Wikiccionari ocwiktionary https://oc.wiktionary.org/wiki/Wikiccionari:Pagina_d%27acu%C3%A8lh MediaWiki 1.47.0-wmf.18 case-sensitive Mèdia Especial Discutir Utilizaire Discussion Utilizaire Wikiccionari Discussion Wikiccionari Fichièr Discussion Fichièr MediaWiki Discussion MediaWiki Modèl Discussion Modèl Ajuda Discussion Ajuda Categoria Discussion Categoria Annèxa Discussion Annèxa TimedText TimedText talk Mòdul Mòdul Discussió Event Event talk 0 2307 422568 373924 2026-09-07T12:50:27Z Poiuytrell 5851 /* */ 422568 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del latin ''flūmen''. {{-pron-}} [ˈflyme] Bearn : escotar « flume » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-flume.wav]] {{-sil-}} '''flu | me''' (2) {{-nom-|oc}} '''flume''' {{m}} # [[aiga|Aiga]] de [[debit]] pro important que se geta dins la [[mar]] o l'[[ocean]]. {{-var-}} * [[flum]] {{-sin-}} * [[fluvi]] {{-revi-}} *{{cav1}}: {{trad|oc|riu}} *{{env1}}: {{trad|oc|river}} *{{frv1}}: {{trad|oc|fleuve}} *{{itv1}}: {{trad|it|fiume}} *{{ptv1}}: {{trad|pt|rio}} [[de:flume]] [[en:flume]] [[et:flume]] [[fr:flume]] [[io:flume]] [[ko:flume]] [[ku:flume]] [[mg:flume]] [[ml:flume]] [[my:flume]] [[pl:flume]] [[ru:flume]] [[ta:flume]] [[vi:flume]] [[zh:flume]] lsrhwt47y4wpdjrzavbxwokgmikt994 0 3189 422841 401901 2026-09-07T17:14:39Z Poiuytrell 5851 /* */ 422841 wikitext text/x-wiki [[Fichièr:Maison Corse.jpg|vinheta|ostal còrse]] {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} ''hospitalis'', en luòga del classic ''dŏmus''. {{-pron-}} {{pron|usˈtal|oc}} Bearn - Lengadocian : escotar « ostal » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-ostal.wav]] {{-sil-}} '''os | tal''' (2) {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|ostal|ostals|usˈtal|usˈtals}} '''ostal''' {{m}} {{leng}} # Edifici destinat a l'abitacion umana. #: ''Lo meu '''ostal''' se destrantalha coma se destrantalha la mia lenga e coma s'arroïna lo Roèrgue vièlh.'' ([[w:Joan_Bodon|Joan Bodon]], "Lo meu ostal" dins ''Contes del meu ostal'') #[[fogal|Fogal]] ; tot çò que tòca als [[afar]]s [[domestic]]s. # ''(per metonimia)'' [[ostalada|Ostalada]] ; las personas que vivon abitualament dins un meteis ostal. # ''(figurat)'' [[linhatge|Linhatge]] ; [[familha]]. #* ''Lo nom d''''ostal'''.'' # ''(mond dels afars)'' [[entrepresa|Entrepresa]] ; fons de [[comèrci]]. # ''(religion)'' [[establiment|Establiment]] d’una [[comunautat]] [[religiós|religiosa]]. {{-var-}} * [[estau]] ''(provençal)'', ''(auvernhat)'' * [[ostau]] ''(gascon)'', ''(provençal'') {{-sin-}} * [[casa]] ''(gascon)'' * [[maison]] ''(gascon), (lemosin)'' * [[maion]] ''(gascon)'', ''(niçard)'' {{-exp-}} * [[nom d'ostal]] * [[ostal de comèrci]] {{-drv-}} {{(}} * [[ostalada]] * [[ostalariá]] * [[ostalàs]] * [[ostalet]] {{-}} * [[ostalon]] * [[ostalòt]] * [[ostalièr]] -a {{)}} {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Haus}} {{n}} * {{env1}}: {{trad|en|house}} * {{azv1}}: {{trad|az|ev}} * {{euv1}}: {{trad|eu|etxe}} * {{brv1}}: {{trad|br|ti}} * {{bgv1}}: {{trad|bg|къща}} * {{cav1}}: {{trad|ca|casa}} {{f}} * {{kov1}}: {{trad|ko|집}} * {{csv1}}: {{trad|cs|dům}} * {{dav1}}: {{trad|da|hus}} * {{esv1}}: {{trad|es|casa}} {{f}} * {{eov1}}: {{trad|eo|domo}} * {{frv1}}: {{trad|fr|maison}} {{f}} * {{gav1}}: {{trad|ga|teach}} * {{iov1}}: {{trad|io|domo}} * {{idv1}}: {{trad|id|rumah}} {{-}} * {{isv1}}: {{trad|is|hús}} {{n}} * {{itv1}}: {{trad|it|casa}} {{f}} * {{jav1}}: {{trad|ja|家}} * {{ltv1}}: {{trad|lt|namas}} * lorenc roman : {{trad|lorenc|mâson}}, {{trad|lorenc|mâhon}}, {{trad|lorenc|mwohhon}} * {{nlv1}}: {{trad|nl|huis}} * {{huv1}}: {{trad|hu|ház}} * {{plv1}}: {{trad|pl|dom}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|casa}} {{f}} * {{rov1}}: {{trad|ro|casă}} * {{ruv1}}: {{trad|ru|дом}} {{m}} * {{hsbv1}}: {{trad|hsb|dom}}, {{trad|hsb|chěža}} * {{scv1}}: {{trad|sc|domo}} {{f}} * {{scnv1}}: {{trad|scn|casa}} {{f}} * {{svv1}}: {{trad|sv|hus}} * {{trv1}}: {{trad|tr|ev}} * {{ukv1}}: {{trad|uk|дiм}} {{)}} 5ojioqvcghdq1jsyvd0zcbltzw2wkay 0 3290 422688 369706 2026-09-07T15:06:21Z Poiuytrell 5851 /* */ 422688 wikitext text/x-wiki [[Image:Tabuadejacareuba.jpg|thumb|right|250px|Un tròç de '''fusta''']] {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} ''fūstis'' « baston ». {{-pron-}} {{pron|ˈfystɔ|oc}} Lengadocian : escotar « fusta » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-fusta.wav]] {{-sil-}} '''fus | ta''' (2) {{-nom-|oc}} {{Declinason|nom|fusta|fustas|ˈfysto|ˈfystos}} '''fusta''' {{f}} # Substància dura e fibrosa constitutiva del tronc e de las brancas dels arbres. #Pèça alongada que servís per bastir un [[fustatge]]. {{-var-}} *[[husta]] ''(gascon)'' {{-drv-}} * [[fustam]] * [[fustariá]] *[[fustatge]] * [[fustièr]] {{-revi-}} {{(}} * {{afv1}}: {{trad|af|hout}} * {{dev1}}: {{trad|de|Holz}} {{n}} * {{env1}}: {{trad|en|wood}} (1), {{trad|en|lumber}} (1), {{trad|en|beam}} (2). * {{dsbv1}}: {{trad|dsb|drjewo}} {{n}} * {{euv1}}: {{trad|eu|zur}} * {{brv1}}: {{trad|br|koad}} * {{cav1}}: {{trad|ca|fusta}} {{f}} * {{esv1}}: {{trad|es|madera}} {{f}} * {{eov1}}: {{trad|eo|ligno}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|bois}} {{m}}; {{trad|fr|poutre}} {{f}} * {{frpv1}}: {{trad|frp|bouès}} * {{idv1}}: {{trad|id|kayu}} * {{itv1}}: {{trad|it|legno}} {{m}} * {{hsbv1}}: {{trad|hsb|drjewo}} {{n}} * {{nlv1}}: {{trad|nl|hout}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|madeira}} {{f}} * {{scnv1}}: {{trad|scn|lignu}} {{m}} {{)}} {{=ca=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|ca}} ''fūstis'' « baston ». {{-pron-}} {{pron|ˈfustə|ca}} ''(oriental)'', {{pron|ˈfusta|ca}} ''(occidental)'' {{-nom-|ca}} {{Declinason|nom|fusta|fustes|ˈfustə|ˈfustəs}} '''fusta''' {{f}} # [[fusta#oc|Fusta]]. odtl9lid0fxrxyj341k2mkotu4cg9ap 0 3319 422808 314891 2026-09-07T16:23:44Z Poiuytrell 5851 /* */ 422808 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} {{-pron-}} [fi'sa] Bearn - Lengadocian : escotar « fissar » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-fissar.wav]] {{-vèrb-|oc}} '''fissar''' # Far un trauquet dins la pèl amb un objècte [[ponchut]], una [[agulha]], [[fisson]], etc. :''Una abelha m'a fissat'' {{-drv-}} *[[fissada]] *[[fissadura]] *[[fissaire]] {{-sin-}} *[[picar]] *[[ponchar]] {{-revi-}} {{(}} * {{anv1}}: * {{afv1}}: * {{env1}}: to {{trad|en|sting}}, to {{trad|en|pick}} * {{euv1}}: * {{cav1}}: {{trad|ca|picar}} * {{dev1}}: * {{esv1}}: {{trad|es|pespuntear}} * {{fiv1}}: * {{frv1}}: {{trad|fr|piquer}} * {{hiv1}}: * {{huv1}}: {{-}} * {{idv1}}: * {{gav1}}: * {{itv1}}: {{trad|it|pungere}} * {{lvv1}}: * {{ltv1}}: * {{nlv1}}: {{trad|nl|steken}}, {{trad|nl|prikken}} * {{nov1}}: * {{huv1}}: * {{plv1}}: * {{ptv1}}: {{trad|pt|pespontar}} * {{scnv1}}: {{trad|scn|pùnciri}}, {{trad|scn|azziccari}}, {{trad|scn|picari}} * {{ukv1}}: {{)}} [[en:fissar]] [[fr:fissar]] [[mg:fissar]] razk39arxphjrr9v28i8cwm4r4mon5k 0 3346 422530 413190 2026-09-07T12:17:17Z Poiuytrell 5851 /* */ 422530 wikitext text/x-wiki [[image:Banco de peces trompeta (Macroramphosus scolopax), islas Azores, Portugal, 2020-07-27, DD 38.jpg|vinheta|Un flòta de '''peisses''' ''(Macroramphosus scolopax)'']] {{=oc=}} {{-etim-}} Del [[latin]] ''[[pĭscis]]''. {{-pron-}} :{{pron|ˈpejs|oc}} : Bearn - Lengadocian : escotar « peis » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-peis.wav]] {{-nom-|oc}} '''peis''' {{m}} {{Declinason|n|peis|peisses|ˈpejs|ˈpejses}} #[[animal|Animal]] [[aqüatic]]. #{{prov}} Animal aqüatic que viu pulsèu en mar (que lo [[peisson]] viu puslèu dins los rius). #''(Zoologia)'' Animal que possedís un [[esquelet]], mai sovent [[ovipar]] (a vegadas [[ovovivipar]] o [[vivipar]]), que viu dins l’aiga, e qu'alena mai sovent per de [[brànquia]]s (quitament se unas espècias an de sistèmas de respiracion aeriana complementaris, coma los palmons dels dipneustas o lo labirint dels anabantidèus). #Carn de peis destinada a l'alimentacion. {{-var-}} *[[peish]] ([[gascon]]) *[[peisson]] {{-drv-}} *[[peissaladièra]] *[[peissalha]] / [[peissonalha]] *[[peissonièr]] *[[peissonalha]] *[[peissonariá]] *[[peissonenc]] *[[peissonós]] {{-par-}} *[[piscicòla]] *[[piscicultura]] {{-exp-}} *[[peis d'abril]] {{-revi-}} {{(}} * {{sqv1}}: {{trad|sq|peshk}} * {{dev1}}: {{trad|de|Fisch}} {{m}} * {{env1}}: {{trad|en|fish}} * {{astv1}}: {{trad|ast|pexe}} {{m}} * {{euv1}}: * {{brv1}}: {{trad|br|pesk}} * {{bgv1}}: {{trad|bg|риба}} {{f}} * {{cav1}}: {{trad|ca|peix}} * {{kov1}}: {{trad|ko|물고기}} * {{csv1}}: {{trad|cs|ryba}} {{f}} * {{dav1}}: {{trad|da|fisk}} * {{skv1}}: {{trad|sk|ryba}} * {{slv1}}: * {{esv1}}: {{trad|es|pez}}, (mòrt, per manjar) {{trad|es|pescado}} * {{eov1}}: {{trad|eo|fiŝo}} * {{etv1}}: {{trad|et|kala}} * {{fiv1}}: {{trad|fi|kala}} * {{frv1}}: {{trad|fr|poisson}} * {{frpv1}}: {{trad|frp|pêsson}} * {{hev1}}: {{trad|he|דג}} (dag) {{-}} * {{idv1}}: * {{isv1}}: {{trad|is|fiskur}} * {{itv1}}: {{trad|it|pesce}} * {{lvv1}}: * {{ltv1}}: {{trad|lt|žuvys}} * {{nlv1}}: {{trad|nl|vis}} * {{nov1}}: * {{huv1}}: {{trad|hu|hal}} * {{plv1}}: {{trad|pl|ryba}} {{f}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|peixe}} * {{rmv1}}: {{trad|rm|pesch}} ''(vallader)'', ''(puter)'' * {{rov1}}: {{trad|ro|peşte}} * {{ruv1}}: {{trad|ru|рыба}} * {{scv1}}: {{trad|sc|pische}} * {{scnv1}}: {{trad|scn|pisci}} * {{hsbv1}}: {{trad|hsb|ryba}} * {{svv1}}: {{trad|sv|fisk}} * {{trv1}}: {{trad|tr|balık}} * {{ukv1}}: {{trad|uk|риба}} {{f}} {{)}} [[Categoria:Animals en occitan]] [[az:peis]] [[ca:peis]] [[chr:peis]] [[cs:peis]] [[de:peis]] [[el:peis]] [[en:peis]] [[eu:peis]] [[fr:peis]] [[hu:peis]] [[ko:peis]] [[lo:peis]] [[lt:peis]] [[mg:peis]] [[mk:peis]] [[nl:peis]] [[pl:peis]] [[ro:peis]] [[ru:peis]] [[sm:peis]] [[sv:peis]] [[tr:peis]] [[vi:peis]] [[zh:peis]] s42zmwzpugts6lp7rfmxtwerrlv9jwe 0 3382 422704 342710 2026-09-07T15:15:02Z Poiuytrell 5851 /* */ 422704 wikitext text/x-wiki [[Image:Schlagwortkatalog.jpg|thumb|'''Tiradors''' dins una librariá]] {{=oc=}} {{-etim-}} De ''[[tirar#oc|tirar]]'' amb lo sufix ''-ador''. {{-pron-}} {{pron|tiɾaˈðu|oc}} Lengadocian : escotar « tirador » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-tirador.wav]] {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|tirador|tiradors|tiɾaˈðu|tiɾaˈðus}} '''tirador''' {{m}} # Recaptador coladís d'un moble. # ''Agri.'' Longa pèça de fusta fixada al davant d'una veitura o d'una araire, e que servís per atelar las bèstias de tira. {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}} : {{trad|de|Schublade}} {{f}}, {{trad|de|Schubfach}} {{n}} (1) * {{env1}} : {{trad|en|drawer}} (1) * {{bav1}} : {{trad|ba|тартма}} (1) {{-}} * {{cav1}} : {{trad|ca|calaix}} {{m}} (1) * {{frv1}} : {{trad|fr|tiroir}} {{m}} (1), {{trad|fr|timon}} {{m}} (2) * {{ruv1}} : {{trad|ru|ящик выдвижной}} {{m}} (1) {{)}} [[Categoria:Lexic en occitan de l'agricultura]] 2bgyt2hpy3hqlil5mxrg5lgqwbiawzk 0 3677 422936 390119 2026-09-07T23:01:47Z Poiuytrell 5851 /* */ 422936 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|mot=contestari|sens=prene per testimòni}} {{-pron-|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|kontesˈta|oc}} : Bearn : escotar « contestar » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-contestar.wav]] :provençau {{pron|kõⁿtesˈta|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|con|tes|tar}} {{-verb-|oc}} '''contestar''' # [[metre|Metre]] en [[discussion]] çò que [[qualqu’un]] [[revendicar|revendica]]. #*'''''contestar''' una succession, una tèrra.'' # ''(per extension)'' [[negar|Negar]] [[quicòm]] [[coma]] [[èsser|essent]] [[real]] o [[just]]. {{-par-}} * [[contestatari]] * [[contestable]] * [[contèst]] * [[contèsta]] * [[contestacion]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|streiten}}, {{trad|de|bestreiten}}, {{trad|de|abstreiten}}, {{trad|de|anfechten}} * {{env1}}: {{trad|en|contest}}, {{trad|en|challenge}}, {{trad|en|impugn}}, {{trad|en|question}}, {{trad|en|dispute}}, {{trad|en|protest}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|impugnar}}, {{trad|ca|objectar}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|discutir}}, {{trad|es|objetar}}, {{trad|es|contradecir}} * {{frv1}}: {{trad|fr|contester}} * {{itv1}}: {{trad|it|contestare}}, {{trad|it|disputare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|contestar}}, {{trad|pt|disputar}} {{)}} {{=ca=}} {{-etim-}} Del [[latin]] ''contestari''. {{-pron-}} [kuntəs'ta] (oriental), [kontes'taɾ] (valencian) :Espanha (Barcelona) : escotar « contestar » [[Fichièr:LL-Q7026 (cat)-Marvives-contestar.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|con|tes|tar}} {{-verb-|ca}} '''contestar''' {{-rev-}} * {{trad|oc|respondre}} [[az:contestar]] [[ca:contestar]] [[chr:contestar]] [[co:contestar]] [[cs:contestar]] [[en:contestar]] [[eo:contestar]] [[es:contestar]] [[eu:contestar]] [[fi:contestar]] [[fr:contestar]] [[gl:contestar]] [[hu:contestar]] [[id:contestar]] [[io:contestar]] [[ko:contestar]] [[li:contestar]] [[mg:contestar]] [[nl:contestar]] [[pl:contestar]] [[pt:contestar]] [[ru:contestar]] [[sd:contestar]] [[ta:contestar]] [[th:contestar]] [[zh:contestar]] 8cnb61fg4g7cfxq025v3ba1e38tjbx9 0 3691 422773 412458 2026-09-07T16:00:20Z Poiuytrell 5851 /* */ 422773 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :''(Nom comun)'' Del {{etil|la|oc}} ''jugum''. :''(Pronom personal)'' Del {{etil|la|oc}} ''[[ego]]''. {{-pron-}} :{{pron|d͡ʒu|oc}} : Bearn - Lengadocian : escotar « jo » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-jo.wav]] {{-nom-|oc}} '''jo''' {{prov}}, {{leng}}; {{m}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|jo|jos|d͡ʒu|d͡ʒus}} [[image:Yoke - Schemathic Drawing (PSF).png|vinheta|Esquèma d'un '''jo''']] # Pèça de fusta plaçada sus l'esquina dels [[buòu]]s o d'autras bèstias de tira per los [[encarrar]]. #:''Una vaca se desmarguèt sola del '''jo'''. Mas l'autra qu'èra contra lo tap, capejava sens se'n poder traire.'' ([[w:Joan Bodon|Joan Bodon]], ''La grava sul camin, pagina 83) # [[ajocador|Ajocador]], [[galinièr]]. # Luòc ont òm serra las [[garba]]s, la [[palha]], lo [[fen]], (granja). {{-var-}} *[[joc]] (vivaroalpenc) *[[jòng]] / [[jong]] (Auvernhat) *[[jun]] (gascon) {{-drv-}} *[[ajoatar]] *[[joata]] *[[joatièr]] {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Joch}} * {{env1}}: {{trad|en|yoke}} * {{euv1}}: {{trad|eu|uztarri}} * {{cav1}}: {{trad|ca|jou}} * {{esv1}}: {{trad|es|yugo}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|joug}} * {{itv1}}: {{trad|it|giogo}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|jugo}} * {{goh}}: {{trad|goh|joch}}, {{trad|goh|joh}}, {{trad|goh|juhhidi}} * {{sapadin}}: {{trad|sapadin|joch}} {{)}} {{-pronom-pers-|oc}} '''jo''' {{gasc}} # Pronom personau, purmèra persona deu singular. {{-var-}} *[[ieu]] {{-revi-}} {{(}} * {{euv1}}: {{trad|eu|ni}} * {{dev1}}: {{trad|de|ich}} * {{env1}}: {{trad|en|I}} * {{cav1}}: {{trad|ca|jo}} * {{csv1}}: {{trad|cs|já}} * {{dav1}}: {{trad|da|jeg}} * {{esv1}}: {{trad|es|yo}} * {{eov1}}: {{trad|eo|mi}} * {{fiv1}}: {{trad|fi|minä}} * {{frv1}}: {{trad|fr|je}}, {{trad|fr|moi}} * {{got}}: {{trad|got|𐌹𐌺}} (ik) {{-}} * {{iov1}}: {{trad|io|me}} * {{isv1}}: {{trad|is|ég}} * {{itv1}}: {{trad|it|io}} * {{nlv1}}: {{trad|nl|ik}} * {{plv1}}: {{trad|pl|ja}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|eu}} * {{rov1}}: {{trad|ro|eu}} * {{hsbv1}}: {{trad|hsb|ja}} * {{scnv1}}: {{trad|scn|jeu}}, {{trad|scn|jò}} * {{svv1}}: {{trad|sv|jag}} * {{ukv1}}: {{trad|uk|я}} {{)}} [[Categoria:Espleches agricòlas en occitan]] {{=ca=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|ca}} ''[[ego]]''. {{-pron-}} {{pron|ʒo|ca}} ''(oriental central)'', {{pron|jo|ca}} (valencian) {{-pronom-pers-|ca}} '''jo''' # [[ieu#oc|Ieu]], pronom personau, purmèra persona deu singular. {{=scn=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|scn}} ''[[ego]]''. {{-pron-}} {{pron|jo|scn}} Itàlia (Gela) : escotar « jo » [[Fichièr:LL-Q33973 (scn)-XANA000-jo.wav]] {{-pronom-pers-|scn}} '''jo''' # [[ieu#oc|Ieu]], pronom personau, purmèra persona deu singular. {{-sin-}} *[[jeu]] *[[jò]] *[[ieu]] e8wmu1wh40okjjo4ig5u0m4p9f5t1uu 0 4214 422763 421418 2026-09-07T15:53:44Z Ricou31 591 422763 wikitext text/x-wiki {{veire|peu|pèu|pel|pèl}} {{=oc=}} {{-etim-}} :''(nom 1)'' Dau {{etil|la|oc}} ''pellis''. :''(nom 2)'' Dau {{etil|la|oc}} ''pĭlu''. {{-pron-}} :{{pron|pew|oc}} :Bearn - Gascon : escotar « peu » [[Fichièr:LL-Q35735-Davidgrosclaude-peu.wav]] {{-nom-|oc|num=1}} {{Declinason|nom|dialècte=naut lemosin|peu|peus|pø|pø}} '''peu''' {{f}} {{lem}} # {{lem}} ''Anat.'' Tegument que cobrís tota la superfícia dau [[còrs]]. {{-var-}} *[[pèl]] *[[pèth]] ''(gascon)'' *[[pèu]] ''(provençal)'' {{-rev-}} {{Reviradas|| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Haut}} {{f}} * {{env1}}: {{trad|en|skin}} * {{brv1}}: {{trad|br|kroc'hen}} * {{euv1}}: {{trad|eu|azal}} * {{cav1}}: {{trad|ca|pell}} {{f}} * {{esv1}}: {{trad|es|piel}} {{f}} * {{eov1}}: {{trad|eo|haŭto}} * {{fiv1}}: {{trad|fi|iho}} * {{frv1}}: {{trad|fr|peau}} {{f}} * {{iov1}}: {{trad|io|pelo}} * {{gav1}}: {{trad|ga|craiceann}} * {{itv1}}: {{trad|it|pelle}} {{f}} * {{huv1}}: {{trad|hu|bőr}} * {{plv1}}: {{trad|pl|skóra}} {{f}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|pele}} {{f}} * {{rov1}}: {{trad|ro|piele}} {{f}} * {{oodv1}}: {{trad|ood|'eldag}} * {{tusv1}}: {{trad|tus|utéhweh}} * {{ukv1}}: {{trad|uk|скіра}} {{f}} }}}} [[Categoria:Lexic en occitan de l'anatomia]] {{-nom-|oc|num=2}} {{Declinason|n|dialècte=provençal|peu|peus|peu|peus}} '''peu''' {{m}} ''(gascon), (provençal), (vivaroalpenc)'' # Cadun dels [[filament]]s de [[queratina]] que cobrisson tot o part del [[còs]] dels [[mamifèr]]s. # Cadun dels pels que cobrisson lo [[cran]] de l'[[èsser uman]], [[cabel]]. {{-var-}} *[[pel]] *[[piau]] ''(lemosin), (auvernhat)'' *[[pial]] ''(auvernhat)'' {{-rev-}} {{Reviradas|| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Haar}} * {{env1}}: {{trad|en|hair}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|pèl}} * {{esv1}}: {{trad|es|pelo}} * {{frv1}}: {{trad|fr|poil}} * {{itv1}}: {{trad|it|pelo}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|pelo}} }}}} [[Categoria:Lexic en occitan de l'anatomia]] {{=ca=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|ca}} ''pĕdis'', derivat de ''[[pes#la|pēs]]''. {{-pron-}} {{pron|pɛw|ca}} {{-nom-|ca}} {{Declinason|n|peu|peus|pɛw|pɛw}} '''peu''' {{m}} # [[pè#oc|Pè]]. {{-drv-}} *[[pedicura]] *[[peuada]] {{=fr=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|ca}} ''paucum'' {{-pron-}} {{pron|pø|fr}} {{-adv-|fr}} '''peu''' # [[puac|Pauc]]. {{-pronom-indef-|fr}} '''peu''' # [[puac|Pauc]]. nycq3cuc866204z167q31spw7flfb8k 0 4288 422565 415692 2026-09-07T12:49:05Z Poiuytrell 5851 /* */ 422565 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Deu [[etil|la|oc]] ''pĭscis''. {{-pron-|oc}} {{pron|'peʃ|oc}} Bearn - Gascon : escotar « peish » [[Fichièr:LL-Q35735-Davidgrosclaude-peish.wav]] {{-nom-|oc}} {{Declinason|dialècte=gascon|n|peish|peishs|peʃ|peʃ}} '''peish''' {{m}} {{gasc}} #[[Animau]] [[vertebrat]] aqüatic, qu'alena peu mejan de [[brànquia]]s. Que viu en [[mar]]s, [[ocean]], [[estanh]]s, [[lac]]s, [[riu]]s, [[arribèra]]s e [[flum]]s. {{-var-}} *[[peis]] (puslèu de riu) ''(gascon)'' ''(lengadocian)'' ''(lemosin)'' ''(provençau)'' *[[peisson]] (puslèu de mar) ''(auvernhat)'' ''(lemosin)'' ''(provençau)'' ''(vivaroalpin)'' {{-drv-}} *[[peish-gat]] *[[peish-lua]] *[[peish volaire]] *[[peish d'abriu]] *[[peish d'arriu]] *[[peish de mar]] *[[peish roi]] {{-revi-}} {{(}} * {{sqv1}}: {{trad|sq|peshk}} * {{dev1}}: {{trad|de|Fisch}} {{m}} * {{env1}}: {{trad|en|fish}} * {{euv1}}: * {{brv1}}: {{trad|br|pesk}} * {{bgv1}}: {{trad|bg|риба}} {{f}} * {{cav1}}: {{trad|ca|peix}} * {{csv1}}: {{trad|cs|ryba}} {{f}} * {{dav1}}: {{trad|da|fisk}} * {{skv1}}: * {{slv1}}: * {{esv1}}: {{trad|es|pez}}, (mòrt, per manjar) {{trad|es|pescado}} * {{eov1}}: {{trad|eo|fiŝo}} * {{etv1}}: {{trad|et|kala}} * {{fiv1}}: {{trad|fi|kala}} * {{frv1}}: {{trad|fr|poisson}} * {{frpv1}}: {{trad|frp|pêsson}} {{-}} * {{iov1}}: * {{idv1}}: * {{isv1}}: {{trad|is|fiskur}} * {{itv1}}: {{trad|it|pesce}} * {{lvv1}}: * {{ltv1}}: {{trad|lt|žuvys}} * {{nlv1}}: {{trad|nl|vis}} * {{nov1}}: * {{huv1}}: {{trad|hu|hal}} * {{plv1}}: {{trad|pl|ryba}} {{f}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|peixe}} * {{rov1}}: {{trad|ro|peşte}} * {{ruv1}}: {{trad|ru|рыба}} * {{scnv1}}: {{trad|scn|pisci}} * {{svv1}}: {{trad|sv|fisk}} * {{trv1}}: {{trad|tr|balık}} * {{ukv1}}: {{trad|uk|риба}} {{f}} {{)}} [[Categoria:Animals en occitan]] [[ca:peish]] [[de:peish]] [[es:peish]] [[eu:peish]] [[fr:peish]] [[mg:peish]] 3afn6fa2vjd851e1tx0hytd4ujuost8 422566 422565 2026-09-07T12:49:28Z Poiuytrell 5851 /* */ 422566 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Deu [[etil|la|oc]] ''pĭscis''. {{-pron-|oc}} {{pron|'peʃ|oc}} Bearn - Gascon : escotar « peish » [[Fichièr:LL-Q35735-Davidgrosclaude-peish.wav]] {{-nom-|oc}} {{Declinason|dialècte=gascon|n|peish|peishs|peʃ|peʃ}} '''peish''' {{m}} {{gasc}} #[[Animau]] [[vertebrat]] aqüatic, qu'alena peu mejan de [[brànquia]]s. Que viu en [[mar]]s, [[ocean]], [[estanh]]s, [[lac]]s, [[riu]]s, [[ribièra|arribèra]]s e [[flum]]s. {{-var-}} *[[peis]] (puslèu de riu) ''(gascon)'' ''(lengadocian)'' ''(lemosin)'' ''(provençau)'' *[[peisson]] (puslèu de mar) ''(auvernhat)'' ''(lemosin)'' ''(provençau)'' ''(vivaroalpin)'' {{-drv-}} *[[peish-gat]] *[[peish-lua]] *[[peish volaire]] *[[peish d'abriu]] *[[peish d'arriu]] *[[peish de mar]] *[[peish roi]] {{-revi-}} {{(}} * {{sqv1}}: {{trad|sq|peshk}} * {{dev1}}: {{trad|de|Fisch}} {{m}} * {{env1}}: {{trad|en|fish}} * {{euv1}}: * {{brv1}}: {{trad|br|pesk}} * {{bgv1}}: {{trad|bg|риба}} {{f}} * {{cav1}}: {{trad|ca|peix}} * {{csv1}}: {{trad|cs|ryba}} {{f}} * {{dav1}}: {{trad|da|fisk}} * {{skv1}}: * {{slv1}}: * {{esv1}}: {{trad|es|pez}}, (mòrt, per manjar) {{trad|es|pescado}} * {{eov1}}: {{trad|eo|fiŝo}} * {{etv1}}: {{trad|et|kala}} * {{fiv1}}: {{trad|fi|kala}} * {{frv1}}: {{trad|fr|poisson}} * {{frpv1}}: {{trad|frp|pêsson}} {{-}} * {{iov1}}: * {{idv1}}: * {{isv1}}: {{trad|is|fiskur}} * {{itv1}}: {{trad|it|pesce}} * {{lvv1}}: * {{ltv1}}: {{trad|lt|žuvys}} * {{nlv1}}: {{trad|nl|vis}} * {{nov1}}: * {{huv1}}: {{trad|hu|hal}} * {{plv1}}: {{trad|pl|ryba}} {{f}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|peixe}} * {{rov1}}: {{trad|ro|peşte}} * {{ruv1}}: {{trad|ru|рыба}} * {{scnv1}}: {{trad|scn|pisci}} * {{svv1}}: {{trad|sv|fisk}} * {{trv1}}: {{trad|tr|balık}} * {{ukv1}}: {{trad|uk|риба}} {{f}} {{)}} [[Categoria:Animals en occitan]] [[ca:peish]] [[de:peish]] [[es:peish]] [[eu:peish]] [[fr:peish]] [[mg:peish]] i315f4yplwozjpxqwxupa02l89ihtxz 0 4446 422759 399003 2026-09-07T15:51:08Z Poiuytrell 5851 /* */ 422759 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc|velum}}. {{-pron-}} :gascon {{pron|ˈbew|oc}} :provençau {{pron|ˈvew|oc}} {{-nom-|oc}} '''veu''' {{gasc}}, {{prov}}; {{m}} {{Declinason|n|veu|veus|ˈbew|ˈbews}} [[image:Lipstick with veil (1308307).jpg|vinheta|Hemna portant un '''veu''']] [[Image:Pharyngeal flap procedures1.svg|vinheta|Esquèma dau cap uman : -3. '''veu''' dau paladar.]] # Pèça de [[tela]] prima destinada a [[cobrir]], [[parar]], o [[amagar]] [[quicòm]]. #''(vestit) (religion)'' Partida dau [[costum]] deis [[religiosa]]s que cobrís lo [[cap]]. #''(Per extension)'' Teissut leugièr. #''(Sens figurat)'' Obstacle que gasta la [[vista]] o la [[percepcion]]. #''(Anatomia)'' Paret [[membranós|membranosa]] situada en rèire dau cèu de la boca ([[paladar]]) e que contribuís a separar la [[boca]] de leis fòssas nasalas o dau [[faringe]]. {{-var-}} *[[vel]] (lengadocian) {{-drv-}} *[[velar]] {{-drv-}} per cobrir lo cap *[[carrat]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Schleier}} * {{env1}}: {{trad|en|veil}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|vel}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|velo}} * {{frv1}}: {{trad|fr|voile}} * {{itv1}}: {{trad|it|velo}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|véu}} {{)}} {{=ca=}} {{-etim-}} Del [[latin]] ''vox''. {{-pron-}} ['bɛw] (oriental e nòrd-occidental), ['vɛw] (valencian) {{-sil-}} '''veu''' {{-nom-|ca}} '''veu''' {{f}} {{-revi-}} * {{trad|oc|votz}} {{-drv-}} * veueta * vocal * vocalisme * vocalització * vocalitzar * vocatiu [[ca:veu]] [[chr:veu]] [[de:veu]] [[el:veu]] [[en:veu]] [[eo:veu]] [[fr:veu]] [[io:veu]] [[mg:veu]] [[mk:veu]] [[nl:veu]] [[pl:veu]] [[pt:veu]] [[ru:veu]] [[tr:veu]] [[wa:veu]] j2f4qstmyxvh81h5i1j3u2fp3i4an7w 0 4598 422791 406907 2026-09-07T16:11:35Z Poiuytrell 5851 /* */ 422791 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} ''scala''. {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|esˈkalo̞|oc}} :provençau {{pron|esˈkalə|oc}} :França (Bearn) : escotar « escala » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-escala.wav]] {{-sil-}} '''es | ca | la''' (3) {{-nom-|oc}} {{Declinason|nom|dialècte=lengadocian|escala|escalas|esˈkalo|esˈkalos}} '''escala''' {{f}} [[Imatge:Fotothek_df_n-06_0000334.jpg|vinheta|Una '''escala''' de fèrre]] [[Imatge:Cadillac-P1030018.jpg|vinheta|'''Escala''' per mesurar las garonadas a Cadilhac]] [[image:Escale à Torvik 01.jpg|vinheta|Naviri a l''''escala''']] # [[objècte#oc|Objècte]] que servís per montar e davalar, fach de doas pèças de fusta, metal o còrda e d'[[escalon]]s [[perpendicular]]s. # ''(tecnica)'' [[graduacion#oc|Graduacion]] utilizada per mesurar una grandor. # ''(Dessenh, Cartografia)'' [[proporcion|Proporcion]] de talha entre la representacion d’una causa e la causa representada. # ''(marina)'' Luòc ont de naviris pòdon [[embarcar]] e [[desbarcar]]. # ''(marina)'' Accion de s'[[ancorar]], de [[far escala]]. # ''(per analogia)'' Luòc o moment que los [[aeronau]]s fan una estapa dins un [[viatge]]. {{-drv-}} *[[escalar]] *[[Escalas]] *[[escalassa]] *[[escaleta]] *[[escalon]] **[[escalonament]] **[[escalonar]] {{-var-}} *[[eschala]] ''(lemosin), (auvernhat), (vivaroalpenc)'' {{-exp-}} {{colomnas|nombre=3| * [[a granda escala]] * [[a l'escala]] * [[al bas de l'escala]] * [[canbiament d'escala]] * [[canbiar d'escala]] * [[economia d'escala]] * [[escala balcon]] * [[escala balet]] * [[escala barris]] * [[escala altimetrica]] * [[escala barometrica]] * [[escala caracteristica]] * [[escala cartografica]] * [[escala de Beaufòrt]] * [[escala de Bristòl]] * [[escala de còrda]] * [[escala de colors]] * [[escala de Glasgow]] * [[escala de graduacion]] * [[escala de Jacòb]] * [[escala de Kardachev]] * [[escala dels tempses geologics]] / [[escala daus temps geologics]] / [[escala deus temps geologics]] / [[escala deths temps geologics]] * [[escala de marèa]] * [[escala de Medvedev-Sponheuer-Karnik]] * [[escala de peisses]] * [[escala de quotacion]] * [[escala de Richter]] * [[escala de Saffir-Simpson]] * [[escala de Scoville]] * [[escala de valors]] * [[escala diatonica]] * [[escala graphique]] * [[escala idrometric]] * [[escala locala]] * [[escala logaritmica]] * [[escala Medvedev-Sponheuer-Karnik]] * [[escala metrica]] * [[escalas del Levant]] * [[escala sociala]] * [[escala tecnica]] * [[escala termometica]] * [[en escala]] * [[far escala]] * [[granda escala]] * [[montar a l'escala]] }} {{-par-}} * [[escalar]] ** [[escalatge]] * [[escalabrar]] ** [[escalabrós]] * [[escaladar]] ** [[escalada]] * [[escalièr]] {{-revi-}} {{Reviradas|Objècte que servís per montar e davalar| * {{dev1}}: {{trad|de|Leiter}} * {{env1}}: {{trad|en|ladder}} * {{knv1}}: {{trad|kn|ಏಣಿ}} * {{euv1}}: {{trad|eu|zurubi}} * {{cav1}}: {{trad|ca|escala}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|escalera}}, {{trad|es|escala}} * {{frv1}}: {{trad|fr|échelle}} * {{itv1}}: {{trad|it|scala}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|escada}} }} {{Reviradas|Escalonament o graduacion| * {{dev1}}: {{trad|de|Skala}}, {{trad|de|Maßstab}} * {{env1}}: {{trad|en|scale}} * {{euv1}}: {{trad|eu|eskala}} * {{cav1}}: {{trad|ca|escala}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|escala}} * {{frv1}}: {{trad|fr|échelle}} * {{itv1}}: {{trad|it|scala}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|escala}} }} {{Reviradas|Luòc per embarcar e desbarcar| * {{dev1}}: {{trad|de|Zwischenlandung}}, {{trad|de|Zwischenstop}}, {{trad|de|Zwischenaufenthalt}} * {{env1}}: {{trad|en|stopover}}, {{trad|en|layover}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|escala}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|escala}}, {{trad|es|paraje}} * {{frv1}}: {{trad|fr|escale}}, {{trad|fr|relâche}} * {{itv1}}: {{trad|it|scalo}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|escala}} }} {{-flex-verb-|oc}} '''escala''' #''tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[escalar]] #''segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[escalar]] {{=ca=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|ca}} ''scala''. {{-pron-}} :oriental central {{pron|əsˈkaɫə|ca}} :occidental {{pron|əsˈcaɫə|ca}}, balear {{pron|əsˈkaɫə|ca}} , {{pron|esˈkaɫa|ca}} {{-nom-|ca}} {{Declinason|n|escala|escales|əsˈkaɫə|əsˈkaɫəs}} '''escala''' {{f}} # [[escala#oc|Escala]]. # [[escalièr#oc|Escalièr]]. {{-flex-verb-|ca}} '''escala''' #''tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[escalar]] #''segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[escalar]] {{=es=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|es}} ''scala''. {{-pron-}} :{{pron|esˈkala|es}} {{-nom-|es}} {{Declinason|n|escala|escalas|esˈkala|esˈkalas}} '''escala''' {{f}} # [[escala#oc|Escala]]. {{-flex-verb-|es}} '''escala''' #''tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[escalar]] #''segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[escalar]] {{=pt=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|pt}} ''scala''. {{-pron-}} :{{pron||pt}} {{-nom-|pt}} {{Declinason|n|escala|escalas}} '''escala''' {{f}} # [[escala#oc|Escala]]. {{-flex-verb-|pt}} '''escala''' #''tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[escalar]] #''segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[escalar]] qxupfbbyg4gr7j72z37knf2o1cwfvkh 0 5442 422711 312315 2026-09-07T15:18:15Z Poiuytrell 5851 /* */ 422711 wikitext text/x-wiki {{veire|mandibula|mandíbula}} {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} ''mandibula''. {{-pron-}} {{pron|mandiˈβylo|oc}} Bearn : escotar « mandibula » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-mandibula.wav]] {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|mandibula|mandibulas|mandiˈβylo|mandiˈβylos}} '''mandibula''' {{f}} # ''Anat.'' Pèça ossosa inferiora de l’aparelh bucal en los vertebrats. # ''Anat.'' Mandibula inferiora : Mandibula . # ''Anat.'' Mandibula superiora Maxillar. # ''Zoo.'' Peças quitinosa que d'unes artropòds tenon al costat o a l'entorn de la boca. {{-revi-}} {{(}} * {{env1}}: {{trad|en|mandible}}, {{trad|en|jawbone}} * {{kov1}}: {{trad|ko|턱뼈}} * {{cav1}}: {{trad|ca|mandíbula}} {{f}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|mandíbula}} {{f}} * {{frv1}}: {{trad|fr|mandibule}} {{f}} {{)}} [[Categoria:Lexic en occitan de l'anatomia]] [[Categoria:Lexic en occitan de la zoologia]] ern9mui9win2a162balu31l4c0utu5h 0 6784 423057 413645 2026-09-08T10:48:50Z Poiuytrell 5851 /* */ 423057 wikitext text/x-wiki {{veire|pï}} {{=oc=}} {{-etim-}} :Del {{etil|grc|oc|mot=πῖ}}. {{-pron-}} : {{pron|ˈpi|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|pi}} {{-nom-|oc}} '''pi''' {{m}} {{Declinason|n|pi|pis|ˈpi|ˈpis}} # Nom de π, Π, setzena [[letra]] e onzena [[vocala]] de l’[[alfabet]] [[grèc]]. # ''(matematicas)'' [[valor|Valor]] del rapòrt de la [[circonferéncia]] d’un [[cercle]] amb son [[diamètre]]. [[nombre|Nombre]] [[transcendent]] que la valor approximativa n'es 3,14159265358979… Se'n pòt tanben donar la valor aproximativa de: 22/7 o 355/113. {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Pi}} * {{env1}}: {{trad|en|pi}} * {{euv1}}: {{trad|eu|pi}} * {{cav1}}: {{trad|ca|pi}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|pi}} * {{frv1}}: {{trad|fr|pi}} * {{itv1}}: {{trad|it|pi}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|pi}} {{)}} {{Lista|abans=[[omicron]]<br>Ο, ο|aprèp=[[ro]]<br>Ρ, ρ, ϱ, ϼ|lista=[[:Categoria:Letras grècas|Letras grècas]]}} {{alfabet grèc}} {{=en=}} {{-etim-}} :Del {{etil|grc|en|mot=πῖ}}. {{-pron-}} : {{pron|ˈpaɪ|en}} {{-sil-}} {{Sillabas|pi}} {{-nom-|en}} '''pi''' {{m}} {{Declinason|n|pi|pis|ˈpaɪ|ˈpaɪs}} # {{trad|oc|pi}} {{=ca=}} {{-etim-}} :''(nom 1)'' Del {{etil|grc|oc|mot=πῖ}}. :''(nom 2)'' Del {{etil|la|oc|pīnus}} {{-pron-}} :{{pron|pi|ca}} :Espanha (Manresa) : escotar « pi » [[Fichièr:LL-Q7026 (cat)-Unjoanqualsevol-pi.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|pi}} {{-nom-|ca|num=1}} {{Declinason|n|pi|pis|ˈpi|ˈpis}} '''pi''' {{m}} # {{trad|oc|pi}} {{-nom-|ca|num=2}} [[Imatge:Cambrils Pi Rodo pinus pinea.jpg|thumb|Pi rodó de Cambrils <br> ''Pin redond de Cambrils (Tarragonés)'']] {{Declinason|n|pi|pins|ˈpi|ˈpins}} '''pi''' {{m}} # {{trad|oc|pin}} {{-drv-}} {{colomnas|nombre=3| * [[pinàcies]] * [[pinar]] * [[pinassa]] * [[pinastre]] * [[pineda]] * [[pinenc]] * [[pinenca]] * [[pinetell]] * [[pinetella]] * [[pinetenc]] * [[pinetó]] * [[pinós]] }} {{=es=}} {{-etim-}} :Del {{etil|grc|es|mot=πῖ}}. {{-pron-}} : {{pron|ˈpi|es}} {{-sil-}} {{Sillabas|pi}} {{-nom-|es}} '''pi''' {{m}} {{Declinason|n|pi|pis|ˈpi|ˈpis}} # {{trad|oc|pi}} {{=fr=}} {{-etim-}} :Del {{etil|grc|fr|mot=πῖ}}. {{-pron-}} : {{pron|pi|fr}} {{-sil-}} {{Sillabas|pi}} {{-nom-|fr}} '''pi''' {{m}} {{Declinason|n|pi|pis|pi}} # {{trad|oc|pi}} {{=it=}} {{-etim-}} :Del {{etil|grc|it|mot=πῖ}}. {{-pron-}} : {{pron|pi|it}} {{-sil-}} {{Sillabas|pi}} {{-nom-|it}} '''pi''' {{m}}, {{inv}} # {{trad|oc|pi}} {{=pt=}} {{-etim-}} :Del {{etil|grc|pi|mot=πῖ}}. {{-pron-}} : {{pron|pi|pt}} {{-sil-}} {{Sillabas|pi}} {{-nom-|pt}} '''pi''' {{m}} {{Declinason|n|pi|pis}} # {{trad|oc|pi}} [[Categoria:Arbres en catalan]] [[ca:pi]] [[chr:pi]] [[co:pi]] [[cs:pi]] [[cy:pi]] [[da:pi]] [[de:pi]] [[el:pi]] [[en:pi]] [[eo:pi]] [[es:pi]] [[et:pi]] [[eu:pi]] [[fj:pi]] [[fr:pi]] [[gl:pi]] [[hr:pi]] [[hu:pi]] [[id:pi]] [[io:pi]] [[it:pi]] [[ja:pi]] [[ko:pi]] [[ku:pi]] [[la:pi]] [[li:pi]] [[lt:pi]] [[lv:pi]] [[mg:pi]] [[my:pi]] [[nah:pi]] [[nl:pi]] [[pl:pi]] [[pt:pi]] [[qu:pi]] [[ro:pi]] [[ru:pi]] [[scn:pi]] [[sh:pi]] [[simple:pi]] [[sl:pi]] [[sq:pi]] [[sr:pi]] [[sv:pi]] [[ta:pi]] [[th:pi]] [[tr:pi]] [[vi:pi]] [[wa:pi]] [[zh:pi]] [[zh-min-nan:pi]] m9ndfgkzaakn8ewsup7pzx75vbfobso 0 8579 422768 405701 2026-09-07T15:57:22Z Poiuytrell 5851 /* */ 422768 wikitext text/x-wiki {{veire|joc|jòc|jo}} {{=oc=}} {{-etim-}} :Del {{etil|frk|oc|mot=*juk|sens=pèrga}} {{-pron-}} :lengadocian {{pron|d͡ʒuk|oc}} :gascon {{pron|ʒuk|oc}} {{-nom-|oc}} '''joc''' {{leng}}; {{gasc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|joc|jocs|d͡ʒuk|d͡ʒuks}} [[image:Visite dans une ferme Met DP888857.jpg|vinheta|Lo '''joc''']] # Luòc ont [[jucar|joca]] los aucèls. #''(especialament)'' Luòc ont [[jucar|joca]] la polalha pendent lor somelh. {{-var-}} *[[ajoc]] (gascon) {{-drv-}} *[[ajocador]] *[[jocador]] *[[jocar]] {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Vogelstange}}, {{trad|de|Hühnerstange}}, {{trad|de|Vogel-, Hühner-stange f, Wiemen}} * {{env1}}: {{trad|en|perch}}, {{trad|en|roost}} * {{cav1}}: {{trad|ca|jóc}} (abans 2017), {{trad|ca|joc}} (ara) * {{esv1}}: {{trad|es|palo}}, {{trad|es|aseladero}}, {{trad|es|aselador}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|perchoir}}, {{trad|fr|juchoir}}, {{trad|fr|juc}} * {{itv1}}: {{trad|it|gruccia}}, {{trad|it|posatoio}}, {{trad|it|pollaio}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|poleiro}}, {{trad|pt|galinheiro}} * {{scnv1}}: {{trad|scn|giuccu}} {{)}} {{-nom-|oc|num=2}} '''joc''' {{prov}}, {{viv}}; {{m}} {{Declinason|n|joc|jocs|d͡ʒuk}} [[image:Yoke - Schemathic Drawing (PSF).png|vinheta|Esquèma d'un '''jo''']] # Pèça de fusta plaçada sus l'esquina dei [[buòu]]s o d'autrei bèstias de tira per los [[encarrar]]. {{-var-}} *[[jo]] (lengadocian, provençau) *[[jòng]] / [[jong]] (Auvernhat) *[[jun]] (gascon) {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Joch}} * {{env1}}: {{trad|en|yoke}} * {{euv1}}: {{trad|eu|uztarri}} * {{cav1}}: {{trad|ca|jou}} * {{esv1}}: {{trad|es|yugo}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|joug}} * {{itv1}}: {{trad|it|giogo}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|jugo}} * {{goh}}: {{trad|goh|joch}}, {{trad|goh|joh}}, {{trad|goh|juhhidi}} * {{sapadin}}: {{trad|sapadin|joch}} {{)}} {{=ca=}} {{-etim-}} :''(nom 1)'' Del {{etil|la|oc|jŏcus}} :''(nom 2, adj)'' Del {{etil|frk|mot=*juk|sens=pèrga}} {{-pron-}} oriental e nòrd-occidental {{pron|'ʒɔk|ca}}, valencian {{pron|'d͡ʒɔk|ca}} {{-nom-|ca|num=1}} {{Declinason|n|joc|jocs}} '''joc''' {{m}} # {{trad|oc|jòc}} {{-drv-}} * [[joguina]] * [[juganer]] * [[jugar]] {{-adj-|ca}} {{Declinason|adj|joc|joca|jocs|joques}} '''joc''' # {{trad|oc|ajocat}} {{-nom-|ca|num=2}} '''joc''' {{m}} # {{trad|oc|joc}} [[ca:joc]] [[chr:joc]] [[de:joc]] [[el:joc]] [[en:joc]] [[es:joc]] [[eu:joc]] [[fi:joc]] [[fr:joc]] [[hu:joc]] [[io:joc]] [[kn:joc]] [[ku:joc]] [[la:joc]] [[mg:joc]] [[nl:joc]] [[pl:joc]] [[ro:joc]] [[ru:joc]] [[tl:joc]] [[tr:joc]] [[uk:joc]] [[uz:joc]] lvoj5ppgull8lca4d2fqkr5ub0gpf6w 422769 422768 2026-09-07T15:57:58Z Poiuytrell 5851 /* */ 422769 wikitext text/x-wiki {{veire|joc|jòc|jo}} {{=oc=}} {{-etim-}} :Del {{etil|frk|oc|mot=*juk|sens=pèrga}} {{-pron-}} :lengadocian {{pron|d͡ʒuk|oc}} :gascon {{pron|ʒuk|oc}} {{-nom-|oc}} '''joc''' {{leng}}; {{gasc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|joc|jocs|d͡ʒuk|d͡ʒuks}} [[image:Visite dans une ferme Met DP888857.jpg|vinheta|Lo '''joc''']] # Luòc ont [[jucar|jocan]] los aucèls. #''(especialament)'' Luòc ont [[jucar|joca]] la polalha pendent son sòm. {{-var-}} *[[ajoc]] (gascon) {{-drv-}} *[[ajocador]] *[[jocador]] *[[jocar]] {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Vogelstange}}, {{trad|de|Hühnerstange}}, {{trad|de|Vogel-, Hühner-stange f, Wiemen}} * {{env1}}: {{trad|en|perch}}, {{trad|en|roost}} * {{cav1}}: {{trad|ca|jóc}} (abans 2017), {{trad|ca|joc}} (ara) * {{esv1}}: {{trad|es|palo}}, {{trad|es|aseladero}}, {{trad|es|aselador}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|perchoir}}, {{trad|fr|juchoir}}, {{trad|fr|juc}} * {{itv1}}: {{trad|it|gruccia}}, {{trad|it|posatoio}}, {{trad|it|pollaio}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|poleiro}}, {{trad|pt|galinheiro}} * {{scnv1}}: {{trad|scn|giuccu}} {{)}} {{-nom-|oc|num=2}} '''joc''' {{prov}}, {{viv}}; {{m}} {{Declinason|n|joc|jocs|d͡ʒuk}} [[image:Yoke - Schemathic Drawing (PSF).png|vinheta|Esquèma d'un '''jo''']] # Pèça de fusta plaçada sus l'esquina dei [[buòu]]s o d'autrei bèstias de tira per los [[encarrar]]. {{-var-}} *[[jo]] (lengadocian, provençau) *[[jòng]] / [[jong]] (Auvernhat) *[[jun]] (gascon) {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Joch}} * {{env1}}: {{trad|en|yoke}} * {{euv1}}: {{trad|eu|uztarri}} * {{cav1}}: {{trad|ca|jou}} * {{esv1}}: {{trad|es|yugo}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|joug}} * {{itv1}}: {{trad|it|giogo}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|jugo}} * {{goh}}: {{trad|goh|joch}}, {{trad|goh|joh}}, {{trad|goh|juhhidi}} * {{sapadin}}: {{trad|sapadin|joch}} {{)}} {{=ca=}} {{-etim-}} :''(nom 1)'' Del {{etil|la|oc|jŏcus}} :''(nom 2, adj)'' Del {{etil|frk|mot=*juk|sens=pèrga}} {{-pron-}} oriental e nòrd-occidental {{pron|'ʒɔk|ca}}, valencian {{pron|'d͡ʒɔk|ca}} {{-nom-|ca|num=1}} {{Declinason|n|joc|jocs}} '''joc''' {{m}} # {{trad|oc|jòc}} {{-drv-}} * [[joguina]] * [[juganer]] * [[jugar]] {{-adj-|ca}} {{Declinason|adj|joc|joca|jocs|joques}} '''joc''' # {{trad|oc|ajocat}} {{-nom-|ca|num=2}} '''joc''' {{m}} # {{trad|oc|joc}} [[ca:joc]] [[chr:joc]] [[de:joc]] [[el:joc]] [[en:joc]] [[es:joc]] [[eu:joc]] [[fi:joc]] [[fr:joc]] [[hu:joc]] [[io:joc]] [[kn:joc]] [[ku:joc]] [[la:joc]] [[mg:joc]] [[nl:joc]] [[pl:joc]] [[ro:joc]] [[ru:joc]] [[tl:joc]] [[tr:joc]] [[uk:joc]] [[uz:joc]] d8hz2x18o1i6cwqcxjxamqtlr5l7msh 0 9339 422904 402817 2026-09-07T22:40:45Z Poiuytrell 5851 /* */ 422904 wikitext text/x-wiki {{vejatz|pega|pèga}} {{=oc=}} {{-etim-}} De ''[[pegar]]''. {{-pron-}} {{pron|ˈpeɣo̞|oc}} Bearn : escotar « pega » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-pega.wav]] {{-sil-}} '''pe | ga ''' (2) {{-nom-|oc}} '''pega''' {{f}} {{Declinason|nom|pega|pegas|ˈpeɣo̞|ˈpeɣo̞s}} # Substància negra o d’una color fòrça [[fosc]]a, fòrça [[viscós|viscosa]], rèsta de la [[destillacion]] del [[quitran]]. # ''(per extension)'' Quina que siá substància [[adesiu|adesiva]] emplegada per [[pegar]]. # ''(figurat)'' Se ditz d'una persona qu'es [[importun]]a, [[pegós|pegosa]]. {{-drv-}} *[[pegar]] *[[pegasolet]] *[[pegatge]] *[[pegola]] *[[pegomàs]] *[[pegós]] *[[pegòt]] {{-var-}} * [[peja]] ''(lemosin)'' {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Klebstoff}} * {{env1}}: {{trad|en|glue}} * {{euv1}}: * {{brv1}}: {{trad|br|peg}} * {{bgv1}}: * {{cav1}}: {{trad|ca|cola}}, {{trad|ca|pega}} * {{csv1}}: {{trad|cs|}} * {{dav1}}: * {{esv1}}: {{trad|es|cola}}, {{trad|es|pega}} * {{eov1}}: {{trad|eo|}} * {{etv1}}: * {{fiv1}}: * {{frv1}}: {{trad|fr|colle}}, {{trad|fr|poix}} {{-}} * {{itv1}}: {{trad|it|colla}} * {{lvv1}}: * {{ltv1}}: * {{huv1}}: {{trad|hu|}} * {{plv1}}: {{trad|pl|klej}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|cola}} * {{rov1}}: {{trad|ro|}} * {{scnv1}}: {{trad|scn|colla}} * {{svv1}}: * {{trv1}}: * {{ukv1}}: {{)}} {{-flex-verb-|oc}} '''pega''' # ''tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[pegar]]. # ''segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[pegar]]. {{=ca=}} {{-etim-}} De ''[[pegar]]''. {{-pron-}} Nom :Oriental central {{pron|ˈpɛɣə|ca}}, balear {{pron|ˈpəɣə|ca}}, {{pron|ˈpɛɣə|ca}} :Occidental: {{pron|ˈpeɣa|ca}} Adjectiu :oriental {{pron|ˈpeɣə|ca}} :occidental {{pron|ˈpeɣa|ca}} {{-sil-}} '''pe | ga ''' (2) {{-nom-|ca}} '''pega''' {{f}} {{Declinason|nom|pega|pegues}} #{{trad|oc|pega}} {{-flex-adj-|oc}} '''pega''' # ''femenin singular de'' [[pec]]. {{-flex-verb-|oc}} '''pega''' # ''tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[pegar]]. # ''segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[pegar]]. {{=es=}} {{-etim-}} :''(nom 1)'' De ''[[pegar]]''. :''(nom 2)'' Del {{etil|la|es|pica}} {{-pron-}} Peninsular: {{pron|ˈpeɣa|es}} American: naut {{pron|ˈpeɡa|es}}, bas {{pron|ˈpeɣa|es}} {{-sil-}} '''pe | ga ''' (2) {{-nom-|ca|num=1}} '''pega''' {{f}} {{Declinason|nom|pega|pegas}} #[[empegament]] #{{trad|oc|pega}} #Banh de pega aplicat e de teralhas de coire. #Empach #Questioon dificila {{-nom-|ca|num=2}} '''pega''' {{f}} {{Declinason|nom|pega|pegas}} #''(ornitologia)'' [[agaça]] {{-flex-verb-|oc}} '''pega''' # ''tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[pegar]]. # ''segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[pegar]]. {{=pt=}} {{-etim-}} :''(nom 1)'' De ''[[pegar]]''. :''(nom 2)'' Del {{etil|la|pt|pica}} {{-pron-}} : Portugal {{pron|ˈpɛgɐ|pt}} : Brasil {{pron|ˈpɛgɐ|pt}}, {{pron|ˈpɛgə|pt}} {{-sil-}} '''pe | ga ''' (2) {{-nom-|pt|num=1}} '''pega''' {{f}} {{Declinason|nom|pega|pegas}} #Acte de pegar #[[presa]], [[arrapada]] #Apendici per prene quicòm #[[emponhada]], [[garrolha]] {{-nom-|pt|num=2}} '''pega''' {{f}} {{Declinason|nom|pega|pegas}} #''(ornitologia)'' [[agaça]] {{-flex-verb-|pt}} '''pega''' # ''tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[pegar]]. # ''segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[pegar]]. [[az:pega]] [[ca:pega]] [[chr:pega]] [[de:pega]] [[en:pega]] [[es:pega]] [[fi:pega]] [[fr:pega]] [[fy:pega]] [[gl:pega]] [[hr:pega]] [[hu:pega]] [[id:pega]] [[ko:pega]] [[lt:pega]] [[mg:pega]] [[nl:pega]] [[pl:pega]] [[pt:pega]] [[ro:pega]] [[sh:pega]] [[sl:pega]] [[sr:pega]] [[tr:pega]] [[zh:pega]] 6hoinad5evbf41adrkx0w4kaf0t9cos 0 9465 423010 317437 2026-09-08T09:54:29Z Poiuytrell 5851 /* */ 423010 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} D'una formacion del latin vulgar ''ad aquare''. {{-pron-}} [aza'ɣa] Bearn - Lengadocian : escotar « asagar » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-asagar.wav]] {{-sil-}} '''a | sa | gar ''' (3) {{-verb-|oc}} '''asagar''' # [[espargir|Espargir]], versar d'aiga sus una superficia. {{-var-}} * [[asaigar]] * [[aigar]] *[[arrosar]] / [[rosar]] / [['rosar]] {{-drv-}} *[[asagada]] *[[asagament]] *[[asagatge]] *[[asagador]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|}} * {{env1}}: to {{trad|en|water}} * {{euv1}}: * {{brv1}}: * {{bgv1}}: * {{cav1}}: {{trad|ca|regar}} * {{csv1}}: {{trad|cs|}} * {{dav1}}: * {{esv1}}: {{trad|es|regar}} * {{eov1}}: {{trad|eo|}} * {{etv1}}: * {{fiv1}}: * {{frv1}}: {{trad|fr|arroser}}, {{trad|fr|irriguer}} {{-}} * {{itv1}}: {{trad|it|adacquare}}, {{trad|it|annaffiare}}, {{trad|it|irrigare}} * {{lvv1}}: * {{ltv1}}: * {{nlv1}}: {{trad|nl|}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|regar}} * {{rov1}}: {{trad|ro|}} * {{scnv1}}: {{trad|scn|arrusciari}} * {{svv1}}: * {{trv1}}: * {{ukv1}}: {{)}} [[en:asagar]] n8j24l20nbuk5wv562ioad3x2o69mrj 0 10140 422576 420395 2026-09-07T12:55:32Z Poiuytrell 5851 /* */ 422576 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De ''[[gelar]]'' amb lo sufix ''-ada''. {{-pron-}} {{pron|d͡ʒeˈlaðo|oc}} Bearn : escotar « gelada » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-gelada.wav]] Lengadocian : escotar « gelada » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-gelada.wav]] {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|gelada|geladas|d͡ʒeˈlaðo|d͡ʒeˈlaðos}} '''gelada''' {{f}} # Jaç de cristals de glaça que se depausa lo matin suls vegetals o suls objèctes expausats a l'aire liure. {{-sin-}} *[[albièra]] *[[barbasta]] {{-var-}} *[[gialada]] ''(lemosin)'' {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Reif}} {{m}} * {{env1}}: {{trad|en|frost}} * {{cav1}}: {{trad|ca|gelada}} {{f}}, {{trad|ca|glaçada}} {{f}} * {{esv1}}: {{trad|es|escarcha}} {{f}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|gelée}} {{f}} * {{itv1}}: {{trad|it|brina}} {{f}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|geada}} {{f}} {{)}} [[Categoria:Lexic en occitan de la meteorologia]] thskzgkn0fps8v5ph80npmkcmgxn6k6 0 10183 422659 314517 2026-09-07T14:15:51Z Poiuytrell 5851 /* */ 422659 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del latin vulgar ''dominicella'', diminutiu de ''domina''. {{-pron-}} [dumaj'zɛlo] Bearn - Lengadocian : escotar « domaisèla » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-domaisèla.wav]] {{-sil-}} '''do | mai | sè | la''' (4) {{-nom-|oc}} '''domaisèla''' {{f}} # Dròlla jove generalament pas maridada. # ''Entom.'' Nom donat a divèrses insèctes odonats de la familha dels agrionids. {{-drv-}} * [[Madomaisèla]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Fräulein}} [1] * {{env1}}: {{trad|en|damsel}} [1], {{trad|en|dragonfly}}[2] * {{cav1}}: {{trad|ca|senyoreta}}[1e2], {{trad|ca|damisel·la}}[1e2] * {{esv1}}: {{trad|es|señorita}} [1] * {{eov1}}: {{trad|eo|fraŭlino}} * {{frv1}}: {{trad|fr|demoiselle}} [1] [2]; {{trad|fr|libellule}}[2] * {{ptv1}}: {{trad|pt|senhorita}} [1] {{)}} [[Categoria:Insèctes en occitan]] [[mg:domaisèla]] e1xmk3ohle53f9kg61uo17icgrlv708 0 11351 422797 420676 2026-09-07T16:15:50Z Poiuytrell 5851 /* */ 422797 wikitext text/x-wiki [[Imatge:Fish scales.jpg|thumb|right|200px|'''Escatas''' de peis]] {{=oc=}} {{-etim-}} Probablament del {{etil|la|oc}} vulgar *''scatus'', *''squato''. {{-pron-}} {{pron|esˈkato|oc}} França (Bearn) : escotar « escata » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-escata.wav]] {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|escata|escatas|esˈkato|esˈkatos}} '''escata''' {{f}} #''Zool.'' Formacion epidermica que cobrís lo còs de fòrça vertebrats. # Caduna de las pichonas pèças metallicas que compausan una armadura. {{-par-}} *[[escatar]] {{-sin-}} *[[escalha]] *[[escauma]] *[[clòsc]] {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Schuppe}} {{f}} * {{env1}}: {{trad|en|scale}} * {{astv1}}: {{trad|ast|escama}} {{f}} * {{brv1}}: {{trad|br|skantenn}} * {{cav1}}: {{trad|ca|escata}} {{f}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|escama}} {{f}} * {{eov1}}: {{trad|eo|skvamo}} * {{frv1}}: {{trad|fr|écaille}} {{f}} * {{itv1}}: {{trad|it|squama}} {{f}}, {{trad|it|scaglia}} {{f}} {{)}} [[Categoria:Lexic en occitan de la zoologia]] {{=ca=}} {{-etim-}} Probablament del {{etil|la|ca}} vulgar *''scatus'', *''squato''. {{-pron-}} {{pron|əsˈkatə|ca}} ''(oriental central)'', {{pron|əsˈcatə|ca}}, {{pron|əsˈkatə|ca}} ''(balear)'', {{pron|esˈkata|ca}} ''(occidental)'' {{-nom-|ca}} {{Declinason|n|escata|escates|əsˈkatə|əsˈkatəs}} '''escata''' {{f}} # [[escata#oc|Escata]]. [[Categoria:Lexic en catalan de la zoologia]] buf9qlwdon7235wqg8if47zsn41jjvu 0 11982 422799 420615 2026-09-07T16:16:49Z Poiuytrell 5851 /* */ 422799 wikitext text/x-wiki [[Imatge:Rostige Nägel -- 2021 -- 4236 (bw).jpg|vinheta|200px|De '''clavèls''']] [[Imatge:Dianthus caryophyllus Blueboy 2zz.jpg|vinheta|De '''clavèls''' ''Dianthus caryophyllus Blueboy'']] {{=oc=}} {{-etim-}} De ''[[clau]]'' amb lo sufix ''-èl''. {{-pron-}} {{pron|klaˈβɛl|oc}} Bearn - Lengadocian : escotar « clavèl » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-clavèl.wav]] {{-sil-}} '''cla | vèl''' (2) {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|clavèl|clavèls|klaˈβɛl|klaˈβɛls}} '''clavèl''' {{leng}}, {{m}} # [[tija#oc|Tija]] metallica ponchuda a una extremitat, e amb un cap a l'autra, que servís per unir doas pèças amassa. # ''Bot'' Planta amb flor de nom scientific ''Dianthus caryophyllus''. {{-var-}} * [[clavèu]] (provençau) {{-drv-}} * [[clavelar]] {{-sin-}} tija qu'òm planta *[[clau]] ''(gascon)'' flor *[[ulhet]] *[[giroflada]] ''(lengadocian)'' *[[garòfle]] ''(provençal)'' *[[ginoflada]] ''(provençal)'' *[[giroflaa]] ''(vivaroalpenc)'' {{-revi-}} {{Reviradas|tija qu'òm planta| * {{dev1}}: {{trad|de|Nagel}} * {{env1}}: {{trad|en|nail}} * {{cav1}}: {{trad|ca|clau}}, {{trad|ca|clavell}} * {{csv1}}: {{trad|cs|hřebík}} * {{esv1}}: {{trad|es|clavo}} * {{eov1}}: {{trad|eo|najlo}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|clou}} * {{itv1}}: {{trad|it|chiodo}} * {{ltv1}}: {{trad|lt|vinis}} * {{huv1}}: {{trad|hu|szög}} * {{plv1}}: {{trad|pl|gwóźdź}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|prego}} }} {{Reviradas|flor| * {{dev1}}: {{trad|de|}} * {{env1}}: {{trad|en|}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|clavellina}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|}} * {{frv1}}: {{trad|fr|œillet}} * {{itv1}}: {{trad|it|chiodo}} {{m}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|}} * {{plv1}}: {{trad|pl|gwóźdź}} }} [[Categoria:Plantas en occitan]] or6tjjyo5rrpk23upd0q51leijlgvy7 0 12019 422743 420403 2026-09-07T15:39:28Z Poiuytrell 5851 /* */ 422743 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :''(nom 1)'' Benlèu {{etil|la|oc}} medieval ''masca'', d'origine preromana :''(nom 2)'' De l’{{etil|it|oc|mot=maschera}} :''(nom 3)'' De [[mastegar]] {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|ˈmasko̞|oc}} :provençau {{pron|ˈmaskə|oc}} :Bearn : escotar « masca » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-masca.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|mas|ca}} {{-nom-|oc|num=1}} '''masca''' {{leng}}, {{prov}}; {{f}}, ''(masculin: [[masc]])'' {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|masca|mascas|ˈmasko̞|ˈmasko̞s}} {{Declinason|n|dialècte=provençau|masca|mascas|ˈmaskə|ˈmaskəs}} [[image:Friendly Witch Drawing.jpg|vinheta|Representacion d'una '''masca'''.]] # La que fa de [[magia]], [[bruèissa]], [[fachilhièra]]. #: ''Mas la '''masca''', espinchant la rauba de la maire,'' #: ''A l'intrada dau ròc: - "Sabe per que venètz,".'' #: ''ço ditz. An emmascat vòstre pichòt. Vesètz,'' #: ''Sa vida pòt pas pus mautraire;'' (Guiraldenc, dins ''[[w:Revue des Langues Romanes|Revue des Langues Romanes]]'' (1880), p. 92). # ''(Injuriós)'' Femna [[vielha]] e [[laida]]. {{-sin-}} *[[bruèissa]] *[[emmascaira]] *[[fachinièra]] / [[faitilhèra]] {{-revi-}} {{(}} {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Hexe}} * {{env1}}: {{trad|en|witch}} * {{cav1}}: {{trad|ca|bruixa}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{esv1}}: {{trad|es|bruja}}{{f}} * {{frv1}}: {{trad|fr|sorcière}} * {{itv1}}: {{trad|it|strega}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|bruxa}}, {{trad|pt|feiticeira}} }} {{)}} {{-nom-|oc|num=2}} '''masca''' {{gasc}}, {{prov}}; {{f}} {{Declinason|n|dialècte=gascon|masca|mascas|ˈmasko̞|ˈmasko̞s}} {{Declinason|n|dialècte=provençau|masca|mascas|ˈmaskə|ˈmaskəs}} [[image:GayPride 2015, Toulouse cvg 2-0151.jpg|vinheta|Masqueta de desguisament]] [[image:Man corona mask-20200505-RM-160216.jpg|vinheta|Masqueta medicala]] [[image:Gas mask 501556 fh000007.jpg|vinheta|Soldada equipada d'una masqueta de gas]] # [[instrument|Instrument]] de cuer, de tela, de carton, etc. per s’amagar lo [[morre]]. # Pèça de tela mantenguda placada sus la boca e lo nas per un correjon o un elastic e utilizat per filtrar l’aire escambiat entre las vias respiratòrias e lo mitan ambient, o pel manténguer esteril, o per se protegir d’ua pollucion o malautiá. # [[ecran|Ecran]], mantengut au nivèu deus uelhs per ua veta, utilizat per los isolar de l’aiga o los protegir d’una lutz fòrça viva, de projeccions de matèria. # ''(Medecina)'' Partida, fixada sus la cara, d’un aparelh de [[respiracion]] forçada. # ''(Figurat)'' Aparéncia enganaira sota la quala òm s'amaga, o òm vòl s’amagar. # ''(Arquitectura)'' Cara d’òme o de femna escultada, que servís d’ornament. # ''(Cosmetologia)'' Produch cosmetic que s'espandís sus la pèl de la cara. # ''(Informatica)'' Operanda definissent los bits de gardar o d'espotir dins ua operacion de masquetatge. # ''(Informatica)'' Cadena de caractèrs utilizada coma expression regulara. # ''(Industria) (Per elipsi)'' Masca fotografica. # ''(Electronica)'' Placa de veire o de metal permetent d’[[estampar]] un motiu sus un substrat. {{-sin-}} *[[careta]] (lengadocian, gascon) *[[masqueta]] (lengadocian) {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Maske}} * {{env1}}: {{trad|en|mask}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|careta}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|máscara}}, {{trad|es|careta}} * {{frv1}}: {{trad|fr|masque}} * {{itv1}}: {{trad|it|maschera}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|máscara}} {{)}} {{-nom-|oc|num=2}} '''masca''' {{leng}}, {{mf}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|masca|mascas|ˈmasko̞|ˈmasko̞s}} # {{leng}} La persona que pòrta una [[masqueta]]. {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|}} * {{env1}}: {{trad|en|}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|}} * {{frv1}}: {{trad|fr|personne masquée}} * {{itv1}}: {{trad|it|}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|}} {{)}} {{-nom-|oc|num=3}} '''masca''' {{f}} # {{gasc}} Quacòm per [[manjar]], [[mastegar]] {{-flex-verb-|oc}} '''masca''' # ''tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[mascar]] # ''segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[mascar]] {{-conju-}} {{Conjugason/oc/leng/-car|mas}} {{=ca=}} {{-pron-}} :{{pron||ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|mas|ca}} {{-flex-verb-|ca}} '''masca''' # ''tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[mascar]] # ''segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[mascar]] {{=es=}} {{-pron-}} :{{pron|ˈmaska|es}} {{-sil-}} {{Sillabas|mas|ca}} {{-flex-verb-|es}} '''masca''' # ''tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[mascar]] # ''segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[mascar]] {{=it=}} {{-etim-}} :Benlèu {{etil|la|oc}} medieval ''masca'', d'origine preromana {{-pron-}} :{{pron|ˈmaska|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|mas|ca}} {{-nom-|it}} '''masca''' {{f}} {{Declinason|n|masca|masche|ˈmaska|ˈmaske}} #''(Marina)'' Partida davant del naviri. {{=pt=}} {{-pron-}} :Portugal {{pron|ˈmaʃkɐ|pt}} :Brasil {{pron|ˈmaskə|pt}} {{-sil-}} {{Sillabas|mas|ca}} {{-flex-verb-|pt}} '''masca''' # ''tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[mascar]] # ''segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[mascar]] [[chr:masca]] [[de:masca]] [[en:masca]] [[es:masca]] [[fr:masca]] [[mg:masca]] [[mk:masca]] [[nl:masca]] [[pl:masca]] [[ro:masca]] [[ru:masca]] h1b79vxg18h1v0rs9xlh7q9op6m9aq1 0 12313 422892 421292 2026-09-07T22:33:09Z Poiuytrell 5851 /* */ 422892 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc|refuto}} {{-pron-}} {{pron|rafaˈtyn|oc}} {{-sil-}} '''ra | fa | tum''' (3) {{-nom-|oc}} '''rafatum''' {{m}} {{leng}}, {{viv}} # [[rèstas|Rèstas]] de pauca valor. # [[descai|Descai]]. {{-sin-}} * [[rafatalh]] * [[rafatalha]] {{-var-}} * [[retrum]] ''(lemosin)'' * [[trium]] ''(auvernhat)'' {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Abfall}}, {{trad|de|Müll}} * {{env1}}: {{trad|en|waste}}, {{trad|en|garbage}}, {{trad|en|trash}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|deixalles}}, {{trad|ca|rebuig}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|desechos}} * {{frv1}}: {{trad|fr|déchets}} * {{itv1}}: {{trad|it|rifiuti}}, {{trad|it|immondizia}}, {{trad|it|detriti}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|restos}}, {{trad|pt|resíduos}}, {{trad|pt|desperdício}} }} rqa6699oe7j7g3movzaad79yxb0g72h 0 12498 422567 418108 2026-09-07T12:49:59Z Poiuytrell 5851 /* */ 422567 wikitext text/x-wiki [[Imatge:Sisteron 2004.jpg|thumb|340px|'''Vista de Sisteron dempuèi Durença''']] {{=oc=}} {{-etim-}} D'una forma {{etil|la|oc}} ''rīparĭa'' « de la riba », que sembla d'aver desplaçat ''[[riu]]''. {{-pron-}} {{pron|riˈβjɛɾo|oc}} {{-sil-}} '''ri | biè | ra''' (3) {{-nom-}} {{Declinason|nom|dialècte=lengadocian|ribièra|ribièras|riˈβjɛɾo|riˈβjɛɾos}} '''ribièra''' {{f}} # [[aiga|Aiga]] de [[debit]] [[mejan]] que se geta dins un [[flume]] o un [[lac]] o un [[estanh]]. # Val ont raja un riu. # Lièch d'un riu. {{-sin-}} * [[riu]] {{-var-}} *[[ribièira]] *[[ribèra]] / [[arribèra]] ''(gascon)'' *[[ribiera]] ''(provençal), (lemosin), (vivaroalpenc)'' {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Fluß}} {{m}} * {{env1}}: {{trad|en|river}} * {{brv1}}: {{trad|br|avon}} * {{bgv1}}: {{trad|bg|река}} * {{cav1}}: {{trad|ca|riu}} {{m}} * {{csv1}}: {{trad|cs|řeka}} * {{dav1}}: {{trad|da|flod}} * {{esv1}}: {{trad|es|río}} {{m}} * {{eov1}}: {{trad|eo|rivero}} * {{fiv1}}: {{trad|fi|joki}} * {{frv1}}: {{trad|fr|rivière}} {{f}} {{-}} * {{elv1}}: {{trad|el|ποταμός}} * {{itv1}}: {{trad|it|fiume}} {{m}} * {{lvv1}}: {{trad|lv|upe}} * {{ltv1}}: {{trad|lt|upė}} * {{nlv1}}: {{trad|nl|rivier}} * {{huv1}}: {{trad|hu|folyó}} * {{plv1}}: {{trad|pl|rzeka}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|rio}} * {{rov1}}: {{trad|ro|râu}} * {{ukv1}}: {{trad|uk|ріка}} {{)}} [[Categoria:Lexic en occitan de la geografia]] [[de:ribièra]] [[fr:ribièra]] [[li:ribièra]] [[mg:ribièra]] [[tr:ribièra]] oswrncdm1i9ydg9o67h988kye7dj573 0 13641 422805 396869 2026-09-07T16:22:20Z Poiuytrell 5851 /* */ 422805 wikitext text/x-wiki [[Imatge:Los dialectes de l'occitan.jpg|thumb|330px|L'auvernhat e los autres dialèctes occitans]] {{=oc=}} {{-etim-}} Del [[latin]] ''''. {{-pron-}} [awβer'ɳat] Bearn : escotar « auvernhat » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-auvernhat.wav]] {{-sil-}} '''au | ver | nhat ''' (3) {{-nom-|oc}} {{Declinason|dialècte=lengadocian|n|auvernhat|auvernhats|awβer'ɳat|awβer'ɳats}} '''auvernhat''' {{m}} # Dialècte [[occitan]] parlat en [[Auvèrnhe]] # Abitant d'Auvèrnhe # Originari d'Auvèrnhe {{-adj-|oc}} '''auvernhat''' {{m}} {{Declinason|dialècte=lengadocian|adj|auvernhat|auvernhata|auvernhats|auvernhatas|awβer'ɳat|awβer'ɳatɔ|awβer'ɳats|awβer'ɳatɔs}} # Relatiu a [[Auvèrnhe]] e a sos abitants. # Originari d'[[Auvèrnhe]]. {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|}} * {{env1}}: {{trad|en|}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} [1] * {{cav1}}: {{trad|ca|alvernès}} * {{esv1}}: {{trad|es|auvernés}} * {{frv1}}: {{trad|fr|auvergnat}} {{-}} * {{itv1}}: {{trad|it|alverniato}}, {{trad|it|alverniese}} * {{nlv1}}: {{trad|nl|}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|}} * {{rov1}}: * {{scnv1}}: {{trad|scn|arvirniatu}} * {{ukv1}}: {{)}} [[Categoria:Lengas en occitan]] [[Categoria:Gentilicis en occitan]] 4v69mef8pj1zrwwxfp2zweuuzmrws1m 422806 422805 2026-09-07T16:22:35Z Poiuytrell 5851 /* */ 422806 wikitext text/x-wiki [[Imatge:Los dialectes de l'occitan.jpg|thumb|330px|L'auvernhat e los autres dialèctes occitans]] {{=oc=}} {{-etim-}} Del [[latin]] ''''. {{-pron-}} [awβer'ɳat] Bearn : escotar « auvernhat » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-auvernhat.wav]] {{-sil-}} '''au | ver | nhat ''' (3) {{-nom-|oc}} {{Declinason|dialècte=lengadocian|n|auvernhat|auvernhats|awβer'ɳat|awβer'ɳats}} '''auvernhat''' {{m}} # Dialècte [[occitan]] parlat en [[Auvèrnhe]]. # Abitant d'Auvèrnhe. # Originari d'Auvèrnhe. {{-adj-|oc}} '''auvernhat''' {{m}} {{Declinason|dialècte=lengadocian|adj|auvernhat|auvernhata|auvernhats|auvernhatas|awβer'ɳat|awβer'ɳatɔ|awβer'ɳats|awβer'ɳatɔs}} # Relatiu a [[Auvèrnhe]] e a sos abitants. # Originari d'[[Auvèrnhe]]. {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|}} * {{env1}}: {{trad|en|}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} [1] * {{cav1}}: {{trad|ca|alvernès}} * {{esv1}}: {{trad|es|auvernés}} * {{frv1}}: {{trad|fr|auvergnat}} {{-}} * {{itv1}}: {{trad|it|alverniato}}, {{trad|it|alverniese}} * {{nlv1}}: {{trad|nl|}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|}} * {{rov1}}: * {{scnv1}}: {{trad|scn|arvirniatu}} * {{ukv1}}: {{)}} [[Categoria:Lengas en occitan]] [[Categoria:Gentilicis en occitan]] ag453qey3vsnnj9gbnbew4pty3crnqj 0 13642 422807 369985 2026-09-07T16:22:58Z Poiuytrell 5851 /* */ 422807 wikitext text/x-wiki {{veire|lemosin|Lemosin}} [[Imatge:Los dialectes de l'occitan.jpg|thumb|330px|Lo lemosin e los autres dialectes occitans]] {{=oc=}} {{-etim-}} Dau {{etil|la|oc}} ''lemovicinus'', adjectiu de ''Lemovices'', nom dau pòble galés. {{-pron-}} {{pron|lemuˈzi|oc}} Bearn : escotar « lemosin » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-lemosin.wav]] {{-sil-}} '''le | mo | sin ''' {{-nom-|oc}} {{Declinason|adj|dialècte=lemosin|lemosin|lemosina|lemosins|lemosinas|lemuˈzi|lemuˈzino|lemuˈziː|lemuˈzinaː}} '''lemosin''' {{m}} # Persona originària dau Lemosin. # Dialecte [[occitan]] parlat en [[Lemosin]]. {{-rev-}} {{(}} * {{env1}}: {{trad|en|Limousin}} * {{cav1}}: {{trad|ca|llemosí}} {{m}} * {{esv1}}: {{trad|es|limosín}} {{m}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|Limousin}} {{m}} (1), {{trad|fr|limousin}} {{m}} (2) * {{glv1}}: {{trad|gl|lemosino}} {{m}} * {{itv1}}: {{trad|it|limosino}} {{m}} * {{scnv1}}: {{trad|scn|limusinu}} {{m}} {{)}} {{-adj-|oc}} {{Declinason|adj|dialècte=lemosin|lemosin|lemosina|lemosins|lemosinas|lemuˈzi|lemuˈzino|lemuˈziː|lemuˈzinaː}} '''lemosin''' {{m}} # Relatiu au [[Lemosin]] e a son dialecte. {{-rev-}} {{(}} * {{env1}}: {{trad|en|Limousin}} * {{cav1}}: {{trad|ca|llemosí}} * {{esv1}}: {{trad|es|limosín}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|limousin}} * {{glv1}}: {{trad|gl|lemosino}} * {{itv1}}: {{trad|it|limosino}} * {{scnv1}}: {{trad|scn|limusinu}} {{)}} [[Categoria:Lengas en occitan]] ipaxq32wkjn1dsp6sljjoc5k5redpz7 0 14546 422675 415991 2026-09-07T14:42:26Z Poiuytrell 5851 /* */ 422675 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} {{esbòs-etim|oc}} {{-pron-}} :{{pron|bɾunziˈna|oc}} : Bearn : escotar « bronzinar » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-bronzinar.wav]] {{-verb-|oc}} '''bronzinar''' [[Image:Zumbido de abejorro.wav|vinheta|'''Beunzina''' un abelhard]] # Far de [[bruch]], per quicòm que s'agita en l'aire, coma un insècte, un avion. {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|summen}} * {{env1}}: {{trad|en|buzz}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|brunzir}}, {{trad|ca|brunzinar}} * {{esv1}}: {{trad|es|zumbar}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|bourdonner}} * {{itv1}}: {{trad|it|ronzare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|zumbir}} * {{scnv1}}: {{trad|scn|allapunari}} * {{tav1}}: {{trad|ta|ஞிமிர்தல்}} {{)}} lbinvidqdaoaeeyj0wl6vo253u4iyrj 0 14643 422782 314600 2026-09-07T16:07:32Z Poiuytrell 5851 /* */ 422782 wikitext text/x-wiki [[Imatge:Waste - Schrap metal 02.jpg|thumb|right|150px|Ferralha]] {{=oc=}} {{-etim-}} De [[fèrre]] . {{-pron-}} [fer'raʎo] França (Bearn) - Lengadocian : escotar « ferralha » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-ferralha.wav]] {{-nom-|oc}} '''ferralha''' {{f}} # Ensems de pèças o de tròces de fèrre vièlhs. {{-revi-}} {{(}} * {{env1}}: {{trad|en|scrap}} * {{afv1}}: * {{euv1}}: * {{cav1}}: {{trad|ca|ferralla}} * {{dev1}}: * {{esv1}}: {{trad|es|chatarra}} * {{fiv1}}: * {{frv1}}: {{trad|fr|ferraille}} * {{huv1}}: {{-}} * {{idv1}}: * {{gav1}}: * {{itv1}}: {{trad|it|rottame di ferro}} * {{nlv1}}: {{trad|nl|}} * {{nov1}}: * {{ptv1}}: {{)}} [[fr:ferralha]] rxyznclaynntyc1gpkl3x7i7tj1ezj1 0 14787 422681 375418 2026-09-07T14:58:35Z Poiuytrell 5851 /* */ 422681 wikitext text/x-wiki {{veire|fotocopia}} {{=oc=}} {{-etim-}} Del vèrb [[fotocopiar]]. {{-pron-}} [futu'kɔpjo] Bearn : escotar « fotocòpia » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-fotocòpia.wav]] {{-sil-}} '''fo | to | cò | pia ''' () {{-nom-|oc}} '''fotocòpia''' # [[còia|Còpia]] facha amb una [[fotocopiaira]]. {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: [1] {{trad|de|Fotokopie}} {{f}} * {{env1}}: [1] {{trad|en|photocopy}}, {{trad|en|xerox}} * {{cav1}}: [1] {{trad|ca|fotocòpia}} {{f}} * {{esv1}}: [1] {{trad|es|fotocopia}} {{f}} * {{frv1}}: [1] {{trad|fr|photocopie}} {{f}} {{-}} * {{itv1}}: [1] {{trad|it|fotocopia}} {{f}} * {{nlv1}}: [1] {{trad|nl|fotokopie}} {{f}} * {{ptv1}}: [1] {{trad|pt|fotocópia}} {{f}}, {{trad|pt|xérox}} {{mf}} * {{scnv1}}: [1] {{trad|scn|fotucopia}} {{f}} {{)}} {{=ca=}} {{-pron-}} [futu'kɔpjə] (oriental), [foto'kɔpja] (occidental) Espanha (Barcelona) : escotar « fotocòpia » [[Fichièr:LL-Q7026 (cat)-Marvives-fotocòpia.wav]] {{-nom-|ca}} '''fotocòpia''' #{{trad|oc|fotocòpia}} [[fr:fotocòpia]] [[mg:fotocòpia]] ao7o5cevq6lyycm3zkp9sdyet1i5euo 0 15893 422795 314642 2026-09-07T16:14:18Z Poiuytrell 5851 /* */ 422795 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} {{-pron-}} [de'βas] Bearn - Lengadocian : escotar « debàs » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-debàs.wav]] {{-adv-|oc}} '''debàs''' # En bas {{-revi-}} {{(}} * {{env1}}: {{trad|en|below}} {{trad|en|downstairs}} * {{cav1}}: {{trad|ca|a baix}} * {{frv1}}: {{trad|fr|en bas}} {{)}} {{-nom-|oc}} '''debàs''' {{m}} (''plural'': '''[[debasses]]''') # Pèças de vestir de coton, lana, seda, o fibras sinteticas que portan las femnas sus las cambas fins en dessus de genolh. # Dins un edifici, part situada al nivèl del sòl. {{-revi-}} {{(}} * {{env1}}: {{trad|en|stocking}}[1]; {{trad|en|ground floor}}[2]; * {{cav1}}: {{trad|ca|mitja}}[1]; {{trad|ca|planta baixa}}[2]; * {{frv1}}: {{trad|fr|bas}}[1]; {{trad|fr|rez-de-chaussée}}[2]; {{)}} [[de:debàs]] [[eu:debàs]] [[fr:debàs]] [[mg:debàs]] qnmojgkz03esj6azt35mivgv53jc9cv 0 15993 422614 421749 2026-09-07T13:22:38Z Poiuytrell 5851 /* */ 422614 wikitext text/x-wiki {{veire|sinònim}} {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} tardiu ''[[synonymum]]'', manlevat al {{etil|grc|oc}} συνώνυμον (sunṓnumon). {{-pron-}} :{{pron|sinuˈnim|oc}} :Bearn : escotar « sinonim » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-sinonim.wav]] {{-voc-}} * [[antonim]] * [[iperonim]] * [[iponim]] * [[meronim]] * [[olonim]] * [[omonim]] * [[paronim]] * [[troponim]] {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|sinonim|sinonims|sinuˈnim|sinuˈnims}} '''sinonim''' {{m}} #''Ling.'' Mot qu'a la meteissa [[significacion]] qu'un autre. {{-var-}} *[[sinonime]] {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Synonym}} {{n}} * {{env1}}: {{trad|en|synonym}} * {{cav1}}: {{trad|ca|sinònim}} {{m}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|sinónimo}} {{m}} * {{frv1}}: {{trad|fr|synonyme}} {{m}} * {{itv1}}: {{trad|it|sinonimo}} {{m}} {{)}} {{-adj-|oc}} {{Declinason|adj|sinonim|sinonima|sinonims|sinonimas|sinuˈnim|sinuˈnimo|sinuˈnims|sinuˈnimos}} '''sinonim''' {{m}} # ''Ling.'' Se ditz d'un mot qu'a la meteissa significacion qu'un autre. {{-var-}} *[[sinonime]] {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|synonym}} * {{env1}}: {{trad|en|synonymous}} * {{cav1}}: {{trad|ca|sinònim}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|sinónimo}} * {{frv1}}: {{trad|fr|synonyme}} * {{itv1}}: {{trad|it|sinonimo}} {{m}} {{)}} jf7b372cin1tari0fpbym0gqie1quem 0 16359 422667 364692 2026-09-07T14:23:03Z Poiuytrell 5851 /* */ 422667 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-|oc}} : De [[cindrar]] {{-pron-|oc}} {{pron|ˈsinðɾo̞|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|cindra|cindras|ˈsinðɾo̞|ˈsinðɾo̞s}} '''cindra''' {{m}} # ''(arquitectura)'' [[corbadura|Corbadura]] en [[arc]], en [[mièg]][[cercle]]. # ''(maçonariá)'' [[òbra|Òbra]] [[temporària]] de [[fustariá]] sus que se [[bastir|bastís]] los [[arc]]s, las [[vòlta]]s, las [[copòla]]s. # ''(teatre)'' [[fustam|Fustam]] de l'[[empont]] d’un [[teatre]], que conten las maquinas. # [[aplech|Aplech]] [[utilizar|utilizat]] per [[penjar]] los [[vestit]]s que [[gardar|garden]] lo [[forma]]. {{-var-}} * [[cindre]] * [[cintre]] {{-drv-}} * [[plen cindre]] {{-revi-}} {{Reviradas|Corbadura en arc| * {{dev1}}: {{trad|de|Bogen}} * {{env1}}: {{trad|en|arch}}, {{trad|en|curve}}, {{trad|en|arc}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|cintra}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|curva}}, {{trad|es|arco}} * {{frv1}}: {{trad|fr|cintre}} * {{itv1}}: {{trad|it|curva}}, {{trad|it|arco}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|curva}}, {{trad|pt|arco}} }} {{Reviradas|Òbra temporària de fustariá| * {{dev1}}: {{trad|de|}} * {{env1}}: {{trad|en|centring}} * {{euv1}}: {{trad|eu|zintra}} * {{cav1}}: {{trad|ca|cintra}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|cimbra}} * {{frv1}}: {{trad|fr|cintre}} * {{itv1}}: {{trad|it|centina}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|cimbre}} }} {{Reviradas|Fustam d'un teatre| * {{dev1}}: {{trad|de|Zug}} * {{env1}}: {{trad|en|fly system}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|tramoia}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|tramoya}} * {{frv1}}: {{trad|fr|cintre}} * {{itv1}}: {{trad|it|}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|}} }} {{Reviradas|Aplech per penjar los vestits| * {{dev1}}: {{trad|de|Kleiderbügel}} * {{env1}}: {{trad|en|clothes hanger}}, {{trad|en|hanger}}, {{trad|en|coat hanger}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|penja-robes|m}}, {{trad|ca|penjador|m}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|percha}} * {{frv1}}: {{trad|fr|cintre}} * {{itv1}}: {{trad|it|gruccia}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|cabide}} }} {{-flex-verb-|oc}} '''cindra''' # ''Primièra persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[cindrar#oc|cindrar]]. # ''Segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[cindrar#oc|cindrar]]. {{=frp=}} {{-etim-}} Del [[latin]] ''cĭnĕris''. {{-pron-}} ['sĩdra], ['sĩdʁa] {{-sil-}} '''cin | dra''' {{-nom-|frp}} '''cindra''' {{f}} {{-rev-}} * {{trad|oc|cendre}} [[pl:cindra]] [[scn:cindra]] [[sh:cindra]] athibgqaje9h16epd9i33cj0mg3rq9k 0 16435 422563 406091 2026-09-07T12:46:33Z Poiuytrell 5851 /* */ 422563 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} ''pĭscis'' amb un sufix ''-on''. {{-pron-}} :lengadocian {{pron|pejˈsu|oc}} :provençau {{pron|pejˈsũⁿ|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|nom|dialècte=naut lemosin|peisson|peissons|pejˈsu|pejˈsu}} '''peisson''' {{m}} {{prov}}, {{lem}}, {{auv}}, {{viv}}, {{leng}} # {{prov}} ''Zool.'' [[animau#oc|Animau]] [[vertebrat]] aqüatic, qu'alena pel mejan de [[brànquia]]s, que viu puslèu dins leis [[riu]]s (lo tèrme [[peis]] s'emplega en particular per los de la [[mar]]). # {{leng}} Peis pichon. {{-par-}} *[[peis]] *[[peish]] ''(gascon)'' {{-revi-}} {{(}} * {{sqv1}}: {{trad|sq|peshk}} * {{dev1}}: {{trad|de|Fisch}} {{m}} * {{env1}}: {{trad|en|fish}} * {{brv1}}: {{trad|br|pesk}} * {{bgv1}}: {{trad|bg|риба}} {{f}} * {{cav1}}: {{trad|ca|peix}} {{m}} * {{kov1}}: {{trad|ko|물고기}} * {{csv1}}: {{trad|cs|ryba}} {{f}} * {{dav1}}: {{trad|da|fisk}} * {{esv1}}: {{trad|es|pez}} {{m}}, {{trad|es|pescado}} ''(aliment)'' {{m}} * {{eov1}}: {{trad|eo|fiŝo}} * {{etv1}}: {{trad|et|kala}} * {{fiv1}}: {{trad|fi|kala}} * {{frv1}}: {{trad|fr|poisson}} {{m}} {{-}} * {{frpv1}}: {{trad|frp|pêsson}} * {{isv1}}: {{trad|is|fiskur}} * {{itv1}}: {{trad|it|pesce}} {{m}} * {{ltv1}}: {{trad|lt|žuvys}} * {{nlv1}}: {{trad|nl|vis}} * {{huv1}}: {{trad|hu|hal}} * {{plv1}}: {{trad|pl|ryba}} {{f}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|peixe}} {{m}} * {{rov1}}: {{trad|ro|pește}} {{m}} * {{ruv1}}: {{trad|ru|рыба}} * {{scnv1}}: {{trad|scn|pisci}} * {{svv1}}: {{trad|sv|fisk}} * {{trv1}}: {{trad|tr|balık}} * {{ukv1}}: {{trad|uk|риба}} {{f}} {{)}} [[Categoria:Peisses en occitan]] 4dofsxaqjdb3ypo1co20jn6qa83acrp 0 16444 422823 369818 2026-09-07T16:59:21Z Poiuytrell 5851 /* */ 422823 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del latin ''lar'' (divinitat qu'aparava la familha). {{-pron-}} {{pron|laɾ|oc}} (Bearn): escotar « lar » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-lar.wav]] {{-sil-}} '''lar''' {{-nom-|oc}} '''lar''' {{f}} o {{m}} # Luòc de l'ostal ont se fa lo [[fuòc]]. {{-var-}} *[[larièr]] *[[larèr]] ''(gascon)'' {{-sin-}} *[[fogairon]] *[[fugairon]] ''(gascon)'' *[[fogal]] *[[fogèir]] ''(auvernhat)'' *[[fugau]] ''(lemosin)' *[[pèira de fuòc]] Vejatz [[Lares]] {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Herd}} {{m}} * {{env1}}: {{trad|en|hearth}} * {{bav1}}: {{trad|ba|усаҡ}} {{-}} * {{cav1}}: {{trad|ca|llar}} {{m}} * {{frv1}}: {{trad|fr|âtre}} {{f}}, {{trad|fr|foyer}} {{f}} {{)}} 3tl5x0l8bj7t3dzrlv9aydv8sgugjb3 422825 422823 2026-09-07T17:01:17Z Poiuytrell 5851 /* */ 422825 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del latin ''lar'' (divinitat qu'aparava la familha). {{-pron-}} {{pron|laɾ|oc}} (Bearn): escotar « lar » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-lar.wav]] {{-sil-}} '''lar''' {{-nom-|oc}} '''lar''' {{f}} o {{m}} # Luòc de l'ostal ont se fa lo [[fuòc]]. # Per ext. Luòc de vifa [[familial]]a, [[fogar]]. {{-var-}} *[[larièr]] *[[larèr]] ''(gascon)'' {{-sin-}} *[[fogairon]] *[[fugairon]] ''(gascon)'' *[[fogal]] *[[fogèir]] ''(auvernhat)'' *[[fugau]] ''(lemosin)' *[[pèira de fuòc]] Vejatz [[Lares]] {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Herd}} {{m}} * {{env1}}: {{trad|en|hearth}} * {{bav1}}: {{trad|ba|усаҡ}} {{-}} * {{cav1}}: {{trad|ca|llar}} {{m}} * {{frv1}}: {{trad|fr|âtre}} {{f}}, {{trad|fr|foyer}} {{f}} {{)}} 3v84ohddodeb2unv0po9m1j0fz9ekop 422826 422825 2026-09-07T17:03:39Z Poiuytrell 5851 /* */ 422826 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del latin ''lar'' (divinitat qu'aparava la familha). {{-pron-}} {{pron|laɾ|oc}} (Bearn): escotar « lar » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-lar.wav]] {{-sil-}} '''lar''' {{-nom-|oc}} '''lar''' {{f}} o {{m}} # Luòc de l'ostal ont se fa lo [[fuòc]]. # Per ext. Luòc de [[demorança]] e de vida de la [[familha]], ensems l'[[ostal]] e [[ostalada]]. {{-var-}} *[[larièr]] *[[larèr]] ''(gascon)'' {{-sin-}} *[[fogairon]] *[[fugairon]] ''(gascon)'' *[[fogal]] *[[fogèir]] ''(auvernhat)'' *[[fugau]] ''(lemosin)' *[[pèira de fuòc]] Vejatz [[Lares]] {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Herd}} {{m}} * {{env1}}: {{trad|en|hearth}} * {{bav1}}: {{trad|ba|усаҡ}} {{-}} * {{cav1}}: {{trad|ca|llar}} {{m}} * {{frv1}}: {{trad|fr|âtre}} {{f}}, {{trad|fr|foyer}} {{f}} {{)}} 91yn5pv0okdybti04pvdwwarsfih4h6 422830 422826 2026-09-07T17:06:43Z Poiuytrell 5851 /* */ 422830 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del latin ''lar'' (divinitat qu'aparava la familha). {{-pron-}} {{pron|laɾ|oc}} (Bearn): escotar « lar » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-lar.wav]] {{-sil-}} '''lar''' {{-nom-|oc}} '''lar''' {{f}} o {{m}} # Luòc de l'ostal ont se fa lo [[fuòc]]. # Per ext. Luòc de [[demorança]] e de vida de la [[familha]], ensems l'[[ostal]] e [[ostalada]]. {{-var-}} *[[larièr]] *[[larèr]] ''(gascon)'' {{-sin-}} *[[fogairon]] *[[fugairon]] ''(gascon)'' *[[fogal] (''lengadocian'') * [[fogau]] (''provençau'') *[[fogèir]] ''(auvernhat)'' * [[fogier]] (''lemosin'') *[[fugau]] ''(lemosin)' *[[pèira de fuòc]] Vejatz [[Lares]] {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Herd}} {{m}} * {{env1}}: {{trad|en|hearth}} * {{bav1}}: {{trad|ba|усаҡ}} {{-}} * {{cav1}}: {{trad|ca|llar}} {{m}} * {{frv1}}: {{trad|fr|âtre}} {{f}}, {{trad|fr|foyer}} {{f}} {{)}} 9xh6fku23nsf6jtj6jbttzfk2x7dwcp 422831 422830 2026-09-07T17:06:59Z Poiuytrell 5851 /* */ 422831 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del latin ''lar'' (divinitat qu'aparava la familha). {{-pron-}} {{pron|laɾ|oc}} (Bearn): escotar « lar » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-lar.wav]] {{-sil-}} '''lar''' {{-nom-|oc}} '''lar''' {{f}} o {{m}} # Luòc de l'ostal ont se fa lo [[fuòc]]. # Per ext. Luòc de [[demorança]] e de vida de la [[familha]], ensems l'[[ostal]] e [[ostalada]]. {{-var-}} *[[larièr]] *[[larèr]] ''(gascon)'' {{-sin-}} *[[fogairon]] *[[fugairon]] ''(gascon)'' *[[fogal]] (''lengadocian'') * [[fogau]] (''provençau'') *[[fogèir]] ''(auvernhat)'' * [[fogier]] (''lemosin'') *[[fugau]] ''(lemosin)' *[[pèira de fuòc]] Vejatz [[Lares]] {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Herd}} {{m}} * {{env1}}: {{trad|en|hearth}} * {{bav1}}: {{trad|ba|усаҡ}} {{-}} * {{cav1}}: {{trad|ca|llar}} {{m}} * {{frv1}}: {{trad|fr|âtre}} {{f}}, {{trad|fr|foyer}} {{f}} {{)}} eak9mzy5axftikaddmxl2ho2wh1z4u2 422835 422831 2026-09-07T17:09:43Z Poiuytrell 5851 /* */ 422835 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del latin ''lar'' (divinitat qu'aparava la familha). {{-pron-}} {{pron|laɾ|oc}} (Bearn): escotar « lar » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-lar.wav]] {{-sil-}} '''lar''' {{-nom-|oc}} '''lar''' {{f}} o {{m}} # Luòc de l'ostal ont se fa lo [[fuòc]]. # Per ext. Luòc de [[demorança]] e de vida de la [[familha]], ensems l'[[ostal]] e [[ostalada]]. {{-var-}} *[[larièr]] *[[larèr]] ''(gascon)'' {{-sin-}} *[[fogairon]] *[[fugairon]] ''(gascon)'' *[[fogal]] (''lengadocian'') * [[fogau]] (''provençau'') *[[fogèir]] ''(auvernhat)'' * [[fogier]] (''lemosin'') *[[fugau]] ''(lemosin)'' *[[pèira de fuòc]] Vejatz [[Lares]] {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Herd}} {{m}} * {{env1}}: {{trad|en|hearth}} * {{bav1}}: {{trad|ba|усаҡ}} {{-}} * {{cav1}}: {{trad|ca|llar}} {{m}} * {{frv1}}: {{trad|fr|âtre}} {{f}}, {{trad|fr|foyer}} {{f}} {{)}} 60oknomcl3azrexbkng613xbwdm2s80 0 16492 422822 411639 2026-09-07T16:51:50Z Poiuytrell 5851 /* */ 422822 wikitext text/x-wiki {{veire/mur}} {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} ''*murus''. {{-pron-}} :lengadocian {{pron|ˈmyɾ|oc}} :provençau {{pron|ˈmyʀ|oc}} : Bearn : escotar « mur » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-mur.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|mur}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|mur|murs|ˈmyɾ|ˈmyɾs}} '''mur''' {{m}} # [[paret|Paret]] espessa que supòrta lo pes d’un edifici o qu'isola verticalament lo [[dedins]] e lo [[defòra]]. #* ''La cort èra clausa al fons per un '''mur''' d’un bon mètre cinquanta d’auçada que donava sus la carrièra.'' #: — (Cristian Laus, Joan Delcaire, 2003 #[[muralha]]. {{-var-}} *[[mura]] (gardiòl) {{-drv-}} *[[mural]] / [[murau]] *[[mureta]] {{-rev-}} {{Reviradas|| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Mauer}}, {{trad|de|Wand}} * {{env1}}: {{trad|en|wall}} * {{euv1}}: {{trad|eu|horma}} * {{cav1}}: {{trad|ca|paret}}, {{trad|ca|mur}} * {{esv1}}: {{trad|es|pared}}, {{trad|es|muro}} * {{frv1}}: {{trad|fr|mur}}, {{trad|fr|paroi}} * {{itv1}}: {{trad|it|muro}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|muro}}, {{trad|pt|parede}} * {{rov1}}: {{trad|ro|zid}} * {{hsbv1}}: {{trad|hsb|murja}} }}}} {{=ca=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|ca}} ''*murus''. {{-pron-}} :Oriental: central {{pron|ˈmur|ca}}; balear {{pron|ˈmuɾ|ca}}, {{pron|ˈmu|ca}} :Occidental: {{pron|ˈmuɾ|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|mur}} {{-nom-|ca}} {{Declinason|n|mur|murs|ˈmyɾ|ˈmyɾs}} '''mur''' {{m}} # {{trad|oc|mur}} {{=fr=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|fr}} ''*murus''. {{-pron-}} :{{pron|myʁ|fr}} {{-sil-}} {{Sillabas|mur}} {{-nom-|fr}} {{Declinason|n|mur|murs|myʁ}} '''mur''' {{m}} # {{trad|oc|mur}} {{=ro=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|ro}} ''mōrus''. {{-pron-}} {{pron|mur|ro}} {{-nom-|ro}} '''mur''' {{m}}, {{p}} : [[muri]] # [[amorièr#oc|Amorièr]]. {{-par-}} *[[mură]] [[Categoria:Plantas en romanés]] 8s7e13vqxst6yb5op72n5qi5euondd4 0 17039 423060 359250 2026-09-08T10:52:41Z Poiuytrell 5851 /* */ 423060 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} ''actio, actionem''. {{-pron-}} {{pron|aˈtsju|oc}} Bearn : escotar « accion » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-accion.wav]] {{-nom-|oc}} {{Declinason|nom|dialècte=lengadocian|accion|accions|aˈtsju|aˈtsjus}} '''accion''' {{f}} # [[operacion|Operacion]] per la quala se produtz un [[efièch]] ; influéncia de l’èsser qu'[[agir|agís]]. # [[ocupacion|Ocupacion]] [[mai o mens]] activa; [[exercici]] de la [[facultat]] d’[[agir]]. #''L''''accion''' de caminar, de córrer.'' # [[tot|Tot]] çò que se fa, [[acte]]. # Tot çò qu'a un rapòrt amb la [[contenença]], lo movement del [[còrs]], los [[gèste]]s de l’[[orator]], de l’[[actor]]. # [[eveniment|Eveniment]] o [[seria]] d'eveniments qu'es lo [[subjècte]] d’unq [[òbra]] de [[ficcion]] : roman, film, [[pèça]] de [[teatre]], [[poèma]] [[epic]], etc. #* ''L'unitat d’'''accion'''.'' # [[títol|Títol]] que representa una [[participacion]] dins lo [[capital]] d’una [[societat]]. #* '''''Accion''' liberada. '''Accion''' nominativa. '''Accion''' al portaire.'' {{-drv-}} *[[accionar]] *[[accionari]] {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Aktion}} {{f}} * {{env1}}: {{trad|en|action}} * {{cav1}}: {{trad|ca|acció}} {{f}} * {{cov1}}: {{trad|co|azzione}} {{f}}, {{trad|co|azzioni}} {{f}} * {{csv1}}: {{trad|cs|akce}} * {{esv1}}: {{trad|es|acción}} {{f}} * {{frv1}}: {{trad|fr|action}} {{f}} {{-}} * {{itv1}}: {{trad|it|azione}} {{f}} * {{mtv1}}: {{trad|mt|azzjoni}} {{f}} * {{nlv1}}: {{trad|nl|actie}} * {{plv1}}: {{trad|pl|akcja}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|ação}} {{f}} * {{scnv1}}: {{trad|scn|azzioni}} {{f}} * {{trv1}}: {{trad|tr|aksiyon}} {{)}} t53b58zocp8pu1f6xm3301zino07c3d 0 17145 422781 321762 2026-09-07T16:06:33Z Poiuytrell 5851 /* */ 422781 wikitext text/x-wiki {{veire/peca}} {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} vulgar ''*pĕttĭa'', sens dobte del {{etil|xtg|oc}}. {{-pron-}} {{pron|ˈpɛso|oc}} Bearn : escotar « pèça » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-pèça.wav]] {{-sil-}} '''pè | ça''' {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|pèça|pèças|ˈpɛso|ˈpɛsos}} '''pèça''' {{f}} # Part determinada e constitutiva d'un tot. # ''Num.'' Unitat de [[moneda]] de metal. # [[òbra#oc|Òbra]] de [[teatre]]. # Membre d'una [[abitacion]]. {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Stück}} {{n}} (1) * {{env1}}: {{trad|en|piece}} (1, 2) * {{cav1}}: {{trad|ca|peça}} {{f}} * {{esv1}}: {{trad|es|pedazo}} {{m}}, {{trad|es|trozo}} {{m}} (1) * {{frv1}}: {{trad|fr|pièce}} {{f}} {{-}} * {{itv1}}: {{trad|it|pezzo}} {{m}} (1) * {{nlv1}}: {{trad|nl|stuk}} (1,2,3) * {{rov1}}: {{trad|ro|bucată}} {{f}} (1), {{trad|ro|piesă}} {{f}} (1), {{trad|ro|monedă}} (2) * {{scnv1}}: {{trad|scn|pezzu}} {{m}} (1) {{)}} ox3hwjyrlpsmsvuzegmbc73q78yq03a 0 17235 422632 315135 2026-09-07T13:33:16Z Poiuytrell 5851 /* */ 422632 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del latin equivalent ''[[propaginem]]''. {{-pron-}} [pru'βajno] Bearn - Lengadocian : escotar « probaina » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-probaina.wav]] {{-sil-}} '''pro | bai | na''' {{-nom-|oc}} '''probaina''' {{f}} #''Bot'' Sistèma de reproduccion utilizat per d'unas plantas en enterrar d'unas brancas a fin de las far enrasigar. {{-par-}} *[[probainar]] {{-sin-}} *[[probatja]] {{-revi-}} * {{env1}}: {{trad|en|spreading}} (propagation for reproduction), {{trad|en|propago}} * {{esv1}}: {{trad|es|provena}}, {{trad|es|propagación}} (sistema de reproducción en algunas plantas) * {{cav1}}: {{trad|ca|murgó}}, {{trad|ca|colgat}} * {{frv1}}: {{trad|fr|provin}} (provain), {{trad|fr|propagation}} (mode de reproduction pour certaines plantes) * {{itv1}}: {{trad|it|propaggine}} (modalità di riproduzione) * {{scnv1}}: {{trad|scn|purpàina}} [[scn:probaina]] fcpnfs17gekrp5jo7dtf8vhz4d1w4f6 0 17433 422785 313255 2026-09-07T16:09:03Z Poiuytrell 5851 /* */ 422785 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del bas latin ''solidarius''. {{-pron-}} [suli'δari] Bearn : escotar « solidari » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-solidari.wav]] {{-sil-}} '''so | li | da | ri ''' (4) {{-adj-|oc}} '''solidari''' {{m}}, ({{f}}: '''[[solidària]]''') # Personas unidas per un interés comun. # Pèças o estructuras ligadas mecanicament que fòrman un tot. {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|solidarisch}} * {{env1}}: {{trad|en|}} * {{bgv1}}: {{trad|bg|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|solidari}} * {{csv1}}: {{trad|cs|}} * {{esv1}}: {{trad|es|solidario}} * {{eov1}}: {{trad|eo|}} * {{etv1}}: * {{frv1}}: {{trad|fr|solidaire}} {{-}} * {{itv1}}: {{trad|it|solidario}} * {{ltv1}}: * {{nlv1}}: {{trad|nl|}} * {{huv1}}: {{trad|hu|}} * {{plv1}}: {{trad|pl|}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|}} * {{rov1}}: {{trad|ro|}} * {{scnv1}}: {{trad|scn|sulidariu}} * {{svv1}}: {{trad|sv|}} * {{ukv1}}: {{trad|uk|}} {{)}} [[en:solidari]] [[fr:solidari]] [[io:solidari]] [[pl:solidari]] [[ru:solidari]] as9jpaln67bmagl67bpu24mt3z9ywsr 0 17713 422594 405856 2026-09-07T13:05:34Z Poiuytrell 5851 /* */ 422594 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del latin ''[[major]]''. {{-pron-}} :lengadocian, provençau {{pron|ma'd͡ʒu|oc}} :gascon {{pron|ma'ʒu|oc}} Bearn : escotar « major » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-major.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|ma|jor}} {{-adj-|oc}} '''major''' {{Declinason|adj|dialècte=lengadocian, provençau|major|majora|majors|majoras|ma'd͡ʒu|ma'd͡ʒuɾo̞|ma'd͡ʒus|ma'd͡ʒuɾo̞s}} # Mai bèl, fòrça [[grand]], fòrça [[important]]. # [[principal|Principal]]. # ''(Musica)'' [[gamma|Gamma]] o [[tonalitat]] occidentala [[diatonic]]a dins la quala los semitons son plaçats entre los gras III-IV e VII-VIII. {{-sin-}} *[[màger]] *[[majoral]] (lengadocian) {{-revi-}} {{Reviradas|Superlatiu de grand| * {{dev1}}: {{trad|de|groß}}, {{trad|de|wichtige}}, {{trad|de|wichtig}} * {{env1}}: {{trad|en|major}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|major}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|mayor}} * {{frv1}}: {{trad|fr|majeur}} * {{itv1}}: {{trad|it|maggiore}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|maior}} }} {{Reviradas|En musica| * {{dev1}}: ...-{{trad|de|Dur}} * {{env1}}: {{trad|en|major}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|major}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|mayor}} * {{frv1}}: {{trad|fr|majeur}} * {{itv1}}: {{trad|it|maggiore}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|maior}} }} {{-nom-|oc}} '''major''' {{m}}, ''(femenin: [[majora]])'' {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, provençau|major|majors|ma'd͡ʒu|ma'd͡ʒus}} [[image:Middle finger.jpg|vinheta|Lo det '''major''']] [[image:Galons Sergent-Major français.jpg|vinheta|Galons d'un '''major''' francés]] # ''(Drech)'' Persona qu'a atenh l'atge de la [[majoritat]], (''femenin'': '''[[majora]]''') # ''(militar)'' Grad militar entre [[capitani]] e lòctenent-coronèl, correspodent al còde OTAN: OF-3, (''femenin'': '''[[majora]]''') '''major''' {{m}} # ''(anatomia)'' [[det|Det]] del mièg de la [[man]], lo mai long. {{-sin-}} drech *[[adult]] militar *[[comandant]] {{-ant-}} drech *[[menor]] {{-revi-}} {{Reviradas|Persona qu'a atenh l'atge de la majoritat| * {{dev1}}: {{trad|de|Erwachsenen}} * {{env1}}: {{trad|en|of age}}, {{trad|en|adult}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|major d’edat}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|mayor d'edad}} * {{frv1}}: {{trad|fr|majeur}} * {{itv1}}: {{trad|it|maggiore}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|adulto}} }} {{Reviradas|grade correspodent al còde OTAN: OF-3| * {{dev1}}: {{trad|de|Major}} * {{env1}}: {{trad|en|major}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|comandant}}, {{trad|ca|major}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|comendante}}, {{trad|es|mayor}} * {{frv1}}: {{trad|fr|commandant}} * {{itv1}}: {{trad|it|maggiore}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|major}} }} {{Reviradas|det del mièg de la man| * {{dev1}}: {{trad|de|Mittelfinger}} * {{env1}}: {{trad|en|middle finger}} * {{euv1}}: {{trad|eu|eri bihotz}}, {{trad|eu|hatz erdiko}} * {{cav1}}: {{trad|ca|dit del mig}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|dedo de en medio}}, {{trad|es|dedo del corazón}} * {{frv1}}: {{trad|fr|majeur}} * {{itv1}}: {{trad|it|medio}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|dedo médio}} }} {{=en=}} {{-etim-}} : Del latin ''[[major]]''. {{-pron-}} :{{pron|mā'jə(r)|en}}, {{pron|ˈmeɪd͡ʒə(ɹ)|en}} :Estats Units d'America (Tèxas) : escotar « major » [[Fichièr:LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-major.wav]] :Estats Units d'America (Connecticut) : escotar « major » [[Fichièr:LL-Q1860 (eng)-Grendelkhan-major.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|ma|jor}} {{-adj-|en}} '''major''' # {{trad|oc|major}} {{-nom-|en}} '''major''' {{Declinason|n|major|majors}} # {{trad|oc|major}} {{-verb-|en}} '''major in''' # S'[[especializar]] {{=ca=}} {{-etim-}} : Del latin ''[[major]]''. {{-pron-}} :Oriental: {{pron|məˈʒo|ca}} :Occidental: nord-occidental {{pron|maˈʒo|ca}}, valencian {{pron|maˈd͡ʒoɾ|ca}} : escotar « major » [[Fichièr:LL-Q7026 (cat)-Marvives-major.wav]] {{-adj-|ca}} '''major''' {{mf}} # {{trad|oc|major}} {{-nom-|ca}} '''major''' {{mf}} {{Declinason|n|major|majors}} # [[major]] {{=fr=}} {{-etim-}} : Del latin ''[[major]]''. {{-pron-}} :{{pron|maʒɔʁ|fr}} {{-sil-}} {{Sillabas|ma|jor}} {{-nom-|fr}} '''major''' {{mf}}, ''(femenin al Canadà: [[majore]])'' {{Declinason|n|major|majors}} # {{trad|oc|major}}, al sens militar {{=pt=}} {{-etim-}} : Del latin ''[[major]]''. {{-pron-}} :{{pron|maˈʒɔɾ|pt}} {{-sil-}} {{Sillabas|ma|jor}} {{-adj-|pt}} '''major''' {{Declinason|adj|major|majora|majores|majoras}} # {{trad|oc|major}}. {{-nom-|pt}} '''major''' {{m}}, ''(femenin: [[majora]])'' # {{trad|oc|major}}, al sens militar. [[ar:major]] [[ca:major]] [[chr:major]] [[cs:major]] [[de:major]] [[en:major]] [[eo:major]] [[es:major]] [[et:major]] [[fa:major]] [[fi:major]] [[fr:major]] [[hu:major]] [[hy:major]] [[io:major]] [[it:major]] [[ja:major]] [[kk:major]] [[km:major]] [[kn:major]] [[ko:major]] [[ku:major]] [[lo:major]] [[mg:major]] [[ml:major]] [[my:major]] [[nl:major]] [[pl:major]] [[pt:major]] [[ro:major]] [[ru:major]] [[sh:major]] [[simple:major]] [[sq:major]] [[sr:major]] [[sv:major]] [[ta:major]] [[te:major]] [[th:major]] [[tl:major]] [[tr:major]] [[uz:major]] [[vi:major]] [[zh:major]] frlpg0gg4i6wzcx8kla8zp1ip3noi4u 0 18012 422794 409867 2026-09-07T16:13:43Z Poiuytrell 5851 /* */ 422794 wikitext text/x-wiki [[image:Sarments de vigne.jpg|vignette|Un fais de '''vises'''.]] [[Fichièr:Traskruv.jpg|thumb|right|150px|Una '''vitz''' de fusta]] {{=oc=}} {{-etim-}} Del latin ''[[vitis]]''. {{-pron-}} {{pron|ˈβit͡s}}, provençau {{pron|ˈvit͡s}} França (Bearn) : escotar « vitz » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-vitz.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|vitz}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|vitz|vises|ˈβit͡s|ˈβizes}} '''vitz''' {{m}} # ''(Viticultura)'' [[cep|Cep]], [[gavèl]] o [[vedilha]] de [[vinha]]. '''vitz''' {{f}} # ''(Mecanica)'' Tija [[metallic]]a ponchuda o non, de fòrma elicoïdala destinada a fixar doas pèça amassa. {{-var-}} vedilha de vinha *[[vise]] {{-par-}} *[[vissar]] *[[tornavitz]] *[[viravitz]] {{-sin-}} vedilha de vinha *[[eisserment]] (lengadocian) *[[sherment]] (gascon) {{-revi-}} {{Reviradas|Eisserment| * {{dev1}}: {{trad|de|Weinranke}} * {{env1}}: {{trad|en|vine shoot}} * {{cav1}}: {{trad|ca|sarment}} * {{esv1}}: {{trad|es|sarmiento}} * {{frv1}}: {{trad|fr|sarment}} * {{itv1}}: {{trad|it|sarmento}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|sarmento}} }} {{Reviradas|Tija metalica filetatge per vissar| * {{dev1}}: {{trad|de|Schraube}} * {{env1}}: {{trad|en|screw}} * {{cav1}}: {{trad|ca|cargol}}, {{trad|ca|vis}} * {{esv1}}: {{trad|es|tornillo}} * {{frv1}}: {{trad|fr|vis}} * {{itv1}}: {{trad|it|vite}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|parafuso}} }} ntfxs0lv2l8geofjomv91ro0k300oqo 0 18714 422644 99940 2026-09-07T13:42:40Z Poiuytrell 5851 /* */ 422644 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Bastit a partir del verb [[largar]] amb lo prefixe de- {{-pron-}} [de'larga] {{-sil-}} '''de | lar | gar ''' (3) {{-vèrb-|oc}} '''delargar''' # Daissar anar en arrestar de reténer. :''Delargar lo bestial per la prada.'' '''ortografia alternativa''': *[[deslargar]] {{-revi-}} {{(}} * {{env1}}: to {{trad|en|release}} * {{cav1}}: {{trad|ca|amollar}} * {{esv1}}: {{trad|es|}} * {{frv1}}: {{trad|fr|relâcher}} * {{itv1}}: {{trad|it|}} * {{nlv1}}: * {{ptv1}}: {{trad|pt|}} * {{scnv1}}: {{trad|scn|}} {{)}} 7e3y4kdy5ci0naxf0nhdmjevmq3yvrl 0 19473 423033 101699 2026-09-08T10:19:29Z Poiuytrell 5851 /* */ 423033 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} {{-pron-}} [rra'(d)ʒɔl] {{-sil-}} '''ra | jòl''' (2) {{-nom-|oc}} '''rajòl''' {{m}} # [[gisclet|Gisclet]] de liquid. # [[corrent|Corrent]] d'aiga. # [[cascada|Cascada]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|}} * {{env1}}: {{trad|en|}} (1); {{trad|en|}} (2) * {{cav1}}: {{trad|ca|raig de líquid}}(1); {{trad|ca|corrent d'aigua}} (2); {{trad|ca|cascada}} (3) * {{esv1}}: {{trad|es|}} * {{frv1}}: {{trad|fr|}} (1); {{trad|fr|}} (2) * {{itv1}}: {{trad|it|}} od58zthm5d0zjwpn3u5qkahuz041grb 0 21428 422744 421369 2026-09-07T15:40:36Z Poiuytrell 5851 /* */ 422744 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :''(vèrb. 1)'' Del {{etil|la|oc|colo|dif=colare|sens=[[passar]], [[filtrar]]}} :''(vèrb. 2)'' Desformacion de [[costar]] :''(vèrb. 3)'' De [[còta]], per desformacion :''(vèrb. 4)'' pel {{etil|la|fr}} popular ''colla'' de {{etil|grc|oc|mot=κόλλα|sens=[[pèga]]}}. :''(nom)'' Del {{etil|la|oc|collar}} (sens identic) {{-pron-}} :{{pron|kuˈla|oc}} :Bearn : escotar « colar » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-colar.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|co|lar}} {{-verb-|oc|num=1}} '''colar''' #Se [[vojar]], anar d’endacòm cap a endacòm mai, en parlant dels liquids: [[rajar]], [[regalojar]], [[regolar]]. ## Daissar escapar un liquid. ##*''Qu'anèn béver a la hont qui '''colava''' au còrn deu camp. ''«De la pèth de Cohet»'', (Albert Peyroutet), 2000 ## ''(Mecanica)'' [[limpar|limpar]]. #S’[[enfonsar]] insensiblament dins de l’aiga. ##''(Marina)'' Far s'[[afonsar]] un naviri, [[naufragar]]. # ''(Sens figurat)'' Se debanar [[pasiblament]], sens [[brandida]]. #*''Anes, te potinhes pas, espera-me a Pantin jurcinc'a doman. Te telefonarai veire si podem '''colar''' ensemble. ''«Sorne trasluc»'', (Joan Ganhaire), 2004 #Far passar un liquid per un linge, per un [[colador]]: [[filtrar|Filtrar]]. #*''Pendent un desenat de jorns a daissat fermentar lo vaissèl grand e ara, per poder contunhar de vendemiar, cal '''colar'''. ''«Joan Delcaire»'', (Cristian Laus), 2003 #''(En particular)'' Vojar un solid [[fondut]] dins un mòtle. #*'''''An''' sovent '''colats''' en plomb las fixacions dels crampons e los jonches de las partidas mai sonhadas de lors edificis. ''«L'arquitectura»'', (Miquèu Gonin), 2011 #''(Per extension)'' Far passar insensiblament d’un luòc cap a un autre. #Se ditz d’una flor quand [[esflorar|esflora]], [[avortar|avòrta]]. '''se colar''' #Far passar insensiblament d’un luòc cap a un autre. #*''Defòra, lo camin '''se colava''' entre de muralhas bassas puei tot d'una, lo cabriolet virèt sus la senèstra ''«Pantòri»'', (Romieg Jumèu), 2013 # [[limpar|Limpar]]. ''(lemosin)'' #S’[[esquivar]] sens menar bruch. {{-drv-}} {{colomnas|nombre=3| *[[colada]] *[[colat]] *[[coladís]] *[[coladissa]] *[[colador]] *[[coladura]] *[[colaire]] *[[colant]] *[[colantar]] *[[descolar]] }} {{-revi-}} {{Reviradas|rajar| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|fließen}}, {{trad|de|strömen}} * {{env1}}: {{trad|en|flow}}, {{trad|en|stream}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|coure}} * {{esv1}}: {{trad|es|fluir}}, {{trad|es|correr}} * {{frv1}}: {{trad|fr|couler}} * {{itv1}}: {{trad|it|scorrere}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|correr}} }}}} {{-verb-|oc|num=2}} '''colar''' #[[costar|Costar]]. {{-revi-}} {{Reviradas|costar| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|kosten}} * {{env1}}: {{trad|en|cost}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|costar}} * {{esv1}}: {{trad|es|costar}} * {{eov1}}: {{trad|eo|kosti}} * {{frv1}}: {{trad|fr|coûter}} * {{itv1}}: {{trad|it|costare}} * {{ltv1}}: {{trad|lt|kainuoti}} * {{nlv1}}: {{trad|nl|kosten}} * {{plv1}}: {{trad|pl|kosztować}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|costar}} * {{scnv1}}: {{trad|scn|custari}} * {{ukv1}}: {{trad|uk|коштувати}} }}}} {{-verb-|oc|num=3}} '''colar''' #[[cotar|Cotar]] (arrestar amb una còta). {{-revi-}} {{Reviradas|cotar| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|unterlegen}}, {{trad|de|abstützen}}, {{trad|de|festkeilen}} * {{env1}}: {{trad|en|prop up}}, {{trad|en|wedge}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|falcar}}, {{trad|ca|calar}} * {{esv1}}: {{trad|es|calzar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|accoter}}, {{trad|fr|caler}} * {{itv1}}: {{trad|it|bloccare}}, {{trad|it|fermare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|fixar}} }}}} {{-verb-|oc|num=4}} '''colar''' #[[pegar|Pegar]], [[empegar]] #''(per extension)'' Plaçar al contacte de. #*''Per lo prumier còp, t'escotí lo còr. M’'''era colat''' l'aurelha a ta peitrina magra. ''«Lo viatge aquitan»'', (Joan Ganhaire), 2000 '''se colar''' #''(per extension)'' Se plaçar al contacte de. #*''car se pòt pas dire laurar, aquel primièr grapinhal ont la relha s'engana a totas las raices, limpa sus totas las pèiras que tròba en modilhant, '''se còla''' a totes los ròcs, al risque de tot abridolar, … ''«E la barta floriguèt»'', (Enric Mouly), 1948 {{-drv-}} *[[colat]] *[[colatge]] *[[colant]] *[[encolar]] **[[desencolar]] {{-revi-}} {{Reviradas|pegar| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|kleben}} * {{env1}}: to {{trad|en|glue}}, to {{trad|en|stick}} * {{euv1}}: * {{brv1}}: {{trad|br|pegañ}} * {{cav1}}: {{trad|ca|empegar}}, {{trad|ca|encolar}}, {{trad|ca|enganxar}} * {{esv1}}: {{trad|es|pegar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|coller}} * {{itv1}}: {{trad|it|incollare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|colar}} * {{scnv1}}: {{trad|scn|ncullari}} }}}} {{-nom-|oc}} '''colar''' {{m}} {{Declinason|n|{{pn}}|{{pn}}s|coˈlar|coˈlars}} [[image:Un homme avec un collier pour la fête de génération en peuple Akyé.jpg|vinheta|Un òme amb '''colar''' de ceremonia]] [[image:Colliers mondial du cheval percheron 2011Cl J Weber02 (24000892801).jpg|vinheta|'''Colars''' de caval]] [[image:Glaréole à collier Thyna006.jpg|vinheta|Un aucèl amb '''colar''' ''(Glareola pratincola)'']] # [[correja|Correja]] o [[cadena]] que se bota a l'entorn del [[còl]] d'un animal. #*''Cossí que ne vire, arriba fòrça rarament qu'un canhòt rebale sens '''colar''' a Arfons. ''«Na Balfet»'', (Sèrgi Viaule), 2012 # Ornament, [[joièl]], que fa lo torn del còl. #*''Alara l'òme me fosiguèt las pòchas, me faguèt quitar la cinta, e a Maria-Sofia tanben li quitèron lo '''colar''' d'argent amb las pèiras preciosas. ''«Man Trobat»'', (Alem Surre Garcia), 2014. # Pèça de l'[[arnesc]] d'un caval. # Pèça en forma d'[[anèl]] circular o semicircular emplegada per estrénher un o maites objècte per fin de los manténer units. # Subre lo pelatge o plumatge d'un animal, [[taca]] [[anular]]a que fa lo torn del còl . {{-drv-}} *[[colada]] *[[colador]] *[[coladura]] *[[colana]] *[[colaret]] *[[colareta]] *[[colaretar]] *[[colariva]] / [[colaria]] *[[colason]] *[[colassa]] *[[descolar]] *[[escolar]] {{-revi-}} {{Reviradas|| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Halskette}} (joièl),, {{trad|de|Halsband}} (animal) * {{env1}}: {{trad|en|necklace}} (joièl), {{trad|en|collare}} (animal) * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|collar}} * {{esv1}}: {{trad|es|collar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|collier}} * {{itv1}}: {{trad|it|collana}} (joièl), {{trad|it|collare}} (animal) * {{ptv1}}: {{trad|pt|colar}} }}}} {{=ca=}} {{-etim-}} :''(verb)'' Del {{etil|la|oc|colo|dif=colare|sens=[[passar]], [[filtrar]]}} :''(nom)'' De ''[[cal]]'' ([[caul]]) {{-pron-}} :Oriental: central {{pron|kuˈɫa|ca}}, balear {{pron|koˈɫa|ca}}, {{pron|kuˈɫa|ca}} :Occidental: nord-occidental {{pron|koˈɫa|ca}}, valencian {{pron|koˈɫaɾ|ca}}, {{pron|koˈɫa|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|co|lar}} {{-verb-|ca}} '''colar''' #{{trad|oc|colar}} dins los senses de : ##[[filtrar]] ##Vojar un solid [[fondut]] dins un mòtle '''se colar''' #S’[[engulhar]] dins una fila d’espèra. {{-nom-|ca}} '''colar''' {{Declinason|n|{{pn}}|{{pn}}s}} #Camp plantat de [[caul]]s {{=es=}} {{-etim-}} :''(verb 1)'' Del {{etil|la|oc|colo|dif=colare|sens=[[passar]], [[filtrar]]}} :''(verb 2)'' Del {{etil|la|oc|collo|dif=collare|sens=[[conferir]]}} {{-pron-}} :{{pron|koˈlaɾ|es}} {{-sil-}} {{Sillabas|co|lar}} {{-verb-|es|num=1}} '''colar''' #{{trad|oc|colar}} dins lo sens de [[filtrar]] #[[blanquir|Blanquir]] la ropa #S’[[engulhar]] endocòm. #Enganar {{-verb-|es|num=2}} '''colar''' #Conferir canonicament un benefici eclesiastic. {{=pt=}} {{-etim-}} :''(nom)'' Del {{etil|la|pt|collar}} (sens identic) :''(vèrb. 1)'' pel {{etil|la|pt}} popular ''colla'' de {{etil|grc|oc|mot=κόλλα|sens=[[pèga]]}}. :''(vèrb. 2)'' Del {{etil|la|oc|colo|dif=colare|sens=[[passar]], [[filtrar]]}} :''(vèrb. 3)'' Del {{etil|la|pt|collo|dif=collare|sens=[[conferir]]}} {{-pron-}} :{{pron|koˈlaɾ|es}} {{-sil-}} {{Sillabas|co|lar}} {{-nom-|pt}} '''colar''' {{Declinason|n|{{pn}}|{{pn}}s}} #{{trad|oc|colar}} dins los senses de: ## [[joièl|Joièl]]. ##[[taca|Taca]] [[anular]]a que fa lo torn del còl dels aucèls. #[[col|col]] d’un vestiment. {{-verb-|pt|num=1}} '''colar''' #{{trad|oc|colar}}, pegar {{-verb-|pt|num=2}} '''colar''' #{{trad|oc|colar}} lo vin {{-verb-|pt|num=3}} '''colar''' #Conferir canonicament un benefici eclesiastic. [[ca:colar]] [[chr:colar]] [[el:colar]] [[en:colar]] [[es:colar]] [[fi:colar]] [[fr:colar]] [[gl:colar]] [[hu:colar]] [[hy:colar]] [[id:colar]] [[io:colar]] [[ko:colar]] [[ku:colar]] [[lo:colar]] [[mg:colar]] [[nl:colar]] [[no:colar]] [[pl:colar]] [[pt:colar]] [[ru:colar]] [[zh:colar]] 4stlnc6sdkej5ar6gksd9yp5eaz3z45 423108 422744 2026-09-08T11:37:35Z Poiuytrell 5851 /* */ 423108 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :''(vèrb. 1)'' Del {{etil|la|oc|colo|dif=colare|sens=[[passar]], [[filtrar]]}} :''(vèrb. 2)'' Desformacion de [[costar]] :''(vèrb. 3)'' De [[còta]], per desformacion :''(vèrb. 4)'' pel {{etil|la|fr}} popular ''colla'' de {{etil|grc|oc|mot=κόλλα|sens=[[pèga]]}}. :''(nom)'' Del {{etil|la|oc|collar}} (sens identic) {{-pron-}} :{{pron|kuˈla|oc}} :Bearn : escotar « colar » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-colar.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|co|lar}} {{-verb-|oc|num=1}} '''colar''' #Se [[vojar]], anar d’endacòm cap a endacòm mai, en parlant dels liquids: [[rajar]], [[regalojar]], [[regolar]]. ## Daissar escapar un liquid. ##*''Qu'anèn béver a la hont qui '''colava''' au còrn deu camp. ''«De la pèth de Cohet»'', (Albert Peyroutet), 2000 ## ''(Mecanica)'' [[limpar|limpar]]. #S’[[enfonsar]] insensiblament dins de l’aiga. ##''(Marina)'' Far s'[[afonsar]] un naviri, [[naufragar]]. # ''(Sens figurat)'' Se debanar [[pasiblament]], sens [[brandida]]. #*''Anes, te potinhes pas, espera-me a Pantin jurcinc'a doman. Te telefonarai veire si podem '''colar''' ensemble. ''«Sorne trasluc»'', (Joan Ganhaire), 2004 #Far passar un liquid per un linge, per un [[colador]]: [[filtrar|Filtrar]]. #*''Pendent un desenat de jorns a daissat fermentar lo vaissèl grand e ara, per poder contunhar de vendemiar, cal '''colar'''. ''«Joan Delcaire»'', (Cristian Laus), 2003 #''(En particular)'' Vojar un solid [[fondut]] dins un mòtle. #*'''''An''' sovent '''colats''' en plomb las fixacions dels crampons e los jonches de las partidas mai sonhadas de lors edificis. ''«L'arquitectura»'', (Miquèu Gonin), 2011 #''(Per extension)'' Far passar insensiblament d’un luòc cap a un autre. #Se ditz d’una flor quand [[esflorar|esflora]], [[avortar|avòrta]]. '''se colar''' #Far passar insensiblament d’un luòc cap a un autre. #*''Defòra, lo camin '''se colava''' entre de muralhas bassas puei tot d'una, lo cabriolet virèt sus la senèstra ''«Pantòri»'', (Romieg Jumèu), 2013 # [[limpar|Limpar]]. ''(lemosin)'' #S’[[esquivar]] sens menar bruch. {{-drv-}} {{colomnas|nombre=3| *[[colada]] *[[colat]] *[[coladís]] *[[coladissa]] *[[colador]] *[[coladura]] *[[colaire]] *[[colant]] *[[colantar]] *[[descolar]] }} {{-revi-}} {{Reviradas|rajar| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|fließen}}, {{trad|de|strömen}} * {{env1}}: {{trad|en|flow}}, {{trad|en|stream}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|coure}} * {{esv1}}: {{trad|es|fluir}}, {{trad|es|correr}} * {{frv1}}: {{trad|fr|couler}} * {{itv1}}: {{trad|it|scorrere}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|correr}} }}}} {{-verb-|oc|num=2}} '''colar''' #[[costar|Costar]]. {{-revi-}} {{Reviradas|costar| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|kosten}} * {{env1}}: {{trad|en|cost}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|costar}} * {{esv1}}: {{trad|es|costar}} * {{eov1}}: {{trad|eo|kosti}} * {{frv1}}: {{trad|fr|coûter}} * {{itv1}}: {{trad|it|costare}} * {{ltv1}}: {{trad|lt|kainuoti}} * {{nlv1}}: {{trad|nl|kosten}} * {{plv1}}: {{trad|pl|kosztować}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|costar}} * {{scnv1}}: {{trad|scn|custari}} * {{ukv1}}: {{trad|uk|коштувати}} }}}} {{-verb-|oc|num=3}} '''colar''' #[[cotar|Cotar]] (arrestar amb una còta). {{-revi-}} {{Reviradas|cotar| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|unterlegen}}, {{trad|de|abstützen}}, {{trad|de|festkeilen}} * {{env1}}: {{trad|en|prop up}}, {{trad|en|wedge}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|falcar}}, {{trad|ca|calar}} * {{esv1}}: {{trad|es|calzar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|accoter}}, {{trad|fr|caler}} * {{itv1}}: {{trad|it|bloccare}}, {{trad|it|fermare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|fixar}} }}}} {{-verb-|oc|num=4}} '''colar''' #[[pegar|Pegar]], [[empegar]] #''(per extension)'' Plaçar al contacte de. #*''Per lo prumier còp, t'escotí lo còr. M’'''era colat''' l'aurelha a ta peitrina magra. ''«Lo viatge aquitan»'', (Joan Ganhaire), 2000 '''se colar''' #''(per extension)'' Se plaçar al contacte de. #*''car se pòt pas dire laurar, aquel primièr grapinhal ont la relha s'engana a totas las raices, limpa sus totas las pèiras que tròba en modilhant, '''se còla''' a totes los ròcs, al risque de tot abridolar, … ''«E la barta floriguèt»'', (Enric Mouly), 1948 {{-drv-}} *[[colat]] *[[colatge]] *[[colant]] *[[encolar]] **[[desencolar]] {{-revi-}} {{Reviradas|pegar| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|kleben}} * {{env1}}: to {{trad|en|glue}}, to {{trad|en|stick}} * {{euv1}}: * {{brv1}}: {{trad|br|pegañ}} * {{cav1}}: {{trad|ca|empegar}}, {{trad|ca|encolar}}, {{trad|ca|enganxar}} * {{esv1}}: {{trad|es|pegar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|coller}} * {{itv1}}: {{trad|it|incollare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|colar}} * {{scnv1}}: {{trad|scn|ncullari}} }}}} {{-nom-|oc}} '''colar''' {{m}} {{Declinason|n|{{pn}}|{{pn}}s|coˈlar|coˈlars}} [[image:Un homme avec un collier pour la fête de génération en peuple Akyé.jpg|vinheta|Un òme amb '''colar''' de ceremonia]] [[image:Colliers mondial du cheval percheron 2011Cl J Weber02 (24000892801).jpg|vinheta|'''Colars''' de caval]] [[image:Glaréole à collier Thyna006.jpg|vinheta|Un aucèl amb '''colar''' ''(Glareola pratincola)'']] # [[correja|Correja]] o [[cadena]] que se bota a l'entorn del [[còl]] d'un animal. #*''Cossí que ne vire, arriba fòrça rarament qu'un canhòt rebale sens '''colar''' a Arfons. ''«Na Balfet»'', (Sèrgi Viaule), 2012 # Ornament, [[joièl]], que fa lo torn del còl. #*''Alara l'òme me fosiguèt las pòchas, me faguèt quitar la cinta, e a Maria-Sofia tanben li quitèron lo '''colar''' d'argent amb las pèiras preciosas. ''«Man Trobat»'', (Alem Surre Garcia), 2014. # Pèça de l'[[arnesc]] d'un caval. # Pèça en forma d'[[anèl]] circular o semicircular emplegada per estrénher un o maites objècte per fin de los manténer units. # Subre lo pelatge o plumatge d'un animal, [[taca]] [[anular]]a que fa lo torn del còl . {{-drv-}} *[[colada]] *[[colador]] *[[coladura]] *[[colana]] *[[colaret]] *[[colareta]] *[[colaretar]] *[[colariva]] / [[colaria]] *[[colason]] *[[colassa]] *[[descolar]] *[[escolar]] {{-revi-}} {{Reviradas|| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Halskette}} (joièl),, {{trad|de|Halsband}} (animal) * {{env1}}: {{trad|en|necklace}} (joièl), {{trad|en|collare}} (animal) * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|collar}} * {{esv1}}: {{trad|es|collar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|collier}} * {{itv1}}: {{trad|it|collana}} (joièl), {{trad|it|collare}} (animal) * {{ptv1}}: {{trad|pt|colar}} }}}} {{=ca=}} {{-etim-}} :''(verb)'' Del {{etil|la|oc|colo|dif=colare|sens=[[passar]], [[filtrar]]}} :''(nom)'' De ''[[cal]]'' ([[caul]]) {{-pron-}} :Oriental: central {{pron|kuˈɫa|ca}}, balear {{pron|koˈɫa|ca}}, {{pron|kuˈɫa|ca}} :Occidental: nord-occidental {{pron|koˈɫa|ca}}, valencian {{pron|koˈɫaɾ|ca}}, {{pron|koˈɫa|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|co|lar}} {{-verb-|ca}} '''colar''' #{{trad|oc|colar}} dins los senses de : ##[[filtrar]] ##Vojar un solid [[fondut]] dins un mòtle '''se colar''' #S’[[engulhar]] dins una fila d’espèra. {{-nom-|ca}} '''colar''' {{Declinason|n|{{pn}}|{{pn}}s}} #Camp plantat de [[caul]]s {{=es=}} {{-etim-}} :''(verb 1)'' Del {{etil|la|oc|colo|dif=colare|sens=[[passar]], [[filtrar]]}} :''(verb 2)'' Del {{etil|la|oc|collo|dif=collare|sens=[[conferir]]}} {{-pron-}} :{{pron|koˈlaɾ|es}} {{-sil-}} {{Sillabas|co|lar}} {{-verb-|es|num=1}} '''colar''' #{{trad|oc|colar}} dins lo sens de [[filtrar]] #[[blanquir|Blanquir]] la ropa #S’[[engulhar]] endacòm. #[[enganar|Enganar]]. {{-verb-|es|num=2}} '''colar''' #Conferir canonicament un benefici eclesiastic. {{=pt=}} {{-etim-}} :''(nom)'' Del {{etil|la|pt|collar}} (sens identic) :''(vèrb. 1)'' pel {{etil|la|pt}} popular ''colla'' de {{etil|grc|oc|mot=κόλλα|sens=[[pèga]]}}. :''(vèrb. 2)'' Del {{etil|la|oc|colo|dif=colare|sens=[[passar]], [[filtrar]]}} :''(vèrb. 3)'' Del {{etil|la|pt|collo|dif=collare|sens=[[conferir]]}} {{-pron-}} :{{pron|koˈlaɾ|es}} {{-sil-}} {{Sillabas|co|lar}} {{-nom-|pt}} '''colar''' {{Declinason|n|{{pn}}|{{pn}}s}} #{{trad|oc|colar}} dins los senses de: ## [[joièl|Joièl]]. ##[[taca|Taca]] [[anular]]a que fa lo torn del còl dels aucèls. #[[col|col]] d’un vestiment. {{-verb-|pt|num=1}} '''colar''' #{{trad|oc|colar}}, pegar {{-verb-|pt|num=2}} '''colar''' #{{trad|oc|colar}} lo vin {{-verb-|pt|num=3}} '''colar''' #Conferir canonicament un benefici eclesiastic. [[ca:colar]] [[chr:colar]] [[el:colar]] [[en:colar]] [[es:colar]] [[fi:colar]] [[fr:colar]] [[gl:colar]] [[hu:colar]] [[hy:colar]] [[id:colar]] [[io:colar]] [[ko:colar]] [[ku:colar]] [[lo:colar]] [[mg:colar]] [[nl:colar]] [[no:colar]] [[pl:colar]] [[pt:colar]] [[ru:colar]] [[zh:colar]] 4gx1phqreain85hf7z3orhj7o2xyq5g 0 21718 422771 422305 2026-09-07T15:59:06Z Poiuytrell 5851 /* */ 422771 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} {{-pron-}} [ka'dawlo] Bearn : escotar « cadaula » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-cadaula.wav]] {{-sil-}} '''ca | dau | la''' (3) {{-nom-|oc}} '''cadaula''' {{f}} #Pèça de fèrre que servís per tancar una pòrta o una fenèstra. #''Fig.'' [[aisina|Aisina]] vièlha que [[brandar|branda]]. {{-sin-}} *[[bartavèla]] *[[claquet]] *[[claqueta]] *[[clinquet]] *[[clinqueta]] *[[cliquet]] *[[cliqueta]] *[[clisquet]] ''(gascon)'' *[[flisc]] *[[flisquet]] *[[gisclet]] *[[giscleta]] *[[luquet]] {{-drv-}} *[[cadaular]] *[[descadaular]] *[[desencadaular]] *[[encadaular]] *[[cadaulejar]] {{-revi-}} * {{dev1}}: {{trad|de|}} * {{env1}}: {{trad|en|lock}} * {{cav1}}: {{trad|ca|balda}} * {{esv1}}: {{trad|es|}} * {{frv1}}: {{trad|fr|loquet}} [[fr:cadaula]] jr69aut5xjtoi7cfhustcjcm111k5y8 0 21729 422775 314909 2026-09-07T16:01:48Z Poiuytrell 5851 /* */ 422775 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} {{-pron-}} [ga'fu] Bearn - Lengadocian : escotar « gafon » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-gafon.wav]] {{-sil-}} '''ga | fon''' (3) {{-nom-|oc}} '''gafon''' {{m}} #Pèça de fèrre fixada a la paret que i venon pivotar dessubre las [[palmèla]]s d'una pòrta, d'un [[volet]], etc. . {{-drv-}} *[[gafonièr]] {{-revi-}} * {{dev1}}: {{trad|de|Scharnier}} * {{env1}}: {{trad|en|hinge}} * {{cav1}}: {{trad|ca|polleguera}} * {{esv1}}: {{trad|es|bisagra}} * {{frv1}}: {{trad|fr|gond}} [[fr:gafon]] [[mg:gafon]] lw2zkd8jvfjp7nwu6ksgsdgmtgxglru 422776 422775 2026-09-07T16:02:27Z Poiuytrell 5851 /* */ 422776 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} {{-pron-}} [ga'fu] Bearn - Lengadocian : escotar « gafon » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-gafon.wav]] {{-sil-}} '''ga | fon''' (3) {{-nom-|oc}} '''gafon''' {{m}} #Pèça de fèrre fixada a la paret que i venon pivotar dessubre las [[palmèla]]s d'una pòrta, d'un [[contravent]], etc. . {{-drv-}} *[[gafonièr]] {{-revi-}} * {{dev1}}: {{trad|de|Scharnier}} * {{env1}}: {{trad|en|hinge}} * {{cav1}}: {{trad|ca|polleguera}} * {{esv1}}: {{trad|es|bisagra}} * {{frv1}}: {{trad|fr|gond}} [[fr:gafon]] [[mg:gafon]] msikespjrl9jxhtf9ol5c4uk0plu9dt 0 24179 422793 415888 2026-09-07T16:13:02Z Poiuytrell 5851 /* */ 422793 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Probablament d'origina celtica. {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|rysˈkaðo̞|oc}} :provençau {{pron|ʀysˈkadə|oc}} : Bearn : escotar « ruscada » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-ruscada.wav]] {{-sil-}} '''rus | ca | da''' (3) {{-nom-|oc}} '''ruscada''' {{f}} {{Declinason|n|ruscada|ruscadas|rysˈkaðo̞|rysˈkaðo̞s}} # {{leng}} Accion de netejar la [[farda]]. #*''Nòstras barracas èran faitas de tres pèças estequidas montadas l'una per faire la '''ruscada''', que podiá bólher sus una vielha cosinièra, l'autra per de lapinièras e la darnièra, la de l'òme, qu'aviam un pauc adobada. ''«Mon barri»'' (Raymond Gougaud).'' # {{leng}} Lo [[linge]] netejat. # {{prov}} Preparacion deis pèls per maceracion per que lo cuer siá imputrescible. {{-sin-}} netejatge de la farda * [[bugada]] (occitan oriental e central) / [[bujada]] vivaro-alpin Preparacion de las pèls * [[ruscatge]] {{-drv-}} * [[ruscadaire]], -a * [[ruscadar]] * [[ruscadièr]] -a {{-rev-}} {{Reviradas|| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Wäsche}} {{f}} * {{env1}}: {{trad|en|laundry}}, {{trad|en|washing}} * {{brv1}}: {{trad|br|bervadenn}} (f), {{trad|br|kannadenn}} (f) * {{cav1}}: {{trad|ca|bugada}} {{f}} * {{esv1}}: {{trad|es|colada}} {{f}} * {{frv1}}: {{trad|fr|lessive}} {{f}} * {{frpv1}}: {{trad|frp|buya}} * {{itv1}}: {{trad|it|bucato}} * lorenc roman: {{trad|lorenc|buaïe}} * peitavin-santongés: {{trad|peitavin-santongés|bujhàie}}, {{trad|peitavin-santongés|buàie}} (''granda'') / {{trad|peitavin-santongés|buallun}}, {{trad|peitavin-santongés|froterie}}, {{trad|peitavin-santongés|laverie}} (''petita'') * {{ptv1}}: {{trad|pt|lavagem}} * {{wav1}}: {{trad|wa|bouwêye}} }}}} {{-flex-adj-|oc}} '''ruscada''' #''femenin singular de'' [[ruscat]] {{-flex-verb-|oc}} '''ruscada''' #''participi passat al femenin singular de'' [[ruscar]] 9x8adfz6razsxng039xkry1sk0ee975 0 25617 422696 313289 2026-09-07T15:11:33Z Poiuytrell 5851 /* */ 422696 wikitext text/x-wiki [[File:Kegeln-Kugel.jpg|thumb|right|150px|Jòc de quilhas]] [[File:Yacht keel.svg|thumb|right|150px|Quilha d'un naviri]] {{=oc=}} {{-etim-}} #Benlèu del francés [[quille]] vengut del nautalemand ancian ''kegil''. #Del francés [[quille]], vengut de l'escandinau ancian ''kilir'', pl. de ''kjolr''. {{-pron-}} [ki'ʎo] Bearn : escotar « quilha » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-quilha.wav]] {{-sil-}} ''' qui | lha''' (2) {{-nom-|oc}} '''quilha''' {{f}} # Pèça de fusta tornejada que dins lo jòc de [[rampèl]] se deu far caire amb una bola lançada. # ''Const nav.'' Pèça longitudinala situada jos una [[nau]] de la [[proa]] a la [[popa]]. {{-par-}} {{(}} *[[desquilhar]] *[[quilh]] *[[quilhar]] *[[quilhaire]] {{-}} *[[quilharèl]] *[[quilhet]] *[[quilhon]] *[[resquilhar]] {{)}} {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Kegel}}[1]; {{trad|de|Kiel}}[2] * {{env1}}: {{trad|en|skittle}}[1]; {{trad|en|keel}}[2] * {{cav1}}: {{trad|ca|bitlla}}[1]; {{trad|ca|quilla}}[2] * {{esv1}}: {{trad|es|bolos}}[1]; {{trad|es|quilla}}[2]; * {{frv1}}: {{trad|fr|quille}}[1] e [2] * {{itv1}}: {{trad|it|birillo}}[1]; {{trad|it|chiglia}}[2] [[en:quilha]] [[eo:quilha]] [[gl:quilha]] [[pt:quilha]] [[zh:quilha]] a46v2ijtqy9sgur65paxjld95wgki2a 0 25629 422709 128935 2026-09-07T15:17:11Z Poiuytrell 5851 /* */ 422709 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} {{-pron-}} ['kil] {{-sil-}} '''quilh ''' (1) {{-nom-|oc}} '''quilh''' {{m}} # Tròç de fusta que, dins lo jòc del meteis nom, servís per quilhar de pèças de moneda que se devon desquilhar en lançant una boleta. {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|}} * {{env1}}: {{trad|en|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|joc de palet}} * {{esv1}}: {{trad|es|}} * {{frv1}}: {{trad|fr|}} * {{itv1}}: {{trad|it|}} tnt08o2n33l4nxd248jdybjvhmsesv7 0 25633 422878 405017 2026-09-07T22:20:59Z Poiuytrell 5851 /* */ 422878 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De [[bufar]] {{-pron-}} :{{pron|ˈbyf|oc}} : Bearn - Lengadocian : escotar « buf » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-buf.wav]] {{-sil-}} '''buf''' (1) {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|buf|bufs|byf|byfs}} '''buf''' {{m}} # Aire bufat per la boca. #''(Per extension)'' [[respiracion|Respiracion]]. #''(Per extension)'' [[revòuge|Revòuge]] de l’[[aire]]. #''(Par extension)'' Movement fòrca violent de l'aire degut a la [[propagacion]] d'una [[suberpression]] provocada per una [[explosion]]. #''(Sens figurat)'' [[inspiracion|Inspiracion]], [[influéncia]]. {{-drv-}} *[[bufar]] *[[bufejar]] {{-sin-}} *[[alen]] *[[alenada]] *[[alenament]] *[[alet]] "[[respiracion]] *[[sofle]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Atem}}, {{trad|de|Mundgeruch}} * {{env1}}: {{trad|en|breath}}, {{trad|en|wind}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|alè}}, {{trad|ca|buf}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|soplo}}, {{trad|es|aliento}}, {{trad|es|hálito}} * {{frv1}}: {{trad|fr|souffle}}, {{trad|fr|haleine}} * {{itv1}}: {{trad|it|alito}}, {{trad|it|fiato}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|fôlego}}, {{trad|pt|hálito}}, {{trad|pt|bafo}} {{)}} {{-adj-|oc}} {{Declinason|adj|dialècte=lengadocian|buf|bufa|bufs|bufas|ˈbyf|ˈbyfo̞|ˈbyfs|ˈbyfo̞s}} '''buf''' # [[vuèg|Vuèg]], [[cròs]] #*'' Una notz '''bufa'''.'' {{-sin-}} *[[bufèc]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|leer}}, {{trad|de|inhaltslos}} * {{env1}}: {{trad|en|empty}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|buit}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|vacío}} * {{frv1}}: {{trad|fr|vide}}, {{trad|fr|creux}} * {{itv1}}: {{trad|it|vuoto}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|vazio}} {{)}} {{=ca=}} {{-etim-}} :''(nom 1)'' De [[bufar]] :''(nom 2 e adj)'' De l'{{etil|it|ca|mot=buffo|sens=comic}} {{-pron-}} :{{pron|ˈbuf|ca}} {{-sil-}} '''buf''' (1) {{-nom-|ca|num=1}} {{Declinason|n|buf|bufs|byf|byfs}} '''buf''' {{m}} # {{trad|oc|buf}} {{-nom-|ca|num=2}} '''buf''' {{m}}, ''(femenin: [[bufa]])'' # {{trad|oc|bofon}} {{-adj-|ca}} {{Declinason|adj|buf|bufa|bufs|bufes}} '''buf''' {{m}} # {{trad|oc|bof}}, [[comic]] 6ucgesq8c9axu5uzdwmxtfftdu46rgf 422879 422878 2026-09-07T22:21:12Z Poiuytrell 5851 /* */ 422879 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De [[bufar]] {{-pron-}} :{{pron|ˈbyf|oc}} : Bearn - Lengadocian : escotar « buf » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-buf.wav]] {{-sil-}} '''buf''' (1) {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|buf|bufs|byf|byfs}} '''buf''' {{m}} # Aire bufat per la boca. #''(Per extension)'' [[respiracion|Respiracion]]. #''(Per extension)'' [[revòuge|Revòuge]] de l’[[aire]]. #''(Par extension)'' Movement fòrca violent de l'aire degut a la [[propagacion]] d'una [[suberpression]] provocada per una [[explosion]]. #''(Sens figurat)'' [[inspiracion|Inspiracion]], [[influéncia]]. {{-drv-}} *[[bufar]] *[[bufejar]] {{-sin-}} *[[alen]] *[[alenada]] *[[alenament]] *[[alet]] *[[respiracion]] *[[sofle]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Atem}}, {{trad|de|Mundgeruch}} * {{env1}}: {{trad|en|breath}}, {{trad|en|wind}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|alè}}, {{trad|ca|buf}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|soplo}}, {{trad|es|aliento}}, {{trad|es|hálito}} * {{frv1}}: {{trad|fr|souffle}}, {{trad|fr|haleine}} * {{itv1}}: {{trad|it|alito}}, {{trad|it|fiato}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|fôlego}}, {{trad|pt|hálito}}, {{trad|pt|bafo}} {{)}} {{-adj-|oc}} {{Declinason|adj|dialècte=lengadocian|buf|bufa|bufs|bufas|ˈbyf|ˈbyfo̞|ˈbyfs|ˈbyfo̞s}} '''buf''' # [[vuèg|Vuèg]], [[cròs]] #*'' Una notz '''bufa'''.'' {{-sin-}} *[[bufèc]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|leer}}, {{trad|de|inhaltslos}} * {{env1}}: {{trad|en|empty}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|buit}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|vacío}} * {{frv1}}: {{trad|fr|vide}}, {{trad|fr|creux}} * {{itv1}}: {{trad|it|vuoto}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|vazio}} {{)}} {{=ca=}} {{-etim-}} :''(nom 1)'' De [[bufar]] :''(nom 2 e adj)'' De l'{{etil|it|ca|mot=buffo|sens=comic}} {{-pron-}} :{{pron|ˈbuf|ca}} {{-sil-}} '''buf''' (1) {{-nom-|ca|num=1}} {{Declinason|n|buf|bufs|byf|byfs}} '''buf''' {{m}} # {{trad|oc|buf}} {{-nom-|ca|num=2}} '''buf''' {{m}}, ''(femenin: [[bufa]])'' # {{trad|oc|bofon}} {{-adj-|ca}} {{Declinason|adj|buf|bufa|bufs|bufes}} '''buf''' {{m}} # {{trad|oc|bof}}, [[comic]] oiblnc9c9o62ksxedelw9sh0h8l74bs 0 25733 422703 420289 2026-09-07T15:14:36Z Poiuytrell 5851 /* */ 422703 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De [[plegar]]. {{-pron-}} ['plek] Bearn : escotar « plec » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-plec.wav]] {{-sil-}} ''' plec''' (1) {{-nom-|oc}} '''plec''' {{m}} # Sus un papièr o una estòfa, zòna que una part i se replega sus una autra. # (''tecnica agricòla'') Pèça de l'[[araire]] ([[cambeta]]). {{-loc/exp-}} *[[a plec]] *[[a plec de braç]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Falz}} * {{env1}}: {{trad|en|fold}} * {{cav1}}: {{trad|ca|plec}} * {{esv1}}: {{trad|es|}} * {{frv1}}: {{trad|fr|pli}} (1); {{trad|fr|age}} (2). * {{itv1}}: {{trad|it|piega}} [[Categoria:Lexic en occitan de l'agricultura]] [[en:plec]] [[fr:plec]] [[mg:plec]] [[pl:plec]] rwzhg4op2ywc9udhtii79qzl8xw8als 0 25912 422679 222745 2026-09-07T14:57:29Z Poiuytrell 5851 /* */ 422679 wikitext text/x-wiki {{=pl=}} {{-etim-}} Bastit a partir de ''[[kopia]]'' ("còpia") amb lo sufix verbal ''-ować''. {{-pron-}} [kɔ'pʲjɔvaʨ̑] {{-sil-}} '''ko | pio | wać''' (3) {{-verb-|pl}} '''kopiować''' {{-revi-}} * {{trad|oc|copiar}} [[chr:kopiować]] [[en:kopiować]] [[io:kopiować]] [[ko:kopiować]] [[mg:kopiować]] [[pl:kopiować]] [[ru:kopiować]] [[zh:kopiować]] fl13h7ilrvf8q0fhfpck2u714tpozn2 0 25913 422680 398025 2026-09-07T14:58:01Z Poiuytrell 5851 /* */ 422680 wikitext text/x-wiki {{=de=}} {{-etim-}} Bastit a partir de ''[[Kopie]]'' ("còpia") amb lo sufix verbal ''-ieren''. {{-pron-}} :{{AFI}}: [ko'pi:ʀən] :Berlin : escotar « kopieren » [[Fichièr:De-kopieren2.ogg]] {{-sil-}} '''ko | pie | ren''' (3) {{-verb-|de}} '''kopieren''' {{-revi-}} * {{trad|oc|copiar}} [[chr:kopieren]] [[de:kopieren]] [[en:kopieren]] [[et:kopieren]] [[hu:kopieren]] [[io:kopieren]] [[ja:kopieren]] [[ko:kopieren]] [[mg:kopieren]] [[pl:kopieren]] [[ru:kopieren]] [[sv:kopieren]] [[zh:kopieren]] 641evvjbt86eyya9b1hxgzbruamexrb 0 26289 423005 413058 2026-09-08T09:39:21Z Poiuytrell 5851 /* */ 423005 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc|calculāre}} {{-pron-}} :{{pron|kalkyˈla|oc}} : Bearn : escotar « calcular » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-calcular.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|cal|cu|lar}} {{-vèrb-|oc}} '''calcular''' # Determinar un [[nombre]] mejançant un [[calcul]] o de calculs. # ''(Sens figurat)'' [[pensar|Pensar]], [[reflectir]], [[anticipar]], [[preveire]]. {{-sin-}} far de calculs matematics *[[chifrar]] Pensar, reflectir, anticipar, preveire *[[soscar]] *[[preveire] / prevéser]] {{-par-}} *[[calcul]] {{-drv-}} *[[calculable]] *[[calculadoira]] / [[calculadera]] *[[calculador]] / [[calculator]] *[[calculaire]] {{-revi-}} {{Reviradas|| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|berechnen}} * {{env1}}: {{trad|en|calculate}} * {{euv1}}: {{trad|eu|kalkulatu}} * {{cav1}}: {{trad|ca|calcular}} * {{esv1}}: {{trad|es|calcular}} * {{frv1}}: {{trad|fr|calculer}} * {{itv1}}: {{trad|it|calcolare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|calcular}} }}}} {{-conju-}}{{Conj-lengadocian-vèrb-ar|calcul}} {{=ca=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|ca|calculāre}} {{-pron-}} :Oriental: {{pron|kəɫkuˈɫa|ca}} :Occidental: nord-occidental {{pron|kaɫkuˈɫa|ca}}; valencian {{pron|kaɫkuˈɫaɾ|ca}}, {{pron|kaɫkuˈɫa|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|cal|cu|lar}} {{-vèrb-|ca}} '''calcular''' # {{trad|oc|calcular}} {{=es=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|es|calculāre}} {{-pron-}} :{{pron|kalkuˈlaɾ|es}} {{-sil-}} {{Sillabas|cal|cu|lar}} {{-vèrb-|es}} '''calcular''' # {{trad|oc|calcular}} {{=pt=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|pt|calculāre}} {{-pron-}} :Portugal {{pron|kaɫkuˈlaɾ|pt}} :Brasil {{pron|kawkuˈlaɾ|pt}} {{-sil-}} {{Sillabas|cal|cu|lar}} {{-vèrb-|pt}} '''calcular''' # {{trad|oc|calcular}} [[az:calcular]] [[ca:calcular]] [[chr:calcular]] [[co:calcular]] [[el:calcular]] [[en:calcular]] [[eo:calcular]] [[es:calcular]] [[fi:calcular]] [[fr:calcular]] [[gl:calcular]] [[io:calcular]] [[ja:calcular]] [[ko:calcular]] [[li:calcular]] [[mg:calcular]] [[mn:calcular]] [[nl:calcular]] [[no:calcular]] [[pl:calcular]] [[pt:calcular]] [[ru:calcular]] [[ta:calcular]] [[zh:calcular]] cyi51klliau51gzqekb3tpzznk5ppcx 0 27085 422731 313665 2026-09-07T15:31:10Z Poiuytrell 5851 /* */ 422731 wikitext text/x-wiki [[Fichièr:Piston 2.jpg|thumb|right|150px|Lo piston d'un motor]] [[Image:Black peppercorns with mortar and pestle.jpg|thumb|right|150px|Mortièr, piston e grans de pèbre]] {{=oc=}} {{-etim-}} #Del francés "piston" sortit de l'italian [[pistone]]/ [[pestone]]. #Del vèrb [[pistar]]. {{-pron-}} {{pron|pis'tu|oc}} Bearn : escotar « piston » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-piston.wav]] {{-nom-|oc}} '''piston''' {{m}} # Pèça mecanica d'un [[motor]] que se mòu d'un biais alternatiu al dintre del [[cilindre]]. # [[aisina|Aisina]] que servís per trissar quicòm dins un mortièr. {{-sin-}} *[[trissador]] (2) {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|}} * {{env1}}: {{trad|en|piston}}; {{trad|en|pestle}} * {{cav1}}: {{trad|ca|èmbol}}; {{trad|ca|mà de morter}} * {{esv1}}: {{trad|es|}} * {{frv1}}: {{trad|fr|piston}}; {{trad|fr|pilon}} * {{itv1}}: {{trad|it|}}; {{trad|it|pestello}} [[cs:piston]] [[de:piston]] [[el:piston]] [[en:piston]] [[eo:piston]] [[et:piston]] [[fa:piston]] [[fi:piston]] [[fr:piston]] [[hu:piston]] [[hy:piston]] [[id:piston]] [[io:piston]] [[jv:piston]] [[kn:piston]] [[ko:piston]] [[ku:piston]] [[mg:piston]] [[ml:piston]] [[my:piston]] [[nl:piston]] [[pl:piston]] [[ro:piston]] [[ru:piston]] [[sh:piston]] [[simple:piston]] [[sq:piston]] [[ta:piston]] [[te:piston]] [[tr:piston]] [[uz:piston]] [[vi:piston]] [[zh:piston]] 0fnv652qivu653rbq64dizn4ws2frj2 0 27202 422767 419118 2026-09-07T15:56:53Z Poiuytrell 5851 /* */ 422767 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} *''(nom 1)'' Del {{etil|la|oc|torno}} *''(nom 2)'' Del {{etil|la|oc|tornus}} {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|ˈtuɾ|oc}} :provençau {{pron|ˈtuʀ|oc}} França (Bearn) : escotar « torn » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-torn.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|torn}} {{-nom-|oc|num=1}} '''{{pn}}''' {{m}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|{{pn}}|{{pn}}s|ˈtuɾ|ˈtuɾs}} #''(Metrologia, geometria)'' [[angle|Angle]] particular valent 360° o 2π rad, de simbòl: tr. #Accion de [[virar]]. #''(Per extension)'' [[perimètre|Perimètre]], [[itinerari]] que seguís lo [[contorn]] d’un objècte, d’un subjècte. #''(espòrt, torisme)'' [[circuit|Circuit]] d'una passejada, d'un correguda... # Accion que necessitat d'aver de biais, d'agilitat. # [[reng|Reng]] successiu dins lo debanament d'una accion. # Biais particular de s’[[exprimir]] o d’[[agir]]. {{-drv-}} {{colomnas|nombre=3| *[[contorn]] *[[destorn]] *[[entorn]] *[[retorn]] *[[tornason]] *[[tornaman]] }} {{-par-}} *[[tornar]] {{-sin-}} {{colomnas|nombre=3| torn de 360º *[[circonferéncia]] *[[revolucion]] Accion que necessitat de biais *[[rusa]] torisme *[[passejada]] *[[viatge]] *[[virada]] }} {{-revi-}} {{Reviradas|torn de 360°| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Umdrehung}}, {{trad|de|Drehung}} * {{env1}}: {{trad|en|turn}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|volta}} * {{esv1}}: {{trad|es|vuelta}} * {{frv1}}: {{trad|fr|tour}} * {{itv1}}: {{trad|it|giro}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|rotação}} }}}} {{Reviradas|reng| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Zug}} * {{env1}}: {{trad|en|turn}}, {{trad|en|round}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|torn}} * {{esv1}}: {{trad|es|turno}}, {{trad|es|vez}} * {{frv1}}: {{trad|fr|tour}} * {{itv1}}: {{trad|it|turno}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|vez}} }}}} {{Reviradas|circuit| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Rundgang}}, {{trad|de|Umrundung}}, {{trad|de|Runde}} * {{env1}}: {{trad|en|loop}}, {{trad|en|lap}}, {{trad|en|round}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|volta}} * {{esv1}}: {{trad|es|volta}} * {{frv1}}: {{trad|fr|tour}} * {{itv1}}: {{trad|it|giro}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|volta}} }}}} {{Reviradas|biais, agilitat| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Trick}}, {{trad|de|Kunststück}} * {{env1}}: {{trad|en|trick}}, {{trad|en|feat}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|truc}} * {{esv1}}: {{trad|es|truco}} * {{frv1}}: {{trad|fr|tour}} * {{itv1}}: {{trad|it|trucco}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|truque}} }}}} {{Reviradas|biais de s’exprimir| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Wendung}} * {{env1}}: {{trad|en|turn of phrase}}, {{trad|en|way of speaking}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|manera}} * {{esv1}}: {{trad|es|giro}} * {{frv1}}: {{trad|fr|tour}} * {{itv1}}: {{trad|it|modo}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|modo}}, {{trad|pt|maneira}} }}}} {{-nom-|oc|num=2}} '''{{pn}}''' {{m}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|{{pn}}|{{pn}}s|ˈtuɾ|ˈtuɾs}} #Maquina aisina que permet de far virar un pèça a l'entorn d'un ais. #''(especialament)'' Aisina del [[tornejaire]] {{-drv-}} *[[tornaire]] *[[tornatge]] *[[tornet]] *[[tornèr]] / [[tornièr]] {{Reviradas|torn del tornejaire| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Drehscheibe}}, {{trad|de|Töpferscheibe}} * {{env1}}: {{trad|en|potter's wheel}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|torn}} * {{esv1}}: {{trad|es|torno}} * {{frv1}}: {{trad|fr|tour}} * {{itv1}}: {{trad|it|tornio}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|roda de oleiro}} }}}} [[ca:torn]] [[chr:torn]] [[da:torn]] [[el:torn]] [[en:torn]] [[eo:torn]] [[es:torn]] [[et:torn]] [[fi:torn]] [[fr:torn]] [[hu:torn]] [[hy:torn]] [[io:torn]] [[it:torn]] [[ja:torn]] [[ka:torn]] [[kn:torn]] [[ku:torn]] [[li:torn]] [[mg:torn]] [[ml:torn]] [[nl:torn]] [[no:torn]] [[pl:torn]] [[ru:torn]] [[simple:torn]] [[sm:torn]] [[sv:torn]] [[te:torn]] [[th:torn]] [[tl:torn]] [[tr:torn]] [[vi:torn]] [[zh:torn]] 4zovbof71z0ti7f8ugcs9h9w9q8a36l 0 27498 422557 416862 2026-09-07T12:39:50Z Poiuytrell 5851 /* */ 422557 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del vèrbe [[baissar]]. {{-pron-}} ['bajso] Bearn - Lengadocian : escotar « baissa » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-baissa.wav]] {{-sil-}} '''bais | sa''' (2) {{-nom-|oc}} '''baissa''' {{f}} # Luòc bas, depression del terren. # Accion de [[baissar]]. {{-sin-}} *[[comba]] (1) {{-ant-}} *[[autura]] (1) {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|}} * {{env1}}: {{trad|en|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|}} * {{esv1}}: {{trad|es|}} * {{eov1}}: {{trad|eo|}} * {{frv1}}: {{trad|fr|cuvette}}(1); {{trad|fr|baisse}} (2). * {{itv1}}: {{trad|it|}} [[en:baissa]] [[fr:baissa]] [[mg:baissa]] [[nl:baissa]] [[pl:baissa]] pkrhsfdo4qz5r2n1cf4taaix3q70ymz 0 27506 422736 381291 2026-09-07T15:33:35Z Poiuytrell 5851 /* */ 422736 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} {{-pron-}} [eskan'dal] {{-sil-}} '''es | can | dalh''' (3) {{-nom-|oc}} '''escandalh''' {{m}} # Pèça de [[plomb]] fixada al cap d'una [[còrda]] prima e que servís a determinar la [[prigondor]] de la mar, d'un riu, etc., en un punt determinat. # Anciana unitat de mesura utilizada pels liquids o la [[cauç]]. # [[balançar|Balança]] d'un sol [[platèu]]. {{-var-}} *[[escandau]] {{-drv-}} *[[escandalhaire]] *[[escandalhar]] *[[escandalhatge]] *[[escandalhièr]] *[[escandalhon]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Lot}}, {{trad|de|Senkblei}} * {{env1}}: {{trad|en|lead}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|escandall}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|escandallo}} * {{frv1}}: {{trad|fr|sonde}}, {{trad|fr|plomb}} * {{itv1}}: {{trad|it|scandaglio}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|prumo}} {{)}} [[fr:escandalh]] rv0zyf5rj21qt4xrfx0zfeap7mjsu0b 0 27551 423037 413612 2026-09-08T10:26:07Z Poiuytrell 5851 /* */ 423037 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De [[penjar]]. {{-pron-}} [pen'(d)ʒal] Bearn - Lengadocian : escotar « penjal » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-penjal.wav]] {{-nom-|oc}} '''penjal''' {{m}} # [[terren|Terren]] inclinat, en [[penda]]. :''Passèt la comba, agandiguèt au pè dau sèrre, escalèt lo '''penjal''' e finiguèt per dintrar dins la foscor salabrosa de la pineda'' ([[w:Max Roqueta|Max Roqueta]], ''Lo trescalan'', dins ''Verd Paradís II''.) {{-sin-}} *[[pendís]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|}} * {{env1}}: {{trad|en|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|}} * {{esv1}}: {{trad|es|}} * {{frv1}}: {{trad|fr|penchant}} {{trad|fr|versant}} * {{itv1}}: {{trad|it|}} * {{nlv1}}: {{trad|nl|}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|}} kktcpf7e6q6nw8qhyt8h1dw9rvtlpi7 0 27552 423049 165303 2026-09-08T10:35:58Z Poiuytrell 5851 /* */ 423049 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De [[pendent]]. {{-pron-}} [pen'dis] {{-nom-|oc}} '''pendís''' {{m}} (''plural'': '''[[pendisses]]''') # [[terren|Terrenh]] que [[penjar|penja]]. {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|}} * {{env1}}: {{trad|en|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|pendís}}, {{trad|ca|pendent}} * {{esv1}}: {{trad|es|}} * {{frv1}}: {{trad|fr|pente}} {{trad|fr|versant}} * {{itv1}}: {{trad|it|}} 2y21dazbm5zxbf6xadslh34shytifcl 0 27596 423025 400090 2026-09-08T10:09:59Z Poiuytrell 5851 /* */ 423025 wikitext text/x-wiki {{veire|as|às|-às}} {{=conv=}} {{-simb-|num=1}} # ''(metrologia)'' [[simbòl|Simbòl]] de l’[[atoseconda|'''atoseconda''']], [[unitat de mesura]] de [[temps]] del [[Sistèma internacional]] (SI), valent '''[[Annexe:Principales puissances de 10|10{{e|&minus;18}}]]''' '''[[segonda|segonda]]'''. {{-simb-|num=2}} # ''(linguistica)'' [[còde|Còde]] ISO 639-1 (alpha-2) de l’'''[[assamés]]''', lenga del nòrd-èst de l’Índia. {{=oc=}} {{-etim-|oc}} : Del {{etil|la|oc|mot=as|sens=[[unitat]], [[un]]}}. {{-pron-}} {{pron|ˈas|oc}} : escotar « as » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-as.wav]] {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|as|asses|ˈas|ˈases}} '''as''' {{m}} [[image:Ace playing cards.jpg|vinheta|Un carrat d’'''as''']] [[image:As colonial de Lyon - Nouvelle histoire de Lyon - André Steyert.jpg|vinheta|'''As''' colonial de Lion.]] # ''(cartas de jòc)'' [[carta de jòc|Carta de jòc]] d’una [[valor]] a vegadas [[minimal]]a, mai sovent [[maximal]]a. # ''(familha)'' Persona qu'a una [[superioritat]] [[incontestat|incontestada]] dins una [[sciéncia]], un [[art]], un [[mestièr]] o un [[espòrt]]. # ''(Antiquitat)'' [[moneda|Moneda]] [[roman]]a de [[bronze]] puèi de [[coire]] que lo [[pes]] e la [[valor]] [[variar|n'an variat]] amb lo [[temps]]. {{-var-}} carta de jòc * [[ase]] {{-exp-}} * [[as de carrèu]] / [[as de caire]] * [[as de còr]] * [[as de flor]] * [[as de pica]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|As|n}} (passat), {{trad|de|Ass|n}}, {{trad|de|Daus|n}} (jòc alemand) * {{env1}}: {{trad|en|ace}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|as}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|as}} * {{frv1}}: {{trad|fr|as}} * {{itv1}}: {{trad|it|asso}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|ás}} {{)}} {{-flex-verb-|oc}} '''as''' # ''Segonda persona del singular al present de'' [[aver#oc|aver]]. {{=ca=}} {{-etim-|ca}} : Del {{etil|la|oc|mot=as|sens=[[unitat]], [[un]]}}. {{-pron-}} {{pron|ˈas|ca}} {{-nom-|ca}} {{Declinason|n|as|asos}} '''as''' {{m}} # {{trad|oc|as}} {{-pronom-pers-|ca}} '''as''' # contraccion de la preposicion ''a'' e l'article ''es''. {{=es=}} {{-etim-|es}} : Del {{etil|la|oc|mot=as|sens=[[unitat]], [[un]]}}. {{-pron-}} {{pron|ˈas|es}} {{-nom-|es}} {{Declinason|n|as|ases|ˈas|ˈases}} '''as''' {{m}} # {{trad|oc|as}} {{=fr=}} {{-etim-|fr}} : Del {{etil|la|fr|mot=as|sens=[[unitat]], [[un]]}}. {{-pron-}} :nom: {{pron|as|fr}} ::Soïssa (Canton de Valés) : escotar « as » [[Fichièr:LL-Q150 (fra)-DSwissK-as.wav]] ::França (Vòges) : escotar « as » [[Fichièr:LL-Q150 (fra)-LoquaxFR-as.wav]] ::Canadà (Shawinigan) : escotar « as » [[Fichièr:LL-Q150 (fra)-DenisdeShawi-as.wav]] ::França (Lion) : escotar « as » [[Fichièr:LL-Q150 (fra)-WikiLucas00-as (nom).wav]] ::França (Somain) : escotar « as » [[Fichièr:LL-Q150 (fra)-Jérémy-Günther-Heinz Jähnick-as.wav]] :vèrb: {{pron|a|fr}} ::França (Brétigny-sur-Orge) : escotar « as » [[Fichièr:LL-Q150 (fra)-Pamputt-as.wav]] ::França (Lion) : escotar « as » [[Fichièr:LL-Q150 (fra)-Lyokoï-as.wav]] ::França (Sesseraç) : escotar « as » [[Fichièr:LL-Q150 (fra)-Guilhelma-as.wav]] ::França (Lion) : escotar « as » [[Fichièr:LL-Q150 (fra)-WikiLucas00-as (verbe).wav]] {{-nom-|fr}} '''as''' {{m}} {{inv}} # {{trad|oc|as}} {{-flex-verb-|fr}} '''as''' #''Segonda persona del singular al present de l'indicatiu de'' [[avoir#fr|avoir]]. {{=pt=}} {{-etim-|pt}} : Del {{etil|la|pt|mot=illas}}. {{-pron-}} :Portugal {{pron|ˈaʃ|pt}} :Brasil {{pron|ˈaʃ|pt}}, {{pron|ˈas|pt}} :Brasil (São Paulo) : escotar « as » [[Fichièr:LL-Q5146 (por)-JnpoJuwan-as.wav]] {{-art-def-|pt}} '''as''' {{m}} # [[las]] {{-pronom-pers-|pt}} '''as''' {{m}} # [[las]] p68ccocdrhr88xn0awuolccd94obl6d 0 27616 423012 341664 2026-09-08T09:56:40Z Poiuytrell 5851 /* */ 423012 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del latin vulgar ''*vicata'', derivat del latin classic ''vicem''. {{-pron-}} [be'ɣaðo] {{-nom-|oc}} '''vegada''' {{f}} # Designa un moment determinat. {{-var-}} *[[vejada]] {{-sin-}} *[[còp]], [[fes]] m, [[vetz]] {{-revi-}} {{(}} * {{env1}}: {{trad|en|time}} * {{cav1}}: {{trad|ca|vegada}}, {{trad|ca|cop}} * {{esv1}}: {{trad|es|vez}} * {{frv1}}: {{trad|fr|fois}} * {{frpv1}}: {{trad|frp|côp}} * {{itv1}}: {{trad|it|volta}} * {{plv1}}: {{trad|pl|}} * {{scnv1}}: {{trad|scn|vota}} {{)}} {{-loc-}} *[[a vegadas]] *[[d'a vegadas]] *[[de vegadas]] [[ca:vegada]] [[chr:vegada]] [[de:vegada]] [[en:vegada]] [[fr:vegada]] [[io:vegada]] [[ky:vegada]] [[mg:vegada]] [[pt:vegada]] 2f0b00wi8hc3ylx4z4x840t8xtz0vid 423013 423012 2026-09-08T09:57:14Z Poiuytrell 5851 /* */ 423013 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del latin vulgar ''*vicata'', derivat del latin classic ''vicem''. {{-pron-}} [be'ɣaðo] {{-nom-|oc}} '''vegada''' {{f}} # Designa un moment determinat. {{-var-}} *[[vejada]] {{-sin-}} *[[còp]], [[fes]] m, [[vetz]] {{-revi-}} {{(}} * {{env1}}: {{trad|en|time}} * {{cav1}}: {{trad|ca|vegada}}, {{trad|ca|cop}} * {{esv1}}: {{trad|es|vez}} * {{frv1}}: {{trad|fr|fois}} * {{frpv1}}: {{trad|frp|côp}} * {{itv1}}: {{trad|it|volta}} * {{plv1}}: {{trad|pl|}} * {{scnv1}}: {{trad|scn|vota}} {{)}} {{-loc-}} *[[a la vegada]] *[[a vegadas]] *[[d'a vegadas]] *[[de vegadas]] [[ca:vegada]] [[chr:vegada]] [[de:vegada]] [[en:vegada]] [[fr:vegada]] [[io:vegada]] [[ky:vegada]] [[mg:vegada]] [[pt:vegada]] bnarwy3cxi9uv47dw15tqwughu1paxc 0 27686 422569 311767 2026-09-07T12:50:40Z Poiuytrell 5851 /* */ 422569 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del latin ''flūmen''. {{-pron-}} ['flyßi] Bearn : escotar « fluvi » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-fluvi.wav]] {{-sil-}} '''flu | vi''' (2) {{-nom-|oc}} '''fluvi''' {{m}} # Cors d'[[aiga]] de [[debit]] pro important que se geta dins la [[mar]] o l'[[ocean]]. {{-var-}} * [[flum]] * [[flume]] {{-revi-}} *{{cav1}}: {{trad|oc|riu}} *{{env1}}: {{trad|oc|river}} *{{frv1}}: {{trad|oc|fleuve}} *{{itv1}}: {{trad|it|fiume}} *{{ptv1}}: {{trad|pt|rio}} [[en:fluvi]] [[fr:fluvi]] [[io:fluvi]] [[mg:fluvi]] 44ab2v55f6mgbb9f0h7lyo5cyiyvp21 0 28504 422690 358706 2026-09-07T15:08:20Z Poiuytrell 5851 /* */ 422690 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Benlèu de l'{{etil|es|oc}} ''casco''. {{-pron-}} {{pron|ˈkasku|oc}} Bearn : escotar « casco » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-casco.wav]] {{-nom-|oc}} '''casco''' {{m}} {{Declinason|nom|dialècte=lengadocian|casco|cascos|ˈkasku|ˈkaskus}} # Pèça que cobrís e protegís lo cap, portat per exemple, pels [[soldat]]s, [[esportiu]]s o [[policièr]]s o los que van amb [[mòto]]s e autres veïculs. {{-sin-}} * [[èlm]] / [[èlme]] {{-var-}} * [[casque#oc|casque]] ''(gascon)'' {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Helm}} {{m}} * {{env1}}: {{trad|en|helmet}} * {{cav1}}: {{trad|ca|casc}} {{m}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|casco}} {{m}} * {{frv1}}: {{trad|fr|casque}} {{m}} * {{itv1}}: {{trad|it|casco}} {{m}} {{)}} k1qk8t0ea9e9d387xfiauqr8ho1rn89 0 28770 422695 319102 2026-09-07T15:10:49Z Poiuytrell 5851 /* */ 422695 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} ''[[anellus#la|anĕllus]]'' « anèl petit », diminutiu d'''[[anulus#la|anŭlus]]'' « anèl ». {{-pron-}} {{pron|aˈnɛl|oc}} Bearn - Lengadocian : escotar « anèl » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-anèl.wav]] {{-sil-}} '''a | nèl''' {{-nom-|oc}} {{Declinason|nom|dialècte=lengadocian|anèl|anèls|aˈnɛl|aˈnɛls}} '''anèl''' {{m}} {{leng}} # Pèça de [[metal#oc|metal]] o d'una autra [[matèria]] resistenta, en fòrma de [[cercle]]. {{-var-}} *[[anèla]] ''(lengadocian)'' *[[anèra]] ''(gascon)'' *[[anèth]] ''(gascon)'' *[[anèu]] ''(provençal)'' *[[aneu]] ''(lemosin), (vivaroalpenc)'' {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Ring}} {{m}} * {{env1}}: {{trad|en|ring}} {{-}} * {{cav1}}: {{trad|ca|anell}} {{m}} * {{frv1}}: {{trad|fr|anneau}} {{m}} {{)}} [[Categoria:Lexic en occitan de la joielariá]] 25jwqwyq65rafrn2fks50bb2y06jel3 0 28774 422706 283549 2026-09-07T15:15:43Z Poiuytrell 5851 /* */ 422706 wikitext text/x-wiki {{veire|aneu|anèu}} {{=oc=}} {{-etim-}} Dau {{etil|la|oc}} ''[[anellus#la|anĕllus]]'' « anèu petit », diminutiu d'''[[anulus#la|anŭlus]]'' « anèu ». {{-pron-}} {{pron|aˈnɛw|oc}} {{-sil-}} '''a | nèu''' {{-nom-|oc}} {{Declinason|nom|dialècte=provençau|anèu|anèus|aˈnɛw|aˈnɛw}} '''anèu''' {{m}} {{prov}} # Pèça de [[metau#oc|metau]] o d'una autra [[matèria]] resistenta, en forma de [[ceucle]]. {{-var-}} *[[anèla]] ''(lengadocian)'' *[[anèra]] ''(gascon)'' *[[anèth]] ''(gascon)'' *[[anèra]] ''(gascon)'' *[[aneu]] ''(lemosin), (vivaroalpenc)'' {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Ring}} {{m}} * {{env1}}: {{trad|en|ring}} {{-}} * {{cav1}}: {{trad|ca|anell}} {{m}} * {{frv1}}: {{trad|fr|anneau}} {{m}} {{)}} [[Categoria:Lexic en occitan de la joielariá]] 61eajbrx10mvf0umb9u8lc0nm9e1xro 0 28775 422710 313640 2026-09-07T15:17:42Z Poiuytrell 5851 /* */ 422710 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Deu {{etil|la|oc}} ''[[anellus#la|anĕllus]]'' « anèth petit », diminutiu d'''[[anulus#la|anŭlus]]'' « anèth ». {{-pron-}} {{pron|aˈnɛt|oc}}, {{pron|aˈnɛt͡ʃ|oc}}, {{pron|aˈnɛc|oc}} Bearn - Gascon : escotar « anèth » [[Fichièr:LL-Q35735-Davidgrosclaude-anèth.wav]] {{-sil-}} '''a | nèth''' {{-nom-|oc}} {{Declinason|nom|dialècte=gascon|anèth|anèths|aˈnɛt|aˈnɛts}} '''anèth''' {{m}} {{gasc}} # Pèça de [[metau#oc|metau]] o d'ua auta [[matèria]] resistenta, en fòrma de [[ceucle]]. {{-var-}} *[[anèra]] ''(gascon)'' *[[anèl]] ''(lengadocian)'' *[[anèla]] ''(lengadocian)'' *[[anèu]] ''(provençal)'' *[[aneu]] ''(lemosin), (vivaroalpenc)'' {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Ring}} {{m}} * {{env1}}: {{trad|en|ring}} {{-}} * {{cav1}}: {{trad|ca|anell}} {{m}} * {{frv1}}: {{trad|fr|anneau}} {{m}} {{)}} [[Categoria:Lexic en occitan de la joielariá]] bu4ecvs4wv8adtdi06cy40q2ba291tw 0 28776 422717 313626 2026-09-07T15:20:37Z Poiuytrell 5851 /* */ 422717 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Forma feminina geissida deu {{etil|la|oc}} ''[[anellus#la|anĕllus]]'' « anèth petit », diminutiu d'''[[anulus#la|anŭlus]]'' « anèth ». {{-pron-}} {{pron|aˈnɛɾo|oc}} Bearn - Gascon : escotar « anèra » [[Fichièr:LL-Q35735-Davidgrosclaude-anèra.wav]] {{-sil-}} '''a | nè | ra''' {{-nom-|oc}} {{Declinason|nom|dialècte=gascon|anèra|anèras|aˈnɛɾo|aˈnɛɾos}} '''anèra''' {{f}} {{gasc}} # Pèça de [[metau#oc|metau]] o d'ua auta [[matèria]] resistenta, en fòrma de [[ceucle]]. {{-var-}} *[[anèth]] ''(gascon)'' *[[anèl]] ''(lengadocian)'' *[[anèla]] ''(lengadocian)'' *[[anèu]] ''(provençal)'' *[[aneu]] ''(lemosin), (vivaroalpenc)'' {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Ring}} {{m}} * {{env1}}: {{trad|en|ring}} {{-}} * {{cav1}}: {{trad|ca|anell}} {{m}} * {{frv1}}: {{trad|fr|anneau}} {{m}} {{)}} [[Categoria:Lexic en occitan de la joielariá]] 0gr65e7zaqc8f464cx50v6n0azs7e4j 0 28777 422716 314320 2026-09-07T15:20:12Z Poiuytrell 5851 /* */ 422716 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Forma feminina eissida del {{etil|la|oc}} ''[[anellus#la|anĕllus]]'' « anèl petit », diminutiu d'''[[anulus#la|anŭlus]]'' « anèl ». {{-pron-}} {{pron|aˈnɛlo|oc}} Bearn - Lengadocian : escotar « anèla » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-anèla.wav]] {{-sil-}} '''a | nè | la''' {{-nom-|oc}} {{Declinason|nom|dialècte=lengadocian|anèla|anèlas|aˈnɛlo|aˈnɛlos}} '''anèla''' {{f}} {{leng}} # Pèça de [[metal#oc|metal]] o d'una autra [[matèria]] resistenta, en fòrma de [[cercle]]. {{-var-}} *[[anèl]] ''(lengadocian)'' *[[anèra]] ''(gascon)'' *[[anèth]] ''(gascon)'' *[[anèu]] ''(provençal)'' *[[aneu]] ''(lemosin), (vivaroalpenc)'' {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Ring}} {{m}} * {{env1}}: {{trad|en|ring}} {{-}} * {{cav1}}: {{trad|ca|anell}} {{m}} * {{frv1}}: {{trad|fr|anneau}} {{m}} {{)}} [[Categoria:Lexic en occitan de la joielariá]] rdci1cd3fhefb13k0eqhpsy6drxxq57 0 28800 422656 383168 2026-09-07T14:13:32Z Poiuytrell 5851 /* */ 422656 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} ''[[costa]]''. {{-pron-}} {{pron|ˈkɔsto|oc}} Bearn : escotar « còsta » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-còsta.wav]] {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|còsta|còstas|ˈkɔsto|ˈkɔstos}} '''còsta''' {{f}} # ''Anat.'' Cadun dels [[òs]]ses [[corb]]s de la [[cavitat]] [[toracic]]a. # [[penda#oc|Penda]] d'un [[camin#oc|camin]] o d'un [[puèg]]. # ''Geo.'' [[ribatge#oc|Ribatge]] de la [[mar#oc|mar]]. # ''Bot.'' [[nervadura#oc|Nervadura]] de la [[susfàcia]] de divèrses [[organ]]s [[vegetal]]s. {{-sin-}} *[[costèla]] (1) *[[pujada]] (2) *[[pojada]] (2) *[[montada]] (2) *[[nervadura]] (3) {{-revi-}} {{(}} * {{env1}}: {{trad|en|rib}} (1), {{trad|en|slope}} (2), {{trad|en|coast}} (3) * {{cav1}}: {{trad|ca|costa}} {{f}} * {{esv1}}: {{trad|es|cuesta}} {{f}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|côte}} {{f}} * {{itv1}}: {{trad|it|costola}} {{f}} (1, 4), {{trad|it|pendio}} {{m}} (2) {{)}} [[Categoria:Lexic en occitan de l'anatomia]] [[Categoria:Lexic en occitan de la geografia]] [[Categoria:Lexic en occitan de la botanica]] epwk5h7fxaov2wojeezld32nzqpgb5h 0 28813 422689 314758 2026-09-07T15:06:56Z Poiuytrell 5851 /* */ 422689 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Deu latin ''pĕrtĭca''. {{-pron-}} /ˈpɛrdʒo/ Bearn - Gascon : escotar « pèrja » [[Fichièr:LL-Q35735-Davidgrosclaude-pèrja.wav]] {{-nom-|oc}} '''pèrja''' {{f}} {{gasc}} #Longa pèça de husta. {{-var-(gasc)}} *[[pèrga]] *[[pertega]] {{-revi-}} {{(}} * {{env1}}: {{trad|en|pole}} * {{cav1}}: {{trad|ca|perxa}} * {{esv1}}: {{trad|es|pértiga}} * {{frv1}}: {{trad|fr|perche}} * {{itv1}}: {{trad|it|asta}} {{)}} esacchllu7gl7aq81h0x8eeobqwdf8l 0 28814 422687 189763 2026-09-07T15:05:59Z Poiuytrell 5851 /* */ 422687 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Dau latin ''pĕrtĭca''. {{-pron-}} /perˈtego/ {{-nom-|oc}} '''pertega''' {{f}} {{prov}} #Longa pèça de fusta. {{-var-}} *[[pèrga]] *[[pèrja]] {{-revi-}} {{(}} * {{env1}}: {{trad|en|pole}} * {{cav1}}: {{trad|ca|perxa}} * {{esv1}}: {{trad|es|pértiga}} * {{frv1}}: {{trad|fr|perche}} * {{itv1}}: {{trad|it|asta}} {{)}} 35enxuibkftc4mmk9x91zifadj7bjex 0 28848 423052 343291 2026-09-08T10:38:59Z Poiuytrell 5851 /* */ 423052 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} ''[[pulmo|pŭlmo]]''. {{-pron-}} {{pron|palˈmu|oc}} Bearn : escotar « palmon » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-palmon.wav]] {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|palmon|palmons|palˈmu|palˈmus}} '''palmon''' {{m}} # ''Anat.'' Cadun dels dos [[organ]]s de la [[respiracion]] en cò dels [[mamifèr]]s, [[aucèl]]s, [[reptil]]s. {{-var-}} *[[paumon]] {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}} : {{trad|de|Lunge}} {{f}} * {{env1}}: {{trad|en|lung}} * {{cav1}}: {{trad|ca|pulmó}} {{m}} * {{cu}} : {{trad|cu|плюшта}} {{n}} {{p}} * {{esv1}}: {{trad|es|pulmón}} {{m}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|poumon}} {{m}} * {{itv1}}: {{trad|it|polmone}} {{m}} * {{sapadin}} : {{trad|sapadin|lungl}} {{f}} * {{se}} : {{trad|se|geahpis}} * {{teh}}: {{trad|teh|golt}} {{m}} * {{xhv1}}: {{trad|xh|umphunga}} {{)}} [[Categoria:Lexic en occitan de l'anatomia]] 7tuxnahorb65eo01jcyprj25j8a0v7d 0 28850 422658 367854 2026-09-07T14:15:19Z Poiuytrell 5851 /* */ 422658 wikitext text/x-wiki {{veire/organ}} {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} ''[[organum]]''. {{-pron-}} {{pron|uɾˈgan|oc}} Bearn : escotar « organ » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-organ.wav]] {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|organ|organs|uɾˈgan|uɾˈgans}} '''organ''' {{m}} # ''Anat.'' Gropament de divèrses teissits que fòrman una unitat estructurala que complís una foncion determinada en un vegetal o un animal. {{-var-}} *[[organe]] ''(gascon)'' {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Organ}} {{n}} * {{env1}}: {{trad|en|organ}} * {{cav1}}: {{trad|ca|òrgan}} {{m}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|òrgano}} {{m}} * {{frv1}}: {{trad|fr|organe}} {{m}} {{)}} [[Categoria:Lexic en occitan de la biologia]] {{=en=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|en}} ''[[organum]]''. {{-pron-}} General {{pron|ˈɔːɡən|en}}, Americas {{pron|ˈɔɹɡən|en}} {{-nom-|en}} {{Declinason|n|organ|organs}} '''organ''' # {{trad|oc|organ}} # {{trad|oc|òrgue}} 7k74khmtvwsjpaqnrzsttyhn6ee4jqv 0 28851 422660 367856 2026-09-07T14:16:36Z Poiuytrell 5851 /* */ 422660 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} ''[[organum]]''. {{-pron-}} {{pron|uɾˈɣane|oc}} Bearn : escotar « organe » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-organe.wav]] {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=gascon|organe|organes|uɾˈɣane|uɾˈɣanes}} '''organe''' {{m}} {{gasc}} # ''Anat.'' Gropament de divèrses teissits que fòrman una unitat estructurala que complís una foncion determinada en un vegetal o un animal. {{-var-}} *[[organ]] {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Organ}} {{n}} * {{env1}}: {{trad|en|organ}} * {{cav1}}: {{trad|ca|òrgan}} {{m}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|òrgano}} {{m}} * {{frv1}}: {{trad|fr|organe}} {{m}} {{)}} {{=fr=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|fr}} ''[[organum]]''. {{-pron-}} {{pron|ɔʁɡan|fr}} {{-nom-|fr}} {{Declinason|n|organe|organes|ɔʁɡan}} '''organs''' {{m}} #{{trad|oc|organe}} [[Categoria:Lexic en occitan de la biologia]] mb9818bw7eudn2vhhhkk6x4gx23cgnd 0 29024 422755 311586 2026-09-07T15:47:58Z Poiuytrell 5851 /* */ 422755 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del francés ancian ''esperon'' , d'un francic ''*sporo''. {{-pron-}} [espe'ru] Bearn : escotar « esperon » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-esperon.wav]] {{-sil-}} '''es | pe | ron''' (3) {{-nom-|oc}} '''esperon''' {{m}} # ''Equit.'' Pèça de metal de doas brancas, que s’adapta al talon del cavalièr e que, l’extremitat ponchuda o que pòrta una [[moleta]], servís per fissar los costats del caval per fin de l'estimular. #''Geo.'' Part d’un contrafòrt, d’una cadena de puèges o de montanhas que s'acaba en poncha. #''Bot.'' Prolongacion tubulara e tancada de la basa del [[calici]] o de la [[coròla]]. {{-revi-}} {{(}} * {{env1}}: {{trad|en|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|esperó}} * {{frv1}}: {{trad|fr|éperon}} * {{itv1}}: {{trad|it|}} {{)}} [[ca:esperon]] [[el:esperon]] [[en:esperon]] [[eo:esperon]] [[fr:esperon]] [[mg:esperon]] nsr8ch1t7f83gp90i7txjp81tlyjrxv 422756 422755 2026-09-07T15:48:08Z Poiuytrell 5851 /* */ 422756 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del francés ancian ''esperon'', d'un francic ''*sporo''. {{-pron-}} [espe'ru] Bearn : escotar « esperon » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-esperon.wav]] {{-sil-}} '''es | pe | ron''' (3) {{-nom-|oc}} '''esperon''' {{m}} # ''Equit.'' Pèça de metal de doas brancas, que s’adapta al talon del cavalièr e que, l’extremitat ponchuda o que pòrta una [[moleta]], servís per fissar los costats del caval per fin de l'estimular. #''Geo.'' Part d’un contrafòrt, d’una cadena de puèges o de montanhas que s'acaba en poncha. #''Bot.'' Prolongacion tubulara e tancada de la basa del [[calici]] o de la [[coròla]]. {{-revi-}} {{(}} * {{env1}}: {{trad|en|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|esperó}} * {{frv1}}: {{trad|fr|éperon}} * {{itv1}}: {{trad|it|}} {{)}} [[ca:esperon]] [[el:esperon]] [[en:esperon]] [[eo:esperon]] [[fr:esperon]] [[mg:esperon]] gsfokdq9t27bkkmwijb97w954bqh4z3 422757 422756 2026-09-07T15:49:28Z Poiuytrell 5851 /* */ 422757 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del francés ancian ''esperon'', d'un francic ''*sporo''. {{-pron-}} [espe'ru] Bearn : escotar « esperon » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-esperon.wav]] {{-sil-}} '''es | pe | ron''' (3) {{-nom-|oc}} '''esperon''' {{m}} # ''Equit.'' Pèça de metal de doas brancas, que s’adapta al [[talon]] del cavalièr, que l’extremitat es ponchuda o pòrta una [[moleta]], e que servís per [[fiçar]] los costats del caval per fin de l'estimular. #''Geo.'' Part d’un contrafòrt, d’una cadena de puèges o de montanhas que s'acaba en poncha. #''Bot.'' Prolongacion tubulara e tancada de la basa del [[calici]] o de la [[coròla]]. {{-revi-}} {{(}} * {{env1}}: {{trad|en|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|esperó}} * {{frv1}}: {{trad|fr|éperon}} * {{itv1}}: {{trad|it|}} {{)}} [[ca:esperon]] [[el:esperon]] [[en:esperon]] [[eo:esperon]] [[fr:esperon]] [[mg:esperon]] 4034hqv1mkf8y3blffooxis5o50qcb8 422758 422757 2026-09-07T15:49:37Z Poiuytrell 5851 /* */ 422758 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del francés ancian ''esperon'', d'un francic ''*sporo''. {{-pron-}} [espe'ru] Bearn : escotar « esperon » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-esperon.wav]] {{-sil-}} '''es | pe | ron''' (3) {{-nom-|oc}} '''esperon''' {{m}} # ''Equit.'' Pèça de metal de doas brancas, que s’adapta al [[talon]] del cavalièr, que l’extremitat es ponchuda o pòrta una [[moleta]], e que servís per [[fissar]] los costats del caval per fin de l'estimular. #''Geo.'' Part d’un contrafòrt, d’una cadena de puèges o de montanhas que s'acaba en poncha. #''Bot.'' Prolongacion tubulara e tancada de la basa del [[calici]] o de la [[coròla]]. {{-revi-}} {{(}} * {{env1}}: {{trad|en|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|esperó}} * {{frv1}}: {{trad|fr|éperon}} * {{itv1}}: {{trad|it|}} {{)}} [[ca:esperon]] [[el:esperon]] [[en:esperon]] [[eo:esperon]] [[fr:esperon]] [[mg:esperon]] 8wmpzi5wlmfzlracp1aoqr8s0cryvic 0 29040 422815 411600 2026-09-07T16:31:04Z Poiuytrell 5851 /* */ 422815 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} ''[[paries#la|parĭēs]]''. {{-pron-}} :lengaocian, gascon {{pron|paˈɾet|oc}} :provençau {{pron|paˈʀet|oc}} : Bearn : escotar « paret » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-paret.wav]] {{-nom-|oc}} {{Declinason|nom|dialècte=lengadocian, gascon|paret|parets|paˈɾet|paˈɾets}} '''paret''' {{f}} [[Fichièr:Rochecolombe - mur de pierre.jpg|vinheta|Una '''paret''' de péiras]] # [[obratge#oc|Obratge]] de [[maçonariá]] que servís per [[enclaure]] un [[espaci]], lo [[separar]] d’un autre o lo [[devesir]]. # {{leng}} [[muralha|Muralha]] # ''(Anatomia)'' Partida que fòrma la [[barralha]], los tèrmes de diferentas cavitats del [[còr]]s, e subretot de lors fàcias intèrnas. # ''(Alpinisme)'' [[pena|Pena]] [[escalabrós|escalabrosa]]. {{-sin-}} *[[mur]] {{-drv-}} *[[paredal]] *[[paredar]] / [[paretar]] *[[paredalha]] / [[paretalha]] *[[paredària]] / [[paretària]] *[[paredon]] *[[paretejar]] *[[paretejaire]] {{-revi-}} {{Reviradas|| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Mauer}}, {{trad|de|Wand}} * {{env1}}: {{trad|en|wall}} * {{euv1}}: {{trad|eu|horma}} * {{cav1}}: {{trad|ca|paret}}, {{trad|ca|mur}} * {{esv1}}: {{trad|es|pared}}, {{trad|es|muro}} * {{frv1}}: {{trad|fr|mur}}, {{trad|fr|paroi}} * {{itv1}}: {{trad|it|muro}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|muro}}, {{trad|pt|parede}} * {{rov1}}: {{trad|ro|zid}} * {{hsbv1}}: {{trad|hsb|murja}} }}}} {{=ca=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|ca}} ''[[paries#la|parĭēs]]''. {{-pron-}} :Oriental: central {{pron|pəˈɾɛt|ca}}, balear {{pron|pəˈɾət|ca}}, {{pron|pəˈɾɛt|ca}} :Occidental: {{pron|paˈɾet|ca}} {{-nom-|ca}} {{Declinason|nom|paret|parets}} '''paret''' {{f}} # {{trad|oc|paret}} jn60zvsj1gdkoe3b4kvy3sw3nkzva3c 422817 422815 2026-09-07T16:40:05Z Poiuytrell 5851 /* */ 422817 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} ''[[paries#la|parĭēs]]''. {{-pron-}} :lengaocian, gascon {{pron|paˈɾet|oc}} :provençau {{pron|paˈʀet|oc}} : Bearn : escotar « paret » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-paret.wav]] {{-nom-|oc}} {{Declinason|nom|dialècte=lengadocian, gascon|paret|parets|paˈɾet|paˈɾets}} '''paret''' {{f}} [[Fichièr:Rochecolombe - mur de pierre.jpg|vinheta|Una '''paret''' de péiras]] # [[obratge#oc|Obratge]] de [[maçonariá]] que servís per [[enclaure]] un [[espaci]], lo [[separar]] d’un autre o lo [[devesir]]. # {{leng}} [[muralha|Muralha]]. # Superficia que limita o enclaus un recipient, una cavitat, un organ. ''La paret d'una cauna''. ''Las parets d'un pèça de l'ostal''. # ''(Alpinisme)'' [[pena|Pena]] [[escalabrós|escalabrosa]] # (anatomia) [[membrana|Membrana]] [[citoplasmatic]]a de las [[cellul]]as vegetalas, formadas subretot per de fibras de [[cellulòsa]]. # ''(Anatomia)'' Partida que fòrma la separaciom, los tèrmes de diferentas cavitats del [[còr]]s, e subretot de lors fàcias intèrnas. ''La paret estomacala.'' # [[septe•Septe]]. {{-sin-}} *[[mur]] {{-drv-}} *[[paredal]] *[[paredar]] / [[paretar]] *[[paredalha]] / [[paretalha]] *[[paredària]] / [[paretària]] *[[paredon]] *[[paretejar]] *[[paretejaire]] {{-revi-}} {{Reviradas|| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Mauer}}, {{trad|de|Wand}} * {{env1}}: {{trad|en|wall}} * {{euv1}}: {{trad|eu|horma}} * {{cav1}}: {{trad|ca|paret}}, {{trad|ca|mur}} * {{esv1}}: {{trad|es|pared}}, {{trad|es|muro}} * {{frv1}}: {{trad|fr|mur}}, {{trad|fr|paroi}} * {{itv1}}: {{trad|it|muro}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|muro}}, {{trad|pt|parede}} * {{rov1}}: {{trad|ro|zid}} * {{hsbv1}}: {{trad|hsb|murja}} }}}} {{=ca=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|ca}} ''[[paries#la|parĭēs]]''. {{-pron-}} :Oriental: central {{pron|pəˈɾɛt|ca}}, balear {{pron|pəˈɾət|ca}}, {{pron|pəˈɾɛt|ca}} :Occidental: {{pron|paˈɾet|ca}} {{-nom-|ca}} {{Declinason|nom|paret|parets}} '''paret''' {{f}} # {{trad|oc|paret}} l1f8j9ux5h4gyyz4vnpvjkz4esm934i 422818 422817 2026-09-07T16:40:16Z Poiuytrell 5851 /* */ 422818 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} ''[[paries#la|parĭēs]]''. {{-pron-}} :lengaocian, gascon {{pron|paˈɾet|oc}} :provençau {{pron|paˈʀet|oc}} : Bearn : escotar « paret » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-paret.wav]] {{-nom-|oc}} {{Declinason|nom|dialècte=lengadocian, gascon|paret|parets|paˈɾet|paˈɾets}} '''paret''' {{f}} [[Fichièr:Rochecolombe - mur de pierre.jpg|vinheta|Una '''paret''' de péiras]] # [[obratge#oc|Obratge]] de [[maçonariá]] que servís per [[enclaure]] un [[espaci]], lo [[separar]] d’un autre o lo [[devesir]]. # {{leng}} [[muralha|Muralha]]. # Superficia que limita o enclaus un recipient, una cavitat, un organ. ''La paret d'una cauna''. ''Las parets d'un pèça de l'ostal''. # ''(Alpinisme)'' [[pena|Pena]] [[escalabrós|escalabrosa]] # (anatomia) [[membrana|Membrana]] [[citoplasmatic]]a de las [[cellul]]as vegetalas, formadas subretot per de fibras de [[cellulòsa]]. # ''(Anatomia)'' Partida que fòrma la separaciom, los tèrmes de diferentas cavitats del [[còr]]s, e subretot de lors fàcias intèrnas. ''La paret estomacala.'' # [[septe|Septe]]. {{-sin-}} *[[mur]] {{-drv-}} *[[paredal]] *[[paredar]] / [[paretar]] *[[paredalha]] / [[paretalha]] *[[paredària]] / [[paretària]] *[[paredon]] *[[paretejar]] *[[paretejaire]] {{-revi-}} {{Reviradas|| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Mauer}}, {{trad|de|Wand}} * {{env1}}: {{trad|en|wall}} * {{euv1}}: {{trad|eu|horma}} * {{cav1}}: {{trad|ca|paret}}, {{trad|ca|mur}} * {{esv1}}: {{trad|es|pared}}, {{trad|es|muro}} * {{frv1}}: {{trad|fr|mur}}, {{trad|fr|paroi}} * {{itv1}}: {{trad|it|muro}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|muro}}, {{trad|pt|parede}} * {{rov1}}: {{trad|ro|zid}} * {{hsbv1}}: {{trad|hsb|murja}} }}}} {{=ca=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|ca}} ''[[paries#la|parĭēs]]''. {{-pron-}} :Oriental: central {{pron|pəˈɾɛt|ca}}, balear {{pron|pəˈɾət|ca}}, {{pron|pəˈɾɛt|ca}} :Occidental: {{pron|paˈɾet|ca}} {{-nom-|ca}} {{Declinason|nom|paret|parets}} '''paret''' {{f}} # {{trad|oc|paret}} 54aw7kh9alsjlro349j79uucin95jb2 422819 422818 2026-09-07T16:40:41Z Poiuytrell 5851 /* */ 422819 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} ''[[paries#la|parĭēs]]''. {{-pron-}} :lengaocian, gascon {{pron|paˈɾet|oc}} :provençau {{pron|paˈʀet|oc}} : Bearn : escotar « paret » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-paret.wav]] {{-nom-|oc}} {{Declinason|nom|dialècte=lengadocian, gascon|paret|parets|paˈɾet|paˈɾets}} '''paret''' {{f}} [[Fichièr:Rochecolombe - mur de pierre.jpg|vinheta|Una '''paret''' de péiras]] # [[obratge#oc|Obratge]] de [[maçonariá]] que servís per [[enclaure]] un [[espaci]], lo [[separar]] d’un autre o lo [[devesir]]. # {{leng}} [[muralha|Muralha]]. # Superficia que limita o enclaus un recipient, una cavitat, un organ. #*''La paret d'una cauna''. ''Las parets d'un pèça de l'ostal''. # ''(Alpinisme)'' [[pena|Pena]] [[escalabrós|escalabrosa]] # (anatomia) [[membrana|Membrana]] [[citoplasmatic]]a de las [[cellul]]as vegetalas, formadas subretot per de fibras de [[cellulòsa]]. # ''(Anatomia)'' Partida que fòrma la separaciom, los tèrmes de diferentas cavitats del [[còr]]s, e subretot de lors fàcias intèrnas. #*''La paret estomacala.'' # [[septe|Septe]]. {{-sin-}} *[[mur]] {{-drv-}} *[[paredal]] *[[paredar]] / [[paretar]] *[[paredalha]] / [[paretalha]] *[[paredària]] / [[paretària]] *[[paredon]] *[[paretejar]] *[[paretejaire]] {{-revi-}} {{Reviradas|| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Mauer}}, {{trad|de|Wand}} * {{env1}}: {{trad|en|wall}} * {{euv1}}: {{trad|eu|horma}} * {{cav1}}: {{trad|ca|paret}}, {{trad|ca|mur}} * {{esv1}}: {{trad|es|pared}}, {{trad|es|muro}} * {{frv1}}: {{trad|fr|mur}}, {{trad|fr|paroi}} * {{itv1}}: {{trad|it|muro}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|muro}}, {{trad|pt|parede}} * {{rov1}}: {{trad|ro|zid}} * {{hsbv1}}: {{trad|hsb|murja}} }}}} {{=ca=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|ca}} ''[[paries#la|parĭēs]]''. {{-pron-}} :Oriental: central {{pron|pəˈɾɛt|ca}}, balear {{pron|pəˈɾət|ca}}, {{pron|pəˈɾɛt|ca}} :Occidental: {{pron|paˈɾet|ca}} {{-nom-|ca}} {{Declinason|nom|paret|parets}} '''paret''' {{f}} # {{trad|oc|paret}} 9cbbtwt6hizke08navkb8oj4vqz69pt 0 29116 422723 311607 2026-09-07T15:25:01Z Poiuytrell 5851 /* */ 422723 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|frk|oc}} *''krōk''. {{-pron-}} {{pron|kɾɔk|oc}} Bearn : escotar « cròc » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-cròc.wav]] {{-nom-|oc}} {{Declinason|nom|dialècte=lengadocian|cròc|cròcs|kɾɔk|kɾɔks}} '''cròc''' {{m}} # Pèça de metal de forma corbada que s'acaba en punta e servís per i penjar quicòm. # Cadun dels quatre [[ulhal]]s d'un animal [[carnivòr]]. # Còp de dent, [[mossegada]]. {{-drv-}} *[[croquet]] {{-sin-}} *[[gafet]] (1) *[[ulhal]] (2) *[[mossegada]] (3) {{-revi-}} {{(}} * {{env1}}: {{trad|en|hook}}, {{trad|en|fang}}, {{trad|en|bite}} (3) * {{cav1}}: {{trad|ca|ganxo}} {{m}}, {{trad|ca|ullal}} {{m}}, {{trad|ca|mossec}} {{m}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|croc}}, {{trad|fr|crochet}}, {{trad|fr|morsure}} {{f}} (3) {{)}} fje2g5vi8vi1ixp4jg3kqtf580x01m6 0 29117 422750 403665 2026-09-07T15:44:27Z Poiuytrell 5851 /* */ 422750 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :''(nom 1)'' De ''[[cròc]]'' amb lo sufixe diminutiu ''-et'' :''(nom 2)'' Retorn per l'anglés ''croquet'' {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|kɾuˈket|oc}} :provençau {{pron|kʀuˈket|oc}} Bearn - Lengadocian : escotar « croquet » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-croquet.wav]] {{-nom-|oc|num=1}} {{Declinason|n|croquet|croquets|kɾuˈket|kɾuˈkets}} '''croquet''' {{m}} [[Image:Fish hook (YS) (1).JPG|vinheta|Un '''croquet''' per la pesca.]] [[Image:Crochet-round-3steps.jpg|vinheta|Òbra al '''croquet'''.]] [[Image:Fiktion Bildmarke weiß.jpg|thumb|Dessenh dels '''croquets''' tipografics.]] # Pèça de metal pichona de forma [[corb|corba]] que s'acaba en [[punta]] e servís per i [[agafar]] quicòm. # [[gafet|Gafèt]] pichon de metal que, penjat a un fial e provesit d'esca, servís per pescar. #''(Cordura)'' [[agulha|Agulha]] de tèrme en forma de croquet, permetest de realizat de vestiments o autres obratges amb de fil, de [[lana]] o de [[coton]]. #''(Tipografia)'' Mena de [[parentèsi]] que lo dessenh es de linhas verticalas que los tèrmes son amb un [[angle drech]]. {{-sin-}} Pèça per agafar *[[cròc]] *[[gafet]] croquet per la pesca *[[am]] *[[anquet]] {{-revi-}} {{Reviradas|pèça per agafar| * {{dev1}}: {{trad|de|Haken}} * {{env1}}: {{trad|en|hook}} * {{euv1}}: {{trad|eu|eskarpia}} * {{cav1}}: {{trad|ca|ganxo}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|alcayata}}, {{trad|es|escarpia}} * {{frv1}}: {{trad|fr|crochet}} * {{itv1}}: {{trad|it|gancio}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|gancio}} }} {{Reviradas|croquet de pesca| * {{dev1}}: {{trad|de|Angelhaken}} * {{env1}}: {{trad|en|fishhook}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|ham}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|anzuelo}} * {{frv1}}: {{trad|fr|crochet}}, {{trad|fr|hameçon}} * {{itv1}}: {{trad|it|amo}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|anzol}} }} {{Reviradas|mena de parentèsis| * {{dev1}}: {{trad|de|eckige Klammer}} * {{env1}}: {{trad|en|square bracket}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|claudàtor}}, {{trad|ca|parèntesi quadrat}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|corchete}} * {{frv1}}: {{trad|fr|crochet}} * {{itv1}}: {{trad|it|parentesi quadra}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|colchete}}, {{trad|pt|parêntese reto}} }} [[Categoria:Lexic en occitan de la pesca]] {{-nom-|oc|num=2}} {{Declinason|n|croquet|croquets|kɾuˈket|kɾuˈkets}} '''croquet''' {{m}} [[image:Croquet (14360127245).jpg|vinheta|Los enfants jògan al '''croquet''']] # Jòc que consistís a [[butar|butar]] un seria de [[bòcha]]s de [[fusta]], amb una [[maça]], per las far passar sota d'[[arc]]s pichonèls plaçats dins un de [[terren]] [[bolar|bolat]]. {{Reviradas|jòc de bòchas| * {{dev1}}: {{trad|de|Croquet}}, {{trad|de|Crocket}}, {{trad|de|Krocket}} * {{env1}}: {{trad|en|croquet}} * {{euv1}}: {{trad|eu|kali}} * {{cav1}}: {{trad|ca|argolla}}, {{trad|ca|croquet}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|vilorta}}, {{trad|es|croquet}} * {{frv1}}: {{trad|fr|croquet}} * {{itv1}}: {{trad|it|croquet}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|cróquete}} }} {{=ca=}} {{-etim-}} : Retorn per l'anglés ''croquet'' de ''cròc'' {{-pron-}} :{{pron||ca}} {{-nom-|ca}} {{Declinason|n|croquet|croquets}} '''croquet''' {{m}} # ''(jòc)'' {{trad|oc|croquet}} {{=es=}} {{-etim-}} : Retorn per l'anglés ''croquet'' de ''cròc'' {{-pron-}} :{{pron||es}} {{-nom-|es}} {{Declinason|n|croquet|croquets}} # ''(jòc)'' {{trad|oc|croquet}} {{=fr=}} {{-etim-}} : Retorn per l'anglés ''croquet'' de ''cròc'' {{-pron-}} :{{pron||fr}} {{-nom-|fr}} {{Declinason|n|croquet|croquets}} '''croquet''' {{m}} # ''(jòc)'' {{trad|oc|croquet}} 86q80wh4p4btg349vt5qbaahj5jo4g6 0 29254 422749 421362 2026-09-07T15:43:35Z Poiuytrell 5851 /* */ 422749 wikitext text/x-wiki {{veire|meca|mèca|Meca|Mèca}} {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} ''myxa'', manlevat al {{etil|grc|oc}} μύξα (múxa). {{-pron-}} {{pron|ˈmeko|oc}} Bearn : escotar « meca » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-meca.wav]] {{-nom-|oc|num=1}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|meca|mecas|ˈmeko|ˈmekos}} '''meca''' {{f}} {{leng}} # Mucositat que penja d'un trauc del nas. #*''La femna totjorn nos agachava, una sansolha vièlha, de negre vestida, cap plechat de negre, guècha, la '''meca''' al nas. ''La quimèra'', Joan Bodon, 1974. {{-drv-}} *[[meca de piòt]] *[[mecut]] *[[mecós]] {{-var-}} *[[mèca]] ''(lengadocian)'' *[[mecha]] ''(provençal), (lemosin), (vivaroalpenc)'' *[[moc#oc|moc]] ''(gascon)'' *[[moquira]] ''(gascon)'' {{-revi-}} {{Reviradas|Mucositat| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Schleim}}, {{trad|de|Rotz}} * {{env1}}: {{trad|en|snot}}, {{trad|en|mucus}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|moc}} * {{esv1}}: {{trad|es|moco}} * {{frv1}}: {{trad|fr|morve}}, {{trad|fr|mucus}}, {{trad|fr|mèque}} * {{itv1}}: {{trad|it|moccio}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|ranho}} }}}} {{-nom-|oc|num=2}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|meca|mecas|ˈmeko|ˈmekos}} '''meca''' {{f}} {{leng}} # Cordilh plaçat al dintre d'una candela o al bèc d'un lum d'òli o de petròli, per fin d'esclairar un còp alucat. #*''Amb un tap de siure, un tròç de '''meca''' dins un veire mièg d'òli de nose, m'avián fach un calelhon. ''La grava sul camin'', Joan Bodon, 1956. # Cordon impregnat d'una substància combustibla, utilizat per provocar a distància la reaccion d'un explosiu. #''Tecn.'' Pèça perforadoira fixada sus una aisina, un aparelh o una maquina de perforar. {{-var-}} *[[mècha]] {{-revi-}} {{Reviradas|Assemblatge de fials ... utilizat per l’esclairatge| * {{dev1}}: {{trad|de|Docht}}, {{trad|de|Lampendocht}} * {{env1}}: {{trad|en|wick}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|mecha}}, {{trad|es|pabilo}} * {{frv1}}: {{trad|fr|mèche}} * {{itv1}}: {{trad|it|lucignolo}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|}} }} {{Reviradas|Assemblatge de fials ... utilizat per far de candèlas, ciris| * {{dev1}}: {{trad|de|Kerzendocht}} * {{env1}}: {{trad|en|candlewick}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|pabilo}} * {{frv1}}: {{trad|fr|mèche}} * {{itv1}}: {{trad|it|stoppino}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|}} }} {{Reviradas|Còrda bòta fuòc| * {{dev1}}: {{trad|de|Zündschnur}}, {{trad|de|Lunte}} * {{env1}}: {{trad|en|fuse}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|mecha}} * {{frv1}}: {{trad|fr|mèche}} * {{itv1}}: {{trad|it|miccia}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|rastilho}} }} {{Reviradas|Virona| * {{dev1}}: {{trad|de|Bohrer}} * {{env1}}: {{trad|en|bit}}, {{trad|en|drill bit}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|}} * {{frv1}}: {{trad|fr|mèche}} * {{itv1}}: {{trad|it|punta}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|}} }} m3zvnpq2d24qpduo5dnshc2tga6ijxd 0 29256 422760 329135 2026-09-07T15:51:52Z Poiuytrell 5851 /* */ 422760 wikitext text/x-wiki {{veire|mecha|mècha}} {{=oc=}} {{-etim-}} ''(Nom comun 2)'' Del {{etil|la|oc}} ''myxa'', manlevat al {{etil|grc|oc}} μύξα (múxa). {{-pron-}} {{pron|ˈmeʃo|oc}} ''(provençau)'', {{pron|ˈmet͡so|oc}} ''(naut lemosin)'' {{-nom-|oc|num=1}} {{Declinason|n|dialècte=lemosin|mecha|mechas|ˈmet͡so|ˈmet͡saː}} '''mecha''' {{f}} {{prov}} {{lem}} {{viv}} # Mucositat que penja d'un trauc del nas. {{-var-}} *[[mèca]] ''(lengadocian)'' *[[meca]] ''(lengadocian)'' *[[moc#oc|moc]] ''(gascon)'' *[[moquira]] ''(gascon)'' *[[vòrma]] ''(lemosin)'' {{-loc/exp-}} *[[aver la mecha]] *[[la mecha ie raja]] *[[i a pas mecha]] *[[cachar mecha]] *[[cacha-mecha]] *[[i an fa cachar mecha]] *[[vendre la mecha]] {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Schleim}} {{m}} * {{env1}}: {{trad|en|snot}}, {{trad|en|mucus}} {{-}} * {{cav1}}: {{trad|ca|moc}} {{m}} * {{frv1}}: {{trad|fr|morve}} {{m}}, {{trad|ca|mucus}} {{m}} {{)}} {{-nom-|oc|num=2}} {{Declinason|n|dialècte=lemosin|mecha|mechas|ˈmet͡so|ˈmet͡saː}} '''mecha''' {{f}} {{prov}} {{lem}} # Cordilh plaçat al dintre d'una candela o al bèc d'un lum d'òli o de petròli, per fin d'esclairar un còp alucat. # Cordon impregnat d'una substància combustibla, utilizat per provocar a distància la reaccion d'un explosiu. #''Tecn.'' Pèça perforadoira fixada a una aisina, un aparelh o una maquina de perforar. {{-var-}} *[[mècha]] {{-rev-}} {{(}} * {{env1}}: {{trad|en|wick}} (1), {{trad|en|fuse}} (2), {{trad|en|drill bit}} (3) * {{cav1}}: {{trad|ca|ble}} {{m}} (1), {{trad|ca|metxa}} {{f}} (3), {{trad|ca|broca}} {{f}} (4) {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|mèche}} {{f}} {{)}} lxt2s348mzbpywnms5ndi21ni3uo0mk 0 29332 422784 199126 2026-09-07T16:08:26Z Poiuytrell 5851 /* */ 422784 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} D'[[ast]]. {{-pron-}} {{API}}: / asˈtaδo / {{-nom-|oc}} '''astada''' {{f}} # Pichonas pèças de [[cacilha]], [[ronhon]]s de [[vedèl]], troces de [[fetge]], [[peis]]ses, etc., rostits o grasilhats sus un [[astet]]. {{-revi-}} * {{env1}}: {{trad|en|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|}} * {{frv1}}: {{trad|fr|brochette}} 13wp42b6rbp75848llaa3mxdhuqblx3 0 29376 422718 333403 2026-09-07T15:21:26Z Poiuytrell 5851 /* */ 422718 wikitext text/x-wiki {{veire|empeut|empèut}} [[File:Roubování1.jpg|thumb|150px|right|'''Empèut''' d'un cerièr]] {{=oc=}} {{-etim-}} De ''[[empeutar]]''. {{-pron-}} {{pron|emˈpɛwt|oc}} Bearn : escotar « empèut » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-empèut.wav]] {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|empèut|empèuts|emˈpɛwt|emˈpɛwts}} '''empèut''' {{m}} #''Agri.'' Accion d'inserir una part d'un vegetal sus un autre de tal biais que l'ensemble se comporta coma una sola planta. #''Agri.''Longa pèça de fusta fixada al davant d'una veitura o d'una araire, e que servís per atelar las bèstias de tira. {{-sin-}} *[[ensèrt]] (1) *[[bacegue]] *[[pèrti]] *[[timoncèla]] (2) *[[timonal]] (2) *[[timonet]] (2) *[[tirador]] (2) {{-var-}} *[[empeut]] ''(lemosin)'' (1) *[[chambija]] ''(lemosin)'' (2) {{-rev-}} {{(|Accion d'inserir una part d'un vegetal}} * {{env1}}: {{trad|en|transplant}} * {{bav1}}: {{trad|ba|ялғау}}, {{trad|ba|ялғаулыҡ}} {{-}} * {{cav1}}: {{trad|ca|empelt}} {{m}} * {{frv1}}: {{trad|fr|greffe}} {{f}} {{)}} {{(|Pèça de fusta per atelar las bèstias}} * {{frv1}}: {{trad|fr|timon}} {{m}} {{-}} * {{sapadin}}: {{trad|sapadin|taischtl}} {{n}} {{)}} [[Categoria:Lexic en occitan de l'agricultura]] [[Categoria:Lexic en occitan de l'elevatge]] jfoi12u27cfotudhjq27z0yn3d20p4f 422719 422718 2026-09-07T15:22:11Z Poiuytrell 5851 /* */ 422719 wikitext text/x-wiki {{veire|empeut|empèut}} [[File:Roubování1.jpg|thumb|150px|right|'''Empèut''' d'un cerièr]] {{=oc=}} {{-etim-}} De ''[[empeutar]]''. {{-pron-}} {{pron|emˈpɛwt|oc}} Bearn : escotar « empèut » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-empèut.wav]] {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|empèut|empèuts|emˈpɛwt|emˈpɛwts}} '''empèut''' {{m}} #''Agri.'' Accion d'inserir una part d'un vegetal sus un autre de tal biais que l'ensemble se comporta coma una sola planta. #''Agri.''Longa pèça de fusta fixada al davant d'una veitura o d'una araire, e que servís per atelar las bèstias de tira. {{-sin-}} *[[ensèrt]] (1) *[[bacega]] (2) *[[bacegue]] (2) *[[pèrti]] (2) *[[timoncèla]] (2) *[[timonal]] (2) *[[timonet]] (2) *[[tirador]] (2) {{-var-}} *[[empeut]] ''(lemosin)'' (1) *[[chambija]] ''(lemosin)'' (2) {{-rev-}} {{(|Accion d'inserir una part d'un vegetal}} * {{env1}}: {{trad|en|transplant}} * {{bav1}}: {{trad|ba|ялғау}}, {{trad|ba|ялғаулыҡ}} {{-}} * {{cav1}}: {{trad|ca|empelt}} {{m}} * {{frv1}}: {{trad|fr|greffe}} {{f}} {{)}} {{(|Pèça de fusta per atelar las bèstias}} * {{frv1}}: {{trad|fr|timon}} {{m}} {{-}} * {{sapadin}}: {{trad|sapadin|taischtl}} {{n}} {{)}} [[Categoria:Lexic en occitan de l'agricultura]] [[Categoria:Lexic en occitan de l'elevatge]] 360c1n9wwz56s5293n8r7fb11ixja5t 422720 422719 2026-09-07T15:23:12Z Poiuytrell 5851 /* */ 422720 wikitext text/x-wiki {{veire|empeut|empèut}} [[File:Roubování1.jpg|thumb|150px|right|'''Empèut''' d'un cerièr]] {{=oc=}} {{-etim-}} De ''[[empeutar]]''. {{-pron-}} {{pron|emˈpɛwt|oc}} Bearn : escotar « empèut » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-empèut.wav]] {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|empèut|empèuts|emˈpɛwt|emˈpɛwts}} '''empèut''' {{m}} #''Agri.'' Accion d'inserir una part d'un vegetal sus un autre de tal biais que l'ensemble se comporta coma una sola planta. #''Agri.''Longa pèça de fusta fixada al davant d'una veitura o d'una araire, e que servís per atelar las bèstias de tira. {{-sin-}} *[[ensèrt]] (1) *[[bacega]] (2) *[[bacegue]] (2) *[[chambija]] (2) *[[pèrti]] (2) *[[timoncèla]] (2) *[[timonal]] (2) *[[timonet]] (2) *[[tirador]] (2) *[[tronca]] (2) {{-var-}} *[[empeut]] ''(lemosin)'' (1) *[[chambija]] ''(lemosin)'' (2) {{-rev-}} {{(|Accion d'inserir una part d'un vegetal}} * {{env1}}: {{trad|en|transplant}} * {{bav1}}: {{trad|ba|ялғау}}, {{trad|ba|ялғаулыҡ}} {{-}} * {{cav1}}: {{trad|ca|empelt}} {{m}} * {{frv1}}: {{trad|fr|greffe}} {{f}} {{)}} {{(|Pèça de fusta per atelar las bèstias}} * {{frv1}}: {{trad|fr|timon}} {{m}} {{-}} * {{sapadin}}: {{trad|sapadin|taischtl}} {{n}} {{)}} [[Categoria:Lexic en occitan de l'agricultura]] [[Categoria:Lexic en occitan de l'elevatge]] 6ubsyqphnk0ts8i1xs9zszyez8fad6e 0 29411 422730 414148 2026-09-07T15:30:22Z Poiuytrell 5851 /* */ 422730 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} tardiu ''medalia''. {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|meˈðaʎo̞|oc}} :provençau {{pron|meˈdajə|oc}} : escotar « medalha » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-medalha.wav]] {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|medalha|medalhas|meˈðaʎo|meˈðaʎos}} '''medalha''' {{f}} # Pèça de [[metal#oc|metal]] d'una forma semblant a una [[moneda#oc|moneda]] destinada a [[ramentar]] e [[commemorar]] quicòm, una persona famosa o un eveniment. {{-drv-}} *[[medalhar]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Medaille}} {{f}} * {{env1}}: {{trad|en|medal}} * {{astv1}}: {{trad|ast|medaya}} {{f}} * {{cav1}}: {{trad|ca|medalla}} {{f}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|medalla}} {{f}} * {{frv1}}: {{trad|fr|médaille}} {{f}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|medalha}} {{f}} {{)}} {{=pt=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|pt}} tardiu ''medalia''. {{-pron-}} :Portugal {{pron|mɨˈdˈɐʎɐ|pt}} :Brasil {{pron|meˈdaʎɐ|pt}}, {{pron|meˈdaʎə|pt}} escotar « medalha » [[Fichièr:LL-Q5146 (por)-MedK1-medalha.wav]] {{-nom-|pt}} {{Declinason|n|medalha|medalhas}} '''medalha''' {{f}} # {{trad|oc|medalha}} k5oj7w5gidmns9dql54r18yn1gipvv1 0 30071 422762 399002 2026-09-07T15:53:44Z Poiuytrell 5851 /* */ 422762 wikitext text/x-wiki {{veire|vel|vela|veu}} {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc|velum}}. {{-pron-}} :{{pron|ˈbel|oc}} : Bearn - Lengadocian : escotar « vel » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-vel.wav]] {{-nom-|oc}} '''vel''' {{leng}}, {{m}} {{Declinason|n|vel|vels|ˈbel|ˈbels}} [[image:Lipstick with veil (1308307).jpg|vinheta|Femna portant un '''vel''']] [[Image:Pharyngeal flap procedures1.svg|vinheta|Esquèma del cap uman : -3. '''vel''' del paladar.]] # Pèça de [[tela]] prima destinada a [[cobrir]], [[parar]], o [[amagar]] [[quicòm]]. #''(vestit) (religion)'' Partida del [[costum]] de las [[religiosa]]s que cobrís lo [[cap]]. #''(Per extension)'' Teissut leugièr. #''(Sens figurat)'' Obstacle que gasta la [[vista]] o la [[percepcion]]. #''(Anatomia)'' Paret [[membranós|membranosa]] situada en rèire del cèl de la boca ([[paladar]]) e que contribuís à separar la [[boca]] de las fòssas nasalas o del [[faringe]]. {{-var-}} *[[veu]] (gascon, provençau) {{-drv-}} per cobrir lo cap *[[carrat]] {{-drv-}} *[[velar]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Schleier}} * {{env1}}: {{trad|en|veil}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|vel}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|velo}} * {{frv1}}: {{trad|fr|voile}} * {{itv1}}: {{trad|it|velo}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|véu}} {{)}} {{=ca=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|ca|velum}}. {{-pron-}} :Oriental: central {{pron|ˈbɛɫ|ca}}, balear {{pron|ˈvəɫ|ca}}, {{pron|ˈvɛɫ|ca}} :Occidental: nord-occidental {{pron|ˈbɛɫ|ca}}, valencian {{pron|ˈvɛɫ|ca}}, {{pron|ˈbɛɫ|ca}} {{-nom-|ca}} '''vel''' {{m}} # {{trad|ca|vel}} [[ast:vel]] [[chr:vel]] [[en:vel]] [[eo:vel]] [[es:vel]] [[fi:vel]] [[fj:vel]] [[fr:vel]] [[hr:vel]] [[hu:vel]] [[io:vel]] [[is:vel]] [[it:vel]] [[ja:vel]] [[ku:vel]] [[la:vel]] [[li:vel]] [[lt:vel]] [[mg:vel]] [[nl:vel]] [[no:vel]] [[pl:vel]] [[pt:vel]] [[ro:vel]] [[ru:vel]] [[sm:vel]] [[sq:vel]] [[sv:vel]] [[th:vel]] [[tr:vel]] [[vi:vel]] [[vo:vel]] [[zh:vel]] [[zh-min-nan:vel]] 7nfehbnkawqzj1rjjxigjce09ue00gx 422764 422762 2026-09-07T15:54:59Z Poiuytrell 5851 /* */ 422764 wikitext text/x-wiki {{veire|vel|vela|veu}} {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc|velum}}. {{-pron-}} :{{pron|ˈbel|oc}} : Bearn - Lengadocian : escotar « vel » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-vel.wav]] {{-nom-|oc}} '''vel''' {{leng}}, {{m}} {{Declinason|n|vel|vels|ˈbel|ˈbels}} [[image:Lipstick with veil (1308307).jpg|vinheta|Femna portant un '''vel''']] [[Image:Pharyngeal flap procedures1.svg|vinheta|Esquèma del cap uman : -3. '''vel''' del paladar.]] # Pèça de [[tela]] prima destinada a [[cobrir]], [[parar]], o [[amagar]] [[quicòm]]. #''(vestit) (religion)'' Partida del [[costum]] de las [[religiosa]]s que cobrís lo [[cap]]. #''(Per extension)'' Teissut leugièr. #''(Sens figurat)'' Obstacle que gasta la [[vista]] o la [[percepcion]]. #''(Anatomia)'' Paret [[membranós|membranosa]] situada en rèire del cèl de la boca ([[paladar]]) e que contribuís à separar la [[boca]] de las fòssas nasalas o de la [[faringe]]. {{-var-}} *[[veu]] (gascon, provençau) {{-drv-}} per cobrir lo cap *[[carrat]] {{-drv-}} *[[velar]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Schleier}} * {{env1}}: {{trad|en|veil}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|vel}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|velo}} * {{frv1}}: {{trad|fr|voile}} * {{itv1}}: {{trad|it|velo}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|véu}} {{)}} {{=ca=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|ca|velum}}. {{-pron-}} :Oriental: central {{pron|ˈbɛɫ|ca}}, balear {{pron|ˈvəɫ|ca}}, {{pron|ˈvɛɫ|ca}} :Occidental: nord-occidental {{pron|ˈbɛɫ|ca}}, valencian {{pron|ˈvɛɫ|ca}}, {{pron|ˈbɛɫ|ca}} {{-nom-|ca}} '''vel''' {{m}} # {{trad|ca|vel}} [[ast:vel]] [[chr:vel]] [[en:vel]] [[eo:vel]] [[es:vel]] [[fi:vel]] [[fj:vel]] [[fr:vel]] [[hr:vel]] [[hu:vel]] [[io:vel]] [[is:vel]] [[it:vel]] [[ja:vel]] [[ku:vel]] [[la:vel]] [[li:vel]] [[lt:vel]] [[mg:vel]] [[nl:vel]] [[no:vel]] [[pl:vel]] [[pt:vel]] [[ro:vel]] [[ru:vel]] [[sm:vel]] [[sq:vel]] [[sv:vel]] [[th:vel]] [[tr:vel]] [[vi:vel]] [[vo:vel]] [[zh:vel]] [[zh-min-nan:vel]] k29bp6uxzorsaeciuw6r06tdfypkfgb 0 30786 422671 420251 2026-09-07T14:39:45Z Poiuytrell 5851 /* */ 422671 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} {{-pron-}} // Bearn - Lengadocian : escotar « resclantir » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-resclantir.wav]] {{-verb-|oc}} '''resclantir''' #Produire un bruch esclatant. {{-var-}} *[[clantir]] {{-sin-}} *[[glatissar]] *[[rebombar]] *[[rebombir]] *[[repompir]] *[[brondejar]] *[[brondir]] *[[brundir]] ''(lemosin)'' *[[brunhejar]] *[[brónher]] / [[bronhir]] *[[brúnher]] / [[brunhir]] *[[ressonar]] *[[ressondir]] *[[restontir]] *[[retronar]] *[[retronir]] *[[arretrenir]] ''(gascon)'' *[[retrenir]] ''(gascon)'' *[[retundir]] ''(lemosin)'' *[[rebrundir]] ''(lemosin)'' *[[tundir]] ''(lemosin)'' {{-drv-}} *[[resclantida]] *[[resclantiment]] *[[resclantissent]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|erschallen}} * {{env1}}: to {{trad|en|ring out}} * {{cav1}}: {{trad|ca|}} * {{esv1}}: {{trad|es|}} * {{frv1}}: {{trad|fr|retentir}} * {{itv1}}: {{trad|it|}} {{)}} b7bdqqk7bxagsmj3twxv6b7cwlit5f1 422672 422671 2026-09-07T14:41:12Z Poiuytrell 5851 /* */ 422672 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} {{-pron-}} // Bearn - Lengadocian : escotar « resclantir » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-resclantir.wav]] {{-verb-|oc}} '''resclantir''' #Produire un bruch esclatant. {{-var-}} *[[clantir]] {{-sin-}} *[[glatissar]] *[[rebombar]] *[[rebombir]] *[[repompir]] *[[brondejar]] *[[brondir]] *[[brundir]] ''(lemosin)'' *[[brunhejar]] *[[brónher]] / [[bronhir]] *[[brúnher]] / [[brunhir]] *[[brusir]] *[[ressonar]] *[[ressondir]] *[[restontir]] *[[retronar]] *[[retronir]] *[[arretrenir]] ''(gascon)'' *[[retrenir]] ''(gascon)'' *[[retundir]] ''(lemosin)'' *[[rebrundir]] ''(lemosin)'' *[[tundir]] ''(lemosin)'' {{-drv-}} *[[resclantida]] *[[resclantiment]] *[[resclantissent]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|erschallen}} * {{env1}}: to {{trad|en|ring out}} * {{cav1}}: {{trad|ca|}} * {{esv1}}: {{trad|es|}} * {{frv1}}: {{trad|fr|retentir}} * {{itv1}}: {{trad|it|}} {{)}} 1pqk1kcgdo6q18lm6fu9wskqsxgeuqr 422674 422672 2026-09-07T14:42:06Z Poiuytrell 5851 /* */ 422674 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} {{-pron-}} // Bearn - Lengadocian : escotar « resclantir » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-resclantir.wav]] {{-verb-|oc}} '''resclantir''' #Produire un bruch esclatant. {{-var-}} *[[clantir]] {{-sin-}} *[[glatissar]] *[[rebombar]] *[[rebombir]] *[[repompir]] *[[brondejar]] *[[brondir]] *[[brundir]] ''(lemosin)'' *[[brunhejar]] *[[brónher]] / [[bronhir]] *[[brúnher]] / [[brunhir]] *[[brusejar]] *[[brusir]] *[[ressonar]] *[[ressondir]] *[[restontir]] *[[retronar]] *[[retronir]] *[[arretrenir]] ''(gascon)'' *[[retrenir]] ''(gascon)'' *[[retundir]] ''(lemosin)'' *[[rebrundir]] ''(lemosin)'' *[[tundir]] ''(lemosin)'' {{-drv-}} *[[resclantida]] *[[resclantiment]] *[[resclantissent]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|erschallen}} * {{env1}}: to {{trad|en|ring out}} * {{cav1}}: {{trad|ca|}} * {{esv1}}: {{trad|es|}} * {{frv1}}: {{trad|fr|retentir}} * {{itv1}}: {{trad|it|}} {{)}} 1qz45djcvp3inovixkem9rfx0nzhsda 0 30985 422765 413153 2026-09-07T15:55:45Z Poiuytrell 5851 /* */ 422765 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :''(nom 1)'' Del {{etil|la|oc|limus|sens=fanga}} vengut, en latin popular «limo, limōnem». :''(nom 2)'' Pel gallés «leim-» del {{etil|la|oc|limen|sens=travèrsa, lindal}} {{etil|la|oc|limen|sens=travèrsa, lindal}} o {{etil|la|oc|limus|sens=oblic}}. :''(nom 3)'' De l’{{etil|it|oc|limone}}, meteis sens, de l’{{etil|ar|fr|mot=ليمون|tr=līmūn}} {{-pron-|oc}} {{pron|ˈlimu|oc}} {{-nom-|oc|num=1}} [[Image:Stones eroding into flash flood silt bed IMG 8400.JPG|thumb|Depaus de '''limon''' (1) dins le Fish River Canyon (Namibia).]] {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|limon|limons|ˈlimu|ˈlimus}} '''limon''' {{m}} # [[alluvion|Alluvion]], tèrra carrejada per una [[aiga]] e que se [[depausa]] per sas [[riba]]s. #''(Per extension)'' [[sorra|Sorra]] #''(Per extension)'' Plantas que buta dins de tals terrens. #''(Geologia)'' [[depaus|Depaus]] transportat pers las aigas o lo [[vent]], constituït de particulas primissimas de [[ròca]]s, mescladas de rèstes [[organic]]s. {{-var-}} *[[lamon]] *[[lapon]] {{-sin-}} *[[lamesca]] *[[braudèr]] / [[braudèra]] *[[lais]] *[[lèm]] *[[les]] *[[lòsa]] *[[nita]] {{-rev-}} {{Reviradas|sorra, depaus| * {{dev1}}: {{trad|de|Lehm}} * {{env1}}: {{trad|en|silt}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|llim}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|limo}} * {{frv1}}: {{trad|fr|limon}} * {{itv1}}: {{trad|it|limo}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|lodo}} }} {{-nom-|oc|num=2}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|limon|limons|ˈlimu|ˈlimus}} '''limon''' {{m}} # Longa [[pèça]] de [[fusta]] fixada a l'abans d’una veitura, d’un [[araire]] e als dos costats de la quala òm atela los cavals, los buòus. # ''(Marina)'' Longa pèça de fusta estacada a l'[[empenta]] d’un [[naviri]] e que servís per lo [[dirigir]]. {{-sin-}} *[[timon]] {{-rev-}} {{Reviradas|timon| * {{dev1}}: {{trad|de|Deichsel}} * {{env1}}: {{trad|en|drawbar}}, {{trad|en|pole}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|timó}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|timón}} * {{frv1}}: {{trad|fr|timon}} * {{itv1}}: {{trad|it|timone}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|leme}} }} {{-nom-|oc|num=3}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|limon|limons|ˈlimu|ˈlimus}} [[Image:Lemon.jpg|thumb|250px|Lo '''limon''', fruch de limonièr. (1)]] '''limon''' {{m}} # Fruch del [[limonièr]]. {{-sin-}} *[[citron]] {{-rev-}} {{Reviradas|fruch de limonièr| * {{dev1}}: {{trad|de|Zitrone}} * {{env1}}: {{trad|en|lemon}} * {{astv1}}: {{trad|ast|llimón}} * {{euv1}}: {{trad|eu|limoi}} * {{cav1}}: {{trad|ca|llimona}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|limón}} * {{frv1}}: {{trad|fr|citron}} * {{itv1}}: {{trad|it|limone}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|limão}} }} {{=fr=}} {{-etim-}} :''(nom 1)'' Del {{etil|la|oc|limus|sens=fanga}} vengut, en latin popular «limo, limōnem». :''(nom 2)'' Pel gallés «leim-» del {{etil|la|oc|limen|sens=travèrsa, lindal}} {{etil|la|oc|limen|sens=travèrsa, lindal}} o {{etil|la|oc|limus|sens=oblic}}. :''(nom 3)'' De l’{{etil|it|oc|limone}}, meteis sens, de l’{{etil|ar|fr|mot=ليمون|tr=līmūn}} {{-pron-}}França (Somain) : escotar « limon » [[Fichièr:LL-Q150 (fra)-Jérémy-Günther-Heinz Jähnick-limon.wav]] {{-pron-|fr}} {{pron|limɔ̃|oc}} {{-nom-|oc|num=1, 2 e 3}} {{Declinason|n|limon|limons|limɔ̃}} '''limons''' {{m}} # ''Plural de'' [[limon#oc|limon]] {{=olo=}} {{-etim-}} Del {{etil|ru|olo}}. {{-pron-}} {{pron||olo}} {{-nom-|olo}} '''limon''' # [[citron#oc|Citron]]. {{-drv-}} * [[limonpuu]] {{-ref-}} *T. P. Boiko, L. F. Markianova, 2011, ''[http://www.krc.karelia.ru/doc_download.php?id=6136&table_name=section&table_ident=1202 Grand diccionari rus-carelian, dialècte livvicovian]'', Petrozavodsk, Rossiskoi Akademii Nauk. [[Categoria:Frucha en olonèts]] l8osuu2dfj0dss6k1stfmgux942g0bu 422922 422765 2026-09-07T22:53:29Z Poiuytrell 5851 /* */ 422922 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :''(nom 1)'' Del {{etil|la|oc|limus|sens=fanga}} vengut, en latin popular «limo, limōnem». :''(nom 2)'' Pel gallés «leim-» del {{etil|la|oc|limen|sens=travèrsa, lindal}} {{etil|la|oc|limen|sens=travèrsa, lindal}} o {{etil|la|oc|limus|sens=oblic}}. :''(nom 3)'' De l’{{etil|it|oc|limone}}, meteis sens, de l’{{etil|ar|fr|mot=ليمون|tr=līmūn}} {{-pron-|oc}} {{pron|ˈlimu|oc}} {{-nom-|oc|num=1}} [[Image:Stones eroding into flash flood silt bed IMG 8400.JPG|thumb|Depaus de '''limon''' (1) dins le Fish River Canyon (Namibia).]] {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|limon|limons|ˈlimu|ˈlimus}} '''limon''' {{m}} # [[alluvion|Alluvion]], tèrra carrejada per una [[aiga]] e que se [[depausa]] per sas [[riba]]s. #''(Per extension)'' [[sorra|Sorra]] #''(Per extension)'' Plantas que buta dins de tals terrens. #''(Geologia)'' [[depaus|Depaus]] transportat pers las aigas o lo [[vent]], constituït de particulas primissimas de [[ròca]]s, mescladas de rèstas [[organic]]as. {{-var-}} *[[lamon]] *[[lapon]] {{-sin-}} *[[lamesca]] *[[braudèr]] / [[braudèra]] *[[lais]] *[[lèm]] *[[les]] *[[lòsa]] *[[nita]] {{-rev-}} {{Reviradas|sorra, depaus| * {{dev1}}: {{trad|de|Lehm}} * {{env1}}: {{trad|en|silt}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|llim}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|limo}} * {{frv1}}: {{trad|fr|limon}} * {{itv1}}: {{trad|it|limo}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|lodo}} }} {{-nom-|oc|num=2}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|limon|limons|ˈlimu|ˈlimus}} '''limon''' {{m}} # Longa [[pèça]] de [[fusta]] fixada a l'abans d’una veitura, d’un [[araire]] e als dos costats de la quala òm atela los cavals, los buòus. # ''(Marina)'' Longa pèça de fusta estacada a l'[[empenta]] d’un [[naviri]] e que servís per lo [[dirigir]]. {{-sin-}} *[[timon]] {{-rev-}} {{Reviradas|timon| * {{dev1}}: {{trad|de|Deichsel}} * {{env1}}: {{trad|en|drawbar}}, {{trad|en|pole}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|timó}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|timón}} * {{frv1}}: {{trad|fr|timon}} * {{itv1}}: {{trad|it|timone}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|leme}} }} {{-nom-|oc|num=3}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|limon|limons|ˈlimu|ˈlimus}} [[Image:Lemon.jpg|thumb|250px|Lo '''limon''', fruch de limonièr. (1)]] '''limon''' {{m}} # Fruch del [[limonièr]]. {{-sin-}} *[[citron]] {{-rev-}} {{Reviradas|fruch de limonièr| * {{dev1}}: {{trad|de|Zitrone}} * {{env1}}: {{trad|en|lemon}} * {{astv1}}: {{trad|ast|llimón}} * {{euv1}}: {{trad|eu|limoi}} * {{cav1}}: {{trad|ca|llimona}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|limón}} * {{frv1}}: {{trad|fr|citron}} * {{itv1}}: {{trad|it|limone}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|limão}} }} {{=fr=}} {{-etim-}} :''(nom 1)'' Del {{etil|la|oc|limus|sens=fanga}} vengut, en latin popular «limo, limōnem». :''(nom 2)'' Pel gallés «leim-» del {{etil|la|oc|limen|sens=travèrsa, lindal}} {{etil|la|oc|limen|sens=travèrsa, lindal}} o {{etil|la|oc|limus|sens=oblic}}. :''(nom 3)'' De l’{{etil|it|oc|limone}}, meteis sens, de l’{{etil|ar|fr|mot=ليمون|tr=līmūn}} {{-pron-}}França (Somain) : escotar « limon » [[Fichièr:LL-Q150 (fra)-Jérémy-Günther-Heinz Jähnick-limon.wav]] {{-pron-|fr}} {{pron|limɔ̃|oc}} {{-nom-|oc|num=1, 2 e 3}} {{Declinason|n|limon|limons|limɔ̃}} '''limons''' {{m}} # ''Plural de'' [[limon#oc|limon]] {{=olo=}} {{-etim-}} Del {{etil|ru|olo}}. {{-pron-}} {{pron||olo}} {{-nom-|olo}} '''limon''' # [[citron#oc|Citron]]. {{-drv-}} * [[limonpuu]] {{-ref-}} *T. P. Boiko, L. F. Markianova, 2011, ''[http://www.krc.karelia.ru/doc_download.php?id=6136&table_name=section&table_ident=1202 Grand diccionari rus-carelian, dialècte livvicovian]'', Petrozavodsk, Rossiskoi Akademii Nauk. [[Categoria:Frucha en olonèts]] ejnw95ocdtohwla0hsb3chgcavv1axd 0 31719 422699 257492 2026-09-07T15:12:40Z Poiuytrell 5851 /* */ 422699 wikitext text/x-wiki [[Imatge:1 pesée.jpg|right|thumb|'''Forniera que trabalha dins lo forniau''']] {{=oc=}} {{-etim-}} {{esbòs-etim|oc}} {{-pron-}} {{pron|furˈɲaw|oc}} {{-nom-|oc}} {{oc-reg}} '''forniau''' {{m}} {{auv}} {{lem}} {{prov}} # Pèça de la fornariá ente se fai lo pan. {{-nòta-}} Lo mot es femenin en lemosin. {{-var-}} *[[fornial]] *[[hornilh]] *[[hornèra]] {{-revi-}} {{(}} *{{dev1}}: {{trad|de|Backstube}} *{{env1}}: {{trad|en|bakehouse}} *{{frv1}}: {{trad|fr|fournil}} *{{ruv1}}: {{trad|ru|пекарня}} {{)}} 1pia2184h6g1yibpc9lvxqy16ohilsi 0 32439 422740 299170 2026-09-07T15:36:52Z Poiuytrell 5851 /* */ 422740 wikitext text/x-wiki {{=sbr=}} {{-etim-}} Del proto-murutic *''sulig'', eissit del proto-sabah del sud-oèst *''suliR''. {{-pron-}} {{pron|sulig|sbr}} {{-nom-|sbr}} '''silug''' # [[plancat#oc|Plancat]], [[sòl]] d'una pèça. {{-nòta-}} Mot transcrich dins una ortogafia lingüistica. La lenga ten pas d'escritura oficiala. {{-ref-}} *Jason William Lobel, 2013, ''Southwest Sabah Revisited'', Oceanic Linguistics, 52:1, pp. 36-68. {{=tid=}} {{-etim-}} Del proto-murutic *''sulig'', eissit del proto-sabah del sud-oèst *''suliR''. {{-pron-}} {{pron|sulig|tid}} {{-nom-|tid}} '''silug''' # [[plancat#oc|Plancat]], [[sòl]] d'una pèça. {{-nòta-}} Mot transcrich dins una ortogafia linguistica. La lenga ten pas d'escritura oficiala. {{-ref-}} *Jason William Lobel, 2013, ''Southwest Sabah Revisited'', Oceanic Linguistics, 52:1, pp. 36-68. 6tgzcj03poy5t00w3pyfljdcilnd41w 0 32512 422774 234243 2026-09-07T16:01:01Z Poiuytrell 5851 /* */ 422774 wikitext text/x-wiki {{=dusun de Brunei=}} {{-etim-}} :Del proto-bisaya-lotud *''suliw'', eissit del proto-sabah del sud-oèst *''suliR''. {{-pron-}} {{pron||dusun de Brunei}} {{-nom-|dusun de Brunei}} '''siliw''' # [[plancat#oc|Plancat]], [[sòl]] d'una pèça. {{-nòta-}} Mot transcrich dins una ortogafia lingûistica. La lenga ten pas d'escritura oficiala. {{-ref-}} *Jason William Lobel, 2013, ''Southwest Sabah Revisited'', Oceanic Linguistics, 52:1, p. 36-68. s2p7f69ozgoqf23bxok3vmqk07vtnhq 0 32515 422777 234246 2026-09-07T16:03:24Z Poiuytrell 5851 /* */ 422777 wikitext text/x-wiki {{=bsy=}} {{-etim-}} :Del proto-bisaya-lotud *''suliw'', eissit del proto-sabah del sud-oèst *''suliR''. {{-pron-}} {{pron||bsy}} {{-nom-|bsy}} '''siliw''' # [[plancat#oc|Plancat]], [[sòl]] d'una pèça. {{-nòta-}} Mot transcrich dins una ortogafia lingüistica. La lenga ten pas d'escritura oficiala. {{-ref-}} *Jason William Lobel, 2013, ''Southwest Sabah Revisited'', Oceanic Linguistics, 52:1, p. 36-68. hjjb45vgona2fuxukvydbcwuyrzxu2f 0 32518 422772 234249 2026-09-07T15:59:29Z Poiuytrell 5851 /* */ 422772 wikitext text/x-wiki {{=bisaya de Limbang=}} {{-etim-}} :Del proto-bisaya-lotud *''suliw'', eissit del proto-sabah del sud-oèst *''suliR''. {{-pron-}} {{pron|siluj|bisaya de Limbang}} {{-nom-|bisaya de Limbang}} '''siliw''' # [[plancat#oc|Plancat]], [[sòl]] d'una pèça. {{-nòta-}} Mot transcrich dins una ortogafia linguistica. La lenga ten pas d'escritura oficiala. {{-ref-}} *Jason William Lobel, 2013, ''Southwest Sabah Revisited'', Oceanic Linguistics, 52:1, p. 36-68. 0zqj52yxlob2oln9p3y7p3ndt7se5uz 0 34011 422733 357414 2026-09-07T15:32:05Z Poiuytrell 5851 /* */ 422733 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Dau latin ''mantellum''. {{-pron-}} [manˈtɛw] {{-sil-}} ''' man | tèu''' (2) {{-nom-|oc}} '''mantèu''' {{m}}: {{prov}} #Vestit de dessús que cobrís dempuèi lei [[espatla]]s fins ais [[genolh]]s e qu'apara de la [[pluèia]] e dau [[freg]] . #Dins la [[pèça]] d'un [[ostau]], part superiora d'una [[chaminèia]], situada en dessús de la [[lar]]. {{-var-}} *[[mantèl]] ''[[lengadocian]]'' *[[mantèth]] ''[[gascon]]'' *[[màntol]] ''[[gascon]]'' {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Mantel}} * {{env1}}: {{trad|en|coat}}, {{trad|en|mantle}} * {{cav1}}: {{trad|ca|abric}}, {{trad|ca|mantell}} * {{esv1}}: {{trad|es|abrigo}} * {{frv1}}: {{trad|fr|manteau}} {{-}} * {{itv1}}: {{trad|it|cappotto}} * {{lutv1}}: {{trad|lut|kəpu}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|}} * {{scnv1}}: {{trad|scn|}} * {{trv1}}: {{trad|tr|ceket}} * {{ukv1}}: {{trad|uk|}} {{)}} 08sanhl6vmhw0drjxvkijhpec290r9c 422734 422733 2026-09-07T15:32:26Z Poiuytrell 5851 /* */ 422734 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Dau latin ''mantellum''. {{-pron-}} [manˈtɛw] {{-sil-}} ''' man | tèu''' (2) {{-nom-|oc}} '''mantèu''' {{m}}: {{prov}} #Vestit de dessús que cobrís dempuèi lei [[espatla]]s fins ais [[genolh]]s e qu'apara de la [[pluèia]] e dau [[freg]] . #Dins la [[pèça]] d'un [[ostau]], part superiora d'una [[chaminèia]], situada en dessús del [[lar]]. {{-var-}} *[[mantèl]] ''[[lengadocian]]'' *[[mantèth]] ''[[gascon]]'' *[[màntol]] ''[[gascon]]'' {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Mantel}} * {{env1}}: {{trad|en|coat}}, {{trad|en|mantle}} * {{cav1}}: {{trad|ca|abric}}, {{trad|ca|mantell}} * {{esv1}}: {{trad|es|abrigo}} * {{frv1}}: {{trad|fr|manteau}} {{-}} * {{itv1}}: {{trad|it|cappotto}} * {{lutv1}}: {{trad|lut|kəpu}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|}} * {{scnv1}}: {{trad|scn|}} * {{trv1}}: {{trad|tr|ceket}} * {{ukv1}}: {{trad|uk|}} {{)}} 1g7c24f9g65li3hsylhlcspyriowhin 0 34492 422726 415201 2026-09-07T15:28:33Z Poiuytrell 5851 /* */ 422726 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} [[File:COLLECTIE TROPENMUSEUM Hak TMnr A-3790.jpg|thumb|150px|Una '''aissada''']] {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} vulgar ''*asciata'' {{-pron-}} {{pron|ajˈsaðo|oc}} Bearn - Lengadocian : escotar « aissada » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-aissada.wav]] {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|aissada|aissadas|ajˈsaðo|ajˈsaðos}} '''aissada''' {{f}} {{leng}} {{prov}} #''Agr.'' [[aisina|Aisina]] per cavar la tèrra formada d'una pèça de fèrre rectangulara, plana o leugièrament corba, fixada sus un [[margue]] de fusta. {{-var-}} *[[aishada]] *[[eishada]] {{-sin-}} *[[magau]] (provençau) *[[marra]] (lengadocian) *[[hossèr]] (gascon) / [[hossèra]] (gascon) *[[pica]] (gascon) / [[picon]] (gascon) *[[rabassièr]] (lengadocian) / [[rabassier]] (provençau) *[[trencha]] (gascon), (lemosin) / [[trincha]] (gascon) {{-drv-}} *[[aissadon]] *[[aissadèl]] *[[aisseta]] {{-revi-}} {{Reviradas|| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Hacke}} * {{env1}}: {{trad|en|hoe}} * {{pcc}}: {{trad|pcc|guec}} * {{cav1}}: {{trad|ca|aixada}} * {{tuz}}: {{trad|tuz|kaagu}} * {{did}}: {{trad|did|hõllaac}} * {{esv1}}: {{trad|es|azada}}, {{trad|es|azadón}} * {{frv1}}: {{trad|fr|houe}} * {{itv1}}: {{trad|it|zappa}} * {{nix}}: {{trad|nix|emfuka}} * {{onev1}}: {{trad|one|atshóktʌ}} * {{otn}}: {{trad|otn|tꞌabi}} * {{pnz}}: {{trad|pnz|kpa̧}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|enxada}} * {{sae}}: {{trad|sae|kilumatayliawa}} * {{tus}}: {{trad|tus|uhtikaríʔneh}} * {{wae}}: ''Dialècte d'Issime'': {{trad|wae|hawu}}, ''dialècte de Gressoney'': {{trad|wae|houò}}, ''dialècte de Formazza'': {{trad|wae|howa}}, ''dialècte d'Alagna Valsesia'': {{trad|wae|howwa}}, ''dialècte de Rimella'': {{trad|wae|howu}} }}}} [[Categoria:Espleches agricòlas en occitan]] e0fcq7yrugz80gn0n4qycjuggwaxfka 422727 422726 2026-09-07T15:29:03Z Poiuytrell 5851 /* */ 422727 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} [[File:COLLECTIE TROPENMUSEUM Hak TMnr A-3790.jpg|thumb|150px|Una '''aissada''']] {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} vulgar ''*asciata'' {{-pron-}} {{pron|ajˈsaðo|oc}} Bearn - Lengadocian : escotar « aissada » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-aissada.wav]] {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|aissada|aissadas|ajˈsaðo|ajˈsaðos}} '''aissada''' {{f}} {{leng}} {{prov}} #''Agr.'' [[aisina|Aisina]] per cavar la tèrra formada d'una pèça de fèrre rectangulara, plana o leugièrament corba, fixada sus un [[margue]] de fusta. {{-var-}} *[[aishada]] ''(gascon)'' *[[eishada]] ''(gascon)'' {{-sin-}} *[[magau]] (provençau) *[[marra]] (lengadocian) *[[hossèr]] (gascon) / [[hossèra]] (gascon) *[[pica]] (gascon) / [[picon]] (gascon) *[[rabassièr]] (lengadocian) / [[rabassier]] (provençau) *[[trencha]] (gascon), (lemosin) / [[trincha]] (gascon) {{-drv-}} *[[aissadon]] *[[aissadèl]] *[[aisseta]] {{-revi-}} {{Reviradas|| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Hacke}} * {{env1}}: {{trad|en|hoe}} * {{pcc}}: {{trad|pcc|guec}} * {{cav1}}: {{trad|ca|aixada}} * {{tuz}}: {{trad|tuz|kaagu}} * {{did}}: {{trad|did|hõllaac}} * {{esv1}}: {{trad|es|azada}}, {{trad|es|azadón}} * {{frv1}}: {{trad|fr|houe}} * {{itv1}}: {{trad|it|zappa}} * {{nix}}: {{trad|nix|emfuka}} * {{onev1}}: {{trad|one|atshóktʌ}} * {{otn}}: {{trad|otn|tꞌabi}} * {{pnz}}: {{trad|pnz|kpa̧}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|enxada}} * {{sae}}: {{trad|sae|kilumatayliawa}} * {{tus}}: {{trad|tus|uhtikaríʔneh}} * {{wae}}: ''Dialècte d'Issime'': {{trad|wae|hawu}}, ''dialècte de Gressoney'': {{trad|wae|houò}}, ''dialècte de Formazza'': {{trad|wae|howa}}, ''dialècte d'Alagna Valsesia'': {{trad|wae|howwa}}, ''dialècte de Rimella'': {{trad|wae|howu}} }}}} [[Categoria:Espleches agricòlas en occitan]] qapx5w0eqcv9vm6fxi7vyja8ordmcyz 0 35095 422721 395232 2026-09-07T15:23:54Z Poiuytrell 5851 /* */ 422721 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :Del {{etil|xtg|oc}} *''cambica'' derivat de *''cambo-'', « ''[[corb]]'' » {{ref|1}}. {{-pron-}} {{pron|t͡sãᵐˈbid͡zo|oc}}, {{pron|sãᵐˈbizo|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=naut lemosin|chambija|chambijas|t͡sãᵐˈbid͡zo|t͡sãᵐˈbid͡zaː}} '''chambija''' {{f}} {{lem}} {{auv}} # [[empèut#oc|Empèut]], çò es [[pèrti]] d'[[araire]]. {{-ref-}} *{{ref|1}} Pierre-Yves Lambert, 1995, ''La langue gauloise'', 2nda edicion, edicions errance. [[Categoria:Lexic en occitan de l'agricultura]] 2aqgbtoqanhclywa851138ybnmgft7h 0 35099 422707 240060 2026-09-07T15:16:01Z Poiuytrell 5851 /* */ 422707 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} {{-pron-}} // {{-nom-|oc}} '''bacega''' {{f}} #''Agri.''Longa pèça de fusta fixada al davant d'una [[araire]], e que servís per atelar las bèstias de tira. {{-var-}} *[[bacegue]] *[[chambija]] *[[empèut]] *[[pèrti]] *[[timoncèla]] *[[timonal]] *[[tirador]] *[[tronca]] {{-revi-}} {{(}} * {{env1}}: {{trad|en|drawbar}} * {{cav1}}: {{trad|ca|timó}} * {{frv1}}: {{trad|fr|timon}} {{)}} 0x9edwqd6hgfteax2jp3sqrnrsyl32o 0 35100 422705 240059 2026-09-07T15:15:24Z Poiuytrell 5851 /* */ 422705 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} {{-pron-}} // {{-nom-|oc}} '''bacegue''' {{m}} #''Agri.''Longa pèça de fusta fixada al davant d'una [[araire]], e que servís per atelar las bèstias de tira. {{-var-}} *[[bacega]] *[[chambija]] *[[empèut]] *[[pèrti]] *[[timoncèla]] *[[timonal]] *[[tirador]] *[[tronca]] {{-revi-}} {{(}} * {{env1}}: {{trad|en|drawbar}} * {{cav1}}: {{trad|ca|timó}} * {{frv1}}: {{trad|fr|timon}} {{)}} d2xq83yhjdesbnieq8s49eild2emhxa 0 36602 423065 406496 2026-09-08T10:56:35Z Poiuytrell 5851 /* */ 423065 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} ''[[productus]]''. {{-pron-}} :lengadocian {{pron|pɾuˈðyt͡ʃ|oc}} :provençau {{pron|pʀuˈdyt͡ʃ|oc}} {{-nom-|oc}} '''produch''' {{leng}}, {{prov}}; {{m}} {{Declinason|n|produch|produches|pɾuˈðyt͡ʃ|pɾuˈðyt͡ʃes}} #Causa [[produire|producha]]. #''(economia)'' Resultat del [[procediment]] [[productiu]]. #''(quimia)'' Pendent una [[reaccion]] [[quimic]]a, compausat que [[resultar|resulta]] de l’interaccion dels reactius e que se [[revelar|revèla]] a la fin de la reaccion. #''(absoludament, comèrci)'' Cadun dels bens, articles, servicis, prestacions de service, logicials, aplicacions, etc. realizats en seria e prepausats, comercializats o distribuits jos son nom o una marca. #''(Comptabilitat, economia)'' Çò que fa ganhar un ben. #*'''''Produch''' brut : La renda d'un ben, còstes e cargas d’expleitacion deduchas.'' #*'''''Produch''' net : La renda d'un ben, amb totes los còstes e totas las cargas deduchas.'' #''(Aritmetica, matematicas)'' Resultat d’una [[multiplicacion]], o d'una operacion multiplicativa. {{-var-}} *[[produit]] (lengadocian, gascon) {{-sin-}} {{colomnas|nombre=2| Resultat de l’activitat umana. * [[benefici]] * [[fruch]] * [[produccion]] * [[profièch]] / [[profièit]] * [[rapòrt]] * [[renda]] * [[revengut]] / [[revienut]] Dins lo comèrci * [[article]] * [[ofèrta]] * [[referéncia]] }} {{-exp-}} {{colomnas|nombre=2| *[[produch cartesian]] * [[produch derivat]] * [[produch dirècte]] * [[produch escalar]] *[[produch matricial]] / [[produch matriciau]] * [[produch fresc]] * [[produch interior brut]] / [[PIB]] * [[produch laitièr]] / [[produit lachièr]] * [[produch liure]] * [[produch nacional brut]] / [[PNB]] *[[produch vectorial]] }} {{-par-}} {{colomnas|nombre=2| * [[produccion]] * [[productor]] * [[productible]] * [[productiu]] ** [[improductiu]] * [[produccion]] * [[productica]] * [[productivisme]] * [[productivista]] * [[productivitat]] * [[produire]] }} {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Produkt}} * {{env1}}: {{trad|en|product}} * {{cav1}}: {{trad|ca|producte}} * {{esv1}}: {{trad|es|producto}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|produit}} * {{itv1}}: {{trad|it|prodotto}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|produto}} * {{zuv1}}: {{trad|zu|isithelo}}, {{trad|zu|umkhiqizo}} }} {{-adj-|oc}} '''produch''' {{m}} {{Declinason|adj|produch|producha|produches|produchas|pɾuˈðyt͡ʃ|pɾuˈðyt͡ʃo̞|pɾuˈðyt͡ʃes|pɾuˈðyt͡ʃo̞s}} # Se ditz de las causas produchas. {{-flex-verb-|oc}} '''produch''' # ''Participi passat al masculin singular de'' [[produire]]. jto5p6jwm0ugxo4c3r0ggu58b4b2eoe 423066 423065 2026-09-08T10:58:17Z Poiuytrell 5851 /* */ 423066 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} ''[[productus]]''. {{-pron-}} :lengadocian {{pron|pɾuˈðyt͡ʃ|oc}} :provençau {{pron|pʀuˈdyt͡ʃ|oc}} {{-nom-|oc}} '''produch''' {{leng}}, {{prov}}; {{m}} {{Declinason|n|produch|produches|pɾuˈðyt͡ʃ|pɾuˈðyt͡ʃes}} #Causa [[produire|producha]]. #''(economia)'' Resultat del [[procediment]] [[productiu]]. #''(quimia)'' Pendent una [[reaccion]] [[quimic]]a, compausat que [[resultar|resulta]] de l’interaccion dels reactius e que se [[revelar|revèla]] a la fin de la reaccion. #''(absoludament, comèrci)'' Cadun dels bens, articles, servicis, prestacions de service, logicials, aplicacions, etc. realizats en seria e prepausats, comercializats o distribuits jos son nom o una marca. #''(Comptabilitat, economia)'' Çò que fa ganhar un ben. #*'''''Produch''' brut : La renda d'un ben, còstes e cargas d’expleitacion deduchas.'' #*'''''Produch''' net : La renda d'un ben, amb totes los còstes e totas las cargas deduchas.'' #''(Aritmetica, matematicas)'' Resultat d’una [[multiplicacion]], o d'una operacion multiplicativa. {{-var-}} *[[produit]] (lengadocian, gascon) {{-sin-}} {{colomnas|nombre=2| Resultat de l’activitat umana. * [[benefici]] * [[fruch]] * [[produccion]] * [[profièch]] / [[profièit]] * [[rapòrt]] * [[renda]] * [[rendement]] * [[revengut]] / [[arrevengut]] o [[revienut]] ''(gascon)'' Dins lo comèrci * [[article]] * [[ofèrta]] * [[referéncia]] }} {{-exp-}} {{colomnas|nombre=2| *[[produch cartesian]] * [[produch derivat]] * [[produch dirècte]] * [[produch escalar]] *[[produch matricial]] / [[produch matriciau]] * [[produch fresc]] * [[produch interior brut]] / [[PIB]] * [[produch laitièr]] / [[produit lachièr]] * [[produch liure]] * [[produch nacional brut]] / [[PNB]] *[[produch vectorial]] }} {{-par-}} {{colomnas|nombre=2| * [[produccion]] * [[productor]] * [[productible]] * [[productiu]] ** [[improductiu]] * [[produccion]] * [[productica]] * [[productivisme]] * [[productivista]] * [[productivitat]] * [[produire]] }} {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Produkt}} * {{env1}}: {{trad|en|product}} * {{cav1}}: {{trad|ca|producte}} * {{esv1}}: {{trad|es|producto}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|produit}} * {{itv1}}: {{trad|it|prodotto}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|produto}} * {{zuv1}}: {{trad|zu|isithelo}}, {{trad|zu|umkhiqizo}} }} {{-adj-|oc}} '''produch''' {{m}} {{Declinason|adj|produch|producha|produches|produchas|pɾuˈðyt͡ʃ|pɾuˈðyt͡ʃo̞|pɾuˈðyt͡ʃes|pɾuˈðyt͡ʃo̞s}} # Se ditz de las causas produchas. {{-flex-verb-|oc}} '''produch''' # ''Participi passat al masculin singular de'' [[produire]]. mxpaynalcaepu9xb3r83mvacs7l0bo3 0 36715 422783 316028 2026-09-07T16:08:00Z Poiuytrell 5851 /* */ 422783 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} {{-pron-}} [[w:AFI|AFI]]: Lengadocian : escotar « carràs » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-carràs.wav]] {{-nom-|oc}} '''carràs''' {{m}} (''pl'': '''[[carrasses]]''') {{leng}} [[File:Isarfloss.jpg|thumb|'''Carràs''' en [[w:Bavièra|Bavièra]].]] # Mena de [[carreton]]. # [[rebala|Rebala]]. # [[assemblatge|Assemblatge]] de pèças de [[fusta]] ligadas ensemble que forman una mena de [[postam]] [[flotant]]. {{-sin-}} *[[radèl]] (3) {{-var-}} *[[radèu]] (3) {{-drv-}} *[[carrassièr]] {{-revi-}} {{(}} * {{env1}}: {{trad|en|sled}}; {{trad|en|raft}} * {{cav1}}: {{trad|ca|rai}} * {{frv1}}: {{trad|fr|traineau}}; {{trad|fr|radeau}} * {{itv1}}: {{trad|it|}} {{)}} 5nfxwy31bi2xry0k5boarwrfi18wzy0 0 36732 422786 415368 2026-09-07T16:09:26Z Poiuytrell 5851 /* */ 422786 wikitext text/x-wiki [[File:Isarfloss.jpg|thumb|280px|Un '''radèl''' sus l'Isar en [[w:Bavièra|Bavièra]].]] {{=oc=}} {{-etim-}} :Del {{etil|la|oc|mot=rătārĭa|sens=mena de nau de fons plan}} {{-pron-}} :{{pron|raˈðɛl|oc}} :Lengadocian : escotar « radèl » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-radèl.wav]] {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|radèl|radèls|raˈðɛl|raˈðɛls}} '''radèl''' {{m}} {{leng}} # [[assemblatge|Assemblatge]] de pèças de [[fusta]] ligadas ensemble que forman una mena de [[postam]] [[flotant]]. {{-var-}} *[[radèu]] ''(gascon), (provençal)'' *[[radeu]] ''(lemosin), (vivaroalpenc)'' {{-sin-}} *[[carràs]] {{-rev-}} {{Reviradas|| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Floß}} * {{env1}}: {{trad|en|raft}} * {{arv1}}: {{trad|ar|طوف}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{bav1}}: {{trad|ba|һал}} * {{cav1}}: {{trad|ca|rai}} * {{esv1}}: {{trad|es|balsa}} * {{frv1}}: {{trad|fr|radeau}} * {{itv1}}: {{trad|it|zattera}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|jangada}} * {{ruv1}}: {{trad|ru|плот}} * {{ukv1}}: {{trad|uk|пліт}} }}}} [[Categoria:Lexic en occitan de la navigacion]] dvsh0ef7hsnffj8u2o8nrn2xuej34vs 0 36736 422790 415369 2026-09-07T16:11:06Z Poiuytrell 5851 /* */ 422790 wikitext text/x-wiki {{veire|radeu|radèu}} [[File:Isarfloss.jpg|thumb|280px|Un '''radèu''' sus l'Isar en [[w:Bavièra|Bavièra]].]] {{=oc=}} {{-etim-}} :Del {{etil|la|oc|mot=rătārĭa|sens=mena de nau de fons plan}} {{-pron-}} :{{pron|raˈðɛw|oc}} ''(gascon)'' : Bearn - Gascon : escotar « radèu » [[Fichièr:LL-Q35735-Davidgrosclaude-radèu.wav]] {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=gascon|radèu|radèus|raˈðɛw|raˈðɛws}} '''radèu''' {{m}} {{gasc}} {{prov}} # [[assemblatge|Assemblatge]] de pèças de [[fusta]] ligadas ensemble que fòrman una mena de [[postam]] [[flotant]]. {{-var-}} *[[radèl]] *[[radeu]] ''(lemosin), (vivaroalpenc)'' {{-sin-}} *[[carràs]] {{-rev-}} {{Reviradas|| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Floß}} * {{env1}}: {{trad|en|raft}} * {{arv1}}: {{trad|ar|طوف}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{bav1}}: {{trad|ba|һал}} * {{cav1}}: {{trad|ca|rai}} * {{esv1}}: {{trad|es|balsa}} * {{frv1}}: {{trad|fr|radeau}} * {{itv1}}: {{trad|it|zattera}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|jangada}} * {{ruv1}}: {{trad|ru|плот}} * {{ukv1}}: {{trad|uk|пліт}} }}}} [[Categoria:Lexic en occitan de la navigacion]] 9fgdb75tgvzqrmxx6a8pvmunf1oio32 0 37202 422697 357174 2026-09-07T15:12:01Z Poiuytrell 5851 /* */ 422697 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} ''[[cincta]]''. {{-pron-}} {{pron|ˈsent͡ʃo|oc}} Lengadocian : escotar « cencha » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-cencha.wav]] {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|cencha|cenchas|ˈsent͡ʃo|ˈsent͡ʃos}} '''cencha''' {{f}} {{leng}} {{prov}} # Pèça de [[cuèr]], de [[teissut]] o similara que servís per [[cénher]] lo mitan del [[còs]]. {{-var-}} *[[cinta#oc|cinta]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Gürtel}} {{m}} * {{env1}}: {{trad|en|belt}} * {{cav1}}: {{trad|ca|cinturó}} {{m}} * {{frv1}}: {{trad|fr|ceinture}} {{f}} {{-}} * {{ksk}}: {{trad|ksk|waché áyusta}} * {{omav1}}: {{trad|oma|ippiðáge}} * {{sjwv1}}: {{trad|sjw|mskwahθapiya}} * {{trv1}}: {{trad|tr|kemer}} {{)}} [[Categoria:Vestits en occitan]] dukezem3e5blryvtp1hx67ofc8ikrph 0 37203 422647 404064 2026-09-07T13:59:38Z Poiuytrell 5851 /* */ 422647 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} ''[[cincta]]''. {{-pron-}} {{pron|ˈsinto̞|oc}} Bearn : escotar « cinta » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-cinta.wav]] {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|cinta|cintas|ˈsinto̞|ˈsinto̞s}} '''cinta''' {{f}} {{leng}} {{gasc}} # Pèça de [[cuèr]], de [[teissut]] o similara que servís per [[cénher]] lo mitan del [[còs]]. # ''(Nosologia)'' [[erupcion|Eruption]] [[vesiculós|vesiculosa]] en cordelada que se desvolopa abitualament sul trajècte d’un ret [[nerviós]] del [[raquís]], qu'es degut a una [[reactivacion]] del [[virus]] [[varicèla]]-[[zòna]] de la familha de las ''Herpesviridae'', e que surgís sovent de desenats d’annadas après aver agantat la [[varicèla]]. {{-var-}} *[[cencha]] {{-sin-}} malautiá * [[cindre]] * [[fuòc de Sent Antòni]] * [[zonà]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Gürtel}} {{m}} * {{env1}}: {{trad|en|belt}} * {{cav1}}: {{trad|ca|cinturó}} {{m}} * {{frv1}}: {{trad|fr|ceinture}} {{f}} {{-}} * {{ksk}}: {{trad|ksk|waché áyusta}} * {{omav1}}: {{trad|oma|ippiðáge}} * {{sjwv1}}: {{trad|sjw|mskwahθapiya}} * {{trv1}}: {{trad|tr|kemer}} {{)}} [[Categoria:Vestits en occitan]] kclzrasc7vfttvo1qahxnej4gux3u5w 422648 422647 2026-09-07T14:00:11Z Poiuytrell 5851 /* */ 422648 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} ''[[cincta]]''. {{-pron-}} {{pron|ˈsinto̞|oc}} Bearn : escotar « cinta » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-cinta.wav]] {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|cinta|cintas|ˈsinto̞|ˈsinto̞s}} '''cinta''' {{f}} {{leng}} {{gasc}} # Pèça de [[cuèr]], de [[teissut]] o similara que servís per [[cénher]] lo mitan del [[còs]]. # ''(Nosologia)'' [[erupcion|Erupcion]] [[vesiculós|vesiculosa]] en [[cordelada]] que se desvolopa abitualament sul trajècte d’un ret [[nerviós]] del [[raquís]], qu'es deguda a una [[reactivacion]] del [[virus]] [[varicèla]]-[[zòna]] de la familha de las ''Herpesviridae'', e que surgís sovent de desenats d’annadas après aver agantat la [[varicèla]]. {{-var-}} *[[cencha]] {{-sin-}} malautiá * [[cindre]] * [[fuòc de Sent Antòni]] * [[zonà]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Gürtel}} {{m}} * {{env1}}: {{trad|en|belt}} * {{cav1}}: {{trad|ca|cinturó}} {{m}} * {{frv1}}: {{trad|fr|ceinture}} {{f}} {{-}} * {{ksk}}: {{trad|ksk|waché áyusta}} * {{omav1}}: {{trad|oma|ippiðáge}} * {{sjwv1}}: {{trad|sjw|mskwahθapiya}} * {{trv1}}: {{trad|tr|kemer}} {{)}} [[Categoria:Vestits en occitan]] 6z83d2zby9bb4d4yc9xi7jibuzqevys 0 39402 422934 258903 2026-09-07T23:00:43Z Poiuytrell 5851 /* */ 422934 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} {{esbòs-etim|oc}} {{-pron-}} {{pron|reˈtryn|oc}} {{-sil-}} '''re | trum''' (2) {{-nom-|oc}} {{lem}} '''retrum''' {{m}} # Çò qu'es de mai, çò que rèsta e qu'es pas utile. {{-var-}} *[[rafatalha]] *[[rafatum]] ''(lengadocian), (vivaroaupenc)'' *[[trium]] ''(auvernhat)'' {{-revi-}} {{(}} * {{frv1}}: {{trad|fr|rebut}} {{m}} {{)}} ndywlaqlfaawixb5tzoc8iupjbll91u 0 39404 422935 267419 2026-09-07T23:01:18Z Poiuytrell 5851 /* */ 422935 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} {{esbòs-etim|oc}} {{-pron-}} {{pron||oc}} {{-sil-}} '''tri | um''' (2) {{-nom-|oc}} {{auv}} '''trium''' #[[rèstas|Rèstas]] de pauca valor. # [[descai|Descai]]. {{-var-}} * [[rafatalha]] * [[rafatum]] ''(lengadocian)'', ''(vivaroaupenc)'' * [[retrum]] ''(lemosin)'' {{-revi-}} {{(}} * {{cav1}}: {{trad|ca|deixalles}}, {{trad|ca|rebuig}} * {{esv1}}: {{trad|es|desechos}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|déchets}}, {{trad|fr|rebut}} {{)}} [[ca:trium]] [[en:trium]] [[fi:trium]] [[fr:trium]] [[ru:trium]] fv7qdtowen9bam0vmhn3d66sey3eswg 0 39807 422931 260473 2026-09-07T22:59:06Z Poiuytrell 5851 /* */ 422931 wikitext text/x-wiki [[Imatge:Antilocapra americana.jpg|thumb|200px|'''tʼâpēl''']] {{=tow=}} {{-etim-}} :Del {{etil|proto-kiowa-tanoan|tow}} ''*tʼV₂''. {{-pron-}} {{pron||tow}} {{-nom-|tow}} '''tʼâpē''' # [[antilòp d'America#oc|Antilòp d'America]] ''(Antilocapra americana)''. {{-nòta-}} Las lengas pueblos de la familha kiowa-tanoana son generalament pas escrichas. La transcripcion est aquela utilizada per los especialistas de las lengas amerindianas. {{-ref-}} *Jane H. Hill, 2008, ''Northern Uto-Aztecan and Kiowa-Tanoan: Evidence of Contact between the Proto-Languages'', International Journal of American Linguistics, Vol. 74, No. 2, p. 155-188. [[Categoria:Mamifèrs en jemez]] 7zlvmaq8rpz2qxl3vj7ji8bgy6iv4cg 0 39809 422933 260475 2026-09-07T22:59:37Z Poiuytrell 5851 /* */ 422933 wikitext text/x-wiki [[Imatge:Pronghorn antelope.jpg|thumb|250px|'''tʼó''']] {{=twf=}} {{-etim-}} :Del {{etil|proto-kiowa-tanoan|twf}} ''*tʼV₂''. {{-pron-}} {{pron||twf}} {{-nom-|twf}} '''tʼó''' # [[antilòp d'America#oc|Antilòp d'America]] ''(Antilocapra americana)''. {{-nòta-}} Forma del dialècte de Taos. Las lengas pueblos de la familha kiowa-tanoana son generalament pas escrichas. La transcripcion est aquela utilizada per los especialistas de las lengas amerindianas. {{-ref-}} *Jane H. Hill, 2008, ''Northern Uto-Aztecan and Kiowa-Tanoan: Evidence of Contact between the Proto-Languages'', International Journal of American Linguistics, Vol. 74, No. 2, p. 155-188. [[Categoria:Mamifèrs en tiwa del nòrd]] bgh7le3fpwan7phgmp63b8sb6cu8j12 0 39810 422932 260476 2026-09-07T22:59:23Z Poiuytrell 5851 /* */ 422932 wikitext text/x-wiki [[Imatge:Pronghorn antelope.jpg|thumb|250px|'''tʼa''']] {{=tix=}} {{-etim-}} :Del {{etil|proto-kiowa-tanoan|tix}} ''*tʼV₂''. {{-pron-}} {{pron||tix}} {{-nom-|tix}} '''tʼa''' # [[antilòp d'America#oc|Antilòp d'America]] ''(Antilocapra americana)''. {{-nòta-}} Forma del dialècte d'Isleta. Las lengas pueblos de la familha kiowa-tanoana son generalament pas escrichas. La transcripcion est aquela utilizada per los especialistas de las lengas amerindianas. {{-ref-}} *Jane H. Hill, 2008, ''Northern Uto-Aztecan and Kiowa-Tanoan: Evidence of Contact between the Proto-Languages'', International Journal of American Linguistics, Vol. 74, No. 2, p. 155-188. [[Categoria:Mamifèrs en tiwa del sud]] km89vnina8mwlh93lj6xo3kmczoizvz 0 39918 422809 403200 2026-09-07T16:25:16Z Poiuytrell 5851 /* */ 422809 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} vulgar ''palatalem''. {{-pron-}} {{pron|palaˈða|oc}} Bearn : escotar « paladar » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-paladar.wav]] {{-nom-|oc}} {{Declinason|nom|paladar|paladars|palaˈða|palaˈðas}} '''paladar''' {{m}} {{gasc}} {{leng}} {{prov}} # [[paret#oc|Paret]] de la [[part#oc|part]] superiora de la [[boca#oc|boca]]. {{-sin-}} *[[cèl de la boca]] ''(lengadocian)'' *[[cèu de la boca]] ''(gascon)'' ''(provençau)'' *[[cial de la gòrja]] ''(auvernhat)'' *[[ciau de la gòrja]] ''(auvernhat)'' *[[palet]] ''(lemosin)'' *[[vòuta de la bocha]] ''(lemosin)'' {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Gaumen}} {{m}} * {{env1}}: {{trad|en|palate}} * {{arpv1}}: {{trad|arp|wonou'o}} * {{bav1}}: {{trad|ba|аңҡау}} * {{euv1}}: {{trad|eu|ahosabai}} * {{bgb}}: {{trad|bgb|ngarar}} * {{cav1}}: {{trad|ca|paladar}} {{m}} * {{esv1}}: {{trad|es|paladar}} {{m}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|palais}} {{m}} * {{grico}}: {{trad|grico|anarìsko}} * {{iuv1}}: {{trad|iu|ᕿᓚᒃ}} {{trad|iu|qilak}} * {{itv1}}: {{trad|it|palato}} {{m}} * {{lbev1}}: {{trad|lbe|xxини}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|paladar}} {{m}} * {{se}}: {{trad|se|guopmi}} * {{scv1}}: {{trad|sc|paladu}} {{m}} {{)}} [[Categoria:Lexic en occitan de l'anatomia]] {{=ca=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|ca}} vulgar ''palatalem''. {{-pron-}} {{pron|pələˈða|ca}} ''(oriental)'', {{pron|palaˈða|ca}} ''(nòrd-occidental)'', {{pron|palaˈðaɾ|ca}} ''(valencian)'', {{pron|palaˈaɾ|ca}} ''(valencian alicantin)'' {{-nom-|ca}} {{Declinason|nom|paladar|paladars|pələˈða|pələˈðas}} '''paladar''' {{m}} # [[paladar#oc|Paladar]]. [[Categoria:Lexic en catalan de l'anatomia]] {{=es=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|es}} vulgar ''palatalem''. {{-pron-}} {{pron|palaˈðaɾ|es}} escotar « paladar » [[Fichièr:LL-Q1321 (spa)-Marreromarco-paladar.wav]] {{-nom-|es}} {{Declinason|nom|paladar|paladares|palaˈðaɾ|palaˈðaɾes}} '''paladar''' {{m}} # [[paladar#oc|Paladar]]. [[Categoria:Lexic en espanhòl de l'anatomia]] {{=pt=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|pt}} vulgar ''palatalem''. {{-pron-}} {{pron|pɐlɐˈdaɾ|pt}} escotar « paladar » [[Fichièr:LL-Q5146 (por)-MedK1-paladar.wav]] {{-nom-|pt}} {{Declinason|nom|paladar|paladares|pɐlɐˈdaɾ|?}} '''paladar''' {{m}} # [[paladar#oc|Paladar]]. # [[gost#oc|Gost]]. [[Categoria:Lexic en portugués de l'anatomia]] g0xz0yvyuqme30tv1xxgtl5wylwtvjs 422810 422809 2026-09-07T16:26:39Z Poiuytrell 5851 /* */ 422810 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} vulgar ''palatalem''. {{-pron-}} {{pron|palaˈða|oc}} Bearn : escotar « paladar » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-paladar.wav]] {{-nom-|oc}} {{Declinason|nom|paladar|paladars|palaˈða|palaˈðas}} '''paladar''' {{m}} {{gasc}} {{leng}} {{prov}} # [[paret#oc|Paret]] de la [[part#oc|part]] superiora de la [[boca#oc|boca]]. {{-sin-}} *[[cèl de la boca]] ''(lengadocian)'' *[[cèu de la boca]] ''(gascon)'' ''(provençau)'' *[[cial de la gòrja]] ''(auvernhat)'' *[[ciau de la gòrja]] ''(auvernhat)'' *[[palet]] ''(lemosin)'' * [[subercèu]] ''(gascon)'' *[[vòuta de la bocha]] ''(lemosin)'' {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Gaumen}} {{m}} * {{env1}}: {{trad|en|palate}} * {{arpv1}}: {{trad|arp|wonou'o}} * {{bav1}}: {{trad|ba|аңҡау}} * {{euv1}}: {{trad|eu|ahosabai}} * {{bgb}}: {{trad|bgb|ngarar}} * {{cav1}}: {{trad|ca|paladar}} {{m}} * {{esv1}}: {{trad|es|paladar}} {{m}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|palais}} {{m}} * {{grico}}: {{trad|grico|anarìsko}} * {{iuv1}}: {{trad|iu|ᕿᓚᒃ}} {{trad|iu|qilak}} * {{itv1}}: {{trad|it|palato}} {{m}} * {{lbev1}}: {{trad|lbe|xxини}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|paladar}} {{m}} * {{se}}: {{trad|se|guopmi}} * {{scv1}}: {{trad|sc|paladu}} {{m}} {{)}} [[Categoria:Lexic en occitan de l'anatomia]] {{=ca=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|ca}} vulgar ''palatalem''. {{-pron-}} {{pron|pələˈða|ca}} ''(oriental)'', {{pron|palaˈða|ca}} ''(nòrd-occidental)'', {{pron|palaˈðaɾ|ca}} ''(valencian)'', {{pron|palaˈaɾ|ca}} ''(valencian alicantin)'' {{-nom-|ca}} {{Declinason|nom|paladar|paladars|pələˈða|pələˈðas}} '''paladar''' {{m}} # [[paladar#oc|Paladar]]. [[Categoria:Lexic en catalan de l'anatomia]] {{=es=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|es}} vulgar ''palatalem''. {{-pron-}} {{pron|palaˈðaɾ|es}} escotar « paladar » [[Fichièr:LL-Q1321 (spa)-Marreromarco-paladar.wav]] {{-nom-|es}} {{Declinason|nom|paladar|paladares|palaˈðaɾ|palaˈðaɾes}} '''paladar''' {{m}} # [[paladar#oc|Paladar]]. [[Categoria:Lexic en espanhòl de l'anatomia]] {{=pt=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|pt}} vulgar ''palatalem''. {{-pron-}} {{pron|pɐlɐˈdaɾ|pt}} escotar « paladar » [[Fichièr:LL-Q5146 (por)-MedK1-paladar.wav]] {{-nom-|pt}} {{Declinason|nom|paladar|paladares|pɐlɐˈdaɾ|?}} '''paladar''' {{m}} # [[paladar#oc|Paladar]]. # [[gost#oc|Gost]]. [[Categoria:Lexic en portugués de l'anatomia]] oittouvckexkzqpwurt2rftjvgqlemi 422813 422810 2026-09-07T16:29:36Z Poiuytrell 5851 /* */ 422813 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} vulgar ''palatalem''. {{-pron-}} {{pron|palaˈða|oc}} Bearn : escotar « paladar » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-paladar.wav]] {{-nom-|oc}} {{Declinason|nom|paladar|paladars|palaˈða|palaˈðas}} '''paladar''' {{m}} {{gasc}} {{leng}} {{prov}} # [[paret#oc|Paret]] de la [[part#oc|part]] superiora de la [[boca#oc|boca]]. en fòrma de vòlta, que separa la boca de las [[fòssas nasalas]]. {{-sin-}} *[[cèl de la boca]] ''(lengadocian)'' *[[cèu de la boca]] ''(gascon)'' ''(provençau)'' *[[cial de la gòrja]] ''(auvernhat)'' *[[ciau de la gòrja]] ''(auvernhat)'' *[[palet]] ''(lemosin)'' * [[subercèu]] ''(gascon)'' *[[vòuta de la bocha]] ''(lemosin)'' {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Gaumen}} {{m}} * {{env1}}: {{trad|en|palate}} * {{arpv1}}: {{trad|arp|wonou'o}} * {{bav1}}: {{trad|ba|аңҡау}} * {{euv1}}: {{trad|eu|ahosabai}} * {{bgb}}: {{trad|bgb|ngarar}} * {{cav1}}: {{trad|ca|paladar}} {{m}} * {{esv1}}: {{trad|es|paladar}} {{m}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|palais}} {{m}} * {{grico}}: {{trad|grico|anarìsko}} * {{iuv1}}: {{trad|iu|ᕿᓚᒃ}} {{trad|iu|qilak}} * {{itv1}}: {{trad|it|palato}} {{m}} * {{lbev1}}: {{trad|lbe|xxини}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|paladar}} {{m}} * {{se}}: {{trad|se|guopmi}} * {{scv1}}: {{trad|sc|paladu}} {{m}} {{)}} [[Categoria:Lexic en occitan de l'anatomia]] {{=ca=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|ca}} vulgar ''palatalem''. {{-pron-}} {{pron|pələˈða|ca}} ''(oriental)'', {{pron|palaˈða|ca}} ''(nòrd-occidental)'', {{pron|palaˈðaɾ|ca}} ''(valencian)'', {{pron|palaˈaɾ|ca}} ''(valencian alicantin)'' {{-nom-|ca}} {{Declinason|nom|paladar|paladars|pələˈða|pələˈðas}} '''paladar''' {{m}} # [[paladar#oc|Paladar]]. [[Categoria:Lexic en catalan de l'anatomia]] {{=es=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|es}} vulgar ''palatalem''. {{-pron-}} {{pron|palaˈðaɾ|es}} escotar « paladar » [[Fichièr:LL-Q1321 (spa)-Marreromarco-paladar.wav]] {{-nom-|es}} {{Declinason|nom|paladar|paladares|palaˈðaɾ|palaˈðaɾes}} '''paladar''' {{m}} # [[paladar#oc|Paladar]]. [[Categoria:Lexic en espanhòl de l'anatomia]] {{=pt=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|pt}} vulgar ''palatalem''. {{-pron-}} {{pron|pɐlɐˈdaɾ|pt}} escotar « paladar » [[Fichièr:LL-Q5146 (por)-MedK1-paladar.wav]] {{-nom-|pt}} {{Declinason|nom|paladar|paladares|pɐlɐˈdaɾ|?}} '''paladar''' {{m}} # [[paladar#oc|Paladar]]. # [[gost#oc|Gost]]. [[Categoria:Lexic en portugués de l'anatomia]] cytqesf19x9bupm3eecmvf32zigprp5 0 42665 422545 372160 2026-09-07T12:35:19Z Poiuytrell 5851 /* */ 422545 wikitext text/x-wiki {{veire|metre|mètre}} {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|grc|oc}} μέτρον ‎(métron) « mesura ». {{-pron-}} {{pron|ˈmɛtɾe|oc}} Bearn : escotar « mètre » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-mètre.wav]] {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|mètre|mètres|ˈmɛtɾe|ˈmɛtɾes}} '''mètre''' {{m}} # ''(merrologia)'' Unitat de longor del [[w:Sistèma Internacionau d'Unitats|Sistèma Internacional]], equivalenta a 100 [[centimètre]]s. # ''(poesia)'' Nombre, natura e disposicion dels [[pè]]s que se compausa cada tipe de [[vèrs]]es. # ''(poesia)'' Nombre e disposicion de las síllabas que compausam un vèrs. {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Meter}} {{m}} * {{env1}}: {{trad|en|meter}} * {{cav1}}: {{trad|ca|metre}} {{m}} * {{frv1}}: {{trad|fr|mètre}} {{m}} {{-}} * {{itv1}}: {{trad|it|metro}} {{m}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|metro}} {{m}} * {{slr}}: {{trad|slr|guntʂi}} {{)}} [[Categoria:Unitats de mesura en occitan]] m2ooblw1mmxa3nqx8p7ly6e6xpoyw8n 422546 422545 2026-09-07T12:35:32Z Poiuytrell 5851 /* */ 422546 wikitext text/x-wiki {{veire|metre|mètre}} {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|grc|oc}} μέτρον ‎(métron) « mesura ». {{-pron-}} {{pron|ˈmɛtɾe|oc}} Bearn : escotar « mètre » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-mètre.wav]] {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|mètre|mètres|ˈmɛtɾe|ˈmɛtɾes}} '''mètre''' {{m}} # ''(merrologia)'' Unitat de longor del [[w:Sistèma Internacionau d'Unitats|Sistèma Internacional]], equivalenta a 100 [[centimètre]]s. # ''(poesia)'' Nombre, natura e disposicion dels [[pè]]s que se compausa cada tipe de [[vèrs]]es. # ''(poesia)'' Nombre e disposicion de las síllabas que compausan un vèrs. {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Meter}} {{m}} * {{env1}}: {{trad|en|meter}} * {{cav1}}: {{trad|ca|metre}} {{m}} * {{frv1}}: {{trad|fr|mètre}} {{m}} {{-}} * {{itv1}}: {{trad|it|metro}} {{m}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|metro}} {{m}} * {{slr}}: {{trad|slr|guntʂi}} {{)}} [[Categoria:Unitats de mesura en occitan]] 95ahcwxxjirfrnavqvtjasky3tbdgqw 0 43003 422715 308555 2026-09-07T15:19:45Z Poiuytrell 5851 /* */ 422715 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} ''(Nom comun 1)'' Del {{etil|xtg|oc}} *''tsukka''. {{-pron-}} {{pron|ˈsyt͡so|oc}} {{-sil-}} '''su | cha''' (2) {{-nom-|oc|num=1}} {{Declinason|n|dialècte=naut lemosin|sucha|suchas|ˈsytso|ˈsyt͡saː}} '''sucha''' {{f}} {{lem}} # Partida dau [[tronc]] d'un aubre. # Part d'aubre emplejada per noirir lo fòc. #: ''La '''sucha''' de Nadau.'' {{-var-}} *[[soca]] *[[socha]] ''(auvernhat)'' {{-revi-}} {{(}} * {{cav1}}: {{trad|ca|soca}} {{f}} * {{esv1}}: {{trad|es|soca}} {{f}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|souche}} {{f}} {{)}} {{-nom-|oc|num=2}} {{Declinason|n|dialècte=naut lemosin|sucha|suchas|ˈsytso|ˈsyt͡saː}} '''sucha''' {{m}} {{lem}} # [[chauçaduraoc|Chauçadura]] de [[bois]] d'una sola pèça. {{-sin-}} *[[sòc]] ''(lemosin)'' {{-var-}} *[[esclòp]] {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Holzschuh}} {{m}} * {{env1}}: {{trad|en|clog}} * {{brv1}}: {{trad|br|botez-koad}} * {{cav1}}: {{trad|ca|esclop}} {{m}} * {{csv1}}: {{trad|cs|dřevák}} * {{esv1}}: {{trad|es|zueco}} {{m}} * {{eov1}}: {{trad|eo|lignoŝuo}} * {{frv1}}: {{trad|fr|sabot}} {{m}} {{-}} * {{isv1}}: {{trad|is|tréskór}} * {{itv1}}: {{trad|it|zoccolo}} {{m}} * {{nlv1}}: {{trad|nl|klomp}} * {{huv1}}: {{trad|hu|klumpa}}, {{trad|hu|facipő}} * {{plv1}}: {{trad|pl|drewniak}} * {{scnv1}}: {{trad|scn|zòcculu}} {{m}} * {{svv1}}: {{trad|sv|träsko}} {{)}} dcz9dt997w7xr1yitgk0vfl6ijt7j3t 0 43323 422646 362721 2026-09-07T13:55:09Z Poiuytrell 5851 /* */ 422646 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} ''[[vena#la|vēna]]''. {{-pron-}} {{pron|ˈbeto|oc}} Bearn : escotar « veta » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-veta.wav]] {{-sil-}} '''ve | ta''' (2) {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|veta|vetas|ˈbeto|ˈbetos}} '''veta''' {{f}} {{gasc}} # [[riban|riban]], [[cinta]], [[cabelièira]], [[cordilh]], [[correjon]] # ''(Geologia)'' [[depaus|Depaus]] long e prim d'un material geologic, [[vena]] de ròca. # ''(botanica)'' [[nervadura|Nervadura]] de fusta. # {{leng}} [[vam|Vam]] ; bona [[umor]]. # {{gasc}} ''(anatomia)'' [[vaissèl#oc|Vaissèl]] sanguin que tòrna menar lo sang al còr. {{-var-}} vaissel sanguin *[[vena#oc|vena]] *[[veia]] ''(gascon)'' *[[venha]] ''(gascon)'' *[[vea]] ''(gascon)'' {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Vene}} {{f}} {{trad|de|Ader}} {{f}} * {{env1}}: {{trad|en|vein}} * {{arv1}}: {{trad|ar|وريد}} ''(warīd)'' * {{cav1}}: {{trad|ca|vena}} {{f}} * {{cu}}: {{trad|cu|жила}} {{f}} * {{esv1}}: {{trad|es|vena}} {{f}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|veine}} {{f}} * {{mkv1}}: {{trad|mk|жила}} {{f}} * {{ruv1}}: {{trad|ru|жила}} {{f}} * {{orv}}: {{trad|orv|жила}} {{f}} * {{ukv1}}: {{trad|uk|жила}} {{f}} {{)}} [[Categoria:Lexic en occitan de l'anatomia]] najb05cpnv38biirh68bivaot6bv0iy 0 45845 422691 278121 2026-09-07T15:09:04Z Poiuytrell 5851 /* */ 422691 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} {{esbòs-etim|oc}} {{-pron-}} {{pron|ˈrajse|oc}} {{-sil-}} '''rais | se''' (2) {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=naut lemosin|raisse|raisses|ˈrajse|ˈrajsej}} '''raisse''' {{m}} {{lem}} # [[pèça#oc|Pèça]] de terra. # [[ventada#oc|Ventada]] fòrta. {{-revi-}} {{(}} * {{cav1}}: {{trad|ca|xàfec}} {{m}}, {{trad|ca|ruixat}} {{m}} {{-}} {{)}} [[Categoria:Lexic en occitan de la meteorologia]] [[Categoria:Lexic en occitan de l'agricultura]] sgw7ixwmc9ehmki5o1td0h89xog9y96 422692 422691 2026-09-07T15:09:21Z Poiuytrell 5851 /* */ 422692 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} {{esbòs-etim|oc}} {{-pron-}} {{pron|ˈrajse|oc}} {{-sil-}} '''rais | se''' (2) {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=naut lemosin|raisse|raisses|ˈrajse|ˈrajsej}} '''raisse''' {{m}} {{lem}} # [[pèça#oc|Pèça]] de tèrra. # [[ventada#oc|Ventada]] fòrta. {{-revi-}} {{(}} * {{cav1}}: {{trad|ca|xàfec}} {{m}}, {{trad|ca|ruixat}} {{m}} {{-}} {{)}} [[Categoria:Lexic en occitan de la meteorologia]] [[Categoria:Lexic en occitan de l'agricultura]] jd1esvv8gflghgl6mprdmwu0zwq72t6 0 45981 422989 414752 2026-09-08T09:22:57Z Poiuytrell 5851 /* */ 422989 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : ''(Adjectif)'' Benlèu: del {{etil|la|oc|mot=byssus|sens=batista, tela de lin}} per un adjectiu ''bysseus'' (« de la color del lin »). : ''(Adv., nom)'' Del {{etil|la|oc|mot=bis}}.. {{-pron-|oc}} {{pron|bi(s)|oc}} {{-adj-|oc}} {{Declinason|adj|bis|bisa|bises|bisas|bi(s)|'bizo̞|'bizes|'bizo̞s}} '''bis''' # Qu'es [[maurèl]] de color. # ''(Per extension)'' Pel [[pan]], que conten un pauc de [[bren]]. {{-adv-|oc}} '''bis''' {{inv}} # Un [[segond]] [[còp]], [[repetir|repetissètz]], [[tornatz]] far. #* ''Cridar '''bis'''.'' # [[segondari|Segondari]], [[adicional]]. #* ''Numèro 4 '''bis'''.'' {{-nom-|oc}} '''bis''' {{m}} {{inv}} # ''(musica)'' Crida dels [[espectator]]s a [[jogar]] o [[cantar]] un segond còp. {{=de=}} {{-etim-}} Del mejan naut-alemand ''biz'' {{-pron-}} {{pron||de}} {{-prep-|oc}} '''bis''' # Fins a {{=cim=}} {{-etim-}} De l'alemand mejan. {{-pron-}} {{pron||cim}} {{-nom-|cim}} '''bis''' {{f}} # [[prada#oc|Prada]]. {{-nòta-}} Mot dins lo dialècte de Lusèrna. {{-ref-}} *''[https://web.archive.org/web/20190825103439/https://www.isolelinguistiche.it/it/le-nostre-parole-949.html?file=files/Sprachinseln/Publikationen/Unsere%20Woerter/Le%20Nostre%20Parole%2007%20%5BLuserna%5D.pdf Le nostre parole - Ünsarne börtar - Unsere Wörter]'' {{=fr=}} {{-etim-}} : ''(Adjectif)'' Benlèu: del {{etil|la|oc|mot=byssus|sens=batista, tela de lin}} mejans un adjectiu ''bysseus'' (« de la color del lin »). : ''(Adv., nom)'' Del {{etil|la|oc|mot=bis}}.. {{-pron-}}França (Lion) : escotar « bis » [[Fichièr:LL-Q150 (fra)-WikiLucas00-bis (avec son s).wav]] França (Lion) : escotar « bis » [[Fichièr:LL-Q150 (fra)-WikiLucas00-bis (sans son s).wav]] França (Sant Llorenç de Cerdans) : escotar « bis » [[Fichièr:LL-Q150 (fra)-Helenou66-bis.wav]] França (Vòges) : escotar « bis » [[Fichièr:LL-Q150 (fra)-Poslovitch-bis.wav]] {{-pron-|fr}} {{pron|bi(s)|oc}} {{-adj-|fr}} {{Declinason|adj|bis|bise|bis|bises}} '''bis''' # [[bis#oc|bis]]. {{-adv-|fr}} '''bis''' {{inv}} # # [[bis#oc|bis]]. {{-nom-|fr}} '''bis''' {{m}} {{inv}} # [[bis#oc|bis]]. [[Categoria:Lexic en cimbre de l'elevatge]] qda01hi88ong13i77lj8pjjl4ycucu5 0 46043 422645 421118 2026-09-07T13:54:18Z Ricou31 591 422645 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} ''convenire''. {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|kumβeˈni|oc}} :gascon {{pron|kũⁿveˈni|oc}} :Bearn - Lengadocian : escotar « convenir » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-convenir.wav]] {{-verb-|oc}} '''convenir''' # Trobar un [[acòrdi]] entre doas o maitas parts. #*''Me cal anar trobar Monsen lo Rector per '''convenir''' del jorn. ''Contes dels Balssàs'', Joan Bodon, 1953. # Èsser ben per qualqu'un, amb quicòm, anar coma cal. #*''Aviam interès a far pas res o a nos '''convenir''' amb aquela entrepresa en vista d'un talhièr de iogorts e d'un autre de lach uperisat. ''Memòris'', Ferran Delèris, 1999. # Admetre qu'una autra part a [[rason]]. #*''Los dos prumiers que s'eran permetuts de las reflexions desplaçadas s'eran vuts joslevats de lor chadiera per la cravata e avián degut '''convenir''' que finalament la polícia se despatolhava pas si mau que quò. ''Vautres que m'avètz tuada'', Joan Ganhaire, 2013 {{-apr-}} *[[convencion#oc|convencion]] *[[convenable#oc|convenable]] *[[convenablament]] *[[convenent]] {{-var-}} *[[conviéner]] ''(gascon)'' *[[convénguer]] ''(gascon)'' {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|absprechen}} (1), {{trad|de|vereinbaren}} (1), {{trad|de|passen}} (2) * {{env1}}: to {{trad|en|agree}} (1), to {{trad|en|fit}} (2) * {{cav1}}: {{trad|ca| convenir}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|convenir}} * {{frv1}}: {{trad|fr|convenir}} * {{itv1}}: {{trad|it|convenire}} {{)}} {{-conju-}} {{Conjugason/oc/leng/-ir-non-incoatiu|conven}} {{=ca=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|ca}} ''convenire''. {{-pron-}} {{pron|kumbəˈni|ca}} Espanha (Barcelona) : escotar « convenir » [[Fichièr:LL-Q7026 (cat)-Marvives-convenir.wav]] {{-verb-|ca}} '''convenir''' # [[convenir#oc|Convenir]]. {{=es=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|es}} ''convenire''. {{-pron-}} {{pron|kombeˈniɾ|es}} escotar « convenir » [[Fichièr:LL-Q1321 (spa)-Marreromarco-convenir.wav]] {{-verb-|es}} '''convenir''' # [[convenir#oc|Convenir]]. e4yj0l202m7f2myoinpgbcbtcn6u5fg 422649 422645 2026-09-07T14:07:50Z Ricou31 591 422649 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} ''convenire''. {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|kumβeˈni|oc}} :gascon {{pron|kũⁿveˈni|oc}} :Bearn - Lengadocian : escotar « convenir » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-convenir.wav]] {{-verb-|oc}} '''convenir''' # Trobar un [[acòrdi]] entre doas o maitas parts. #*''Me cal anar trobar Monsen lo Rector per '''convenir''' del jorn. ''Contes dels Balssàs'', Joan Bodon, 1953. # Èsser ben per qualqu'un, amb quicòm, anar coma cal. #*''Aviam interès a far pas res o a nos '''convenir''' amb aquela entrepresa en vista d'un talhièr de iogorts e d'un autre de lach uperisat. ''Memòris'', Ferran Delèris, 1999. # Admetre qu'una autra part a [[rason]]. #*''Los dos prumiers que s'eran permetuts de las reflexions desplaçadas s'eran vuts joslevats de lor chadiera per la cravata e avián degut '''convenir''' que finalament la polícia se despatolhava pas si mau que quò. ''Vautres que m'avètz tuada'', Joan Ganhaire, 2013 {{-apr-}} *[[convencion#oc|convencion]] *[[convenable#oc|convenable]] *[[convenablament]] *[[convenent]] {{-var-}} *[[conviéner]] ''(gascon)'' *[[convénguer]] ''(gascon)'' {{-revi-}} {{Reviradas|trobar un acòrdi| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|absprechen}}, {{trad|de|vereinbaren}} * {{env1}}: {{trad|en|agree}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|convenir}} * {{esv1}}: {{trad|es|convenir}} * {{frv1}}: {{trad|fr|convenir}} * {{itv1}}: {{trad|it|convenire}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|acordar}} }}}} {{Reviradas|anar coma cal| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|passen}} * {{env1}}: {{trad|en|fit}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|convenir}} * {{esv1}}: {{trad|es|convenir}} * {{frv1}}: {{trad|fr|convenir}} * {{itv1}}: {{trad|it|essere adatto}}, {{trad|it|essere appropriato}}, {{trad|it|essere opportuno}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|ser adequado}} }}}} {{-conju-}} {{Conjugason/oc/leng/-ir-non-incoatiu|conven}} {{=ca=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|ca}} ''convenire''. {{-pron-}} {{pron|kumbəˈni|ca}} Espanha (Barcelona) : escotar « convenir » [[Fichièr:LL-Q7026 (cat)-Marvives-convenir.wav]] {{-verb-|ca}} '''convenir''' # [[convenir#oc|Convenir]]. {{=es=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|es}} ''convenire''. {{-pron-}} {{pron|kombeˈniɾ|es}} escotar « convenir » [[Fichièr:LL-Q1321 (spa)-Marreromarco-convenir.wav]] {{-verb-|es}} '''convenir''' # [[convenir#oc|Convenir]]. 6p4cgryotx42mr9ay00yfno5u89brpy 0 46114 422754 422354 2026-09-07T15:47:05Z Poiuytrell 5851 /* */ 422754 wikitext text/x-wiki {{veire|toca|tòca}} {{=oc=}} {{-etim-}} :''(nom 1)'' Derivat de ''[[tocar#oc|tocar]]''. :''(nom 2)'' De {{etil|es|oc|toca}} {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|ˈtɔko̞|oc}} :provençau {{pron|ˈtɔkə|oc}} :Bearn : escotar « tòca » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-tòca.wav]] {{-sil-}} '''tò | ca''' (2) {{-nom-|oc|num=1}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|tòca|tòcas|ˈtɔko̞|ˈtɔko̞s}} '''tòca''' {{f}} [[Image:Musical Keyboard.jpg|vinheta|Las '''tòcas''' d'un clavièr de piano electronic]] [[Image:UnderwoodKeyboard.jpg|vinheta|Las '''tòcas''' d'una maquina d'escriure]] [[Image:ST vs LOU - 21.jpg|vinheta|Biais de jogar la '''tòca''' al rugbi]] #Accion de [[tocar]]. # ''(Pesca)'' Accion del [[peisson]] que [[mòrdre|mòrdís]] l’[[am]]. #* ''Pescar a la '''tòca'''.'' # ''(musica)'' [[pèça#oc|Pèça]] d'un [[clavièr]], d'un [[instrument]] de musica, d'una [[maquina d'escriure]] o d'un [[ordinator]] que se [[cachar|cacha]] per far foncionar l'instrument. #* '''Un piano compta 88 '''tòcas''': 52 blancas e 36 negras.'' # [[biais|Biais]] de far quicòm #* ''La '''tòca''' d'un pintre.'' # ''(espòrt)'' Dins unes espòrts collectius de [[bala]] o [[balon]], zòna laterala dins la quala la bala o lo balon non es pas mai en jòc, essent fòra del [[terren]]. #* ''La bala es sortida en '''tòca'''.'' ##Lo fach de far tornar lo balon en jòc. # [[objectiu|Objectiu]] que cal aténher #* ''Sa '''tòca''' es de se ganhar d'argent, mai possible.'' # Disposicion de la ment, en pensada o en sentiment. #* ''Ma '''tòca''' es d'ensenhar.'' {{-sin-}} {{colomnas|nombre=2| Accion de tocar *[[tòc]] *[[tocada]] *[[tocament]] Sortir la bala de zona laterala *[[sortida]] Objectiu que cal aténher *[[but]] *[[cibla]] Disposicion de la ment *[[idèa]] *[[plan]] }} {{-drv-}} {{colomnas|nombre=2| *[[a la tòca]] *[[pèira-tòca]] *[[tòca-l’ase]] *[[tòcamanetas]] *[[tòca-senh]] / [[tòca-sinh]] *[[tòca-som]] / [[tòca-sòm]] *[[tòcatòca]] }} {{-revi-}} {{Reviradas|Accion de toca| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Berührung}} * {{env1}}: {{trad|en|touch}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|toc}} * {{esv1}}: {{trad|es|toque}}, {{trad|es|tacte}} * {{frv1}}: {{trad|fr|touche}} * {{itv1}}: {{trad|it|tocco}}, {{trad|it|toccamento}}, {{trad|it|tatto}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|toque}} }}}} {{Reviradas|Pèça d'un clavièr| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Taste}} {{f}}, {{trad|de|Klaviertaste}} {{f}} * {{env1}}: {{trad|en|key}} * {{bgv1}}: {{trad|bg|клавиша}} {{f}} * {{cav1}}: {{trad|ca|tecla}} {{f}} * {{csv1}}: {{trad|cs|klávesa}} {{f}} * {{esv1}}: {{trad|es|tecla}} {{f}} * {{frv1}}: {{trad|fr|touche}} {{f}} * {{itv1}}: {{trad|it|tasto}} {{m}} * {{nlv1}}: {{trad|nl|toets}} {{m}} * {{lvv1}}: {{trad|lv|austiņš}} {{m}} * {{ltv1}}: {{trad|lt|klavišas}} {{m}} * {{plv1}}: {{trad|pl|klawisz}} {{m}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|tecla}} {{f}} * {{rov1}}: {{trad|ro|clapă}} {{f}} * {{ruv1}}: {{trad|ru|клавиша}} {{f}} }}}} {{-nom-|oc|num=2}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|tòca|tòcas|ˈtɔko̞|ˈtɔko̞s}} '''tòca''' {{f}} [[image:Chefs.jpg|vignette|De cosinièrs portant de '''tòcas'''.]] #[[cobricap|Cobricap]] sens [[bòrd]]s o gaireben pas. {{-revi-}} {{Reviradas|Cobricap| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Mütze}}, {{trad|de|Kappe}}, {{trad|de|Kochmütze}} (cosinièr) * {{env1}}: {{trad|en|pillbox hat}}, {{trad|en|toque}}, {{trad|en|chef's hat}} (cosinièr) * {{euv1}}: {{trad|eu|buruko}} * {{cav1}}: {{trad|ca|gorra}} * {{esv1}}: {{trad|es|gorro}} * {{frv1}}: {{trad|fr|toque}} * {{itv1}}: {{trad|it|cappello}} (cosinièr) * {{ptv1}}: {{trad|pt|barrete}}, {{trad|pt|boina}}, {{trad|pt|gorro}}, {{trad|pt|chapéu}} (cosinièr) }}}} {{-flex-verb-|oc}} '''tòca''' # ''tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[tocar]] # ''segonda persona de l'imperatiu afirmatiu de'' [[tocar]] [[Categoria:Lexic en occitan de la musica]] [[Categoria:Lexic en occitan de l'informatica]] 9kh2kv9x7994e7on9jzk42zcvdz223p 0 46304 423054 354784 2026-09-08T10:44:27Z Poiuytrell 5851 /* */ 423054 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[botar]]. {{-pron-}} {{pron|buˈtaðo|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|botada|botadas|buˈtaðo|buˈtaðos}} '''botada''' {{f}} #Contengut d'una [[bota]]. #[[galejada|Galejada]]. #[[caprici|Caprici]]. # [[inclinacion|Inclinacion]] o [[propension]] marrida. ''(gascon)'' {{-flex-verb-|oc}} '''botada''' # ''Participi passat femenin singular de'' [[botar#oc|botar]]. l12iul0onlk1ywuc4tx0v53nsx4t45a 0 47547 422666 311805 2026-09-07T14:22:30Z Poiuytrell 5851 /* */ 422666 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} ''eruptio''. {{-pron-}} {{pron|eɾyˈtsju|oc}} Bearn : escotar « erupcion » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-erupcion.wav]] {{-sil-}} '''e | rup | cion''' {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|erupcion|erupcions|eɾyˈtsju|eɾyˈtsjus}} '''erupcion''' {{f}} # ''Geol.'' [[gisclament#oc|Gisclament]] de [[matèria]]s [[fòrabandir#oc|fòrabandidas]], per exemple d'un [[volcan#oc|volcan]]. # ''Med.'' [[aparicion#oc|Aparicion]] de [[biçòl]]s sus la [[pèl]]. {{-apr-}} *[[eruptiu]] {{-revi-}} {{(}} * {{env1}}: {{trad|en|eruption}} * {{cav1}}: {{trad|ca|erupció}} {{f}} * {{esv1}}: {{trad|es|erupción}} {{f}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|éruption}} {{f}} * {{itv1}}: {{trad|it|eruzione}} {{f}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|erupção}} {{f}} {{)}} [[Categoria:Lexic en occitan de la geologia]] [[Categoria:Lexic en occitan de la medecina]] 88dcwgt9bw6gtjmxq9sqnv4bk9zzevs 0 47609 422708 283553 2026-09-07T15:16:17Z Poiuytrell 5851 /* */ 422708 wikitext text/x-wiki {{veire|aneu|anèu}} {{=oc=}} {{-etim-}} Dau {{etil|la|oc}} ''[[anellus#la|anĕllus]]'' « aneu petit », diminutiu d'''[[anulus#la|anŭlus]]'' « aneu ». {{-pron-}} {{pron|aˈnø|oc}} ''(naut lemosin)'' {{-sil-}} '''a | neu''' {{-nom-|oc}} {{Declinason|nom|dialècte=naut lemosin|aneu|aneus|aˈnø|aˈnø}} '''anèu''' {{m}} {{lem}} {{viv}} # Pèça de [[metau#oc|metau]] o d'una autra [[materia]] resistenta, en forma de [[cercle]]. {{-var-}} *[[anèla]] ''(lengadocian)'' *[[anèra]] ''(gascon)'' *[[anèth]] ''(gascon)'' *[[anèra]] ''(gascon)'' *[[anèu]] ''(provençal)'' {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Ring}} {{m}} * {{env1}}: {{trad|en|ring}} {{-}} * {{cav1}}: {{trad|ca|anell}} {{m}} * {{frv1}}: {{trad|fr|anneau}} {{m}} {{)}} [[Categoria:Lexic en occitan de la joielariá]] r1xk2lfzet6eeaeoi3ad8fcknylv21j 0 48074 422928 313591 2026-09-07T22:57:53Z Poiuytrell 5851 /* */ 422928 wikitext text/x-wiki [[Imatge:Crocidura leucodon.JPG|thumb|200px|Ua '''boheta''']] {{=oc=}} {{-etim-}} De ''[[boha]]'' amb lo sufix diminutiu ''-eta''. {{-pron-}} {{pron|buˈheto|oc}} Bearn + Gascon : escotar « boheta » [[Fichièr:LL-Q35735-Davidgrosclaude-boheta.wav]] {{-sil-}} '''bo | he | ta''' (2) {{-nom-|oc}} {{Declinason|nom|dialècte=gascon|boheta|bohetas|buˈheto|buˈhetos}} '''boheta''' {{f}} {{gasc}} # ''Zool.'' Mamifèr pichon de la familha dels [[soricidae]], que sembla una [[mirga]] e qu'es generalament nocturn. {{-var-}} *[[rat griule]] *[[musaranha]] *[[huranha]] ''(gascon)'' *[[nhargueta]] ''(gascon)'' {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Spitzmaus}} {{f}} * {{env1}}: {{trad|en|shrew}} * {{cav1}}: {{trad|ca|musaranya}} {{f}} * {{esv1}}: {{trad|es|musaraña}} {{f}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|musaraigne}} {{f}} * {{itv1}}: {{trad|it|toporagno}} {{m}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|musaranho}} {{m}} * {{rov1}}: {{trad|ro|chițcan}} {{m}} {{)}} [[Categoria:Mamifèrs en occitan]] eucuas5g65uihpqum1m4kiowp5wb3go 422929 422928 2026-09-07T22:58:06Z Poiuytrell 5851 /* */ 422929 wikitext text/x-wiki [[Imatge:Crocidura leucodon.JPG|thumb|200px|Ua '''boheta''']] {{=oc=}} {{-etim-}} De ''[[boha]]'' amb lo sufix diminutiu ''-eta''. {{-pron-}} {{pron|buˈheto|oc}} Bearn - Gascon : escotar « boheta » [[Fichièr:LL-Q35735-Davidgrosclaude-boheta.wav]] {{-sil-}} '''bo | he | ta''' (2) {{-nom-|oc}} {{Declinason|nom|dialècte=gascon|boheta|bohetas|buˈheto|buˈhetos}} '''boheta''' {{f}} {{gasc}} # ''Zool.'' Mamifèr pichon de la familha dels [[soricidae]], que sembla una [[mirga]] e qu'es generalament nocturn. {{-var-}} *[[rat griule]] *[[musaranha]] *[[huranha]] ''(gascon)'' *[[nhargueta]] ''(gascon)'' {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Spitzmaus}} {{f}} * {{env1}}: {{trad|en|shrew}} * {{cav1}}: {{trad|ca|musaranya}} {{f}} * {{esv1}}: {{trad|es|musaraña}} {{f}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|musaraigne}} {{f}} * {{itv1}}: {{trad|it|toporagno}} {{m}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|musaranho}} {{m}} * {{rov1}}: {{trad|ro|chițcan}} {{m}} {{)}} [[Categoria:Mamifèrs en occitan]] gp1yvbuln4efaq3v6fc4mfdfm5mcufr 0 48076 422927 327185 2026-09-07T22:57:17Z Poiuytrell 5851 /* */ 422927 wikitext text/x-wiki [[Imatge:Crocidura leucodon.JPG|thumb|200px|Ua '''huranha''']] {{=oc=}} {{-etim-}} {{esbòs-etim|oc}} {{-pron-}} {{pron|hyˈɾaɲo|oc}} {{-sil-}} '''hu | ra | nha''' (2) {{-nom-|oc}} {{Declinason|nom|dialècte=gascon|huranha|huranhas|hyˈɾaɲo|hyˈɾaɲos}} '''huranha''' {{f}} {{gasc}} # ''Zool.'' Mamifèr pichon de la familha dels [[soricidae]], que sembla una [[mirga]] e qu'es generalament nocturn. {{-var-}} *[[rat griule]] *[[musaranha]] *[[boheta]] ''(gascon)'' *[[nhargueta]] ''(gascon)'' {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Spitzmaus}} {{f}} * {{env1}}: {{trad|en|shrew}} * {{cav1}}: {{trad|ca|musaranya}} {{f}} * {{esv1}}: {{trad|es|musaraña}} {{f}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|musaraigne}} {{f}} * {{itv1}}: {{trad|it|toporagno}} {{m}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|musaranho}} {{m}} * {{rov1}}: {{trad|ro|chițcan}} {{m}} {{)}} [[Categoria:Mamifèrs en occitan]] 5dxovf450mrrpybmyal673s6tink08i 0 48077 422926 327187 2026-09-07T22:56:56Z Poiuytrell 5851 /* */ 422926 wikitext text/x-wiki [[Imatge:Crocidura leucodon.JPG|thumb|200px|Ua '''nhargueta''']] {{=oc=}} {{-etim-}} {{esbòs-etim|oc}} {{-pron-}} {{pron|ɲaɾˈɣeto|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|nom|dialècte=gascon|nhargueta|nharguetas|ɲaɾˈɣeto|ɲaɾˈɣetos}} '''nhargueta''' {{f}} {{gasc}} # ''Zool.'' Mamifèr pichon de la familha dels [[soricidae]], que sembla una [[mirga]] e qu'es generalament nocturn. {{-var-}} *[[rat griule]] *[[musaranha]] *[[boheta]] ''(gascon)'' *[[huranha]] ''(gascon)'' {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Spitzmaus}} {{f}} * {{env1}}: {{trad|en|shrew}} * {{cav1}}: {{trad|ca|musaranya}} {{f}} * {{esv1}}: {{trad|es|musaraña}} {{f}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|musaraigne}} {{f}} * {{itv1}}: {{trad|it|toporagno}} {{m}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|musaranho}} {{m}} * {{rov1}}: {{trad|ro|chițcan}} {{m}} {{)}} [[Categoria:Mamifèrs en occitan]] cnowlz9sxn9ns6zj6xd35gzcqy75j79 0 49262 422724 315034 2026-09-07T15:26:10Z Poiuytrell 5851 /* */ 422724 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} {{esbòs-etim|oc}} {{-pron-}} {{pron|taˈβɛlo|oc}} Bearn - Lengadocian : escotar « tavèla » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-tavèla.wav]] {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|tavèla|tavèlas|taˈβɛlo|taˈβɛlos}} ''' tavèla''' {{f}} # [[falqueta|Falqueta]], fuèlha (lama de fusta). # [[traversièr|Traversièr]] (d'una [[cleda]]). # [[cleda|Cleda]]. # [[cabelièr|Cabelièr]]. # [[taravèla|Taravèla]] (longa pèça de fusta que manten la carga d'una [[carreta]]). {{-revi-}} {{(}} * {{env1}}: {{trad|en|lath}}, {{trad|en|slat}} * {{cav1}}: {{trad|ca|}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|volige}}, {{trad|fr|latte}} * {{itv1}}: {{trad|it|}} {{)}} {{-ref-}} *[http://ieoparis.free.fr/delo/Frederic%20MISTRAL%20-%20Lou%20Tresor%20d%f3u%20Felibrige%20-%209%20%28SUT-Z%29.pdf Frederic Mistral, Lo Tresaur dau Felibritge en linha] 3umeaa6890kfdikgqs5iukfw4wn3454 0 49271 422761 407362 2026-09-07T15:52:45Z Poiuytrell 5851 /* */ 422761 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc|terebra}} de ''tero'', [[fregar]] {{-pron-}} :{{pron|taɾaˈβɛlo|oc}} : Bearn - Lengadocian : escotar « taravèla » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-taravèla.wav]] {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|taravèla|taravèlas|taɾaˈβɛlo|taɾaˈβɛlos}} ''' taravèla''' {{leng}}, {{prov}}; {{f}} [[Imatge:L-Bohren3.png|thumb|De '''taravèlas''']] # [[esplech#oc|Esplech]] de metal, amb un [[margue]] de [[fusta]] que servís de far de [[trauc]]s [[redond]]s, per [[rotacion]], dins una pèça de fusta o dins una autra matèria. # Esplech [[mecanic#oc|mecanic]] que servís de far de [[trauc]]s: [[traucadoira]]. # [[bartavèla|Bartavèla]] de molin. # Longa pèça de fusta que manten la carga d'una carreta. ''' taravèla''' {{leng}}, {{prov}}; {{mf}} # ''(figurat)'' Persona [[destimborlat|destimborlada]]. {{-sin-}} *[[virona]] {{-drv-}} *[[taravelar]] *[[taravelon]] {{-var-}} Esplech manual *[[taravèra]] ''(gascon)'' *[[taravela]] ''(vivaroalpenc)'' Esplech mecanic *[[traucadera]] ''(gascon)'' {{-par-}} *[[taravèl]] *[[taravol]] {{-revi-}} {{Reviradas|Espech de man per traucar| * {{dev1}}: {{trad|en|Stangenbohrer}}, {{trad|de|Bohrwinde}} {{f}} (2), {{trad|de|Handbohrmaschine}} {{f}} (2) {{trad|en|auger}}, * {{env1}}: {{trad|en|auger}}, {{trad|en|drill}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|auger}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|barrena}} * {{frv1}}: {{trad|fr|tarière}} {{f}} (1), {{trad|fr|chignole}} {{f}} (1) * {{itv1}}: {{trad|it|trivella}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|trado}} }} {{Reviradas|Espech mecanic per far de traucs| * {{dev1}}: {{trad|de|Bohrwinde}}, {{trad|de|Handbohrmaschine}} {{trad|en|auger}}, * {{env1}}: {{trad|en|electric drill}}, {{trad|en|power drill}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|perforadora}}, {{trad|ca|trepadora}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|taladro}} * {{frv1}}: {{trad|fr|perceuse}} * {{itv1}}: {{trad|it|trapano}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|broca}}, {{trad|pt|furadeira}} }} {{-flex-verb-|oc}} ''' taravèla''' {{leng}} # ''tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[taravelar]] # ''segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[taravelar]] [[Categoria:Aisinas en occitan]] 6g4p1roz56a0fj5a6fi5hq6ikbtf07c 0 52021 422804 290884 2026-09-07T16:21:09Z Poiuytrell 5851 /* */ 422804 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} D'origina incerta, benlèu d'un {{etil|la|oc}} vulgar *''catafalĭcum''. {{-pron-}} {{pron|kaðaˈfalk|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|cadafalc|cadafalcs|kaðaˈfalk|kaðaˈfalks}} ''' cadafalc''' {{m}} {{leng}} # Empont ont se plaça l'[[ataüc]]. # [[assemblatge|Assemblatge]] de [[pèça]]s de [[fusta]], que fòrma una mena d'[[estrada]] ont los [[obrièr]]s [[montar|montan]] per [[trabalhar]] dins las parts [[enauçar|enauçadas]] o de mal aténher d’una [[construccion]]. # [[obratge|Obratges]] de [[fustariá]], enauçats ordinàriament per [[gra]]s, en forma d’[[anfiteatre]], per veire pus aisidament de [[ceremonia]]s [[public|publicas]] o d’autres [[espectacle]]s. # Mena de [[postam]] qu’òm [[enauçar|enauça]] per l’[[execucion]] dels [[condemnat]]s. {{-var-}} *[[cadafauc]] *[[chadafalc]] *[[chaafalc]] {{-sin-}} *[[enart]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Schaffot}} {{n}} (3) * {{env1}}: {{trad|en|catafalque}}, {{trad|en|scaffold}} {{-}} * {{cav1}}: {{trad|ca|patíbul}} {{m}} (3), {{trad|ca|cadafal}} {{m}} (3) * {{frv1}}: {{trad|fr|catafalque}} {{m}}, {{trad|fr|échafaud}} {{m}} (3) {{)}} k160qpgn3zflav1otpb8dxkhkwbfz6t 0 52022 422789 381373 2026-09-07T16:10:37Z Poiuytrell 5851 /* */ 422789 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De [[art]] {{-pron-}} {{pron|eˈnaɾt|oc}} Bearn : escotar « enart » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-enart.wav]] {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|enart|enarts|eˈnaɾt|eˈnaɾts}} ''' enart''' {{m}} # [[assemblatge|Assemblatge]] de [[pèças]]s de [[fusta]], que forma una mena d'estrada ont los [[obrièr]]s [[montar|montan]] per [[trabalhar]] dins las parts [[enauçar|enauçadas]] o de mal aténher d’una [[construccion]]. {{-drv-}} *[[enartar]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Gerüst}} {{n}} * {{env1}}: {{trad|en|scaffolding}} * {{cav1}}: {{trad|ca|bastida}} {{f}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|échafaudage}} {{m}} * {{itv1}}: {{trad|it|impalcatura}} {{f}}, {{trad|it|ponteggio}} {{m}} * {{hsbv1}}: {{trad|hsb|róšty}} {{p}}, {{trad|hsb|rošty}} {{p}} {{)}} {{-ref-}} 1hqfyyx72i5bz82zjf9hpas3lix0ar4 0 55977 422798 297350 2026-09-07T16:16:13Z Poiuytrell 5851 /* */ 422798 wikitext text/x-wiki [[Imatge:Fotothek_df_n-06_0000334.jpg|thumb|Una '''eschala''']] {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} ''scala''. {{-pron-}} {{pron|ejˈt͡salo|oc}} ''(naut lemosin)'' {{-sil-}} '''es | ca | la''' (3) {{-nom-|oc}} {{Declinason|nom|dialècte=naut lemosin|eschala|eschalas|ejˈt͡salo|ejˈt͡salaː}} '''escala''' {{f}} {{lem}} {{auv}} {{viv}} # [[objecte#oc|Objecte]] que servís per montar e davalar, fach de doas pèças de fusta, metau o còrda e d'[[eschalon]]s [[perpendicular]]s. # [[graduacion#oc|Graduacion]] utilizada per mesurar una grandor. {{-drv-}} *[[eschalon]] {{-var-}} *[[escala#oc|escala]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Leiter}} {{f}}, {{trad|de|Maßstab}} {{m}} (2) * {{env1}}: {{trad|en|ladder}} (1), {{trad|en|scale}} (2) * {{knv1}}: {{trad|kn|ಏಣಿ}} (1) {{-}} * {{cav1}}: {{trad|ca|escala}} (1, 2) {{f}} * {{esv1}}: {{trad|es|escalera}} {{f}} (1), {{trad|es|escala}} {{f}} (2) * {{frv1}}: {{trad|fr|échelle}} (1, 2) {{m}} {{)}} 88iu7tktupo1ut9exyhibkrppgdsj3p 0 56313 422694 297813 2026-09-07T15:10:11Z Poiuytrell 5851 /* */ 422694 wikitext text/x-wiki {{=kn=}} {{-etim-}} {{esbòs-etim|kn}} {{-pron-}} {{pron||kn}} {{-nom-|kn}} '''ನೊಗ''' (noga) # [[jo#oc|Jo]] (pèça de fusta plaçada sus l'esquina dels buòus). [[Categoria:Lexic en cannada de l'elevatge]] ajmc81vps2pg4e4wtvej2gpvejvyt9b 0 57667 422631 300058 2026-09-07T13:31:57Z Poiuytrell 5851 /* */ 422631 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De ''[[chaufar]]'' emb lo sufix ''-atge''. {{-pron-}} {{pron|t͡sawˈfad͡ze|oc}} ''(naut lemosin)'' {{-sil-}} '''chau | fa | tge''' {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=naut lemosin|chaufatge|chaufatges|t͡sawˈfad͡ze|t͡sawˈfad͡zej}} '''chaufatge''' {{m}} {{lem}} {{viv}} # Sistèma que fai [[pujar]] la [[temperatura#oc|temperatura]] dins una [[abitacion]]. {{-var-}} *[[calfatge]] *[[caufatge]] *[[cauhatge]] ''(gascon)'' {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Heizung}} {{f}} * {{env1}}: {{trad|en|heating}} * {{cav1}}: {{trad|ca|calefacció}} {{f}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|calefacción}} {{f}} * {{frv1}}: {{trad|fr|chauffage}} {{m}} {{)}} gr88w62jr90fov7ek32zx831830pxir 0 57723 423051 407923 2026-09-08T10:38:26Z Poiuytrell 5851 /* */ 423051 wikitext text/x-wiki [[File:Stihl kettensaege.jpg|thumb|right|150px|Descopatge d'un tronc amb la tronçonadoira]]. {{=oc=}} {{-etim-}} De [[tronçon]] {{-pron-}} {{pron|tɾunsunaˈðujɾo̞|oc}} Bearn - Lengadocian : escotar « tronçonadoira » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-tronçonadoira.wav]] {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|tronçonadoira|tronçonadoiras|tɾunsunaˈðujɾo̞|tɾunsunaˈðujɾo̞s}} '''tronçonadoira''' {{f}} # [[rèssa|Rèssa]] mecanica portativa, equipada d'un [[motor]] e d'una [[cadena]] de dents metallicas, utilizada pels trabalhs forestièrs. #*''Màrius Ròcas qu'anèt crompar una tronçonadoira e que se metèt a copar en dos son ostau'' :::(''"Setembralas"'', [[w:Joan Frederic Brun|Joan Frederic Brun]]) {{-par-}} *[[tronçon]] *[[tronçonar]] *[[tronçonatge]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Kettensäge}}, {{trad|de|Motorsäge}} * {{env1}}: {{trad|en|chainsaw}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|motoserra}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|motosierra}} * {{frv1}}: {{trad|fr|tronçonneuse}} * {{itv1}}: {{trad|it|motosega}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|motosserra}} {{)}} {{-ref-}} * Lo Congrès permanent de la lenga occitana, Multidiccionari occitan en linha [https://web.archive.org/web/20180115001336/https://www.locongres.org/fr/applications/dicodoc-fr/dicodoc-recherche] [[Categoria:Espleches agricòlas en occitan]] ms4ev3s98zfa1nx3kgoakx7vnkvepjq 0 57735 423030 312622 2026-09-08T10:16:27Z Poiuytrell 5851 /* */ 423030 wikitext text/x-wiki {{vejatz|liquid|líquid}} {{=oc=}} {{-etim-}} De l'adjectiu {{etil|la|oc}} ''liquidus''. {{-pron-}} {{pron|liˈkit|oc}} Bearn : escotar « liquid » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-liquid.wav]] {{-sil-}} '''li | quid''' {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|liquid|liquids|liˈkit|liˈkits}} '''liquid''' {{m}} # [[substància#oc|Substància]] que ten pas de [[forma#oc|forma]] e que [[rajar#oc|raja]]. {{-var-}} *[[liquide#oc|liquide]] {{-par-}} *[[liqueficar]] *[[liquefaccion]] *[[liquidificar]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Flüssigkeit}} {{f}} * {{env1}}: {{trad|en|liquid}} * {{cav1}}: {{trad|ca|líquid}} {{m}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|liquide}} {{m}} * {{xhv1}}: {{trad|xh|ulwelo}} {{)}} {{-adj-|oc}} {{Declinason|adj|dialècte=lengadocian|liquid|liquida|liquids|liquidas|liˈkit|liˈkiðo|liˈkits|liˈkiðos}} '''liquid''' {{m}} # Que ten pas de [[forma#oc|forma]] e que [[rajar#oc|raja]]. {{-var-}} *[[liquide#oc|liquide]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|flüssig}} * {{env1}}: {{trad|en|liquid}} {{-}} * {{cav1}}: {{trad|ca|líquid}} * {{frv1}}: {{trad|fr|liquide}} {{)}} dyq1wuq0gk0ycw3nvm5z0vufbb4gz96 0 58497 422732 420408 2026-09-07T15:31:28Z Poiuytrell 5851 /* */ 422732 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} ''pālus''. {{-pron-}} :{{pron|ˈpal|oc}} :Lengadocian : escotar « pal » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-pal.wav]] {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|pal|pals|ˈpal|ˈpals}} '''pal''' {{leng}}, {{m}} # Pèça de fusta ponchuda emplegada per divèrses usatges. {{-sin-}} *[[estaca]] *[[estepa]] *[[paissèl]] {{-var-}} *[[pau]] (gascon, provençau) {{-drv-}} *[[empalament]] *[[empalaire]] *[[empalar]] *[[palenc]] / [[palenca]] / [[palencada]] *[[palfic]] {{-exp-}} {{colomnas|nombre=3| *[[pal barrièr]] *[[pal culhièr]] *[[pal indicator]] *[[pal semalièr]] *[[pal telegrafic]] *[[regde coma un pal]] *[[semblar un pal vestit]] *[[suplici del pal]] }} {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Pfahl}}, {{trad|de|Pfosten}} * {{env1}}: {{trad|en|stake}}, {{trad|en|post}}, {{trad|en|pole}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|pal}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|palo}}, {{trad|es|estaca}} * {{frv1}}: {{trad|fr|pieu}}, {{trad|fr|pal}}, {{trad|fr|piquet}}, {{trad|poteau}} * {{itv1}}: {{trad|it|palo}}, {{trad|it|stecca}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|estaca}}, {{trad|pt|pau}} {{)}} {{-ref-}} *[https://web.archive.org/web/20201025160719/https://www.locongres.org/fr/applications/dicodoc-fr/dicodoc-recherche?type=fr-oc&dic%5B%5D=BASIC&dic%5B%5D=RBVD&dic%5B%5D=ALPC&dic%5B%5D=ATAU&dic%5B%5D=PROV&dic%5B%5D=PNST&dic%5B%5D=OMLH&dic%5B%5D=LAUS&dic%5B%5D=LAGA&dic%5B%5D=LEMO&q=pieu&q2=&submit=Rechercher Lo Congrès Diccionari en linha] [[Categoria:Lexic en occitan de la navigacion]] {{=ca=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|ca}} ''pālus''. {{-pron-}} :{{pron|ˈpaɫ|ca}} {{-nom-|ca}} {{Declinason|n|pal|pals|ˈpaɫ|ˈpaɫ}} '''pal''' {{m}} # {{trad|ca|pal}} {{=fr=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|fr}} ''pālus''. {{-pron-}} :{{pron|pal|fr}} {{-nom-|fr}} {{Declinason|n|pal|pals|pal}} '''pal''' {{m}} # {{trad|oc|pal}} 56sbqlqgbeii6mtckq77qsevmwl9j62 0 58501 422735 422182 2026-09-07T15:32:48Z Poiuytrell 5851 /* */ 422735 wikitext text/x-wiki {{veire|Pièja}} {{=oc=}} {{-etim-}} {{esbòs-etim|oc}} {{-pron-}} {{pron|ˈpjɛd͡ʒo|oc}} Bearn : escotar « pièja » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-pièja.wav]] {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|pièja|pièjas|ˈpjɛd͡ʒo|ˈpjɛd͡ʒos}} '''pièja''' {{f}} # Pèça de fusta o de metal destinada a sosténer una contruccion. # ''(Marina)'' [[còrda|Còrda]] que servís per sostenir lo [[mast]] d'un [[velièr]], fixada a la [[proa]] o a la [[popa]] de la [[nau]]. {{-revi-}} {{(}} * {{env1}}: {{trad|en|stay}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|étai}} {{m}} {{)}} {{-flex-verb-|oc}} '''pièja''' # ''Tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[piejar]] # ''Segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[piejar]] [[Categoria:Lexic en occitan de la navigacion]] qx0o6sl1ukfs7zam5z63ehz4xg1bxig 0 58506 422702 384662 2026-09-07T15:13:56Z Poiuytrell 5851 /* */ 422702 wikitext text/x-wiki [[Image:TopGallantYard.jpg|thumb]] {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|mot=virga|sens=verga, [[branca]]}}. {{-pron-}} {{pron|ˈbɛɾɣo|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|vèrga|vèrgas|ˈbɛɾɣo|ˈbɛɾɣos}} '''vèrga''' {{f}} #''(Marina)'' Pèça de [[fusta]] longa e redonda, estacada en travèrs dels [[mast]]s d’un naviri per ne [[sosténer]] las [[vela]]s. #''(per analofia)'' [[ala|Ala]] d'un [[molin]] d'aura. {{-var-}} *[[verga]] {{-sin-}} *[[antena]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Rah}} * {{env1}}: {{trad|en|yard}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|verga}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|verga}} * {{frv1}}: {{trad|fr|vergue}} * {{itv1}}: {{trad|it|pennone}}, {{trad|it|verga}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|verga}} }} [[Categoria:Lexic en occitan de la navigacion]] qg4bmsfse8nvry5h53tdubb2vs10xym 0 58519 422701 405520 2026-09-07T15:13:32Z Poiuytrell 5851 /* */ 422701 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} {{esbòs-etim|oc}} {{-pron-}} {{pron|kuˈβɛɾto|oc}} Bearn : escotar « cobèrta » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-cobèrta.wav]] {{-nom-|oc}} '''cobèrta''' {{f}} # Part exteriora d'una [[teulada]]. # Granda pèça d'[[estòfa]] que servís per cobrir un [[lièch]]. # ''Estampariá'' Part extèrna qu'apara un [[libre]]. # ''Marina'' [[plancat|Plancat]] d'una [[nau]]. {{-sin-}} marina *[[tilhac]] {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Bettdecke}} {{f}} (2) * {{env1}}: {{trad|en|deck}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|couverture}} {{f}} (1, 2, 3), {{trad|fr|pont}} {{m}} (4) * {{ruv1}}: {{trad|ru|одеяло}} {{n}} (2) {{)}} [[Categoria:Lexic en occitan de la navigacion]] m74fpdnss3zostcammayaa4nxw8jc94 0 59766 422657 304304 2026-09-07T14:14:27Z Poiuytrell 5851 /* */ 422657 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} {{esbòs-etim|oc}} {{-pron-}} {{pron|muziˈðyɾo|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|mosidura|mosiduras|muziˈðyɾo|muziˈðyɾos}} '''mosidura ''' {{f}} #''Micol.'' Nom donat a divèrses [[micromicet]]s [[saprofitic]]s, que butan en diverses substrats organics, en i formant un jaç cotonós. {{-apr-}} *[[mosir]] {{-revi-}} {{(}} * {{env1}}: {{trad|en|mould}} * {{bev1}}: {{trad|be|плесня}} {{f}} * {{cav1}}: {{trad|ca|floridura}} {{f}} * {{frv1}}: {{trad|fr|moisissure}} {{f}} {{-}} * {{itv1}}: {{trad|it|muffa}} {{f}} * {{ruv1}}: {{trad|ru|плесень}} {{f}} * {{ukv1}}: {{trad|uk|плісень}} {{f}} {{)}} [[Categoria:Lexic en occitan de la micologia]] cobd08ga61jklfsh9ha8re8kr8rv7bs 0 62042 422693 387343 2026-09-07T15:09:48Z Poiuytrell 5851 /* */ 422693 wikitext text/x-wiki {{veire|soc}} [[Imatge:Wooden Shoes-willow-plain wood.jpg|thumb|right|200px|Un parelh de '''sòcs''']] {{=oc=}} {{-etim-}} {{esbòs-etim|oc}} {{-pron-}} {{pron|sɔ|oc}} {{-sil-}} '''sòc''' {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=naut lemosin|sòc|sòcs|sɔ|sɔ}} '''sòc''' {{m}} {{lem}} # [[chauçaduraoc|Chauçadura]] de [[bois]] d'una sola pèça. {{-sin-}} *[[sucha]] ''(lemosin)'' {{-var-}} *[[esclòp]] {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Holzschuh}} {{m}} * {{env1}}: {{trad|en|clog}} * {{brv1}}: {{trad|br|botez-koad}} * {{cav1}}: {{trad|ca|esclop}} {{m}} * {{csv1}}: {{trad|cs|dřevák}} * {{esv1}}: {{trad|es|zueco}} {{m}} * {{eov1}}: {{trad|eo|lignoŝuo}} * {{frv1}}: {{trad|fr|sabot}} {{m}} {{-}} * {{isv1}}: {{trad|is|tréskór}} * {{itv1}}: {{trad|it|zoccolo}} {{m}} * {{nlv1}}: {{trad|nl|klomp}} * {{huv1}}: {{trad|hu|klumpa}}, {{trad|hu|facipő}} * {{plv1}}: {{trad|pl|drewniak}} * {{scnv1}}: {{trad|scn|zòcculu}} {{m}} * {{svv1}}: {{trad|sv|träsko}} {{)}} b8pj6gdtoj74xvsd9i78auj06kg12qb 0 64424 422698 319104 2026-09-07T15:12:17Z Poiuytrell 5851 /* */ 422698 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} {{esbòs-etim|oc}} {{-pron-}} {{pron|siˈmuso|oc}} {{-sil-}} '''ci | mo | ssa''' {{-nom-|oc}} {{Declinason|nom|dialècte=lengadocian|cimossa|cimossas|siˈmuso|siˈmusos}} '''cimossa''' {{f}} # Pèça estrecha de [[teissut]] que bòrda un vestit, un mocador. {{-var-}} *[[ribanet]] ''(gascon)'' *[[lisiera]] ''(lemosin)'' {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Borte}} {{f}} * {{env1}}: {{trad|en|border}}, {{trad|en|edging}} * {{cav1}}: {{trad|ca|rivet}} {{m}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|liseré}} {{m}} * {{ruv1}}: {{trad|ru|кайма}} {{f}}, {{trad|ru|каёмка}} {{f}} {{)}} [[Categoria:Lexic en occitan del textil]] qjgybt85zo5dtkt9ivw2pdv51v0q70f 0 65508 422787 415370 2026-09-07T16:09:42Z Poiuytrell 5851 /* */ 422787 wikitext text/x-wiki {{veire|radeu|radèu}} [[File:Isarfloss.jpg|thumb|280px|Un '''radeu''' sus l'Isar en [[w:Baviera|Baviera]].]] {{=oc=}} {{-etim-}} :Del {{etil|la|oc|mot=rătārĭa|sens=mena de nau de fons plan}} {{-pron-}} {{pron|ʁaˈdø|oc}} ''(naut lemosin)'' {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=naut lemosin|radeu|radeus|ʁaˈdø|ʁaˈdø}} '''radeu''' {{m}} {{lem}} {{viv}} # [[assemblatge|Assemblatge]] de pèças de [[bòsc]] liadas ensemble que forman una sòrta de [[planchat]] [[flotant]]. {{-var-}} *[[radèl]] *[[carràs]] *[[radèu]] ''(gascon), (provençau)'' {{-sin-}} *[[carràs]] {{-rev-}} {{Reviradas|| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Floß}} * {{env1}}: {{trad|en|raft}} * {{arv1}}: {{trad|ar|طوف}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{bav1}}: {{trad|ba|һал}} * {{cav1}}: {{trad|ca|rai}} * {{esv1}}: {{trad|es|balsa}} * {{frv1}}: {{trad|fr|radeau}} * {{itv1}}: {{trad|it|zattera}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|jangada}} * {{ruv1}}: {{trad|ru|плот}} * {{ukv1}}: {{trad|uk|пліт}} }}}} [[Categoria:Lexic en occitan de la navigacion]] mehibhnwdww1k74d7j3ytcwzge3s0j8 422788 422787 2026-09-07T16:10:05Z Poiuytrell 5851 /* */ 422788 wikitext text/x-wiki {{veire|radeu|radèu}} [[File:Isarfloss.jpg|thumb|280px|Un '''radeu''' sus l'Isar en [[w:Baviera|Baviera]].]] {{=oc=}} {{-etim-}} :Del {{etil|la|oc|mot=rătārĭa|sens=mena de nau de fons plan}} {{-pron-}} {{pron|ʁaˈdø|oc}} ''(naut lemosin)'' {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=naut lemosin|radeu|radeus|ʁaˈdø|ʁaˈdø}} '''radeu''' {{m}} {{lem}} {{viv}} # [[assemblatge|Assemblatge]] de pèças de [[bòsc]] liadas ensemble que fòrman una mena de [[planchat]] [[flotant]]. {{-var-}} *[[radèl]] *[[carràs]] *[[radèu]] ''(gascon), (provençau)'' {{-sin-}} *[[carràs]] {{-rev-}} {{Reviradas|| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Floß}} * {{env1}}: {{trad|en|raft}} * {{arv1}}: {{trad|ar|طوف}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{bav1}}: {{trad|ba|һал}} * {{cav1}}: {{trad|ca|rai}} * {{esv1}}: {{trad|es|balsa}} * {{frv1}}: {{trad|fr|radeau}} * {{itv1}}: {{trad|it|zattera}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|jangada}} * {{ruv1}}: {{trad|ru|плот}} * {{ukv1}}: {{trad|uk|пліт}} }}}} [[Categoria:Lexic en occitan de la navigacion]] 0kxoe62s129w9xygip1hyrng8o1lgdb 0 66733 422652 408359 2026-09-07T14:09:49Z Poiuytrell 5851 /* */ 422652 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} ''glandula''. {{-pron-}} {{pron|ɡlanˈdulo|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|glandola|glandolas|ɡlanˈdulo|ɡlanˈdulos}} '''glandola''' {{f}} # ''Anat.'' [[organ#oc|Organ]] que [[sintetizar#oc|sintetiza]] las [[substància]]s coma las [[ormòna]]s, la lach mairala. {{-sin-}} *[[glandòla]] *[[glanda#oc|glanda]] *[[glandula]] "[[galha]] ''(vivaroalpin)'' *[[ganglion]] {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Drüse}} * {{env1}}: {{trad|en|gland}} * {{bav1}}: {{trad|ba|биҙ}} * {{bev1}}: {{trad|be|залоза}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|glàndula}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|glándula}} * {{frv1}}: {{trad|fr|glande}} * {{itv1}}: {{trad|it|ghiandola}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|glândula}} * {{ruv1}}: {{trad|ru|железа}} * {{ukv1}}: {{trad|uk|залоза}} {{)}} [[Categoria:Lexic en occitan de l'anatomia]] g807ol5m2l93th3106icluvsyt10e1g 422653 422652 2026-09-07T14:10:06Z Poiuytrell 5851 /* */ 422653 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} ''glandula''. {{-pron-}} {{pron|ɡlanˈdulo|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|glandola|glandolas|ɡlanˈdulo|ɡlanˈdulos}} '''glandola''' {{f}} # ''Anat.'' [[organ#oc|Organ]] que [[sintetizar#oc|sintetiza]] las [[substància]]s coma las [[ormòna]]s, la lach mairala. {{-sin-}} *[[glandòla]] *[[glanda#oc|glanda]] *[[glandula]] *[[galha]] ''(vivaroalpin)'' *[[ganglion]] {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Drüse}} * {{env1}}: {{trad|en|gland}} * {{bav1}}: {{trad|ba|биҙ}} * {{bev1}}: {{trad|be|залоза}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|glàndula}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|glándula}} * {{frv1}}: {{trad|fr|glande}} * {{itv1}}: {{trad|it|ghiandola}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|glândula}} * {{ruv1}}: {{trad|ru|железа}} * {{ukv1}}: {{trad|uk|залоза}} {{)}} [[Categoria:Lexic en occitan de l'anatomia]] jd6m2kxsfbr4kxqjce8o4wjcnicdg1u 0 66751 422925 323990 2026-09-07T22:56:28Z Poiuytrell 5851 /* */ 422925 wikitext text/x-wiki {{=ba=}} {{-etim-}} {{esbòs-etim|ba}} {{-pron-}} {{pron|bɑʃˈɫɯ̞q|ba}} {{-nom-|ba}} {{ba-tab-cas-tar|башлыҡ}} '''башлыҡ''' # [[capmèstre#oc|Capmèstre]]. # [[ainat#oc|Ainat]], [[dirigent#oc|dirigent]]. # [[capèl#oc|Capèl]], generalament [[brocar#oc|brocat]]. # [[capeta#oc|Capeta]], [[capuchon#oc|capuchon]]. {{-apr-}} *[[баш#ba|баш]] *[[башланғыс]] *[[башланыу]] *[[башлау]] [[Categoria:Vestits en bashquir]] qe4qa7nqr7ckiih8y07rh9opbwhigj8 0 66755 422700 323994 2026-09-07T15:13:03Z Poiuytrell 5851 /* */ 422700 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De ''[[bròcha]]''. {{-pron-}} {{pron|bʁuˈt͡sa|oc}} ''(naut lemosin)'' {{-verb-|oc}} '''brochar''' {{lem}} {{auv}} {{viv}} # Transformar un [[fiau]] de textil en una [[pèça]] de teissut en far de malhas. {{-sin-}} *[[tricotar]] {{-var-}} *[[brocar]] {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|stricken}} * {{env1}}: to {{trad|en|knit}} {{-}} * {{cav1}}: {{trad|ca|fer mitja}} * {{frv1}}: {{trad|fr|tricoter}} {{)}} et9bg0dn6bocbueuxctue9g1t6tbxes 0 67671 422713 345731 2026-09-07T15:19:06Z Poiuytrell 5851 /* */ 422713 wikitext text/x-wiki {{veire|tapis|tapís}} {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} ''tapes'', del {{etil|grc|oc}} τάπης (tápês). {{-pron-}} {{pron|taˈpis|oc}} Bearn : escotar « tapís » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-tapís.wav]] {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|tapís|tapisses|taˈpis|taˈpises}} '''tapís''' {{m}} # Troç de teissut per cobrir una part o l'ensem del sòl d'una pèça. {{-drv-}} *[[tapissièr]] *[[tapissaire]] ''(gascon)'' *[[tapissier]] ''(provençal), (lemosin)'' *[[tapissar]] *[[tapissariá]] {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}} : {{trad|de|Teppich}} {{m}} * {{env1}}: {{trad|en|rug}}, {{trad|en|carpet}} * {{cav1}}: {{trad|ca|catifa}} {{f}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|tapis}} {{m}} * {{kyv1}}: {{trad|ky|килем}} * {{ruv1}}: {{trad|ru|ковёр}} {{m}} {{)}} jhg2ewcgvx2f7he1c121gwg6axd7rth 0 68123 422779 327606 2026-09-07T16:04:36Z Poiuytrell 5851 /* */ 422779 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De ''[[chauçar]]'' amb lo sufixe ''-adura''. L'emplec d'aquest verbe s'es generalizat per influencia dau francés, en remplaçar lo mot mai ancian ''[[sabata]]''. {{-pron-}} {{pron|t͡sawsaˈdyʁo|oc}}, {{pron|t͡sawsoˈdyʁo|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=naut lemosin|chauçadura|chauçaduras|t͡sawsaˈdyʁo|t͡sawsaˈdyʁaː}} '''chauçadura''' {{f}} {{lem}} # Pèça de [[cuer]], de [[teissut]] o d'un autre material cosuda o colada sus una [[sòla]] de [[cauchó]] o d'un autre materiau, que servís per [[vestir]] lo [[pe#oc|pe]] e facilitar lo caminat. {{-var-}} *[[cauçadura]] *[[sabata]] {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Schuh}} {{m}} * {{env1}}: {{trad|en|shoe}} * {{cav1}}: {{trad|ca|sabata}} {{f}}, {{trad|ca|calçat}} {{m}} * {{esv1}}: {{trad|es|zapato}} {{m}}, {{trad|es|calzado}} {{m}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|chaussure}} {{f}} * {{itv1}}: {{trad|it|scarpa}} {{f}} * {{lldv1}}: {{trad|lld|scarpa}} {{f}} * {{hsbv1}}: {{trad|hsb|stupjeń}} {{m}} {{)}} [[Categoria:Vestits en occitan]] i1mu4a9k37whauk5o3805q9meak1lz0 0 68483 422800 420675 2026-09-07T16:17:10Z Poiuytrell 5851 /* */ 422800 wikitext text/x-wiki [[Imatge:Fish scales.jpg|thumb|right|200px|'''Escaumas''' de peis]] {{=oc=}} {{-etim-}} Probablament del {{etil|la|oc}} ''squama''. {{-pron-}} {{pron|esˈkawmo|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|escauma|escaumas|esˈkawmo|esˈkawmos}} '''escauma''' {{f}} #''Zool.'' Formacion epidermica que cobrís lo còs de fòrça vertebrats. # Caduna de las pichonas pèças metallicas que compausan una armadura. #''Med.'' Tròces de pèl mòrta que se destacan de l'[[epidèrma]] en cas de [[cremadura]] o [[dermatòsi]]. {{-par-}} *[[escaumar]] *[[escaumós]] {{-sin-}} *[[escalha]] *[[escata#oc|escata]] {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Schuppe}} {{f}} * {{env1}}: {{trad|en|scale}} * {{brv1}}: {{trad|br|skantenn}} * {{cav1}}: {{trad|ca|escata}} {{f}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|escama}} {{f}} * {{eov1}}: {{trad|eo|skvamo}} * {{frv1}}: {{trad|fr|écaille}} {{f}} (1), {{trad|fr|squame}} {{f}} (3). * {{itv1}}: {{trad|it|squama}} {{f}}, {{trad|it|scaglia}} {{f}} {{)}} [[Categoria:Lexic en occitan de la zoologia]] 4r9m1r7x576qzjn33e5y70rha705qvt 0 72437 422801 337816 2026-09-07T16:18:56Z Poiuytrell 5851 /* */ 422801 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Derivat de ''[[pairòl]]'' emb lo sufixe ''-ièr''. {{-pron-}} {{pron|pajɾuˈljɛ|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|pairolièr|pairolièrs}} '''pairolièr''' {{m}} # (Vielh) Lo qui hè o vend, o ambdús causas, deus [[pairòl|pairòu]]s e autas [[ustensilha]]s de cusina. # Obrièr qualificat qui trabalha lo metau, en particular la tòla, tudèus, plats, e las pèças ja usinadas per ne'n far deus produits industriaus. {{-var-}} *[[pairolèr]] {{-drv-}} *[[manin]] *[[cauterèr]] *[[abrasaire]] {{-revi-}} {{(}} * {{frv1}}: {{trad|fr|chaudronnier}} * {{itv1}}: {{trad|it|calderai}} {{)}} {{-ref-}} 39y3eok649f8fcpa8f2d3rj15619mq1 0 72469 422811 397773 2026-09-07T16:27:08Z Poiuytrell 5851 /* */ 422811 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Compausat de ''[[cèu]]'' e de ''[[boca]]''. {{-pron-|oc}} {{pron|sɛw de la buˈkɔ|oc}} ''(gascon)'' ''(provençau)'' {{pron|sɛw de la buˈkə|oc}} ''(gascon)'' {{-loc-nom-|oc}} {{Declinason|dialècte=gascon|n|cèu de la boca|cèus de la boca|sɛw de la buˈkɔ|sɛws de la buˈkɔ}} '''cèu de la boca''' {{f}} {{gasc}} {{prov}} # ''Anat.'' [[paladar|Paladar]], paret en fòrma de vòlta que separa la boca de las fòssas nasaus. {{-sin-}} *[[cèl de la boca]] ''(lengadocian)'' *[[cèu de la boca]] ''(gascon)'' ''(provençau)'' *[[cial de la gòrja]] ''(auvernhat)'' *[[ciau de la gòrja]] ''(auvernhat)'' *[[palet]] ''(lemosin)'' * [[subercèu]] ''(gascon)'' *[[vòuta de la bocha]] ''(lemosin)'' {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Gaumen}} {{m}} * {{env1}}: {{trad|en|palate}} * {{arpv1}}: {{trad|arp|wonou'o}} * {{bav1}}: {{trad|ba|аңҡау}} * {{euv1}}: {{trad|eu|ahosabai}} * {{bgb}}: {{trad|bgb|ngarar}} * {{cav1}}: {{trad|ca|paladar}} {{m}} * {{esv1}}: {{trad|es|paladar}} {{m}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|palais}} {{m}} * {{grico}}: {{trad|grico|anarìsko}} * {{iuv1}}: {{trad|iu|ᕿᓚᒃ}} {{trad|iu|qilak}} * {{itv1}}: {{trad|it|palato}} {{m}} * {{lbev1}}: {{trad|lbe|xxини}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|paladar}} {{m}} * {{se}}: {{trad|se|guopmi}} * {{scv1}}: {{trad|sc|paladu}} {{m}} {{)}} {{-ref-}} *Dicod'Òc, multidiccionari occitan disponible au https://www.locongres.org [[Categoria:Lexic en occitan de l'anatomia]] eeb0er6d0fe8mdy10gu16kpy0lt35tw 422812 422811 2026-09-07T16:27:53Z Poiuytrell 5851 /* */ 422812 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Compausat de ''[[cèu]]'' e de ''[[boca]]''. {{-pron-|oc}} {{pron|sɛw de la buˈkɔ|oc}} ''(gascon)'' ''(provençau)'' {{pron|sɛw de la buˈkə|oc}} ''(gascon)'' {{-loc-nom-|oc}} {{prov}} {{gasc}} {{Declinason|dialècte=gascon|n|cèu de la boca|cèus de la boca|sɛw de la buˈkɔ|sɛws de la buˈkɔ}} '''cèu de la boca''' {{f}} {{gasc}} {{prov}} # ''Anat.'' [[paladar|Paladar]], paret en fòrma de vòlta que separa la boca de las fòssas nasaus. {{-sin-}} *[[cèl de la boca]] ''(lengadocian)'' *[[cial de la gòrja]] ''(auvernhat)'' *[[ciau de la gòrja]] ''(auvernhat)'' *[[palet]] ''(lemosin)'' * [[subercèu]] ''(gascon)'' *[[vòuta de la bocha]] ''(lemosin)'' {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Gaumen}} {{m}} * {{env1}}: {{trad|en|palate}} * {{arpv1}}: {{trad|arp|wonou'o}} * {{bav1}}: {{trad|ba|аңҡау}} * {{euv1}}: {{trad|eu|ahosabai}} * {{bgb}}: {{trad|bgb|ngarar}} * {{cav1}}: {{trad|ca|paladar}} {{m}} * {{esv1}}: {{trad|es|paladar}} {{m}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|palais}} {{m}} * {{grico}}: {{trad|grico|anarìsko}} * {{iuv1}}: {{trad|iu|ᕿᓚᒃ}} {{trad|iu|qilak}} * {{itv1}}: {{trad|it|palato}} {{m}} * {{lbev1}}: {{trad|lbe|xxини}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|paladar}} {{m}} * {{se}}: {{trad|se|guopmi}} * {{scv1}}: {{trad|sc|paladu}} {{m}} {{)}} {{-ref-}} *Dicod'Òc, multidiccionari occitan disponible au https://www.locongres.org [[Categoria:Lexic en occitan de l'anatomia]] mks3zlc37rrp9ju5pio2p0epac2vvg9 422814 422812 2026-09-07T16:30:03Z Poiuytrell 5851 /* */ 422814 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Compausat de ''[[cèu]]'' e de ''[[boca]]''. {{-pron-|oc}} {{pron|sɛw de la buˈkɔ|oc}} ''(gascon)'' ''(provençau)'' {{pron|sɛw de la buˈkə|oc}} ''(gascon)'' {{-loc-nom-|oc}} {{prov}} {{gasc}} {{Declinason|dialècte=gascon|n|cèu de la boca|cèus de la boca|sɛw de la buˈkɔ|sɛws de la buˈkɔ}} '''cèu de la boca''' {{f}} {{gasc}} {{prov}} # ''Anat.'' [[paladar|Paladar]], [[paret]] de la [[part#oc|part]] superiora de la [[boca#oc|boca]]. en fòrma de vòlta, que separa la boca de las [[fòssas nasalas]]. {{-sin-}} *[[cèl de la boca]] ''(lengadocian)'' *[[cial de la gòrja]] ''(auvernhat)'' *[[ciau de la gòrja]] ''(auvernhat)'' *[[palet]] ''(lemosin)'' * [[subercèu]] ''(gascon)'' *[[vòuta de la bocha]] ''(lemosin)'' {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Gaumen}} {{m}} * {{env1}}: {{trad|en|palate}} * {{arpv1}}: {{trad|arp|wonou'o}} * {{bav1}}: {{trad|ba|аңҡау}} * {{euv1}}: {{trad|eu|ahosabai}} * {{bgb}}: {{trad|bgb|ngarar}} * {{cav1}}: {{trad|ca|paladar}} {{m}} * {{esv1}}: {{trad|es|paladar}} {{m}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|palais}} {{m}} * {{grico}}: {{trad|grico|anarìsko}} * {{iuv1}}: {{trad|iu|ᕿᓚᒃ}} {{trad|iu|qilak}} * {{itv1}}: {{trad|it|palato}} {{m}} * {{lbev1}}: {{trad|lbe|xxини}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|paladar}} {{m}} * {{se}}: {{trad|se|guopmi}} * {{scv1}}: {{trad|sc|paladu}} {{m}} {{)}} {{-ref-}} *Dicod'Òc, multidiccionari occitan disponible au https://www.locongres.org [[Categoria:Lexic en occitan de l'anatomia]] qzu99wm9lgok1lc8z94yiw59s8dtmb1 0 72509 422571 338436 2026-09-07T12:52:13Z Poiuytrell 5851 /* */ 422571 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{veire|real}} {{-etim-}} Del bas latin ''[[realis]]'' (« al subjècte de las causas materialas ») derivar de ''[[res]]'' (« causa materiala »). {{-pron-}} [re'aw] {{-sil-}} '''re | au''' (2) {{-adj-|oc}} {{Declinason|adj|dialècte=lengadocian|reau|reala|reaus|realas|re'aw|re'alo|re'aws|re'alos}} '''reau''' {{m}} # Verai, efectiu, vertadièr, sens ficcion ni figura. # ''(Drech)'' Tangible, que ten un rapòrt als bens immòbles. S’opausa dins aqueste sens a [[personal]]. # (Matematicas) Se ditz de tot nombre algebric o transcendent qu'a pas de compausanta imaginària. s'opausa a [[complèxe]] {{-sin-}} * [[real]] * [[veratdèr]] {{-drv-}} * [[realizar]] * [[realmente]] {{-rev-}} {{(}} * {{afv1}} : {{trad|af|reg}}, {{trad|af|waar}}, {{trad-|af|werklik}} * {{dev1}} : {{trad|de|echt}}, {{trad|de|recht}}, {{trad|de|wahr}}, {{trad|de|wahrhaft}}, {{trad|de|real}}, {{trad|de|wirklich}} * {{env1}} : {{trad|en|real}}, {{trad|en|true}}, {{trad|en|genuine}}, {{trad|en|actual}} * {{angv1}} : {{trad-|ang|soþ}} * {{cav1}} : {{trad|ca|ver}}, {{trad|ca|veritable}}, {{trad|ca|vertader}}, {{trad|ca|real}} * {{dav1}} : {{trad|da|ægte}}, {{trad-|da|egentlig}}, {{trad|da|sand}}, {{trad-|da|reel}}, {{trad-|da|virkelig}} * {{esv1}} : {{trad|es|verdadero}}, {{trad|es|real}} * {{eov1}} : {{trad|eo|vera}}, {{trad-|eo|reala}} * {{fov1}} : {{trad-|fo|sannur}}, {{trad-|fo|veruligur}} * {{fiv1}} : {{trad|fi|tosi}}, {{trad|fi|aito}}, {{trad+|fi|todellinen}} * {{huv1}} : {{trad|hu|igaz}}, {{trad+|hu|igazi}} * {{iov1}} : {{trad|io|reala}} * {{isv1}} : {{trad|is|sannur}}, {{trad|is|raunverulegur}} * {{itv1}} : {{trad|it|vero}}, {{trad|it|reale}} * {{jav1}} : {{trad|ja|現実|dif=現実の|tr=genjitsu no}}, {{trad|ja|本当|dif=本当の|tr=hontō no}} * {{lav1}} : {{trad|la|verus}} * {{yuav1}} : {{trad|yua|haah}} {{-}} * {{nlv1}} : {{trad|nl|echt}}, {{trad|nl|eigenlijk}}, {{trad|nl|heus}}, {{trad|nl|waar}}, {{trad|nl|waarachtig}}, {{trad|nl|reëel}}, {{trad|nl|werkelijk}}, {{trad|nl|daadwerkelijk}}, {{trad|nl|wezenlijk}} * {{nov1}} : {{trad|no|sann}} * {{frv1}} : {{trad|fr|réel}} * {{plv1}} : {{trad|pl|realny}}, {{trad|pl|rzeczywisty}} * {{ptv1}} : {{trad|pt|verdadeiro}}, {{trad|pt|verídico}}, {{trad|pt|vero}}, {{trad|pt|real}}, {{trad|pt|verdadeiro}} * {{rov1}} : {{trad|ro|adevărat}}, {{trad|ro|adevărat}} * {{ruv1}} : {{trad|ru|верный}}, {{trad|ru|истинный}}, {{trad|ru|реальный}}, {{trad|ru|вещественный}} * {{sev1}} : {{trad|se|duohta}}, {{trad|se|duođalaš}}, {{trad|se|albma}} * {{srnv1}} : {{trad|srn|tru}} * {{svv1}} : {{trad|sv|verklig}} (1), {{trad|sv|faktisk}} (1), {{trad|sv|real-}} -1), {{trad-|sv|fastighets-}} (2), {{trad|sv|reell}} (3) * {{tlv1}} : {{trad-|tl|totoó}} * {{csv1}} : {{trad|cs|skutečný}}, {{trad|cs|reálný}} {{)}} sznumdnxu4ngdbpfqlza3b7gb3ry6hh 0 72544 422745 420399 2026-09-07T15:41:07Z Poiuytrell 5851 /* */ 422745 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De l'{{etil|it|oc}} ''maschera'' (« masqueta ») d’un radical preromanic ''*maska'' (« negre »). {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|maskˈeto̞|oc}} :provençau {{pron|maskˈetə|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|mas|que|ta}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|masqueta|masquetas|maskˈeto̞|maskˈeto̞s}} '''masqueta''' {{f}} [[image:GayPride 2015, Toulouse cvg 2-0151.jpg|vinheta|Masqueta de desguisament]] [[image:Man corona mask-20200505-RM-160216.jpg|vinheta|Masqueta medicala]] [[image:Gas mask 501556 fh000007.jpg|vinheta|Soldada equipada d'una masqueta de gas]] # {{leng}} [[aplech|Aplech]] de cuèr, de tela, de carton, etc. per s’amagar lo [[morre]]. # {{leng}} Pèça de tela mantenguda placada sus la boca e lo nas per un correjon o un elastic e utilizat per filtrar l’aire escambiat entre las vias respiratòrias e lo mitan ambient, o pel manténer esteril, o per se protegir d’una pollucion o malautiá. # {{leng}} [[ecran|Ecran]], mantengut al nivèl dels uèlhs per una veta, utilizat per los isolar de l’aiga o los protegir d’una lutz fòrça viva, de projeccions de matèria. # {{leng}} ''(Medecina)'' Partida, fixada sus la cara, d’un aparelh de [[respiracion]] forçada. # {{leng}} ''(Figurat)'' Aparéncia enganaira sota la quala òm s'amaga, o òm vòl s’amagar. # {{leng}} ''(Arquitectura)'' Cara d’òme o de femna escultada, que servís d’ornament. # {{leng}} ''(Cosmetologia)'' Produch cosmetic que s'espandís sus la pèl de la cara. # {{leng}} ''(Informatica)'' Operanda definissent los bits de gardar o d'espotir dins una operacion de masquetatge. # {{leng}} ''(Informatica)'' Cadena de caractèrs utilizada coma expression regulara. # {{leng}} ''(Industria) (Per elipsi)'' Masqueta fotografica. # {{leng}} ''(Electronica)'' Placa de veire o de metal permetent d’[[estampar]] un motiu sus un substrat. # {{prov}} Diminutiu de [[masca]]. # {{prov}} Pichona [[masca]] (emmascaire). {{-sin-}} * [[careta]] (lengadocian, gascon) * [[masca]] (gascon, provençau) {{-par-}} * [[masquetar]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Maske}} * {{env1}}: {{trad|en|mask}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|careta}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|máscara}}, {{trad|es|careta}} * {{frv1}}: {{trad|fr|masque}} * {{itv1}}: {{trad|it|maschera}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|máscara}} {{)}} {{-verb-}} '''masqueta''' ''(forma verbala)'' * Tresena persona del singular del vèrbe '''[[masquetar]]''' al present de l'indicatiu * Segonda persona del singular del vèrbe '''[[masquetar]]''' a l'imperatiu afirmatiu {{-veire-}} {{WP}} 81biqd5ds9f1ev8sdbx4d4y0n1f88v4 0 72550 422851 338575 2026-09-07T22:00:10Z Poiuytrell 5851 /* */ 422851 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Desverbal de ''[[refusar]]''. {{-pron-}} {{pron|re'fys|oc}} '''re | fús''' (2) {{-nom-|oc}} '''refús''' {{m}} invariable # [[nonvolença|Nonvolença]] (accion o resultat de refusar) # [[repudiacion|Repudiacion] (action de [[rebutar]], de non acceptar pas çò qu'es ofèrt; # [[rafatum|Rafatum]], çò que resulta [[bricalhar|bricalhat]], [[bresalhar|bresalhat]]. 5uqxz4275yaqfat9luods41oxwdmze0 422853 422851 2026-09-07T22:01:35Z Poiuytrell 5851 /* */ 422853 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Desverbal de ''[[refusar]]''. {{-pron-}} {{pron|re'fys|oc}} '''re | fús''' (2) {{-nom-|oc}} '''refús''' {{m}} invariable # [[nonvolença|Nonvolença]] (accion o resultat de refusar) # [[repudiacion|Repudiacion]] (action de [[rebutar]], de non acceptar pas çò qu'es ofèrt; # [[rafatum|Rafatum]], çò que resulta [[bricalhar|bricalhat]], [[bresalhar|bresalhat]]. 0rqpmf9woyoho4ys8bjn95ivy5y75fu 422854 422853 2026-09-07T22:01:54Z Poiuytrell 5851 /* */ 422854 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Desverbal de ''[[refusar]]''. {{-pron-}} {{pron|re'fys|oc}} '''re | fús''' (2) {{-nom-|oc}} '''refús''' {{m}} invariable # [[nonvolença|Nonvolença]] (accion o resultat de refusar). # [[repudiacion|Repudiacion]] (action de [[rebutar]], de non acceptar pas çò qu'es ofèrt; # [[rafatum|Rafatum]], çò que resulta [[bricalhar|bricalhat]], [[bresalhar|bresalhat]]. o3uo1fiyexcwcer8ilw9xrka7qderfx 422859 422854 2026-09-07T22:05:02Z Poiuytrell 5851 /* */ 422859 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Desverbal de ''[[refusar]]''. {{-pron-}} {{pron|re'fys|oc}} '''re | fús''' (2) {{-nom-|oc}} '''refús''' {{m}} invariable # [[nonvolença|Nonvolença]] (accion, fach o resultat de refusar). # [[repudiacion|Repudiacion]] (accion, fach o resultat de [[rebutar]], de non acceptar pas çò qu'es ofèrt; # [[rafatum|Rafatum]], çò que resulta [[bricalhar|bricalhat]], [[bresalhar|bresalhat]]. rgm4oguiueogce0bmalvzlbo4k8tnmu 0 72554 422608 338632 2026-09-07T13:17:15Z Poiuytrell 5851 /* */ 422608 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} ''confinis'', que ten la mèsma limita, de ''cum'' (amb), e ''finis'', (fin, frontièra) Mot derivat de [[confinar]] amb lo sufixe ''-ment'' {{-pron-}} {{pron|kufina'men|oc}} '''con | fi | na | ment''' (2) {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|confinament|confinaments|kufina'men|kufina'men(t)s}} '''confinament''' # Accion de confinar o de se confinar endacòm. # ''(Per extension)'' Procedura de seguretat visant a protegir de personas dins d'espacis clauses per estalviar, un contacte amb un nívol nociu (de gas o radioactiu), o la propagacion d’una malautiá infecciosa. # ''(Seguretat nucleara)'' Manten de matèrias radioactivas a l’interior d’un espaci determinat mercé a un ensems de disposicions per empacha lor espandiment en quantités inacceptables au-delà de cet espace. ''(Per extension)'' Ensems de las quita dispositions presas per assegurar aqueste manten. {{-ant-}} * [[deconfinar]] === Referéncias === * Inspirat de [http://www.ieo12.org/d7/recerca-diccionari-cantalausa Diccionari de Cantalausa] * Font frança: arretat del 30/11/1989 m2ipmvsj50zsjgg5s03krk6skelrirq 0 72562 422964 410931 2026-09-07T23:19:15Z Poiuytrell 5851 /* */ 422964 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} ''experientia''. {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|espeˈɾjensia|oc}} :provençau {{pron|espeˈʀjẽⁿsiə|oc}}, {{pron|espeˈʀjẽⁿsi|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|experiéncia|experiéncias|espeˈɾjensia|espeˈɾjensias}} '''experiéncia''' {{f}} # [[coneissença|Coneissença]] de las causas, acquerida per l’usatge del monde e de la vida. # [[espròva|Espròva]] instituida qu'[[estudiar|estúdia]] la manièra coma se passan los fenomèns naturals e recerca coma se regisson, per los tornar reproduire. # ''(Filosofia)'' Aquisicion de coneissença per l’[[espròva]] de las causas, mejançant los sens, o la [[consciéncia]] (e non pas per mekan de la [[rason]] o lo [[rasonament]]). {{-par-}} * [[Experimentacion]] * [[Experimentar]] * [[Experimental]] / [[Experimentau]] {{-revi-}} {{(}} {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Erfahrung}} * {{env1}}: {{trad|en|experience}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|experiència}} * {{esv1}}: {{trad|es|experiencia}} * {{frv1}}: {{trad|fr|expérience}} * {{itv1}}: {{trad|it|esperienza}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|experiência}} }} {{)}} f57bx72cmirdcs58qy6x2suv219de4k 0 72567 422972 412791 2026-09-07T23:22:04Z Poiuytrell 5851 /* */ 422972 wikitext text/x-wiki [[Imatge:Sphere-wireframe.png|vinheta|200px|Representacion tridimensionala d’una '''esfèra''' ''(sens 1)'']] {{=oc=}} {{-etim-}} Per lo {{etil|la|oc}} ''sphaera'' (« esfèra »), del grèc ancian ''σφαῖρα, sphaîra'' (« bala, balon, glòbe »). {{-pron-}} {{pron|esˈfɛɾo̞|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|esfèra|esfèras|esˈfɛɾɔ|esˈfɛɾɔs}} '''esfèra''' {{f}} # ''(Geometria)'' Superfícia dins l’espaci de tres dimensions que totes los punts son situats a una meteissa distància d’un punt nomenat centre. # ''(Geometria)'' L'esfèra de dimension n, notada Sⁿ designa l’ensemble dels punts de l’espaci euclidian Rⁿ a une distància 1 de l’origina 0. # [[bola|Bola]] mobila a l'entorn de son axe e legièrament clinada que representa la vòlta celèsta o lo glòbe terrèstre. # ''(fisic)'' Espaci dins lo qual la vertut, l’influéncia d’un agent natural se pòt espandir e fòra del qual ten pas d’accion apreciabla. # ''(Figurat)'' Domeni ont se realiza l’activitat de qualqu’un. # ''(Figurat)'' Espandida de poder, d’influéncia, de coneissença, de talent {{-drv-}} *[[esferic]] {{-revi-}} {{(}} * {{env1}}: {{trad|en|sphere}} * {{cav1}}: {{trad|ca|esfera}} * {{cov1}}: {{trad|co|sfera}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|sphère}} * {{itv1}}: {{trad|it|sfera}} * {{pmsv1}}: {{trad|pms|sfera}} {{)}} {{-veire-}} {{WP}} [[Categoria:Lexic en occitan de la geometria]] 6odtrwmzp9mjmku14zl1bxt8zbf37pi 0 72635 422975 402377 2026-09-07T23:23:55Z Poiuytrell 5851 /* */ 422975 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De l'{{etil|en|oc}} ''internet'', literalament « inter-ret » {{-pron-}} {{pron|intɛɾ'nɛt|oc}} Bearn : escotar « internet » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-internet.wav]] {{-nom-|oc}} '''internet''' {{m}} o {{f}}, {{inv}} # ''(Internet)'' Ret de telecomunicacion internacional que religa d'ordinadors mejançant [[protocòl IP]]. Servís de supòrt a la transmission de nombrosas donadas, per exemple de pagias Web, de corrièrs elcetronics, vidèos, etc. # Se ditz dels protocòls permetent de far foncionar l’Internet (IP e TCP), o de sistèmas que l’utilizan per la transmission de las donadas. {{-rev-}} {{(}} * {{env1}}: {{trad|en|internet}} * {{cav1}}: {{trad|ca|internet}} * {{esv1}}: {{trad|es|internet}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|internet}} * {{itv1}}: {{trad|it|internet}} {{)}} {{=ca=}} {{-etim-}} De l'{{etil|en|ca}} ''internet'', literalament « inter-ret » {{-pron-}} oriental {{pron|intərˈnɛt|ca}}, occidental {{pron|inteɾˈnet|oc}} {{-nom-|ca}} '''internet''' {{m}} o {{f}}, {{inv}} #[[internet|Internet]]. {{=fr=}} {{-etim-}} De l'{{etil|en|fr}} ''internet'', literalament « inter-ret » {{-pron-}} :{{pron|ɛ̃tɛʁnɛt|fr}} :Soïssa (Lausana) : escotar « internet » [[Fichièr:LL-Q150 (fra)-Eihel-internet.wav]] :França (Vendèa) : escotar « internet » [[Fichièr:LL-Q150 (fra)-Sartus85-internet.wav]] {{-nom-|fr}} '''internet''' {{m}} {{inv}} #[[internet|Internet]]. {{=en=}} {{-etim-}} Fabregat pel departament de la defensa dels EUA, contraccion de ''internetwork''. {{-pron-}} :general {{pron|ˈɪntəˌnɛt|en}} :EUA {{pron|ˈɪn(t)ɚˌnɛt|en}}, {{pron|ˈɪntʰɚˌnɛt̚|en}}, {{pron|ˈɪɾ̃ɚˌnɛt̚|en}} :Estats Units d'America (Connecticut) : escotar « internet » [[Fichièr:LL-Q1860 (eng)-Grendelkhan-internet.wav]] {{-nom-|en}} '''internet''' #[[internet|Internet]]. {{=es=}} {{-etim-}} Fabregat pel departament de la defensa dels EUA, contraccion de ''internetwork''. {{-pron-}} {{pron|in̪teɾˈnet|es}} {{-nom-|es}} '''internet''' {{m}} o {{f}}, {{inv}} #[[internet|Internet]]. {{=pt=}} {{-etim-}} Fabregat pel departament de la defensa dels EUA, contraccion de ''internetwork''. {{-pron-}} {{pron||pt}} : Estats Units d'America : escotar « internet » [[Fichièr:LL-Q5146 (por)-Nelson Ricardo 2500-internet.wav]] {{-nom-|pt}} '''internet''' {{m}}, {{inv}} #[[internet|Internet]]. rsg11dai9562o9d77prl8c2hao3pez1 0 72646 422981 338925 2026-09-07T23:27:21Z Poiuytrell 5851 /* */ 422981 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del prefixe ''tele'' {{etil|grc|oc}} ancian ''τῆλε, tễle'' (« luènh ») e del {{etil|la|oc}}''trepalium'' « instrument de tortura ». {{-pron-}} :{{pron|teletɾaˈβal|oc}} :{{pron|teletraˈbaj|oc}} ''(lemosin)'' '''te | le | tra | balh''' (4) {{-nom-|oc}} {{Declinason|nom|teletrabalh|teletrabalhs|teletɾaˈβal|teletɾaˈβals}} '''trabalh''' {{m}} # Practica de realizar a distància son [[trabalh]] intellectual, son trabalh d'ofici, mejançant las [[telecomunicacion]]s. {{-var-}} *[[teletribalh]] ''(gascon)'' {{-par-}} {{(}} *[[teletrabalhador]] *[[teletrabalhaire]] {{-}} *[[teletrabalhar]] {{)}} {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Telearbeit}} * {{env1}}: {{trad|en|telework}} * {{cav1}}: {{trad|ca|teletreball}} * {{esv1}}: {{trad|es|teletrabajo}} {{m}} * {{frv1}}: {{trad|fr|télétravail}} {{m}} {{-}} * {{itv1}}: {{trad|it|telelavoro}} {{m}} * {{nlv1}}: {{trad|nl|telearbeid}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|teletrabalho}} {{m}} * {{rov1}}: {{trad|ro|}} {{)}} s8u2esays7qy758yozs421gallgd1g6 422982 422981 2026-09-07T23:27:32Z Poiuytrell 5851 /* */ 422982 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del prefixe ''tele'' {{etil|grc|oc}} ''τῆλε, tễle'' (« luènh ») e del {{etil|la|oc}}''trepalium'' « instrument de tortura ». {{-pron-}} :{{pron|teletɾaˈβal|oc}} :{{pron|teletraˈbaj|oc}} ''(lemosin)'' '''te | le | tra | balh''' (4) {{-nom-|oc}} {{Declinason|nom|teletrabalh|teletrabalhs|teletɾaˈβal|teletɾaˈβals}} '''trabalh''' {{m}} # Practica de realizar a distància son [[trabalh]] intellectual, son trabalh d'ofici, mejançant las [[telecomunicacion]]s. {{-var-}} *[[teletribalh]] ''(gascon)'' {{-par-}} {{(}} *[[teletrabalhador]] *[[teletrabalhaire]] {{-}} *[[teletrabalhar]] {{)}} {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Telearbeit}} * {{env1}}: {{trad|en|telework}} * {{cav1}}: {{trad|ca|teletreball}} * {{esv1}}: {{trad|es|teletrabajo}} {{m}} * {{frv1}}: {{trad|fr|télétravail}} {{m}} {{-}} * {{itv1}}: {{trad|it|telelavoro}} {{m}} * {{nlv1}}: {{trad|nl|telearbeid}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|teletrabalho}} {{m}} * {{rov1}}: {{trad|ro|}} {{)}} r6ipzy5etoh6o1wfbgmserl57mgfdq6 0 72756 422531 396713 2026-09-07T12:19:25Z Poiuytrell 5851 /* */ 422531 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|it|oc}} ''porcella'' (« porcèla »), lo cauquilhatge nomenat « porcelana » se pareissiá a la vulva d’una [[maura]]. Lo nom del material ven de son aspècte similar al clòsc. {{-pron-}} :{{pron|puɾse'lanɔ|oc}} :Bearn : escotar « porcelana » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-porcelana.wav]] {{-nom-|oc}} {{Declinason|nom|porcelana|porcelanas|puɾse'lanɔ|puɾse'lanɔs}} '''porcelana''' {{f}} # ''(Zoologia)'' Genre de molluscs gastropòds de la subclassa dels [[prosobranquis]] e de la familha dels [[cipreïds]] (Cypraea sp), marins, amb la clòsca ovifòrme opraculada e que demora dins les mars caudas, subretot les tropicalas. # [[ceramica|Ceramica]] fòrt fina, compacta, bravament vitrificada e treslusenta. # ''(Per metonimia)'' Vaissèla, recipients e autres objècte realizats d'aquesta matèria #* ''Porcelana de Lemòtges.'' {{-drv-}} :[[porcelanièr]] :[[porcelar]] {{-revi-}} {{(}} * {{env1}}: {{trad|en|porcelain}} {{trad|en|china}} * {{cav1}}: {{trad|ca|porcellana}} * {{esv1}}: {{trad|es|porcelana}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|porcelaine}} * {{itv1}}: {{trad|it|porcellana}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|porcelana}} {{)}} {{=es=}} {{-etim-}} Del {{etil|it|es}} ''porcella'' (« porcèla »), lo cauquilhatge nomenat « porcelana » pareissiá a la vulva d’una maura. Lo nom del material ven de son aspècte similar al closc. {{-pron-}} :{{pron|poɾθeˈlana|es}}, {{pron|poɾseˈlana|es}} :escotar « porcelana » [[Fichièr:LL-Q1321 (spa)-Marreromarco-porcelana.wav]] {{-nom-|es}} {{Declinason|nom|porcelana|porcelanas}} '''porcelana''' {{f}} # [[porcelana]] {{=pt=}} {{-etim-}} Del {{etil|it|pt}} ''porcella'' (« porcèla »), lo cauquilhatge nomenat « porcelana » pareissiá a la vulva d’una maura. Lo nom del material ven de son aspècte similar al closc. {{-pron-}} :Portugal {{pron|poɾsɨˈlɐnɐ|pt}} :Portugal (Coïmbra) : escotar « porcelana » [[Fichièr:LL-Q5146 (por)-Wiktionairy-porcelana.wav]] :Brasil {{pron|pohseˈlɐ̃nɐ|pt}}, {{pron|poɾseˈlənə|pt}} {{-nom-|pt}} {{Declinason|nom|porcelana|porcelanas}} '''porcelana''' {{f}} # [[porcelana]] {{=pl=}} {{-etim-}} Del {{etil|it|pl}} ''porcella'' (« porcèla »), lo cauquilhatge nomenat « porcelana » pareissiá a la vulva d’una maura. Lo nom del material ven de son aspècte similar al closc. {{-pron-}} {{pron|pɔrʦ̑ɛˈlãna|pl}} :Polonha (Varsòvia) : escotar « porcelana » [[Fichièr:LL-Q809 (pol)-Poemat-porcelana.wav]] {{-nom-|pl}} {{Declinason|nom|porcelana|porcelanas}} '''porcelana''' {{f}} # [[porcelana]] nvq1b71e173iftj20917r20wx9kmvd6 0 72836 423059 339456 2026-09-08T10:51:32Z Poiuytrell 5851 /* */ 423059 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Al sens etimologic sinonim d'[[alquimia]]. Del latin ''chemia'' o ''chymia'' (« art de transformar los metals, alquimia »), manlèu del grèc medieval ''χημεία, khêmeia''. {{-pron-}} {{pron|ki'miɔ|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|quimia|quimias|ki'miɔ|ki'miɔs}} '''quimia''' {{f}} # ''(Quimia)'' [[sciéncia|Sciéncia]] qu'estudia la composicion e las reaccions de la matèria. La quimia es l’estudi de las transformacions de la [[matèria]] per oposicion a la [[fisica]] qu'es l’estudi dels estats de la matèria. # Estudi particular d’una [[molecula]] o d’un grop de moleculas. #* ''La '''quimia''' del sucre es fòrça interessanta''. {{-drv-}} * [[quimic]] {{-rev-}} {{(}} * {{afv1}}: {{trad|af|}} * {{dev1}}: {{trad|de|Chemie}} * {{env1}}: {{trad|en|chemistry}} * {{arv1}}: {{trad|ar|كيمياء}} * {{brv1}}: {{trad|br|}} * {{bgv1}}: {{trad|bu|химия}} * {{cav1}}: {{trad|ca|química}} * {{kov1}}: {{trad|ko|화학}} * {{csv1}}: {{trad|cs|}} * {{dav1}}: {{trad|da|kemi}} * {{esv1}}: {{trad|es|química}} * {{eov1}}: {{trad|eo|}} * {{frv1}}: {{trad|fr|chimie}} {{-}} * {{hiv1}}: {{trad|hi|}} * {{elv1}}: {{trad|el|χημεία}} * {{hsbv1}}: {{trad|hsb|}} * {{itv1}}: {{trad|it|chimica}} * {{nlv1}}: {{trad|nl|chemie)}} {{trad|nl|scheikunde}} * {{huv1}}: {{trad|hu|}} * {{plv1}}: {{trad|pl|chemia}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|química}} * {{rov1}}: {{trad|ro|chimie}} * {{ruv1}}: {{trad|ru|химия}} * {{scnv1}}: {{trad|scn|}} * {{svv1}}: {{trad|sv|}} * {{ukv1}}: {{trad|uk|}} {{)}} 4gz5x05157qwgpuzui9orvwgg7al8vs 0 72883 423034 407262 2026-09-08T10:20:11Z Poiuytrell 5851 /* */ 423034 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De [[córrer]] {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|kuˈɾen|oc}} :provençau {{pron|kuˈʀẽⁿ|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|co|rrent}} {{-adj-|oc}} {{Declinason|adj|dialècte=lengadocian|corrent|correnta|corrents|correntas|kuˈɾen|kuˈɾento̞|kuˈɾens|kuˈɾento̞s}} '''corrent''' # Que [[corrir|corrís]]. # ''(Finança)'' Qu'es pas encara degut. # Qu'es [[present]], actual, en parlant d’annadas, de meses, etc # Qu'es [[comun]], [[ordinari]], [[banal]]. # Qu'es [[en cors]]. #* ''Moneda '''correnta''', la qu'a un cors legal.'' # ''(Banca)'' D’usatge [[jornalièr]]. #* ''Un compte ''''corrent'''.'' {{-sin-}} * [[abitual]] * [[banal]] Que corrís *[[corradís]] {{-drv-}} *[[correnta]] *[[correntament]] {{-exp-}} {{colomnas|nombre=3| * [[aiga correnta]] * [[can corrent]] * [[compte corrent]] * [[es moneda correnta]] *[[man correnta]] *[[prètz corrent]] *[[reglar los afars corrents]] }} {{-rev-}} {{Reviradas|Que corrís| * {{dev1}}: {{trad|de|fließend}} * {{env1}}: {{trad|en|running}} {{trad|en|fluent}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|corrent}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|fluido}}, {{trad|es|corriente}} * {{frv1}}: {{trad|fr|courrant}} * {{itv1}}: {{trad|it|corrente}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|corrente}}, {{trad|pt|fluxo}} }} {{Reviradas|Present, actual| * {{dev1}}: {{trad|de|laufend}} * {{env1}}: {{trad|en|current}} {{trad|en|present}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|corrent}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|corriente}} * {{frv1}}: {{trad|fr|courant}} * {{itv1}}: {{trad|it|corrente}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|corrente}} }} {{Reviradas|Banal| * {{dev1}}: {{trad|de|laufend}} {{trad|de|üblich}} {{trad|de|normal}} {{trad|de|gängig}} * {{env1}}: {{trad|en|common}} {{trad|en|frequent}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|corrent}} {{trad|ca|comú}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|corriente}} {{trad|es|común}} * {{frv1}}: {{trad|fr|courant}} * {{itv1}}: {{trad|it|corrente}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|corrente}} }} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|corrent|corrents|ku'ren|ku'rens}} '''corrent''' {{m}} # Desplaçament ordonat d’un [[fluid]]. #* ''Los '''corrents''' marins.'' # ''(Electricitat) (Per ellipsi)'' [[corrent electric|Corrent electric]] (passatge de l’electricitat per un conductor) veire l'intensitat d'un corrent electric. # ''(Figurat)'' [[flux|Flux]] de personas o de causas. # [[sosenembla|Sosensemble]] d’una organizacion, d’un [[partit politic]]. #* ''Lo partit socialista es divisat en una multitud de '''corrents'''.'' # Lo periòde actual. #* ''Vos vendrai veire dins lo '''corrent''' de la setmana'' # ''(Figurat)'' Çò [[ordinari]], [[banal]]. {{-exp-}} {{colomnas|nombre=3| * [[al corrent]] / [[au corrent]] * [[corrent ascendent]] * [[corrent d'aiga]] * [[corrent d'aire]] * [[corrent electric]] ** [[corrent electric alternatiu]] ** [[corrent alternatiu]] ** [[corrent electric continú]] ** [[corrent continú]] * [[èsser al corrent]] * [[èsser emportat coma per un corrent]] * [[metre al corrent]] * [[presa de corrent]] }} {{-rev-}} {{Reviradas|Desplaçament d'un fluid| * {{dev1}}: {{trad|de|Strömung}} * {{env1}}: {{trad|en|current}} {{trad|en|flow}} {{trad|en|stream}} * {{cav1}}: {{trad|ca|corrent}} * {{esv1}}: {{trad|es|corriente}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|courrant}} * {{itv1}}: {{trad|it|corrente}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|corrente}} * {{rov1}}: {{trad|ro|curent}} }} {{Reviradas|Corrent electric| * {{dev1}}: {{trad|de|Strom}} * {{env1}}: {{trad|en|current}} * {{cav1}}: {{trad|ca|corrent}} * {{esv1}}: {{trad|es|corriente}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|courrant}} * {{itv1}}: {{trad|it|corrente}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|corrente}} * {{rov1}}: {{trad|ro|curent}} }} {{-flex-verb-|oc}} '''corrent''' # Participi present de [[córrer]] {{=ca=}} {{-etim-}} De [[córrer]] {{-pron-}} :Oriental: central {{pron|kuˈren|ca}}, balear {{pron|koˈrent|ca}}, {{pron|kuˈren|ca}} :Occidental: nord-occidental {{pron|koˈren|ca}}, valencian {{pron|koˈrent|ca}}, {{pron|koˈren|ca}} :Espanha (Barcelona) : escotar « corrent » [[Fichièr:LL-Q7026 (cat)-Marvives-corrent.wav]] {{-sil-}} '''cor | rent''' {{-adj-|ca}} '''corrent''' # [[corrent]] {{-nom-|ca}} {{Declinason|n|corrent|corrents}} '''corrent''' {{m}} # [[corrent]]. {{-flex-verb-|ca}} '''corrent''' # Participi present de [[córrer]] qwdyh1d7mgozm90jvikgm4etozc8bpk 423035 423034 2026-09-08T10:23:13Z Poiuytrell 5851 /* */ 423035 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De [[córrer]] {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|kuˈɾen|oc}} :provençau {{pron|kuˈʀẽⁿ|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|co|rrent}} {{-adj-|oc}} {{Declinason|adj|dialècte=lengadocian|corrent|correnta|corrents|correntas|kuˈɾen|kuˈɾento̞|kuˈɾens|kuˈɾento̞s}} '''corrent''' # Que [[corrir|corrís]]. # ''(Finança)'' Qu'es pas encara degut. # Qu'es [[present]], actual, en parlant d’annadas, de meses, etc # Qu'es [[comun]], [[ordinari]], [[banal]]. # Qu'es [[en cors]]. #* ''Moneda '''correnta''', la qu'a un cors legal.'' # ''(Banca)'' D’usatge [[jornalièr]]. #* ''Un compte ''''corrent'''.'' {{-sin-}} * [[abitual]] * [[banal]] Que corrís *[[corradís]] {{-drv-}} *[[correnta]] *[[correntament]] {{-exp-}} {{colomnas|nombre=3| * [[aiga correnta]] * [[can corrent]] * [[compte corrent]] * [[èsser moneda correnta]] *[[man correnta]] *[[prètz corrent]] *[[reglar los afars corrents]] }} {{-rev-}} {{Reviradas|Que corrís| * {{dev1}}: {{trad|de|fließend}} * {{env1}}: {{trad|en|running}} {{trad|en|fluent}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|corrent}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|fluido}}, {{trad|es|corriente}} * {{frv1}}: {{trad|fr|courrant}} * {{itv1}}: {{trad|it|corrente}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|corrente}}, {{trad|pt|fluxo}} }} {{Reviradas|Present, actual| * {{dev1}}: {{trad|de|laufend}} * {{env1}}: {{trad|en|current}} {{trad|en|present}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|corrent}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|corriente}} * {{frv1}}: {{trad|fr|courant}} * {{itv1}}: {{trad|it|corrente}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|corrente}} }} {{Reviradas|Banal| * {{dev1}}: {{trad|de|laufend}} {{trad|de|üblich}} {{trad|de|normal}} {{trad|de|gängig}} * {{env1}}: {{trad|en|common}} {{trad|en|frequent}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|corrent}} {{trad|ca|comú}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|corriente}} {{trad|es|común}} * {{frv1}}: {{trad|fr|courant}} * {{itv1}}: {{trad|it|corrente}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|corrente}} }} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|corrent|corrents|ku'ren|ku'rens}} '''corrent''' {{m}} # Desplaçament ordonat d’un [[fluid]]. #* ''Los '''corrents''' marins.'' # ''(Electricitat) (Per ellipsi)'' [[corrent electric|Corrent electric]] (passatge de l’electricitat per un conductor). #* ''Mesurar l'intensitat d'un corrent electric.'' # ''(Figurat)'' [[flux|Flux]] de personas o de causas. # [[sosenembla|Sosensemble]] d’una organizacion, d’un [[partit politic]]. #* ''Lo partit socialista es devesit en una multitud de '''corrents'''.'' # Lo periòde actual. #* ''Vos vendrai veire dins lo '''corrent''' de la setmana'' # ''(Figurat)'' Çò [[ordinari]], [[banal]]. {{-exp-}} {{colomnas|nombre=3| * [[al corrent]] / [[au corrent]] * [[corrent ascendent]] * [[corrent d'aiga]] * [[corrent d'aire]] * [[corrent electric]] ** [[corrent electric alternatiu]] ** [[corrent alternatiu]] ** [[corrent electric continú]] ** [[corrent continú]] * [[èsser al corrent]] * [[èsser emportat coma per un corrent]] * [[metre al corrent]] * [[presa de corrent]] * [[se téner al corrent]] * [[téner al corrent]] }} {{-rev-}} {{Reviradas|Desplaçament d'un fluid| * {{dev1}}: {{trad|de|Strömung}} * {{env1}}: {{trad|en|current}} {{trad|en|flow}} {{trad|en|stream}} * {{cav1}}: {{trad|ca|corrent}} * {{esv1}}: {{trad|es|corriente}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|courrant}} * {{itv1}}: {{trad|it|corrente}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|corrente}} * {{rov1}}: {{trad|ro|curent}} }} {{Reviradas|Corrent electric| * {{dev1}}: {{trad|de|Strom}} * {{env1}}: {{trad|en|current}} * {{cav1}}: {{trad|ca|corrent}} * {{esv1}}: {{trad|es|corriente}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|courrant}} * {{itv1}}: {{trad|it|corrente}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|corrente}} * {{rov1}}: {{trad|ro|curent}} }} {{-flex-verb-|oc}} '''corrent''' # Participi present de [[córrer]] {{=ca=}} {{-etim-}} De [[córrer]] {{-pron-}} :Oriental: central {{pron|kuˈren|ca}}, balear {{pron|koˈrent|ca}}, {{pron|kuˈren|ca}} :Occidental: nord-occidental {{pron|koˈren|ca}}, valencian {{pron|koˈrent|ca}}, {{pron|koˈren|ca}} :Espanha (Barcelona) : escotar « corrent » [[Fichièr:LL-Q7026 (cat)-Marvives-corrent.wav]] {{-sil-}} '''cor | rent''' {{-adj-|ca}} '''corrent''' # [[corrent]] {{-nom-|ca}} {{Declinason|n|corrent|corrents}} '''corrent''' {{m}} # [[corrent]]. {{-flex-verb-|ca}} '''corrent''' # Participi present de [[córrer]] 3du29fe6u59iqt6sayxrcubvcg46upp 0 72922 423090 421871 2026-09-08T11:16:52Z Poiuytrell 5851 /* */ 423090 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-|oc}} Del {{etil|la|oc}} ''bursa'' (« cuèr »), eissit del grèc ancian ''βύρσα, búrsa'' (« pèl, bota »). {{-pron-|oc}} {{pron|'bursɔ|oc}} '''bor | sa''' (2) {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|borsa|borsas|'bursɔ|'bursɔs}} '''borsa''' {{f}} # Saqueta de pèl, d’estofa, o quin que siá teissut, dins qué se sarra d'objèctes e l’argent que se vòl portar amb se. # ''(Finança)'' Resèrva o disponibilitats en argent d’una persona. # ''(Per extension)'' Argent que se'n pòt dispausar actualament o abitualament. # ''(Figurat)'' Subsidi financièr per pagar d'estudis, de projèctes ; pension balhada a un escolan o a un estudiant per li permetre de seguir gratuitament las leiçons d’una escòla o d’una universitat. # ''(Figurat)'' Dins las vilas de comèrci, un edifici, un luòc public ont s’assemblan los negociants, los banquièrs, los agents de cambi, los corratièrs, los obrièrs, etc., per tractar d’afars. # ''(Absoludament)'' Luòc d'escambi de valors financièras. # ''(Per extension)'' Marca d’escambi d'aquestas valors. # ''(Botanica)'' S'utiliza sovent per designar tot çò que sembla a una saqueta: las membranas qu'envelopan las micòtas qu'espelisson, las capsulas de las [[antèra]]s. # Envolopa dels [[testicul]]s. {{-sin-}} * [[pòrtamoneda]] * [[pòrtafuèlha]] {{-revi-}} {{(}}'''''saquet''''' * {{dev1}}: {{trad|de|Geldbörse}} * {{env1}}: {{trad|en|purse}} * {{cav1}}: {{trad|ca|moneder}} * {{csv1}}: {{trad|cs|}} * {{esv1}}: {{trad|es|bolsa}} {{trad|es|zurrón}} * {{etv1}}: {{trad|et|}} * {{frv1}}: {{trad|fr|bourse}} {{-}} * {{elv1}}: {{trad|el|}} * {{itv1}}: {{trad|it|borsa}} * {{nlv1}}: {{trad|nl|beurs}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|}} * {{plv1}}: {{trad|pl|}} * {{ruv1}}: {{trad|ru|стипендия}} * {{svv1}}: {{trad|sv|}} {{)}} {{(}}'''''subsidi''''' * {{dev1}}: {{trad|de|Stipendium}} * {{env1}}: {{trad|en|scholarship}} * {{cav1}}: {{trad|ca|borsa}} * {{csv1}}: {{trad|cs|}} * {{esv1}}: {{trad|es|beca}} * {{etv1}}: {{trad|et|}} * {{frv1}}: {{trad|fr|bourse}} {{-}} * {{elv1}}: {{trad|el|}} * {{itv1}}: {{trad|it|borsa}} * {{nlv1}}: {{trad|nl|beurs}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|}} * {{plv1}}: {{trad|pl|}} * {{ruv1}}: {{trad|ru|}} * {{svv1}}: {{trad|sv|}} {{)}} {{(}}'''''mercat financièr''''' * {{dev1}}: {{trad|de|Börse}} * {{env1}}: {{trad|en|stock exchange}} * {{cav1}}: {{trad|ca|borsa}} * {{csv1}}: {{trad|cs|}} * {{esv1}}: {{trad|es|borsa}} * {{etv1}}: {{trad|et|}} * {{frv1}}: {{trad|fr|bourse}} {{-}} * {{elv1}}: {{trad|el|χρηματιστήριο}} * {{itv1}}: {{trad|it|borsa}} * {{nlv1}}: {{trad|nl|beurs}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|}} * {{plv1}}: {{trad|pl|}} * {{ruv1}}: {{trad|ru|}} * {{svv1}}: {{trad|sv|}} {{)}} {{=ca=}} {{-etim-|ca}} Del {{etil|la|ca}} ''bursa'' (« cuèr »), eissit del grèc ancian ''βύρσα, búrsa'' (« pèl, bota »). {{-pron-|ca}} :oriental {{pron|ˈbor.sə|ca}} :occidental {{pron|ˈboɾ.sa|ca}} '''bor | sa''' (2) {{-nom-|ca}} {{Declinason|n|borsa|borses}} '''borsa''' {{f}} # mercat de vamor {{=es=}} {{-etim-|es}} Del {{etil|la|es}} ''bursa'' (« cuèr »), eissit del grèc ancian ''βύρσα, búrsa'' (« pèl, bota »). {{-pron-|es}} :{{pron||es}} '''bor | sa''' (2) {{-nom-|es}} {{Declinason|n|borsa|borsas}} '''borsa''' {{f}} # [[borsa]] {{=it=}} {{-pron-}}escotar « borsa » [[Fichièr:LL-Q652 (ita)-Happypheasant-borsa.wav]] {{-etim-|it}} Del {{etil|la|it}} ''bursa'' (« cuèr »), eissit del grèc ancian ''βύρσα, búrsa'' (« pèl, bota »). {{-pron-|it}} :{{pron|'borsa|it}} '''bor | sa''' (2) {{-nom-|it}} {{Declinason|n|borsa|borse}} '''borsa''' {{f}} # sac # [[borsa]] h20l10ibu1602ypn2ed7vfe5tbfde1s 0 72948 422609 374560 2026-09-07T13:17:54Z Poiuytrell 5851 /* */ 422609 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-|oc}} Del {{etil|la|oc}} ''necessitas''. {{-pron-|oc}} {{pron|ne.se.si'tat|oc}} ''' na | ces | si | tat''' (4) {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|necessitat|necessitats|ne.se.si'tat|ne.se.si'tats}} '''nacessitat'''  {{f}} # Caractèr de çò qu'es absoludament obligatòri, indispensable, çò que se'n pòt pas passar. # Çò que se pòt pas estalviar, çò que s’impausa d’un biais mai o mens estricte. # Dins un sens general e absolut, Tot çò a que es impossible de se'n sostraire, de ne resistir. # Besonh urgent. # Indigéncia, misèria. {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Notwendigkeit}} * {{env1}}: {{trad|en|need}} * {{arv1}}: {{trad|ar|ضرورة}} * {{cav1}}: {{trad|ca|necessitat}} * {{zhv1}}: {{trad|zh|必要性}} * {{csv1}}: {{trad|cs|}} * {{esv1}}: {{trad|es|necesidad}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|necessité}} * {{elv1}}: {{trad|el|αναγκαιότητα}} * {{itv1}}: {{trad|it|necessità}} * {{nlv1}}: {{trad|nl|}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|necessidade}} * {{plv1}}: {{trad|pl|konieczność}} * {{ruv1}}: {{trad|ru|необходимость}} {{)}} {{=ca=}} {{-pron-}}Espanha (Barcelona) : escotar « necessitat » [[Fichièr:LL-Q7026 (cat)-Marvives-necessitat.wav]] {{-etim-|ca}} Del {{etil|la|ca}} ''necessitas''. {{-pron-|ca}} :oriental {{pron|nə.sə.siˈtat|ca}} :occidental {{pron|ne.se.siˈtat|ca}} ''' na | ces | si | tat''' (4) {{-nom-|ca}} {{Declinason|n|necessitat|necessitats}} '''nacessitat'''  {{f}} # [[necessitat]] 67n2tx2ue26qfit9m7cs38dhgyzixvg 0 73006 423015 339840 2026-09-08T09:58:37Z Poiuytrell 5851 /* */ 423015 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-|oc}} Del {{etil|la|oc}} ''arbitrium'' (« jutjament, poder, volontat »). {{-pron-|oc}} {{pron|aɾ'bi.tɾi|oc}} ''' ar | bi | tri ''' (3) {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|arbitri|arbitris|aɾ'bi.tɾi|aɾ'bi.tɾis}} '''arbitri''' {{m}}, :mai sovent dins l'expression '''[[liure arbitre]]''' ({{pron|'li.wɾe aɾ'bi.tɾi|oc}}) :a vegada '''franc arbitri''' ({{pron|'fɾank‿aɾ'bi.tɾi|oc}}) # ''(Filosofia)'' Facultat per que la volontat se determina per una causa puslèu que per una autra, solament del fach de la quita volontat. Sovent qualificat de 'liure'. {{-par-}} * [[arbitre]] * [[arbitrari]] * [[liure arbitri]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|freie Wille}} {{trad|de|Willensfreiheit}} * {{env1}}: {{trad|en|free will}} * {{arv1}}: {{trad|ar|حكم حر}} * {{cav1}}: {{trad|ca|lliure arbitri}} {{trad|ca|franc arbitri}} {{trad|ca|lliure albir}} {{trad|ca|franc albir}} * {{zhv1}}: {{trad|zh|自由意志 }} * {{csv1}}: {{trad|cs|}} * {{esv1}}: {{trad|es|albedrío}} {{trad|es|libre albedrío}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|libre arbitre}} * {{elv1}}: {{trad|el|ελεύθερη βούληση}} * {{itv1}}: {{trad|it|libero arbitrio}} * {{nlv1}}: {{trad|nl|vrije wil}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|livre arbítrio}} * {{plv1}}: {{trad|pl|wolna wola}} * {{ruv1}}: {{trad|ru|свободная воля}} {{)}} d5anlxtt8g3e5aji3jhumk67cxp28ca 423016 423015 2026-09-08T09:59:05Z Poiuytrell 5851 /* */ 423016 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-|oc}} Del {{etil|la|oc}} ''arbitrium'' (« jutjament, poder, volontat »). {{-pron-|oc}} {{pron|aɾ'bi.tɾi|oc}} ''' ar | bi | tri ''' (3) {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|arbitri|arbitris|aɾ'bi.tɾi|aɾ'bi.tɾis}} '''arbitri''' {{m}}, :mai sovent dins l'expression '''[[liure arbitre]]''' ({{pron|'li.wɾe aɾ'bi.tɾi|oc}}) :a vegadas '''franc arbitri''' ({{pron|'fɾank‿aɾ'bi.tɾi|oc}}) # ''(Filosofia)'' Facultat per que la volontat se determina per una causa puslèu que per una autra, solament del fach de la quita volontat. Sovent qualificat de 'liure'. {{-par-}} * [[arbitre]] * [[arbitrari]] * [[franc arbitri]] * [[liure arbitri]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|freie Wille}} {{trad|de|Willensfreiheit}} * {{env1}}: {{trad|en|free will}} * {{arv1}}: {{trad|ar|حكم حر}} * {{cav1}}: {{trad|ca|lliure arbitri}} {{trad|ca|franc arbitri}} {{trad|ca|lliure albir}} {{trad|ca|franc albir}} * {{zhv1}}: {{trad|zh|自由意志 }} * {{csv1}}: {{trad|cs|}} * {{esv1}}: {{trad|es|albedrío}} {{trad|es|libre albedrío}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|libre arbitre}} * {{elv1}}: {{trad|el|ελεύθερη βούληση}} * {{itv1}}: {{trad|it|libero arbitrio}} * {{nlv1}}: {{trad|nl|vrije wil}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|livre arbítrio}} * {{plv1}}: {{trad|pl|wolna wola}} * {{ruv1}}: {{trad|ru|свободная воля}} {{)}} q88n6iz8t4ozmezac1oh75plivy1jvd 0 73021 422986 339874 2026-09-08T09:20:42Z Poiuytrell 5851 /* */ 422986 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-|oc}} Verbe derivat de ''centrer'' amb lo prefixe ''con-''. {{-pron-|oc}} {{pron|kon.sen.tra'sju|oc}} ''' con | cen | tra | cion ''' (4) {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|concentracion|concentracions|kon.sen.tra'sju|kon.sen.tra'sjus}} '''concentracion''' {{f}} # ''(Fisica)'' Accion d'[[acampar]] en un punt o una zona çò qu'èra [[escampilhar|escampilhat]]. # ''(Quimia)'' Quantitat relativa d'una substància al respècte d'un mitan. # Preséncia d'un grand nombre de causas o de personas aparentadas dins una zona restrencha. # Accion far portar la pensada sus una idèa o una accion precisas, de faiçon espontanèa o mejançant un esfòrç particular. {{-par-}} * [[concentrar]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: (1, 2 e 3) {{trad|de|Konzentration}} (4) {{trad|de|Fokus}} * {{env1}}: (1, 2 e 3) {{trad|en|concentration}} (4) {{trad|de|focus}} * {{arv1}}: {{trad|ar|تركيز}} * {{cav1}}: {{trad|ca|concentració}} * {{zhv1}}: {{trad|zh|专心}} * {{csv1}}: {{trad|cs|}} * {{esv1}}: {{trad|es|concentración}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|concentration}} * {{elv1}}: {{trad|el|συγκέντρωση}} * {{itv1}}: {{trad|it|concentrazione}} * {{nlv1}}: {{trad|nl|concentratie}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|concentração}} * {{plv1}}: {{trad|pl|koncentracja}} * {{ruv1}}: {{trad|ru|концентрация}} {{)}} smh5sgce080rw3rcod3wjjfw18scre1 0 73159 422682 413628 2026-09-07T15:00:10Z Poiuytrell 5851 /* */ 422682 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-|oc}} De ''reproduire'' amb lo sufixe ''-acion''. {{-pron-|oc}} :lengadocian {{pron|repɾuðysˈsju|oc}} :gascon {{pron|repɾuðykˈsju|oc}} :provençau {{pron|ʀepʀudykˈsjũⁿ|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|re|pro|duc|cion}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|dialècte=lengadocian|n|reproduccion|reproduccions|re.pɾu.ðys'sju|re.pɾu.ðys'sjus}} '''reproduccion''' {{f}} # Accion per la quala los èssers vivents perpetuan lors espècas. # ''(Botanica)'' Ensemble dels mejans naturals e artificials que servisson a perpetuar las espècias de las [[planta]]s, a multiplicar los [[vegetal]]s # ''(Biologia)'' Accion per la quala las [[cellula]]s se multiplican. # ''(Zoologia)'' [[generacion|Generacion]] de partidas novèlas que, per d'unes [[animal]]s, succedisson a aquestas que son estadas desrabadas, mutiladas. # Accion de tornar publicar, en parlant d’obratges d'edicion. # Còpia, imitacion, vulgarizacion, en parlant dels obratges artistics. # ''(Especialament)'' Còpia d'un original per de tecnicas particularas. {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Reproduktion}} * {{env1}}: {{trad|en|reproduction}} {{trad|en|breeding}} * {{arv1}}: {{trad|ar|التكاثر}} * {{cav1}}: {{trad|ca|reproducció}} * {{zhv1}}: {{trad|zh|再生产}} * {{esv1}}: {{trad|es|reproducción}} * {{frv1}}: {{trad|fr|reproduction}} {{-}} * {{elv1}}: {{trad|el|αναπαραγωγή}} * {{itv1}}: {{trad|it|riproduzione}} * {{nlv1}}: {{trad|nl|reproductie}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|reprodução}} * {{plv1}}: {{trad|pl|reprodukcja}} * {{rov1}}: {{trad|ro|reproducere}} * {{ruv1}}: {{trad|ru|воспроизведение}} {{)}} az0etly9bdeb26gpim6p2jqzldswz0q 0 73525 422650 419133 2026-09-07T14:08:14Z Poiuytrell 5851 /* */ 422650 wikitext text/x-wiki {{veire|zona|zòna|zonà}} {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} ''zona'' manlèu del {{etil|el|la}} ancian ''ζώνη, zốnê'' (« cencha »). {{-pron-}} {{pron|ˈzɔno̞|oc}} {{-sil-}} '''zò | na''' (2) {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|zòna|zònas|ˈzɔno̞|ˈzɔno̞s}} '''zòna''' {{f}} # (didactica) [[benda|Benda]] o [[marca]] gaireben [[circular]]a. ## (geografia) [[caduna|Caduna]] de las [[cinc]] grandas [[division]]s del l'[[esfèra]] terrèstra, que se concept destriadas per de [[cercle]]s [[parallèl]]s a l’[[eqüator]]. ##* ''La '''zòna''' equatoriala.'' ## (astronomia) Benda [[clar]]a que passa pels disques planetaris de [[Jupitèr]] e de [[Saturn]], per oposicion a las mai escuras. ## (geologia) Partida visibla de las sisas superpausadas qu'uns terrens, qu'unas pèiras son formadas. ## (geometria) [[porcion|Porcion]] de la [[superficia]] d’una [[esfèra]] compresa entre dos plans parallèls. ## (informatica) Partida d'una memòria (mòrta o viva), caracterizada per sa foncion, son apartenença, o quina que siá autra proprietat. # Quin que siá espaci que se caracteriza per un trach particular. #*'''''Zòna''' erogèna.'' # (medical) Malautiá aguda inflamatòria d'un o mai d'un [[ganglion]]s [[sensorial]]s, [[espinal]]s o [[intracranial]]s, produsida pel meteis [[virus]] que la [[variòla]], caracterizada per l'aparicion de grops de [[vesicula]]s (dichas popularment [[cinta]]s) dins la partida cutanèa correspondenta al tronc nerviós ligat al ganglion afectat {{-sin-}} * [[parçan]] * [[canton]] {{-drv-}} * [[zonal]] / [[zonau]] * [[zonar]] * [[zonard]] * [[zonat]] * [[zonatge]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}:{{trad|de|Zone}} * {{env1}}: {{trad|en|zone}} * {{cav1}}: {{trad|ca|zona}} * {{cov1}}: {{trad|co|zona}} * {{esv1}}: {{trad|es|zona}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|zone}} * {{furv1}}: {{trad|fur|zone}} * {{itv1}}: {{trad|it|zona}} * {{plv1}}: {{trad|pl|zona}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|zona}} {{)}} {{-flex-verb-|oc}} '''zòna''' # ''Tresena persona del singular del present de l’indicatiu de'' [[zonar]] # ''Segonda persona del singular de l’imperatiu afirmatiu de'' [[zonar]] knfkw4v69vk4ogvlo5l9g45vpnvq5jk 422654 422650 2026-09-07T14:10:47Z Poiuytrell 5851 /* */ 422654 wikitext text/x-wiki {{veire|zona|zòna|zonà}} {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} ''zona'' manlèu del {{etil|el|la}} ancian ''ζώνη, zốnê'' (« cencha »). {{-pron-}} {{pron|ˈzɔno̞|oc}} {{-sil-}} '''zò | na''' (2) {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|zòna|zònas|ˈzɔno̞|ˈzɔno̞s}} '''zòna''' {{f}} # (didactica) [[benda|Benda]] o [[marca]] gaireben [[circular]]a. ## (geografia) [[caduna|Caduna]] de las [[cinc]] grandas [[division]]s del l'[[esfèra]] terrèstra, que se concept destriadas per de [[cercle]]s [[parallèl]]s a l’[[eqüator]]. ##* ''La '''zòna''' equatoriala.'' ## (astronomia) Benda [[clar]]a que passa pels disques planetaris de [[Jupitèr]] e de [[Saturn]], per oposicion a las mai escuras. ## (geologia) Partida visibla de las sisas superpausadas qu'uns terrens, qu'unas pèiras son formadas. ## (geometria) [[porcion|Porcion]] de la [[superficia]] d’una [[esfèra]] compresa entre dos plans parallèls. ## (informatica) Partida d'una memòria (mòrta o viva), caracterizada per sa foncion, son apartenença, o quina que siá autra proprietat. # Quin que siá espaci que se caracteriza per un trach particular. #*'''''Zòna''' erogèna.'' # (medical) Malautiá aguda inflamatòria d'un o mai d'un [[ganglion]]s [[sensorial]]s, [[espinal]]s o [[intracranial]]s, produsida pel meteis [[virus]] que la [[variòla]], caracterizada per l'aparicion de grops de [[vesicula]]s (dichas popularment [[cinta]]s) dins la partida cutanèa correspondenta al tronc nerviós ligat al ganglion afectat. {{-sin-}} * [[parçan]] * [[canton]] {{-drv-}} * [[zonal]] / [[zonau]] * [[zonar]] * [[zonard]] * [[zonat]] * [[zonatge]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}:{{trad|de|Zone}} * {{env1}}: {{trad|en|zone}} * {{cav1}}: {{trad|ca|zona}} * {{cov1}}: {{trad|co|zona}} * {{esv1}}: {{trad|es|zona}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|zone}} * {{furv1}}: {{trad|fur|zone}} * {{itv1}}: {{trad|it|zona}} * {{plv1}}: {{trad|pl|zona}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|zona}} {{)}} {{-flex-verb-|oc}} '''zòna''' # ''Tresena persona del singular del present de l’indicatiu de'' [[zonar]] # ''Segonda persona del singular de l’imperatiu afirmatiu de'' [[zonar]] 2xf0o5l4s9tjr2wjv1rrs2na572l8r0 422668 422654 2026-09-07T14:23:51Z Poiuytrell 5851 /* */ 422668 wikitext text/x-wiki {{veire|zona|zòna|zonà}} {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} ''zona'' manlèu del {{etil|el|la}} ancian ''ζώνη, zốnê'' (« cencha »). {{-pron-}} {{pron|ˈzɔno̞|oc}} {{-sil-}} '''zò | na''' (2) {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|zòna|zònas|ˈzɔno̞|ˈzɔno̞s}} '''zòna''' {{f}} # (didactica) [[benda|Benda]] o [[marca]] gaireben [[circular]]a. ## (geografia) [[caduna|Caduna]] de las [[cinc]] grandas [[division]]s del l'[[esfèra]] terrèstra, que se concept destriadas per de [[cercle]]s [[parallèl]]s a l’[[eqüator]]. ##* ''La '''zòna''' equatoriala.'' ## (astronomia) Benda [[clar]]a que passa pels disques planetaris de [[Jupitèr]] e de [[Saturn]], per oposicion a las mai escuras. ## (geologia) Partida visibla de las sisas superpausadas qu'uns terrens, qu'unas pèiras son formadas. ## (geometria) [[porcion|Porcion]] de la [[superficia]] d’una [[esfèra]] compresa entre dos plans parallèls. ## (informatica) Partida d'una memòria (mòrta o viva), caracterizada per sa foncion, son apartenença, o quina que siá autra proprietat. # Quin que siá espaci que se caracteriza per un trach particular. #*'''''Zòna''' erogèna.'' # (medical) Malautiá aguda inflamatòria d'un o mai d'un [[ganglion]]s [[sensorial]]s, [[espinal]]s o [[intracranial]]s, produsida pel meteis [[virus]] que la [[variòla]], caracterizada per l'aparicion de grops de [[vesicula]]s (dichas popularment [[cinta]]s) dins la partida cutanèa correspondenta al tronc nerviós ligat al ganglion afectat. Vejatz [[cindre]]. {{-sin-}} * [[parçan]] * [[canton]] {{-drv-}} * [[zonal]] / [[zonau]] * [[zonar]] * [[zonard]] * [[zonat]] * [[zonatge]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}:{{trad|de|Zone}} * {{env1}}: {{trad|en|zone}} * {{cav1}}: {{trad|ca|zona}} * {{cov1}}: {{trad|co|zona}} * {{esv1}}: {{trad|es|zona}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|zone}} * {{furv1}}: {{trad|fur|zone}} * {{itv1}}: {{trad|it|zona}} * {{plv1}}: {{trad|pl|zona}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|zona}} {{)}} {{-flex-verb-|oc}} '''zòna''' # ''Tresena persona del singular del present de l’indicatiu de'' [[zonar]] # ''Segonda persona del singular de l’imperatiu afirmatiu de'' [[zonar]] jbo3ylli658f4z815ig8qfeoeooe91t 422669 422668 2026-09-07T14:26:21Z Poiuytrell 5851 /* */ 422669 wikitext text/x-wiki {{veire|zona|zòna|zonà}} {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} ''zona'' manlèu del {{etil|el|la}} ancian ''ζώνη, zốnê'' (« cencha »). {{-pron-}} {{pron|ˈzɔno̞|oc}} {{-sil-}} '''zò | na''' (2) {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|zòna|zònas|ˈzɔno̞|ˈzɔno̞s}} '''zòna''' {{f}} # (didactica) [[benda|Benda]] o [[marca]] gaireben [[circular]]a. ## (geografia) [[caduna|Caduna]] de las [[cinc]] grandas [[division]]s del l'[[esfèra]] terrèstra, que se concept destriadas per de [[cercle]]s [[parallèl]]s a l’[[eqüator]]. ##* ''La '''zòna''' equatoriala.'' ## (astronomia) Benda [[clar]]a que passa pels disques planetaris de [[Jupitèr]] e de [[Saturn]], per oposicion a las mai escuras. ## (geologia) Partida visibla de las sisas superpausadas qu'uns terrens, qu'unas pèiras son formadas. ## (geometria) [[porcion|Porcion]] de la [[superficia]] d’una [[esfèra]] compresa entre dos plans parallèls. ## (informatica) Partida d'una memòria (mòrta o viva), caracterizada per sa foncion, son apartenença, o quina que siá autra proprietat. # Quin que siá espaci que se caracteriza per un trach particular. #*'''''Zòna''' erogèna.'' # (medical) Malautiá aguda inflamatòria d'un o mai d'un [[ganglion]]s [[sensorial]]s, [[espinal]]s o [[intracranial]]s, produsida pel meteis [[virus]] que la [[variòla]], caracterizada per l'aparicion de grops de [[vesicula]]s (dichas popularment [[cinta]]s) dins la partida cutanèa correspondenta al tronc nerviós ligat al ganglion afectat. Vejatz [[cindre]]. {{-sin-}} * [[parçan]] * [[canton]] *[[fuòc de Sent Antòni]] {{-drv-}} * [[zonal]] / [[zonau]] * [[zonar]] * [[zonard]] * [[zonat]] * [[zonatge]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}:{{trad|de|Zone}} * {{env1}}: {{trad|en|zone}} * {{cav1}}: {{trad|ca|zona}} * {{cov1}}: {{trad|co|zona}} * {{esv1}}: {{trad|es|zona}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|zone}} * {{furv1}}: {{trad|fur|zone}} * {{itv1}}: {{trad|it|zona}} * {{plv1}}: {{trad|pl|zona}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|zona}} {{)}} {{-flex-verb-|oc}} '''zòna''' # ''Tresena persona del singular del present de l’indicatiu de'' [[zonar]] # ''Segonda persona del singular de l’imperatiu afirmatiu de'' [[zonar]] 7rmojehp6kyr0neuk90h8mpk3cohsyr 422670 422669 2026-09-07T14:26:40Z Poiuytrell 5851 /* */ 422670 wikitext text/x-wiki {{veire|zona|zòna|zonà}} {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} ''zona'' manlèu del {{etil|el|la}} ancian ''ζώνη, zốnê'' (« cencha »). {{-pron-}} {{pron|ˈzɔno̞|oc}} {{-sil-}} '''zò | na''' (2) {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|zòna|zònas|ˈzɔno̞|ˈzɔno̞s}} '''zòna''' {{f}} # (didactica) [[benda|Benda]] o [[marca]] gaireben [[circular]]a. ## (geografia) [[caduna|Caduna]] de las [[cinc]] grandas [[division]]s del l'[[esfèra]] terrèstra, que se concept destriadas per de [[cercle]]s [[parallèl]]s a l’[[eqüator]]. ##* ''La '''zòna''' equatoriala.'' ## (astronomia) Benda [[clar]]a que passa pels disques planetaris de [[Jupitèr]] e de [[Saturn]], per oposicion a las mai escuras. ## (geologia) Partida visibla de las sisas superpausadas qu'uns terrens, qu'unas pèiras son formadas. ## (geometria) [[porcion|Porcion]] de la [[superficia]] d’una [[esfèra]] compresa entre dos plans parallèls. ## (informatica) Partida d'una memòria (mòrta o viva), caracterizada per sa foncion, son apartenença, o quina que siá autra proprietat. # Quin que siá espaci que se caracteriza per un trach particular. #*'''''Zòna''' erogèna.'' # (medical) Malautiá aguda inflamatòria d'un o mai d'un [[ganglion]]s [[sensorial]]s, [[espinal]]s o [[intracranial]]s, produsida pel meteis [[virus]] que la [[variòla]], caracterizada per l'aparicion de grops de [[vesicula]]s (dichas popularment [[cinta]]s) dins la partida cutanèa correspondenta al tronc nerviós ligat al ganglion afectat. Vejatz [[cindre]]. {{-sin-}} * [[parçan]] * [[canton]] *[[fuòc de Sent Antòni]] (5/ {{-drv-}} * [[zonal]] / [[zonau]] * [[zonar]] * [[zonard]] * [[zonat]] * [[zonatge]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}:{{trad|de|Zone}} * {{env1}}: {{trad|en|zone}} * {{cav1}}: {{trad|ca|zona}} * {{cov1}}: {{trad|co|zona}} * {{esv1}}: {{trad|es|zona}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|zone}} * {{furv1}}: {{trad|fur|zone}} * {{itv1}}: {{trad|it|zona}} * {{plv1}}: {{trad|pl|zona}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|zona}} {{)}} {{-flex-verb-|oc}} '''zòna''' # ''Tresena persona del singular del present de l’indicatiu de'' [[zonar]] # ''Segonda persona del singular de l’imperatiu afirmatiu de'' [[zonar]] 5ft90w2mwiyf7bw77h3uo32evxgnfzj 0 73662 423058 344241 2026-09-08T10:50:59Z Poiuytrell 5851 /* */ 423058 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} ''sequentia''. {{-pron-}} {{pron|se.'ri.o̞|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|seria|serias|se.'rio̞|se.'rio̞s}} '''seria''' {{f}} # [[seguida|Seguida]], [[tièra]] de causas de meteissa natura. #* ''Una '''seria''' de timbres'' # Ensemble de causas de la meteissa mena. # Tèrme tecnic de [[quimia]], de [[matematica]], de [[marina]], de [[lingüistica]], d'[[informatica]]... #* '''''Seria''' negra''. #* '''''Seria''' trigonometrica''. #* '''''Seria''' lingüistica''. {{-ref-}} {{ref-ieo12}} {{-exp-}} * [[seria televisada|Seria televisada]] * [[en seria|En seria]]: en succession ; en derivacion. ** ''Produccion '''en seria'''''. {{-sin-}} *[[tièra]] *[[seguida]] {{-drv-}} *[[seriar]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Serie}} * {{env1}}: {{trad|en|series}} * {{cav1}}: {{trad|ca|sèrie}} * {{esv1}}: {{trad|es|serie}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|série}} * {{itv1}}: {{trad|it|serie}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|série}} * {{rov1}}: {{trad|ro|serie}} {{)}} {{-flex-verb-|oc}} '''seria''' # Tresena persona del singular del present de l'indicatiu de [[seriar]]. # Segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de [[seriar]] r5y1raasvm013evqdibs02iwdexow1p 0 73839 423017 410307 2026-09-08T10:00:25Z Poiuytrell 5851 /* */ 423017 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} * ''(Adj. e nom 1)'' Del {{etil|la|oc}} ''plasticus'', eissit del grèc ancian ''πλαστικός, plastikos'' (« relatiu al modelatge »), derivat del verb ''πλάσσειν, plássein'' (« motlar, formar »). * ''(nom 2)'' De l’{{etil|en|oc}} ''plastic explosive'' per ''plastic'' tanben eissit del latin ''plasticus''. {{-pron-|oc}} *{{pron|plasˈtik|oc}} {{-sil-}} ''' plas | tic''' (2) {{-adj-|oc}} '''Plastic''' {{Declinason|adj|plastic|plastica|plastics|plasticas|plasˈtik|plasˈtiko̞|plasˈtiks|plasˈtiko̞s}} # ''(art)'' Relatiu al [[modelatge]]. #* ''Art '''plastic''','' Art de modelar quina que siá figuras e d’ornaments de [[gisp]], en tèrra, etc. # ''(per extension)'' Totes las [[art]]s del [[dessenh]]. # ''(medecina)'' Que cerca a [[remodelar]] las fòrmas del [[còrs]]. #* ''La quirurgia '''plastica'''.'' # Sople, malleable. # ''(filosofia)'' [[escolastica|Escolastica]], çò qu'a la [[poténcia]] de formar. #* ''La vertut '''plastica''' dels animals, dels vegetals.'' # Qu'es [[pròpri]] a [[recebre]] una fòrma. #* ''Pasta '''plastica'''.'' # ''(fisica)'' Qualifica una [[deformacion]] que demora quand desapareis sa [[causa]]. {{-exp-}} *[[art plastics]] / [[art plasticas]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|plastisch}} * {{env1}}: {{trad|en|plastic}} * {{cav1}}: {{trad|ca|plàstic}} * {{esv1}}: {{trad|es|plastico}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|plastique}} * {{itv1}}: {{trad|it|palstico}} * {{plv1}}: {{trad|pl|}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|palstico}} {{)}} {{-nom-|oc|num=1}} '''Plastic''' {{m}} {{Declinason|n|plastic|plastics|plas'tik|plasti'ks}} # [[material|Material]] [[organic]] de [[sintèsi]] fondat sus l’emplec de [[macromolecula]]s ([[polimèra]]s). {{-nom-|oc|num=2}} '''plastic''' {{m}} # [[explosiu|Explosiu]] fòrça poderós compausat d’[[exogèn]] o de [[pentrita]], de ligant coma la [[goma]] [[butadièn]]-[[estirèn]], de [[plastificant]]s e a vegadas d’òli mineral. {{=en=}} {{-etim-}} *Del {{etil|la|oc}} ''plasticus'', eissit del grèc ancian ''πλαστικός, plastikos'' (« relatiu al modelatge »), derivat del verb ''πλάσσειν, plássein'' (« motlar, formar »). {{-pron-|en}} *{{pron|ˈplɑːstɪk|en}} {{-sil-}} ''' plas | tic''' (2) {{-adj-|en}} '''Plastic''' # [[plastic|Plastic]] {{-nom-|en}} '''Plastic''' # [[plastic|Plastic]] {{=fr=}} {{-etim-}} *De l’{{etil|en|oc}} ''plastic explosive'' per ''plastic'' tanben eissit del latin ''plasticus''. {{-pron-|fr}} {{pron|plastik|fr}} {{-nom-|fr}} {{Declinason|n|plastic|plastics|plas'tik}} '''Plastic''' # [[plastic|Plastic]] (mèna d'explosiu) kvsbxkupixbwbgwo6p73gzapd8rqt07 0 73907 422599 412640 2026-09-07T13:09:45Z Poiuytrell 5851 /* */ 422599 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} *Del {{etil|la|oc}} ''differens'', participi present de ''differre'' (« disseminar, diferir ») compausat de ''dis-'' e ''ferre'' (« téner »).''. {{-pron-|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|difeˈɾen|oc}} :provençau {{pron|dife'ʀẽⁿ|oc}} : escotar « diferent » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-diferent.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|di|fe|rent}} {{-adj-|oc}} {{Declinason|adj|dialècte=lengadocian|diferent|diferenta|diferents|diferentas|difeˈɾen|difeˈɾento̞|difeˈɾens|difeˈɾento̞s}} '''diferent''' # Qu’es pas [[parelh]] ; qu'es [[autre]] o [[distint]]. #* ''Aquel mot a de significacions '''diferentas'''.'' {{-sin-}} * [[desparièr]] * [[distinct]] {{-ant-}} * [[identic]] * [[parelh]] {{-drv-}} * [[diferéncia]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|verschieden}} * {{env1}}: {{trad|en|different}} * {{cav1}}: {{trad|ca|diferent}} * {{esv1}}: {{trad|es|diferente}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|différent}} * {{itv1}}: {{trad|it|diverso}} * {{plv1}}: {{trad|pl|}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|diferente}} {{)}} {{-nom-}} '''diferent''' {{m}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|diferent|diferents|dife'ren|dife'rens}} # [[debat|Debat]] entre doas o mai personas al subjècte de lors [[opinion]]s, de [[question]]s d’[[interès]], etc., quand son pas en [[acòrdi]]. {{=ca=}} {{-etim-}} *Del {{etil|la|oc}} ''differens'', participi present de ''differre'' (« disseminar, diferir ») compausar de ''dis-'' e ''ferre'' (« téner »).''. {{-pron-|ca}} *Oriental: central [difəˈɾen], balear [difəˈɾent], [difəˈɾen] *Occidental: nord-occidental [difeˈɾen], valencià [difeˈɾent], [difeˈɾen] {{-sil-}} {{Sillabas|di|fe|rent}} {{-adj-|oc}} {{Declinason|adj|diferent|diferent|diferents|diferents}} '''diferent''' # [[diferent#oc|diferent]] {{-adv-|oc}} '''diferent''' # [[diferentament]] nk3weu9xkjiqjqqyd0bip6qllmdqdp6 0 73944 422850 418757 2026-09-07T21:58:15Z Poiuytrell 5851 /* */ 422850 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De [[urbanizar]]. {{-pron-|oc}} {{pron|yrbaniza'sju|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|ur|ban|ni|za|cion}} {{-nom-|oc}} '''urbanizacion''' {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|urbanizacion|urbanizacions|yrbaniza'sju|yrbaniza'sjus}} # Accion d’[[urbanizar]], de favorizar la creissença o la naissença de las [[vila]]s. # Concentracion creissanta de la populacion dins d'aglomeracions de tipe urban. {{-drv-}} * [[urban]] * [[urbanitat]] * [[urbanisme]] * [[urbanista]] * [[urbanizar]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Urbanisation}} * {{env1}}: {{trad|en|urbanisation}} * {{cav1}}: {{trad|ca|urbanització}} * {{esv1}}: {{trad|es|urbanización}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|urbanisation}} * {{itv1}}: {{trad|it|urbanizzazione}} * {{plv1}}: {{trad|pl|urbanizacja}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|urbanização}} {{)}} ssjmf9jdikz2ewe4n933k7n0verqpni 422858 422850 2026-09-07T22:04:01Z Poiuytrell 5851 /* */ 422858 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De [[urbanizar]]. {{-pron-|oc}} {{pron|yrbaniza'sju|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|ur|ban|ni|za|cion}} {{-nom-|oc}} '''urbanizacion''' {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|urbanizacion|urbanizacions|yrbaniza'sju|yrbaniza'sjus}} # Accion, fach o resultat d’[[urbanizar]], de favorizar la creissença o la naissença de las [[vila]]s. # Concentracion creissanta de la populacion dins d'aglomeracions de tipe urban. {{-drv-}} * [[urban]] * [[urbanitat]] * [[urbanisme]] * [[urbanista]] * [[urbanizar]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Urbanisation}} * {{env1}}: {{trad|en|urbanisation}} * {{cav1}}: {{trad|ca|urbanització}} * {{esv1}}: {{trad|es|urbanización}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|urbanisation}} * {{itv1}}: {{trad|it|urbanizzazione}} * {{plv1}}: {{trad|pl|urbanizacja}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|urbanização}} {{)}} rmkt9ygi3nc5lyn4eowxv12ycs82xnt 0 73979 423081 344999 2026-09-08T11:07:17Z Poiuytrell 5851 /* */ 423081 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De ''re'' e ''portar''. {{-pron-|oc}} {{pron|rapur'ta|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|ra|por|tar}} {{-nom-|oc}} '''raportar''' # [[portar|portar]] una causa, la [[tornar]] ont èra. #* '''''Raportatz''' me lo libre que vos prestèri.'' # [[portar|portar]], a son [[retorn]], de causas endacòm, sens que pasmens jamai i avián estat portadas. #* '''''Raportèt''' de sos viatge de curiosas impressions'' # Portar quicòm endacòm èran pas e qualqu’un qu’[[aparténer|aparteniá]] pas [[abans]], de causas que se [[levar|levèt]]. #* ''Los soldats, seguent l’òrdre del general, '''raportèron''' a lors capitani tota la presa qu’avián fach.'' # [[jónher|Jònher]], apondre quicòm a çò que pareis incomplèt. #* Una pèça '''raprtada'''.'' # ''(administracion) (legislacion)'' [[revocar|Revocar]], [[abrogar]], [[anullar]]. #* ''La mesura foguèt '''reportada'''.'' # ''(figurat)'' Far lo [[raconte]] de çò vist, o [[entendut]], o [[aprene|aprés]]. # ''(absoludament) (familièr) [[denonciar|Denonciar]], [[racontar]] las [[manca]]s dels autres. #* ''Ami pas los enfants que '''raportan'''.'' # ''(particular)'' Tornar dire per [[leugièretat]] o per [[malícia]] çò ausit. #* ''Raconta le pas res, '''rapporta''' tot.'' # [[tornar|Tornar]], [[dirigir]] cap a una fin, un objectiu. #* '''''Raporta''' tot a se, a son benefici, a son utilitat particulara.'' # [[atribuir|Atribuir]] ; far tornar a l'origina. #* '''''Raportar''' l’efièch a la causa.'' # [[produire|Produire]], en [[fruch]]s o en [[argent]], donar una cèrta [[renda]]. #* ''D'arbres que '''rapòrtan''' de bèla frucha.'' #* ''Aquel emplec '''rapòrta''' pas ni profièch ni onor.'' # ''(drech)'' [[expausar|Expausar]] l’estat d’un [[procès]] per escrit. #* '''''Raportar''' un procès, un afar.'' # Far l’[[expausat]] d’un [[afar]] al nom d’una [[commission]], d’un [[comitat]], e [[mentretant]] [[enonciar]] l’[[avís]] del quite comitat, de la quita commission. # ''(Agrimensor)'' [[traçar|Traçar]] sul [[papièr]] de [[mesura]]s, d'[[angle]]s, après los aver [[notar|notats]] sul [[terren]]. # ''(pronominal)'' Téner de [[conformitat]], de [[convenéncia]], de [[semblança]]. #* ''Tot çò vist de son comportament '''se rapòrta''' a çò qu’avèm dich.'' # ''(pronominal)'' Èsser en [[rapòrt]], en [[relacion]]. #* ''Aquel article de ma letra '''se rapòrta''' a çò ja escrich abans.'' #* ''(gramatica)'' ''Aquel pronom relatiu '''se rapòrta''' a tal nom.'' # ''(pronominal)'' '''Se raportar''' a qualqu’un de quicòm e, absoludament, '''se'n raportar''' a qualqu’un, se n'acordar de sa decision sus quicòm. #* ''A qui volètz que'n '''raportem''' ?'' #* ''Me'n '''rapòrti''' al vòstre avís.'' {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|}} * {{env1}}: {{trad|en|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|}} * {{esv1}}: {{trad|es|}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|}} * {{itv1}}: {{trad|it|}} * {{plv1}}: {{trad|pl|}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|}} {{)}} ikx4t3t8m0ko0yytkvtcstezhbcw5oc 0 74032 422905 408457 2026-09-07T22:41:58Z Poiuytrell 5851 /* */ 422905 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|mot=reservare}}, compausat de ''re-'', e ''servare'' (« gardar, servar »). {{-pron-|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|rezeɾˈβa|oc}} :provençau {{pron|ʀezeʀˈva|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|re|ser|var}} {{-verb-|oc}} '''reservar''' # [[gardar|Gardar]], [[reténer]] quicòm d’un tot, una causa d'entre mai d'unas. #* ''Vendèt la proprietat, mas se'n '''reservèt''' l’usufruich.'' # Gardar una causa per un autre [[temps]], per un autre [[usatge]], la [[servar]] per una autra [[escasença]]. #* '''''Resèrvi''' la rèsta de l’explicacion per la fin de la conferéncia.'' ## ''(pronominal)'' Se prepausar de far una causa, remandar de la far quand caldrà, en temps e luòc idonèus. ##* ''Me '''resèrvi''' per una autra escasença.'' ## Se ditz tanben per las personas. ##* ''Lo general '''resèrva''' sas melhoras tropas per la darrirèra ataca.'' # ''(figurat)'' [[destinar|Destinar]]. ##* ''Los eveniments li '''resèrvan''' la glòria.'' # ''(cosina)'' Plaçar de costat. ##* '''''Reservar''' la pasta e preparar la garnitura.'' # S’engatjar per avança a utilizar una [[font]]. #* ''Ai '''reservat''' una taubla per dotze personas pel sopar.'' {{-par-}} *[[resèrva]] *[[reservable]] *[[reservacion]] *[[reservat]] *[[reservatari]] *[[reservista]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Reservieren}} * {{env1}}: {{trad|en|reserve}} * {{cav1}}: {{trad|ca|reservar}} * {{esv1}}: {{trad|es|reservar}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|réserver}} * {{itv1}}: {{trad|it|riservare}} * {{plv1}}: {{trad|pl|}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|reservar}} {{)}} {{=ca=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|ca|mot=reservare}}, compausat de ''re-'', e ''servare'' (« gardar, servar »). {{-pron-}}Espanha (Barcelona) : escotar « reservar » [[Fichièr:LL-Q7026 (cat)-Marvives-reservar.wav]] {{-pron-|ca}} : (Balearic) [rəzəɾˈva] : (Central) [rəzərˈba] : (Valencian) [rezeɾˈvaɾ] {{-sil-}} {{Sillabas|re|ser|var}}} {{-verb-|ca}} '''reservar''' # [[reservar#oc|Reservar]] {{=es=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|es|mot=reservare}}, compausat de ''re-'', e ''servare'' (« gardar, servar »). {{-pron-}}escotar « reservar » [[Fichièr:LL-Q1321 (spa)-Marreromarco-reservar.wav]] Peró (Lima) : escotar « reservar » [[Fichièr:LL-Q1321 (spa)-Rodrigo5260-reservar.wav]] {{-pron-|es}} {{pron|reserˈβaɾ|es}} {{-sil-}} {{Sillabas|re|ser|var}}} {{-verb-|es}} '''reservar''' # [[reservar#oc|Reservar]] {{=pt=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|pt|mot=reservare}}, compausat de ''re-'', e ''servare'' (« gardar, servar »). {{-pron-|pt}} {{pron|ʁɨzɨɾˈvaɾ|pt}} {{-sil-}} {{Sillabas|re|ser|var}}} {{-verb-|pt}} '''reservar''' # [[reservar#oc|Reservar]] jh97rk0pi7w0l21140mzs7t0q6i4qxm 0 74038 422625 345184 2026-09-07T13:27:40Z Poiuytrell 5851 /* */ 422625 wikitext text/x-wiki {{veire|sinònim}} {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} tardiu ''[[synonymum]]'', manlevat al {{etil|grc|oc}} συνώνυμον (sunṓnumon). {{-pron-}} {{pron|sinuˈnime|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|sinonime|sinonimes|sinuˈnime|sinuˈnimes, sinuni'mej}} '''sinonime''' {{m}} #''Ling.'' Mot qu'a la meteissa [[significacion]] qu'un autre. {{-var-}} *[[sinonim]] {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Synonym}} {{n}} * {{env1}}: {{trad|en|synonym}} * {{cav1}}: {{trad|ca|sinònim}} {{m}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|sinónimo}} {{m}} * {{frv1}}: {{trad|fr|synonyme}} {{m}} * {{itv1}}: {{trad|it|sinonimo}} {{m}} {{)}} {{-adj-|oc}} {{Declinason|adj|sinonime|sinonima|sinonimes|sinonimas|sinuˈnime|sinuˈnimo|sinuˈnimes, sinuni'mej|sinuˈnimos, sinuniˈmaː}} '''sinonime''' {{m}} # ''Ling.'' Se ditz d'un mot qu'a la meteissa significacion qu'un autre. {{-var-}} *[[sinonim]] {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|synonym}} * {{env1}}: {{trad|en|synonymous}} * {{cav1}}: {{trad|ca|sinònim}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|sinónimo}} * {{frv1}}: {{trad|fr|synonyme}} * {{itv1}}: {{trad|it|sinonimo}} {{m}} {{)}} iszxr7uvcdy89dl2mwstyjbrz4k5t3e 0 74063 422616 345345 2026-09-07T13:23:33Z Poiuytrell 5851 /* */ 422616 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|mot=reciprocus}}. {{-pron-|oc}} {{pron|resi'prɔk|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|re|ci|pròc}} {{-adj-|oc}} {{Declinason|adj|dialècte=lengadocian|recipròc|recipròca|recipròcs|recipròcas|resi'prɔk|resi'prɔko̞|resi'prɔks|resi'prɔko̞s}} '''recipròc''' # Se ditz en parlant de [[doas]] personas o de doas causas que [[cadun]]a [[exercir|exercís]] sus l’autra una [[accion]] [[equivalent]]a a la que ne [[recebre|recep]]. #* ''L’accion, l’influéncia '''recipròca''' de las leis sus las mors, e de las mors sus las leis.'' # ''(gramatica)'' Qualifica los [[vèrb]]s [[pronominal]]s qu'[[exprimir|exprimisson]] l’[[accion]] '''recipròca''' de diferents [[objècte]]s los uns suls autres. #* ''Dins la frasa: « Aqueles dos òmes d'en primièr se disputèron puèi se batèron », los vèrbs son '''recipròcs'''.'' # ''(logica)'' Qualifica doas [[proposicion]]s que lo [[subjècte]] de l’una pòt venir l’[[atribut]] de l’autra, e [[recipròcament]]. #* ''Aquelas doas proposicions : « L’òme es un animal rasonable, l’animal rasonable es un òme », son '''recipròcas'''.'' # ''(per extencion)'' Qualifica los [[tèrme]]s qu'an la meteissa [[significacion]] e que pòdon se prene l’un per l’autre. #* ''Dins l'exemple precedent, los mots « òme » e « animal rasonable » son de tèrmes '''recipròcs'''.'' {{-par-}} * [[reciprocitat]] * [[recipròcament]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|beiderseitig}}, {{trad|de|gegenseitig}}, {{trad|de|wechselseitig}} * {{env1}}: {{trad|en|reciprocal}} * {{cav1}}: {{trad|ca|recíproc}} * {{esv1}}: {{trad|es|recíproco}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|réciproque}} * {{itv1}}: {{trad|it|reciproco}} * {{plv1}}: {{trad|pl|}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|recíproco}}} {{)}} qmch0ci8z8fefncdbedjppy628gcwob 0 74072 423006 375765 2026-09-08T09:40:58Z Poiuytrell 5851 /* */ 423006 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc}} [[latin medieval|medieval]] ''[[attributum]]'' (de ''[[attribuere]]''). {{-pron-|oc}} {{pron|atri'byt|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|a|tri|but}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|atribut|atributs|atri'byt|atri'byts}} '''atribut''' {{m}} # Çò [[pròpri]] e [[particular]] a un [[èsser]] o a una causa. # ''(logica)'' Çò que s’[[afirmar|afirma]] o se [[negar|nega]] del [[subjècte]] d’una [[proposicion]]. #* ''Dins : Dieu es totpoderós, « Dieu » es lo subjècte e ''totpoderós'' es l’'''atribut'''. # ''(gramatica)'' [[foncion sintaxica|Foncion sintaxica]] d’un mot ([[adjectiu qualificatiu]] o [[determinant]]), o d’un [[grop de mots]] ([[proposicion subordonada conjonctiva]], [[proposicion subordonada relativa]], o [[grop preposicional]]), qu'exprimís una [[qualitat]] o una [[proprietat]] del [[subjècte]] o de l’[[objècte]] ([[complement d’objècte]]) mejançant un [[vèrb]] dit [[atributiu]]. #* ''Malaut, dins'' « Es malaut »'', es un '''atribut'''.'' # En iconografia religiosa, mitologica o simbolica, çò que servís a [[caracterizar]] un subjècte, que siá un personatge, una sciéncia, una valor morala, un eveniment. #* ''Lo trident es l’'''atribut''' de Neptun.'' #* ''Lo gladi e la balança son los '''atributs''' de la Justícia.'' # ''(informatica)'' [[informacion|Informacions]] que descrivon las proprietats associadas als [[fichièr]]s, dins lo contèxte d’un sistèma de fichièrs. # ''(programacion orientada objècte)'' [[variabla|Variabla]] associada a un [[objècte]], una [[instància]] d’una [[classa]], o una classa, comuna a totas las instàncias dins lo cas d'un [[atribut estatic]]. # ''(informatica)'' [[entitat|Entitats]] que definisson las proprietats d’un [[itèm]]. Aquelas entitats consistuisson en un nom (o clau) e en una valor. # ''(basas de donadas)'' Colomna d’una [[taula]] de [[basa de donadas relacionala]]. {{-drv-}} {{(}} *[[atribuïr]] *[[atribucion]] {{-}} *[[atributiu]] *[[atributivament]] {{)}} {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|attribut}} * {{env1}}: {{trad|en|attribute}} * {{cav1}}: {{trad|ca|atribut}} * {{esv1}}: {{trad|es|atributo}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|attribut}} * {{itv1}}: {{trad|it|attributo}} * {{plv1}}: {{trad|pl|}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|atributo}} {{)}} {{=ca=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|ca}} [[latin medieval|medieval]] ''[[attributum]]'' (de ''[[attribuere]]''). {{-pron-}}Espanha (Barcelona) : escotar « atribut » [[Fichièr:LL-Q7026 (cat)-Marvives-atribut.wav]] {{-pron-|ca}} {{pron||ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|a|tri|but}} {{-nom-|ca}} {{Declinason|n|atribut|atributs}} '''atribut''' {{m}} # [[atribut#oc|atribut]] 3k67bp5e73u7x8z1gy6l9erzpoi74gf 423007 423006 2026-09-08T09:41:08Z Poiuytrell 5851 /* */ 423007 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc}} [[latin medieval|medieval]] ''[[attributum]]'' (d'''[[attribuere]]''). {{-pron-|oc}} {{pron|atri'byt|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|a|tri|but}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|atribut|atributs|atri'byt|atri'byts}} '''atribut''' {{m}} # Çò [[pròpri]] e [[particular]] a un [[èsser]] o a una causa. # ''(logica)'' Çò que s’[[afirmar|afirma]] o se [[negar|nega]] del [[subjècte]] d’una [[proposicion]]. #* ''Dins : Dieu es totpoderós, « Dieu » es lo subjècte e ''totpoderós'' es l’'''atribut'''. # ''(gramatica)'' [[foncion sintaxica|Foncion sintaxica]] d’un mot ([[adjectiu qualificatiu]] o [[determinant]]), o d’un [[grop de mots]] ([[proposicion subordonada conjonctiva]], [[proposicion subordonada relativa]], o [[grop preposicional]]), qu'exprimís una [[qualitat]] o una [[proprietat]] del [[subjècte]] o de l’[[objècte]] ([[complement d’objècte]]) mejançant un [[vèrb]] dit [[atributiu]]. #* ''Malaut, dins'' « Es malaut »'', es un '''atribut'''.'' # En iconografia religiosa, mitologica o simbolica, çò que servís a [[caracterizar]] un subjècte, que siá un personatge, una sciéncia, una valor morala, un eveniment. #* ''Lo trident es l’'''atribut''' de Neptun.'' #* ''Lo gladi e la balança son los '''atributs''' de la Justícia.'' # ''(informatica)'' [[informacion|Informacions]] que descrivon las proprietats associadas als [[fichièr]]s, dins lo contèxte d’un sistèma de fichièrs. # ''(programacion orientada objècte)'' [[variabla|Variabla]] associada a un [[objècte]], una [[instància]] d’una [[classa]], o una classa, comuna a totas las instàncias dins lo cas d'un [[atribut estatic]]. # ''(informatica)'' [[entitat|Entitats]] que definisson las proprietats d’un [[itèm]]. Aquelas entitats consistuisson en un nom (o clau) e en una valor. # ''(basas de donadas)'' Colomna d’una [[taula]] de [[basa de donadas relacionala]]. {{-drv-}} {{(}} *[[atribuïr]] *[[atribucion]] {{-}} *[[atributiu]] *[[atributivament]] {{)}} {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|attribut}} * {{env1}}: {{trad|en|attribute}} * {{cav1}}: {{trad|ca|atribut}} * {{esv1}}: {{trad|es|atributo}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|attribut}} * {{itv1}}: {{trad|it|attributo}} * {{plv1}}: {{trad|pl|}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|atributo}} {{)}} {{=ca=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|ca}} [[latin medieval|medieval]] ''[[attributum]]'' (de ''[[attribuere]]''). {{-pron-}}Espanha (Barcelona) : escotar « atribut » [[Fichièr:LL-Q7026 (cat)-Marvives-atribut.wav]] {{-pron-|ca}} {{pron||ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|a|tri|but}} {{-nom-|ca}} {{Declinason|n|atribut|atributs}} '''atribut''' {{m}} # [[atribut#oc|atribut]] ko4nhfip82i59b8jv4jakz4q1jeh57q 0 74107 422619 345398 2026-09-07T13:25:11Z Poiuytrell 5851 /* */ 422619 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Manlèu del {{etil|la|oc|mot=regimen|sens=govèrn}}, derivat de ''[[regere#la|regere]]'' « dirigir » {{-pron-}} [red͡ʒin] {{-nom-|oc}} '''regim''' {{m}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|regim|regims|red͡ʒin|red͡ʒins}} # [[òrdre|Òrdre]], [[règla]] dins lo biais de [[viure]], al respècte de la [[santat]]. # ''(nutricion)'' Biais de viure que se fa un [[usatge]] [[rasonar|rasonat]] e [[metodic]] dels [[aliment]]s e [[bevenda]]s. # [[administracion|Administracion]] d'unes [[establiment]]s [[public]]s o [[privat]]s e dels [[ostal]]s [[religiós|religioses]]. #*''la lei establiguèt lo '''regim''' del transpòrt aerian.'' # ''(geografia)'' Biais que se fa l’[[escorreguda]] d’una [[aiga correnta]]. #*''Lo '''regim''' dels rius mediterranèus lèu passa de la secada a l'aigada.'' # [[variacion|Variacion]]s [[ciclic]]as d'un fenomèn natural. #*''lo '''regim''' meteorologic d'una region.'' # ''(drech)'' [[sistèma|Sistèma]] que [[regir|regís]] unes [[organ]]s de la vida [[public]]a. #*''Lo '''regim''' doanier. Lo '''regim''' fiscal.'' # ''(gramatica)'' Mot que depend d’un autre mot de la [[frasa]]. Se ditz tanben [[complement]]. # ''(drech)'' [[ensemble|Ensemble]] de [[disposicion]]s [[legislatiu|legislativas]] o [[contractual]]as, destinadas a reglar la [[societat]] [[conjugal]]a, al subjecte dels bens. # ''(mecanica) (fisica)'' Anar normal d’una [[maquina]] o d’un [[motor]]. #*''I a un bruch anormal dins lo motor a bas '''regim'''.'' {{-var-}} *[[regime]] {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Diät}} (nutricion), {{trad|de|Regim}} (politica) * {{env1}}: {{trad|en|diet}} (nutricion), {{trad|en|regime}} (politica) * {{cav1}}: {{trad|ca|dieta}} (nutricion), {{trad|ca|règim}} (politica) * {{esv1}}: {{trad|es|dieta}} (nutricion), {{trad|es|regimen}} (politica) {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|régime}} * {{itv1}}: {{trad|it|dieta}} (nutricion), {{trad|it|regime}} (politica) * {{nlv1}}: {{trad|nl|}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|dieta}} (nutricion), {{trad|pt|regime}} (politica) {{)}} nl64lgqpctejm3rtigi62bj64241lob 0 74108 422620 351542 2026-09-07T13:25:37Z Poiuytrell 5851 /* */ 422620 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Manlèu del {{etil|la|oc|mot=regimen|sens=govèrn}}, derivat de ''[[regere#la|regere]]'' « dirigir » {{-pron-|oc}} [red͡ʒime] {{-nom-|oc}} '''regime''' {{m}} {{Declinason|n|regime|regimes|red͡ʒime|red͡ʒimes}} # [[òrdre|Òrdre]], [[règla]] dins lo biais de [[viure]], al respècte de la [[santat]]. # ''(nutricion)'' Biais de viure que se fa un [[usatge]] [[rasonar|rasonat]] e [[metodic]] dels [[aliment]]s e [[bevenda]]s. # [[administracion|Administracion]] d'unes [[establiment]]s [[public]]s o [[privat]]s e dels [[ostal]]s [[religiós|religioses]]. #*''la lei establiguèt lo '''regime''' del transpòrt aerian.'' # ''(geografia)'' Biais que se fa l’[[escorreguda]] d’una [[aiga correnta]]. #*''Lo '''regime''' dels rius mediterranèus lèu passa de la secada a l'aigada.'' # [[variacion|Variacion]]s [[ciclic]]as d'un fenomène natural. #*''lo '''regime''' meteorologic d'una region.'' # ''(drech)'' [[sistèma|Sistèma]] que [[regir|regís]] unes [[organe]]s de la vida [[public]]a. #*''Lo '''regime''' doanier. Lo '''regime''' fiscal.'' # ''(gramatica)'' Mot que depend d’un autre mot de la [[frasa]]. Se ditz tanben [[complement]]. # ''(drech)'' [[ensemble|Ensemble]] de [[disposicion]]s [[legislatiu|legislativas]] o [[contractual]]as, destinadas a reglar la [[societat]] [[conjugal]]a, al subjecte dels bens. # ''(mecanica) (fisica)'' Anar normal d’una [[maquina]] o d’un [[motor]]. #*''I a un bruch anormal dins lo motor a bas '''regime'''.'' {{-var-}} *[[regim]] {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Diät}} (nutricion), {{trad|de|Regim}} (politica) * {{env1}}: {{trad|en|diet}} (nutricion), {{trad|en|regime}} (politica) * {{cav1}}: {{trad|ca|dieta}} (nutricion), {{trad|ca|règim}} (politica) * {{esv1}}: {{trad|es|dieta}} (nutricion), {{trad|es|regimen}} (politica) {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|régime}} * {{itv1}}: {{trad|it|regime}} * {{nlv1}}: {{trad|nl|}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|regime}} {{)}} {{=en=}} {{-etim-}} : Del {{etil|fr|en|mot=régime}} {{-pron-}}escotar « regime » [[Fichièr:LL-Q1860 (eng)-Berrely-regime.wav]] {{-pron-|en}} [ɹeɪˈʒiːm], [ɹəˈʒiːm], [ɹeɪˈdʒiːm] o [ɹəˈdʒiːm] {{-nom-|en}} '''regime''' {{m}} {{Declinason|n|regime|regimes}} # ''(politica)'' [[regime|Regime]] {{=it=}} {{-etim-}} : Manlèu del latin regimen « govèrn », derivat de regere « dirigir » {{-pron-|it}} {{pron|rɛˈd͡ʒime|it}} {{-nom-|it}} '''regime''' {{m}} {{Declinason|n|regime|regimi}} # [[regime|Regime]] {{=pt=}} {{-etim-}} : Manlèu del latin regimen « govèrn », derivat de regere « dirigir » {{-pron-|pt}} {{pron||pt}} {{-nom-|pt}} '''regime''' {{m}} {{Declinason|n|regime|regimes}} # [[regime|Regime]] 0tru2o8jnv4mkixvmcqi3qa44vghjm0 0 74125 422965 357309 2026-09-07T23:19:46Z Poiuytrell 5851 /* */ 422965 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Per lo {{etil|la|oc|mot=strategia|sens=govèrn}}, del grèc ''στρατηγία strategía''comandament. {{-pron-|oc}} {{pron|estɾateˈd͡ʒjo̞|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|es|tra|te|gi|a}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|estrategia|estrategias|estɾateˈd͡ʒjo̞|estɾateˈd͡ʒjo̞s}} '''estrategia''' {{f}} # ''(Antiquitat)'' Jurisdiccion jol mand d’un estratèg. # ''(militar)'' Partida de l’art [[militar]] que consistís a [[preparar]], a [[dirigir]] l’ensemble de las [[operacion]]s d'una [[guèrra]]. #* ''L''''estrategia''' es l’art de far la guèrra de biais intelligent.'' # [[manòbra|Manòbra]]. #* ''L''''estrategia''' d'encerclament e de diversion.'' # ''(figurat)'' L’art de [[manobrar]]. #* ''L''''estrategia''' politica d'un país. # [[mena|Mena]] ; [[biais]] d'[[operar]]. # ''(per extencion)'' [[logica|Logica]] [[implicit]]a o [[explicit]]a per aténher un [[objectiu]] complèxe e de long tèrme. #*'''''Estrategia''' de comunicacion''. {{-sin-}} *[[plan]] *[[estratagèma]] {{-par-}} *[[estrategic]] *[[estratèg]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}} : {{trad|de|Strategie}} * {{env1}} : {{trad|en|strategy}} * {{arv1}} : {{trad|ar|إستراتيجِيَّة}} * {{cav1}} : {{trad|ca|estratègia}} {{-}} * {{esv1}} : {{trad|es|estrategia}} * {{frv1}} : {{trad|fr|stratégie}} * {{itv1}} : {{trad|it|strategia}} * {{ptv1}} : {{trad|pt|estratégia}} {{)}} {{=es=}} {{-etim-}} Mejans lo {{etil|la|oc|mot=strategia|sens=govèrn}}, del grèc ''στρατηγία strategía''comandament. {{-pron-}}Veneçuèla : escotar « estrategia » [[Fichièr:LL-Q1321 (spa)-Marreromarco-estrategia.wav]] {{-pron-|es}} {{pron|estɾaˈtexja|es}} {{-sil-}} {{Sillabas|es|tra|te|gi|a}} {{-nom-|es}} {{Declinason|n|estrategia|estrategias|estɾaˈtexja|estɾaˈtexjas}} '''estrategia''' {{f}} # [[estrategia#oc|estrategia]] 8iropf1c4pqzoym4r6mdo1ysaulwvhs 0 74127 422973 345435 2026-09-07T23:22:13Z Poiuytrell 5851 /* */ 422973 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Per lo {{etil|la|oc|mot=strategema}}. {{-pron-|oc}} {{pron|estɾataˈd͡ʒjɛmo̞|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|es|tra|ta|gè|ma}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|estratagèma|estratagèmas|estɾataˈd͡ʒjɛmo̞|estɾataˈd͡ʒjɛmo̞s}} '''estratagèma''' {{m}} # ''(militar)'' [[rusa|Rusa]] de [[guèrra]]. # ''(figurat)'' Rusa, [[engana]], [[manòbra]], [[mejan]] [[artificiós]] que s'utiliza dins totas menas d’[[afar]]s. {{-sin-}} *[[plan]] *[[estrategia]] {{-par-}} *[[estrategic]] *[[estratèg]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}} : {{trad|de|Kriegslist}} (1) * {{env1}} : {{trad|en|stratagem}} * {{arv1}} : {{trad|ar|حيلة}} * {{cav1}} : {{trad|ca|estratagema}} {{-}} * {{esv1}} : {{trad|es|estratagema}} * {{frv1}} : {{trad|fr|estratagème}} * {{itv1}} : {{trad|it|stratagemma}} * {{ptv1}} : {{trad|pt|estratagema}} {{)}} qg6mf61yi05zgtj1x469qlpo2my4qr2 0 74181 422548 345560 2026-09-07T12:36:13Z Poiuytrell 5851 /* */ 422548 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc|mot=celebratio|sens=afluéncia, accion de celebrar}}. {{-pron-|oc}} {{pron|seleβra'sju}} {{-sil-}} {{Sillabas|ce|le|bra|cion}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|celebracion|celebracions|seleβra'sju|seleβra'sjus}} '''celebracion''' {{m}} # Accion de [[celebrar]] {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Feier}} * {{env1}}: {{trad|en|celebration}} * {{cav1}}: {{trad|ca|celebració}} * {{euv1}}: {{trad|eu|ospakizuna}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|celebración}} * {{frv1}}: {{trad|fr|célébration}} * {{itv1}}: {{trad|it|celebrazione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|celebração}} {{)}} s7eb2u9jvq450uqex482r262i8ga664 0 74268 422623 405199 2026-09-07T13:26:58Z Poiuytrell 5851 /* */ 422623 wikitext text/x-wiki {{veire|volent|volam}} {{=oc=}} {{-etim-}} : Participi present de [[volar]]. {{-pron-|oc}} {{pron|βu'lan|oc}} França (Bearn) : escotar « volant » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-volant.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|vo|lant}} {{-adj-|oc}} {{Declinason|adj|volant|volanta|volants|volantas|βu'lan|βu'lanto̞|βu'lans|βu'lanto̞s}} '''volant''' # Que ten la [[facultat]] de [[volar]], de s´envolar. # Qu´es pas fixe, que se [[plaça]] e se [[desplaçar|desplaça]] ont se vòl. #* ''Fuèlha '''volanta''''' se ditz d’una fuèlha d’escriptura o d’estampariá qu'es pas ligada a una autra. # Qu´es fixe, mas qu'es pas pausat dirèctament sul sòl. #* ''Escalièr '''volant'''.'' # ''(Sens figurat, per analogia)'' Qu'es destinat a diferents endreits segon los besonhs. #* ''Un personal '''volaire'''.'' {{-sin-}} * [[volaire]] * [[voladís]] {{-exp-}} * [[ala volanta]] * [[objècte volant nom identificat]] * [[peis volant]] * [[pont volant]] * [[secopa volanta]] * [[sèrp volanta]] * [[tapís volant]] {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|fliegende}} * {{env1}}: {{trad|en|flying}} * {{cav1}}: {{trad|ca|volant}} * {{euv1}}: {{trad|eu|bolantea}} * {{glv1}}: {{trad|gl|voante}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|volante}} * {{frv1}}: {{trad|fr|volant}} * {{itv1}}: {{trad|it|volante}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|volante}} {{)}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|volant|volants|βu'lan|βu'lans}} '''volant''' {{m}} # ''(automobila)'' Organ en forma de ròda amb que se dona lo cap a un veïcul automobil. # ''(badminton)'' Tròç de siure, de fusta, d´òs, ... cobèrt de cuèr e empennat que pòsca un temps se sosténer en l´aire après que foguèt lançat amb una [[raqueta]]. # [[mòla|Mòla]] viraire d'un molin. # ''(mecanica)'' ''(elipsi)'' [[volant d’inercia|Volant d’inercia]]. # ''(per extension)'' ''(economia)'' [[sèrva|Sèrva]] destinada a [[amortir]] las variacions [[subte|subtas]] o [[imprevist]]as. # Garnitura aponduta a de vestits de femna, de cortina, etc. {{-sin-}} :Jòc * [[volador]] ''(lengadocian)'' * [[volader]] ''(gascon)'' * [[plumalh]] :Rauba, teissut * [[bendatge]] * [[dorna]] ''(gascon)'' {{-flex-verb-|oc}} '''volant''' # ''Partici present de'' [[volar]]. {{=ca=}} {{-etim-}} : Participi present de [[volar]]. {{-pron-}}Espanha (Barcelona) : escotar « volant » [[Fichièr:LL-Q7026 (cat)-Marvives-volant.wav]] {{-pron-|ca}} :Oriental: central [buˈɫan], balear [voˈɫant], [vuˈɫan] :Occidental: nord-occidental [boˈɫan], valencià [voˈɫant], [boˈɫan] {{-sil-}} {{Sillabas|vo|lant}} {{-adj-|ca}} {{Declinason|adj|volant|volanta|volants|volantes}} '''volant''' # [[volant#oc|Volant]]. {{-nom-|ca}} {{Declinason|n|volant|volants}} '''volant''' {{m}} # [[volant#oc|Volant]]. {{-flex-verb-|ca}} '''volant''' # ''Participi present de'' [[volar]]. {{=fr=}} {{-etim-}} : Participi present de [[voler]]. {{-pron-}}França (Lion) : escotar « volant » [[Fichièr:LL-Q150 (fra)-WikiLucas00-volant.wav]] {{-pron-|fr}} {{pron|vɔ.lɑ̃|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|vo|lant}} {{-adj-|fr}} {{Declinason|adj|volant|volante|volants|volantes|vɔ.lɑ̃|vɔ.lɑ̃t}} '''volant''' # [[volant#oc|Volant]]. {{-nom-|fr}} {{Declinason|n|volant|volants|vɔ.lɑ̃}} '''volant''' {{m}} # [[volant#oc|Volant]]. {{-flex-verb-|fr}} '''volant''' # ''Participi present de'' [[voler]]. d1crtwl3zkq8b3ouzoofh9cocjew7ee 422624 422623 2026-09-07T13:27:22Z Poiuytrell 5851 /* */ 422624 wikitext text/x-wiki {{veire|volent|volam}} {{=oc=}} {{-etim-}} : Participi present de [[volar]]. {{-pron-|oc}} {{pron|βu'lan|oc}} Bearn : escotar « volant » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-volant.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|vo|lant}} {{-adj-|oc}} {{Declinason|adj|volant|volanta|volants|volantas|βu'lan|βu'lanto̞|βu'lans|βu'lanto̞s}} '''volant''' # Que ten la [[facultat]] de [[volar]], de s´envolar. # Qu´es pas fixe, que se [[plaça]] e se [[desplaçar|desplaça]] ont se vòl. #* ''Fuèlha '''volanta''''' se ditz d’una fuèlha d’escriptura o d’estampariá qu'es pas ligada a una autra. # Qu´es fixe, mas qu'es pas pausat dirèctament sul sòl. #* ''Escalièr '''volant'''.'' # ''(Sens figurat, per analogia)'' Qu'es destinat a diferents endreits segon los besonhs. #* ''Un personal '''volaire'''.'' {{-sin-}} * [[volaire]] * [[voladís]] {{-exp-}} * [[ala volanta]] * [[objècte volant nom identificat]] * [[peis volant]] * [[pont volant]] * [[secopa volanta]] * [[sèrp volanta]] * [[tapís volant]] {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|fliegende}} * {{env1}}: {{trad|en|flying}} * {{cav1}}: {{trad|ca|volant}} * {{euv1}}: {{trad|eu|bolantea}} * {{glv1}}: {{trad|gl|voante}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|volante}} * {{frv1}}: {{trad|fr|volant}} * {{itv1}}: {{trad|it|volante}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|volante}} {{)}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|volant|volants|βu'lan|βu'lans}} '''volant''' {{m}} # ''(automobila)'' Organ en forma de ròda amb que se dona lo cap a un veïcul automobil. # ''(badminton)'' Tròç de siure, de fusta, d´òs, ... cobèrt de cuèr e empennat que pòsca un temps se sosténer en l´aire après que foguèt lançat amb una [[raqueta]]. # [[mòla|Mòla]] viraire d'un molin. # ''(mecanica)'' ''(elipsi)'' [[volant d’inercia|Volant d’inercia]]. # ''(per extension)'' ''(economia)'' [[sèrva|Sèrva]] destinada a [[amortir]] las variacions [[subte|subtas]] o [[imprevist]]as. # Garnitura aponduta a de vestits de femna, de cortina, etc. {{-sin-}} :Jòc * [[volador]] ''(lengadocian)'' * [[volader]] ''(gascon)'' * [[plumalh]] :Rauba, teissut * [[bendatge]] * [[dorna]] ''(gascon)'' {{-flex-verb-|oc}} '''volant''' # ''Partici present de'' [[volar]]. {{=ca=}} {{-etim-}} : Participi present de [[volar]]. {{-pron-}}Espanha (Barcelona) : escotar « volant » [[Fichièr:LL-Q7026 (cat)-Marvives-volant.wav]] {{-pron-|ca}} :Oriental: central [buˈɫan], balear [voˈɫant], [vuˈɫan] :Occidental: nord-occidental [boˈɫan], valencià [voˈɫant], [boˈɫan] {{-sil-}} {{Sillabas|vo|lant}} {{-adj-|ca}} {{Declinason|adj|volant|volanta|volants|volantes}} '''volant''' # [[volant#oc|Volant]]. {{-nom-|ca}} {{Declinason|n|volant|volants}} '''volant''' {{m}} # [[volant#oc|Volant]]. {{-flex-verb-|ca}} '''volant''' # ''Participi present de'' [[volar]]. {{=fr=}} {{-etim-}} : Participi present de [[voler]]. {{-pron-}}França (Lion) : escotar « volant » [[Fichièr:LL-Q150 (fra)-WikiLucas00-volant.wav]] {{-pron-|fr}} {{pron|vɔ.lɑ̃|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|vo|lant}} {{-adj-|fr}} {{Declinason|adj|volant|volante|volants|volantes|vɔ.lɑ̃|vɔ.lɑ̃t}} '''volant''' # [[volant#oc|Volant]]. {{-nom-|fr}} {{Declinason|n|volant|volants|vɔ.lɑ̃}} '''volant''' {{m}} # [[volant#oc|Volant]]. {{-flex-verb-|fr}} '''volant''' # ''Participi present de'' [[voler]]. 9idl5yuwb8bzrb7jgq3sueqbep6dma3 0 74308 422618 395964 2026-09-07T13:24:47Z Poiuytrell 5851 /* */ 422618 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|mot=sonorus}} {{-pron-}} {{pron|su'nɔr|oc}} França (Bearn) : escotar « sonòr » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-sonòr.wav]] {{-sil-|oc}} {{Sillabas|so|nor}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|adj|dialècte=lengadocian|sonòr|sonòra|sonòrs|sonòras|su'nɔr|su'nɔro̞|su'nɔrs|su'nɔro̞s}} '''sonòr''' # Que fa un [[son]]. # Que [[donar|dona]] fòrça son, que ten un [[bèl]] son. # Que [[rebatre|rebat]] plan lo son, ont lo son [[ressonar|ressona]] plan. # Qu'es relatiu al son. # ''(fonetica)'' Se ditz d’una consonanta que la prononciacion s’acompanha d'una vibracion de las còrdas vocalas. {{-var-}} *[[sonòre]] {{-par-}} *[[son]] *[[sonoritat]] *[[sonorizar]] {{-sin-}} *[[restontidor]] *[[tindaire]] / [[tindarèl]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|laut}} * {{env1}}: {{trad|en|aural}} (1), {{trad|en|sonorous}} (2, 3), {{trad|en|resonant}} (3), {{trad|en|sonic}}, {{trad|en|loud}} * {{cav1}}: {{trad|ca|sonor}} * {{esv1}}: {{trad|es|fuerte}}, {{trad|es|intenso}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|sonore}} * {{itv1}}: {{trad|it|sonore}} * {{plv1}}: {{trad|pl|}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|alto}}, {{trad|pt|forte}} {{)}} 11ypi3336ke8242z3bya0by2v0ojmwk 0 74317 422627 412756 2026-09-07T13:28:39Z Poiuytrell 5851 /* */ 422627 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|mot=favor}} {{-pron-|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|faˈβuɾ|oc}} : Bearn : escotar « favor » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-favor.wav]] :procençau {{pron|faˈvuʀ|oc}} {{-sil-|oc}} {{Sillabas|fa|vor}} {{-nom-|oc}} '''favor''' {{f}} {{Declinason|n|favor|favors|'faβuɾ|'faβuɾs}} # [[marca|Marca]] d’una [[benvolent]]a [[atencion]] o d’una [[preferéncia]] [[particular]]a. # ''(particular)'' [[marcar|Marcas]] de preferéncia qu’una [[femna]] [[donar|dona]] a un [[òme]]. #* ''La dòna li balhèt sas '''favors'''.'' # ''(particular)'' [[benvolença|Benvolença]], de [[bon]]as [[gràcia]]s d’un [[personatge]] [[poderós]], del [[public]]. #* ''Obténer un moment la '''favor''' publica.'' # [[crèdit|Crèdit]], del poder que se ten d’un grand personatge, que balha son estima. #* ''Sa '''favor''' es granda près del ministre.'' # Se ditz per oposicion a [[rigor]], [[severitat]]. #* ''Los jutges lo tractèron amb '''favor'''.'' # ''(istoric)'' Mena de [[riban]] [[estret]] e [[fòrça]] [[leugièr]], que las [[dòna]]s balhavan a un [[cavalièr]]. {{-par-}} *[[favorit]] *[[favorizar]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Gefallen}} * {{env1}}: {{trad|en|favor}} (EUA), {{trad|en|favour}} (RU) * {{cav1}}: {{trad|ca|favor}} * {{esv1}}: {{trad|es|favor}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|faveur}} * {{itv1}}: {{trad|it|favore}} * {{euv1}}: {{trad|eu|mesede}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|favor}} {{)}} {{=en=}} '''EUA''' {{-etim-}} : Del {{etil|la|en|mot=favor}} {{-pron-|en}} {{pron|ˈfeɪvə|en}} :Reialme Unit (Southern England) : escotar « favor » [[Fichièr:LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-favor.wav]] :Estats Units d'America (Tèxas) : escotar « favor » [[Fichièr:LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-favor.wav]] :Estats Units d'America (Connecticut) : escotar « favor » [[Fichièr:LL-Q1860 (eng)-Grendelkhan-favor.wav]] {{-sil-|en}} {{Sillabas|fa|vor}} {{-nom-|en}} '''favor''' {{Declinason|n|favor|favors}} # [[favor#oc|favor]] {{-verb-|en}} '''favor''' # [[favorizar]] {{-var-|en}} # [[favour]] (fòra dels EUA) {{=ca=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|ca|mot=favor}} {{-pron-|ca}} :Oriental: central [fəˈβor], balear [fəˈvo] :Occidental: nord-occidental [faˈβor], valencià [faˈvoɾ], [faˈβoɾ] {{-sil-|ca}} {{Sillabas|fa|vor}} {{-nom-|ca}} '''favor''' {{Declinason|n|favor|favors}} # [[favor#oc|favor]] {{=es=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|es|mot=favor}} {{-pron-|es}} {{pron|faˈβoɾ|es}} :escotar « favor » [[Fichièr:LL-Q1321 (spa)-Marreromarco-favor.wav]] {{-sil-|es}} {{Sillabas|fa|vor}} {{-nom-|es}} '''favor''' {{Declinason|n|favor|favores}} # [[favor#oc|favor]] {{=pt=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|pt|mot=favor}} {{-pron-|pt}} :Portugal {{pron|fɐˈvoɾ|pt}} :Brasil {{pron|faˈvoʁ|pt}} :Estats Units d'America : escotar « favor » [[Fichièr:LL-Q5146 (por)-Nelson Ricardo 2500-favor.wav]] :Corèa del Sud (Yangsan) : escotar « favor » [[Fichièr:LL-Q5146 (por)-Juliano P. Junho (Jjunho)-favor.wav]] :Brasil : escotar « favor » [[Fichièr:LL-Q5146 (por)-Sillim-favor.wav]] {{-sil-|pt}} {{Sillabas|fa|vor}} {{-nom-|pt}} '''favor''' {{Declinason|n|favor|favores}} # [[favor#oc|favor]] czdy9kd19p4jdzf1rauoxict5ki0mnb 0 74333 422621 412789 2026-09-07T13:25:52Z Poiuytrell 5851 /* */ 422621 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|mot=praesens}}, participi present de ''[[praesum#la|praesum]]'', ''praeesse'' (« èsser davant, èsser al cap de ») compausat de ''[[prae-]]'' (« davant ») e ''[[sum#la|sum]]'', ''esse'' (« èsser »). {{-pron-|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|pɾeˈzen|oc}} :França (Bearn) : escotar « present » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-present.wav]] :provençau {{pron|pʀeˈzẽⁿ|oc}} {{-sil-|oc}} {{Sillabas|pre|sent}} {{-adj-|oc}} {{Declinason|adj|present|presenta|presents|presentas|pɾeˈzen|pɾeˈzento̞|pɾeˈzens|pɾeˈzento̞s}} '''present''' # Qu'es, que se [[trapar|trapa]] [[ara]] e ont se parla. # ''(figurat)'' [[aluserpit|Aluserpit]], [[actiu]], [[eficaç]]. #* ''Aver la memòria totjorn '''presenta''' # Se ditz tanben de las causas que se [[soscar|sosca]], que se [[remembrar|remembra]], que se [[creire|créi]] encara. #* ''Ai encara l'espectacle '''present''' a la ment.'' # Qu'es [[actual]], qu'es dins lo [[temps]] ont [[sèm]]. #* ''Lo sègle '''present'''.'' #* ''La dolor '''presenta'''.'' # ''(gramatica)'' Qualifica lo temps gramatical situissent l’accion al moment que se'n parla. #* ''Indicatiu '''present''', participi '''present'''''. {{-exp-}} gramatica *[[condicional present]] / [[condicionau present]] *[[indicatiu present]] *[[present del condicinal]] / [[present del condicinau]] *[[present de l'indicatiu]] *[[present del subjonctiu]] *[[subjonctiu present]] {{-var-|oc}} * peursent ''(marchés)'' {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|anwesend}} * {{env1}}: {{trad|en|present}} * {{cav1}}: {{trad|ca|present}} * {{esv1}}: {{trad|es|presente}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|présent}} * {{itv1}}: {{trad|it|presente}} * {{euv1}}: {{trad|eu|oraina}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|presente}} {{)}} {{Declinason|n|present|presents|pɾe'zen|pɾe'zens}} {{-nom-|oc|num=1}} '''present''' {{m}} # Persona qu'es aquí, qu'assistís. {{-nom-|oc|num=2}} '''present''' {{m}} # Partida del [[temps]] que se debana en ara #* ''Lo '''present''', lo passat e l’avenir.'' #* ''Aquel òme pensa pas qu’al '''present'''.'' # ''(Conjugason)'' Temps [[gramatical]] situissent l’accion al moment que se'n parla. # [[dona|Dona]], [[ofrenda]]. {{temps verbals}} {{-interj-}} '''present''' {{m}} # Utilizar per confirmar sa [[preséncia]] per respondre a una crida. {{=en=}} {{-etim-}} : ''Noms e adj'' Del {{etil|la|en|mot=praesens}}, participi present de ''[[praesum#la|praesum]]'', ''praeesse'' (« èsser davant, èsser al cap de ») compausat de ''[[prae-]]'' (« davant ») e ''[[sum#la|sum]]'', ''esse'' (« èsser »). : ''vèrbe'' Del {{etil|fr|en|mot=présenter}} {{-pron-|en}} {{pron|ˈpɹɛzənt|en}} :Estats Units d'America (Tèxas) : escotar « present » [[Fichièr:LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-present.wav]] {{-sil-|en}} {{Sillabas|pre|sent}} {{-adj-|en}} '''present''' ''(Plural '''[[presents]]''')'' # [[present#en|present]] {{-nom-|en|num=1}} '''present''' # [[present#en|present]] {{-nom-|en|num=2}} '''present''' # [[present#en|present]] {{-verb-|en}} '''present''' # [[presentar]] # [[animar]] {{=ca=}} {{-etim-}} : ''Noms e adj'' Del {{etil|la|ca|mot=praesens}}, participi present de ''[[praesum#la|praesum]]'', ''praeesse'' (« èsser davant, èsser al cap de ») compausat de ''[[prae-]]'' (« davant ») e ''[[sum#la|sum]]'', ''esse'' (« èsser »). {{-pron-|ca}} :Oriental: central {{pron|prəˈzen|ca}}, balear {{pron|prəˈzent|ca}} :Occidental: nord-occidental {{pron|preˈzen|ca}}, valencian {{pron|preˈzent|ca}} {{-sil-|ca}} {{Sillabas|pre|sent}} {{Declinason|adj|present|present|presents|presents}} {{-adj-|ca}} '''present''' # [[present#ca|present]] {{-nom-|ca|num=1}} {{Declinason|n|present|presents}} '''present''' # [[present#ca|present]] {{-nom-|ca|num=2}} '''present''' # [[present#ca|present]] jth4hzcdr11o4r3wtc4w3ckfwcavhsi 0 74344 422683 345940 2026-09-07T15:01:21Z Poiuytrell 5851 /* */ 422683 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|mot=conformis}}. {{-pron-|oc}} : lengadocian {{pron|kuɱ'fɔɾme|oc}} : provençau {{pron|kũɱ'fɔʁme|oc}} Bearn : escotar « confòrme » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-confòrme.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|con|fòr|me}} {{-adj-|oc}} {{Declinason|adj|dialècte=lengadocian|confòrme|confòrma|confòrmes|confòrmas|kuɱ'fɔɾme|kuɱ'fɔɾmo̞|kuɱ'fɔɾmes|kuɱ'fɔɾmo̞s}} '''confòrme''' # Qu'es de [[forma]] [[meteissa]]; qu´es [[semblable]]. #* ''La còpia es '''confòrma''' a l’original.'' # [[convenable|Convenable]], que s’[[acordar|acorda]]. #* ''Sas mors son pas '''confòrmas''' a sa doctrina.'' # Que [[correspondre|correspond]] a un [[estandard]], a una [[nòrma]]. #* ''Un sistèma '''confòrme''' a las nòrmas de seguretat.'' {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Konform}} * {{env1}}: {{trad|en|similar}} (1), {{trad|en|identical}} (1), {{trad|en|fitting}} (2), {{trad|en|suitable}} (2), {{trad|en|compliant}} (3) * {{cav1}}: {{trad|ca|conforme}} * {{esv1}}: {{trad|es|conforme}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|conforme}} * {{itv1}}: {{trad|it|conforme}} * {{euv1}}: {{trad|eu|bezalako}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|conforme}} {{)}} ay4x1x8dtdzutpdlobvfqda6vc2fjm3 0 74362 422622 394832 2026-09-07T13:26:21Z Poiuytrell 5851 /* */ 422622 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : ''(Adj e Nom 1) '' Del {{etil|la|oc|mot=gentilis|sens=de la familha, de (la) raça}} de ''gens'' (« raça, tribú, nacion, familha »). : ''(Nom 2) ''Del latin ecclesiastic ''[[gentilis#la|gentiles]]'' (« los barbars, los pagans ») {{-pron-|oc}} {{pron|d͡ʒen'til|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|gen|til}} {{-adj-|oc}} {{Declinason|adj|dialècte=lengadocian|gentil|gentila|gentils|gentilas|d͡ʒen'til|d͡ʒen'tilo̞|d͡ʒen'tils|d͡ʒen'tilo̞s}} '''gentil''' # [[agradiu|Agradiu]], [[brave]]. Que ten un cèrt [[gaubi]], un cèrt [[agradatge]] [[delicat]]. #* ''Quitament se ten de mancas, l'òme nos agrada, que sèm '''gentils'''.'' #* ''Una '''gentilla''' pensada. # [[suau|Suau]], [[traquille]] #* ''Los enfants foguèron '''gentils''' uèi.'' # [[nòble#oc|Nòble]]. #* ''Un '''gentil''' companh''. {{-sin-}} *[[brave]] *[[aimable]] {{-ant-}} *[[marrit]] *[[aissable]] {{-revi-}} {{Reviradas|agradiu, brave| * {{dev1}}: {{trad|de|nett}}, {{trad|de|freundlich}}, {{trad|de|süß}}, {{trad|de|gut}},{{trad|de|schön}}, {{trad|de|lieb}}, {{trad|de|brav}} * {{env1}}: {{trad|en|nice}}, {{trad|en|kind}}, {{trad|en|sweet}}, {{trad|en|good}}, {{trad|enfriendly}}, {{trad|en|gentle}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|gentil}}, {{trad|ca|amable}}, {{trad|ca|cortès}}, {{trad|ca|bonic}}, {{trad|ca|graciós}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|amable}}, {{trad|es|agradable}}, {{trad|es|bueno}}, {{trad|es|dulce}}, {{trad|es|buen}}, {{trad|es|gentil}} * {{frv1}}: {{trad|fr|gentil}} * {{itv1}}: {{trad|it|gentile}}, {{trad|it|carino}}, {{trad|it|dolce}}, {{trad|it|bello}}, {{trad|it|buono}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|bom}}, {{trad|pt|gentil}}, {{trad|pt|querido}}, {{trad|pt|amável}} }} {{Reviradas|suau| * {{env1}}: {{trad|en|soft}} * {{cav1}}: {{trad|ca|suau}} * {{esv1}}: {{trad|es|suave}} * {{frv1}}: {{trad|fr|doux}} {{trad|fr|calme}} {{-}} * {{frpv1}}: {{trad|frp|doç}} * {{itv1}}: {{trad|it|soave}} * {{scnv1}}: {{trad|it|suavi}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|suave}}, {{trad|pt|doce}} }} {{-nom-|oc|num=1}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|gentil|gentils|d͡ʒen'til|d͡ʒen'tils}} '''gentil''' {{m}} ''(femenizacion: '''[[gentilla]]''')'' # ''(art)'' Personatge d’una òbra de ficcion qu'incara lo [[ben]], per oposicion al [[marrit]] que fa lo [[mal]]. {{-nom-|oc|num=2}} '''gentil''' {{m}} ''(subretot utilizat al plural: '''[[gentils]]''')'' #''(religion)'' [[non|Non]]-[[josieu]], se ditz dins lo [[Novèl Testament]] dels primièrs [[crestian]]s non-josieus e de l’ensemble dels [[pagan]]s. adutkkckt2m3plfqde6kg9pl6yi0bl1 0 74427 422902 385830 2026-09-07T22:39:50Z Poiuytrell 5851 /* */ 422902 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|it|oc|isolare}} del latin ''isola'' {{-pron-|oc}} {{pron|izu'la|oc}} Bearn : escotar « isolar » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-isolar.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|i|so|lar}} {{-verb-|oc}} '''isolar''' # [[desseparar|Desseparar]] un [[lòc]] o un [[objècte]] de çò que l’environa. #* ''La peninsula iberica '''es isolada''' de la rèsta d´Euròpa pels Pirenèus.'' # [[metre|Metre]] qualqu’un [[a despart]] de biais a enebir tot contacte o comunicacion. #* ''La primièra urgéncia, es d’'''isolar''' los contagioses.'' # [[considerar|Considerar]] quicòm de manièra independenta de son [[contèxte]]. #* ''En '''isolant''' una frasa, se càmbia lo sens del discors !'' # ''(fisic)'' [[procedir|Procedir]] a l’[[isolacion]] [[termic]]a o [[acostic]]a d’una [[construccion]], d’una sala, etc. #* ''En '''isolant''' los bastits, se baissa la consomacion d’energia.'' # ''(Quimia)'' Destriar un [[element]] dels autres [[compausant]]s d’una [[mescla]], ne sortir un còrs pur. # ''(electricitat)'' Empachar qu’un [[conductor]] o un [[circuit]] dintre en [[contacte]] amb un autre. #* ''Los fils electrics son '''isolats''' per una gaïna de plastic.'' # ''(pronominal)'' Se separar de la societat, se metre a despart fisicament o mentalament. {{-drv-}} *[[isolacion]] **[[isolacionisme]] **[[isolacionista]] *[[isolador]] *[[isolant]] *[[isolator]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|absondern}}, {{trad|de|außer Verbindung setzen}}, {{trad|de|isolieren}} * {{env1}}: {{trad|en|insulate}}, {{trad|en|isolate}}, {{trad|en|seclude}} * {{euv1}}: {{trad|eu|gatibu}} * {{cav1}}: {{trad|ca|aïllar}}, {{trad|ca|isolar}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|aislar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|isoler}} * {{itv1}}: {{trad|it|isolare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|ilhar}}, {{trad|pt|insular}}, {{trad|pt|isolar}} {{)}} {{=ca=}} {{-etim-}} Del {{etil|it|ca|isolare}} del latin ''isola'' {{-pron-|ca}} :Oriental: central [izuˈɫa], balear [izoˈɫa], [izuˈɫa] :Occidental: nord-occidental [izoˈɫa], valencià [izoˈɫaɾ] {{-sil-}} {{Sillabas|i|so|lar}} {{-verb-|ca}} '''isolar''' # [[isolar#oc|isolar]] {{=pt=}} {{-etim-}} Del {{etil|it|pt|isolare}} del latin ''isola'' {{-pron-|pt}} {{pron||pt}} {{-sil-}} {{Sillabas|i|so|lar}} {{-verb-|pt}} '''isolar''' # [[isolar#oc|isolar]] nynqosqe7l2zv39z3qgbt5ag8mfo73v 0 74445 423014 346149 2026-09-08T09:57:46Z Poiuytrell 5851 /* */ 423014 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc|mot=penetratio}} {{-pron-|oc}} {{pron|penetɾa'sju|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|pe|ne|tra|cion}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|penetracion|penetracions|penetɾa'sju|penetɾa'sjus}} '''penetracion''' {{f}} # Accion de [[penetrar]]. # ''(sexualitat)'' [[introduccion|Introduccion]] del [[penis]] dins la [[vagina]], dins l’[[anus]] o a la vegada dins la boca. # [[sagacitat|Sagacitat]] de la [[ment]] ; [[facilitat]] a penetrar dins la [[coneissença]] de las causas. {{-par-}} * [[penetrar]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Penetration}} * {{env1}}: {{trad|en|penetration}}, {{trad|en|penetrating knowledge}} (3) * {{cav1}}: {{trad|ca|penetració}} * {{esv1}}: {{trad|es|penetración}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|pénėtration}} * {{itv1}}: {{trad|it|penetrazione}} * {{euv1}}: {{trad|eu|sarketa}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|penetração}} {{)}} klqg5td1cywpuazgqapuhopcwa5c96v 0 74462 422987 346182 2026-09-08T09:21:49Z Poiuytrell 5851 /* */ 422987 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc|mot=gubernare}} {{-pron-|oc}} :{{pron|ɣuβeɾ'na|oc}} Bearn : escotar « governar » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-governar.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|go|ver|nar}} {{-verb-|oc}} '''governar''' # [[dirigir|Dirigir]] una [[nau]] mejançant un [[timon]], un [[govèrn]]. # ''(figurat)'' [[menar|Menar]] un mejan de transpòrt. # [[dirigir|Dirigir]] la [[conducha]] de las causas o de las personas. # [[dirigir|Dirigir]] un país ; [[regnar]]. {{-par-}} * [[governalh]] * [[governament]] {{-sin-}} * [[dirigir]] * [[menar]] * [[regnar]] * [[regir]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|herrschen}}, {{trad|de|beherrschen}}, {{trad|de|regieren}} * {{env1}}: {{trad|en|steer}} (menar una nau), {{trad|en|govern}} (menar una causa, una persona, un país), {{trad|en|rule}}, {{trad|en|reign}} (menar un país) * {{cav1}}: {{trad|ca|governar}}, {{trad|ca|regir}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|gobernar}}, {{trad|es|regir}} * {{frv1}}: {{trad|fr|gouverner}} * {{itv1}}: {{trad|it|dominare}}, {{trad|it|governare}} * {{euv1}}: {{trad|eu|gobernatzeko}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|dominar}}, {{trad|pt|governar}}, {{trad|pt|reger}} {{)}} {{=ca=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|ca|mot=gubernare}} {{-pron-|ca}} :Oriental: central [ɡuβərˈna], balear [ɡovəɾˈna], [ɡuvərˈna] :Occidental: nord-occidental [ɡoβerˈna], valencià [ɡoveɾˈnaɾ], [ɡoβeɾˈnaɾ] {{-sil-}} {{Sillabas|go|ver|nar}} {{-verb-|oc}} '''governar''' # [[governar#oc|governar]] {{=pt=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|pt|mot=gubernare}} {{-pron-|pt}} :Portugal {{pron|ɡuvɨɾˈna|pt}} :Brasil {{pron|ɡoveʁˈna(ʁ)|pt}} {{-sil-}} {{Sillabas|go|ver|nar}} {{-verb-|pt}} '''governar''' # [[governar#oc|governar]] 4fpsuhoesq4vqyp1ivo4nued6eq0twp 0 74479 422974 390836 2026-09-07T23:23:05Z Poiuytrell 5851 /* */ 422974 wikitext text/x-wiki {{veire|manhac}} {{=oc=}} {{-etim-}} : Del bas latin ''[[maniacus]]'', del grèc ancien [[μανιακός]] ''maniacos'', forma adjectivala de [[μανία]] ''mania'' (« [[baujum]], [[folia]] »). {{-pron-|oc}} {{pron|manj'ak|oc}} : Bearn : escotar « maniac » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-maniac.wav]] {{-sil-|oc}} {{Sillabas|ma|ni|ac}} {{-adj-|oc}} {{Declinason|adj|maniac|maniaca|maniacs|maniacas|manj'ak|manj'ako̞|manj'aks|manj'ako̞s}} '''maniac''' # ''(psiquiatria)'' Que [[manifèsta]] una [[mania]]. #* ''Deliri '''maniac'''.'' # ''(figurat)'' Que ten de [[passion]]s o d'[[exigéncia]]s [[exagerat|exageradas]]. {{-sin-}} *[[tissós]] *[[maniagós]] {{-par-}} *[[mania]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|verrückt}} * {{env1}}: {{trad|en|faddy}}, {{trad|en|finicky}}, {{trad|en|maniacal}} * {{cav1}}: {{trad|ca|maníac}} * {{esv1}}: {{trad|es|maniaco}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|maniaque}} * {{itv1}}: {{trad|it|maniaco}} * {{euv1}}: {{trad|eu|maniatikoa}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|maniaco}} {{)}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|maniac|maniacs|manj'ak|manj'aks}} '''maniac''' {{m}} ''([[maniaca]] per una femna)'' # Aquel que patís de [[mania]]. #* ''Un '''maniac''' dangierós.'' # ''(familièr)'' Aquel que ten d'[[abitud]]s [[estranh]]as. {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Verrückter}} * {{env1}}: {{trad|en|maniac}} * {{cav1}}: {{trad|ca|maníac}} * {{esv1}}: {{trad|es|maniaco}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|maniaque}} * {{itv1}}: {{trad|it|maniaco}} * {{euv1}}: {{trad|eu|maniatikoa}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|maniaco}} {{)}} {{=en=}} {{-etim-}} : Del bas latin ''[[maniacus]]'' per lo francés ''[[maniaque]]''. {{-pron-|en}} :EUA {{pron|ˈmeɪniˌæk|oc}} :Reialme Unit (Southern England) : escotar « maniac » [[Fichièr:LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-maniac.wav]] :Estats Units d'America (Tèxas) : escotar « maniac » [[Fichièr:LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-maniac.wav]] {{-sil-|en}} {{Sillabas|ma|ni|ac}} {{-nom-|en}} {{Declinason|n|maniac|maniacs|manj'ak|manj'aks}} '''maniac''' # Aquel que patís de [[mania]]. # ''(familièr)'' Una persona que ten d'[[obsession]]s. k58eldhtxkyayil3ljvqh822l3y577a 0 74575 422967 374610 2026-09-07T23:20:33Z Poiuytrell 5851 /* */ 422967 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del prefixe ''[[trans-]]'' e de ''[[metre]]''. {{-pron-|oc}} {{pron|tɾans'metre|oc}} {{-sil-|oc}} {{Sillabas|trans|me|tre}} {{-verb-|oc}} '''transmetre''' # Far passar d'una persona cap a una autra un [[ben]], material o moral. #* ''Lo mèstre '''transmet''' son saber a l'escolan''. #* ''Lo donador '''transmet''' al donatari la proprietat de las causas donadas.'' # Far passar d'una persona cap a una autra un [[escrit]], de [[paraula]]s, etc.; far cambiar de luòc, per que s'utilize. #* '''''Transmetre''' un messatge a qualqu'un.'' # Far passar un [[gèrme]], una [[malautiá]] d'un [[organisme]] cap a un autre ([[contaminar]]). #* ''La gripa se '''transmet''' per via aeriana.'' # [[conduire|Conduire]], daissar passar a travèrs se. #* ''L'electricitat se '''transmet''' mejançant lo fil de coire.'' {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|übertragen}} (Auch: ''Seinen Namen ~, Eigentum ~''), {{trad|de|vermitteln}}, {{trad|de|übermitteln}}, {{trad|de|bestellen}} (''un messatge'') * {{env1}}: {{trad|en|transmit}}, {{trad|en|convey}}, {{trad|en|pass down}} * {{cav1}}: {{trad|ca|transmetre}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|transferir}} (''una proprietat''), {{trad|es|transmitir}} (''un drech'') * {{frv1}}: {{trad|fr|transmètre}} * {{itv1}}: {{trad|it|trasmettere}} * {{euv1}}: {{trad|eu|transmititu}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|transferir}} {{)}} {{=ca=}} {{-etim-}} : Del prefixe ''[[trans-]]'' e de ''[[metre]]''. {{-pron-}}Espanha (Barcelona) : escotar « transmetre » [[Fichièr:LL-Q7026 (cat)-Marvives-transmetre.wav]] {{-pron-|ca}} :Oriental: central [tɾənzˈmɛtɾə], balear [tɾənzˈmətɾə], [tɾənzˈmɛtɾə] :Occidental: [tɾanzˈmetɾe] {{-sil-|ca}} {{Sillabas|trans|me|tre}} {{-verb-|ca}} '''transmetre''' # [[transmetre#oc|transmetre]] e2lz80q0d0yfqelmes14t0jtmp5go3w 0 74677 422615 369849 2026-09-07T13:23:17Z Poiuytrell 5851 /* */ 422615 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De l’adjectiu {{etil|la|oc|mot=focarius|sens=de fuòc}} derivat de ''focus'' e substantivat en [[latin vulgar]] sota la forma ''[[focarium]]''. {{-pron-|oc}} {{pron|fu'ɣal|oc}} {{-sil-|oc}} {{Sillabas|fo|gal}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|fogal|fogals|fu'ɣal|fu'ɣals}} '''fogal''' {{leng}} # [[lar|Lar]], [[luòc]] ont se fa lo [[fuòc]]. #* ''Levar la cendre del '''fogal'''.'' # ''(metonimia)'' Fuòc que [[brutlar|brutla]] dins lo fogal. # ''(figurat)'' [[ostal|Ostal]], [[demorança]] de la [[familha]], [[país]] [[natal]]. # ''(fisica)'' [[centre|Centre]], [[font]]. #* '''''Fogal''' de lutz o de calor.'' # ''(geometria)'' [[punt|Punt]] possedissent de proprietats particularas per l’estudi d'unas corbas. #* ''Una ellipsi ten dos '''fogals''', e la soma de las [[distància]]s de tot punt d'aquela corba a sos dos '''fogals''' es constanta.'' # ''(optica)'' Punt comun a totes los rais que d sortisson d’un sistèma optic quand totes los rais dintrants son parallèls a l’[[ais]] optic del sistèma. # ''(medecina)'' [[sèti|Sèti]] [[principal]] d’una [[malautiá]]. ## ''(per extension) (figurat)'' Se ditx d’un [[luòc]] delqual raiona, un [[problèma]] o un [[dangièr]]. ##* ''Lo '''fogal''' de la rebellion.'' # ''(figurat)'' Centre ; luòc principal. {{-var-}} * [[fogau]] ''(provençau)'' {{-sin-}} {{(|Lar}} *[[lar]], [[larèr]] *[[fuòc]], [[fogairon]] *[[chiminèa]] *[[ostal]] {{)}} {{(|Centre, font}} *[[focala]] *[[fòcus]] {{)}} {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Feuerstelle|f}}, {{trad|de|Feuerstätte|f}} (lar), {{trad|de|Feuer}} (fuòc), {{trad|de|Heim}} (ostal) * {{env1}}: {{trad|en|hearth}}, {{trad|en|fireplace}} (lar), {{trad|en|fire}} (fuòc), {{trad|en|household}}, {{trad|en|home}}, {{trad|en|hearth}} (ostal), {{trad|en|vertex}}, {{trad|en|focus}} (centre), {{trad|en|source}} (font), {{trad|en|focus}}, {{trad|en|focal point}} (optica) {{-}} * {{cav1}}: {{trad|ca|llar}} * {{esv1}}: {{trad|es|hogar}}, {{trad|es|llama}} (fuòc, ostal), {{trad|es|punto focal}} (optica) * {{frv1}}: {{trad|fr|foyer}} * {{itv1}}: {{trad|it|focolare}}, {{trad|it|fuoco}} * {{euv1}}: {{trad|eu|atarte}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|chama}}, {{trad|pt|fogo}}, {{trad|pt|lar}} {{)}} l1dimikukekx6x90lx39aac9d6m0yr5 422651 422615 2026-09-07T14:09:43Z Jiròni 36 422651 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De l’adjectiu {{etil|la|oc|mot=focarius|sens=de fuòc}} derivat de ''focus'' e substantivat en [[latin vulgar]] sota la forma ''[[focarium]]''. {{-pron-|oc}} {{pron|fu'ɣal|oc}} {{-sil-|oc}} {{Sillabas|fo|gal}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|fogal|fogals|fu'ɣal|fu'ɣals}} '''fogal''' {{leng}} # [[lar|Lar]], [[luòc]] ont se fa lo [[fuòc]]. #* ''Levar la cendre del '''fogal'''.'' # ''(metonimia)'' Fuòc que [[brutlar|brutla]] dins lo fogal. # ''(figurat)'' [[ostal|Ostal]], [[demorança]] de la [[familha]], [[país]] [[natal]]. # ''(fisica)'' [[centre|Centre]], [[font]]. #* '''''Fogal''' de lutz o de calor.'' # ''(geometria)'' [[punt|Punt]] possedissent de proprietats particularas per l’estudi d'unas corbas. #* ''Una ellipsi ten dos '''fogals''', e la soma de las [[distància]]s de tot punt d'aquela corba a sos dos '''fogals''' es constanta.'' # ''(optica)'' Punt comun a totes los rais que sortisson d’un sistèma optic quand totes los rais dintrants son parallèls a l’[[ais]] optic del sistèma. # ''(medecina)'' [[sèti|Sèti]] [[principal]] d’una [[malautiá]]. ## ''(per extension) (figurat)'' Se ditz d’un [[luòc]] delqual raiona, un [[problèma]] o un [[dangièr]]. ##* ''Lo '''fogal''' de la rebellion.'' # ''(figurat)'' Centre ; luòc principal. {{-var-}} * [[fogau]] ''(provençau)'' {{-sin-}} {{(|Lar}} *[[lar]], [[larèr]] *[[fuòc]], [[fogairon]] *[[chiminèa]] *[[ostal]] {{)}} {{(|Centre, font}} *[[focala]] *[[fòcus]] {{)}} {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Feuerstelle|f}}, {{trad|de|Feuerstätte|f}} (lar), {{trad|de|Feuer}} (fuòc), {{trad|de|Heim}} (ostal) * {{env1}}: {{trad|en|hearth}}, {{trad|en|fireplace}} (lar), {{trad|en|fire}} (fuòc), {{trad|en|household}}, {{trad|en|home}}, {{trad|en|hearth}} (ostal), {{trad|en|vertex}}, {{trad|en|focus}} (centre), {{trad|en|source}} (font), {{trad|en|focus}}, {{trad|en|focal point}} (optica) {{-}} * {{cav1}}: {{trad|ca|llar}} * {{esv1}}: {{trad|es|hogar}}, {{trad|es|llama}} (fuòc, ostal), {{trad|es|punto focal}} (optica) * {{frv1}}: {{trad|fr|foyer}} * {{itv1}}: {{trad|it|focolare}}, {{trad|it|fuoco}} * {{euv1}}: {{trad|eu|atarte}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|chama}}, {{trad|pt|fogo}}, {{trad|pt|lar}} {{)}} c2imf5axktd1pehiu1sothqtn6heyw2 422832 422651 2026-09-07T17:07:44Z Poiuytrell 5851 /* */ 422832 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De l’adjectiu {{etil|la|oc|mot=focarius|sens=de fuòc}} derivat de ''focus'' e substantivat en [[latin vulgar]] sota la forma ''[[focarium]]''. {{-pron-|oc}} {{pron|fu'ɣal|oc}} {{-sil-|oc}} {{Sillabas|fo|gal}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|fogal|fogals|fu'ɣal|fu'ɣals}} '''fogal''' {{leng}} # [[lar|Lar]], [[luòc]] ont se fa lo [[fuòc]]. #* ''Levar la cendre del '''fogal'''.'' # ''(metonimia)'' Fuòc que [[brutlar|brutla]] dins lo fogal. # ''(figurat)'' [[ostal|Ostal]], [[demorança]] de la [[familha]], [[país]] [[natal]]. # ''(fisica)'' [[centre|Centre]], [[font]]. #* '''''Fogal''' de lutz o de calor.'' # ''(geometria)'' [[punt|Punt]] possedissent de proprietats particularas per l’estudi d'unas corbas. #* ''Una ellipsi ten dos '''fogals''', e la soma de las [[distància]]s de tot punt d'aquela corba a sos dos '''fogals''' es constanta.'' # ''(optica)'' Punt comun a totes los rais que sortisson d’un sistèma optic quand totes los rais dintrants son parallèls a l’[[ais]] optic del sistèma. # ''(medecina)'' [[sèti|Sèti]] [[principal]] d’una [[malautiá]]. ## ''(per extension) (figurat)'' Se ditz d’un [[luòc]] delqual raiona, un [[problèma]] o un [[dangièr]]. ##* ''Lo '''fogal''' de la rebellion.'' # ''(figurat)'' Centre ; luòc principal. {{-var-}} * [[fogau]] ''(provençau)'' {{-sin-}} {{(|Lar}} *[[lar]], [[larièr]] *[[larèr]]''(gascon)'' *[[fuòc]], [[fogairon]] *[[chiminèa]] *[[ostal]] {{)}} {{(|Centre, font}} *[[focala]] *[[fòcus]] {{)}} {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Feuerstelle|f}}, {{trad|de|Feuerstätte|f}} (lar), {{trad|de|Feuer}} (fuòc), {{trad|de|Heim}} (ostal) * {{env1}}: {{trad|en|hearth}}, {{trad|en|fireplace}} (lar), {{trad|en|fire}} (fuòc), {{trad|en|household}}, {{trad|en|home}}, {{trad|en|hearth}} (ostal), {{trad|en|vertex}}, {{trad|en|focus}} (centre), {{trad|en|source}} (font), {{trad|en|focus}}, {{trad|en|focal point}} (optica) {{-}} * {{cav1}}: {{trad|ca|llar}} * {{esv1}}: {{trad|es|hogar}}, {{trad|es|llama}} (fuòc, ostal), {{trad|es|punto focal}} (optica) * {{frv1}}: {{trad|fr|foyer}} * {{itv1}}: {{trad|it|focolare}}, {{trad|it|fuoco}} * {{euv1}}: {{trad|eu|atarte}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|chama}}, {{trad|pt|fogo}}, {{trad|pt|lar}} {{)}} sopkbbh7fiqhue5m454q8ciw9gl9s2k 422837 422832 2026-09-07T17:10:54Z Poiuytrell 5851 /* */ 422837 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De l’adjectiu {{etil|la|oc|mot=focarius|sens=de fuòc}} derivat de ''focus'' e substantivat en [[latin vulgar]] sota la forma ''[[focarium]]''. {{-pron-|oc}} {{pron|fu'ɣal|oc}} {{-sil-|oc}} {{Sillabas|fo|gal}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|fogal|fogals|fu'ɣal|fu'ɣals}} '''fogal''' {{leng}} # [[lar|Lar]], [[luòc]] ont se fa lo [[fuòc]]. #* ''Levar la cendre del '''fogal'''.'' # ''(metonimia)'' Fuòc que [[brutlar|brutla]] dins lo fogal. # ''(figurat)'' [[ostal|Ostal]], [[demorança]] de la [[familha]], [[país]] [[natal]]. # ''(fisica)'' [[centre|Centre]], [[font]]. #* '''''Fogal''' de lutz o de calor.'' # ''(geometria)'' [[punt|Punt]] possedissent de proprietats particularas per l’estudi d'unas corbas. #* ''Una ellipsi ten dos '''fogals''', e la soma de las [[distància]]s de tot punt d'aquela corba a sos dos '''fogals''' es constanta.'' # ''(optica)'' Punt comun a totes los rais que sortisson d’un sistèma optic quand totes los rais dintrants son parallèls a l’[[ais]] optic del sistèma. # ''(medecina)'' [[sèti|Sèti]] [[principal]] d’una [[malautiá]]. ## ''(per extension) (figurat)'' Se ditz d’un [[luòc]] delqual raiona, un [[problèma]] o un [[dangièr]]. ##* ''Lo '''fogal''' de la rebellion.'' # ''(figurat)'' Centre ; luòc principal. {{-var-}} * [[fogau]] ''(provençau)'' {{-sin-}} {{(|Lar}} *[[lar]], [[larièr]] *[[larèr]] ''(gascon)'' *[[fuòc]], [[fogairon]] *[[chiminèa]] *[[ostal]] {{)}} {{(|Centre, font}} *[[focala]] *[[fòcus]] {{)}} {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Feuerstelle|f}}, {{trad|de|Feuerstätte|f}} (lar), {{trad|de|Feuer}} (fuòc), {{trad|de|Heim}} (ostal) * {{env1}}: {{trad|en|hearth}}, {{trad|en|fireplace}} (lar), {{trad|en|fire}} (fuòc), {{trad|en|household}}, {{trad|en|home}}, {{trad|en|hearth}} (ostal), {{trad|en|vertex}}, {{trad|en|focus}} (centre), {{trad|en|source}} (font), {{trad|en|focus}}, {{trad|en|focal point}} (optica) {{-}} * {{cav1}}: {{trad|ca|llar}} * {{esv1}}: {{trad|es|hogar}}, {{trad|es|llama}} (fuòc, ostal), {{trad|es|punto focal}} (optica) * {{frv1}}: {{trad|fr|foyer}} * {{itv1}}: {{trad|it|focolare}}, {{trad|it|fuoco}} * {{euv1}}: {{trad|eu|atarte}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|chama}}, {{trad|pt|fogo}}, {{trad|pt|lar}} {{)}} c2zfincuhzb44vjkjujyj9j73ahzft0 422838 422837 2026-09-07T17:12:02Z Poiuytrell 5851 /* */ 422838 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De l’adjectiu {{etil|la|oc|mot=focarius|sens=de fuòc}} derivat de ''focus'' e substantivat en [[latin vulgar]] sota la forma ''[[focarium]]''. {{-pron-|oc}} {{pron|fu'ɣal|oc}} {{-sil-|oc}} {{Sillabas|fo|gal}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|fogal|fogals|fu'ɣal|fu'ɣals}} '''fogal''' {{leng}} # [[lar|Lar]], [[luòc]] ont se fa lo [[fuòc]]. #* ''Levar la cendre del '''fogal'''.'' # ''(metonimia)'' Fuòc que [[brutlar|brutla]] dins lo fogal. # ''(figurat)'' [[ostal|Ostal]], [[demorança]] de la [[familha]], [[país]] [[natal]]. # ''(fisica)'' [[centre|Centre]], [[font]]. #* '''''Fogal''' de lutz o de calor.'' # ''(geometria)'' [[punt|Punt]] possedissent de proprietats particularas per l’estudi d'unas corbas. #* ''Una ellipsi ten dos '''fogals''', e la soma de las [[distància]]s de tot punt d'aquela corba a sos dos '''fogals''' es constanta.'' # ''(optica)'' Punt comun a totes los rais que sortisson d’un sistèma optic quand totes los rais dintrants son parallèls a l’[[ais]] optic del sistèma. # ''(medecina)'' [[sèti|Sèti]] [[principal]] d’una [[malautiá]]. ## ''(per extension) (figurat)'' Se ditz d’un [[luòc]] delqual raiona, un [[problèma]] o un [[dangièr]]. ##* ''Lo '''fogal''' de la rebellion.'' # ''(figurat)'' Centre ; luòc principal. {{-var-}} *[[fogau]] ''(provençau)'' *[[fogèir]] ''(auvernhat)'' *[[fogier]] ''(lemosin)'' *[[fugau]] ''(lemosin)'' {{-sin-}} {{(|Lar}} *[[lar]], [[larièr]] *[[larèr]] ''(gascon)'' *[[fuòc]], [[fogairon]] *[[chiminèa]] *[[pèira de fuòc]] *[[ostal]] {{)}} {{(|Centre, font}} *[[focala]] *[[fòcus]] {{)}} {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Feuerstelle|f}}, {{trad|de|Feuerstätte|f}} (lar), {{trad|de|Feuer}} (fuòc), {{trad|de|Heim}} (ostal) * {{env1}}: {{trad|en|hearth}}, {{trad|en|fireplace}} (lar), {{trad|en|fire}} (fuòc), {{trad|en|household}}, {{trad|en|home}}, {{trad|en|hearth}} (ostal), {{trad|en|vertex}}, {{trad|en|focus}} (centre), {{trad|en|source}} (font), {{trad|en|focus}}, {{trad|en|focal point}} (optica) {{-}} * {{cav1}}: {{trad|ca|llar}} * {{esv1}}: {{trad|es|hogar}}, {{trad|es|llama}} (fuòc, ostal), {{trad|es|punto focal}} (optica) * {{frv1}}: {{trad|fr|foyer}} * {{itv1}}: {{trad|it|focolare}}, {{trad|it|fuoco}} * {{euv1}}: {{trad|eu|atarte}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|chama}}, {{trad|pt|fogo}}, {{trad|pt|lar}} {{)}} 3wxkspgq3abxtfsyia7czp0gfhtaa54 422840 422838 2026-09-07T17:14:07Z Poiuytrell 5851 /* */ 422840 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De l’adjectiu {{etil|la|oc|mot=focarius|sens=de fuòc}} derivat de ''focus'' e substantivat en [[latin vulgar]] sota la forma ''[[focarium]]''. {{-pron-|oc}} {{pron|fu'ɣal|oc}} {{-sil-|oc}} {{Sillabas|fo|gal}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|fogal|fogals|fu'ɣal|fu'ɣals}} '''fogal''' {{leng}} # [[lar|Lar]], [[luòc]] ont se fa lo [[fuòc]]. #* ''Levar la cendre del '''fogal'''.'' # ''(metonimia)'' Fuòc que [[brutlar|brutla]] dins lo fogal. # ''(figurat)'' [[ostal|Ostal]], [[demorança]] de la [[familha]], [[país]] [[natal]]. # ''(fisica)'' [[centre|Centre]], [[font]]. #* '''''Fogal''' de lutz o de calor.'' # ''(geometria)'' [[punt|Punt]] possedissent de proprietats particularas per l’estudi d'unas corbas. #* ''Una ellipsi ten dos '''fogals''', e la soma de las [[distància]]s de tot punt d'aquela corba a sos dos '''fogals''' es constanta.'' # ''(optica)'' Punt comun a totes los rais que sortisson d’un sistèma optic quand totes los rais dintrants son parallèls a l’[[ais]] optic del sistèma. # ''(medecina)'' [[sèti|Sèti]] [[principal]] d’una [[malautiá]]. ## ''(per extension) (figurat)'' Se ditz d’un [[luòc]] delqual raiona, un [[problèma]] o un [[dangièr]]. ##* ''Lo '''fogal''' de la rebellion.'' # ''(figurat)'' Centre ; luòc principal. {{-var-}} *[[fogau]] ''(provençau)'' *[[fogèir]] ''(auvernhat)'' *[[fogier]] ''(lemosin)'' *[[fugau]] ''(lemosin)'' {{-sin-}} {{(|Lar}} *[[lar]], [[larièr]] *[[larèr]] ''(gascon)'' *[[fuòc]], [[fogairon]] *[[chiminèa]] *[[pèira de fuòc]] *[[ostal]] *[[ostalada]] {{)}} {{(|Centre, font}} *[[focala]] *[[fòcus]] {{)}} {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Feuerstelle|f}}, {{trad|de|Feuerstätte|f}} (lar), {{trad|de|Feuer}} (fuòc), {{trad|de|Heim}} (ostal) * {{env1}}: {{trad|en|hearth}}, {{trad|en|fireplace}} (lar), {{trad|en|fire}} (fuòc), {{trad|en|household}}, {{trad|en|home}}, {{trad|en|hearth}} (ostal), {{trad|en|vertex}}, {{trad|en|focus}} (centre), {{trad|en|source}} (font), {{trad|en|focus}}, {{trad|en|focal point}} (optica) {{-}} * {{cav1}}: {{trad|ca|llar}} * {{esv1}}: {{trad|es|hogar}}, {{trad|es|llama}} (fuòc, ostal), {{trad|es|punto focal}} (optica) * {{frv1}}: {{trad|fr|foyer}} * {{itv1}}: {{trad|it|focolare}}, {{trad|it|fuoco}} * {{euv1}}: {{trad|eu|atarte}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|chama}}, {{trad|pt|fogo}}, {{trad|pt|lar}} {{)}} r4rhf2sgm235bca4c95c163pm8vepf4 0 74714 422613 346694 2026-09-07T13:21:58Z Poiuytrell 5851 /* */ 422613 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :Du {{etil|la|oc}} ''[[discretus]]'' (« [[separat]] », « [[divisat]] »), participi passat del vèrbe ''[[discernere]]''. {{-pron-|oc}} {{pron|dis'kɾɛt|oc}} {{-sil-|oc}} {{Sillabas|dis|crèt}} {{-adj-|oc}} {{Declinason|adj|discrèt|discrèta|discrèts|discrètas|dis'kɾɛt|dis'kɾɛto̞|dis'kɾɛts|dis'kɾɛto̞s}} '''discrèt''' # Qu'es [[reservat]], [[retenut]] dins sas [[paraula]]s e dins sas [[accion]]s. #* ''Es extrèmament '''discrèt'''.'' #* ''Qu'es una persona sàvia e '''discrèta''', s’absten de parlar de se als inconeguts'' ## ''(per extension)'' Accion reservada. ##* ''Utilizar de colors '''discrètas'''.'' # ''(matematicas)'' [[distincte|Distincte]], [[destriat]], [[discontinú]]. #* ''Los nombres entièrs fòrman una seguida de valors '''discrètas''', per oposicion als nombres reals que son un ensemble continú.'' # ''(topologia)'' Se ditz d’un [[espaci topologic]] que totes los punts son [[isolat]]s. Qualifica tanben la topologia d’un tal espaci. #* ''Un espaci '''discrèt''' ; una topologia '''discrèta'''.'' # ''(programacion)'' Qualifica un [[tipe]] de [[donada]] per que l’ensemble de las valors possiblas es discrèt al sens matematic. {{-par-}} *[[discrecion]] {{-drv-}} *[[discrètament]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|diskret}}, {{trad|de|verschwiegen}}, {{trad|de|rücksichtsvoll}}, {{trad|de|unstetig}}, {{trad|de|sprunghaft}} * {{env1}}: {{trad|en|discreet}} (1, 2), {{trad|en|discrete}} (3) * {{cav1}}: {{trad|ca|discret}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|discreto}} * {{frv1}}: {{trad|fr|discret}} * {{itv1}}: {{trad|it|discreto}} * {{euv1}}: {{trad|eu|diskretu}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|discreto}} {{)}} bbgigdz4jcga01rzsfnfneivl2539x1 0 74738 422920 408630 2026-09-07T22:51:41Z Poiuytrell 5851 /* */ 422920 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|mot=monumentum}}, del vèrbe ''[[moneo#la|monere]]'' (« se remembre »). {{-pron-|oc}} {{pron|muny'men|oc}} Bearn : escotar « monument » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-monument.wav]] {{-sil-|oc}} {{Sillabas|mo|nu|ment}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|monument|monuments|muny'men|muny'mens}} '''monument''' # [[rèstas|Rèstas]] arqueologicas. # [[obratge|Obratge]] d’[[arquitectura]] e d'[[escultura]] realizat per [[transmetre]] a la [[posteritat]] la [[memòria]] d'una persona [[illustre|illustra]] o d'un [[eveniment]] [[important]]. #* ''Lo '''monument''' dels mòrts.'' # ''(figurat)'' Tot çò qui [[consacrar|consacra]] un [[sovenir]]; [[memorial]]. # ''(par extension)'' [[edifici|Edifici]] [[public]] o [[particular]] qu'[[impausar|impausa]] per sa [[grandor]] o per son [[ancianetat]]. #* ''Un '''monument''' istoric.'' # [[tombèl|Tombèl]]. #* '''''monument''' funerari.'' # ''(figurat)'' [[obratge|Obratge]] duradís de [[literatura]], de [[sciéncia]]s e d’arts. #* ''Legissètz un '''monuments''' de la filosofia.'' # ''(figurat) (per extension)'' Persona que creèt una òbra fòrca importanta. {{-par-}} *[[monumental]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Denkmal}} ''(sens 1)'', {{trad|de|Monument}} ''(sens 3)'' * {{env1}}: {{trad|en|monument}} * {{euv1}}: {{trad|eu|monumentua}} * {{cav1}}: {{trad|ca|monument}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|monumento}} * {{frv1}}: {{trad|fr|monument}} * {{itv1}}: {{trad|it|monumento}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|monumento}} {{)}} {{=en=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|en|mot=monumentum}}, del vèrbe ''[[moneo#la|monere]]'' (« se remembre »). {{-pron-|en}} :{{pron|ˈmɒnjumənt|en}}, {{pron|ˈmɑːnjəmənt|en}} :Índia (Calcuta) : escotar « monument » [[Fichièr:LL-Q1860 (eng)-SHUBHAM KR SONI-monument.wav]] {{-sil-|en}} {{Sillabas|mo|nu|ment}} {{-nom-|en}} {{Declinason|n|monument|monuments}} '''monument''' # [[monument#oc|monument]]. {{=ca=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|ca|mot=monumentum}}, del vèrbe ''[[moneo#la|monere]]'' (« se remembre »). {{-pron-|ca}} :Oriental: central [munuˈmen], balear [monuˈment], [munuˈmen] :Occidental: nord-occidental [monuˈmen], valencià [monuˈment], [monuˈmen] {{-sil-|ca}} {{Sillabas|mo|nu|ment}} {{-nom-|ca}} {{Declinason|n|monument|monuments}} '''monument''' # [[monument#oc|monument]]. {{=fr=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|fr|mot=monumentum}}, del vèrbe ''[[moneo#la|monere]]'' (« se remembre »). {{-pron-|fr}} :{{pron|mɔnymɑ̃|fr}} :França (Lion) : escotar « monument » [[Fichièr:LL-Q150 (fra)-WikiLucas00-monument.wav]] {{-sil-|fr}} {{Sillabas|mo|nu|ment}} {{-nom-|fr}} {{Declinason|n|monument|monuments|mɔnymɑ̃}} '''monument''' # [[monument#oc|monument]]. 8ztrwsn0w4vgmj5mp549yn9mnyqd99c 0 74741 422998 403457 2026-09-08T09:30:36Z Poiuytrell 5851 /* */ 422998 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|mot=aedificare}} {{-pron-|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|eðifiˈka|oc}} : Bearn : escotar « edificar » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-edificar.wav]] :provençau {{pron|edifiˈka|oc}} {{-sil-|oc}} {{Sillabas|e|di|fi|car}} {{-verb-|oc}} '''edificicar''' # [[construire|Construire]] o far [[bastir]] d'edificis coma de [[glèisa]]s, de [[palais]] e de grands [[bastiment]]s. #* '''''Edificar''' un temple, un palatz.'' ## ''(figurat)'' Bastir, formar solidament, una doctrina, una entitat moral, una teoria, una societat, etc. # ''(figurat)'' [[portar|Portar]] a la [[pietat]], a la [[vertut]], per l’[[exemple]] o pel [[discors]]. #* ''Foguèt fòrça '''edificat''' per aquela predicacion.'' # [[satisfar|Satisfar]] mejançant un bon [[procediment]], donar [[bon]]a [[opinion]] de se. #* ''Aqueste mena d'afar m’'''edifica''' bravament sus la natura umana.'' # Far que qualqu'un s'[[agradar|agrade]] d'una persona o d'una causa. #* ''Vos '''edificarai''' al subjècte d'aquel individú.'' {{-par-}} *[[edifici]] *[[edificacion]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|erbauen}} (de bastiments), {{trad|de|aufbauen}} (una teoria) * {{env1}}: {{trad|en|build}} (de bastiments), {{trad|en|edify}} (4) * {{euv1}}: {{trad|eu|eraiki}} {{-}} * {{cav1}}: {{trad|ca|edificar}} * {{esv1}}: {{trad|es|edificar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|édifier}} * {{itv1}}: {{trad|it|costruire}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|edificar}} {{)}} {{=ca=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|ca|mot=aedificare}} {{-pron-|ca}} :oriental: {{pron|əðifiˈka|ca}} :nordoccidental : {{pron|eðifiˈka|ca}} :valencian : {{pron|eðifiˈkaɾ|ca}} {{-sil-|ca}} {{Sillabas|e|di|fi|car}} {{-verb-|ca}} '''edificicar''' # [[edificar#oc|Edificar]] {{=es=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|es|mot=aedificare}} {{-pron-|es}} :{{pron|eðifiˈkaɾ|es}} :Veneçuèla : escotar « edificar » [[Fichièr:LL-Q1321 (spa)-Marreromarco-edificar.wav]] {{-sil-|es}} {{Sillabas|e|di|fi|car}} {{-verb-|es}} '''edificicar''' # [[edificar#oc|Edificar]] {{=pt=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|pt|mot=aedificare}} {{-pron-|pt}} :Portugal: {{pron|iðifiˈka|pt}} :Brasil: {{pron|ed͡ʒifiˈka(ʁ)/|pt}} :escotar « edificar » [[Fichièr:LL-Q5146 (por)-MedK1-edificar.wav]] {{-sil-|pt}} {{Sillabas|e|di|fi|car}} {{-verb-|pt}} '''edificicar''' # [[edificar#oc|Edificar]] oyk89nmxw1bj66mvwi8b4k0cy33q6k8 0 74840 422678 346935 2026-09-07T14:57:09Z Poiuytrell 5851 /* */ 422678 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc}} ''[[copia]]'' (« [[abondància]] »); ''copia'', compausat de ''[[co-]]'' (prefixe intensiu) e ''[[ops]]'' (« mejans, fonts, poder », « riquesa »). {{-pron-}} {{pron|'kɔpjo̞|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|cò|pia}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|còpia|còpias|'kɔpjo̞|'kɔpjo̞s}} '''còpia''' {{f}} # Accion de [[copiar]]. #* ''(drech)'' ''Drech de '''còpia'''.'' # [[doble|Doble]] fach segon un [[original]]. # ''(particular)'' [[reproduccion|Reproduccion]] d’un obratge d’art. #* '' Una '''còpia''' de la Vènus de Milo.'' # Simpla [[imitacion]], [[manlèu]], [[plagiat]]. #* ''Aquel roman es pas qu’una '''còpia''' flaca d'un tal obratge.'' # [[imitator|Imitator]], persona que reprodutz o imita los anars d’una autra. #* '' Aquel jovent es la '''còpia''' de son paire. '' # Tot [[escrit]] destinat a èsser [[reproduire|reproduch]]. ## ''(estampariá)'' Tèxte [[manuscrit]] sus que trabalhan los compositors. {{-var-}} * [[copia]] ''(gascon)'' {{-sin-}} * [[replica]] {{-par-}} * [[copiar]] * [[copiaire]] * [[copista]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Kopieren}} * {{env1}}: {{trad|en|copy}} * {{euv1}}: {{trad|eu|kopiatu}} * {{cav1}}: {{trad|ca|còpia}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|copia}} * {{frv1}}: {{trad|fr|copie}} * {{itv1}}: {{trad|it|copia}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|cópia}} {{)}} {{-flex-verb-|oc}} '''còpia''' # ''Tresena persona del singular del present de l'indatiu de'' [[copiar]]. # ''Segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[copiar]]. {{=ca=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|ca}} ''[[copia]]'' (« [[abondància]] »); ''copia'', compausat de ''[[co-]]'' (prefixe intensiu) e ''[[ops]]'' (« mejans, fonts, poder », « riquesa »). {{-pron-}} {{pron|ˈkɔpiə|ca}}, {{pron|ˈkɔpia|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|cò|pia}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|còpia|còpies}} '''còpia''' {{f}} # [[copiar]]. 6g1ti0tfgx1kd8n8xlu2cic5kjwr99t 0 75018 422882 412854 2026-09-07T22:23:07Z Poiuytrell 5851 /* */ 422882 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Du {{etil|la|oc|mot=protectio|sens=}}. {{-pron-|oc}} {{pron|pɾuteˈt͡sju|oc}} :[[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-proteccion.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|pro|tec|cion}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|proteccion|proteccions|pɾuteˈt͡sju|pɾuteˈt͡sjus}} '''proteccion''' {{m}} # [[accion|Accion]] de [[protegir]], de [[defendre]] [[qualqu’un]], de [[velhar]] que li serà pas fach de [[mal]]. #* ''La '''protection''' dels orfanèls.'' # Accion, fach o resultat de [[prene suènh ]] de la [[fortuna]], dels [[interès]]ses de qualqu’un, de [[favorizar]] lo [[creissement]], lo [[progrès]] de [[quicòm]]. #* ''Recercar la '''proteccion''' d’un òme politic influent.'' # ''(par extension)'' [[persona|Persona]] o causa que ne [[protegir|protegís]], que ne [[favorizar|favoriza]] d’autras. #* ''Aquel òme ten de poderosas '''proteccions'''.'' {{-drv-}} *[[proteccionisme]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Schutz}} * {{env1}}: {{trad|en|protection}} * {{euv1}}: {{trad|eu|babesa}} * {{cav1}}: {{trad|ca|protecció}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|protección}} * {{frv1}}: {{trad|fr|protection}} * {{itv1}}: {{trad|it|protezione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|protecção}} {{)}} 0utruha03zho12610ipa0wafk0fww37 0 75051 422663 379466 2026-09-07T14:18:44Z Poiuytrell 5851 /* */ 422663 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc|mot=depositum}} {{-pron-|oc}} {{pron|de'paus|oc}} Bearn : escotar « depaus » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-depaus.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|de|paus}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|depaus|depauses|de'paus|de'pauzes}} '''depaus''' {{m}} # [[accion|Accion]] de [[depausar]], de [[plaçar]] [[quicòm]] [[endacòm]], o de [[balhar]], de [[fisar]] una causa a qualqu’un. #* ''Far lo '''depaus''' d’una soma dins las mans d’un oficièr ministerial.'' # Çò qu’es depausat, confiat, [[balhar|balhat]] a la [[garda]] de qualqu’un, per que siá [[tornar|tornat]] o utilizat segon sa [[volontat]] o en [[seguir|seguissent]] l’[[intencion]] del balhaire. #* ''La caissa dels '''depauses''' e consignacions.'' # [[convencion|Convencion]] facha en [[depausant]] quicòm dins las [[man]]s de qualqu’un. #* ''Lo '''depaus''' es un contracte de bona fe.'' # [[luòc|Luòc]] ont s'[[entrepausar|entrepausa]] d'objèctes o de [[merça]]s. # Luòc ont qualqu’un fa [[debitar]] çò que [[recampar|recampa]], çò que [[fabricar|fabrica]], etc. #* ''Aquel proprietari estabiguèt un '''depaus''' de sos vins sus la plaça.'' # Luòc ont se [[gardar|garda]] de causas, per se'n [[servir]], per l'[[utilizar]] a l’[[escasença]]. #* ''Lo '''depaus''' de l'archiu.'' # [[sediment|Sediment]] qu’un [[fluid]] depausa al fons del vas ont demorèt un temps. # ''(geologia)'' [[massa|Massas]] de [[matèria]]s [[mineral]]as, formadas a la [[superficia]] de la [[planeta]] per las aigas, los [[glacièr]]s, low [[vent]]s, los [[èsser]]s organizats. {{-sin-}} : ''Luòc ont s'entrepausa de merças'' : * [[entrepaus]] : ''Çò qu'es donat en garda'' : * [[caucion]] : ''Depaus d'un fluid, geologia'' : * [[sediment]] {{-par-}} * [[depausar]] * [[deposicion]] * [[entrepaus]] * [[depositòri]] * [[depausant]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Anzahlung}}, {{trad|de|Hinterlegung}}, {{trad|de|Kaution}} * {{env1}}: {{trad|en|deposit}} (argent), {{trad|en|sediment}} * {{cav1}}: {{trad|ca|dipòsit}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|depósito}}, {{trad|es|fianza}} (caucion), {{trad|es|yacimiento}} (sediment) * {{frv1}}: {{trad|fr|dépôt}} * {{itv1}}: {{trad|it|deposito}} * {{euv1}}: {{trad|eu|gordailua}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|depósito}} {{)}} hg71q230qwu87s71mppni6opv8afix0 0 75324 422508 357814 2026-09-07T11:59:10Z Poiuytrell 5851 /* */ 422508 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|fr|oc|mot=menu|sens=[[menut]]}} {{-pron-|oc}} {{pron|meˈny|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|me|nú}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|menú|menús|meˈny|meˈnys}} '''menú''' {{m}} # Ensemble dels [[plat]]s que compausan un [[repais]]. #* ''Que serà lo '''menú''' del maridatge?'' # [[lista|Lista]] [[detalhar|detalhada]] dels [[plat]]s que seràn [[prepausar|prepausats]] per un [[repais]]. #* ''Escriure lo '''menú''' del jorn sus un tablèu.'' # ''(per analogia)'' Programa; [[òrdre del jorn]]. # ''(informatica)'' [[element|Element]] d’[[interfàcia grafica]], mai sovent jos fòrma d'un [[rectangle]], en qué es presentada una lista de [[comanda]]s. {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Menü}} * {{env1}}: {{trad|en|menu}} * {{euv1}}: {{trad|eu|menua}} * {{cav1}}: {{trad|ca|menú}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|menú}} * {{frv1}}: {{trad|fr|menu}} * {{itv1}}: {{trad|it|menù}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|menu}} {{)}} {{=ca=}} {{-etim-}} Del {{etil|fr|ca|menu}} {{-pron-|ca}} :Balaearic, central {{pron|məˈnu|ca}} :Valencian {{pron|meˈnu|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|me|nú}} {{-nom-|ca}} '''menú''' {{m}} ''(Plural: [[menús]])'' # [[menú#oc|menú]] {{=es=}} {{-etim-}} Del {{etil|fr|es|menu}} {{-pron-}}escotar « menú » [[Fichièr:LL-Q1321 (spa)-Marreromarco-menú.wav]] {{-pron-|es}} {{pron|meˈnu|es}} {{-sil-}} {{Sillabas|me|nú}} {{-nom-|es}} '''menú''' {{m}} ''(Plural: [[menús]])'' o ''(Plural: [[menúes]])'' # [[menú#oc|menú]] ispar19gyx83p83ntbfgf93679fxl28 0 75367 422900 421812 2026-09-07T22:38:13Z Poiuytrell 5851 /* */ 422900 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|mot=procedere}}. {{-pron-|oc}} :lengadocian, provençau {{pron|pɾuseˈði|oc}} :provençau {{pron|pʀuseˈdi|oc}} :Bearn : escotar « procedir » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-procedir.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|pro|ce|dir}} {{-verb-|oc}} '''procedir''' # [[provenir|Provenir]], [[prene]] son [[origina]]. #* ''(religion)'' ''Segon lo catolicisme, lo Filh es engendrat pel Paire, e lo Sant Esperit '''procedís''' del Paire e del Filh''. # ''(absoludament)'' [[agir|Agir]], far, [[obrar]], [[menar]] una [[operacion]]. #* '''''Procedir''' a l'[[extincion]] dels fuòcs.'' # Se [[comportar]] d’un cèrt biais al respècte dels autres. #* ''Son biais de '''procedir''' amb la gent es estranh.'' # ''(justícia)'' [[agir|Agir]] [[judiciàriament]], realizar d'[[acte]]s, d'[[accion]]s, d'[[instruccion]]s dins un [[procès]]. #* '''''Procedir''' en justícia, juridicament, per vias juridicas.'' #* '''''Procedir''' a l’inventari dels mòbles, a un partejament, a una adjudicacion.'' #* '''''Procedir''' a l’audicion dels testimònis, a l’instruccion, al jutjament d’un procès.'' # En [[venir]] a, se [[metre]] a. #* ''Acabem aquò primièr, puèi '''procedirem''' a far la rèsta''. # [[emplegar|Emplegar]] de [[mejan]]s per [[capitar]] un certan [[resultat]]. #* '''''Procedir''' par intimidacion. — '''Procedir''' per rasonament''. {{-drv-}} *[[procediment]] *[[procedura]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|verfahren}}, {{trad|de|vorgehen}}, {{trad|de|vorschreiten}} * {{env1}}: {{trad|en|proceed}}, {{trad|en|act}} * {{euv1}}: {{trad|eu|jarraitu}} * {{cav1}}: {{trad|ca|procedir}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|proceder}}, {{trad|es|continuar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|procéder}} * {{itv1}}: {{trad|it|procedere}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|prosseguir}}, {{trad|pt|proceder}} {{)}} {{=ca=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|mot=procedere}}. {{-pron-|ca}} :Oriental: central {{pron|pɾusəˈði|ca}} balear {{pron|pɾosəˈði|ca}}, {{pron|pɾusəˈði|ca}} :Occidental: nord-occidental {{pron|pɾoseˈði|ca}}, valencià {{pron|pɾoseˈðiɾ|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|pro|ce|dir}} {{-verb-|oc}} '''procedir''' # [[procedir#oc|Procedir]] mvg6dnfxpu67x83rut72gy37jo4ns0p 0 75476 422918 392877 2026-09-07T22:50:43Z Poiuytrell 5851 /* */ 422918 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc|mot=terribilis|sens=esglasiant, espaventable, terrible}}. {{-pron-}} *''lengadocian'' {{pron|teˈriple|oc}} *''provençau'' {{pron|teˈʀiple|oc}} França (Bearn) : escotar « terrible » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-terrible.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|ter|ri|ble}} {{-adj-|oc}} {{Declinason|adj|dialècte=lengadocian|terrible|terribla|terribles|terriblas|teˈriple|teˈriplo̞|teˈriples|teˈriplo̞s}} '''terrible''' # Que [[causar|causa]] de la [[terror]]; qu'es [[pròpri]] a [[donar]] de terror. #* ''Ma vengéncia serà '''terribla'''.'' # ''(figurat)'' Qu'es [[extraordinari]], [[fòrça]] [[violent]], [[excessiu]]. #* ''Las rèstas d'aquela vila antica mòstran las pròvas de '''terribles''' combats.'' # ''(exageradion)'' Qu'es [[insuportable]] o [[desagradable]], [[excessiu]] #* ''Son de '''terriblas''' charrairas.'' {{-par-}} * [[terriblament]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|furchtbar}}, {{trad|de|schrecklich}} * {{env1}}: {{trad|en|terrible}}, {{trad|en|insufferable}} (3) * {{euv1}}: {{trad|eu|ikaragarria}} * {{cav1}}: {{trad|ca|terrible}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|terrible}} * {{frv1}}: {{trad|fr|terrible}} * {{itv1}}: {{trad|it|terriblile}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|terrivel}} {{)}} {{=en=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|en|mot=terribilis|sens=esglasiant, espaventable, terrible}}. {{-pron-}} :{{pron|ˈtɛɹəbl̩|en}} :Estats Units d'America (Tèxas) : escotar « terrible » [[Fichièr:LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-terrible.wav]] :Estats Units d'America (Connecticut) : escotar « terrible » [[Fichièr:LL-Q1860 (eng)-Grendelkhan-terrible.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|ter|ri|ble}} {{-adj-|en}} '''terrible''' ''(plural: [[terribles]])'' # [[terrible#oc|terrible]] {{=ca=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|ca|mot=terribilis|sens=esglasiant, espaventable, terrible}}. {{-pron-}} *oriental {{pron|təˈribbɫə|ca}} *occidental {{pron|teˈriβɫe|ca}} Espanha (Barcelona) : escotar « terrible » [[Fichièr:LL-Q7026 (cat)-Marvives-terrible.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|ter|ri|ble}} {{-adj-|oc}} '''terrible''' {{mf}} ''(plural: [[terribles]])'' # [[terrible#oc|terrible]] {{=es=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|es|mot=terribilis|sens=esglasiant, espaventable, terrible}}. {{-pron-}} {{pron|teˈrible|es}} Peró (Lima) : escotar « terrible » [[Fichièr:LL-Q1321 (spa)-Rodrigo5260-terrible.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|ter|ri|ble}} {{-adj-|es}} '''terrible''' {{mf}} ''(plural: [[terribles]])'' # [[terrible#oc|terrible]] {{=fr=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|fr|mot=terribilis|sens=esglasiant, espaventable, terrible}}. {{-pron-}} {{pron|tɛʁibl|fr}}, {{pron|teʁibl|fr}} {{-sil-}} {{Sillabas|ter|ri|ble}} {{-adj-|es}} '''terrible''' {{mf}} ''(plural: [[terribles]])'' # [[terrible#oc|terrible]] ihdb2ibgd8l0i7wmlp7tu19q8hy2obz 0 75532 422617 349297 2026-09-07T13:24:13Z Poiuytrell 5851 /* */ 422617 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[linha]] {{-pron-|oc}} {{pron|aliˈɲa|oc}} Bearn : escotar « alinhar » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-alinhar.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|a|li|nhar}} {{-verb-|oc}} '''alinhar''' # [[rengar|Rengar]], [[quilhar]] sus una meteissa [[linha]] [[drech]]a. ## ''(militar)'' [[dispausar|Dispausar]] [[exactament]] en linha drecha. ##* '''''Alinhar''' una tropa, de soldats,'' # ''(figurat)'' [[metre|Metre]] d’[[òrdre]], de [[regularitat]] per çò qu'es [[escrit]] o que se [[dit]]. #* '''''Alinhar''' sas frasas, '''alinhar''' de mots.'' # Donar un [[avertiment]], donar un [[verbal]]. #''(figurat)'' Metre sus la [[linha de partença]] de [[competitor]]s. s’'''alinhar''' # Se [[metre]] en [[linha]]. # Se [[metre]] en [[linha]] per se [[batre]] en [[duèl]]. # Se [[plegar]] a las [[exigéncia]]s d’una [[autoritat]]. {{-sin-}} * [[enrenguetar]] * [[metre a la rega]] {{-drv-}} * [[alinhament]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|ausrichten}} * {{env1}}: {{trad|en|align}}, {{trad|en|line}} * {{euv1}}: {{trad|eu|lerrokatu}} * {{cav1}}: {{trad|ca|afilerar}}, {{trad|ca|alinear}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|alinear}} * {{frv1}}: {{trad|fr|aligner}} * {{itv1}}: {{trad|it|allineare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|alinhar}}, {{trad|pt|enfileirar}}, {{trad|pt|pôr em fila}} {{)}} {{=pt=}} {{-etim-}} : De [[linha]] {{-pron-|pt}} Portugal {{pron|ɐliɲˈaɾ|pt}}, Brasil {{pron|alĩɲˈa(ɾ)|pt}} {{-sil-}} {{Sillabas|a|li|nhar}} {{-verb-|pt}} '''alinhar''' # [[alinhar#oc|alinhar]] k2c6s88kkzlex2ouyjtkl25lz5zll46 0 75575 422511 349365 2026-09-07T12:02:24Z Poiuytrell 5851 /* */ 422511 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc|aquaeductus|sens=toat}}. {{-pron-|oc}} {{pron|akwaˈðytte|oc}} Bearn : escotar « aquaducte » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-aquaducte.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|a|qua|duc|te}} {{-nom-|oc}} [[image:Pont du Gard 004.jpg|vinheta|Lo Pont de Gard, '''aqueducte''' roman près de Nimes.]] {{Declinason|n|aquaducte|aquaductes|akwaˈðytte|akwaˈðyttes}} '''aquaducte''' {{m}} # [[canal|Canal]] o [[toat]] destinat a portar l’[[aiga]] dins una vila, passant la distància e lo [[desnivèl]] entre la [[font]] e la vila. {{var-naut}} *[[aqüaducte]] *[[aqüeducte]] {{-sin-}} *[[pòrtaiga]] ''(lengadocian)'' / [[pòrta-aiga]] ''(provençau)'' * [[arcaduc]] ''(gascon)'' {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Aquädukt}}, {{trad|de|Wasserleitung}} * {{env1}}: {{trad|en|aqueduct}} * {{euv1}}: {{trad|eu|akueduktu}} * {{cav1}}: {{trad|ca|aqüeducte}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|acueducto}} * {{frv1}}: {{trad|fr|aqueduc}} * {{itv1}}: {{trad|it|acquedotto}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|aqueduto}} {{)}} kvckiferaq801k33lg5xryrgr71sdii 0 75654 422611 349536 2026-09-07T13:19:29Z Poiuytrell 5851 /* */ 422611 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[installar]] {{-pron-|oc}} {{pron|installa'sju|oc}}, provençau {{pron|installa'sjuⁿ|oc}} França (Bearn) : escotar « installacion » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-installacion.wav]] {{-sil-|oc}} {{Sillabas|ins|tal|la|cion}} {{-nom-|oc}} '''installacion''' {{f}} {{Declinason|n|installacion|installacions|installa'sju|installa'sjus}} # [[accion|Accion]] per que òm [[installar|es installat]]. # [[arrenjament|Arrenjament]] [[interior]] d’un [[apartament]], d’un [[ostal]], d’un [[burèl]], etc. # ''(industria)'' [[unitat|Unitat]] de [[produccion]] [[industrial]]a. # ''(art)'' [[mesa en scèna|Mesa en scèna]] d’objèctes o d’elements que constituisson un [[entorn]]. # ''(informatica)'' Ensemble de las accions necessàrias per far un [[logicial]] utilizable amb un [[ordenador]]. # ''(religion)'' Ceremonia de presa de foncion d’un personatge religiós. {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Installation}}, {{trad|de|Ausstattung}} * {{env1}}: {{trad|en|installation}} * {{euv1}}: {{trad|eu|instalazioa}} * {{cav1}}: {{trad|ca|instal·lació}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|instalación}} * {{frv1}}: {{trad|fr|installation}} * {{itv1}}: {{trad|it|installazione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|instalação}} {{)}} 2p5yklrc9sxn3hewjgr8u00ed6mh9pg 0 75660 422643 377014 2026-09-07T13:42:12Z Poiuytrell 5851 /* */ 422643 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc|mot=bitumen|sens=bitum}} pel {{etil|fr|oc|mot=béton|sens=[[mortièr]]}}. {{-pron-|oc}} {{pron|ˈbetu|oc}} Bearn : escotar « beton » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-beton.wav]] {{-sil-|oc}} {{Sillabas|be|ton}} {{-nom-|oc}} '''beton''' {{m}} {{leng}} {{gasc}} {{Declinason|n|beton|betons|ˈbetu|ˈbetus}} # [[material|Material]] de [[construccion]] realizat amb una [[mescla]] d’agregats ([[grava]], [[sabla]], etc.), d’un [[ligant]] ([[argila]], [[betum]], [[calç]], [[ciment]]) e eventualament d’aiga. # ''(en particular)'' Material de construction realizat amb una mescla de sable o grava, de ciment e d’aiga. # ''(familièr)'' Per [[metafòra]], en parlant de la [[soliditat]], de la [[resisténcia]] o de la [[duretat]] de [[qualqu'un]] o de [[quicòm]]. #* ''Aquel contracte, es de '''beton'''.'' {{-var-}} *[[betum]] ''(provençau)'' {{-drv-}} *[[bentonar]] *[[betonièira]] *[[betonatge]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Beton}} * {{env1}}: {{trad|en|concrete}} * {{euv1}}: {{trad|eu|hormigoia}} * {{cav1}}: {{trad|ca|formigó}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|hormigon}} * {{frv1}}: {{trad|fr|béton}} * {{itv1}}: {{trad|it|calcestruzzo}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|betão}}; {{trad|pt|oncreto}} {{)}} 0h24vq2a2jki3v81a1hpmhkajefosih 0 75703 422849 420445 2026-09-07T19:15:03Z ~2026-48561-70 6181 lemosin 422849 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} *Del {{etil|la|oc}} vulgar *''deosum'', *''diosum'', del latin ''[[deorsum]]''. Veire en italian ''[[giù]]'', en romanés ''jos'' e en sard ''[[giòssu]]''. {{-pron-|oc}} {{pron|ded͡ʒus|oc}} Bearn - Lengadocian : escotar « dejós » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-dejós.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|de|jós}} {{-adv-|oc}} '''dejós''' {{leng}}, {{lem}} # Per la [[partida]], la [[fàcia]] [[inferior]]a. {{-sin-}} *[[jos]] {{-var-}} * [[dessos]] ''(lemosin)'' *[[dessota]] ''(provençal)'' *[[davath]] ''(gascon)'' *[[devath]] ''(gascon)'' *[[sos]] ''(auvernhat)'', ''(lemosin)'' *[[sota]] ''(provençal)'' *[[sots]] ''(auvernhat)'' *[[sotz]] {{-ant-}} *[[dessús]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|darunter}}, {{trad|de|unterhalb}} * {{env1}}: {{trad|en|below}}, {{trad|en|beneath}}, {{trad|en|underneath}} * {{cav1}}: {{trad|ca|damunt}} * {{euv1}}: {{trad|eu|azpi}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|ca|sota}}, {{trad|ca|davall}} * {{frv1}}: {{trad|fr|dessous}} * {{itv1}}: {{trad|it|sotto}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|abaixo}} {{)}} {{-nom-|oc}} '''dejós''' {{m}} # [[partida|Partida]], fàcia inferiora d’una causa. # [[quicòm|Quicòm]] de [[secret]], d'[[amagar|amagat]] que cal se'n [[desfiar]]. #* ''Lo '''dejós''' de las cartas.'' # ''(vestit)'' Primièra sisa de vestits tocant la pèl. # [[planpè|Planpè]], [[sòtol]], [[debàs]] d'un ostal. 9dgkzycnzl7zzl31rsu7qrljx757cck 0 75846 422747 376152 2026-09-07T15:42:08Z Poiuytrell 5851 /* */ 422747 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-|oc}} :''nom'' Del {{etil|la|oc|mot=manta|sens=vel}}. :''adj'' veire [[mant]]. {{-pron-|oc}} {{pron|ˈmanto̞|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|man|ta}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|manta|mantas|ˈmanto̞|ˈmanto̞s}} '''manta''' {{f}} # [[vestit|Vestit]] de [[dessús]] sens margas que cobrís de las [[espatla]]s fins als [[genolh]]s e que servís a abrigar de la [[pluèja]] e del [[freg]]. # ''(gascon)'' [[cobèrta]], granda pèça d'estòfa que servís per cobrir. # ''(ictiologia)'' ''(de per sa forma)'' Brèu de [[raia manta]] ''(manta birostris)'' {{-sin-}} * [[capa]] {{-par-}} * [[mantèl]] / [[mantèu]] {{-flex-adj-|oc}} '''manta''' # ''Femenin singular de ''[[mant#oc|mant]] {{=en=}} {{-pron-}}Reialme Unit (Southern England) : escotar « manta » [[Fichièr:LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-manta.wav]] {{-etim-|en}} :''nom'' Del {{etil|la|oc|mot=manta|sens=vel}} {{-pron-|en}} {{pron||en}} {{-sil-}} {{Sillabas|man|ta}} {{-nom-|en}} {{Declinason|n|manta|mantas}} '''manta''' # ''(ictiologia)'' ''(manta birostris)'' {{=ca=}} {{-pron-}}Espanha (Barcelona) : escotar « manta » [[Fichièr:LL-Q7026 (cat)-Marvives-manta.wav]] {{-etim-|ca}} :''nom'' Del {{etil|la|ca|mot=manta|sens=vel}}. :''adj'' veire [[mant]]. {{-pron-|ca}} {{pron|ˈman.tə|ca}}, Balear {{pron|ˈman.ta|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|man|ta}} {{-nom-|ca}} {{Declinason|n|manta|mantes}} '''manta''' {{f}} # Pèça de vestit rectangulara de dessús, una cobèrta # ''(ictiologia)'' ''(manta birostris)'' {{-flex-adj-|ca}} '''manta''' # ''Femenin singular de ''[[mant#ca|mant]] {{=es=}} {{-pron-}}escotar « manta » [[Fichièr:LL-Q1321 (spa)-Marreromarco-manta.wav]] {{-etim-|es}} :''nom'' Del {{etil|la|es|mot=manta|sens=vel}}. {{-pron-|es}} {{pron|ˈmanta|es}}, {{pron|ˈmaŋta|es}} {{-sil-}} {{Sillabas|man|ta}} {{-nom-|es}} {{Declinason|n|manta|mantas}} '''manta''' {{f}} # Pèça de vestit rectangulara de dessús, una cobèrta # ''(ictiologia)'' ''(manta birostris)'' {{=pt=}} {{-etim-|pt}} :''nom'' Del {{etil|la|pt|mot=manta|sens=vel}}. {{-pron-|pt}} Portugal {{pron|ˈmɐ̃tɐ|pt}} {{-sil-}} {{Sillabas|man|ta}} {{-nom-|pt}} {{Declinason|n|manta|mantas}} '''manta''' {{f}} # Pèça de vestit rectangulara de dessús, una cobèrta # ''(ictiologia)'' ''(manta birostris)'' 4ia934pcdejetl23hrxbcgj2q0lja7s 422748 422747 2026-09-07T15:43:02Z Poiuytrell 5851 /* */ 422748 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-|oc}} :''nom'' Del {{etil|la|oc|mot=manta|sens=vel}}. :''adj'' veire [[mant]]. {{-pron-|oc}} {{pron|ˈmanto̞|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|man|ta}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|manta|mantas|ˈmanto̞|ˈmanto̞s}} '''manta''' {{f}} # [[vestit|Vestit]] de [[dessús]] sens margas que cobrís de las [[espatla]]s fins als [[genolh]]s e que servís a abrigar de la [[pluèja]] e del [[freg]]. # ''(gascon)'' [[cobèrta|Cobèrta]], granda pèça d'estòfa que servís per cobrir. # ''(ictiologia)'' ''(de per sa forma)'' Abreviacion de [[raia manta]] ''(manta birostris)'' {{-sin-}} * [[capa]] {{-par-}} * [[mantèl]] / [[mantèu]] {{-flex-adj-|oc}} '''manta''' # ''Femenin singular de ''[[mant#oc|mant]] {{=en=}} {{-pron-}}Reialme Unit (Southern England) : escotar « manta » [[Fichièr:LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-manta.wav]] {{-etim-|en}} :''nom'' Del {{etil|la|oc|mot=manta|sens=vel}} {{-pron-|en}} {{pron||en}} {{-sil-}} {{Sillabas|man|ta}} {{-nom-|en}} {{Declinason|n|manta|mantas}} '''manta''' # ''(ictiologia)'' ''(manta birostris)'' {{=ca=}} {{-pron-}}Espanha (Barcelona) : escotar « manta » [[Fichièr:LL-Q7026 (cat)-Marvives-manta.wav]] {{-etim-|ca}} :''nom'' Del {{etil|la|ca|mot=manta|sens=vel}}. :''adj'' veire [[mant]]. {{-pron-|ca}} {{pron|ˈman.tə|ca}}, Balear {{pron|ˈman.ta|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|man|ta}} {{-nom-|ca}} {{Declinason|n|manta|mantes}} '''manta''' {{f}} # Pèça de vestit rectangulara de dessús, una cobèrta # ''(ictiologia)'' ''(manta birostris)'' {{-flex-adj-|ca}} '''manta''' # ''Femenin singular de ''[[mant#ca|mant]] {{=es=}} {{-pron-}}escotar « manta » [[Fichièr:LL-Q1321 (spa)-Marreromarco-manta.wav]] {{-etim-|es}} :''nom'' Del {{etil|la|es|mot=manta|sens=vel}}. {{-pron-|es}} {{pron|ˈmanta|es}}, {{pron|ˈmaŋta|es}} {{-sil-}} {{Sillabas|man|ta}} {{-nom-|es}} {{Declinason|n|manta|mantas}} '''manta''' {{f}} # Pèça de vestit rectangulara de dessús, una cobèrta # ''(ictiologia)'' ''(manta birostris)'' {{=pt=}} {{-etim-|pt}} :''nom'' Del {{etil|la|pt|mot=manta|sens=vel}}. {{-pron-|pt}} Portugal {{pron|ˈmɐ̃tɐ|pt}} {{-sil-}} {{Sillabas|man|ta}} {{-nom-|pt}} {{Declinason|n|manta|mantas}} '''manta''' {{f}} # Pèça de vestit rectangulara de dessús, una cobèrta # ''(ictiologia)'' ''(manta birostris)'' 0e9hwgwwsa0317hq671argspdm5m38v 0 75976 422728 417791 2026-09-07T15:29:33Z Poiuytrell 5851 /* */ 422728 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|mot=regula|sens=règle; barra drecha}}. {{-pron-|oc}} {{pron|ˈreʎo̞|oc}}, provençau {{pron|ˈʀeʎo̞|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|re|lha}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|relha|relhas|ˈreʎo̞|ˈreʎo̞s}} '''relha''' {{f}} # (''tecnica agricòla'') Pèça de fèrre copanta, fixada al [[brabant]], que servís a penetrar dins la tèrra e dobrir la [[rega]]. # ''(lengadocian)'' [[palamèla|Palamèla]]. {{-var-}} # [[arrelha]] (gascon) {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Pflugschar|f}} * {{env1}}: {{trad|en|ploughshare}} (RU), {{trad|en|plowshare}} (EUA) * {{euv1}}: {{trad|eu|nabar}} * {{cav1}}: {{trad|ca|rella}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|reja}} * {{frv1}}: {{trad|fr|soc}} * {{itv1}}: {{trad|it|vomere}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|relha}} {{)}} {{=pt=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|pt|mot=regula|sens=règle; barra drecha}}. {{-pron-|pt}} Portugal {{pron|ʀˈɐʎɐ|oc}}, Brasil {{pron|ɦˈeʎɐ|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|re|lha}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|relha|relhas}} '''relha''' {{f}} # [[relha#oc|relha]] de [[brabant]] 1vcy1emd1who7ncrf7xbr195imildnb 0 76113 422921 407181 2026-09-07T22:53:06Z Poiuytrell 5851 /* */ 422921 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|mot=reductio}}, del {{etil|la|oc|reducere|sens=tornar}}. {{-pron-|oc}} {{pron|reðykˈsju}}, provençau {{pron|ʀedykˈsjũⁿ}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|reduccion|reduccions|reðykˈsju|reðykˈsjus}} '''reduccion''' {{f}} # [[accion|Accion]] de [[demenir]], de [[reduire]] o de se reduire ; [[resultat]] de la quita accion. # ''(Per extension)'' [[transformacion|Transformacion]] d’un objècte en d’autres que lo representan integralament. ## ''(geometria)'' [[construccion|Construccion]] transformant una figura en una autra. ## ''(art)'' [[còpia|Còpia]] d’un [[objècte]] dins una [[grandor]] [[mendre]] qu'aquela de l’[[original]]. ## ''(funerari)'' [[amassada|Amassada]] de las rèstas d’un còrs al moment d’una [[exumacion]]. ## ''(filosofia)'' [[concepcion|Concepcion]] [[objectiva]] d’un objècte restrencha al vejaire [[subjectiu]]. ## ''(lingüistca)'' Desaparicion d'una vocala dins lo lengatge parlat: ##* ''Unes fa la '''reduccion''' {{pron|es βɾaj}} puslèu que {{pron|es βeɾaj}} per dire ''es verai''.'' ## ''(matematicas)'' [[operacion|Operatcion]] per que se fa tornar en d’autres de [[nombre]]s, de [[pes]]es, de [[mesura]]s, de [[moneda]]s, etc. # [[accion|Accion]] de [[sometre]], de far venir [[subjècte]], [[resultat]] de la quita accion. #* ''la '''reduccion''' d’una província sota la dependéncia de la Corona.'' # ''(logica)'' [[rasonament|Rasonament]] per que se mòstra una [[proposicion]], en fasent veire que lo [[contrari]] seriá [[impossible]] o [[absurd]], o que la quita proposicion conten quicòn d’absurd o d’impossible, o mena necessariament a de consequéncias qu'aurián aqueles meteis vicis. # ''(quirurgia)'' [[operacion|Operacion]] que se torna metre en [[plaça]] los òsses [[luxar|luxats]] o [[fracturar|fracturats]], las [[ernia]]s, etc. # ''(quimia)'' Transferiment d’[[electron|electrons]] per que un [[ion]], un [[atòm]] o una [[molecula]] ne capta un o mai ; l’[[espècia quimica]] qu'es redusida se nomena [[oxidant]]. ##[[extraccion|Extraccion]] del [[metal]] d’un [[oxid]] per eliminacion de l’[[oxigèn]]. {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Reduktion}}, {{trad|de|Nachlaß}}, {{trad|de|Rabatt}}, {{trad|de|Vergünstigung}}, {{trad|de|Vergütung}}, {{trad|de|Kürzung}} * {{env1}}: {{trad|en|reduction}}, {{trad|en|simplification}}, {{trad|en|abatement}}, {{trad|en|discount}}, {{trad|en|rebate}}, {{trad|en|reduction}} * {{euv1}}: {{trad|eu|murrizpen}} * {{cav1}}: {{trad|ca|reducció}} * {{esv1}}: {{trad|es|reducción}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|réduction}} * {{furv1}}: {{trad|fur|riduzion}} * {{itv1}}: {{trad|it|riduzione}} * {{pmsv1}}: {{trad|pms|ridussion}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|redução}} {{)}} 8cqyvf5xxkhpchcag5siglrta9z1d5f 0 76142 423100 350483 2026-09-08T11:22:41Z Poiuytrell 5851 /* */ 423100 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|mot=emergo|dif=emergere|sens=sortir de}}. {{-pron-|oc}} {{pron|emeɾˈd͡ʒi|oc}}, gascon {{pron|emeɾˈʒi|oc}}, provençau {{pron|emeʀ'd͡ʒi|oc}} Bearn : escotar « emergir » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-emergir.wav]] Bearn - Lengadocian : escotar « emergir » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-emergir.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|e|mer|gir}} {{-verb-|oc}} '''emergir''' # [[passar|Passar]] d’un [[mitan]] [[inferior]] cap a un mitan [[superior]]. # ''(per extension)'' [[sortir|Sortir]] de l'[[aiga]]. # ''(figurat)'' Sortir del [[nonrés]]. # [[sortir|Sortir]] d’un mitan [[sorn]] per [[dintrat]] dins un mitan [[luminós]]. # ''(familiar)'' Se [[desvelhar]]. {{-par-}} * [[emergent]] * [[emergéncia]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|drängen}} * {{env1}}: {{trad|en|emerge}} * {{euv1}}: {{trad|eu|bultzatu}} * {{cav1}}: {{trad|ca|emergir}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|emerger}} * {{frv1}}: {{trad|fr|émerger}} * {{itv1}}: {{trad|it|emergere}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|emergir}} {{)}} {{=ca=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|ca|mot=emergo|dif=emergere|sens=sortir de}}. {{-pron-|ca}} Oriental: {{pron|əmərˈʒi|ca}} Occidental: nord-occidental {{pron|emerˈd͡ʒi|ca}}, valencian {{pron|emeɾˈd͡ʒiɾ|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|e|mer|gir}} {{-verb-|ca}} '''emergir''' # [[emergir#oc|emergir]] {{=pt=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|pt|mot=emergo|dif=emergere|sens=sortir de}}. {{-pron-|pt}} Portugal {{pron|imɨɾˈʒiɾ|pt}}, Brasil {{pron|ẽ.meɦ.ʒˈi(ɾ)|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|e|mer|gir}} {{-verb-|pt}} '''emergir''' # [[emergir#oc|emergir]] bd9nar1c26xid7830kdr9gc336houep 0 76161 423093 350507 2026-09-08T11:19:39Z Poiuytrell 5851 /* */ 423093 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[climat]]. {{-pron-|oc}} {{pron|klimatizaˈsju|oc}}, provençau {{pron|klimatizaˈsjũⁿ|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|climatizacion|climatizacions|klimatizaˈsju|klimatizaˈsjus}} '''climatizacion''' # Accion de [[climatizar]], [[caufar]] o [[refregir]] l’air ambient d’un espaci claus, o taben regular l’[[umiditat]] de l’aire. # ''(familiar)'' Accion de refregir l’[[aire]] [[ambient]]. # ''(per extension)'' [[installacion|Installacion]] permetent de climatizar. {{-par-}} * [[climatizar]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Klimaanlage}} * {{env1}}: {{trad|en|air conditioning}} * {{euv1}}: {{trad|eu|Aire girotuaren}} * {{cav1}}: {{trad|ca|aire condicionat}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|aire acondicionado}} * {{frv1}}: {{trad|fr|climatisation}} * {{itv1}}: {{trad|it|climatizzazione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|ar condicionado}} {{)}} 0075ymf2akkzf6wtcio87uk51peo5zk 423094 423093 2026-09-08T11:19:49Z Poiuytrell 5851 /* */ 423094 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[clima]]. {{-pron-|oc}} {{pron|klimatizaˈsju|oc}}, provençau {{pron|klimatizaˈsjũⁿ|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|climatizacion|climatizacions|klimatizaˈsju|klimatizaˈsjus}} '''climatizacion''' # Accion de [[climatizar]], [[caufar]] o [[refregir]] l’air ambient d’un espaci claus, o taben regular l’[[umiditat]] de l’aire. # ''(familiar)'' Accion de refregir l’[[aire]] [[ambient]]. # ''(per extension)'' [[installacion|Installacion]] permetent de climatizar. {{-par-}} * [[climatizar]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Klimaanlage}} * {{env1}}: {{trad|en|air conditioning}} * {{euv1}}: {{trad|eu|Aire girotuaren}} * {{cav1}}: {{trad|ca|aire condicionat}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|aire acondicionado}} * {{frv1}}: {{trad|fr|climatisation}} * {{itv1}}: {{trad|it|climatizzazione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|ar condicionado}} {{)}} t9ypub7it3uafggbj32azl63pz21epq 0 76177 422889 397538 2026-09-07T22:28:22Z Poiuytrell 5851 /* */ 422889 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : ''(nom 1)'' De [[tirar]]. : ''(nom 2)'' Coma [[rita]], benlèu alteracion de [[aneda]] o onomatopeic {{-pron-|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|ˈtiɾo̞|oc}} :provençau {{pron|ˈtiʀə|oc}} {{-nom-|oc|num=1}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|tira|tiras|ˈtiɾo̞|ˈtiɾo̞s}} '''tira''' {{f}} # Accion de [[tirar]]: [[tiratge]]. ## Accion de tirar una nau lo long d'un camin, de [[salhar]], de [[tonejar]] o de [[halar]]: [[tonejatge]]. ##* ''Camin de '''tira''': camin del bord de canal que permet als animals de traïnar las naus.'' ## {{leng}} ''(per extension)'' Distància ##* ''Acabatz una brava '''tira''' per nos vistar.'' # [[traccion|Traccion]], [[trach]] #* ''Bèstia de '''tira''': bèstia utilizada per sa fòrça de traccion.'' # {{leng}} [[contèsta|Contèsta]] # {{leng}} [[tirada|Tirada]], possibilitat de venta # {{gasc}} [[brot|Brot]] {{-drv-}} * [[camin de tira]] * [[de tira]] * [[de tira que]] {{-revi-}} {{Reviradas|accion de tirar| * {{dev1}}: {{trad|de|Schleppen}} * {{env1}}: {{trad|en|dragging}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|arrossegament}}, {{trad|ca|arrossegada}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|arrastre}}, {{trad|es|arrastramiento}} * {{frv1}}: {{trad|fr|tirage}}, {{trad|fr|traînage}} * {{itv1}}: {{trad|it|trascinamento}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|rastejamento}}, {{trad|pt|processamento}} }} {{Reviradas|traccion| * {{dev1}}: {{trad|de|Traktion}} * {{env1}}: {{trad|en|traction}}, {{trad|en|trait}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|tracció}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|tracción}}, {{trad|es|tirón}} * {{frv1}}: {{trad|fr|traction}} * {{itv1}}: {{trad|it|trazione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|tração}} }} {{Reviradas|accion de tirar una nau| * {{dev1}}: {{trad|de|Treidel}}, {{trad|de|Schlepptau}} * {{env1}}: {{trad|en|towropeɣ}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|sirga}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|sirga}} * {{frv1}}: {{trad|fr|halage}} * {{itv1}}: {{trad|it|alaggio}}, {{trad|it|alzaia}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|sirga}} }} {{Reviradas|possibilitat de venta| * {{dev1}}: {{trad|de|Absatz}} * {{env1}}: {{trad|en|outlet}}, {{trad|en|market}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|sortida}}, {{trad|ca|eixida}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|salida}} * {{frv1}}: {{trad|fr|débit}}, {{trad|fr|débouché}} * {{itv1}}: {{trad|it|uscita}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|tomada}} }} {{Reviradas|contèsta| * {{dev1}}: {{trad|de|Streitigkeiten}} * {{env1}}: {{trad|en|contest}} * {{euv1}}: {{trad|eu|gatazkak}} * {{cav1}}: {{trad|ca|disputa}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|disputa}} * {{frv1}}: {{trad|fr|conteste}}, {{trad|fr|tir}} * {{itv1}}: {{trad|it|controversie}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|disputa}} }} {{Reviradas|brot| * {{dev1}}: {{trad|de|Spross}}, {{trad|de|Trieb}}, {{trad|de|Setzling}} * {{env1}}: {{trad|en|young shoot}}, {{trad|en|bud}}, {{trad|en|sprout}}, {{trad|en|small branch}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|brot}}, {{trad|ca|rebrot}}, {{trad|ca|rebroll}}, {{trad|ca|lluc}}, {{trad|ca|renou}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|brote}}, {{trad|es|vástago}}, {{trad|es|renuevo}}, {{trad|es|ramo}} * {{frv1}}: {{trad|fr|bourgeon}}, {{trad|fr|pousse}} * {{itv1}}: {{trad|it|ramoscello}}, {{trad|it|gemma}}, {{trad|it|germoglio}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|botão}}, {{trad|pt|broto}}, {{trad|pt|vagem}}, {{trad|pt|rebento}}, {{trad|pt|gomo}} }} {{-nom-|oc|num=2}} {{Declinason|n|tira|tiras|ˈtiɾo̞|ˈtiɾo̞s}} [[image:Anatra nel parco .jpg|vinheta|Una '''tira''']] '''tira''' {{leng}}, {{f}}, ''(mascle: [[tir]])'' # ''(zoologia)'' Aucèl [[feme]] de la familha dels ''[[anatidae]]''. {{-sin-}} * [[guita]] * [[rita]] * [[aneda]] {{-rev-}} {{Reviradas|aneta| * {{dev1}}: {{trad|de|Ente}} * {{env1}}: {{trad|en|duck}} * {{astv1}}: {{trad|ast|coría}}, {{trad|ast|curra}}, {{trad|ast|pata}} * {{euv1}}: {{trad|eu|ahate}} * {{cav1}}: {{trad|ca|ànega}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|pata}} * {{frv1}}: {{trad|fr|cane}} * {{itv1}}: {{trad|it|anatra}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|pata}} }} {{-flex-verb-|oc}} '''tira''' # ''Tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[tirar#oc|tirar]] # ''Segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[tirar#oc|tirar]] {{=ca=}} {{-etim-}} : {{-pron-|ca}} oriental {{pron|ˈtiɾə|ca}}, occidental {{pron|ˈtiɾa|ca}} {{-nom-|ca}} {{Declinason|n|tira|tires}} '''tira''' # [[benda|Benda]], [[riban]]. # [[tièra|Tièra]] de causas. # [[còrda]] {{-flex-verb-|ca}} '''tira''' # ''Tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[tirar#ca|tirar]] # ''Segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[tirar#c|tirar]] {{=es=}} {{-etim-}} : {{-pron-|es}} {{pron|ˈtiɾa|es}} {{-nom-|es}} {{Declinason|n|tira|tiras}} '''tira''' # [[benda|Benda]]. # [[riban|Riban]]. # ''(Chile, Argentina, Mexico, familier)'' Policièr {{-flex-verb-|es}} '''tira''' # ''Tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[tirar#es|tirar]] # ''Segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[tirar#es|tirar]] {{=fr=}} {{-pron-}}França (Lion) : escotar « tira » [[Fichièr:LL-Q150 (fra)-Lyokoï-tira.wav]] {{-pron-|fr}} {{pron|tiʁa|fr}} {{-flex-verb-|es}} '''tira''' # ''Tresena persona del singular del passat simple de'' [[tirer]] {{=it=}} {{-pron-|it}} {{pron||it}} {{-flex-verb-|oc}} '''tira''' # ''Tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[tirare]] # ''Segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[tirare]] {{=pt=}} {{-etim-}} : {{-pron-}}Estats Units d'America : escotar « tira » [[Fichièr:LL-Q5146 (por)-Nelson Ricardo 2500-tira.wav]] {{-pron-|pt}} {{pron|ˈtirɐ|pt}} {{-nom-|pt}} {{Declinason|n|tira|tiras}} '''tira''' # [[benda|Benda]]. # [[riban|Riban]]. {{-flex-verb-|pt}} '''tira''' # ''Tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[tirar#pt|tirar]] # ''Segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[tirar#pt|tirar]] jtsjyrgcvlfhl7u5obpbovyopl43bvz 422890 422889 2026-09-07T22:30:22Z Poiuytrell 5851 /* */ 422890 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : ''(nom 1)'' De [[tirar]]. : ''(nom 2)'' Coma [[rita]], benlèu alteracion de [[aneda]] o onomatopeic {{-pron-|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|ˈtiɾo̞|oc}} :provençau {{pron|ˈtiʀə|oc}} {{-nom-|oc|num=1}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|tira|tiras|ˈtiɾo̞|ˈtiɾo̞s}} '''tira''' {{f}} # Accion de [[tirar]]: [[tiratge]]. ## Accion de tirar una nau lo long d'un camin, de [[salhar]], de [[tonejar]] o de [[halar]]: [[tonejatge]]. ##* ''Camin de '''tira''': camin del bord de canal que permet als animals de traïnar las naus.'' ## {{leng}} ''(per extension)'' [[tirada|Tirada]], distància de camin. ##* ''Acabatz una brava '''tira''' per nos vistar.'' # [[traccion|Traccion]], [[trach]] #* ''Bèstia de '''tira''': bèstia utilizada per sa fòrça de traccion.'' # {{leng}} [[contèsta|Contèsta]]. # {{leng}} [[tirada|Tirada]], possibilitat de venta. # {{gasc}} [[brot|Brot]]. {{-drv-}} * [[camin de tira]] * [[de tira]] * [[de tira que]] {{-revi-}} {{Reviradas|accion de tirar| * {{dev1}}: {{trad|de|Schleppen}} * {{env1}}: {{trad|en|dragging}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|arrossegament}}, {{trad|ca|arrossegada}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|arrastre}}, {{trad|es|arrastramiento}} * {{frv1}}: {{trad|fr|tirage}}, {{trad|fr|traînage}} * {{itv1}}: {{trad|it|trascinamento}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|rastejamento}}, {{trad|pt|processamento}} }} {{Reviradas|traccion| * {{dev1}}: {{trad|de|Traktion}} * {{env1}}: {{trad|en|traction}}, {{trad|en|trait}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|tracció}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|tracción}}, {{trad|es|tirón}} * {{frv1}}: {{trad|fr|traction}} * {{itv1}}: {{trad|it|trazione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|tração}} }} {{Reviradas|accion de tirar una nau| * {{dev1}}: {{trad|de|Treidel}}, {{trad|de|Schlepptau}} * {{env1}}: {{trad|en|towropeɣ}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|sirga}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|sirga}} * {{frv1}}: {{trad|fr|halage}} * {{itv1}}: {{trad|it|alaggio}}, {{trad|it|alzaia}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|sirga}} }} {{Reviradas|possibilitat de venta| * {{dev1}}: {{trad|de|Absatz}} * {{env1}}: {{trad|en|outlet}}, {{trad|en|market}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|sortida}}, {{trad|ca|eixida}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|salida}} * {{frv1}}: {{trad|fr|débit}}, {{trad|fr|débouché}} * {{itv1}}: {{trad|it|uscita}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|tomada}} }} {{Reviradas|contèsta| * {{dev1}}: {{trad|de|Streitigkeiten}} * {{env1}}: {{trad|en|contest}} * {{euv1}}: {{trad|eu|gatazkak}} * {{cav1}}: {{trad|ca|disputa}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|disputa}} * {{frv1}}: {{trad|fr|conteste}}, {{trad|fr|tir}} * {{itv1}}: {{trad|it|controversie}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|disputa}} }} {{Reviradas|brot| * {{dev1}}: {{trad|de|Spross}}, {{trad|de|Trieb}}, {{trad|de|Setzling}} * {{env1}}: {{trad|en|young shoot}}, {{trad|en|bud}}, {{trad|en|sprout}}, {{trad|en|small branch}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|brot}}, {{trad|ca|rebrot}}, {{trad|ca|rebroll}}, {{trad|ca|lluc}}, {{trad|ca|renou}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|brote}}, {{trad|es|vástago}}, {{trad|es|renuevo}}, {{trad|es|ramo}} * {{frv1}}: {{trad|fr|bourgeon}}, {{trad|fr|pousse}} * {{itv1}}: {{trad|it|ramoscello}}, {{trad|it|gemma}}, {{trad|it|germoglio}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|botão}}, {{trad|pt|broto}}, {{trad|pt|vagem}}, {{trad|pt|rebento}}, {{trad|pt|gomo}} }} {{-nom-|oc|num=2}} {{Declinason|n|tira|tiras|ˈtiɾo̞|ˈtiɾo̞s}} [[image:Anatra nel parco .jpg|vinheta|Una '''tira''']] '''tira''' {{leng}}, {{f}}, ''(mascle: [[tir]])'' # ''(zoologia)'' Aucèl [[feme]] de la familha dels ''[[anatidae]]''. {{-sin-}} * [[guita]] * [[rita]] * [[aneda]] {{-rev-}} {{Reviradas|aneta| * {{dev1}}: {{trad|de|Ente}} * {{env1}}: {{trad|en|duck}} * {{astv1}}: {{trad|ast|coría}}, {{trad|ast|curra}}, {{trad|ast|pata}} * {{euv1}}: {{trad|eu|ahate}} * {{cav1}}: {{trad|ca|ànega}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|pata}} * {{frv1}}: {{trad|fr|cane}} * {{itv1}}: {{trad|it|anatra}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|pata}} }} {{-flex-verb-|oc}} '''tira''' # ''Tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[tirar#oc|tirar]] # ''Segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[tirar#oc|tirar]] {{=ca=}} {{-etim-}} : {{-pron-|ca}} oriental {{pron|ˈtiɾə|ca}}, occidental {{pron|ˈtiɾa|ca}} {{-nom-|ca}} {{Declinason|n|tira|tires}} '''tira''' # [[benda|Benda]], [[riban]]. # [[tièra|Tièra]] de causas. # [[còrda]] {{-flex-verb-|ca}} '''tira''' # ''Tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[tirar#ca|tirar]] # ''Segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[tirar#c|tirar]] {{=es=}} {{-etim-}} : {{-pron-|es}} {{pron|ˈtiɾa|es}} {{-nom-|es}} {{Declinason|n|tira|tiras}} '''tira''' # [[benda|Benda]]. # [[riban|Riban]]. # ''(Chile, Argentina, Mexico, familier)'' Policièr {{-flex-verb-|es}} '''tira''' # ''Tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[tirar#es|tirar]] # ''Segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[tirar#es|tirar]] {{=fr=}} {{-pron-}}França (Lion) : escotar « tira » [[Fichièr:LL-Q150 (fra)-Lyokoï-tira.wav]] {{-pron-|fr}} {{pron|tiʁa|fr}} {{-flex-verb-|es}} '''tira''' # ''Tresena persona del singular del passat simple de'' [[tirer]] {{=it=}} {{-pron-|it}} {{pron||it}} {{-flex-verb-|oc}} '''tira''' # ''Tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[tirare]] # ''Segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[tirare]] {{=pt=}} {{-etim-}} : {{-pron-}}Estats Units d'America : escotar « tira » [[Fichièr:LL-Q5146 (por)-Nelson Ricardo 2500-tira.wav]] {{-pron-|pt}} {{pron|ˈtirɐ|pt}} {{-nom-|pt}} {{Declinason|n|tira|tiras}} '''tira''' # [[benda|Benda]]. # [[riban|Riban]]. {{-flex-verb-|pt}} '''tira''' # ''Tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[tirar#pt|tirar]] # ''Segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[tirar#pt|tirar]] 3u1wwazjzrm0dvx54o9ssmk1wgx8nb1 422891 422890 2026-09-07T22:31:42Z Poiuytrell 5851 /* */ 422891 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : ''(nom 1)'' De [[tirar]]. : ''(nom 2)'' Coma [[rita]], benlèu alteracion d'[[aneda]] o onomatopeic del crit per far venir los guits. {{-pron-|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|ˈtiɾo̞|oc}} :provençau {{pron|ˈtiʀə|oc}} {{-nom-|oc|num=1}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|tira|tiras|ˈtiɾo̞|ˈtiɾo̞s}} '''tira''' {{f}} # Accion de [[tirar]]: [[tiratge]]. ## Accion de tirar una nau lo long d'un camin, de [[salhar]], de [[tonejar]] o de [[halar]]: [[tonejatge]]. ##* ''Camin de '''tira''': camin del bord de canal que permet als animals de traïnar las naus.'' ## {{leng}} ''(per extension)'' [[tirada|Tirada]], distància de camin. ##* ''Acabatz una brava '''tira''' per nos vistar.'' # [[traccion|Traccion]], [[trach]] #* ''Bèstia de '''tira''': bèstia utilizada per sa fòrça de traccion.'' # {{leng}} [[contèsta|Contèsta]]. # {{leng}} [[tirada|Tirada]], possibilitat de venta. # {{gasc}} [[brot|Brot]]. {{-drv-}} * [[camin de tira]] * [[de tira]] * [[de tira que]] {{-revi-}} {{Reviradas|accion de tirar| * {{dev1}}: {{trad|de|Schleppen}} * {{env1}}: {{trad|en|dragging}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|arrossegament}}, {{trad|ca|arrossegada}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|arrastre}}, {{trad|es|arrastramiento}} * {{frv1}}: {{trad|fr|tirage}}, {{trad|fr|traînage}} * {{itv1}}: {{trad|it|trascinamento}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|rastejamento}}, {{trad|pt|processamento}} }} {{Reviradas|traccion| * {{dev1}}: {{trad|de|Traktion}} * {{env1}}: {{trad|en|traction}}, {{trad|en|trait}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|tracció}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|tracción}}, {{trad|es|tirón}} * {{frv1}}: {{trad|fr|traction}} * {{itv1}}: {{trad|it|trazione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|tração}} }} {{Reviradas|accion de tirar una nau| * {{dev1}}: {{trad|de|Treidel}}, {{trad|de|Schlepptau}} * {{env1}}: {{trad|en|towropeɣ}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|sirga}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|sirga}} * {{frv1}}: {{trad|fr|halage}} * {{itv1}}: {{trad|it|alaggio}}, {{trad|it|alzaia}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|sirga}} }} {{Reviradas|possibilitat de venta| * {{dev1}}: {{trad|de|Absatz}} * {{env1}}: {{trad|en|outlet}}, {{trad|en|market}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|sortida}}, {{trad|ca|eixida}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|salida}} * {{frv1}}: {{trad|fr|débit}}, {{trad|fr|débouché}} * {{itv1}}: {{trad|it|uscita}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|tomada}} }} {{Reviradas|contèsta| * {{dev1}}: {{trad|de|Streitigkeiten}} * {{env1}}: {{trad|en|contest}} * {{euv1}}: {{trad|eu|gatazkak}} * {{cav1}}: {{trad|ca|disputa}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|disputa}} * {{frv1}}: {{trad|fr|conteste}}, {{trad|fr|tir}} * {{itv1}}: {{trad|it|controversie}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|disputa}} }} {{Reviradas|brot| * {{dev1}}: {{trad|de|Spross}}, {{trad|de|Trieb}}, {{trad|de|Setzling}} * {{env1}}: {{trad|en|young shoot}}, {{trad|en|bud}}, {{trad|en|sprout}}, {{trad|en|small branch}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|brot}}, {{trad|ca|rebrot}}, {{trad|ca|rebroll}}, {{trad|ca|lluc}}, {{trad|ca|renou}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|brote}}, {{trad|es|vástago}}, {{trad|es|renuevo}}, {{trad|es|ramo}} * {{frv1}}: {{trad|fr|bourgeon}}, {{trad|fr|pousse}} * {{itv1}}: {{trad|it|ramoscello}}, {{trad|it|gemma}}, {{trad|it|germoglio}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|botão}}, {{trad|pt|broto}}, {{trad|pt|vagem}}, {{trad|pt|rebento}}, {{trad|pt|gomo}} }} {{-nom-|oc|num=2}} {{Declinason|n|tira|tiras|ˈtiɾo̞|ˈtiɾo̞s}} [[image:Anatra nel parco .jpg|vinheta|Una '''tira''']] '''tira''' {{leng}}, {{f}}, ''(mascle: [[tir]])'' # ''(zoologia)'' Aucèl [[feme]] de la familha dels ''[[anatidae]]''. {{-sin-}} * [[guita]] * [[rita]] * [[aneda]] {{-rev-}} {{Reviradas|aneta| * {{dev1}}: {{trad|de|Ente}} * {{env1}}: {{trad|en|duck}} * {{astv1}}: {{trad|ast|coría}}, {{trad|ast|curra}}, {{trad|ast|pata}} * {{euv1}}: {{trad|eu|ahate}} * {{cav1}}: {{trad|ca|ànega}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|pata}} * {{frv1}}: {{trad|fr|cane}} * {{itv1}}: {{trad|it|anatra}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|pata}} }} {{-flex-verb-|oc}} '''tira''' # ''Tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[tirar#oc|tirar]] # ''Segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[tirar#oc|tirar]] {{=ca=}} {{-etim-}} : {{-pron-|ca}} oriental {{pron|ˈtiɾə|ca}}, occidental {{pron|ˈtiɾa|ca}} {{-nom-|ca}} {{Declinason|n|tira|tires}} '''tira''' # [[benda|Benda]], [[riban]]. # [[tièra|Tièra]] de causas. # [[còrda]]. {{-flex-verb-|ca}} '''tira''' # ''Tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[tirar#ca|tirar]] # ''Segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[tirar#c|tirar]] {{=es=}} {{-etim-}} : {{-pron-|es}} {{pron|ˈtiɾa|es}} {{-nom-|es}} {{Declinason|n|tira|tiras}} '''tira''' # [[benda|Benda]]. # [[riban|Riban]]. # ''(Chile, Argentina, Mexico, familier)'' Policièr {{-flex-verb-|es}} '''tira''' # ''Tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[tirar#es|tirar]] # ''Segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[tirar#es|tirar]] {{=fr=}} {{-pron-}}França (Lion) : escotar « tira » [[Fichièr:LL-Q150 (fra)-Lyokoï-tira.wav]] {{-pron-|fr}} {{pron|tiʁa|fr}} {{-flex-verb-|es}} '''tira''' # ''Tresena persona del singular del passat simple de'' [[tirer]] {{=it=}} {{-pron-|it}} {{pron||it}} {{-flex-verb-|oc}} '''tira''' # ''Tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[tirare]] # ''Segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[tirare]] {{=pt=}} {{-etim-}} : {{-pron-}}Estats Units d'America : escotar « tira » [[Fichièr:LL-Q5146 (por)-Nelson Ricardo 2500-tira.wav]] {{-pron-|pt}} {{pron|ˈtirɐ|pt}} {{-nom-|pt}} {{Declinason|n|tira|tiras}} '''tira''' # [[benda|Benda]]. # [[riban|Riban]]. {{-flex-verb-|pt}} '''tira''' # ''Tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[tirar#pt|tirar]] # ''Segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[tirar#pt|tirar]] sk9cc779wvhi4nurwlpawq7160nmf6i 423098 422891 2026-09-08T11:21:49Z Poiuytrell 5851 /* */ 423098 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : ''(nom 1)'' De [[tirar]]. : ''(nom 2)'' Coma [[rita]], benlèu alteracion d'[[aneda]] o onomatopeic del crit per far venir los guits. {{-pron-|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|ˈtiɾo̞|oc}} :provençau {{pron|ˈtiʀə|oc}} {{-nom-|oc|num=1}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|tira|tiras|ˈtiɾo̞|ˈtiɾo̞s}} '''tira''' {{f}} # Accion de [[tirar]]: [[tiratge]]. ## Accion de tirar una nau lo long d'un camin, de [[salhar]], de [[tonejar]] o de [[halar]]: [[tonejatge]]. ##* ''Camin de '''tira''': camin del bord de canal que permet als animals de traïnar las naus.'' ## {{leng}} ''(per extension)'' [[tirada|Tirada]], distància de camin. ##* ''Acabatz una brava '''tira''' per nos vistar.'' # [[traccion|Traccion]], [[trach]] #* ''Bèstia de '''tira''': bèstia utilizada per sa fòrça de traccion.'' # {{leng}} [[contèsta|Contèsta]]. # {{leng}} [[tirada|Tirada]], possibilitat de venta. # {{gasc}} [[brot|Brot]]. {{-drv-}} * [[camin de tira]] * [[de tira]] * [[de tira que]] {{-revi-}} {{Reviradas|accion de tirar| * {{dev1}}: {{trad|de|Schleppen}} * {{env1}}: {{trad|en|dragging}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|arrossegament}}, {{trad|ca|arrossegada}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|arrastre}}, {{trad|es|arrastramiento}} * {{frv1}}: {{trad|fr|tirage}}, {{trad|fr|traînage}} * {{itv1}}: {{trad|it|trascinamento}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|rastejamento}}, {{trad|pt|processamento}} }} {{Reviradas|traccion| * {{dev1}}: {{trad|de|Traktion}} * {{env1}}: {{trad|en|traction}}, {{trad|en|trait}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|tracció}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|tracción}}, {{trad|es|tirón}} * {{frv1}}: {{trad|fr|traction}} * {{itv1}}: {{trad|it|trazione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|tração}} }} {{Reviradas|accion de tirar una nau| * {{dev1}}: {{trad|de|Treidel}}, {{trad|de|Schlepptau}} * {{env1}}: {{trad|en|towropeɣ}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|sirga}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|sirga}} * {{frv1}}: {{trad|fr|halage}} * {{itv1}}: {{trad|it|alaggio}}, {{trad|it|alzaia}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|sirga}} }} {{Reviradas|possibilitat de venta| * {{dev1}}: {{trad|de|Absatz}} * {{env1}}: {{trad|en|outlet}}, {{trad|en|market}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|sortida}}, {{trad|ca|eixida}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|salida}} * {{frv1}}: {{trad|fr|débit}}, {{trad|fr|débouché}} * {{itv1}}: {{trad|it|uscita}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|tomada}} }} {{Reviradas|contèsta| * {{dev1}}: {{trad|de|Streitigkeiten}} * {{env1}}: {{trad|en|contest}} * {{euv1}}: {{trad|eu|gatazkak}} * {{cav1}}: {{trad|ca|disputa}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|disputa}} * {{frv1}}: {{trad|fr|conteste}}, {{trad|fr|tir}} * {{itv1}}: {{trad|it|controversie}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|disputa}} }} {{Reviradas|brot| * {{dev1}}: {{trad|de|Spross}}, {{trad|de|Trieb}}, {{trad|de|Setzling}} * {{env1}}: {{trad|en|young shoot}}, {{trad|en|bud}}, {{trad|en|sprout}}, {{trad|en|small branch}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|brot}}, {{trad|ca|rebrot}}, {{trad|ca|rebroll}}, {{trad|ca|lluc}}, {{trad|ca|renou}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|brote}}, {{trad|es|vástago}}, {{trad|es|renuevo}}, {{trad|es|ramo}} * {{frv1}}: {{trad|fr|bourgeon}}, {{trad|fr|pousse}} * {{itv1}}: {{trad|it|ramoscello}}, {{trad|it|gemma}}, {{trad|it|germoglio}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|botão}}, {{trad|pt|broto}}, {{trad|pt|vagem}}, {{trad|pt|rebento}}, {{trad|pt|gomo}} }} {{-nom-|oc|num=2}} {{Declinason|n|tira|tiras|ˈtiɾo̞|ˈtiɾo̞s}} [[image:Anatra nel parco .jpg|vinheta|Una '''tira''']] '''tira''' {{leng}}, {{f}}, ''(mascle: [[tir]])'' # ''(zoologia)'' Aucèl [[feme]] de la familha dels ''[[anatidae]]''. {{-sin-}} * [[guita]] * [[rita]] * [[aneda]] {{-rev-}} {{Reviradas|aneta| * {{dev1}}: {{trad|de|Ente}} * {{env1}}: {{trad|en|duck}} * {{astv1}}: {{trad|ast|coría}}, {{trad|ast|curra}}, {{trad|ast|pata}} * {{euv1}}: {{trad|eu|ahate}} * {{cav1}}: {{trad|ca|ànega}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|pata}} * {{frv1}}: {{trad|fr|cane}} * {{itv1}}: {{trad|it|anatra}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|pata}} }} {{-flex-verb-|oc}} '''tira''' # ''Tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[tirar#oc|tirar]] # ''Segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[tirar#oc|tirar]] {{=ca=}} {{-etim-}} : {{-pron-|ca}} oriental {{pron|ˈtiɾə|ca}}, occidental {{pron|ˈtiɾa|ca}} {{-nom-|ca}} {{Declinason|n|tira|tires}} '''tira''' # [[benda|Benda]], [[riban]]. # [[tièra|Tièra]] de causas. # [[còrda]]. {{-flex-verb-|ca}} '''tira''' # ''Tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[tirar#ca|tirar]] # ''Segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[tirar#c|tirar]] {{=es=}} {{-etim-}} : {{-pron-|es}} {{pron|ˈtiɾa|es}} {{-nom-|es}} {{Declinason|n|tira|tiras}} '''tira''' # [[benda|Benda]]. # [[riban|Riban]]. # ''(Chile, Argentina, Mexico, familiar)'' Policièr {{-flex-verb-|es}} '''tira''' # ''Tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[tirar#es|tirar]] # ''Segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[tirar#es|tirar]] {{=fr=}} {{-pron-}}França (Lion) : escotar « tira » [[Fichièr:LL-Q150 (fra)-Lyokoï-tira.wav]] {{-pron-|fr}} {{pron|tiʁa|fr}} {{-flex-verb-|es}} '''tira''' # ''Tresena persona del singular del passat simple de'' [[tirer]] {{=it=}} {{-pron-|it}} {{pron||it}} {{-flex-verb-|oc}} '''tira''' # ''Tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[tirare]] # ''Segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[tirare]] {{=pt=}} {{-etim-}} : {{-pron-}}Estats Units d'America : escotar « tira » [[Fichièr:LL-Q5146 (por)-Nelson Ricardo 2500-tira.wav]] {{-pron-|pt}} {{pron|ˈtirɐ|pt}} {{-nom-|pt}} {{Declinason|n|tira|tiras}} '''tira''' # [[benda|Benda]]. # [[riban|Riban]]. {{-flex-verb-|pt}} '''tira''' # ''Tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[tirar#pt|tirar]] # ''Segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[tirar#pt|tirar]] 78yogwqs7gvizxld1bpakupq0ffwsqb 0 76250 422896 354170 2026-09-07T22:35:10Z Poiuytrell 5851 /* */ 422896 wikitext text/x-wiki {{veire|renaissença}} {{=oc=}} {{-etim-|oc}} De [[naissença]]. {{-pron-|oc}} {{pron|renaiˈsenso̞|oc}} {{-nom-pr-|oc}} '''Renaissença''' {{m}} # ''(istòria)'' [[movement|Movement]] que, dels [[sègle]]s quatorze al setze, en [[Itàlia]] puèi dins la rèsta de l'[[Euròpa]], [[permetre|permetèt]], se destriant de la [[cultura]] [[monastic]]a e [[teologic]]a de l'[[Edat Mejana]], d'espandre als [[laïc]]s los estudis [[filosofic]]s, las [[letra]]s, las [[art]]s e las [[sciéncia]]s e de las [[renovelar]] per l'[[estudi]] dels tèxtes [[grèc]]s e [[latin]]s [[reviscolar|reviscolats]] dins lo [[tèxte]] [[original]] o imitats dels [[cap d'òbra]] [[revelar|revelats]] de l'art [[antic]]. # ''(per extension)'' [[periòde|Periòde]] d’[[efervescéncia]] [[artistic]]a, [[literari|literària]], [[cultural]]a. {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Renaissance}} * {{env1}}: {{trad|en|Renaissance}} * {{euv1}}: {{trad|eu|Errenazimenduko}} * {{cav1}}: {{trad|ca|Renaixement}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|Renacimiento}} * {{frv1}}: {{trad|fr|Renaissance}} * {{itv1}}: {{trad|it|Rinascimento}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|Renascimento}} {{)}} dxaovxz3unco0xgukw9ehhy3nujcmb7 422897 422896 2026-09-07T22:35:48Z Poiuytrell 5851 /* */ 422897 wikitext text/x-wiki {{veire|renaissença}} {{=oc=}} {{-etim-|oc}} De [[naissença]]. {{-pron-|oc}} {{pron|renaiˈsenso̞|oc}} {{-nom-pr-|oc}} '''Renaissença''' {{m}} # ''(istòria)'' [[movement|Movement]] que, dels [[sègle]]s quatorze al setze, en [[Itàlia]] puèi dins la rèsta de l'[[Euròpa]], [[permetre|permetèt]], en se destriant de la [[cultura]] [[monastic]]a e [[teologic]]a de l'[[Edat Mejana]], d'espandir als [[laïc]]s los estudis [[filosofic]]s, las [[letra]]s, las [[art]]s e las [[sciéncia]]s e de las [[renovelar]] per l'[[estudi]] dels tèxtes [[grèc]]s e [[latin]]s [[reviscolar|reviscolats]] dins lo [[tèxte]] [[original]] o imitats dels [[cap d'òbra]] [[revelar|revelats]] de l'art [[antic]]. # ''(per extension)'' [[periòde|Periòde]] d’[[efervescéncia]] [[artistic]]a, [[literari|literària]], [[cultural]]a. {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Renaissance}} * {{env1}}: {{trad|en|Renaissance}} * {{euv1}}: {{trad|eu|Errenazimenduko}} * {{cav1}}: {{trad|ca|Renaixement}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|Renacimiento}} * {{frv1}}: {{trad|fr|Renaissance}} * {{itv1}}: {{trad|it|Rinascimento}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|Renascimento}} {{)}} 1chhfl8ucz6dzpswsikhf0obeqj58n9 0 76333 422562 395959 2026-09-07T12:44:41Z Poiuytrell 5851 /* */ 422562 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|mot=obsessio|sens=accion d'assetjar, sètge}}. {{-pron-|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|utseˈsju|oc}} :gascon {{pron|uβseˈsju|oc}} : Bearn : escotar « obsession » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-obsession.wav]] :provençau {{pron|ubseˈsjũⁿ|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|ob|ses|sion}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|obsession|obsessions|utse'sju|utse'sjus}} '''obsession''' {{f}} # [[accion|Accion]] d'aquel qu'[[obsedir|obsedís]] qualqu’un, qu'es [[tant]] [[assidú]] près d'el, que d’autras personas non pòdon pas l'[[aprochar]]. #* ''Me cansas amb tas '''obsessions'''.'' # ''(figurat)'' Estat [[psiquic]] [[consistent]] dins la [[preséncia]] a la [[ment]] d’una [[preocupacion]] o d’una representacion, son o [[image]], que la [[volontat]] non capita pas a [[levar]]. # ''(catolicisme)'' [[pensada|Pensada]] negativa inspirada pel [[diable]] o sos [[demòni]]s, dins l'objectiu de copar los òmes de Dieu. {{-drv-}} *[[obsessional]] *[[obsessionar]] *[[obsessionat]] *[[obsessiu]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Zwangsvorstellung}} * {{env1}}: {{trad|en|obsession}} * {{euv1}}: {{trad|eu|obsesio}} * {{cav1}}: {{trad|ca|obsessió}}, {{trad|ca|fal·lera}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|obsessió}} * {{frv1}}: {{trad|fr|obsession}} * {{itv1}}: {{trad|it|ossessione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|obsessão}} {{)}} {{=en=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|en|mot=obsessio|sens=accion d'assetjar, sètge}}. {{-pron-}}Reialme Unit (Southern England) : escotar « obsession » [[Fichièr:LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-obsession.wav]] {{-pron-|en}} {{pron|əbˈsɛʃən|en}} {{-nom-|en}} {{Declinason|n|obsession|obsessions}} '''obsession''' {{f}} # [[obsession#oc|obsession]] {{=fr=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|fr|mot=obsessio|sens=accion d'assetjar, sètge}}. {{-pron-}}França (Mülhausen) : escotar « obsession » [[Fichièr:LL-Q150 (fra)-Mathieu Kappler-obsession.wav]] {{-pron-|fr}} {{pron|ɔpsɛsjɔ̃|fr}} {{-nom-|fr}} {{Declinason|n|obsession|obsessions}} '''obsession''' {{f}} # [[obsession#oc|obsession]] 4x0ibkqzg5e0sz8u06erms31m5zdbjo 0 76341 423062 368154 2026-09-08T10:54:08Z Poiuytrell 5851 /* */ 423062 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc|mot=psychologia}} {{-pron-|oc}} {{pron|psikulu'd͡ʒio̞|oc}}, {{pron|psikulu'ʒio̞|oc}} França (Bearn) : escotar « psicologia » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-psicologia.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|psi|co|lo|gi|a}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|psicologia|psicologias|psikulu'd͡ʒio̞|psikulu'd͡ʒio̞s}} '''psicologia''' {{f}} # ''(medecina)'' [[estudi|Estudi]] [[scientific]] dels [[fenomèn]]s [[psiquic]]s. # [[seria|Seria]] d’[[estats d’arma]]. # ''(familiar)'' [[capacitat|Capacitat]] a se [[rendre compte]] dels [[sentiment]]s [[uman]]s. {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Psychologie}} * {{env1}}: {{trad|en|psychology}} * {{euv1}}: {{trad|eu|psikologia}} * {{cav1}}: {{trad|ca|psicologia}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|psicología}} * {{frv1}}: {{trad|fr|psychologie}} * {{itv1}}: {{trad|it|psicologia}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|psicologia}} {{)}} {{=ca=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|ca|mot=psychologia}} {{-pron-|ca}} oriental {{pron|psikuluˈʒiə|ca}}, {{pron|sikuluˈʒiə|ca}}, occidental {{pron|psikoloˈd͡ʒia|ca}}, {{pron|sikoloˈd͡ʒia|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|psi|co|lo|gi|a}} {{-nom-|ca}} {{Declinason|n|psicologia|psicologies}} '''psicologia''' {{f}} # [[psicologia#oc|psicologia]] {{=it=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|it|mot=psychologia}} {{-pron-|it}} {{pron|psikolo'ʤia|it}} {{-sil-}} {{Sillabas|psi|co|lo|gi|a}} {{-nom-|it}} {{Declinason|n|psicologia|psicologie}} '''psicologia''' {{f}} {{=pt=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|pt|mot=psychologia}} {{-pron-}}escotar « psicologia » [[Fichièr:LL-Q5146 (por)-MedK1-psicologia.wav]] {{-pron-|pt}} Portugal {{pron|psikuluʒˈiɐ|pt}}, Brasil {{pron|psikoloʒˈiɐ|pt}} {{-sil-}} {{Sillabas|psi|co|lo|gi|a}} {{-nom-|pt}} {{Declinason|n|psicologia|psicologias}} '''psicologia''' {{f}} # [[psicologia#oc|psicologia]] bz07p65nmwx7xjsctot5e9b52txdy44 0 76459 422895 421944 2026-09-07T22:34:48Z Poiuytrell 5851 /* */ 422895 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|grc|oc|εγώ|tr=ego|sens=ieu}}, pel {{etil|la|oc|ego}}, amb lo suffixe ''-ïsme'' {{-pron-}} {{pron|eɣuˈisme|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|e|go|ïs|me}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|egoïsme|egoïsmes|eɣuˈisme|eɣuˈismes}} '''egoïsme''' {{m}} # [[tendéncia|Tendéncia]] a [[privilegiar]] lo sieu [[interès]] sens prene en compte aquel de ls rèsta del [[mond]] en general, o d'[[autrú]] en particular. {{-sin-}} *[[egocentrisme]] {{-ant-}} *[[altruisme]] {{-par-}} * [[egoïsta]] * [[egoïstament]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Selbstsucht}} * {{env1}}: {{trad|en|egoism}} ; {{trad|en|selfishness}} * {{cav1}}: {{trad|ca|egoisme}} * {{euv1}}: {{trad|eu|egoisme}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|egoísmo}} * {{frv1}}: {{trad|fr|egoïsme}} * {{itv1}}: {{trad|it|egoisme}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|egoísta}} {{)}} {{=fr=}} {{-etim-}} : Del {{etil|grc|fr|εγώ|tr=ego|sens=ièu}}, pel {{etil|la|fr|ego}}, amb lo suffixe ''-ïsme'' {{-pron-}} {{pron|eɡɔism|fr}} {{-sil-}} {{Sillabas|e|go|ïs|me}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|egoïsme|egoïsmes|eɡɔism}} '''egoïsme''' {{m}} # [[egoïsme#oc|egoïsme]] ll8g288a0s9izjxvh8soeff017mcc83 0 76552 423024 375403 2026-09-08T10:09:21Z Poiuytrell 5851 /* */ 423024 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De l’{{etil|it|fr|mot=razza}} {{-pron-|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|ˈraso̞|oc}} :provençau {{pron|ˈʀaso̞|oc}} : escotar « raça » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-raça.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|ra|ça}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|raça|raças|ˈraso̞|ˈraso̞s}} '''raça''' {{f}} # [[linhada|Linhada]] ; [[ensemble]] dels [[ascendent]]s e dels [[descendent]]s d’una [[meteissa]] [[familha]]. #''(passat d'usatge dins lo camp scientific: <ref name="nòta">: ''La nocion de raça èra utilizada pels scientifics, mas es ara discreditada del vejaire scientific. Los scientifics ara utilizan puslèu la nocion de ''[[populacion]]'' per qualificar un grope uman, quin que siá. Aquela evolucion fa qu'unes considèran l'utilizacion del mot coma un resson racista. Aquel resson pòt èsser present, mas lo mot es tanben sovent utilizat dins un sens sonque subjectiu, non scientific e non racista.''</ref>)'' [[grop|Grop]] d’[[individú]]s que se [[destriar|destria]] d’autres grops per un [[ensemble]] de [[caractèr]]s [[fisic]]s que lor [[atribuir|atribuiguèt]] la [[constància]], non pas l’[[accion]] del [[mitan]], mas segon una [[ereditat]] que se pèrd dins lo temps. ## ''(principi ara controversat)'' [[varietat|Varietat]] fisica [[constant]]a dins l’[[espècia]] [[uman]]a. # ''(sociologia)'' Rapòrt social en qué los individús son assignats a una identitat e un estatut que justifica lor posicion dominada dins los rapòrts socials. # ''(pejoratiu a vegadas)'' [[classa|Classa]] d’[[òme]]s qu'[[exercir|exercisson]] la meteissa [[profession]], o qu'an de [[tendéncia]]s, d'[[abitud]]s que lor son [[comun]]as. # ''(biologia, elevatge)'' [[subdivision|Subdivision]] dels [[animal]]s, que [[venir|venon]] sota l’[[espècia]] o la [[sosespècia]], obtenguda en [[linhada]] [[pur]]a e que l’[[unitat]] se determina per de [[critèri]]s [[morfologic]]s o de [[resultat]]s [[economic]]s. # ''(per [[confusion]] [[taxinomic]]a)'' [[espècia|Espècia]] animala, o quitament l’[[espècia]] umana. # ''(mitologia, sciéncia ficcion)'' Pòble o espècia, que se [[destriar|destria]] per de [[caracteristica]]s [[fisiologic]]as, dins [[univèrs]]es de [[ficcion]]. {{-drv-}} {{(}} * [[antiracisme]] * [[antiracista]] * [[pura raça]] * [[raçat]] * [[raçar]] * [[racièr]] * [[racial]] * [[racialament]] * [[racializar]] * [[racialisme]] {{-}} * [[racialista]] * [[racialitat]] * [[raciologia]] * [[raciològ]] * [[racizacion]] * [[racizat]] * [[racizar]] * [[racisme]] * [[racista]] * [[sosraça]] {{)}} {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Rasse}} * {{env1}}: {{trad|en|race}} * {{euv1}}: {{trad|eu|arraza}} * {{cav1}}: {{trad|ca|raça}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|raza}} * {{frv1}}: {{trad|fr|race}} * {{itv1}}: {{trad|it|razza}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|raça}} {{)}} {{-nòta-}} <references /> {{-flex-verb-}} '''raça''' # ''Tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[raçar]] # ''Segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[raçar]] {{=ca=}} {{-etim-}} De l’{{etil|it|ca|mot=razza}} {{-pron-}}Espanha (Barcelona) : escotar « raça » [[Fichièr:LL-Q7026 (cat)-Marvives-raça.wav]] {{-pron-|ca}} oriental : {{pron|ˈrasə|ca}}, occidental : {{pron|ˈrasa|ca}}, Lherida, Fraga : {{pron|ˈrasɛ|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|ra|ça}} {{-nom-|ca}} {{Declinason|n|raça|races}} '''raça''' {{f}} # [[raça#oc|raça]] {{=pt=}} {{-etim-}} De l’{{etil|it|pt|mot=razza}} {{-pron-|pt}} Portugal: {{pron|ˈʀasɐ|ca}}, Brasil: {{pron|ˈɦasɐ|ca}}, {{pron|ˈʁasə|ca}}, {{pron|ˈxasə|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|ra|ça}} {{-nom-|pt}} {{Declinason|n|raça|raças}} '''raça''' {{f}} # [[raça#oc|raça]] e8lfmmz5w4o1w3ygpbml5sw57m6xy72 0 76753 422990 380454 2026-09-08T09:24:04Z Poiuytrell 5851 /* */ 422990 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De [[metamorfòsi]]. {{-pron-|oc}} {{pron|metamuɾfuˈza|oc}} Bearn : escotar « metamorfosar » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-metamorfosar.wav]] {{-sil-|oc}} {{Sillabas|me|ta|mor|fo|sar}} {{-verb-|oc}} '''metamorfosar''' # Far [[passar]] un [[èsser]] de sa [[forma]] [[natural]]a cap una [[autra]] per l’[[efièch]] de la [[metamorfòsi]]. # ''(particular)'' ''(zoologia)'' [[passar|Passar]] d’un [[estadi]] [[larvari]] a un estadi [[adult]], a vegadas mejançant un estadi [[intermediari]], per unes [[animal]]s. # ''(figurat)'' [[cambiar|Cambiar]] l’[[exterior]] o lo [[caractèr]] de [[qualqu’un]]. # ''(figurat)'' Cambiar la [[natura]], las [[caracteristica]]s o las [[qualitat]]s d’una causa. {{-sin-}} *[[tresmudar]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|verwandeln}} * {{env1}}: {{trad|en|metamorphose}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|metamorfosar}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|metamorfosear}} * {{frv1}}: {{trad|fr|métamorphoser}} * {{itv1}}: {{trad|it|metamorfosare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|metamorfosear}} {{)}} {{=ca=}} {{-etim-}} De ''[[metamorfosi]]''. {{-pron-|ca}} :Oriental: central {{pron|mətəmurfuˈza|ca}}, balear {{pron|mətəmoɾfoˈza|ca}}, {{pron|mətəmurfuˈza|ca}} :Occidental: nord-occidental {{pron|metamorfoˈza|ca}}, valencian {{pron|metamoɾfoˈzaɾ|ca}} {{-sil-|ca}} {{Sillabas|me|ta|mor|fo|sar}} {{-verb-|ca}} '''metamorfosar''' # {{trad|oc|metamorfosar}} 8bky8rozy0tk2v2l6r5nsj3x4q2n5h7 0 76949 423077 395910 2026-09-08T11:05:29Z Poiuytrell 5851 /* */ 423077 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[en]] e [[aparéncia]] {{-pron-|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|en ‿ apaˈɾensjo̞|oc}} :provençau {{pron|en ‿ apaˈʀẽⁿsjə|oc}}, {{pron|en ‿ apaˈʀẽⁿsi|oc}} {{-loc-adv-|oc}} '''en aparéncia''' # [[exteriorament|Exteriorament]] ; tant que se'n pòt jutjar sus çò que [[paréisser|pareis]]. {{-var-}} *[[en aparença]] (gascon) {{-sin-}} *[[aparentament]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|angeblich}} * {{env1}}: {{trad|en|ostensibly}}, {{trad|en|outwardly}} * {{euv1}}: {{trad|eu|itxuraz}} * {{cav1}}: {{trad|ca|en aparença}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|en apariencia}} * {{frv1}}: {{trad|fr|en apparence}} * {{itv1}}: {{trad|it|en apparenza}}, {{trad|it|apparentemente}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|en aparência}}, {{trad|pt|ostensivamente}} {{)}} i1i8chrzovmmwqam7fmxt85myiq2trl 0 76988 422737 352758 2026-09-07T15:34:10Z Poiuytrell 5851 /* */ 422737 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :De [[disposicion]]. {{-pron-|oc}} lengadocian {{pron|dispuziˈtiw|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dispositiu|dispositius|dispuziˈtiw|dispuziˈtiws}} '''dispositiu''' {{f}} # [[agençament|Agençament]] d'[[element]]s que [[contribuir|contribuïsson]] a una [[accion]] o a un [[objectiu]]. # ''(tecnica)'' Pèça o ensemble de [[pèça]]s dispausadas de biais que vengan [[operatiu|operativas]] per realizar un objectiu determinat e que fan partit, sovent, d'un ensemble mai [[complèx]]. # ''(drech)'' [[partida|Partida]] d’una lei, d’un [[edicte]], d’un [[jutjament]], d’una [[ordenança]], d’un [[decret]], d’un [[arrèst]], etc., que ne [[conténer|conten]] la [[decision]] e las [[disposicion]]s [[practica]]s, per oposicion al [[preambul]], als [[motiu]]s, etc. {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Dispositiv|n}}, {{trad|de|Vorrichtung}} * {{env1}}: {{trad|en|device}}, {{trad|en|mechanism}} * {{euv1}}: {{trad|eu|tramankulu}} * {{cav1}}: {{trad|ca|dispositiu}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|dispositivo}} * {{frv1}}: {{trad|fr|dispositif}} * {{itv1}}: {{trad|it|dispositivo}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|dispositivo}} {{)}} {{=ca=}} {{-etim-}} :De [[disposició]]. {{-pron-|ca}} {{pron||ca}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dispositiu|dispositius}} '''dispositiu''' {{f}} # {{trad|oc|dispositiu}} 0sph7oiye0r7l6jwhh1rqfsh1u78z6l 422738 422737 2026-09-07T15:35:44Z Poiuytrell 5851 /* */ 422738 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :De [[disposicion]]. {{-pron-|oc}} lengadocian {{pron|dispuziˈtiw|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dispositiu|dispositius|dispuziˈtiw|dispuziˈtiws}} '''dispositiu''' {{f}} # [[agençament|Agençament]] d'[[element]]s que [[contribuir|contribuïsson]] a una [[accion]] o a un [[objectiu]]. # ''(tecnica)'' Pèça o ensemble de [[pèça]]s dispausadas de biais que vengan [[operatiu|operativas]] per realizar un objectiu determinat e que fan partit, sovent, d'un ensemble mai [[complèx]]. # ''(drech)'' [[partida|Partida]] d’una lei, d’un [[edicte]], d’un [[jutjament]], d’una [[ordenança]], d’un [[decret]], d’un [[arrèst]], etc., que ne [[conténer|conten]] la [[decision]] e las [[disposicion]]s [[practica]]s, per oposicion al [[preambul]], als [[motiu]]s, etc. # [[aparelh|Aparelh]] [[informatic]], çò es [[ordinator]], [[tauleta]], [[telefòn]], etc. {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Dispositiv|n}}, {{trad|de|Vorrichtung}} * {{env1}}: {{trad|en|device}}, {{trad|en|mechanism}} * {{euv1}}: {{trad|eu|tramankulu}} * {{cav1}}: {{trad|ca|dispositiu}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|dispositivo}} * {{frv1}}: {{trad|fr|dispositif}} * {{itv1}}: {{trad|it|dispositivo}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|dispositivo}} {{)}} {{=ca=}} {{-etim-}} :De [[disposició]]. {{-pron-|ca}} {{pron||ca}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dispositiu|dispositius}} '''dispositiu''' {{f}} # {{trad|oc|dispositiu}} couhs3a7fx8gh4u8co5isyd30a4ctpw 0 76998 422954 352765 2026-09-07T23:05:47Z Poiuytrell 5851 /* */ 422954 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-pron-|oc}} {{pron|pɾeamˈβyls|oc}}, provençau {{pron|pʀeamˈbyls|oc}} {{-flex-nom-|oc}} '''preambuls''' # ''Plural de'' [[preambul]] m5x61ete8cf5u6f6m6xpgstxzf5n53d 0 77016 422581 406166 2026-09-07T12:58:56Z Poiuytrell 5851 /* */ 422581 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De [[taxar]] {{-pron-|oc}} :lengadocian {{pron|ˈtat͡so̞|oc}} :gascon {{pron|ˈtakso̞|oc}} :peovençau {{pron|ˈtaksə|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|taxa|taxas|ˈtat͡so̞|ˈtat͡so̞s}} '''taxa ''' {{f}} # [[imposicion|Imposicion]] facha sus las [[persona]]s o las [[causa]]s. {{-sin-}} *[[impòst]] *[[talha]] {{-drv-}} *[[taxacion]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Abgabe}}, {{trad|de|Steuer}}, {{trad|de|Steuerabgabe}} * {{env1}}: {{trad|en|tax}}, {{trad|en|toll}} * {{euv1}}: {{trad|eu|zerga}} * {{cav1}}: {{trad|ca|impost}}, {{trad|ca|taxa}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|impuesto}}, {{trad|es|tasa}} * {{frv1}}: {{trad|fr|taxe}} * {{itv1}}: {{trad|it|imposta}}, {{trad|it|tassa}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|imposto}}, {{trad|pt|taxa}} {{)}} {{-flex-verb-}} '''taxa ''' # ''Tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[taxar#oc|taxar]] # ''Segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[taxar#oc|taxar]] {{=ca=}} {{-etim-}} De [[taxar]] {{-pron-|ca}} oriental {{pron|ˈtaksə|ca}}, occidental {{pron|ˈtaksa|ca}} {{-nom-|ca}} {{Declinason|n|taxa|taxes}} '''taxa ''' {{f}} # {{trad|oc|taxa}} {{-flex-verb-|ca}} '''taxa ''' # ''Tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[taxar#ca|taxar]] # ''Segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[taxar#ca|taxar]] {{=fr=}} {{-pron-|fr}} {{pron|taksa|fr}} {{-flex-nom-|fr|num=1}} '''taxa''' ''(dempuièi 1990 tanben [[taxons]])'' # Plural de [[taxon]] {{-flex-nom-|fr|num=2}} '''taxa''' ''(dempuièi 1990 tanben [[taxums]])'' # Plural de [[taxum]] {{-flex-verb-|fr}} '''taxa ''' # ''Tresena persona de singular del passat simple de'' ''[[taxer]]''. {{=pt=}} {{-etim-}} De [[taxar]] {{-pron-|pt}} Portugal {{pron|ˈtaʃɐ|pt}}; Brasil {{pron|ˈtaʃɐ|pt}}, {{pron|ˈtaʃə|pt}} {{-nom-|pt}} {{Declinason|n|taxa|taxas}} '''taxa ''' {{f}} # {{trad|oc|taxa}} {{-flex-verb-|pt}} '''taxa''' # ''Tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[taxar#pt|taxar]] # ''Segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[taxar#pt|taxar]] 1pbd2oy6vteeiuc31zavdvb6nxmx8mx 0 77347 423087 412639 2026-09-08T11:10:45Z Poiuytrell 5851 /* */ 423087 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :Del {{etil|la|oc|mot=distinctus}} {{-pron-|oc}} {{pron|dis'tiŋ(k)te|oc}}, provençau {{pron|dis'tĩⁿkte|oc}} {{-adj-|oc}} {{Declinason|adj|distincte|distincta|distinctes|distinctas|dis'tiŋ(k)te|dis'tiŋ(k)to̞|dis'tiŋ(k)tes|dis'tiŋ(k)to̞s}} '''distincte''' # Qu'es [[netament]] [[destriar|destriat]] d’una [[autra]], [[parlar|en parlant]] d'unas [[causa]]s. # Qu'es [[percebre|percebut]] clar e net per la [[forma]]; que [[paréisser|pareis]] pas [[confondre|confondut]] amb d’autres [[objècte]]s. # Qu'es [[clar]] e [[net]]. {{-var-}} * [[destint]] (provençau) * [[distint]] * [[distinct]] {{-drv-}} * [[distinctament]] {{-par-}} * [[distinccion]] * [[distinguir]] {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|verschieden}} * {{env1}}: {{trad|en|distinct}} (1,2,3), {{trad|en|different}} (1), {{trad|en|discrete}} * {{euv1}}: {{trad|eu|berei}} * {{cav1}}: {{trad|ca|distint}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|distinto}} * {{frv1}}: {{trad|fr|distinct}} * {{itv1}}: {{trad|it|distinto}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|distinto}} {{)}} {{=fr=}} {{-pron-|oc}} :{{pron|distɛ̃kt|fr}} :França (Vendèa) : escotar « distincte » [[Fichièr:LL-Q150 (fra)-Sartus85-distincte.wav]] {{-flex-adj-|oc}} '''distincte''' # ''Femenin singular de'' [[distinct#fr|distinct]] eg9lndpr4ayb4g7kzb4a7fkxspomcf0 0 77422 422544 407413 2026-09-07T12:34:41Z Poiuytrell 5851 /* */ 422544 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : ''(adjectiu)'' Del {{etil|la|oc|mot=tener|sens=[[tendre]], [[delicat]], [[freule]]}}. : ''(verbe)'' Del {{etil|la|oc|mot=tendere|sens=[[tendre]], [[tibar]]}}. {{-pron-|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|tenˈðɾe|oc}} :provençau {{pron|tẽⁿˈdʀe|oc}} : escotar « tendre » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-tendre.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|ten|dre}} {{-adj-|oc}} {{Declinason|adj|tendre|tendra|tendres|tendras|tenˈðɾe|tenˈðɾo̞|tenˈðɾes|tenˈðɾo̞s}} '''tendre''' # Que se [[poder|pòt]] [[aisidament]] [[entamenar]]. # ''(particular)'' Qualifica los [[aliment]]s de bon [[copar]], de bon [[mastegar]]. # Qu'es [[sensible]], [[delicat]], qu'es [[aisidament]] convencut per las [[impression]]s [[exterior]]as. # [[delicat|Delicat]] e [[flac]], [[parlar|en parlant]] de la [[vista]], dels [[uèlh]]s. # ''(figurat)'' Qu'a de [[tendresa]], qu'es [[sensible]] a l’[[amistat]], a la [[compassion]], e mai [[particularament]] a l’[[amor]]. # Qualifica las [[causa]]s que s'i [[marcar|marca]] de l’amistat, de la compassion, en qué se [[manifestar|manifèsta]] d’amor. {{-sin-}} *[[amistós]] *[[doç]] *[[mòl]] {{-ant-}} *[[dur]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|nachgiebig}}, {{trad|de|weich}}, {{trad|de|zart}}, {{trad|de|schwach}} * {{env1}}: (mòl): {{trad|en|tender}}, {{trad|en|soft}}, {{trad|en|nesh}}; (sensible): {{trad|en|sensitive}}, {{trad|en|delicate}}, {{trad|en|fragile}} * {{euv1}}: {{trad|eu|samur}} * {{cav1}}: {{trad|ca|tendre}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|tierno}}, (sensible): {{trad|es|afectuoso}} * {{frv1}}: {{trad|fr|tendre}} * {{itv1}}: {{trad|it|tenero}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|macio}}, {{trad|pt|tenro}} {{)}} {{-verb-|oc}} '''tendre''' # Mete en [[tension]]: [[estirar]] un [[fial]], una [[còrda]], una [[susfàcia]]; [[tibar]] una còrda; estirar una [[pèl]]. # Installar e armar de [[tenda]]. # [[installar|Installar]] una [[cortina]]. # [[portar|Portar]] cap a un [[objectiu]]. # [[evoluir|Evoluir]] cap un [[estat]] [[diferent]]. # ''(matematicas)'' [[aver|Aver]] per [[limita]]; aver un [[comportament]] [[asimptotic]]. # ''(figurat)'' [[ofrir|Ofrir]] ; [[metre a disposicion]]. '''se tendre''' #[[venir|Venir]] en [[situacion]] de [[tension]], Se [[tibar]]. {{-ant-}} *[[destendre]] {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|aufziehen}}, {{trad|de|spannen}}, {{trad|de|anspannen}}, {{trad+|de|ausspannen}}, {{trad|de|straffen}}, {{trad|de|anziehen}} * {{env1}}: {{trad|en|stretch}}, {{trad|en|tend}}, {{trad|en|hold out}}; * {{euv1}}: {{trad|eu|samur}} * {{cav1}}: {{trad|ca|tibar}}, {{trad|ca|tendir}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|tender}} * {{frv1}}: {{trad|fr|tendre}} * {{itv1}}: {{trad|it|tendere}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|armar}}, {{trad|pt|esticar}}, {{trad|pt|retesar}}, {{trad|pt|entesar}}, {{trad|pt|engatilhar}}, {{trad|pt|apertar}} {{)}} {{=ca=}} {{-etim-}} : ''(adjectiu)'' Del {{etil|la|oc|mot=tener}}. {{-pron-|ca}} :Oriental: {{pron|ˈtɛndɾə|ca}}, alguerès {{pron|ˈtɛndɾɛ|ca}} :Occidental: {{pron|ˈtɛndɾe|ca}} :Espanha (Barcelona) : escotar « tendre » [[Fichièr:LL-Q7026 (cat)-Marvives-tendre.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|ten|dre}} {{-adj-|ca}} {{Declinason|adj|tendre|tendra|tendres|tendres}} '''tendre''' # {{trad|ca|tendre}} {{=fr=}} {{-etim-}} : ''(adjectiu)'' Del {{etil|la|oc|mot=tener}}. : ''(verbe)'' Del {{etil|la|oc|mot=tendere}}. {{-pron-|fr}} :{{pron|tɑ̃dʁ|fr}} :França (Cornimont) : escotar « tendre » [[Fichièr:LL-Q150 (fra)-Poslovitch-tendre.wav]] :França (Somain) : escotar « tendre » [[Fichièr:LL-Q150 (fra)-Jérémy-Günther-Heinz Jähnick-tendre.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|ten|dre}} {{-adj-|fr}} '''tendre''' {{mf}}, ''(plural: [[tendres]])'' # {{trad|fr|tendre}} {{-verb-|fr}} '''tendre''' # {{trad|fr|tendre}} odtfnewdw4b5ee7axqvw7t2o46aipng 0 77465 423031 376783 2026-09-08T10:17:36Z Poiuytrell 5851 /* */ 423031 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :Del {{etil|fr|oc|mot=viande}} pel {{etil|la|oc|mot=vivenda}} de ''vivere'', viure. {{-pron-|oc}} {{pron|ˈβjanðo̞|oc}}, provençau {{pron|ˈvjãⁿo̞|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|vian|da}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|nom|vianda|viandas|ˈβjanðo̞|ˈβjanðo̞s}} '''vianda''' {{f}} {{leng}} # Nom generic de tot çò que se [[menjar|manja]]. '''vianda''' {{f}} {{prov}} # ''(francisme) ''[[carn|Carn]]. {{-sin-}} *[[viscoalhas]] *[[mangilha]] *[[mangisca]] *[[manjar]] / [[minjar]] *[[viure]] *[[avitalha]] / [[vitalha]] {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Wegzehrung}} * {{env1}}: {{trad|en|vittles}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|Vitualle}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|vituallas}} * {{frv1}}: {{trad|fr|victuaille}} * {{itv1}}: {{trad|it|vettovaglie}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|vitualhas}} {{)}} {{=ca=}} {{-etim-}} :Del {{etil|fr|ca|mot=viande}} pel {{etil|la|ca|mot=vivenda}} de ''vivere'', viure. {{-pron-}}Espanha (Barcelona) : escotar « vianda » [[Fichièr:LL-Q7026 (cat)-Marvives-vianda.wav]] {{-pron-|ca}} :Oriental: central {{pron|biˈandə|ca}}, balear {{pron|viˈandə|ca}} :Occidental: {{pron|biˈanda|ca}}, {{pron|viˈanda|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|vi|an|da}} {{-nom-|ca}} {{Declinason|nom|vianda|viandes}} '''vianda''' {{f}} # Nom generic de tot çò que se [[menjar|manja]]. {{=es=}} {{-etim-}} :Del {{etil|fr|es|mot=viande}} pel {{etil|la|es|mot=vivenda}} de ''vivere'', viure. {{-pron-|es}} {{pron|ˈbjan̪da|es}} {{-sil-}} {{Sillabas|vian|da}} {{-nom-|es}} {{Declinason|nom|vianda|viandas}} '''vianda''' {{f}} # Nom generic de tot çò que se [[menjar|manja]]. # [[platat]]. {{=pt=}} {{-etim-}} :Del {{etil|fr|pt|mot=viande}} pel {{etil|la|pt|mot=vivenda}} de ''vivere'', viure. {{-pron-|pt}} {{pron|ˈbjan̪da|es}} {{-sil-}} {{Sillabas|vian|da}} {{-nom-|es}} {{Declinason|nom|vianda|viandas}} '''vianda''' {{f}} # Aliment, sovent de [[carn]]. # ''(Portugal)'' Manjar liquid pels pòrcs. jm41hrzsk46kd6xr36blmrkkkrfzb82 0 77521 422970 354290 2026-09-07T23:21:43Z Poiuytrell 5851 /* */ 422970 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :Per lo {{etil|la|oc|hypotheticus}}, del grèc ''ὑποθετικός''. {{-pron-|oc}} {{pron|iputeˈtik|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|i|po|te|tic}} {{-adj-|oc}} {{Declinason|adj|dialècte=lengadocian|ipotetic|ipotetica|ipotetics|ipoteticas|iputeˈtik|iputeˈtiko̞|iputeˈtiks|iputeˈtiko̞s}} '''ipotetic''' # Que se [[téner|ten]] sus una [[ipotèsi]]. # ''(filosofia)'' S'opausa a [[categoric]]. {{-drv-}} * [[ipoteticament]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|hypothetisch}} * {{env1}}: {{trad|en|hypothetical}} * {{euv1}}: {{trad|eu|korkultiko}} * {{cav1}}: {{trad|ca|hipotètica}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|hipotético}} * {{frv1}}: {{trad|fr|hypothétique}} * {{itv1}}: {{trad|it|ipotetico}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|categórico}} {{)}} 9tu6fdw5m460fte26nhta60mex266gl 0 77542 422968 354331 2026-09-07T23:21:17Z Poiuytrell 5851 /* */ 422968 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|mot=puritas}}. {{-pron-|oc}} {{pron|pyɾeˈtat|oc}}, provençau {{pron|pyʀeˈta|oc}} França (Bearn) : escotar « puretat » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-puretat.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|pu|re|tat}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|puretat|puretats|pyɾeˈtat|pyɾeˈtats}} '''puretat''' {{f}} # [[qualitat|Qualitat]] de quicòm qu'es [[pur]] e sens [[mescla]]. #* ''Per l'accion del fuòc, se pòrta los metals al mai naut gra de '''puretat''' possible.'' # ''(figurat)'' [[integritat|Integritat]], [[drechura]], [[candor]], [[exempcion]] d’[[alteracion]], de [[corrupcion]], de [[taca]]. # ''(particular)'' [[castetat|Castetat]]. #*'''''Puretat''' verginala.'' #*''La '''puretat''' de còr e de ment.'' # ''(per extension)'' [[justesa|Justesa]] e [[delicadesa]], dins la [[literatura]], dins las [[arts]]. {{-ant-}} * [[impuretat]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Reinheit}} * {{env1}}: {{trad|en|purity}} * {{euv1}}: {{trad|eu|garbitasun}} * {{cav1}}: {{trad|ca|puresa}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|pureza}} * {{frv1}}: {{trad|fr|pureté}} * {{itv1}}: {{trad|it|purezza}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|pureza}} {{)}} jgi1l51lacquzuvxn9yj8tdyjt7lz9e 422969 422968 2026-09-07T23:21:28Z Poiuytrell 5851 /* */ 422969 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|mot=puritas}}. {{-pron-|oc}} {{pron|pyɾeˈtat|oc}}, provençau {{pron|pyʀeˈta|oc}} Bearn : escotar « puretat » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-puretat.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|pu|re|tat}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|puretat|puretats|pyɾeˈtat|pyɾeˈtats}} '''puretat''' {{f}} # [[qualitat|Qualitat]] de quicòm qu'es [[pur]] e sens [[mescla]]. #* ''Per l'accion del fuòc, se pòrta los metals al mai naut gra de '''puretat''' possible.'' # ''(figurat)'' [[integritat|Integritat]], [[drechura]], [[candor]], [[exempcion]] d’[[alteracion]], de [[corrupcion]], de [[taca]]. # ''(particular)'' [[castetat|Castetat]]. #*'''''Puretat''' verginala.'' #*''La '''puretat''' de còr e de ment.'' # ''(per extension)'' [[justesa|Justesa]] e [[delicadesa]], dins la [[literatura]], dins las [[arts]]. {{-ant-}} * [[impuretat]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Reinheit}} * {{env1}}: {{trad|en|purity}} * {{euv1}}: {{trad|eu|garbitasun}} * {{cav1}}: {{trad|ca|puresa}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|pureza}} * {{frv1}}: {{trad|fr|pureté}} * {{itv1}}: {{trad|it|purezza}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|pureza}} {{)}} iq1swz11trn78x25w10k86461f0dkmk 0 77585 423078 394257 2026-09-08T11:05:48Z Poiuytrell 5851 /* */ 423078 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[verai]] e [[semblable]] amb lo prefixe [[in-]]. {{-pron-|oc}} :lengaocian {{pron|inβeɾsemˈβlaple|oc}}, {{pron|inβeɾsemˈβlaβle|oc}} :gascon {{pron|inβeɾsemˈβlaβle|oc}} :provençau {{pron|ĩⁿveʀsẽⁿˈblable|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|in|ver|sem|bla|ble}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|adj|dialècte=lengadocian|inversemblable|inversemblabla|inversemblables|inversemblablas|inbeɾsemˈβlaple|inbeɾsemˈβlaplo̞|inbeɾsemˈβlaples|inbeɾsemˈβlaplo̞s}} '''inversemblable''' # Qu’es pas [[versemblable]], a [[que]] se [[pòt]] pas [[creire]]. # Que pareis passar la mesura, [[extravagant]], [[anormal]] o [[ridicul]]. {{-drv-}} *[[inversemblablament]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|unglaublich}}, {{trad|de|unwahrscheinlich}} * {{env1}}: {{trad|en|unbelievable}} (1,2), {{trad|en|unlikely}} (1,2), {{trad|en|incredible}} (2), {{trad|en|fantastic}} (2), {{trad|en|improbable}} * {{euv1}}: {{trad|eu|sinestezin}} * {{cav1}}: {{trad|ca|inversemblant}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|increíble}}, {{trad|es|inverosímil}} * {{frv1}}: {{trad|fr|invraisemblable}} * {{itv1}}: {{trad|it|incredibile}}, {{trad|it|inverisimile}}, {{trad|it|inverosimile}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|improbabilidade}} {{)}} bfdfvae2pivoeurqflfb5okz6b1pp5w 0 77589 423075 354417 2026-09-08T11:04:37Z Poiuytrell 5851 /* */ 423075 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[verai]] e [[semblable]] {{-pron-|oc}} {{pron|beɾsemˈβlale|oc}}, {{pron|beɾsemˈβlaple|oc}}, provençau {{pron|veʀsẽⁿˈblable|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|ver|sem|bla|ble}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|adj|dialècte=lengadocian|versemblable|versemblabla|versemblables|versemblablas|beɾsemˈβlaple|beɾsemˈβlaplo̞|beɾsemˈβlaples|beɾsemˈβlaplo̞s}} '''versemblable''' # Que pareis [[verai]], qu'a l’[[aparéncia]] de la [[vertat]], que [[poder|pòt]] passar per verai. {{-drv-}} * [[plausible]] * [[probable]] * [[admissible]] * [[credible]] * [[possible]] {{-ant-}} * [[incredible]] * [[impossible]] {{-drv-}} *[[versemblablament]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|wahrscheinlich}}, {{trad|de|naheliegend}} * {{env1}}: {{trad|en|likely}} * {{euv1}}: {{trad|eu|sinesgarri}} * {{cav1}}: {{trad|ca|versemblant}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|probable}} ; {{trad|es|verosímil}} * {{frv1}}: {{trad|fr|vraisemblable}} * {{itv1}}: {{trad|it|verosimile}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|improbabilidade}} {{)}} esywh7vk26npw564fi7wbz6hoilayvy 0 77692 423050 379583 2026-09-08T10:36:41Z Poiuytrell 5851 /* */ 423050 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} ''[[terrenum]]'' {{-pron-|oc}} {{pron|teˈren|oc}} Bearn : escotar « terren » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-terren.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|ter|ren}} {{-adj-|oc}} {{Declinason|n|terren|terrens|terˈen|terˈrens}} '''terren''' {{m}} # [[tèrra|Tèrra]], sòl [[considerar|considerat]] per çò qu'es de sa [[natura]], de sa [[composicion]], de sa forma. # [[espaci|Espaci]] de [[tèrra]], definit per son [[emplaçament]] o sas [[limita]]s. # ''(per metonimia)'' Lòc ont se [[debanar|debana]] una [[accion]]. # ''(geologia)'' Ensemble de [[diferent]]s [[jaç|jaces]] de [[tèrra]] del punt de vista de lor [[ancianetat]] e a lor [[natura]]. # ''(figurat)'' [[ensemble|Ensemble]] de [[factor]]s [[propici]]s o [[nefast]]s a aquicòm. {{-var-}} *[[terrenh]] {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Boden}}, {{trad|de|Erden}} * {{env1}}: {{trad|en|terrain}}, {{trad|en|field}}, {{trad|en|ground}} * {{euv1}}: {{trad|eu|lursail}} * {{cav1}}: {{trad|ca|terreny}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|terreno}} * {{frv1}}: {{trad|fr|terrain}} * {{itv1}}: {{trad|it|terreno}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|terreno}} {{)}} tuvl9siaimp8ulz8ubjfinfhq7ehogm 0 77752 422877 354741 2026-09-07T22:19:47Z Poiuytrell 5851 /* */ 422877 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[alenar]]. {{-pron-|oc}} {{pron|aˈlen|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|a|len}} {{-adj-|oc}} {{Declinason|n|alen|alens|aˈlen|aˈlens}} '''alen''' # [[aire|Aire]] que s'escapa dels [[palmon]]s a l'[[expiracion]] # [[buf|Buf]] # ''(per extension)'' facultat de [[respirar]] # ''(figurat)'' [[coratge|Coratge]] {{-sin-}} *[[alenada]] *[[alenament]] *[[alet]] *[[buf]] *[[respiracion]] {{-drv-}} *[[pèrdre l'alen]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Atem}} * {{env1}}: {{trad|en|breath}}, {{trad|en|wind}} * {{euv1}}: {{trad|eu|ireki}} * {{cav1}}: {{trad|ca|alè}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|aliento}}, {{trad|es|hálito}} * {{frv1}}: {{trad|fr|haleine}}, {{trad|fr|repiration}} * {{itv1}}: {{trad|it|alito}}, {{trad|it|fiato}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|sopro}}, {{trad|pt|hálito}} {{)}} {{-flex-verb-|oc}} '''alen''' # ''Tresena persona del plural del present del´subjonctiu de'' [[alar#oc|alar]] {{=ca=}} {{-pron-|ca}} :oriental {{pron|ˈa.ɫən|ca}}, occidental {{pron|ˈa.ɫen|ca}} {{-flex-verb-|oc}} '''alen''' # ''Tresena persona del plural del present de l'indicatiu de'' [[alar#ca|alar]] lh7oke70d6np5hqlh2bmj3pia7i9nl6 422880 422877 2026-09-07T22:21:50Z Poiuytrell 5851 /* */ 422880 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[alenar]]. {{-pron-|oc}} {{pron|aˈlen|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|a|len}} {{-adj-|oc}} {{Declinason|n|alen|alens|aˈlen|aˈlens}} '''alen''' # [[aire|Aire]] que s'escapa dels [[palmon]]s a l'[[expiracion]]. # [[buf|Buf]]. # ''(per extension)'' facultat de [[respirar]]. # ''(figurat)'' [[coratge|Coratge]]. {{-sin-}} *[[alenada]] *[[alenament]] *[[alet]] *[[buf]] *[[respiracion]] *[[sofle]] {{-drv-}} *[[pèrdre l'alen]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Atem}} * {{env1}}: {{trad|en|breath}}, {{trad|en|wind}} * {{euv1}}: {{trad|eu|ireki}} * {{cav1}}: {{trad|ca|alè}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|aliento}}, {{trad|es|hálito}} * {{frv1}}: {{trad|fr|haleine}}, {{trad|fr|repiration}} * {{itv1}}: {{trad|it|alito}}, {{trad|it|fiato}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|sopro}}, {{trad|pt|hálito}} {{)}} {{-flex-verb-|oc}} '''alen''' # ''Tresena persona del plural del present del´subjonctiu de'' [[alar#oc|alar]] {{=ca=}} {{-pron-|ca}} :oriental {{pron|ˈa.ɫən|ca}}, occidental {{pron|ˈa.ɫen|ca}} {{-flex-verb-|oc}} '''alen''' # ''Tresena persona del plural del present de l'indicatiu de'' [[alar#ca|alar]] 9c388itw3ksepx401tx6wcgm564d9v0 0 77754 422875 354745 2026-09-07T22:17:40Z Poiuytrell 5851 /* */ 422875 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[alenar]]. {{-pron-|oc}} {{pron|aleˈnaðo̞|oc}}, provençau {{pron|aleˈnado̞|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|a|le|na|da}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|alenada|alenadas|aleˈnaðo̞|aleˈnaðo̞s}} '''alenada''' # Accion d’[[alenar]], d'[[expirar]]. # [[buf|Buf]] de l'[[alen]]. {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Atemdunst}} * {{env1}}: {{trad|en|whiff}} * {{euv1}}: {{trad|eu|bafada}} * {{cav1}}: {{trad|ca|alenada}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|vaharada}} * {{frv1}}: {{trad|fr|souffle}}, {{trad|fr|halenée}} * {{itv1}}: {{trad|it|alenamento}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|baforada}} {{)}} {{-flex-verb-|oc}} '''alenada''' # ''Participi passat al femenin singular de'' [[alenar#oc|alenar]] {{=ca=}} {{-etim-}} : De [[alenar]]. {{-pron-|ca}} :oriental {{pron|əɫəˈnaðə|ca}}, occidental {{pron|aɫeˈnaða|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|a|le|na|da}} {{-nom-|ca}} {{Declinason|n|alenada|alenades}} '''alenada''' # {{trad|oc|alenada}} {{-flex-verb-|oc}} '''alenada''' # ''Participi passat al femenin singular de'' [[alenar#ca|alenar]] fh5llmxoyvi7fyi9ny6v9mysiwvgmcg 422876 422875 2026-09-07T22:18:55Z Poiuytrell 5851 /* */ 422876 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[alenar]]. {{-pron-|oc}} {{pron|aleˈnaðo̞|oc}}, provençau {{pron|aleˈnado̞|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|a|le|na|da}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|alenada|alenadas|aleˈnaðo̞|aleˈnaðo̞s}} '''alenada''' # Accion d’[[alenar]], d'[[expirar]]. # [[buf|Buf]] de l'[[alen]]. {{-sin-}} *[[alen]] *[[alenament]] *[[alet]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Atemdunst}} * {{env1}}: {{trad|en|whiff}} * {{euv1}}: {{trad|eu|bafada}} * {{cav1}}: {{trad|ca|alenada}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|vaharada}} * {{frv1}}: {{trad|fr|souffle}}, {{trad|fr|halenée}} * {{itv1}}: {{trad|it|alenamento}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|baforada}} {{)}} {{-flex-verb-|oc}} '''alenada''' # ''Participi passat al femenin singular de'' [[alenar#oc|alenar]] {{=ca=}} {{-etim-}} : De [[alenar]]. {{-pron-|ca}} :oriental {{pron|əɫəˈnaðə|ca}}, occidental {{pron|aɫeˈnaða|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|a|le|na|da}} {{-nom-|ca}} {{Declinason|n|alenada|alenades}} '''alenada''' # {{trad|oc|alenada}} {{-flex-verb-|oc}} '''alenada''' # ''Participi passat al femenin singular de'' [[alenar#ca|alenar]] 9zimsphudii74e8pwj1ae2lcete1mkv 0 77769 422739 421403 2026-09-07T15:35:50Z Ricou31 591 422739 wikitext text/x-wiki {{veire|bòta}} {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc}} tardièr ''bŭttis''. {{-pron-|oc}} {{pron|ˈbuto̞|oc}} Bearn : escotar « bota » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-bota.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|bo|ta}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|bota|botas|ˈbuto̞|ˈbuto̞s}} '''bota''' {{f}} [[Image:Chais9-72.jpg|thumb|De '''botas''' dins un celièr]] # [[aisina|Aisina]] en forma de [[barrica]] utilizada per recebre de merças subretot [[liquid]]as (vin, òli, viangre). #*''Tornèt l'endeman e vendemièt tota la vinha, puèi trolhèt sa culhida e la daissèt fermentar dins la vièlha premsa abans de la transfusar dins una '''bota'''. ''Los fadinèls'', Joan Escafit, 2000. # [[oire|Oire]] fach amb la [[pèl]] d'un [[boc]]. #*''Desnosèt lo paquet e li montèt una flaira de pan e de carnsalada, jos la man sentiguèt quicòm de borrut : una '''bota''', èra de vin ! ''Lo Balestrièr de Miramont'', Robèrt Martí, 2006. {{-sin-}} ''Barrica'' *[[tonèl]] *[[vaissèl]] ''Sac de boc'' *[[bot]] *[[oire]] {{-drv-}} *[[botièr]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Faß}}, {{trad|de|Fass}} * {{env1}}: {{trad|en|barrel}}, {{trad|en|cask}} * {{euv1}}: {{trad|eu|upel}}, {{trad|eu|upa}}, {{trad|eu|dupa}} * {{cav1}}: {{trad|ca|barril}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|barrica}}, {{trad|es|tonel}} * {{frv1}}: {{trad|fr|barrique}} * {{itv1}}: {{trad|it|botte}}, {{trad|it|barile}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|barrica}}, {{trad|pt|barril}}, {{trad|pt|casco}}, {{trad|pt|pipa}} {{)}} {{-flex-verb-|oc}} '''bota''' # ''Tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[botar#oc| botar]] # ''Segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[botar#oc| botar]] {{=ca=}} {{-pron-}}Espanha (Barcelona) : escotar « bota » [[Fichièr:LL-Q7026 (cat)-Marvives-bota.wav]] {{-pron-|ca}} :Oriental: central {{pron|buˈta|ca}}, balear {{pron|boˈta|ca}}, {{pron|buˈta|ca}} :Occidental: nord-occidental {{pron|boˈta|ca}}, valencian {{pron|boˈtaɾ|ca}} {{-flex-verb-|ca}} '''bota''' # ''Tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[botar#ca| botar]] # ''Segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[botar#ca| botar]] {{=es=}} {{-pron-}}Veneçuèla : escotar « bota » [[Fichièr:LL-Q1321 (spa)-Marreromarco-bota.wav]] {{-pron-|es}} {{pron|ˈbota|es}} {{-etim-}} :''(nom 1)'' Del {{etil|fr|es}} ''[[botte]]'' :''(nom 2)'' Del {{etil|la|es}} vulgar ''buttis'' :''(vèrb)'' De [[botar]] {{-nom-|es|num=1}} '''bota''' {{m}} # {{trad|oc|bòta}} {{-nom-|es|num=2}} '''bota''' {{m}} # {{trad|oc|oire}} {{-flex-verb-|es}} '''bota''' # ''Tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[botar#es| botar]] # ''Segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[botar#es| botar]] {{=pt=}} {{-pron-|pt}} Portugal {{pron|ˈbɔtɐ|pt}}; Brasil {{pron|ˈbɔtɐ|pt}}, {{pron|ˈbɔtə|pt}} {{-flex-verb-|pt}} '''bota''' # ''Tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[botar#pt| botar]] # ''Segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[botar#t| botar]] 5hljipzdtsal2fkx7tpljoagie6yhdm 0 78190 423063 356112 2026-09-08T10:54:44Z Poiuytrell 5851 /* */ 423063 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del bas {{etil|la|oc|mot=incontra}} {{-pron-|oc}} {{pron|eŋˈkontɾe|oc}} Bearn : escotar « encontre » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-encontre.wav]] {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|encontre|encontres|eŋˈkontɾe|eŋˈkontɾes}} '''encontre''' {{leng}}, {{gasc}}, {{m}} # [[escasença|Escasenca]] que fa que s'[[encontrar|encontra]] [[qualqu'un]], [[quicòm]]. # Fach de [[jónher]] una persona [[anar|en anant]] [[intencionalament]] cap a ela. # [[entrada|Entrada]] en [[contacte]] de [[dos]] [[còrs]]es. # [[combat|Combat]] singular non [[premeditat]]. # ''(per extension)'' [[mena|Mena]] de [[competicion]] o de [[duèl]]. # Fach de se [[reünir]] per discutir entre [[parelh]]s, o per [[descobrir]] una personnalitar pel biais d’una seria de [[question]]s. {{-var-}} *[[encòntre]] ''(provençau)'' {{-sin-}} *[[rencontre]] / [[rencòntre]] *[[rescontre]] / [[rescòntre]] {{-par-}} *[[encontrar]] {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Begegnung}}, {{trad|de|Treffen}} * {{env1}}: {{trad|en|encounter}}, {{trad|en|meeting}} * {{euv1}}: {{trad|eu|bilera}} * {{cav1}}: {{trad|ca|encontre}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|encuentro}} * {{frv1}}: {{trad|fr|rencontre}}, {{trad|fr|encontre}} * {{itv1}}: {{trad|it|incontro}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|encontro}} {{)}} {{-flex-verb-|oc}} '''encontre''' # ''Primièra persona del singular del present del subjonctiu de'' [[encontrar#oc|encontrar]] # ''Tresena persona del singular del present del subjonctiu de'' [[encontrar#oc|encontrar]] {{=ca=}} {{-etim-}} : Del bas {{etil|la|ca|mot=incontra}} {{-pron-|ca}} oriental {{pron|əŋˈkɔntɾə|ca}}, occidental {{pron|eŋˈkɔntɾe|ca}} {{-nom-|ca}} {{Declinason|n|encontre|encontres}} '''encontre''' {{m}} # {{trad|oc|encontre}} {{=fr=}} {{-etim-}} : Del bas {{etil|la|ca|mot=incontra}} {{-pron-|fr}} {{pron|ɑ̃kɔ̃tʁ|fr}} {{-nom-|fr}} '''encontre''' {{fs}} # Forma fijada per ''[[rencontre]]'' dins las expessions ''[[à l'encontre]]'' e varientas. b2sjzjzeo7n6yktjuirn78q7qvwl3qg 0 78245 422947 356189 2026-09-07T23:04:37Z Poiuytrell 5851 /* */ 422947 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-pron-}} {{pron|defuɾmaˈzjus|oc}}, provençau {{pron|defuʀmaˈsjũⁿs|oc}} {{-flex-nom-|oc}} '''deformacions''' # ''Plural de'' [[deformacion]]. 01a7vg59272qvaypkiod2lmfq8avdc5 0 78514 422770 390477 2026-09-07T15:58:43Z Poiuytrell 5851 /* */ 422770 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc|mot=phantasia|sens=fantauma, [[aparicion]], [[aparéncia]]}}, del {{etil|grc|oc|φαντασία|phantasía}} {{-pron-}} :lengadocian {{pron|fantasˈziɔ|oc}} :provençau {{pron|fãⁿtaˈzi(e)|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|fan|tas|iá}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|fantasiá|fantasiás|fantasˈziɔ|fantasˈziɔs}} '''fantasiá''' {{f}} # Facultat de formar d'[[image]]s mentals o de representacions d'objèctes absents de la [[realitat]], de concebre de combinasons irrealas. # Creacion ficcionala, image [[illusòri]], nocion [[quimeric]]a. # [[caprici|Caprici]], [[tintèina]]. # Òbra qu'òm s'[[abandona]] al caprici de l’[[imaginacion]] o de la fantasia, s'escartan de la subjeccion a de nòrmas determinadas. ## Pèça instrumentala d'estructura liura o que s'i a abandonat çò formal. {{-var-}} *[[fantasia]] {{-sin-}} *[[caprici]] *[[idèa]] {{-drv-}} *[[fantasiar]] *[[fantasiós]] *[[fantasista]] {{-par-}} *[[fantasma]] *[[fantasc]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Einbildungskraft}}, {{trad|de|Phantasie}} * {{env1}}: {{trad|en|fantasy}}, {{trad|en|fancy}}, {{trad|en|fantasia}} * {{euv1}}: {{trad|eu|samil}} * {{cav1}}: {{trad|ca|fantasia}}, {{trad|ca|aballimènt}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|fantasía}} * {{frv1}}: {{trad|fr|fantaisie}} * {{itv1}}: {{trad|it|fantasia}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|fantasia}} * {{trv1}}: {{trad|tr|fantezi}} {{)}} ppzibzesb9nbx7ck8pkrh34dtm7eepg 0 78515 422742 403458 2026-09-07T15:38:51Z Poiuytrell 5851 /* */ 422742 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :''(nom 1)'' Del {{etil|la|oc|mot=phantasia|sens=fantauma, [[aparicion]], [[aparéncia]]}}, del {{etil|grc|oc|φαντασία|phantasía}} :''(nom 2)'' De l’{{etil|ar|fr|فانتازيا|fāntāsīā|[[treslús]], [[esplendor]]}} {{-pron-|oc}} {{pron|fantasˈzjo̞|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|fan|tas|ia}} {{-nom-|oc|num=1}} {{Declinason|n|fantasia|fantasias|fantasˈzjo̞|fantasˈzjo̞s}} '''fantasia''' {{gasc}}, {{f}} {{-var-}} *[[fantasiá]] (lengadocian, provençau) {{-sin-}} *[[caprici]] *[[idèa]] {{-drv-}} *[[fantasiar]] *[[fantasiós]] *[[fantasista]] {{-par-}} *[[fantasma]] *[[fantasc]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Einbildungskraft}}, {{trad|de|Phantasie}} * {{env1}}: {{trad|en|fantasy}}, {{trad|en|fancy}}, {{trad|en|fantasia}} * {{euv1}}: {{trad|eu|samil}} * {{cav1}}: {{trad|ca|fantasia}}, {{trad|ca|aballimènt}} * {{esv1}}: {{trad|es|fantasía}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|fantaisie}} * {{itv1}}: {{trad|it|fantasia}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|fantasia}} * {{trv1}}: {{trad|tr|fantezi}} {{)}} {{-nom-|oc|num=2}} [[File:Eugène Delacroix - Fantasia ou Jeu de la poudre, devant la porte d'entrée de la ville de Méquinez.jpg|thumb|Illustracion d'una '''''Fantasia''' per Eugène Delacroix, 1832]] {{Declinason|n|fantasia|fantasias|fantasˈzjo̞|fantasˈzjo̞s}} '''fantasia''' {{f}} # [[festenal|Festenal]] [[equèstre]], subretot donat al [[Magrèb]], que los [[cavalièr]]s anant bravament, i realizan d'exercicis d'[[acrobacia]] e d'[[arma]]s. {{=en=}} {{-etim-}} :''(nom 1)'' Del {{etil|la|en|mot=phantasia|sens=fantauma, [[aparicion]], [[aparéncia]]}}, del {{etil|grc|oc|φαντασία|phantasía}} :''(nom 2)'' De l’{{etil|ar|en|فانتازيا|fāntāsīā|[[treslús]], [[esplendor]]}} {{-pron-|en}} :General {{pron|fænˈteɪzɪə|en}}, {{pron|fænˈteɪʒə|en}}, {{pron|fæntəˈziːə|en}} :EUA {{pron|fænˈteɪziə|en}}, {{pron|fænˈteɪʒə|en}} :Estats Units d'America (Tèxas) : escotar « fantasia » [[Fichièr:LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-fantasia.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|fan|tas|ia}} {{-nom-|oc|num=1}} {{Declinason|n|fantasia|fantasias}} '''fantasia''' # Òbra qu'òm s'[[abandona]] al caprici de l’[[imaginacion]] o de la fantasia, s'escartan de la subjeccion a de nòrmas determinadas. ## Pèça instrumentala d'estructura liura o que s'i abandonèt çò formal. {{-nom-|oc|num=2}} '''fantasia''' # [[festenal|Festenal]] [[equèstre]], subretot donat al [[Magrèb]], que los [[cavalièr]]s anant bravament, realizant d'exercicis d'[[acrobacia]] e d'[[arma]]s. {{=ca=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc|mot=phantasia|sens=fantauma, [[aparicion]], [[aparéncia]]}}, del {{etil|grc|oc|φαντασία|phantasía}} {{-pron-|ca}} :oriental {{pron|fəntəˈziə|ca}}, occidental {{pron|fantaˈzia|ca}} :Espanha (Barcelona) : escotar « fantasia » [[Fichièr:LL-Q7026 (cat)-Marvives-fantasia.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|fan|tas|ia}} {{-nom-|ca}} {{Declinason|n|fantasia|fantasies}} '''fantasia''' {{f}} # {{trad|oc|fantasiá}} {{=fr=}} {{-etim-}} De l’{{etil|ar|fr|فانتازيا|fāntāsīā|[[treslús]], [[esplendor]]}} {{-pron-|fr}} {{pron|fɑ̃tazja|fr}} França (París) : escotar « fantasia » [[Fichièr:LL-Q150 (fra)-Sagnamadr-fantasia.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|fan|tas|ia}} {{-nom-|fr}} # {{Declinason|n|fantasia|fantasias|fɑ̃tazja}} '''fantasia''' {{f}} # [[festenal|Festenal]] [[equèstre]], subretot donat al [[Magrèb]], que los [[cavalièr]]s anant bravament, realizant d'exercicis d'[[acrobacia]] e d'[[arma]]s. {{=it=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|it|mot=phantasia|sens=fantauma, [[aparicion]], [[aparéncia]]}}, del {{etil|grc|it|φαντασία|phantasía}} {{-pron-|it}} {{pron|fantaˈzia|it}} {{-sil-}} {{Sillabas|fan|tas|ia}} {{-nom-|it}} {{Declinason|n|fantasia|fantasie|fantaˈzia|fantaˈzie}} '''fantasia''' {{f}} # {{trad|oc|fantasiá}} {{=pt=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|pt|mot=phantasia|sens=fantauma, [[aparicion]], [[aparéncia]]}}, del {{etil|grc|pt|φαντασία|phantasía}} {{-pron-}} {{-pron-|pt}} :Portugal {{pron|fɐ̃tɐˈziɐ|pt}} :Brasil {{pron|fɐ̃taˈziɐ|pt}}, {{pron|fə̃taˈzijə|pt}} :escotar « fantasia » [[Fichièr:LL-Q5146 (por)-MedK1-fantasia.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|fan|tas|ia}} {{-nom-|pt}} {{Declinason|n|fantasia|fantasias}} '''fantasia''' {{f}} # {{trad|oc|fantasiá}} 444la7v8cb2atp0e2w7xhy1nexjw4km 0 78640 422629 402534 2026-09-07T13:30:58Z Poiuytrell 5851 /* */ 422629 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} del {{etil|fr|oc|litre}}, creat pel sistèma metric decimal (1795), de ''[[litron]]'' (anciana mesura de capacitat), manlèu del grèc ''λίτρα'' (liura de 12 onças), parent de latin ''libra'' (liura) {{-pron-|oc}} {{pron|ˈlitɾe|oc}}, provençau {{pron|ˈlitʀe|oc}} França (Bearn) : escotar « litre » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-litre.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|li|tre}} {{-adj-|oc}} {{Declinason|n|litre|litres|ˈlitɾe|ˈlitɾes}} '''litre''' {{m}} # ''(unitats de mesura)'' [[unitat|Unitat]] de mesura de capacitat egala a 1 [[decimètre cubic]] (dm³). Son [[simbòl]] es '''[[L#conv|L]]''' o '''[[l#conv|l]]'''. Lo litre es tanben utilizat per [[mesurar]] los [[volums]]. (lo Burèl internacional dels peses e mesuras recomanda puslèu l’[[usatge]] del [[mètre cubic]] (m³) e sas unitats derivadas). # ''(par extension)'' Lo contenent, coma una [[botelha]], de un litre de capcitat. # ''(par extension)'' Lo contengut d'una tala aisina. {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Liter}} * {{env1}}: EUA {{trad|en|liter}}, RU {{trad|en|litre}} * {{euv1}}: {{trad|eu|litre}} * {{cav1}}: {{trad|ca|litre}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|litro}} * {{frv1}}: {{trad|fr|litre}} * {{itv1}}: {{trad|it|litro}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|litro}} {{)}} {{=en=}} {{-etim-}} del {{etil|fr|oc|litre}}, creat pel sistema metric decimal (1795), de ''[[litron]]'' (anciana mesura de capacitat), manlèu del grèc ''λίτρα'' (liura de 12 onças), parent de latin ''libra'' (liura) {{-pron-|en}} {{pron|ˈliːtə|en}} {{-sil-}} {{Sillabas|li|tre}} {{-adj-|en}} {{Declinason|n|litre|litres|ˈliːtə|ˈliːtəs}} '''litre''' {{m}} # {{trad|oc|litre}} {{=ca=}} {{-etim-}} del {{etil|fr|oc|litre}}, creat pel sistema metric decimal (1795), de ''[[litron]]'' (anciana mesura de capacitat), manlèu del grèc ''λίτρα'' (liura de 12 onças), parent de latin ''libra'' (liura) {{-pron-|ca}} oriental {{pron|ˈɫitɾə|ca}}, occidental {{pron|ˈɫitɾe|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|li|tre}} {{-adj-|ca}} {{Declinason|n|litre|litres}} '''litre''' {{m}} # {{trad|oc|litre}} {{=fr=}} {{-etim-}} Creat pel sistema metric decimal (1795), de ''[[litron]]'' (anciana mesura de capacitat), manlèu del grèc ''λίτρα'' (liura de 12 onças), parent de latin ''libra'' (liura) {{-pron-|fr}} : {{pron|litʁ|fr}} :França (Vendèa) : escotar « litre » [[Fichièr:LL-Q150 (fra)-Sartus85-litre.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|li|tre}} {{-adj-|fr}} {{Declinason|n|litre|litres}} '''litre''' {{m}} # {{trad|oc|litre}} 54mzadswful83eix8664c3b9r7d3x1r 0 78822 423032 381299 2026-09-08T10:18:31Z Poiuytrell 5851 /* */ 423032 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|ang|oc|mot=sund|sens=mer}}. {{-pron-|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|ˈsundo̞|oc}} :provençau {{pron|ˈsũⁿdo̞|oc}} : escotar « sonda » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-sonda.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|son|da}} {{-nom-|oc}} '''sonda''' {{f}} {{Declinason|n|sonda|sondas|ˈsundo̞|ˈsundo̞s}} # [[escandalh|Escandalh]] ## Aparelh mecanic o radioelelectric utilizat per determinar la [[prigondor]] de la mar o d'una [[aiga]], en un punt determinat. # Instrument per explorar en general. # ''(medecina)'' Instrument [[cilindric]] de metal, cauchó, plastic, etc., que pòt presentar un conducte central, destinat a explorar los canals o las cavitats naturalas o accidentalas o per practicar lo [[cateterisme]]. #''(meteorologia)'' Instrument que permet de conéisser l'estat de l'atmosfèra nauta. #''(escavacion)'' Foratge que [[pertusar|pertusa]] lo sòl prigond per realizar de reconeissenças de terren, l'[[extraccion]] de [[mineral]]s a l'estat liquid o gasós, etc. #''(aeronautica)'' Altimètre de [[sondatge]]. #''(astronomia)'' Engenh [[espacial]] inabitat, destinat a l'[[exploracion]] dels [[astre]]s o del mitan interplanetari o interestellar. {{-sin-}} ''Apararelh de mesura de prigondor'' * [[escandalh]] {{-par-}} *[[sondable]] *[[sondaire]] *[[sondar]] *[[sondatge]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Sonde}} * {{env1}}: {{trad|en|probe}} (mesura), {{trad|en|sonde}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|sonda}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|sonda}} * {{frv1}}: {{trad|fr|sonde}} * {{itv1}}: {{trad|it|sonda}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|sonda}} }} {{-flex-verb-|oc}} '''sonda''' # ''Tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[sondar#oc|sondar]] # ''Segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[sondar#oc|sondar]] {{=ca=}} {{-etim-}} : Del {{etil|ang|ca|mot=sund|sens=mer}}. {{-pron-}}Espanha (Barcelona) : escotar « sonda » [[Fichièr:LL-Q7026 (cat)-Marvives-sonda.wav]] {{-pron-|ca}} oriental {{pron|ˈsondə|ca}}, occidental {{pron|ˈsonda|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|son|da}} {{-nom-|ca}} '''sonda''' {{f}} {{Declinason|n|sonda|sondes}} # {{trad|oc|sonda}} {{-flex-verb-|ca}} '''sonda''' # ''Tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[sondar#ca|sondar]] # ''Segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[sondar#ca|sondar]] {{=es=}} {{-etim-}} : Del {{etil|ang|es|mot=sund|sens=mer}}. {{-pron-|es}} {{pron|ˈsõn̪d̪a|es}} {{-sil-}} {{Sillabas|son|da}} {{-nom-|es}} '''sonda''' {{f}} {{Declinason|n|sonda|sondas}} # {{trad|oc|sonda}} {{-flex-verb-|es}} '''sonda''' # ''Tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[sondar#es|sondar]] # ''Segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[sondar#es|sondar]] {{=fr=}} {{-pron-}}França (Lion) : escotar « sonda » [[Fichièr:LL-Q150 (fra)-Lyokoï-sonda.wav]] {{-pron-|fr}} {{pron|sɔ̃da|fr}} {{-flex-verb-|fr}} '''sonda''' # ''Tresena persona del singular del passat sopimple de'' [[sonder#fr|sonder]] {{=it=}} {{-etim-}} : Del {{etil|ang|it|mot=sund|sens=mer}}. {{-pron-|it}} {{pron|ˈsonda|it}} {{-sil-}} {{Sillabas|son|da}} {{-nom-|it}} '''sonda''' {{f}} {{Declinason|n|sonda|sonde}} # {{trad|oc|sonda}} {{-flex-verb-|es}} '''sonda''' # ''Tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[sondare]] # ''Segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[sondare]] {{=pt=}} {{-etim-}} : Del {{etil|ang|pt|mot=sund|sens=mer}}. {{-pron-|pt}} {{pron|ˈsonda|pt}} {{-sil-}} {{Sillabas|son|da}} {{-nom-|pt}} '''sonda''' {{f}} {{Declinason|n|sonda|sondas}} # {{trad|oc|sonda}} {{-flex-verb-|pt}} '''sonda''' # ''Tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[sondar#pt|sondar]] # ''Segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[sondar#pt|sondar]] 9xc3g0ce039wi6z2rc8fodzt486t4is 0 78935 422509 375722 2026-09-07T12:00:10Z Poiuytrell 5851 /* */ 422509 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De l'{{etil|ar|oc|mot=بَرْبَخ|sens=tudèl d'aqüducte, d'aiguièr}} o del {{etil|fa|oc|mot=باب‌خانه|tr=bâb-khâne|sens=pòrta de la vaca (portela fòrta)}} {{-pron-|oc}} {{pron|baɾβa'kano̞|oc}}, provençau {{pron|baʀba'kano̞|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|bar|ba|ca|na}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|barbacana|barbacanas|baɾβa'kano̞|baɾβa'kano̞s}} '''barbacana''' {{f}} # ''(arquitectura militara)'' Òbra de [[fortificacion]] interiora e exteriora destinada a la proteccion dels passatges estrategics ([[barri]]s, pòrtas, ponts, plaças, [[doga]]s, etc.) que per las [[arquièra]]s e [[balestièra]]s, las [[ofensiva]]s [[enemigas]] seràn divisadas. # ''(arquitectura militara)'' [[fenda|Fenda]] dins un mur per lançar de [[sagetas]]. # ''(arquitectura)'' Pèira [[salhent]]a o [[corba]] que sosten una [[fusta]] de [[teulada]]. Teulada que sortís de la paret per ne desviar l'aiga. {{-sin-}} ''fenda de paret'' * [[arquièra]] * [[cairelièira]] ''Teulada salhenta'' * [[fòraget]] / [[hòraget]] * [[fòratech]] / [[hòrateit]] {{-revi-}} {{Reviradas|Òbra de fortificacion| * {{dev1}}: {{trad|de|Barbakane}} * {{env1}}: {{trad|en|barbican}}, {{trad|en|barbacan}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|barbacana}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|barbacana}} * {{frv1}}: {{trad|fr|barbacane}} * {{itv1}}: {{trad|it|barbacane}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|barbacã}} }} {{Reviradas|Pèça salhenta| * {{dev1}}: {{trad|de|Traufe}}, {{trad|de|Dachvorsprung}} * {{env1}}: {{trad|en|eaves}} * {{euv1}}: {{trad|eu|teilatu-hegalak}} * {{cav1}}: {{trad|ca|barbacana}}, {{trad|ca|ràfec}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|alero}} * {{frv1}}: {{trad|fr|avant-toit}}, {{trad|fr|corniche}} * {{itv1}}: {{trad|it|gronda}}, {{trad|it|cornicione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|beiral}} }} {{=ca=}} {{-etim-}} De l'{{etil|ar|ca|mot=بَرْبَخ|sens=tudèl d'aqüducte, d'aiguièr}} o del {{etil|fa|ca|mot=باب‌خانه|tr=bâb-khâne|sens=pòrta de la vaca (portela fòrta)}} {{-pron-}}Espanha (Barcelona) : escotar « barbacana » [[Fichièr:LL-Q7026 (cat)-Marvives-barbacana.wav]] {{-pron-|ca}} oriental {{pron|bərbəˈkanə|ca}}/, occidental {{pron|baɾβaˈkana|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|bar|ba|ca|na}} {{-nom-|ca}} {{Declinason|n|barbacana|barbacanes}} '''barbacana''' {{f}} # {{trad|oc|barbacana}} (1, 3) {{=es=}} {{-etim-}} De l'{{etil|ar|es|mot=بَرْبَخ|sens=tudèl d'aqüducte, d'aiguièr}} o del {{etil|fa|es|mot=باب‌خانه|tr=bâb-khâne|sens=pòrta de la vaca (portela fòrta)}} {{-pron-|es}} oriental {{pron|baɾβaˈkana|es}} {{-sil-}} {{Sillabas|bar|ba|ca|na}} {{-nom-|es}} {{Declinason|n|barbacana|barbacanas}} '''barbacana''' {{f}} # {{trad|oc|barbacana}} (1, 2) dhfsiiu3mne5wze3g48ev0htuhgan2r 422510 422509 2026-09-07T12:00:54Z Poiuytrell 5851 /* */ 422510 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De l'{{etil|ar|oc|mot=بَرْبَخ|sens=tudèl d'aquaducte, d'aiguièr}} o del {{etil|fa|oc|mot=باب‌خانه|tr=bâb-khâne|sens=pòrta de la vaca (portela fòrta)}} {{-pron-|oc}} {{pron|baɾβa'kano̞|oc}}, provençau {{pron|baʀba'kano̞|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|bar|ba|ca|na}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|barbacana|barbacanas|baɾβa'kano̞|baɾβa'kano̞s}} '''barbacana''' {{f}} # ''(arquitectura militara)'' Òbra de [[fortificacion]] interiora e exteriora destinada a la proteccion dels passatges estrategics ([[barri]]s, pòrtas, ponts, plaças, [[doga]]s, etc.) que per las [[arquièra]]s e [[balestièra]]s, las [[ofensiva]]s [[enemigas]] seràn divisadas. # ''(arquitectura militara)'' [[fenda|Fenda]] dins un mur per lançar de [[sagetas]]. # ''(arquitectura)'' Pèira [[salhent]]a o [[corba]] que sosten una [[fusta]] de [[teulada]]. Teulada que sortís de la paret per ne desviar l'aiga. {{-sin-}} ''fenda de paret'' * [[arquièra]] * [[cairelièira]] ''Teulada salhenta'' * [[fòraget]] / [[hòraget]] * [[fòratech]] / [[hòrateit]] {{-revi-}} {{Reviradas|Òbra de fortificacion| * {{dev1}}: {{trad|de|Barbakane}} * {{env1}}: {{trad|en|barbican}}, {{trad|en|barbacan}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|barbacana}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|barbacana}} * {{frv1}}: {{trad|fr|barbacane}} * {{itv1}}: {{trad|it|barbacane}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|barbacã}} }} {{Reviradas|Pèça salhenta| * {{dev1}}: {{trad|de|Traufe}}, {{trad|de|Dachvorsprung}} * {{env1}}: {{trad|en|eaves}} * {{euv1}}: {{trad|eu|teilatu-hegalak}} * {{cav1}}: {{trad|ca|barbacana}}, {{trad|ca|ràfec}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|alero}} * {{frv1}}: {{trad|fr|avant-toit}}, {{trad|fr|corniche}} * {{itv1}}: {{trad|it|gronda}}, {{trad|it|cornicione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|beiral}} }} {{=ca=}} {{-etim-}} De l'{{etil|ar|ca|mot=بَرْبَخ|sens=tudèl d'aqüducte, d'aiguièr}} o del {{etil|fa|ca|mot=باب‌خانه|tr=bâb-khâne|sens=pòrta de la vaca (portela fòrta)}} {{-pron-}}Espanha (Barcelona) : escotar « barbacana » [[Fichièr:LL-Q7026 (cat)-Marvives-barbacana.wav]] {{-pron-|ca}} oriental {{pron|bərbəˈkanə|ca}}/, occidental {{pron|baɾβaˈkana|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|bar|ba|ca|na}} {{-nom-|ca}} {{Declinason|n|barbacana|barbacanes}} '''barbacana''' {{f}} # {{trad|oc|barbacana}} (1, 3) {{=es=}} {{-etim-}} De l'{{etil|ar|es|mot=بَرْبَخ|sens=tudèl d'aqüducte, d'aiguièr}} o del {{etil|fa|es|mot=باب‌خانه|tr=bâb-khâne|sens=pòrta de la vaca (portela fòrta)}} {{-pron-|es}} oriental {{pron|baɾβaˈkana|es}} {{-sil-}} {{Sillabas|bar|ba|ca|na}} {{-nom-|es}} {{Declinason|n|barbacana|barbacanas}} '''barbacana''' {{f}} # {{trad|oc|barbacana}} (1, 2) alc4yoxvcg1xsorehf28l3fzkn4y4v3 0 78949 422888 358382 2026-09-07T22:27:24Z Poiuytrell 5851 /* */ 422888 wikitext text/x-wiki [[File:MQ-9 Reaper UAV (cropped).jpg|thumb|''MQ-9 Reaper'' '''dròn''' militar dels EUA]] [[File:Md4-200.jpg|thumb|''MD4-200 quadcopter''. Pichon modèl de '''dròn''' en vòl]] {{=oc=}} {{-etim-}} De l'{{etil|en|oc|mot=drone|sens=[[abelhard]]}} {{-pron-|oc}} {{pron|'dɾɔn|oc}}, provençau {{pron|'dʀɔn|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|dròn}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dròn|dròns|'dɾɔn|'dɾɔns}} '''dròn''' {{m}} # [[veïcul|Veïcul]] [[aerian]] sens equipatge a bòrd e reütilizable, [[pilotar|pilotat]] a distància o per un programa de vòl. {{-sin-}} *[[aeronau sens equipatge]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|unbemanntes Luftfahrzeug}}, {{trad|de|Drohne}} * {{env1}}: {{trad|en|drone}}, {{trad|en|unmanned aerial vehicle}} * {{euv1}}: {{trad|eu|tripulaziorik gabeko aireko ibilgailu}}, {{trad|eu|dron}} * {{cav1}}: {{trad|ca|vehicle aeri no tripulat|m}}, {{trad|ca|dron}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|vehículo aéreo no tripulado|m}}, {{trad|es|dron}} * {{frv1}}: {{trad|fr|aéronef non habité}}, {{trad|fr|drone}} * {{itv1}}: {{trad|it|drone}}, {{trad|it|aeromobile a pilotaggio remoto}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|VANT}}, {{trad|pt|VARP}}, {{trad|pt|drone}} }} 1winh4bt8s2sardi7fcnd24fdxz4iwz 0 79011 422536 417462 2026-09-07T12:28:05Z Poiuytrell 5851 /* */ 422536 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Benlèu alteracion de ''casc''/''casca'', ligat al vèrb [[cascar]]. {{-pron-|oc}} :{{pron|ˈklɔsk|oc}} :Bearn - Lengadocian : escotar « clòsc » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-clòsc.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|clòsc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|clòsc|clòsques|clòsc|clòskes}} '''clòsc''' {{m}} [[image:Malapascua, Seashells, Philippines.jpg|vinheta|De '''clòsques''' de molusques]] [[image:Abricot des Antilles 07.JPG|vinheta|Lo '''clòsc''' d’un albricòt]] [[image:Witcher Skull sword.jpg|vinheta|Lo '''clòsc''' uman]] #{{leng}} [[envolopa|Envolopa]] animala rigida ##[[cauquilha|Cauquilha]]. ##* ''Lo '''clòsc''' de l'uòu.'' ##* ''Lo '''clòsc''' de l'ustra.'' ##[[escata]]. #{{leng}}, {{prov}} Partida centrala dura d'un [[fruch]], que conten la [[grana]]. #* ''Lo '''clòsc''' de la nos, de l'amètla, de l'aglan.'' #{{leng}}, {{prov}} Ensems del [[òs]]ses de la part superiora del [[cran#oc|cran]]. #* ''Lo '''clòsc''' de mòrt. {{-var-}} *[[clòsca]] *[[clèsc]] {{-sin-}} envolopa solida d’un animal *[[cauquilha]] *[[escata]] / [[escalha]] partida centrala dura d’un fruch *[[òs]] *[[mesolhon]] (provençal) *[[mevolhon]] (provençal) *[[pinhon]] (provençal) envolopa del cervèl *[[crani]] {{-revi-}} {{Reviradas|Clòsc dels molusques marins| * {{dev1}}: {{trad|de|Hülse}} * {{env1}}: {{trad|en|shell}} * {{astv1}}: {{trad|ast|cascu}} * {{euv1}}: {{trad|eu|itsas maskor}} * {{cav1}}: {{trad|ca|closca}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|concha}} * {{frv1}}: {{trad|fr|coquille}} * {{itv1}}: {{trad|it|conchiglia}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|concha}} }} {{Reviradas|Escata| * {{dev1}}: {{trad|de|Schuppe}} {{f}} * {{env1}}: {{trad|en|scale}} * {{brv1}}: {{trad|br|skantenn}} * {{cav1}}: {{trad|ca|escata}} {{f}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|escama}} {{f}} * {{eov1}}: {{trad|eo|skvamo}} * {{frv1}}: {{trad|fr|écaille}} {{f}} * {{itv1}}: {{trad|it|squama}} {{f}}, {{trad|it|scaglia}} {{f}} }} {{Reviradas|Clòsc dels fruchs| * {{dev1}}: {{trad|de|Stein}} * {{env1}}: {{trad|en|pit}}, {{trad|en|stone}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|pinyol}}, {{trad|ca|os}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|hueso}} * {{frv1}}: {{trad|fr|noyau}} * {{itv1}}: {{trad|it|nocciolo}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|caroço}} }} {{Reviradas|Clòsc de l’uòu| * {{dev1}}: {{trad|de|Schale}}, {{trad|de|Eierschale}} * {{env1}}: {{trad|en|eggshell}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|closca}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|cáscara}} * {{frv1}}: {{trad|fr|coquille}}, {{trad|fr|coque}} * {{itv1}}: {{trad|it|guscio}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|casca}} }} {{Reviradas|Òsses| * {{dev1}}: {{trad|de|Schädel}} * {{env1}}: {{trad|en|skull}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|crani}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|cráneo}} * {{frv1}}: {{trad|fr|crâne}} * {{itv1}}: {{trad|it|cranio}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|crânio}} }} k1c2xw3gl3ql7s7egys40w442ncbj2s 422537 422536 2026-09-07T12:28:24Z Poiuytrell 5851 /* */ 422537 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Benlèu alteracion de ''casc''/''casca'', ligat al vèrb [[cascar]]. {{-pron-|oc}} :{{pron|ˈklɔsk|oc}} :Bearn - Lengadocian : escotar « clòsc » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-clòsc.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|clòsc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|clòsc|clòsques|clòsc|clòskes}} '''clòsc''' {{m}} [[image:Malapascua, Seashells, Philippines.jpg|vinheta|De '''clòsques''' de molusques]] [[image:Abricot des Antilles 07.JPG|vinheta|Lo '''clòsc''' d’un albricòt]] [[image:Witcher Skull sword.jpg|vinheta|Lo '''clòsc''' uman]] #{{leng}} [[envolopa|Envolopa]] animala rigida ##[[cauquilha|Cauquilha]]. ##* ''Lo '''clòsc''' de l'uòu.'' ##* ''Lo '''clòsc''' de l'ustra.'' ##[[escata|Escata]]. #{{leng}}, {{prov}} Partida centrala dura d'un [[fruch]], que conten la [[grana]]. #* ''Lo '''clòsc''' de la nos, de l'amètla, de l'aglan.'' #{{leng}}, {{prov}} Ensems del [[òs]]ses de la part superiora del [[cran#oc|cran]]. #* ''Lo '''clòsc''' de mòrt. {{-var-}} *[[clòsca]] *[[clèsc]] {{-sin-}} envolopa solida d’un animal *[[cauquilha]] *[[escata]] / [[escalha]] partida centrala dura d’un fruch *[[òs]] *[[mesolhon]] (provençal) *[[mevolhon]] (provençal) *[[pinhon]] (provençal) envolopa del cervèl *[[crani]] {{-revi-}} {{Reviradas|Clòsc dels molusques marins| * {{dev1}}: {{trad|de|Hülse}} * {{env1}}: {{trad|en|shell}} * {{astv1}}: {{trad|ast|cascu}} * {{euv1}}: {{trad|eu|itsas maskor}} * {{cav1}}: {{trad|ca|closca}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|concha}} * {{frv1}}: {{trad|fr|coquille}} * {{itv1}}: {{trad|it|conchiglia}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|concha}} }} {{Reviradas|Escata| * {{dev1}}: {{trad|de|Schuppe}} {{f}} * {{env1}}: {{trad|en|scale}} * {{brv1}}: {{trad|br|skantenn}} * {{cav1}}: {{trad|ca|escata}} {{f}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|escama}} {{f}} * {{eov1}}: {{trad|eo|skvamo}} * {{frv1}}: {{trad|fr|écaille}} {{f}} * {{itv1}}: {{trad|it|squama}} {{f}}, {{trad|it|scaglia}} {{f}} }} {{Reviradas|Clòsc dels fruchs| * {{dev1}}: {{trad|de|Stein}} * {{env1}}: {{trad|en|pit}}, {{trad|en|stone}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|pinyol}}, {{trad|ca|os}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|hueso}} * {{frv1}}: {{trad|fr|noyau}} * {{itv1}}: {{trad|it|nocciolo}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|caroço}} }} {{Reviradas|Clòsc de l’uòu| * {{dev1}}: {{trad|de|Schale}}, {{trad|de|Eierschale}} * {{env1}}: {{trad|en|eggshell}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|closca}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|cáscara}} * {{frv1}}: {{trad|fr|coquille}}, {{trad|fr|coque}} * {{itv1}}: {{trad|it|guscio}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|casca}} }} {{Reviradas|Òsses| * {{dev1}}: {{trad|de|Schädel}} * {{env1}}: {{trad|en|skull}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|crani}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|cráneo}} * {{frv1}}: {{trad|fr|crâne}} * {{itv1}}: {{trad|it|cranio}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|crânio}} }} sirfeaa5p5wmbqh5lyxyu675sey1i7w 0 79191 422630 359274 2026-09-07T13:31:34Z Poiuytrell 5851 /* */ 422630 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|mot=excitatio|sens=estat de çò qu'es excitat}} {{-pron-|oc}} {{pron|et͡sitaˈsju|oc}}, {{pron|eksitaˈsju|oc}} provençau {{pron|eksitaˈsjũⁿ|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|ex|ci|ta|cion}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|excitacion|excitacions|et͡sitaˈsju|et͡sitaˈsjus}} '''excitacion''' # Accion d'[[excitar]]. # Estat de çò qu'es excitat. # ''(fisologia)'' Estat d'activitat [[estimular|estimulada]] d'un individú [[unicellular]] o [[pluricellular]] o de quin que siá dels sos organs o sistèmas. #* '''''Excitacion''' de l’organisme.'' # ''(medecina)'' Estat d’activitat anormalament intens de las foncions [[fisic]]as o [[psiquic]]as. #* '''''Excitacion''' intellectuala.'' # ''(sociologia)'' Accion que l'objectiu es de provocar una [[reaccion]], una modificacion d’estat, una [[estimulacion]] o un [[sentiment]]. #* '''''Excitacion''' al vici''. # ''(electrotecnica)'' Produccion del [[flus]] [[magnetic]] d'[[induccion]] dins una maquina [[electric]]a. # ''(fisica )'' [[collision|Collision]] non elastica. # ''(fisica )'' Aument energetic d'un sistèma microfisic. # ''(fisica )'' Passatge de l'estat fondamental a un estat excitat d'un sistèma microfisic. # ''(Radiocomunicacion)'' Produccion d’[[oscillacion]]s electricas dins un circuit electric. {{-par-}} * [[excitabilitat]] * [[excitable]] * [[excitar]] * [[excitatiu]] {{-sin-}} Incitacion a agir: * [[afiscament]] * [[empusament]] ''Aumentat'' * [[escaufèstre]] / [[escalfèstre]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Erregung}} * {{env1}}: {{trad|en|excitation}} * {{euv1}}: {{trad|eu|zirrar}} * {{cav1}}: {{trad|ca|excitació}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|excitación}} * {{frv1}}: {{trad|fr|excitation}} * {{itv1}}: {{trad|it|eccitazione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|excitação}} {{)}} ozpgpew3bxe7ly0ebuyxpkc5ivsxlk9 0 79240 422956 359373 2026-09-07T23:06:09Z Poiuytrell 5851 /* */ 422956 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-pron-|oc}} {{pron|ruˈzeðo̞s|oc}}, provençau {{pron|ʀuˈzedo̞s|oc}} {{-flex-nom-|oc}} '''rosedas''' # ''Plural de'' [[roseda]] izumhkveu8r6vanv9r4t36y39uca952 0 79276 423064 406162 2026-09-08T10:55:08Z Poiuytrell 5851 /* */ 423064 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc|spectrum}} {{-pron-|oc}} :lengadocian {{pron|esˈpɛktɾe|oc}}, {{pron|esˈpɛttɾe|oc}} :gascon {{pron|esˈpɛktɾe|oc}} :provençau {{pron|esˈpɛktʀe|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|es|pèc|tre}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|espèctre|espèctres|esˈpɛktɾe|esˈpɛktɾes}} '''espèctre''' {{m}} # [[esglasi|Esglasi]], [[aparicion]] d’un [[defuntat]]. # ''(figurat)'' [[evocacion|Evocacion]] o aparicion [[esglasiant]]a. #* ''L''''espèctre''' de la guèrra.'' # ''(fisica)'' [[descomposicion|Descomposicion]] d'una [[onda]] compausada en ondas simplas de [[longor d'onda|longors d'onda]] caracteristicas. #* ''L''''espèctre''' acostic, l''''espèctre''' estellar.'' # ''(per amalogia)'' Distribucion de las [[frequéncia]] d'un [[fenomèn]] considerat. #* ''L''''espèctre''' biologic.'' # ''(per extension al figurat)'' [[seria|Seria]], [[tièra]]. #* ''L''''espèctre''' politic.'' {{-drv-}} * [[espectral]] * [[espectre biologic]] * [[espectre d’absorpcion]] * [[espectre d’emission]] * [[espectre electromagnetic]] * [[espectromètre]] * [[espectrometria]] * [[spectroscòpi]] * [[espectroscopia]] * [[espectroscopic]] {{-sin-}} Aparicion d’un defuntat. * [[trèva]] * [[fantauma]] * [[quimèra]] {{-rev-}} {{Reviradas|Aparicion d’un defuntat| * {{dev1}}: {{trad|de|Gespenst}} * {{env1}}: {{trad|en|specter}} EUA, {{trad|en|spectre}} RU, {{trad|en|ghost}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|espectre}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|espectro}} * {{frv1}}: {{trad|fr|spectre}} * {{itv1}}: {{trad|it|fantasma|m}}, {{trad|it|spettro|m}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|fantasma|m}}, {{trad|pt|espectro|m}} }} {{Reviradas|Ensemble dels rai de diferentas longors d’onda| * {{dev1}}: {{trad|de|Spektrum}} * {{env1}}: {{trad|en|spectrum}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|espectre}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|espectro}} * {{frv1}}: {{trad|fr|spectre}} * {{itv1}}: {{trad|it|spettro|m}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|espectro|m}} }} 5w85qgwshxbptqxxd13nt4ilco4q16p 0 79535 423089 360143 2026-09-08T11:13:16Z Poiuytrell 5851 /* */ 423089 wikitext text/x-wiki [[image:Ambergris.jpg|thumb|D’'''ambre gris'''.]] {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} medieval ''[[ambar]]'' o ''[[ambra]]'', de l’{{etil|ar|oc|عنبر|sens=ambre gris}} {{-pron-|oc}} {{pron|ˌambɾe ˈɣɾis|oc}}, peovençau {{pron|ˌambʀe ˈgʀis|oc}} {{-loc-nom-|oc}} {{Declinason|n|ambre gris|ambres grises|ˌambɾe ˈɣɾis|ˌambɾes ˈɣɾizes}} '''ambre gris''' {{m}} # [[concrecion|Concrecion]] que se forma a l’interior dels [[intestin]]s del [[mulard]] e que sembla a una [[cera]] [[cendrosenc]]a, mirgalhada de [[jaune]] e [[negre]] e que s'utiliza en [[perfumariá]]. {{-par-}} *[[ambrar]] *[[ambre]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Ambra}}, {{trad|de|Amber}} * {{env1}}: {{trad|en|ambergris}} * {{euv1}}: {{trad|eu|anbar gris}} * {{cav1}}: {{trad|ca|ambre gris}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|ámbar gris}}, {{trad|es|ámbar pardillo|m}} * {{frv1}}: {{trad|fr|ambre gris}} * {{itv1}}: {{trad|it|ambra grigia}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|âmbar-cinzento}} }} {{=ca=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} medieval ''[[ambar]]'' o ''[[ambra]]'', de l’{{etil|ar|oc|عنبر|sens=ambre gris}} {{-pron-|ca}} {{pron||ca}} {{-loc-nom-|ca}} '''ambre gris''' {{m}} {{trad|oc|ambre gris}} {{=fr=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} medieval ''[[ambar]]'' o ''[[ambra]]'', de l’{{etil|ar|oc|عنبر|sens=ambre gris}} {{-pron-|fr}} {{pron|ɑ̃bʁəgʁi|fr}} {{-loc-nom-|fr}} '''ambre gris''' {{m}} {{trad|pc|ambre gris}} gxmk5lcmdaynqx5t9hkc9ejzc5phc5q 0 79737 422940 360564 2026-09-07T23:03:22Z Poiuytrell 5851 /* */ 422940 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-pron-|oc}} {{pron|tɾanslyˈsits|oc}}, provençau {{pron|tʀãⁿslyˈsi|oc}} {{-flex-adj-|oc}} '''translucids''' # ''Masculin plural de'' [[translucid]] crgf9arczhnn4705f7lge6nva6ra84t 0 79982 422978 376730 2026-09-07T23:26:01Z Poiuytrell 5851 /* */ 422978 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[filtrar]] {{-pron-|oc}} {{pron|iɱfilˈtɾa|oc}}, provencau {{pron|ĩⁿfilˈtʀa|oc}} França (Bearn) : escotar « infiltrar » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-infiltrar.wav]] {{-verb-|oc}} '''infiltrar''' # [[penetrar|Penetrar]] coma a través un [[filtre]], mejançant los [[interstici]]s d’una [[substància]], en [[parlar|en parlant]] d’un [[liquid]]. # ''(medecina)'' Penetrar e s’[[amassar]] dins un [[teissut]]. '''s'infiltrar''' # ''(figurat)'' Se [[difusar]] dins un [[ensemble]]. # S'[[introduire]] dins un grop (banda, comunautat, ...) pel biais d'un agent per i recampar d'informacions dirèctas per descobrir son activitat. {{-drv-}} *[[infiltracion]] *[[infiltrat]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|infiltrieren}} * {{env1}}: {{trad|en|infiltrate}}, {{trad|en|leach}} (''s’infiltrar'') * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|infiltrar}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|infiltrar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|infiltrer}} * {{itv1}}: {{trad|it|infiltrare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|infiltrar}} }} {{=ca=}} {{-etim-}} : De [[filtrar]] {{-pron-}}Espanha (Barcelona) : escotar « infiltrar » [[Fichièr:LL-Q7026 (cat)-Marvives-infiltrar.wav]] {{-pron-|ca}} :Oriental {{pron|iɱfiɫˈtɾa|ca}} :Occidental: nord-occidental {{pron|iɱfiɫˈtɾa|ca}}, valencian {{pron|iɱfiɫˈtɾaɾ|ca}} {{-verb-|ca}} '''infiltrar''' # {{trad|oc|infiltrar}} {{=es=}} {{-etim-}} : De [[filtrar]] {{-pron-|es}} {{pron||es}} {{-verb-|es}} '''infiltrar''' # {{trad|oc|infiltrar}} {{=pt=}} {{-etim-}} : De [[filtrar]] {{-pron-|pt}} Portugal {{pron|ĩfiɫˈtɾaɾ|pt}}, Brasil {{pron|ĩfiwˈtɾaɾ|pt}} {{-verb-|pt}} '''infiltrar''' # {{trad|oc|infiltrar}} qg6x2xelxgegqav8b37uyoqicfw1tmf 422979 422978 2026-09-07T23:26:14Z Poiuytrell 5851 /* */ 422979 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[filtrar]] {{-pron-|oc}} {{pron|iɱfilˈtɾa|oc}}, provençau {{pron|ĩⁿfilˈtʀa|oc}} França (Bearn) : escotar « infiltrar » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-infiltrar.wav]] {{-verb-|oc}} '''infiltrar''' # [[penetrar|Penetrar]] coma a través un [[filtre]], mejançant los [[interstici]]s d’una [[substància]], en [[parlar|en parlant]] d’un [[liquid]]. # ''(medecina)'' Penetrar e s’[[amassar]] dins un [[teissut]]. '''s'infiltrar''' # ''(figurat)'' Se [[difusar]] dins un [[ensemble]]. # S'[[introduire]] dins un grop (banda, comunautat, ...) pel biais d'un agent per i recampar d'informacions dirèctas per descobrir son activitat. {{-drv-}} *[[infiltracion]] *[[infiltrat]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|infiltrieren}} * {{env1}}: {{trad|en|infiltrate}}, {{trad|en|leach}} (''s’infiltrar'') * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|infiltrar}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|infiltrar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|infiltrer}} * {{itv1}}: {{trad|it|infiltrare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|infiltrar}} }} {{=ca=}} {{-etim-}} : De [[filtrar]] {{-pron-}}Espanha (Barcelona) : escotar « infiltrar » [[Fichièr:LL-Q7026 (cat)-Marvives-infiltrar.wav]] {{-pron-|ca}} :Oriental {{pron|iɱfiɫˈtɾa|ca}} :Occidental: nord-occidental {{pron|iɱfiɫˈtɾa|ca}}, valencian {{pron|iɱfiɫˈtɾaɾ|ca}} {{-verb-|ca}} '''infiltrar''' # {{trad|oc|infiltrar}} {{=es=}} {{-etim-}} : De [[filtrar]] {{-pron-|es}} {{pron||es}} {{-verb-|es}} '''infiltrar''' # {{trad|oc|infiltrar}} {{=pt=}} {{-etim-}} : De [[filtrar]] {{-pron-|pt}} Portugal {{pron|ĩfiɫˈtɾaɾ|pt}}, Brasil {{pron|ĩfiwˈtɾaɾ|pt}} {{-verb-|pt}} '''infiltrar''' # {{trad|oc|infiltrar}} bqkcnbcl5trut52h3hn3tp7bwtt7z1b 0 80060 422992 375768 2026-09-08T09:26:00Z Poiuytrell 5851 /* */ 422992 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del germanic ''[[blind]]'', « [[cèc]] ». {{-pron-|oc}} {{pron|blinˈda|oc}}, provençau {{pron|blĩⁿˈda|oc}} {{-sil-|oc}} {{Sillabas|blin|dar}} {{-verb-|oc}} '''blindar''' # ''(militar)'' [[garantir|Garantir]] lo [[dessús]] un [[obratge]] de [[fortificacion]] mejançant un [[plafon]] o una [[vòlta]] de [[fustam]], [[cobrir|cobèrta]] de [[tèrra]], e [[resistent]] a la [[casuda]] del [[projectil]]s ; e, de biais general, [[aparar]] contra los [[projectil]]s amb de [[fustam]]. # ''(militar, marina)'' [[cobrir|Cobrir]] amb de matèrias desparièras lo [[pont]] [[superior]] d’un [[naviri]], per lo protegir contra los [[obús|obuses]] e las [[bomba]]s o [[revestir]] lo naviri d’una [[armadura]] de [[placa]]s de [[metal]]. # ''(per extension)'' Aparar contra una [[agression]] e [[destruccion]]. # ''(electricitat)'' [[isolar|Isolar]] un [[compausant]] o [[modul]] electric o electronic mejançant un [[estug]] [[conductor]] connectat a la [[massa]] amb per objectiu qu'aquel siá protegit dels [[parasit]]s exteriors o al contrari per empachar que [[desturbar|desturbe]] los autres sistèmas. # ''(figurat)'' [[endurcir|Endurcir]], [[parar]] de futuras [[contrarietat]]s. # ''(jòcs de carta, poker)'' Far una [[escomesa]] sens veire las cartas de l'adversari. {{-sin-}} militar *[[coirassar]] / [[cuirassat]] {{-drv-}} *[[blindat]] *[[blindatge]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Rüstung}}, {{trad|de|Panzerung}}, {{trad|de|Armierung}}, {{trad|de|Bewehrung}} * {{env1}}: {{trad|en|armor}}, {{trad|en|shield}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|blindar}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|blindar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|blinder}} * {{itv1}}: {{trad|it|blindare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|blindar}} }} {{=ca=}} {{-etim-}} : Del germanic ''[[blind]]'', « [[cèc]] ». {{-pron-}}Espanha (Barcelona) : escotar « blindar » [[Fichièr:LL-Q7026 (cat)-Marvives-blindar.wav]] {{-pron-|ca}} :Oriental: {{pron|bɫinˈda|ca}} :Occidental: nord-occidental {{pron|bɫinˈda|ca}}, valencian {{pron|bɫinˈdaɾ|ca}} {{-sil-|ca}} {{Sillabas|blin|dar}} {{-verb-|ca}} '''blindar''' # {{trad|oc|blindar}} {{=es=}} {{-etim-}} : Del germanic ''[[blind]]'', « [[cèc]] ». {{-pron-|es}} {{pron|blin̪ˈdaɾ|es}} {{-sil-|es}} {{Sillabas|blin|dar}} {{-verb-|es}} '''blindar''' # {{trad|oc|blindar}} {{=pt=}} {{-etim-}} : Del germanic ''[[blind]]'', « [[cèc]] ». {{-pron-|pt}} Portugal {{pron|blĩˈdaɾ|pt}}, Brasil {{pron|blĩˈda(ɾ)|pt}} {{-sil-|pt}} {{Sillabas|blin|dar}} {{-verb-|pt}} '''blindar''' # {{trad|oc|blindar}} gwo7xm0cp2438hef804fclsl4h1m6e2 0 80094 422541 361388 2026-09-07T12:31:35Z Poiuytrell 5851 /* */ 422541 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :Del [[mobilizar]]. {{-pron-|oc}} {{pron|muβiliˈzasju|oc}}, provençau {{pron|mubiliˈzasjũⁿ|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|nom|dialècte=lengadocian|mobilizacion|mobilizacions|muβiliˈzasju|muβiliˈzasjus}} '''mobilizacion''' {{f}} # ''(drech)'' Accion de [[mobilizar]]. # ''(militar)'' Accion de mobilizar de [[tropa]]s per [[far]] la [[guèrra]]. # ''(figurat)'' Accion d'[[amodar]]. {{-par-}} *[[mobilizable]] {{-ant-}} *[[desmobilizacion]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Mobilisierung}}, {{trad|de|Mobilmachung}} * {{env1}}: {{trad|en|mobilization}}, {{trad|en|mobilisation}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|mobilització}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|movilización}} * {{frv1}}: {{trad|fr|mobilisation}} * {{itv1}}: {{trad|it|mobilitazione}}, {{trad|it|mobilizzazione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|mobilização}} }} cx30flg1bbn4454db8db2jp0xufi18u 0 80189 422872 391090 2026-09-07T22:15:08Z Poiuytrell 5851 /* */ 422872 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|grc|oc|mot=τακτικός}}. {{-pron-|oc}} {{pron|takˈtik|oc}} {{-adj-|oc}} {{Declinason|adj|tactic|tactica|tactics|tacticas|takˈtik|takˈtiko̞|takˈtiks|takˈtiko̞s}} '''tactic''' # ''(militar)'' Que se [[raportar|rapòrta]] a l’[[art]] de [[dispausar]] las [[tropa]]s sul [[terren]], de los [[emplegar]] al [[combat]] dins la batalha. # ''(figurat)'' Que se rapòrta al [[caminament]] [[seguir|seguit]], als [[mejan]]s utilizats per [[capitar]] dins un [[afar]]. {{-drv-}} * [[tactiquement]] * [[tactician]] {{-par-}} * [[tactica]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|taktisch}} * {{env1}}: {{trad|en|tactical}}, {{trad|en|tactic}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|tàctic}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|táctico}} * {{frv1}}: {{trad|fr|tactique}} * {{itv1}}: {{trad|it|tattico}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|tático}} }} {{=en=}} {{-etim-}} : Del {{etil|grc|oc|mot=τακτικός}}. {{-pron-}}Estats Units d'America (Tèxas) : escotar « tactic » [[Fichièr:LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-tactic.wav]] {{-pron-|en}} {{pron|ˈtæktɪk|en}} {{-adj-|en}} '''tactic''' # {{trad|oc|tactic}} {{-nom-|en}} {{Declinason|n|tactic|tactics|ˈtæktɪk|ˈtæktɪks}} '''tactic''' # Una manòbra, o accion calculada per realizar un objectiu. # ''(militar)'' Una manòbra utilizada contra un enemic. 8es769wr4e3h1atsdrrvldeujodd8p0 0 80217 423004 389632 2026-09-08T09:36:31Z Poiuytrell 5851 /* */ 423004 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|mot=compressio|sens=accion de comprimir}}. {{-pron-|oc}} {{pron|kumpɾeˈsju|oc}}, provençau {{pron|kũⁿpʀeˈsjũⁿ|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|compression|compressions|kumpɾeˈsju|kumpɾeˈsjus}} '''compression''' {{f}} # [[accion|Accion]] o resultat de [[comprimir]] quicòm de solid, de liquid o de gasós. # ''(per extension, budgèt)'' [[reduccion|Reduccion]] de las [[despensas]]s qu'una [[causa]] quina que siá obliga a far. # ''(per extension, informatica)'' Operacion que consistís a transformar mejançant un [[algoritme]] una seria de donadas en una novèla seria de talha [[mendre]], sens pèrda del contengut original o almens acceptabla. # ''(per extension, espòrt)'' Fenomèn d’[[espotiment]] del còrs sentit per un esportiu quand atenh, a granda [[velocitat]], lo punt ont un [[penjal]] capvira subta quand òm lo davala. {{-drv-}} *[[compressor]] {{-ant-}} *[[descompression]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Kompression}} * {{env1}}: {{trad|en|compression}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|compressió}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|compresión}} * {{frv1}}: {{trad|fr|compression}} * {{itv1}}: {{trad|it|compressione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|compressão}} }} {{=en=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|en|mot=compressio|sens=accion de comprimir}}. {{-pron-}}Reialme Unit (Southern England) : escotar « compression » [[Fichièr:LL-Q1860 (eng)-Vealhurl-compression.wav]] {{-pron-|en}} {{pron|kɒmpɹɛʃən|en}} {{-nom-|en}} {{Declinason|n|compression|compressions|kɒmpɹɛʃən|kɒmpɹɛʃəns}} '''compression''' {{f}} # {{trad|oc|compression}} {{=fr=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|fr|mot=compressio|sens=accion de comprimir}}. {{-pron-|fr}} {{pron|kɔ̃pʁɛsjɔ̃|fr}} :França (Mülhausen) : escotar « compression » [[Fichièr:LL-Q150 (fra)-Mathieu Kappler-compression.wav]] :França (Somain) : escotar « compression » [[Fichièr:LL-Q150 (fra)-Jérémy-Günther-Heinz Jähnick-compression.wav]] {{-nom-|fr}} {{Declinason|n|compression|compressions|kɔ̃pʁɛsjɔ̃}} '''compression''' {{f}} # {{trad|oc|compression}} q3zzopvki8xzporti2y1rpd4lomci18 0 80397 422852 406976 2026-09-07T22:00:56Z Poiuytrell 5851 /* */ 422852 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[botar]]. {{-pron-|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|reβyˈta|oc}} :provençau {{pron|ʀebyˈta|oc}} : Bearn : escotar « rebutar » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-rebutar.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|re|bu|tar}} {{-verb-|oc}} '''rebutar''' # [[defugir|Defugir]] o [[rebufar]] amb [[duresa]], amb [[rudesa]]. # [[descoratjar|Descoratjar]] o [[malcorar]] per d'[[obstacle]]s, per de [[dificultat]]s, etc. # [[trucar|Trucar]] ; [[desagradar]]. '''Se rebutar''' # Se descotatjar. {{-drv-}} *[[rebutant]] {{-sin-}} *[[rebufar]] *[[repellir]] *[[repossar]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|abstoßen}} * {{env1}}: {{trad|en|repel}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|rebutjar}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|rechazar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|rebuter}} * {{itv1}}: {{trad|it|ricusare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|repelir}} }} 134dswutxp6mlmbhma0ghn5jpt9f8uq 0 80443 422848 421548 2026-09-07T18:27:26Z Ricou31 591 422848 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De. {{-pron-|oc}} {{pron|ˈmuno̞|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|mo|na}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|mona|monas|ˈmuno̞|ˈmuno̞s}} '''mona''' {{f}} # {{leng}}, {{prov}}: Feme del [[cat]] de l’òrdre dels felids. # {{leng}}, {{prov}}: Sèxe femenin # {{leng}}: [[monha|desgaunhada]] que se fa en rufant e alongant los [[pòt]]s, mostrant l'[[escarni]] o lo [[malcontent]]. #* ''far la '''mona''': far lo [[morre]]. # {{gasc}}: Mamifèr de l'òrdre dels [[primat]]s {{-sin-}} Feme del cat * [[cata]] * [[gata]] Desgaunhada {{colomnas|nombre=3| *[[monha]] *[[monina]] *[[moninada]] *[[moninariá]] *[[mingana]] ''(gascon)'' *[[morre]] *[[musanhada]] ''(gascon)'' *[[potarra]] ''(gascon)'' *[[desgaunha]] *[[desgaunhada]] *[[engaunhada]] *[[escaramiada]] *[[escharnida]] ''(lemosin)'' }} Primat * [[monard]] * [[monin]] {{-drv-}} * [[monar]] {{-interj-|oc}} '''mona''' # {{leng}}, {{prov}}: Tèrme per sonar una cata. {{-flex-verb-|oc}} '''mona''' # ''Tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[monar]]. # ''Segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[monar]]. {{=ca=}} {{-etim-}} : ''(nom1)'' De ''mamona, maimona'', de l'arab. مَيْمُون (maymūn, “baboïn, mandril”) : ''(nom2)'' Del latin ''munda'', plural de ''mundum'' (“mond”). {{-pron-}}Espanha (Barcelona) : escotar « mona » [[Fichièr:LL-Q7026 (cat)-Marvives-mona.wav]] {{-pron-|ca}} Balearic, Central {{pron|ˈmonə|ca}}, Valencian {{pron|ˈmona|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|mo|na}} {{-nom-|ca|num=1}} {{Declinason|n|mona|mones}} '''mona''' {{f}} # {{trad|oc|monin}} # {{fam}} [[bandada]] {{-nom-|ca|num=2}} {{Declinason|n|mona|mones}} '''mona''' {{f}} # Còca de pascas floridas {{=es=}} {{-etim-}} : De ''[[mono]]'' {{-pron-|es}} {{pron|ˈmona|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|mo|na}} {{-nom-|es}} {{Declinason|n|mona|monas}} '''mona''' {{f}} # {{trad|oc|monin}} feme # Embriac {{-flex-adj-|es}} {{Declinason|n|mona|monas}} '''mona''' # ''Femenin singular de'' [[mono]] {{=it=}} {{-etim-}} : De {{-pron-|it}} {{pron|ˈmona|it}} {{-sil-}} {{Sillabas|mo|na}} {{-nom-|it}} {{Declinason|n|mona|mone}} '''mona''' {{f}} # {{trad|oc|monin}} feme # Séxe femenin, {{trad|oc|mona}} # Nèci {{=pt=}} {{-etim-}} : De {{-pron-|pt}} Portugal {{pron|ˈmonɐ|pt}}; Brasil {{pron|ˈmõnɐ|pt}}, {{pron|ˈmonə|pt}} {{-sil-}} {{Sillabas|mo|na}} {{-nom-|pt}} {{Declinason|n|mona|monas}} '''mona''' {{f}} # {{trad|oc|monin}} feme # embriac # Cap, cara # Omosexual mascle h6yvt4x1fzbkkds34gb70iefxz5qgx5 0 80497 422601 418188 2026-09-07T13:12:50Z Poiuytrell 5851 /* */ 422601 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Compausat de [[pus]] (plus) e de la [[aut]]. {{-pron-|oc}} :{{pron|pyˈzawt|oc}} : Bearn - Lengadocian : escotar « pusaut » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-pusaut.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|pu|saut}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|pusaut|pusauts|pyˈzawt|pyˈzawts}} '''pusaut''' {{leng}}, {{prov}}; {{m}} # [[partida|Partida]] al mai naut de l'[[ostal]], sota la [[teulada]]. {{-var-}} *[[plusnaut]] (provençau) {{-sin-}} *[[galatàs]] *[[solèr]] / [[solier]] / [[solièr]] / [[solelhièr]] *[[trast]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Dachkammer}} * {{env1}}: {{trad|en|garret}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|àtic}}, {{trad|ca|mésalt}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|desván}} * {{frv1}}: {{trad|fr|galetas}} * {{itv1}}: {{trad|it|soffitta}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|sótão}} }} a84fktsuqy7fwe38enzxgtwiuxuvgek 0 80521 422542 362615 2026-09-07T12:32:04Z Poiuytrell 5851 /* */ 422542 wikitext text/x-wiki {{veire|idola}} {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|idolum}} {{-pron-|oc}} {{pron|iˈðɔlo̞|oc}}, procençau {{pron|iˈdɔlo̞|oc}} Bearn : escotar « idòla » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-idòla.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|i|dò|la}} {{-nom-|oc}} [[Image:La déesse aux serpents (Héraklion, Crète).jpg|vinheta|Una '''idòla''' minoena. (1)]] {{Declinason|n|idòla|idòlas|iˈðɔlo̞|iˈðɔlo̞s}} '''idòla''' {{f}} # ''(religion)'' [[figura|Figura]], [[estatua]] representant una [[divinitat]] que fa l'objècte d'una [[adoracion]] religiosa. # ''(metonimia)'' [[divinitat|Divinitat]] que son [[estatua]] representa. # ''(figurat)'' [[persona|Persona]] [[adular|adulada]], rica, poderosa, etc, a qui se [[prodigar|prodiga]] los [[onor]]s e [[laus]]es. {{-drv-}} * [[idolatra]] * [[idolatrar]] * [[idolatria]] * [[idolatric]] * [[idoloclasta]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Idol}} * {{env1}}: {{trad|en|idol}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|ídol}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|idolo}} * {{frv1}}: {{trad|fr|idole}} * {{itv1}}: {{trad|it|idolo}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|idolo}} }} 43pyqxs3zn7cbw3wvjbcqxhjacqeyhg 0 80554 422937 409090 2026-09-07T23:02:28Z Poiuytrell 5851 /* */ 422937 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} D'[[ambaissada]]. {{-pron-}} :lengadocian {{pron|ambajsaˈðuɾo̞|oc}} :provençau {{pron|ãⁿbajsaˈduʀə|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|ambaissadora|ambaissadoras|ambajsaˈðuɾo̞|ambajsaˈðuɾo̞s}} '''ambaissadora''' {{f}} # ''(pel passat)'' Esposa de l'ambassador. '''ambaissadora''' {{f}}, ''(masculin: [[ambaissador]])'' # ''(diplomacia)'' Cap d'una mission [[diplomatic]]a permanenta d'un Estat dins un autre Estat. # ''(Figurat)'' [[messatgièra|Messatgièra]], persona utilizada per transmetre un [[messatge]]. {{var-naut}} *[[ambaishadora]] (gascon) *[[embaissadora]] (lengadocian, provençau) {{-var-}} *[[ambaissairitz]] (lengadocian, provençau) *[[embaissairitz]] (lengadocian, provençau) {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Botschafterin}} * {{env1}}: {{trad|en|ambassador}}, {{trad|en|ambassadress}}, {{trad|en|ambassadrix}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|ambaixadora}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|embajadora}} * {{frv1}}: {{trad|fr|ambassadrice}} * {{itv1}}: {{trad|it|ambasciatrice}}, {{trad|it|ambasciatora}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|embaixadora}} }} brf2nbwui72occy0mcgvjy1v334ogcd 0 80766 422955 363042 2026-09-07T23:05:56Z Poiuytrell 5851 /* */ 422955 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-pron-}} {{pron|akurˈðanso̞s|oc}}, provençau {{pron|akuʀˈdãⁿso̞|oc}} {{-flex-nom-|oc}} '''acordanças''' # ''Plural de'' [[acordança]] jplqa3dhlj30k1dgrmlk589o959k697 0 80800 423067 363136 2026-09-08T10:59:32Z Poiuytrell 5851 /* */ 423067 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De [[revenir]] {{-pron-|oc}} {{pron|reβenˈɣyt|oc}}, provençau {{pron|revẽⁿˈgyt|oc}} Bearn : escotar « revengut » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-revengut.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|re|ven|gut}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|revengut|revenguts|reβenˈɣyt|reβenˈɣyts}} '''revengut''' {{leng}}, {{prov}}; {{m}} # Lo [[rapòrt]] financièr que [[tornar|torna]] d’un [[domèni]], d’un [[emplec]], d’una [[pension]], d’un [[plaçament]], etc. {{-drv-}} * [[declaracion dels revenguts]] * [[impòst sul revengut]] * [[revengut cadastral]] * [[revengut minim d’insercion]] * [[revenguts publics]] {{-var-}} * [[arrevengut]] ''(gascon)'' * [[revienut]] ''(gascon)'' {{-sin-}} * [[rapòrt]] * [[renda]] / [[rendement]] {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Einkommen}}, {{trad|de|Rente}} * {{env1}}: {{trad|en|income}}, {{trad|en|return}}, {{trad|en|revenue}}, {{trad|en|yield}}, {{trad|en|allowance}}, {{trad|en|annuity}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|renda}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|renta}} * {{frv1}}: {{trad|fr|revenu}} * {{itv1}}: {{trad|it|reddito}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|juro}}, {{trad|pt|provento}}, {{trad|pt|renda}} {{)}} {{-flex-verb-|oc}} '''revengut''' # ''Participi passat al masculin singular de'' [[revenir]] o713p0zq1uo0ycanc6gamq3fsc3nyo1 0 80813 422543 363156 2026-09-07T12:32:34Z Poiuytrell 5851 /* */ 422543 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc}} ''[[absolvo#la|absolvere]]'' « [[aquitar]], declarar non «[[colpable]]». {{-pron-|oc}} {{pron|abˈsɔlβɾe|oc}}, {{pron|aˈt͡sɔlβɾe|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|ab|sòl|vre}} {{-verb-|oc}} '''absòlvre''' {{leng}} # ''(drech)'' [[deslargar|Deslargar]] de l'acusacion o [[declarar]] un [[acusat]] [[innocent]] del [[crime]], del [[delicte]] que li [[imputar|èra imputat]], l’[[aquitar]]. # ''(teologia)'' [[perdonar|Perdonar]] los [[pecat]]s. # ''(figurat, corrent)'' [[perdonar|Perdonar]], [[excusar]]. '''s'absòlvre''' # [[desencolpar|Se desencolpar]], se lavar d’una [[acusacion]], se far perdonar quicòm. {{-var-}} *[[absòuvre]] (provençau) *[[absòlver]] (gascon) {{-par-}} * [[absolucion]] * [[absolutòri]] * [[absòut]] * [[absòuta]] {{-rev-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|absolvieren}}, {{trad|de|freisprechen}}, {{trad|de|lossprechen}} * {{env1}}: {{trad|en|absolve}}, {{trad|en|acquit}}, {{trad|en|dismiss}}, {{trad|en|forgive}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|absoldre}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|absolver}} * {{frv1}}: {{trad|fr|absoudre}} * {{itv1}}: {{trad|it|assolvere}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|absolver}} }} 1dgpk14w7g0crmbjr5iehuxpwlhw0z6 0 80820 422952 363179 2026-09-07T23:05:29Z Poiuytrell 5851 /* */ 422952 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-pron-|oc}} {{pron|esˈpɛɾts|oc}}, provençau {{pron|esˈpɛʀts|oc}} {{-flex-nom-|oc}} '''expèrts''' # ''Plural de'' [[expèrt]]. cy1vrx6n4ud3c1ecte5fusyzbj5l848 0 80868 422550 363324 2026-09-07T12:36:48Z Poiuytrell 5851 /* */ 422550 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[cicatritz]]. {{-pron-}} {{pron|sikatɾizaˈsju|oc}}, provençau {{pron|sikatʀizaˈsjũⁿ|oc}} {{-nom-|oc|}} {{Declinason|n|cicatrizacion|cicatrizacions|sikatɾizaˈsju|sikatɾizaˈsjus}} ''' cicatrizacion''' {{f}} # Accion de [[cicatrizar]]; estat d’una [[plaga]] que se cicatriza. {{-drv-}} *[[cicatricial]] / [[cicatriciau]] *[[cicatritz]] *[[cicatrizable]] *[[cicatrizar]] {{-rev-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Narbenbildung}} * {{env1}}: {{trad|en|scarring}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|cicatrització}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|cicatritzación}} * {{frv1}}: {{trad|fr|cicatrisation}} * {{itv1}}: {{trad|it|cicatrizzacione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|cicatrização}} }} mcwht0u1sa0rn95j1h906fc8ueqxrpw 0 80948 422634 374530 2026-09-07T13:36:26Z Poiuytrell 5851 /* */ 422634 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :De [[centre]] {{-pron-|oc}} {{pron|senˈtɾa|oc}}, provençau {{pron|sẽⁿˈtʀa|oc}} : Bearn : escotar « centrar » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-centrar.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|cen|trar}} {{-verb-|oc}} '''centrar''' # Plaçar una causa de biais que siá [[concentric]]a a una autra. # Situar una causa al centre de vision. # Plaçar una pèça de biais que l’[[axe]] [[geometric]] [[coïncidir|coïncidisca]] amb l’[[axe de rotacion]]. # ''(optica)'' Plaçar una [[lentilha]], un [[miralh]], etc., de biais que l’axe geometric coïncidisca amb l’axe optic del sistèma. # ''(figurat)'' Dirigir una activitat cap a un centre. # ''(figurat)'' [[ignorar|Ignorar]] los elements pauc importants d'una activitat, venir lo centre d’interès. # ''(espòrt)'' Lançar la [[bala]] d’un costat del camp cap a la partida centrala prèpa de [[portièr]] [[adversari]]. {{-drv-}} *[[concentrar]] *[[decentrar]] *[[recentrar]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|zentrieren}} * {{env1}}: {{trad|en|center}}, {{trad|en|centre}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|centrar}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|centrar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|centrer}} * {{itv1}}: {{trad|it|centrare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|centrar}} {{)}} {{=ca=}} {{-etim-}} :De [[centre]] {{-pron-}}Espanha (Barcelona) : escotar « centrar » [[Fichièr:LL-Q7026 (cat)-Marvives-centrar.wav]] {{-pron-|ca}} :Oriental {{pron|sənˈtɾa|ca}} :Occidental: nord-occidental {{pron|senˈtɾa|ca}}, valencian {{pron|senˈtɾaɾ|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|cen|trar}} {{-verb-|oc}} '''centrar''' # {{trad|oc|centrar}} {{=es=}} {{-etim-}} :De [[centre]] {{-pron-|es}} {{pron|θẽn̪ˈt̪ɾaɾ|es}}, valencian {{pron|sẽn̪ˈt̪ɾaɾ|es}} {{-sil-}} {{Sillabas|cen|trar}} {{-verb-|es}} '''centrar''' # {{trad|oc|centrar}} {{=pt=}} {{-etim-}} :De [[centre]] {{-pron-|pt}} Portugal {{pron|sẽtɾˈaɾ|es}}, Brasil {{pron|sẽtɾˈa(ɾ)|es}} {{-sil-}} {{Sillabas|cen|trar}} {{-verb-|pt}} '''centrar''' # {{trad|oc|centrar}} lxuf1y3io244tlfuep3lx6n6y35dutf 0 81118 423074 412038 2026-09-08T11:04:22Z Poiuytrell 5851 /* */ 423074 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|mot=ostensibilis|sens=que pareis}}. {{-pron-|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|ustenˈsiβle|oc}} :lengadocian {{pron|ustenˈsiple|oc}} :provençau {{pron|ustẽⁿˈsible|oc}} {{-adj-|oc}} {{Declinason|adj|dialècte=lengadocian, gascon|ostensible|ostensibla|ostensibles|ostensiblas|ustenˈsiβle|ustenˈsiβlo̞|ustenˈsiβles|ustenˈsiβlo̞s}} '''ostentible''' # Que se pòt [[mostrar]]. # ''(especialament)'' Qu'es mostrat amb l'[[intencion]] d'èsser plan [[percebre|percebut]], fòrça [[aparent]]. {{-drv-}} * [[ostensiblament]] {{-par-}} * [[ostension]] * [[ostensòri]] * [[ostentar]] * [[ostentós]] {{-rev-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|offensichtlich}}, {{trad|de|auffällig}} * {{env1}}: {{trad|en|ostensible}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|ostensible}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|ostensible}} * {{frv1}}: {{trad|fr|ostensible}} * {{itv1}}: {{trad|it|ostensibile}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|ostensível}} }} {{=en=}} {{-etim-}} : Pel {{etil|la|en|mot=ostensibilis|sens=que pareis}} del {{etil|fr|en|mot=ostensibile}} {{-pron-|en}} :RU {{pron|ɒˈstɛnsɪbəl|en}} :EUA {{pron|ɑˈstɛnɪbəl|en}} {{-adj-|en}} '''ostentible''' # {{trad|oc|ostensible}} {{=ca=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|ca|mot=ostensibilis|sens=que pareis}} {{-pron-|ca}} :Oriental: central {{pron|ustənˈsibbɫə|ca}}, {{pron|ustənˈsiβɫə|ca}}, balear {{pron|ostənˈsibbɫə|ca}}, {{pron|ustənˈsibbɫə|ca}} :Occidental: nord-occidental {{pron|ostenˈsibbɫe|ca}}, {{pron|ostenˈsiβɫe|ca}}; valencian {{pron|ostenˈsibɫe|ca}} :Espanha (Barcelona) : escotar « ostensible » [[Fichièr:LL-Q7026 (cat)-Marvives-ostensible.wav]] {{-adj-|ca}} '''ostentible''' {{mf}}, ''(Plural: [[ostensibles]])'' # {{trad|oc|ostensible}} {{=es=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|es|mot=ostensibilis|sens=que pareis}} {{-pron-|es}} {{pron|ostenˈsiβle|es}} {{-adj-|es}} '''ostentible''' {{mf}}, ''(Plural: [[ostensibles]])'' # {{trad|es|ostensible}} {{=fr=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|fr|mot=ostensibilis|sens=que pareis}} {{-pron-|fr}} {{pron|ɔstɑ̃sibl|fr}} {{-adj-|fr}} '''ostentible''' {{mf}}, ''(Plural: [[ostensibles]])'' # {{trad|es|ostensible}} 5g1z8ih918a4i5ordp0qr82bmskqdw2 0 81150 422941 364189 2026-09-07T23:03:32Z Poiuytrell 5851 /* */ 422941 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Sigle de l’Acid Ribonucleic. {{-pron-|oc}} {{pron|areˈene|oc}}, provençau {{pron|aɾeˈene|oc}} {{-nom-|oc}} '''ADN''' {{m}} {{inv}}, {{sigla}} # [[acid ribonucleic]] / [[acide ribonucleic]] {{-par-}} * [[ADN]] {{-rev-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|RNS}} * {{env1}}: {{trad|en|RNA}} * {{euv1}}: {{trad|eu|ARN}}, {{trad|eu|RNA}} * {{cav1}}: {{trad|ca|ARN|m}}, {{trad|ca|RNA|m}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|ARN|m}}, {{trad|es|RNA|m}} * {{frv1}}: {{trad|fr|ARN}} * {{itv1}}: {{trad|it|RNA}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|ARN}} }} 2394ebsn03m7zvb4zlcj5nsv2zu2wxb 0 81180 422642 364011 2026-09-07T13:40:01Z Poiuytrell 5851 /* */ 422642 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-|oc}} : Pel {{etil|la|oc|mot=diametrus}}, del {{etil|grc|oc|mot=διάμετρος|tr=diametros}} de ''διά'', a travèrs e ''μέτρον'', mesura. {{-pron-|oc}} {{pron|djaˈmɛtɾe|oc}}, provençau {{pron|djaˈmɛtʀe|oc}} {{-nom-|oc}} [[image:Diameter.png|thumb|'''Diamètre''' d’un cercle.]] {{Declinason|dialècte=lengadocian|n|diamètre|diamètres|djaˈmɛtɾe|djaˈmɛtɾes}} '''diamètre''' {{m}} # ''(geometria)'' [[linha drecha|Linha drecha]] que va d’un [[punt]] de la [[circonferéncia]] d’un [[cercle]] (o d’una [[esfèra]]) cap a un autre punt en passant pel [[centre]]. Lo diamètre representa dos còps lo [[rai]]. # Linha que dividís per la mitat un sistèma de còrdas parallèlas d’una corba. # ''(per extension)'' Longor d’aquela linha. {{-drv-}} * [[diametral]] ** [[diametralament]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Durchmesser}} * {{env1}}: {{trad|en|diameter}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|diàmetre}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|diámetro}} * {{frv1}}: {{trad|fr|diamètre}} * {{itv1}}: {{trad|it|diametro}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|diâmetro}} }} {{=fr=}} {{-etim-|fr}} : Pel {{etil|la|fr|mot=diametrus}}, del {{etil|grc|fr|mot=διάμετρος|tr=diametros}} de ''διά'', a travèrs e ''μέτρον'', mesura. {{-pron-|fr}} {{pron|djamɛtʁ|fr}} {{-nom-|fr}} {{Declinason|dialècte=lengadocian|n|diamètre|diamètres|djamɛtʁ}} '''diamètre''' {{m}} # {{trad|oc|diamètre}} 5v6fao0ueoj85cpw58g8pwjr7pkr9de 0 81186 422939 364025 2026-09-07T23:03:10Z Poiuytrell 5851 /* */ 422939 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-pron-|oc}} {{pron|epiðemjuˈlɔɣo̞s|oc}}, provençau {{pron|epidemjuˈlɔgo̞s|oc}} {{-flex-nom-|oc}} '''epidemiològa''' # ''Plural de'' [[epidemiològa]]. kw0unhc78oznx0lp3avmnr5yi6hnvw6 0 81204 422991 364059 2026-09-08T09:24:24Z Poiuytrell 5851 /* */ 422991 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-|oc}} :De [[grop]] e [[electrogèn]] {{-pron-|oc}} {{pron|ˌɣɾup ‿ elektɾuˈd͡ʒɛn|oc}}, {{pron|ˌɣɾup ‿ elektɾuˈʒɛn|oc}}, provençau {{pron|ˌgɾup ‿ elektʀuˈd͡ʒɛ̃ⁿ|oc}} {{-loc-nom-|oc}} [[Image:German generating set of WWI.JPG|thumb|'''Grop electrogèn''' de la primièra guèrra mondiala.]] {{Declinason|dialècte=lengadocian|n|grop electrogèn|grops electrogèns|ˌɣɾup ‿ elektɾuˈd͡ʒɛn|ˌɣɾupz ‿ electrogèns}} # [[dispositiu|Dispositiu]] que [[produire|produtz]] d’[[electricitat]] mejançant un [[alternador]] [[apariar|apariat]] a un [[motor]] [[termic]]. {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Stromaggregat|n}}, {{trad|de|Stromerzeugungsaggregat|n}} * {{env1}}: {{trad|en|engine-generator}}, {{trad|en|generating set}}, {{trad|en|power generation unit}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|grup electrogen}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|grupo electrógeno}} * {{frv1}}: {{trad|fr|groupe électrogène}} * {{itv1}}: {{trad|it|gruppo elettrogeno}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|grupo electrogéneo}}, {{trad|pt|gerador}} {{)}} 61rzkanx0u546nys65yx8m66zuhj46e 0 81228 423011 364114 2026-09-08T09:55:41Z Poiuytrell 5851 /* */ 423011 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-|oc}} : De [[colonizar]] {{-pron-|oc}} {{pron|kulunizaˈsju|oc}}, provençau {{pron|kulũⁿizaˈsjũⁿ|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|dialècte=lengadocian|n|colonizacion|colonizacions|kulunizaˈsju|kulunizaˈsjus}} '''colonizacion''' {{f}} # Accion de [[colonizar]] # ''(istòria)'' Accion de [[mandar]] sus un airal [[alunhar|alunhat]], ja ocupat o non, de personas encargadas d'[[ocupar]] aquel [[territòri]], a vegadas al prejudici dels [[autoctòn]]s. {{-drv-}} *[[descolonizacion]] {{-par-}} * [[colon]] * [[colonial]] * [[colonialisme]] * [[colonialista]] * [[colonia]] * [[colonizador]] * [[colonizat]] * [[colonizar]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Kolonisation}}, {{trad|de|Kolonialisierung}} * {{env1}}: {{trad|en|colonisation}}, {{trad|en|colonization}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|colonització}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|colonización}} * {{frv1}}: {{trad|fr|colonisation}} * {{itv1}}: {{trad|it|colonizzazione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|colonização}} }} qcmhf0c7sww74bmwimedap3q4jvikmo 0 81280 422746 415295 2026-09-07T15:41:27Z Poiuytrell 5851 /* */ 422746 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} #Del {{etil|la|oc|mot=radius|sens=rai}} ## ''(nom 2)'' Del {{etil|la|oc|mot=radius|sens=rai}}, designant un [[metal]]. Nom prepausat per Marie Curie, Pierre Curie e Gustave Bémont en 1898 {{-pron-|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|ˈraði|oc}} :procençau {{pron|ˈʀadi|oc}} {{-nom-|oc|num=1}} '''radi''' {{m}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|radi|radis|ˈraði|ˈraðis}} [[Image:Radius - anterior view2.png|thumb|Los dos '''radis''' umans (roge).]] #[[òs|Òs]] dels [[vertebrat]]s [[terrèstre]]s situat dins la partida extèrna del segon [[segment]] de las extremitats anterioras, al costat del [[cubit]], que n’ocupa la partida intèrna. #Pèça de l'[[esquelèt]] de las [[aleta]]s dels [[peisson]]s {{-drv-}} *[[radiacion]] {{-par-}} *[[radial]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{rev|de|Speiche}} * {{env1}}: {{rev|en|radius}} * {{euv1}}: {{rev|eu|}} * {{cav1}}: {{rev|ca|radi}} {{-}} * {{esv1}}: {{rev|es|radio}} * {{frv1}}: {{rev|fr|radium}} * {{itv1}}: {{rev|it|radio}} * {{ptv1}}: {{rev|pt|rádio}} {{)}} {{-nom-|oc|num=2}} '''radi''' {{m}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|radi|radis|ˈraði|ˈraðis}} {{legenda element/oc|Ra}} [[File:Radium-226.jpg|thumb|De '''radi''']] # [[element quimic|Element quimic]] de [[numèro atomic]] 88 e de [[simbòl]] '''Ra''' que fa partit de la seriá quimica dels [[metal alcalinoterrós|metals alcalinoterroses]] que los [[atòm]]s se [[desintegrar|desintègran]] espontanèament, en [[eissir|eissent]] diferentas [[radiacion]]s, per far eissir d’autres atòms. #''(quimia)'' [[metal|Metal]] [[blanc]] [[argentat]] (mas que [[negre]] quand es expausat'a l’[[aire]]) e [[dens]], forma [[metallic]]a [[pur]]a de l’[[element]]. #''(quimia, fisica)'' [[atòm|Atòm]] (o, per [[ellipsi]], [[nuclèu]]) de radi. #''(fisica)'' [[isotòp|Isotòps]] o [[aliatge]] de radi, dins lor [[ensemble]]. {{-drv-}} *[[radiacion]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{rev|de|Radium}} * {{env1}}: {{rev|en|radium}} * {{euv1}}: {{rev|eu|erradio}} * {{cav1}}: {{rev|ca|radi}} {{-}} * {{esv1}}: {{rev|es|radio}} * {{frv1}}: {{rev|fr|radium}} * {{itv1}}: {{rev|it|radio}} * {{ptv1}}: {{rev|pt|rádio}} {{)}} {{=ca=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|ca|mot=radius|sens=rai}} {{-pron-|ca}} {{pron|ˈraði|oc}} {{-nom-|ca}} '''radi''' {{m}} # {{trad|oc|radi}}, element quimic, òs # [[rai]], linhas partissent d'un centre. [[Categoria:Elements quimics en occitan]] r2go511vtw3m7xyjfosrtu1hi47j4xp 0 81350 422549 364396 2026-09-07T12:36:26Z Poiuytrell 5851 /* */ 422549 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-|oc}} : ''(nom)'' De [[liurar]]. : ''(advèrvi)'' De [[liure]]. {{-pron-|oc}} {{pron|liwɾaˈmen|oc}} provençau {{pron|liwʀaˈmẽⁿ|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|liurament|liuraments|liwɾaˈmen|liwɾaˈmens}} '''liurament''' {{m}} # Accion de [[liurar]] quicòm de vendut. {{-sin-}} * [[liurason]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Lieferung}} * {{env1}}: {{trad|en|delivery}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|lliurament}}, {{trad|ca|entrega}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|entrega}} * {{frv1}}: {{trad|fr|livraison}} * {{itv1}}: {{trad|it|consegna}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|entrega}} }} {{-adv-|oc}} '''liurament''' # Amb [[libertat]] ; amb [[franquesa]] ; sens [[constrencha]]. {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|frei}} * {{env1}}: {{trad|en|freely}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|lliurement}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|libremente}} * {{frv1}}: {{trad|fr|librement}} * {{itv1}}: {{trad|it|liberamente}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|livremente}} }} lud217qhcxv26hjue9oujr81i1kgm4x 0 81495 422665 404059 2026-09-07T14:21:54Z Poiuytrell 5851 /* */ 422665 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-|oc}} : De [[cindrar]] {{-pron-|oc}} {{pron|ˈsinðɾe|oc}}, {{pron|ˈsĩⁿdʀe|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|cindre|cindres|ˈsinðɾe|ˈsinðɾes}} '''cindre''' {{m}} # ''(arquitectura)'' [[corbadura|Corbadura]] en [[arc]], en [[mièg]][[cercle]]. # ''(maçonariá)'' [[òbra|Òbra]] [[temporària]] de [[fustariá]] sus que se [[bastir|bastís]] los [[arc]]s, las [[vòlta]]s, las [[copòla]]s. # ''(teatre)'' [[fustam|Fustam]] de l'[[empont]] d’un [[teatre]], que conten las maquinas. # [[aplech|Aplech]] [[utilizar|utilisat]] per [[penjar]] los [[vestit]]s que [[gardar|garden]] lo [[forma]]. # ''(Nosologia)'' [[erupcion|Erupcion]] [[vesiculós|vesiculosa]] en [[cordelada]] que se desvolopa abitualament sul trajècte d’un ret [[nerviós]] del [[raquís]], es deguda a una [[reactivacion]] del [[virus]] [[varicèla]]-[[zòna]] de la familha de las ''Herpesviridae'', e que surgís sovent de desenats d’annadas après aver agantat la [[varicèla]]. {{-var-}} * [[cindra]] * [[cintre]] {{-drv-}} * [[plen cindre]] {{-sin-}} malautiá * [[cinta]] * [[fuòc de Sent Antòni]] * [[zonà]] {{-revi-}} {{Reviradas|Corbadura en arc| * {{dev1}}: {{trad|de|Bogen}} * {{env1}}: {{trad|en|arch}}, {{trad|en|curve}}, {{trad|en|arc}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|cintra}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|curva}}, {{trad|es|arco}} * {{frv1}}: {{trad|fr|cintre}} * {{itv1}}: {{trad|it|curva}}, {{trad|it|arco}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|curva}}, {{trad|pt|arco}} }} {{Reviradas|Òbra temporària de fustariá| * {{dev1}}: {{trad|de|}} * {{env1}}: {{trad|en|centring}} * {{euv1}}: {{trad|eu|zintra}} * {{cav1}}: {{trad|ca|cintra}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|cimbra}} * {{frv1}}: {{trad|fr|cintre}} * {{itv1}}: {{trad|it|centina}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|cimbre}} }} {{Reviradas|Fustam d'un teatre| * {{dev1}}: {{trad|de|Zug}} * {{env1}}: {{trad|en|fly system}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|tramoia}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|tramoya}} * {{frv1}}: {{trad|fr|cintre}} * {{itv1}}: {{trad|it|}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|}} }} {{Reviradas|Aplech per penjar los vestits| * {{dev1}}: {{trad|de|Kleiderbügel}} * {{env1}}: {{trad|en|clothes hanger}}, {{trad|en|hanger}}, {{trad|en|coat hanger}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|penja-robes|m}}, {{trad|ca|penjador|m}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|percha}} * {{frv1}}: {{trad|fr|cintre}} * {{itv1}}: {{trad|it|gruccia}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|cabide}} }} {{Reviradas|Zonà| * {{dev1}}: {{trad|de|Gürtelrose}}, {{trad|de|Herpes zoster}} * {{env1}}: {{trad|en|shingles}}, {{trad|en|herpes zoster}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|zòster}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|zona}}, {{trad|es|zoster}} * {{frv1}}: {{trad|fr|zona}} * {{itv1}}: {{trad|it|herpes zoster}}, {{trad|it|fuoco di Sant'Antonio}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|herpes zoster}} }} {{-flex-verb-|oc}} '''cindre''' # ''Primièra persona del singular del present del subjnctiu de'' [[cindrar#oc|cindrar]]. # ''Tresena persona del singular del present del subjnctiu de'' [[cindrar#oc|cindrar]]. 0wnjzkt7xrscygqo4angj3b2y77p3sb 0 81553 422948 364810 2026-09-07T23:04:47Z Poiuytrell 5851 /* */ 422948 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-pron-|oc}} {{pron|iðeuˈlɔks|oc}}, provençau {{pron|ideuˈlɔ|oc}} {{-flex-nom-|oc}} '''ideològs''' # ''Plural de'' [[ideològ]] h1j7i3a6hdalft7v9oiomhhjz366qex 0 81556 422951 364815 2026-09-07T23:05:17Z Poiuytrell 5851 /* */ 422951 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-pron-|oc}} {{pron|iðeuˈlɔɣo̞s|oc}}, provençau {{pron|ideuˈlɔgə|oc}} {{-flex-nom-|oc}} '''ideològas''' # ''Plural de'' [[ideològa]]. 0y1y4pcgylsj1g6my2tuwmpu4r2aa8h 0 81585 422946 364871 2026-09-07T23:04:26Z Poiuytrell 5851 /* */ 422946 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-pron-|oc}} {{pron|pɾulifeɾaˈsjus|oc}}, provençau {{pron|pʀulifeʀaˈsjũⁿ|oc}} {{-flex-nom-|oc}} '''proliferacions''' # ''plural de'' [[proliferacion]]. cp60k0o76m8hdzwnns3lxoq52oc6ef9 0 81636 423041 364964 2026-09-08T10:28:05Z Poiuytrell 5851 /* */ 423041 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|mot=inclinare|sens=(far) penjar}}. {{-pron-|oc}} {{pron|eŋkliˈna|oc}}, procençau {{pron|ẽⁿkliˈna|oc}} {{-sil-|oc}} {{Sillabas|en|cli|nar}} {{-verb-|oc}} '''enclinar''' # [[metre|Metre]] dins una [[situacion]] [[oblic]]a, al respècte del [[plan]] de l’[[orizont]]. # Causar d’[[enclinacion]] per quicòm, qualqu'un. # [[penjar|Penjar]], [[corbar]]. # ''(figurat)'' Èsser portat cap a quicòm. '''s'enclinar''' # Se penjar, far una [[enclinason]]. # ''(figurat)'' se [[resignar]], [[cedir]]. {{-var-}} * [[inclinar]] {{-drv-}} * [[enclin]] {{-sin-}} * [[aclinar]] * [[clinar]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|neigen}}, {{trad|de|hinneigen}} * {{env1}}: {{trad|en|bend}}, {{trad|en|incline}}, {{trad|en|tilt}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|inclinar}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|inclinar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|incliner}} * {{itv1}}: {{trad|it|inclinare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|inclinar}} }} gy8f1yeopg78iqywy8i5iodehypnbnh 0 81650 422949 364995 2026-09-07T23:04:57Z Poiuytrell 5851 /* */ 422949 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-pron-|oc}} {{pron|eŋklinaˈsjus|oc}}, provençau {{pron|ẽⁿklinaˈsjũⁿ|oc}} {{-flex-nom-|oc}} '''enclinacions''' #''Plural de'' [[enclinacion]] 34spw4w3f991x02fubz1jguughnnmu2 0 81653 423045 365000 2026-09-08T10:34:24Z Poiuytrell 5851 /* */ 423045 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[aclinar]]. {{-pron-|oc}} {{pron|aklinaˈmen|oc}}, provençau {{pron|aklinaˈmẽⁿ|oc}} {{-sil-|oc}} {{Sillabas|a|cli|na|ment}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|aclinament|aclinaments|aklinaˈmen|aklinaˈmens}} '''aclinament''' {{m}} #Accion o efièch de [[aclinar]] o de s'aclinar. #''(figurat) ''[[propension]], [[tendéncia]]. {{-sin-}} * [[inclinacion]] / [[enclinacion]] * [[propension]] * [[inclinason]] {{-revi-}} {{Reviradas|Accion d'enclinar| * {{dev1}}: {{trad|de|Neigung|f}}, {{trad|de|Kratzfuß|m}} * {{env1}}: {{trad|en|inclination}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|inclinació}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|inclinación}} * {{frv1}}: {{trad|fr|inclination}} * {{itv1}}: {{trad|it|inclinazione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|inclinação}} }} {{Reviradas|Movement de l'arma o del còr| * {{dev1}}: {{trad|de|Hang|m}}, {{trad|de|Neigung|f}}, {{trad|de|Zuneigung|f}} * {{env1}}: {{trad|en|inclination}}, {{trad|en|proneness}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|inclinació}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|inclinación}} * {{frv1}}: {{trad|fr|inclination}} * {{itv1}}: {{trad|it|inclinazione}}, {{trad|it|propensione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|inclinação}} }} {{Reviradas|Inclinason| * {{dev1}}: {{trad|de|Neigung|m}}, * {{env1}}: {{trad|en|declination}}, {{trad|en|incline}}, {{trad|en|tilt}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|inclinació}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|inclinación}} * {{frv1}}: {{trad|fr|inclinaison}} * {{itv1}}: {{trad|it|inclinazione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|inclinação}} }} 37dwwcqj53nuw6m5qw7cwzxxunrizg4 423046 423045 2026-09-08T10:34:33Z Poiuytrell 5851 /* */ 423046 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : D'[[aclinar]]. {{-pron-|oc}} {{pron|aklinaˈmen|oc}}, provençau {{pron|aklinaˈmẽⁿ|oc}} {{-sil-|oc}} {{Sillabas|a|cli|na|ment}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|aclinament|aclinaments|aklinaˈmen|aklinaˈmens}} '''aclinament''' {{m}} #Accion o efièch de [[aclinar]] o de s'aclinar. #''(figurat) ''[[propension]], [[tendéncia]]. {{-sin-}} * [[inclinacion]] / [[enclinacion]] * [[propension]] * [[inclinason]] {{-revi-}} {{Reviradas|Accion d'enclinar| * {{dev1}}: {{trad|de|Neigung|f}}, {{trad|de|Kratzfuß|m}} * {{env1}}: {{trad|en|inclination}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|inclinació}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|inclinación}} * {{frv1}}: {{trad|fr|inclination}} * {{itv1}}: {{trad|it|inclinazione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|inclinação}} }} {{Reviradas|Movement de l'arma o del còr| * {{dev1}}: {{trad|de|Hang|m}}, {{trad|de|Neigung|f}}, {{trad|de|Zuneigung|f}} * {{env1}}: {{trad|en|inclination}}, {{trad|en|proneness}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|inclinació}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|inclinación}} * {{frv1}}: {{trad|fr|inclination}} * {{itv1}}: {{trad|it|inclinazione}}, {{trad|it|propensione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|inclinação}} }} {{Reviradas|Inclinason| * {{dev1}}: {{trad|de|Neigung|m}}, * {{env1}}: {{trad|en|declination}}, {{trad|en|incline}}, {{trad|en|tilt}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|inclinació}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|inclinación}} * {{frv1}}: {{trad|fr|inclinaison}} * {{itv1}}: {{trad|it|inclinazione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|inclinação}} }} gwcby5n25r2oc9k9s7xbm7ftlxbgft5 423047 423046 2026-09-08T10:34:51Z Poiuytrell 5851 /* */ 423047 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : D'[[aclinar]]. {{-pron-|oc}} {{pron|aklinaˈmen|oc}}, provençau {{pron|aklinaˈmẽⁿ|oc}} {{-sil-|oc}} {{Sillabas|a|cli|na|ment}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|aclinament|aclinaments|aklinaˈmen|aklinaˈmens}} '''aclinament''' {{m}} #Accion o efièch d'[[aclinar]] o de s'aclinar. #''(figurat) ''[[propension]], [[tendéncia]]. {{-sin-}} * [[inclinacion]] / [[enclinacion]] * [[propension]] * [[inclinason]] {{-revi-}} {{Reviradas|Accion d'enclinar| * {{dev1}}: {{trad|de|Neigung|f}}, {{trad|de|Kratzfuß|m}} * {{env1}}: {{trad|en|inclination}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|inclinació}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|inclinación}} * {{frv1}}: {{trad|fr|inclination}} * {{itv1}}: {{trad|it|inclinazione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|inclinação}} }} {{Reviradas|Movement de l'arma o del còr| * {{dev1}}: {{trad|de|Hang|m}}, {{trad|de|Neigung|f}}, {{trad|de|Zuneigung|f}} * {{env1}}: {{trad|en|inclination}}, {{trad|en|proneness}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|inclinació}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|inclinación}} * {{frv1}}: {{trad|fr|inclination}} * {{itv1}}: {{trad|it|inclinazione}}, {{trad|it|propensione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|inclinação}} }} {{Reviradas|Inclinason| * {{dev1}}: {{trad|de|Neigung|m}}, * {{env1}}: {{trad|en|declination}}, {{trad|en|incline}}, {{trad|en|tilt}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|inclinació}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|inclinación}} * {{frv1}}: {{trad|fr|inclinaison}} * {{itv1}}: {{trad|it|inclinazione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|inclinação}} }} 77oc89inumnn2zpgxn8ncn1579hjzfq 423048 423047 2026-09-08T10:35:13Z Poiuytrell 5851 /* */ 423048 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : D'[[aclinar]]. {{-pron-|oc}} {{pron|aklinaˈmen|oc}}, provençau {{pron|aklinaˈmẽⁿ|oc}} {{-sil-|oc}} {{Sillabas|a|cli|na|ment}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|aclinament|aclinaments|aklinaˈmen|aklinaˈmens}} '''aclinament''' {{m}} #Accion o efièch d'[[aclinar]] o de s'aclinar. #''(figurat) ''[[propension|Propension]], [[tendéncia]]. {{-sin-}} * [[inclinacion]] / [[enclinacion]] * [[propension]] * [[inclinason]] {{-revi-}} {{Reviradas|Accion d'enclinar| * {{dev1}}: {{trad|de|Neigung|f}}, {{trad|de|Kratzfuß|m}} * {{env1}}: {{trad|en|inclination}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|inclinació}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|inclinación}} * {{frv1}}: {{trad|fr|inclination}} * {{itv1}}: {{trad|it|inclinazione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|inclinação}} }} {{Reviradas|Movement de l'arma o del còr| * {{dev1}}: {{trad|de|Hang|m}}, {{trad|de|Neigung|f}}, {{trad|de|Zuneigung|f}} * {{env1}}: {{trad|en|inclination}}, {{trad|en|proneness}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|inclinació}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|inclinación}} * {{frv1}}: {{trad|fr|inclination}} * {{itv1}}: {{trad|it|inclinazione}}, {{trad|it|propensione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|inclinação}} }} {{Reviradas|Inclinason| * {{dev1}}: {{trad|de|Neigung|m}}, * {{env1}}: {{trad|en|declination}}, {{trad|en|incline}}, {{trad|en|tilt}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|inclinació}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|inclinación}} * {{frv1}}: {{trad|fr|inclinaison}} * {{itv1}}: {{trad|it|inclinazione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|inclinação}} }} gru75wizv5yh2hv8t79mrnp7emvbi7s 0 81710 422942 365095 2026-09-07T23:03:43Z Poiuytrell 5851 /* */ 422942 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-pron-|oc}} {{pron|syˈpɾɛmo̞|oc}}, provençau {{pron|syˈpʀɛmo̞|oc}} {{-flex-adj-|oc}} '''suprèma''' # ''femenin singular de'' [[suprèm]] / [[suprème]]. d9j3rh9roapfbtuhfp73deg2mk8ogpj 0 81711 422943 365096 2026-09-07T23:03:53Z Poiuytrell 5851 /* */ 422943 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-pron-|oc}} {{pron|syˈpɾɛmo̞s|oc}}, provençau {{pron|syˈpʀɛmo̞|oc}} {{-flex-adj-|oc}} '''suprèmas''' # ''femenin plural de'' [[suprèm]] / [[suprème]]. h0wuotxzetru5tfoa7v27iftrbobu3p 0 81737 423061 365165 2026-09-08T10:53:39Z Poiuytrell 5851 /* */ 423061 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} [[image:Bano.JPG|thumb|un '''ventalh''' (1)]] [[image:Nuancier Pantone 2.jpg|vignette|Recuèlh de colors en '''ventalh''' (2).]] {{-etim-}} : De [[ventar]]. {{-pron-|oc}} {{pron|benˈtal|oc}}, provençau {{pron|vẽⁿˈtaw|oc}} {{-sil-|oc}} {{Sillabas|ven|talh}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|ventalh|ventalhs|benˈtal|benˈtals}} '''ventalh''' {{m}} # Instrument [[mièg]][[circular]], [[compausar|compausat]] de [[lamella]]s [[leugièr]]a d’[[evòri]], de [[nacre]], de [[fusta]], etc., que se [[replegar|replega]] las [[un]]as sus las [[autras]], e que la [[partida]] [[superior]]a es [[cobrir|cobèrta]] per exemple de [[papièr]], de [[tafatàs]], de [[pluma]]s, e qu'òm [[brandir|brandís]] per se [[ventar]]. # ''(Per analogia)'' Ensemble d'èsser o de causas presentada en miègcercle coma un ventalh. # ''(Per extension)'' [[seria|Seria]] o ensemble de causas apartenent a una meteissa [[classa]]. {{-var-}} * [[ventau]] (provençau) {{-drv-}} * [[ventalha]] * [[ventalhar]] {{-sin-}} Seria o ensemble de causas qu'apartenon a una meteissa classa. * [[gamma]] / [[gama]] * [[paleta]] {{-par-}} * [[vent]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Fächer}} * {{env1}}: {{trad|en|fan}} * {{euv1}}: {{trad|eu|haizemaile}}, {{trad|eu|abaniko}} * {{cav1}}: {{trad|ca|ventall}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|abanico}} * {{frv1}}: {{trad|fr|éventail}} * {{itv1}}: {{trad|it|ventaglio}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|leque}} }} hg25h9jhfzwvlkydrndw67pvrzl9d21 0 81897 422558 365520 2026-09-07T12:40:07Z Poiuytrell 5851 /* */ 422558 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[bastir]]. {{-pron-|oc}} {{pron|basˈtiso̞|oc}}, provençau {{pron|basˈtisə|oc}} {{-sil-|oc}} {{Sillabas|bas|tis|sa}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|diamècte=lengadocian|n|bastissa|bastissas|basˈtiso̞|basˈtiso̞s}} {{Declinason|diamècte=provençau|n|bastissa|bastissas|basˈtisə}} '''bastissa''' {{f}} # Accion, biais o resultat de [[bastir]]. # Obratge de [[construccion]] de [[maçon]]. {{-sin-}} resultat de bastir * [[bastenda]] * [[bastiment]] obratge del maçon * [[maçonariá]] {{-par-}} * [[bastida]] * [[bastidor]] * [[bastir]] * [[bastison]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Bau|m}}, {{trad|de|Bauwerk|n}}, {{trad|de|Gebäude|n}} * {{env1}}: {{trad|en|building}} ; {{trad|en|construction}} * {{cav1}}: {{trad|ca|edifici}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|edificio}} * {{frv1}}: {{trad|fr|bâtiment}} * {{itv1}}: {{trad|it|edificio}} * {{euv1}}: {{trad|eu|ontzia}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|construção|f}}, {{trad|pt|edifício|m}} }} a3l6345zcep56gdzpawqa4lx5novzdz 0 81899 422559 365521 2026-09-07T12:40:24Z Poiuytrell 5851 /* */ 422559 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[bastir]]. {{-pron-|oc}} {{pron|basˈtenðo̞|oc}} {{-sil-|oc}} {{Sillabas|bas|ten|da}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|diamècte=lengadocian|n|bastenda|bastendas|basˈtenðo̞|basˈtenðo̞s}} '''bastenda''' {{leng}}; {{f}} # Accion, biais o resultat de [[bastir]]. {{-sin-}} resultat de bastir * [[bastiment]] * [[bastison]] * [[bastissa]] {{-par-}} * [[bastida]] * [[bastidor]] * [[bastir]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Bau|m}}, {{trad|de|Bauwerk|n}}, {{trad|de|Gebäude|n}} * {{env1}}: {{trad|en|building}} ; {{trad|en|construction}} * {{cav1}}: {{trad|ca|edifici}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|edificio}} * {{frv1}}: {{trad|fr|bâtiment}} * {{itv1}}: {{trad|it|edificio}} * {{euv1}}: {{trad|eu|ontzia}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|construção|f}}, {{trad|pt|edifício|m}} }} 4waherqlakm7n7t1hto15y4f4bt5w0r 0 81908 422684 413815 2026-09-07T15:02:22Z Poiuytrell 5851 /* */ 422684 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[doblar]]. {{-pron-|oc}} {{pron|duβlaˈðyɾo̞|oc}}, provençau {{pron|dublaˈdyʀo̞|oc}} {{-sil-|oc}} {{Sillabas|do|bla|du|ra}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|dialècte=lengadocian|n|dobladura|dobladuras|duβlaˈðyɾo̞|duβlaˈðyɾo̞s}} '''dobladura''' {{f}} # [[estòfa|Estòfa]] o autra [[matèria]] amb qué una autra [[doblar|es doblada]]. # ''(teatre, cinèma)'' [[actor|Actor]]s e actrises que [[remplaçar|remplacan]] los titulars dins [[lor]]s [[ròtle]]: [[doble]] ## ''(pejoratiu)'' Còpia [[fada]]. # ''(cinèma)'' [[replica|Replicas]] d’una [[scèna]] dins una [[autra]] [[lenga]]. # ''(tauromaquia)'' [[suplent|Suplent]], dins una [[corrida]]. {{-revi-}} {{Reviradas|estòfa| * {{dev1}}: {{trad|de|Futter}} * {{env1}}: {{trad|en|twin}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|folre}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|forro}} * {{frv1}}: {{trad|fr|doublure}} * {{itv1}}: {{trad|it|dodera}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|forro}} }} {{Reviradas|persona suplenta| * {{dev1}}: {{trad|de|Zweitbesuch}} * {{env1}}: {{trad|en|understudy}}, {{trad|en|stand-in}} ; {{trad|en|double}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|suplent}}, {{trad|ca|doble}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|suplente}} * {{frv1}}: {{trad|fr|doublure}} * {{itv1}}: {{trad|it|controfigura}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|subestudo}} }} jgoyi2fhc0j1gjie9edl0ij13bil24h 0 81921 422953 365560 2026-09-07T23:05:38Z Poiuytrell 5851 /* */ 422953 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-pron-|oc}} {{pron|estɾeˈt͡ʃus|oc}}, provençau {{pron|estʀeˈt͡su|oc}} {{-flex-nom-|oc}} '''estrechors''' # ''plural de'' [[estrechor]] kcy78ic5per0wsgtii0j3acspk28gl6 0 81924 422912 376588 2026-09-07T22:45:47Z Poiuytrell 5851 /* */ 422912 wikitext text/x-wiki {{veire|Etrusc}} {{=oc=}} {{-etim-}} : Du {{etil|la|oc|mot=Etruscus}} {{-pron-|oc}} {{pron|eˈtɾysk|oc}}, provençau {{pron|eˈtʀys|oc}} {{-sil-|oc}} {{Sillabas|e|trusc}} {{-adj-|oc}} {{Declinason|dialècte=lengadocian|adj|etrusc|etrusca|etrusques|etruscas|eˈtɾysk|eˈtɾysko̞|eˈtɾyskes|eˈtɾysko̞s}} '''etrusc''' [[Image:Danseurs_et_musiciens,_tombe_des_léopards.jpg|thumb|Fresca '''etrusca''' dins una tomba.]] # ''(istòria)'' Relatiu a l’[[Etrúria]], al pòble dels [[Etrusques]], sa cultura, sa lenga, las rèstas que demòran dins la cultura [[roman]]a. #* ''Un vas '''etrusc'''.'' # Que presenta de semblancas amb aquel pòble, sas particularitats, sas realizacions. #* ''Roge '''etrusc'''.'' {{-drv-}} *[[estruscologia]] {{-par-}} *[[Etrúria]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Etrusker}} * {{env1}}: {{trad|en|Etruscan}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|etrusc}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|etrusco}} * {{frv1}}: {{trad|fr|étrusque}} * {{itv1}}: {{trad|it|etrusco}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|etrusco}} }} {{-nom-|oc}} {{Declinason|dialècte=lengadocian|n|etrusc|etrusques|eˈtɾysk|eˈtɾyskes}} '''etrusc''' {{m}} # ''(linguistica)'' [[lenga mòrta|Lenga mòrta]] parlada pels [[Etrusques]]. {{=ca=}} {{-etim-}} : Du {{etil|la|ca|mot=Etruscus}} {{-pron-}}Espanha (Barcelona) : escotar « etrusc » [[Fichièr:LL-Q7026 (cat)-Marvives-etrusc.wav]] {{-pron-|ca}} Balearic, Central {{pron|əˈtɾusk|ca}} Valencian {{pron|eˈtɾusk|ca}} {{-sil-|ca}} {{Sillabas|e|trusc}} {{-adj-|ca}} {{Declinason|adj|etrusc|etrusca|etrusc(o)s|etrusques}} '''etrusc''' # {{trad|oc|etrusc}} {{-nom-|ca}} {{Declinason|n|etrusc|etrusc(o)s}} '''etrusc''' {{m}} # {{trad|oc|etrusc}} ohnut6kntxrn2wxvz1zzust7amiitsx 422913 422912 2026-09-07T22:45:53Z Poiuytrell 5851 /* */ 422913 wikitext text/x-wiki {{veire|Etrusc}} {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|mot=Etruscus}} {{-pron-|oc}} {{pron|eˈtɾysk|oc}}, provençau {{pron|eˈtʀys|oc}} {{-sil-|oc}} {{Sillabas|e|trusc}} {{-adj-|oc}} {{Declinason|dialècte=lengadocian|adj|etrusc|etrusca|etrusques|etruscas|eˈtɾysk|eˈtɾysko̞|eˈtɾyskes|eˈtɾysko̞s}} '''etrusc''' [[Image:Danseurs_et_musiciens,_tombe_des_léopards.jpg|thumb|Fresca '''etrusca''' dins una tomba.]] # ''(istòria)'' Relatiu a l’[[Etrúria]], al pòble dels [[Etrusques]], sa cultura, sa lenga, las rèstas que demòran dins la cultura [[roman]]a. #* ''Un vas '''etrusc'''.'' # Que presenta de semblancas amb aquel pòble, sas particularitats, sas realizacions. #* ''Roge '''etrusc'''.'' {{-drv-}} *[[estruscologia]] {{-par-}} *[[Etrúria]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Etrusker}} * {{env1}}: {{trad|en|Etruscan}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|etrusc}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|etrusco}} * {{frv1}}: {{trad|fr|étrusque}} * {{itv1}}: {{trad|it|etrusco}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|etrusco}} }} {{-nom-|oc}} {{Declinason|dialècte=lengadocian|n|etrusc|etrusques|eˈtɾysk|eˈtɾyskes}} '''etrusc''' {{m}} # ''(linguistica)'' [[lenga mòrta|Lenga mòrta]] parlada pels [[Etrusques]]. {{=ca=}} {{-etim-}} : Du {{etil|la|ca|mot=Etruscus}} {{-pron-}}Espanha (Barcelona) : escotar « etrusc » [[Fichièr:LL-Q7026 (cat)-Marvives-etrusc.wav]] {{-pron-|ca}} Balearic, Central {{pron|əˈtɾusk|ca}} Valencian {{pron|eˈtɾusk|ca}} {{-sil-|ca}} {{Sillabas|e|trusc}} {{-adj-|ca}} {{Declinason|adj|etrusc|etrusca|etrusc(o)s|etrusques}} '''etrusc''' # {{trad|oc|etrusc}} {{-nom-|ca}} {{Declinason|n|etrusc|etrusc(o)s}} '''etrusc''' {{m}} # {{trad|oc|etrusc}} ttuveimp7zrqtlpezcgn4gz7nfdxp44 0 81931 422950 365583 2026-09-07T23:05:06Z Poiuytrell 5851 /* */ 422950 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-pron-|oc}} {{pron|neteˈtats|oc}}, provençau {{pron|neteˈtas|oc}} {{-flex-nom-|oc}} '''netetats''' # ''Plural de'' [[netetat]]. n49ml41zn0mf5686ougagzd5na76xc5 0 81936 422938 365596 2026-09-07T23:02:47Z Poiuytrell 5851 /* */ 422938 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|detentor}} {{-pron-|oc}} {{pron|detenˈtɾitz|oc}}, provençau {{pron|detẽⁿˈtʀitz|oc}} {{-sil-|oc}} {{Sillabas|de|ten|tritz}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|dialècte=lengadocian|n|detentritz|detentrises|detenˈtɾitz|detenˈtɾizes}} {{Declinason|dialècte=provençau|n|detentritz|detentrises|detẽⁿˈtʀitz|detẽⁿˈtʀize}} '''detentritz''' {{leng}}, {{prov}}; {{f}}, ''(equivalent masclin: [[detentor]])'' # Aquela que [[deténer|deten]], que [[possedir|possedís]] quicòm. {{-var-}} *[[detentora]] (provençau, lengadocian) *[[detenéira]] (procçvençau) {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Halterin}} * {{env1}}: {{trad|en|holder}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|detentora}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|poseedora}} * {{frv1}}: {{trad|fr|détentrice}} * {{itv1}}: {{trad|it|detentrice}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|detentora}} }} o8cy7ss3sfv4yc60a8iollvx54rmbgn 0 81941 422944 365608 2026-09-07T23:04:04Z Poiuytrell 5851 /* */ 422944 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-pron-|oc}} {{pron|detenˈsjus|oc}}, provençau {{pron|detẽⁿˈsjũⁿ|oc}} {{-flex-nom-|oc}} '''detencions''' # ''plural de'' [[detencion]] mxfvdu3qd0e9cth3e28cd6hjpaitevh 0 82008 422945 365770 2026-09-07T23:04:15Z Poiuytrell 5851 /* */ 422945 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-pron-|oc}} {{pron|d͡ʒyɾispɾyˈðensjo̞s|oc}}, provençau {{pron|d͡ʒyʀispʀyˈdensjə|oc}} {{-flex-nom-|oc}} '''jurisprudéncias''' # ''plural de'' [[jurisprudéncia]] rmna9gp921ushbz5cncgj129ipm8poy 0 82113 422551 366055 2026-09-07T12:37:07Z Poiuytrell 5851 /* */ 422551 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[clarificar]]. {{-pron-|oc}} {{pron|klaɾifikaˈsju|oc}}, provençau {{pron|klaʀifikaˈsjũⁿ|oc}} {{-sil-|oc}} {{Sillabas|cla|ri|fi|ca|cion}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|dialècte=lengadocian|n|clarificacion|clarificacions|klaɾifikaˈsju|klaɾifikaˈsjus}} {{Declinason|dialècte=provencau|n|clarificacion|clarificacions|klaʀifikaˈsjũⁿ}} '''clarificacion''' {{f}} # [[accion|Accion]] de [[clarificar]] un [[liquid]]. # ''(figurat)'' [[accion|Accion]] de clarificar una situacion. {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Klärung}} (per un liquid), {{trad|de|Klarstellung}} (per una situacion) * {{env1}}: {{trad|en|clarification}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|clarificació}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|clarificación}} * {{frv1}}: {{trad|fr|clarification}} * {{itv1}}: {{trad|it|chiarificazione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|clarificação}} }} mtcv6i2ny7oprt7eaeinbkpnd3rhk7i 0 82267 422600 366603 2026-09-07T13:09:59Z Poiuytrell 5851 /* */ 422600 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc|mot=unanimus}}, compausat de ''[[unus]]'' e ''[[anima]]'' (« d’un meteis buf »). {{-pron-}} {{pron|ynaˈnim|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|u|na|nim}} {{-adj-|oc}} {{Declinason|adj|dialècte=lengadocian|unanim|unanima|unanims|unanimas|ynaˈnim|ynaˈnimo̞|ynaˈnims|ynaˈnimo̞s}} {{Declinason|adj|dialècte=provençau|unanim|unanima|unanims|unanimas|ynaˈnim|ynaˈnimə}} '''unanim''' # Que [[reünir|reünís]] totes los [[sufragi]]s, qu'[[exprimir|exprimís]] un [[acòrdi]] [[comun]]. # Qualifica las personas que son en [[plen]] acòrdi, qu'an lo meteis [[sentiment]]. {{-var-}} * [[unanime]] {{-drv-}} * [[unanimament]] * [[unanimisme]] * [[unanimista]] * [[unanimitat]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|einstimmig}}, {{trad|de|einhellig}} * {{env1}}: {{trad|en|unanimous}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|unanime}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|unánime}} * {{frv1}}: {{trad|fr|unanime}} * {{itv1}}: {{trad|it|unanime}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|unânime}} {{)}} drmngiifeudws6od4muxti8j6c3ypq4 0 82321 422962 366707 2026-09-07T23:14:58Z Poiuytrell 5851 /* */ 422962 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De [[tirar]] {{-pron-}} {{pron|tiˈɾat͡ʃe|oc}}, provençau {{pron|tiˈʀad͡ʒe|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|ti|rat|ge}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|tiratge|tiratges|tiˈɾat͡ʃe|tiˈɾat͡ʃes}} '''tiratge''' {{m}} # Accion de tirar, de [[desplaçar]], de [[mòure]] dins una direccion. ## ''(mecanica)'' [[exercici|Exercici]] d’una [[fòrça]], [[estirament]]. ## ''(industria)'' [[extrusion|Extrusion]] de matèria mejançant una fòrma per tal de produire de [[profilat]]s. ## ''(fumisteria)'' Accion per la quala una [[chimenèia]] [[evacuar|evacua]] los [[fum]]s e los [[gas]]es cauds per [[atraire]] l’[[aire]] fresc [[necessari]] a la [[combustion]]. ## ''(metallurgia)'' Accion de [[far]] [[passar]] de [[metal]]s per la [[filièra]], [[estiratge]]. ## ''(jòcs d'azard)'' [[extraccion|Extraccion]] d’un element [[a l'azard]] d’un ensemble. ### ''(loteria)'' Sortida d’un [[numèro]]. #### [[lista|Lista]] complèta [[ganhant]]a. # [[transferiment|Transferiment]] d’una [[informacion]] [[font]] cap a un [[supòrt]]. ## ''(edicion, estampariá)'' [[impression#fr|Impression]] de fuèlhas. ### [[exemplar|Exemplar]] d’un obratge. ### ''(per extension)'' Edicion complèta d'un [[obratge]], d'un [[jornal]], d'una [[estampa]], d'una [[litografia]]. ## ''(fotografia)'' Transferiment d’un o mai image(s) sus un supòrt, a partir d’una [[pellicula]]. ### Ensemble d'aqueles images. # ''(finança)'' [[retirament|Retirament]] d’una [[devisa]], [[drech de tiratge]]. {{-par-}} *[[tir]] *[[tirar]] *[[tiradís]] *[[tirador]] *[[tirafum]] *[[tiralhar]] *[[tirament]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|}} * {{env1}}: {{trad|en|}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|}} * {{frv1}}: {{trad|fr|}} * {{itv1}}: {{trad|it|}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|}} {{)}} 25mzil5x9yq8ivw6o4hodm42m65tezi 0 82408 422751 367848 2026-09-07T15:45:08Z Poiuytrell 5851 /* */ 422751 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del latin ''mutatio''. {{-pron-|oc}} lengadocian, gascon {{pron|mytaˈsju|oc}}, provençau {{pron|mytaˈsjũⁿ|oc}} : Bearn : escotar « mutacion » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-mutacion.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|mu|ta|cion}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|mutacion|mutacions|mytaˈsju|mytaˈsjus}} '''mutacion''' {{f}} # [[cambiament|Cambiament]] d’una persona per una autra. # [[cambiament|Cambiament]] d’una causa per una autra. # ''(musica)'' Dins una pèça musicala, cambiament d’un mòde cap a un autre, cambiament de tonalitat. ##''Jòc de '''mutacion''''' : Jòc d’[[òrgue]] que cada [[nòta]] sona sus de [[canon]]s de diferentas [[longor]]s per donar las [[armonica]]s. # ''(administracion)'' [[cambiament|Cambiament]]. #* '''''Mutacion''' de proprietat.'' #* ''Drechs de '''mutacion'''.'' # ''(genetica)'' Modificacion espontanèa o provocada, mai sovent [[ereditari|ereditària]], del [[genòma]] d’una [[cellula]], d’un [[teissut]] o d’un [[organisme]]. # ''(genetica moleculara)'' [[resultat|Resultat]] d'aqula [[modificacion]]. {{-sin-}} *[[cambiament]] *[[modificacion]] *[[mudason]] *[[mudament]] {{-drv-}} *[[permutacion]] {{-revi-}} {{Reviradas|cambiament| * {{dev1}}: {{trad|de|Änderung}} {{f}}, {{trad|de|Veränderung}} {{f}}, {{trad|de|Wandel}} {{m}} * {{env1}}: {{trad|en|change}}, {{trad|en|modification}} {{f}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|canvi}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|cambio}}, {{trad|es|modificación}}, {{trad|es|mutación}} * {{frv1}}: {{trad|fr|mutation}}, {{trad|fr|changement}} * {{itv1}}: {{trad|it|cambio}}, {{trad|it|cambiamento}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|mudança}} }} {{Reviradas|genetica| * {{dev1}}: {{trad|de|Mutation}} * {{env1}}: {{trad|en|mutation}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|mutació}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|mutación}} * {{frv1}}: {{trad|fr|mutation}} * {{itv1}}: {{trad|it|mutazione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|mutação}} }} qt0vutesrckwleecj3ut86782rzdlad 0 82484 423027 400712 2026-09-08T10:12:36Z Poiuytrell 5851 /* */ 423027 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|capsula}}, diminutiu de ''[[capsa]]'' (« cofret »). {{-pron-|oc}} lengadocian, gascon {{pron|kapˈsylo̞|oc}}, provençau {{pron|kapˈsylə|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|cap|su|la}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|capsula|capsulas|kapˈsylo̞|kapˈsylo̞s}} '''capsula''' {{f}} # ''(botanica)'' [[fruch sec|Fruch sec]] [[deïscent]], que conten fòrça [[grana]]s, que se dobrís per de [[fenda]]s, a vegadas per un [[tapador]] o per de [[pòr]]s. # ''(anatomia)'' Partida en fòrma de [[saquet]] o de [[pòcha]], d'unas [[envolopa]]s [[membranós|membranosas]]. # ''(quimia)'' [[vas|Vas]] de [[porcelana]] o de [[veire]] en forma de [[calòta]] esferica amb un bèc pichon utilizat en [[laboratòri]], subretot per evaporar de liquids. # ''(farmacia)'' Envolòpa [[gomós|gomosa]] [[soluble|solubla]] e sens [[gost]] a l'entorn d'unes [[medicament]]s [[desagradable]]s de prene o que demoran jos fòrma liquida. # ''(per analogia, embalatge)'' Envolopa de metal o de plastic destinada a servar de denadas alimentàrias. # ''(armament)'' [[copet|Copet]] pichon de [[coire]], al [[fons]] de que una [[amòrsa]] [[fulminant]]a, utilizat per [[abrandar]] las [[arma]]s ancianas de [[percussion]]. # [[envolòpa|Envolòpa]] en [[estam]], en [[alumini]], o en [[plastic]], que [[cobrir|cobrís]], après lo [[tapament]], lo [[galet]] de las [[botelha]]s. # [[pastilha|Pastilha]] de [[metal]] [[embotir|embotida]] sul galet d’una botelha, que ne fa lo tapament. # ''(astronautica)'' [[engenh|Engenh]] [[espacial]]. {{-drv-}} *[[capsular]] *[[capsulat]] *[[capsuliti]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Kapsel}} * {{env1}}: {{trad|en|capsule}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|càpsula}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|cápsula}} * {{frv1}}: {{trad|fr|capsule}} * {{itv1}}: {{trad|it|capsula}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|cápsula}} }} {{-flex-verb-|oc}} '''capsula''' #''tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[capsular]] #''segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[capsular]] {{=ca=}} {{-pron-|ca}} {{pron||ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|cap|su|la}} {{-flex-verb-|ca}} '''capsula''' #''tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[capsular]] #''segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[capsular]] {{=es=}} {{-pron-|es}} {{pron||es}} {{-sil-}} {{Sillabas|cap|su|la}} {{-flex-verb-|es}} '''capsula''' #''tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[capsular]] #''segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[capsular]] {{=fr=}} {{-pron-|fr}} {{pron|kapsyla|fr}} {{-sil-}} {{Sillabas|cap|su|la}} {{-flex-verb-|fr}} '''capsula''' #''tresena persona del singular del passat simple de'' [[capsuler]] {{=pt=}} {{-pron-|pt}} {{pron||pt}} {{-sil-}} {{Sillabas|cap|su|la}} {{-flex-verb-|pt}} '''capsula''' #''tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[capsular]] #''segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[capsular]] {{=it=}} {{-etim-}} : Del {{etil|it|oc|capsula}}, diminutiu de ''[[capsa]]'' (« cofret »). {{-pron-|it}} {{pron|'kapsula|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|cap|su|la}} {{-nom-|it}} {{Declinason|n|capsula|capsule|'kapsula|'kapsule}} '''capsula''' {{f}} # {{trad|oc|capsula}} admvlzxnzumvx53ynfwz67dxc1iz3di 0 82485 422514 420722 2026-09-07T12:04:24Z Ricou31 591 422514 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : ''(nom 1)'' Benlèu del {{etil|la|oc|mot=gluttus|sens=engolament}} : ''(nom 2)'' Diminutiu de [[gal]] del {{etil|la|oc|mot=gallus}} : ''(nom 3)'' Del {{etil|gl|oc|mot=gallos|sens=pèira, ròc}} {{-pron-|oc}} {{pron|gaˈlet|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|ga|let}} {{-nom-|oc|num=1}} {{Declinason|n|galet|galets|gaˈlet|gaˈlets}} '''galet''' {{m}} [[image:Col de bouteille à embouchure trilobée, AV181.jpg|vinheta|Lo '''galet''' trencar d’una botelha.]] # [[còl|Còl]] d’un [[animal]]: [[gargalhòl]], [[gòrja]]. #*''Tant que lo condemnava a nàisser en quichant coma un ase au molin, a s'enganar de còps e a sortir pèr lei pès, ò a s'envertolhar lo '''galet''' dins la vedilha, fins a s'estranglar. ''La cosmocritica'', Robèrt Lafont, 2007. # [[còl|Còl]] d’una [[botelha]], d’una dorga, o autra [[aisina]] que la dintrada es [[estrech]]a. #*''Al passatge davant l'aigadièr, lo militar sasís del '''galet''' una picharra de visquí. ''Na Balfet'', Sèrgi Viaule, 2012. {{-drv-}} *[[beure a galet]] *[[galeta]] *[[galetar]] *[[galetada]] *[[galets]] {{-revi-}} {{Reviradas|galet d’un animal| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Rachen}} * {{env1}}: {{trad|en|throat}}, {{trad|en|gullet}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|gola}} * {{esv1}}: {{trad|es|garganta}} * {{frv1}}: {{trad|fr|gosier}} * {{itv1}}: {{trad|it|gola}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|garganta}} }}}} {{Reviradas|galet d’una botelha| * {{dev1}}: {{trad|de|Flaschenhals}} * {{env1}}: {{trad|en|bottleneck}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|galet}}, {{trad|ca|broc}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|pitorro}}, {{trad|es|gollete}} * {{frv1}}: {{trad|fr|goulot}} * {{itv1}}: {{trad|it|beccuccio}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|gargalo}} }} {{-nom-|oc|num=2}} {{Declinason|n|galet|galets|gaˈlet|gaˈlets}} '''galet''' {{m}} # [[gal|Gal]] pichon. {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Hähnchen}} * {{env1}}: {{trad|en|cockerel}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|gallet}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|gallito}} * {{frv1}}: {{trad|fr|coquelet}} * {{itv1}}: {{trad|it|galletto}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|frango}} }} {{-nom-|oc|num=3}} {{Declinason|n|galet|galets|gaˈlet|gaˈlets}} '''galet''' {{m}} [[image:Pebble Dash (15366562092).jpg|vinheta|De '''galets''']] # ''(Geologia)'' Fragment de [[ròca]] dura, de dimensions variablas, [[aliscar|aliscat]] e [[arredondir|arredondit]] per l’accion de l'aiga e del fretament. {{-drv-}} *[[galetejar]] {{-sin-}} *[[còdol]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Kiesel|m}}, {{trad|de|Glättstein|m}} * {{env1}}: {{trad|en|pebble}}, {{trad|en|skipping stone}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|còdol}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|guija}} * {{frv1}}: {{trad|fr|galet}} * {{itv1}}: {{trad|it|ciottolo}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|seixo}} }} {{=ca=}} {{-etim-}} : Benlèu del {{etil|la|oc|mot=gluttus|sens=engolament}} {{-pron-}}Espanha (Barcelona) : escotar « galet » [[Fichièr:LL-Q7026 (cat)-Marvives-galet.wav]] {{-pron-|ca}} :Oriental: central {{pron|ɡəˈɫɛt|ca}}, balear {{pron|ɟəˈɫət|ca}}, {{pron|ɡəˈɫɛt|ca}} :Occidental: {{pron|ɡaˈɫet|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|ga|let}} {{-nom-|ca}} {{Declinason|n|galet|galets|gaˈlet|gaˈlets}} '''galet''' {{m}} # ''(ancian)'' {{trad|oc|galet}}, gargalhòl # {{trad|oc|galet}}, còl d'una dorga, ... # Pasta de sopa # Pedoncul d’un fruch # Monhon de branca {{=fr=}} {{-etim-}} Del {{etil|gl|oc|mot=gallos|sens=pèira, ròc}} {{-pron-|fr}} {{pron|ɡalɛ|fr}}, {{pron|ɡale|fr}} {{-sil-}} {{Sillabas|ga|let}} {{-nom-|fr}} {{Declinason|n|galet|galets}} '''galet''' {{m}} # ''(Geologia)'' {{trad|oc|galet}}, [[còdol]] 9vf45b1c3ictyd2q27rf38tu2214rj5 0 82486 422522 369576 2026-09-07T12:11:47Z Ricou31 591 422522 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Benlèu del {{etil|la|oc|mot=gluttus|sens=engolament}} {{-pron-|oc}} {{pron|gaˈlets|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|ga|lets}} {{-nom-|oc}} '''galets''' {{m}} {{p}} # [[inflamacion|Inflamacion]] de las [[amigdala]]s, mal de [[garganta]]. {{Reviradas|| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Halsschmerzen}} * {{env1}}: {{trad|en|sore throat}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|mal de coll}} * {{esv1}}: {{trad|es|dolor de garganta}} * {{frv1}}: {{trad|fr|mal di gorge}} * {{itv1}}: {{trad|it|mal di gola}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|dor de garganta}} }}}} {{-flex-nom-|oc}} '''galets''' #''Plural de'' [[galet]]. {{=ca=}} {{-pron-|ca}} :Oriental: central {{pron|ɡəˈɫɛts|ca}}, balear {{pron|ɟəˈɫəts|ca}}, {{pron|ɡəˈɫɛts|ca}} :Occidental: {{pron|ɡaˈɫets|ca}} {{-flex-nom-|ca}} '''galets''' #''Plural de'' [[galet]]. {{=fr=}} {{-pron-}}França (París) : escotar « galets » [[Fichièr:LL-Q150 (fra)-Sagnamadr-galets.wav]] {{-pron-|fr}} {{pron|ɡalɛ|fr}}, {{pron|ɡale|fr}} {{-flex-nom-|fr}} '''galets''' #''Plural de'' [[galet]]. r0el8bdgfcu3hdtlcnhpoacokawmnet 422523 422522 2026-09-07T12:12:12Z Ricou31 591 422523 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Benlèu del {{etil|la|oc|mot=gluttus|sens=engolament}} {{-pron-|oc}} {{pron|gaˈlets|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|ga|lets}} {{-nom-|oc}} '''galets''' {{m}} {{p}} # [[inflamacion|Inflamacion]] de las [[amigdala]]s, mal de [[garganta]]. {{-rev-|oc}} {{Reviradas|| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Halsschmerzen}} * {{env1}}: {{trad|en|sore throat}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|mal de coll}} * {{esv1}}: {{trad|es|dolor de garganta}} * {{frv1}}: {{trad|fr|mal di gorge}} * {{itv1}}: {{trad|it|mal di gola}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|dor de garganta}} }}}} {{-flex-nom-|oc}} '''galets''' #''Plural de'' [[galet]]. {{=ca=}} {{-pron-|ca}} :Oriental: central {{pron|ɡəˈɫɛts|ca}}, balear {{pron|ɟəˈɫəts|ca}}, {{pron|ɡəˈɫɛts|ca}} :Occidental: {{pron|ɡaˈɫets|ca}} {{-flex-nom-|ca}} '''galets''' #''Plural de'' [[galet]]. {{=fr=}} {{-pron-}}França (París) : escotar « galets » [[Fichièr:LL-Q150 (fra)-Sagnamadr-galets.wav]] {{-pron-|fr}} {{pron|ɡalɛ|fr}}, {{pron|ɡale|fr}} {{-flex-nom-|fr}} '''galets''' #''Plural de'' [[galet]]. o0ldjy83d2mrnlmkr9yrh9ww0kkv92s 0 82535 423076 407253 2026-09-08T11:04:57Z Poiuytrell 5851 /* */ 423076 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|mot=quotidianus}}. {{-pron-|oc}} lengadocian, gascon {{pron|kutiˈðja|oc}}, provençau {{pron|kutiˈdjãⁿ|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|quo|ti|dian}} {{-adj-|oc}} {{Declinason|adj|dialècte=lengadocian|quotidian|quotidiana|quotidians|quotidianas|kutiˈðja|kutiˈðjano̞|kutiˈðjas|kutiˈðjano̞s}} '''quotidian''' # De cada [[jorn]]. {{-sin-}} *[[jornadier]] (provençau) *[[jornadièr]] / [[jornalièr]] (lengadocian) *[[jornalèr]] (gascon) {{-var-}} *[[quotidianetat]] *[[quotidianament]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|täglich}}, {{trad|de|alltäglich}} * {{env1}}: {{trad|en|daily}}, {{trad|en|everyday}}, {{trad|en|mundane}}, {{trad|en|workaday}} * {{euv1}}: {{trad|eu|egunero}} * {{cav1}}: {{trad|ca|diari}}, {{trad|ca|quotidià}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|diario}}, {{trad|es|adocenado}}, {{trad|es|cotidiano}} * {{frv1}}: {{trad|fr|quotidien}}, {{trad|fr|jornalier}} * {{itv1}}: {{trad|it|giornaliero}}, {{trad|it|quotidiano}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|cotidiano}}, {{trad|pt|quotidiano}} }} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|quotidian|quotidians|kutiˈðja|kutiˈðjas}} '''quotidian''' {{m}} # [[jornal|Jornal]] que pareis cada jorn. # La vida de cada jorn, la vida [[ordinària]]. ryqmlgq0eeiwyx2m1jt0msj1d1gmb6a 0 82595 422966 403129 2026-09-07T23:20:01Z Poiuytrell 5851 /* */ 422966 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :Del {{etil|ota|oc|مسلمان|müslümān}} per lo persan, de l’{{etil|ar|oc|مسلم|dif=مُسْلِمٌ|múslim|sens=aquel que se somet [a la volontar de Dieu}}. {{-pron-|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|myzylˈma|oc}} :provençau {{pron|myzylˈmãⁿ|oc}} :França (Bearn) : escotar « musulman » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-musulman.wav]] {{-adj-|oc}} {{Declinason|adj|dialècte=lengadocian, gascon|musulman|musulmana|musulmans|musulmanas|myzylˈma|myzylˈmano̞|myzylˈmas|myzylˈmano̞s}} '''musulman''' # ''(religion)'' Relatiu a la [[religion]] instaurada per Maomet. {{-sin-}} *[[islamic]] *[[maometan]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Muselmann}} * {{env1}}: {{trad|en|Muslim}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|musulmà}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|musulmán}} * {{frv1}}: {{trad|fr|musulman}} * {{itv1}}: {{trad|it|musulmano}}, {{trad|it|mussulmano}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|muçulmano}} {{)}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|musulman|musulmans|myzylˈma|myzylˈma}} '''musulman''' {{m}} # ''(religion)'' [[adèpte|Adèpte]] de la [[religion]] instaurada per Maomet. {{-sin-}} *[[islamista]] *[[maometan]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Muslim}} * {{env1}}: {{trad|en|Muslim}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|musulmà}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|musulmán}} * {{frv1}}: {{trad|fr|musulman}} * {{itv1}}: {{trad|it|musulmano}}, {{trad|it|mussulmano}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|muçulmano}} {{)}} {{=fr=}} {{-etim-}} :Del {{etil|ota|oc|مسلمان|müslümān}} mejans lo persan, de l’{{etil|ar|oc|مسلم|dif=مُسْلِمٌ|múslim|sens=aquel que se somet [a la volontar de Dieu}}. {{-pron-|fr}} :{{pron|myzylmɑ̃|oc}} :França (Vendèa) : escotar « musulman » [[Fichièr:LL-Q150 (fra)-Sartus85-musulman.wav]] {{-adj-|fr}} {{Declinason|adj|musulman|musulmane|musulmans|musulmanes|myzylmɑ̃|myzylman|myzylmɑ̃|myzylman}} '''musulman''' # {{trad|oc|musulman}} {{-nom-|fr}} {{Declinason|n|musulman|musulmans|myzylmɑ̃}} '''musulman''' {{m}} # {{trad|oc|musulman}} dznoamw18x4vvm1zqo1yqrf5wf9u2fe 0 82596 422971 368510 2026-09-07T23:21:53Z Poiuytrell 5851 /* */ 422971 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :Del {{etil|ota|oc|مسلمان|müslümān}} per lo persan, de l’{{etil|ar|oc|مسلم|dif=مُسْلِمٌ|múslim|sens=aquel que se somet [a la volontar de Dieu}}. {{-pron-|oc}} lengadocian, gascon {{pron|myzylˈmano̞|oc}}, provençau {{pron|myzylˈmanə|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|musulmana|musulmanas|myzylˈmano̞|myzylˈmano̞s}} '''musulmana''' {{f}} # ''(religion)'' [[adèpta|Adèpta]] de la [[religion]] instaurada per Maomet. {{-drv-}} *[[islamista]] *[[maometana]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Muslim}} * {{env1}}: {{trad|en|Muslim}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|musulmana}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|musulmana}} * {{frv1}}: {{trad|fr|musulmane}} * {{itv1}}: {{trad|it|musulmana}}, {{trad|it|mussulmana}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|musulmana}} {{)}} {{-flex-adj-|oc}} '''musulmana''' # ''Femenin singular de'' [[musulman]]. {{=ca=}} {{-etim-}} :Del {{etil|ota|ca|مسلمان|müslümān}} mejans lo persan, de l’{{etil|ar|oc|مسلم|dif=مُسْلِمٌ|múslim|sens=aquel que se somet [a la volontar de Dieu}}. {{-pron-|ca}} oriental {{pron|muzuɫˈmanə|ca}}, occidental {{pron|muzuɫˈmana|ca}} {{-nom-|ca}} {{Declinason|n|musulmana|musulmanes}} '''musulmana''' {{f}} # {{trad|oc|musulmana}} {{-flex-adj-|ca}} '''musulmana''' # ''Femenin singular de'' [[musulmà]]. {{=es=}} {{-etim-}} :Del {{etil|ota|es|مسلمان|müslümān}} mejans lo persan, de l’{{etil|ar|oc|مسلم|dif=مُسْلِمٌ|múslim|sens=aquel que se somet [a la volontar de Dieu}}. {{-pron-|es}} {{pron|musulˈmana|es}} {{-nom-|es}} {{Declinason|n|musulmana|musulmanas|musulˈmana|musulˈmanas}} '''musulmana''' {{f}} # {{trad|oc|musulmana}} {{-flex-adj-|ca}} '''musulmana''' # ''Femenin singular de'' [[musulmán]]. {{=it=}} {{-etim-}} :Del {{etil|ota|it|مسلمان|müslümān}} mejans lo persan, de l’{{etil|ar|oc|مسلم|dif=مُسْلِمٌ|múslim|sens=aquel que se somet [a la volontar de Dieu}}. {{-pron-|it}} {{pron|musulˈmana|it}} {{-nom-|it}} {{Declinason|n|musulmana|musulmane|musulˈmana|musulˈmane}} '''musulmana''' {{f}} # {{trad|oc|musulmana}} {{-flex-adj-|it}} '''musulmana''' # ''Femenin singular de'' [[musulmano]]. mk0waju1rnb17xengsm4qijecltwrug 0 82599 422917 412274 2026-09-07T22:50:20Z Poiuytrell 5851 /* */ 422917 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} ''[[trophaeum]]''. {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|tɾuˈfɛw|oc}} :provençau {{pron|tʀuˈfɛw|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|trofèu|trofèus|tɾuˈfɛw|tɾuˈfɛws}} ''' trofèu''' {{m}} [[image:Trophy of arms, relief from the Temple of Hadrian, 1 of 3, 145 AD, marble - Musei Capitolini - Rome, Italy - DSC06221.jpg|vinheta|un '''trofèu''' d'armas en marbre al temple d'Ardian a Roma]] [[image:Lovecký zámek Ohrada -hodovní sál.jpg|vinheta|Mòstra de '''trofèus''' de caça]] [[image:P1060690 (4).jpg|vinheta|Lo bloquièr de Brennus, '''trofèu''' per l’equipa victoriosa del campionat de França de rugbi de XV]] # ''(Antiquitat)'' [[despolha|Despolha]] d’un [[enemic]] vencut, qu’òm penjava mai sovent sus un tronc d’arbre esbrancat. # Assemblatge d’armas, de bandièras, plan dispausat, per gardar viva la memòria d’una victòria, d’una conquista. # Partidas de las rèstas d'un [[animal]] aucit a la caça que son arrengadas en ornament. # ''(Art)'' [[ornament|Ornament]] que representa un assemblatge de diferents objèctes utilizats dins una sciéncia o dins un art, que ne son los [[atribut]]s. # ''(Espòrt)'' [[prèmi|Prèmi]] donat al [[venceire]] d'una competicion esportiva. # Un objècte, generalament una [[estatueta]], una [[copa]] o un [[bloquièr]], decernit pel succès d'un [[concors]] o un eveniment especial. {{-revi-}} {{Reviradas|| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Trophäe}} * {{env1}}: {{trad|en|trophy}} * {{euv1}}: {{trad|eu|trofeoa}} * {{cav1}}: {{trad|ca|trofeu}} * {{esv1}}: {{trad|es|trofeo}} * {{frv1}}: {{trad|fr|trophée}} * {{glv1}}: {{trad|fl|trofeo}} * {{itv1}}: {{trad|it|trofeo}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|troféu}}, {{trad|pt|taça}} * {{ukv1}}: {{trad|uk|трофей}} }}}} 4ciyow10vlfa2zcbm60cdrl0oy8ij84 0 82737 422661 412272 2026-09-07T14:16:53Z Poiuytrell 5851 /* */ 422661 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} {{esbòs-etim|oc}} {{-pron-}} {{pron|peskaˈt͡ʃu|oc}} {{-nom-|oc}} ''' pescajon''' {{m}} {{leng}} {{Declinason|n|crespèl|crespèls|pescajon|pescajons}} [[image:Crepes dsc07085.jpg|vinheta|Un molon de '''pescajons''']] # (''cosina'') Preparacion culinària a basa de [[pasta]] de [[farina]] de [[blat]] o [[blat negre]], aiga o [[lach]], e [[uòu]]s, que, cuèita a la padena, pren una forma prima e redonda e que se servís, enrotlada, farcida amb de condiments divèrses. {{-sin-}} *[[crespèl]] / [[crespèu]] / [[crespèra]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|crêpe}}, {{trad|de|Pfannkuchen}} * {{env1}}: {{trad|en|crêpe}}, {{trad|en|pancake}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|crep}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|crep}}, {{trad|es|crepa}} * {{frv1}}: {{trad|fr|crêpe}} * {{itv1}}: {{trad|it|crespella}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|crepe}} {{)}} dc6rsrzbs4ulx1ocuysql66j2x964yt 0 82968 422547 400915 2026-09-07T12:36:01Z Poiuytrell 5851 /* */ 422547 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De [[joglar]]. {{-pron-}} lengadocian {{pron|d͡ʒuɣlaˈɾio̞|oc}}, gascon {{pron|ʒuɣlaˈɾio̞|oc}}, provençau {{pron|d͡ʒuglaˈʀie|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|jo|gla|riá}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|joglariá|joglariás|d͡ʒuɣlaˈɾio̞|d͡ʒuɣlaˈɾio̞s}} '''joglariá''' {{f}} # Accion de [[joglar]], art de far sautar e recuperar d'objèctes amb [[dexteritat]] e [[agilitat]]. # [[espectacle|Espectacle]] donat per aquela accion. # ''(figurat)'' [[torn|Torn]] d'adreça. {{var-naut}} *[[jonglariá]] {{-revi-}} {{-rev-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Kunststück}}, {{trad|de|Kunstgriff}} * {{env1}}: {{trad|en|juggling}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|malabarisme}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|malabarisme}} * {{frv1}}: {{trad|fr|jonglerie}} * {{itv1}}: {{trad|it|giocoleria}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|malabarismo}} }} artdc8hrji9nwb1rskgtf5q2vcw6jtp 0 83012 422570 369660 2026-09-07T12:51:20Z Poiuytrell 5851 /* */ 422570 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :Del {{etil|la|oc|mot=modulus|sens=[[mesura]], [[règla]]}}, diminutij de ''[[modus]]'' (« mesura »). {{-pron-|oc}} lengadocian, gascon {{pron|muˈðyl|oc}}, provençau {{pron|muˈdyl|oc}} : Bearn : escotar « modul » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-modul.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|mo|dul}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|modul|moduls|muˈðyl|muˈðyls}} '''modul''' {{m}} # ''(arquitectura)'' [[mesura|Mesura]] [[arbitrària]] utilizada per [[establir]] los [[rapòrt]]s de [[proporcion]] entre totas las [[partida]]s d’un [[obratge]] d’[[arquitectura]]. # ''(per extension)'' Tot çò qu'es utilizat par [[mesurar]]. #* ''Lo mètre es lo '''modul''' de las longors.'' # [[sosensemble|Sosensemble]]. ## ''(arquitectura)'' [[element|Element]] [[simple]] d'una [[estructura]] [[arquitectural]]a [[repetitiva]]. ##* ''Un immòble amb tant de '''moduls''' d'abitacion.'' ## ''(tecnica)'' [[pèça|Pèça]] d'[[assemblatge]] (dins diferents domènis, coma lo [[mobiliari]], lo [[bricolatge]], l'[[industria]]). ## ''(educacion)'' [[unitat|Unitat]] d'[[ensenhament]] ([[programa]], [[leiçon]]s, etc.) per una [[durada]] determinada. ## ''(programacion)'' Partida del [[còdi font]] d’un [[logicial]] que pòt èsser desvolopada de biais independent. # ''(matematicas)'' [[longor|Longor]] d’un [[vector]]. {{-drv-}} * [[modulable]] * [[modular]] * [[modularizar]] * [[modularitat]] * [[modulacion]] {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Modul}} * {{env1}}: {{trad|en|module}}, {{trad|en|measure}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|mòdul}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|módulo}} * {{frv1}}: {{trad|fr|module}} * {{itv1}}: {{trad|it|modulo}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|mòdulo}} {{)}} nui7tgpku53hmucze1cdju62wowhzeb 0 83018 422638 375463 2026-09-07T13:38:10Z Poiuytrell 5851 /* */ 422638 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : ''(vèrb)'' Del {{etil|la|oc|mot=modulari|sens=mesurar, [[regularizar]]}}. : ''(adj.)'' De [[modul]]. {{-pron-|oc}} lengadocian, gascon {{pron|muðyˈla|oc}}, provençau {{pron|mudyˈla|oc}} :França (Bearn) : escotar « modular » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-modular.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|mo|du|lar}} {{-verb-|oc}} '''modular''' :transitiu # [[donar|Donar]] un son o una [[seria]] de [[son]]s, [[variar|en variant]] de nautor e d'intensitat. # ''(musica)'' [[articular|Articular]], [[emetre]] una [[melodia]], un [[son]] [[variat]], per una seguida de [[modulacion]]s. # ''(per extension)'' ''(informatica)'' [[convertir|Convertir]] de [[donada]]s [[numeric]]as en [[senhal]]s [[analogic]]s. # ''(fisica)'' [[fat|Far]] [[variar]] las [[caracteristica]]s d'un [[corrent]] [[electric]], d'una [[onda]]. # [[adaptar|Adaptar]] [[quicòm]] per [[diferent]]as [[escasença]] [[particular]]as. :intransitiu # ''(musica)'' [[realizar|Realizar]] [[una]] o [[mai]] [[modulacion]]s. {{-drv-}} * [[modulant]] {{-par-}} * [[modulator]] * [[modulacion]] * [[desmodulacion]] * [[desmodulator]] * [[desmodular]] {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|modulieren}} * {{env1}}: {{trad|en|modulate}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|modular}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|modular}} * {{frv1}}: {{trad|fr|moduler}} * {{itv1}}: {{trad|it|modulare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|modular}} {{)}} {{-adj-|oc}} {{Declinason|adj|dialècte=lengadocian|modular|modulara|modulars|modularas|muðyˈlaɾ|muðyˈlaɾo̞|muðyˈlaɾs|muðyˈlaɾo̞s}} '''modular''' #[[constituir|Constituit]] o format per de [[modul]]s. #*''Sistèma '''modular''.'' #Relatiu o apertanent a un mòdul. {{-drv-}} * [[aritmetica modulara]] * [[modularizacion]] * [[modularizar]] * [[modularisme]] * [[modularista]] * [[modularitat]] * [[unimodular]] {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|modular}} * {{env1}}: {{trad|en|modular}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|modular}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|modular}} * {{frv1}}: {{trad|fr|modulaire}} * {{itv1}}: {{trad|it|modulàrio}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|modular}} {{)}} {{=de=}} {{-etim-}} : ''(adj.)'' De [[modul]]. {{-pron-|de}} {{pron|moduˈlaːɐ̯|de}} {{-sil-}} {{Sillabas|mo|du|lar}} {{-adj-|de}} '''modular''' #{{trad|oc|modular}} {{=en=}} {{-etim-}} : ''(adj.)'' De [[modul]]. {{-pron-}}escotar « modular » [[Fichièr:LL-Q1860 (eng)-Fake estate-modular.wav]] {{-pron-|en}} {{pron||en}} {{-sil-}} {{Sillabas|mo|du|lar}} {{-adj-|en}} '''modular''' #{{trad|oc|modular}} {{=ca=}} {{-etim-}} : ''(vèrb)'' Del {{etil|la|es|mot=modulari|sens=mesurar, [[regularizar]]}}. : ''(adj.)'' De [[mòdul]]. {{-pron-}}Espanha (Barcelona) : escotar « modular » [[Fichièr:LL-Q7026 (cat)-Marvives-modular.wav]] {{-pron-|es}} :Oriental: central {{pron|muðuˈɫar|ca}}, balear {{pron|moðuˈɫa|ca}}, {{pron|muðuˈɫa|ca}} :Occidental: {{pron|moðuˈɫaɾ|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|mo|du|lar}} {{-verb-|ca}} '''modular''' #{{trad|oc|modular}} {{-adj-|ca}} '''modular''' {{mf}}, ''(plurals: [[modulars]])'' #{{trad|oc|modular}} {{=es=}} {{-etim-}} : ''(vèrb)'' Del {{etil|la|es|mot=modulari|sens=mesurar, [[regularizar]]}}. : ''(adj.)'' De [[módulo]]. {{-pron-|es}} {{pron|moð̞uˈlaɾ|es}} {{-sil-}} {{Sillabas|mo|du|lar}} {{-verb-|es}} '''modular''' #{{trad|oc|modular}} {{-adj-|es}} '''modular''' {{mf}}, ''(plurals: [[modulares]])'' #{{trad|oc|modular}} {{=pt=}} {{-etim-}} : ''(vèrb)'' Del {{etil|la|pt|mot=modulari|sens=mesurar, [[regularizar]]}}. : ''(adj.)'' De [[módulo]]. {{-pron-|pt}} Portugal {{pron|muduˈlaɾ|pt}}, Portugal {{pron|moduˈlaɾ|pt}} {{-sil-}} {{Sillabas|mo|du|lar}} {{-verb-|pt}} '''modular''' #{{trad|oc|modular}} {{-adj-|pt}} '''modular''' {{mf}}, ''(plurals: [[modulares]])'' #{{trad|oc|modular}} o40jxfyobrq1k2pi4kbucrkiqxwgbwk 0 83038 422866 369717 2026-09-07T22:09:06Z Poiuytrell 5851 /* */ 422866 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[reculhir]] {{-pron-|oc}} lengadocian {{pron|reˈkwɛl|oc}} : Bearn - Lengadocian : escotar « recuèlh » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-recuèlh.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|re|cuèlh}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|recuèlh|recuèlhs|reˈkwɛl|reˈkwɛls}} '''recuèlh''' {{m}}, {{leng}} # Accion, fach o resultat o resultat de [[reculhir]]. # [[assemblatge|Assemblatge]] o [[acampada]] de diferents [[acte]]s o [[escrich]]s, d’[[obratge]]s en [[pròsa]] o en [[vèrs]]es, de [[pèça]]s de [[musica]], d’[[estampa]]s, etc. # ''(per extension)'' Lo [[libre]] o lo [[libret]] que contenon aquelas òbras. {{-var-}} * [[recuelh]] (gascon, provençau) {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Sammeln}}, {{trad|de|Sammlung}}, {{trad|de|Gedichtsammlung}} (poesia) * {{env1}}: {{trad|en|collection}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|recull}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|recogida}}, {{trad|es|acopio}}, {{trad|es|colecta}}; {{trad|es|recopilación}} (poesia) * {{frv1}}: {{trad|fr|recueil}} * {{itv1}}: {{trad|it|raccolta}}, {{trad|it|collezione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|recolhida}} {{)}} 9ge44lztu2b488g65eegyarhjdv065b 0 83039 422828 369713 2026-09-07T17:05:35Z Poiuytrell 5851 /* */ 422828 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De l’adjectiu {{etil|la|oc|mot=focarius|sens=de fuòc}} derivat de ''focus'' e substantivat en [[latin vulgar]] sota la forma ''[[focarium]]''. {{-pron-}} {{pron|fu'dʒje|oc}} (''naut-lemosin'') {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|fogier|fogiers|}} ''' fogier''' {{m} # [[lar]], ente brusla lo [[fuòc]] de la maison # [[fogau]], [[maison]], [[luòc]] de vita [[familiala]] {{-var-}} * [[fogal]] * [[fogau]] (''provençau'') * [[fogèir]] (''auvernhat'') {{-drv-}} * {{-revi-}} {{(}} * {{env1}}: {{trad|en|hearth}}, {{trad|en|home}} * {{cav1}}: {{trad|ca|llar}}, {{trad|ca|casa}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|foyer}}, {{trad|fr|âtre}} * {{itv1}}: {{trad|it|focolare}}, {{trad|it|casa}} {{)}} {{-ref-}} *"vòstras referéncias" lpdpx9wg9cmio1qj62e1eqv6r2ggcmo 422829 422828 2026-09-07T17:05:53Z Poiuytrell 5851 /* */ 422829 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De l’adjectiu {{etil|la|oc|mot=focarius|sens=de fuòc}} derivat de ''focus'' e substantivat en [[latin vulgar]] sota la forma ''[[focarium]]''. {{-pron-}} {{pron|fu'dʒje|oc}} (''naut-lemosin'') {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|fogier|fogiers|}} ''' fogier''' {{m} # [[lar|Lar]], ente brusla lo [[fuòc]] de la maison # [[fogau|Fogau]], [[maison]], [[luòc]] de vita [[familiala]] {{-var-}} * [[fogal]] * [[fogau]] (''provençau'') * [[fogèir]] (''auvernhat'') {{-drv-}} * {{-revi-}} {{(}} * {{env1}}: {{trad|en|hearth}}, {{trad|en|home}} * {{cav1}}: {{trad|ca|llar}}, {{trad|ca|casa}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|foyer}}, {{trad|fr|âtre}} * {{itv1}}: {{trad|it|focolare}}, {{trad|it|casa}} {{)}} {{-ref-}} *"vòstras referéncias" jep35lg7seqvawg4gu50e8j11s49yyi 422836 422829 2026-09-07T17:10:33Z Poiuytrell 5851 /* */ 422836 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De l’adjectiu {{etil|la|oc|mot=focarius|sens=de fuòc}} derivat de ''focus'' e substantivat en [[latin vulgar]] sota la forma ''[[focarium]]''. {{-pron-}} {{pron|fu'dʒje|oc}} (''naut-lemosin'') {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|fogier|fogiers|}} ''' fogier''' {{m} # [[lar|Lar]], ente brusla lo [[fuòc]] de la maison # [[fogau|Fogau]], [[maison]], [[luòc]] de vita [[familiala]] {{-var-}} *[[fogal]] (''lengadocian'') * [[fogau]] (''provençau'') *[[fogèir]] ''(auvernhat)'' *[[fugau]] ''(lemosin)'' *[[pèira de fuòc]] {{-drv-}} * {{-revi-}} {{(}} * {{env1}}: {{trad|en|hearth}}, {{trad|en|home}} * {{cav1}}: {{trad|ca|llar}}, {{trad|ca|casa}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|foyer}}, {{trad|fr|âtre}} * {{itv1}}: {{trad|it|focolare}}, {{trad|it|casa}} {{)}} {{-ref-}} *"vòstras referéncias" 8lahofbk5s1d9o18c1bgf939s819pfj 0 83040 422626 369851 2026-09-07T13:28:00Z Poiuytrell 5851 /* */ 422626 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De l’adjectiu {{etil|la|oc|mot=focarius|sens=de fuòc}} derivat de ''focus'' e substantivat en [[latin vulgar]] sota la forma ''[[focarium]]''. {{-pron-|oc}} {{pron||oc}} {{-sil-|oc}} {{Sillabas|fo|gau}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|fogau|fogaus}} '''fogau''' {{prov}} # [[lar|Lar]], [[luòc]] ont se fa lo [[fuòc]]. #* ''Levar la cendre dau '''fogau'''.'' # ''(metonimia)'' Fuòc que [[brutlar|brutla]] dins lo fogau. # ''(figurat)'' [[ostal|Ostal]], [[demorança]] de la [[familha]], [[país]] [[natal]]. # ''(fisica)'' [[centre|Centre]], [[font]]. #* '''''Fogau''' de lutz o de calor.'' # ''(geometria)'' [[ponch|Ponch]] possedissent de proprietats particularas per l’estudi d'unas corbas. #* ''Un elipsi ten dos '''fogaus''', e la soma de las distàncias de tot ponch d'aquela corba a sos dos '''fogaus''' es constanta.'' # ''(optica)'' Ponch comun a totes lei rais sortissent d’un sistèma optic quand totes lei rais dintrants son parallèls a l’ais optic dau sistèma. # ''(medecina)'' [[sèti|Sèti]] [[principau]] d’una [[malautiá]]. ## ''(per extension) (figurat)'' Se ditz d’un [[luòc]] dau quau raiona, un [[problèma]] o un [[dangièr]]. ##* ''Lo '''fogau''' de la rebellion.'' # ''(figurat)'' Centre ; luòc principau. {{-var-}} * [[fogal]] * [[fogier]] (''lemosin'') {{-sin-}} {{(|Lar}} *[[lar]], [[larèr]] *[[fuòc]], [[fogairon]] *[[chiminèa]] *[[ostal]] {{)}} {{(|Centre, font}} *[[focala]] *[[fòcus]] {{)}} {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Feuerstelle|f}}, {{trad|de|Feuerstätte|f}} (lar), {{trad|de|Feuer}} (fuòc), {{trad|de|Heim}} (ostal) * {{env1}}: {{trad|en|hearth}}, {{trad|en|fireplace}} (lar), {{trad|en|fire}} (fuòc), {{trad|en|household}}, {{trad|en|home}}, {{trad|en|hearth}} (ostal), {{trad|en|vertex}}, {{trad|en|focus}} (centre), {{trad|en|source}} (font), {{trad|en|focus}}, {{trad|en|focal point}} (optica) {{-}} * {{cav1}}: {{trad|ca|llar}} * {{esv1}}: {{trad|es|hogar}}, {{trad|es|llama}} (fuòc, ostal), {{trad|es|punto focal}} (optica) * {{frv1}}: {{trad|fr|foyer}} * {{itv1}}: {{trad|it|focolare}}, {{trad|it|fuoco}} * {{euv1}}: {{trad|eu|atarte}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|chama}}, {{trad|pt|fogo}}, {{trad|pt|lar}} {{)}} i71ti1xub699dw4db7di7il6qa32w70 422833 422626 2026-09-07T17:09:09Z Poiuytrell 5851 /* */ 422833 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De l’adjectiu {{etil|la|oc|mot=focarius|sens=de fuòc}} derivat de ''focus'' e substantivat en [[latin vulgar]] sota la forma ''[[focarium]]''. {{-pron-|oc}} {{pron||oc}} {{-sil-|oc}} {{Sillabas|fo|gau}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|fogau|fogaus}} '''fogau''' {{prov}} # [[lar|Lar]], [[luòc]] ont se fa lo [[fuòc]]. #* ''Levar la cendre dau '''fogau'''.'' # ''(metonimia)'' Fuòc que [[brutlar|brutla]] dins lo fogau. # ''(figurat)'' [[ostal|Ostal]], [[demorança]] de la [[familha]], [[país]] [[natal]]. # ''(fisica)'' [[centre|Centre]], [[font]]. #* '''''Fogau''' de lutz o de calor.'' # ''(geometria)'' [[ponch|Ponch]] possedissent de proprietats particularas per l’estudi d'unas corbas. #* ''Un elipsi ten dos '''fogaus''', e la soma de las distàncias de tot ponch d'aquela corba a sos dos '''fogaus''' es constanta.'' # ''(optica)'' Ponch comun a totes lei rais sortissent d’un sistèma optic quand totes lei rais dintrants son parallèls a l’ais optic dau sistèma. # ''(medecina)'' [[sèti|Sèti]] [[principau]] d’una [[malautiá]]. ## ''(per extension) (figurat)'' Se ditz d’un [[luòc]] dau quau raiona, un [[problèma]] o un [[dangièr]]. ##* ''Lo '''fogau''' de la rebellion.'' # ''(figurat)'' Centre ; luòc principau. {{-var-}} *[[fogal]] (''lengadocian'') *[[fogèir]] ''(auvernhat)'' *[[fogier]] (''lemosin'') *[[fugau]] ''(lemosin)' {{-sin-}} {{(|Lar}} *[[lar]], [[larièr]] *[[larèr]] ''(gascon)'' *[[fuòc]], [[fogairon]] *[[chiminèa]] *[[ostal]] {{)}} {{(|Centre, font}} *[[focala]] *[[fòcus]] {{)}} {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Feuerstelle|f}}, {{trad|de|Feuerstätte|f}} (lar), {{trad|de|Feuer}} (fuòc), {{trad|de|Heim}} (ostal) * {{env1}}: {{trad|en|hearth}}, {{trad|en|fireplace}} (lar), {{trad|en|fire}} (fuòc), {{trad|en|household}}, {{trad|en|home}}, {{trad|en|hearth}} (ostal), {{trad|en|vertex}}, {{trad|en|focus}} (centre), {{trad|en|source}} (font), {{trad|en|focus}}, {{trad|en|focal point}} (optica) {{-}} * {{cav1}}: {{trad|ca|llar}} * {{esv1}}: {{trad|es|hogar}}, {{trad|es|llama}} (fuòc, ostal), {{trad|es|punto focal}} (optica) * {{frv1}}: {{trad|fr|foyer}} * {{itv1}}: {{trad|it|focolare}}, {{trad|it|fuoco}} * {{euv1}}: {{trad|eu|atarte}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|chama}}, {{trad|pt|fogo}}, {{trad|pt|lar}} {{)}} jpuwzycmnfmdkbcar42pmwq7c4qijpa 422834 422833 2026-09-07T17:09:23Z Poiuytrell 5851 /* */ 422834 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De l’adjectiu {{etil|la|oc|mot=focarius|sens=de fuòc}} derivat de ''focus'' e substantivat en [[latin vulgar]] sota la forma ''[[focarium]]''. {{-pron-|oc}} {{pron||oc}} {{-sil-|oc}} {{Sillabas|fo|gau}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|fogau|fogaus}} '''fogau''' {{prov}} # [[lar|Lar]], [[luòc]] ont se fa lo [[fuòc]]. #* ''Levar la cendre dau '''fogau'''.'' # ''(metonimia)'' Fuòc que [[brutlar|brutla]] dins lo fogau. # ''(figurat)'' [[ostal|Ostal]], [[demorança]] de la [[familha]], [[país]] [[natal]]. # ''(fisica)'' [[centre|Centre]], [[font]]. #* '''''Fogau''' de lutz o de calor.'' # ''(geometria)'' [[ponch|Ponch]] possedissent de proprietats particularas per l’estudi d'unas corbas. #* ''Un elipsi ten dos '''fogaus''', e la soma de las distàncias de tot ponch d'aquela corba a sos dos '''fogaus''' es constanta.'' # ''(optica)'' Ponch comun a totes lei rais sortissent d’un sistèma optic quand totes lei rais dintrants son parallèls a l’ais optic dau sistèma. # ''(medecina)'' [[sèti|Sèti]] [[principau]] d’una [[malautiá]]. ## ''(per extension) (figurat)'' Se ditz d’un [[luòc]] dau quau raiona, un [[problèma]] o un [[dangièr]]. ##* ''Lo '''fogau''' de la rebellion.'' # ''(figurat)'' Centre ; luòc principau. {{-var-}} *[[fogal]] (''lengadocian'') *[[fogèir]] ''(auvernhat)'' *[[fogier]] (''lemosin'') *[[fugau]] ''(lemosin)'' {{-sin-}} {{(|Lar}} *[[lar]], [[larièr]] *[[larèr]] ''(gascon)'' *[[fuòc]], [[fogairon]] *[[chiminèa]] *[[ostal]] {{)}} {{(|Centre, font}} *[[focala]] *[[fòcus]] {{)}} {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Feuerstelle|f}}, {{trad|de|Feuerstätte|f}} (lar), {{trad|de|Feuer}} (fuòc), {{trad|de|Heim}} (ostal) * {{env1}}: {{trad|en|hearth}}, {{trad|en|fireplace}} (lar), {{trad|en|fire}} (fuòc), {{trad|en|household}}, {{trad|en|home}}, {{trad|en|hearth}} (ostal), {{trad|en|vertex}}, {{trad|en|focus}} (centre), {{trad|en|source}} (font), {{trad|en|focus}}, {{trad|en|focal point}} (optica) {{-}} * {{cav1}}: {{trad|ca|llar}} * {{esv1}}: {{trad|es|hogar}}, {{trad|es|llama}} (fuòc, ostal), {{trad|es|punto focal}} (optica) * {{frv1}}: {{trad|fr|foyer}} * {{itv1}}: {{trad|it|focolare}}, {{trad|it|fuoco}} * {{euv1}}: {{trad|eu|atarte}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|chama}}, {{trad|pt|fogo}}, {{trad|pt|lar}} {{)}} lcnywi9y0zf5xzfdqawoyf5nrkpmzrn 422842 422834 2026-09-07T17:15:22Z Poiuytrell 5851 /* */ 422842 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De l’adjectiu {{etil|la|oc|mot=focarius|sens=de fuòc}} derivat de ''focus'' e substantivat en [[latin vulgar]] sota la forma ''[[focarium]]''. {{-pron-|oc}} {{pron||oc}} {{-sil-|oc}} {{Sillabas|fo|gau}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|fogau|fogaus}} '''fogau''' {{prov}} # [[lar|Lar]], [[luòc]] ont se fa lo [[fuòc]]. #* ''Levar la cendre dau '''fogau'''.'' # ''(metonimia)'' Fuòc que [[brutlar|brutla]] dins lo fogau. # ''(figurat)'' [[ostal|Ostal]], [[demorança]] de la [[familha]], [[país]] [[natal]]. # ''(fisica)'' [[centre|Centre]], [[font]]. #* '''''Fogau''' de lutz o de calor.'' # ''(geometria)'' [[ponch|Ponch]] possedissent de proprietats particularas per l’estudi d'unas corbas. #* ''Un elipsi ten dos '''fogaus''', e la soma de las distàncias de tot ponch d'aquela corba a sos dos '''fogaus''' es constanta.'' # ''(optica)'' Ponch comun a totes lei rais sortissent d’un sistèma optic quand totes lei rais dintrants son parallèls a l’ais optic dau sistèma. # ''(medecina)'' [[sèti|Sèti]] [[principau]] d’una [[malautiá]]. ## ''(per extension) (figurat)'' Se ditz d’un [[luòc]] dau quau raiona, un [[problèma]] o un [[dangièr]]. ##* ''Lo '''fogau''' de la rebellion.'' # ''(figurat)'' Centre ; luòc principau. {{-var-}} *[[fogal]] (''lengadocian'') *[[fogèir]] ''(auvernhat)'' *[[fogier]] (''lemosin'') *[[fugau]] ''(lemosin)'' {{-sin-}} {{(|Lar}} *[[lar]], [[larièr]] *[[larèr]] ''(gascon)'' *[[fuòc]], [[fogairon]] *[[chiminèa]] *[[ostal]] *[[ostalada]] {{)}} {{(|Centre, font}} *[[focala]] *[[fòcus]] {{)}} {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Feuerstelle|f}}, {{trad|de|Feuerstätte|f}} (lar), {{trad|de|Feuer}} (fuòc), {{trad|de|Heim}} (ostal) * {{env1}}: {{trad|en|hearth}}, {{trad|en|fireplace}} (lar), {{trad|en|fire}} (fuòc), {{trad|en|household}}, {{trad|en|home}}, {{trad|en|hearth}} (ostal), {{trad|en|vertex}}, {{trad|en|focus}} (centre), {{trad|en|source}} (font), {{trad|en|focus}}, {{trad|en|focal point}} (optica) {{-}} * {{cav1}}: {{trad|ca|llar}} * {{esv1}}: {{trad|es|hogar}}, {{trad|es|llama}} (fuòc, ostal), {{trad|es|punto focal}} (optica) * {{frv1}}: {{trad|fr|foyer}} * {{itv1}}: {{trad|it|focolare}}, {{trad|it|fuoco}} * {{euv1}}: {{trad|eu|atarte}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|chama}}, {{trad|pt|fogo}}, {{trad|pt|lar}} {{)}} 4e6nu9hhcc6wtvl280h7udl5zxxacwm 0 83041 422824 369819 2026-09-07T16:59:54Z Poiuytrell 5851 /* */ 422824 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De l’adjectiu {{etil|la|oc|mot=focarius|sens=de fuòc}} derivat de ''focus'' e substantivat en [[latin]] vulgar sota la fòrma ''[[focarium]]''. {{-pron-}} {{pron||oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|fogèir|fogèirs|}} ''' fogèir''' {{m}} {{auv}} # [[lar|Lar]], ente brusla lo [[fuòc]] de la maison. # [[fogau]], [[maison]], [[luòc]] de vita [[familiau]]. {{-var-}} * [[fogal]] (''lengadocian'') * [[fogau]] (''provençau'') * [[fogier]] (''lemosin'') lhjppgdqv2nnrwdudxl7v3zztn9dfuu 422827 422824 2026-09-07T17:05:12Z Poiuytrell 5851 /* */ 422827 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De l’adjectiu {{etil|la|oc|mot=focarius|sens=de fuòc}} derivat de ''focus'' e substantivat en [[latin]] vulgar sota la fòrma ''[[focarium]]''. {{-pron-}} {{pron||oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|fogèir|fogèirs|}} ''' fogèir''' {{m}} {{auv}} # [[lar|Lar]], ente brusla lo [[fuòc]] de la maison. # [[fogau|Fogau]], [[maison]], [[luòc]] de [[demorança]] e vita [[familiau]], ensems l'ostau e l'[[ostalada]]. {{-var-}} * [[fogal]] (''lengadocian'') * [[fogau]] (''provençau'') * [[fogier]] (''lemosin'') 3ftr255u4jzbkjc2i8bhqznbk66jmsu 422839 422827 2026-09-07T17:12:59Z Poiuytrell 5851 /* */ 422839 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De l’adjectiu {{etil|la|oc|mot=focarius|sens=de fuòc}} derivat de ''focus'' e substantivat en [[latin]] vulgar sota la fòrma ''[[focarium]]''. {{-pron-}} {{pron||oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|fogèir|fogèirs|}} ''' fogèir''' {{m}} {{auv}} # [[lar|Lar]], ente brusla lo [[fuòc]] de la maison. # [[fogau|Fogau]], [[maison]], [[luòc]] de [[demorança]] e vita [[familiau]], ensems l'ostau e l'[[ostalada]]. {{-var-}} *[[fogal]] ''(lengadocian)'' *[[fogau]] ''(provençau)'' *[[fogier]] ''(lemosin)'' *[[fugau]] ''(lemosin)'' nw5r5cn3mf1qb21g5ul99eixg719sgz 0 83285 422869 370281 2026-09-07T22:12:04Z Poiuytrell 5851 /* */ 422869 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[fragmentar]] {{-pron-|oc}} lengadocian {{pron|fɾammentaˈsju|oc}}, gascon {{pron|fɾagmentaˈsju|oc}} provençau {{pron|fʀagmẽⁿtaˈsjũⁿ|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|frag|men|ta|cion}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|fragmentacion|fragmentacions|fɾammentaˈsjus|fɾammentaˈsjus}} '''fragmentacion''' {{f}} # Accion, fach o resultat de [[fragmentar]], o [[fach]] de se fragmentar. #''(geomorfologia)'' Reduccion d’una massa rocalhuda en fragments a causa de l’accion del gèl e de la cobertura vegetala. {{-drv-}} * [[fragmentacion idrolica]] {{-par-}} * [[fragment]] * [[fragmentar]] * [[fragmentari]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Zerbrechen}}, {{trad|de|Zerlegung}} * {{env1}}: {{trad|en|fragmentation}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|fragmentació}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|fragmentación}} * {{frv1}}: {{trad|fr|fragmentation}} * {{itv1}}: {{trad|it|frammentazione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|frammentação}} {{)}} 9r0pln518ejece12geh0wdzkr26a6mr 0 83305 422633 370345 2026-09-07T13:34:41Z Poiuytrell 5851 /* */ 422633 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del bas {{etil|la|oc|tutela}} de ''[[tueor]]'' (« gaitar fixament » d’ont « susvelhar, protegir »). {{-pron-}} lengadocian, gascon {{pron|ty'tɛlo̞|oc}}, provençau {{pron|ty'tɛlə|oc}} : Bearn : escotar « tutèla » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-tutèla.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|tu|tè|la}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|tutèla|tutèlas|ty'tɛlo̞|ty'tɛlo̞s}} '''tutèla''' {{f}} # ''(drech civil)'' [[autoritat|Autoritat]] [[autrejar|autrejada]] per la [[lei]], per [[sonhar]] de la [[persona]] d'un [[minor]] d'edad o d'un major de [[protegir]] e de sos [[ben]]s. # ''(drech administratiu)'' [[tutèla administrativa|Tutèla administrativa]] : mana de contraròtle exercit per una [[persona morala]] de drech public sus una autra persona morala publica o sus d'organismes privats. # ''(drech public internacional)'' Sistèma d'[[administracion]] d’un [[territòri]] o d'un [[pòble]] que condiciona son autogovèrn; [[protectorat]] ; [[colonizacion]]. # ''(figurat)'' [[proteccion|Proteccion]]. {{-sin-}} * [[tutoratge]] {{-par-}} * [[tutelar]] * [[tutelari]] * [[tutor]] {{-drv-}} * [[autoritat de tutèla]] * [[jutge de las tutèlas]] * [[ministèri de tutèla]] * [[tutèla administrativa]] * [[tutèla dativa]] * [[tutèla testamentària]] {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Vormundschaft}}, {{trad|de|Treuhandschaft}} (politica), {{trad|de|Schutz}} (figurat) * {{env1}}: {{trad|en|guardianship}}; figurat: {{trad|en|protection}}, {{trad|en|tutelag}} * {{cav1}}: {{trad|ca|tutela}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|tutela}} * {{frv1}}: {{trad|fr|tutelle}} * {{itv1}}: {{trad|it|tutela}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|tutela}} {{)}} {{-flex-verb-|oc}} '''tutèla''' # ''Tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[tutelar]] # ''Segonda persona del singular de l'imparatiu afirmatiu de'' [[tutelar]] 3m51tt6jwvyaun2o0e6ryneynmu44zb 0 83481 422868 405403 2026-09-07T22:10:46Z Poiuytrell 5851 /* */ 422868 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|contingens}}, participi present de ''[[contingo#la|contingere]]'' (« [[tocar]] »). {{-pron-|oc}} :lengadocian {{pron|kuntinˈd͡ʒen|oc}} :gascon {{pron|kuntinˈʒen|oc}} :provençau {{pron|kũⁿtĩⁿˈd͡ʒẽⁿ|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|con|tin|gent}} {{-adj-|oc}} {{Declinason|adj|dialècte=lengadocian|contingent|contingenta|contingents|contingentas|kuntinˈd͡ʒen|kuntinˈd͡ʒento̞|kuntinˈd͡ʒens|kuntinˈd͡ʒento̞s|}} '''contingent''' # Qu'es [[eventual]] ; que pòt [[escàser]] o pas. # Qualifica una causa sus qué cal pas comptar. # Qualifica un èsser que poiriá pas èsser. # Qualifica las [[proposicion]]s qu'[[enonciar|enóncian]] una causa que pòt èsser o pas. # Qualifica la part o la [[porcion]] que pòt aparténer a qualqu’un dins un [[despartiment]]. # ''(filosofia)'' Que pòt, o poiriá pas [[èsser]], per [[oposicion]] a « [[necessari]] ». {{-par-}} *[[contingéncia]] *[[contingentament]] {{-sin-}} *[[accidental]] *[[fortuit]] *[[ocasional]] *[[aleatòri]] *[[eventual]] {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|zufällig}}, {{trad|de|kontingent}} (filosofia) * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{env1}}: {{trad|en|contingent}} * {{cav1}}: {{trad|ca|contingent}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|contingente}} * {{frv1}}: {{trad|fr|contingent}} * {{itv1}}: {{trad|it|contingente}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|contingente}} }} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|contingent|contingents|kuntind͡ʒen|kuntind͡ʒens|}} '''contingent''' {{m}} # Part que cadun [[dever|deu]] [[recebre]] o la part que cadun deu [[provesir]]. #* ''Portar son '''contingent''' a l'òbra comuna.'' # ''(particular)'' Part dels còsts [[comuns]] d’una societat e que cadun deu contribuir amb [[proporcion]] de l’[[interés]] que pren. # ''(particular, militar)'' Quantitat de [[soldat]]s qu'es provesida par un [[país]]. # ''(per extension)'' La [[tropa]] d'aqueles soldats. # ''(per extension, familièr)'' Una granda quantitat de personas. # ''(economia)'' [[quòta|Quòta]]. {{-drv-}} *[[contingentar]] {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Kontingent}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{env1}}: {{trad|en|contingent}} * {{cav1}}: {{trad|ca|contingent}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|contingente}} * {{frv1}}: {{trad|fr|contingent}} * {{itv1}}: {{trad|it|contingente}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|contingente}} }} {{=en=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|en|contingens}}, participi present de ''[[contingo#la|contingere]]'' (« tocar »). {{-pron-|en}} :{{pron|kənˈtɪnd͡ʒənt|en}} :Estats Units d'America (Milwaukee) : escotar « contingent » [[Fichièr:LL-Q1860 (eng)-Flame, not lame-contingent.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|con|tin|gent}} {{-adj-|en}} '''contingent''' # {{trad|oc|contingent}} {{-nom-|en}} {{Declinason|n|contingent|contingents}} '''contingent''' {{m}} # {{trad|oc|contingent}} {{=ca=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|ca|contingens}}, participi present de ''[[contingo#la|contingere]]'' (« tocar »). {{-pron-|ca}} :{{pron|kuntiɲˈʒen|ca}} :Espanha (Barcelona) : escotar « contingent » [[Fichièr:LL-Q7026 (cat)-Marvives-contingent.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|con|tin|gent}} {{-adj-|ca}} '''contingent''' {{mf}}, ''(plurals: [[contingents]])'' # {{trad|oc|contingent}} {{-nom-|ca}} {{Declinason|n|contingent|contingents}} '''contingent''' {{mf}}, ''(plurals: [[contingents]])'' # {{trad|oc|contingent}} {{=fr=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|fr|contingens}}, participi present de ''[[contingo#la|contingere]]'' (« tocar »). {{-pron-|fr}} :{{pron|kɔ̃tɛ̃ʒɑ̃|oc}} :França (Vòges) : escotar « contingent » [[Fichièr:LL-Q150 (fra)-LoquaxFR-contingent.wav]] :França (Vòges) : escotar « contingent » [[Fichièr:LL-Q150 (fra)-Poslovitch-contingent.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|con|tin|gent}} {{-adj-|fr}} {{Declinason|adj|contingent|contingente|contingents|contingentes|kɔ̃tɛ̃ʒɑ̃|kɔ̃tɛ̃ʒɑ̃t|kɔ̃tɛ̃ʒɑ̃|kɔ̃tɛ̃ʒɑ̃t|}} '''contingent''' # {{trad|oc|contingent}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|contingent|contingents|kɔ̃tɛ̃ʒɑ̃}} '''contingent''' {{m}} # {{trad|oc|contingent}} 11y0q2bu7mf1z3rm5vozx4pitxdv1bc 0 83487 422864 370930 2026-09-07T22:07:56Z Poiuytrell 5851 /* */ 422864 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : ''(nom)'' De [[contingentar]]. : ''(adv)'' De [[contingent]]. {{-pron-|oc}} lengadocian {{pron|kuntinˌd͡ʒentaˈmen|oc}}, gascon {{pron|kuntinˌʒentaˈmen|oc}}, provençau {{pron|kũⁿtĩⁿˌd͡ʒẽⁿtaˈmẽⁿ|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|con|tin|gen|ta|ment}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|contingentament|contingentements|kuntinˌd͡ʒentaˈmen|kuntinˌd͡ʒentaˈmens|}} '''contingentament''' {{m}} # ''(economia)'' Accion, fach e resultat d’una [[restriccion]], d'una [[limitacion]] per de [[barrièra]]s administrativas. {{-sin-}} *[[restriccion]] *[[quòta]] {{-par-}} * [[contingéncia]] * [[contingent]] * [[contingentar]] {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Kontingentierung}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{env1}}: {{trad|en|quota}} * {{cav1}}: {{trad|ca|contingentació}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|contingentación}} * {{frv1}}: {{trad|fr|contingentement}} * {{itv1}}: {{trad|it|contingentamento}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|contingentamento}}, {{trad|pt|contingentação}} }} {{-adv-|oc}} '''contingentament''' # De biais [[contingent]]. 18q5rr8ycbn1m0vd46zv5ejbxd9t1t5 0 83489 422867 370933 2026-09-07T22:09:40Z Poiuytrell 5851 /* */ 422867 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[contingent]]. {{-pron-|oc}} lengadocian {{pron|kuntind͡ʒenˈta|oc}}, gascon {{pron|kuntinʒenˈta|oc}}, provençau {{pron|kũⁿtĩⁿd͡ʒẽⁿˈta|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|con|tin|gen|tar}} {{-verb-|oc}} '''contingentar''' # ''(economia)'' [[restrénher|Restrénher]], [[limitar]] per de [[barrièra]]s [[administratiu|administrativas]] las [[importacion]]s, la [[produccion]], etc. {{-sin-}} *[[restriccion]] *[[quòta]] {{-par-}} * [[contingéncia]] * [[contingent]] * [[contingentament]] {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|kontingentieren}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{env1}}: {{trad|en|fix quotas}} * {{cav1}}: {{trad|ca|fixar els contingents}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|contingentar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|contingenter}} * {{itv1}}: {{trad|it|contingentare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|contingentar}} }} {{=es=}} {{-etim-}} : De [[contingent]]. {{-pron-|es}} {{pron|kon̪tiŋxen̪ˈtaɾ|es}} {{-sil-}} {{Sillabas|con|tin|gen|tar}} {{-verb-|es}} '''contingentar''' # {{trad|oc|contingentar}} {{=pt=}} {{-etim-}} : De [[contingent]]. {{-pron-|pt}} Portugal {{pron|kõtĩʒẽˈtaɾ|pt}}; Brasil {{pron|kõtʃĩʒẽˈta(ɾ)|pt}} {{-sil-}} {{Sillabas|con|tin|gen|tar}} {{-verb-|pt}} '''contingentar''' # {{trad|oc|contingentar}} asmgumafin7hxqemjtuu02qb4pnve8a 0 83854 422641 382282 2026-09-07T13:39:21Z Poiuytrell 5851 /* */ 422641 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|decimalis}}. {{-pron-|oc}} {{pron|desiˈmal|oc}} :Lengadocian : escotar « decimal » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-decimal.wav]] {{-adj-|oc}} {{Declinason|adj|decimal|decimala|decimals|decimalas|desiˈmal|desiˈmalo̞|desiˈmals|desiˈmalo̞s}} '''decimal''' {{leng}} # ''(matematicas)'' Se ditz de la [[fraccion]] que son [[denominador]] es una [[poténcia]] de [[dètz]]. # ''(matematicas)'' Se ditz del [[logaritme]] que la [[basa]] es lo nombre 10. # ''(matematicas)'' Se ditz del sistèma de [[numeracion]] que los [[nombre]]s son representats coma de [[combinason lineària|combinasons lineàrias]] de poténcias de dètz. {{-var-}} *[[decimau]] (gascon, provençau) {{-drv-}} *[[decimala]] *[[duodecimal]] *[[exadecimal]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|dezimal}} * {{env1}}: {{trad|en|decimal}} * {{euv1}}: {{trad|eu|decimal}} * {{cav1}}: {{trad|ca|decimal}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|decimal}} * {{frv1}}: {{trad|fr|décimal}} * {{itv1}}: {{trad|it|decimale}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|decimal}} {{)}} {{=en=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|en|decimalis}}. {{-pron-|en}} :general {{pron|ˈdɛsɪməɫ|en}} :America {{pron|ˈdɛsɪməl|en}}, {{pron|ˈdɛsəməl|en}}, {{pron|ˈdɛsməl|en}} {{-adj-|en}} '''decimal''' # {{trad|oc|decimal}} {{-drv-}} * [[duodecimal]] * [[hexadecimal]] {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|decimal|decimals}} '''decimal''' # {{trad|oc|decimala}} {{=ca=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|ca|decimalis}}. {{-pron-|ca}} :oriental {{pron|dəsiˈmaɫ|ca}} :occidental {{pron|desiˈmaɫ|ca}} {{-adj-|en}} '''decimal''' {{mf}}, ''(plurals: [[decimals]])'' # {{trad|oc|decimal}} {{-nom-|oc}} '''decimal''' {{f}}, ''(plural: [[decimals]])'' # {{trad|oc|decimala}} {{=es=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|es|decimalis}}. {{-pron-|es}} :Peninsular {{pron|deθiˈmal|es}} :American: naut {{pron|d(e)siˈmal|es}}, baix {{pron|desiˈmal|es}} {{-adj-|es}} '''decimal''' {{mf}}, ''(plurals: [[decimales]])'' # {{trad|oc|decimal}} {{-nom-|es}} '''decimal''' {{f}}, ''(plural: [[decimales]])'' # {{trad|oc|decimala}} {{=pt=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|pt|decimalis}}. {{-pron-|pt}} :Portugal {{pron|dɛsiˈmaɫ|pt}} :Brasil {{pron|desĩˈmaw|pt}} {{-adj-|pt}} '''decimal''' {{mf}}, ''(plurals: [[decimais]])'' # {{trad|oc|decimal}} {{-nom-|pt}} '''decimal''' {{f}}, ''(plural: [[decimais]])'' # {{trad|oc|decimala}} crrbf7bq7tx9nw0nfssyv9egmjdj9s3 0 84058 422903 401760 2026-09-07T22:40:16Z Poiuytrell 5851 /* */ 422903 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :De [[isolar]]. {{-pron-|oc}} :{{pron|izuˈlat|oc}} {{-adj-|oc}} {{Declinason|dialècte=lengadocian, gascon|adj|isolat|isolada|isolats|isoladas|izuˈlat|izuˈlaðo̞|izuˈlats|izuˈlaðo̞s}} '''isolat''' # Qu'[[desseparar|es desseparat]] de [[causa]]s de [[meteissa]] [[natura]] o d’una [[autra]] natura. #* ''De bòrdas '''isoladas''' pel país'' # Que [[téner|ten]] [[pas]] a la [[paret]] de l’[[edifici]], [[parlar|en parlant]] de [[colomna]], d'[[estatua]]. # [[rar|Rar]], [[unic]], que se [[repetir|repetís]] pas. #* ''De cases '''isolats''' d'aquela malautiá. # [[sol|Sol]], [[solitari]], sens [[relacion]]s. #* ''Un parent '''isolat'''.'' # ''(fisica)'' Qualifica un [[sistèma]] qu'[[sometre|es somés]] a pas cap d'autra [[fòrça]] o que pòt pas [[escambiar]] d'[[energia]] o de [[matèria]] amb l’[[exterior]]. # ''(construccion, tecnica)'' Qu'[[protegir|es protegit]] de la [[conduccion]] dels [[flus]]es. #* ''Lo teulat de l'ostal demora '''isolat''' per la lana de veire.'' #* ''Lo cable electric es '''isolat''' de la rèsta del circuit.'' {{-par-}} * [[isolar]] * [[isolacion]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|isoliert}}, {{trad|de|gesondert}}, {{trad|de|abgesondert}} * {{env1}}: {{trad|en|isolated}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|aïllat}}, {{trad|ca|isolat}}, {{trad|ca|solter}} (sol), {{trad|ca|esporàdic}} (rar) {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|aislado}} * {{frv1}}: {{trad|fr|isolé}} * {{itv1}}: {{trad|it|isolato}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|isolado}} }} {{-nom-|oc}} {{Declinason|dialècte=lengadocian, gascon|n|isolat|isolats|izuˈlat|izuˈlats}} '''isolat''' {{m}} # Causa qu’apertent a pas cap autre ensemble dererminat conegut o [[caracterizable]]. # ''(particular, linguistica)'' [[lenga|Lenga]] non ligada a una [[familha]] de lengas. #* ''Lo [[basc]], l’[[aïno]] del Japon e lo [[corean]] sont d''''isolats'''.'' # ''(biologia)'' [[populacion|Populacion]] d’[[animal]]s o de [[planta]]s [[isolat|isoladas]] sus una [[ila]]. {{-flex-verb-|oc}} '''isolat''' # ''participi passat al maculin singular de'' [[isolar]] {{=ca=}} {{-etim-}} :Del {{etil|fr|ca|isolé}}. {{-pron-|ca}} :Balearic, Valencian {{pron|izoˈlat|ca}} :Central {{pron|izuˈlat|ca}} {{-adj-|ca}} {{Declinason|adj|isolat|isolada|isolats|isolades}} '''isolat''' # {{trad|oc|isolat}} {{=fr=}} {{-etim-}} :De ''[[isoler]]''. {{-pron-|fr}} : {{pron|izɔla|ca}} {{-nom-|fr}} {{Declinason|n|isolat|isolat|izɔla}} '''isolat''' {{m}} # {{trad|oc|isolat}} 3oefca51sq75s1k21r4rw0y3h8gm1s4 0 84069 422861 372640 2026-09-07T22:06:18Z Poiuytrell 5851 /* */ 422861 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :Del {{etil|la|oc|conductio}}. {{-pron-|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|kunduˈt͡sju|oc}} :provencau {{pron|kunduˈt͡sjũⁿ|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|conduccion|conduccions|kunduˈt͡sju|kunduˈt͡sjus}} '''conduccion''' {{f}} # ''(Drech roman)'' [[accion|Accion]], fach o resultat d [[prene]] en [[renda]]. # ''(fisica)'' [[accion|Accion]], fach o resultat d [[difusar]] un [[flux]] {{-loc-}} * [[conduccion electrica]] * [[conduccion termica]] {{-par-}} * [[conductivitat]] * [[conductor]] {{-drv-}} * [[reconduccion]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Konduktion}}, {{trad|de|Leitung}} * {{env1}}: {{trad|en|conduction}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|conducció}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|conducción}} * {{frv1}}: {{trad|fr|conduction}} * {{itv1}}: {{trad|it|conduzione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|condução}} }} 7brdk7zdpt4cb0j7gpd13m4rwh6qh1o 422862 422861 2026-09-07T22:06:37Z Poiuytrell 5851 /* */ 422862 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :Del {{etil|la|oc|conductio}}. {{-pron-|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|kunduˈt͡sju|oc}} :provencau {{pron|kunduˈt͡sjũⁿ|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|conduccion|conduccions|kunduˈt͡sju|kunduˈt͡sjus}} '''conduccion''' {{f}} # ''(Drech roman)'' [[accion|Accion]], fach o resultat de [[prene]] en [[renda]]. # ''(fisica)'' [[accion|Accion]], fach o resultat de [[difusar]] un [[flux]] {{-loc-}} * [[conduccion electrica]] * [[conduccion termica]] {{-par-}} * [[conductivitat]] * [[conductor]] {{-drv-}} * [[reconduccion]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Konduktion}}, {{trad|de|Leitung}} * {{env1}}: {{trad|en|conduction}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|conducció}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|conducción}} * {{frv1}}: {{trad|fr|conduction}} * {{itv1}}: {{trad|it|conduzione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|condução}} }} 4711t2plwb76fspz6y09k23n9feo3a4 0 84070 422560 372641 2026-09-07T12:40:45Z Poiuytrell 5851 /* */ 422560 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :Del [[conduccion]] amb lo prefix «re-». {{-pron-|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|rekunduˈt͡sju|oc}} :provencau {{pron|rekunduˈt͡sjũⁿ|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|reconduccion|reconduccions|rekunduˈt͡sju|rekunduˈt͡sjus}} '''reconduccion''' {{f}} # [[accion|Accion]] de [[reconduire]] # ''(Drech)'' [[accion|Accion]] de [[renovelar]] una [[renda]]. {{-loc-}} * [[tacit reconduccion]] {{-par-}} * [[reconductible]] * [[reconduire]] {{-revi-}} {{Reviradas|accion de reconduire| * {{dev1}}: {{trad|de|Zurück-begleiten}}, {{trad|de|Zurück-führen}} * {{env1}}: {{trad|en|taking-back home}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|reconducció}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|retorno}} * {{frv1}}: {{trad|fr|conduction}} * {{itv1}}: {{trad|it|riconducimento}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|recondução}} }} {{Reviradas|accion de renovelar una renda| * {{dev1}}: {{trad|de|Verlängerung}} * {{env1}}: {{trad|en|renewal}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|reconducció}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|retorno}} * {{frv1}}: {{trad|fr|conduction}} * {{itv1}}: {{trad|it|riconducimento}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|recondução}} }} kb365iohtkv1ssf7c2z69py7i1uevh0 422561 422560 2026-09-07T12:40:55Z Poiuytrell 5851 /* */ 422561 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :Del [[conduccion]] amb lo prefix «re-». {{-pron-|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|rekunduˈt͡sju|oc}} :provencau {{pron|rekunduˈt͡sjũⁿ|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|reconduccion|reconduccions|rekunduˈt͡sju|rekunduˈt͡sjus}} '''reconduccion''' {{f}} # [[accion|Accion]] de [[reconduire]] # ''(Drech)'' [[accion|Accion]] de [[renovelar]] una [[renda]]. {{-loc-}} * [[tacita reconduccion]] {{-par-}} * [[reconductible]] * [[reconduire]] {{-revi-}} {{Reviradas|accion de reconduire| * {{dev1}}: {{trad|de|Zurück-begleiten}}, {{trad|de|Zurück-führen}} * {{env1}}: {{trad|en|taking-back home}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|reconducció}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|retorno}} * {{frv1}}: {{trad|fr|conduction}} * {{itv1}}: {{trad|it|riconducimento}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|recondução}} }} {{Reviradas|accion de renovelar una renda| * {{dev1}}: {{trad|de|Verlängerung}} * {{env1}}: {{trad|en|renewal}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|reconducció}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|retorno}} * {{frv1}}: {{trad|fr|conduction}} * {{itv1}}: {{trad|it|riconducimento}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|recondução}} }} 43yr6euhkini4v4zowq59n0v8tnghxf 0 84091 422963 415554 2026-09-07T23:15:46Z Poiuytrell 5851 /* */ 422963 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[surf]] {{-pron-|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|syʀˈfa|oc}} :provencau {{pron|syʀˈfa|oc}} : escotar « surfar » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-surfar.wav]] {{-verb-|oc}} '''surfar''' # [[limpar|Limpar]] sus una [[èrsa]] que [[salivar|saliva]] o suls [[penjal]]s [[ennevar|ennevat]]s, quilhat sus una [[pòst]] especialament preparada. #''(internet)'' Visitar de [[pagina]]s sus la ret per mejan d'un [[navigator]]. {{-par-}} * [[surf]] * [[surfaire]] {{-revi-}} {{Reviradas|limpar sus l'èrsa, la nèu| * {{dev1}}: {{trad|de|surfen}}, {{trad|de|wellenreiten}} * {{env1}}: {{trad|en|surf}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|far el surf}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|surfear}} * {{frv1}}: {{trad|fr|surfer}} * {{itv1}}: {{trad|it|surfare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|surfar}} }} {{Reviradas|navegar sus internet| * {{dev1}}: {{trad|de|surfen}} * {{env1}}: {{trad|en|surf}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|navegar}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|navegar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|surfer}} * {{itv1}}: {{trad|it|navigare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|navegar}} }} fstb4rt912rm7rdgcggg15jontymedz 0 84110 423002 372825 2026-09-08T09:33:34Z Poiuytrell 5851 /* */ 423002 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|mot=truncare}} {{-pron-|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|tɾuŋˈka|oc}} :provençau {{pron|tʀũⁿˈka|oc}} {{-verb-|oc}} '''troncar''' # [[talhar|Talhar]] un brava partida de quicòm. # [[copar|Copar]] lo [[tronc]] d'un arbre, amb una [[tronçonadoira]]: [[tronçonar]]. # ''(geometria)'' Talhar un [[còn]], una [[piramida]], un [[prisma]], mejançant un [[plan]], per n'obténer un [[tronc]]. '''se troncar''' # Se [[fissar]] amb una [[espina]]. {{-sin-}} * [[tronçonar]] {{-drv-}} * [[troncacion]] * [[troncadura]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|verstümmeln}} * {{env1}}: {{trad|en|truncate}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|troncar}}, {{trad|ca|truncar}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|troncar}}, {{trad|es|truncar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|tronquer}} * {{itv1}}: {{trad|it|troncare}}, {{trad|it|cioncare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|troncar}} }} {{=ca=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|ca|mot=truncare}} {{-pron-|ca}} :Oriental: central {{pron|tɾuŋˈka|ca}}, balear {{pron|tɾoŋˈca|ca}}, {{pron|tɾuŋˈka|ca}} :Occidental: nord-occidental {{pron|tɾoŋˈka|ca}}, valencian {{pron|tɾoŋˈkaɾ|ca}} {{-verb-|ca}} '''troncar''' # {{trad|oc|troncar}} {{=es=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|es|mot=truncare}} {{-pron-|es}} :{{pron||es}} {{-verb-|es}} '''troncar''' # {{trad|oc|troncar}} {{=pt=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|pt|mot=truncare}} {{-pron-|pt}} :Portugal {{pron|tɾõŋˈkaɾ|pt}} :Brasil {{pron|tɾõˈka(ɾ)|pt}} {{-verb-|pt}} '''troncar''' # {{trad|oc|troncar}} 6axwiyjdvwfrk5p44rf3w8mcjky0tay 0 84300 423088 380438 2026-09-08T11:12:30Z Poiuytrell 5851 /* */ 423088 wikitext text/x-wiki [[image:Gewuerznelken.jpg|thumb|De '''clavèls de giròfle'''.]] {{=oc=}} {{-etim-}} :De [[clavèl]] e [[giròfle]] {{-pron-|oc}} :{{pron|klaˈβɛl ðe d͡ʒiˈɾɔfle|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|cla|vèl| de |gi|rò|fle}} {{-loc-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|clavèl de giròfle|clavèls de giròfle|klaˈβɛl ðe d͡ʒiˈɾɔfle|klaˈβɛls de d͡ʒiˈɾɔfle}} '''clavèl de giròfle''' {{m}} {{leng}} # [[boton|Boton]] de las [[flor]]s del [[giroflièr]] que gaireben sembla a un [[clavèl]] e que s'utiliza coma [[espècia]]. {{-var-}} *[[clavet]] ''(gascon)'' *[[clavèu de giròfle]], [[claveu de giròfle]] {{-sin-}} * [[clavèl]] * [[giròfle]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Gewürznelke}} * {{env1}}: {{trad|en|clove}} * {{euv1}}: * {{cav1}}: {{trad|ca|clau d’espècie|m}}, {{trad|ca|clavell d’espècie}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|clavo de olor}}, {{trad|es|clavo}} * {{frv1}}: {{trad|fr|clou de girofle}} * {{itv1}}: {{trad|it|chiodo di garofano}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|cravo}}, {{trad|pt|cravo-da-índia}}, {{trad|pt|cravinho}}, {{trad|pt|girofle}} {{)}} [[Categoria:Espècias en occitan]] mhuyznbhad0l1mhj5fbba6zfy9pkm9x 0 84418 423104 375938 2026-09-08T11:36:07Z Poiuytrell 5851 /* */ 423104 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :Del {{etil|la|oc|mot=residere}}. {{-pron-|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|reziˈði|oc}} :provençau {{pron|reziˈdi|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|re|si|dir}} {{-verb-|oc}} '''residir''' # ''[[demorar|Demorar]]'' de biais permanent o de longas endacòm, i far sa [[residéncia]] oficiala. #* ''Lo president de la republica '''residís''' a la capitala.'' #''(especialment)'' [[demorar|demorar]] dins lo luòc ont òm exercís una foncion coma lo prélat de la [[Glèisa catolica romana]] demora dins lo luòc de son [[diocèsi]], de son [[benefici]]. #* '''''Residissi''' sièis meses de l'an a l’estrangièr pels afars''. # ''(figurat)'' [[consistir|Consistir]] ; se [[trobar]] dedins. #* ''En el sol '''residís''' l'espèr. {{-rev-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|wohnen}}, {{trad|de|ansässig sein}}, {{trad|de|residieren}}, {{trad|de|liegen}} (figurat) * {{env1}}: {{trad|en|reside}}, {{trad|en|live}}, {{trad|en|dwell}}, {{trad|en|lie in}} (figurat) * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|residir}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|residir}} * {{frv1}}: {{trad|fr|résider}} * {{itv1}}: {{trad|it|risiedere}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|residir}} }} {{=ca=}} {{-etim-}} :Del {{etil|la|ca|mot=residere}}. {{-pron-}}Espanha (Barcelona) : escotar « residir » [[Fichièr:LL-Q7026 (cat)-Marvives-residir.wav]] {{-pron-|ca}} :Oriental: {{pron|rəziˈði|ca}} :Occidental: nord-occidental {{pron|reziˈði|ca}}, valencian {{pron|reziˈðiɾ|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|re|si|dir}} {{-verb-|ca}} '''residir''' # {{trad|oc|residir}} {{=es=}} {{-etim-}} :Del {{etil|la|es|mot=residere}}. {{-pron-|es}} :{{pron|resiˈð̞iɾ|es}} {{-sil-}} {{Sillabas|re|si|dir}} {{-verb-|es}} '''residir''' # {{trad|oc|residir}} {{=pt=}} {{-etim-}} :Del {{etil|la|pt|mot=residere}}. {{-pron-|pt}} :Portugal {{pron|ʀɨziˈdiɾ|pt}} :Brasil {{pron|ɦeziˈdʒiɾ|pt}}, {{pron|xeziˈdʒi|pt}} {{-sil-}} {{Sillabas|re|si|dir}} {{-verb-|pt}} '''residir''' # {{trad|oc|residir}} 6fqfac9a1iqdv4aetj0c0nxou0005h0 0 84606 422662 412271 2026-09-07T14:17:09Z Poiuytrell 5851 /* */ 422662 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De [[crespe]] {{-pron-}} {{pron|kɾesˈpɛl|oc}} {{-nom-|oc}} ''' crespèl''' {{m}} {{leng}} {{Declinason|n|crespèl|crespèls|kɾesˈpɛl|kɾesˈpɛls}} [[image:Crepes dsc07085.jpg|vinheta|Un molon de '''crespèls''']] # (''cosina'') Preparacion culinària a basa de [[pasta]] de [[farina]] de [[blat]] o [[blat negre]], aiga o [[lach]], e [[uòu]]s, que, cuèita a la padena, pren una forma prima e redonda e que se servís, enrotlada, farcida amb de condiments divèrses. {{-var-}} *[[crespèu]] (provençau) *[[crespèra]] (gascon) {{-sin-}} *[[pescajon]] {{-drv-}} *[[cresperia]] {{-par-}} *[[cresp]] / [[crespe]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|crêpe}}, {{trad|de|Pfannkuchen}} * {{env1}}: {{trad|en|crêpe}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|crep}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|crep}}, {{trad|es|crepa}} * {{frv1}}: {{trad|fr|crêpe}} * {{itv1}}: {{trad|it|crespella}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|crepe}} {{)}} nbq8qzyr2hkdl3ezwo37t0dypf7f06e 0 84624 422637 376537 2026-09-07T13:37:48Z Poiuytrell 5851 /* */ 422637 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[ton]] (mot creat per Alexandre-Étienne Choron en 1810). {{-pron-|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|tunaliˈtat|oc}} :provençau {{pron|tunaliˈta|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|to|na|li|tat}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|tonalitat|tonalitats|tunaliˈtat|tunaliˈtats}} '''tonalitat''' {{f}} # Sistèla de [[color]]s e de [[ton]]s. #''(musica)'' Sistèma musical definit segon l'[[òrdre]] dels [[interval]]s dins l'escala dels [[son]]s. # ''(fonologia)'' Nautor relativa d’una [[vocala]]. # ''(linguistica)'' Inflexion de la [[votz]] que fa passar un [[messatge]] non verbal d'[[intencion]] o d'estat de l'arma de la persona que [[parlar|parla]]. ## ''(per extension)'' [[impression|Impression]] d'ensemble amodada per un [[raconte]]. ## ''(per extension)'' Impression d'ensemble amodada pels tons d'una [[pintura]]. # ''(telefonia) ''Senhal [[acostic]] que s'[[ausir|ausís]] pel [[telefòn]] a compausar un numèro en espèra de la comunicacion. {{-drv-}} * [[atonalitat]] {{-loc-}} * [[atonal]] / [[atonau]] * [[ton]] * [[tonal]] / [[tonau]] {{-revi-}} {{(}} *{{dev1}}: {{trad|de|Tonalität}}, {{trad|de|Tönung}} o {{trad|de|Farbgebung}} (pintura) *{{env1}}: {{trad|en|tonality}}, {{trad|en|key}} (musica), {{trad|en|shade}} (art) *{{euv1}}: {{trad|eu|}} *{{cav1}}: {{trad|ca|tonalitat}} {{-}} *{{esv1}}: {{trad|es|tonalidad}} *{{frv1}}: {{trad|fr|tonalité}} *{{itv1}}: {{trad|it|tonalità}} *{{ptv1}}: {{trad|pt|tonalidade}} {{)}} {{=ca=}} {{-etim-}} : De [[to]] (mot creat per Alexandre-Étienne Choron en 1810). {{-pron-|ca}} :{{pron|tunəliˈtat|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|to|na|li|tat}} {{-nom-|ca}} {{Declinason|n|tonalitat|tonalitats}} '''tonalitat''' {{f}} # {{trad|oc|tonalitat}} g7dsqov5bo062n0p2yhrupcueyuxbx4 0 84644 422847 421519 2026-09-07T18:21:45Z Ricou31 591 422847 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :Del {{etil|la|oc|passo|secat}} {{-pron-|oc}} : {{pron|paˈsi|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|pas|sir}} {{-verb-|oc}} '''passir''' # Per una planta, una flor: pèrdre la [[frescor]]. # [[gastar|Gastar]], [[solhar]]. {{-var-}} *[[apassir]] *[[passar]] {{-sin-}} {{colomnas|nombre=3| *[[marcir]] *[[blasir]] *[[desflorir]] *[[embochardir]] *[[enganguieirar]] *[[marcir]] *[[marfar]] *[[marcir]] *[[mostir]] *[[rabastinar]] *[[rabinar]] *[[rafir]] *[[tressecar]] *[[brutlar]] }} {{-revi-}} {{(}} * {{env1}}: {{trad|de|verdorren}}, {{trad|de|verwelken}}, {{trad|de|verwöhnen}} * {{env1}}: {{trad|en|wilt}}, {{trad|en|spoil}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|pansir}}, {{trad|ca|espatllar}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|marchitar}}, {{trad|es|estropear}} * {{itv1}}: {{trad|it|appassire}}, {{trad|it|avvizzire}} * {{frv1}}: {{trad|fr|fâner}}, {{trad|fr|gâter}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|murchar}}, {{trad|pt|estragar}} {{)}} rsomuenm21r5xlltuusa6zsr3efy4iz 0 84669 422766 411052 2026-09-07T15:56:26Z Poiuytrell 5851 /* */ 422766 wikitext text/x-wiki {{veire|bròca|broça}} {{=oc=}} {{-etim-}} # Del {{etil|la|oc|mot=brochus|sens=aquel qu'a las dents salhentas}} per son femenin ''brocca'' « causa ponchuda ». {{-pron-|oc}} : lengadocian, gascon {{pron|ˈbɾɔko̞|oc}} :escotar « bròca » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-bròca.wav]] : provençau {{pron|ˈbʀɔkə|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|brò|ca}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|bròca|bròcas|ˈbɾɔko̞|ˈbɾɔko̞s}} '''bròca''' {{f}} # [[baston|Baston]] pichon e prim de fusta, de cana ## [[plançon|Plançon]], probaina # [[tija|Tija]] de fèrre utilizada dins diferents domènis tecnics. ##''(cordura, teissatge)'' Tija de fèrre recevent la bobina dins las [[filatura]]s, la [[caneta]] dins la [[naveta]]. ## [[agulha|Aigulha]] de [[brocar]]. ## [[esperon|Esperon]] ## ''(joielariá)'' [[joièl|Joièl]] montat sus una [[espilla]] amb una [[fivèla]], podent s'utilizat per estacar un [[saile]], o per ornar un [[casabèc]]. ##''(Cirurgia)'' Tija [[metallic]] utilizada en per consolidar o fixar un [[òs]] fracturat, una [[articulacion]]. ## ''(gascon)'' Pèça de fèrre copanta, fixada al [[brabant]]. {{-sin-}} baston *[[vegueta]] *[[gimbla]], [[bròc]] joielariá *[[espilleta]] Pèça de fèrre copanta, fixada al brabant. *[[relha]], [[arrelha]] {{-revi-}} {{Reviradas|gimbla| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Gerte}}, {{trad|de|Rute}}, {{trad|de|Stock}} * {{env1}}: {{trad|en|cane}}, {{trad|en|rod}}, {{trad|en|stick}} * {{euv1}}: * {{cav1}}: {{trad|ca|verga}}, {{trad|ca|vara}} * {{esv1}}: {{trad|es|verga}}, {{trad|es|vara}} * {{frv1}}: {{trad|fr|baguette}}, {{trad|fr|verge}} * {{itv1}}: {{trad|it|pertica}}, {{trad|it|bastone}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|bengala}}, {{trad|pt|vara}} }}}} {{Reviradas|element de joielariá| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Verschluss}}, {{trad|de|Brosche}}, {{trad|de|Agraffe}}, {{trad|de|Spange}} * {{env1}}: {{trad|en|brooch}}, {{trad|en|breastpin}} * {{euv1}}: * {{cav1}}: {{trad|ca|fermall}}, {{trad|ca|afiblall}} * {{esv1}}: {{trad|es|broche}} * {{frv1}}: {{trad|fr|broche}} * {{itv1}}: {{trad|it|spilla}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|pregadeira}} }}}} {{-flex-verb-|oc}} '''bròca''' {{f}} # ''Tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[brocar]]. # ''Segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[brocar]]. 1dspcaft3h5dpl5601frkkehevstsej 0 84715 423018 377280 2026-09-08T10:01:55Z Poiuytrell 5851 /* */ 423018 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De [[arena]] e [[movedís]]. {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|aˌɾeno̞s muβeˈðiso̞s|oc}} :provençau {{pron|aˌʀenə muveˈdisə|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|a|re|nas |mo|ve|dis|sas}} {{-loc-nom-|oc}} '''arenas novedissas''' {{f}} solament al {{p}} # ''(geologia)'' Zònas de [[sòl]] en aparéncia fèrmas mas en las qualas òm s’[[encalar|encala]], a vegadas de manièra perilhosa o quitament mortala, quand òm s’i fa prene. {{-sin-}} *[[sablas novedissas]] *[[sorras novedissas]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Treibsand|m}}, {{trad|de|Triebsand|m}}, {{trad|de|Mahlsand|m}}, {{trad|de|Schwimmsand|m}} * {{env1}}: {{trad|en|quicksand}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|sorres movedisses}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|arenas movedizas}} * {{frv1}}: {{trad|fr|sables mouvants}} * {{itv1}}: {{trad|it|sabbie mobili}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|areia movediça}} {{)}} lcb8pe6i5i5kitsqqsw45pbz08il5iu 423019 423018 2026-09-08T10:02:02Z Poiuytrell 5851 /* */ 423019 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} D'[[arena]] e [[movedís]]. {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|aˌɾeno̞s muβeˈðiso̞s|oc}} :provençau {{pron|aˌʀenə muveˈdisə|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|a|re|nas |mo|ve|dis|sas}} {{-loc-nom-|oc}} '''arenas novedissas''' {{f}} solament al {{p}} # ''(geologia)'' Zònas de [[sòl]] en aparéncia fèrmas mas en las qualas òm s’[[encalar|encala]], a vegadas de manièra perilhosa o quitament mortala, quand òm s’i fa prene. {{-sin-}} *[[sablas novedissas]] *[[sorras novedissas]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Treibsand|m}}, {{trad|de|Triebsand|m}}, {{trad|de|Mahlsand|m}}, {{trad|de|Schwimmsand|m}} * {{env1}}: {{trad|en|quicksand}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|sorres movedisses}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|arenas movedizas}} * {{frv1}}: {{trad|fr|sables mouvants}} * {{itv1}}: {{trad|it|sabbie mobili}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|areia movediça}} {{)}} qjrmp3lq7g8akwlm7gkcvybm9j1n1iu 0 84804 422741 377614 2026-09-07T15:37:47Z Poiuytrell 5851 /* */ 422741 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|mot=valva|sens=[[batent]] (de pòrta)}}. {{-pron-|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|ˈbalβo̞|oc}} : escotar « valva » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-valva.wav]] :provençau {{pron|ˈvalvə|oc}} {{-sil-|oc}} {{Sillabas|val|va}} {{-nom-|oc}} '''valva''' {{f}} {{Declinason|n|valva|valvas|ˈbalβo̞|ˈbalβo̞s}} # ''(anatomia animala)'' Pèça o caduna de las [[pèça]]s que forman lo [[clòsc]] d’unes [[mollusc|mollusques]], dels [[braquiopòde]]s e [[crustacèu]]s ostracòdes. # ''(botanica)'' Caduna de las partidas que se forman quand se dobrisson lo [[fruch sec|fruches secs]] e [[dehiscent]]s sul plan [[longitudinal]]. # ''(cirurgia)'' Instrument de [[cirurgia]] en forma de [[doble|dobla]] [[lama]] [[corb]]a que servís a separar las [[paret]]s d’una cavitat o d’una [[obertura]] talhada cirurgicalament. # ''(tecnica)'' [[aparelh|Aparelh]], sistèma de regulacion d'un [[fluid]], que de còps permet lo passatge del fluid dins un sol [[sens]]. {{-drv-}} *[[valvar]] *[[valvat]] *[[valvifòrme]] *[[valvula]] *[[bivalve]] {{-revi-}} {{(}} {{Reviradas|zoologia| * {{dev1}}: {{trad|de|Schale}}, {{trad|de|Muschelschale}} * {{env1}}: {{trad|en|valve}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|vulva}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|vulva}} * {{frv1}}: {{trad|fr|vulve}} * {{itv1}}: {{trad|it|vulva}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|vulva}} }} {{Reviradas|botanica| * {{dev1}}: {{trad|de|Klappe}}, {{trad|de|Fruchtklappe}} * {{env1}}: {{trad|en|valve}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|valva}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|valva}} * {{frv1}}: {{trad|fr|valve}} * {{itv1}}: {{trad|it|vulva}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|vulva}} }} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|}} * {{env1}}: {{trad|en|valve}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|valva}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|valva}} * {{frv1}}: {{trad|fr|valve}} * {{itv1}}: {{trad|it|valva}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|valva}} }} {{)}} {{=ca=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|ca|mot=valva|sens=[[batent]] (de pòrta)}}. {{-pron-|ca}} :{{pron|ˈbalβə|ca}} {{-sil-|ca}} {{Sillabas|val|va}} {{-nom-|ca}} '''valva''' {{f}} {{Declinason|n|valva|valves}} # {{trad|oc|valva}} {{=es=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|es|mot=valva|sens=[[batent]] (de pòrta)}}. {{-pron-|es}} :{{pron||es}} {{-sil-|es}} {{Sillabas|val|va}} {{-nom-|es}} '''valva''' {{f}} {{Declinason|n|valva|valvas}} # {{trad|oc|valva}} {{=it=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|it|mot=valva|sens=[[batent]] (de pòrta)}}. {{-pron-|it}} :{{pron|valva|it}} {{-sil-|it}} {{Sillabas|val|va}} {{-nom-|it}} '''valva''' {{f}} {{Declinason|n|valva|valve}} # {{trad|oc|valva}} {{=pt=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|pt|mot=valva|sens=[[batent]] (de pòrta)}}. {{-pron-|pt}} :{{pron||pt}} {{-sil-|pt}} {{Sillabas|val|va}} {{-nom-|pt}} '''valva''' {{f}} {{Declinason|n|valva|valvas}} # {{trad|oc|valva}} 3dx744zu7ybeds12qk68816jjjc7y7w 0 84939 422792 378118 2026-09-07T16:12:01Z Poiuytrell 5851 /* */ 422792 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[jòc]] e [[dama]] {{-pron-|oc}} :lengadocian {{pron|ˌd͡ʒɔk de ˈðamo̞s}}, {{pron|ˌd͡ʒɔd ‿ de ˈðamo̞s}} :gascon {{pron|ˌʒɔk de ˈðamo̞s}} :provençau {{pron|ˌd͡ʒɔk de ˈdamə}} {{-loc-nom-|oc}} {{Declinason|n|jòc de damas|jòcs de damas|ˌd͡ʒɔk de ˈðamo̞s|ˌd͡ʒɔks de ˈðamo̞s}} '''jòc de damas''' {{m}} # Jòc de taula de [[combinatòria]] abstracha per doas personas jogant sus un [[taulièr]] especial de cent (10 x 10) casas e amb quaranta pèças, la mitat son blancas e l'autra negras. # Variantas d'aquel jòc sus un [[escaquièr]] (8 X 8 casas e 24 pèças) o sus un taulièr de 12 X 12 casas e 60 pèças e mantunas variantas localas {{-var-}} *[[juec de damas]] (provençau) {{-sin-}} simplament *[[damas]] {{-drv-}} *[[damièr]] / [[damier]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Damspiel}} * {{env1}}: {{trad|en|draughts}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|joc de dames}}, {{trad|ca|dames}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|juego de damas}}, {{trad|es|damas}} * {{frv1}}: {{trad|fr|jeu de dames}}, {{trad|fr|dames}} * {{itv1}}: {{trad|it|gioco della dama}}, {{trad|it|dama}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|jogo de damas}}, {{trad|pt|damas}} }} 55bkb5ny886lo3p4ans6qva7itzsc6i 0 84963 423073 378183 2026-09-08T11:03:16Z Poiuytrell 5851 /* */ 423073 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Pel {{etil|la|oc|hymen}} del {{etil|grc|oc|mot=ὑμήν|tr=humến|sens=[[membrana]]}}. {{-pron-|oc}} : {{pron|iˈmɛn|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|i|mèn}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|imèn|imèns|iˈmɛn|iˈmɛns}} '''imèn''' {{m}} # ''(Anatomia)'' [[membrana|Membrana]] que [[tampar|tampa]] parcialament la [[vagina]] de las femnas e que desapareis amb las relacions sexualas. {{-par-}} *[[imenèu]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Jungfernhäutchen}} * {{env1}}: {{trad|en|hymen}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|himen}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|himen}} * {{frv1}}: {{trad|fr|hymen}} * {{itv1}}: {{trad|it|imene}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|hímen}} {{)}} 3sy49hblcikorzlg9kn8z2bkbt50wfx 0 85074 422919 378576 2026-09-07T22:51:04Z Poiuytrell 5851 /* */ 422919 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :De l’{{etil|de|oc|Paraffin}}, creat en 1830 pel quimista Karl von Reichenbach sul latin ''parum'' e ''affinis'' (« qu'a pauc d'[[afinitat]] »). {{-pron-|oc}} : lengadocian, gascon {{pron|paɾaˈfino̞|oc}} : provençu {{pron|paʀaˈfinə|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|pa|ra|fi|na}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|parafina|parafinas|paɾaˈfino̞|paɾaˈfino̞s}} '''parafina''' {{f}} #''(quimia)'' [[fluid|Fluid]] mai o mens espés o massa [[solida]], de color [[blanc]]a, constituida d'una mescla d'[[idrocarbur]]s, podent [[servir]] a diferents usatges [[domestic]]s e [[industrial]]s coma la lubrificacion. S'extrach per [[solvatacion]] del [[quitran]]s rèstas de [[rafinatge]] del [[petròli]]. {{-drv-}} * [[parafinar]] {{-loc-}} * [[òli de parafina]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Paraffin}} * {{env1}}: {{trad|en|paraffin}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|parafina}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|parafina}} * {{frv1}}: {{trad|fr|paraffine}} * {{itv1}}: {{trad|it|paraffina}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|parafina}} }} {{-flex-verb-|oc}} '''parafina''' #''Tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[parafinar]] #''Segonda persona del singular de l'imperatiu afirmaiu de'' [[parafinar]] gpdz1kj53vfp75ui017326w1o1blrle 0 85089 422856 378625 2026-09-07T22:03:06Z Poiuytrell 5851 /* */ 422856 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[prosternar]] amb lo sufix «-cion». {{-pron-|oc}} : lengadocian, gascon {{pron|pɾusteɾnaˈsju|oc}} : provençau {{pron|pʀusteʀnaˈsjũⁿ|oc}} {{-nom-|oc}} '''prosternarcion''' {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|prosternacion|prosternacions|pɾusteɾnaˈsju|pɾusteɾnaˈsjus}} #[[accion|Accion]] de se [[prosternar]] #Estat de la persona qu'es prosternada. {{-drv-}} * [[prosternar]] * [[prosternat]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Fußfall}}, {{trad|de|Kniefall}} * {{env1}}: {{trad|en|prostration}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|prosternació}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|prosternación}} * {{frv1}}: {{trad|fr|prosternation}} * {{itv1}}: {{trad|it|prosternazione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|prosternação}} {{)}} 9aynscrfzkqrhl9yjq3zmo61s6xeogv 0 85197 422610 378938 2026-09-07T13:18:30Z Poiuytrell 5851 /* */ 422610 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc|mot=discriminatio}} {{-pron-|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|diskɾiminaˈsju|oc}} :provençau {{pron|diskʀiminaˈsjũⁿ|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|dis|cri|mi|na|cion}} {{-nom-|oc}} '''discriminacion''' {{f}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|discriminacion|discriminacions|diskɾiminaˈsju|diskɾiminaˈsjus}} # [[distinccion|Distinccion]] [[precís|precisa]]. # [[destriament|Destriament]] dels [[element]]s en vista de l'[[aplicacion]] d'un [[tractament]] [[especific]] per cada sosensemble atal constituit. ## ''(drech, sociologia)'' [[tractament|Tractament]] [[desfavorable]] de [[grop]]s [[uman]]s per la [[reduccion]] [[arbitrari|arbitrària]] de lors [[drech]]s e contrari al principi de l'[[egalitat]] en drech. ## ''(economia)'' [[modulacion|Modulacion]] d'una [[ofèrta]] de [[trabalh]], de [[ben]]s o de [[servici]]s segon de [[caracteristica]]s conegudas o supausada del [[mercat]]. ## ''(drech, militar)'' Principi segon lo qual un mejan o un mòde de [[guèrra]] deu discriminar entre [[civil]] e [[combatent]] per estalviar, dins la mesura del possible, de pèrdas [[collateral]]as civilas. {{-sin-}} * [[destriament]] {{-par-}} * [[discriminar]] * [[discriminant]] * [[discriminatòri]] {{-loc-}} * [[discriminacion dirècta]] * [[discriminacion geografica]] * [[discriminacion indirècta]] * [[discriminacion legala]] * [[discriminacion positiva]] * [[discriminacion raciala]] * [[discriminacion sistemica]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Unterscheidung}}, {{trad|de|Diskriminierung}} (sociala), {{trad|de|Rassendiskriminierung}} (raciala) * {{env1}}: {{trad|en|discrimination}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|discriminació}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|discriminación}} * {{frv1}}: {{trad|fr|discrimination}} * {{itv1}}: {{trad|it|discriminazione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|discriminação}} }} k8wk0w1owbpg6twhf3g2pk6xkpa7u3s 0 85279 422988 379152 2026-09-08T09:22:25Z Poiuytrell 5851 /* */ 422988 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-|oc}} : Del {{etil|la|oc|mot=refrenare|sens=arrestar amb un [[fren]]}} {{-pron-|oc}} : lengadocian, gascon {{pron|refɾeˈna|oc}} : provençau {{pron|ʀefʀeˈna|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|re|fre|nar}} {{-verb-|oc}} '''refrenar''' # ''(figurat)'' Pausar un [[fren]], [[reprimir]]. {{-sin-}} *[[conténer]] *[[moderar]] *[[reténer]] {{-drv-}} *[[irrefrenable]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|zähmen}} * {{env1}}: {{trad|en|curb}}, {{trad|en|restrain}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|refrenar}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|refrenar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|refréner}}, {{trad|fr|réfréner}} * {{itv1}}: {{trad|it|raffrenare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|refrear}} }} {{=ca=}} {{-etim-|ca}} : Del {{etil|la|ca|mot=refrenare|sens=arrestar mejans un [[fren]]}} {{-pron-|ca}} : Oriental {{pron|rəfɾəˈna|ca}} : Occidental: nord-occidental {{pron|refɾeˈna|ca}}, valencian {{pron|refɾeˈnaɾ|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|re|fre|nar}} {{-verb-|ca}} '''refrenar''' # [[enfrenar]] # {{trad|oc|refrenar}} {{=es=}} {{-etim-|es}} : Del {{etil|la|es|mot=refrenare|sens=arrestar mejans un [[fren]]}} {{-pron-|es}} : {{pron|refɾeˈnaɾ|es}} {{-sil-}} {{Sillabas|re|fre|nar}} {{-verb-|es}} '''refrenar''' # [[enfrenar]] # {{trad|oc|refrenar}} lqvahqmrsz9iki20stssqpncaraf9i1 0 85288 422579 422397 2026-09-07T12:57:13Z Poiuytrell 5851 /* */ 422579 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|fr}} popular ''[[quadrellus]]'', de ''[[quadrus]]'', «[[carrat]]» {{-pron-}} :lengadocian {{pron|kaˈrɛl|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|car|rèl}} {{-nom-|oc}} '''carrèl''' {{m}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|carrèl|carrèls|kaˈrɛl|kaˈrɛls}} # Objècte [[plan]] de [[contorn]] gaireben carrat. # Dessenh simetric format pel [[crosament]] d'[[angle]] drech de [[linha]]s, de [[benda]]s [[vertical]]as e [[orizontal]]as, [[quadrilhatge]]. # [[coissin|Coissin]] carrat sus lo qual òm s'[[agenolha]] o òm [[pausa]] los [[pè]]s. # ''(Cordura)'' Mena de gròs [[fèrre de lisar]] dels [[sartre]]s utilizat per aplanar las [[cordura]]s dels [[vestit]]s. # ''(Armament)'' [[municion|Municion]] de la [[balestra]] que la [[flècha]] se caracteriza per son fèrre en forma de lausange. # ''(construccion)'' Pèça de revestiment dels sòls e de las parets de [[ceramica]], de [[terralha]], [[malon]] o [[carrelatge]] ## ''(par extension)'' Sòl [[malonar|malonat]]. ### ''(par extension, comèrci)'' Lo luòc ont se fa la mòstra de sa venda. ### ''(par extension, industria minièra)'' Ensemble de las installacions de susfàcia d’una [[mina]], a l'entorn del [[potz]]. # ''(fusteria)'' [[placa|Placa]] de [[veire]] utilizada coma [[veiral]]. ## ''(fusteria, per extension)'' Placa de veire montada dins un quadre per servir de [[fenèstra]]. # ''(cartas de jocs)'' Una de las [[quatre]] colors d’un [[jòc de cartas|jòc]] que la [[carta]] es mascarda de [[lausange]]s [[roge]]s ([[♦]]). # ''(jòc de cartas)'' Combinason de quatre cartas semblablas. # ''(petanca)'' Lo fach per una [[bòcha]] tirada de prene la plaça de l'adversària. {{-var-}} *[[cairèl]] *[[carrèu]] {{-drv-}} *[[carrelaire]] *[[carrelar]] *[[carrelat]] *[[carrelet]] {{-revi-}} {{Reviradas|objècte plan gaireben carrat| * {{dev1}}: {{trad|de|Viereck}} * {{env1}}: {{trad|en|square}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|quadre}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|}} * {{frv1}}: {{trad|fr|carreau}} * {{itv1}}: {{trad|it|piastrella}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|quadrado}} }} {{Reviradas|Dessenh simetric format pel crosament d'angle drech| * {{dev1}}: {{trad|de|}} * {{env1}}: {{trad|en|checkers}}, {{trad|en|checkered}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|quadre}}, {{trad|ca|quadrícula}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|}} * {{frv1}}: {{trad|fr|carreau}} * {{itv1}}: {{trad|it|}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|grade}}, {{trad|pt|xadrez}} }} {{Reviradas|Municion de l’arbalèsta| * {{dev1}}: {{trad|de|Bolzen}} * {{env1}}: {{trad|en|bolt}}, {{trad|en|quarrel}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|cairell}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|virote}} * {{frv1}}: {{trad|fr|carreau}} * {{itv1}}: {{trad|it|quadrello}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|seta}}, {{trad|pt|virote}}, {{trad|pt|dardo}} }} {{Reviradas|Malon o carrelatge| * {{dev1}}: {{trad|de|Fliese}}, {{trad|de|Kachel}} * {{env1}}: (floor) {{trad|en|tile}}, {{trad|en|flagstone}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|rajola}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|baldosa}}, {{trad|es|ladrillo}} * {{frv1}}: {{trad|fr|carreau}} * {{itv1}}: {{trad|it|piastrella}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|azulejo}}, {{trad|pt|ladrilho}} }} {{Reviradas|Sòl malonat| * {{dev1}}: {{trad|de|Fliesenboden}}, {{trad|de|Kachelboden}} * {{env1}}: {{trad|en|tiled floor}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|paviment}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|embaldosado}}, {{trad|es|pavimento}} * {{frv1}}: {{trad|fr|carreau}} * {{itv1}}: {{trad|it|pavimento}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|pavimento}}, {{trad|pt|piso ladrilho}} }} {{Reviradas|Una de las quatre colors d’un jòc de cartas: ♦| * {{dev1}}: {{trad|de|Karo}} * {{env1}}: {{trad|en|diamond}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|diamant}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|diamante}} * {{frv1}}: {{trad|fr|carreau}} * {{itv1}}: {{trad|it|quadri}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|ouros}} }} {{Reviradas|Placa de veire| * {{dev1}}: {{trad|de|Scheibe}} * {{env1}}: {{trad|en|pane}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|vidre}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|cristale}} * {{frv1}}: {{trad|fr|carreau}} * {{itv1}}: {{trad|it|vetro}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|vidro}} }} dd6nb9l7bgic4612jlvvrz8t67n1fsa 0 85289 422578 422398 2026-09-07T12:56:52Z Poiuytrell 5851 /* */ 422578 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|fr}} popular ''[[quadrellus]]'', de ''[[quadrus]]'', «[[carrat]]» {{-pron-}} :lengadocian {{pron|kajˈɾɛl|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|cai|rèl}} {{-nom-|oc}} '''cairèl''' {{m}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|cairèl|cairèls|kajˈɾɛl|kajˈɾɛls}} # Objècte [[plan]] de [[contorn]] gaireben carrat. # Dessenh simetric format pel [[crosament]] d'[[angle]] drech de [[linha]]s, de [[benda]]s [[vertical]]as e [[orizontal]]as, [[quadrilhatge]]. # [[coissin|Coissin]] carrat sus lo qual òm s'[[agenolha]] o òm [[pausa]] los [[pè]]s. # ''(Cordura)'' Mena de gròs [[fèrre de lisar]] dels [[sartre]]s utilizat per aplanar las [[cordura]]s dels [[vestit]]s. # ''(Armament)'' [[municion|Municion]] de la [[balestra]] que la [[flècha]] se caracteriza per son fèrre en forma de lausange. # ''(construccion)'' Pèça de revestiment dels sòls e de las parets de [[ceramica]], de [[terralha]], [[malon]] o [[carrelatge]] ## ''(par extension)'' Sòl [[malonar|malonat]]. ### ''(par extension, comèrci)'' Lo luòc ont se fa la mòstra de sa venda. ### ''(par extension, industria minièra)'' Ensemble de las installacions de susfàcia d’una [[mina]], a l'entorn del [[potz]]. # ''(fusteria)'' [[placa|Placa]] de [[veire]] utilizada coma [[veiral]]. ## ''(fusteria, per extension)'' Placa de veire montada dins un quadre per servir de [[fenèstra]]. # ''(cartas de jocs)'' Una de las [[quatre]] colors d’un [[jòc de cartas|jòc]] que la [[carta]] es mascarda de [[lausange]]s [[roge]]s ([[♦]]). # ''(jòc de cartas)'' Combinason de quatre cartas semblablas. # ''(petanca)'' Lo fach per una [[bòcha]] tirada de prene la plaça de l'adversària. {{-var-}} *[[carrèl]] *[[carrèu]] {{-revi-}} {{Reviradas|objècte plan gaireben carrat| * {{dev1}}: {{trad|de|Viereck}} * {{env1}}: {{trad|en|square}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|quadre}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|}} * {{frv1}}: {{trad|fr|carreau}} * {{itv1}}: {{trad|it|piastrella}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|quadrado}} }} {{Reviradas|Dessenh simetric format pel crosament d'angle drech| * {{dev1}}: {{trad|de|}} * {{env1}}: {{trad|en|checkers}}, {{trad|en|checkered}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|quadre}}, {{trad|ca|quadrícula}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|}} * {{frv1}}: {{trad|fr|carreau}} * {{itv1}}: {{trad|it|}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|grade}}, {{trad|pt|xadrez}} }} {{Reviradas|Municion de l’arbalèsta| * {{dev1}}: {{trad|de|Bolzen}} * {{env1}}: {{trad|en|bolt}}, {{trad|en|quarrel}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|cairell}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|virote}} * {{frv1}}: {{trad|fr|carreau}} * {{itv1}}: {{trad|it|quadrello}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|seta}}, {{trad|pt|virote}}, {{trad|pt|dardo}} }} {{Reviradas|Malon o carrelatge| * {{dev1}}: {{trad|de|Fliese}}, {{trad|de|Kachel}} * {{env1}}: (floor) {{trad|en|tile}}, {{trad|en|flagstone}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|rajola}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|baldosa}}, {{trad|es|ladrillo}} * {{frv1}}: {{trad|fr|carreau}} * {{itv1}}: {{trad|it|piastrella}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|azulejo}}, {{trad|pt|ladrilho}} }} {{Reviradas|Sòl malonat| * {{dev1}}: {{trad|de|Fliesenboden}}, {{trad|de|Kachelboden}} * {{env1}}: {{trad|en|tiled floor}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|paviment}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|embaldosado}}, {{trad|es|pavimento}} * {{frv1}}: {{trad|fr|carreau}} * {{itv1}}: {{trad|it|pavimento}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|pavimento}}, {{trad|pt|piso ladrilho}} }} {{Reviradas|Una de las quatre colors d’un jòc de cartas: ♦| * {{dev1}}: {{trad|de|Karo}} * {{env1}}: {{trad|en|diamond}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|diamant}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|diamante}} * {{frv1}}: {{trad|fr|carreau}} * {{itv1}}: {{trad|it|quadri}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|ouros}} }} {{Reviradas|Placa de veire| * {{dev1}}: {{trad|de|Scheibe}} * {{env1}}: {{trad|en|pane}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|vidre}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|cristale}} * {{frv1}}: {{trad|fr|carreau}} * {{itv1}}: {{trad|it|vetro}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|vidro}} }} fcrcac8cypwgg4rfuz7xwfux9mpyxxx 0 85307 422958 379369 2026-09-07T23:07:00Z Poiuytrell 5851 /* */ 422958 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|grc|oc|mot=τοπικός|tr=topikós|sens=local}}. {{-pron-|oc}} : lengadocian, gascon {{pron|tuˈpiko̞|oc}} : provençal {{pron|tuˈpikə|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|topica|topicas|tuˈpiko̞|tuˈpiko̞s}} '''topica''' {{f}} # ''(Piscanalisi)'' Nom amb lo qual òm designa la descripcion del foncionament de l’aparelh [[psiquic]] realitzada per Sigmund Freud. # ''(Didactic)'' Subjècte, tèma d’una activitat, d’un libre, etc. {{-rev-}} {{(}} {{Reviradas|psicanalisi| * {{dev1}}: {{trad|de|}} * {{env1}}: {{trad|en|}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|tòpica}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|tópica}} * {{frv1}}: {{trad|fr|topique}} * {{itv1}}: {{trad|it|topica}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|tópica}} }} {{Reviradas|subjècte| * {{dev1}}: {{trad|de|}} * {{env1}}: {{trad|en|topic}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|}} * {{frv1}}: {{trad|fr|topique}} * {{itv1}}: {{trad|it|}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|}} }} {{)}} {{-flex-adj-|oc}} '''topica''' # ''femenin singular de'' [[topic]] {{=it=}} {{-etim-}} Del {{etil|grc|it|mot=τοπικός|tr=topikós|sens=local}}. {{-pron-|it}} : {{pron|ˈtɔpika|it}} {{-nom-|it}} {{Declinason|n|topica|topiche|ˈtɔpika|ˈtɔpike}} '''topica''' {{f}} # ''(Piscanalisi, Didactic)'' {{trad|oc|topica}} {{-flex-adj-|oc}} '''topica''' # ''femenin singular de'' [[topico]] 1zoebba498ufwr3buwwcjb0ugnxw3hh 0 85320 423106 379403 2026-09-08T11:36:36Z Poiuytrell 5851 /* */ 423106 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :Del bas {{etil|la|oc|versare}}, de ''[[versari]]'', [[frequentatiu]] de ''[[vertere]]'' « capvirar, virar ». {{-pron-|oc}} : {{pron|beɾˈsa|oc}} {{-verb-|oc}} '''versar''' {{leng}}, {{gasc}} # Far [[rajar]] un [[liquid]], o [[transferir]] quicòm, endacòm mai. # Tombar, far [[tombar]] quicòm. # [[virar|Virar]], far [[caire]] al revèrs o de costat. # [[plòure|Plòure]] que jamai. {{-sin-}} {{(}} Rajar un liquid *[[méisser]] *[[voidar]] *[[vojar]] Transferir d'argent *[[pagar]] {{-}} Tombar, far tombar quicòm. *[[escampar]] *[[getar]] Far caire al revèrs, de costat *[[taular]] *[[abocar]] Plòure que jamai *[[plòure a vèrsa]] {{)}} {{-par-}} * [[versada]] * [[versadís]] * [[versadura]] * [[versament]] * [[versant]] {{-rev-}} {{Reviradas|Far rajar| * {{dev1}}: {{trad|de|schütten}}, {{trad|de|gießen}}, {{trad|de|vergießen}} * {{env1}}: {{trad|en|pour out}}, {{trad|en|shed}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|abocar}}, {{trad|ca|vessar}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|echar}}, {{trad|es|verter}}, {{trad|es|derramar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|verser}} * {{itv1}}: {{trad|it|versare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|verter}}, {{trad|pt|derramar}}, {{trad|pt|entornar}}, {{trad|pt|despejar}} }} {{=ca=}} {{-etim-}} :Del bas {{etil|la|ca|versare}}, de ''[[versari]]'', [[frequentatiu]] de ''[[vertere]]'' « capvirar, virar ». {{-pron-|ca}} : Oriental: central {{pron|bərˈsa|ca}}, balear {{pron|vərˈsa|ca}} : Occidental: nord-occidental {{pron|berˈsa|ca}}, valencian {{pron|veɾˈsaɾ|ca}}, {{pron|beɾˈsaɾ|ca}} {{-verb-|ca}} '''versar''' # Clinar una discussion o un tèxte sus un tèma. '''versar sobre''' # Tractar de ... {{=es=}} {{-etim-}} :Del bas {{etil|la|es|versare}}, de ''[[versari]]'', [[frequentatiu]] de ''[[vertere]]'' « capvirar, virar ». {{-pron-|es}} : {{pron||es}} {{-verb-|es}} '''versar''' # Tratar d'un tal biais un libre, un discors, una conversacion, ... # Far de viradas. {{=pt=}} {{-etim-}} :Del bas {{etil|la|pt|versare}}, de ''[[versari]]'', [[frequentatiu]] de ''[[vertere]]'' « capvirar, virar ». {{-pron-|pt}} : Portugal {{pron|vɨɾˈsaɾ|pt}} : Brasil {{pron|vehˈsaɾ|pt}}, {{pron|veɾˈsa|pt}} {{-verb-|pt}} '''versar''' # tornar sus quicòm, manejar, examinar # practicar, s'exercir, estudiar # ponderar, considerar azjcbpkoc305al1egz82x3p7z48it1y 0 85384 422887 379594 2026-09-07T22:26:30Z Poiuytrell 5851 /* */ 422887 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|mot=commemoratio}} (« accion de [[commemorar]] »). {{-pron-|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|kummemuɾaˈsju|oc}} :provençau {{pron|kumemuʀaˈsjũⁿ|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|com|me|mo|ra|cion}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|commemoracion|commemoracions|kummemuɾaˈsju|kummemuɾaˈsjus}} '''commemoracion''' {{f}} # ''(liturgia)'' [[ceremonia|Ceremonia]] del [[sovenir]] [[establir|establida]] per la [[glèisa]]. # [[mencion|Mencion]] que lo [[prèire]] fa dels [[trespassat]]s, al moment de la messa nomenat ''Memento mori''. # [[celebracion|Celebracion]] d'anniversari d'un [[eveniment]] particular. {{-par-}} *[[commemorar]] *[[commemoratiu]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Andenken}} * {{env1}}: {{trad|en|commemoration}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|commemoració}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|conmemoración}} * {{frv1}}: {{trad|fr|commémoration}} * {{itv1}}: {{trad|it|commemorazione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|comemoração}} {{)}} fmced6nr5zfv29c84jnjns6k0zlgt0o 0 85513 423022 380058 2026-09-08T10:05:42Z Poiuytrell 5851 /* */ 423022 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[brusc]], [[brossa]] {{-pron-|oc}} : lengadocian, gascon {{pron|ˈbɾɔso̞|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|bròs|sa}} {{-nom-|oc}} '''bròssa''' {{f}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|bròssa|bròssas|ˈbɾɔso̞|ˈbɾɔso̞s}} # [[ustensilha|Ustensilha]] que servís a [[netejar]] los [[vestit]]s, los [[mòble]]s, etc., e realizat mai sovent d’un [[assemblatge]] de [[pel]]s de [[pòrc]] o de [[singlar]], a vegadas de [[crin]]s de [[caval]], de [[brot]]s [[menut]]s de [[brusc]] o d'[[agram]], etc. {{-var-}} * [[brústia]] (provençau) {{-sin-}} *[[espolseta]] / [[esponseta]] *[[escobeta]] per las dents * [[fretadents]] {{-drv-}} * [[brossar]] * [[brossaire]] {{-rev-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Bürste}} * {{env1}}: {{trad|en|brush}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|brossa}}, {{trad|ca|raspall}}, {{trad|ca|escombreta}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|cepillo}}, {{trad|es|brocha de afeitar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|brosse}} * {{itv1}}: {{trad|it|spazzola}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|escova}} }} {{-flex-verb-|oc}} '''bròssa''' # ''tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[brossar]] # ''segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[brossar]] nyjqhgyl5wxjk55dfyhnlmqgochz4ro 423023 423022 2026-09-08T10:06:14Z Poiuytrell 5851 /* */ 423023 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[brusc]], [[brossa]] {{-pron-|oc}} : lengadocian, gascon {{pron|ˈbɾɔso̞|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|bròs|sa}} {{-nom-|oc}} '''bròssa''' {{f}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|bròssa|bròssas|ˈbɾɔso̞|ˈbɾɔso̞s}} # [[ustensilha|Ustensilha]] que servís a [[netejar]] los [[vestit]]s, los [[mòble]]s, etc., e realizat mai sovent d’un [[assemblatge]] de [[pel]]s de [[pòrc]] o de [[singlar]], a vegadas de [[crin]]s de [[caval]], de [[brot]]s [[menut]]s de [[brusc]] o d'[[agram]], etc. {{-var-}} * [[brústia]] (provençau) (vivaroalpin) {{-sin-}} *[[espolseta]] / [[esponseta]] *[[escobeta]] per las dents * [[fretadents]] {{-drv-}} * [[brossar]] * [[brossaire]] {{-rev-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Bürste}} * {{env1}}: {{trad|en|brush}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|brossa}}, {{trad|ca|raspall}}, {{trad|ca|escombreta}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|cepillo}}, {{trad|es|brocha de afeitar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|brosse}} * {{itv1}}: {{trad|it|spazzola}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|escova}} }} {{-flex-verb-|oc}} '''bròssa''' # ''tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[brossar]] # ''segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[brossar]] 9ws9gho7u7yax3pbwvgqinx25g2e3ai 0 85533 422914 380132 2026-09-07T22:47:06Z Poiuytrell 5851 /* */ 422914 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|mot=magma|sens=rèstas espessa d’un liquid}} del {{etil|grc|oc|mot=μάγμα|tr=mágma}}. Mas *magmà per Magma es una francesada. {{-pron-|oc}} :{{pron|magˈma|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|mag|ma}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|magmà|magmàs|magˈma|magˈmas}} '''magma''' {{m}} # ''(petrografia)'' Massa en estat de [[fusion]] de nauta temperatura, formada per de [[silicat]]s. # ''(figurat)'' Ensemble [[confús]] d’elements ; mescla [[embolhar|embolhada]] de causas. # ''(matematicas)'' Estructura [[algebric]]a constituida d'un ensemble e d'una lei de composicion intèrna. {{-var-}} *[[magma]] (fòrma corrècta) {{-drv-}} *[[magmatic]] {{-ant-}} figurat * [[barrejadís]] * [[mesclanha]] (gascon) {{-rev-}} {{Reviradas|| * {{dev1}} : {{trad|de|Magma}} * {{env1}} : {{trad|en|magma}} * {{euv1}} : {{trad|eu|}} * {{cav1}} : {{trad|ca|magma}} {{-}} * {{esv1}} : {{trad|es|magma}} * {{frv1}} : {{trad|fr|magma}} * {{itv1}} : {{trad|it|magma}} * {{ptv1}} : {{trad|pt|magma}} }} 40eac9cqypfadmy3zfjxe7bgchic4tf 0 85534 422908 380143 2026-09-07T22:43:37Z Poiuytrell 5851 /* */ 422908 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|mot=magma|sens=rèstas espessas d’un liquid}} del {{etil|grc|oc|mot=μάγμα|tr=mágma}}. {{-pron-|oc}} :{{pron|ˈmagma|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|mag|ma}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|magma|magmas|ˈmagma|ˈmagmas}} '''magma''' {{m}} # ''(petrografia)'' Massa en estat de [[fusion]] de nauta temperatura, formada per de silicats. # ''(figurat)'' Ensemble [[confús]] d’elements ; mescla [[embolhar|embolhada]] de causas. # ''(matematicas)'' Estructura [[algebric]]a constituida d'un ensemble e d'una lei de composicion intèrna. {{-var-}} *[[magmà]] {{-drv-}} *[[magmatic]] {{-ant-}} figurat * [[barrejadís]] * [[mesclanha]] (gascon) {{-rev-}} {{Reviradas|| * {{dev1}} : {{trad|de|Magma}} * {{env1}} : {{trad|en|magma}} * {{euv1}} : {{trad|eu|}} * {{cav1}} : {{trad|ca|magma}} {{-}} * {{esv1}} : {{trad|es|magma}} * {{frv1}} : {{trad|fr|magma}} * {{itv1}} : {{trad|it|magma}} * {{ptv1}} : {{trad|pt|magma}} }} {{=en=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|en|mot=magma|sens=rèstes espés d’un liquid}} del {{etil|grc|oc|mot=μάγμα|tr=mágma}}. {{-pron-|en}} :{{pron|ˈmæɡmə|en}} {{-sil-}} {{Sillabas|mag|ma}} {{-nom-|en}} '''magma''' {{m}}, ''(plural: [[magmas]] / [[magmata]])'' # {{trad|oc|magma}} {{=ca=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|ca|mot=magma|sens=rèstes espés d’un liquid}} del {{etil|grc|oc|mot=μάγμα|tr=mágma}}. {{-pron-|ca}} :{{pron|ˈmagmə|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|mag|ma}} {{-nom-|ca}} '''magma''' {{m}} {{Declinason|n|magma|magmes}} # {{trad|oc|magma}} {{=es=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|es|mot=magma|sens=rèstes espés d’un liquid}} del {{etil|grc|oc|mot=μάγμα|tr=mágma}}. {{-pron-|es}} :{{pron|ˈmaɰma] |es}} {{-sil-}} {{Sillabas|mag|ma}} {{-nom-|es}} {{Declinason|n|magma|magmas|ˈmaɰma|ˈmaɰmas}} '''magma''' {{m}} # {{trad|oc|magma}} {{=fr=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|fr|mot=magma|sens=rèstes espés d’un liquid}} del {{etil|grc|oc|mot=μάγμα|tr=mágma}}. {{-pron-|fr}} :{{pron|magma|fr}} {{-sil-}} {{Sillabas|mag|ma}} {{-nom-|fr}} {{Declinason|n|magma|magmas|magma}} '''magma''' {{m}} # {{trad|oc|magma}} {{=it=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|it|mot=magma|sens=rèstes espés d’un liquid}} del {{etil|grc|oc|mot=μάγμα|tr=mágma}}. {{-pron-|it}} :{{pron|magma|it}} {{-sil-}} {{Sillabas|mag|ma}} {{-nom-|it}} {{Declinason|n|magma|magmi|magma|magmi}} '''magma''' {{m}} # {{trad|oc|magma}} {{=pt=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|pt|mot=magma|sens=rèstes espés d’un liquid}} del {{etil|grc|oc|mot=μάγμα|tr=mágma}}. {{-pron-|pt}} :Portugal {{pron|ˈmagmɐ|pt}} :Brasil {{pron|ˈmagə̃mɐ|pt}}, {{pron|ˈmagəmə|pt}} {{-sil-}} {{Sillabas|mag|ma}} {{-nom-|pt}} {{Declinason|n|magma|magmas}} '''magma''' {{m}} # {{trad|oc|magma}} fzxlctkq2j0jxme85pm07z83lglgal8 422916 422908 2026-09-07T22:48:19Z Poiuytrell 5851 /* */ 422916 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|mot=magma|sens=rèstas espessas d’un liquid}} del {{etil|grc|oc|mot=μάγμα|tr=mágma}}. {{-pron-|oc}} :{{pron|ˈmagma|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|mag|ma}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|magma|magmas|ˈmagma|ˈmagmas}} '''magma''' {{m}} # ''(petrografia)'' Massa en estat de [[fusion]] de nauta temperatura, formada per de silicats. # ''(figurat)'' Ensemble [[confús]] d’elements ; mescla [[embolhar|embolhada]] de causas. # ''(matematicas)'' Estructura [[algebric]]a constituida d'un ensemble e d'una lei de composicion intèrna. {{-var-}} *[[magmà]] (francesada) {{-drv-}} *[[magmatic]] {{-ant-}} figurat * [[barrejadís]] * [[mesclanha]] (gascon) {{-rev-}} {{Reviradas|| * {{dev1}} : {{trad|de|Magma}} * {{env1}} : {{trad|en|magma}} * {{euv1}} : {{trad|eu|}} * {{cav1}} : {{trad|ca|magma}} {{-}} * {{esv1}} : {{trad|es|magma}} * {{frv1}} : {{trad|fr|magma}} * {{itv1}} : {{trad|it|magma}} * {{ptv1}} : {{trad|pt|magma}} }} {{=en=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|en|mot=magma|sens=rèstes espés d’un liquid}} del {{etil|grc|oc|mot=μάγμα|tr=mágma}}. {{-pron-|en}} :{{pron|ˈmæɡmə|en}} {{-sil-}} {{Sillabas|mag|ma}} {{-nom-|en}} '''magma''' {{m}}, ''(plural: [[magmas]] / [[magmata]])'' # {{trad|oc|magma}} {{=ca=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|ca|mot=magma|sens=rèstes espés d’un liquid}} del {{etil|grc|oc|mot=μάγμα|tr=mágma}}. {{-pron-|ca}} :{{pron|ˈmagmə|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|mag|ma}} {{-nom-|ca}} '''magma''' {{m}} {{Declinason|n|magma|magmes}} # {{trad|oc|magma}} {{=es=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|es|mot=magma|sens=rèstes espés d’un liquid}} del {{etil|grc|oc|mot=μάγμα|tr=mágma}}. {{-pron-|es}} :{{pron|ˈmaɰma] |es}} {{-sil-}} {{Sillabas|mag|ma}} {{-nom-|es}} {{Declinason|n|magma|magmas|ˈmaɰma|ˈmaɰmas}} '''magma''' {{m}} # {{trad|oc|magma}} {{=fr=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|fr|mot=magma|sens=rèstes espés d’un liquid}} del {{etil|grc|oc|mot=μάγμα|tr=mágma}}. {{-pron-|fr}} :{{pron|magma|fr}} {{-sil-}} {{Sillabas|mag|ma}} {{-nom-|fr}} {{Declinason|n|magma|magmas|magma}} '''magma''' {{m}} # {{trad|oc|magma}} {{=it=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|it|mot=magma|sens=rèstes espés d’un liquid}} del {{etil|grc|oc|mot=μάγμα|tr=mágma}}. {{-pron-|it}} :{{pron|magma|it}} {{-sil-}} {{Sillabas|mag|ma}} {{-nom-|it}} {{Declinason|n|magma|magmi|magma|magmi}} '''magma''' {{m}} # {{trad|oc|magma}} {{=pt=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|pt|mot=magma|sens=rèstes espés d’un liquid}} del {{etil|grc|oc|mot=μάγμα|tr=mágma}}. {{-pron-|pt}} :Portugal {{pron|ˈmagmɐ|pt}} :Brasil {{pron|ˈmagə̃mɐ|pt}}, {{pron|ˈmagəmə|pt}} {{-sil-}} {{Sillabas|mag|ma}} {{-nom-|pt}} {{Declinason|n|magma|magmas}} '''magma''' {{m}} # {{trad|oc|magma}} 9ezxs89v8wosxwji6il2yyo9wrsbyqe 0 85675 422857 380791 2026-09-07T22:03:33Z Poiuytrell 5851 /* */ 422857 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[codificar]]. {{-pron-|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|kuðifikaˈsju|oc}} :procençau {{pron|kudifikaˈsjũⁿ|oc}} {{-sil-|oc}} {{Sillabas|co|di|fi|ca|cion}} {{-nom-|oc}} '''codificacion''' {{f}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|codificacion|codificacions|kuðifikaˈsju|kuðifikaˈsjus}} # Accion, fach o resultat de [[codificar]]. {{-par-}} *[[codatge]] *[[codificador]] *[[codificar]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Kodierung}}, {{trad|de|Kodifizierung}}, {{trad|de|Kodifizieren}} * {{env1}}: {{trad|en|codification}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|codificació}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|codificación}} * {{frv1}}: {{trad|fr|codification}} * {{itv1}}: {{trad|it|codificazione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|codificação}} }} qa9y81v5nrv8crdpycfugwlpno78g64 0 85724 422636 420570 2026-09-07T13:37:27Z Poiuytrell 5851 /* */ 422636 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :Bastit a partir de {{etil|la|oc|mot=transferens}}, participi present de ''transfērre'' «transportar». {{-pron-|oc}} :lengadocian {{pron|tɾanfeˈɾensi|oc}}, {{pron|tɾanfeˈɾensjo̞|oc}} {{-sil-|oc}} :{{Sillabas|trans|fe|rén|cia}} {{-nom-|oc}} '''transferéncia''' {{leng}}; {{f}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|transferéncia|transferéncias}} #Accion o efècte de [[transferir]] #''(economia)'' Acte pet lo qual òm declara [[transferir]] a qualqu'un mai la [[proprietat]] d’una [[renda]], d’una [[valor]], d’una [[mèrça]]. #''(justicia)'' [[transpòrt|Transpòrt]] de [[presonièr]]s d’un [[lòc]] de [[detencion]] cap a un autre o cap al [[tribunal]]. #''(quimia)'' [[passatge|Passatge]] d’un produch intermediari cap a un autre per una [[reaccion]] quimica. #''(tecnologia)'' Fenomèn per lo qual lo mestritge d'unas disciplinas o tecnicas facilita o entrava l'aprendissatge d’autras disciplinas o tecnicas vesinas. #''(genetica)'' Mecanisme per lo qual lo material [[genetic]] d’una [[bacteria]], nomenada [[donaire]], s’[[incorporar|incorpòra]] al [[genòma]] d’una autra bacteria, nomenada [[receptor]]. #''(informatica)'' [[procediment|Procediment]] per lo qual se [[legir|legisson]] las donadas vengudas d’una origina per las [[dirigir]] cap a una autra [[destinacion]]. #''(informatica e tecnologia)'' Accion d’[[engendrar]], en un sistèma [[cibernetic]], un senhal de [[sortida]] a partir d’un senhal d’[[intrada]]. #''(psicologia)'' [[transposicion|Transposicion]] d’una emocion d’un objècte (persona o causa) cap a un autre. #''(psiquiatria)'' Metòde [[terapeutic]] que consistís dins lo fach que lo [[pacient]] [[projectar|projècta]] las emocions e los sentiments [[inconscient]]s cap al [[psicanalista]]. {{-sin-}} * [[transferiment]] * [[transfèrt]] * [[transmission]] * [[transpòrt]] * [[mudança]] finaça *[[virament]] {{-par-}} * [[transferir]] {{-rev-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Übereignung}}, {{trad|de|Übertragung}}, {{trad|de|Überweisung}} (banca) {{trad|de|Transfer}} (economia) * {{env1}}: {{trad|en|transference}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|transferència}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|transferencia}} * {{frv1}}: {{trad|fr|transfert}} * {{itv1}}: {{trad|it|trasferimento}}, {{trad|it|bonifico}} (banca), {{trad|it|transfert}} (psicanalisi), {{trad|it|stampaggio}} (tecnica) * {{ptv1}}: {{trad|pt|transferência}}, {{trad|pt|traslado}} }} b41hbyo7xsmseecz9deeqfhin5qxmfb 0 85896 422725 381719 2026-09-07T15:27:04Z Poiuytrell 5851 /* */ 422725 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|mot=trabs|sens=[[biga]], [[pal]], [[pòst]]}} {{-pron-|oc}} : lengadocian {{pron|ˈtɾaw|oc}} :provençau {{pron|ˈtʀaw|oc}} : escotar « trau » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-trau.wav]] {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|trau|traus|ˈtɾaw|ˈtɾaws}} '''trau''' {{m}} #Pèça de fusta a l'origina, utilizada dins la [[construccion]] per [[transferir]] o [[distribuir]] lo [[pes]] o los [[esfòrç|esfòrces]] d'[[estructura]]. #Pèça de fusta a l'origina, gròssa e longa, sobre qué s'i [[piejar|piejan]] d'autras de mai finas que pòrtan lo [[postam]] o lo [[plafon]]. #''(per metonimia)'' Lo [[postam]] o lo [[fustam]]. {{-sin-}} *[[biga]] *[[calaman]] *[[fusta]] *[[jaina]] / [[jasena]] *[[saumièr]] {{-drv-}} *[[trava]] *[[traveta]] {{-par-}} *[[estrava]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Balken}}, {{trad|de|Querbalken}} * {{env1}}: {{trad|en|beam}}, {{trad|en|crossbar}}, {{trad|en|post}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|biga}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|viga}}, {{trad|es|barra}}, {{trad|es|travesaño}} * {{frv1}}: {{trad|fr|poutre}}, {{trad|fr|traverse}} * {{itv1}}: {{trad|it|trave}}, {{trad|it|palo}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|trave}} }} fixnhoycqd2904i46uf51w9mb60vo5q 0 85897 422722 381786 2026-09-07T15:24:37Z Poiuytrell 5851 /* */ 422722 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[trau]]. {{-pron-|oc}} : lengadocian {{pron|esˈtɾaβo̞|oc}} :provençau {{pron|esˈtʀavə|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|estrava|estravas|esˈtɾaβo̞|esˈtɾaβo̞s}} '''estrava''' {{f}} #Pèça de fusta centrala ont venon s'assemblar las pèças que fòrman lo [[davant]], la [[proa]] d’una [[nau]]. {{-sin-}} *[[ròda de proa]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Vordersteven}}, {{trad|de|Vorsteven}} * {{env1}}: {{trad|en|stem}}, {{trad|en|stem post}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|roda de proa}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|roda de proa}} * {{frv1}}: {{trad|fr|étrave}} * {{itv1}}: {{trad|it|dritto di prua}}, {{trad|it|ruota di prua}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|roda de proa}} }} b600c7hygl6i9s2zzirl0shlqma7lhg 0 86066 422521 382481 2026-09-07T12:11:40Z Poiuytrell 5851 /* */ 422521 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc|anus}}. {{-pron-|oc}} :{{pron|aˈnys|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|a|nus}} {{-nom-|oc}} '''anús''' {{m}} {{Declinason|n|anus|anusses|'aˈnys|aˈny'ses}} # ''(Anatomia)'' (Anatomie) Orifici del [[rectum]] pel qual s'acaba l’[[intestin]]. {{-sin-}} *[[fondament]] popular *[[trauc de cuòu]] (lengadocian) *[[uelh deth cuu]] (gascon) *[[trauc deth cuu]] (gascon) {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|After}}, {{trad|de|Anus}} * {{env1}}: {{trad|en|anus}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|anus}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|anus}} * {{frv1}}: {{trad|fr|anus}} * {{itv1}}: {{trad|it|ano}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|ânus}} }} 7rcq09icf0d02n0z2arvimlvnckow8a 0 86072 422589 382529 2026-09-07T13:02:32Z Poiuytrell 5851 /* */ 422589 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :Del {{etil|la|oc|divisor}} {{-pron-|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|diβiˈzu|oc}} :provençau {{pron|diviˈzu|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|di|vi|sor}} {{-adj-|oc}} '''divisor''' {{Declinason|adj|dialècte=lengadocian, gascon|divisor|divisora|divisors|divisoras|diβiˈzu|diβiˈzuɾo̞|diβiˈzus|diβiˈzuɾo̞s}} # Que [[devesir|devesís]]. {{-sin-}} *[[divosòri]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{env1}} : {{trad|de|trennend}} * {{env1}} : {{trad|en|dividing}} * {{euv1}} : {{trad|eu|}} * {{cav1}} : {{trad|ca|divisori}} {{-}} * {{esv1}} : {{trad|es|divisor}}, {{trad|es|divisorio}} * {{frv1}} : {{trad|fr|diviseur}}, {{trad|fr|divisoire}} * {{itv1}} : {{trad|it|divisorio}} * {{ptv1}} : {{trad|pt|divisor}}, {{trad|pt|divisório}} }} {{-nom-|oc}} '''divisor''' {{m}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|divisor|divisors|diβiˈzu|diβiˈzus}} # ''(aritmetica)'' [[nombre|Nombre]] per lo qual òm [[devesir|devesís]] un autre nombre. # ''(matematicas)'' [[nombre entièr|Nombre entièr]] que devesís un autre nombre entièr sens [[rèsta]]. # ''(electronica)'' Montatge electronic permeten de devesís lo corrent o la tension. '''divisor''' {{m}}, ''(femenin: [[divisora]])'' # Lo qu'es la causa de [[division]], de [[desunion]]. {{-sin-}} *[[sosmultiple]] *[[denominador]] / [[denominator]] {{-par-}} *[[dividend]] *[[division]] {{-exp-}} *[[lo divisor comun mai grand]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{env1}} : {{trad|de|Divisor}} * {{env1}} : {{trad|en|divisor}} * {{euv1}} : {{trad|eu|}} * {{cav1}} : {{trad|ca|divisor}} {{-}} * {{esv1}} : {{trad|es|divisor}} * {{frv1}} : {{trad|fr|diviseur}} * {{itv1}} : {{trad|it|divisore}} * {{ptv1}} : {{trad|pt|divisor}} }} {{=en=}} {{-etim-}} :Del {{etil|la|en|divisor}} {{-pron-|en}} :RU {{pron|dɪˈvaɪzə(ɹ)|en}} :EUA {{pron|dɪˈvaɪzɚ|en}} {{-sil-}} {{Sillabas|di|vi|sor}} {{-nom-|en}} '''divisor''' {{Declinason|n|divisor|divisors}} # {{trad|oc|divisor}} {{=ca=}} {{-etim-}} :Del {{etil|la|ca|divisor}} {{-pron-|ca}} :Oriental: central {{pron|diβiˈzo|ca}}, balear {{pron|diviˈzo|ca}} :Occidental: nord-occidental {{pron|diβiˈzo|ca}}, valencian {{pron|diviˈzoɾ|ca}}, {{pron|diβiˈzoɾ|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|di|vi|sor}} {{-nom-|en}} '''divisor''' {{m}} {{Declinason|n|divisor|divisors}} # {{trad|oc|divisor}} {{=es=}} {{-etim-}} :Del {{etil|la|es|divisor}} {{-pron-|es}} :{{pron|d̪iβ̞iˈsoɾ|es}} {{-sil-}} {{Sillabas|di|vi|sor}} {{-adj-|es}} '''divisor''' {{Declinason|adj|divisor|divisora|divisores|divisoras}} # {{trad|oc|divisor}} {{-nom-|es}} '''divisor''' {{m}} # {{trad|oc|divisor}} {{=pt=}} {{-etim-}} :Del {{etil|la|pt|divisor}} {{-pron-|pt}} :Portugal {{pron|diviˈzoɾ|pt}} :Brasil {{pron|dʒiviˈzoɾ|pt}} {{-sil-}} {{Sillabas|di|vi|sor}} {{-adj-|pt}} '''divisor''' {{Declinason|adj|divisor|divisora|divisores|divisoras}} # {{trad|oc|divisor}} {{-nom-|pt}} '''divisor''' {{m}} # {{trad|oc|divisor}} 22907hv15j9u462l4e76d4sgqzx69xm 0 86095 422588 422357 2026-09-07T13:02:10Z Poiuytrell 5851 /* */ 422588 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|inversio}} {{-pron-|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|imβeɾˈsju|oc}} :provençau {{pron|ĩⁿvɛʀˈsjũⁿ|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|in|ver|sion}} {{-nom-|oc}} '''inversion''' {{f}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|inversion|inversions|imβeɾˈsju|imβeɾˈsjus}} # Accion o efècte d'[[inversar]]. #''(electricitat)'' Cambiament de sens del [[corrent electric]]. #''(geometria)'' Transformacion [[geometric]]a del plan o de l’espaci que, donat un punt <math>O</math>, nomenat centre d’inversion, e un nombre <math>k</math>, nomenat poténcia, fa correspondre a cada punt <math>P</math> un autre punt <math>P'</math>, de biais que <math>O</math>, <math>P</math> e <math>P'</math> son alinhats, e los segments <math>OP</math> e <math>OP'</math> complisson la relacion <math>OP.OP'=k</math>. #''(Gramatica)'' Cambiament de l’[[òrdre]] dins lo qual los mots son ordinàriament rengats dins lo discors. #''(Musica)'' Reproduccion d’una fasa musicala en prenent las [[nòta]]s dins un òrdre [[desvirar|desvirat]] o [[diferent]]. #''(Patologia)'' [[anomalia|Anomalia]] consistissent en lo fach qu'un o mai [[organ]]s se tròban del costat [[opausat]] del qu'ocupan normalament. #''(Quimia)'' [[reaccion|Reaccion]] per la quala un [[compausat]] se [[transformar|transfòrma]] dins son isomèr opausat. #''(Quimia)'' Reaccion per la cual s’[[invertir|invertís]] la configuracion absoluda d’un carbòni [[asimetric]]. #''(passat)'' [[atrach|Atrach]] [[sexual]] per la personas del meteis [[sèxe]], [[omosexualitat]]. {{-drv-}} * [[invertit]] {{-par-}} * [[invèrs]] * [[inversar]] * [[inversible]] * [[inversor]] * [[invertir]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{env1}} : {{trad|de|Umkehrung}}, {{trad|de|Umstellung}}, {{trad|de|Inversion}} (sciencia e tecnica, musica), {{trad|de|Stromwendung}} (eletricitat) * {{env1}} : {{trad|en|inversion}}, {{trad|en|reversal}} * {{euv1}} : {{trad|eu|}} * {{cav1}} : {{trad|ca|inversió}} {{-}} * {{esv1}} : {{trad|es|inversión}} * {{frv1}} : {{trad|fr|inversion}} * {{itv1}} : {{trad|it|inversione}} * {{ptv1}} : {{trad|pt|inverção}} }} {{=en=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|en|inversio}} {{-pron-|en}} :general {{pron|ɪnˈvɜːʃən|en}} :american {{pron|ɪnˈvɚʒən|en}} {{-sil-}} {{Sillabas|in|ver|sion}} {{-nom-|en}} '''inversion''' {{Declinason|n|inversion|inversions}} # {{trad|oc|inversion}} {{=fr=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|fr|inversio}} {{-pron-|fr}} : {{pron|ɛ̃vɛʁsjɔ̃|fr}} {{-sil-}} {{Sillabas|in|ver|sion}} {{-nom-|fr}} '''inversion''' {{f}} {{Declinason|n|inversion|inversions}} # {{trad|oc|inversion}} 0oqg24om1krhp4v75lcsyd0pj6zxwu0 422593 422588 2026-09-07T13:05:06Z Poiuytrell 5851 /* */ 422593 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|inversio}} {{-pron-|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|imβeɾˈsju|oc}} :provençau {{pron|ĩⁿvɛʀˈsjũⁿ|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|in|ver|sion}} {{-nom-|oc}} '''inversion''' {{f}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|inversion|inversions|imβeɾˈsju|imβeɾˈsjus}} # Accion o efècte d'[[inversar]]. #''(electricitat)'' Cambiament de sens del [[corrent electric]]. #''(geometria)'' Transformacion [[geometric]]a del plan o de l’espaci que, donat un punt <math>O</math>, nomenat centre d’inversion, e un nombre <math>k</math>, nomenat poténcia, fa correspondre a cada punt <math>P</math> un autre punt <math>P'</math>, de biais que <math>O</math>, <math>P</math> e <math>P'</math> son alinhats, e los segments <math>OP</math> e <math>OP'</math> complisson la relacion <math>OP.OP'=k</math>. #''(Gramatica)'' Cambiament de l’[[òrdre]] dins lo qual los mots son ordinàriament rengats dins lo discors. #''(Musica)'' Reproduccion d’una fasa musicala en prenent las [[nòta]]s dins un òrdre [[desvirar|desvirat]] o [[diferent]]. #''(Patologia)'' [[anomalia|Anomalia]] consistissent en lo fach qu'un o mai [[organ]]s se tròban del costat [[opausat]] del qu'ocupan normalament. #''(Quimia)'' [[reaccion|Reaccion]] per la quala un [[compausat]] se [[transformar|transfòrma]] dins son isomèr opausat. #''(Quimia)'' Reaccion per la quala s’[[invertir|invertís]] la configuracion absoluda d’un carbòni [[asimetric]]. #''(passat)'' [[atrach|Atrach]] [[sexual]] per la personas del meteis [[sèxe]], [[omosexualitat]]. {{-drv-}} * [[invertit]] {{-par-}} * [[invèrs]] * [[inversar]] * [[inversible]] * [[inversor]] * [[invertir]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{env1}} : {{trad|de|Umkehrung}}, {{trad|de|Umstellung}}, {{trad|de|Inversion}} (sciencia e tecnica, musica), {{trad|de|Stromwendung}} (eletricitat) * {{env1}} : {{trad|en|inversion}}, {{trad|en|reversal}} * {{euv1}} : {{trad|eu|}} * {{cav1}} : {{trad|ca|inversió}} {{-}} * {{esv1}} : {{trad|es|inversión}} * {{frv1}} : {{trad|fr|inversion}} * {{itv1}} : {{trad|it|inversione}} * {{ptv1}} : {{trad|pt|inverção}} }} {{=en=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|en|inversio}} {{-pron-|en}} :general {{pron|ɪnˈvɜːʃən|en}} :american {{pron|ɪnˈvɚʒən|en}} {{-sil-}} {{Sillabas|in|ver|sion}} {{-nom-|en}} '''inversion''' {{Declinason|n|inversion|inversions}} # {{trad|oc|inversion}} {{=fr=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|fr|inversio}} {{-pron-|fr}} : {{pron|ɛ̃vɛʁsjɔ̃|fr}} {{-sil-}} {{Sillabas|in|ver|sion}} {{-nom-|fr}} '''inversion''' {{f}} {{Declinason|n|inversion|inversions}} # {{trad|oc|inversion}} 63cvyv0uru36niexxaih13iouhx7cdl 0 86104 422585 382704 2026-09-07T13:00:41Z Poiuytrell 5851 422585 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De [[dangièr]]. {{-pron-}} :lengadocian {{pron|dand͡ʒjeˈɾus|oc}} :gascon {{pron|danʒjeˈɾus|oc}} :provençau {{pron|dãⁿd͡ʒjeˈʀus|oc}} : Lengadocian : escotar « dangierós » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-dangierós.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|dan|gie|rós}} {{-adj-|oc}} '''dangierós''' {{Declinason|adj|dialècte=lengadocian|dangierós|dangierosa|dangieroses|dangierosas|dand͡ʒjeˈɾus|dand͡ʒjeˈɾuzo̞|dand͡ʒjeˈɾuzes|dand͡ʒjeˈɾuzo̞s}} # Que [[botar|bota]] un [[dangièr]], qu'[[expausar|expausa]] a un dangièr; o simplament, qu'es [[nosible]], [[perniciós]]. # Qu'a los [[mejan]]s de [[nòser]], o a qui om se pòt pas far [[fisança]] sens dangièr, amb lo qual i a perilh de se [[ligar]]. {{-var-}} * [[dangerós]] (gascon) {{-drv-}} * [[dangierosament]] * [[dangierositat]] {{-sin-}} * [[perilhós]] {{-revi-}} {{(}} * {{afv1}}: * {{dev1}}: {{trad|de|gefährlich}} * {{env1}}: {{trad|en|dangerous}}, {{trad|en|hazardous}}, {{trad|en|perilous}} * {{euv1}}: * {{brv1}}: * {{cav1}}: {{trad|ca|perillós}} * {{csv1}}: {{trad|cs|nebezpečný}} * {{dav1}}: * {{esv1}}: {{trad|es|peligroso}} * {{eov1}}: {{trad|eo|danĝera}} * {{etv1}}: {{trad|et|ohtlik}} * {{fiv1}}: {{trad|fi|vaarallinen}} * {{frv1}}: {{trad|fr|dangereux}}, {{trad|fr|périlleux}} {{-}} * {{iov1}}: * {{idv1}}: * {{itv1}}: {{trad|it|pericoloso}} * {{lvv1}}: * {{ltv1}}: * {{nlv1}}: {{trad|nl|gevaarlijk}} * {{nov1}}: * {{huv1}}: {{trad|hu|veszélyes}} * {{plv1}}: {{trad|pl|niebezpieczny}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|perigoso}} * {{rov1}}: {{trad|ro|periculos}} * {{scnv1}}: {{trad|scn|piriculusu}} * {{svv1}}: {{trad|sv|farlig}} * {{ukv1}}: {{)}} 9iq3hoh163yecp1ughxeyfvd5lql8cj 422587 422585 2026-09-07T13:01:19Z Poiuytrell 5851 /* */ 422587 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De [[dangièr]]. {{-pron-}} :lengadocian {{pron|dand͡ʒjeˈɾus|oc}} :gascon {{pron|danʒjeˈɾus|oc}} :provençau {{pron|dãⁿd͡ʒjeˈʀus|oc}} : Lengadocian : escotar « dangierós » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-dangierós.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|dan|gie|rós}} {{-adj-|oc}} '''dangierós''' {{Declinason|adj|dialècte=lengadocian|dangierós|dangierosa|dangieroses|dangierosas|dand͡ʒjeˈɾus|dand͡ʒjeˈɾuzo̞|dand͡ʒjeˈɾuzes|dand͡ʒjeˈɾuzo̞s}} # Que [[botar|bota]] un [[dangièr]], qu'[[expausar|expausa]] a un dangièr; o simplament, qu'es [[nosible]], [[perniciós]]. # Qu'a los [[mejan]]s de [[nòser]], o a qui om non pòt pas far [[fisança]] sens qu'i aja dangièr, amb lo qual i a perilh de se [[ligar]]. {{-var-}} * [[dangerós]] (gascon) {{-drv-}} * [[dangierosament]] * [[dangierositat]] {{-sin-}} * [[perilhós]] {{-revi-}} {{(}} * {{afv1}}: * {{dev1}}: {{trad|de|gefährlich}} * {{env1}}: {{trad|en|dangerous}}, {{trad|en|hazardous}}, {{trad|en|perilous}} * {{euv1}}: * {{brv1}}: * {{cav1}}: {{trad|ca|perillós}} * {{csv1}}: {{trad|cs|nebezpečný}} * {{dav1}}: * {{esv1}}: {{trad|es|peligroso}} * {{eov1}}: {{trad|eo|danĝera}} * {{etv1}}: {{trad|et|ohtlik}} * {{fiv1}}: {{trad|fi|vaarallinen}} * {{frv1}}: {{trad|fr|dangereux}}, {{trad|fr|périlleux}} {{-}} * {{iov1}}: * {{idv1}}: * {{itv1}}: {{trad|it|pericoloso}} * {{lvv1}}: * {{ltv1}}: * {{nlv1}}: {{trad|nl|gevaarlijk}} * {{nov1}}: * {{huv1}}: {{trad|hu|veszélyes}} * {{plv1}}: {{trad|pl|niebezpieczny}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|perigoso}} * {{rov1}}: {{trad|ro|periculos}} * {{scnv1}}: {{trad|scn|piriculusu}} * {{svv1}}: {{trad|sv|farlig}} * {{ukv1}}: {{)}} hc7h5svbc1qfk2bsm7c83s7qpv4f6ur 0 86149 422520 382923 2026-09-07T12:10:02Z Poiuytrell 5851 /* */ 422520 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|mot=retrogradatio}}. {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|retɾuɣɾaðaˈsju|oc}} :provençau {{pron|ʀetʀugʀadaˈsju|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|re|tro|grad}} {{-nom-|oc}} '''retrogradacion''' {{f}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|retrogradacion|retrogradacions|retɾuɣɾaðaˈsju|retɾuɣɾaðaˈsjus}} # [[movement|Movement]] [[retrograd]]. #''(astronomia)'' Movement pel qual unes [[còrs]]es [[celèste]]s semblan se [[desplaçar]] dins lo sens [[invèrs]] dels [[signe]]s del [[zodiac]]. # ''(per extension)'' Movement retrograd dels punts [[equinoxial]]s. # ''(militar)'' Mesura [[disciplinari|disciplinària]] per la quala un [[sosoficièr]] es portat cap a un [[grade]] [[inferior]]. # ''(educacion)'' Desplaçament cap a un reng inferior. # ''(automobila)'' Fach de passar a una marcha inferiora. {{-par-}} * [[retrograd]] * [[retrogradar]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Rücklauf}} (astronomia) * {{env1}}: {{trad|en|retrogression}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|retrogradació}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|retrogradación}} * {{frv1}}: {{trad|fr|rétrogradation}} * {{itv1}}: {{trad|it|retrogradazione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|retrogradação}} {{)}} i8sv4bnmwz1b032suntnm1zvy0964jy 0 86170 422528 382989 2026-09-07T12:15:21Z Poiuytrell 5851 /* */ 422528 wikitext text/x-wiki {{veire|baba}} {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} vulgar ''[[baba#la|baba]]'' d’origina onomatopeïca ''[[bab]]'' qu'evòca lo [[babilh]], {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|ˈbaβo̞|oc}} : escotar « bava » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-bava.wav]] :provençau {{pron|ˈbavə|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|bava|bavas|ˈbaβo̞|ˈbaβo̞}} '''bava''' {{f}} [[image:Moulet paralizeye farink raetchote2.jpg|thumb|De la '''bava''' que raja del morre d'un mul.(1)]] # [[saliva|Saliva]] [[espés|espessa]] e [[viscós|viscosa]] qu'[[escórrer|escor]] de la [[boca]]. # ''(zoologia)'' Mana d’[[escuma]] que s’[[escapar|escampa]] del [[morre]] d'unes [[animal]]s. # ''(malacologia)'' [[muc|Muc]] [[limparós]] que produson de [[gasteropòde]]s e qu'utilizan per far [[limpar]] lor [[còrs]]ses sus la [[superficia]] pee la quala [[rebalar|rebalan]]. # ''(medecina)'' [[escuma|Escuma]] que raja de la boca dels umans, sovent per causa de malautiá (ràbia, epilepsia, etc.). # ''(figurat)'' [[consequéncia|Consequéncia]] o [[produit]] [[immond]] o [[desgostant]] de quicòm. {{-sin-}} malacologia * [[bavarilha]] {{-drv-}} * [[bavada]] * [[bavadura]] * [[bavaire]] * [[bavar]] * [[bavarèl]] * [[bavatge]] * [[bavós]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Speichel}} * {{env1}}: pejoratiu: {{trad|en|drool}}, {{trad|en|spittle}}; {{trad|en|saliva}} * {{euv1}}: {{trad|eu|listu}}, {{trad|eu|lerde}}, {{trad|eu|adur}} * {{cav1}}: {{trad|ca|saliva}}, {{trad|ca|bava}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|baba}}, {{trad|es|saliva}} * {{frv1}}: {{trad|fr|bave}} * {{esv1}}: {{trad|es|baba}}, {{trad|es|saliva}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|saliva}}, {{trad|pt|baba}} {{)}} {{-flex-verb-|oc}} '''bava''' # ''Tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[bavar]] # ''Segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[bavar]] {{=ca=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} vulgar ''[[baba#la|baba]]'' d’origina onomatopeïca ''[[bab]]'' evocant lo [[babilh]], {{-pron-}} :Oriental: central {{pron|ˈbaβə|ca}}, balear {{pron|ˈbavə|ca}} :Occidental: nord-occidental {{pron|ˈbaβa|ca}}, valencian {{pron|ˈbava|ca}}, {{pron|ˈbaβa|ca}} {{-nom-|ca}} {{Declinason|n|bava|baves}} '''bava''' {{f}} # {{trad|oc|bava}} {{-flex-verb-|ca}} '''bava''' # ''Tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[bavar]] # ''Segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[bavar]] kecxmc5x41g2e20akinmz743y7d0lba 0 86174 422591 382998 2026-09-07T13:04:11Z Poiuytrell 5851 /* */ 422591 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc|mot=immunditia|sens=[[brutitge]], [[impuretat]]}} {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|immunˈdisjo̞|oc}} : escotar « immondícia » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-immondícia.wav]] :provençau {{pron|imũⁿˈdisi|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|immondícia|immondícias|immunˈdisjo̞|immunˈdisjo̞s}} '''immondícia''' {{f}} # [[bordilha|Bordilha]] ; se ditz subretot al plural per designar las [[lordièra]]s fòragetadas de l'ostal. # ''(religion)'' Dins la [[Bíblia]], [[impuretat]] dins la qual casián los [[josieu]]s, del moment que tocavan quicòm d’[[immond]]. {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Schmutz}}, {{trad|de|Unsauberkei}} * {{env1}}: {{trad|en|dirt}}, {{trad|en|refuse}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|immundícia}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|inmundicia}} * {{frv1}}: {{trad|fr|immondice}} * {{itv1}}: {{trad|it|immondizia}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|imundice}}, {{trad|pt|imundície}} {{)}} knulvpgfwwq34qv44gyphqdk9let86k 0 86183 422907 383024 2026-09-07T22:43:06Z Poiuytrell 5851 /* */ 422907 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc|mot=crassus|sens=[[espés]], [[gras]], [[grossièr]]}} {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|ˈkɾaso̞|oc}} :escotar « crassa » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-crassa.wav]] :provençau {{pron|ˈkʀasə|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|crassa|crassas|ˈkɾaso̞|ˈkɾaso̞s}} '''crassa''' {{f}} # [[brutitge|Brutitge]] [[gras]] que s’[[apilotar|apilota]] sus la [[pèl]], dins los [[pel]]s o suls [[vestiment]]s. # [[brutitge|Brutitge]] en general. # [[rebut|Rebut]] dels [[metal]]s quand òm los [[fondre|fond]]. # ''(figurat)'' [[causa|Cauda]] [[sordid]]a. # ''(figurat)'' [[malafacha|Malafacha]]. {{-drv-}} * [[crassalh]] * [[crassariá]] * [[crassós]] * [[crassum]] {{-par-}} * [[crassar]] {{-sin-}} rebut dels metals * [[engaume]] * [[escòria]] * [[crassièr]] {{-revi-}} {{Reviradas|brutitge| * {{dev1}}: {{trad|de|Schmutz}} * {{env1}}: {{trad|en|grime}}, {{trad|en|dirt}}, {{trad|en|filth}}, {{trad|en|dross}}, {{trad|en|crass}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|brutícia}}, {{trad|ca|greixum}}, {{trad|ca|engrut}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|suciedad}}, {{trad|es|mugre}} * {{frv1}}: {{trad|fr|crasse}} * {{itv1}}: {{trad|it|sporcizia}}, {{trad|it|sporco}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|sujeira}}, {{trad|pt|sujidade}} }} {{Reviradas|rèsta de metal| * {{dev1}}: {{trad|de|Schlacke}} * {{env1}}: {{trad|en|slag}}, {{trad|en|dross}}, {{trad|en|clinker}}, {{trad|en|scoria}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|escòria}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|escoria}} * {{frv1}}: {{trad|fr|crasse}} * {{itv1}}: {{trad|it|scoria}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|escória}} }} {{-flex-verb-|oc}} '''crassa''' # ''Tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[crassar]] # ''Segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[crassar]] mw0g52na9qxh2ugows0dbg1mo6ti39n 0 86206 422655 383167 2026-09-07T14:12:41Z Poiuytrell 5851 /* */ 422655 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De [[nèrvi]]. {{-pron-|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|neɾβaˈðyɾo̞|oc}} : escotar « nervadura » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-nervadura.wav]] :provençau {{pron|neʀvaˈdyʀə|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|ner|va|du|ra}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|nervadura|nervaduras|neɾβaˈðyɾo̞|neɾβaˈðyɾo̞}} '''nervadura''' {{f}} # ''(botanica)'' Ensemble dels [[vaissèl]]s que menan la [[saba]] formant un malhum a la susfàcia d'una [[fuèlha]], d'un [[sepal]] o d'un [[petal]]. # ''(entomologia)'' Mena d'[[estructura]] qu'[[afortir|afortís]] la [[membrana]] de l'[[ala]] dels [[insècte]]s. ## ''(per metonimia, aviacion)'' [[armadura|Armadura]] intèrna que far venir [[regde]] las [[ala]]s o lo [[fuselatge]] e fasent l'estructura de la forma [[aerodinamic]]a de l’[[ala]]. # ''(arquitectura)'' [[salhent|Salhent]] [[plaçar|plaçat]] suls [[caire]]s d’una [[pèira]], d'una [[caneladura]], d'una [[vòlta]], etc. # ''(religadura)'' [[reünion|Reünion]] de las [[partida]]s salhentas que sin formadas sul revèrs d’un [[libre]] pels [[nèrvi]]s o [[cordilh]]s utilizats per [[religar]]. # ''(mineralogia)'' [[marca|Marcas]] [[sinuós|sinuosas]] d'unas pèiras. {{-sin-}} *[[còsta]] (plantas) {{-par-}} *[[nervurar]] *[[nervurat]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Rippe}}, {{trad|de|Steg}}, {{trad|de|Wulst}}, {{trad|de|Leiste}} * {{env1}}: {{trad|en|rib}}, {{trad|en|nervure}}, {{trad|en|nerve}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|nervadura}}, {{trad|ca|nervi}}, {{trad|ca|nervació}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|costilla}}, {{trad|es|nervio}}, {{trad|es|nervadura}} * {{frv1}}: {{trad|fr|nervure}} * {{itv1}}: {{trad|it|nervatura}}, {{trad|it|costola}}, {{trad|it|costolatura}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|nervura}}, {{trad|pt|costela}}, {{trad|pt|reforço}} }} {{=ca=}} {{-etim-}} De ''[[nervi]]''. {{-pron-|ca}} :Oriental: central {{pron|nərbəˈðuɾə|ca}}, balear {{pron|nərvəˈðuɾə|ca}} :Occidental: nord-occidental {{pron|nerβaˈðuɾa|ca}}, valencian {{pron|neɾvaˈðuɾa|ca}}, {{pron|neɾβaˈðuɾa|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|ner|va|du|ra}} {{-nom-|ca}} {{Declinason|n|nervadura|nervadures}} '''nervadura''' {{f}} # {{trad|oc|nervadura}} {{=es=}} {{-etim-}} De ''[[nervio]]''. {{-pron-|es}} : {{pron|neɾ.βaˈðu.ɾa|es}} {{-sil-}} {{Sillabas|ner|va|du|ra}} {{-nom-|es}} {{Declinason|n|nervadura|nervaduras}} '''nervadura''' {{f}} # {{trad|oc|nervadura}} 8bnedbpa5dfyso54r64ut5kl9bd4xid 0 86209 423043 383170 2026-09-08T10:32:54Z Poiuytrell 5851 /* */ 423043 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|fr}} vulgar ''*pendita'', participi passat femenin substantivat de ''[[pendeo#la|pendere]]'' : « quicòm [[penjat]] ». {{-pron-}} :lengadocian {{pron|ˈpendo̞|oc}} :provençau {{pron|ˈpẽⁿdə|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|pen|da}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|penda|pendas|ˈpendo̞|ˈpendo̞s}} '''penda''' {{f}} # [[enclinason|Enclinason]] d’un [[terren]] ; quina que siá [[declivitat]] de [[pujar]] o en [[davalar]]. # [[aclinament|Aclinament]].# [[penjal|Penjal]]. {{-sin-}} * [[candau]] (gascon) * [[costièra]] (lengadocian) / [[costiera]] (provençau) * [[davalada]] (lengadocian) * [[penent]] (gascon) * [[pendís]] (lengadocian) * [[pendolièr]] (lengadocian) / [[pendolier]] (provençau) * [[penjal]] (lengadocian) * [[travèrs]] (lengadocian) {{-drv-}} * [[pendable]] * [[pendard]] {{-par-}} * [[pendre]] {{-loc/exp-}} * [[penda doça]] * [[penda sobda]] * [[seguir sa penda]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Steigung}}, {{trad|de|Neigung}}, {{trad|de|Hang}}, {{trad|de|Gefälle}} * {{env1}}: {{trad|en|slope}}, {{trad|en|gradient}}, {{trad|en|incline}}, {{trad|en|grade}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|pendent}}, {{trad|ca|pendís}}, {{trad|ca|pujada}}, {{trad|ca|costa}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|pendiente}}, {{trad|es|cuesta}}, {{trad|es|inclinación}},{{trad|es|ladera}} * {{frv1}}: {{trad|fr|pente}} * {{itv1}}: {{trad|it|pendenza}}, {{trad|it|pendio}}, {{trad|it|inclinazione}}, {{trad|it|discesa}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|inclinação}}, {{trad|pt|declive}}, {{trad|pt|encosta}}, {{trad|pt|ladeira}} {{)}} exh97ie3sw1j6ey46y9sckbf6uoavzk 423044 423043 2026-09-08T10:33:44Z Poiuytrell 5851 /* */ 423044 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|fr}} vulgar ''*pendita'', participi passat femenin substantivat de ''[[pendeo#la|pendere]]'' : « quicòm [[penjat]] ». {{-pron-}} :lengadocian {{pron|ˈpendo̞|oc}} :provençau {{pron|ˈpẽⁿdə|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|pen|da}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|penda|pendas|ˈpendo̞|ˈpendo̞s}} '''penda''' {{f}} # [[enclinason|Enclinason]] d’un [[terren]] ; quina que siá [[declivitat]] de [[pujar]] o en [[davalar]]. # [[aclinament|Aclinament]]. # [[penjal|Penjal]]. {{-sin-}} * [[candau]] (gascon) * [[costièra]] (lengadocian) / [[costiera]] (provençau) * [[davalada]] (lengadocian) * [[penent]] (gascon) * [[pendís]] (lengadocian) * [[pendolièr]] (lengadocian) / [[pendolier]] (provençau) * [[penjal]] (lengadocian) * [[travèrs]] (lengadocian) {{-drv-}} * [[pendable]] * [[pendard]] {{-par-}} * [[pendre]] {{-loc/exp-}} * [[penda doça]] * [[penda sobda]] * [[seguir sa penda]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Steigung}}, {{trad|de|Neigung}}, {{trad|de|Hang}}, {{trad|de|Gefälle}} * {{env1}}: {{trad|en|slope}}, {{trad|en|gradient}}, {{trad|en|incline}}, {{trad|en|grade}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|pendent}}, {{trad|ca|pendís}}, {{trad|ca|pujada}}, {{trad|ca|costa}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|pendiente}}, {{trad|es|cuesta}}, {{trad|es|inclinación}},{{trad|es|ladera}} * {{frv1}}: {{trad|fr|pente}} * {{itv1}}: {{trad|it|pendenza}}, {{trad|it|pendio}}, {{trad|it|inclinazione}}, {{trad|it|discesa}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|inclinação}}, {{trad|pt|declive}}, {{trad|pt|encosta}}, {{trad|pt|ladeira}} {{)}} jwvf0pvygmu04iyh8negpi035cdjl5m 0 86217 422575 383191 2026-09-07T12:54:59Z Poiuytrell 5851 /* */ 422575 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[vaissèl]]. {{-pron-}} :lengadocian {{pron|bajseˈljɛ|oc}} : Lengadocian : escotar « vaisselièr » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-vaisselièr.wav]] :provençau {{pron|vajseˈljɛ|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|vai|sse|lièr}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|vaisselièr|vaisselièrs|bajseˈljɛ|bajseˈljɛs}} '''vaisselièr''' {{m}} # [[mòble|Mòble]] de mòstra sul qual se presenta o s'estorra la [[vaissèla]]. '''vaisselièr''' {{m}} ''(femenin: [[vaisselièra]])'' # Lo que lava la [[vaisselar|vaissèla]]. {{-var-}} * [[vaisherèr]] (gascon) {{-sin-}} mòble * [[escudelièr]] Lo que vaissèla * [[lavaire]] * [[vaisselaire]] {{-par-}} * [[vaissèl]] * [[vaissèla]] * [[vaisseladoira]] * [[vaisselar]] * [[vaisselaire]] * [[vaisselièra]] {{-revi-}} {{Reviradas|mòble| * {{dev1}}: {{trad|de|Geschirrschrank}}, {{trad|de|Kommode}} * {{env1}}: {{trad|en|china cabinet}}, {{trad|en|cupboard}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|tinell}}, {{trad|ca|escudeller}}, {{trad|ca|lleixa}}, {{trad|ca|postada}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|aparador}}, {{trad|es|cómoda}}, {{trad|es|alacena}} * {{frv1}}: {{trad|fr|vaisselier}} * {{itv1}}: {{trad|it|credenza}}, {{trad|it|camerino}}, {{trad|it|piattaia}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|aparador}}, {{trad|pt|armário}} }} {{Reviradas|lo que vaissèla| * {{dev1}}: {{trad|de|Tellerwäscher}} * {{env1}}: {{trad|en|dishwasher}}, {{trad|en|rags}}, {{trad|en|garbage boy}}, {{trad|en|dishwashing staff}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|rentaplats}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|lavaplatos}}, {{trad|es|friegaplatos}} * {{frv1}}: {{trad|fr|plongeur}} * {{itv1}}: {{trad|it|lavapiatti}}, {{trad|it|sguattero}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|lavador de pratos}}, {{trad|pt|trapos}} }} bpty9depwddje22lbwc2qbtuckx4b6m 0 86289 422595 383429 2026-09-07T13:06:11Z Poiuytrell 5851 /* */ 422595 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De [[balhar]]. {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|ˈbaʎ|oc}} : escotar « balh » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-balh.wav]] :provençau {{pron|ˈbaj|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|balh}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|nom|dialècte=lengadocian|balh|balhs|ˈbaʎ|ˈbaʎs}} '''balh''' {{m}} # ''(drech de proprietat)'' [[contracte|Contracte]] pel qual òm [[balhar|balha]] a [[qualqu’un]] l'[[usança]] d’una [[causa]], contra una [[renda]] [[estipular|estipulada]] e per un [[temps]] donat. # ''(En particular)'' Contracte que pòrta sur la [[locacion]] de las [[proprietat]]s [[fonsièr]]as o [[immobiliari|immobiliària]]. # ''(familièr)'' [[temporada|Temporada]] brava. {{-drv-}} *[[balhaire]] / [[balhador]] {{-sin-}} *[[arrendament]] {{-loc-}} * [[balh emfiteutic]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Mietvertrag}} * {{env1}}: {{trad|en|lease}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|arrendament}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|arrendamiento}}, {{trad|es|arriendo}} * {{frv1}}: {{trad|fr|bail}} * {{itv1}}: {{trad|it|affitto}}, {{trad|it|locazione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|arrendamento}} {{)}} mpgb7b4rrut6ngebq563heqia3fmv1d 0 86290 422596 383432 2026-09-07T13:06:33Z Poiuytrell 5851 /* */ 422596 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De [[arrendar]]. {{-pron-|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|arendaˈmen|oc}} :provençau {{pron|aʀẽndaˈmẽ|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|a|rren|da|ment}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|nom|dialècte=lengadocian|arrendament|arrendaments|arendaˈmen|arendaˈmens}} '''arrendament''' {{m}} # Accion o resultat d'[[arrendar]] # ''(drech de proprietat)'' [[contracte|Contracte]] pel qual òm [[balhar|balha]] a [[qualqu’un]] l'[[usança]] d’una [[causa]], contra una [[renda]] [[estipular|estipulada]] e per un [[temps]] donat. # ''(En particular)'' Contracte que pòrta sus la [[locacion]] de las [[proprietat]]s [[fonsièr]]as o [[immobiliari|immobiliària]]. {{-drv-}} *[[arrendaire]] *[[arrendatge]] *[[arrendièr]] {{-sin-}} *[[balh]] {{-loc-}} * [[arrendament emfiteutic]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Mietvertrag}} * {{env1}}: {{trad|en|lease}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|arrendament}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|arrendamiento}}, {{trad|es|arriendo}} * {{frv1}}: {{trad|fr|bail}} * {{itv1}}: {{trad|it|affitto}}, {{trad|it|locazione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|arrendamento}} {{)}} {{=ca=}} {{-etim-}} De [[arrendar]]. {{-pron-|ca}} :lengadocian, gascon {{pron|ərəndəˈmen|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|a|rren|da|ment}} {{-nom-|ca}} {{Declinason|nom|arrendament|arrendaments}} '''arrendament''' {{m}} # {{trad|oc|arrendament}} 01cniqkdhsmfnt7lwy0vocvam3hj1ji 0 86304 422597 383468 2026-09-07T13:06:59Z Poiuytrell 5851 /* */ 422597 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[abonar]]. {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|aβunaˈmen|oc}} : escotar « abonament » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-abonament.wav]] :provençau {{pron|abuˈnamẽⁿ|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|a|bo|nent}} {{-nom-|oc}} '''abonament''' {{m}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|abonament|abonaments|aβunaˈmen|aβunaˈmens}} # [[contracte|Contracte]] de [[provesiment]], [[convencion]] o [[mercat]] de servici forfaitari que se fa d’[[avança]] per [[periòde]] donat, pel qual òm [[pagar|paga]] per un [[prètz]] [[determinat]] çò qu'òm paga abotualament [[successivament]] e per [[partida]], amb un [[escadencièr]] de [[facturacion]] estipulat a la [[signatura]]. {{-drv-}} *[[abonat]] {{-sin-}} *[[contracte d'adesion]] *[[soscripcion]] {{-rev-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Abonnement}} * {{env1}}: {{trad|en|subscription}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|abonament}} (servici), {{trad|ca|subscripció}} (publicacion) {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|abono}}, {{trad|es|abonamiento}}, {{trad|es|suscripción}} * {{frv1}}: {{trad|fr|abonnement}} * {{itv1}}: {{trad|it|abbonamento}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|assinatura}} }} {{=ca=}} {{-etim-}} : De [[abonar]]. {{-pron-}} :Balearic {{pron|əbonəˈment|ca}} :Central {{pron|əbunəˈmen|ca}} :Valencian {{pron|abonaˈment|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|a|bo|nent}} {{-nom-|ca}} '''abonament''' {{m}} {{Declinason|n|abonament|abonaments}} # Accion o resultat d'abonar # {{trad|fr|abonnement}} k88uant6zcqrzs1h6d3pcrkwyhwfcrw 0 86313 422635 383494 2026-09-07T13:37:00Z Poiuytrell 5851 /* */ 422635 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : ''(verb 1)'' De [[digitala]] amb lo sufix «-izar» : ''(verb 2)'' De {{etil|en|oc|digitalize}}. {{-pron-|oc}} :lengadocian, provençau {{pron|did͡ʒitaliˈza|oc}} :gascon {{pron|diʒitaliˈza|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|di|gi|ta|li|zar}} {{-verb-|oc|num=1}} '''digitalizar''' # ''(Medecina)'' Sometre a l’accion de la [[digitala]] o de la [[digitalina]]. {{-rev-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|}} * {{env1}}: {{trad|en|}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|}} * {{frv1}}: {{trad|fr|digitaliser}} * {{itv1}}: {{trad|it|}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|}} }} {{-verb-|oc|num=2}} '''digitalizar''' # ''(informatica)'' [[codificar|Codificar]] en sistèma [[numeric]] una [[informacion]] [[analogic]]a {{-drv-}} *[[digitalizacion]] {{-sin-}} *[[codificar]] *[[numerizar]] {{-rev-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|digitalisieren}} * {{env1}}: {{trad|en|digitize}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|digitalitzar}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|digitalizar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|numériser}}, {{trad|fr|digitaliser}} * {{itv1}}: {{trad|it|digitalizzare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|digitalizar}} }} {{=es=}} {{-etim-}} : De {{etil|en|es|digitalize}}. {{-pron-|es}} :{{pron|d̪ixit̪aliˈθaɾ|oc}}, {{pron|d̪ixit̪aliˈsaɾ|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|di|gi|ta|li|zar}} {{-verb-|es}} '''digitalizar''' # {{trad|oc|digitalizar}} {{=pt=}} {{-etim-}} : De {{etil|en|pt|digitalize}}. {{-pron-|pt}} :Portugal {{pron|diʒitɐliˈzaɾ|pt}} :Brasil {{pron|dʒiʒitaliˈza(ɾ)|pt}} {{-sil-}} {{Sillabas|di|gi|ta|li|zar}} {{-verb-|pt}} '''digitalizar''' # {{trad|oc|digitalizar}} lruybfs7pr8trn0gxi2aim3e4c592du 0 86318 422527 383513 2026-09-07T12:13:38Z Poiuytrell 5851 /* */ 422527 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|mot=excretio}}. {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|eskɾeˈsju|oc}} :provençau {{pron|eskʀeˈsjũⁿ|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|ex|cre|cion}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|excrecion|excrecions|eskɾeˈsju|eskɾeˈsjus}} '''excrecion''' {{f}} # ''(fisiologia)'' Accion per la quala las matèrias [[liquid]]as o [[solid]]as [[secretar|secretadas]] son empesas cap a fòra o transferidas dins las sèrvas ont devon demorar. {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Ausscheidung}}, {{trad|de|Exkretion}} * {{env1}}: {{trad|en|excretion}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|excreció}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|excreción}} * {{frv1}}: {{trad|fr|excrétion}} * {{itv1}}: {{trad|it|escrezione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|excreção}} {{)}} j76cjof2pr10lup053kiktdwmq943cu 0 86319 422573 383521 2026-09-07T12:53:29Z Poiuytrell 5851 /* */ 422573 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De [[escalprar]]. {{-pron-}} :lengadocian {{pron|eskapuˈlu|oc}} : Lengadocian : escotar « escapolon » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-escapolon.wav]] :provençau {{pron|eskapuˈlũⁿ|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|es|ca|po|lon}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|escapolon|escapolons|eskapuˈlu|eskapuˈlus}} '''escapolon''' {{leng}}, {{prov}}; {{m}} #Pèça de fusta d'[[escalprar]]. #[[fragment|Fragment]] o partida d’un ensemble que [[representar|representa]] l’[[ensemble]]. ##''(En particular)'' Trocet d'[[estòfa]], de [[tela]] o d’autras merças qu'òm [[mòstra]] per far coneisser la pèça o la merça entièra. ##''(En particular, Sciéncia e Tecnica)'' Fragment d’un ensemble sul cual òm reliza de [[mesura]]s o d'[[assag]]s. #''(Sens figurat)'' [[especimèn|Especimèn]] remarcable. #''(Comèrci)'' [[copon|Copon]] sul qual lo mercadièr [[oscar|òsca]] la quantitat de merça que vend a [[crèdit]] a un [[client]]. {{-var-}} *[[escapol]] {{-sin-}} Fragment o partida d’un ensemble que representa l’ensemble *[[mòstra]] *[[escantilh]] (gascon) tròç de teissut *[[copon]] *[[retalh]] {{-rev-}} {{Reviradas|Fragment o partida d’un ensemble que representa l’ensemble| * {{dev1}}: {{trad|de|Probe}}, {{trad|de|Muster}}, {{trad|de|Gratisgeschenk}}, {{trad|de|Produktprobe}}{{trad|de|Werbegeschenk}} * {{env1}}: {{trad|en|sample}}, {{trad|en|example}} * {{euv1}}: {{trad|eu|lagin}}, {{trad|eu|mostra}}, {{trad|eu|erakusgai}} * {{cav1}}: {{trad|ca|}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|muestra}} * {{frv1}}: {{trad|fr|échantillon}} * {{itv1}}: {{trad|it|campione}}, {{trad|it|saggio}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|amostra}} }} or08jlmbznzus34z3ckkrcbqtcm2nfj 0 86360 422533 383725 2026-09-07T12:24:16Z Poiuytrell 5851 /* */ 422533 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc|mot=statio|sens=posicion permanenta; luòc de sejorn}}. {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|estaˈsju|oc}} :escotar « estacion » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-estacion.wav]] :provençau {{pron|estaˈsjũⁿ|oc}}, {{-sil-}} {{Sillabas|es|ta|cion}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|estacion|estacions|estaˈsju|estaˈsjus}} '''estacion''' {{f}} # [[pausa|Pausa]], [[arrèst]] qu’òm fa dins un [[percors]]. # [[luòc|Luòc]] ont òm s’[[arrestar|arrèsta]] per una temporada mai o mens longa. # Luòc fixe per i realizar una [[activitat]] [[particular|particulara]]. # ''(en particular)'' Luòc ont las [[veitura]]s [[estacionar|estacionan]]. # ''(camin de fèrre, mètro)'' Luòc ont s’arrèsta un [[carreg]] per [[prene]] o [[pausar]] los [[viatjaire]]s # Luòc ont se va, per las [[aiga]]s, los [[banh]]s de [[mar]], practicar los [[espòrts d’ivèrn]] etc. # ''(marina)'' [[espandida|Espandida]] de [[mar]] [[assignar|assignada]] a de [[naviri]]s per i [[establir]] una [[crosièra]] pendent un [[temps]] [[fixar|fixat]]. # ''(telecomunicacions)'' Ensemble de las [[installacion]]s de [[telecomunicacion]] d’ont òm [[emetre|emet]] o que [[relaiar|son relaiats]] los [[messatge]]s de [[ràdio]] o de [[television]]. # ''(per extension)'' [[cadena|Cadena]] [[radiofonic]]a. # ''(Cristianisme)'' Un dels [[catòrze]] [[image]]s davant los quals los [[fidèl]]s [[catolic]]s s’arrèstan en [[memòria]] de [[Jèsus Crist]] que pugèt cap al [[calvari]]. #* ''Las '''estacions''' dels Camins de la Crotz,'' {{-drv-}} * [[estacionament]] * [[estacionar]] * [[estacionari]] {{-exp-}} {{(}} * [[estacion d’acuèlh]] * [[estacion d’epuracion]] * [[estacion d’esséncia]] * [[estacion de basa]] * [[estacion de mètro]] * [[estacion de ràdia]] * [[estacion de recarga]] {{-}} * [[estacion espaciala]] * [[estation fotovoltaïca]] * [[estacion orbitala]] * [[estacion servici]] * [[estacion sismica]] * [[estacion terrèstra]] * [[estacion termala]] {{)}} {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Station}} * {{env1}}: {{trad|en|station}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|estació}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|estación}} * {{frv1}}: {{trad|fr|station}} * {{itv1}}: {{trad|it|stazione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|estação}} }} [[Categoria:Lexic en occitan de las sciéncias]] adsdrmilw1pay2cic8pl56af3uypyl5 0 86389 422590 383795 2026-09-07T13:03:53Z Poiuytrell 5851 /* */ 422590 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :De [[conferéncia]] amb lo prefix «tele-» {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|teˌlekuɱfeˈɾensjo̞|oc}} :provençau {{pron|teˌlekũwfeˈʀẽⁿsi|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|te|le|com|fe|rén|cia}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|nom|teleconferéncia|teleconferéncias|teˌlekuɱfeˈɾensjo̞|teˌlekuɱfeˈɾensjo̞s}} '''teleconferéncia''' {{f}} # ''(telecomunicacion)'' [[conferéncia|Conferéncia]] dins la quala los [[interlocutor]]s son separats en dos luòcs o mai, mas [[ligar|ligats]] entre eles per de mejans de [[telecomunicacion]]. {{-sin-}} *[[conferéncia a distància]] {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Telekonferenz}} * {{env1}}: {{trad|en|teleconference}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|teleconferència}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|teleconferencia}} * {{frv1}}: {{trad|fr|teleconférence}} * {{itv1}}: {{trad|it|teleconferenza}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|teleconferência}} {{)}} av13uxjhvn07c035vnp14hkhuy8wks1 0 86393 422592 383796 2026-09-07T13:04:30Z Poiuytrell 5851 /* */ 422592 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :De [[conferéncia]], [[a]] e [[distància]] {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|kuɱfeˌɾensjo̞ ‿ a ðisˈtasjo̞|oc}} :provençau {{pron|kũwfeˈʀẽⁿsi ‿ a disˈtasi|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|com|fe|rén|cia |a |dis|tàn|cia}} {{-loc-nom-|oc}} {{Declinason|nom|conferéncia a distància|conferéncias a distància|kuɱfeˌɾensjo̞ ‿ a ðisˈtasjo̞|kuɱfeˌɾensjo̞z ‿ a ðisˈtasjo̞}} '''teleconferéncia''' {{f}} # ''(telecomunicacion)'' [[conferéncia|Conferéncia]] dins la qual los [[interlocutor]]s son separats en dos luòcs o mai, mas [[ligar|ligats]] entre eles per de mejans de [[telecomunicacion]]. {{-sin-}} *[[teleconferéncia]] *[[visioconferéncia]] {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Telekonferenz}} * {{env1}}: {{trad|en|teleconference}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|teleconferència}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|teleconferencia}} * {{frv1}}: {{trad|fr|conférence à distance}} * {{itv1}}: {{trad|it|teleconferenza}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|teleconferência}} {{)}} n4wry08ia73mqw7ywplejfdgr59nu1e 0 86591 422930 384578 2026-09-07T22:58:35Z Poiuytrell 5851 /* */ 422930 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De l’{{etil|it|oc|mot=battaglione}} de ''[[battaglia]]'' (« [[batalha]] ») {{-pron-|oc}} : lengadocian, gascon {{pron|bataˈʎu|oc}} :escotar « batalhon » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-batalhon.wav]] : provençau {{pron|bataˈjũⁿ|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|batalhon|batalhons|bataˈʎu|bataˈʎus}} '''batalhon''' {{m}} # [[tropa|Tropa]] en [[òrdre]] de [[batalha]]. # ''(militar)'' Tropa [[compausar|compausada]] d'unas [[companhiá]]s e que fa [[partida]] d’un [[regiment]]. # ''(per iperbòla, familièr)'' [[còla|Còla]] d'individús formant un ensemble omogenèu e, generalament, en accion. {{-exp-}} * [[batalhon disciplinari]] * [[batalhon sacrat]] * [[cap de batalhon]] * [[école de bataillon]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Bataillon}}; {{trad|de|Abteilung}} (aviacion); marina: {{trad|de|Bootsgeschwader}}, {{trad|de|Schiff}}; {{trad|de|Lehrgruppe}} (escòla militar) * {{env1}}: {{trad|en|battalion}}; {{trad|en|regiment}} (artilhariá, blindat, servicis tecnics), {{trad|en|squadron}}, {{trad|en|wing}} (aviacion), {{trad|en|squadron}} (cavaleria blindada), {{trad|en|battle group}} (interarmas), {{trad|en|commando}} (fusilièrs marins) * {{euv1}}: {{trad|eu|batailoi}} * {{cav1}}: {{trad|ca|batalló}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|batallón}} * {{frv1}}: {{trad|fr|bataillon}} * {{itv1}}: {{trad|it|battaglione}}, {{trad|it|gruppo}} (artilheriá), {{trad|it|gruppo squaroni}} (cavaleriá, aviacion), {{trad|it|autogruppo}} (transport), {{trad|it|reparto}} (interarmas) * {{ptv1}}: {{trad|pt|batalho}}, {{trad|pt|grupo}} (cavaleriá, blindats, artilheria) }} 0izfhm3g7z660i9rq9ax8e99j6uyx5w 0 86686 423102 385033 2026-09-08T11:23:24Z Poiuytrell 5851 /* */ 423102 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|mot=hallucinatus}} o ''alucinatus'' participi passat de ''[[hallucinari]]'' o ''[[alucinari]]'' {{-pron-|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|allysiˈnat|oc}} :provençau {{pron|alysiˈna|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|a|llu|si|nat}} {{-adj-|oc}} '''allucinat''' {{Declinason|adj|dialècte=lengadocian, gascon|allucinat|allucinada|allucinats|allucinadas|allysiˈnat|allysiˈnaðo̞|allysiˈnats|allysiˈnaðo̞s}} # ''(medecina)'' Qu'a d'[[allucinacion]]s. # ''(familiar)'' [[embalausit|Embalausit]], [[estabosit]]. {{-par-}} * [[allucinacion]] * [[allucinant]] * [[allucinar]] * [[allucinatòri]] * [[allucinogèn]] * [[allucinòsi]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|}} * {{env1}}: {{trad|en|hallucinating}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|al·lucinat}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|alucinado}} * {{frv1}}: {{trad|fr|halluciné}} * {{itv1}}: {{trad|it|allucinato}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|alucinado}} {{)}} {{-nom-|oc}} '''allucinat''' {{m}}, ''(femenin: [[allucinada]])'' {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|allucinat|allucinats|allysiˈnat|allysiˈnats}} # ''(medecina)'' Lo qu'es en [[estat]] d’[[allucinacion]], per l'ora o soventes còps. {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|}} * {{env1}}: {{trad|en|}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|al·lucinat}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|alucinado}} * {{frv1}}: {{trad|fr|halluciné}} * {{itv1}}: {{trad|it|allucinato}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|alucinado}} {{)}} {{-flex-verb-|oc}} '''allucinat''' {{m}} # ''participi passat al mascumin singular de'' [[allucinar]] m74eml7gyy6f5vbw901aicdmejdmocy 0 86738 422870 385257 2026-09-07T22:12:46Z Poiuytrell 5851 /* */ 422870 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|simulacrum}} {{-pron-|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|simyˈlakɾe|oc}} :provençau {{pron|simyˈlakʀe|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|si|mu|la|cre}} {{-nom-|oc}} '''simulacre''' {{m}} {{Declinason|nom|dialècte=lengadocian, gascon|simulacre|simulacres|simyˈlakɾe|simyˈlakɾe}} # ''(religion)'' [[image|Image]], [[estatua]], [[idòla]], representacion d’una [[divinitat]]. # Aparéncia qu’òm poiriá prene per una realitat : [[illusion]], [[fantauma]], [[espèctre]], [[trèva]], [[aparicion]]. # ''(figurat)'' [[aparéncia|Aparéncia]], [[representacion]] d’un objècte. # ''(per extension)'' Accion [[simular|simulada]] realizada per far illusion, sens [[conviccion]] ; [[semblant]], comèdia, faiçons. # ''(en particular, al vejaire d’un contradictor)'' Mala [[imitacion]]. {{-sin-}} * [[artefact]] / [[artefacte]] * [[aparéncia]] * [[caricatura]] * [[succedanèu]] {{-par-}} * [[simulacion]] * [[simulador]] * [[simular]] * [[simulat]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}} : {{trad|de|Schein}} * {{env1}} : {{trad|en|pretense}} (EUA), {{trad|en|pretence}} (RU), {{trad|en|simulacrum}} (rar), {{trad|en|sham}} (accion de fénher) * {{euv1}} : {{trad|eu|}} * {{cav1}} : {{trad|ca|simulacre}} {{-}} * {{esv1}} : {{trad|es|simulacro}} * {{frv1}} : {{trad|fr|simulacre}} * {{itv1}} : {{trad|it|simulacro}} * {{ptv1}} : {{trad|pt|simulacro}} {{)}} {{=ca=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|ca|simulacrum}} {{-pron-|ca}} :Balearic, Central {{pron|simuˈlakɾə|ca}} :Valencian {{pron|simuˈlakɾe|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|si|mu|la|cre}} {{-nom-|ca}} '''simulacre''' {{m}} {{Declinason|nom|simulacre|simulacres}} # {{trad|oc|simulacre}} {{=fr=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|fr|simulacrum}} {{-pron-|fr}} :{{pron|simylakʁ|fr}} {{-sil-}} {{Sillabas|si|mu|la|cre}} {{-nom-|fr}} '''simulacre''' {{m}} {{Declinason|nom|simulacre|simulacres|simylakʁ}} # {{trad|oc|simulacre}} rda85skz7zand5fihe52uq0t5mu4b6m 0 86802 422976 385613 2026-09-07T23:24:32Z Poiuytrell 5851 /* */ 422976 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[capitalizar]] amb lo sufix «-acion». {{-pron-|oc}} :lenfadocian, gascon {{pron|kapitalizaˈsju|oc}} :provençau {{pron|kapitalizaˈsjũⁿ|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|ca|pi|ta|li|za|cion}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|capitalizacion|capitalizacions|kapitalizaˈsju|kapitalizaˈsjus}} '''capitalizacion''' {{f}} # accion o resulta de [[capitalizar]]. ## Procediment mejançant lo qual lo [[capital]] d’una [[entrepresa]] aumenta de [[valor]]. ## Forma de [[provision]] qu'a per objècte la [[constitucion]] d’un capital e [[liberable|liberabla]] al beneficiari del [[títol]] a una data preestablida o per [[renda]] a tèrme. {{-drv-}} * [[subrecapitalizacion]] / [[subercapitalizacion]] {{-exp-}} * [[capitalizacion borsièra]] * [[descapitalizacion]] * [[retirada per capitalizacion]] {{-par-}} * [[capital]] / [[capitau]] * [[capitalièr]] * [[capitalisme]] * [[capitalista]] * [[capitalizable]] * [[capitalizar]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Kapitalisierung}}, {{trad|de|Kapitalisation}} * {{env1}}: {{trad|en|capitalization}}, {{trad|en|compounding}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|capitalització}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|capitalización}} * {{frv1}}: {{trad|fr|capitalisation}} * {{itv1}}: {{trad|it|capitalizzazione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|capitalização}} {{)}} bb5tdk6r9z27xc2an5vjo8egss0yibv 0 86827 423021 385905 2026-09-08T10:05:10Z Poiuytrell 5851 /* */ 423021 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del bas {{etil|la|oc|mot=confoederatio|dif=confœderatio|sens=[[aliança]], [[pacte]]}} {{-pron-|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|kuɱfeðeɾaˈsju|oc}} :provençau {{pron|kũⁿfedeʀaˈsjũⁿ|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|con|fe|de|ra|cion}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|nom|dialècte=lengadocian, gascon|confederacion|confederacions|kuɱfeðeɾaˈsju|kuɱfeðeɾaˈsjus}} '''confederacion''' {{f}} # ''(politica, drech, relacions internacionalas)'' [[union|Union]] entre diferents [[Estat]]s, o [[província]]s d’un Etat, que s’[[associar|associan]] sens se [[crear]] en [[Estat federal]] o [[federacion]] d'Estats e que [[manténer|mantenon]] lor [[autonomia]] (per una procedura d’[[unanimitat]] o [[veto]]). # ''(istòria)'' Regropament flexible de diferentas entitats politicas, a vegadas de faiçon temporarària per afrontar una menaça comuna. # Grop constituit qu'a per objectiu la [[defensa]] d’[[interès|interèsses]] [[comun]]s. {{-drv-}} * [[confederar]] ** [[confederat]] * [[confederatiu]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Bund}}, {{trad|de|Bündnis}}, {{trad|de|Konföderation}}, {{trad|de|Staatenbund}} * {{env1}}: {{trad|en|confederation}}, {{trad|en|confederacy}}, {{trad|en|league}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|confederació}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|confederación}} * {{frv1}}: {{trad|fr|confédération}} * {{itv1}}: {{trad|it|confederazione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|confederação}} }} b63moohm45wd17sysgr75mp71bhbri3 0 86834 422639 385917 2026-09-07T13:38:32Z Poiuytrell 5851 /* */ 422639 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De [[federal]] {{-pron-|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|feðeɾaˈlisme|oc}} :provençau {{pron|fedeʀaˈlisme|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|fe|de|ra|lis|me}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|federalisme|federalismes|feðeɾaˈlisme|feðeɾaˈlismes}} '''federalisme''' {{m}} # ''(Sciéncia politica)'' Corrent de pensada [[politic]]a que concèp la construccion d’un [[òrdre]] mondial mejans un sistèma de [[pacte]]s entre los diferents [[pòble]]s, [[nacion]]s o [[Estat]]s. #''(Politica)'' Sistèma [[politic]] o [[social]] de gropament en un sol Estat diferents Estats o dins una sola [[societat]] societats desparièras. {{-ant-}} * [[centralisme]] {{-par-}} * [[federacion]] * [[federal]] * [[federalista]] * [[federalizar]] * [[federar]] * [[federatiu]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Föderalismus}} * {{env1}}: {{trad|en|federalism}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|federalisme}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|federalismo}} * {{frv1}}: {{trad|fr|fédéralisme}} * {{itv1}}: {{trad|it|federalismo}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|federalismo}} }} {{=ca=}} {{-etim-}} De [[federal]] {{-pron-|ca}} : {{pron|fəðəɾəˈlizmə|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|fe|de|ra|lis|me}} {{-nom-|ca}} {{Declinason|n|federalisme|federalismes}} '''federalisme''' {{m}} # {{trad|oc|federalisme}} lur2brqf5cbybnwo7y779omfx1sbd9g 423001 422639 2026-09-08T09:32:57Z Poiuytrell 5851 /* */ 423001 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De [[federal]] {{-pron-|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|feðeɾaˈlisme|oc}} :provençau {{pron|fedeʀaˈlisme|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|fe|de|ra|lis|me}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|federalisme|federalismes|feðeɾaˈlisme|feðeɾaˈlismes}} '''federalisme''' {{m}} # ''(Sciéncia politica)'' Corrent de pensada [[politic]]a que concèp la construccion d’un [[òrdre]] mondial mejançant un sistèma de [[pacte]]s entre los diferents [[pòble]]s, [[nacion]]s o [[Estat]]s. #''(Politica)'' Sistèma [[politic]] o [[social]] de gropament en un sol Estat diferents Estats o dins una sola [[societat]] societats desparièras. {{-ant-}} * [[centralisme]] {{-par-}} * [[federacion]] * [[federal]] * [[federalista]] * [[federalizar]] * [[federar]] * [[federatiu]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Föderalismus}} * {{env1}}: {{trad|en|federalism}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|federalisme}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|federalismo}} * {{frv1}}: {{trad|fr|fédéralisme}} * {{itv1}}: {{trad|it|federalismo}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|federalismo}} }} {{=ca=}} {{-etim-}} De [[federal]] {{-pron-|ca}} : {{pron|fəðəɾəˈlizmə|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|fe|de|ra|lis|me}} {{-nom-|ca}} {{Declinason|n|federalisme|federalismes}} '''federalisme''' {{m}} # {{trad|oc|federalisme}} ln2819w7in7jwnndzuyp6a68gduw664 0 86853 422909 386012 2026-09-07T22:44:04Z Poiuytrell 5851 /* */ 422909 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :Del {{etil|la|oc|mot=crematio}} de ''[[cremo#la|cremo]]'' (« [[brutlar]], [[cendrejar]] »). {{-pron-|oc}} : lengadocian, gascon {{pron|kɾemaˈsju|oc}} : provençau {{pron|kʀemaˈsjũⁿ|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|cre|ma|cion}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|cremacion|cremacions|kɾemaˈsjus}} '''cremacion''' {{f}} # Accion de [[cremar]]. # ''(especialament)'' Accion de cramar un còrs uman [[mòrt]], las rèstas d'un animal [[crebar|crebat]]. {{-par-}} *[[cremar]] *[[crematòri]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Einäscherung}}, {{trad|de|Kremation}}, {{trad|de|Feuerbestattung}} * {{env1}}: {{trad|en|cremation}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|cremació}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|cremación}} * {{frv1}}: {{trad|fr|crémation}} * {{itv1}}: {{trad|it|cremazione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|cremação}} }} sfwv6bhbyvxykf55q3m280trvizdjjn 422910 422909 2026-09-07T22:44:32Z Poiuytrell 5851 /* */ 422910 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :Del {{etil|la|oc|mot=crematio}} de ''[[cremo#la|cremo]]'' (« [[brutlar]], [[cendrejar]] »). {{-pron-|oc}} : lengadocian, gascon {{pron|kɾemaˈsju|oc}} : provençau {{pron|kʀemaˈsjũⁿ|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|cre|ma|cion}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|cremacion|cremacions|kɾemaˈsjus}} '''cremacion''' {{f}} # Accion e fach de [[cremar]]. # ''(especialament)'' Accion e fach de cremar un còrs uman [[mòrt]], las rèstas d'un animal [[crebar|crebat]]. {{-par-}} *[[cremar]] *[[crematòri]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Einäscherung}}, {{trad|de|Kremation}}, {{trad|de|Feuerbestattung}} * {{env1}}: {{trad|en|cremation}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|cremació}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|cremación}} * {{frv1}}: {{trad|fr|crémation}} * {{itv1}}: {{trad|it|cremazione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|cremação}} }} e3w8btxh201m5t3c09lfbxebap7avdi 0 87065 422532 386994 2026-09-07T12:22:08Z Poiuytrell 5851 /* */ 422532 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De l’{{etil|en|oc|mot=handicap}}, de ''hand in cap'' (« la [[man]] dins la [[casqueta]] »). (mena d'un jòc de [[tròc]]) {{-pron-|oc}} :{{pron|andiˈkap|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|an|di|cap}} {{-nom-|oc}} '''andicap''' {{m}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|andicap|andicaps|andiˈkap|andiˈkaps}} # ''(espòrt)'' [[espròva|Espròva]] o [[concors]] de [[velocitat]], de [[fòrça]] o d’[[endurança]] que s'i [[egalizar|egaliza]] las [[possibilitats]]s dels participants d’edat o de [[qualitat]]s [[diferent]]as, en los [[atribuir]] o en lor [[levar]] un temps d'[[avança]], un avantatge de [[distància]] o de [[pes]]. # ''(per extension, medecina)'' [[desavantatge|Desavantatge]] fisic o mental patit per una persona. # ''(figurat)'' [[empacha|Empacha]], [[trava]], [[geina]] de qualqu’un o de quicòm per desvelopar, exprimir del melhor biais sas possibilitats o d'agir en tota libertat. {{-var-}} *[[handicap]] {{-sin-}} espòrt *[[desavantatge]] medecina *[[deficiència]] *[[endecament]] *[[invaliditat]] {{-par-}} *[[andicapar]] *[[andicapat]] {{-rev-}} {{Reviradas|espòrt| * {{dev1}}: {{trad|de|Ausgleich}}, {{trad|de|Handicap}}, {{trad|de|Benachteiligung}}, {{trad|de|Behinderung}} * {{env1}}: {{trad|en|handicap}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|handicap}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|}} * {{frv1}}: {{trad|fr|handicap}} * {{itv1}}: {{trad|it|handicap}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|}} }} {{Reviradas|medecina| * {{dev1}}: {{trad|de|Behinderung}} * {{env1}}: {{trad|en|handicap}} * {{euv1}}: {{trad|eu|desgaitasun}} * {{cav1}}: {{trad|ca|disminució}}, {{trad|ca|deficiència}}, {{trad|ca|invalidesa}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|minusvalía}}, {{trad|es|discapacidad}} * {{frv1}}: {{trad|fr|handicap}} * {{itv1}}: {{trad|it|}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|deficiência}} }} eaq0itfvezy14r8r1c9a2bpesfxtzi8 422535 422532 2026-09-07T12:26:19Z Poiuytrell 5851 /* */ 422535 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De l’{{etil|en|oc|mot=handicap}}, de ''hand in cap'' (« la [[man]] dins la [[casqueta]] »). (mena d'un jòc de [[tròc]]) {{-pron-|oc}} :{{pron|andiˈkap|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|an|di|cap}} {{-nom-|oc}} '''andicap''' {{m}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|andicap|andicaps|andiˈkap|andiˈkaps}} # ''(espòrt)'' [[espròva|Espròva]] o [[concors]] de [[velocitat]], de [[fòrça]] o d’[[endurança]] que s'i [[egalizar|egaliza]] las [[possibilitats]]s dels participants d’edat o de [[qualitat]]s [[diferent]]as, en los [[atribuir]] o en lor [[levar]] un temps d'[[avança]], un avantatge de [[distància]] o de [[pes]]. # ''(per extension, medecina)'' [[desavantatge|Desavantatge]] fisic o mental patit per una persona. # ''(figurat)'' [[empacha|Empacha]], [[trava]], [[geina]] de qualqu’un o de quicòm, per desvelopar o exprimir del melhor biais sas possibilitats, per agir en tota libertat. {{-var-}} *[[handicap]] {{-sin-}} espòrt *[[desavantatge]] medecina *[[deficiència]] *[[endecament]] *[[invaliditat]] {{-par-}} *[[andicapar]] *[[andicapat]] {{-rev-}} {{Reviradas|espòrt| * {{dev1}}: {{trad|de|Ausgleich}}, {{trad|de|Handicap}}, {{trad|de|Benachteiligung}}, {{trad|de|Behinderung}} * {{env1}}: {{trad|en|handicap}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|handicap}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|}} * {{frv1}}: {{trad|fr|handicap}} * {{itv1}}: {{trad|it|handicap}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|}} }} {{Reviradas|medecina| * {{dev1}}: {{trad|de|Behinderung}} * {{env1}}: {{trad|en|handicap}} * {{euv1}}: {{trad|eu|desgaitasun}} * {{cav1}}: {{trad|ca|disminució}}, {{trad|ca|deficiència}}, {{trad|ca|invalidesa}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|minusvalía}}, {{trad|es|discapacidad}} * {{frv1}}: {{trad|fr|handicap}} * {{itv1}}: {{trad|it|}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|deficiência}} }} 8ydk8oauuuqamsu8tde6q470gqfax5h 0 87066 422534 389917 2026-09-07T12:26:03Z Poiuytrell 5851 /* */ 422534 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De l’{{etil|en|oc|mot=handicap}}, de ''hand in cap'' (« la [[man]] dins la [[casqueta]] »). (mena d'un jòc de [[tròc]]) {{-pron-|oc}} :{{pron|andiˈkap|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|han|di|cap}} {{-nom-|oc}} '''handicap''' {{m}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|handicap|handicaps|andiˈkap|andiˈkaps}} # ''(espòrt)'' [[espròva|Espròva]] o [[concors]] de [[velocitat]], de [[fòrça]] o d’[[endurança]] que s'i[[egalizar|egalizan]] las [[possibilitat]]s dels participants d’edat o de [[qualitat]]s [[diferent]]as, en lor [[atribuir]] o en lor [[levar]] un temps d'[[avança]], un avantatge de [[distància]] o de [[pes]]. # ''(per extension, medecina)'' [[desavantatge|Desavantatge]] fisic o mental patit per una persona. # ''(figurat)'' [[empacha|Empacha]], [[trava]], [[geina]], de qualqu’un o de quicòm, per desvelopar o exprimir del melhor biais sas possibilitats, per agir en tota libertat. {{-var-}} *[[andicap]] {{-sin-}} espòrt *[[desavantatge]] medecina *[[deficiència]] *[[endecament]] *[[invaliditat]] {{-par-}} *[[handicapar]] *[[handicapat]] {{-rev-}} {{Reviradas|espòrt| * {{dev1}}: {{trad|de|Ausgleich}}, {{trad|de|Handicap}}, {{trad|de|Benachteiligung}}, {{trad|de|Behinderung}} * {{env1}}: {{trad|en|handicap}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|handicap}} (abans de 2016), {{trad|ca|hàndicap}} (ara) {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|hándicap}} * {{frv1}}: {{trad|fr|handicap}} * {{itv1}}: {{trad|it|handicap}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|handicap}} }} {{Reviradas|medecina| * {{dev1}}: {{trad|de|Behinderung}} * {{env1}}: {{trad|en|handicap}} * {{euv1}}: {{trad|eu|desgaitasun}} * {{cav1}}: {{trad|ca|disminució}}, {{trad|ca|deficiència}}, {{trad|ca|invalidesa}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|minusvalía}}, {{trad|es|discapacidad}} * {{frv1}}: {{trad|fr|handicap}} * {{itv1}}: {{trad|it|handicap}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|deficiência}} }} {{=en=}} {{-etim-}} : De ''hand in cap'' (« la [[man]] dins la [[casqueta]] »). (mena d'un jòc de [[tròc]]) {{-pron-|en}} :{{pron|ˈhændikæp|en}} {{-sil-}} {{Sillabas|han|di|cap}} {{-nom-|en}} '''handicap''' {{Declinason|n|handicap|handicaps|ˈhændikæp|ˈhændikæps}} # {{trad|oc|handicap}} {{-verb-|en}} '''handicap''' # {{trad|oc|handicapar}} {{=ca=}} {{-etim-}} : De l’{{etil|en|ca|mot=handicap}}, de ''hand in cap'' (« la [[man]] dins la [[casqueta]] »). (mena d'un jòc de [[tròc]]) {{-pron-|ca}} :oriental {{pron|ˈhandikəp|ca}}, occidental {{pron|ˈhandikap|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|han|di|cap}} {{-nom-|ca}} '''handicap''' {{m}}, ''(abans de 2016, ara:[[hàndicap]])'' {{Declinason|n|handicap|handicaps}} # ''(espòrt, figurat)'' {{trad|oc|handicap}} {{=fr=}} {{-etim-}} : De l’{{etil|en|fr|mot=handicap}}, de ''hand in cap'' (« la [[man]] dins la [[casqueta]] »). (mena d'un jòc de [[tròc]]) {{-pron-|fr}} : {{pron|ɑ̃diˈkap|fr}} França (Somain) : escotar « handicap » [[Fichièr:LL-Q150 (fra)-Jérémy-Günther-Heinz Jähnick-handicap.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|han|di|cap}} {{-nom-|fr}} '''handicap''' {{m}} {{Declinason|n|handicap|handicaps|ɑ̃diˈkap}} #{{trad|oc|handicap}} {{=it=}} {{-etim-}} : De l’{{etil|en|it|mot=handicap}}, de ''hand in cap'' (« la [[man]] dins la [[casqueta]] »). (mena d'un jòc de [[tròc]]) {{-pron-|it}} : {{pron|hanˈdikap|it}} {{-sil-}} {{Sillabas|han|di|cap}} {{-nom-|it}} '''handicap''' {{m}} {{inv}} #{{trad|oc|handicap}} {{=pt=}} {{-etim-}} : De l’{{etil|en|pt|mot=handicap}}, de ''hand in cap'' (« la [[man]] dins la [[casqueta]] »). (mena d'un jòc de [[tròc]]) {{-pron-|pt}} : {{pron||pt}} {{-sil-}} {{Sillabas|han|di|cap}} {{-nom-|pt}} '''handicap''' {{m}} {{Declinason|n|handicap|handicaps}} #''(espòrt, figurat)'' {{trad|oc|handicap}} 3hvyvwthxegq90hst0cjzusys75xuth 0 87110 422863 387135 2026-09-07T22:07:09Z Poiuytrell 5851 /* */ 422863 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[embarcar]] {{-pron-|oc}} : lengadocian {{pron|emβaɾkaˈmen|oc}} : provençau {{pron|ẽⁿbaʀkaˈmẽⁿ|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|em|bar|ca|ment}} {{-nom-|oc}} '''embarcament''' {{m}} # Accion, fach o resultat de s’[[embarcar]], d'embarcar qualqu'un o d’embarcar quicòm. {{-ant-}} *[[desbarcament]] *[[desembarcament]] {{-par-}} *[[desembarcar]] / [[desbarcar]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Ausschiffung}}, {{trad|de|Landung}}, {{trad|de|Löschen}}, {{trad|de|Abladen}} * {{env1}}: {{trad|en|landing}}, {{trad|en|unloading}}, {{trad|en|discharge}}, {{trad|en|disembarkation}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|embarcament}}, {{trad|ca|embarcada}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|desembarco}}, {{trad|es|desembarque}} * {{frv1}}: {{trad|fr|embarquement}} * {{itv1}}: {{trad|it|sbarco}} * {{ptv1}}: {{trad|es|desembarco}}, {{trad|es|desembarque}} {{)}} ggqudmjej76ehwxorgeb9s5yqnwyrb2 0 87208 422996 403489 2026-09-08T09:28:38Z Poiuytrell 5851 /* */ 422996 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :De [[ajornar]] amb lo sufix «-ment» {{-pron-|oc}} :lengadocian {{pron|ad͡ʒyɾnaˈment|oc}} :gascon {{pron|aʒyɾnaˈment|oc}} :provençau {{pron|ad͡ʒyʀnaˈmẽⁿ|oc}} :escotar « ajornament » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-ajornament.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|a|jor|na|ment}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|ajornament|ajornaments|ad͡ʒyɾnaˈment|ad͡ʒyɾnaˈments}} '''ajornament''' {{m}} # Action d’ajornar, de [[remandar]], [[diferir]] un afar #''(Justícia)'' [[avertiment|Avertiment]] o [[assignacion]] o qu’òm fa donar mejançant un oficièr public a una persona per que se presente fàcia a la [[justícia]] lo jorn senhalat. {{-sin-}} Accion de diferir *[[remanda]] / [[remandament]] *[[repòrt]] Assignacion en justícia *[[assignacion]] *[[cedula]] {{-rev-}} {{Reviradas|Accion de diferir un afar| * {{dev1}}: {{trad|de|Vertagung}}, {{trad|de|Aufschub}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{env1}}: {{trad|en|postponement}}, {{trad|en|adjournment}} * {{cav1}}: {{trad|ca|ajornament}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|aplazamiento}} * {{frv1}}: {{trad|fr|ajournement}} * {{itv1}}: {{trad|it|aggiornamento}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|adiamento}}, {{trad|pt|protelamento}} }} {{Reviradas|citacion en justícia| * {{dev1}}: {{trad|de|Auskunftsanordnung}}, {{trad|de|Vorladung}}, {{trad|de|Zwangsvorladung}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{env1}}: {{trad|en|summons}}, {{trad|en|subpoena}} * {{cav1}}: {{trad|ca|citació}}, {{trad|ca|citació a dia cert}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|citación}}, {{trad|es|requerimiento}}, {{trad|es|citatorio}}, {{trad|es|citatoria}} * {{frv1}}: {{trad|fr|ajournement}}, {{trad|fr|citation}}, {{trad|fr|assignation}} * {{itv1}}: {{trad|it|citazione}}, {{trad|it|convocazione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|citação}}, {{trad|pt|intimação}} }} {{=ca=}} {{-etim-}} :De [[ajornar]] {{-pron-|ca}} : {{pron|əʒurnəˈmen|ca}} {{-sil-|ca}} {{Sillabas|a|jor|na|ment}} {{-nom-|ca}} {{Declinason|n|ajornament|ajornaments}} '''ajornament''' {{m}} # [[accion|Accion]] d’[[ajornar]], de remandar a pus tard pcqk6jtx7s8251k2qbqh894kidthep0 422997 422996 2026-09-08T09:28:46Z Poiuytrell 5851 /* */ 422997 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :D'[[ajornar]] amb lo sufix «-ment» {{-pron-|oc}} :lengadocian {{pron|ad͡ʒyɾnaˈment|oc}} :gascon {{pron|aʒyɾnaˈment|oc}} :provençau {{pron|ad͡ʒyʀnaˈmẽⁿ|oc}} :escotar « ajornament » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-ajornament.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|a|jor|na|ment}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|ajornament|ajornaments|ad͡ʒyɾnaˈment|ad͡ʒyɾnaˈments}} '''ajornament''' {{m}} # Action d’ajornar, de [[remandar]], [[diferir]] un afar #''(Justícia)'' [[avertiment|Avertiment]] o [[assignacion]] o qu’òm fa donar mejançant un oficièr public a una persona per que se presente fàcia a la [[justícia]] lo jorn senhalat. {{-sin-}} Accion de diferir *[[remanda]] / [[remandament]] *[[repòrt]] Assignacion en justícia *[[assignacion]] *[[cedula]] {{-rev-}} {{Reviradas|Accion de diferir un afar| * {{dev1}}: {{trad|de|Vertagung}}, {{trad|de|Aufschub}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{env1}}: {{trad|en|postponement}}, {{trad|en|adjournment}} * {{cav1}}: {{trad|ca|ajornament}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|aplazamiento}} * {{frv1}}: {{trad|fr|ajournement}} * {{itv1}}: {{trad|it|aggiornamento}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|adiamento}}, {{trad|pt|protelamento}} }} {{Reviradas|citacion en justícia| * {{dev1}}: {{trad|de|Auskunftsanordnung}}, {{trad|de|Vorladung}}, {{trad|de|Zwangsvorladung}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{env1}}: {{trad|en|summons}}, {{trad|en|subpoena}} * {{cav1}}: {{trad|ca|citació}}, {{trad|ca|citació a dia cert}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|citación}}, {{trad|es|requerimiento}}, {{trad|es|citatorio}}, {{trad|es|citatoria}} * {{frv1}}: {{trad|fr|ajournement}}, {{trad|fr|citation}}, {{trad|fr|assignation}} * {{itv1}}: {{trad|it|citazione}}, {{trad|it|convocazione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|citação}}, {{trad|pt|intimação}} }} {{=ca=}} {{-etim-}} :De [[ajornar]] {{-pron-|ca}} : {{pron|əʒurnəˈmen|ca}} {{-sil-|ca}} {{Sillabas|a|jor|na|ment}} {{-nom-|ca}} {{Declinason|n|ajornament|ajornaments}} '''ajornament''' {{m}} # [[accion|Accion]] d’[[ajornar]], de remandar a pus tard jp8bafkv08jxu3nlev37vaop54mjk1q 0 87230 422598 389615 2026-09-07T13:07:44Z Poiuytrell 5851 /* */ 422598 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[nuançar]] (influenciat pel francés ''nuance'') {{-pron-|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|nyˈanso̞|oc}} :provençau {{pron|nyˈãⁿsə|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|nu|an|ça}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|nuança|nuanças|nyˈanso̞|nyˈanso̞s}} '''nuança''' #Gra de [[tinta]]s pel qual pòt [[passar]] una meteissa [[color]]. # ''(figurat)'' [[caracteristica|Caracteristica]] [[subtil]]a que. càmbia leugièrament la natura d'una causa. # ''(musica)'' [[inflexion|Inflexions]] d'una musica que van cap a la fòrça o a la doçor. {{-rev-}} {{Reviradas|gra de tintas| * {{dev1}}: {{trad|de|Schattierung}} * {{env1}}: {{trad|en|hue}}, {{trad|en|shade}}, {{trad|en|tinge}}, {{trad|en|tint}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|matís}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|matiz}} * {{frv1}}: {{trad|fr|nuance}} * {{itv1}}: {{trad|it|sfumatura}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|nuança}}, {{trad|pt|nuance}}, {{trad|pt|matiz}} }} {{Reviradas|nuança en musica| * {{dev1}}: {{trad|de|Nuance}} * {{env1}}: {{trad|en|nuance}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|matís}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|matiz}} * {{frv1}}: {{trad|fr|nuance}} * {{itv1}}: {{trad|it|sfumatura}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|nuança}}, {{trad|pt|nuance}}, {{trad|pt|matiz}} }} {{Reviradas|sens figurat| * {{dev1}}: {{trad|de|Nuance}} * {{env1}}: {{trad|en|nuance}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|matís}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|matiz}} * {{frv1}}: {{trad|fr|nuance}} * {{itv1}}: {{trad|it|sfumatura}}, {{trad|it|dettaglio}}, {{trad|it|sottigliezza}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|nuança}}, {{trad|pt|nuance}}, {{trad|pt|matiz}} }} {{-flex-verb-|oc}} '''nuança''' #''Tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[nuançar]] #''Segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[nuançar]] {{=pt=}} {{-etim-}} : De [[nuançar]] (influenciat pel francés ''nuance'') {{-pron-|pt}} {{pron||pt}} {{-sil-}} {{Sillabas|nu|an|ça}} {{-nom-|pt}} {{Declinason|n|nuança|nuanças}} '''nuança''' #{{trad|oc|nuança}} {{-flex-verb-|pt}} '''nuança''' #''Tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[nuançar]] #''Segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[nuançar]] {{=fr=}} {{-pron-|fr}} {{pron|nɥɑ̃sa|fr}} {{-sil-}} {{Sillabas|nu|an|ça}} {{-flex-verb-|fr}} '''nuança''' #''Tresena persona del singular del passar simple de'' [[nuancer]] iwrbtllgxq3ght4fwxyg0i6fab94ddm 0 87277 422780 389919 2026-09-07T16:05:40Z Poiuytrell 5851 /* */ 422780 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|fr|oc|mot=casquette}} de ''casco''. {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|kasˈketo̞|oc}} :provençau {{pron|kasˈketə|oc}} : Bearn : escotar « casqueta » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-casqueta.wav]] {{-nom-|oc}} '''casqueta''' {{f}} {{Declinason|nom|dialècte=lengadocian|casqueta|casquetas|kasˈketo̞|kasˈketo̞s}} [[image:Cézanne, Paul - Self-Portrait in a Casquette (with color chart).jpg|vinheta|Paul Cézanne, autoretrach a la '''casqueta''']] # Pèça que cobrís e [[protegir|protegís]] lo [[cap]], a l'origina pels [[òme]]s, facha d’[[estòfa]] o de [[pèl]], dotada d'una [[visièra]] sul [[davant]]. {{-par-}} * [[casquet]] {{-drv-}} * [[casquetat]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Mütze}} * {{env1}}: {{trad|en|cap}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|gorra}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|gorra}} * {{frv1}}: {{trad|fr|casquette}} * {{itv1}}: {{trad|it|berretto}}, {{trad|it|berretta}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|boné}}, {{trad|pt|gorro}} {{)}} ckeljm3f95147zt9mo2l9e6ghpetze3 0 87411 422865 402933 2026-09-07T22:08:26Z Poiuytrell 5851 /* */ 422865 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De [[agradar]] {{-pron-}} :{{pron|aɣɾaðaˈmen|oc}} : escotar « agradament » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-agradament.wav]] :{{pron|agʀadaˈmẽⁿ|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|a|gra|da|ment}} {{-nom-|oc}} '''agradament''' {{m}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|agradament|agradaments|aɣɾaðaˈmen|aɣɾaðaˈmens}} # Accion, fach o resultat d’[[agradar]], d'èsser ben o en [[acòrdi]] amb qualqu'un o quicòm. {{-sin-}} * [[acòrdi]] * [[agrat]] * [[aprobacion]] * [[consentiment]] {{-par-}} * [[agradança]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Zulassung}}, {{trad|de|Genehmigung}} * {{env1}}: {{trad|en|approval}}, {{trad|en|consent}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|consentiment}}, {{trad|es|aprovació}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|consentimiento}}, {{trad|es|aprobación}} * {{frv1}}: {{trad|fr|agrément}} * {{itv1}}: {{trad|it|consenso}}, {{trad|it|beneplacito}}, {{trad|it|approvazione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|aprovação}}, {{trad|pt|consentimento}} {{)}} t74xrmyp5z7kbel2g4ocddoyw4fji2s 0 87412 422855 390640 2026-09-07T22:02:43Z Poiuytrell 5851 /* */ 422855 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De [[grat]] {{-pron-}} :{{pron|aˈɣɾat|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|a|grat}} {{-nom-|oc}} '''agrat''' {{m}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|agrat|agrats|aˈɣɾat|aˈɣɾats}} # Fach d’[[agradar]], d'èsser ben o en [[acòrdi]] amb qualqu'un o quicòm. {{-var-}} * [[grat]] {{-sin-}} * [[acòrdi]] * [[agradament]] * [[consentiment]] * [[convenença]] {{-revi-}} {{Reviradas|agradament| * {{dev1}}: {{trad|de|Zulassung}}, {{trad|de|Genehmigung}} * {{env1}}: {{trad|en|approval}}, {{trad|en|consent}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|consentiment}}, {{trad|es|aprobació}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|consentimiento}}, {{trad|es|aprobación}} * {{frv1}}: {{trad|fr|agrément}} * {{itv1}}: {{trad|it|consenso}}, {{trad|it|beneplacito}}, {{trad|it|approvazione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|aprovação}}, {{trad|pt|consentimento}} }} {{Reviradas|agrat| * {{dev1}}: {{trad|de|Sinn}}, {{trad|de|Geschmack}} * {{env1}}: {{trad|en|liking}} * {{cav1}}: {{trad|ca|grat}} * {{esv1}}: {{trad|es|agrado}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|gré}} * {{itv1}}: {{trad|it|piacere}} * {{euv1}}: {{trad|eu|eskertuta}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|grato}} }} q61by5ha691dx1mffrq7d537at1vt2q 0 87416 422993 409012 2026-09-08T09:27:00Z Poiuytrell 5851 /* */ 422993 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : D'un gallés ''uassos'', que dona en {{etil|la|oc}} medieval ''vassus''. {{-pron-|oc}} :{{pron|baˈsal|oc}} : Lengadocian : escotar « vassal » [[Fichièr:LL-Q942602-Davidgrosclaude-vassal.wav]] {{-adj-|oc}} '''vassal''' {{leng}} {{Declinason|adj|dialècte=lengadocian|vassal|vassala|vassals|vassalas|baˈsal|baˈsalo̞|baˈsals|baˈsalo̞s}} # ''(feudalitat)'' Qu'es [[dependent]] d’un [[senhor]], d'un [[sobeiran]]. # ''(per extension)'' Qu'es en [[somission]] d'una [[poténcia]], [[subordinat]], [[tributari]], [[ancillari]]. {{-var-}} *[[vassalh]] (gascon) *[[vassau]] (provençau) {{-drv-}} *[[vassalatge]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|vasallisch}} * {{env1}}: {{trad|en|vassal}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|vassall}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|vasallo}} * {{frv1}}: {{trad|fr|vassal}} * {{itv1}}: {{trad|it|vassallo}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|vassalo}} {{)}} {{-nom-|oc}} '''vassal''' {{leng}}, {{m}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|vassal|vassals|baˈsal|baˈsals}} # ''(feudalitat)'' Òme de nòbla condicion que, mejançant un [[jurament]] de [[fidelitat]] per un autre [[nòble]] o lo [[sobeiran]], contractava una relacion de [[vassalatge]], amb totes los [[deure]]s inerents, basada mai que mai sus l’ajuda en temps [[guèrra]]. '''vassal''' {{leng}}, {{m}}, ''(femenin: [[vassala]])'' # ''(per extension)'' Lo qu'es en [[somission]] d'una [[poténcia]], [[subordinat]], [[tributari]]. {{-var-}} *[[vassalh]] (gascon) *[[vassau]] (provençau) {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Vasall}} * {{env1}}: {{trad|en|vassal}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|vassall}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|vasallo}} * {{frv1}}: {{trad|fr|vassal}} * {{itv1}}: {{trad|it|vassallo}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|vassalo}} {{)}} {{=en=}} {{-etim-}} : Pel {{etil|fro|en|vassal}}, d'un gallés ''uassos'', que dona en {{etil|la|en}} medieval ''vassus''. {{-pron-|en}} :{{pron|ˈvæsəl|en}} {{-adj-|en}} '''vassal''' #{{trad|oc|vassal}} {{-nom-|en}} '''vassal''' {{Declinason|n|vassal|vassals}} #{{trad|oc|vassal}} #[[vassalatge|Vassalatge]] {{=fr=}} {{-etim-}} : D'un gallés ''uassos'', que dona en {{etil|la|oc}} medieval ''vassus''. {{-pron-|fr}} :{{pron|vasal|fr}} :França (Fontainebleau) : escotar « vassal » [[Fichièr:LL-Q150 (fra)-Baidax-vassal.wav]] {{-adj-|fr}} '''vassal''' {{Declinason|adj|vassal|vassale|vassaux|vassales|vasal|vasal|vaso|vasal}} #{{trad|oc|vassal}} {{-nom-|fr}} '''vassal''' {{m}}, ''(femenin: [[vassale]])'' #{{trad|oc|vassal}} 1qy58tiyzcadn9gh57tjsep3oiuypdz 0 87418 422999 390650 2026-09-08T09:31:25Z Poiuytrell 5851 /* */ 422999 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc}} medieval ''vassallatĭcum''. {{-pron-|oc}} :lengadocian {{pron|basaˈlat͡ʃe|oc}} :gascon {{pron|basaˈlad͡ʒe|oc}} :provençau {{pron|vasaˈlad͡ʒe|oc}} {{-nom-|oc}} '''vassalatge''' {{m}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|vassalatge|vassalatges|basaˈlat͡ʃe|basaˈlat͡ʃes}} # ''(feudalitat)'' Element del ligam [[feudal]] constitutiu d’una relacion de [[servici]], [[amistat]] e proteccion contractada entre doas personas de condicion [[nòble|nòbla]], per la qual una d’elas (lo [[vassal]]) s’[[adobar]] a una autra (lo [[senhor]] o lo [[sobeiran]]) mejançant un [[jurament]] de [[fidelitat]] ([[omenatge]]), que promet de lo servir, subretot a la guèrra, en cambi de [[proteccion]], de [[sosten]] domèstic o de [[concession]] de bens en [[usufruch]] (armas, argent, tèrra, etc.). # ''(per extension)'' Renda o reconeissença d'un ligam [[dependéncia]] per qualqu'un autre o quicòm mai. {{-var-}} *[[vassalhitat]] (gascon) *[[vassalitat]] {{-par-}} *[[vassal]] / [[vassalh]] / [[vassau]] {{-sin-}} ''per extension'' *[[servitud]] *[[somission|somission]] *[[subordinacion]] {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Vasallität}}, {{trad|de|Vasallentum}} (figurat) * {{env1}}: {{trad|en|vassalage}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|vassallatge}}, {{trad|ca|vassallia}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|vasallaje}} * {{frv1}}: {{trad|fr|vassalité}}, {{trad|fr|vasselage}} * {{itv1}}: {{trad|it|vassallaggio}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|vassalagem}}, {{trad|pt|vassalidade}} {{)}} 4eyc3z7pvncf9e9nj011rd0yu4lkcx6 0 87419 423000 390651 2026-09-08T09:32:23Z Poiuytrell 5851 /* */ 423000 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc}} medieval ''vassallatĭcum''. {{-pron-|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|basaliˈtat|oc}} :provençau {{pron|vasaliˈta|oc}} {{-nom-|oc}} '''vassalitat''' {{f}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|vassalitat|vassalitat|basaliˈtat|basaliˈtats}} # ''(feudalitat)'' Element del ligam [[feudal]] constitutiu d’una relacion de [[servici]], [[amistat]] e proteccion contractada entre doas personas de condicion [[nòble|nòbla]], per la qual una (lo [[vassal]]) s’[[adobar|adòba]] a una autra (lo [[senhor]] o lo [[sobeiran]]) mejançant un [[jurament]] de [[fidelitat]] ([[omenatge]]), en prometre de lo servir, subretot a la guèrra, en cambi de [[proteccion]], de [[sosten]] domestic o de [[concession]] de bens en [[usufruch]] (armas, argent, tèrra, etc.). # ''(per extension)'' Renda o reconeissença d'un ligam [[dependéncia]] per qualqu'un autre o quicòm mai. {{-var-}} *[[vassalatge]] *[[vassalhitat]] (gascon) {{-par-}} *[[vassal]] / [[vassalh]] / [[vassau]] {{-sin-}} ''per extension'' *[[servitud]] *[[somission|somission]] *[[subordinacion]] {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Vasallität}}, {{trad|de|Vasallentum}} (figurat) * {{env1}}: {{trad|en|vassalage}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|vassallatge}}, {{trad|ca|vassallia}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|vasallaje}} * {{frv1}}: {{trad|fr|vassalité}}, {{trad|fr|vasselage}} * {{itv1}}: {{trad|it|vassallaggio}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|vassalagem}}, {{trad|pt|vassalidade}} {{)}} ntqxxuj7jhhiwswnx5eh124lcqcsr4x 0 87526 422893 391169 2026-09-07T22:33:56Z Poiuytrell 5851 /* */ 422893 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De [[zoo-]] e -lit {{-pron-|oc}} {{pron|zuuˈlit|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|zoolit|zollits|zuuˈlit|zuuˈlits}} '''zoolit''' {{leng}}, {{m}} #Rèsta d'[[animal]] [[fossilizar|fossilizat]] o [[petrificar|petrificat]]. {{-var-}} *[[zoolite]] {{-drv-}} *[[zoolitic]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Zoolith}} * {{env1}}: {{trad|en|zoolite}}, {{trad|en|zoolith}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|zoòlit}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|zoólito}} * {{frv1}}: {{trad|fr|zoolithe}}, {{trad|fr|zoolite}} * {{itv1}}: {{trad|it|zoolito}}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|zoólito}} {{)}} 4mgim372uqp7aeh8p36lyiqjbkas3z6 0 87527 422894 391167 2026-09-07T22:34:13Z Poiuytrell 5851 /* */ 422894 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De [[zoo]] e -lite {{-pron-|oc}} {{pron|zuuˈlite|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|zoolite|zollites|zuuˈlite|zuuˈlites}} '''zoolite''' {{m}} #Rèsta d'[[animal]] [[fossilizar|fossilizat]] o [[petrificar|petrificat]]. {{-var-}} *[[zoolit]] (lengadocian) {{-drv-}} *[[zoolitic]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Zoolith}} * {{env1}}: {{trad|en|zoolite}}, {{trad|en|zoolith}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|zoòlit}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|zoólito}} * {{frv1}}: {{trad|fr|zoolithe}}, {{trad|fr|zoolite}} * {{itv1}}: {{trad|it|zoolito}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|zoólito}} {{)}} {{=en=}} {{-etim-}} De [[zoo]] e -lite {{-pron-|en}} {{pron||en}} {{-nom-|en}} {{Declinason|n|zoolite|zollites}} '''zoolite''' # {{trad|oc|zoolite}} {{var-naut}} *''[[zoolith]]'' {{=fr=}} {{-etim-}} De [[zoo]] e -lite {{-pron-|fr}} {{pron|zɔɔlit|fr}} {{-nom-|fr}} {{Declinason|n|zoolite|zollites|zɔɔlit}} '''zoolite''' {{m}} # {{trad|oc|zoolite}} {{var-naut}} *''[[zoolithe]]'' qim1hat0qcnis6tciig0k1cfgyffzef 0 87547 423055 391237 2026-09-08T10:46:58Z Poiuytrell 5851 /* */ 423055 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} juridic ''reversibilis'', de ''[[reversus#la|reversus]]'', participi passat de ''[[revertere#la|revertere]]'', (« revirar ») {{-pron-}} :lengadocian {{pron|reβeɾˈsiple|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|reβeɾˈsiβle|oc}} :provençau {{pron|ʀeveʀˈsible|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|re|ver|si|ble}} {{-adj-|oc}} {{Declinason|adj|dialècte=lengadocian, gascon|reversible|reversibla|reversibles|reversiblas|reβeɾˈsiple|reβeɾˈsiplo̞|reβeɾˈsiples|reβeɾˈsiplo̞s}} '''reversible''' # Qu'òm pòt [[revirar]], que pòt se metre al [[revèrs]]. # ''(drech)'' Que [[deu|devon]] per casses tornar al [[proprietari]] que'n dispausava, en parlant dels [[ben]]s, de las [[tèrra]]s. # ''(drech)'' [[renda|Renda]]s [[viatgièr]]as [[constituir]] sus mai d'un cap, o [[pension]]s [[assegurar|asseguradas]] a benefici d’autras personas après la [[mòrt]] dels [[titular]]s. # ''(fisica)'' [[susceptible|Susceptibles]] de se [[reproduire]] dins lo sens [[invèrs]], en parlant dels [[fenomèn]]s. {{-drv-}} * [[irreversibilitat]] * [[irreversiblament]] {{-sin-}} *[[definitiu]] *[[imprescriptible]] *[[inamovible]] *[[irrevocable]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|reversibel}}, {{trad|de|numkehrbar}} * {{env1}}: {{trad|en|reversible}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|reversible}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|reversible}} * {{frv1}}: {{trad|fr|réversible}} * {{itv1}}: {{trad|it|reversibile}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|reversível}} {{)}} {{=en=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|en}} juridic ''reversibilis'', de ''[[reversus#la|reversus]]'', participi passat de ''[[revertere#la|revertere]]'', (« revirar ») {{-pron-}} : {{pron|ɹəˈvɜːsəbəl|en}} {{-sil-}} {{Sillabas|re|ver|si|ble}} {{-adj-|en}} '''reversible''' # {{trad|oc|reversible}} {{=ca=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|ca}} juridic ''reversibilis'', de ''[[reversus#la|reversus]]'', participi passat de ''[[revertere#la|revertere]]'', (« revirar ») {{-pron-}} :Central {{pron|rəβərˈsibblə|ca}} :Balearic {{pron|rəvərˈsibblə|ca}} :Valencian {{pron|reveɾˈsible|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|re|ver|si|ble}} {{-adj-|ca}} '''reversible''' {{mf}}, ''(plurals: [[reversibles]])'' # {{trad|oc|reversible}} {{=es=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|es}} juridic ''reversibilis'', de ''[[reversus#la|reversus]]'', participi passat de ''[[revertere#la|revertere]]'', (« revirar ») {{-pron-}} : {{pron|reβ̞eɾˈsiβ̞le|es}} {{-sil-}} {{Sillabas|re|ver|si|ble}} {{-adj-|es}} '''reversible''' {{mf}}, ''(plurals: [[irreversibles]])'' # {{trad|oc|reversible}} eyyjg4kzlwe1wecaasnrtk0v76pa7bo 423056 423055 2026-09-08T10:47:18Z Poiuytrell 5851 /* */ 423056 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} juridic ''reversibilis'', de ''[[reversus#la|reversus]]'', participi passat de ''[[revertere#la|revertere]]'', (« revirar ») {{-pron-}} :lengadocian {{pron|reβeɾˈsiple|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|reβeɾˈsiβle|oc}} :provençau {{pron|ʀeveʀˈsible|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|re|ver|si|ble}} {{-adj-|oc}} {{Declinason|adj|dialècte=lengadocian, gascon|reversible|reversibla|reversibles|reversiblas|reβeɾˈsiple|reβeɾˈsiplo̞|reβeɾˈsiples|reβeɾˈsiplo̞s}} '''reversible''' # Qu'òm pòt [[revirar]], que pòt se metre al [[revèrs]]. # ''(drech)'' Que [[deu|devon]] per casses tornar al [[proprietari]] que'n dispausava, en parlant dels [[ben]]s, de las [[tèrra]]s. # ''(drech)'' [[renda|Renda]]s [[viatgièr]]as [[constituidas]] sus mai d'un cap, o [[pension]]s [[assegurar|asseguradas]] a benefici d’autras personas après la [[mòrt]] dels [[titular]]s. # ''(fisica)'' [[susceptible|Susceptibles]] de se [[reproduire]] dins lo sens [[invèrs]], en parlant dels [[fenomèn]]s. {{-drv-}} * [[irreversibilitat]] * [[irreversiblament]] {{-sin-}} *[[definitiu]] *[[imprescriptible]] *[[inamovible]] *[[irrevocable]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|reversibel}}, {{trad|de|numkehrbar}} * {{env1}}: {{trad|en|reversible}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|reversible}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|reversible}} * {{frv1}}: {{trad|fr|réversible}} * {{itv1}}: {{trad|it|reversibile}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|reversível}} {{)}} {{=en=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|en}} juridic ''reversibilis'', de ''[[reversus#la|reversus]]'', participi passat de ''[[revertere#la|revertere]]'', (« revirar ») {{-pron-}} : {{pron|ɹəˈvɜːsəbəl|en}} {{-sil-}} {{Sillabas|re|ver|si|ble}} {{-adj-|en}} '''reversible''' # {{trad|oc|reversible}} {{=ca=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|ca}} juridic ''reversibilis'', de ''[[reversus#la|reversus]]'', participi passat de ''[[revertere#la|revertere]]'', (« revirar ») {{-pron-}} :Central {{pron|rəβərˈsibblə|ca}} :Balearic {{pron|rəvərˈsibblə|ca}} :Valencian {{pron|reveɾˈsible|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|re|ver|si|ble}} {{-adj-|ca}} '''reversible''' {{mf}}, ''(plurals: [[reversibles]])'' # {{trad|oc|reversible}} {{=es=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|es}} juridic ''reversibilis'', de ''[[reversus#la|reversus]]'', participi passat de ''[[revertere#la|revertere]]'', (« revirar ») {{-pron-}} : {{pron|reβ̞eɾˈsiβ̞le|es}} {{-sil-}} {{Sillabas|re|ver|si|ble}} {{-adj-|es}} '''reversible''' {{mf}}, ''(plurals: [[irreversibles]])'' # {{trad|oc|reversible}} frzoi0a2hygaxwdwrijsrqi5x95zdtt 0 87567 422874 391278 2026-09-07T22:16:48Z Poiuytrell 5851 /* */ 422874 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :De [[entremetre]] {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|entɾeˈmezo̞|oc}} :provençau {{pron|ẽⁿtʀeˈmezə|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|en|tre|me|sa}} {{-nom-|oc}} '''entremesa''' {{f}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|entremesa|entremesas|entɾeˈmezo̞|entɾeˈmezo̞s}} #Accion, fach o resultat de s’[[entremetre]]. {{-sin-}} * [[intermediari]] * [[intervencion]] * [[intromission]] * [[mediacion]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Vermittlung}} * {{env1}}: {{trad|en|intermediary}}, {{trad|en|agency}}, {{trad|en|mediation}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|entremetiment}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|entremetimiento}}, {{trad|es|entrometimiento}} * {{frv1}}: {{trad|fr|entremise}} * {{itv1}}: {{trad|it|tramite}}, {{trad|it|mediazione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|intermédio}}, {{trad|pt|meio}} {{)}} {{-flex-verb-|oc}} '''entremesa''' #''Participi passat al femenin singumar de'' [[entremetre]] 2lqdr96b0w5zks0och7ovvttqq16iox 0 87707 422572 391811 2026-09-07T12:52:49Z Poiuytrell 5851 422572 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[lubrificar]]. {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|lyβɾifikanˈsju|oc}} :provençau {{pron|lybʀifikaˈsjūⁿ|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|lubrificacion|lubrificacions|lyβɾifikanˈsju|lyβɾifikanˈsjus}} '''lubrificacion''' {{f}} # [[tecnica|Tecnica]] que l'objectiu es de [[reduire]] los [[fregament]]s per [[interposicion]] d'un liquid [[limpós]] adaptat entre las pèças en movement per defugir l'[[escalfament]] e lo [[blocatge]]. {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Schmierung}} * {{cav1}}: {{trad|es|lubrication}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|lubrificació}}, {{trad|ca|lubricació}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|lubricación}}, {{trad|es|lubrificación}} * {{frv1}}: {{trad|fr|lubrifiant}} * {{itv1}}: {{trad|it|lubrificazione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|lubrificação}} {{)}} ff7s5ze63ldx2b6jgu3q7hnpvh1idu8 0 87764 423038 392116 2026-09-08T10:26:50Z Poiuytrell 5851 /* */ 423038 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[enclinar]]. {{-pron-|oc}} {{pron|eŋklinaˈzu|oc}}, provençau {{pron|ẽⁿklinaˈzũⁿ|oc}} {{-sil-|oc}} {{Sillabas|en|cli|na|son}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|enclinason|enclinasons|eŋklinaˈzu|eŋklinaˈzus}} '''inclinason''' {{f}} # [[obliquitat|Obliquitat]] de las [[linha]]s [[drecha]]s o de las [[susfàcia]]s [[plan]]as sul [[plan]] de l’[[orizont]]. # ''(matematicas)'' [[relacion|Relacion]] d’obliquitat. # ''(geografia)'' [[angle|Angle]] format amb lo [[Pòl Nòrd magnetic]]. # [[enclinacion|Enclinacion]], movement de [[còr]] o de l'[[arma]] cap a [[quicòm]], cap a [[qualqu'un]]. {{-sin-}} * [[inclinacion]] {{-sin-}} Obliquitat * [[penda]] * [[declivitat]] Inclinacion * [[tendéncia]] * [[propension]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Neigung|m}}, * {{env1}}: {{trad|en|declination}}, {{trad|en|incline}}, {{trad|en|tilt}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|inclinació}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|inclinación}} * {{frv1}}: {{trad|fr|inclinaison}} * {{itv1}}: {{trad|it|inclinazione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|inclinação}} }} no6yroam4rh01544okrcld7pz93i8ki 423039 423038 2026-09-08T10:26:58Z Poiuytrell 5851 /* */ 423039 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : D'[[enclinar]]. {{-pron-|oc}} {{pron|eŋklinaˈzu|oc}}, provençau {{pron|ẽⁿklinaˈzũⁿ|oc}} {{-sil-|oc}} {{Sillabas|en|cli|na|son}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|enclinason|enclinasons|eŋklinaˈzu|eŋklinaˈzus}} '''inclinason''' {{f}} # [[obliquitat|Obliquitat]] de las [[linha]]s [[drecha]]s o de las [[susfàcia]]s [[plan]]as sul [[plan]] de l’[[orizont]]. # ''(matematicas)'' [[relacion|Relacion]] d’obliquitat. # ''(geografia)'' [[angle|Angle]] format amb lo [[Pòl Nòrd magnetic]]. # [[enclinacion|Enclinacion]], movement de [[còr]] o de l'[[arma]] cap a [[quicòm]], cap a [[qualqu'un]]. {{-sin-}} * [[inclinacion]] {{-sin-}} Obliquitat * [[penda]] * [[declivitat]] Inclinacion * [[tendéncia]] * [[propension]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Neigung|m}}, * {{env1}}: {{trad|en|declination}}, {{trad|en|incline}}, {{trad|en|tilt}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|inclinació}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|inclinación}} * {{frv1}}: {{trad|fr|inclinaison}} * {{itv1}}: {{trad|it|inclinazione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|inclinação}} }} c3lhc4my92n5x36l9octg8k6ow4vz8i 423040 423039 2026-09-08T10:27:37Z Poiuytrell 5851 /* */ 423040 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : D'[[enclinar]]. {{-pron-|oc}} {{pron|eŋklinaˈzu|oc}}, provençau {{pron|ẽⁿklinaˈzũⁿ|oc}} {{-sil-|oc}} {{Sillabas|en|cli|na|son}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|enclinason|enclinasons|eŋklinaˈzu|eŋklinaˈzus}} '''inclinason''' {{f}} # [[obliquitat|Obliquitat]] de las [[linha]]s [[drecha]]s o de las [[susfàcia]]s [[plan]]as sul [[plan]] de l’[[orizont]]. # ''(matematicas)'' [[relacion|Relacion]] d’obliquitat. # ''(geografia)'' [[angle|Angle]] format amb lo [[Pòl Nòrd magnetic]]. # [[enclinacion|Enclinacion]], movement de [[còr]] o de l'[[arma]] cap a [[quicòm]], cap a [[qualqu'un]]. {{-sin-}} * [[inclinacion]] * [[aclinament]] {{-sin-}} Obliquitat * [[penda]] * [[declivitat]] Inclinacion * [[tendéncia]] * [[propension]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Neigung|m}}, * {{env1}}: {{trad|en|declination}}, {{trad|en|incline}}, {{trad|en|tilt}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|inclinació}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|inclinación}} * {{frv1}}: {{trad|fr|inclinaison}} * {{itv1}}: {{trad|it|inclinazione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|inclinação}} }} sjh0p79x6gmtmmn2pcwvoe07y3d5hok 423042 423040 2026-09-08T10:28:38Z Poiuytrell 5851 /* */ 423042 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : D'[[enclinar]]. {{-pron-|oc}} {{pron|eŋklinaˈzu|oc}}, provençau {{pron|ẽⁿklinaˈzũⁿ|oc}} {{-sil-|oc}} {{Sillabas|en|cli|na|son}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|enclinason|enclinasons|eŋklinaˈzu|eŋklinaˈzus}} '''inclinason''' {{f}} # [[obliquitat|Obliquitat]] de las [[linha]]s [[drecha]]s o de las [[susfàcia]]s [[plan]]as sul [[plan]] de l’[[orizont]]. # ''(matematicas)'' [[relacion|Relacion]] d’obliquitat. # ''(geografia)'' [[angle|Angle]] format amb lo [[Pòl Nòrd magnetic]]. # [[enclinacion|Enclinacion]], movement de [[còr]] o de l'[[arma]] cap a [[quicòm]], cap a [[qualqu'un]]. {{-sin-}} * [[inclinacion]] * [[aclinament]] * [[clinament]] {{-sin-}} Obliquitat * [[penda]] * [[declivitat]] Inclinacion * [[tendéncia]] * [[propension]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Neigung|m}}, * {{env1}}: {{trad|en|declination}}, {{trad|en|incline}}, {{trad|en|tilt}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|inclinació}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|inclinación}} * {{frv1}}: {{trad|fr|inclinaison}} * {{itv1}}: {{trad|it|inclinazione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|inclinação}} }} 5ucqdvdhyib9xlt21csq5wk071rleoc 0 88023 423083 408003 2026-09-08T11:08:09Z Poiuytrell 5851 /* */ 423083 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc|mot=tuberculum|sens=[[protuberància]]}}. {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|tyβeɾˈkyl|oc}} :provençau {{pron|tybeʀˈkyl|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|tu|ber|cul}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|tubercul|tuberculs|tyβeɾˈkyl|tyβeɾˈkyls}} '''tubercul''' {{m}} # ''(botanica)'' [[excrescéncia|Excrescéncia]] [[gibós|gibosa]] que ven sus una [[fuèlha]], una [[racina]] d’una [[planta]]. # ''(per analogia)'' Partida [[enflat|enflada]] d’un [[rizòma]] o d’una [[racina]] rica en [[substància]]s de [[sèrva]] qu'asseguran la subrevida de las [[planta]]s pendent la temporada d’ivèrn e sovent lor [[multiplicacion]] per [[via]] [[vegetatiu|vegetativa]]. # ''(per extension)'' [[planta|Planta]] produsent des tuberculs, coma la [[trufa]]. # ''(medecina)'' [[eminéncia|Eminéncia]] que se fòrma sus la [[pèl]]. # ''(medecina)'' [[alteracion|Alteracion]] [[morbid]]a e [[ulcerós|ulcerosa]] que pareis subretot als [[palmon]]s. # ''(anatomia)'' [[tuberositat|Tuberositat]], enflada d'unes [[òs]]ses ont s’[[estacar|estacan]] de [[muscle]]s o de [[ligament]]s. # ''(zoologia)'' [[giba|Giba]] presenta sul [[bèc]] d'unes aucèls. {{-var-}} *[[tubercule]] {{-par-}} {{colomnas|nombre=3| * [[tuberculina]] * [[tuberculinic]] * [[tuberculinoterapia]] * [[tuberculizar]] ** [[tuberculizacion]] * [[tuberculoïde]] * [[tuberculòma]] * [[tuberculós]] * [[tuberculòsi]] * [[tuberculostatic]] * [[tuberós]] }} {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Tuberculum}} * {{env1}}: {{trad|en|tuber}}; {{trad|en|tubercle}}, {{trad|en|tuberosity}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|tubercle}}, {{trad|ca|tubèrcul}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|tubérculo}} * {{frv1}}: {{trad|fr|tubercule}} * {{itv1}}: {{trad|it|tubero}}, {{trad|it|tubercolo}} (anatomia) * {{ptv1}}: {{trad|pt|tubérculo}} {{)}} hf47k0d4atacbbdnwi8y7q93h1565ol 0 88024 423079 408004 2026-09-08T11:06:23Z Poiuytrell 5851 /* */ 423079 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc|mot=tuberculum|sens=[[protuberància]]}}. {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|tyβeɾˈkyle|oc}} :provençau {{pron|tybeʀˈkyle|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|tu|ber|cu|le}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|tubercule|tubercules|tyβeɾˈkyle|tyβeɾˈkyles}} '''tubercule''' {{m}} # ''(botanica)'' [[excrescéncia|Excrescéncia]] [[gibós|gibosa]] que ven sus una [[fuèlha]], una [[racina]] d’una [[planta]]. # ''(per analogia)'' Partida [[enflat|enflada]] d’un [[rizòma]] o d’una [[racina]] rica en [[substància]]s de [[sèrva]] qu'asseguran la subrevida de las [[planta]]s pendent la temporada d’ivèrn e sovent lor [[multiplicacion]] per [[via]] [[vegetatiu|vegetativa]]. # ''(per extension)'' [[planta|Planta]] produsent des tuberculs, coma la [[trufa]]. # ''(medecina)'' [[eminéncia|Eminéncia]] que se forma sus la [[pèl]]. # ''(medecina)'' [[alteracion|Alteracion]] [[morbid]]a e [[ulcerós|ulcerosa]] que pareis subretot als [[palmon]]s. # ''(anatomia)'' [[tuberositat|Tuberositat]], enflada d'unes [[òs]]ses ont s’[[estacar|estacan]] de [[muscle]]s o de [[ligament]]s. # ''(zoologia)'' [[giba|Giba]] presenta sul [[bèc]] d'unes aucèls. {{-var-}} *[[tubercul]] {{-par-}} {{colomnas|nombre=3| * [[tuberculina]] * [[tuberculinic]] * [[tuberculinoterapia]] * [[tuberculizar]] ** [[tuberculizacion]] * [[tuberculoïde]] * [[tuberculòma]] * [[tuberculós]] * [[tuberculòsi]] * [[tuberculostatic]] * [[tuberós]] }} {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Tuberculum}} * {{env1}}: {{trad|en|tuber}}; {{trad|en|tubercle}}, {{trad|en|tuberosity}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|tubercle}}, {{trad|ca|tubèrcul}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|tubérculo}} * {{frv1}}: {{trad|fr|tubercule}} * {{itv1}}: {{trad|it|tubero}}, {{trad|it|tubercolo}} (anatomia) * {{ptv1}}: {{trad|pt|tubérculo}} {{)}} {{=fr=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|fr|mot=tuberculum|sens=[[protuberància]]}}. {{-pron-}} :{{pron|tybɛʁkyl|fr}} {{-sil-}} {{Sillabas|tu|ber|cu|le}} {{-nom-|fr}} {{Declinason|n|tubercule|tubercules|tybɛʁkyl}} '''tubercule''' {{m}} #{{trad|oc|tubercule}} mbf017zh02m8ihilfswfcb56tqgciq2 0 88211 422580 394656 2026-09-07T12:58:17Z Poiuytrell 5851 /* */ 422580 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :Del {{etil|la|oc|mot=rostrum|sens=[[bèc]], [[esperon]]}}. {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|ˈrɔstɾe|oc}} :provençau {{pron|ˈʀɔstʀe|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|ròs|tre}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|ròstre|ròstres|ˈrɔstɾe|ˈrɔstɾes}} '''ròstre''' {{m}} [[image:Olympias.1.JPG|vinheta|Reproduccion d'un naviri roman amb un '''ròstre''' de bronze.]] [[image:Bordeaux - Hôtel Fenwick 05.jpg|vinheta|Decòr de '''ròstre''' de l'otal Fenwick ''(Bordèu)'']] [[image:Furcipus rectirostris.jpg|vinheta|Lo '''ròstre''' del gorgorlh.]] [[image:Limnodromus scolopaceus.jpg|vinheta|Lo '''ròstre''' de ''imnodromus scolopaceus'']] [[image:Chelmon rostratus Kupferstreifen-Pinzettfisch.jpg|vinheta|Lo '''ròstre''' de ''(Chelmon rostratus Kupferstreifen Pinzettfisch)'']] [[image:Dolphins (7980864511).jpg|vinheta|Dalfin pausant son '''ròstre''' en la riba]] # ''(Antiquitat)'' [[esperon|Esperon]] qu'èra [[armar|armat]] lo [[davant]] dels naviris de la [[Roma antica]] ## ''(Al plural)'' [[tribuna|Tribuna]] de las [[arenga]]s situada al centre del forum de Roma e que la basa èra ornada dels esperons dels naviris preses a l’enemic. # ''(per analogia)'' Escultura d’[[ornament]] en forma d’esperon, la [[proa]] de navri. # ''(ornitologia)'' Bèc d'[[aucèl]]. # ''(entomologia)'' [[trompa|Trompa]] d'unes [[insècte]]s. # ''(zoologia)'' [[morre|Morre]] dels [[cetacèu]]s. # ''(ictiologia)'' Perlongament [[rigid]] del cap d'unes [[peisson]]s. {{-drv-}} *[[rostrat]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Rostra}} (Roma), {{trad|de|Schnabel}} * {{env1}}: {{trad|en|rostrum}}, {{trad|en|beak}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|rostre}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|rostro}}, {{trad|es|rostrum}} (tribuna romana) * {{frv1}}: {{trad|fr|rostre}} * {{itv1}}: {{trad|it|rostro}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|rostre}} }} ovhpe5zxf4jzqzphkrbjnq0czxt6aqc 0 88219 422539 394699 2026-09-07T12:29:31Z Poiuytrell 5851 /* */ 422539 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|mot=umbella|sens=[[ombrèla]], [[parasolelh]]}} de ''[[umbra]]'' (« [[ombra]] ») {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|umˈβɛlo̞|oc}} :provençau {{pron|umˈbɛlə|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|om|bè|la}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|ombèla|ombèlas|umˈβɛlo̞|umˈβɛlo̞s}} '''ombèla''' {{f}} [[Image:Laserpitium latifolium2.jpg|vinheta|Exemple de flors en '''ombèla'''.]] # ''(botanica)'' [[inflorescéncia|Inflorescéncia]] ont totes los [[pecolet]]s son ligats al meteis punt de la [[tija]] e totas las [[flor]]s s’auçan al meteis nivèl donant una susfàcia [[esferic]]a. {{-par-}} *[[ombellifèr]] *[[ombellifòrma]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Dolde}} * {{env1}}: {{trad|en|umbel}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|umbel·la}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|umbela}} * {{frv1}}: {{trad|fr|ombelle}} * {{itv1}}: {{trad|it|umbelliflòre}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|ombela}} }} fggidapkxpawkqgn15fmpnykzz6i2ld 0 88220 422538 415114 2026-09-07T12:29:19Z Poiuytrell 5851 /* */ 422538 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|mot=umbella|sens=[[ombrèla]], [[parasolelh]]}} de ''[[umbra]]'' (« [[ombra]] ») {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|umˈβɾɛlo̞|oc}} :provençau {{pron|umˈbʀɛlə|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|om|brè|la}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|ombrèla|ombrèlas|umˈβɾɛlo̞|umˈβɾɛlo̞}} '''ombrèla''' {{f}} # [[parasolelh|Parasolelh]] pichon de [[dòna]]s. {{-par-}} *[[ombellifèr]] *[[ombellifòrma]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Schirm}}, {{trad|de|Regenschirm}}, {{trad|de|Sonnenschirm}} * {{env1}}: {{trad|en|umbrella}}, {{trad|en|parasol}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|ombrella}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|sombrilla}}, {{trad|es|paraguas}} * {{frv1}}: {{trad|fr|ombrelle}} * {{itv1}}: {{trad|it|ombrellino}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|sombrinha}} }} qn35calg97fp0ekfetmclwmd69dtta5 0 88277 422860 394959 2026-09-07T22:05:44Z Poiuytrell 5851 /* */ 422860 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|mot=detectio}} {{-pron-|oc}} :gascon, provençau {{pron|detekˈsju|oc}} :lengadocian {{pron|deteˈt͡sju|oc}} {{-sil-|oc}} {{Sillabas|de|tec|cion}} o {{Sillabas|de|te|ccion}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|deteccion|deteccions|deteˈt͡sju|deteˈt͡sjus}} '''deteccion''' {{f}} # Accion, fach o resultat d de [[detectar]] un objècte, un còrs o una substància per mejan d'un [[aparelh]]. # ''(per extension)'' Accion, fach o resultat d de detectar quicòm d’[[anormal]], de [[defectuós]], d’[[illegal]], de [[delictuós]], mejançant un aparelh o un [[dispositiu]]. # ''(per extension)'' Action de detectar un [[aptitud]] o una [[competéncia]] exepcionala de qualqu'un. {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Anzeigen}}, {{trad|de|Aufspüren}} * {{env1}}: {{trad|en|detection}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|detecció}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|detección}} * {{frv1}}: {{trad|fr|détection}} * {{itv1}}: {{trad|it|rilevamento}}, {{trad|it|rilevazione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|detecção}} (abans de 1990), {{trad|pt|deteção}} (ara) }} f1kllm9qy2083df89ej88t4vjvnxk5h 0 88289 422924 395061 2026-09-07T22:56:00Z Poiuytrell 5851 /* */ 422924 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|mot=urna|sens=vas de tirar d'aiga, puèi, [[vas]]}}. {{-pron-|oc}} :gascon, lengadocian {{pron|ˈyɾno̞|oc}} :provençau {{pron|ˈyʀnə|oc}} {{-sil-|oc}} {{Sillabas|ur|na}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|urna|urnas|ˈyɾno̞|ˈyɾno̞s}} '''urna''' {{f}} [[image:Urnes Sénat Fr.jpg|vinheta|'''Urnas''' de votacion del Senat de França]] [[image:Villemanoche-FR-89-présidentielles 2022-c08.jpg|vinheta|'''Urna''' electorala]] [[image:Mnium hornum (f, 144441-481755) 3757.JPG|thumb|Las '''Urnas''' d'una mossa]] #[[vas|Vas]] amb lo qual los ancians tiravan l'aiga. #[[vas|Vas]] de forma e de [[capacitat]] variablas que conten de liquids coma lo [[vin]], l'[[aiga]]; de [[gran]]s; etc #''(per extension)'' [[vas|Vas]] o contenent de forma e de [[capacitat]] variablas per diferents usatges ceremonials o religioses. #* ''Una [[urna funerària|'''urna''' funerària]]'' recampa las rèstas d'un defunt. #* ''Una [[urna cinerària|'''urna''' cinerària]]'' conten las cendres d'un defunt. # ''(eleccions)'' Vas que servís a conténer las [[cedula]]s, [[bola]]s, etc., especialament dins las operacions de [[vòte]]. # ''(eleccions, per analogia)'' Caissa [[sagelar|sagelada]] que servís a conténer los [[bulletin]]s de [[votacion]]. # ''(Botanica, per analogia)'' [[capsula|Capsula]] de las [[mossa]]s, organ que conten las [[espòra]]s. {{-exp-}} *[[cridar a las urnas]] / [[crida a las urnas]] *[[urna cinerària]] *[[urna electorala]] *[[urna funerària]] *[[urna sepulcrala]] {{-revi-}} {{Reviradas|vas| * {{dev1}}: {{trad|de|Urne}} * {{env1}}: {{trad|en|urn}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|urna}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|urna}} * {{frv1}}: {{trad|fr|urne}} * {{itv1}}: {{trad|it|urna}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|urna}} }} {{Reviradas|urna electorala| * {{dev1}}: {{trad|de|Wahlurne}} * {{env1}}: {{trad|en|ballot box}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|urna}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|urna}} * {{frv1}}: {{trad|fr|urne}} * {{itv1}}: {{trad|it|urna}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|urna}} }} {{Reviradas|capsula de las mossas| * {{dev1}}: {{trad|de|}} * {{env1}}: {{trad|en|}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|urna}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|urna}} * {{frv1}}: {{trad|fr|urne}} * {{itv1}}: {{trad|it|urna}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|urna}} }} {{=ca=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|ca|mot=urna|sens=vas de tirar d'aiga, puèi, [[vas]]}}. {{-pron-|ca}} :oriental {{pron|ˈurnə|ca}}, occidental {{pron|ˈuɾna|ca}} {{-sil-|ca}} {{Sillabas|ur|na}} {{-nom-|ca}} {{Declinason|n|urna|urnes}} '''urna''' {{f}} #{{trad|oc|urna}} {{=es=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|es|mot=urna|sens=vas de tirar d'aiga, puèi, [[vas]]}}. {{-pron-|es}} :{{pron|ˈuɾna|es}} {{-sil-|es}} {{Sillabas|ur|na}} {{-nom-|es}} {{Declinason|n|urna|urnas|ˈuɾna|ˈuɾnas}} '''urna''' {{f}} #{{trad|oc|urna}} {{=it=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|it|mot=urna|sens=vas de tirar d'aiga, puèi, [[vas]]}}. {{-pron-|it}} :{{pron|ˈurna|it}} {{-sil-|it}} {{Sillabas|ur|na}} {{-nom-|it}} {{Declinason|n|urna|urne|ˈurna|ˈurne}} '''urna''' {{f}} #{{trad|oc|urna}} {{=pt=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|pt|mot=urna|sens=vas de tirar d'aiga, puèi, [[vas]]}}. {{-pron-|pt}} :Portugal {{pron|ˈuɾnɐ|pt}} :Brasil {{pron|ˈuɦnɐ|pt}}, {{pron|ˈurnə|pt}} {{-sil-|pt}} {{Sillabas|ur|na}} {{-nom-|pt}} {{Declinason|n|urna|urnas}} '''urna''' {{f}} #{{trad|oc|urna}} tip2hi3k3yru35qjctberm7wivy7015 0 88291 422911 395041 2026-09-07T22:45:14Z Poiuytrell 5851 /* */ 422911 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[urna]] e [[funerari]] {{-pron-|oc}} :gascon, lengadocian {{pron|ˌyɾno̞ fyneˈɾaɾjo̞|oc}} :provençau {{pron|ˌyʀnə fyneˈʀaʀjə|oc}} {{-sil-|oc}} {{Sillabas|ur|na| fu|ne|ra|ria}} {{-loc-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|urna funerària|urnas cineràrias|ˌyɾno̞ sineˈɾaɾjo̞|ˌyɾno̞s sineˈɾaɾjo̞s}} '''urna funerària''' {{f}} [[image:Anglo-Saxon Cremation Urn from Little Wilbraham in the Cambridge University Museum of Archaeology and Anthropology.jpg|vinheta|Una '''urna funerària''' contenent de rèstas umanas]] [[image:Etruscan funerary urn-MAHG 018280-IMG 8961.JPG|vinheta|Una '''urna funerària''' etrusca en forma d'arca]] #[[vas|Vas]] tapat de difrents materials dins lo qual los familiars d’un defunt se gardan las rèstas. #''(per extension)'' Contenent d'una autra forma, coma d'[[arca]], pel meteis usatge. #[[urna cinerària|Urna cinerària]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Graburne}} * {{env1}}: {{trad|en|urn}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|urna funerària}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|urna funeraria}} * {{frv1}}: {{trad|fr|urne funéraire}} * {{itv1}}: {{trad|it|urna funeraria}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|urna funerária}} }} sbag832zfsgdev9wc7uyb2rek68zrnf 0 88298 422577 403296 2026-09-07T12:56:23Z Poiuytrell 5851 /* */ 422577 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[bulla]] {{-pron-|oc}} :gascon, lengadocian {{pron|bylleˈti|oc}} :provençau {{pron|byleˈti|oc}} {{-sil-|oc}} {{Sillabas|bu|lle|tin}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|bulletin|bulletins|bylleˈti|bylleˈtis}} '''bulletin''' {{m}} #[[bilhet|Bilhet]] pichon sus lo qual òm [[constatar|constata]] de causas. #Pichona [[publicacion]] periodica. {{-exp-}} *[[bulletin de las leis]] *[[bulletin de liurason]] *[[bulletin de nòtas]] *[[bulletin de paga]] *[[bulletin de santat]] *[[bulletin de votacion]] **[[bulletin blanc]] **[[bulletin nul]] *[[bulletin d'informacion]] *[[bulletin escolar]] {{-revi-}} {{Reviradas|bulletin per informar de quicòm| * {{dev1}}: {{trad|de|Bulletin}} * {{env1}}: {{trad|en|bulletin}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|butlletí}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|boletín}} * {{frv1}}: {{trad|fr|bulletin}} * {{itv1}}: {{trad|it|bollettino}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|boletim}} }} {{Reviradas|bulletin per constatar de causas| * {{dev1}}: {{trad|de|Bulletin}} * {{env1}}: {{trad|en|bulletin}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|butlletí}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|boletín}} * {{frv1}}: {{trad|fr|bulletin}} * {{itv1}}: {{trad|it|certificato}}, {{trad|it|modulo}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|boletim}} }} {{=en=}} {{-etim-}} : De [[bulla]] {{-pron-|en}} :RU {{pron|ˈbʊlɪtɪn|en}}, {{pron|ˈbʊlətɪn|en}} :EUA {{pron|ˈbʊlətən|en}}, {{pron|ˈbʊləʔn̩|en}} {{-sil-|en}} {{Sillabas|bu|lle|tin}} {{-nom-|en}} {{Declinason|n|bulletin|bulletins}} '''bulletin''' {{m}} #{{trad|oc|bulletin}} {{-verb-|en}} '''bulletin''' #[[informar|informar]] mejans un bulletin {{=fr=}} {{-etim-}} : De [[bulla]] {{-pron-|fr}} :{{pron|byltɛ̃|fr}} :França (Vendèa) : escotar « bulletin » [[Fichièr:LL-Q150 (fra)-Sartus85-bulletin.wav]] {{-sil-|fr}} {{Sillabas|bu|lle|tin}} {{-nom-|fr}} {{Declinason|n|bulletin|bulletins|byltɛ̃}} '''bulletin''' {{m}} #{{trad|oc|bulletin}} abizoxicktfh3tex3g1nyq6jyn9q8aj 422995 422577 2026-09-08T09:28:06Z Poiuytrell 5851 /* */ 422995 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[bulla]] {{-pron-|oc}} :gascon, lengadocian {{pron|bylleˈti|oc}} :provençau {{pron|byleˈti|oc}} {{-sil-|oc}} {{Sillabas|bu|lle|tin}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|bulletin|bulletins|bylleˈti|bylleˈtis}} '''bulletin''' {{m}} #[[bilhet|Bilhet]] pichon sus lo qual òm [[constatar|constata]] de causas. #Pichona [[publicacion]] periodica. {{-exp-}} *[[bulletin de las leis]] *[[bulletin de liurason]] *[[bulletin de nòtas]] *[[bulletin de paga]] *[[bulletin de santat]] *[[bulletin de votacion]] **[[bulletin blanc]] **[[bulletin nul]] *[[bulletin d'informacion]] *[[bulletin escolar]] {{-revi-}} {{Reviradas|bulletin per informar de quicòm| * {{dev1}}: {{trad|de|Bulletin}} * {{env1}}: {{trad|en|bulletin}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|butlletí}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|boletín}} * {{frv1}}: {{trad|fr|bulletin}} * {{itv1}}: {{trad|it|bollettino}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|boletim}} }} {{Reviradas|bulletin per constatar de causas| * {{dev1}}: {{trad|de|Bulletin}} * {{env1}}: {{trad|en|bulletin}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|butlletí}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|boletín}} * {{frv1}}: {{trad|fr|bulletin}} * {{itv1}}: {{trad|it|certificato}}, {{trad|it|modulo}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|boletim}} }} {{=en=}} {{-etim-}} : De [[bulla]] {{-pron-|en}} :RU {{pron|ˈbʊlɪtɪn|en}}, {{pron|ˈbʊlətɪn|en}} :EUA {{pron|ˈbʊlətən|en}}, {{pron|ˈbʊləʔn̩|en}} {{-sil-|en}} {{Sillabas|bu|lle|tin}} {{-nom-|en}} {{Declinason|n|bulletin|bulletins}} '''bulletin''' {{m}} #{{trad|oc|bulletin}} {{-verb-|en}} '''bulletin''' #[[informar|informar]] per mejan d'un bulletin {{=fr=}} {{-etim-}} : De [[bulla]] {{-pron-|fr}} :{{pron|byltɛ̃|fr}} :França (Vendèa) : escotar « bulletin » [[Fichièr:LL-Q150 (fra)-Sartus85-bulletin.wav]] {{-sil-|fr}} {{Sillabas|bu|lle|tin}} {{-nom-|fr}} {{Declinason|n|bulletin|bulletins|byltɛ̃}} '''bulletin''' {{m}} #{{trad|oc|bulletin}} c8tnn0mb5iu1awsx5cmfcan9s16ulfv 0 88299 422752 395066 2026-09-07T15:45:35Z Poiuytrell 5851 /* */ 422752 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De {{etil|la|oc|bulla}} {{-pron-|oc}} :gascon, lengadocian {{pron|ˈbyllo̞|oc}} :provençau {{pron|ˈbylə|oc}} {{-sil-|oc}} {{Sillabas|bu|lla}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|bulla|bullas|ˈbyllo̞|ˈbyllo̞s}} '''bulla''' {{f}} #''(Antiquitat, sens primièr)'' [[bòla|Bòla]] pichona de metal que los [[patrician]]s romans portavan al còl fins a lors dètz e set ans. #Pèça de [[plomb]] o d’[[aur]], plana e gravada, que penjava del [[sagèl]] de las missivas oficialas o autres documents. #''(per metonimia)'' Missiva, letra o document, portant aquel tipe de segèl. #''(especialament, catolisisme)'' Document [[pontifical]] amb segèl de plomb portant lo nom del [[papa]] [[edictar|edictant]]. {{-drv-}} *[[embullar]] ** [[embullaire]] *[[bullari]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Bulle}}, {{trad|de|Ablass}} (pontifical) * {{env1}}: {{trad|en|seal}}, {{trad|en|sealing lead}}, {{trad|en|bull}} (pontifical) * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|butlla}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|bola}} * {{frv1}}: {{trad|fr|bulle}} * {{itv1}}: {{trad|it|bolla}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|bula}} }} 6ppbewlaqfd3vz8ukf9oru76m38ceg9 422753 422752 2026-09-07T15:46:32Z Poiuytrell 5851 /* */ 422753 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De {{etil|la|oc|bulla}} {{-pron-|oc}} :gascon, lengadocian {{pron|ˈbyllo̞|oc}} :provençau {{pron|ˈbylə|oc}} {{-sil-|oc}} {{Sillabas|bu|lla}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|bulla|bullas|ˈbyllo̞|ˈbyllo̞s}} '''bulla''' {{f}} #''(Antiquitat, sens primièr)'' [[bòla|Bòla]] pichona de metal que los [[patrician]]s romans portavan al còl fins a lors dètz e set ans. #Pèça de [[plomb]] o d’[[aur]], plana e gravada, que penjava del [[sagèl]] de las missivas oficialas o autres documents. #''(per metonimia)'' Missiva, letra o document, que pòrta aquel tipe de sagèl. #''(especialament, catolisisme)'' Document [[pontifical]] amb sagèl de plomb que pòrta lo nom del [[papa]] [[edictar|edictant]]. {{-drv-}} *[[embullar]] ** [[embullaire]] *[[bullari]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Bulle}}, {{trad|de|Ablass}} (pontifical) * {{env1}}: {{trad|en|seal}}, {{trad|en|sealing lead}}, {{trad|en|bull}} (pontifical) * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|butlla}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|bola}} * {{frv1}}: {{trad|fr|bulle}} * {{itv1}}: {{trad|it|bolla}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|bula}} }} d482tpdq0ccpi6iw3blk7mosdsid7il 0 88305 423085 395076 2026-09-08T11:09:24Z Poiuytrell 5851 /* */ 423085 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[episòdi]] {{-pron-|oc}} :gascon, lengadocian {{pron|epizuˈðik|oc}} :provençau {{pron|epizuˈdik|oc}} {{-sil-|oc}} {{Sillabas|epi|so|dic}} {{-adj-|oc}} {{Declinason|adj|dialècte=lengadocian, gascon|episodic|episodica|episodics|episodicas|epizuˈðik|epizuˈðiko̞|epizuˈðiks|epizuˈðiko̞s}} '''episodic''' #Relatiu a un [[episòdi]]. #Que pareis de temps en temps e [[irregular]]ament. {{-sin-}} *[[circonstancial]] *[[esporadic]] *[[infrequent]] *[[intermitent]] *[[irregular]] {{-par-}} *[[episòdi]] {{-drv-}} *[[episodicament]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|episodisch}} * {{env1}}: {{trad|en|episodic}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|episòdic}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|episódico}} * {{frv1}}: {{trad|fr|épisodique}} * {{itv1}}: {{trad|it|episodico}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|episódico}} }} jqixnhaw8i56rbxdbwkz4lj921ju2eu 0 88353 422885 417209 2026-09-07T22:25:11Z Poiuytrell 5851 /* */ 422885 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc|mot=infusio}}, de ''[[infundere]]'' (« [[versar]] dedins »). {{-pron-|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|iɱfyˈzju|oc}} :provençau {{pron|ĩⁿfyˈzjũⁿ|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|infusion|infusions|iɱfyˈzju|iɱfyˈzju}} '''infusion''' {{f}} # Accion, fach o resultat d'[[infusar]]. # Resultat de l'accion d'infusar. #''(figurat)'' Biais que d'unas facultats [[subrenatural]]as son [[infús|infusas]] dins l’arma. {{-sin-}} Action d'infusar * ''(medecina)'' [[perfusion]] Resultat de l’accion d’infusar * [[decoccion]] / [[descuècha]] / [[descuèita]] *''(farmacia)'' [[desconfison]] * [[tisana]] {{-ant-}} Accion d'infusar * ''(medecina)'' [[sanguinièra]] / [[sagnèra]] / [[sangfoison]] {{-drv-}} * [[infusar]] {{-drv-}} * [[infús]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Aufguss}} * {{env1}}: {{trad|en|infusion}} * {{euv1}}: {{trad|eu|egoskin}} * {{cav1}}: {{trad|ca|infusió}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|infusión}} * {{frv1}}: {{trad|fr|infusion}} * {{itv1}}: {{trad|it|infuso}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|infusão}} }} {{=en=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|en|mot=infusio}}, de ''[[infundere]]'' (« [[versar]] dedins »). {{-pron-}}Estats Units d'America (Tèxas) : escotar « infusion » [[Fichièr:LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-infusion.wav]] {{-pron-|en}} :{{pron|ɪnˈfjuːʒən|en}} {{-nom-|en}} {{Declinason|n|infusion|infusions}} '''infusion''' # {{trad|oc|infusion}} {{=fr=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|en|mot=infusio}}, de ''[[infundere]]'' (« [[versar]] dedins »). {{-pron-|fr}} :{{pron|ɛ̃fyzjɔ̃|fr}} {{-nom-|fr}} {{Declinason|n|infusion|infusions|ɛ̃fyzjɔ̃}} '''infusion''' # {{trad|oc|infusion}} apa273c8iggwz88ouairtvhtqeav98m 0 88399 423008 395527 2026-09-08T09:52:43Z Poiuytrell 5851 /* */ 423008 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :De [[dire]] amb lo prefix privatiu «des-» {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|desˈdire|oc}} :provençau {{pron|desˈdiʀe|oc}}, {{-sil-}} {{Sillabas|des|dire}} {{-verb-|oc}} '''desdire''' # [[desavoar|Desavoar]] [[qualqu’un]] de çò que [[dire|diguèt]] o [[far|faguet]] per çò nòstre. '''se desdire''' # Mancar de [[tenir]] sa [[paraula]], se [[desfar]] d’un [[engatjament]] [[verbal]]. # Se [[retractar]], [[dire]] lo [[contrari]] de çò dit, [[desavoar]] çò dit. {{-var-}} *[[desdíser]] *[[desdíder]] ''(gascon)'' {{-sin-}} # [[desavoar]] # [[desparaular]] # [[retractar]] {{-drv-}} # [[desdich]] / [[desdit]]. {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|eine Aussage widerrufen}} * {{env1}}: {{trad|en|withdraw}}, {{trad|en|retract}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|desdir}}, {{trad|ca|retractar}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|desdecir}}, {{trad|es|retractar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|dédire}} * {{itv1}}: {{trad|it|ritrattare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|desdizer}} }} 4vssnok3rt5axyw6svn9f5sho7p94yh 423009 423008 2026-09-08T09:53:18Z Poiuytrell 5851 /* */ 423009 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :De [[dire]] amb lo prefix privatiu «des-» {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|desˈdire|oc}} :provençau {{pron|desˈdiʀe|oc}}, {{-sil-}} {{Sillabas|des|dire}} {{-verb-|oc}} '''desdire''' # [[desavoar|Desavoar]] [[qualqu’un]] de çò que [[dire|diguèt]] o [[far|faguet]] per çò nòstre. '''se desdire''' # Mancar de [[tenir]] sa [[paraula]], se [[desfar]] d’un [[engatjament]] [[verbal]]. # Se [[retractar]], [[dire]] lo [[contrari]] de çò dit, [[desavoar]] çò dit. {{-var-}} *[[desdíser]] *[[desdíder]] ''(gascon)'' {{-sin-}} # [[desavoar]] # [[desparaular]] # [[desvoler]] # [[retractar]] {{-drv-}} # [[desdich]] / [[desdit]]. {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|eine Aussage widerrufen}} * {{env1}}: {{trad|en|withdraw}}, {{trad|en|retract}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|desdir}}, {{trad|ca|retractar}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|desdecir}}, {{trad|es|retractar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|dédire}} * {{itv1}}: {{trad|it|ritrattare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|desdizer}} }} cn37sgi5ut3adoc0udso60x5w1e4gqh 0 88438 422640 395820 2026-09-07T13:38:59Z Poiuytrell 5851 /* */ 422640 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|rrigatio}} {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|iriɣaˈsju|oc}} :provençau {{pron|iʀigaˈsjũⁿ|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|i|rri|ga|cion}} {{-nom-|oc}} '''irrigacion''' {{f}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|irrigacion|irrigacions|iriɣaˈsju|iriɣaˈsjus}} [[image:JfPasig137CandabaPampangafvf.JPG|vinheta|Un besal d''''irrigacion'''.]] # ''(agricultura)'' Action de far venir l'[[aiga]] d'un riu o autra font cap als [[prats]], las [[tèrra]]s agricòlas per de [[besal]]s o [[rega]]s que los [[asagar|asagan]] # ''(fisiologia)'' Mecanisme per lo qual lo [[sang]], pel sistèma [[vascular]], arriba als teissuts de l’[[organisme]]. # ''(terapeutica)'' [[netejatge|Netejatge]] d’un organ o d'un teissut amb aiga o liquids [[medicinal]]s. {{-par-}} *[[irrigable]] *[[irrigar]] *[[irrigador]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Bewässerung}}, {{trad|de|Irrigation}} * {{env1}}: {{trad|en|irrigation}}, {{trad|en|watering}} * {{euv1}}: {{trad|eu}} * {{cav1}}: {{trad|ca|irrigació}}, {{trad|ca|regatge}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|irrigación}}, {{trad|es|riego}} * {{frv1}}: {{trad|fr|irrigation}} * {{itv1}}: {{trad|it|irrigazione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|irrigação}} }} mrozwwai964w89wlyfo7vzisufzna8i 0 88460 422994 395896 2026-09-08T09:27:20Z Poiuytrell 5851 /* */ 422994 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc|mot=compilare}} {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|kumpiˈla|oc}} :provençau {{pron|kũⁿpiˈla|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|com|pi|lar}} {{-verb-|oc}} '''compilar''' # [[recampar|Recampar]] de [[document]]s sus un meteis [[subjècte]] a partir de diferentas [[font]]s. #''(programacion)'' Transformar lo còdi font d'un [[programa]] en còdi binari, mejançant un [[compilador]]. {{-par-}} *[[compilacion]] *[[compilador]] {{-sin-}} * [[colleccionar]] * [[collectar]] * [[recampar]] * [[reculhir]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|sammeln}} * {{env1}}: {{trad|en|compile}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|compilar}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|compilar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|compiler}} * {{itv1}}: {{trad|it|compilare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|compilar}} }} {{=ca=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|ca|mot=compilare}} {{-pron-}} :Oriental: central {{pron|kumpiˈɫa|ca}} balear {{pron|kompiˈɫa|ca}}, {{pron|kumpiˈɫa|ca}} :Occidental: nord-occidental {{pron|kompiɫa|ca}} valencian {{pron|kompiˈɫaɾ|ca}}, {{pron|kompiˈɫa|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|com|pi|lar}} {{-verb-|ca}} '''compilar''' # {{trad|oc|compilar}} {{=es=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|es|mot=compilare}} {{-pron-}} :{{pron|kompiˈlaɾ|es}} {{-sil-}} {{Sillabas|com|pi|lar}} {{-verb-|es}} '''compilar''' # {{trad|oc|compilar}} {{=pt=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|pt|mot=compilare}} {{-pron-}} :Portugal {{pron|kõpiˈlaɾ|pt}} :Brasil {{pron|kõpiˈla(ɾ)|pt}} {{-sil-}} {{Sillabas|com|pi|lar}} {{-verb-|pt}} '''compilar''' # {{trad|oc|compilar}} spall07tnlg4w01j9crbrdhjd8j1361 0 88491 423070 396029 2026-09-08T11:01:24Z Poiuytrell 5851 /* */ 423070 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :D,'[[extrèm]]a e [[dreit]]a {{-pron-|oc}} :{{pron|esˌtɾɛmo̞ ˈðɾejto̞|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|ex|trèma |drei|ta}} {{-loc-nom-|oc}} '''extrèma drecha''' {{leng}}, {{prov}}; {{f}} {{Declinason|n|extrèma dreita|extrèmas dreitas|esˌtɾɛmo̞ ˈðɾejto̞|esˌtɾɛmo̞s ˈðɾejto̞s}} [[File:Charlottesville 'Unite the Right' Rally (35780274914) crop.jpg|vinheta|La manifestacion « Unite the Right » a Charlottesville, seriá d'amassadas de l''''extrèma drecha''' estatsuniana, 11 e 12 d'agost de 2017]] # Partida mai a [[dreita]] de quicòm o d'un grope. # ''(politica)'' Ensemble dels [[individú]]s, [[grop]]s, [[movement]]s e [[partit politic|partits politics]] que defensi d'[[idèa]]s e de [[valor]]s de [[dreita]] en se piejant sus un [[conservatisme]] e un [[nacionalisme]] [[exacerbar|exacerbat]]. {{-var-}} * [[extrèma drecha]] (lengadocian, provençau) * [[extrèma dreta]] (gascon) {{-sin-}} * [[ultradrecha]] / [[ultradreta]] / [[ultradreita]] {{-ant-}} * [[extrèma esquèrra]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Rechtsextremismus}} * {{env1}}: {{trad|en|rightmost}} (partida mai a drecha), {{trad|en|far right}}, {{trad|en|extreme right}} * {{euv1}}: {{trad|eu|eskuin-mutur}} * {{cav1}}: {{trad|ca|ultradreta}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|extrema derecha}} * {{frv1}}: {{trad|fr|extrême droite}} * {{itv1}}: {{trad|it|estrema destra}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|extrema-direita}} {{)}} mk1rx81xeofll3oczq81awssw8obgcd 423071 423070 2026-09-08T11:01:37Z Poiuytrell 5851 /* */ 423071 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :D,'[[extrèm]]a e [[dreit]]a {{-pron-|oc}} :{{pron|esˌtɾɛmo̞ ˈðɾejto̞|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|ex|trèma |drei|ta}} {{-loc-nom-|oc}} '''extrèma drecha''' {{leng}}, {{prov}}; {{f}} {{Declinason|n|extrèma dreita|extrèmas dreitas|esˌtɾɛmo̞ ˈðɾejto̞|esˌtɾɛmo̞s ˈðɾejto̞s}} [[File:Charlottesville 'Unite the Right' Rally (35780274914) crop.jpg|vinheta|La manifestacion « Unite the Right » a Charlottesville, seria d'amassadas de l''''extrèma drecha''' estatsuniana, 11 e 12 d'agost de 2017]] # Partida mai a [[dreita]] de quicòm o d'un grope. # ''(politica)'' Ensemble dels [[individú]]s, [[grop]]s, [[movement]]s e [[partit politic|partits politics]] que defensi d'[[idèa]]s e de [[valor]]s de [[dreita]] en se piejant sus un [[conservatisme]] e un [[nacionalisme]] [[exacerbar|exacerbat]]. {{-var-}} * [[extrèma drecha]] (lengadocian, provençau) * [[extrèma dreta]] (gascon) {{-sin-}} * [[ultradrecha]] / [[ultradreta]] / [[ultradreita]] {{-ant-}} * [[extrèma esquèrra]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Rechtsextremismus}} * {{env1}}: {{trad|en|rightmost}} (partida mai a drecha), {{trad|en|far right}}, {{trad|en|extreme right}} * {{euv1}}: {{trad|eu|eskuin-mutur}} * {{cav1}}: {{trad|ca|ultradreta}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|extrema derecha}} * {{frv1}}: {{trad|fr|extrême droite}} * {{itv1}}: {{trad|it|estrema destra}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|extrema-direita}} {{)}} 3bl96exkxe6u57n906z7p85zaniq2xf 0 88492 423068 396030 2026-09-08T11:00:17Z Poiuytrell 5851 /* */ 423068 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :De [[extrèm]] e [[drech]] {{-pron-|oc}} :{{pron|esˌtɾɛmo̞ ˈðɾet͡ʃo̞|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|ex|trèma |dre|cha}} {{-loc-nom-|oc}} '''extrèma drecha''' {{leng}}, {{prov}}; {{f}} {{Declinason|n|extrèma drecha|extrèmas drechas|esˌtɾɛmo̞ ˈðɾet͡ʃo̞|esˌtɾɛmo̞ ˈðɾet͡ʃo̞s}} [[File:Charlottesville 'Unite the Right' Rally (35780274914) crop.jpg|vinheta|La manifestacion « Unite the Right » a Charlottesville, seria d'amassadas de l''''extrèma drecha''' estatsuniana, 11 e 12 d'agost de 2017]] # Partida mai a [[drecha]] de quicòm o d'un grope. # ''(politica)'' Ensemble dels [[individú]]s, [[grope]]s, [[movement]]s e [[partit politic|partits politics]] defendent d'[[idèa]]s e [[valor]]s de [[drecha]] e se piejant sus un [[conservatisme]] e un [[nacionalisme]] [[exacerbar|exacerbat]]. {{-var-}} * [[extrèma dreita]] (lengadocian) * [[extrèma dreta]] (gascon) {{-sin-}} * [[ultradrecha]] / [[ultradreta]] / [[ultradreita]] {{-ant-}} * [[extrèma esquèrra]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Rechtsextremismus}} * {{env1}}: {{trad|en|rightmost}} (partida mai a drecha), {{trad|en|far right}}, {{trad|en|extreme right}} * {{euv1}}: {{trad|eu|eskuin-mutur}} * {{cav1}}: {{trad|ca|ultradreta}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|extrema derecha}} * {{frv1}}: {{trad|fr|extrême droite}} * {{itv1}}: {{trad|it|estrema destra}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|extrema-direita}} {{)}} 82apzzaen00lgocaye2emmeuc89bsye 423069 423068 2026-09-08T11:00:29Z Poiuytrell 5851 /* */ 423069 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :D'[[extrèm]]a e [[drech]]a {{-pron-|oc}} :{{pron|esˌtɾɛmo̞ ˈðɾet͡ʃo̞|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|ex|trèma |dre|cha}} {{-loc-nom-|oc}} '''extrèma drecha''' {{leng}}, {{prov}}; {{f}} {{Declinason|n|extrèma drecha|extrèmas drechas|esˌtɾɛmo̞ ˈðɾet͡ʃo̞|esˌtɾɛmo̞ ˈðɾet͡ʃo̞s}} [[File:Charlottesville 'Unite the Right' Rally (35780274914) crop.jpg|vinheta|La manifestacion « Unite the Right » a Charlottesville, seria d'amassadas de l''''extrèma drecha''' estatsuniana, 11 e 12 d'agost de 2017]] # Partida mai a [[drecha]] de quicòm o d'un grope. # ''(politica)'' Ensemble dels [[individú]]s, [[grope]]s, [[movement]]s e [[partit politic|partits politics]] defendent d'[[idèa]]s e [[valor]]s de [[drecha]] e se piejant sus un [[conservatisme]] e un [[nacionalisme]] [[exacerbar|exacerbat]]. {{-var-}} * [[extrèma dreita]] (lengadocian) * [[extrèma dreta]] (gascon) {{-sin-}} * [[ultradrecha]] / [[ultradreta]] / [[ultradreita]] {{-ant-}} * [[extrèma esquèrra]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Rechtsextremismus}} * {{env1}}: {{trad|en|rightmost}} (partida mai a drecha), {{trad|en|far right}}, {{trad|en|extreme right}} * {{euv1}}: {{trad|eu|eskuin-mutur}} * {{cav1}}: {{trad|ca|ultradreta}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|extrema derecha}} * {{frv1}}: {{trad|fr|extrême droite}} * {{itv1}}: {{trad|it|estrema destra}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|extrema-direita}} {{)}} 9wj3t0s9a94x395rvwkvfrdyirpblag 423072 423069 2026-09-08T11:02:07Z Poiuytrell 5851 /* */ 423072 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :D'[[extrèm]]a e [[drech]]a {{-pron-|oc}} :{{pron|esˌtɾɛmo̞ ˈðɾet͡ʃo̞|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|ex|trèma |dre|cha}} {{-loc-nom-|oc}} '''extrèma drecha''' {{leng}}, {{prov}}; {{f}} {{Declinason|n|extrèma drecha|extrèmas drechas|esˌtɾɛmo̞ ˈðɾet͡ʃo̞|esˌtɾɛmo̞ ˈðɾet͡ʃo̞s}} [[File:Charlottesville 'Unite the Right' Rally (35780274914) crop.jpg|vinheta|La manifestacion « Unite the Right » a Charlottesville, seria d'amassadas de l''''extrèma drecha''' estatsuniana, 11 e 12 d'agost de 2017]] # Partida mai a [[drecha]] de quicòm o d'un grope. # ''(politica)'' Ensemble dels [[individú]]s, [[grope]]s, [[movement]]s e [[partit politic|partits politics]] que defendon d'[[idèa]]s e de [[valor]]s de [[drecha]] en se piejant sus un [[conservatisme]] e un [[nacionalisme]] [[exacerbar|exacerbat]]. {{-var-}} * [[extrèma dreita]] (lengadocian) * [[extrèma dreta]] (gascon) {{-sin-}} * [[ultradrecha]] / [[ultradreta]] / [[ultradreita]] {{-ant-}} * [[extrèma esquèrra]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Rechtsextremismus}} * {{env1}}: {{trad|en|rightmost}} (partida mai a drecha), {{trad|en|far right}}, {{trad|en|extreme right}} * {{euv1}}: {{trad|eu|eskuin-mutur}} * {{cav1}}: {{trad|ca|ultradreta}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|extrema derecha}} * {{frv1}}: {{trad|fr|extrême droite}} * {{itv1}}: {{trad|it|estrema destra}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|extrema-direita}} {{)}} i0wugsmlu5jn42jdz3wim5ux8eg8axh 0 88512 422881 396253 2026-09-07T22:22:26Z Poiuytrell 5851 /* */ 422881 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc|mot=documentatio}}. {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|dukymentaˈsju|oc}} :provençau {{pron|dukymẽⁿtaˈsjũʱ|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|do|cu|men|ta|cion}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|nom|documentacion|documentacions|dukymentaˈsju|dukymentaˈsjus}} '''documentacion''' {{f}} # Ensemble dels [[document]]s acampats sus una question. # Accion, fach o resultat de [[consultar]] de documents. {{-par-}} * [[document]] * [[documentalista]] * [[documentar]] * [[documentat]] * [[documentari]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Dokumentierung}}, {{trad|de|Dokumentation}} * {{env1}}: {{trad|en|documentation}}, {{trad|en|documents}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|acta}}, {{trad|ca|documentació}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|acta}}, {{trad|es|documentación}} * {{frv1}}: {{trad|fr|documentation}} * {{itv1}}: {{trad|it|documentazione}}, {{trad|it|documenti}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|documentação}} {{)}} hzxf2cm3f31z5e27ov85dfhznf6s3ys 0 88550 422556 396415 2026-09-07T12:39:07Z Poiuytrell 5851 /* */ 422556 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De [[barrar]] amb lo sufix «-dura». {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|baraˈðyɾo̞|oc}} : Bearn : escotar « barradura » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-barradura.wav]] :provençau {{pron|baʀˈdyʀə|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|barradura|barraduras|baraˈðyɾo̞|baraˈðyɾo̞s}} '''barradura''' {{f}} # [[dispositiu|Dispositiu]] utilizat per [[barrar]] quicòm. # [[accion|Accion]] de barrar, de [[clausurar]]. # Accion e resultat de [[claure]] l'[[activitat]] d'un [[afar]], d'un [[comèrci]] o d'un [[servici]]. {{-par-}} * [[barra]] * [[barradís]] * [[barradissa]] * [[barrador]] * [[barradoira]] * [[barrar]] {{-sin-}} * [[barralha]] * [[clavadura]] * [[cleda]] * [[clausura]] * [[sarradura]] * [[tampa]] * [[tancadura]] {{-rev-}} {{Reviradas|Dispositiu utilizat per barrar quicòm| * {{dev1}}: {{trad|de|Verschluss}}, {{trad|de|Schließen}}, {{trad|de|Schluss|m}} * {{env1}}: {{trad|en|fastener}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|tanca}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|cerrador}} * {{frv1}}: {{trad|fr|fermeture}} * {{itv1}}: {{trad|it|cancello}}, {{trad|it|barriera}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|fechamento}}, {{trad|pt|fechadura}} }} {{Reviradas|barralha| * {{dev1}}: {{trad|de|Zaun}} * {{env1}}: {{trad|en|fence}} * {{euv1}}: {{trad|eu|hesi}} * {{cav1}}: {{trad|ca|clos}}, {{trad|ca|cleda}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|valla}} * {{frv1}}: {{trad|fr|clôture}} * {{itv1}}: {{trad|it|recinto}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|cerca}} }} {{Reviradas|clausura| * {{dev1}}: {{trad|de|Klausur}}, {{trad|de|Schließung}}, {{trad|de|Schluss}} * {{env1}}: {{trad|en|closing}}, {{trad|en|closure}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|clausura}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|clausura}} * {{frv1}}: {{trad|fr|fermeture}}, {{trad|fr|clôture}} * {{itv1}}: {{trad|it|chiusura}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|fechadura}} }} dpwha1liv4e2wpgln36sk6w08q180q6 0 88555 423092 396443 2026-09-08T11:18:50Z Poiuytrell 5851 /* */ 423092 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[dispausar]] amb lo sufix «icion-» {{-pron-|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|dispawziˈsju|oc}} :provençau {{pron|dispawziˈsjũⁿ|oc}} {{-nom-|oc}} '''dispausicion''' {{f}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|dispausicion|dispausicions|dispawziˈsju|dispawziˈsjus}} # [[accion|Accion]] de [[dispausar]] o [[resultat]] de l'accion. # [[biais|Biais]] qu'una [[causa]] es dispusada. # [[tendéncia|Tendéncia]], [[aclinament]] de [[quicòm]] venent, per una tala [[modificacion]] o [[alteracion]]. # ''(en particular)'' [[estat|Estat]] [[bon]] o [[marrit]] del [[temperament]] o de la [[santat]]. # ''(al plural, subretot)'' [[inclinacion|Inclinacion]] ; [[aptitud]]. # Accion de [[reglar]] quicòm, de ne [[dispausar]] o [[resultat]] de l'[[accion]]. # ''(drech, sovent al plurial)'' Accion de [[dispausar]] de son [[ben]], e tanben de quin que siá [[acte]] per lo qual se ne dispausa. # ''(drech)'' [[cadun|Cadun]] dels [[punt]]s que règla o que [[decidir|decidís]] una [[lei]], un [[ordonança]], un [[arrèst]], un [[jutjament]], etc. # ''(singular)'' [[poder|Poder]], [[facultat]] de dispausar de [[qualqu’un]] o de [[quicòm]]. # ''(plural)'' [[preparatiu|Preparatius]]. # ''(plural)'' [[sentiment|Sentiments]] qu'òm es al vejaire de qualqu’un o de quicòm. {{-par-}} * [[dispausar]] * [[dispausat]] {{-drv-}} * [[predispausicion]] {{-loc-}} *[[a la disposicion de]] {{-sin-}} {{(}} Biais de dispausar quicòm. *[[composicion]] *[[distribucion]] Estat de la ment o del còrs qu'òm se tròba *[[aptitud]] *[[facultat]] *[[predispausicion]] *[[capacitat]] {{-}} Çò decidit, establit. *[[decision]] *[[dispositiu]] *[[clausula]] *[[prescripcion]] *[[precèpte]] {{)}} {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Anordnung}}, {{trad|de|Verfügung}}, {{trad|de|Disposition}} (literari) * {{env1}}: {{trad|en|disposition}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|disposició}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|disposición}} * {{frv1}}: {{trad|fr|disposition}} * {{itv1}}: {{trad|it|disposizione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|disposição}} {{)}} 44yref4ocmeod4r87r96m0vfwrs64oq 0 88586 422529 396712 2026-09-07T12:16:10Z Poiuytrell 5851 /* */ 422529 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :''(nom 1)'' De [[pòrc]] :''(nom 2)'' De [[porcelana]] {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|puɾseˈla|oc}} :procençau {{pron|puʀseˈla|oc}} {{-verb-|oc|num=1}} '''porcelar''' # [[trocejar|Trocejar]] de [[porcelana]]. {{-drv-}} :[[porcelada]] {{-sin-}} :[[trujar]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|}} * {{env1}}: {{trad|en|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|porcellar}} * {{esv1}}: {{trad|es|}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|}} * {{itv1}}: {{trad|it|}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|}} {{)}} {{-verb-|oc|num=2}} '''porcelar''' # ''(Zoologia)'' [[congrear|Congrear]] de pòrcs. {{-voc-}} :[[tessonar]] {{-revi-}} {{(}} * {{env1}}: {{trad|en|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|}} * {{esv1}}: {{trad|es|}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|}} * {{itv1}}: {{trad|it|}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|}} {{)}} 5fbkxzme03rlsfo7cm5lx6rqq942g6r 0 88587 422602 396719 2026-09-07T13:13:47Z Poiuytrell 5851 /* */ 422602 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|grc|oc|mot=κεραμικός|tr=keramikós|sens=d'[[argila]]}} {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|seɾaˈmiko̞|oc}} : Bearn : escotar « ceramica » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-ceramica.wav]] :provençau {{pron|seʀaˈmikə|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|nom|dialècte=lengadocian, gascon|ceramica|ceramicas|seɾaˈmiko̞|seɾaˈmiko̞s}} '''ceramica''' {{f}} # ''(ceramica)'' L’art de la fabricacion d’objèctes de [[terralha]] e objèctes atal fabricat. # ''(per extension)'' Art de [[pénher]] la [[porcelana]], d'[[entremiejar]] los [[esmalt]]s e quitament de [[fabricar]] lo [[veire]]. # ''(ceramica)'' [[material|Material]] compausat de [[substància]]s inorganicas e non metallica, e obtengut per [[fritatge]] puèi [[refregiment]]. {{-par-}} * [[ceramic]] * [[ceramista]] * [[ceramita]] * [[ceramografia]] ** [[ceramografic]] * [[ceramològ]] {{-drv-}} * [[vitroceramica]] {{-voc-}} * [[caolin]] * [[faiença]] * [[porcelana]] * [[terralha]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Keramik}} * {{env1}}: {{trad|en|ceramic}} * {{euv1}}: {{trad|eu|zeramika}} * {{cav1}}: {{trad|ca|ceràmica}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|cerámica}} * {{frv1}}: {{trad|fr|céramique}} * {{itv1}}: {{trad|it|ceramica}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|cerâmica}} {{)}} {{-flex-adj-|oc}} '''ceramica''' # ''femenin singular de'' [[ceramic]] {{-flex-verb-|oc}} '''ceramica''' # ''tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[ceramicar]] # ''segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[ceramicar]] {{=it=}} {{-etim-}} Del {{etil|grc|it|mot=κεραμικός|tr=keramikós|sens=d'[[argila]]}} {{-pron-}} :{{pron|t͡ʃeˈramika|it}} {{-nom-|it}} {{Declinason|nom|ceramica|ceramiche|t͡ʃeˈramika|t͡ʃeˈramike}} '''ceramica''' {{f}} # {{trad|oc|ceramica}} {{-flex-adj-|it}} '''ceramica''' # ''femenin singular de'' [[ceramico]] lucv2luceffqlo5rs9k8cawmqxoe5m0 0 88665 422960 397348 2026-09-07T23:12:49Z Poiuytrell 5851 /* */ 422960 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[tirar]]. {{-pron-}} :lengadocian {{pron|tiˈɾaðo̞|oc}} :provençau {{pron|tiˈʀadə|oc}} :escotar « tirada » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-tirada.wav]] :provencau {{pron|tiˈʀadə|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|ti|ra|da}} {{-nom-|oc}} '''tirada''' {{f}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, provencau|tirada|tiradas|tiˈɾaðo̞|tiˈɾaðo̞}} # Accion de [[tirar]], resultat de l'accion meteissa. # [[percors|Percors]] qu’un viatjaire fa d’endacòm cap a endacòm mai sens s’[[arrestar]], sens se [[pausar]]. #*''Una longa '''tirada''' de camin.'' ## ''(per extension)'' Longa [[distància]]. # ''(armas)'' [[portada|Portada]] del projectil. #*''Una fusil de longa '''tirada'''.'' # ''(cors d'aiga)'' [[debit|Debit]] important. #*''Lo riu a de '''tirada'''.'' # ''(comèrci)'' [[tiratge|Tiratge]]: [[demanda]] que permet d'[[abenar]] de [[merça]]s. #*''Un libre qu'a de '''tirada'''.'' # ''(literatura)'' [[tròç|Tròç]] d’[[espandida]] inserit dins un [[obratge]] e que s'[[enrotlar|enròtla]] sus se meteissa [[idèa]], sus un meteis [[fach]]. # ''(literatura, teatre)'' [[seguida|Seguida]] de [[frasa]]s, de [[vèrs]]es, qu’un dels [[personatge]]s [[debanar|debana]] sens [[interrompre|èsser interromput]]. # ''(pejoratiu)'' Longa [[seguida]] de [[topic]]s que fa pas que contornejar lo subjècte: [[longariá]] '''tirada''' {{f}}, ''(masculin: [[tirat]])'' # ''(Finança)'' Acte de tirar o de retirar de fonses d'una linha de crèdit, un compte o una institucion financièra dobèrta, [[efièch]] [[tirar|tirat]] qu'es indicat dins un [[chèc]], una [[letra de cambi]]. {{-exp-}} *[[aver de tirada]] *[[d’una tirada]] *[[tirada de camin]] {{-sin-}} {{(}} Accion de tirar, longa distància *[[estirada]] *[[tir]] tirada d'un projectil *[[portada]] *[[tir]] {{-}} tirada al teatre *[[monològ]] *[[solilòqui]] tirada al sens pejoratiu *[[diatriba]] *[[longariá]] {{)}} {{-revi-}} {{Reviradas|Accion de tirar| * {{dev1}}: {{trad|de|Wurf}} * {{env1}}: {{trad|en|cast}}, {{trad|en|throw}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|tirada}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|tiro}} * {{frv1}}: {{trad|fr|tir}}, {{trad|fr|tirée}} * {{itv1}}: {{trad|it|tiro}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|tiro}}, {{trad|pt|tirada}} }} {{Reviradas|tirada d'un projectil| * {{dev1}}: {{trad|de|Schuss}}, {{trad|de|Schuß}}, {{trad|de|Reichweite}} * {{env1}}: {{trad|en|throw}}, {{trad|en|shot}}, {{trad|en|reach}}, {{trad|en|range}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|tirada}}, {{trad|ca|abast}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|tiro}}, {{trad|es|disparo}}, {{trad|es|abasto}} * {{frv1}}: {{trad|fr|tir}}, {{trad|fr|portée}} * {{itv1}}: {{trad|it|lancio}}, {{trad|it|sparo}}, {{trad|it|portada}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|tiro}}, {{trad|pt|alcance}} }} {{Reviradas|Longa distància| * {{dev1}}: {{trad|de|Strecke}} * {{env1}}: {{trad|en|distance}}, {{trad|en|trip}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|tirada}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|tirada}} * {{frv1}}: {{trad|fr|tirée}} * {{itv1}}: {{trad|it|tirada}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|tirada}} }} {{Reviradas|Debit d'un riu| * {{dev1}}: {{trad|de|Fluss}} * {{env1}}: {{trad|en|draught}}, {{trad|en|flow}}, {{trad|en|rate}}, {{trad|en|debit}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|cabal}}, {{trad|ca|dèbit}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|flujo}}, {{trad|es|caudal}} * {{frv1}}: {{trad|fr|débit}}, {{trad|fr|tirant}} * {{itv1}}: {{trad|it|afflusso}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|fluxo}}, {{trad|pt|vazão}}, {{trad|pt|caudal}} }} {{Reviradas|Comèrci| * {{dev1}}: {{trad|de|Absatzmarkt}}, {{trad|de|Ergebnis}}, {{trad|de|Ausgang}} * {{env1}}: {{trad|en|outlet}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|sortida}}, {{trad|ca|eixida}}, {{trad|ca|venda}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|mercado}}, {{trad|es|salida}} * {{frv1}}: {{trad|fr|débouché}} * {{itv1}}: {{trad|it|sbocco}}, {{trad|it|uscita}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|tomada}}, {{trad|pt|saída}} }} {{Reviradas|teatre| * {{dev1}}: {{trad|de|Monolog}} * {{env1}}: {{trad|de|monolog}}, {{trad|de|monologue}}, {{trad|de|soliloquy}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|monòleg}}, {{trad|ca|soliloqui}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|tirada}} * {{frv1}}: {{trad|fr|tirade}} * {{itv1}}: {{trad|it|tirata}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|tirada}} }} {{Reviradas|Cordelada de topics| * {{dev1}}: {{trad|de|Tirade}} * {{env1}}: {{trad|de|rant}}, {{trad|de|tirade}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|parlament}}, {{trad|ca|peroració}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|discurso}}, {{trad|es|diatriba}} * {{frv1}}: {{trad|fr|tirade}} * {{itv1}}: {{trad|it|tirata}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|tirada}} }} {{Reviradas|La qu'es indicada dins un chèc, una letra de cambi| * {{dev1}}: {{trad|de|}} * {{env1}}: {{trad|de|}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|}} * {{frv1}}: {{trad|fr|tirée}} * {{itv1}}: {{trad|it|}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|}} }} {{-flex-verb-|oc}} '''tirada''' # ''participi passat al femenin singular de'' [[tirar]] {{=ca=}} {{-etim-}} : De [[tirar]]. {{-pron-}} :oriental {{pron|tiˈɾaðə|ca}}, occidental {{pron|tiˈɾaða|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|ti|ra|da}} {{-nom-|ca}} '''tirada''' {{f}} {{Declinason|n|tirada|tirades}} #{{trad|oc|tirada}} dins lo sens de: accion de tirar, distància #[[espandi|Espandi]] long de temps. #[[tiratge|tiratge]] {{-flex-adj-|ca}} '''tirada''' # ''femenin singular de'' [[tirat]] {{-flex-verb-|ca}} '''tirada''' # ''participi passat al femenin singular de'' [[tirar]] {{=es=}} {{-etim-}} : De [[tirar]]. {{-pron-}} :{{pron|tiˈɾaða|es}} {{-sil-}} {{Sillabas|ti|ra|da}} {{-nom-|es}} '''tirada''' {{f}} {{Declinason|n|tirada|tiradas|tiˈɾaða|tiˈɾaðas}} #{{trad|oc|tirada}} dins lo sens de: accion de tirar, distància, teatre. #[[tiratge|tiratge]] {{-flex-verb-|es}} '''tirada''' # ''participi passat al femenin singular de'' [[tirar]] {{=pt=}} {{-etim-}} : De [[tirar]]. {{-pron-}} : Portugal {{pron|tiˈɾadɐ|pt}} : Brasil {{pron|tʃiˈɾadɐ|pt}}, {{pron|tʃiˈɾadə|pt}} {{-sil-}} {{Sillabas|ti|ra|da}} {{-nom-|pt}} '''tirada''' {{f}} {{Declinason|n|tirada|tiradas}} #{{trad|oc|tirada}} dins lo sens de: accion de tirar, distància, longariá #[[espandi|Espandi]] long de temps. #Comèrci d'esclaus {{-flex-verb-|pt}} '''tirada''' # ''participi passat al femenin singular de'' [[tirar]] 2r0rxuifuhwv821l5ay8r51shhm610y 422961 422960 2026-09-07T23:13:24Z Poiuytrell 5851 /* */ 422961 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[tirar]]. {{-pron-}} :lengadocian {{pron|tiˈɾaðo̞|oc}} :provençau {{pron|tiˈʀadə|oc}} :escotar « tirada » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-tirada.wav]] :provencau {{pron|tiˈʀadə|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|ti|ra|da}} {{-nom-|oc}} '''tirada''' {{f}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, provencau|tirada|tiradas|tiˈɾaðo̞|tiˈɾaðo̞}} # Accion de [[tirar]], resultat de l'accion meteissa. # [[percors|Percors]] qu’un viatjaire fa d’endacòm cap a endacòm mai sens s’[[arrestar]], sens se [[pausar]]. #*''Una longa '''tirada''' de camin.'' ## ''(per extension)'' Longa [[distància]]. # ''(armas)'' [[portada|Portada]] del projectil. #*''Una fusil de longa '''tirada'''.'' # ''(cors d'aiga)'' [[debit|Debit]] important. #*''Lo riu a de '''tirada'''.'' # ''(comèrci)'' [[tiratge|Tiratge]]: [[demanda]] que permet d'[[abenar]] de [[merça]]s. #*''Un libre qu'a de '''tirada'''.'' # ''(literatura)'' [[tròç|Tròç]] d’[[espandida]] inserit dins un [[obratge]] e que s'[[enrotlar|enròtla]] sus se meteissa [[idèa]], sus un meteis [[fach]]. # ''(literatura, teatre)'' [[seguida|Seguida]] de [[frasa]]s, de [[vèrs]]es, qu’un dels [[personatge]]s [[debanar|debana]] sens [[interrompre|èsser interromput]]. # ''(pejoratiu)'' Longa [[seguida]] de [[topic]]s que fa pas que contornejar lo subjècte: [[longariá]]. # ''(Finança)'' Acte de tirar o de retirar de fonses d'una linha de crèdit, un compte o una institucion financièra dobèrta, [[efièch]] [[tirar|tirat]] qu'es indicat dins un [[chèc]], una [[letra de cambi]]. {{-exp-}} *[[aver de tirada]] *[[d’una tirada]] *[[tirada de camin]] {{-sin-}} {{(}} Accion de tirar, longa distància *[[estirada]] *[[tir]] tirada d'un projectil *[[portada]] *[[tir]] {{-}} tirada al teatre *[[monològ]] *[[solilòqui]] tirada al sens pejoratiu *[[diatriba]] *[[longariá]] {{)}} {{-revi-}} {{Reviradas|Accion de tirar| * {{dev1}}: {{trad|de|Wurf}} * {{env1}}: {{trad|en|cast}}, {{trad|en|throw}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|tirada}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|tiro}} * {{frv1}}: {{trad|fr|tir}}, {{trad|fr|tirée}} * {{itv1}}: {{trad|it|tiro}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|tiro}}, {{trad|pt|tirada}} }} {{Reviradas|tirada d'un projectil| * {{dev1}}: {{trad|de|Schuss}}, {{trad|de|Schuß}}, {{trad|de|Reichweite}} * {{env1}}: {{trad|en|throw}}, {{trad|en|shot}}, {{trad|en|reach}}, {{trad|en|range}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|tirada}}, {{trad|ca|abast}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|tiro}}, {{trad|es|disparo}}, {{trad|es|abasto}} * {{frv1}}: {{trad|fr|tir}}, {{trad|fr|portée}} * {{itv1}}: {{trad|it|lancio}}, {{trad|it|sparo}}, {{trad|it|portada}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|tiro}}, {{trad|pt|alcance}} }} {{Reviradas|Longa distància| * {{dev1}}: {{trad|de|Strecke}} * {{env1}}: {{trad|en|distance}}, {{trad|en|trip}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|tirada}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|tirada}} * {{frv1}}: {{trad|fr|tirée}} * {{itv1}}: {{trad|it|tirada}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|tirada}} }} {{Reviradas|Debit d'un riu| * {{dev1}}: {{trad|de|Fluss}} * {{env1}}: {{trad|en|draught}}, {{trad|en|flow}}, {{trad|en|rate}}, {{trad|en|debit}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|cabal}}, {{trad|ca|dèbit}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|flujo}}, {{trad|es|caudal}} * {{frv1}}: {{trad|fr|débit}}, {{trad|fr|tirant}} * {{itv1}}: {{trad|it|afflusso}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|fluxo}}, {{trad|pt|vazão}}, {{trad|pt|caudal}} }} {{Reviradas|Comèrci| * {{dev1}}: {{trad|de|Absatzmarkt}}, {{trad|de|Ergebnis}}, {{trad|de|Ausgang}} * {{env1}}: {{trad|en|outlet}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|sortida}}, {{trad|ca|eixida}}, {{trad|ca|venda}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|mercado}}, {{trad|es|salida}} * {{frv1}}: {{trad|fr|débouché}} * {{itv1}}: {{trad|it|sbocco}}, {{trad|it|uscita}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|tomada}}, {{trad|pt|saída}} }} {{Reviradas|teatre| * {{dev1}}: {{trad|de|Monolog}} * {{env1}}: {{trad|de|monolog}}, {{trad|de|monologue}}, {{trad|de|soliloquy}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|monòleg}}, {{trad|ca|soliloqui}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|tirada}} * {{frv1}}: {{trad|fr|tirade}} * {{itv1}}: {{trad|it|tirata}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|tirada}} }} {{Reviradas|Cordelada de topics| * {{dev1}}: {{trad|de|Tirade}} * {{env1}}: {{trad|de|rant}}, {{trad|de|tirade}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|parlament}}, {{trad|ca|peroració}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|discurso}}, {{trad|es|diatriba}} * {{frv1}}: {{trad|fr|tirade}} * {{itv1}}: {{trad|it|tirata}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|tirada}} }} {{Reviradas|La qu'es indicada dins un chèc, una letra de cambi| * {{dev1}}: {{trad|de|}} * {{env1}}: {{trad|de|}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|}} * {{frv1}}: {{trad|fr|tirée}} * {{itv1}}: {{trad|it|}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|}} }} {{-flex-verb-|oc}} '''tirada''' # ''participi passat al femenin singular de'' [[tirar]] {{=ca=}} {{-etim-}} : De [[tirar]]. {{-pron-}} :oriental {{pron|tiˈɾaðə|ca}}, occidental {{pron|tiˈɾaða|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|ti|ra|da}} {{-nom-|ca}} '''tirada''' {{f}} {{Declinason|n|tirada|tirades}} #{{trad|oc|tirada}} dins lo sens de: accion de tirar, distància #[[espandi|Espandi]] long de temps. #[[tiratge|tiratge]] {{-flex-adj-|ca}} '''tirada''' # ''femenin singular de'' [[tirat]] {{-flex-verb-|ca}} '''tirada''' # ''participi passat al femenin singular de'' [[tirar]] {{=es=}} {{-etim-}} : De [[tirar]]. {{-pron-}} :{{pron|tiˈɾaða|es}} {{-sil-}} {{Sillabas|ti|ra|da}} {{-nom-|es}} '''tirada''' {{f}} {{Declinason|n|tirada|tiradas|tiˈɾaða|tiˈɾaðas}} #{{trad|oc|tirada}} dins lo sens de: accion de tirar, distància, teatre. #[[tiratge|tiratge]] {{-flex-verb-|es}} '''tirada''' # ''participi passat al femenin singular de'' [[tirar]] {{=pt=}} {{-etim-}} : De [[tirar]]. {{-pron-}} : Portugal {{pron|tiˈɾadɐ|pt}} : Brasil {{pron|tʃiˈɾadɐ|pt}}, {{pron|tʃiˈɾadə|pt}} {{-sil-}} {{Sillabas|ti|ra|da}} {{-nom-|pt}} '''tirada''' {{f}} {{Declinason|n|tirada|tiradas}} #{{trad|oc|tirada}} dins lo sens de: accion de tirar, distància, longariá #[[espandi|Espandi]] long de temps. #Comèrci d'esclaus {{-flex-verb-|pt}} '''tirada''' # ''participi passat al femenin singular de'' [[tirar]] hbrnuuwa2i70auptnyfp3thgxm2mkiw 0 88707 422673 397452 2026-09-07T14:41:44Z Poiuytrell 5851 /* */ 422673 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :Del {{etil|la|oc}} popular *''brugere'', crosament de ''*[[rugire]]'' e *''[[bragere]].'. {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|bɾyˈzi|oc}} :provençau {{pron|bʀyˈzi|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|bru|sir}} {{-verb-|oc}} '''brusir''' # Far venir un [[son]] confús. {{-sin-}} *[[brusejar]] *[[brúnher]] / [[brunhir]] *[[bronzinar]] *[[mormolhar]] {{-rev-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|rascheln}} * {{env1}}: {{trad|en|rustle}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|brunzir}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|chirrir}} * {{frv1}}: {{trad|fr|bruire}}, {{trad|fr|bruisser}} * {{itv1}}: {{trad|it|brusire}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|sussurrar}}, {{trad|pt|barulhar}} }} {{=ca=}} {{-etim-}} :Varianta de ''[[abrusar]]'' (brutlar, abrandar) {{-pron-}} :Oriental: {{pron|bɾuˈzi|ca}} :Occidental: nord-occidental {{pron|bɾuˈzi|ca}}, valencian {{pron|bɾuˈziɾ|ca}}, {{pron|bɾuˈzi|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|bru|sir}} {{-verb-|ca}} '''brusir''' # [[brutlar]], [[abrandar]] # [[greujar]] dins lo sens de [[descarrar]] un pèça de veire cxmjzuzx1bwkms59o09ft4e66rrjqgz 0 88848 422714 421346 2026-09-07T15:19:45Z Ricou31 591 422714 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc|mot=farsus|dif=farsa}}, participi de ''[[farcīre]]'', que coma dins lo [[farcit]] en cosina, aquela mescla agradabla, abonís lo prepaus. {{-pron-}} :lengadocian {{pron|ˈfaɾso̞|oc}} :provençau {{pron|ˈfaʀsə|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|nom|farsa|farsas|ˈfaɾso̞|ˈfaɾso̞s}} '''farsa''' {{f}} # Representacion [[teatral]]a breva, de contingut [[comic]] e sovent [[grotesc]]. #*''A çò que pareis qu'es vengut ara de mòda. Lo romantisme, l'epopèa, lo roman epic, la '''farsa''' e quitament lo novèl-roman, serián pas mai de compte. Serián totes d'estiles d'escritura vielhanchons. ''Fotuda planeta !'', Sèrgi Viaule, 2014. # [[craca|Craca]], [[badinada]]. #*''Cercava, el, sos vèrses. Los escriviá. Mas agradavan pas a las gents que los trobavan pas pro risolets. De farsas que volián. ''Las domaisèlas'', Joan Bodon, 1975 # ''(cosina)'' Mescla de [[carn]] o d'[[ortalissa]]s [[capolar|capolat]]s que servís per [[garnir]] divèrsas preparacions culinàrias. #*''Sèm a Autairac per la fèsta del pòrc. L'ostal es plen de mond e de reboge. M'emboiriqui de sopa, de carn, de '''farsa''', de fogassa e de pastís de prunas. ''Memòris'', Ferran Delèris, 1999. {{var-naut}} *[[farça]] {{-sin-}} {{colomnas|nombre=3| *[[badinada]] *[[blaga]] *[[bofonariá]], [[bofonada]] *[[facecia]] *[[fadejada]] *[[farça]] *[[farcejada]] *[[galejada]] *[[peguejada]] }} {{-drv-}} *[[farsar]] *[[farsejar]] *[[farsejaire]] {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Farce}} * {{env1}}: {{trad|en|farce}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|farsa}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|farsa}} * {{frv1}}: {{trad|fr|farce}} * {{itv1}}: {{trad|it|farsa}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|farsa}} {{)}} {{-flex-verb-|oc}} '''farsa''' # ''tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[farsar]] # ''segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[farsar]] {{=ca=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|ca|mot=farsus|dif=farsa}}, participi de ''[[farcīre]]'', que coma dins lo [[farcit]] en cosina, aquela mescla agradabla, abonís lo prepaus. {{-pron-}} : oriental {{pron|ˈfarsə|ca}}, occidental {{pron|ˈfaɾsa|ca}} {{-nom-|ca}} {{Declinason|nom|farsa|farses}} '''farsa''' {{f}} # {{trad|oc|farsa}} # [[engana|Engana]] {{=es=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|ca|mot=farsus|dif=farsa}}, participi de ''[[farcīre]]'', que coma dins lo [[farcit]] en cosina, aquela mescla agradabla, abonís lo prepaus. {{-pron-}} : {{pron|ˈfaɾsa|es}} {{-nom-|ca}} {{Declinason|nom|farsa|farsas|ˈfaɾsa|ˈfaɾsas}} '''farsa''' {{f}} # {{trad|oc|farsa}} # [[engana|Engana]] {{=it=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|it|mot=farsus|dif=farsa}}, participi de ''[[farcīre]]'', que coma dins lo [[farcit]] en cosina, aquela mescla agradabla, abonís lo prepaus. {{-pron-}} : {{pron|ˈfarsa|it}} {{-nom-|it}} {{Declinason|nom|farsa|farse|ˈfarsa|ˈfarse}} '''farsa''' {{f}} # {{trad|oc|farsa}} {{=pt=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|pt|mot=farsus|dif=farsa}}, participi de ''[[farcīre]]'', que coma dins lo [[farcit]] en cosina, aquela mescla agradabla, abonís lo prepaus. {{-pron-}} :Portugal {{pron|ˈfaɾsɐ|pt}} :Brasil {{pron|ˈfahsɐ|pt}}, {{pron|ˈfaɾsə|pt}} {{-nom-|pt}} {{Declinason|nom|farsa|farsas}} '''farsa''' {{f}} # {{trad|oc|farsa}} 2pxlt2x06ctubjz8dzrnlnxlzeh9slk 0 88849 422664 421344 2026-09-07T14:19:44Z Ricou31 591 422664 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Pel del {{etil|la|oc|mot=farce}}, {{etil|la|oc|mot=farsus|dif=farsa}}, participi de ''[[farcīre]]'', que coma dins lo [[farcit]] en cosina, aquela mescla agradabla, abonís lo prepaus. {{-pron-}} :gascon {{pron|ˈfaɾso̞|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|nom|farça|farças|ˈfaɾso̞|ˈfaɾso̞s}} '''farça''' {{f}} # {{gasc}} ''(cosina)'' Mescla de [[carn]] o d'[[ortalissa]]s [[capolar|capolat]]s que servís per [[garnir]] divèrsas preparacions culinàrias. # Representacion [[teatral]]a breva, de contingut [[comic]] e sovent [[grotesc]]. #*''Quand arribèt al vilatge, òmes e femnas, qu'èran al corrent de la '''farça''', siaguèron aquí per veire de que li aviá arribat, e podètz ben creire, que se lo plangián benlèu, degun plorava pas ! ''E la barta floriguèt'', Enric Mouly, 1948. # [[craca|Craca]], [[badinada]] {{-var-}} *[[farsa]] {{-sin-}} {{colomnas|nombre=3| *[[badinada]] *[[blaga]] *[[bofonariá]], [[bofonada]] *[[facecia]] *[[fadejada]] *[[farcejada]] *[[farsa]] *[[galejada]] *[[peguejada]] }} {{-drv-}} *[[farcejada]] *[[farcejar]] {{-exp-}} *[[lo piòt de la farça]] {{-rev-}} {{Reviradas|farça culinària| * {{dev1}}: {{trad|de|Farce}} * {{env1}}: {{trad|en|stuffing}} * {{arv1}}: {{trad|ar|محشي}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|farciment}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|relleno}} * {{frv1}}: {{trad|fr|farci}} * {{itv1}}: {{trad|it|ripieno}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|recheado}} * {{ukv1}}: {{trad|uk|начинка}} }} {{Reviradas|representacion teatrala| * {{dev1}}: {{trad|de|Farce}} * {{env1}}: {{trad|en|farce}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|farsa}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|farsa}} * {{frv1}}: {{trad|fr|farce}} * {{itv1}}: {{trad|it|farsa}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|farsa}} }} 35or6awwewuqmq8o1lbbqdj7fnugw5k 0 88889 423036 398146 2026-09-08T10:25:13Z Poiuytrell 5851 /* */ 423036 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|mot=sinister|sens=qu'es a [[esquèrra]]}}, doncas [[prejudiciable]] segon las cresenças ancianas. {{-pron-|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|siˈnistɾe|oc}} :provençau {{pron|siˈnistʀe|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|si|nis|tre}} {{-adj-|oc}} '''sinistre''' {{Declinason|adj|dialècte=lengadocian, gascon|sinistre|sinistra|sinistres|sinistras|siˈnistɾe|siˈnistɾo̞|siˈnistɾes|siˈnistɾo̞s}} # Qu'[[anonciar|anoncia]] o que [[presagiar|presagia]] de [[malaür]]s. # ''(per extension)'' Qu'es [[sorn]], [[funèst]] o [[esglasiant]]. # ''(especialament)'' Qualifica la [[cara]] que fa mòstra quicòm de [[sorn]] e de [[marrit]]. # Qu'es [[marrit]], [[funèst]], [[perniciós]]. {{-drv-}} *[[sinistròsi]] {{-sin-}} *[[lugubre]] *[[mòrne]] *[[sornarut]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|unheimlich}}, {{trad|de|gruselig}} * {{env1}}: {{trad|en|sinister}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|sinistre}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|siniestro}} * {{frv1}}: {{trad|fr|sinistre}} * {{itv1}}: {{trad|it|sinistro}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|sinistro}} {{)}} {{-nom-|oc}} '''sinistre''' {{m}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|sinistre|sinistres|siˈnistɾe|siˈnistɾes}} #[[damatge|Damatge]] [[catastrofic]] causat per un [[incendi]], una [[aigada]], un [[tèrratrem]], etc. # ''(en particular, assegurança)'' [[pèrda|Pèrdas]] e damatges que tòcan los [[objècte]]s [[assegurar|assegurats]]. {{-drv-}} *[[sinistrat]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Schadensfall}} * {{env1}}: {{trad|en|damage}}, {{trad|en|disaster}}, {{trad|en|claim}} (assegurança) * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|sinistre}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|desastre}}, {{trad|es|siniestro}} * {{frv1}}: {{trad|fr|sinistre}} * {{itv1}}: {{trad|it|sinistro}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|desastre}}, {{trad|pt|sinistro}} {{)}} {{=ca=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|ca|mot=sinister|sens=qu'es a [[esquèrra]]}}, doncas [[prejudiciable]] segon las cresenças ancianas. {{-pron-|ca}} : oriental {{pron|siˈnistɾə|ca}}, occidental {{pron|siˈnistɾe|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|si|nis|tre}} {{-nomadj-|ca}} '''sinistre''' {{m}} {{Declinason|adj|sinistre|sinistra|sinistres|sinistres}} # {{trad|oc|sinistre}} {{=fr=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|fr|mot=sinister|sens=qu'es a [[esquèrra]]}}, doncas [[prejudiciable]] segon las cresenças ancianas. {{-pron-|fr}} : {{pron|sinistʁ|fr}} {{-sil-}} {{Sillabas|si|nis|tre}} {{-nomadj-|ca}} '''sinistre''' {{mf}}, ''(plurals: [[sinistres]])'' # {{trad|oc|sinistre}} {{=it=}} {{-pron-|it}} : {{pron|siˈnistre|it}} {{-sil-}} {{Sillabas|si|nis|tre}} {{-flex-adj-|it}} '''sinistre''' # ''femenin plural'' [[sinistro]] 5eia9zderlf86dk09yqswjo4r48gtf2 0 88908 422871 398256 2026-09-07T22:14:18Z Poiuytrell 5851 /* */ 422871 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De [[estirar]] {{-pron-}} :lengadocian {{pron|estiˈɾaðo̞|oc}} :provençau {{pron|estiˈʀadə|oc}} {{-nom-|oc}} '''estirada''' {{f}} {{Declinason|nom|dialècte=lengadocian|estirada|estiradas|estiˈɾaðo̞|estiˈɾaðo̞s}} # Accion, fach o resultat de [[tirar]] cap a se. # Çò qu'òm [[estirar|estira]]. # Longa [[seguida]] de causas. # Distància percorreguda per un camin. {{-sin-}} Longa seguida de causas *[[longariá]] Distància percorreguda per un camin *[[caminada]] *[[estricada]] *[[talh]] (/de camin) *[[tira]] *[[tròç]] (/de camin) *[[tròta]] {{-par-}} *[[tirada]] {{-revi-}} {{Reviradas|action de tirer à soi, ce qu'on étire| * {{dev1}}: {{trad|de|Ruck}} * {{env1}}: {{trad|en|pull}}, {{trad|en|tug}}, {{trad|en|sudden}}, {{trad|en|jerk}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|estirada}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|estiramiento}} * {{frv1}}: {{trad|fr|action de tirer à soi}}, {{trad|fr|ce qu'on étire}} * {{itv1}}: {{trad|it|tirata}}, {{trad|it|strappata}}, {{trad|it|strappo}}, {{trad|it|stiramento}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|}} }} {{Reviradas|Longa distància| * {{dev1}}: {{trad|de|Strecke}} * {{env1}}: {{trad|en|distance}}, {{trad|en|trip}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|tirada}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|tirada}} * {{frv1}}: {{trad|fr|tirée}} * {{itv1}}: {{trad|it|tirada}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|tirada}} }} {{Reviradas|longa seguida de causas| * {{dev1}}: {{trad|de|Tirade}} * {{env1}}: {{trad|de|rant}}, {{trad|de|tirade}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|parlament}}, {{trad|ca|peroració}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|discurso}}, {{trad|es|diatriba}} * {{frv1}}: {{trad|fr|tirade}} * {{itv1}}: {{trad|it|tirata}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|estirada}}, {{trad|pt|estirão}} }} {{-flex-adj-|oc}} '''estirada''' # ''femenin singular de'' [[estirat]]. {{-flex-verb-|oc}} '''estirada''' # ''participi passat al femenin singular de'' [[estirar]]. {{=ca=}} {{-etim-}} De [[estirar]] {{-pron-}} : oriental: {{pron|əstiˈɾaðə|ca}}, occidental {{pron|estiˈɾaða|ca}} {{-nom-|ca}} '''estirada''' {{f}} {{Declinason|nom|estirada|estirades}} # {{trad|oc|estirada}}: accion o efècte d'estirar {{-flex-adj-|ca}} '''estirada''' # ''femenin singular de'' [[estirat]]. {{-flex-verb-|ca}} '''estirada''' # ''participi passat al femenin singular de'' [[estirar]]. {{=es=}} {{-pron-}} : {{pron|est̪iˈɾað̞a|es}} {{-flex-verb-|es}} '''estirada''' # ''participi passat al femenin singular de'' [[estirar]]. {{=pt=}} {{-etim-}} De [[estirar]] {{-pron-}} : Portugal {{pron|iʃtiˈɾadɐ|pt}} : Brasil {{pron|iʃtʃiˈɾadɐ|pt}}, {{pron|istʃiˈɾadə|pt}} {{-nom-|pt}} '''estirada''' {{f}} {{Declinason|nom|estirada|estiradas}} # {{trad|oc|estirada}}: longa disténcia percorreguda per un camin {{-flex-adj-|pt}} '''estirada''' # ''femenin singular de'' [[estirado]]. {{-flex-verb-|pt}} '''estirada''' # ''participi passat al femenin singular de'' [[estirar]]. h43vcho6jyhoc2wwts14qhiobvebju9 0 89109 423082 399038 2026-09-08T11:07:41Z Poiuytrell 5851 /* */ 423082 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De [[pur]] amb lo prefix «-de» e lo sufix «-ar». {{-pron-}} :gascon, lengadocian {{pron|depyˈɾa|oc}} :provençau {{pron|depyˈʀa|oc}} {{-verb-|oc}} '''depurar''' # Levar çò [[impur]], venir mai [[blos]]. # ''(figurat)'' Levar dans l’òbra d’un autor, d'un òbra de la ment, çò que pareis [[liure]] e [[escandalós]] de tròp o contrari a las [[mòrs]]. # ''(figurat)'' [[eliminar|Eliminar]] los membres d’un grope uman que son jutjats [[indigne]]s. {{-drv-}} *[[depuracion]] {{-par-}} *[[espurgar]] *[[espurar]] *[[netejar]] *[[purificar]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|läutern}}, {{trad|de|reinigen}} * {{env1}}: {{trad|en|purify}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|depurar}}, {{trad|ca|apurar}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|depurar}}, {{trad|es|purificar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|épurer}}, {{trad|fr|dépurer}}, {{trad|fr|expurger}} * {{itv1}}: {{trad|it|depurare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|depurar}} {{)}} {{=ca=}} {{-etim-}} De [[pur]] amb lo prefix «-de» e lo sufix «-ar». {{-pron-}} : Oriental: {{pron|dəpuˈɾa|ca}} : Occidental: nord-occidental {{pron|depuˈɾa|ca}}; valencian {{pron|depuˈɾaɾ|ca}}, {{pron|depuˈɾa|ca}} {{-verb-|oc}} '''depurar''' # {{trad|oc|depurar}} {{=es=}} {{-etim-}} De ''[[puro]]'' amb lo prefix «-de» e lo sufix «-ar». {{-pron-}} : {{pron|depuˈɾaɾ|es}} {{-verb-|es}} '''depurar''' # {{trad|oc|depurar}} {{=pt=}} {{-etim-}} De ''[[puro]]'' amb lo prefix «-de» e lo sufix «-ar». {{-pron-}} : Portugal: {{pron|dɨpuˈɾaɾ|pt}} : Brasil: {{pron|depuˈɾa(ɾ)|pt}} {{-verb-|pt}} '''depurar''' # {{trad|pt|depurar}} qokdd8mh30g47ntca2m2qgvdtr1s2k3 0 89139 423003 399124 2026-09-08T09:34:16Z Poiuytrell 5851 /* */ 423003 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :De [[organisme]] amb lo prefix «micro-» {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|mikɾuuɾɣaˈnisme|oc}} :provençau {{pron|mikɾuuʀvaˈnisme|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|mi|cro|or|ga|nis|me}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|microorganisme|microorganismes|mikɾuuɾɣaˈnisme|mikɾuuɾɣaˈnismes}} '''microorganisme''' {{m}} # ''(Biologia)'' Quin que siá [[organisme]] [[vivent]] qu'òm pòt veire pas que mejançant un [[microscòpi]] optic o electronic. {{-sin-}} *[[micròbi]] {{-rev-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Mikroorganismus}} * {{env1}}: {{trad|en|microorganism}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|microorganisme}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|microorganismo}} * {{frv1}}: {{trad|fr|microorganisme}} * {{itv1}}: {{trad|it|microrganismo}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|microrganismo}} }} {{=ca=}} {{-etim-}} :De [[organisme]] amb lo prefix «micro-» {{-pron-}} :{{pron|mìkɾurgəˈnizmə|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|mi|cro|or|ga|nis|me}} {{-nom-|ca}} {{Declinason|n|microorganisme|microorganismes|mikɾuuɾɣaˈnizme|mikɾuuɾɣaˈnizmes}} '''microorganisme''' {{m}} # {{trad|oc|microorganisme}} sfsldt48j3qvbjvtz23iugz1zhin0hh 0 89141 422685 399133 2026-09-07T15:03:28Z Poiuytrell 5851 /* */ 422685 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :Del {{etil|la|oc|mot=constat|sens=es segur que}}, de ''[[consto#la|constare]]'' (« se tenir drech, èsser d'aplomb »), formula juridica per començar un [[verbal]]. {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|kunsˈtat|oc}} :provençau {{pron|kũⁿsˈta|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|constat|constats|kunsˈtat|kunsˈtats}} '''constat''' {{m}} # ''(Justícia)'' Acte per lo qual un [[oficièr ministerial]], o un agent de la [[fòrça publica]] [[raportar|rapòrta]] las [[constatacion]]s que faguèt, establit la [[realitat]] d'un [[fach]]. # Constatacion d'un estat de las causas, del resultat d’una [[accion]] o d’una seria d'accions. {{-apr-}} *[[constatar#oc|constatar]] *[[constatacion#oc|constatacion]] {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Feststellung}} * {{env1}}: {{trad|en|constat}}, {{trad|en|report}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|constatació}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|constatación}} * {{frv1}}: {{trad|fr|constat}} * {{itv1}}: {{trad|it|constatazione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|constatação}} {{)}} {{=en=}} {{-etim-}} :Del {{etil|la|en|mot=constat|sens=es segur que}}, de ''[[consto#la|constare]]'' (« se tenir drech, èsser d'aplomb »), formula juridica per començar un [[verbal]]. {{-pron-}} :{{pron|ˈkɒnstat|en}} {{-adj-|en}} '''constat''' # ''(Justícia)'' Çò qu'es [[provar|provat]], [[segur]], [[indobtable]]. {{-nom-|en}} '''constat''' {{Declinason|n|constat|constats}} # ''(Justícia)'' [[certificat|Certificat]] de [[descarga]]. # ''(Justícia)'' [[còpia|Còpia]] certificada. {{=ca=}} {{-pron-}} :Central {{pron|kunsˈtat|ca}}, Balearic, Valencia {{pron|konsˈtat|ca}} {{-adj-|oc}} '''constat''' # ''participi passat al masculin singular de'' [[constar]]. {{=fr=}} {{-etim-}} :Del {{etil|la|fr|mot=constat|sens=es segur que}}, de ''[[consto#la|constare]]'' (« se tenir drech, èsser d'aplomb »), formula juridica per començar un [[verbal]]. {{-pron-}} :{{pron|kɔ̃sta|fr}} {{-nom-|fr}} {{Declinason|n|constat|constats|kɔ̃sta}} '''constat''' {{m}} #{{trad|oc|constat}} 1tudkigpgsrgvawk24q4kg8nrax7fka 0 89174 422583 422396 2026-09-07T12:59:24Z Poiuytrell 5851 /* */ 422583 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :Del {{etil|la|oc|pes|dif=pes, pedis|sens=pé}} e ''cur''. {{-pron-}} {{pron|puðiˈkyɾ|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|dialècte=gascon, legadocian|n|pedicur|pedicurs|puðiˈkyɾ|puðiˈkyɾs}} '''pedicur''' {{m}}, ''(femenin: [[pedicura]])'' #[[practician|Practician]] que suènha los [[pè]]s, qui en [[desrabar|desraba]] d’[[agacin]]s, e qu'interven tanben sus las [[ongla]]s. {{-var-}} *[[pedicure]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Fußarzt}}, {{trad|de|Fußpfleger}} * {{env1}}: {{trad|en|chiropodist}}, {{trad|en|podiatrist}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|pedicur}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|pédicure}} * {{esv1}}: {{trad|es|pedicuro}} * {{itv1}}: {{trad|it|pedicure}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|pedicuro}} {{)}} {{=ca=}} {{-etim-}} :Del {{etil|la|ca|pes|dif=pes, pedis|sens=pé}} e ''cur''. {{-pron-}} {{pron|pəðiˈkur|ca}} {{-nom-|ca}} {{Declinason|n|pedicur|pedicurs}} '''pedicur''' {{m}}, ''(femenin: [[pedicura]])'' #{{trad|oc|pedicur}} c6u6ryat3u28vlx8p3d49mft26721if 0 89175 422582 422395 2026-09-07T12:59:13Z Poiuytrell 5851 /* */ 422582 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :Del {{etil|la|oc|pes|dif=pes, pedis|sens=pé}} e ''cur''. {{-pron-}} {{pron|puðiˈkyɾe|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|dialècte=gascon, legadocian|n|pedicure|pedicures|puðiˈkyɾe|puðiˈkyɾes}} '''pedicure''' {{m}}, ''(femenin: [[pedicura]])'' #[[practician|Practician]] que suènha los [[pè]]s, qui en [[desrabar|desraba]] d’[[agacin]]s, e qu'interven tanben sus las [[ongla]]s. {{-var-}} *[[pedicur]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Fußarzt}}, {{trad|de|Fußpfleger}} * {{env1}}: {{trad|en|chiropodist}}, {{trad|en|podiatrist}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|pedicur}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|pédicure}} * {{esv1}}: {{trad|es|pedicuro}} * {{itv1}}: {{trad|it|pedicure}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|pedicuro}} {{)}} {{=it=}} {{-etim-}} :Del {{etil|la|it|pes|dif=pes, pedis|sens=pé}} e ''cur''. {{-pron-}} {{pron||ig}} {{-nom-|it}} '''pedicure''' {{mf}} {{inv}} #{{trad|oc|pedicure}} / {{trad|oc|pedicura}} bvt1zuldlw9nkj5amdgw5fsv8p2gi6z 0 89176 422584 422399 2026-09-07T12:59:39Z Poiuytrell 5851 /* */ 422584 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :Del {{etil|la|oc|pes|dif=pes, pedis|sens=pé}} e ''cur''. {{-pron-}} {{pron|puðiˈkyɾo̞|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|dialècte=gascon, legadocian|n|pedicura|pedicuras|puðiˈkyɾo̞|puðiˈkyɾo̞s}} '''pedicura''' {{f}}, ''(masculin: [[pedicur]] / [[pedicure]])'' #[[practiciana|Practiciana]] que suènha los [[pè]]s, que ne [[desrabar|desraba]] d’[[agacin]]s, e qu'interven tanben sus las [[ongla]]s. {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Fußpflegerin}} * {{env1}}: {{trad|en|chiropodist}}, {{trad|en|podiatrist}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|pedicura}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|pédicure}} * {{esv1}}: {{trad|es|pedicura}} * {{itv1}}: {{trad|it|pedicure}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|pedicura}} {{)}} {{=ca=}} {{-etim-}} :Del {{etil|la|ca|pes|dif=pes, pedis|sens=pé}} e ''cur''. {{-pron-}} {{pron||ca}} {{-nom-|ca}} {{Declinason|n|pedicura|pedicures}} '''pedicura''' {{f}}, ''(masculin: [[pedicur]])'' #{{trad|oc|pedicura}} {{=es=}} {{-etim-}} :Del {{etil|la|es|pes|dif=pes, pedis|sens=pé}} e ''cur''. {{-pron-}} {{pron|peð̞iˈkuɾa|es}} {{-nom-|es}} {{Declinason|n|pedicura|pedicuras|peð̞iˈkuɾa|peð̞iˈkuɾaz}} '''pedicura''' {{f}}, ''(masculin: [[pedicuro]])'' #{{trad|oc|pedicura}} {{=pt=}} {{-etim-}} :Del {{etil|la|pt|pes|dif=pes, pedis|sens=pé}} e ''cur''. {{-pron-}} {{pron||pt}} {{-nom-|pt}} {{Declinason|n|pedicura|pedicuras}} '''pedicura''' {{f}}, ''(masculin: [[pedicuro]])'' #{{trad|oc|pedicura}} lgliz75paiqtypecnyxgdyo7a2xo0kf 0 89212 423028 399352 2026-09-08T10:14:47Z Poiuytrell 5851 /* */ 423028 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : ''nom 1'' Del {{etil|la|oc|mot=pastillus|sens=[[pan]] pichon, còca, pastilha, pilula »}}, diminutiu de ''panis'' (« [[pan]] »). : ''nom 2'' De l’{{etil|ar|oc|mot=بسطيلة|tr=bastyah}} tanben del {{etil|la|oc|mot=pastillus}} {{-pron-|oc}} : lengadocian, gascon {{pron|pasˈtiʎo̞|oc}} : provençau {{pron|pasˈtijə|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|pas|ti|laha}} {{-nom-|oc|num=1}} '''pastilha''' {{f}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|pastilha|pastilhas|pasˈtiʎo̞|pasˈtiʎo̞s}} [[image:Mynthon Apple + Vitamin C.jpg|vinheta|De '''pastilhas''' Poma e vitamina C]] # ''(Confiseriá)'' Trocets de pasta secada, de diferentas formas compausada de [[goma arabica]], [[sucre]] i aigua amb [[aròma]]s # ''(Farmacia)'' Forma [[farmaceutic]]a [[solid]]a compausada de [[goma arabica]], [[sucre]] i aigua, incorparada de [[principi actiu|principis actius]], detalhada en fòrmas variablas per l’administracion [[oral]]a. #Element decoratiu de fòrma [[plan]]a. #{{gasc}} [[gran de beutat|Gran de beutat]]. #[[pega-solet|Pega-solet]] plaçat sus un produch per indicar una proprietat o una caracteristica particulara. {{-voc-}} farmacia * [[balòta]] * [[cachet]] * [[comprimit]] * [[pastilha]] * [[pilula]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Pastille}}, {{trad|de|Tablette}} * {{env1}}: {{trad|en|tablet}}, {{trad|en|lozenge}}, {{trad|en|pastille}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|pastilla}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|pastilla}} * {{frv1}}: {{trad|fr|pastille}} * {{itv1}}: {{trad|it|pastiglia}}, {{trad|it|pasticca}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|pastilha}} }} {{-nom-|oc|num=2}} '''pastilha''' {{f}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|pastilha|pastilhas|pasˈtiʎo̞|pasˈtiʎo̞s}} [[image:Pastilla d'agneau.jpg|vinheta|una '''pastilha''' d'anhèl]] # Plat salat o sucrat, tradicion del Marròc, constituit d'una mena de pasta [[fulhetat|fulhetada]] emplida d'un [[farcit]]. {{=pt=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|pt|mot=pastillus|sens=[[pan]] pichon, còca, pastilha, pilula »}}, diminutiu de ''panis'' (« [[pan]] »). {{-pron-|pt}} : {{pron||pt}} {{-sil-}} {{Sillabas|pas|ti|laha}} {{-nom-|pt}} '''pastilha''' {{f}} {{Declinason|n|pastilha|pastilhas}} # ''(Confiseriá e farmacia)'' {{trad|oc|pastilha}} # ''(Construccion)'' [[tessèla|Tessèla]] # ''(Mecanica)'' [[plaqueta|Plaquetas]] de fren 5zgq1xx41yv4scoidoj4di1zvspl7tj 423029 423028 2026-09-08T10:15:36Z Poiuytrell 5851 /* */ 423029 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : ''nom 1'' Del {{etil|la|oc|mot=pastillus|sens=[[pan]] pichon, còca, pastilha, pilula »}}, diminutiu de ''panis'' (« [[pan]] »). : ''nom 2'' De l’{{etil|ar|oc|mot=بسطيلة|tr=bastyah}} tanben del {{etil|la|oc|mot=pastillus}} {{-pron-|oc}} : lengadocian, gascon {{pron|pasˈtiʎo̞|oc}} : provençau {{pron|pasˈtijə|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|pas|ti|laha}} {{-nom-|oc|num=1}} '''pastilha''' {{f}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|pastilha|pastilhas|pasˈtiʎo̞|pasˈtiʎo̞s}} [[image:Mynthon Apple + Vitamin C.jpg|vinheta|De '''pastilhas''' Poma e vitamina C]] # ''(Confisariá)'' Trocets de pasta secada, de diferentas formas compausada de [[goma arabica]], [[sucre]] i aigua amb [[aròma]]s # ''(Farmacia)'' Forma [[farmaceutic]]a [[solid]]a compausada de [[goma arabica]], [[sucre]] i aigua, incorparada de [[principi actiu|principis actius]], detalhada en fòrmas variablas per l’administracion [[oral]]a. #Element decoratiu de fòrma [[plan]]a. #{{gasc}} [[gran de beutat|Gran de beutat]]. #[[pega-solet|Pega-solet]] plaçat sus un produch per indicar una proprietat o una caracteristica particulara. {{-voc-}} farmacia * [[balòta]] * [[cachet]] * [[comprimit]] * [[pastilha]] * [[pilula]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Pastille}}, {{trad|de|Tablette}} * {{env1}}: {{trad|en|tablet}}, {{trad|en|lozenge}}, {{trad|en|pastille}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|pastilla}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|pastilla}} * {{frv1}}: {{trad|fr|pastille}} * {{itv1}}: {{trad|it|pastiglia}}, {{trad|it|pasticca}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|pastilha}} }} {{-nom-|oc|num=2}} '''pastilha''' {{f}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|pastilha|pastilhas|pasˈtiʎo̞|pasˈtiʎo̞s}} [[image:Pastilla d'agneau.jpg|vinheta|una '''pastilha''' d'anhèl]] # Plat salat o sucrat, tradicion del Marròc, constituit d'una mena de pasta [[fulhetat|fulhetada]] emplida d'un [[farcit]]. {{=pt=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|pt|mot=pastillus|sens=[[pan]] pichon, còca, pastilha, pilula »}}, diminutiu de ''panis'' (« [[pan]] »). {{-pron-|pt}} : {{pron||pt}} {{-sil-}} {{Sillabas|pas|ti|laha}} {{-nom-|pt}} '''pastilha''' {{f}} {{Declinason|n|pastilha|pastilhas}} # ''(Confiseriá e farmacia)'' {{trad|oc|pastilha}} # ''(Construccion)'' [[tessèla|Tessèla]] # ''(Mecanica)'' [[plaqueta|Plaquetas]] de fren eugvirw2pe9r2j78e79hrzx1y4m2wk1 0 89213 423053 403334 2026-09-08T10:39:27Z Poiuytrell 5851 /* */ 423053 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|fr|oc|mot=cachet}} de ''cacher'' ([[quichar]]) {{-pron-|oc}} : lengadocian {{pron|kaˈt͡ʃet|oc}} : gascon {{pron|kaˈʃet|oc}} : provençau {{pron|kaˈt͡ʃe|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|ca|chet}} {{-nom-|oc}} '''cachet''' {{m}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|cachet|cachets|kaˈt͡ʃet|kaˈt͡ʃets}} # ''(Farmacia)'' [[comprimit|Comprimit]], [[capsula]], [[pastilha]] que conten una [[dòsi]] de [[principi actiu]]. {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Kapsel}} * {{env1}}: {{trad|en|capsule}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|càpsula}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|cápsula}} * {{frv1}}: {{trad|fr|cachet}}, {{trad|fr|capsule}} * {{itv1}}: {{trad|it|capsula}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|cápsula}} }} {{=fr=}} {{-etim-}} : De ''cacher'' ([[quichar]]) {{-pron-|fr}} : {{pron|kaʃɛ|fr}} :França (Ceret) : escotar « cachet » [[Fichièr:LL-Q150 (fra)-Fabricio Cardenas (Culex)-cachet.wav]] :escotar « cachet » [[Fichièr:LL-Q150 (fra)-LoquaxFR-cachet.wav]] :França (Vendèa) : escotar « cachet » [[Fichièr:LL-Q150 (fra)-Sartus85-cachet.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|ca|chet}} {{-nom-|oc}} '''cachet''' {{m}} {{Declinason|n|cachet|cachets|kaʃɛ}} # ''(Farmacia)'' {{trad|fr|cachet}} # [[sagèl]] # ''(paga)'' [[retribucion]], [[seutada]] # [[caractèr]], bon biais iuuna11sdxtfmssi0o79bifbuolr70j 0 89217 422884 399363 2026-09-07T22:24:30Z Poiuytrell 5851 /* */ 422884 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :Del {{etil|la|oc|mot=fulminatio}} {{-pron-|oc}} :{{pron|fylmiˈnasju|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|ful|mi|na|cion}} {{-nom-|oc}} '''fulminacion''' {{f}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|fulminacion|fulminacions|fylmiˈnasju|fylmiˈnasjus}} #''(fisica)'' [[detonacion|Detonacion]] [[subte|subta]], [[explosion]] d’una matèria [[fulminant]]a. # ''(Drech canon)'' Accion de lançar una [[condemnacion]], o una [[dispensa]]. {{-par-}} *[[fulminar]] *[[fulminador]] *[[fulminant]] *[[fulminatòri]] {{-sin-}} *[[folzejar]] *[[fulgurar]] figurat s’[[enfuocar]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Blitzen}}, {{trad|de|Schleudern}} (figurat) * {{env1}}: {{trad|en|fulmination}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|fulminació}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|fulminación}} * {{frv1}}: {{trad|fr|fulmination}} * {{itv1}}: {{trad|it|fulminazione}}, {{trad|it|folgorazione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|fulminação}} }} sg749n6dujtfdkoaqqbgfywxnxkw48z 0 89264 423103 399521 2026-09-08T11:23:44Z Poiuytrell 5851 /* */ 423103 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :Del {{etil|la|oc|mot=intrepidus|sens=}}. {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|intɾeˈpit|oc}} :provençau {{pron|ĩⁿtʀeˈpit|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|in|tre|pid}} {{-adj-|oc}} {{Declinason|adj|dialècte=lengadocian, gascon|intrepid|intrepida|intrepids|intrepidas|intɾeˈpit|intɾeˈpiðo̞|intɾeˈpits|intɾeˈpiðo̞s}} '''intrepid''' # Que [[crénher|crenh]] pas lo [[perilh]] e l’afronta [[de bon grat]]. # ''(familiar)'' Que s’[[obstinar|obstina]] a quicòm, qu’es pas [[rebutar|rebutat]] pels [[desavèni]]s, pels [[obstacle]]s. {{-var-}} *[[intrepide]] {{-drv-}} *[[intrepidament]] *[[intrepiditat]] {{-voc-}} *[[temerari]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|kühn}}, {{trad|de|unverzagt}}, {{trad|de|furchtlos}} * {{env1}}: {{trad|en|intrepid}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|intrèpid}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|intrépido}} * {{frv1}}: {{trad|fr|intrépide}} * {{itv1}}: {{trad|it|intrèpid}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|intrépido}} {{)}} {{=en=}} {{-etim-}} :Del {{etil|la|en|mot=intrepidus|sens=}}. {{-pron-}} :{{pron|ɪnˈtɹɛpɪd|en}} {{-sil-}} {{Sillabas|in|tre|pid}} {{-adj-|en}} '''intrepid''' # {{trad|oc|intrepid}} 2mgprjlt0fl60vm8vg5kyawkc0ycn0d 0 89265 423097 399522 2026-09-08T11:21:21Z Poiuytrell 5851 /* */ 423097 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :Del {{etil|la|oc|mot=intrepidus|sens=}}. {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|intɾeˈpiðe|oc}} :provençau {{pron|ĩⁿtʀeˈpide|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|in|tre|pi|de}} {{-adj-|oc}} {{Declinason|adj|dialècte=lengadocian, gascon|intrepide|intrepida|intrepides|intrepidas|intɾeˈpiðe|intɾeˈpiðo̞|intɾeˈpiðes|intɾeˈpiðo̞s}} '''intrepide''' # Que [[crénher|crenh]] pas lo [[perilh]] e l’afronta [[de bon grat]]. # ''(familiar)'' Que s’[[obstinar|obstina]] a quicòm, qu’es pas [[rebutar|rebutat]] pels [[desavèni]]s, pels [[obstacle]]s. {{-var-}} *[[intrepid]] {{-drv-}} *[[intrepidament]] *[[intrepiditat]] {{-voc-}} *[[temerari]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|kühn}}, {{trad|de|unverzagt}}, {{trad|de|furchtlos}} * {{env1}}: {{trad|en|intrepid}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|intrèpid}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|intrépido}} * {{frv1}}: {{trad|fr|intrépide}} * {{itv1}}: {{trad|it|intrèpid}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|intrépido}} {{)}} 6blmsvu5l4xyahle0fgwo4zqwoqie50 0 89382 423095 400265 2026-09-08T11:20:06Z Poiuytrell 5851 /* */ 423095 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De [[còfre]] {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|kuˈfɾa|oc}} :provençau {{pron|kuˈfʀa|oc}} {{-sil-}} :{{Sillabas|co|frar}} {{-verb-|oc}} '''cofrar''' # ''(Construccion)'' Realizar una [[clauson]], un [[còfre]] de biais [[provisòri|provisòria]] destinada a conténer un [[material]] de construccion en esperant que [[durcir|durcisca]]. # ''(familiar)'' [[engabiar|Engabiar]] {{-sin-}} #[[encofrar]]. {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}} : {{trad|de|schalen}} * {{env1}} : {{trad|en|make a plank moulding}} * {{euv1}} : {{trad|eu|}} * {{cav1}} : {{trad|ca|encofrar}} {{-}} * {{esv1}} : {{trad|es|encofrar}} * {{frv1}} : {{trad|fr|coffrer}} * {{itv1}} : {{trad|it|fare una armatura}} * {{ptv1}} : {{trad|pt|fazer un cofragem}} {{)}} kwt5t3hj6peka1uf0iedj1fc26bme8h 0 89383 423099 400270 2026-09-08T11:22:08Z Poiuytrell 5851 /* */ 423099 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De [[còfre]] amb lo prefix «en-» {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|eŋkuˈfɾa|oc}} :provençau {{pron|ẽⁿkuˈfʀa|oc}} {{-sil-}} :{{Sillabas|en|co|frar}} {{-verb-|oc}} '''encofrar''' #plaçar dins un [[còfre]]. # ''(Construccion)'' Realizar una [[clauson]], un [[còfre]] de biais [[provisòri|provisòria]] destinada a conténer un [[material]] de construccion en esperant que [[durcir|durcisca]]. # ''(familiar)'' [[engabiar|Engabiar]] {{-sin-}} Construccion #[[cofrar]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}} : {{trad|de|schalen}} * {{env1}} : {{trad|en|make a plank moulding}} * {{euv1}} : {{trad|eu|}} * {{cav1}} : {{trad|ca|encofrar}} {{-}} * {{esv1}} : {{trad|es|encofrar}} * {{frv1}} : {{trad|fr|coffrer}} * {{itv1}} : {{trad|it|fare una armatura}} * {{ptv1}} : {{trad|pt|fazer un cofragem}} {{)}} {{=ca=}} {{-etim-}} De ''[[cofre]]'' amb lo prefix «en-» {{-pron-}} : Oriental: central {{pron|əŋkuˈfɾa|ca}}, balear {{pron|əŋkoˈfɾa|ca}}, {{pron|əŋkuˈfɾa|ca}} : Occidental: nord-occidental {{pron|eŋkoˈfɾa|ca}}, valencian {{pron|eŋkoˈfɾaɾ|ca}}, {{pron|eŋkoˈfɾa|ca}} {{-sil-}} :{{Sillabas|en|co|frar}} {{-verb-|ca}} '''encofrar''' #plaçar dins un còfre #''(construccion)'' {{trad|oc|encofrar}} {{=es=}} {{-etim-}} De ''[[cofre]]'' amb lo prefix «en-» {{-pron-}} : {{pron|eŋkoˈfɾaɾ|es}} {{-sil-}} :{{Sillabas|en|co|frar}} {{-verb-|es}} '''encofrar''' #''(construccion)'' [[piejar]] #''(construccion)'' {{trad|oc|encofrar}} j8k6j63j8w53ml3dzo41zxx3a2g17tu 0 89534 422553 400916 2026-09-07T12:37:47Z Poiuytrell 5851 /* */ 422553 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De [[jonglar]] amb lo sufix «-ariá» {{-pron-}} : lengadocian, gascon {{pron|d͡ʒunɣlaˈɾio̞|oc}} : lengadocian orienta {{pron|d͡ʒunɣlaˈɾiɛ|oc}} : provençau {{pron|ʒũⁿglaˈʀie|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|jon|gla|riá}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|nom|dialècte=lengadocian, gascon|jonglariá|jonglariás|d͡ʒunɣlaˈɾio̞|d͡ʒunɣlaˈɾio̞s}} '''jonglariá''' {{f}} # Accion de [[joglar]], art de far sautar e recuperar d'objèctes amb [[dexteritat]] e [[agilitat]]. # [[espectacle|Espectacle]] donat per aquela accion. # ''(figurat)'' [[torn|Torn]] d'adreça. {{-var-}} *[[joglariá]] (lengadocian) {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Jonglieren}}, {{trad|de|Jonglage}} * {{env1}}: {{trad|en|juggling}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|malabarisme}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|malabarismo}}, {{trad|es|malabares}} * {{frv1}}: {{trad|fr|jonglerie}} * {{itv1}}: {{trad|it|giocoleria}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|malabarismo}} }} sux341xe50qain645ab4c657ldimivd 0 89561 422898 401022 2026-09-07T22:36:32Z Poiuytrell 5851 /* */ 422898 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De [[enfonzar]] amb lo sufix «-ment». {{-pron-}} {{pron|eɱfunˈzament|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|en|fon|zar}} {{-nom-|oc}} '''enfonzament''' {{leng}}, {{m}} {{Declinason|n|enfonzament|enfonzaments|eɱfunˈzament|eɱfunˈzaments}} # Accion d’[[enfonzar]], de s’enfonzar o resultat d'aquela accion. # [[depression|Depression]] de [[terren]], luòc qu’es pas al nivèl de la rèsta e que fòrma un [[clòt]]. # Çò qu’i a de mai enfonzat, o de mai [[alunhar|alunhat]], de mai [[acantonat]]. # Accion d’enfonzar, en [[frachar|frachant]], en [[possar|possant]], en [[pesar|pesant]]. {{var-naut}} *[[enfonsament]] {{-par-}} *[[enfonzada]] *[[enfonzaire]] *[[enfonzar]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Versenkung}}, {{trad|de|Senkung}} (geologia) * {{env1}}: {{trad|en|hollow}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|enfonsament}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|hundimento}} * {{frv1}}: {{trad|fr|enfoncement}} * {{itv1}}: {{trad|it|affondamento}}, {{trad|it|sprofondamento}} (geologia) * {{ptv1}}: {{trad|pt|deflexão}}, {{trad|pt|afundamento}} {{)}} 0h5fn575py70jj1llr2sh2102lfhzj4 422899 422898 2026-09-07T22:36:44Z Poiuytrell 5851 /* */ 422899 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} D'[[enfonzar]] amb lo sufix «-ment». {{-pron-}} {{pron|eɱfunˈzament|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|en|fon|zar}} {{-nom-|oc}} '''enfonzament''' {{leng}}, {{m}} {{Declinason|n|enfonzament|enfonzaments|eɱfunˈzament|eɱfunˈzaments}} # Accion d’[[enfonzar]], de s’enfonzar o resultat d'aquela accion. # [[depression|Depression]] de [[terren]], luòc qu’es pas al nivèl de la rèsta e que fòrma un [[clòt]]. # Çò qu’i a de mai enfonzat, o de mai [[alunhar|alunhat]], de mai [[acantonat]]. # Accion d’enfonzar, en [[frachar|frachant]], en [[possar|possant]], en [[pesar|pesant]]. {{var-naut}} *[[enfonsament]] {{-par-}} *[[enfonzada]] *[[enfonzaire]] *[[enfonzar]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Versenkung}}, {{trad|de|Senkung}} (geologia) * {{env1}}: {{trad|en|hollow}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|enfonsament}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|hundimento}} * {{frv1}}: {{trad|fr|enfoncement}} * {{itv1}}: {{trad|it|affondamento}}, {{trad|it|sprofondamento}} (geologia) * {{ptv1}}: {{trad|pt|deflexão}}, {{trad|pt|afundamento}} {{)}} tlz2e6mty8px3uyet0vv19uekkoy27m 0 89562 422901 401021 2026-09-07T22:38:50Z Poiuytrell 5851 /* */ 422901 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} D'[[enfonsar]] amb lo sufix «-ment». {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|eɱfunˈsament|oc}} :provençau {{pron|ẽⁿfũⁿˈsamẽⁿ|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|en|fon|sa|ment}} {{-nom-|oc}} '''enfonsament''' {{m}} {{Declinason|n|enfonsament|enfonsaments|eɱfunˈsament|eɱfunˈsaments}} # Accion d’[[enfonsar]], de s’enfonsar o resultat d'aquela accion. # ''(geologia)'' [[depression|Depression]] de [[terren]], luòc qu’es pas al nivèl de la rèsta e que fòrma un [[clòt]]. # Çò qu’i a de mai enfonsat, o de mai [[alunhar|alunhat]], de mai [[acantonat]]. # Accion d’enfonsar, en [[frachar|frachant]], en [[possar|possant]], en [[pesar|pesant]]. {{var-naut}} *[[enfonzament]] {{-par-}} *[[enfonsada]] *[[enfonsaire]] *[[enfonsar]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Versenkung}}, {{trad|de|Senkung}} (geologia) * {{env1}}: {{trad|en|hollow}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|enfonsament}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|hundimento}} * {{frv1}}: {{trad|fr|enfoncement}} * {{itv1}}: {{trad|it|affondamento}}, {{trad|it|sprofondamento}} (geologia) * {{ptv1}}: {{trad|pt|deflexão}}, {{trad|pt|afundamento}} {{)}} {{=ca=}} {{-etim-}} De [[enfonsar]] amb lo sufix «-ment». {{-pron-}} : {{pron|əmfunzəˈmen|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|en|fon|sa|ment}} {{-nom-|ca}} '''enfonsament''' {{m}} {{Declinason|n|enfonsament|enfonsaments}} # {{trad|ca|enfonsament}}: accion d’[[enfonsar]] # ''(geologia)'' {{trad|ca|enfonsament}} 1tzm8852tboxyv0s3shzzo7m0tqnl0d 0 90123 422603 404043 2026-09-07T13:14:19Z Poiuytrell 5851 /* */ 422603 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[segment]] amb lo sufix «-al». {{-pron-|oc}} :{{pron|segmenˈtal|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|seg|men|tal}} {{-adj-|oc}} {{Declinason|adj|segmental|segmentala|segmentals|segmentalas|segmenˈtal|segmenˈtalo̞|segmenˈtals|segmenˈtalo̞s}} '''segmental''' {{leng}} # Compausat de [[segment]]s. # ''(lingüistica)'' Qu'a un rapòrt amb un [[fonèma]]. {{-var-}} *[[segmentau]] (gascon, provençau) {{-par-}} *[[segment]] *[[segmentacion]] *[[segmentar]] *[[segmentari]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|}} * {{env1}}: {{trad|en|segmental}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|segmental}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|segmental}} * {{frv1}}: {{trad|fr|segmental}} * {{itv1}}: {{trad|it|segmentale}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|segmental}} {{)}} {{=en=}} {{-etim-}} : De [[segment]] amb lo sufix «-al». {{-pron-|en}} :{{pron|sɛɡˈmɛntəl|en}} {{-sil-}} {{Sillabas|seg|men|tal}} {{-adj-|en}} '''segmental''' {{trad|oc|segmental}} {{=ca=}} {{-etim-}} : De [[segment]] amb lo sufix «-al». {{-pron-|ca}} :{{pron||ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|seg|men|tal}} {{-adj-|ca}} '''segmental''' {{mf}}, ''(plurals: [[segmentals]])'' {{trad|oc|segmental}} {{=es=}} {{-etim-}} : De [[segment]] amb lo sufix «-al». {{-pron-|es}} :{{pron|seɣ̞mẽn̪ˈt̪al|es}} {{-sil-}} {{Sillabas|seg|men|tal}} {{-adj-|es}} '''segmental''' {{mf}}, ''(plurals: [[segmentales]])'' {{trad|oc|segmental}} {{=fr=}} {{-etim-}} : De [[segment]] amb lo sufix «-al». {{-pron-|fr}} :{{pron|sɛɡmɑ̃tal|fr}} {{-sil-}} {{Sillabas|seg|men|tal}} {{-adj-|fr}} '''segmental''' {{mf}}, ''(plurals: [[segmentales]])'' {{Declinason|adj|segmental|segmentale|segmentaux|segmentales|sɛɡmɑ̃tal|sɛɡmɑ̃to|sɛɡmɑ̃tal|sɛɡmɑ̃tal}} {{trad|oc|segmental}} {{=pt=}} {{-etim-}} : De [[segment]] amb lo sufix «-al». {{-pron-|pt}} :{{pron||pt}} {{-sil-}} {{Sillabas|seg|men|tal}} {{-adj-|pt}} '''segmental''' {{mf}}, ''(plurals: [[segmentais]])'' {{trad|oc|segmental}} fy9y5yv00f7kdgw9ur0bswfwi9pcqo3 0 90128 422676 404060 2026-09-07T14:53:39Z Poiuytrell 5851 /* */ 422676 wikitext text/x-wiki {{veire|zona|zòna|zonà}} {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc|mot=zona}} per la via del francés. {{-pron-}} {{pron|zuˈna|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|zo|nà}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|zonà|zonàs|zuˈna|zuˈnas}} '''zonà''' {{m}} # ''(Nosologia)'' [[zòna|Zòna]] : [[erupcion]] [[vesiculós|vesiculosa]] en [[cordelada]] que se desvolopa abitualament sul trajècte d’un ret [[nerviós]] del [[raquís]]; es deguda a una [[reactivacion]] del [[virus]] [[varicèla]]-[[zòna]] de la familha de las ''Herpesviridae'', e que surgís sovent de desenats d’annadas après aver agantat la [[varicèla]]. {{-var-}} * [[zòna]] f. (fòrma preferibla) {{-sin-}} * [[cindre]] / [[cinta]] * [[fuòc de Sent Antòni]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Gürtelrose}}, {{trad|de|Herpes zoster}} * {{env1}}: {{trad|en|shingles}}, {{trad|en|herpes zoster}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|zòster}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|zona}}, {{trad|es|zoster}} * {{frv1}}: {{trad|fr|zona}} * {{itv1}}: {{trad|it|herpes zoster}}, {{trad|it|fuoco di Sant'Antonio}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|herpes zoster}} {{)}} h23ayabwhoqoafsmjn6n8b0zfu1izcm 422677 422676 2026-09-07T14:54:15Z Poiuytrell 5851 /* */ 422677 wikitext text/x-wiki {{veire|zona|zòna|zonà}} {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc|mot=zona}} per la via del francés. {{-pron-}} {{pron|zuˈna|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|zo|nà}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|zonà|zonàs|zuˈna|zuˈnas}} '''zonà''' {{m}} # ''(Nosologia)'' [[zòna|Zòna]] : [[erupcion]] [[vesiculós|vesiculosa]] en [[cordelada]] que se desvolopa abitualament sul trajècte d’un ret [[nerviós]] del [[raquís]]; es deguda a una [[reactivacion]] del [[virus]] [[varicèla]]-[[zòna]] de la familha de las ''Herpesviridae'', e que surgís sovent de desenats d’annadas après aver agantat la [[varicèla]]. Vejatz [[cindre]]. {{-var-}} * [[zòna]] f. (fòrma preferibla) {{-sin-}} * [[cindre]] / [[cinta]] * [[fuòc de Sent Antòni]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Gürtelrose}}, {{trad|de|Herpes zoster}} * {{env1}}: {{trad|en|shingles}}, {{trad|en|herpes zoster}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|zòster}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|zona}}, {{trad|es|zoster}} * {{frv1}}: {{trad|fr|zona}} * {{itv1}}: {{trad|it|herpes zoster}}, {{trad|it|fuoco di Sant'Antonio}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|herpes zoster}} {{)}} ttc59skocyusz8wyw1p2lf85gr1yyo4 0 90202 422980 404356 2026-09-07T23:26:54Z Poiuytrell 5851 /* */ 422980 wikitext text/x-wiki {{veire|ospici|auspici}} {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|mot=auspicium|}} e ''[[auspex#la|auspex, auspicis]]'' (« devin »). {{-pron-|oc}} : {{pron|awˈpisi|oc}} {{-sil-|oc}} {{Sillabas|aus|pi|ci}} {{-nom-|oc}} '''auspici''' {{m}} {{Declinason|n|auspici|auspicis|awˈpisi|awˈpisis}} # ''(Antiquitat)'' [[presagi|Presagis]] mendats pels dieus mejançant la volada, lo [[cant]] dels [[aucèl]]s o per lo biais que [[manjar|manjavan]] los [[polet]]s [[sacrat]]s. # [[prèire|Prèire]] qu'[[interpretar|interpretavan]] los quites auspicis. # ''(Sens actual, sovent al plural)'' [[escasença|Escasenças]] que [[permetre|permeton]] d'[[envisatjar]] l'[[avenidor]]. {{var-naut}} *[[auguri]] {{-sin-}} presagi *[[aguri]] / [[auguri]] *[[devinacion]] *[[presagi]] Lo qu'interprèta de signes *[[agur]] / [[augur]] *[[aguraire]] / [[auguraire]] *[[devinaire]] / [[endevinaire]] {{-par-}} *[[augur]] *[[augurar]] *[[aguraire]] *[[agural]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Schirmherrschaft}}, {{trad|de|Omen}} * {{env1}}: {{trad|en|auspice}}, {{trad|en|auspex}}, {{trad|en|omen}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|auspici}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|auspicio}} * {{frv1}}: {{trad|fr|augure}} * {{itv1}}: {{trad|it|auspice}} (devinaire), {{trad|it|auspicio}} (presagi) * {{ptv1}}: {{trad|pt|auspício}} }} {{=ca=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|ca|mot=auspicium|}} e ''[[auspex#la|auspex, auspicis]]'' (« devin »). {{-pron-|ca}} : oriental {{pron|əwsˈpisi|ca}}, occidental {{pron|awsˈpisi|ca}} {{-sil-|ca}} {{Sillabas|aus|pi|ci}} {{-nom-|ca}} '''auspici''' {{m}} {{Declinason|n|auspici|auspicis}} #{{trad|oc|auspici}} {{=it=}} {{-pron-|it}} : {{pron|awˈspit͡ʃi|ca}} {{-sil-|it}} {{Sillabas|aus|pi|ci}} {{-flex-nom-|it}} '''auspici''' #''Plural de'' [[auspicio]] 2sezs9lccwv7sv1z806kz51zsw0k4oi 0 90279 422612 404705 2026-09-07T13:20:26Z Poiuytrell 5851 /* */ 422612 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :De l’{{etil|en|oc}} austalian ''selfie'' {{-pron-}} :{{pron|selˈfi|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|sel|fi}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|selfie|selfies|selˈfi|selˈfis}} '''''selfie''''' {{m}} [[image:The Master Selfie.jpg|vinheta|Òme que pren un '''selfie'''.]] # [[autoretrach|Autoretrach]] [[fotografic]], especialament tirat de biais manual (sens utilisar de retardador, pè, etc.) amb una minicamera o un [[mobil]]. {{-sin-}} *[[autofòto]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Selfie}} * {{env1}}: {{trad|en|selfie}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|selfie}} (''per us''), {{trad|ca|autofoto}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|autofoto}}, ''per us'': {{trad|es|selfie}}, {{trad|es|selfi}} * {{frv1}}: {{trad|fr|selfie}}, canadian: {{trad|fr|égoportrait}}, {{trad|fr|autophoto}} * {{itv1}}: {{trad|it|selfie}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|selfie}}, {{trad|pt|sélfie}} {{)}} 1ih2twkm39lc1ai1oiyyq57g97j26jr 0 90283 423084 404698 2026-09-08T11:08:46Z Poiuytrell 5851 /* */ 423084 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Pel {{etil|la|oc|mot=protrahere|far un pertrach}}. {{-pron-}} : {{pron|peɾˈtɾat͡ʃ|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|per|trach}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|pertrach|retraches|peɾˈtɾat͡ʃ|peɾˈtɾat͡ʃes}} '''pertrach''' {{leng}}, {{m}} [[image:(Albi) Portrait de Jean Jaurès 1905 - Henri Martin - huile sur bois - acquis en 1939 MTL.inv.317.jpg||vinheta|'''pertrach''' de Jean Jaurès per Henri Martin (òli sus fusta 1905, musèu d'Albi]] [[image:Bearded man smoking pipe-3013924.jpg|vinheta|'''pertrach''' fotografic d'un vièlh òme]] # [[image|Image]], [[representacion]] d’una persona, realizada amb lo [[pincèl]], lo [[gredon]], lo [[burin]], etc. # ''(Sens figurat)'' [[semblança|Semblança]] [[fisic]]a o [[moral]]a, se ditz d’un filh, d’una filha que pareis a son paire o a sa maire, e de quina que siá persona que sembla fòrça a una autra. # [[descripcion|Descripcion]] qu’òm fa de l’[[exterior]] o del [[caractèr]] d’una persona; se ditz tanben per la descripcion dels objèctes. # Image d’un persona, de tal biais que siá reconeissabla, presa pel metòde [[fotografic]]. # ''(Estampariá, Informatica)'' Image [[vertical]], que la nautor es mai granda que la largor. {{-var-}} *[[pertrait]] (lengadocian) *[[pertrèit]] (gascon) / [[portrèit]] (gascon) {{-sin-}} *[[retrach]] (lengadocian, provençau) / [[retrait]] (lengadocian) {{-drv-}} *[[autopertrach]] *[[pertrachaire]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Porträt}}, {{trad|de|Bildnis}}, {{trad|de|Ebenbild}} * {{env1}}: {{trad|en|portrait}} * {{euv1}}: {{trad|eu|erretratu}} * {{cav1}}: {{trad|ca|retrat}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|retrato}} * {{frv1}}: {{trad|fr|portrait}} * {{itv1}}: {{trad|it|ritratto}} * {{ptv1}}: {{trad|pt| retrato}} {{)}} 3kpe6iku5en925zmhwp5nonq0mwuoqz 0 90336 422977 404964 2026-09-07T23:25:24Z Poiuytrell 5851 /* */ 422977 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[constituir]] amb lo prefix «re-» {{-pron-|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|rekunstiˈtɥi|oc}} :procençau {{pron|ʀekũⁿstiˈtɥi|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|re|cons|ti|tuir}} {{-verb-|oc}} '''reconstituir''' # Tornar [[constituir]], tornar [[formar]]. # [[restablir|Restablir]] dins sa forma primièra, far tornar quicòm dins son aspècte d'origina. # Determinar, mejançant los resultats d’una enquèsta e l’ensemble dels [[testimoniatge]]s acampants, las conditions dins las qualas se produguèt una accion. '''se reconstituir''' # se [[requinquilhar]], se [[reviscolar]] {{-par-}} *[[reconstitucion]] *[[reconstituent]] *[[reconstituible]] {{-sin-}} *[[recrear]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|wiederherstellen}} * {{env1}}: {{trad|en|reconstitute}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|reconstituir}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|reconstituir}} * {{frv1}}: {{trad|fr|reconstituer}} * {{itv1}}: {{trad|it|ricostituire}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|ricostituire}} }} tjjb8fcjsrd4uwyh8nswp8itomlz68p 0 90393 422540 405757 2026-09-07T12:30:50Z Poiuytrell 5851 /* */ 422540 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[solombre]] amb lo sufix [[-ós]] {{-pron-|oc}} :lengadocian {{pron|sulumˈβɾus|oc}} :provençau {{pron|sulũⁿˈbʀus|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|so|lom|brós}} {{-adj-|oc}} {{Declinason|adj|dialècte=lengadocian|solombrós|solombrosa|solombroses|solombrosas|sulumˈβɾus|sulumˈβɾuzo̞|sulumˈβɾuzes|sulumˈβɾuzo̞s}} '''solombrós''' # Ont i a d’[[ombra]]. # Que fa ombre. # Plaçat al [[solombre]] # Cobèrt, amagat per un [[ombratge]]. # ''(sens figurat)'' Qu'es [[melancolic]], [[mòrme]] o [[lanhós]]. #:''Pèira levada alin e lo vent '''solombrós''' de l'èime que fai tremolar la bauca nauta d'aquel oblit...'' ([[w:Joan Frederic Brun|Joan Frederic Brun]], ''Estius e secaresas'', 1979) # ''(sens figurat)'' Qu'amaga çò que pensa, [[taciturn]]. {{-sin-}} *[[ombrenc]] *[[solombre]] sens figurat *[[solombrut]] *[[sornarut]] {{-revi-}} {{Reviradas|Ont i a d’ombre| * {{dev1}}: {{trad|de|schattig}} * {{env1}}: {{trad|en|shadowy}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|ombrejat}}, {{trad|ca|ombrat}}, {{trad|ca|ombriu}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|umbroso}} * {{frv1}}: {{trad|fr|ombragé}} * {{itv1}}: {{trad|it|ombreggiato}}, {{trad|it|ombroso}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|sombreado}} }} {{Reviradas|Que fa ombre| * {{dev1}}: {{trad|de|schreckhaft}}, {{trad|de|verletzlich}}, {{trad|de|argwöhnisch}}, {{trad|de|Schatten spendend}}, {{trad|de|schattenspendend}} * {{env1}}: {{trad|en|umbrageous}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|ombrívol}}, {{trad|ca|ombrós}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|umbroso}} * {{frv1}}: {{trad|fr|ombragé}} * {{itv1}}: {{trad|it|ombroso}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|sombrio}} }} {{Reviradas|melancolic, mòrne| * {{dev1}}: {{trad|de|finster}} * {{env1}}: {{trad|en|shadyʀ}} * {{euv1}}: {{trad|eu|goibel}} * {{cav1}}: {{trad|ca|moix}}, {{trad|ca|ombrívol}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|sombroso}}, {{trad|es|umbroso}} * {{frv1}}: {{trad|fr|sombre}} * {{itv1}}: {{trad|it|ombroso}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|sombrio}} }} {{Reviradas|taciturn| * {{dev1}}: {{trad|de|einsilbig}} * {{env1}}: {{trad|en|taciturn}} * {{euv1}}: {{trad|eu|isil}} * {{cav1}}: {{trad|ca|taciturn}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|taciturno}} * {{frv1}}: {{trad|fr|taciturne}} * {{itv1}}: {{trad|it|taciturno}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|taciturno}} }} 988lchh5ao172rmmu87esfry827nmnh 0 90454 422552 405780 2026-09-07T12:37:25Z Poiuytrell 5851 /* */ 422552 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :Manlevat saberós del {{etil|la|oc|constrictio}}. {{-pron-}} :lengadocian {{pron|kunstɾiˈt͡sju|oc}} :gascon {{pron|kunstɾiˈksju|oc}} :provençau {{pron|kũⁿstʀiˈsjũⁿ|oc}} {{-nom-|oc}} '''constriccion''' {{f}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|constriccion|constriccions|kunstɾiˈt͡sju|kunstɾiˈt͡sjus}} # Accion d'[[engorgar]] en [[estrénher|estrenhent]]. # ''(Medecina)'' Action de [[contractar]] en estrenhent tot lo torn. # ''(Fonetica)'' [[articulacion|Articulacion]] caracterizada per un [[restrechiment]] del conduch vocal e una [[compression]] de l'aire. {{-par-}} * [[constrictiu]] * [[constrictor]] * [[constringent]] {{-drv-}} * [[vasoconstriccion]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Zusammenziehung}}, {{trad|de|Konstriktion}} (medecina, anatomia) * {{env1}}: {{trad|en|constriction}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|constricció}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|constricción}} * {{frv1}}: {{trad|fr|constriction}} * {{itv1}}: {{trad|it|costrizione}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|constrição}} }} flgz34yl4urahmgzwhlp5p3f6vo0ikx 0 90461 422983 405808 2026-09-07T23:28:21Z Poiuytrell 5851 /* */ 422983 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De [[circulacion]] e [[sistemic]] {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|siɾkylasˌju sisteˈmiko̞|oc}} :provençau {{pron|siɾkylasˌjũⁿ sisteˈmikə|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|cir|cu|la|cion| sis|te|mi|ca}} {{-loc-nom-|oc}} {{Declinason|n|circulacion sistemica|circulacions sistemicas|siɾkylasˌju sisteˈmiko̞|siɾkylasˌjus sisteˈmiko̞s}} '''circulacion sistemica''' {{f}} # ''(biologia, medecina, fisiologia)'' [[trajècte|Trajècte]] que seguís lo [[sang]] [[oxigenar|oxigenat]], dempuèi lo [[ventricul]] esquèrre fins als [[capillar]]s, en passant per l’[[aòrta]] e las [[artèria]]s, per asagar las diferentas partidas del [[còrs]] (levat los palmons), abans de tornar, apaurit en [[oxigèn]], cap a l’[[auricula]] drecha mejançant las [[vena]]s. {{-sin-}} * [[granda circulacion]] {{-iper-}} * [[circulacion generala]] (lengadocian) / [[circulacion generau]] (provençau, gascon) {{-rel-}} * [[pichona circulacion]] * [[circulacion pulmonara]] {{-ipo-}} * [[circulacion arteriala]] * [[circulacion capillara]] * [[circulacion pulmonara]] * [[circulacion veinosa]] {{-rev-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|systemischer Kreislauf}} * {{env1}}: {{trad|en|systemic circulation}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|circulació general}}, {{trad|ca|circulació sistèmica}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|circulación sistémica}} * {{frv1}}: {{trad|fr|grande circulation}}, {{trad|fr|circulation systémique}} * {{itv1}}: {{trad|it|grande circolazione}}, {{trad|it|circolazione sistemica}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|circulação sistêmica}}, {{trad|pt|circulação sistémica}} }} bu3tfwj68j5dqdgkdau5coi3khnozfq 422985 422983 2026-09-08T09:19:00Z Poiuytrell 5851 /* */ 422985 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De [[circulacion]] e [[sistemic]] {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|siɾkylasˌju sisteˈmiko̞|oc}} :provençau {{pron|siɾkylasˌjũⁿ sisteˈmikə|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|cir|cu|la|cion| sis|te|mi|ca}} {{-loc-nom-|oc}} {{Declinason|n|circulacion sistemica|circulacions sistemicas|siɾkylasˌju sisteˈmiko̞|siɾkylasˌjus sisteˈmiko̞s}} '''circulacion sistemica''' {{f}} # ''(biologia, medecina, fisiologia)'' [[trajècte|Trajècte]] que seguís lo [[sang]] [[oxigenar|oxigenat]], dempuèi lo [[ventricul]] esquèrre fins als [[capillar]]s, en passant per l’[[aòrta]] e las [[artèria]]s, per [[asagar|irrigar]] las diferentas partidas del [[còrs]] (levat los [[palmon]]s), abans de tornar, apaurit en [[oxigèn]], cap a l’[[auricula]] drecha mejançant las [[vena]]s. {{-sin-}} * [[granda circulacion]] {{-iper-}} * [[circulacion generala]] (lengadocian) / [[circulacion generau]] (provençau, gascon) {{-rel-}} * [[pichona circulacion]] * [[circulacion pulmonara]] {{-ipo-}} * [[circulacion arteriala]] * [[circulacion capillara]] * [[circulacion pulmonara]] * [[circulacion veinosa]] {{-rev-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|systemischer Kreislauf}} * {{env1}}: {{trad|en|systemic circulation}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|circulació general}}, {{trad|ca|circulació sistèmica}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|circulación sistémica}} * {{frv1}}: {{trad|fr|grande circulation}}, {{trad|fr|circulation systémique}} * {{itv1}}: {{trad|it|grande circolazione}}, {{trad|it|circolazione sistemica}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|circulação sistêmica}}, {{trad|pt|circulação sistémica}} }} 9amwgmkyq5sq1w1lc8c9oy0jpnfhjc4 0 90482 422873 405897 2026-09-07T22:15:51Z Poiuytrell 5851 /* */ 422873 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :De [[entressenhar]] {{-pron-|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|ˌentɾeˈseɲo̞|oc}} :provençau {{pron|ˌẽⁿtʀeˈseɲə|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|en|tre|se|nha}} {{-nom-|oc}} '''entressenha''' {{f}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|entressenha|entressenhas|ˌentɾeˈseɲo̞|ˌentɾeˈseɲo̞s}} # Accion o fach de s'[[entressenhar]]. # [[indici|Indici]] o [[informacion]] que nos ajuda a nos [[assabentar]] de causas o a ne saber mai sus qualqu'un. {{-var-}} * [[indici]] * [[informacion]] * [[marca]] * [[rensenhament]] {{-var-}} * [[entre-senha]] * [[entre-senhe]] (provençau) * [[entressenhe]] (provençau) {{-par-}} * [[entressenhar]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Information}}, {{trad|de|Auskunft}} * {{env1}}: {{trad|en|information}}, {{trad|en|hint}} * {{euv1}}: {{trad|eu|informazio}} * {{cav1}}: {{trad|ca|informació}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|información}}, {{trad|es|informe}} * {{frv1}}: {{trad|fr|informacion}} * {{itv1}}: {{trad|it|informazione}}, {{trad|it|annunzio}}, {{trad|it|comunicato}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|informação}} }} 8hhcfkowd9silq5nqu3uqk29rg53f0d 0 90707 422984 406977 2026-09-07T23:29:55Z Poiuytrell 5851 /* */ 422984 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[possar]] amb lo prefix «re-» {{-pron-|oc}} :lengadocian {{pron|repuˈsa|oc}} :provençau {{pron|ʀepoˈsa|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|re|po|ssar}} {{-verb-|oc}} '''repossar''' (transitiu) # [[possar|Possar]] enrè; far [[recular]], [[escartar]] de se. #* '''''Repossar''' los enemics.'' # [[rebutar|Rebutar]] una demanda, [[refús]] de [[concedir]] çò demandat. #* '''''Repossar''' lo projècte de lei.'' '''repossar''' (intransitiu) # ''(fisica)'' [[exercir|Exercir]] una [[fòrça]], una [[pression]]. #* ''Lo ressòrt '''repossa''' de tròp.'' #Inspirar [[fàstic]]. #* ''De faiçons que '''repossan'''. # [[remandar|Remandar]]. #* '''''Repossar''' l'ora de dormir.'' # Tornar possar, tornar prene la [[creissença]]. #* ''Lo pel li '''repossa''' melhor après que se rasèt lo cap.'' {{-drv-}} * [[rebutar]] * [[repellir]] {{-drv-}} *[[repossador]] {{-sin-}} {{colomnas|nombre=2| *[[rebutar]] *[[regetar]] :possar enrè :*[[rebufar]] :*[[recular]] :*[[recuolar]] :rebutar una demanda :*[[rambalhar]] :*[[rebufar]] :*[[refusar]] :inspirar fastic :*[[repugnar]] :repossar per mai tard :*[[ajornar]] :*[[remandar]] }} {{-revi-}} {{Reviradas|Rebutar| * {{dev1}}: {{trad|de|abstoßen}} * {{env1}}: {{trad|en|repel}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|rebutjar}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|rechazar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|rebuter}} * {{itv1}}: {{trad|it|ricusare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|repelir}} }} {{Reviradas|Recular| * {{dev1}}: {{trad|de|zurücktreten}} * {{env1}}: {{trad|en|retreat}}, {{trad|en|go back}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|recular}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|recular}} * {{frv1}}: {{trad|fr|reculer}} * {{itv1}}: {{trad|it|indietreggiare}}, {{trad|it|arretrare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|recuar}} }} {{Reviradas|Acceptar pas quicòm| * {{dev1}}: {{trad|de|verwerfen}}, {{trad|de|ablehnen}} * {{env1}}: {{trad|en|reject}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|llençar}}, {{trad|ca|rebutjar}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|rechazar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|rejeter}} * {{itv1}}: {{trad|it|rifiutare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|rejeitar}} }} {{Reviradas|Remandar| * {{dev1}}: {{trad|de|verschieben}} * {{env1}}: {{trad|en|defer}}, {{trad|en|delay}} * {{euv1}}: {{trad|eu|to datoz}} * {{cav1}}: {{trad|ca|diferir}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|diferir}}, {{trad|es|aplazar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|différer}} * {{itv1}}: {{trad|it|differire}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|diferir}} }} {{Reviradas|Repugnar| * {{dev1}}: {{trad|de|abstoßen}}, {{trad|de|anekeln}}, {{trad|de|anwidern}} * {{env1}}: {{trad|en|disgust}}, {{trad|en|revolt}}, {{trad|en|nauseate}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|repugnar}}, {{trad|ca|fastiguejar}}, {{trad|ca|far fástic}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|repugnar}}, {{trad|es|repeler}}, {{trad|es|dar repugnancia}} * {{frv1}}: {{trad|fr|répugner}}, {{trad|fr|écœurer}}, {{trad|fr|dégoûter}} * {{itv1}}: {{trad|it|ripugnare}}, {{trad|it|avere ripugnanza}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|repugnar}}, {{trad|pt|ter repugnância}} }} hqjc0l33b3menkw1dvkgdb2atcgi3ov 0 90853 423086 407528 2026-09-08T11:10:22Z Poiuytrell 5851 /* */ 423086 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Bastit amb lo substantiu {{etil|la|oc|mot=patibulum|sens=[[crotz]], [[poténcia]], [[pèrga]]}} {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|patiβyˈlaɾi|oc}} :provençau {{pron|patibyˈlaʀi|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|pa|ti|bu|la|ri}} {{-adj-|oc}} {{Declinason|adj|patibulari|patibulària|patibularis|patibulàrias|patibyˈlaɾi|patibyˈlaɾio̞|patibyˈlaɾis|patibyˈlaɾio̞s}} '''patibulari''' # Se ditz de çò qu'es destinat a servir pel suplici de la [[forca]]. # Se ditz de la persona que pareis digne de la forca, d’èsser penjat. #''(per extension)'' De çò qu'òm fa [[mèfi]], que paréis suspècte. {{-exp-}} *[[forcas patibulàrias]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Galgen-}} * {{env1}}: {{trad|en|hideous}}, {{trad|en|sinister}}, {{trad|en|horrifying}}, {{trad|en|harrowing}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|patibulari}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|patibulario}} * {{frv1}}: {{trad|fr|patibulaire}} * {{itv1}}: {{trad|it|patibolare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|patibular}} }} {{=ca=}} {{-etim-}} Bastit amb lo substantiu {{etil|la|ca|mot=patibulum|sens=[[crotz]], [[poténcia]], [[pèrga]]}} {{-pron-}} : {{pron|pətiβuˈláɾi|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|pa|ti|bu|la|ri}} {{-adj-|ca}} {{Declinason|adj|patibulari|patibulària|patibularis|patibulàries}} '''patibulari''' # {{trad|oc|patibulari}} qdr4w0swdt236amk3nicwa6erzgq5h4 0 90902 422574 407787 2026-09-07T12:54:04Z Poiuytrell 5851 /* */ 422574 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[assetar]] {{-pron-|oc}} {{pron|asetaˈmen|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|assetament|assetaments|asetaˈmen|asetaˈmens}} '''assetament''' {{m}} # Situacion d’un còrs pausat sus un autre, de tal biais que demòre [[fèrm]] e [[estable]]. # ''(Drech de proprietat)'' [[presa|Presa]] al sòl d’un fons, d’una servitud. # ''(Drech)'' Fons sus lo qual una renda es fixada. # ''(Per analogia)'' [[reparticion|Reparticion]] dels [[impòst]]es, de la [[talha]]s. {{-sin-}} *[[assetada]] {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|}} * {{env1}}: {{trad|en|base}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|assentament}}, {{trad|es|base}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|base}} * {{frv1}}: {{trad|fr|assise}} * {{itv1}}: {{trad|it|base}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|base}}, {{trad|pt|assentamento}} {{)}} 485gmakvtwzcrsy3h5drihh6x4k5158 0 90955 422883 407936 2026-09-07T22:23:49Z Poiuytrell 5851 /* */ 422883 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[acabar]] amb lo sufix «-ason» {{-pron-}} :{{pron|akaβaˈzu|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|a|ca|ba|son}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|acabason|acabasons|akaβaˈzu|akaβaˈzus}} '''acabason''' {{f}} # Accion, fach o resultat d’[[acabar]], [[fin]], execucion entièra, [[compliment]], [[realizacion]] de quicòm. #''(Sens figurat)'' [[perfeccionament|Perfeccionament]] que pòt i aténher un obratge. {{-sin-}} *[[acabada]] *[[acabament]] *[[finiment]] {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Vollendung}}, {{trad|de|Fertigstellung}}, {{trad|de|Beendigung}} * {{env1}}: {{trad|en|achievement}} * {{euv1}}: {{trad|eu|osatze}} * {{cav1}}: {{trad|ca|acabament}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|acabamiento}}, {{trad|es|remate}} * {{frv1}}: {{trad|fr|achèvement}} * {{itv1}}: {{trad|it|ultimazione}}, {{trad|it|completamento}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|acabamento}} {{)}} pxt9l5m45kmgvyzc9h7akelc9nqiv8q 0 90994 422686 408085 2026-09-07T15:04:58Z Poiuytrell 5851 /* */ 422686 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|frontalis}}. {{-pron-}} {{pron|fɾunˈtal|oc}} {{-adj-|oc}} {{Declinason|adj|frontal|frontala|frontals|frontalas|fɾunˈtal|fɾunˈtalo̞|fɾunˈtals|fɾunˈtalo̞s}} '''frontal''' {{leng}} # ''(Anatomia)'' Qu'a un rapòrt o qu'aperten al [[front]]. # Qu'es situat sul front. # Qu'es plaçat de front. # Qu'ataca [[frontalament]]. {{-sil-}} {{Sillabas|fron|tal}} {{-var-}} *[[frontau]] (gascon, provençau) {{-drv-}} *[[frontalament]] *[[frontalièr]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|frontal}}, {{trad|de|Stirn...}} (anatomia) * {{env1}}: {{trad|en|frontal}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|frontal}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|frontal}} * {{frv1}}: {{trad|fr|frontal}} * {{itv1}}: {{trad|it|frontale}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|frontal}} {{)}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|frontal|frontals|fɾunˈtal|fɾunˈtals}} '''frontal''' {{leng}} # ''(anatomia, per elipsi)'' [[òs frontal|Òs frontal]]. # ''(armariá)'' Pèça d’[[armadura]] que cobrís lo front d’un caval [[caparaçonar|caparaçonat]]. # ''(arquitectura)'' [[faciada|Faciada]] d'un bastiment. # ''(medecina tradicionala)'' [[cataplasma|Cataplasma]] qu'òm pausa sul front. # ''(liturgia, art)'' Pèça de tela, de fusta decorada, de metal, etc., plaçada davant la taula de l’altar # ''(religion)'' Mena de [[bendèl]] que los [[josieu]]s portavan sul front per pregiar dins una sinagòga. {{-revi-}} {{Reviradas|òs frontal| * {{dev1}}: {{trad|de|Stirnbein}} * {{env1}}: {{trad|en|frontal bone}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|frontal}}, {{trad|ca|os frontal}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|frontal}}, {{trad|es|hueso frontal}} * {{frv1}}: {{trad|fr|frontal}}, {{trad|fr|os frontal}} * {{itv1}}: {{trad|it|frontale}}, {{trad|it|osso frontale}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|frontal}}, {{trad|pt|coronal}} }} {{=de=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|de|frontalis}}. {{-pron-}} {{pron|fʁɔnˈtaːl|de}} {{-sil-}} {{Sillabas|fron|tal}} {{-adj-|de}} '''frontal''' #{{trad|oc|frontal}} {{=en=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|en|frontalis}}. {{-pron-}} :general {{pron|ˈfɹʌntəl|en}}, {{pron|ˈfɹʌntl̩|en}} :America {{pron|ˈfɹʌntl̩|en}}, {{pron|ˈfɹʌnl̩|en}} {{-sil-}} {{Sillabas|fron|tal}} {{-adj-|en}} '''frontal''' #{{trad|oc|frontal}} {{-nom-|en}} '''frontal''' {{Declinason|n|frontal|frontals}} #{{trad|oc|frontal}}, òs #{{trad|oc|frontal}}, decòrs d'altar #{{trad|oc|frontal}}, faciada {{=ca=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|ca|frontalis}}. {{-pron-}} : Oriental: central {{pron|fɾunˈtaɫ|ca}}, balear {{pron|fɾonˈtaɫ|ca}}, {{pron|fɾunˈtaɫ|ca}} : Occidental: {{pron|fɾonˈtaɫ|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|fron|tal}} {{-adj-|ca}} '''frontal''' {{mf}}, ''(plurals: [[frontals]])'' #{{trad|oc|frontal}} {{-nom-|ca}} '''frontal''' {{m}} {{Declinason|n|frontal|frontals}} #{{trad|oc|frontal}}, òs #{{trad|oc|frontal}}, decòrs d'altar #{{trad|oc|frontal}}, cataplasma {{=es=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|es|frontalis}}. {{-pron-}} : {{pron|fɾon̪ˈt̪al|es}} {{-sil-}} {{Sillabas|fron|tal}} {{-adj-|es}} '''frontal''' {{mf}}, ''(plurals: [[frontales]])'' #{{trad|oc|frontal}} {{-nom-|es}} '''frontal''' {{m}} {{Declinason|n|frontal|frontales}} #{{trad|oc|frontal}}, òs #{{trad|oc|frontal}}, decòrs d'altar #{{trad|oc|frontal}}, armariá {{=fr=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|fr|frontalis}}. {{-pron-}} : {{pron|fʁɔ̃tal|fr}} {{-sil-}} {{Sillabas|fron|tal}} {{-adj-|fr}} '''frontal''' {{Declinason|adj|frontal|frontaux|frontale|frontales|fʁɔ̃tal|fʁɔ̃to|fʁɔ̃tal|fʁɔ̃tal}} #{{trad|oc|frontal}} {{-nom-|fr}} '''frontal''' {{m}} #{{trad|oc|frontal}}, òs #{{trad|oc|frontal}}, cataplasme #{{trad|oc|frontal}}, armariá #''(comèrci)'' [[presentador]] {{=pt=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|pt|frontalis}}. {{-pron-}} :Portugal {{pron|fɾõˈtaɫ|pt}} :Brasil {{pron|fɾõˈtaw|pt}} {{-sil-}} {{Sillabas|fron|tal}} {{-adj-|pt}} '''frontal''' {{mf}}, ''(plurals: [[frontales]])'' #{{trad|oc|frontal}} {{-nom-|fr}} '''frontal''' {{m}} {{Declinason|n|frontal|frontales}} #{{trad|oc|frontal}}, òs #{{trad|oc|frontal}}, faciada #Decòrs de pòrta o de fenèstra #{{trad|oc|frontal}}, decòrs d'altar #{{trad|oc|frontal}}, bendèl dels josieus 75vprgi4i511k4t27ry03qjwz8bjhpj 0 90998 422923 416850 2026-09-07T22:55:05Z Poiuytrell 5851 /* */ 422923 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Pel l'{{etil|pro|oc|pilota}}, del {{etil|la|oc}} tardièr ''*pilotta'' de classic ''pila'' ([[palma]], [[bala]]) {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|peˈlɔto̞|oc}} :provençau {{pron|peˈlɔtə|oc}} :Bearn : escotar « pelòta » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-pelòta.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|pe|lò|ta}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|pelòta|pelòtas|peˈlɔto̞|peˈlɔto̞s}} '''pelòta''' {{f}} [[image:Pelote à credit.jpg|vinheta|De '''pelòtas''' de lana]] [[image:A mound of butter.jpg|vinheta|Una '''pelòta''' de burre]] [[image:Pelote de réjection.jpg|vinheta|Una '''pelòta''' de rejeccion]] [[image:8 Pelote.jpg|vinheta|Una '''pelòta''' pels jòcs basques]] #Mena de [[bòla]] qu’òm forma amb de [[fial]], de [[lana]], de [[seda]], etc., enrotlats sus se meteis. #*''Cal pas èsser estada teissuda de la darrièra '''pelòta''' per sortir d'evidéncias d'aqueste calibre. ''«Qualques nòvas d'Albigés»'' (Sèrgi Viaule) #''(Cordura)'' [[coissinet|Coissinet]] qu'òm i [[ficar|fica]] dedins d'[[espingòla]]s e d'[[agulha]]s. #Bòla de [[gip]], de [[cera]], de [[burre]], de [[formatge]], etc. # ''(Biologia)'' [[pelòta de rejeccion|Pelòta de rejeccion]]: [[amàs]] de rèstas [[alimentari|alimentàrias]] parcialament [[digerir|digeridas]] qu'[[escopir|escopisson]] d'animals coma los [[rapaç|rapaces]]. # ''(espòrt)'' [[bala|Bala]] del [[jòc de palma]] e similar. # ''(espòrts basques)'' Bala dels jòcs de [[pelòta basca]]. #*''Vistalhàvem de corridas, anàvem escometre als establiments de '''pelòta''' basca, sortiam las sorretas al cinemà e al cafè. ''«Memòris»'', (Ferran Delèris) {{-sin-}} bòla de fial *[[cabdèl]] / [[capdèl]] / [[cabedèu]] *[[escaut]] / [[escanha]] *[[grumèl]] / [[grumicèu]] / [[gusmèth]] *[[madaissa]] Bala del jòc de palma *[[palma]] Coissinet qu'òm i fica d'espingòlas *[[espingolièr]] {{-drv-}} *[[pelotaire]] *[[pelotar]] *[[pelotari]] *[[pelotage]] *[[pelotièr]] *[[peloton]] {{-revi-}} {{Reviradas|bòla de fial| * {{dev1}}: {{trad|de|Knäuel}} * {{env1}}: {{trad|en|clew}}, {{trad|en|skein}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|cabdell}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|ovillo}} * {{itv1}}: {{trad|it|gomitolo}} * {{frv1}}: {{trad|fr|pelote}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|frontão}} }} {{Reviradas|Coissinet qu'òm i fica dedins d'espingòlas| * {{dev1}}: {{trad|de|Nadelkissen}} * {{env1}}: {{trad|en|pincushion}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|buirac}}, {{trad|ca|coixí d'agulles}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|agujero}}, {{trad|es|acerico}}, {{trad|es|alfiletero}} * {{itv1}}: {{trad|it|appuntaspilli}}, {{trad|it|cuscinetto}}, {{trad|it|torsello}} * {{frv1}}: {{trad|fr|pelote}}, {{trad|fr|pique-aiguille}}, {{trad|fr|pelote à épingles}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|alfineteira}} }} {{Reviradas|palma| * {{dev1}}: {{trad|de|Ball}} * {{env1}}: {{trad|en|ball}} * {{euv1}}: {{trad|eu|pilota}} * {{cav1}}: {{trad|ca|pilota}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|pelota}} * {{itv1}}: {{trad|it|palla}} * {{frv1}}: {{trad|fr|pelote}}, {{trad|fr|balle}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|bola}} }} {{Reviradas|espòrts basques| * {{dev1}}: {{trad|de|Pelota}} * {{env1}}: {{trad|en|pelota}} * {{euv1}}: {{trad|eu|pilota}} * {{cav1}}: {{trad|ca|pilota}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|pelota}} * {{itv1}}: {{trad|it|pelota}} * {{frv1}}: {{trad|fr|pelote}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|pelota}} }} {{-flex-verb-|oc}} '''pelòta''' {{f}} #''tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[pelotar]] #''segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[pelotar]] 79crrxuwfk1asg2ru8b5wiun4cu61hn 0 91173 422554 408798 2026-09-07T12:38:01Z Poiuytrell 5851 /* */ 422554 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De [[tampar]]. {{-pron-}} :lengadocian {{pron|tampaˈðyɾo̞|oc}} :escotar « tampadura » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-tampadura.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|tam|pa|du|ra}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|tampadura|tampaduras|tampaˈðyɾo̞|tampaˈðyɾo̞s}} '''tampadura''' {{f}} # Accion de [[tampar]]. {{-sin-}} *[[barradura]] *[[tancadura]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Schließen}}, {{trad|de|Schließung}} * {{env1}}: {{trad|en|closing}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|tancament}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|cierre}} * {{frv1}}: {{trad|fr|fermeture}} * {{itv1}}: {{trad|it|chiusura}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|fechamento}} }} hdw2rq551w8r36xu94ittj68juu1aag 422555 422554 2026-09-07T12:38:24Z Poiuytrell 5851 /* */ 422555 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De [[tampar]]. {{-pron-}} :lengadocian {{pron|tampaˈðyɾo̞|oc}} :escotar « tampadura » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-tampadura.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|tam|pa|du|ra}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|tampadura|tampaduras|tampaˈðyɾo̞|tampaˈðyɾo̞s}} '''tampadura''' {{f}} # Accion de [[tampar]]. {{-sin-}} *[[barradura]] *[[clavadura]] *[[tancadura]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Schließen}}, {{trad|de|Schließung}} * {{env1}}: {{trad|en|closing}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|tancament}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|cierre}} * {{frv1}}: {{trad|fr|fermeture}} * {{itv1}}: {{trad|it|chiusura}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|fechamento}} }} sbn9u9jouzfbs33uby6m1p96xwjdf40 0 91184 422607 408856 2026-09-07T13:16:01Z Poiuytrell 5851 /* */ 422607 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|mot=nidificare|sens=bastir un nis}}, compausat de ''[[nidus#la|nīdus]]'' (« [[nis]] ») e de ''[[facio#la|faciō]]'' (« [[far]] ») {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|niðifiˈka|oc}} :provençau {{pron|nidifiˈka|oc}} :França (Bearn) : escotar « nidificar » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-nidificar.wav]] {{-verb-|oc}} '''nidificar''' # Bastir son [[nis]]. #*'' Lo ribeiron '''nidifica''' dins los calancs.'' # ''(per extension)'' S'[[implantar]], se [[ficar]]. #*''L’uòu fecondat va '''nidificar''' dins l’utèr.'' {{-drv-}} * [[nidificacion]] {{-sin-}} {{colomnas|nombre=2| * [[anisar]] (lengadocian, provençau) * [[nidar]] (gascon) * [[nidejar]] (gascon) * [[niar]] (provençau) * [[nisar]] (lengadocian, provençau) }} {{-rev-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|nisten}}, {{trad|de|einnisten}} * {{env1}}: {{trad|en|nest}}, {{trad|en|nidify}} * {{euv1}}: {{trad|eu|habia egin}} * {{cav1}}: {{trad|ca|nidificar}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|nidificar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|nidifier}} * {{itv1}}: {{trad|it|nidificare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|nidificar}} {{)}} {{-conju-}} {{Conjugason/oc/leng/-car|nidifi}} {{=ca=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|ca|mot=nidificare|sens=bastir un nis}}, compausat de ''[[nidus#la|nīdus]]'' (« [[nis]] ») e de ''[[facio#la|faciō]]'' (« [[far]] ») {{-pron-}} :Oriental {{pron|niðifiˈka|ca}} :Occidental: nord-occidental {{pron|ni.ði.fiˈka|ca}}, valencian {{pron|niðifiˈkaɾ|ca}}, {{pron|niðifiˈka|ca}} {{-verb-|ca}} '''nidificar''' # {{trad|oc|nidificar}} {{=es=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|es|mot=nidificare|sens=bastir un nis}}, compausat de ''[[nidus#la|nīdus]]'' (« [[nis]] ») e de ''[[facio#la|faciō]]'' (« [[far]] ») {{-pron-}} : {{pron|nið̞ifiˈkaɾ|es}} {{-verb-|es}} '''nidificar''' # {{trad|oc|nidificar}} {{=pt=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|pt|mot=nidificare|sens=bastir un nis}}, compausat de ''[[nidus#la|nīdus]]'' (« [[nis]] ») e de ''[[facio#la|faciō]]'' (« [[far]] ») {{-pron-}} :Portugal {{pron|nidifiˈkaɾ|pt}} :Brasil {{pron|nidʒifiˈka(ɾ)|pt}} {{-verb-|es}} '''nidificar''' # {{trad|oc|nidificar}} jgl71irwjvg463qtrs7eqduwwufeapv 0 91204 422517 408954 2026-09-07T12:07:28Z Poiuytrell 5851 /* */ 422517 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[convidar]] {{-pron-|oc}} : lengadocian {{pron|kumbiˈðat|oc}} :escotar « convidat » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-convidat.wav]] : provençau {{pron|kũⁿviˈda|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|con|vi|dat}} {{-nom-|oc}} '''convidat''' {{m}}, ''(femenin: [[convidada]])'' {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|convidat|convidats|kumbiˈðat|kumbiˈðats}} # Lo qu'es [[convidar|convidat]], lo qu'a recebut un [[convit]]. {{-sin-}} *[[invitat]] / [[envitat]] *[[òste]] (lo qu'es convidat) *[[taulejaire]] (per un repais) {{-ant-}} *[[convidaire]] *[[òste]] (lo que convida) {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Gast}}, {{trad|de|Besuch}} * {{env1}}: {{trad|en|guest}}, {{trad|en|invitee}} * {{euv1}}: {{trad|eu|gonbidatu}} * {{cav1}}: {{trad|ca|convidat}}, {{trad|ca|hoste}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|huésped}}, {{trad|pt|invitado}}, {{trad|pt|convidado}} * {{frv1}}: {{trad|fr|invité}}, {{trad|fr|convive}}, {{trad|fr|hôte}} * {{itv1}}: {{trad|it|ospite}}, {{trad|it|invitato}}, {{trad|it|convitato}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|hóspede}}, {{trad|pt|convidado}} }} {{-flex-verb-|oc}} '''convidat''' # ''participi passat al masculin singular de'' [[convidar]] {{=ca=}} {{-etim-}} : De [[convidar]] {{-pron-|ca}} : {{pron|kumbiˈðat|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|con|vi|dat}} {{-nom-|ca}} '''convidat''' {{m}}, ''(femenin: [[convidada]])'' {{Declinason|n|convidat|convidats}} # {{trad|oc|convidat}} {{-flex-verb-|ca}} '''convidat''' # ''participi passat al masculin singular de'' [[convidar]] 6ohvkdbznq1zdd6rb038liozk4frqs6 0 91205 422526 408955 2026-09-07T12:12:58Z Poiuytrell 5851 /* */ 422526 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[convidar]] {{-pron-|oc}} : lengadocian {{pron|kumbiˈðaðo̞|oc}} :escotar « convidat » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-convidat.wav]] : provençau {{pron|kũⁿviˈdadə|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|con|vi|da|da}} {{-nom-|oc}} '''convidada''' {{f}}, ''(masculin: [[convidat]])'' {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|convidada|convidadas|kumbiˈðaðo̞|kumbiˈðaðo̞s}} # La qu'es [[convidar|convidada]], la qu'a recebut un [[convit]]. {{-sin-}} *[[invitada]] / [[envitada]] *[[ostessa]] (la qu'es convidada) *[[taulejaira]] (per un repais) {{-ant-}} *[[convidaira]] *[[ostessa]] (la que convida) {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Gast}}, {{trad|de|Besuch}} * {{env1}}: {{trad|en|guest}}, {{trad|en|invitee}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|convidada}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|huésped}}, {{trad|es|invitada}}, {{trad|es|convidada}} * {{frv1}}: {{trad|fr|invitée}}, {{trad|fr|convive}}, {{trad|fr|hôtesse}} * {{itv1}}: {{trad|it|ospita}}, {{trad|it|invitata}}, {{trad|it|convitata}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|hóspede}}, {{trad|pt|convidada}} }} {{-flex-verb-|oc}} '''convidat''' # ''participi passat al femenin singular de'' [[convidar]] {{=ca=}} {{-etim-}} : De [[convidar]] {{-pron-|ca}} : Oriental: central {{pron|kumbiˈðaðə|ca}}, balear {{pron|koɱviˈðaðə|ca}}, {{pron|kuɱviˈðaðə|ca}} :Occidental: nord-occidental {{pron|kombiˈðaða|ca}} valencian {{pron|koɱviˈðaða|ca}}, {{pron|kombiˈðaða|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|con|vi|da|da}} {{-nom-|ca}} '''convidada''' {{f}} {{Declinason|n|convidada|convidades}} # {{trad|oc|convidatge}} '''convidada''' {{f}}, ''(masculin: [[convidat]])'' # {{trad|oc|convidada}} {{-flex-verb-|ca}} '''convidat''' # ''participi passat al femenin singular de'' [[convidar]] {{=es=}} {{-etim-}} : De [[convidar]] {{-pron-|es}} : {{pron|kombiˈð̞að̞a|es}} {{-sil-}} {{Sillabas|con|vi|da|da}} {{-nom-|es}} '''convidada''' {{f}}, ''(masculin: [[convidado]])'' {{Declinason|n|convidada|convidadas|kombiˈð̞að̞a|kombiˈð̞að̞as}} # {{trad|oc|convidada}} {{-flex-verb-|ca}} '''convidat''' # ''participi passat al femenin singular de'' [[convidar]] {{=pt=}} {{-etim-}} : De [[convidar]] {{-pron-|pt}} : Portugal {{pron|kõviˈdadɐ|pt}} : Brasil {{pron|kõviˈdadɐ|pt}}, {{pron|kõviˈdadə|pt}} {{-sil-}} {{Sillabas|con|vi|da|da}} {{-nom-|pt}} '''convidada''' {{f}}, ''(masculin: [[convidado]])'' {{Declinason|n|convidada|convidadas}} # {{trad|oc|convidada}} {{-flex-verb-|ca}} '''convidat''' # ''participi passat al femenin singular de'' [[convidar]] nkfavt9yoiy1fq5vg2ulneiqbwizyan 0 91206 422516 408971 2026-09-07T12:05:41Z Poiuytrell 5851 /* */ 422516 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[convidar]] {{-pron-|oc}} : lengadocian {{pron|kumbiˈðajɾo̞|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|con|vi|dai|ra}} {{-nom-|oc}} '''convidaira''' {{leng}}; {{f}}, ''(masculin: [[convidaire]])'' {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|convidaira|convidairas|kumbiˈðajɾo̞|kumbiˈðajɾo̞s}} # La que [[convidar|convidada]], la que manda un [[convit]] # La que convidar sovent, que s'agrada d'o far. {{-var-}} *[[concidairitz]] (provençau) *[[concidarèla]] (provençau) {{-sin-}} *[[amfitriona]] *[[invitarèla]] (provençau) / [[invitairitz]] (lengadocian, provençau) *[[ostessa]] (la que convida) {{-ant-}} *[[convidada]] *[[invitada]] / [[envitada]] *[[ostessa]] (la qu'es convidada) *[[taulejaira]] (per un repais) {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Gastgeberin}} * {{env1}}: {{trad|en|inviter}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|convidadora}}, {{trad|ca|amfitriona}} * {{esv1}}: {{trad|es|convidadora}}, {{trad|es|organizadora}}, {{trad|es|invitador}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|hôtesse}}, {{trad|fr|organisatrice}}, {{trad|fr|personne invitante}} * {{itv1}}: {{trad|it|anfitriona}}, {{trad|it|invitanta}}, {{trad|it|convitanta}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|convidadora}}, {{trad|pt|anfitriona}}, {{trad|pt|organizadora}} }} {{-flex-adj-|oc}} '''convidaira''' # ''femenin singular de'' [[convidaire]] bbkpcne9p3xgp3lmcsf7dwpec57rhki 0 91207 422515 408972 2026-09-07T12:04:55Z Poiuytrell 5851 /* */ 422515 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[convidar]] {{-pron-|oc}} : lengadocian {{pron|kumbiˈðajɾe|oc}} : provençau {{pron|kũⁿviˈdajʀe|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|con|vi|dai|re}} {{-nom-|oc}} '''convidaire''' {{leng}}; {{m}}, ''(masculin: [[convidaira]])'' {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|convidaire|convidaires|kumbiˈðajɾe|kumbiˈðajɾes}} # Lo que [[convidar|convida]], lo que manda un [[convit]] # Lo que convidar sovent, que s'agrada d'o far. {{-sin-}} *[[amfitrion]] *[[invitador]] (lengadocian) / [[invitaire]] (provençau) *[[òste]] (lo que convida) {{-ant-}} *[[convidat]] *[[invitat]] / [[envitat]] *[[oste]] (la qu'es convidada) *[[taulejaire]] (per un repais) {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Gastgeber}} * {{env1}}: {{trad|en|inviter}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|convidador}}, {{trad|ca|amfitrió}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|convidador}}, {{trad|es|organizador}}, {{trad|es|invitador}} * {{frv1}}: {{trad|fr|hôte}}, {{trad|fr|organisateur}}, {{trad|fr|personne invitante}} * {{itv1}}: {{trad|it|anfitrione}}, {{trad|it|invitante}}, {{trad|it|convitante}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|convidador}}, {{trad|pt|anfitrião}}, {{trad|pt|organizador}} }} {{-adj-|oc}} '''convidaire''' {{Declinason|adj|dialècte=lengadocian|convidaire|convidaira|convidaires|convidairas|kumbiˈðajɾe|kumbiˈðajɾo̞|kumbiˈðajɾes|kumbiˈðajɾo̞s}} {{Declinason|adj|dialècte=provençau|convidaire|convidairitz|convidaire|convidairises|kũⁿviˈdajʀe|kũⁿviˈdajʀit͡s|kũⁿviˈdajʀes|kũⁿviˈdajʀizes}} {{Declinason|adj|dialècte=provençau|convidaire|convidarèla|convidaires|convidarèlas|kũⁿviˈdajʀe|kũⁿviˈdaʀɛlə|kũⁿviˈdajʀe|kũⁿviˈdaʀɛlə}} # Que convida sovent, qu'agrada çò far. hbm463sl17wyeq3mdeybj9ps0mk8et6 0 91209 422512 408959 2026-09-07T12:03:56Z Poiuytrell 5851 /* */ 422512 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|mot=convivialis|sens=relatiu al repais pres en comun}}. {{-pron-|oc}} : {{pron|kumbiˈβjal|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|con|vi|vial}} {{-adj-|oc}} '''convivial''' {{leng}} {{Declinason|adj|convivial|conviviala|convivials|convivialas|kumbiˈβjal|kumbiˈβjalo̞|kumbiˈβjals|kumbiˈβjalo̞s}} # Relatiu al [[convit]], a las bonas relacions entre [[conviva]]s. # ''(per extension)'' Que causa de relacions favorablas o agradivas entre lo membres d’un grope. {{-var-}} *[[conviviau]] (provençau, gascon) {{-drv-}} *[[convivialament]] *[[convivialitat]] {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|gemütlich}} * {{env1}}: {{trad|en|convivial}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|convival}}, {{trad|ca|amistós}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|convival}}, {{trad|es|cordial}} * {{frv1}}: {{trad|fr|convivial}} * {{itv1}}: {{trad|it|conviviale}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|convivial}}, {{trad|pt|convival}} }} {{=en=}} {{-etim-}} : Pel {{etil|fr|en|mot=convivial}} del {{etil|la|en|mot=convivialis|sens=relatiu al repai pres en comun}}. {{-pron-|en}} : {{pron|kənˈvɪviəl|en}} {{-sil-}} {{Sillabas|con|vi|vial}} {{-adj-|en}} '''convivial''' # {{trad|oc|convivial}} {{=fr=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|fr|mot=convivialis|sens=relatiu al repai pres en comun}}. {{-pron-|fr}} : {{pron|kɔ̃vivjal|fr}} {{-sil-}} {{Sillabas|con|vi|vial}} {{-adj-|fr}} '''convivial''' {{Declinason|adj|convivial|conviviale|conviviaux|conviviales|kɔ̃vivjal|kɔ̃vivjo|kɔ̃vivjal|kɔ̃vivjal}} # {{trad|oc|convivial}} {{=pt=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|pt|mot=convivialis|sens=relatiu al repai pres en comun}}. {{-pron-|pt}} : {{pron||pt}} {{-sil-}} {{Sillabas|con|vi|vial}} {{-adj-|pt}} '''convivial''' {{mf}}, ''(plurals: [[conviviais]])'' # {{trad|oc|convivial}} ib7yrg6ctqrjl4bmhsd6cz4kecvknwx 0 91213 422513 408968 2026-09-07T12:04:22Z Poiuytrell 5851 /* */ 422513 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[invitar]] {{-pron-|oc}} : lengadocian, gascon {{pron|imbiˈtat|oc}} : provençau {{pron|ĩⁿviˈta|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|in|vi|tat}} {{-nom-|oc}} '''invitat''' {{m}}, ''(femenin: [[invitada]])'' {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|invitat|invitats|imbiˈtat|imbiˈtats}} # Lo qu'es [[invitar|invitat]], lo qu'a recebut una [[invitacion]]. {{-var-}} *[[envitat]] (gascon) {{-drv-}} *[[invit]] {{-sin-}} *[[convidat]] *[[òste]] (lo qu'es convidat) *[[taulejaire]] (per un repais) {{-ant-}} *[[convidaire]] *[[òste]] (lo que convida) {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Gast}}, {{trad|de|Besuch}} * {{env1}}: {{trad|en|guest}}, {{trad|en|invitee}} * {{euv1}}: {{trad|eu|gonbidatu}} * {{cav1}}: {{trad|ca|convidat}}, {{trad|ca|hoste}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|huésped}}, {{trad|pt|invitado}}, {{trad|pt|convidado}} * {{frv1}}: {{trad|fr|invité}}, {{trad|fr|convive}}, {{trad|fr|hôte}} * {{itv1}}: {{trad|it|ospite}}, {{trad|it|invitato}}, {{trad|it|convitato}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|hóspede}}, {{trad|pt|convidado}} }} {{-flex-verb-|oc}} '''invitat''' # ''participi passat al masculin singular de'' [[invitar]] de7od3wuzvgrbdiwm9vmnrripn0ger8 0 91214 422525 408969 2026-09-07T12:12:41Z Poiuytrell 5851 /* */ 422525 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[invitar]] {{-pron-|oc}} : lengadocian, gascon {{pron|imbiˈtaðo̞|oc}} : provençau {{pron|ĩⁿviˈtadə|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|in|vi|ta|da}} {{-nom-|oc}} '''invitada''' {{f}}, ''(masculin: [[invitat]])'' {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|invitada|invitadas|imbiˈtaðo̞|imbiˈtaðo̞s}} # La qu'es [[invitar|invitada]], la qu'a recebut una [[invitacion]]. {{-var-}} *[[envitada]] (gascon) {{-drv-}} *[[invit]] {{-sin-}} *[[convidada]] *[[ostessa]] (la qu'es convidat) *[[taulejaira]] (per un repais) {{-ant-}} *[[convidaira]] *[[ostessa]] (lo que convida) {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Gastin}} * {{env1}}: {{trad|en|guest}}, {{trad|en|invitee}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|convidada}}, {{trad|ca|hoste}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|huésped}}, {{trad|pt|invitada}}, {{trad|pt|convidada}} * {{frv1}}: {{trad|fr|invitée}}, {{trad|fr|convive}}, {{trad|fr|hôte}} * {{itv1}}: {{trad|it|ospite}}, {{trad|it|invitata}}, {{trad|it|convitata}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|hóspede}}, {{trad|pt|convidada}} }} {{-flex-verb-|oc}} '''invitada''' # ''participi passat al femenin singular de'' [[invitar]] {{=es=}} {{-etim-}} : De [[invitar]] {{-pron-|es}} : {{pron|imbiˈt̪að̞a|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|in|vi|ta|da}} {{-nom-|es}} '''invitada''' {{f}}, ''(masculin: [[invitado]])'' {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|invitada|invitadas|imbiˈtaðo̞|imbiˈtaðo̞s}} # {{trad|oc|invitada}} {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Gastin}} * {{env1}}: {{trad|en|guest}}, {{trad|en|invitee}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|convidada}}, {{trad|ca|hoste}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|huésped}}, {{trad|pt|invitada}}, {{trad|pt|convidada}} * {{frv1}}: {{trad|fr|invitée}}, {{trad|fr|convive}}, {{trad|fr|hôte}} * {{itv1}}: {{trad|it|ospite}}, {{trad|it|invitata}}, {{trad|it|convitata}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|hóspede}}, {{trad|pt|convidada}} }} {{-flex-verb-|es}} '''invitada''' # ''participi passat al femenin singular de'' [[invitar]] a2yp7mlc1bbykerflgytyllr62n3j3p 0 91502 422886 410423 2026-09-07T22:26:01Z Poiuytrell 5851 /* */ 422886 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[tocar]]. {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|tuˈkaðo̞|oc}} :provençau {{pron|tuˈkadə|oc}} : Bearn : escotar « tocada » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-tocada.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|to|ca|da}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|tocada|tocadas|tuˈkaðo̞|tuˈkaðo̞s}} '''tocada''' {{f}} #Çò que se [[tòca|tocar]]. #[[atòcament|Atòcament]], [[tòca]], [[palpament]]. #[[tropèl|Tropèl]] del [[tocaire]]. {{-revi-}} {{Reviradas|Çò que se tòca| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|}} * {{env1}}: {{trad|en|touching}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|palp}}, {{trad|ca|palpament}}, {{trad|ca|tocament}} * {{esv1}}: {{trad|es|toque}}, {{trad|es|tocamiento}} * {{frv1}}: {{trad|fr|action de toucher}}, {{trad|fr|attouchement}} * {{itv1}}: {{trad|it|tocco}}, {{trad|it|toccamento}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|toque}} }}}} {{-flex-adj-|oc}} '''tocada''' #''femenin singular de'' [[tocat]]. {{-flex-verb-|oc}} '''tocada''' #''perticipi passat al femenin singular de'' [[tocar]]. {{=ca=}} {{-etim-}} : De [[tocar]]. {{-pron-}} :Central {{pron|tuˈkaðə|oc}} :Balearic {{pron|toˈkaðə|oc}} :Valencian {{pron|toˈkaða|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|to|ca|da}} {{-nom-|ca}} {{Declinason|n|tocada|tocades}} '''tocada''' {{f}} #[[audicion]], [[concèrt]]. {{-flex-adj-|ca}} '''tocada''' #''femenin singular de'' [[tocat]]. {{-flex-verb-|ca}} '''tocada''' #''perticipi passat al femenin singular de'' [[tocar]]. {{=es=}} {{-pron-}} : {{pron|t̪oˈkað̞a|es}} {{-sil-}} {{Sillabas|to|ca|da}} {{-flex-adj-|ca}} '''tocada''' #''femenin singular de'' [[tocado]]. {{-flex-verb-|es}} '''tocada''' #''perticipi passat al femenin singular de'' [[tocar]]. {{=pt=}} {{-pron-}} : {{pron||pt}} {{-sil-}} {{Sillabas|to|ca|da}} {{-flex-adj-|pt}} '''tocada''' #''femenin singular de'' [[tocat]]. {{-flex-verb-|pt}} '''tocada''' #''perticipi passat al femenin singular de'' [[tocar]]. l3wxlkopfo0zn6jnrr2xaohz7pt4rxg 0 91555 422628 410611 2026-09-07T13:29:49Z Poiuytrell 5851 /* */ 422628 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :Del {{etil|la|oc|corrector}} {{-pron-|oc}} :lengadocian {{pron|kuretˈtu|oc}} :gascon {{pron|kurekˈtu|oc}} :provençau {{pron|kuʀekˈtu|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|co|rrec|tor}} {{-adj-|oc}} '''corrector''' {{Declinason|dialècte=lengadocian|adj|corrector|correctritz|correctors|correctrises|kuretˈtu|kuretˈtɾit͡s|kuretˈtus|kuretˈtɾizes}} {{Declinason|dialècte=provençau|adj|corrector|correctritz|correctors|correctrises|kuʀekˈtu|kuʀekˈtɾit͡s|kuʀekˈtus|kuʀekˈtɾizes}} {{Declinason|dialècte=gascon|adj|corrector|correctora|correctors|correctoras|kurekˈtu|kurekˈtuɾo̞|kurekˈtus|kurekˈtuɾo̞s}} # Que [[corregir|corregís]] {{-sin-}} *[[correctiu]] {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|korrektive}}, {{trad|de|korrektiv}}, {{trad|de|Korrektur...}} * {{env1}}: {{trad|en|corrector}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|corrector}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|corrector}} * {{frv1}}: {{trad|fr|correcteur}} * {{itv1}}: {{trad|it|correttore}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|corrector}} (abans de 1990), {{trad|pt|corretor}} (ara) {{)}} {{-nom-|oc}} '''corrector''' {{m}}, ''(femenin: [[correctora]] / [[correctritz]])'' {{Declinason|dialècte=lengadocian, gascon|n|corrector|correctors|kuretˈtu|kuretˈtius}} # ''(Educacion)'' Lo que corregís las errors dins un tèxte. # ''(Mestièr: edicion, estampariá, jornalisme)'' Lo que corregís las [[espròva]]s abns l'[[impression]]. '''corrector''' {{m}} # ''(Escrivaniá)'' Aisina de burèu ([[gredon]], [[estilò]], [[feutre]], ...) que permet de corregir una deca. # ''(Informatica)'' [[logicial|Logicial]] de [[correccion]] automatic de l’ortografia, de la gramatica dels tèxtes. # ''(Automatisme, automacion)'' Dispositiu qu'òm introdutz dins un sistèma de [[contraròtle]] [[retroactiu]] per [[compensar]] l'[[inestabilitat]] o [[melhorar]] lo trafic. # ''(Electronica)'' [[circuit|Circuit]] destinat a [[modificar]] la corba de responsa d’un aparelh o d'un dispositiu selon de la [[frequéncia]]. {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Korrektiv}} * {{env1}}: {{trad|en|corrective}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|corrector}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|corrector}} * {{frv1}}: {{trad|fr|correcteur}} * {{itv1}}: {{trad|it|correttore}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|corrector}} (abans de 1990), {{trad|pt|corretor}} (ara) {{)}} {{=en=}} {{-etim-}} :Del {{etil|la|oc|corrector}} {{-pron-|en}} : {{pron||en}} {{-sil-}} {{Sillabas|co|rrec|tor}} {{-nom-|en}} '''corrector''' {{Declinason|n|corrector|correctors}} # Lo que corregís # ''(Informatica)'' {{trad|oc|corrector}} CATOLICISME Superior d’un convent de l’orde dels mínims. {{=ca=}} {{-etim-}} :Del {{etil|la|ca|corrector}} {{-pron-|ca}} : Oriental: central {{pron|kurəkˈto|ca}}, balear {{pron|korəkˈto|ca}}, {{pron|kurəkˈto|ca}} : Occidental: nord-occidental {{pron|korekˈto|ca}}, valencian {{pron|korekˈtoɾ|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|co|rrec|tor}} {{-nom-|ca}} '''corrector''' {{m}}, ''(femenin: [[correctora]])'' {{Declinason|n|corrector|correctors}} # {{trad|oc|corrector}} {{=es=}} {{-etim-}} :Del {{etil|la|es|corrector}} {{-pron-|es}} : {{pron|korekˈt̪oɾ|es}} {{-sil-}} {{Sillabas|co|rrec|tor}} {{-adj-|es}} '''corrector''' {{Declinason|adj|corrector|correctora|correctores|correctoras|korekˈt̪oɾ|korekˈt̪oɾa|korekˈt̪oɾes|korekˈt̪oɾas}} # {{trad|oc|corrector}} {{-nom-|es}} '''corrector''' {{m}}, ''(femenin: [[correctora]])'' # {{trad|oc|corrector}} {{=pt=}} {{-etim-}} :Del {{etil|la|pt|corrector}} {{-pron-|pt}} : Portugal {{pron|kuʀɨˈtoɾ|pt}} : Brasil {{pron|koɦeˈtoɾ|pt}}, {{pron|koxeˈtoɾ|pt}} {{-sil-}} {{Sillabas|co|rrec|tor}} {{-adj-|pt}} '''corrector''' ''(abans de 1990, ara: [[corretor]])'' {{Declinason|adj|corrector|correctora|correctores|correctoras|korekˈt̪oɾ|korekˈt̪oɾa|korekˈt̪oɾes|korekˈt̪oɾas}} # {{trad|oc|corrector}} {{-nom-|pt}} '''corrector''' {{m}}, ''(femenin: [[correctora]])''; ''(abans de 1990, ara: [[corretor]])'' # {{trad|oc|corrector}} 2deo00qowarxbu835n7lhqwfuj7o3gp 0 91762 422816 411602 2026-09-07T16:32:31Z Poiuytrell 5851 /* */ 422816 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De [[barra]] amb lo sufix «-alha» {{-pron-}} :lengaocian, gascon {{pron|baˈraʎo̞|oc}} :provençau {{pron|baˈʀajə|oc}} : Bearn : escotar « barralha » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-barralha.wav]] {{-nom-|oc}} {{Declinason|nom|dialècte=lengadocian, gascon|barralha|barralhas|baˈraʎo̞|baˈraʎo̞s}} '''barralha''' {{f}} #Montatge de [[fustam]] o d’autres materiala, que servís a [[empachar]] un passatge. #Lo quite [[enclaus]] fach de barralhas, de [[paret]]s, de [[plais]]ses, etc. {{-sin-}} *[[clausura]] *[[palencada]] {{-drv-}} *[[barralh]] *[[barralhar]] *[[barralhat]] *[[sautabarralhas]] {{-revi-}} {{Reviradas|| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Hecke}}, {{trad|de|Schranke}}, {{trad|de|Sperre}}, {{trad|de|Zaun}}, {{trad|de|Staket}}, {{trad|de|Einfriedung}}, {{trad|de|Umzäunung}}, {{trad|de|Barriere}} * {{env1}}: {{trad|en|barrier}}, {{trad|en|fence}} * {{euv1}}: {{trad|eu|oztopo}} * {{cav1}}: {{trad|ca|barrera}} * {{esv1}}: {{trad|es|barrera}}, {{trad|es|reja}}, {{trad|es|valla}} * {{frv1}}: {{trad|fr|barrière}} * {{itv1}}: {{trad|it|barra}}, {{trad|it|barriera}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|barreira}} }}}} {{-flex-verb-|oc}} '''barralha''' {{f}} #''tresena persona del singular del present de l'indicatiu de'' [[barralhar]] #''segonda persona del singular de l'imperatiu afirmatiu de'' [[barralhar]] ljrcb5oeer3lxq9x340c20nswyz0w3b 0 91764 422778 411610 2026-09-07T16:04:03Z Poiuytrell 5851 /* */ 422778 wikitext text/x-wiki {{veire|palenc|pallenc}} {{=oc=}} {{-etim-}} :De [[pal]] amb lo sufix «-enc» {{-pron-|oc}} :lengadocian {{pron|paˈleŋk|oc}} {{-sil-|oc}} {{Sillabas|pa|lenc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|palenc|palencs|paˈleŋk|paˈleŋks}} '''palenc''' {{m}} [[image:Lyon 7e - Place Suzanne Noël, palissade, et immeubles de la rue Michel Félizat.jpg|vinheta|Un '''palenc''' a Lion]] # Pèça de fusta ponchuda emplegada per divèrs usatges. # ''(per extension)'' Montatge de pals per far una [[barralha]]. {{-drv-}} *[[palencar]] {{-sin-}} {{colomnas|nombre=2| pèça de fusta *[[pal]] *[[estaca]] *[[estepa]] *[[paissèl]] momtatge de pals *[[barralh]] *[[palenca]] *[[palencada]] *[[palissada]] }} {{-revi-}} {{Reviradas|pal| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Pfahl}}, {{trad|de|Pfosten}} * {{env1}}: {{trad|en|stake}}, {{trad|en|post}}, {{trad|en|pole}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|pal}} * {{esv1}}: {{trad|es|palo}}, {{trad|es|estaca}} * {{frv1}}: {{trad|fr|pieu}}, {{trad|fr|pal}}, {{trad|fr|piquet}}, {{trad|poteau}} * {{itv1}}: {{trad|it|palo}}, {{trad|it|stecca}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|estaca}}, {{trad|pt|pau}} }}}} {{Reviradas|montatge de pals| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Palisadenzaun}}, {{trad|de|Pfahlzaun}}, {{trad|de|Palisade}}, {{trad|de|Bretterwand}} * {{env1}}: {{trad|en|picket fence}} * {{euv1}}: {{trad|eu|oholesi}} * {{cav1}}: {{trad|ca|palissada}}, {{trad|ca|estacada}} * {{esv1}}: {{trad|es|palissada}} * {{frv1}}: {{trad|fr|palissade}} * {{itv1}}: {{trad|it|steccato}}, {{trad|it|staccionata}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|paliçada}}, {{trad|pt|vedação}}, {{trad|pt|estacada}} }}}} 5woca8xfbagwu5vw3bddhajvihiril4 0 91867 423101 411948 2026-09-08T11:23:08Z Poiuytrell 5851 /* */ 423101 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|la|oc|mot=commater|sens=comaire, mairina}}, compaisat de ''[[cum#la|cum]]'' e de ''[[mater]]''. {{-pron-|oc}} :lengadocian {{pron|kuˈmajɾe|oc}} :provençau {{pron|kuˈmajʀe|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|comaire|comaires|kuˈmajɾe|kuˈmajɾes}} '''comaire''' {{f}}, ''(masculin al sens primièr: [[compaire]])'' # ''(sens primier)'' [[mairina|Mairina]] d’un [[enfant]], al respècte del [[pairin]] e dels [[parent]]s de l'enfant. # ''(familiar, pejoratiu)'' Femna [[charraire|charraira]], que li agrada [[desparlar]] d’autrú. {{-var-}} *[[comair]] (gascon) {{-sin-}} Femna charraira *[[bartavèla]] (lengadocian) *[[barjacaire]] (lengadocian, provençau) *[[clacassèra]] (gascon) *[[japaira]] (lengadocian) *[[pachaquièra]] (lengadocian) *[[petofièra]] (lengadocian) {{-revi-}} {{Reviradas|Mairina| * {{dev1}}: {{trad|de|Patin}} * {{env1}}: {{trad|en|}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|comadre}} * {{frv1}}: {{trad|fr|commère}} * {{itv1}}: {{trad|it|}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|}} }} {{Reviradas|familiar| * {{dev1}}: {{trad|de|Klatschbase}}, {{trad|de|Tratschtante}} * {{env1}}: {{trad|en|gossip}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|xafardera}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|chismoso}}, {{trad|es|calumniador}}, {{trad|es|cotilla}} * {{frv1}}: {{trad|fr|commère}} * {{itv1}}: {{trad|it|fofoqueira}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|malalingua}} }} j5cw5qqdz58s7wd82xoarteny5vaidy 0 91939 423096 412214 2026-09-08T11:21:06Z Poiuytrell 5851 /* */ 423096 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : De [[aver]], [[un]] e [[confle]] {{-pron-|oc}} : {{pron|ˌn aβe ‿ ɾ ‿ yk ˈkuffle|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|n'a|ver| un| con|fle}} {{-loc-|oc}} '''n'aver un confle''' # (familiar) N'aver pro, èsser [[afastigar|afastigat]] de quicòm. {{-sin-}} *[[n’aver un fàstic]] *[[n’aver un sadol]] *[[n'aver un fart,]] *[[n'aver hartèra]] ''(gascon)'' {{-revi-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|die Schnauze voll haben}} * {{env1}}: {{trad|en|to be sick and tired}}, {{trad|en|to be fed up}} * {{euv1}}: {{trad|eu|nazkatuta}} * {{cav1}}: {{trad|ca|estar-ne tip}}, {{trad|ca|estar-ne fart}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|no lo aguantar más}} * {{frv1}}: {{trad|fr|en avoir ras le bol}} * {{itv1}}: {{trad|it|averne piene le scatole}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|ficar de saco cheio}} }} h44wrpjj4x8al6oz6ci978uj1lj2ya6 0 91981 422796 412462 2026-09-07T16:15:22Z Poiuytrell 5851 /* */ 422796 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} {{esbòs-etim|oc}} {{-pron-}} {{pron||oc}} {{-verb-|oc}} ''' desmantibelar''' # [[desmontar|Desmontar]], metre en [[pèça]]s. #:''De qué? Nos vòlon pas dubrir, pòdon pas solament respondre? La cal '''desmantibelar''' la pòrta!.'' ([[w:Joan Bodon|Joan Bodon]], ''La grava sul camin, pagina 29) {{-sin-}} *[[desmantelar]] *[[destrantalhar]] {{-revi-}} {{(}} * {{env1}}: {{trad|en| }} * {{cav1}}: {{trad|ca|}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|démolir}} {{trad|fr|démantibuler}} * {{itv1}}: {{trad|it|}} {{)}} {{-ref-}} 5ixnoeo535t5emf5yc04anbzl56bq76 0 92128 423080 413269 2026-09-08T11:06:42Z Poiuytrell 5851 /* */ 423080 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc|hippocampus}}, del {{etil|grc|oc|ἱππόκαμπος}}, constituit de ''ἵππος'', (« caval ») e de ''κάμπος'' (« mòstre marin ») {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|ipuˈkamp|oc}} :provençau {{pron|ipuˈkãⁿp|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|ipocamp|ipocamps|ipuˈkamp|ipuˈkamps}} '''ipocamp''' {{m}} [[image:Hippokampos Louvre CA1524.jpg|vinheta|Un '''ipocamp''' sus una [[amfòra]] de figuras negras de la fin del sègle VI AbC]] [[image:Hippocampus and seahorse cropped.JPG|vinheta|L’'''ipocamp''' cerebral a esquèrra e un '''ipocamp''' marin a drecha]] # ''(Mitologia grèga)'' [[caval|Caval]] [[marin]] que traïnava los carris dels dieus de la mar. # ''(Ictiologia, scientific)'' [[peis|Peis]] pichon actinopterigian que [[nadar|nada]] a la verticala, que lo cap pareis a aquel d’un caval e qu'es dotat d’una coa [[prensil]]a. I a mai de 200 espècias de talha e de colors diferentas. # ''(per analogia de forma: Anatomia, Medecina)'' Region [[anatomic]]a del [[cervèl]] correspondent a una partida del [[lòbe]] temporal que tendriá un ròtle dins lo procediment de la [[memòria]]. {{-sin-}} mitologia e ictiologia *[[caval marin]] (lengadocian) *[[cavau marin]] (provençau) *[[chivau marin]] (gascon) ictiologia (popular) *[[caval de mar]] (lengadocian) *[[cavau de mar]] (provençau) *[[chivalet de mar]] (gascon) {{-drv-}} *[[ipocampic]] {{Reviradas|Creatura mitologica| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Hippokamp}}, {{trad|de|Hippokampos}}, {{trad|de|Hippocamp}} * {{env1}}: {{trad|en|hippocampus}}, {{trad|en|hippocamp}}, {{trad|en|sea-horse}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|hipocamp}} * {{esv1}}: {{trad|es|hipocampo}} * {{frv1}}: {{trad|fr|hippocampe}} * {{itv1}}: {{trad|it|ippocampo}}, {{trad|it|cavallo di mare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|hipocampo}} }}}} {{Reviradas|Ictiologia| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Seepferdchen}} * {{env1}}: {{trad|en|sea horse}}, {{trad|en|seahorse}}, {{trad|en|sea-horse}} * {{euv1}}: {{trad|eu|itsas zaldi}} * {{cav1}}: {{trad|ca|cavallet}}, {{trad|ca|cavall de mar}}, {{trad|ca|cavall marí}}, {{trad|ca|cavallet de mar}}, {{trad|ca|cavall de serp}}, {{trad|ca|cavall de serps}}, {{trad|ca|hipocamp}} * {{esv1}}: {{trad|es|caballito de mar}}, {{trad|es|hipocampo}} * {{frv1}}: {{trad|fr|hippocampe}}, {{trad|fr|cheval de mer}}, {{trad|fr|cheval marin}} * {{itv1}}: {{trad|it|ippocampo}}, {{trad|it|cavalluccio marino}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|hipocampo}}, {{trad|pt|cavalo-marinho}} }}}} {{Reviradas|anatomia| {{colomnas|nombre=2| * {{convv1}}: ''{{trad|conv|Hippocampus}}'' * {{dev1}}: {{trad|de|Hippocampus}} * {{env1}}: {{trad|en|hippocampus}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|hipocamp}} * {{esv1}}: {{trad|es|hipocampo}} * {{frv1}}: {{trad|fr|hippocampe}} * {{itv1}}: {{trad|it|ippocampo}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|hipocampo}} }}}} evvdcpo2av6qw9xtygoqyrokv8optxf 423091 423080 2026-09-08T11:17:29Z Poiuytrell 5851 /* */ 423091 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc|hippocampus}}, del {{etil|grc|oc|ἱππόκαμπος}}, constituit de ''ἵππος'', (« caval ») e de ''κάμπος'' (« mòstre marin ») {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|ipuˈkamp|oc}} :provençau {{pron|ipuˈkãⁿp|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|ipocamp|ipocamps|ipuˈkamp|ipuˈkamps}} '''ipocamp''' {{m}} [[image:Hippokampos Louvre CA1524.jpg|vinheta|Un '''ipocamp''' sus una [[amfòra]] de figuras negras de la fin del sègle VI AbC]] [[image:Hippocampus and seahorse cropped.JPG|vinheta|L’'''ipocamp''' cerebral a esquèrra e un '''ipocamp''' marin a drecha]] # ''(Mitologia grèga)'' [[caval|Caval]] [[marin]] que traïnava los carris dels dieus de la mar. # ''(Ictiologia, scientific)'' [[peis|Peis]] pichon actinopterigian que [[nadar|nada]] a la verticala, que lo cap sembla a aquel d’un caval e qu'es dotat d’una coa [[prensil]]a. I a mai de 200 espècias de talha e de colors diferentas. # ''(per analogia de forma: Anatomia, Medecina)'' Region [[anatomic]]a del [[cervèl]] correspondent a una partida del [[lòbe]] temporal que tendriá un ròtle dins lo procediment de la [[memòria]]. {{-sin-}} mitologia e ictiologia *[[caval marin]] (lengadocian) *[[cavau marin]] (provençau) *[[chivau marin]] (gascon) ictiologia (popular) *[[caval de mar]] (lengadocian) *[[cavau de mar]] (provençau) *[[chivalet de mar]] (gascon) {{-drv-}} *[[ipocampic]] {{Reviradas|Creatura mitologica| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Hippokamp}}, {{trad|de|Hippokampos}}, {{trad|de|Hippocamp}} * {{env1}}: {{trad|en|hippocampus}}, {{trad|en|hippocamp}}, {{trad|en|sea-horse}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|hipocamp}} * {{esv1}}: {{trad|es|hipocampo}} * {{frv1}}: {{trad|fr|hippocampe}} * {{itv1}}: {{trad|it|ippocampo}}, {{trad|it|cavallo di mare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|hipocampo}} }}}} {{Reviradas|Ictiologia| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Seepferdchen}} * {{env1}}: {{trad|en|sea horse}}, {{trad|en|seahorse}}, {{trad|en|sea-horse}} * {{euv1}}: {{trad|eu|itsas zaldi}} * {{cav1}}: {{trad|ca|cavallet}}, {{trad|ca|cavall de mar}}, {{trad|ca|cavall marí}}, {{trad|ca|cavallet de mar}}, {{trad|ca|cavall de serp}}, {{trad|ca|cavall de serps}}, {{trad|ca|hipocamp}} * {{esv1}}: {{trad|es|caballito de mar}}, {{trad|es|hipocampo}} * {{frv1}}: {{trad|fr|hippocampe}}, {{trad|fr|cheval de mer}}, {{trad|fr|cheval marin}} * {{itv1}}: {{trad|it|ippocampo}}, {{trad|it|cavalluccio marino}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|hipocampo}}, {{trad|pt|cavalo-marinho}} }}}} {{Reviradas|anatomia| {{colomnas|nombre=2| * {{convv1}}: ''{{trad|conv|Hippocampus}}'' * {{dev1}}: {{trad|de|Hippocampus}} * {{env1}}: {{trad|en|hippocampus}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|hipocamp}} * {{esv1}}: {{trad|es|hipocampo}} * {{frv1}}: {{trad|fr|hippocampe}} * {{itv1}}: {{trad|it|ippocampo}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|hipocampo}} }}}} 11256ex14q05uckm9mmmsxry4raldw8 0 92154 422957 413355 2026-09-07T23:06:45Z Poiuytrell 5851 /* */ 422957 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del [[sabla]] {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|saˈβlo̞|oc}} :lengadocian {{pron|saˈpla|oc}} :provençal {{pron|saˈbla|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|sa|bla}} {{-verb-|oc}} '''sablar''' # Cobrir amb de [[sabla]] # [[ensablar|Ensablar]] {{-sin-}} *[[arenar]] (provençal) *[[sorrar]] (lengadocian) {{-par-}} {{colomnas|nombre=3| *[[ensablar]] **[[ensablament]] *[[sabla]] *[[sablairòla]] *[[sablàs]] *[[sablièra]] *[[sablina]] *[[sablon]] **[[sablonar]] *[[sablonenc]] *[[sablonós]] }} {{-revi-}} {{Reviradas|cobrir de sabla| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|sandstreuen}} * {{env1}}: {{trad|en|sand}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|sorrar}} * {{esv1}}: {{trad|es|echar arena}} * {{frv1}}: {{trad|fr|sabler}} * {{itv1}}: {{trad|it|sabbiare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|arear}} }}}} {{Reviradas|ensablar| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|versanden}}, {{trad|de|aufsanden}} * {{env1}}: {{trad|en|sand up}}, {{trad|en|sand}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|ensorrar}}, {{trad|ca|encalar}} * {{esv1}}: {{trad|es|ensablar}}, {{trad|es|encalar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|ensabler}} * {{itv1}}: {{trad|it|insabbiare}}, {{trad|it|arenare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|ensacar}}, {{trad|pt|ensarilhar}} }}}} njcwnlrtsd3ntnvresz44943suww1uj 0 92410 422518 414718 2026-09-07T12:08:42Z Ricou31 591 422518 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De [[gargalh]] amb lo sufix -òl. {{-pron-}} {{pron|ɡarɣaˈʎɔl|oc}} {{-nom-|oc}} ''' gargalhòl''' {{m}} # Part interiora de la [[garganta]]. {{-drv-}} * {{-revi-}} {{Reviradas|| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Rachen}} * {{env1}}: {{trad|en|throat}}, {{trad|en|gullet}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|gola}} * {{esv1}}: {{trad|es|garganta}} * {{frv1}}: {{trad|fr|gosier}} * {{itv1}}: {{trad|it|gola}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|garganta}} }}}} {{-ref-}} *{{R:ubaud 2011 dic}} s2t8rqql7riy7mongvdgxhhimmlytts 0 92582 422959 415183 2026-09-07T23:07:25Z Poiuytrell 5851 /* */ 422959 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} ''[[tigris]]'', pres del {{etil|grc|oc}} [[τίγρις]] que ven d'un mot iranian. {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|tiˈɣɾeso̞|oc}} :provençal {{pron|tiˈgʀesə|oc}} : Bearn) : escotar « tigressa » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-tigressa.wav]] {{-nom-|oc}} {{Declinason|nom|dialècte=lengadocian|tigressa|tigressas|tiˈɣɾeso̞|tiˈɣɾeso̞s}} '''tigressa''' {{f}}, ''(masculin: [[tigre]])'' # Femèla del [[tigre]]. # ''(Familièr)'' Femna [[provocanta]], [[sensual]]a, [[dominaire|dominaira]]. {{-rev-}} {{Reviradas|| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Tigerin}} * {{env1}}: {{trad|en|tugress}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|tigressa}} * {{esv1}}: {{trad|es|tigresa}} * {{frv1}}: {{trad|fr|tigresse}} * {{itv1}}: {{trad|it|tigressa}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|tigresa}} }}}} {{=ca=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|ca}} ''[[tigris]]'', pres del {{etil|grc|ca}} [[τίγρις]] que ven d'un mot iranian. {{-pron-}} :Oriental: central {{pron|tiˈɣɾɛsə|ca}} balear {{pron|tiˈɣɾəsə|ca}}, {{pron|tiˈɣɾɛsə|ca}} :Occidental: {{pron|tiˈɣɾesa|ca}} {{-nom-|ca}} {{Declinason|nom|tigressa|tigresses}} '''tigressa''' {{f}}, ''(masculin: [[tigre]])'' # {{trad|oc|tigressa}} {{=it=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|it}} ''[[tigris]]'', pres del {{etil|grc|it}} [[τίγρις]] que ven d'un mot iranian. {{-pron-}} :{{pron||it}} {{-nom-|it}} {{Declinason|nom|tigressa|tigresse}} '''tigressa''' {{f}}, ''(masculin: [[tigre]])'' # {{trad|oc|tigressa}} 8bx2gzb63l0vwgk8xvrtgy70k4m9hbd 0 92783 422605 416869 2026-09-07T13:14:49Z Poiuytrell 5851 /* */ 422605 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Compausay del prefix ''[[fillo-]]'' e del {{etil|grc|oc|mot=ξερός|sens=[[sec]]}}. {{-pron-|oc}} :lengadocian {{pron|filluˈt͡sɛɾo̞|oc}} :gascon {{pron|filluˈksɛɾo̞|oc}} :provençau {{pron|filuˈksɛɾə|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|fi|llo|xè|ta}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|filloxèra|filloxèras|filluˈt͡sɛɾo̞|filluˈt͡sɛɾo̞s}} '''filloxèra''' {{f}} [[image:046 VINSEUM (Vilafranca del Penedès), fil·loxera de la vinya, reproducció.jpg|vinheta|Una '''filloxèra''']] [[image:Viteus vitifoliae (Phylloxeridae) - (gall), Niagara (NY), United States - 2.jpg|vinheta|Una fuèlha malauta de la '''filloxèra''']] # [[insècte|Insècte]] [[emiptèr]] que rosega las [[racina]]s, la [[tija]] e las [[fuèlha]]s de la [[vinha]]. # ''(Per extension)'' [[malautiá|Malautiá]] de la vinha causada pel quite insècte. {{-rev-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Phylloxera}}, {{trad|de|Reblaus}} * {{env1}}: {{trad|en|phylloxera}} * {{astv1}}: {{trad|ast|filoxera}}, {{trad|ast|gurruetu}} * {{euv1}}: {{trad|eu|filoxera}} * {{cav1}}: {{trad|ca|fil·loxera}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|filoxera}} * {{frv1}}: {{trad|fr|phylloxéra}} * {{itv1}}: {{trad|it|fillossera}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|filoxera}} }} hajna9y1fcm5380wkjrb63obffwniww 422606 422605 2026-09-07T13:14:54Z Poiuytrell 5851 /* */ 422606 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Compausat del prefix ''[[fillo-]]'' e del {{etil|grc|oc|mot=ξερός|sens=[[sec]]}}. {{-pron-|oc}} :lengadocian {{pron|filluˈt͡sɛɾo̞|oc}} :gascon {{pron|filluˈksɛɾo̞|oc}} :provençau {{pron|filuˈksɛɾə|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|fi|llo|xè|ta}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|filloxèra|filloxèras|filluˈt͡sɛɾo̞|filluˈt͡sɛɾo̞s}} '''filloxèra''' {{f}} [[image:046 VINSEUM (Vilafranca del Penedès), fil·loxera de la vinya, reproducció.jpg|vinheta|Una '''filloxèra''']] [[image:Viteus vitifoliae (Phylloxeridae) - (gall), Niagara (NY), United States - 2.jpg|vinheta|Una fuèlha malauta de la '''filloxèra''']] # [[insècte|Insècte]] [[emiptèr]] que rosega las [[racina]]s, la [[tija]] e las [[fuèlha]]s de la [[vinha]]. # ''(Per extension)'' [[malautiá|Malautiá]] de la vinha causada pel quite insècte. {{-rev-}} {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Phylloxera}}, {{trad|de|Reblaus}} * {{env1}}: {{trad|en|phylloxera}} * {{astv1}}: {{trad|ast|filoxera}}, {{trad|ast|gurruetu}} * {{euv1}}: {{trad|eu|filoxera}} * {{cav1}}: {{trad|ca|fil·loxera}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|filoxera}} * {{frv1}}: {{trad|fr|phylloxéra}} * {{itv1}}: {{trad|it|fillossera}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|filoxera}} }} gge6cbefmaeg7jg5qzs5cyrzim96g9t 0 92788 422519 416173 2026-09-07T12:09:13Z Poiuytrell 5851 /* */ 422519 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Pel [[taïno]] de l'{{etil|es|oc|mot=barbacoa}} {{-pron-|oc}} :lengadocian, gascon {{pron|baɾβaˈkuo̞|oc}} :provençau {{pron|baʀbaˈkuə|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|bar|ba|coa}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|barbacoa|barbacoas|baɾbaˈkuo̞|baɾbaˈkuo̞s}} '''barbacoa''' {{f}} [[image:Grilling on the Beach in February.jpg|vinheta|Una '''barbacoa''' a la plaja]] [[image:Cooking barbecue at the Festival of American Folklife- Washington, D.C. (4881714591).jpg|vinheta|Repais de '''barbacoa''']] # Montatge de [[grasilha]]s, [[ast]]s e [[cuba]] o [[fogal]] per far [[grasilhar]] a l'aire liure de carn, peisson o legums. # ''(Per metonimia)'' [[repais|Repais]], [[taulejada]] qu’òm organiza a l'entorn d'una barbacoa. {{-sin-}} *[[brasièra]] {{-voc-}} *[[brasucada]] *[[carbonada]] *[[grasilhada]] *[[picnic]] *[[rechauchon]] {{-exp-}} * [[barbacoa marselhesa]] * [[barbacoa verticala]] * [[salsa barbacoa]] {{-revi-}} {{Reviradas|Montatge per far de grasilhadas defòra| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Grill}}, {{trad|de|Barbecue}} * {{env1}}: {{trad|en|barbecue}} * {{euv1}}: {{trad|eu|barbakoa}} * {{cav1}}: {{trad|ca|barbacoa}} * {{esv1}}: {{trad|es|barbacoa}} * {{frv1}}: {{trad|fr|barbacue}} * {{itv1}}: {{trad|it|barbecue}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|churrasqueira}} }}}} {{Reviradas|Taulejada de barbacoa| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Grillfest}}, {{trad|de|Grillparty}} * {{env1}}: {{trad|en|barbecue}} * {{euv1}}: {{trad|eu|barbakoa}} * {{cav1}}: {{trad|ca|barbacoa}} * {{esv1}}: {{trad|es|barbacoa}} * {{frv1}}: {{trad|fr|barbacue}} * {{itv1}}: {{trad|it|barbecue}}, {{trad|it|grigliata}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|churrasco}} }}}} {{=ca=}} {{-etim-}} : Pel taïno de l'{{etil|es|ca|mot=barbacoa}} {{-pron-|ca}} :oriental {{pron|bərbəˈkoə|ca}}, occidental {{pron|baɾbaˈkoa|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|bar|ba|coa}} {{-nom-|ca}} {{Declinason|n|barbacoa|barbacoes}} '''barbacoa''' {{f}} # {{trad|oc|barbacoa}} {{=es=}} {{-etim-}} : Del taïno barbacoa {{-pron-|es}} : {{pron|baɾβ̞aˈkoa|es}} {{-sil-}} {{Sillabas|bar|ba|coa}} {{-nom-|es}} {{Declinason|n|barbacoa|barbacoas|baɾβ̞aˈkoa|baɾβ̞aˈkoas}} '''barbacoa''' {{f}} # {{trad|oc|barbacoa}} rl58uok9f9yiq94zx9at3986059p348 0 93074 423020 417418 2026-09-08T10:04:13Z Poiuytrell 5851 /* */ 423020 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Parent alunhat de [[garganta]]. {{-pron-}} :lengadocian {{pron|d͡ʒiɾˈɣu|oc}} :gascon {{pron|ʒiɾˈɣu|oc}} :provençau {{pron|d͡ʒiʀˈgũⁿ|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|gir|gon}} {{-nom-|oc}} '''girgon''' {{m}} {{Declinason|nom|dialècte=lengadocian|girgon|girgons|d͡ʒiɾˈɣu|d͡ʒiɾˈɣus}} #Vocabulari particular d’un grop social o professional, que pren son origina dins la tradicion o la tecnologia e dins lo qual, a vegadas, se pòt [[congostar]] lo quite grop. #*''Se ne voliá saupre lo mai possible dins un minimum de temps li caliá sosténer la jove femna dins sa confession. O, puslèu, per parlar amb lo '''girgon''' psicanalitic li caliá daissar un espaci catartic.''«Na Balfet», (Sèrgi Viaule) {{-drv-}} * [[girgonar]] * [[girgonejar]] {{-sin-}} *[[gergon]] *[[jargon]] *[[nhirgon]] (gascon) {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Jargon}}, {{trad|de|Slang}} * {{env1}}: {{trad|en|jargon}}, {{trad|en|lingo}}, {{trad|en|slang}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|jargon}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|jerga}} * {{frv1}}: {{trad|fr|jargon}} * {{itv1}}: {{trad|it|gergo}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|jargão}} }} 20ooav5qu8tobv6lm98vt0l5wvb8xx6 0 93075 423026 417357 2026-09-08T10:10:43Z Poiuytrell 5851 /* */ 423026 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Parent alunhat de [[garganta]]. {{-pron-}} :lengadocian {{pron|d͡ʒaɾˈɣu|oc}} :gascon {{pron|ʒaɾˈɣu|oc}} :provençau {{pron|d͡ʒaʀˈgũⁿ|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|jar|gon}} {{-nom-|oc}} '''jargon''' {{prov}}, {{leng}}; {{m}} {{Declinason|nom|dialècte=lengadocian|jargon|jargons|d͡ʒaɾˈɣu|d͡ʒaɾˈɣus}} #Vocabular particular d’un grop social o professional, que pren son origina dins la tradicion o la tecnologia e dins lo qual pòt, a vegadas se [[congostar]] lo quite grope. #*''En cò de ma grand, èri gastat coma un rei. Per ela, e mai per son òme, son concubin segon lo '''jargon''' juridic, que se sonava Eugèni Béranger. ''«Testimòni d'un niston de la guèrra»'', (Claudi Barsòti) {{-sin-}} *[[gergon]] *[[girgon]] *[[nhirgon]] (gascon) {{Reviradas|| * {{dev1}}: {{trad|de|Jargon}}, {{trad|de|Slang}} * {{env1}}: {{trad|en|jargon}}, {{trad|en|lingo}}, {{trad|en|slang}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|jargó}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|jerga}} * {{frv1}}: {{trad|fr|jargon}} * {{itv1}}: {{trad|it|gergo}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|jargão}} }} {{=en=}} {{-etim-}} : Del {{etil|fro|en|jargon}} parent alunhat de [[garganta]]. {{-pron-}} :general {{pron|ˈdʒɑːɡən|en}} :EUA {{pron|ˈd͡ʒɑɹɡən|en}} {{-sil-}} {{Sillabas|jar|gon}} {{-nom-|en}} '''jargon''' {{Declinason|nom|jargon|jargons}} #{{trad|oc|jargon}} {{=fr=}} {{-etim-}} : Parent alunhat de [[garganta]]. {{-pron-}} :general {{pron|ʒaʁɡɔ̃|fr}} {{-sil-}} {{Sillabas|jar|gon}} {{-nom-|fr}} '''jargon''' {{Declinason|nom|jargon|jargons|ʒaʁɡɔ̃}} #{{trad|oc|jargon}} ogl4kd0x8ekcmfuzh82dbub3xn6ws45 0 93145 422729 417795 2026-09-07T15:29:57Z Poiuytrell 5851 /* */ 422729 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} [[File:Arair champige a reil.png|thumb|Image 1 - esquema d’una araire - dentalh (notat A)]] {{-etim-}} :De [[dent]] amb lo sufix -alh. {{-pron-}} {{pron|denˈtal|oc}} {{-nom-|oc}} ''' dentalh''' {{m}} # (''tecnica agricòla'') Pèça de [[fusta]] o de [[fèrre]], situada a la basa de l'[[araire]] e que pòrta la [[relha]]. {{-sin-}} *[[mossa]] *[[basse]] {{-revi-}} {{(}} * {{env1}}: {{trad|en| }} * {{cav1}}: {{trad|ca|}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|cep}} * {{itv1}}: {{trad|it|}} {{)}} {{-ref-}} *"vòstras referéncias" [[Categoria:Lexic en occitan de l'agricultura]] m6twenqa47vp0gteshtves597xb64dj 0 93146 422712 417820 2026-09-07T15:18:38Z Poiuytrell 5851 /* */ 422712 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Diminutiu de [[camba]], amb lo sufix -eta. {{-pron-}} {{pron|kamˈbeto̞|oc}} {{-nom-|oc}} ''' cambeta''' {{f}} # [[camba|Camba]] pichona; [[tija]] pichona. #(''tecnica agricòla'') Pèça de l'[[araire]] religada al [[tractor]] o als animals de tira. #Pèça bèla de fusta que pòrta la [[mòla]] d'una [[molina]] e vira sus un [[pivòt]]. #Esplech de [[teulièr]]. #(''ornitologia'') Espècia d'[[aucèl]] dels [[palun]]s (''Scopolax totanus''). {{-var-}} *[[gambeta]] *[[chambeta]] *[[chambija]] {{-drv-}} * {{-revi-}} {{(}} * {{env1}}: {{trad|en| }} * {{cav1}}: {{trad|ca|}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|}} * {{itv1}}: {{trad|it|}} {{)}} {{-ref-}} *{{R:lo_tresaur_2005_dic}} [[Categoria:Lexic en occitan de l'agricultura]] hc6zfuczq78om7y4qqlwfhcz24kqjq6 0 93203 423107 418081 2026-09-08T11:36:52Z Poiuytrell 5851 /* */ 423107 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Del {{etil|fr|oc|capitonner}}, de ''capiton'', borra de seda o de lana, per l’italian ''capitone'', «fial grossièr de seda» {{-pron-|oc}} : {{pron|kapituˈna|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|ca|pi|to|nar}} {{-verb-|oc}} '''{{pn}}''' # [[emborrar|Emborrar]] un seti, un cadièral, una pòrta o endacòm mai en [[transforar|transforant]] diferents punts per far de relèus. #*''Que s'arrevira la joenòta cap a la pòrta de qui's vié de barrar : lo dedens que n'ei beròi '''capitonat'''. ''«Hont blanca»'', (Joan-Loís Lavit), 2000 {{-drv-}} *[[capitonat]] *[[capitonatge]] {{-sin-}} *[[emborrar]] *[[encoissinar]] *[[flocar]] *[[garnir]] *[[matalassar]] {{-revi-}} {{Reviradas|| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|polstern}} * {{env1}}: {{trad|en|upholster}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|capitonar}} * {{esv1}}: {{trad|es|capitonar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|capotonner}} * {{itv1}}: {{trad|it|trapuntare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|acolchoar}}, {{trad|pt|almofadar}} }}}} {{=ca=}} {{-etim-}} : Del {{etil|fr|ca|capitonner}}, de ''capiton'', borra de seda o de lana, per l’italian ''capitone'', «fial grossièr de seda» {{-pron-|ca}} : Oriental: central {{pron|kəpituˈna|ca}}, balear {{pron|kəpitoˈna|ca}}, {{pron|kəpituˈna|ca}} :Occidental: nord-occidental {{pron|kapitoˈna|ca}}, valencian {{pron|kapitoˈnaɾ|ca}}, {{pron|kapitoˈna|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|ca|pi|to|nar}} {{-verb-|oc}} '''{{pn}}''' # {{trad|ca|capitonar}} {{=es=}} {{-etim-}} : Del {{etil|fr|es|capitonner}}, de ''capiton'', borra de seda o de lana, per l’italian ''capitone'', «fial grossièr de seda» {{-pron-|es}} : {{pron|kəpituˈnaɾ|es}} {{-sil-}} {{Sillabas|ca|pi|to|nar}} {{-verb-|es}} '''{{pn}}''' # {{trad|ca|capitonar}} 5nglu9oxxdc4hh2ht20uue2oa4ubtuy 0 93230 422803 418280 2026-09-07T16:19:56Z Poiuytrell 5851 /* */ 422803 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :Del {{etil|la|oc|mot=tenaculum|sens=[[ligam]], [[estaca]]}} {{-pron-}} {{pron|teˈnal|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|nom|tenalh|tenalhs|teˈnal|teˈnals}} ''' tenalh''' {{m}} [[Image:Arbalétrier Charpente d'un toit.svg|250px|thumb|Situacion dels '''tenalhs''' dins una carpenta.]] # ''(carpenta)'' Pèças de [[fusta]] pausadas oblicament que fòrman un triangle e supòrtan las [[pana]]s. # ''(al plural, per metonimia)'' [[carpenta|Carpenta]], [[fustatge]]. {{-par-}} * [[tenalha]] {{-par-}} * [[balestrèr]] (gascon) {{-revi-}} {{(}} * {{dev1}}: {{trad|de|Sparren}} * {{env1}}: {{trad|en|rafter}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|arbalé}} {{-}} * {{esv1}}: {{trad|es|tirante}} * {{frv1}}: {{trad|fr|arbalétrier}} * {{itv1}}: {{trad|it|punta di capriata}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|escora}}, {{trad|pt|perna}}, {{trad|pt|viga inclinada}} {{)}} {{-ref-}} *{{R:ubaud 2011 dic}} 8bbqxjyr1eqvwiija00hzd3gtyx8ql9 0 93286 422906 418565 2026-09-07T22:42:46Z Poiuytrell 5851 /* */ 422906 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :De [[colar]] amb lo sufix «-dor» {{-pron-}} : lengadocian {{pron|kulaˈðu|oc}} : provençau {{pron|kulaˈdu|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|co|la|dor}} {{-adj-|oc}} '''{{pn}}''' {{leng}}, {{prov}} {{Declinason|adj|dialècte=lengadocian|{{pn}}|{{pn}}a|{{pn}}s|{{pn}}as|kulaˈðu|kulaˈðuɾo̞|kulaˈðus|kulaˈðuɾo̞s}} # Que [[colar|còla]], que [[rajar|raja]] {{-sin-}} *[[coladís]] *[[colant]] *[[corrent]] *[[rajant]] {{-revi-}} {{Reviradas|| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|fließend}} * {{env1}}: {{trad|en|running}} {{trad|en|fluent}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|corrent}} * {{esv1}}: {{trad|es|fluido}}, {{trad|es|corriente}} * {{frv1}}: {{trad|fr|courrant}} * {{itv1}}: {{trad|it|corrente}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|corrente}}, {{trad|pt|fluxo}} }}}} {{-nom-|oc}} '''{{pn}}''' {{leng}}, {{prov}}; {{m}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|{{pn}}|{{pn}}s|kulaˈðu|kulaˈðus}} [[image:Laundry room (tvättstuga).JPG|vinheta|Un '''colador''', membre per i far la bugada]] [[image:Fresh chevre hanging in a farmstead dairy.jpg|vinheta|Brossa passada al '''colador''']] [[image:Blue colander.jpg|vinheta|Un '''colador''' de cosina]] # [[pelha|Pelha]] plaçada al trauc del [[bugador]] per far rajar lo [[lessiu]]. # ''(per extencion)'' Membre per i far la [[bugada]] # Teissut de malhas primas per [[colar]] de liquids. # ''(per extencion, cosina)'' Aisina pertusada, que permet de gardar una partida dels elements, mai gròsses, e de daissar passar la rèsta. # ''(sens figurat)'' Se ditz de quicòm amb un fun de traucs, que daissa passar de tròp. #*''Estant que las frontièras tròp longas èran de '''coladors''' vertadièrs, lo govèrn contrarotlava pas res sus plans politics, financièrs e economics. ''«Memòris»'', (Ferran Delèris), 1999 {{-var-}} *[[colader]] (gascon) {{-sin-}} Çò per colar, filtrar *[[estamina]] *[[filtre]] luòc ont òm fa la bugada *[[bugadariá]] *[[bugador]] *[[lavariá]] aisina pertusada *[[crivèl]] *[[passadoira]] *[[passeta]] *[[passoira]] {{-drv-}} *[[escolador]] {{-revi-}} {{Reviradas|Membre per i far la bugada| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Waschküche}} * {{env1}}: {{trad|en|laundry room}}, {{trad|en|utility room}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|safareig}} * {{esv1}}: {{trad|es|lavadero}} * {{frv1}}: {{trad|fr|buanderie}} * {{itv1}}: {{trad|it|lavanderia}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|lavandaria}} }}}} {{Reviradas|Aisina de cosina pertusada| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Sieb}} * {{env1}}: {{trad|en|colander}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|colador}}, {{trad|ca|escorredora}} * {{esv1}}: {{trad|es|colador}} * {{frv1}}: {{trad|fr|passoire}} * {{itv1}}: {{trad|it|colapasta}}, {{trad|it|scolapasta}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|peneira}} }}}} {{=ca=}} {{-etim-}} :De [[colar]] amb lo sufix «-dor» {{-pron-}} :Oriental: central {{pron|kuɫəˈðo|ca}}, balear {{pron|koɫəˈðo|ca}}, {{pron|kuɫəˈðo|ca}} :Occidental: nord-occidental {{pron|koɫaˈðo|ca}}, valencian {{pron|koɫaˈðoɾ|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|co|la|dor}} {{-nom-|ca}} '''{{pn}}''' {{m}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|{{pn}}|{{pn}}s}} # {{trad|oc|colador}} dins los senses de: ## Estamina ## Aisina pertusada {{=es=}} {{-etim-}} :''(nom 1)'' De [[colar]], del latin colare « passar, filtrar » :''(nom 2)'' De [[colar]], del latin collare « conferir » {{-pron-}} :{{pron||ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|co|la|dor}} {{-nom-|es|num=1}} '''{{pn}}''' {{m}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|{{pn}}|{{pn}}es}} # {{trad|oc|colador}} dins los senses de: ## Estamina ## Aisina pertusada {{-nom-|es|num=2}} '''{{pn}}''' {{m}}, ''(femenin: [[coladora]])'' # Clèrgue que balha los beneficios eclesiásticos. mdwzqv8ggwu1cr6uoj2avv8ehl79xa4 0 93358 422802 418902 2026-09-07T16:19:28Z Poiuytrell 5851 /* */ 422802 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} {{esbòs-etim|oc}} {{-pron-}} {{pron|"|oc}} {{-nom-|oc}} ''' estaudèl''' {{m}} # Supòrt estable amovible, provesit d'al mens dos punts d'apèu, utilizat en construccion. # [[assemblatge|Assemblatge]] de [[pèça]]s de [[fusta]] o de [[metal]] , que forma una mena d'estrada ont los [[obrièr]]s [[montar|montan]] per [[trabalhar]] dins las parts [[enauçar|enauçadas]] o de mal aténher d’una [[construccion]]. {{-sin-}} *[[cavalet]] (1) *[[enart]] (2) *[[cadafalc]] (2) {{-revi-}} {{(}} * {{env1}}: {{trad|en| }} * {{cav1}}: {{trad|ca|}} {{-}} * {{frv1}}: {{trad|fr|tréteau}} {{trad|fr|chevalet}} {{trad|fr|}} (1); {{trad|fr|échaffaudage}} (2) * {{itv1}}: {{trad|it|}} {{)}} {{-ref-}} bi7t3hw1amly10auocq65e0w8b87ofa 0 93397 422604 419127 2026-09-07T13:14:34Z Poiuytrell 5851 /* */ 422604 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Pel {{etil|la|oc|perimetros}} del {{etil|grc|oc|mot|[[circonferéncia]], [[contorn]]}}, compausat de ''περί'', «a l'entorn» e de ''μέτρον'', «mesura» {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|peɾiˈmɛtɾe|oc}} :provençau {{pron|peʀiˈmɛtʀe|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|pe|ri|mè|tre}} {{-nom-|oc}} '''{{pn}}''' {{m}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian, gascon|{{pn}}|{{pn}}s|peɾiˈmɛtɾe|peɾiˈmɛtɾes}} [[image:Périmètre du PNR du Haut-Languedoc.png|vinheta|'''Perimètre''' del parge natural regional del Naut Lengadòc]] #''(Geometria)'' [[contorn|Contorn]] d’una figura plana. #''(Per extension, mesura)'' [[longor|Longor]] totala del quite contorn. #''(Per extension, corrent)'' [[susfàcia|Susfàcia]] a l’entorn: [[zòna]] #*''Qualques setmanas ençà lo conse faguèt clausurar lo '''perimètre''' del puèg. Faguèt bastir una palencada de beton de dètz mètres de naut. ''«Fotuda planeta !»'', (Sèrgi Viaule), 2014 #''(Per extension, figurat)'' Camp d'accion autorizat d'una persona o per un projècte. #*''Cal dire que lo '''perimètre''' de lor malviure es bravament estequit. Son de monde talament replegats,… ''«Fotuda planeta !»'', (Sèrgi Viaule), 2014 {{-drv-}} *[[perimetric]] {{-sin-}} {{colomnas|nombre=3| Susfàcia a l’entorn *[[zòna]] *[[periferia]] *[[entorn]] *[[cencha]] Contorn *[[circonferéncia]] *[[limita]] *[[tèrme]] *[[broa]] Camp d'accion *[[domèni]] *[[portada]] *[[camp]] *[[airal]] }} {{-exp-}} *[[perimètre de seguretat]] {{-revi-}} {{Reviradas|Contorn| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Umfang}} * {{env1}}: {{trad|en|perimeter}} * {{euv1}}: {{trad|eu|perimetroa}} * {{cav1}}: {{trad|ca|perímetre}} * {{esv1}}: {{trad|es|perímetro}} * {{frv1}}: {{trad|fr|périmètre}} * {{itv1}}: {{trad|it|perimetro}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|perímetro}} }}}} {{Reviradas|longor del contorn| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Umfang}} * {{env1}}: {{trad|en|perimeter}} * {{euv1}}: {{trad|eu|perimetroa}} * {{cav1}}: {{trad|ca|perímetre}} * {{esv1}}: {{trad|es|perímetro}} * {{frv1}}: {{trad|fr|périmètre}} * {{itv1}}: {{trad|it|perimetro}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|perímetro}} }}}} {{Reviradas|zona| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Umkreis}}, {{trad|de|Bereich}} * {{env1}}: {{trad|en|perimeter}} * {{euv1}}: {{trad|eu|perimetroa}} * {{cav1}}: {{trad|ca|perímetre}} * {{esv1}}: {{trad|es|perímetro}} * {{frv1}}: {{trad|fr|périmètre}} * {{itv1}}: {{trad|it|perimetro}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|perímetro}} }}}} {{Reviradas|camp d’accion| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Zuständigkeitsbereich}} * {{env1}}: {{trad|en|scope}} * {{euv1}}: {{trad|eu|esparrua}} * {{cav1}}: {{trad|ca|àmbit}} * {{esv1}}: {{trad|es|ámbito}}, {{trad|es|alcance}} * {{frv1}}: {{trad|fr|périmètre}} * {{itv1}}: {{trad|it|ambito}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|âmbito}}, {{trad|pt|esfera}} }}}} ealov6uqiuicnso2jxtinumvc44ujq0 0 93435 423105 419817 2026-09-08T11:36:21Z Poiuytrell 5851 /* */ 423105 wikitext text/x-wiki {{veire|refugiar|refugir}} {{=oc=}} {{-etim-}} De [[refugi]] amb lo sufix «-ar» {{-pron-}} :lengadocian {{pron|refyˈd͡ʒja|oc}} :gascon {{pron|refyˈʒja|oc}} :provençau {{pron|ʀefyˈd͡ʒja|oc}} :França (Bearn) : escotar « refugiar » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-refugiar.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|re|fu|giar}} {{-verb-|oc}} '''refugiar''' #Donar [[refugi]] a qualau’un: [[recaptar]], [[abrigar]], [[reculhir]], [[protegir]] '''se refugiar''' #Se [[retirar]] endacòm o près de qualqu’un per èsser en [[seguretat]], per èsser a l’[[abric]]. {{-par-}} *[[refugi]] *[[refugiat]] {{-revi-}} {{Reviradas|refugiar| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Zuflucht gewähren}} * {{env1}}: {{trad|en|shelter}}, {{trad|en|give shelter to}} * {{euv1}}: {{trad|eu|aterpe}} * {{cav1}}: {{trad|ca|refugiar}} * {{esv1}}: {{trad|es|refugiar}}, {{trad|es|proteger}}, {{trad|es|auxiliar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|réfugier}} (passat), {{trad|fr|protéger}}, {{trad|fr|aider}} * {{itv1}}: {{trad|it|dare rifugio}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|refugiar}} }}}} {{Reviradas|se refugiar| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Zuflucht suchen}}, {{trad|de|sich flüchten}} * {{env1}}: {{trad|en|take refuge}}, {{trad|en|seek shelter}} * {{euv1}}: {{trad|eu|babestu}} * {{cav1}}: {{trad|ca|refugiar-se}} * {{esv1}}: {{trad|es|refugiarse}} * {{frv1}}: {{trad|fr|se réfugier}} * {{itv1}}: {{trad|it|rifugiarsi}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|refugiar-se}} }}}} {{-conju-}} {{Conjugason/oc/leng/-ar|refugi}} {{Conjugason/oc/gasc/-ar|refugi}} {{Conjugason/oc/lem/-ar|refugi}} {{=ca=}} {{-etim-}} De [[refugi]] amb lo sufix «-ar» {{-pron-}} :Oriental: {{pron|rəfuʒiˈa|ca}} :Occidental: nord-occidental {{pron|refuʒiˈa|ca}}, valencian {{pron|refud͡ʒiˈaɾ|ca}}, {{pron|refud͡ʒiˈa|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|re|fu|gi|ar}} {{-verb-|ca}} '''refugiar''' #{{trad|oc|refugiar}} '''se refugiar''' #Se {{trad|oc|refugiar}} {{=es=}} {{-etim-}} De ''[[refugio]]'' amb lo sufix «-ar» {{-pron-}} :{{pron|refuˈxjaɾ|es}}, {{pron|refuˈxiaɾ|es}} {{-sil-}} {{Sillabas|re|fu|giar}} o {{Sillabas|re|fu|gi|ar}} {{-verb-|es}} '''refugiar''' #{{trad|oc|refugiar}} '''se refugiar''' #Se {{trad|oc|refugiar}} {{=pt=}} {{-etim-}} De ''[[refúgio]]'' amb lo sufix «-ar» {{-pron-}} :Portugal {{pron|ʀɨfuˈʒjaɾ|pt}} :Brasil {{pron|ɦefuˈʒia|pt}}, {{pron|xefuˈʒja|pt}} {{-sil-}} {{Sillabas|re|fu|giar}} o {{Sillabas|re|fu|gi|ar}} {{-verb-|pt}} '''refugiar''' #{{trad|oc|refugiar}} '''se refugiar''' #Se {{trad|oc|refugiar}} 4cyut9y42l5h7aiyajbb9tejihzz9kx 0 93438 423109 419835 2026-09-08T11:39:59Z Poiuytrell 5851 /* */ 423109 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} De [[abric]] amb lo sufix «-gar» {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|aβɾiˈɣa|oc}} :provençau {{pron|abʀiˈga|oc}} : Bearn : escotar « abrigar » [[Fichièr:LL-Q14185 (oci)-Davidgrosclaude-abrigar.wav]] {{-sil-}} {{Sillabas|a|bri|gar}} {{-verb-|oc}} '''abrigar''' #Metre a l’[[abric]]: [[assostar]], [[sostar]], [[aparar]] #*''Jaguèron al mercat de Còrdas, que demorava dubèrt la nuèch afin d’'''abrigar''' los viatjaires rafarats o cuolrimats. ''Los crocants de Roergue'', (Ferran Delèris), 2000. #Èsser lo sèti de; [[aculhir]], [[conténer]], [[servar]] endacòm. #*''En primièr las autoritats del Pargue volián preservar lo sit del Vabre e conservar sus plaça la capelòta romana per '''abrigar''' l'estatua miraclosa : la Verge negra. ''Las domaisèlas'', (Joan Bodon), 1975. '''s’abrigar''' #Se [[retirar]] endacòm o près de qualqu’un per èsser en [[seguretat]], per èsser a l’[[abric]]. #*''Aquí marqui tala font de l'aiga bona que refresca, o tala jaça dobèrta per '''s'abrigar''' del mal temps. ''La quimèra'', (Joan Bodon), 1974. #''(figurat)'' Se plaçar sota [[proteccion]] de. #*''Es pas seriós de '''s'abrigar''' darrièr una nocion de grop, sinonime non pas d'una identitat juridica mas d'una simpla addicion de personas, coma o ai legit, i a pas gaire, dins un rapòrt oficial. ''Memòris'', (Ferran Delèris), 1999. {{-drv-}} *[[abrigaire]] *[[abrigat]] *[[abrigatge]] *[[desabrigar]] {{-revi-}} {{Reviradas|metre a l’abric| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|beherbergen}} * {{env1}}: {{trad|en|shelter}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|refugiar}}, {{trad|ca|protegir}}, {{trad|ca|abrigar}} * {{esv1}}: {{trad|es|resguardar}}, {{trad|es|proteger}}, {{trad|es|cobijar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|abriter}} * {{itv1}}: {{trad|it|riparare}}, {{trad|it|proteggere}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|abrigar}} }}}} {{Reviradas|aculhir endacòm| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|beherbergen}} * {{env1}}: {{trad|en|shelter}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|allotjar}}, {{trad|ca|acollir}} * {{esv1}}: {{trad|es|albergar}}, {{trad|es|alojar}} * {{frv1}}: {{trad|fr|abriter}} * {{itv1}}: {{trad|it|ospitare}}, {{trad|it|accogliere}}, {{trad|it|alloggiare}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|acolher}} (aculhir) }}}} {{-conju-}} {{Conjugason/oc/leng/-gar|abri}} {{=ca=}} {{-etim-}} De [[abric]] amb lo sufix «-gar» {{-pron-}} :Oriental: {{pron|əβɾiˈɣa|ca}} :Occidental: nord-occidental {{pron|aβɾiˈɣa|ca}}, valencian {{pron|abɾiˈɣaɾ|ca}}, {{pron|aβɾiˈɣa|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|a|bri|gar}} {{-verb-|ca}} '''abrigar''' #{{trad|oc|abrigar}} dins lo sens de metre a l’[[abric]]. #Balhar sa [[proteccion]]. #[[protegir|Protegir]] del [[freg]], manténer al [[caud]]. #[[cobrir|Cobrir]] entièrament, [[tapar]] '''s’abrigar''' #Se protegir del freg. {{=es=}} {{-etim-}} De ''[[abrigo]]'' amb lo sufix «-gar» {{-pron-}} :{{pron|aβ̞ɾiˈɣ̞aɾ|es}} {{-sil-}} {{Sillabas|a|bri|gar}} {{-verb-|es}} '''abrigar''' #{{trad|oc|abrigar}} dins lo sens de metre a l’[[abric]]. #[[protegir|Protegir]] del [[freg]], manténer al [[caud]]. #''(especialament)'' Pels vestiments: téner caud, manténer caud. {{=pt=}} {{-etim-}} De ''[[abrigo]]'' amb lo sufix «-gar» {{-pron-}} :Portugal {{pron|ɐbɾiˈgaɾ|pt}} :Brasil {{pron|abɾiˈga(ɾ)|pt}} {{-sil-}} {{Sillabas|a|bri|gar}} {{-verb-|pt}} '''abrigar''' #{{trad|oc|abrigar}} dins lo sens de metre a l’[[abric]]. #Donar un abric a #Assegurar #Aparar del tempèri 3zkq08dynlgcnhrovds93g1svw0ms1x 1 93466 422524 2026-09-07T12:12:17Z Poiuytrell 5851 /* *anús > ANUS */ seccion nòva 422524 wikitext text/x-wiki == *anús > ANUS == Cantalausa, Ubaud... [[Utilizaire:Poiuytrell|Poiuytrell]] ([[Discussion Utilizaire:Poiuytrell|discussion]]) 7 setembre de 2026 a 12.12 (UTC) ox3r3x7ghjne6ip8zlkvot7uy5ewfa4 0 93467 422564 2026-09-07T12:46:52Z Ricou31 591 Creacion de la pagina amb « {{=oc=}} {{-etim-}} : Pel {{etil|la|oc|mot=amygdala}}, del {{étyl|grc|oc|mot=ἀμυγδάλη||sens=[[amètla]]}}. {{-pron-|oc}} :lengadocian {{pron|amidˈdalo̞|oc}} :gascon {{pron|amigˈdalo̞|oc}} :provençau {{pron|amigˈdalə|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|a|mig|da|la}} {{-nom-|oc}} '''amigdala''' {{f}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|{{pn}}|{{pn}}s|amidˈdalo̞|amidˈdalo̞s}} # ''(anatomia)'' Caduna de las doas [[glandula]]s, en forma d’amèt... » 422564 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Pel {{etil|la|oc|mot=amygdala}}, del {{étyl|grc|oc|mot=ἀμυγδάλη||sens=[[amètla]]}}. {{-pron-|oc}} :lengadocian {{pron|amidˈdalo̞|oc}} :gascon {{pron|amigˈdalo̞|oc}} :provençau {{pron|amigˈdalə|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|a|mig|da|la}} {{-nom-|oc}} '''amigdala''' {{f}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|{{pn}}|{{pn}}s|amidˈdalo̞|amidˈdalo̞s}} # ''(anatomia)'' Caduna de las doas [[glandula]]s, en forma d’[[amètla]], que son dels dos costat de la [[gòrja]], sota la [[luseta]]. # ''(anatomia, per extension)'' Estructura [[paritari|paritària]] situada al còr de [[còrtex]] cerebral, avent tanben una forma d’amètla e avent per ròtle determinant dins fòrça emocions, coma la [[paur]]. {{-rev-|oc}} {{Reviradas|amigdala de la gòrja| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Mandel}} * {{env1}}: {{trad|en|tonsil}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|amígdala}} * {{esv1}}: {{trad|es|amígdala}} * {{frv1}}: {{trad|fr|amygdale}} * {{itv1}}: {{trad|it|tonsilla}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|amígdala}} }}}} {{Reviradas|amigdala cerebrala| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Amygdala}} * {{env1}}: {{trad|en|amygdala}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|amígdala}} * {{esv1}}: {{trad|es|amígdala}} * {{frv1}}: {{trad|fr|amygdale}} * {{itv1}}: {{trad|it|amigdala}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|amígdala}} }}}} 6c5ne2nag5bqxgzccish1cd74qqsqrc 422586 422564 2026-09-07T13:01:02Z Ricou31 591 422586 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} : Pel {{etil|la|oc|mot=amygdala}}, del {{etil|grc|oc|mot=ἀμυγδάλη||sens=[[amètla]]}}. {{-pron-|oc}} :lengadocian {{pron|amidˈdalo̞|oc}} :gascon {{pron|amigˈdalo̞|oc}} :provençau {{pron|amigˈdalə|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|a|mig|da|la}} {{-nom-|oc}} '''amigdala''' {{f}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|{{pn}}|{{pn}}s|amidˈdalo̞|amidˈdalo̞s}} [[image:Tonsils (NIH BioArt 522 - 636673).png|vinheta|Las '''amigdalas''' de la gòrja]] [[image:Amygdala.gif|vinheta|Las '''amigdalas''' cerebralas]] # ''(anatomia)'' Caduna de las doas [[glandula]]s, en forma d’[[amètla]], que son dels dos costat de la [[gòrja]], sota la [[luseta]]. #*''Quora me levèron leis '''amigdalas''', m'a restat la vision d'una lampa esclairada sus lo frònt dau metge e d'infiermieras que me fasián badar ? ''Testimòni d'un niston de la guèrra'', Claudi Barsòti, 2002. # ''(anatomia, per extension)'' Estructura [[paritari|paritària]] situada al còr de [[còrtex]] cerebral, avent tanben una forma d’amètla e avent per ròtle determinant dins fòrça emocions, coma la [[paur]]. {{-drv-}} *[[amigdalectomia]] *[[amigdaliti]] *[[amigdalotomia]] {{-par-}} *[[amigdalacèas]] *[[amigdalat]] *[[amigdalic]] *[[amigdalifòrme]] *[[amigdalina]] *[[amigdaloïde]] {{-rev-|oc}} {{Reviradas|amigdala de la gòrja| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Mandel}} * {{env1}}: {{trad|en|tonsil}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|amígdala}} * {{esv1}}: {{trad|es|amígdala}} * {{frv1}}: {{trad|fr|amygdale}} * {{itv1}}: {{trad|it|tonsilla}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|amígdala}} }}}} {{Reviradas|amigdala cerebrala| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Amygdala}} * {{env1}}: {{trad|en|amygdala}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|amígdala}} * {{esv1}}: {{trad|es|amígdala}} * {{frv1}}: {{trad|fr|amygdale}} * {{itv1}}: {{trad|it|amigdala}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|amígdala}} }}}} mc4wjlkyn719ey5k4j913asxkto36mf 0 93468 422820 2026-09-07T16:45:06Z Ricou31 591 Creacion de la pagina amb « {{=oc=}} {{-etim-}} :Del {{etil|la|oc|mot=filamentum}}, de ''[[filum#la|filum]]''. {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|filaˈment|oc}} :provençau {{pron|filaˈmẽⁿ|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|fi|la|ment}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|nom|{{pn}}|{{pn}}s|filaˈment|filaˈments}} '''{{pn}}''' {{m}} [[image:Carbonfilament.jpg|vinheta|Lo '''filament''' d’una ampola electrica]] File:Magnificent CME Erupts on the Sun - August 31.jpg|vinheta|Un '''filament... » 422820 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :Del {{etil|la|oc|mot=filamentum}}, de ''[[filum#la|filum]]''. {{-pron-}} :lengadocian, gascon {{pron|filaˈment|oc}} :provençau {{pron|filaˈmẽⁿ|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|fi|la|ment}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|nom|{{pn}}|{{pn}}s|filaˈment|filaˈments}} '''{{pn}}''' {{m}} [[image:Carbonfilament.jpg|vinheta|Lo '''filament''' d’una ampola electrica]] [[File:Magnificent CME Erupts on the Sun - August 31.jpg|vinheta|Un '''filament''' solar]] #''(textil)'' [[fil|Fil]] pichonèl prim e longarut e desligat tal coma se’n tira de la rusca del [[cambe]] o del [[lin]]. #''(medecina)'' [[fibra|Fibra]] fòrça prima dins lo còrs. #''(electricitat)'' Pichon fil metallic que produtz la lutz disn una [[ampola]] d’[[incandescéncia]]. #''(astronomia)'' Estructura prima e longaruda visibla sul [[solelh]]. {{-drv-}} *[[filamentós]] {{-sin-}} *[[filachon]] *[[filfra]] *[[hiu]] {{-rev-}} {{Reviradas|| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Filament}}, {{trad|de|Glühfaden}} (electricitat) * {{env1}}: {{trad|en|filament}} * {{euv1}}: {{trad|eu|harizpi}} * {{cav1}}: {{trad|ca|filament}} * {{esv1}}: {{trad|es|filamento}} * {{frv1}}: {{trad|fr|filament}} * {{itv1}}: {{trad|it|filamento}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|filamento}} }}}} {{=en=}} {{-etim-}} :Del {{etil|la|en|mot=filamentum}}, de ''[[filum#la|filum]]''. {{-pron-}} :{{pron|ˈfɪləmənt|en}} {{-sil-}} {{Sillabas|fi|la|ment}} {{-nom-|en}} {{Declinason|nom|{{pn}}|{{pn}}s|ˈfɪləmənt|ˈfɪləmənts}} '''{{pn}}''' {{m}} #{{trad|oc|filament}} {{=ca=}} {{-etim-}} :Del {{etil|la|ca|mot=filamentum}}, de ''[[filum#la|filum]]''. {{-pron-}} :{{pron|filəˈmen|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|fi|la|ment}} {{-nom-|ca}} {{Declinason|nom|{{pn}}|{{pn}}s}} '''{{pn}}''' {{m}} #{{trad|oc|filament}} {{=fr=}} {{-etim-}} :Del {{etil|la|fr|mot=filamentum}}, de ''[[filum#la|filum]]''. {{-pron-}} :{{pron|filamɑ̃|fr}} {{-sil-}} {{Sillabas|fi|la|ment}} {{-nom-|fr}} {{Declinason|nom|{{pn}}|{{pn}}s|filamɑ̃}} '''{{pn}}''' {{m}} #{{trad|oc|filament}} g70nloxuqvqzq93of1pn6ehxbhq7mw5 0 93469 422821 2026-09-07T16:49:34Z Poiuytrell 5851 Creacion de la pagina amb « {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} ''[[septum#la|septum]]''. {{-pron-}} :lengaocian, provençau, gascon {{pron|septe|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|nom|dialècte=lengadocian, gascon|septe|septes }} '''septe''' {{f}} # (anatomia) [[lama|Lama]] prima o [[paret]] que separa doas [[cellula]]s o dividís una [[cavitat]] d'un [[organ]]. #*Septe nasal. Septe del còr.'' # (anatomia) Paret intèrna del [[teissut conjonctiu]] que separa los diferents metam... » 422821 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} Del {{etil|la|oc}} ''[[septum#la|septum]]''. {{-pron-}} :lengaocian, provençau, gascon {{pron|septe|oc}} {{-nom-|oc}} {{Declinason|nom|dialècte=lengadocian, gascon|septe|septes }} '''septe''' {{f}} # (anatomia) [[lama|Lama]] prima o [[paret]] que separa doas [[cellula]]s o dividís una [[cavitat]] d'un [[organ]]. #*Septe nasal. Septe del còr.'' # (anatomia) Paret intèrna del [[teissut conjonctiu]] que separa los diferents [[metamèr]]s d'un animal. {{-sin-}} *[[paret]] {{-revi-}} {{Reviradas|| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: * {{env1}}: {{trad|en|septum}} * {{euv1}}: * {{cav1}}: {{trad|ca|septe}}, {{trad|ca|paret}}{{trad|ca|envà}} * {{esv1}}: {{trad|es|septo}}, {{trad|es|pared}}{{trad|es|tabique}} * {{frv1}}: {{trad|fr|paroi}}, {{trad|fr|cloison}} * {{itv1}}: {{trad|it|septo}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|septo}}, {{trad|pt|parede}} * {{rov1}}: * {{hsbv1}}: }}}} huy1v94k5965nrxqfc1sy53wf052nqv 0 93470 422843 2026-09-07T17:55:45Z Ricou31 591 Creacion de la pagina amb « {{=oc=}} {{-etim-}} :De [[fil]] {{-pron-|oc}} : {{pron|fiˈlet|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|fi|let}} {{-nom-|oc}} '''filet''' {{m}} {{leng}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|{{pn}}|{{pn}}s|fiˈlet|fiˈlets}} # [[fil|Fil]] pichon, prim e deligat. # ''(Botanica)'' Partida inferiora de l’[[estam]] que pòrta l’[[antèra]], e qu’es mai sovent deligada. # ''(arquitectura)'' [[motladura|Motladura]] força prima. # ''(arts grafics)'' [[rega|Rega]] prima d... » 422843 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :De [[fil]] {{-pron-|oc}} : {{pron|fiˈlet|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|fi|let}} {{-nom-|oc}} '''filet''' {{m}} {{leng}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|{{pn}}|{{pn}}s|fiˈlet|fiˈlets}} # [[fil|Fil]] pichon, prim e deligat. # ''(Botanica)'' Partida inferiora de l’[[estam]] que pòrta l’[[antèra]], e qu’es mai sovent deligada. # ''(arquitectura)'' [[motladura|Motladura]] força prima. # ''(arts grafics)'' [[rega|Rega]] prima de separacion, [[enquadrament]] de pagina, d'article... # ''(tecnica)'' Usinatge en forma d’[[eliça]] cilindrica sus una vitz o un tija filetée tal coma dins una [[escrova]] o d’un [[taraudatge]]. # ''(alimentacion)'' Tròç prim de carn talhat lo long de l’espina dorsale d’animals o dels peissons. # ''(anatomia)'' Plec membranós qu’es sota la lenga e que ne règla los movements. # ''(Sens figurat)'' Liquid que raja en pichona quantitat mas de contunh. {{-drv-}} *[[filetatge]] {{-par-}} *[[fial]] {{-rev-|oc}} {{Reviradas|fil prim e desligat| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Fädchen}} * {{env1}}: {{trad|en|strand}}, {{trad|en|filament}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|fil}} * {{esv1}}: {{trad|es|hilo fino}} * {{frv1}}: {{trad|fr|filet}} * {{itv1}}: {{trad|it|filamento}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|fio de cabelo}} }}}} {{Reviradas|filet de carn| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Filet}} * {{env1}}: {{trad|en|tenderloin}}, {{trad|en|fillet}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|filet}}, {{trad|ca|llom}} * {{esv1}}: {{trad|es|filete}} * {{frv1}}: {{trad|fr|filet}} * {{itv1}}: {{trad|it|filetto}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|lombo}}, {{trad|pt|filete}} }}}} {{Reviradas|raj en filet| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Rinnsal}}, {{trad|de|Faden}} * {{env1}}: {{trad|en|trickle}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|filet}} * {{esv1}}: {{trad|es|filete}} * {{frv1}}: {{trad|fr|filet}} * {{itv1}}: {{trad|it|filetto}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|fio}} }}}} {{Reviradas|usinatge| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Gewinde}} * {{env1}}: {{trad|en|thread}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|rosca}} * {{esv1}}: {{trad|es|rosca}} * {{frv1}}: {{trad|fr|filet}} * {{itv1}}: {{trad|it|filettatura}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|rosca}} }}}} {{Reviradas|art grafic| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Linie}}, {{trad|de|Zierlinie}}, {{trad|de|Trennlinie}} * {{env1}}: {{trad|en|rule}}, {{trad|en|hairline}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|filet}} * {{esv1}}: {{trad|es|filete}} * {{frv1}}: {{trad|fr|filet}} * {{itv1}}: {{trad|it|filetto}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|filet}} }}}} {{Reviradas|anatomia| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Zungenbändchen}} * {{env1}}: {{trad|en|frenulum}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|frenet}} * {{esv1}}: {{trad|es|frenillo lingual}} * {{frv1}}: {{trad|fr|filet}} * {{itv1}}: {{trad|it|frenulo}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|frénulo}} }}}} {{Reviradas|botanica| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Staubfaden}} * {{env1}}: {{trad|en|filament}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|filament}} * {{esv1}}: {{trad|es|filamento}} * {{frv1}}: {{trad|fr|filet}} * {{itv1}}: {{trad|it|filamento}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|filete}} }}}} {{Reviradas|arquitectura| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Filet}} * {{env1}}: {{trad|en|filet}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|filet}} * {{esv1}}: {{trad|es|fileto}} * {{frv1}}: {{trad|fr|filet}} * {{itv1}}: {{trad|it|fileto}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|filete}} }}}} opaf77phrsbsl1wyxxgosvds03y62yg 422844 422843 2026-09-07T18:00:49Z Ricou31 591 422844 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :De [[fil]] {{-pron-|oc}} : {{pron|fiˈlet|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|fi|let}} {{-nom-|oc}} '''filet''' {{m}} {{leng}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|{{pn}}|{{pn}}s|fiˈlet|fiˈlets}} # [[fil|Fil]] pichon, prim e deligat. # ''(Botanica)'' Partida inferiora de l’[[estam]] que pòrta l’[[antèra]], e qu’es mai sovent deligada. # ''(arquitectura)'' [[motladura|Motladura]] força prima. #*''Los teules tanben se pausan aital. An diferentas fòrmas. Los uns son rectangulars e an suls bòrds costièrs dos '''filets''' salhents. ''L'arquitectura'', Miquèu Gonin, 2011. # ''(arts grafics)'' [[rega|Rega]] prima de separacion, [[enquadrament]] de pagina, d'article... # ''(tecnica)'' Usinatge en forma d’[[eliça]] cilindrica sus una vitz o un tija filetée tal coma dins una [[escrova]] o d’un [[taraudatge]]. # ''(alimentacion)'' Tròç prim de carn talhat lo long de l’espina dorsale d’animals o dels peissons. # ''(anatomia)'' Plec membranós qu’es sota la lenga e que ne règla los movements. # ''(Sens figurat)'' Liquid que raja en pichona quantitat mas de contunh. {{-drv-}} *[[filetatge]] {{-par-}} *[[fial]] {{-rev-|oc}} {{Reviradas|fil prim e desligat| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Fädchen}} * {{env1}}: {{trad|en|strand}}, {{trad|en|filament}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|fil}} * {{esv1}}: {{trad|es|hilo fino}} * {{frv1}}: {{trad|fr|filet}} * {{itv1}}: {{trad|it|filamento}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|fio de cabelo}} }}}} {{Reviradas|filet de carn| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Filet}} * {{env1}}: {{trad|en|tenderloin}}, {{trad|en|fillet}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|filet}}, {{trad|ca|llom}} * {{esv1}}: {{trad|es|filete}} * {{frv1}}: {{trad|fr|filet}} * {{itv1}}: {{trad|it|filetto}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|lombo}}, {{trad|pt|filete}} }}}} {{Reviradas|raj en filet| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Rinnsal}}, {{trad|de|Faden}} * {{env1}}: {{trad|en|trickle}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|filet}} * {{esv1}}: {{trad|es|filete}} * {{frv1}}: {{trad|fr|filet}} * {{itv1}}: {{trad|it|filetto}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|fio}} }}}} {{Reviradas|usinatge| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Gewinde}} * {{env1}}: {{trad|en|thread}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|rosca}} * {{esv1}}: {{trad|es|rosca}} * {{frv1}}: {{trad|fr|filet}} * {{itv1}}: {{trad|it|filettatura}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|rosca}} }}}} {{Reviradas|art grafic| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Linie}}, {{trad|de|Zierlinie}}, {{trad|de|Trennlinie}} * {{env1}}: {{trad|en|rule}}, {{trad|en|hairline}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|filet}} * {{esv1}}: {{trad|es|filete}} * {{frv1}}: {{trad|fr|filet}} * {{itv1}}: {{trad|it|filetto}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|filet}} }}}} {{Reviradas|anatomia| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Zungenbändchen}} * {{env1}}: {{trad|en|frenulum}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|frenet}} * {{esv1}}: {{trad|es|frenillo lingual}} * {{frv1}}: {{trad|fr|filet}} * {{itv1}}: {{trad|it|frenulo}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|frénulo}} }}}} {{Reviradas|botanica| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Staubfaden}} * {{env1}}: {{trad|en|filament}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|filament}} * {{esv1}}: {{trad|es|filamento}} * {{frv1}}: {{trad|fr|filet}} * {{itv1}}: {{trad|it|filamento}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|filete}} }}}} {{Reviradas|arquitectura| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Filet}} * {{env1}}: {{trad|en|filet}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|filet}} * {{esv1}}: {{trad|es|fileto}} * {{frv1}}: {{trad|fr|filet}} * {{itv1}}: {{trad|it|fileto}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|filete}} }}}} e3sxi7f9nryhriex99dkwv2hrhzpq84 422845 422844 2026-09-07T18:13:56Z Ricou31 591 422845 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :De [[fil]] {{-pron-|oc}} : {{pron|fiˈlet|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|fi|let}} {{-nom-|oc}} '''filet''' {{m}} {{leng}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|{{pn}}|{{pn}}s|fiˈlet|fiˈlets}} # [[fil|Fil]] pichon, prim e deligat. # ''(Botanica)'' Partida inferiora de l’[[estam]] que pòrta l’[[antèra]], e qu’es mai sovent deligada. # ''(arquitectura)'' [[motladura|Motladura]] força prima. #*''Los teules tanben se pausan aital. An diferentas fòrmas. Los uns son rectangulars e an suls bòrds costièrs dos '''filets''' salhents. ''L'arquitectura'', Miquèu Gonin, 2011. # ''(arts grafics)'' [[rega|Rega]] prima de separacion, [[enquadrament]] de pagina, d'article... # ''(tecnica)'' Usinatge en forma d’[[eliça]] cilindrica sus una vitz o un tija filetée tal coma dins una [[escrova]] o d’un [[taraudatge]]. # ''(alimentacion)'' Tròç prim de carn talhat lo long de l’espina dorsale d’animals o dels peissons. # ''(anatomia)'' Plec membranós qu’es sota la lenga e que ne règla los movements. # ''(Sens figurat)'' Liquid que raja en pichona quantitat mas de contunh. {{-drv-}} *[[filetatge]] {{-par-}} *[[fial]] {{-rev-|oc}} {{Reviradas|fil prim e desligat| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Fädchen}} * {{env1}}: {{trad|en|strand}}, {{trad|en|filament}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|fil}} * {{esv1}}: {{trad|es|hilo fino}} * {{frv1}}: {{trad|fr|filet}} * {{itv1}}: {{trad|it|filamento}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|fio de cabelo}} }}}} {{Reviradas|filet de carn| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Filet}} * {{env1}}: {{trad|en|tenderloin}}, {{trad|en|fillet}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|filet}}, {{trad|ca|llom}} * {{esv1}}: {{trad|es|filete}} * {{frv1}}: {{trad|fr|filet}} * {{itv1}}: {{trad|it|filetto}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|lombo}}, {{trad|pt|filete}} }}}} {{Reviradas|raj en filet| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Rinnsal}}, {{trad|de|Faden}} * {{env1}}: {{trad|en|trickle}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|filet}} * {{esv1}}: {{trad|es|filete}} * {{frv1}}: {{trad|fr|filet}} * {{itv1}}: {{trad|it|filetto}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|fio}} }}}} {{Reviradas|usinatge| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Gewinde}} * {{env1}}: {{trad|en|thread}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|rosca}} * {{esv1}}: {{trad|es|rosca}} * {{frv1}}: {{trad|fr|filet}} * {{itv1}}: {{trad|it|filettatura}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|rosca}} }}}} {{Reviradas|art grafic| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Linie}}, {{trad|de|Zierlinie}}, {{trad|de|Trennlinie}} * {{env1}}: {{trad|en|rule}}, {{trad|en|hairline}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|filet}} * {{esv1}}: {{trad|es|filete}} * {{frv1}}: {{trad|fr|filet}} * {{itv1}}: {{trad|it|filetto}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|filet}} }}}} {{Reviradas|anatomia| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Zungenbändchen}} * {{env1}}: {{trad|en|frenulum}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|frenet}} * {{esv1}}: {{trad|es|frenillo lingual}} * {{frv1}}: {{trad|fr|filet}} * {{itv1}}: {{trad|it|frenulo}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|frénulo}} }}}} {{Reviradas|botanica| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Staubfaden}} * {{env1}}: {{trad|en|filament}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|filament}} * {{esv1}}: {{trad|es|filamento}} * {{frv1}}: {{trad|fr|filet}} * {{itv1}}: {{trad|it|filamento}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|filete}} }}}} {{Reviradas|arquitectura| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Filet}} * {{env1}}: {{trad|en|filet}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|filet}} * {{esv1}}: {{trad|es|fileto}} * {{frv1}}: {{trad|fr|filet}} * {{itv1}}: {{trad|it|fileto}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|filete}} }}}} {{=ca=}} {{-etim-}} :De [[fil]] {{-pron-|ca}} : {{pron|filɛ́t|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|fi|let}} {{-nom-|ca}} '''filet''' {{m}} {{Declinason|n|{{pn}}|{{pn}}s|filɛ́t|filɛ́ts}} # {{trad|oc|filet}} dins los senses: ## fil pichon ## de filet de carn ## arquitectural ## dels arts grafics ## de filet de carn ## d’usinatge 7y1wjuwymj48bbsdu9p71ekrgl52i3m 422846 422845 2026-09-07T18:17:47Z Ricou31 591 422846 wikitext text/x-wiki {{=oc=}} {{-etim-}} :De [[fil]] {{-pron-|oc}} : {{pron|fiˈlet|oc}} {{-sil-}} {{Sillabas|fi|let}} {{-nom-|oc}} '''filet''' {{m}} {{leng}} {{Declinason|n|dialècte=lengadocian|{{pn}}|{{pn}}s|fiˈlet|fiˈlets}} # [[fil|Fil]] pichon, prim e deligat. # ''(Botanica)'' Partida inferiora de l’[[estam]] que pòrta l’[[antèra]], e qu’es mai sovent deligada. # ''(arquitectura)'' [[motladura|Motladura]] força prima. #*''Los teules tanben se pausan aital. An diferentas fòrmas. Los uns son rectangulars e an suls bòrds costièrs dos '''filets''' salhents. ''L'arquitectura'', Miquèu Gonin, 2011. # ''(arts grafics)'' [[rega|Rega]] prima de separacion, [[enquadrament]] de pagina, d'article... # ''(tecnica)'' Usinatge en forma d’[[eliça]] cilindrica sus una vitz o un tija filetée tal coma dins una [[escrova]] o d’un [[taraudatge]]. # ''(alimentacion)'' Tròç prim de carn talhat lo long de l’espina dorsale d’animals o dels peissons. # ''(anatomia)'' Plec membranós qu’es sota la lenga e que ne règla los movements. # ''(Sens figurat)'' Liquid que raja en pichona quantitat mas de contunh. {{-drv-}} *[[filetatge]] {{-par-}} *[[fial]] {{-rev-|oc}} {{Reviradas|fil prim e desligat| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Fädchen}} * {{env1}}: {{trad|en|strand}}, {{trad|en|filament}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|fil}} * {{esv1}}: {{trad|es|hilo fino}} * {{frv1}}: {{trad|fr|filet}} * {{itv1}}: {{trad|it|filamento}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|fio de cabelo}} }}}} {{Reviradas|filet de carn| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Filet}} * {{env1}}: {{trad|en|tenderloin}}, {{trad|en|fillet}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|filet}}, {{trad|ca|llom}} * {{esv1}}: {{trad|es|filete}} * {{frv1}}: {{trad|fr|filet}} * {{itv1}}: {{trad|it|filetto}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|lombo}}, {{trad|pt|filete}} }}}} {{Reviradas|raj en filet| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Rinnsal}}, {{trad|de|Faden}} * {{env1}}: {{trad|en|trickle}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|filet}} * {{esv1}}: {{trad|es|filete}} * {{frv1}}: {{trad|fr|filet}} * {{itv1}}: {{trad|it|filetto}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|fio}} }}}} {{Reviradas|usinatge| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Gewinde}} * {{env1}}: {{trad|en|thread}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|rosca}} * {{esv1}}: {{trad|es|rosca}} * {{frv1}}: {{trad|fr|filet}} * {{itv1}}: {{trad|it|filettatura}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|rosca}} }}}} {{Reviradas|art grafic| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Linie}}, {{trad|de|Zierlinie}}, {{trad|de|Trennlinie}} * {{env1}}: {{trad|en|rule}}, {{trad|en|hairline}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|filet}} * {{esv1}}: {{trad|es|filete}} * {{frv1}}: {{trad|fr|filet}} * {{itv1}}: {{trad|it|filetto}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|filet}} }}}} {{Reviradas|anatomia| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Zungenbändchen}} * {{env1}}: {{trad|en|frenulum}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|frenet}} * {{esv1}}: {{trad|es|frenillo lingual}} * {{frv1}}: {{trad|fr|filet}} * {{itv1}}: {{trad|it|frenulo}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|frénulo}} }}}} {{Reviradas|botanica| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Staubfaden}} * {{env1}}: {{trad|en|filament}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|filament}} * {{esv1}}: {{trad|es|filamento}} * {{frv1}}: {{trad|fr|filet}} * {{itv1}}: {{trad|it|filamento}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|filete}} }}}} {{Reviradas|arquitectura| {{colomnas|nombre=2| * {{dev1}}: {{trad|de|Filet}} * {{env1}}: {{trad|en|filet}} * {{euv1}}: {{trad|eu|}} * {{cav1}}: {{trad|ca|filet}} * {{esv1}}: {{trad|es|fileto}} * {{frv1}}: {{trad|fr|filet}} * {{itv1}}: {{trad|it|fileto}} * {{ptv1}}: {{trad|pt|filete}} }}}} {{=ca=}} {{-etim-}} :De [[fil]] {{-pron-|ca}} : {{pron|fiˈlɛt|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|fi|let}} {{-nom-|ca}} '''filet''' {{m}} {{Declinason|n|{{pn}}|{{pn}}s|fiˈlɛt|fiˈlɛts}} # {{trad|oc|filet}} dins los senses: ## fil pichon ## de filet de carn ## arquitectural ## dels arts grafics ## de filet de carn ## d’usinatge {{=fr=}} {{-etim-}} :De [[fil]] {{-pron-|fr}} : {{pron|file|ca}} {{-sil-}} {{Sillabas|fi|let}} {{-nom-|fr}} '''filet''' {{m}} {{Declinason|n|{{pn}}|{{pn}}s|file}} # {{trad|oc|filat}} # {{trad|oc|filet}} 90mmta4bk1bdk9pop9qu091dky7zs5v 1 93471 422915 2026-09-07T22:47:43Z Poiuytrell 5851 /* *magmà > MAGMA */ seccion nòva 422915 wikitext text/x-wiki == *magmà > MAGMA == A suprimir, amb una remission al corrècte Magma. [[Utilizaire:Poiuytrell|Poiuytrell]] ([[Discussion Utilizaire:Poiuytrell|discussion]]) 7 setembre de 2026 a 22.47 (UTC) s5htymds0chnqcxy3kxnhjrprtutaf1