trafegar una [[sarralha]]
# Far un bruch de sarralha
{{-par-}}
*[[sarralha]]
*[[sarralhariá]]
*[[sarralhièr]]
{{-sin-}}
*[[clavar]]
*[[sarralhar]]
{{-rev-}}
{{Reviradas|barrar a clau|
{{colomnas|nombre=2|
* {{dev1}}: {{trad|de|abschließen}}, {{trad|de|abschließen}}
* {{env1}}: {{trad|en|lock}}, {{trad|en|lock up}}
* {{euv1}}: {{trad|eu|giltzarrapoa}}
* {{cav1}}: {{trad|ca|tancar amb clau}}
* {{esv1}}: {{trad|es|cerrar con llave}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|fermer à clé}}
* {{itv1}}: {{trad|it|chiudere a chiave}}
* {{ptv1}}: {{trad|pt|trancar à chave}}, {{trad|pt|fechar à chave}}
}}}}
aiarspalztmgnw5yx2e3zj2d6ot2ph5
sarralhariá
0
93434
419796
2026-08-25T09:00:07Z
Ricou31
591
Creacion de la pagina amb « {{=oc=}} {{-etim-}} De [[sarralha]] {{-pron-}} :{{pron|saraʎaˈɾio̞|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|sarralhariá|sarralhariás|sarralhariá|sarralhariás}} '''sarralhariá''' {{f}} # Industria, art, comèrci del [[sarralhièr]], de la [[sarralhièra]] #*''Ben Amhrane, embarrat dins son bureu, permenava la pita clau au long de las centenas de pajas d'un pilòt de catalògues trobats Allah sap ente. Tot çò qu'aviá dich'ancés d'... »
419796
wikitext
text/x-wiki
{{=oc=}}
{{-etim-}}
De [[sarralha]]
{{-pron-}}
:{{pron|saraʎaˈɾio̞|oc}}
{{-nom-|oc}}
{{Declinason|n|dialècte=lengadocian|sarralhariá|sarralhariás|sarralhariá|sarralhariás}}
'''sarralhariá''' {{f}}
# Industria, art, comèrci del [[sarralhièr]], de la [[sarralhièra]]
#*''Ben Amhrane, embarrat dins son bureu, permenava la pita clau au long de las centenas de pajas d'un pilòt de catalògues trobats Allah sap ente. Tot çò qu'aviá dich'ancés d'entrar en '''sarralhariá''' era estat : « Quo es pas francés ? »''. Sorne trasluc, ''(Joan Ganhaire), 2004
#''(Per metonimia)'' Obratge dels sarralhièrs, de las sarralhièras.
{{-par-}}
*[[sarralha]]
*[[sarralhar]]
*[[sarralhejar]]
*[[sarralhièr]]
{{-rev-}}
{{Reviradas||
{{colomnas|nombre=2|
* {{dev1}}: {{trad|de|Schlosserei}}, {{trad|de|Schlosserarbeiten}} (objècte)
* {{env1}}: {{trad|en|locksmithing}}, {{trad|en|locksmith work}} (objècte)
* {{euv1}}: {{trad|eu|sarrailagile zerbitzuak}}, {{trad|eu|sarrailagile lana}} (objècte)
* {{cav1}}: {{trad|ca|serralleria}}
* {{esv1}}: {{trad|es|cerrajería}}
* {{frv1}}: {{trad|fr|serrurerie}}
* {{itv1}}: {{trad|it|lavoro di fabbro}}, {{trad|it|ferramenta}} (objècte)
* {{ptv1}}: {{trad|pt|serralharia}}
}}}}
h776ul56cf85xi26melg91aob7axvyh